T.C.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞTERİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

İNŞAAT TEKNOLOJİSİ

ÇELİK TEMEL ÇİZİMLERİ

ANKARA 2007

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;  Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

 

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR ...................................................................................................................iii GİRİŞ ....................................................................................................................................... 1 ÖĞRENME FAALİYETİ-1 ..................................................................................................... 3 1. TEKİL TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ ....................................................................... 3 1.1. Yönetmelik ve Şartnameler ........................................................................................... 3 1.1.1. İmar Yönetmeliği .................................................................................................... 3 1.1.2. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Şartnamesi............................................................. 3 1.2. Çelik Temel ................................................................................................................... 3 1.2.1. Tanımı ..................................................................................................................... 3 1.2.2. Çeşitleri ................................................................................................................... 4 1.3. Çelik Tekil Temel Planı Çizimi Kuralları...................................................................... 4 1.4. Temel Planı Çizimleri.................................................................................................... 5 1.4.1. Temel ...................................................................................................................... 5 1.4.2. Bağ Kirişleri............................................................................................................ 6 1.5. Temel Kesiti Çizimleri .................................................................................................. 7 1.5.1. Yuvalı Tekil Temel Kesitleri .................................................................................. 8 1.5.2. Ankrajlı Temel Kesitleri ......................................................................................... 8 1.6. Ölçülendirme ............................................................................................................... 10 1.6.1. İç Ölçülendirme..................................................................................................... 10 1.6.2. Dış Ölçülendirme .................................................................................................. 10 1.6.3. Kotlu Ölçülendirme............................................................................................... 11 1.7. Yazılar.......................................................................................................................... 12 1.7.1. 2’lik Yazı Şablonu ................................................................................................ 12 1.7.2. 3’lük Yazı Şablonu................................................................................................ 12 1.7.3. 5’lik Yazı Şablonu ................................................................................................ 12 1.8. Taramalar..................................................................................................................... 12 UYGULAMA FAALİYETİ ............................................................................................... 14 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ..................................................................................... 16 PERFORMANS DEĞERLENDİRME............................................................................... 17 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ................................................................................................... 18 2. IZGARA TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ.................................................................. 18 2.1. Izgara Temel Planı Çizimleri....................................................................................... 18 2.1.1. Kolon..................................................................................................................... 18 2.1.2. Temel Taban Levhası............................................................................................ 19 2.1.3. Bağlantı Korniyeri................................................................................................. 19 2.1.4. Bağ Kirişleri.......................................................................................................... 19 2.1.5. Temel ızgarası ....................................................................................................... 19 2.2. Çelik Izgara Temel Planı Çizimi Kuralları .................................................................. 20 2.3. Temel Kesiti Çizimleri ................................................................................................ 20 2.3.1. Pabuçlar................................................................................................................. 20 2.3.2. Bağ Kirişleri.......................................................................................................... 20 2.3.3. Taban Levhası ....................................................................................................... 20 2.3.4. Kolon..................................................................................................................... 21 2.4. Ölçülendirme ............................................................................................................... 22 2.4.1. İç Ölçülendirme..................................................................................................... 22 2.4.2. Dış Ölçülendirme .................................................................................................. 22

i

2.4.3. Kotlu Ölçülendirme............................................................................................... 23 2.5. Yazılar.......................................................................................................................... 23 2.5.1. 2’lik Yazı Şablonu ................................................................................................ 23 2.5.2. 3’lük yazı şablonu ................................................................................................. 23 2.5.3. 5’lik yazı şablonu .................................................................................................. 23 2.6. Taramalar..................................................................................................................... 23 UYGULAMA FAALİYETİ ............................................................................................... 25 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ..................................................................................... 27 PERFORMANS DEĞERLENDİRME............................................................................... 28 ÖĞRENME FAALİYETİ-3 ................................................................................................... 29 3. KAZIK TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ .................................................................... 29 3.1. Kazık Temel Planı Çizimleri ....................................................................................... 29 3.2. Çelik Kazık Temel Planı Çizimi Kuralları .................................................................. 30 3.3. Temel Kesiti Çizimleri ................................................................................................ 30 3.3.1. Temel Profilini Çizmek......................................................................................... 30 3.3.2. Temeli Çizmek ...................................................................................................... 30 3.4. Ölçülendirme ............................................................................................................... 31 3.4.1. İç Ölçülendirme..................................................................................................... 31 3.4.2. Dış Ölçülendirme .................................................................................................. 32 3.4.3. Kotlu Ölçülendirme............................................................................................... 32 3.5. Yazılar.......................................................................................................................... 33 3.5.1. 2’lik Yazı Şablonu ................................................................................................ 33 3.5.1. 3’lük Yazı Şablonu................................................................................................ 33 3.5.1. 5’lik Yazı Şablonu ................................................................................................ 33 3.6. Taramalar..................................................................................................................... 33 UYGULAMA FAALİYETİ ............................................................................................... 34 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ..................................................................................... 36 PERFORMANS DEĞERLENDİRME............................................................................... 37 CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 40 KAYNAKÇA ......................................................................................................................... 41

ii

AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK Genel Amaç Okul için gerekli ortam. gönye. Amaçlar Temel planı çizimini yapabileceksiniz. modül sonunda performans testi uygulayacak. çizim kâğıdı (eskiz. 40/32 Çelik Konstrüksiyon Çizimi modülünü başarmış olmak MODÜLÜN AMACI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME iii . yapıştırma bandı. pergel. temizlik araçları. 582YIM209 İnşaat Teknolojisi Çelik Yapı Teknik Ressamlığı Çelik Temel Çizimleri Bu modül çelik yapı temellerinin çizimini yapma beceri. Temel kesiti çizimini yapabileceksiniz. okul dışı araştırma yapabileceği kuruluşlar belirtildiğinde temel plan ve kesit çizimlerini standartlara uygun olarak yapabileceksiniz. kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir.). çizim kalemleri. T cetveli veya paralel. tavır ve tutumların açıklandığı öğrenme materyalidir. aydınger vb. beceri ve uygulamalarınızı değerlendireceksiniz.   EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI Öğretmen. Modül içeriğinde yer alan faaliyetleri tamamladıktan sonra verilen ölçme araçları ile kazandığınız bilgi. Çizim masası.

iv .

yapılış biçimleri. insanlığın var oluşundan bu güne kadar devamlı olarak gelişen bir sektördür.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. Bu modüller ayrı ayrı alınıp hepsi tamamlandığında inşaat teknolojisi alanının bütününü teşkil edecektir. Üç boyutlu örnek temel görünümü 1 . Bunun yanında inşaat alanı kendi içinde birçok dala bölünmüştür. yapı teknik ve kurallarına uygun olarak çelik yapı temellerinin çeşitleri. Hepimizin bildiği gibi inşaat alanı. Çelik yapılar. Günümüzde gelişen teknolojiler ve teknikler yardımıyla değişik yapı malzemeleri ortaya çıkartılmış ve toplumun ihtiyaçları karşılanmıştır. plan ve kesitleri hakkında kısa ve öz bilgiler kazandırılarak bunlarla ilgili atölyenizde çizimlerinizi yapabileceksiniz. Günümüzde bilgi teknolojileri ve iletişim hızla gelişmektedir. Eflatun renkler temel betonu ve bağ kirişlerini. Bu gelişmeye bağlı olarak artan bilgi birikimiyle birlikte her meslek dalında uzmanlaşma daha da artmaktadır. İnşaat Teknolojisi alanında da artan bilgi birikimi ve teknoloji ile birlikte yeni dallar ortaya çıkmıştır. Bu amaçla Çelik Yapı Temelleri Çizimi modülünde. Bir çelik temeli size en iyi aşağıdaki şekil izah edebilir. gelişen teknoloji ve deprem olgusu sebebiyle tercih edilir hale gelmiş ve buna bağlı olarak da “Çelik Yapı Teknik Ressamlığı” dalı önem kazanmıştır. Bunlar sizlere birer modül olarak sunulmaktadır. mavi renklerle çizilen çizgiler ise temel kolonunu (yuvalı temel) göstermektedir.

2 .

T1. fabrika. İmar Yönetmeliği Büyükşehir ve diğer belediyelerce hazırlanmış yönetmeliklerdir.1. Tanımı Yapı elemanlarının yüklerini alarak zemine ileten yapı elemanlarına temel denir. Çelik yapıların temelleri de betonarme yapılarda olduğu gibi genellikle betonarmeden yapılır.1.ÖĞRENME FAALİYETİ-1 ÖĞRENME FAALİYETİ-1 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında yönetmelik ve şartnameler göz önünde bulundurularak çelik yapı temelleriyle ilgi bilgi ve çizimini öğrenebileceksiniz. 1. koşullarını ve nasıl yapıldıklarını araştırınız. Tekil temel. çelik yapıların hesap ve yapım kurallarında çelik yapılar ile ilgili genel açıklamalar bulunmaktadır. Çelik Temel 1. Çelik temel betonarmeye göre daha pahalı olup işçiliği zordur. sağlamlık ve ekonomiklik de göz önünde bulundurularak çelikten yapılabilir. Bu yapıların temellerini araştırınız. Temeller projelerde T harfi gösterilir.2.1. Yönetmelik ve Şartnameler 1. Ancak çok katlı yapıların temelleri. ARAŞTIRMA  Çevrenizde bulunan çelik konut. T2 vb. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Şartnamesi Afet bölgelerinde yapılacak yapılar hakkında yönetmelik’te yapı yapım teknik kuralları ve uyulması gerekli hususlar açıklanmıştır. 1.1. Tekil temelin oluşturulması kolon tabanının düzenleniş durumuna göre iki şekilde yapılır.2. 1. depo inşaatlarını gezerek çelik yapı elemanlarının yapılma şekillerini. Çelik temellerin genelinde betonarme ile çelik profiller birlikte kullanılır. zemin emniyet gerilmesi yüksek (sağlam) zeminlerde uygulanan temel çeşididir. hangar. Bu bilgileri çizimlerinizle bütünleştiriniz. yapı elemanlarının boyutlandırılmasında alınacak yüklerin hesap değerleri ve TS 648.1.2. TS 498. 3 . TEKİL TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ 1.

Şekil 1. Ankraj. 4 . Çelik kolon yuvaya oturduktan sonra yanlardaki boşluklar beton ile doldurulur. Temel yuvalı yapılacaksa yuva boyutları belirlenir. Ankrajlı temeller: Kolon. Çizimde kullanılacak kalem çeşitleri belirlenir. b. tekil temel yüzeyine konacaksa bu durumda ankrajlı tekil temel yapılır.1. Temel ve kolona yerleştirilecek profil çeşidi belirlenir. Yuvalı tekil temeller: Tekil temellerde en basit temel şekli yuvalı temel şeklidir. Bunlar civatalı.1’de iki tip ankraj görülmektedir. Ankrajlı temel yapılacaksa ankraj konacak yerler belirlenir. Temel boyutları belirlenir. Çeşitleri a. Çizim ölçeğine uygun çizim kâğıdı masaya bağlanır. baston bazen de çatal şeklinde olabilir.3.2.1:Ankrajların görünümü 1.2. Çelik kolonun yükünü ileteceği temel yuvası 10–20 cm daha geniş olacak şekilde hazırlanır. Ankraj çelikleri iki şekilde üretilir. kolon ile temel arasında bağlantıyı sağlayan çelikten yapılan elemandır. Çizim araç ve gereçleri hazırlanır. Şekil 1. Çelik Tekil Temel Planı Çizimi Kuralları Çelik temel planını çizebilmek için aşağıdaki kurallara uyulmalıdır:         Zemin durumuna göre çizilecek temel çeşidi belirlenir.

3). Temel a.4.1.1.  Akslara göre profilleri çiziniz. Şekil 1. Ankrajlı Temel Ankrajlı temelin yuvalı temele göre işçiliği zor olup daha masraflıdır. Bu tip temellerde kolonla temel arasına taban levhası yerleştirilir. Kolon yanlarına korniyer bağlanır (Şekil 1.  Akslara göre profilleri çiziniz.  Yuvalı temel yapılacaksa kolon kenarlarına 10–20 cm boşluk bırakınız (Şekil 1.  Temele ait çizgileri ölçülerine göre belirleyerek çiziniz. Şekil 1.3: Ankrajlı temel görünümü 5 . Temel Planı Çizimleri 1.  Kolon altına taban levhası yerleştiriniz. Yuvalı Tekil Temel Planı Çizimi Yuvalı tekil temeli çizebilmek için aşağıdaki yolu izleyiniz:  Zemin kat planında oluşturmuş olduğunuz akslardan faydalanarak aksları çiziniz  Temele ait çizgileri ölçülerine göre çiziniz.4.2).  Yuvalı temel çiziminde olduğu gibi zemin kat planında oluşturduğunuz akslardan faydalanarak aksları çiziniz.2: Kolon kenarlarındaki boşlukların görünümü b.

Betonarme veya çelik temel üzerine konacak çelik kolonların en kesitleri ise hesaplamalar sonucunda daha küçük çıkabilir.4 :Betonarme temel görünümü Şekil 1. Kolon betonarmeden yapılırsa Şekil 1. Bağ Kirişleri Zemindeki oynamalar neticesinde temelde oluşabilecek çökme ve kaymaları engellemek amacıyla yapılan yapı elemanına bağ kirişi denir.5 :Çelik temel görünümü 1.    Şekil 1.5’teki gibi olacaktır. En kesitten görünüm farklılıkları projede de farklılık gösterir.Betonarme temel ile çelik temel arasındaki çizim farkları  Betonarme yapıdaki temelde tüm elemanlar betonarme olduğundan. betonarme veya çelikten yapılırlar.2. Şekil 1. 6 .4. Temelde çelik kolon kullanılırsa (yuvalı) görüntü Şekil 1. Özellikle çok katlı yapıların temellerinde aşırı yüklerin temeller arısında dağıtılıp toprağa iletilmesini sağlarlar. kolon boyutları yapılan statik hesaplar sonucunda daha büyük çıkar.4’teki gibi olacaktır. Bağ kirişleri.6’da bağ kirişi ile temeller arasındaki bağlantı görülmektedir.

Kesiti alınacak temel planını çizim kâğıdınızın üst tarafına bağlayınız. plan ve kesit olarak ayrı ayrı ölçerek kontrol ediniz.6 : Bağ kirişinin görünümü 1.5. 7 . Çizgileri taşırken kesilen noktalardan taşımayı ihmal etmeyiniz. Temel Kesiti Çizimleri Yukarıda çizimi yapılan tekil temel planlarından faydalanarak kesitler şu şekilde çizilir:      Temel kesiti için çizim kâğıdını masaya bağlayınız. Paralel ve gönye yardımıyla kesit çizgisinin geçtiği (A-A veya B-B) yerleri boş çizim kâğıdına aktarınız. Çizimi.Şekil 1.

7’de görülmektedir. 8 . Ankrajlı Temel Kesitleri Yukarıda anlatılanlara göre yapılan temel kesit çizimi Şekil 1.8: Temelin üç boyutlu ortamda görünümü 1. Yuvalı Tekil Temel Kesitleri Yuvalı tekil temel kesitleri Şekil 1.9’da görülmektedir. Tekil temelin üç boyutlu görünümü de verilerek temelin uygulanış şekli daha anlaşılır hale getirilmiştir (Şekil 1.1.5. Şekil 1.10’da ise bir yapıya ait tekil temelin A-A boy kesiti görülmektedir. Şekil 1.1.2. Boy kesitte temel üzerine gelen kolonlar gösterilerek kotlar verilir ve çizgisel ölçülendirme yapılır.5.8). Temel boy kesitleri yatay ve düşey olarak iki yönde alınır.7: Temel kesitlerinin görünümü Şekil 1.

Şekil 1.10 :Temel boy kesiti Tekil temelin üç boyutlu yakın plan görünümü Şekil 1.11’de görülmektedir.11: Ankrajlı temelde temelin üç boyutta görünümü 9 . Şekil 1.9: Temel kesitinde ankrajların görünümü Şekil 1.

çizime yarar yerine zarar vermeye başlar.1. Hareketli sınırlar.6. Şekle ait iç ölçülendirme Şekil 1. Dış Ölçülendirme İç ölçülendirmede yapılan işlemler dış ölçülendirme için de geçerlidir. Ölçülendirme 1.  Ölçü yazılarını sınırlar arasına yazıp. İç ölçülendirme yaparken. 10 .2. Çizimlerinizde ölçü sınır çizgisini (/) kullanınız. Dış ölçülendirme yaparken.     Dolu ve boş yerler. ölçü oklarını yerleştiriniz. İç Ölçülendirme Çelik yapının iç bölümünün ölçülendirmesidir.  İşiniz bittikten sonra çizim paftanızı temizleyiniz. Dış ölçülendirmede iki ölçü çizgisi arasındaki mesafeyi 8–10 mm alınız.1.6. Dış ölçülendirmelerde içeriden dışarıya doğru. Ölçülendirmelerde dikkat edilecek en önemli husus.12’de görülmektedir.  Paralel veya T cetvelini gönyesinde tutarak gönye ile çizim sınırlarını belirleyiniz.   Ölçülendireceğiniz plan çizimini karşınıza alınız. gereksiz ölçülendirmenin yapılmamasıdır. Toplam uzunluk ölçülendirilir.12: İç ölçülendirme 1.6. Yapılan gereksiz her ölçülendirme projenin okunmasını güçleştirir. Gönye ve paralel kullanarak nesne sınırlarını taşıyınız. Şekil 1. Akslar.  Gerekli çizim araç ve gerecini hazırlayınız.

Şekil 1. Şekil 1.3. Kotlu Ölçülendirme Kotlu ölçülendirme plan.13’te görülmektedir.    Ölçülendirmelerde şekle en yakın ölçü çizgisini 10 mm mesafede alınız.14). Uzantı çizgilerinin şekle olan mesafelerini 3 mm alınız. çemberin dört parçaya bölünmesiyle elde edilir ve ortadaki çizgi yazı yazmak için uzatılır (Şekil 1.6.14: Planda kotlu ölçülendirme sembolü Kotlu ölçülendirme yapabilmek için her yükseklik sınırına aşağıdaki sembolü veya bu amaçla kullanılan diğer sembollerden birini çiziniz (Şekil 1. görünüş ve kesitlerde kullanılan bir ölçülendirme çeşididir. Planlarda kullanılan kotlu ölçülendirme.15: Kesit ve görünüşlerde kotlu ölçülendirme görünümü 11 . Şekle ait iç ölçülendirme Şekil 1. Uzantı çizgilerinin ölçü çizgilerini geçme mesafelerini 3 mm alınız.15).13: İç ve dış ölçülendirme 1. Daha sonraki ölçülendirmeleri de 8 -10 mm mesafelerde alınız. Şekil 1.

2.7.16 :Kotlu ve çizgisel ölçülendirme görünümü 1.Şekil 1. Şekil 1. 1.16’da bir temel kesitinde kotlu ve çizgisel ölçülendirmenin yapılış şekli görülmektedir. kesilen yüzeyler ve kesit çizgilerinin çiziminde kullanılabilir. 5’lik Yazı Şablonu Temel planı ayrıtları. Yazılar 1.7.8.1. 3’lük Yazı Şablonu Temel planı ayrıtlarının çizilmesinde kullanılacaktır. 1.7. Taramalar  Betonarme taramasında 45°lik düz çizgi ve kesik çizgi kullanınız.7. 1. 2’lik Yazı Şablonu Ölçü çizgilerinin çizilmesinde ve yazıların yazılmasında kullanılacaktır.17). Şekil 1.17 : Betonarme taraması 12 .3.  Profil taramasında düz 45°lik çizgi kullanınız.  Beton dolgu taramasında serbest boyutlarda noktalar ve yuvarlaklar yapınız (Şekil 1.

Profil ve demirsiz beton taramasında aşağıdaki tarama desenlerinin kullanılması gerekir (Şekil 1.18). Şekil 1.18: Profil ve demirsiz beton taraması 13 .

 Kesit düzlemini çiziniz. Boyutlandırılmasında Alınacak Yüklerin Hesap Değerleri ve TS 648 Çelik  Bağ kirişlerini çiziniz.).  İş önlüğünüzü giyiniz.  TS 498 Yapı Elemanlarının  Temelleri çiziniz. okuyunuz.  Temiz ve düzenli olunuz .  Çizim paftasını çinileyiniz.  Kolonları çiziniz. bilgisayar. alınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İŞLEM BASAMAKLARI ÖNERİLER  Çelik proje çizimi ve uygulaması ile ilgili  İmar Yönetmeliği: İlgili belediyece yönetmelik ve şartname bilgilerini yayınlanmış yönetmelikler.  Çiziminizi kontrol ediniz. Şartnamesi: Bayındırlık ve İskân Bakanlığınca hazırlanmış olan Afet  Aksları çiziniz.  Temel kesitlerini çiziniz.  Çizim paftasını temizleyiniz.  Çizim kâğıdınızı masaya düzgün bir şekilde bağlayınız.  Temel plan ve kesit bilgilerini yazınız.  Kotlu ölçülendirmeleri yapınız.  Taramaları yapınız. Yapıların Hesap ve Yapım Kuralları’nda çelik yapılar ile ilgili genel açıklamalar.  Bayındırlık ve İskân Bakanlığı  Çizim kâğıdınızı bağlayınız. tepegöz vb. Çizim yaparken bu çizim araçlarını düzgün tutunuz. Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik. B-B şekilde faydalanınız (projeksiyon. Bu araçları kullanmasını öğreniniz.  Atölyenizdeki görsel araçlardan en iyi  Kesit çizgilerini gösteriniz (A-A.  T cetveli ve gönyelerinizi temizleyiniz.  Çizim yaparken güvenlik tedbirlerini  Dış ölçülendirmeleri yapınız.  Örnek çalışmaları dikkatle inceleyiniz. 14 .). vb.  İç ölçülendirmeleri yapınız.

21). Çizim ölçeği 1/10 alınacaktır (Şekil 1. Aşağıdaki betonarme temeller üzerine yanlarında verilen profilleri destek levhası koyarak kâğıdınıza çiziniz.UYGULAMA SORULARI 1.19). Aşağıdaki temel pabucunu ve profili çizerek ölçülendiriniz (Şekil 1.19 : I profillerinin görünümü 2. Aşağıda verilen tekil temeli ölçülendiriniz (Şekil 1. Şekil 1.20).20 : I profilinin ölçülendirilmiş görünümü 3. Şekil 1.21 : Çizimi yapılacak temel detaylarının görünümü 15 . Şekil 1.

7 D) 0.6-0.5 C) 0.7 2. Tüm soruları doğru yanıtladıysanız diğer faaliyete geçiniz.2-0. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek değerlendiriniz.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÇOKTAN SEÇMELİ SORULAR 1. 16 .3 B) 0. 3. Tekil temellerin yapılış amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Temel zemininin zayıf olması B) Temel zemininin sulu olması C) Temel zemininin derinlerde olması D) Temel zemininin sağlam olması Yapılış amacına göre tekil temel çeşidi aşağıdakilerden hangisidir? A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 Tekil temellerde temel yuvasının genişliği aşağıdakilerden hangisidir? A) 5–10 B) 10–15 C) 10–20 D) 40–50 Kolon tekil temel yüzeyine oturacaksa kolonla temelin bağlantısını sağlayan demir aşağıdakilerden hangisidir? A) Perçin B) Ankraj C) Bulon D) Kaynak Çelik elemanların ölçülendirilmesinde kullanılan kalem uç kalınlığı aşağıdakilerden hangisidir? A) 0. 4.4-0. 5.5-0. Eksik olduğunuz konulara dönerek tekrarlayınız.

Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı. Aşağıda verilen sorularda doğru olduğunu düşündüğünüz bir seçeneği işaretleyiniz. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyeceksiniz.PERFORMANS DEĞERLENDİRME PERFORMANS DEĞERLENDİRME Aşağıda hazırlanan değerlendiriniz. KONTROL LİSTESİ Dersin adı Amaç Konu Çelik Proje Çizimi Öğrencinin 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Tekil temel plan ve kesiti çizimi yapmak Adı soyadı TEKİL TEMEL PLAN VE KESİTİ Sınıf Nu ÇİZİMİ Değerlendirme Kriterleri Plan çiziminde kullanılacak araç ve gereçleri hazırladınız mı? Çizimde kullanacağınız A4 kâğıdını hazırladınız mı? Kâğıdınızı düzgün bir şekilde masaya yapıştırdınız mı? Çizim araç ve gereçlerini temizlediniz mi? Çizim araç ve gereçleriniz kullanılabilecek durumda mı? Kurşun kalemlerinizin uçları çizim için gerekli kalınlıkta mı? Rapido kalemlerinizin mürekkebi var mı? Rapido kalemlerinizin temizliği yapıldı mı? Çizimlere ait ölçekleri biliyor musunuz? Kalem kalınlıklarını öğrenebildiniz mi? Çizim yaparken arkadaşlarınız veya öğretmenlerinizle diyalog içerisinde misiniz? Öğretmenin yardımına ihtiyaç olmadan çizimi yapabiliyor musunuz? Evet Hayır Bu değerlendirme sonucunda eksik olduğunuzu tespit ettiğiniz konuları tekrar ederek eksiklerinizi tamamlayınız. değerlendirme ölçeğine göre yaptığınız uygulamayı Gerçekleşme düzeyine göre evet-hayır seçeneklerinden uygun olanı kutucuğa işaretleyiniz. 17 .

1: Izgara temelde kullanılacak profillerin görünümü Yukarıdaki şekillerden de görüldüğü gibi alttaki ölçüler kolon yüksekliklerini ifade etmektedir. İki çelik kolon birbirine yakın ise birleşik temel yapılır. Izgara Temel Planı Çizimleri Izgara temeller. ARAŞTIRMA  Çevrenizde bulunan konut inşaatlarını gezerek yapı elemanlarının nasıl yapıldığını ve yapılma koşullarını araştırınız. IZGARA TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ 2. Şekil 2 .1. Kolon Izgara temelde kolon I veya U profillerden seçilir. bu değerler çelik profil üreticileri tarafından proje imalat şirketlerine ücretsiz olarak verilen tablolardan alınır. Yapı elemanlarına ait bilgiler edininiz. Çelik profillerin su ve rutubetten korunması için etrafına koruyucu beton dökülür. Temelin oturacağı yüzey geniş ise. 18 .ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında yönetmelik ve şartnameler göz önünde bulundurularak ızgara temel planı bilgileri ve çizimini öğreneceksiniz. U veya I profilleri yan yana getirildikten sonra cıvata veya kaynakla birleştirilir. Kolonun temel üzerine oturacağı yere taban levhasının konması kolon ve temelin korunmasını ve yükün dağıtılması sağlayacaktır. Bu bilgileri çizimlerinizle bütünleştiriniz. Genellikle profillerin boyutları sabit olup. Bu profiller. 2.1). beton dökülmüş ve yalıtımı yapılmış zemin üzerine oturtulur.1. yan yana getirilmiş profillerden meydana gelir.1. düzeltilmiş. Izgara. Aşağıda I ve U profillerin en kesitleri görülmektedir (Şekil 2. kolon altına normal I veya H (geniş başlı I) profili getirilerek ızgara şeklinde yapılır. 2.

Bu levha konmasıyla kolon başının ezilmesi ve betonun zarar görmesi önlenmiş olur. Aşağıda örnek bir temel planını görmektesiniz (Şekil 2.2 :Eşit kollu L profili (korniyer) 2. Bunlara köşebent de denir. 2.3). Bağlantı Korniyeri Bağlantı korniyerleri eşit ve çeşit kollu olmak üzere iki çeşittir. Bağ Kirişleri Temeller arasında bağlantıyı oluşturan ve yük aktarımı yapan kirişlerdir.3 :Izgara temel planı 19 . Şekil 2 . 2. Eşit kollularda korniyer en ve yükseklikleri eşittir (Şekil 2.1.1.2).4. Temel Taban Levhası Kolonla temel arasına konulan metal levhadır.2. Temel ızgarası Temeli oluşturan I ve U profillerinden oluşan ızgaradır.5.1.3.1. Şekil 2 .2.

Temel Kesiti Çizimleri 2.3. Öncelikle temel pabucunu ölçeğinde çiziniz. Bağ Kirişleri Temeller arasındaki bağlantıyı sağlayıp yük aktarımı yapan betonarme veya çelik elemanlardır. 20 . Pabuçlar Temelin üzerine oturduğu betonarme elemanlardır.3. Temel tavanına kolon taban levhasını ölçüsünde yerleştiriniz. 2. Taban levhasını ve boyutlarını belirleyiniz. Zeminin durumuna göre bağ kirişlerini oluşturunuz.2. Çelik Izgara Temel Planı Çizimi Kuralları       Temelin boyutlarını belirleyiniz.2. Temel üzerine ve içerisine konacak profil çeşit ve boyutlarını belirleyiniz.1. 2.3. Bağlantı korniyeri çeşit ve boyutlarını belirleyiniz. Temel planının ölçeğine uygun kâğıt seçiniz. Taban Levhası Temelin bağlandığı çelik levhadır.2. 2. Akslar arasındaki mesafeyi belirleyiniz. Kazık temellerde bu elemanlar zeminin durumuna göre çelikten de yapılırlar.3.3.

Kolon Kolonlarda çelik profil olarak I veya H (geniş başlıklı I profili) profili kullanılır. Şekil 2.3. Şekil 2.4. Kolonun zemine bağlantısı korniyerlerle sağlanır.4’te örnek bir ızgara temel kesiti görülmektedir.4: Izgara temel kesiti 21 .2. Kolonu temele bağlantı levhaları yardımıyla bağlayınız.

2.5).2. İç Ölçülendirme    Ölçülendirilecek yüzeyi T cetveli gönye yardımıyla sınırlarını belirleyerek yatay ve düşeyde sınırlandırınız.5: Izgara temel planı iç ölçülendirmesi 2.6). Şekil 2.4. Ölçülendirme 2.4.6: Izgara temel planı iç ve dış ölçülendirmesi 22 . Ölçü oklarını yerleştiriniz (Şekil 2.4. Ölçü yazılarını yazınız. Ölçü oklarını yerleştiriniz.1. Dış Ölçülendirme Kuralına uygun olarak ölçü çizgilerini çiziniz. Ölçü yazılarını yazınız (Şekil 2. Şekil 2.

2. Kotlu Ölçülendirme Kuralına uygun olarak kot sembollerini plan ve kesite göre çiziniz. Şekil 2.8. ölçü yazıları. Üzerine yükseklikleri yazınız (Şekil 2. 2’lik Yazı Şablonu Ölçü çizgileri.10. taramalar.6.9.5. Yazılar 2. 2.11). 2.2.7: Izgara temelde kotlu ölçülendirme 2.3.3.5.5.7). 2.5. Şekil 2. Taramalar Profil ve beton taramaları uygun kalemle aşağıdaki çizgi tiplerinde taranır (Şekil 2. kesilmeyen sınır çizgileri.1.2.4. 3’lük yazı şablonu Ölçü yazıları.8: Izgara temelde profil taraması 23 . 5’lik yazı şablonu Kesilen sınır çizgileri yazılır. 2. 2.

9: Kesitte tarama Şekil 2.11: Izgara temel boy kesiti taraması 24 .10: Izgara temel en kesiti taraması Şekil 2.Şekil 2.

bilgisayar.  Çizim paftasını temizleyiniz.  Bağ kirişlerini çiziniz.  Temel taban levhasını çiziniz.)  İç ölçülendirmeleri yapınız.  Taramaları yapınız.  Temel kesitlerini çiziniz.  TS 498 Yapı Elemanlarının Boyutlandırılmasında Alınacak Yüklerin Hesap Değerleri ve TS 648 Çelik Yapıların Hesap ve Yapım Kuralları’nda çelik yapılar ile ilgili genel açıklamalar.  T cetveli ve gönyelerinizi temizleyiniz.  Çiziminizi kontrol ediniz.  Bağlantı korniyerlerini çiziniz.  Kesit düzlemini çiziniz. Bu araçları kullanmasını öğreniniz.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İŞLEM BASAMAKLARI  Çelik proje çizimi ve uygulaması ile ilgili yönetmelik ve şartname bilgilerini okuyunuz.  Kotlu ölçülendirmeleri yapınız.  Aksları çiziniz.  Çizim yaparken güvenlik tedbirlerini alınız.  Dış ölçülendirmeleri yapınız.  Atölyenizdeki görsel araçlardan en iyi şekilde faydalanınız (projeksiyon.  Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Şartnamesi: Bayındırlık ve İskân Bakanlığınca hazırlanmış olan Afet Bölgelerinde Yapılacak Yapılar Hakkında Yönetmelik. ÖNERİLER  İmar yönetmeliği: İlgili belediyece yayınlanmış yönetmelikler.  İş önlüğünüzü giyiniz.  Temel plan ve kesit bilgilerini yazınız.  Temiz ve düzenli olunuz.  Çizim kâğıdınızı masaya düzgün bir şekilde bağlayınız.  Kesit çizgilerini gösteriniz (A-A.  Örnek çalışmaları dikkatle inceleyiniz.). 25 . tepegöz vb. Çizim yaparken bu çizim araçlarını düzgün tutunuz. B-B vb.  Temel ızgarasını çiziniz.  Kolonları çiziniz.  Çizim kâğıdınızı bağlayınız.  Çizim paftasını çinileyiniz.

12). 3. Boyutları aşağıdaki resimde görülen H profili kullanılarak yapılan yüksekliği 1100 cm olan temeli 1/100 ölçeğinde çiziniz (Şekil 2.UYGULAMA SORULARI Yukarıda anlatılanlardan yola çıkarak aşağıda görünüşleri verilen cismin simetrik perspektifini teknik resim kuralları çerçevesinde A4 teknik resim kâğıdına çiziniz.13: Kolon ve taban levhası görünümü 26 . I profillerini kullanarak yüksekliği 1500 cm olan temeli 1/100 ölçeğinde çiziniz. 1. Şekil 2. Şekil 2. 4. Kâğıdınıza bu bağlantıyı 1/5 ölçeğinde çiziniz. Şekil 2. H pofillerini kullanarak yüksekliği 2000 cm olan temeli 1/100 ölçeğinde çiziniz.13’te bir kolonun temele bağlantısı gösterılmektedir.12 :H profilinin görünümü 2.

C) Zemin düzeltilip bırakılmalıdır. Izgara profillerin oturacağı zemin nasıl olmalıdır? A) Zemin düzeltilmiş. D) Kolon zemine kadar uzatılmalıdır. B) Taban levhası konmalıdır. Tüm soruları doğru yanıtladıysanız diğer faaliyete geçiniz. 4.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÇOKTAN SEÇMELİ SORULAR Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı. Kolonun temel üzerine oturacağı yere aşağıdakilerden hangisi konmalıdır? A) Beton dökülmelidir. beton dökülmüş ve yalıtımı yapılmış olmalıdır. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek değerlendiriniz. 1. C) Zemin su içerisinde de olabilir. 3. 2. D) Zemine beton dökülür öylece bırakılır. B) Kolonların altına birleşik temel yapılmalıdır. A) I profili B) H profili C) L profili D) Z profili İki çelik kolon birbirine yakınsa aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır? A) Kolonların altına ayrı ayrı temel yapılmalıdır. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyeceksiniz. Eksik olduğunuz konulara dönerek tekrarlayınız. Aşağıda verilen sorularda doğru olduğunu düşündüğünüz bir seçeneği işaretleyiniz. Beton profilleri su ve rutubetten korumak için aşağıdakilerden hangisinin yapılması daha uygundur? A) Levhayla kapatılmalıdır. D) Profillerin etrafına beton dökülmelidir. 27 . D) Zemine bir profil daha konmalıdır. 5. C) Profil etrafı toprakla örtülmelidir. B) Zeminin durumu dikkate alınmaz. C) Kolon altlarına sadece beton dökülmelidir. Izgara temele oturacak kolon kenarlarına aşağıdaki profillerden hangisi konulmalıdır. B) Profillerin etrafı açıkta bırakılmalıdır.

hayır seçeneklerinden uygun olanı kutucuğa işaretleyiniz.PERFORMANS DEĞERLENDİRME PERFORMANS DEĞERLENDİRME Aşağıda değerlendiriniz. KONTROL LİSTESİ Dersin adı Amaç Konu Çelik Proje Çizimi Öğrencinin 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Tekil temel plan ve kesiti çizimi yapmak Adı soyadı IZGARA TEMEL PLAN VE KESİTİ Sınıf Nu ÇİZİMİ Değerlendirme Ölçütleri Plan çiziminde kullanılacak araç ve gereçleri hazırladınız mı? Çizimde kullanacağınız kâğıt formatını hazırladınız mı? Kâğıdınızı düzgün bir şekilde masaya yapıştırdınız mı? Çizim araç ve gereçlerini temizlediniz mi? Masanız çizim yapmaya elverişli mi? Kurşun kalemlerinizin uçları çizim için gerekli kalınlıkta mı? Rapido kalemlerinizin mürekkebi var mı? Rapido kalemlerinizin temizliği yapıldı mı? Çizimlere ait ölçekleri biliyor musunuz? Kalem kalınlıklarını öğrenebildiniz mi? Arkadaşlarınızla diyalog içerisinde misiniz? Öğretmeninin yardımına ihtiyaç olmadan çizimi yapabiliyor musunuz? Neden ızgara temel yapılır hiç düşündünüz mü? Tanımını yapabiliyor musunuz? Ankraj hangi temellerde kullanılmaktadır? Biliyor musunuz? Temel çeşidini hangi özellik belirler biliyor musunuz? Evet Hayır Bu değerlendirme sonucunda eksik olduğunuzu tespit ettiğiniz konuları tekrar ederek eksiklerinizi tamamlayınız. hazırlanan değerlendirme ölçeğine göre yaptığınız uygulamayı Gerçekleşme düzeyine göre evet . 28 .

29 . Metro inşaatı boyunca fore kazıklı temel uygulaması gerçekleştirilmiştir. silindir veya konik şekilli.1. düz. Resim 3. Borular çakıldıktan sonra içleri beton ile doldurulur. Şekil 3. KAZIK TEMEL PLAN VE KESİTİ ÇİZİMİ 3. Bu tip temellerde H veya borulu (fore kazık) profiller kullanılır. Temelin hemen yanında metro inşaatı bulunmaktadır.ÖĞRENME FAALİYETİ-3 ÖĞRENME FAALİYETİ-3 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında yönetmelik ve şartnameler göz önünde bulundurularak kazık temel planı bilgileri ve çizimini öğreneceksiniz. Boruların kolaylıkla çakılabilmesi için alt uçlarına özel hazırlanmış konik uçlar ve üst başlarına da başlıklar konmalıdır. Kazık temellerde. Çelik kazıklar elle veya şahmerdan adı verilen makinelerle çakılır. Borular yerinde bırakılır. Kazık temellerin üzerine çelikten veya betonarmeden temel ızgarası yapılır. Boru şeklinde olanlar. Kazık Temel Planı Çizimleri Kazık Temel: Temel zemini sulu veya balçık şeklinde ise ve temel zemini derinlerde bulunuyorsa yapılan temel çeşidine kazık temel adı verilir. Bu bilgileri çizimlerinizle bütünleştiriniz. 3.1: Fore kazık çizimi Genellikle metro tünellerinin inşasında bu tip sistem kullanılır. Şekil 3.1‘de fore kazıklı tünele ait çizim görülmektedir.1’de görülen kazık temel ise Ankara Büyükşehir Belediyesi’nin Kongre ve İş Merkezi Binasına ait çalışmadır. çekme veya vidalı yapılır. temeli oluşturan profillerin sudan zarar görmesini önlemek için bakırlı çelikle kullanılacak profil kaplanmalıdır. ARAŞTIRMA  Çevrenizde bulunan konut inşaatlarını gezerek yapı elemanlarının nasıl yapıldığını ve yapılma koşullarını araştırınız. Yapı elemanlarına ait bilgiler edininiz.

3. Akslar arasındaki mesafeyi belirleyiniz. Borulu sistemde.3. Temeli Çizmek Temele ait olmasını istediğiniz yükseklik kadar temel yüksekliğini alınız. 30 . 100 mm’lik H profilini temel betonuna göre ortalayarak çiziniz.1. Temel planının ölçeğine uygun kâğıt seçiniz. Kazık yüksekliklerini belirleyiniz. Boyutlarını belirleyiniz. Temel Kesiti Çizimleri 3. Çelik Kazık Temel Planı Çizimi Kuralları     Temelin boyutlarını belirleyiniz. Vidalı sistemde vidalı boruyu temele ortalayınız.2. Temelde kullanılacak kazık profil seçimini yapınız.3. boruyu temel betonuna göre ortalayarak çiziniz. Temelin genişliğini belirleyiniz. Temelin toplam yüksekliğini belirleyiniz. Temel Profilini Çizmek           Temel zeminini çiziniz.3.1: Fore kazıklı temel uygulaması 3.2. Ölçülendirmeyi ve taramaları yapınız. 3.Resim 3. Kazıkların temel betonuna girmesi gereken mesafe kadar betonarme betonu üzerinde işaretleme yaparak kazıklarını gireceği yerleri belirleyiniz.

2. Profili ölçülendiriniz.3: Borulu (fore kazıklı) temel Şekil 3.Şekil 3. Ayrıca Resim 3.2: H kazıklı temel Şekil 3.1. 31 . Betonarme elemanlarını ölçülendiriniz.4’te farklı kazıklı temel şekilleri görülmektedir.4.2’de farklı bir fore kazık uygulaması gösterilmiştir. Ölçülendirme 3. Boruyu ölçülendiriniz.4. İç Ölçülendirme     Temel ve temeller arasındaki mesafeyi ölçülendiriniz.4: Borulu kazıklı temel Resim 3.2: Fore kazık temel çalışması 3. Şeikl 3.3 ve Şekil 3. Şekil 3.

Şekil 3. Profili ölçülendiriniz.6’da temellerin ölçülendirilmeleri görülmektedir.3.6: Kazıklı temel ölçülendirmesi 3. Betonarme yüksekliğini ölçülendiriniz.5: Kazıklı temel ölçülendirmesi Şekil 3. Boru çapını (yarıçapını) ölçülendiriniz. Kotlu Ölçülendirme     Zemini ölçülendiriniz.4.7). Şekil 3.2. Dış Ölçülendirme      Temele ait yüzeyleri kurallara uygun şekilde ölçülendiriniz. Betonarme temeli ölçülendiriniz.5 ve Şekil 3. Gerektiğinde tam ölçülendirme yapınız.3. Kesilen yüzeylerdeki elemanları ölçülendiriniz. 32 . Kazıkların betonarme içerisindeki mesafesini ölçülendiriniz (Şekil 3.4.

1. 3.8: Betonarme taraması Şekil 3. Şekil 3.1.9’daki gibi yapılır.7: Kazıklı temelde kotlu ölçülendirme 3.5.8’deki gibi yapılır.5. 3.9: Borunun taranması 33 . 3.6. Temel kesitinde boru ve H profilini taraması yine 45 derecelik gönye ve T cetvelini kullanarak Şekil 3. Yazılar 3. 3’lük Yazı Şablonu Şekildeki yazıları bu kalemle yazınız.5.1. 5’lik Yazı Şablonu Temel ve profile ait ayrıt resimlerini çiziniz. 2’lik Yazı Şablonu Ölçülendirme çizgisi çizilmesi ve yazılarını bu kalemle yapınız. Taramalar   Kesitte kazıklı temel betonarme taraması 45 derecelik gönye ve T cetvelini kullanarak Şekil 3. Şekil alt yazılarını yazınız.Şekil 3.5.

 Temiz ve düzenli olunuz.  Atölyenizdeki görsel araçlardan en iyi Dış ölçülendirmeleri yapınız. İç ölçülendirmeleri yapınız.  Çizim yaparken güvenlik tedbirlerini Çizim paftasını çinileyiniz. kullanmasını öğreniniz.  TS 498 Yapı Elemanlarının Aksları çiziniz.  Örnek çalışmaları dikkatle inceleyiniz. alınız. Kotlu ölçülendirmeleri yapınız. Çizim kağıdınızı bağlayınız.  T cetveli ve gönyenizi temizleyiniz. şekilde faydalanınız (projeksiyon. Taramaları yapınız.).UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İŞLEM BASAMAKLARI ÖNERİLER                 İmar yönetmeliği :İlgili belediyece yayınlanmış yönetmelikler. B-B vb. tepegöz vb. Hesap Değerleri ve TS 648 Çelik Kesit düzlemini çiziniz. Yapıların Hesap ve Yapım Kuralları’nda Temel kesitlerini çiziniz (kesit çizgisi çelik yapılar ile ilgili genel açıklamalar. Kesit çizgilerini gösteriniz (A-A. Çizim paftasını temizleyiniz. temeli boyuna kesmelidir. Bu araçları Temel plan ve kesit bilgilerini yazınız.)  İş önlüğünüzü giyiniz. 34 . Hakkında Yönetmelik.  Bayındırlık ve İskan Bakanlığı Şartnamesi :Bayındırlık ve İskan Çelik proje çizimi ve uygulaması ile ilgili Bakanlığınca hazırlanmış olan Afet yönetmelik ve şartname bilgilerini Bölgelerinde Yapılacak Yapılar okuyunuz.  Çizim kağıdınızı masaya düzgün bir şekilde bağlayınız. Çiziminizi kontrol ediniz.). Boyutlandırılmasında Alınacak Yüklerin Kolonları çiziniz. Çizim yaparken bu çizim araçlarını düzgün tutunuz. bilgisayar.

10: Çapı 120 cm olan boru görünümü (kazık) 3.11) doğrultusunda. Fore kazıkları arası 150 cm’dir. Boyutları aşağıdaki resimde görülen boruyu kullanarak yüksekliği 1500 cm olan kazık temeli 1/100 ölçeğinde çiziniz (Şekil 3. Temel uzunluğu 5000 cm c. Çizimde kazıkların çizim kalemi hangisidir? b. d. Aşağıdaki tünel kalıpta verilenler (Şekil 3.11: Fore kazık ve I profilinden çelik iksa görünümü 35 . 1.10). Çizim ölçeği 1/500. 2. Çizime uygun hangi kağıt kullanılmalıdır? c.UYGULAMA SORULARI Yukarıda anlatılanlardan yola çıkarak aşağıdaki soruları cevaplandırınız. Şekil 3. Şekil 3. b. Temel genişliği 1000 cm. I 550’lik profilden yüksekliği 1100 cm olan kazık temeli 1/100 ölçeğinde çiziniz. Verilenler: a. e. Çizimi istenilen ölçekte yapınız. I 340 destek çeliği (iksa çeliği) kullanılacaktır. İstenenler: a.

B) I profillerinden meydana gelmiştir. 3. Tüm soruları doğru yanıtladıysanız modül değerlendirme ( performans testi ) testine geçiniz.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyebileceksiniz. 4. Genellikle aşağıdakilerden hangisinin yapımında kazık temeller uygulanır? A) Konutlarda B) Yol yapımında C) Barajlarda D) Metro ve tünellerde Betonarme temel taramalarında kullanılan çizgi çeşidi aşağıdakilerden hangisidir ? A) Düz çizgi B) Kesik çizgi C) Düz çizgi ve kesik çizgi D) Noktalı çizgi Borulu temellerde borular aşağıdakilerden hangisi ile temele çakılır? A) Balyoz B) Şahmerdan C) Çekiç D) Vinç Kazık temelin yapılış sebebi aşağıdakilerden hangisidir? A) Zemin sığ olması B) Zeminin sağlam olması C) Zeminin derinde ve sulu olması D) Zeminin toprak olması 2. D) Zemini sağlam olmayan yerlerde yapılır. Eksik olduğunuz konulara dönerek tekrarlayınız. Aşağıdakilerden hangisi kazık temeli en iyi şekilde tanımlar? A) H profillerinden meydana gelmiştir. 36 . 5. 1. Aşağıda verilen sorularda doğru olduğunu düşündüğünüz bir seçeneği işaretleyiniz. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek değerlendiriniz. C) Temele gelen yükleri derinde bulunan tabakalara iletir.

PERFORMANS DEĞERLENDİRME PERFORMANS DEĞERLENDİRME Aşağıdaki performans testi ile modülle kazandığınız yeterliliği ölçebilirsiniz. KONTROL LİSTESİ Dersin Çelik Proje Çizimi Öğrencinin adı Kazık temel plan ve kesiti çizimini Amaç Adı soyadı yapmak KAZIK TEMEL PLAN VE KESİTİ Konu Sınıf Nu ÇİZİMİ Değerlendirme Ölçütleri 1 Çelik temelin tanımını yapabiliyor musunuz? 2 Tekil temelin tanımını yapabiliyor musunuz? Tekil temelin hangi tip zeminlerde yapıldığını biliyor 3 musunuz? 4 Tekil temelin kaç çeşit yapıldığını biliyor musunuz? Tekil temelde profil kenarında bırakılan boşluğun kaç cm 5 olduğunu biliyor musunuz? 6 Izgara temelin tanımını yapabilir misiniz? Izgara temelin hangi tip zeminlerde uygulandığını biliyor 7 musunuz? Izgara zeminlerde en çok hangi tip profiller kullanıldığını 8 biliyor musunuz? Tekil ve ızgara zeminlerde kolon altına konulan metalin adını 9 biliyor musunuz? 10 Izgara temel çeşitlerini biliyor musunuz? 11 Kazık temelin tanımını yapabilir misiniz? 12 Kazık temelin yapılma nedenini biliyor musunuz? 13 Kaç tip kazık temel vardır? Hepsini gördünüz mü? Fore kazığın tanımını biliyor musunuz? Nerelerde 14 kullanıldığını hatırlayabildiniz mi? Metro inşaatlarında hangi tip kazık temel kullanıldığını biliyor 15 musunuz? Evet Hayır Performans değerlendirmesi sonucunda eksik olduğunuz konuları yeniden tekrar ederek eksik bilgilerinizi tamamlayınız. Kendinizi yeterli görüyorsanız modül değerlendirmeye geçiniz. 37 .

KONTROL LİSTESİ Dersin adı Amaç Konu Zaman ÇELİK PROJE ÇİZİM Çizim kurallarına uygun olarak çelik yapılara ait yapı temelleri çizim becerisinin ölçülmesi ÇELİK YAPI TEMELLERİ ÇİZİMİ Başlangıç saati Bitiş saati Toplam süre Öğrencinin Adı soyadı Sınıf Nu Değerlendirme Ölçütleri Temel çizmek üzere çizim kâğıdınızı ölçeğe uygun olarak seçtiniz mi? Çizim başlangıcında aksların yerini belirlediniz mi? Ne zaman ve hangi şartlarda hangi temelin seçileceğini biliyor musunuz? Temelde bağ kirişi konmasının nedenini biliyor musunuz? Kesit düzlemi çizmek neden önemlidir biliyor musunuz? Temel kesitlerini çizebiliyor musunuz? Kesit çizgilerini farklı kalınlıklarda çizdiniz mi? İç ölçülendirme yapabiliyor musunuz? Dış ölçülendirme yapabiliyor musunuz? Kotlu ölçülerinizi yaptınız mı? Plan ve kesitlerde kullanılan kot sembollerini biliyor musunuz? Temel çizgilerini çizdikten sonra bilgilerini yazdınız mı? Son olarak temeli kesit ve plan görüntüde taradınız mı? Tarama kalemini (kurşun ve rapido) seçebiliyor musunuz? Çinilemeyi kâğıda akıtmadan yapabiliyor musunuz? Çizim paftanız temiz mi? Çizim doğruluğunu kontrol ettiniz mi? Temel çeşitlerini sayıp. özelliklerini kısaca belirtebiliyor musunuz? Ankraj demirinin hangi durumlarda konulduğunu biliyor musunuz? Fore kazıklı temellerde kazıkların çakılmasını sağlayan aracı biliyor musunuz? Görünmeyen ayrıtlarda kullanacağınız çizgi çeşidini biliyor musunuz? Evet Hayır 38 .MODÜL DEĞERLENDİRME PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdaki kriterlere göre değerlendiriniz.

Öğretmeninizle iletişime geçiniz. Öğretmeniniz size çeşitli ölçme araçları uygulayacaktır. tebrik ederiz. Modülü tamamladınız. 39 .Perçinlerde birleştirme araçlarını biliyor musunuz? Temel kolon altına konan çelik elemanı tanımlayıp görevini açıklar mısınız? Ölçek kavramını daha önceki modüllerden öğrendiniz mi? Ölçek çevirmelerini yapabiliyor musunuz? Piyasada çelik çizimi yapan büroları gördünüz mü? Çalışmaları sizi bu mesleği seçmede etkiledi mi? DEĞERLENDİRME Yaptığınız değerlendirme sonucunda eksikleriniz varsa öğrenme faaliyetlerini tekrarlayınız.

40 .CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI ÖĞRENME FAALİYETİ 1 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 D A C B A ÖĞRENME FAALİYETİ 2 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 A C B B D ÖĞRENME FAALİYETİ 3 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 C D C B C Cevaplarınızı cevap anahtarları ile karşılaştırarak kendinizi değerlendiriniz.

Kızılay . Bina Bilgisi. OYMAEL Sabit. Ankara. 2003.K Basımevi. Çelik Yapı Ders Notları. S. 1986.H. GÜNGÖR Yüksel. İstanbul. 21–22 Nisan 2005. Prof. Çelik Yapı Elemanları. Ankara. Türk Standartları. 1987. Milli Eğitim Basımevi. Çelik Yapıların Hesap ve Yapım Kuralları (ST 648).Ç. İstanbul. Türk Standartları Enstitüsü. Yapı Elemanlarının Boyutlandırılmasında Alınacak Yüklerin Hesap Değerleri (TS.E.KAYNAKÇA KAYNAKÇA       Doç. Milli Eğitim Basımevi. Revak Mimarlık Mühendislik Şirketi Balgat – Ankara PROKON Mühendislik Müşavirlik Şirketi Balgat – Ankara AKMER Mimarlık Mühendislik İnşaat Ticaret LTD. 498). 2005. Güven Kitabevi. Türk Standartları Enstitüsü. ERGEN Bahri. Müh. PEHLİVAN Muslahattin. Ankara. 2005. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı. KUTLU Şahin. Y. Dr. TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası. Çelik Yapılar Temel Ders Kitabı. 1982.Ankara       41 . 1973. Ankara. Yüksek Mim. Bursa. 2001. Çelik Yapı Ders Notları. Çelik Yapılar Sempozyumu Bildirisi Kitabı. ARDAN Fahrettin.ŞTİ. Türk Standartları. Ankara. Ankara.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful