FINDIK YAĞI ÜRETİMİ

Giriş
2400 yıl önceki kayıtlarda; fındığın Karadeniz’in sahil bölgesinde üretildiği belirtiliyor. Bu bölge fındığın doğal yurdudur. Buradan fındık eski Yunanistan’a, oradan da tüm dünyaya taşınmıştır. Ayrıca eski tıp kaynaklarına göre fındığın çekirdek, kabuk ve yapraklarının iyileştirici özellikleri bulunmaktaydı. Bu yy da fındık bitkisel yağ üretiminde kullanılmaktadır. Ham fındık yağı, fındıktan fiziksel uygulamalar ve ekstraksiyon ile üretilen bir bitkisel yağdır ve kimyasal bir uygulama yapılmaz. Esas olarak oleik asitten oluşur. Oleik asit yapısında bir çift bağ barındırır ve bu fındık yağını, kolay parçalanır ve rahat sindirilebilir hale getirir. Fındık yağının erime noktası düşüktür, oksidasyon ve ransidasyon süresi bitkisel yağlar arasında en uzundur. Fındık yağı insan vücudunun farklı parçaları için en uygun bitkisel yağdır; kemikler ve dişler için kalsiyum, kan için demir, gelişim ve cinsiyet hormonları için çinko ve kasların çalışması için gerekli olan potasyum bakımından zengindir.

5-1 OIL) Steam TOASTER Cake Direct steam Solvent OIL SOLVENT EVAPORATION Solvent Moisture (%3) CRUDE OIL+CAKE PARTICLES FILTRATION CRUDE stones.HAM YAĞ ÜRETİMİNİN AKIM ŞEMASI HAZELNUT CLEANING HULL BEATER FLAKING COOKING(800C-1000C) Solvent PREPRESING OILY CAKE(%20 OIL) OIL Cake particles Solvent SOLVENT EXTRACTION CAKE+SOLVENT (%0. sand.…(%1) Hulls(%50) (%15-35 Solvent %65-85 Oil) EVAPORATION (%2-10 solvent %90-98 Oil) EVAPORATION CRUDE OIL Solvent . leaves.

RAFİNASYONUN AKIM ŞEMASI CRUDE OIL 1st HEAT EXCHANGER 50-600C %0.05-0.1 H2SO4 (volume) 1st MIXER 5000rpm 2nd MIXER HYDRATION TANK (30 min) CENTRIFUGAL SEPARATOR DEGUMMED OIL 2nd HEAT EXCHANGER 25-400C 12-200 Be Caustic Solutions 3rd MIXER REACTION TANK (3-6 min) 3rd HEAT EXCHANGER 60-800C CENTRIFUGAL SEPARATOR NEUTRALIZED OIL 4th HEAT EXCHANGER 900C %1-2 Water by volume Gums Soap Stock .

2-0.05) Water Soap Stock Bleaching agent (%0.Hot process water (% 10-15) WASHING CENTRIFUGAL SEPARATOR NEUTRALIZED OIL (moisture content %0.5) VACUUM DRYER 800C NEUTRALIZED OIL (max moisture content %0.5) BLEACHING 90-1000C under vacuum OIL + Bleaching agent COOLER 30-40 0C FILTER PRESS BLEACHED OIL DEODORISATION 200-250 0C 1-8 mmHg COOLER 60 0C LAST FILTER REFINED OIL Dark colored compound Sitric acid super heated steam Odoriferous substances FFA .

The Continuous acid \ water Degumming Process . YAPIŞKAN MADDELERİN GİDERİLMESİ Fındık yağındaki yapışkan maddeler. renk ve tat bozulmalarını engellemek için yağdan uzaklaştırılmalıdır. Bu işlemi degumming santrifüj ayırıcıda hidratlı yapışkanların sürekli ayrımı takip eder. asitlik giderme (nötralizasyon). • Yapışkan maddelerin uzaklaştırılması katalist gereksinimini azaltır ve sonuç olarak hidrojenasyon sırasındaki yağ kaybı azalır.RAFİNE YAĞIN ÜRETİMİ Ham fındık yağı rafinasyonunun basamakları şunlardır: yapışkan maddelerin giderilmesi (degumming). Avantajları • Kostik rafinasyonda yağ kaybını azaltır ve daha yüksek verimle daha berrak yağ eldesi sağlar • Elde edilen gamlar ekonomik olarak değerlendirmeye hazırdır. tek kademeli fosforik asit uygulaması ve tek kademeli sıcak su uygulamasını içerir. Bu işlem. • Kostik rafinasyonla oluşan sabun direkt olarak sabun yapımında kullanılabilir ve gerektiğinde asitle parçalanabilir. renk açma ve koku alma (deodorizasyon) işlemleridir.

