You are on page 1of 607

390

Tongu ve Enstitleri

lk renciler: 1942-1943 retim ylnda ifteler ve Kzlullu kllarn hepsi Hasanolan'a arlyor. Enstitlerin ilk rencileri olarak, renim durumlarnn ni versite elemanlar yoluyla kurslarda llmesi, akademik dzeylerinin saptan mas amalanyor. Gerekli yeni elemanlarn bir an nce yetimesi iin ounlu u n u n yksek ksmda kalmas hesaplanmtr. Hasanolan'da yer darl ol d u u n d a n , kurs, Ankara Universitesi'nin faklte ve yksek okullarnda (Dil ve Tarih-Corafya Fakltesi, Gazi Eitim Enstits, Yksek Ziraat Enstits vb.), ilgili retim yelerince veriliyor. Ycel, bakan olarak konuyu yakndan izli yor. Sk sk bu okullara gidip Enstit kllarn yksek renime hazr olup olmadklaryla ilgili gzlem ve gr istiyor; rencileri almalar iinde g ryor. Profesrler, kurs sonunda onlarn alkanl, renme istei, verimli likleri ve yarattklar disiplin karsnda hepsinin yksek renim dzeyinde olduklarn bildiriyorlar, "Onlar istiyoruz" diyorlar. Kursa gelenlerin hepsinin yeni alan Yksek Ky Enstits'ne alnmasna karar veriliyor. Ancak, yksek renim beklentisi olmayan kimileri, evlenme vb. planlar iin ky retmenliine dnyor. Ama ounluk birbirini etkileye rek renci olarak kalmay seiyor. Bylece o yl, Hasanolan Ky Enstits iinde ayrca bir "Yksek Ky Enstits" 60 renciyle resmen alyor (19421943 retim yl). 1943-1944 retim yl banda ifteler, Kzlullu ve Kepirtepe kllarn ounluu da alnarak birinci ve ikinci snflar tamamlanyor. renci says 130'a kyor. Yer darlndan derslerin ounun Ankara'da yaplmas sryor. renciler, sabah treniyle gidip akam treniyle Hasanolan'a dnyorlar. Tongu, program ve amalar ayr olan Yksek Ky Enstits'nn renci lerinin teki yksek renim kurumlarna fazla dalmalarn, onlarn alkanlk larndan etkilenmelerini istemiyor. Yksek ksm bina ve kurulular bir an nce yaplmal, gereken bilim adamlar, retim elemanlar Hasanolan'a akmalyd. 1943 Aralk aynda rencileri toplayarak konuyu onlara anlatyor. Yatakhane, yemekhane, derslikler, ilikler, laboratuvar, mzik kolu iin ayr bir blm, kan tin vb. birimler ivedilikle yaplacaktr. Enstit zaten t m birimleriyle yksek b l m n uygulama alandr. Teknik eleman Sili Layo tarafndan plan hazr lanm olan yksek blm binasnn Yap Kolu retmeni Yksek Mimar Mualla Eyubolu ve rencilerince uygulanmaya balanmasn istiyor. renciler, "Yalnz yap kolu deil, hepimiz birlikte yapp bir an nce bitmesini salamal yz" diyorlar. 1944 Mart aynda aralarnda byk bir i blm yaparak, Mualla Eyubolu'nun ynetiminde ve projeyi yapan Sili Layo'la birlikte ie koyulu yorlar. Yapnn, temelden anahtar teslimine kadar sorumluluunu alyorlar. Bakan olarak Yap Kolu rencisi smail Koralay' seiyorlar. teki almalar iin her renciye uygun iler veriliyor. yi duvarclar srekli duvar yapma, ki mileri malzeme satn alma iiyle urayor. Bir yandan yap iinde alrken teki ders ve almalarn srdryorlar. Orta ksm rencileri yardma kou yor. Yapnn beton ilerini bitirip staja kyorlar. "Kalan yazn gelen ekipler bitirir, sizin kylerde nemli ileriniz olacak" diyor Tongu onlara. 8