ısı transfer yüzey alanı olarak iş gören plakalardan ve bunları destekleyen bir çerçeveden oluşur. iki plaka arasındaki boşluklarda akarlar. Yağların nötralizasyon ve yıkama işlemlerinde kesikli sistem kullanımı çok sayıda ekipman gerektirir. Bu da ısı değişiminin yüksek verimle gerçekleşmesini sağlar. çünkü yağ ve alkali arasında uzun süreli kontak gereklidir. Ayırma işlemi kolayca gerçekleşir çünkü oluşan sabun standart şartlarda yağda çözünmezler. Kimyasal reaksiyon şöyledir: R-COOH + NaOH ⇔ R-COONa + H2O Bu reaksiyon atmosferik basınç ve 60-80 0C lik sıcaklıklar altında tamamıyla sağa doğru yani sabunlaşma yönündedir. Fındık yağıyla ilgili yapılan araştırmalar nötralizasyon işleminde kullanılacak en uygun bileşiğin sodyum hidroksit olduğunu göstermiştir. Sürekli yapılan nötralizasyonda gereken alkalin çözeltisi miktarı şu formülle hesaplanabilir. Yağ ve buhar. Özellikle işletme kapasitesi ortalama günlük 50 tonu geçtiğinde kesikli sistem ekonomik değildir. Bu yüzden orta ve büyük ölçekli üretim yapan fabrikalarda sürekli sistemler seçilir. Ancak reaksiyon yüksek basınçta (30 atm) ve daha yüksek sıcaklıklarda sola doğru yani hidrolizasyon yönünde gerçekleşir. Karıştırıcı (mixer): Bu basit makine sayesinde yağ ve çeşitli reaktantlar arasında etkili bir karışım sağlanabilmektedir. Q = Q1*P*A*100/(M*N) Q = Alkalin çözeltisi miktarı Q1= Nötralize edilecek ham yağ miktarı P = Ham yağın spesifik yoğunluğu A = Yağın asiditesi (% oleik asit) M = Yağ asitlerinin moleküler ağırlığı N = Alkalin çözeltisinin normalitesi NÖTRALİZASYON İŞLEMİ İÇİN EKİPMAN SEÇİMİ • • Isı değiştirici : Plakalı ısı değiştirici. Ekipmanda çok yer kaplar.HAM FINDIK YAĞININ NÖTRALİZASYONU Yağda çözünmüş halde bulunan organik asitler alkalin çözeltileriyle sabunlaştırılırlar. İşlem esnasındaki gereklilikler şunlardır:  Kırılması zor emülsiyon oluşturmadan yağ ve reaktantlar arası karışımı gerçekleştirmek  Karıştırma süresini önceden belirlenmiş bir sürede gerçekleştirmek (genellikle 10-25 saniye)  Kolaylıkla ayarlanabilir bir karıştırma sistemi . Sürekli sistemlerde işlem ham yağ rafinasyonunun akım şemasında gösterildiği gibidir.

genellikle yağın %10’u kadardır. Mixerde etkili bir yıkama işleminin gerçekleşmesiyle sabun artıkları suda çözülür. Ayrıca ucuzdur ve yağ ile reaksiyon vermez ve bu yönleriyle sanayide kullanımı vardır. Burada iki komponent birbirinden ayrılır.2-0. Kullanılan su miktarı.5 oranında nem içerir. Mixerden sonra yağ-su süspansiyonu ayrılmak üzere santrifüje gönderilir.05 düzeyine kadar çekilir.zaman ve basınçta toz renk açma maddeleriyle temasına dayanır. Yıkama işleminde kullanılan suyun sert olmaması önerilendir. . Bu metod long-mix olarak bilinir. Sabun yağda kısmi olarak çözünebilir olduğundan bu işlem çok gereklidir. Yağ ağartma toprağı süspansiyonu sistemi terk ettikten sonra pompayla alınır ve filtrelere beslenir. hafif olan iç yüzeyde kalır. Kurutulan yağ sürekli olarak pompalar yardımıyla sistemden alınır. • Nötr yağın yıkanması: Nötralizasyon işleminde oluşan sabunu uzaklaştırmak için sıcak suyla yıkama yapılır. Nötr yağ ısıtıcıya gönderilir ve burada 9095oC’ye ısıtılır. NÖTR FINDIK YAĞININ RENGİNİN AÇILMASI Renk açma işleminde alkaliyle nötralize edilmiş yağdaki renk maddeleri uzaklaştırılır. • Vakumlu kurutucu: Yıkama işleminden sonra nötr yağ %0. dehidrate yağın uygun sıcaklık . Santrifüj kuvveti iki sıvının birbirinden ayrılmasını sağlar. Daha ağır bileşen dış yüzeyde toplanırken . İşlem . Vakumlu kurutucuda 800C’de nem %0.• Santrifüjlü ayırıcı: Birbiriyle karışmayan iki sıvı sisteme bir tüp aracılığıyla beslenir. Daha sonra yine 90-95oC’ye ısıtılmış suyla mixerde karşılaşır. Bu sıcaklık ve vakum altında işlem kısa sürede gerçekleşir. Yağ ile absorbant arasındaki temas süresince sistemin mutlak basıncı barometrik kondensör ve vakum pompası yardımıyla sabit tutulur. Ağartıcı olarak tonsil supreme 110 FF renk açmanın yanı sıra sabun kalıntılarının da uzaklaştırılmasını sağlar.

30 ppm sitrik asit kullanılabilir.0 max. . FINDIK YAĞININ PAKETLENMESİ Rafine fındık yağı ilk olarak epoksi ile kaplanmış binlere gönderilir. Bu yüzden paketlemede. • Oksidasyonu engellemek için dolumda ambalajda hava kalması engellenmelidir.4620-1. nitrojen atmosferinde doldurulmuş olanlarda ransidite görülmemiştir.(meq/kg) Renk :max. Oksidasyonun yağın organoleptik yapısı (koku ve tat) üzerinde olumsuz etkisi vardır. • Düşük maliyet • Hafif olması • Kırılmazlığı RAFİNE FINDIK YAĞININ DEPOLANMASI Fındık yağının yüksek iyot sayısı dolayısıyla gliserid molekülündeki çift bağ sayısının fazla oluşu hava ve ışık varlığında kolaylıkla okside olabilmesine sebep olur. • Düşük sıcaklıkta depolama yağın ömrünü uzatır. Plastik ambalaj kullanımı yaygındır.4640 at 40 0C Katkı maddesi : İşlenmesine yardımcı olarak max.8 gibi bir kayıp söz konusudur. • En iyi ve en uzun koruma sağlayacak teneke kaplar kullanılmalıdır. İşlem 250-3000C ve 5-10 mmHg basınçta gerçekleştirilir. 3. İşlem sırasında % 0. Fındık yağını en iyi şekilde depolayabilmek için şu noktalara dikkat edilmelidir • Ambalajda havanın varlığına engel olmak • Güneş ışığından uzak tutmak Havayla temas 2 şekilde önlenebilir • Ambalaja vakum uygulamak • Havanın yerine inert gaz doldurarak havanın uzaklaşmasını sağlamak Atmosferik basınçta doldurulmuş yağ örneklerinin bir süre sonra ransidite testlerinde pozitif sonuç verdiği görülürken.1 Peroksit değeri :2. FINDIK YAĞININ ÖZELLİKLERİ Serbest yağ asidi :maksimum %0. Binlerden pompalarla paketleme ünitesine gönderilir.2-0. Çünkü.5 kırmızı (5 ¼ Lovibond cell) İyot sayısı : 87-102 Refraktif indeks :1. fındık yağı rafinasyonunun son basamağıdır.NÖTR FINDIK YAĞININ DEODORİZASYONU Deodorizasyon. Deodorizasyon işleminin amacı yüksek sıcaklık ve düşük basınç altında su buharının da taşıyıcı etkisinden yararlanarak kötü koku ve tat maddelerini uzaklaştırmaktır.

Başka katkı maddesi yoktur .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful