ÖĞRETMEN ADAYLARI İÇİN KAMU PERSONELİ SEÇME SINAVI EĞİTİM BİLİMLERİ GARANTİLİ MODÜLER SET

PROGRAM GELİŞTİRME

KONU ANLATIMI, KONU TARAMA TESTLERİ, DENEME SINAVLARI VE SON SEKİZ YILIN KONULARA GÖRE YERLEŞTİRİLMİŞ ÇIKMIŞ SORULARI

İÇİNDEKİLER

İÇİNDEKİLER
Sayfa
TAKDİM ........................................................................................................................................................i

KİM NE DEDİ? ............................................................................................................................. ii PUSULA (Sınav Bilgileri, Taban Puanlar ve Kontenjanlar, Kaç Net Kaç Puan vb.) ............. iv İÇİNDEKİLER ............................................................................................................................ vii PROGRAM GELİŞTİRME ............................................................................................................ 1
EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR ....................................................................................................7
1. 2. 3. 4. EĞİTİM ............................................................................................................................................................. 9 EĞİTİMİN ÖZELLİKLERİ ...................................................................................................................................... 10 EĞİTİMİN GENEL AMAÇLARI ............................................................................................................................. 11 PLANLI OLUP OLMAMASINA GÖRE EĞİTİM .................................................................................................... 11 4.1 İnformal Eğitim ............................................................................................................................................. 11 4.2 Formal Eğitim ............................................................................................................................................... 12 5. SÜREKLİLİK GÖSTERİP GÖSTERMEMESİNE GÖRE FORMAL EĞİTİM ........................................................ 12 5.1.1 5.1.2 5.1.3 5.1.4 6. 7. 8. 9. Okul Öncesi Eğitim ............................................................................................................................ 12 İlköğretim ........................................................................................................................................... 13 Ortaöğretim ........................................................................................................................................ 13 Yükseköğretim ................................................................................................................................... 14 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 5.1 Örgün Eğitim ................................................................................................................................................ 12

5.2 Yaygın Eğitim................................................................................................................................................ 14 ÖĞRETİM ........................................................................................................................................................... 15 ÖĞRENME ........................................................................................................................................................... 15 ÖĞRENME – ÖĞRETME ARASINDAKİ İLİŞKİ ................................................................................................... 16 EĞİTİM-ÖĞRETİM ARASINDAKİ FARKLILIKLAR ............................................................................................. 16

10. EĞİTİM-ÖĞRETİM ARASINDAKİ BENZERLİKLER ............................................................................................ 16 11. TÜRK MİLLİ EĞİTİM SİSTEMİNİ DÜZENLEYEN GENEL ESASLAR................................................................. 16 12. TÜRK MİLLİ EĞİTİMİNİN AMAÇLARI ................................................................................................................. 17 12.1 12.2 13.1 13.2 13.3 13.4 13.5 13.6 Genel Amaçlar .......................................................................................................................................... 17 Özel Amaçlar ............................................................................................................................................. 17 Genellik ve Eşitlik ..................................................................................................................................... 17 Ferdin ve Toplumun İhtiyaçları................................................................................................................ 17 Yöneltme ................................................................................................................................................... 17 Eğitim Hakkı .............................................................................................................................................. 17 Fırsat ve İmkan Eşitliği............................................................................................................................. 17 Süreklilik.................................................................................................................................................... 18 vii

13. TÜRK MİLLİ EĞİTİMİNİN TEMEL İLKELERİ ........................................................................................................ 17

İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI

13.7 13.8 13.9

Atatürk İlke ve İnkılapları ve Atatürk Milliyetçiliği ................................................................................. 18 Demokrasi Eğitimi .................................................................................................................................... 18 Laiklik ........................................................................................................................................................ 18

13.10 Bilimsellik .................................................................................................................................................. 18 13.11 Planlılık ...................................................................................................................................................... 18 13.12 Karma Eğitim ............................................................................................................................................ 18 13.13 Okul ile Ailenin İş birliği ........................................................................................................................... 18 13.14 Her Yerde Eğitim ....................................................................................................................................... 18

TEST 1 .......................................................................................................................................................19 ÇIKMIŞ SORULAR ....................................................................................................................................22 PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI ...........................................................................................23
1. PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI ....................................................................................................... 25 1.1 Eğitim Programı ........................................................................................................................................... 25 1.1.1 1.1.2 1.1.3 1.1.4 Eğitim Programının Özellikleri ........................................................................................................... 25 Programın Yararları ........................................................................................................................... 26 Eğitim Programının Temel Ögeleri ..................................................................................................... 27 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Eğitim Programı ve Öğretim Arasındaki İlişki .................................................................................... 26

1.2 Öğretim Programı......................................................................................................................................... 27 1.3 Ders Programı .............................................................................................................................................. 27 1.4 Ünitelendirilmiş Yıllık Plan .......................................................................................................................... 29 1.5 Ders Planı...................................................................................................................................................... 29 2. PROGRAM GELİŞTİRME..................................................................................................................................... 30 2.1 Program Geliştirme Süreci .......................................................................................................................... 30

TEST 2 .......................................................................................................................................................31 ÇIKMIŞ SORULAR ....................................................................................................................................36 PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ ..............................................................................................39
1. PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ......................................................................................................... 41 1.1 Tarihi Temel .................................................................................................................................................. 41 1.2 Ekonomik Temel ........................................................................................................................................... 41 1.3 Sosyal (Toplumsal) Temel ........................................................................................................................... 41 1.4 Bireysel Temel .............................................................................................................................................. 43 1.5 Konu Alanı Temeli ........................................................................................................................................ 45 1.6 Psikolojik Temel ........................................................................................................................................... 45 Davranışçı Kuramların ve Bilişsel Kuramların Program Geliştirmeye Karşılaştırmalı Etkileri ........................ 46 1.7 Felsefi Temel................................................................................................................................................. 48 • Epistemoloji ............................................................................................................................................... 48 viii

.................................................2................................................................................................................................................................................................................69 1....................................................................................... 72 1................................................. 49 Yeniden Kurmacılık .............................3 Türkiye’de Yaygın Olan Modeller ...........................................................................................................................4 1..................................................................................................................................... 76 2.......................................1.............................................................................. 49 Varoluşçuluk .......................................................................2 1.........................................................................................................................2.. 72 Romantik Tasarımlar ...........................1......... 49 Pragmatizm ..........................................................1 Konu Merkezli (Derslere Göre) Program Tasarımları ..................................1 ABD’de Yaygın Olan Modeller ..............................................................................................................................................................................................................................................................İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI • Ontoloji . 48     İdealizm ..................................................................... 71 Çocuk Merkezli Tasarımlar .........................3 1..................................2 1...........................................................................................................3...............................................................................................................................................3 2.................2 Avrupa’da Yaygın Olan Modeller ...............................................3..................................... 71 1........ 48 • Eğitimi Etkileyen Felsefi Akımlar ........................................................................................................................................................................................64 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k ix EĞİTİM PROGRAMINDA TASARIM YAKLAŞIMLARI (DESENLER) .................1 1.......................................................................... EĞİTİM PROGRAMLARINDA TASARIM YAKLAŞIMLARI (DESENLER) ....................................... 73 Çekirdek (Core) Tasarımı........................................................................................................................................................................4 1. 50 TEST 3 ...1 1...............................................................5 1...... 48 Realizm................................................ 49     Daimicilik ....................................... 73 Toplumsal Sorunlar ve Yeniden Kurmacılık Tasarımı................................................................................................1............................. Konu Tasarımı.................... 48 • Aksiyoloji ................................................................................................................. 49 İlerlemecilik ................................3 1...............................2.................................................................... 71 Korelasyonel Tasarım ............2 1.................................................... 78 2.................................................2 Öğrenen Merkezli (Etkinliklere Göre Düzenlenen) Program Tasarımları ................................................................ 71 Süreç Tasarımı............................................................................................................................................. 49 • Aksiyoloji .....................................................................................................................59 ÇIKMIŞ SORULAR ................................................................1.................................. 71 Disiplin Tasarımı ............................................................. 49 Esasicilik .... 48 • Mantık.......... 72 Hümanistlik Tasarımlar ..........................................................................................................................................................................1 1........... 72 Yaşam Şartları Tasarımı ........................................................................................................................................ 48 • Eğitim Felsefeleri .........................................................1.........................................................................3.....................3 Sorun Merkezli (Çekirdek) Program Tasarımları ...................................... 79 .......... 71 1................................................ 73 EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRME MODELLERİ ...... 73 1...............................2............................. 71 Geniş Alanlı Tasarım .................................................................. 76 2.................................................... 72 Yaşantı Merkezli Tasarımlar.........................................................................................................................................................

..................................................................... 89 1....................3...............................................................1 İhtiyaç Belirleme Yaklaşımları ...1 Hedeflerin Davranış İfadelerine Dönüştürülmesi .................................................................................................................................................................................................................................................. 92 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k x Meslek Analizi ........................................................................................................................................................................... 101 1.................................................................................................................. 90 • • • • 1.......................................................................................4 İşlem–Zaman Çizelgesi .............................. 92 Progel–Dacum Tekniği ............ 91 Analitik Yaklaşım ............................................................. 102 1.....................İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI TEST 4 ........................ 91 1....................................................................4 Diğer Planlama Çalışmaları ...4............................................................................................................. 91 Demokratik Yaklaşım ............................................................................................................................................1 1................................. HEDEF (AMAÇ/ÖĞRENCİ KAZANIMLARI) ......... 91 Betimsel Yaklaşım ... 92 Ölçme Araçları–Testler ................................................85 PROGRAM GELİŞTİRMENİN PLANLANMASI ....................................................................................... 90 1........................................................................... 92 Kaynak Tarama (Literatür Tarama) ............. 93 PERT–İşlem Ağı (Planing Evaluation Research Technique) ....3 İhtiyaç Belirleme.....................95 ÇIKMIŞ SORULAR ........................... 93 Akış Şeması (Flow Chart) ................................................................................................................................................................................................. 92 Gözlem.................................................................................................................................. 102 1......................................................................................................................... 93 1................................. 92 Görüşme/Mülakat......................................................... 93 TEST 5 .............................................. 92         Delphi Tekniği–Anket Geliştirme .................... 90 1................................................................................. 92 Grup Toplantısı/Grup Görüşmeleri ............................87 1................4.................................................................................................................................................................4..........2 Program Geliştirme ve Öğretme ........................................................................... 104 .......................................................................................................................................81 ÇIKMIŞ SORULAR ....... 91 İhtiyaç Belirleme Teknikleri ......................................................3 1.......................................................2 • Farklar Yaklaşımı ........................................................ 92 İhtiyaç Belirleme Süreci ................................................................................................................................................................................................................................................4.... PROGRAM GELİŞTİRMENİN PLANLANMASI ......................................................................................................................................................................................................................... 89 1.......................99 (Eğitim Programının Temel Ögeleri Arasındaki Dinamik İlişkiler Bütünü) 1..3..........................................................................................................................................................................1 Program Geliştirme Çalışma Gruplarının / Kurullarının Oluşturulması .....97 PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA .................2 1........................................2 Hedef Belirlerken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar ........................... 93 Belirtke Tablosu ...........................3 Hedeflerin Aşamalı Sınıflaması (Bloom Taksonomisi: Bilişsel-Duyuşsal-Devinişsel)....................................................

...................................2...............................................3.....................................2 2...............................................................................3 2...........................................7 2............... 123 4................................................................2..............................8 3..144 ÇIKMIŞ SORULAR ............................................................ 129 4...............................4 2.......................116 Konu Ağı-Proje Merkezli Program Yaklaşımı ......3 (Öğrenme ................................................................................ 123 Pekiştireç ........................................................................... 121 3.......... 167 1.......................................2..............1............................137 TEST 6...................................115 Çekirdek Programlama Yaklaşımı ..................................................................................1 3......................................................... 124 Dönüt ..............................................141 TEST 6.........................................................................................................................................................................................................5 Etkin Katılım ....... HAZIRLANAN PROGRAM TASARISININ UYGULANMASI (Geliştirilen Programın Denenmesi) ..............2 İçerik Düzenleme / Program Geliştirme Yaklaşımları......................................................139 TEST 6.....................................................3 3................................................................................ 108 1...........................................................4 3...............................................2......................................................... 112 2............................................... 104 Duyuşsal (Duygularla İlgili) Alan .......................................................... 106 Psikomotor / Devinişsel (Kaslarla İlgili) Alan ................................. Bilişsel (Zihinle İlgili) Alan ...113 Modüler Programlama Yaklaşımı............................................................................ 125 Düzeltme ........118 Sorgulama Merkezli Program Yaklaşımı .....................................................................İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI 1....... 127 4..................................................................1 Planın Önemi ..........1 2................................................... 109 İÇERİK (MUHTEVA/KONU)....................................................5 2............... 167 1............................... ÖĞRETİM PLANLARI .......................................2 1..........................................3 2..........................2.....................2................................................................................................................ DEĞERLENDİRME (SINAMA DURUMLARI) ............1...................................1 (Hedefler).....................2................. 168 ......................................................................................................................................................................... 123 İpucu ...............................................................................................................................................................................2..........................4 Hedeflerde Aşamalı Sınıflamaya İlişkin Örnekler ............................1 Program Değerlendirme ..........................................................................1...1...........................................................................................................................165 1..................................................................................4 (Değerlendirme) .....................1....2 3.......................................................6 2................ 112 2............................................113 Sarmal Programlama Yaklaşımı ..........öğretme süreci) ................................................. 135 TEST 6........................................ 113 2........118 ÖĞRENME–ÖĞRETME SÜRECİ (Eğitim Durumları / Öğrenme Yaşantıları / Öğretim Etkinlikleri) ..............................................................3.............1 Eğitim Durumunu Etkileyen Değişkenler ....114 Piramitsel Programlama Yaklaşımı .................................................. 125 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k xi 3............................................................................2 (İçerik) ................................2 Plan Yapmanın Gerekliliği ......................3 Planlı Çalışmanın Yararları ...........................115 Disiplinlerarası Program Yaklaşımı ............................1 1............................................. 132 5............3............................................................1 İçeriğin Seçiminde Kullanılacak Ölçütler ................................................................................ 168 1...... Doğrusal Programlama Yaklaşımı .................................148 ÖĞRETİM PLANLARI................................................................2 Program Değerlendirme Modelleri ........

...............175 Ders Planı ....................................................................... 190 Yaratıcı Düşünme .................................. 197 4................................5.......................................................................... 190 İşbirliğine Dayalı Öğrenme ................................................................. 188 3.............................................................................................. 14 Bilgi Teknolojilerini Kullanma ....................................................................................2 3................................................................................. 169 • • • 1....................... 193 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 3........................................................................................ 185 ELEKTRONİK ÖĞRENME VE BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÖĞRETİM ............................. 195 3.......... 3............................................... 189 Kuantum Öğrenme .............................................................. 188 3.....................................................................................................................................................................................................................................................................179 YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER ............. İnsan Hakları ve Demokrasi Eğitimi .......................................................183 1.........................1 Çoklu Zeka Yaklaşımı ............................................................................................5 Plan Çeşitleri .............. 16 Türkçeyi Doğru...................................... 169 1.............................................................................................................................................. 187 PROGRAM GELİŞTİRMEDE YENİ YÖNELİMLER .................... 8 3.................... 12 Araştırma-Sorgulama ................................................................ 198 4......... 169 Ünitelendirilmiş Yıllık Plan Örneği ................................. 17 Kurmacılık/Bilgiyi Yapılandırma (Yapılandırmacılık) ..............................İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI 1.. 9 Beyne Dayalı Öğrenme (Nörofizyolojik Kuram) ..................................................2 • • Ünitelendirilmiş Yıllık Plan Hazırlanırken Göz Önünde Bulundurulacak Noktalar ..................... Etkili ve Güzel Kullanma...........................................................................................................................................................................................................................2 Tarihsel ve Kültürel Temeller .................................................................................................................................................................................. 170 Ders Planı Örneği 1............................................................................................... 5 3.. 194 3............................................... 11 Etkili İletişim Kurma ........................................ 6 3.......................... 15 Girişimcilik ..................... 13 Problem Çözme ...................................177 ÇIKMIŞ SORULAR .......................................................................................................................................18 4. 198 xii .................................................................................................................................................................. 169 Ünitelendirilmiş Yıllık Planın Yapılışı ...................................... EĞİTİMDE YENİ ANLAYIŞLAR ......................................................................................................... 171 TEST 7 .. 194 3...........................................................................5......... 194 3......................... 7 3............1 Ekonomik Temeller .................................................................................................................................................................................... 174 Ders Planı Örneği 2........................................................................................ 194 3.................. 190 Yaşam Boyu Öğrenme .............................................. 196 3............................................................................................................................................................................................1 Ünitelendirilmiş Yıllık Plan ............................................................................................... 191 Eleştirel Düşünme ................. 4 3......................................... 2................................................................................................ 195 3.... 168 1.........................................................................................................................................................................................3 3......................... 10 Analitik Düşünme .................................................4 Plan Yapmanın İlkeleri . 195 3.......................... 196 TÜRKİYE’DE 2004-2005 ÖĞRETİM YILINDA UYGULAMAYA KONAN PROGRAMLARIN TEMEL ÖZELLİKLERİ..................................... 190 Aktif / Etkin Öğrenme ....................................................................... 192 Yansıtıcı Düşünce .............................................................

.........................................................6 AB ve Türkiye ........................................................220 KAYNAKLAR ................................5 Sosyal Etkinlikler ve Öğrenci Kulüpleri ........................................ 200 4..................................6.......3..................................................................................................... 204 4........................................................................... 198 Öğrenme-Öğretme Süreci (Eğitim Durumları / Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri) ........................................................................................ 204 4...231 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k xiii ...................................................................................................................................................209 ÇIKMIŞ SORULAR ...................3..................... 198 4.....................................................................................................................................230 SÖZLÜK ......................................229 KURAMCILAR ........................................................3 4.............................................................................................3.............................................................................................................................................1 4.......................................3 Programın Temel Ögelerine İlişkin Özellikler ..................................3......................................................................................................İÇİNDEKİLER BÖLÜM ADI 4....................................................... 199 4.......4 Hedef/Kazanımlar ..4 Kazandırılmak İstenen Temel Beceriler.................................................................................................215 DENEME TESTİ ... 205 TEST 8 ................................................................................................................................. 199 4................ 199 Değerlendirme/Sınama Durumları .............................................. 198 İçerik/Konular .........................................................................................................................2 4......7 Yaşam Becerileri ..............................................................1 Türkiye’nin Katıldığı AB Eğitim Programları .........................

EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRME 1 .

Örneğin. Eğitimde Program Geliştirme. yüksek olacaktır. İhtiyaç Yayıncılık Eğitim Bilimleri Program Geliştirme Dersi Zümre Üyeleri 3 . gücünün yetmediğini. aklının ermediğini. Elinizdeki kitapla “herkesin yapamadığını. Bu zorluk dikkate alınarak kitabın program geliştirme bölümü. yeri geldikçe tekrarlar yapılmış ve bağlantılar kurulmuştur. Bruner‛in ortaya attığı Sarmal Programlama anlayışına göre ve öğretmen adaylarının ilgilerini çekebilecek örneklerle hazırlanmıştır. Eğitimde Program Geliştirme sorularının zor olması nedeniyle. bileğinin dönmediğini” başaracağınıza inanıyoruz. öncekiler sonrakilere temel teşkil eder ve önceki öğrenilenlerle sonrakiler arasında yerli yerinde tekrarlarla bağlantılar kurulur. soyut konu ve kavramların fazla olduğu. Bu kitabın bu bölümünde işlenen bilgilerle yaklaşık 20 soru cevaplamanız mümkün olacaktır. bir konunun haftada en az iki kez tekrar edilmesi o konunun kalıcılığını sağlayacaktır. Siz öğretmen adaylarına düşen sorumluluk ise sık aralıklı tekrarlar yapmaktır..YAZAR PENCERESİ Sevgili Arkadaşlar. Elinizdeki kitabın bu bölümünde.. bu nedenle de öğretmen adaylarının zorlandığı bir derstir. Başarılar. Sarmal Programlama anlayışında. standart sapması dolayısıyla da katsayısı.

KPSS SORULARININ YILLARA GÖRE DAĞILIMI BÖLÜM ADI EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRME EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLANDIRILMASI (Eğitim. Ders Programı) PROGRAM GELİŞTİRME (Eğitim Programının Temel Ögeleri Arasındaki İlişki) PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ TARİHİ TEMEL EKONOMİK TEMEL BİREYSEL TEMEL SOSYAL (TOPLUMSAL) TEMEL KONU ALANI TEMELİ FELSEFİ TEMEL PSİKOLOJİK TEMEL EĞİTİM PROGRAMLARINDA TASARIM YAKLAŞIMLARI (DESENLER) EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRME MODELLERİ PROGRAM GELİŞTİRMENİN PLANLANMASI PROGRAM GELİŞTİRME ÇALIŞMA GRUPLARININ OLUŞTURULMASI İHTİYAÇ BELİRLEME İhtiyaç Belirleme Yaklaşımları İhtiyaç Belirleme Teknikleri EĞİTİMDE PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA HEDEF (AMAÇ/ÖĞRENCİ KAZANIMLARI) Hedeflerin Davranışa Dönüştürülmesi Hedef Belirlerken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar Hedeflerin Aşamalı Sınıflaması (Bloom Taksonomisi: Bilişsel-DuyuşsalDevinişsel) İÇERİK (MUHTEVA/KONU) İçerik Düzenleme Yaklaşımları (birkaçı birden) Doğrusal Programlama Yaklaşımı Sarmal Programlama Yaklaşımı Modüler Programlama Yaklaşımı Piramitsel Programlama Yaklaşımı Çekirdek Programlama Yaklaşımı Disiplinlerarası Programlama Yaklaşımı Konu Ağı-Proje Merkezli Program Yaklaşımı Sorgulama Merkezli Program Yaklaşımı 2001 3 2002 2003 2004 2005 1 2006 2007 1 2008 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 1 1 1 1 1 2 1 1 1 3 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 1 1 2 3 4 1 2 1 1 2 2 1 2 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 . Öğretim.

KPSS SORULARININ YILLARA GÖRE DAĞILIMI BÖLÜM ADI ÖĞRETME-ÖĞRENME SÜRECİ (EĞİTİM DURUMLARI) DEĞERLENDİRME (SINAMA DURUMLARI) Program Değerlendirme Program Değerlendirme Modelleri Geliştirilen Programın Denenmesi ÖĞRETİM PLANLARI EĞİTİMDE YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER PROGRAM GELİŞTİRMEDE YENİ YÖNELİMLER Çoklu Zeka Yaklaşımı Beyne Dayalı Öğrenme (Nörofizyolojik Öğrenme) Kuantum Öğrenme Etkin Öğrenme Yaşam Boyu Öğrenme Yaratıcı Düşünme Eleştirel Düşünme Yansıtıcı Düşünce Türkiye’deki Yeni Program Anlayışı Sosyal Etkinlikler ve Öğrenci Kulüpleri Temel Yaşam Becerileri Aktif Öğrenme TOPLAM 2001 5 2002 4 1 1 2003 4 2004 4 3 2005 3 1 2006 2 2 2007 3 1 2008 4 1 1 5 1 2 1 2 1 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 26 22 13 20 22 26 12 1 19 5 .

BÖLÜM ADI 6 .

2 İlköğretim 5.1 Örgün Eğitim 5. 2.13 Okul ile Ailenin İş Birliği 13. 3.1. TÜRK MİLLİ EĞİTİMİNİN TEMEL İLKELERİ 13.1.1.3 Ortaöğretim 5.11 Planlılık 13.1 Okul Öncesi Eğitim 5. TÜRK MİLLİ EĞİTİM SİSTEMİNİ DÜZENLEYEN GENEL ESASLAR 12.1 Genel Amaçlar 12.8 Demokrasi Eğitimi 13.6 Süreklilik 13.1 Genellik ve Eşitlik 13.14 Her Yerde Eğitim 7 . SÜREKLİLİK GÖSTERİP GÖSTERMEMESİNE GÖRE FORMAL EĞİTİM 5. ÖĞRENME 8.5 Fırsat ve İmkan Eşitliği 13.4 Yükseköğretim 5.3 Yöneltme 13.10 Bilimsellik 13.2 Ferdin ve Toplumun İhtiyaçları 13.1 İnformal Eğitim 4.EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR BÖLÜM ADI BÖLÜM İÇERİĞİ 1.7 Atatürk İnkılap ve İlkeleri ve Atatürk Milliyetçiliği 13.2 Formal Eğitim 5.2 Özel Amaçlar 13. 4.4 Eğitim Hakkı 13. EĞİTİM-ÖĞRETİM ARASINDAKİ FARKLILIKLAR 10.2 Yaygın Eğitim 6. TÜRK MİLLİ EĞİTİMİNİN AMAÇLARI 12. EĞİTİM-ÖĞRETİM ARASINDAKİ BENZERLİKLER 11. ÖĞRENME – ÖĞRETME ARASINDAKİ İLİŞKİ 9. ÖĞRETİM 7.12 Karma Eğitim 13.1.9 Laiklik 13. EĞİTİM EĞİTİMİN ÖZELLİKLERİ EĞİTİMİN GENEL AMAÇLARI PLANLI OLUP OLMAMASINA GÖRE EĞİTİM 4.

Varoluşçuluğa göre: İnsanı en üst düzeye getirme sürecidir. İnsan çevresini etkileyen ve çevresinden etkilenen sosyal bir varlık olduğundan. Ankara: Anı Yayıncılık İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 9 Türkiye’de en çok kabul gören ve Selahattin Ertürk tara- Birey. Eğitim insanın biyolojik yönüyle ilgilenmiş ve davranışların nedenlerinin boyutlarını biyolojik olarak açıklamıştır. örf. Marksizme göre: Bireyi üretime katma işidir.” Farklı felsefelere 1 göre eğitim tanımları aşağıda sıralanmıştır: İdealizme göre: Yaratıcıya ulaştırma süreci için yapılan etkinliklerdir. Diğer bir söyleyişle insan. Elbette insanı tek başına içsel bir varlık olarak değerlendirmek ve diğer insanlarla. Eğitim bireyin bilgi ve davranışlarında değişiklik meydana getirme süreci olduğundan. öğrenmelerin biçimlerini ve farklılıklarını ortaya koyan öğrenme psikolojisi eğitimin ve eğitim psikolojisinin önemli çalışma alanları olmuştur.EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 1 soru çıkmaktadır. Dizgeli Eğitim. biyolojik. Eğitim ile ilgili ulusal ve uluslararası bir çok kaynakta farklı tanımlarla karşılaşmak mümkündür. adet. insanlık tarihi ile birlikte var olan ve yaşayan bir kavramdır. İnsanın farklı sosyal özellikleri. çevresiyle olan etkileşimini görmezden gelmek doğru bir bakış olmayacaktır. psikolojik. Eğitim ile ilgili literatürde isimleri sıkça görülebilen Pavlov aslında bir fizyolog. içinde bulunduğu toplumun örf. 1. eğitimde toplumsal (sosyal) temeller ve işlevler önemli görülmüştür. adet ve geleneklerini yaşamak ve aktarılması gerekenleri yaşatmak durumundadır. insanın biyolojik. cinsellik gibi ihtiyaçları ve fizyolojik yönleri dikkate alındığında biyolojik bir varlık olduğu söylenebilir. Farklı toplumlarda ve zamanlarda yaşayan insanlar farklı sosyal özellikler göstermektedir. Realizme göre: Bireyin topluma uyumunu sağlama süreci ve yeni kuşağa kültürel mirasın aktarılmasıdır. bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla ve kasıtlı olarak istendik değişme meydana getirme sürecidir. V. insanın psikolojik bir varlık olması eğitimde bu alanla ilgili araştırmalar yapılmasını gerektirmiştir. İnsanı hayvanlardan ayıran özelliklerin olduğu davranışların sadece biyolojik nedenlerden kaynaklanmadığı ve bazı içsel ve hissel etkenlerin davranışların ortaya çıkmasında önemli olduğu düşünüldüğünde. Eğitim ile ilgili bilimsel çalışmalar incelendiğinde başlangıçta insanın biyolojik yönleri dikkate alınmış. Birey. yani insan bio-psiko-sosyo-kültürel bir varlıktır. Eğitim kültürleme (kültürel değerlerin bireye kazandırılması) sürecidir ve birey de kültürel bir varlıktır. psikolojik. İşte insanın diğer insanlarla ve çevreyle olan etkileşimi sosyal bir varlık olduğunu ortaya koymaktadır. Sosyal. sosyal ve kültürel bir varlıktır. içme. Skinner ise bir biyologtur. (2004). Bu ihtiyaçlar bireyin biyolojik yönü ile ilgilidir. biyolojik ve kültürel yapısı (biyo- . bireyin farklı yönleriyle doğrudan ilgili bir kavramdır. temel ihtiyaçlardan dolayı birey biyolojik bir varlıktır. Eğitim bir noktada bireyin sosyalleştirilmesi sürecidir. fından yapılan tanım şöyledir: “Eğitim. içme. Bu nedenlerden dolayı eğitim. gelenek ve yaşadığı zamandan kaynaklanan farklılıklar insanın kültürel yönüyle ilgilidir. Eğitim bu ihtiyaçlardan biridir. İnsanın yeme. EĞİTİM Eğitim. Bireyin yeme. Pragmatizme göre: Yaşantılar sonucunda. hangi durumlarda nasıl davranışlar sergilediği biyolojik olarak açıklanmaya çalışılmıştır. uyuma. bireyde davranış ve özellik değiştirme sürecidir. sosyal ve kültürel yönleri ile ilgili ve bu yönlerle ilgilenen bir kavram olagelmiştir. İnsanın hangi dönemlerde genel olarak hangi özelliklere sahip olduğu ile ilgili gelişim psikolojisi. Birey buna bağlı olarak sosyal bir varlıktır. 1 Sönmez. uyuma gibi birçok temel ihtiyacı vardır.

Önceden planlı-programlı olarak gerçekleştirilen (yazılı bir planı ve programı olan) formal eğitim de örgün ve yaygın eğitim olarak ikiye ayrılır. ortaya çıkan ürünlerdir. işlem. belirli aşamaları sırasıyla izleyen eğitim türüdür. kültürden etkilenir.) olİ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 10 mak üzere üç biçimde ele alınabilir. kültürün aktarılmasında önemli bir araç görevi görür. eğitim. bir süreci gerektirmeli. kültürel olanaklardan yararlanır.  Eğitim. kültürel değerlerin izlerini taşır. sistemin hedefini gerçekleştirmek için gerekli olan her şeydir. Bu değişkenlerin durumlarına göre eğitim açık (Girdi.. kültürel ve bireysel temellere.  Eğitim. Dönüt yoktur. Kültür de değişime açıktır. D) Eğitim kurumları. Eğitimin kasıtlı ve istendik. görevini yerine getirirken kültürel olanaklardan yararlanır. kültürel değerlerin izlerini taşır. Girdi. toplumsal. Örgün eğitim. toplumun kültürünü etkileyen ve kültüründen etkilenen bir yapıya sahiptir. belirli yaş gruplarına yönelik. İşlem. planlı ve programlı olması (hedeflere dayalı olması/önceden tasarlanması) göz önüne alındığında.  Eğitim. işlem.. C) Eğitim ve kültür. Bu nedenle eğitim. örgün eğitim dışında kalan. E) Eğitim. bu değişiklikler bireyin kendi yaşantısı sonucunda oluşmalı yani yaşantı ürünü olmalı. Eğitim. ama eğitimle aynı düzeyde değildir. Bu açıklama doğrultusunda eğitimin temel özellikleri aşağıdaki gibi sıralanabilir: .). kültürle ve toplumla ilişkili bir kavramdır. Yaygın eğitim ise.. B) Eğitim hem kültürü etkileyen hem de kültürden etkilenen bir yapıya sahiptir. bireyleri bir iş sahibi yapabilmek için veya bu bireyleri geliştirebilmek ve yenilikleri izleyebilmelerini sağlayabilmek için var olan bir eğitim türüdür. formal ve informal olarak ikiye ayrılır. kültürün aktarılmasında önemli bir araçtır. işlem. kültüre göre gelişmeye karşı daha az direnç gösterir. kültürel ve sosyal etmenler doğrudan etkilidir. CEVAP: C Eğitim bir sistemdir ve sistemi oluşturan değişkenler vardır.EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR BÖLÜM ADI sosyo-kültürel bir varlık) olan bireyin. Bu değişkenler. Çıktılar. kültürü etkiler. girdilerin işlenmesi ve biçimlendirilmesidir. ÇÖZÜM. yarı açık (Girdi. İnsan çevresiyle girdiği etkileşim sonucunda sosyalleşir ve kültürel etkileşime girer. Eğitim ve kültür arasındaki ilişkiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? A) Eğitim uygulamaları.  Eğitim. çıktıdan oluşur. girdi. işlevini yerine getirirken kültürel olanaklardan yararlanır. işlevlere sahip olmalıdır. davranışlarında ve bilgilerinde değişiklik meydana getirme sürecinde yani eğitimin gerçekleşmesinde biyolojik. çıktı ve dönüttür.. Dönüt. Eğitim ve kültür arasındaki ilişki aşağıdaki gibidir:  Eğitim. bilgi ve davranış değişikliği ile sonuçlanmalı. Bu etkileşimi sonucu gerçekleşen öğrenmeler eğitimin kapsamında yer alır. içinde bulunduğu toplumun kültürünün izlerini taşır. 2001 KMS SORU. 2.) ve kapalı (Yeterli girdi ve çıktı yoktur. kültürün aktarılmasında araçtır ve değişime açık olmakla birlikte değişimin aracıdır. ürün ve sonuç hakkında elde edilen bilgilerdir. gelişmeye karşı aynı ölçüde dirençlidir. çıktı ve dönütten oluşur. EĞİTİMİN ÖZELLİKLERİ Yukarıda yapılan eğitim tanımlarından anlaşılacağı üzere eğitim.

Bu açıklamaya göre öğretmenler ölçme ve değerlendirme yaparken Milli Eğitimin aşağıdaki temel ilkerinden hangisini en çok ihlal ettiği söylenebilir? A) Yöneltme B) Eğitim hakkı C) Fırsat ve imkan eşitliği D) Genellik ve eşitlik E) Bilimsellik 2. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k informal eğitimden ayıran en temel özelliktir? A) Belli bir mekanın ve ortamın gerekli olması B) Planlı ve programlı olması C) Her birey için ayrı sonuçlanması D) Olumlu yönde gelişebilmesi E) Tasarlanmış araç gereçler kullanılması 5. öğretim gibi kısa sürede tamamlanır. Aşağıdakilerden hangisi eğitim ile öğretim arasındaki benzerliği doğru olarak ifade eder? . onun Güzel Sanatlar Fakültesi’nde eğitim almasını sağlamaya çalışmıştır. Aşağıda verilen örneklerden hangisi yaygın eğitime örnek olarak gösterilebilir? A) Öğretmenlere yeni programı tanıtmak amacıyla eğitim verilmesi B) Yedi yaşına gelen bir öğrencinin ilköğretime başlaması C) İlköğretimi tamamlayan bir öğrencinin ortaöğretim düzeyinde okul türü seçmesi D) Meslek lisesinden mezun olan bir öğrencinin üniversiteye geçiş hakkını kullanması E) Ortaöğretim düzeyindeki bir öğrencinin alan seçmesi 19 A) Her ikisi de her zaman planlı ve programlıdır. Öğrencisinin resim yapma yeteneğinin olduğunu ve bunun değerlendirilmesi gerektiğini düşünen bir öğretmen. Türk Mili Eğitimi’nin temel ilkelerinden hangisini göz önünde bulundurmuştur? A) Fırsat ve imkan eşitliği B) Eğitim hakkı C) Yöneltme D) Ferdin ihtiyaçları E) Planlılık 3. B) Her ikisi de toplumun sosyal. Öğretmenin not verirken yanlı davranması “Eğitimde ölçme ve değerlendirme işlemi sırasında” öne çıkan önemli hatalardan biridir. C) Öğretim. D) Öğretimin tamamlandığı ve bittiği yerde eğitim de tamamlanır. Aşağıdaki ifadelerden hangisi formal eğitimi. 6.Test 1 EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 1. kültürel ve bireysel temellere sahip olmalı D) Bir zaman dilimi içerisinde gerçekleşmeli E) Her zaman belirli bir program dahilinde olmalı 4. E) Eğitim. politik ve ekonomik olgularından etkilenir. eğitim kadar kapsamlı bir süreçtir. Öğretmen. kültürel. Aşağıdaki yargılardan hangisi eğitim için söylenemez? A) Bilgi ve davranış değişikliği ile sonuçlanmalı B) Bireyin yaşantısı sonucu oluşmalı C) Toplumsal.

öğrencilerin sadece okulda aldıkları eğitim ve öğretimin yeterli olmadığını. Veli toplantısında. çevrede etkinliklerin devam etmesi gerektiğini velilere ileten bir öğretmen.Test 1 EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 13. III. II ve III 14. Okullar Aile Hizmet içi eğitim kursları Çevre 15. okul öncesi kilerden hangisi beklenmez? A) Bedensel. eğitimin kurumsallaştırılması ise formal eğitimin gerçekleştirildiği mekanlar aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir? A) Yalnız I D) I. öğrendiklerini desteklemek amacıyla evde. oyunda. I. aşağıdaki ilkelerden hangisini gerçekleştirmeyi hedeflemektedir? A) Karma eğitim B) Yalnız III E) II. Örgün eğitim içerisinde yer alan. IV. II. III ve IV C) I ve III B) Her yerde eğitim C) Demokrasi eğitimi D) Süreklilik E) Ferdin ve toplumun ihtiyaçları Formal eğitim. zihinsel ve duygusal yönden gelişme B) İyi alışkanlıklar kazanma C) Türkçeyi doğru ve güzel konuşma D) İlköğretime hazır hale gelme E) Üst düzey davranışlar ve beceriler geliştirme İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 7 C 8 E dönemde olan 0-6 yaş çocuklarından aşağıda- Test 1 1 E 2 B 3 A 4 D 5 C 6 B 9 D 10 A 11 B 12 C 13 C 14 E 15 B 21 .

bireyin davranışında yaşantıları yoluyla istendik değişmeler oluşturma sürecidir. D) Eğitim kurumları. ÇIKMIŞ SORULAR Bir öğretim programında hedefler ve kazanımlara yer verilmesinin en önemli amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) Öğrencileri güdülemek Öğrencilere dönüt sağlamak Öğrenciyi değerlendirmek Öğretimi planlı hale getirmek Öğretmeni değerlendirmek 2006 KPSS 1. işlevini yerine getirirken kültürel olanaklardan yararlanır. C) Eğitim ve kültür. Eğitim. Kazanılan beceriler kişiye göre değişiklik gösterir. kültürel değerlerin izlerini taşır. Planlı ve programlıdır. kültürün aktarılmasında önemli bir araç görevi yapar. A) Eğitim uygulamaları.ÇIKMIŞ SORULAR EĞİTİME İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 4. B) Eğitim hem kültürü etkileyen hem de kültürden etkilenen bir yapıya sahiptir. çocuğun akranlarıyla oynarken ya da arkadaş grupları içinde edindiği informal öğrenmenin bir özelliği değildir? A) B) C) D) E) Doğal ortamda kendiliğinden oluşur. gelişmeye karşı aynı ölçüde dirençlidir. mekan ve ortam değişebilir. Yer. E) Eğitim. Aşağıdakilerden hangisi. “Türk Eğitim Sistemi”nde genel hedefler aşağıdakilerden hangisine dayalıdır? A) B) C) D) E) Öğretim programlarına Milli Eğitim Temel Kanunu’na Yönetmeliklere Tebliğler Dergisi’ne Yapılan şuralarda alınan kararlara 2005 KPSS 22 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Eğitim ve kültür arasındaki ilişkiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? Çıkmış Sorular 1 A 2 C 3 B 4 D 5 D . Olumlu ya da olumsuz olarak gerçekleşebilir. 2001 KMS 3. Bu tanımda “istendik” kavramıyla üzerinde durulmak istenen olgu aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) Hedeflere dayalı olma Toplumsal yardımlaşmayı artırma Güncel gereksinimleri karşılama Bireye fiziksel güç kazandırma Bireyin isteklerini dikkate alma 2001 KMS 5. 2007 KPSS 2.

3 Ders Programı 1. PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI 1.1.4 Eğitim Programının Temel Ögeleri 1.2 Öğretim Programı 1.2 Programın Yararları 1.1. PROGRAM GELİŞTİRME 2.1 Program Geliştirme Süreci 23 .5 Ders Planı 2.1.4 Ünitelendirilmiş Yıllık Plan 1.3 Eğitim Programı ve Öğretim Arasındaki İlişki 1.PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI BÖLÜM İÇERİĞİ 1.1 Eğitim Programının Özellikleri 1.1 Eğitim Programı 1.1.

rehberlik etkinliklerini. konuları ana hatları ile ortaya koyan bir çerçeve program sunmalı. ders dışı kol etkinliklerini. öğrenene. bireysel ve toplumsal ihtiyaçları karşılamalı. Ankara: Pegem A Yayıncılık 25 . programdaki kazanımlarını gerçek yaşamda uygulayabilmeli ve program iyi ve yeterli öğretmenler yetiştirir nitelikte olmalıdır. Türkiye’nin iç ve orta kesimlerinde tarım ve hayvancılıktan örneklerin verilmesi de programların esnekliğinden kaynaklanır. “Bir eğitim kurumunun.” olarak da tanımlanabilir. Müfredat ve yetişek olarak da isimlendirilen eğitim programı. kursları. hedef davranışlar grubudur. Milli Eğitimin ve kurumun amaçlarının gerçekleşmesine dönük tüm faaliyetler. okulda öğretilen her şeydir. çalışmaların yönüdür.1. (konulara ait alan bilgisine ve kişileri toplumsal yaşama hazırlamaya ilişkin) önceden saptanan amaçların gerçekleştirilmesine yönelik. (1999). Bir okuma yazma öğretimi programının da uygulanmasından sonra öğrencilerin okuyor ve yazıyor olması beklenir. 1. okulda ve okul dışında planlanmış etkinlikler yoluyla sağlanan öğrenme yaşantıları düzeneğidir.1 Eğitim Programı Eğitim programı için. gençler ve yetişkinler için sağladığı. okul gezilerini. Eğitim programı.PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 1-2 soru çıkmaktadır. konular kümesidir. Ancak. öğretimi. çocuklar. Ankara’da Gazi Osman Paşa semtindeki birinci sınıf öğrencileri ise ocak ayı başında geçebilir. Eğitimde Program Geliştirme. öğrenme için bir plandır gibi farklı tanımlar yapılmıştır. Örneğin. 1. bireyin yeteneklerini ortaya çıkarmalı ve geliştirmeli. sağlık hizmetlerini ve görevlerini içeren geniş bir kavramdır. ihtiyaç ve yeteneklerini göz önüne alabilme olanağını öğretmene sağlamalıdır. Sahil şeridindeki yerleşimlerde balıkçılıktan ve turizmden örnekler verilebilirken. PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 1. Esnek ve Çerçeve Olmalı Elbette bir programın değişmezlik ve genel olma anlamında bir çerçevesi olmalıdır.5 Tüm bu tanımlar incelendiğinde. sistemli bir şekilde yapılandırılmış bir süreç olduğu söylenebilir. öğrenme yaşantıları düzeneği olarak da tanımlanmıştır. eğitim programının herhangi bir eğitim kurumunun sorumluluğunda. okul içi ve okul dışı boyutu da olan. Ö. En geniş kapsamıyla eğitim programı. yani fonksiyonel olarak işe yaramalıdır.1 Eğitim Programının Özellikleri İşlevsel Olmalı Konu ve etkinliklerin gerçek yaşamda yeri olmalı. Birleştirilmiş bir sınıftaki birinci sınıf öğrencileri serbest okumaya nisan ayı başında. öğretmen yetiştirme programından mezun olan bir öğretmen. öğretilecek içeriktir. Bu doğal ve olağandır. Eğitim programı. 5 Demirel. okulun ve bölgenin özelliklerini. Yine buna benzer olarak bir sınıfta farklı kişilik özelliklerinin önceden ve uygulama sırasında dikkate alınabilmesi programların ve planların esnekliğiyle doğrudan ilgilidir. program. öğrencilerin ilgi. özel ve önemli günlerin kutlanmasını.

ne yapılacağıdır. Türkiye’nin dört bir tarafındaki öğretmenlerin ortak alanda ortak amaçlara ulaşmak için benzer çalışmalar yapmaları programın aşağıdaki özelliklerinden hangisinin işlevselliğini gösterir? A) Uygulanabilir olması B) Rehberlik etmesi C) Etkinliklere yön vermesi D) Evrenselliği sağlaması E) Çerçeve olması 5. öğretim. bölgesel hatta sınıftaki bireysel farklılıklara uyarlanabilir olmalıdır. 6. E) Eğitim programı. üniversite 3.Test 2 PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI 1. D) Eğitim programı. Bu açıklamada eğitim programının aşağıdaki özelliklerinden hangisinin önemi vurgulanmaktadır? A) Esnekliği C) Uygulanabilirliği E) Ekonomikliği B) İşlevselliği D) Toplumla uyumluluğu B) Eğitim programı. nasıl yapılacağıdır. Bir eğitim programı öğretimin düzenli olmasını sağlayan yazılı dökümandır. 3. Çünkü planlar ve programlar sosyal. birbirinden bağımsız şekilde işlev gösteremez. hayvanlar konusunu işleyeceği derse elinde renkli bir pano ile gelmiş ve öğrencilerin panoyu incelemelerine fırsat vererek. öğretme rolüdür. Böylece öğrencilerin hayvanlar konusunda önceki bilgilerini öğrenmiş ve ders programını buna göre şekillendirmiştir. Buna göre eğitim programı ve öğretim arasındaki ilişki düşünüldüğünde aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru olmaz? A) Eğitim programı ve öğretim. Eğitim programı “öğrenme yaşantılarının düzeneği” olarak tanımlanırsa aşağıdakilerden hangisi bu tanımın dışında kalır? A) Konular kümesi B) Okul gezileri C) Eğitsel kollar D) Önemli günlerin kutlanması E) 2. kılavuzlamadır. C) Eğitim programı. Hangi yöntem. Aile pikniği 4. KPSS’yi kazanıp bir devlet okulunda göreve başlamıştır. öğretim. görevine devlet okulunda devam etmeye karar vermiştir. teknik ve araç-gereçleri kullanacağına karar vermiş ve bunları uygun bir biçimde düzenlemiştir. Necla Hanım’ın yaptığı tüm bu etkinlikler eğitim programının aşağıdaki temel ögelerinden hangisine hizmet eder? A) Hedef C) Değerlendirme E) Öğrenci kazanımı B) Eğitim durumları D) Muhteva . öğretim. öğrenme yaşantılarıdır. Bu durumda öğretim görevlisi eğitim programının aşağıdaki özelliklerden hangisine dikkat etmiştir? A) İşlevselliği B) Bireyin beklentileri ile uyumluluğu C) Uygulanabilirliği D) Esnekliği E) Ölçütleri karşılayabilirliği 31 Fen ve teknoloji öğretmeni Necla Hanım. bir planlama. sınıf Eğitim Fakültesi öğrencilerine ders kitaplarını inceleme görevi vermiş. Bir öğretim görevlisi. Okuma yazmayı yeni okulundaki öğrencilerin diğer okulundaki öğrencilere göre farklı zamanlarda öğreneceğini fark ederek planını ve programını bu şekilde ayarlamıştır. bilimsel ve toplumsal gerçeklerle çelişen konulara dikkat etmeleri gerektiğini söylemiştir. ekonomik. öğretim ise. kültürel. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Mezun olduktan sonra iki yıl kadar özel bir okulda çalışan Sibel Öğretmen. uygulama. onlara bu konuda sorular sormuştur. bir yöntemdir.

B) Başarısı düşük olan sınıfta öğretmen değerlendirmeye yer vermemiştir. C) Başarısı yüksek olan sınıftaki öğrencilerin öğrenme yetenekleri düşük olabilir. İki farklı okulda. aynı programı uygulamak ve uygulama sonuçlarını karşılaştırmak istemiştir. içinde bulunduğumuz bölge insanının görüş ve beklentileri dikkate alabilirsiniz. bu sözleriyle eğitim programlarının hangi özelliğini vurgulamak istemiştir? A) Topluma uygunluğunu B) Hedefe dayalılığını C) Etnik milliyetçiliği sağlamayı D) Öğrenci temelli oluşunu E) Katı ve değişmezliğini Test 2 1 E 16 C 2 A 17 A 3 C 18 D 4 E 19 E 5 E 20 B 6 B 21 C 7 D 22 C 8 C 23 D 9 A 24 E 10 B 25 B 11 E 26 A 12 C 27 A 13 D 28 D 14 E 29 E 15 B 35 . Program geliştirmecinin bulunduğu aşama aşağıdakilerden hangisidir? A) Hedef belirleme B) Öğretimi değerlendirme C) Öğrenme yaşantıları düzenleme D) Etkinlikleri belirleme E) İçeriği düzenleme 27. program geliştirme sürecinde öğretilmesi gereken konuları belirli özellikleri açısından bir elemeye tabi tutmaktadır. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 28. Öğretmenin bir gün içinde yapacaklarını ayrıntıları ile tasarladığı plan türü aşağıdakilerden hangisidir? A) Örtük program B) Ünitelendirilmiş yıllık plan C) Eğitim programı D) Ders planı E) Öğretim programı 29. Öğretim elemanı. E) Uygulanan öğretim programları farklı olduğu için başarı düzeyleri farklıdır. benzer özelliklere sahip öğrencileri olan iki farklı öğretmen. Karşılaştırma sonucunda başarı düzeyleri arasında farklılıklara rastlanmıştır. Bir program geliştirmeci. dersleriniz ile çevre arasında bağ kurabilir. Öğrencilerinize somut yaşantılar sağlayabilirsiniz.Test 2 PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI 26. Bir eğitim fakültesindeki öğretim elemanı.” demiştir. üniversitede öğrencileri ile deneyimlerini paylaşırken “Görev yaptığınız çevrenin özelliklerini bilirseniz. D) Öğrencilerin ders çalışma performansları arasındaki fark az olabilir. Bu durumda aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılabilir? A) Farklılık örtük programdan kaynaklanmış olabilir.

veli D) Öğretmen. Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde öğrenmeverilmiştir? A) Yönetici. öğretme öğrenme etkinlikleri C) Öğretmen ve öğrenci. Bu görüşte aşağıdaki eğitim programının temel ögelerinden vurgulanmıştır? A) Ölçme ve değerlendirme işlemleri B) Konuların kapsamı C) Öğrenme ürünleri D) Eğitimin hedefleri E) Öğrenme-öğretme stratejileri 2002 KPSS 36 6. değerlendirme 2003 KPSS . okul yönetimi E) Özel hedefler. öğretmen. program. aile. Eğitim sürecinde doğru ve etkili kararlar verebilmek isteyen bir öğretmenin öncelikle aşağıdakilerden hangisini dikkate alması gerekir? A) Programı D) Planları B) Velileri E) Yönetimi 2002 KPSS C) Kapsamı 3. hedef davranışlara dayalı olarak belirlenmez? A) Öğretme-öğrenme etkinlikleri ÇIKMIŞ SORULAR 1. çevre 2001 KMS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k öğretme sürecindeki üç temel öge doğru olarak 5. ders kitabı C) Öğretmen. içerik.ÇIKMIŞ SORULAR PROGRAMLARIN AŞAMALI SINIFLAMASI 4. Aşağıdakilerden hangisinde eğitim programının temel ögeleri bir arada verilmiştir? A) Öğretmen ve öğrenci. Hedeflerin belirlenmesi aşamasında. öğrenci. öğrenci. değerlendirme durumları D) Öğrenci. öğrenci E) Okul. okul yönetimi. istendik davranışların kazanılması için hazırlanan yazılı doküman ya da eylem planıdır. veli B) Öğretmen. veli B) Kritik davranışlar. Aşağıdakilerden hangisi. Eğitim programı. öğretme öğrenme etkinlikleri. öğretme öğrenme etkinlikleri. aşağıdakilerden hangisinin dikkate alınması gerekli değildir? A) Bireyin ihtiyaçlarının B) Toplumun ihtiyaçlarının C) Konu alanı ihtiyaçlarının D) Eğitim ekonomisinin bulgularının E) Toplumun eğitim felsefesinin 2001 KMS B) Genel hedefler C) İçeriğin oluşturulması D) Değerlendirmede kullanılacak ölçütler E) Öğrenme yaşantıları için gerekli hazırlıklar 2002 KPSS 2. içerik.

5 Konu Alanı Temeli 1. PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ 1.PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ BÖLÜM İÇERİĞİ 1.6 Psikolojik Temel • Davranışçı Kuramların ve Bilişsel Kuramların Program Geliştirmeye Karşılaştırmalı Etkileri 1.3 Sosyal (Toplumsal) Temel 1.2 Ekonomik Temel 1.4 Bireysel Temel 1.1 Tarihi Temel 1.7 Felsefi Temel • Epistemoloji • Ontoloji • Aksiyoloji • Mantık • Eğitimi Etkileyen Felsefi Akımlar  İdealizm  Realizm  Pragmatizm  Varoluşçuluk • Eğitim Felsefeleri  Daimicilik  Esasicilik  İlerlemecilik  Yeniden Kurmacılık 39 .

böylece gelecekte yapılacak olan çalışmalarda bu durumlar göz önünde tutularak özgün çalışmalar gerçekleştirilebilir. başlanır. Geçmişte yapılmış olan çalışmalar. Okul ve eğitimciler toplumun aynası ve değişim aracıdır. yüzyılda özel sınıf ile ilgilenilmiş. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 41 unsurlar ve program geliştirme çalışmalarına kaynaklık Ekonominin ve eğitim ekonomisinin eğitim programlarına etkisi söz konusudur. Program Geliştirmenin Temelleri Bu kısımda program geliştirme çalışmalarını etkileyen eden noktalar ele alınmıştır. Bu nedenle tarihsel gelişim süreci içinde program geliştirmenin geçirdiği evreler tanınmalıdır. yüzyılda öğrenen merkezli eğitim programları yaygın olarak kullanılmaktadır. sosyal (toplumsal).1. 1. Böylelikle daha önce yapılmış hataların tekrar yapılmaması ve önceki çalışmaların üzerine yenilerinin konulması sağlanır. MÖ 3. ilgili bilim dalında ya da problemle ilgili daha önce yapılmış çalışmaların incelenmesi ile Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 2-3 soru çıkmaktadır. iş alanları.2 Ekonomik Temel 1. Eğitimde program geliştirmenin temeli olan tarihi temel bu nedenle önemlidir. ihtiyaçlara yoğunlaşarak israftan kaçan. mevcut olanaklarla uyumlu. yüzyılda Cicero ve Quintilian eğitimi yaşama hazırlık olarak ele almışlardır. eğitimin bilim alanı olarak kabul edilmesiyle 18. gelişmeler ve anlayışlar yeni ve geleceğe dönük çalışmalar için önemlidir. 19. ihtiyaçlar ve bilginin. değişim eğilimleri. . Programlar bireyin sosyal gelişimini ve topluma uyumunu sağlayacak biçimde hazırlanmalıdır. öğretmenin ve öğrencinin işlevlerindeki değişmeler sıralanabilir. kan davası. ideolojik akımlar ve çatışmalar. bireysel. Bu yapılırsa programlar toplumsal (sosyal) temel üzerine oturtulmuş olur. ideolojik akım ve çatışmaları dikkate almalıdır. tarihi. okulun. Program geliştirmede. konu alanı. psikolojik ve felsefi temellerdir. yüzyıldan sonra başlamıştır.3 Sosyal (Toplumsal) Temel Eğitim hedefleri belirlenirken toplumun ihtiyaçları dikkate alınır. etnik farklar. 21. Önemli toplumsal sorunlar ve değişmeler arasında. 20. yüzyılda Amerika’da Harward ve Princeton üniversitelerinin açılmasıyla özgür araştırmalar da başlamış.PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ Bilimsel çalışmalara. ekonomik kalkınmayı destekleyen çalışmalar yapılmasına dikkat edilmelidir. şehirlere göç. Bunun yanında geçmişte yapılmış hataların ve yanlış uygulamaların incelenme olanağı olur. yüzyılda yaşayan sofistler ilk uzman eğiticiler olarak program geliştirme tarihinde yerini almıştır. Bunlar. yüzyılda Taba ve Tyler program geliştirme alanına isimlerini yazdırmışlardır. kız kaçırma. Tarihi Temel Eğitimde program geliştirme çalışmaları. Programlar toplumsal sorunları. 18. deneyimler. 1. toplumun değerleri ve beklentileri. MÖ 4. devlet okullarının açılmasıyla işlevsel eğitim programları geliştirilmiştir. iletişim olanaklarında artış. çok eşlilik. bu dönemde Sokrates ve Platon fikirleriyle ön plana çıkmıştır. 1. Ortaçağda dine dayalı eğitim programları göze çarpmaktadır. ekonomik. Eğitim tarihi içerisinde MÖ 5. yüzyılda Bobbit (1918)’in “Eğitim Programı” isimli kitabı bu alanla ilgili ilk yayındır. istihdam. sanayileşme.

Oduncu: Dost acı söyler. Sanayi sektörünün bölge ekonomisine katkı sağlaması toplumsal/sosyal bir konudur. şimdi piyasada İngilizcesi ve bilgisayarı olmayana iş yok dostum. E) Eğitim hedefleri belirlenirken farklı yollar izlenebilir. D) Bireylerin eğitimden beklentileri zamanla değişir. Toplumsal ihtiyaçlar. CEVAP: A Türk Milli Eğitim Sistemi’nde eğitimin ve eğitim programının toplumsal temelleri:       Atatürk’ün eğitimle ilgili ilkeleri Anayasa ve ilgili yasalar Hükümet programları Kalkınma planları Milli Eğitim Şûraları Bilimsel çalışmalar Yasalar program geliştirmenin önemli sosyal temellerinden birini oluşturur. Yükseköğretim programlarının tümünde yabancı dil ve bilgisayar derslerinin zorunlu olması buna örnektir. Bu öncelik aşağıdaki seçeneklerin hangisiyle açıklanabilir? A) Eğitim hedefleri belirlenirken toplumsal ihtiyaçlar dikkate alınmalıdır. toplumun ihtiyaçları ile ilgilidir. İlköğretim Temel Kanunu ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu’dur. Senin yeğeninin İngilizcesi var mı. şimdi ekmek aslanın midesinde kardeşim. Bir toplumda istihdam için bilgisayar kullanımı ve yabancı dil bilme yeterlilikleri gerekiyorsa. B) Özel hedefler araştırma sonuçlarına göre belirlenmelidir. Bunun üzerine sanayi ile ilgili eğitim hedeflerine öncelik verilmiştir... olaylar ve olgular eğitim programlarının temelini oluşturur. 42 . bilgisayarı iyi kullanabiliyor mu? Şekerci: Ne gezer kardeşim.PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ BÖLÜM ADI 2002 KPSS SORU.. Liseyi bitirdi. Yapılan araştırmalarda eğitim yapılacak bölgede sanayi sektörünün bölge ekonomisinde önemli yer tuttu- ODUNCUYLA ŞEKERCİ İki serbest meslek erbabı sohbet ederler: Şekerci: Oduncu kardeş benim bir yeğenim var. ÇÖZÜM. vesi yok. Bu yasaların en önemlileri Milli Eğitim Temel Kanunu. Bundan dolayı sanayi ile ilgili eğitim hedeflerine yer verilmesi toplumsal ihtiyaçların dikkate alınması anlamına gelir. Bir türlü iş bulamıyor. bu nitelikleri kazandırmaya ilişkin programlar düzenlenir ya da bu niteliklere ilişkin dersler eğitim programlarında yerini alır. Bu. Hiç öğrenmeye heİ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k ğu saptanmıştır. Oduncu: Tabi. işsiz güçsüz dolaşıyor. Kursa falan da gönderemedik. C) Konu alanındaki ve bilgideki değişiklikler hedeflerin belirlenmesinde etkilidir..

sanat.” der. İlerlemecilik Öğretimde problem çözmeye önem verilir. entelektüel. Çocuğunun birtakım değerleri olsun ister. “Neden böyle yapıyorsun? Yazık bu çocuğa. Öğretmen rehberdir. Toplumu yeniden yapılandırmak ve Yeniden Kurmacılık geliştirmek amaçlanır.” der ve çocuğunu gönderdiği okulda da zihinsel gelişim yaklaşımının geleneksel yöntemlerinin kullanılmasını istermiş. klasik eserlerden yararlanmıştır. din. Bu nedenle de çocuğunu sezgisel ve farklı düşünebilen üstün zekalı bir birey olarak yetiştirmek üzere esasici bir anlayışla çocuğuna sıkı çalışmayı öğretmek istermiş.” denildiğinde ise “Herkes her şeyi bilmelidir. Öğrencilerin bireysel farklılıkları ve gelişimi önemli görülür. Bireylerin zihinsel gelişimlerine önem Daimicilik verir. öğrencileri iş birliğine özendirmelidir. Sonunda elinde piposu olan. Böylelikle çocuğun eğitiminde geleneksel bir yaklaşımla daimici bir yol izlemiş. bunu yaparken de kendisine işi yükler. Entelektüel eğitim ve klasik eserler önemlidir. Bunu yaparken de çocuğunun önüne kalın kalın kitaplar koymuş. bilim de dahil UYARI Bu tabloda yer alan eğitim felsefelerinin temel özellikleri iyi öğrenilmelidir! . İkinci baba ise. Dünyaya ilişkin tüm gerçekler ve konuları çocuğuna öğreterek. becerili ve zekalı insanlar yetiştirmek esastır. “Öğretmek. seçkin bir birey yetiştirmek istemiş. Bunlardan ilki idealist bir babaymış.). Bilgili.PROGRAM GELİŞTİRMENİN BÖLÜM ADI TEMELLERİ Eğitim Felsefelerinin Temel Özellikleri Eğitim Felsefeleri lar vardır. düşüncelere ve değerlere önem verirmiş. Değişim ve toplumsal reform için eğitim anlayışı hakimdir. Okulda zihinsel disiplin yaklaşımının geleneksel yöntemleri kullanılır. “Her şeyin özünü gerçekler ve zihin oluşturur. Öğrenmenin doğasında sıkı çalışma vardır (Yetenek ve akıl geliştirilebilir. realist bir babaymış. Esasicilik Öğretim öğrenmeye göre önceliklidir.” dermiş. Konu alanının çok iyi özümsenmesi önemlidir. Yetenekli. Eğitim yaşama hazırlıktır ve dünyanın gerçekleri tanıtılır. değerlerin kazandırılmasında da konuların öğrenilmesi önemlidir. Sonunda dindar. Değişmeyen evrensel eğitimi savunur. Eğitim bireyin ilgilerine göre olmalıdır. öğrenmeye göre daha önceliklidir. Temel Özellikleri Bireylerin sahip olması gereken esas- DÖRT BABA Çocuklarına farklı özellikler kazandırmak isteyen dört İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 51 baba varmış. Demokratik ve sosyal yaşamı geliştirmek amaçlanır. Eğitim yaşama hazırlıktan öte yaşamın kendisidir. Okul.” ve “Eğitim yaşama hazırlıktır. zihnin çevredeki gerçeklerle etkileşimine önem verirmiş. edebiyat. elit ve seçkin kişileri eğitmek amaçlanır. değerleri olan bir birey yetiştirmiş.

EĞİTİMDEKİ FELSEFİ AKIMLARIN ÖZELLİKLERİ VE İLKELERİ ESASİCİLİK Değişebilen-özümsenen konu. Eğitim sürecinin özünü. iş birliği. – Eğitim insanın ve toplumun yararına olmalıdır. lidir (klasik konular). Geçmişten gelen temel – Kültürün ve bilginin özü öğretilmelidir. Konular ve bilgi değişmez olduğu için – Geleneksel değerlerin yaygın bir şekilde öğretimi hedefi toplumu yeniden düzenlemek olmalıdır. Kalıcı ve temel konular yeteneğine göre eğitim programı hazırlanmalıdır. – Öğrencilerin yaşamda karşılaştığı ya da karşılacağı sorunlar kullanılmalı ve öğrencilerin bunları bilimsel yöntemi kullanarak çözmeleri sağlanmalıdır. – Eğitimin amacı: Doğru ve sağlam karakterli . – Eğitimde fırsat eşitliğinin yeniden kavramsallaştırılmasını temele alır. – Eğitim hayatın bir kopyası değil hayata hazırlık olmalıdır. – Bireylerin zihinsel yetilerini geliştirmelerine yardımcı olmak ve yetenekli kişileri eğitmektir. – Kültürel mirasın aktarılmasıdır. Konu – Her öğrencinin hazırbulunuşluk. bilgi ve beceriler geçerli ve doğru olarak kabul – Öğrenmenin doğasında sıkı çalışma ve ezber edilerek. elit birey. entelektüel eğitim. Okul. Geçmişten gelen kesin doğruları ve bilgiyi nesilden nesile aktarmak amaçlanır. modern gelişme yönüne göre toplumu yeniden kuracak yenilikçi insanlar yetiştirilmelidir. – Öğrenci aktiftir. Okulun görev ve sorumluluklarının yeniden düzenlenmesi gerekir. zorundadır. Eğitimin savunur. – Eğitimin amacı: Toplumu yeniden yapılandırmak ve gerçek demokrasiyi geliştirmektir. her ortamda ve dönemde aynı bilgileri içermesöz konusudur. yaşantıların en ciddi sorunlarını ele almalıdır. klasik eserlerin seçilmelidir. ilgi ve – Politik. – Öğretmen bilgi aktarıcıdır. – Araştırma yöneticisi ve proje başkanı gibidir. öğrencilerini toplumu yeniden kuracakları konusunda inandırmalıdır. – Öğretmenler toplumu değiştirmek ve yeniden yapılandırmak için öğrencilerde sorumluluk – Öğretmenin görevi yönetmek değil. demokrasi DAİMİCİLİK İLERLEMECİLİK YENİDEN KURMACILIK Anahtar Kelimeler Değişmeyen konu. – Öğrenme-öğretme sürecinde tartışma. zihin Toplumsal reform. iletişim teknolojilerine göre güncelleştirilmelidir. öğrencileri yarıştırmaktan öte iş birliğine yöneltmelidir. – Bu felsefede önemli olan hedeflerdir. 56 Eğitimin Amacı – Eğitimin görevi. – Öğretmen değişim ve reformun temsilcisidir. seçkin bireyler yetiştirmektir. oyunla vakit geçirmek değil. problem çözme. Zihinsel gelişim yönünden üst düzeyde (seçkin) bireyler yetiştirmelidir. demokrasi de. – Bireysel değil. – Öğrenci merkezlidir. – Sınıfta öğretmen etkin ve konunun uzmanı olmalıdır. – Öğrenci bilgiyi deneyimleriyle özümsemelidir. Eğitim hayata hazırlıktan öte hayatın ta kendisi olmalıdır. Okul. – Öğrencilerin düşünme yeteğini geliştirecek şekilde entelektüel eğitim vermelidir. önemini ve değişmeyen evrensel eğitim ilkesini çok iyi özümsenmesi oluşturur. Eğitim değişeni değil. – Eğitim bireyin çevreye uyum sağlamasına ve kendini geliştirmesine yardımcı olmalıdır. Okulda zihinsel disiplin yaklaşımının geleneksel yöntemleri kullanılmalıdır. etkin öğrenci. toplumun yeniden düzenlenmesinde ve değiştirilmesinde etkin rol oynamalıdır. Çünkü uygarlık da. Bunun için de geleneksel yöntemler. * Soyut düşünme * Disiplin * Araştırma * Ezber * Düz anlatım * Tekrar kullanılmalıdır. çocukları geleceğe hazırlamak ilkesi izlenmelidir. değişmeden kalanı öğretmelidir. rehber olduygusu geliştirmelidir. – Öğretmen merkezlidir. – Görevi. bilgi aktarmaktır (değişmeyen bilgi ve konular). – Öğrenci alıcı durumdadır. – Demokratik bir eğitim ortamında okul. sosyal eğitim Pragmatizm Varoluşçuluk İdealizm Realizm Pragmatizm Bireyin ilgi ve ihtiyaçları. Öğrenci – Öğrenci değişmeyen evrensel bilgileri öğrenmek – Öğrenmeden daha önemli olan öğretmendir. – Öğretmen. konu alanının Eğitim programlarının içeriği gelişen bilgi ve – Sosyal reform için eğitimden yararlanır. Yaparak-yaşayarak öğrenme esastır. zorlama. – Toplumu değiştirmede temel sorumluluk okuldadır. ekonomik. gerçekleri bireylere aktarmalı ve yaşama hazırlayıcı olmalıdır. bilgileri nesilden nesile aktarmaktır. maktır. gerçeklere göre şekillendirilmelidir. klasik eserler İlişkili Olduğu Felsefe İdealizm PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ Öğretmen – Öğretmen merkezlidir. – Eğitimin amacı: Demokratik ve sosyal yaşamı geliştirmektir. – Öğretimde. eleştirel düşünme ve problem çözme yöntemleri ağırlıklı olarak kullanılmalıdır. yeni bir düzenin gelişmesine yol açacak şekilde öğrencilere geleceğe dönük eğitim verilmelidir. dini. ezber. estetik ve eğitimsel – Dünyanın maddi ve manevi değerlerinin ağırlıklı öğretim esastır. kültür de gruplar içinde olur. öğrenilmesinde kalın kitapların. – Öğrenci merkezlidir. . eğitim evrensel nitelikte ve değişmeyen vardır. sosyal öğretim ilkesini savunmaktadır. Okulda. sıkı çalışma. – Eğitim zihni geliştirmeli. Önemli Noktalar – Programlar konu alanı üzerinde dururlar. üstün yetenekli.

özellikle uzak ve yeni aday hedeflerin belirlenmesinde. öğrenme ve gelişim psikolojisinin ilkelerine ve hitap ettiği öğrencilerin bedensel. Hedeflerin toplumun genel. Programlar.benimsenmiştir. Hedeflerin önem sırasına konulmasında felsefeden yararlanılır. Programların uygulanabilir olması için ülkenin ekonomik koşullarına uygun olması gerekir. Bilgideki değişmeler programda önemlidir. içinde bulunduğu toplumun ekonomik yapısına uygun mu? Programlar. 1. olgunluk düzeyine uygun olmak ve bireysel farkları dikkate alarak hazırlanmak zorundadır. bu doğrultuda öğrenen merkezli ve öğrencinin etkin katılımına önem program 20. Eğitim felsefesi akımları. toplumdan ve toplumsal yapıdan uzak kalmamalıdır. Hedeflerin saptanmasında. Bunlar programın hedeflerine kaynaklık eder. risinde çok daha fazla önemsenen bir temeldir. iş gücü ihtiyacı. ●Bilginin güvence altına alınması bu temelle ilgilidir. öğrenme-öğretme süreçlerini anlamada (yöntem ve teknik seçiminde) faydalanılır. aynı hataların yapılmaması ve daha öncekilerin üzerine yenilerinin konulması adına önemlidir. Bu nedenle bir program. Davranışçı kurama uygun olarak yazılmıştır. uygulanabilir mi? 20. Program geliştirme sürecinde toplumun beklenti ve ihtiyaçları dikkate alınmalıdır. Bireyin/öğrencinin ilgi. Programlar hazırlanırken öğrencilerin ilgi ve yetenekleri. ihtiyaç ve düzeyi programda önemli bir yer tutar. ●Kavramların önemi. yüzyıl sonrasında özellikle de psikolojide yapılan deneyler ile bireysel temel daha fazla önemsenmeye başlanmış. toplumsal sorunlar ve toplumun beklentileri bu temelin önemini vurgular. başat felsefesine uygunluğunu belirlemede. Program geliştirme çalışmalarında ekonomik temelle ilgili aşağıdaki sorulara yanıt aranır: Programla toplumdaki hakim ekonomik sisteme uygun birey yetiştirilebilecek mi? Programlar. Bu gerçekleşmez ise bireylerin topluma uyum sağlaması güçleşir. Bu farklılıklar psikolojinin çalışma alanına girer. KONU ALANI TEMELİ BİREYSEL TEMEL FELSEFİ TEMEL Eğitim programlarının temel yapısının oluşturulmasında. DavranışsalBilişsel-Yapısalcı yaklaşımlar sırasıyla etkili olmuştur. Programlar. israftan kaçınıyor mu? Programlar. İlerlemecilik 4. Hedefler arasında tutarlılığın kontrol edilmesinde. hazırbulunuşluğu. zihinsel ve duygusal bakımdan gelişmişliğine. Toplumsal değişimler analiz edilip değerlendirilmeli ve değişme yönelimleri programlara yansıtılmalıdır. bireyin sosyal gelişimini ve topluma uyumunu sağlayacak biçimde hazırlanmalıdır. Eğitim programları. Esasicilik 3. 20. Bunlar program hedeflerine kaynaklık eder. . Özellikle. Bir eğitim programı o toplumu yansıtacak şekilde hazırlanmalıdır. Program geliştirme sürecinde. program geliştirme aşamalarını bütün yönleriyle ele alan ilk kitaptır. hedef ve eğitim durumları (öğretim yöntem ve teknikleri seçiminde) program ögelerinin belirlenmesi sürecinde psikolojik temelden faydalanılır. Psikolojiden ve öğrenme kuramlarından en çok hedeflerin ulaşılabilirliğinde. 57 Programlar. Bunlar program hedeflerine kaynaklık eder. içinde bulunduğu toplumun ihtiyaçlarını. TARİHÎ TEMEL EKONOMİK TEMEL 1918 yılında BOBBİT’in yazdığı “Eğitim Programı” adlı kitap. ●Bir çalışma alanı ile ilgili bilimsel gelişmeler.EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ TOPLUMSAL (SOSYAL) TEMEL PSİKOLOJİK TEMEL Bir konuya ilişkin bilgilerin öğrenilmesi gerekliliğidir. sorunlarını ve koşullarını dikkate almalıdır. yüzyıl önce. yüzyıl itibari ile öğrenci merkezli eğitim anlayışına doğru program geliştirme süreci hız kazanarak devam etmiştir. Yeniden Kurmacılık PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ Program geliştirme bilimindeki önceki çalışmaların incelenmesi. gelişim düzeyleri ve aralarındaki bireysel farkılılklar dikkate alınır. Toplumdaki istihdam olanakları. Daimicilik 2. toplumsal eğilimler. ekonomik kalkınmayı destekliyor mu? Programlar.veren sinde geleneksel anlayışı daha fazla eğitim alanı içe. bir taraftan içinde bulundukları toplumun şartları ile ilgilenirken diğer taraftan da toplumu değiştirme ve geliştirme ile sorumludur.

I. Program geliştirmenin asıl alanının “öğrencileri yetiştirmek” olduğu dikkate alınırsa bu alanın en temel ögesi aşağıdakilerden hangisi olur? A) Toplum C) Konu alanı E) Aile B) Birey D) Okul 7. Bu özellikleri verilen eğitim felsefesi aşağıdakilerden hangisidir? A) Yeniden kurmacılık C) Realizm E) Esasicilik B) İdealizm D) Daimicilik 3. Buna göre öğretmen. deneyimler. Yağmur Öğretmen. Öğrenmenin yaşantı sonucu gerçekleştiğini düşünen bir öğretmen. işbirlikli öğrenme vb. • Bu felsefede önemli olan hedeflerdir. Program geliştirmenin evreleri tanınmalıdır. yöntemlerle ve yaklaşımlarla planlamaktadır. derslerini problem çözme. onlarla ilgilenmekte ve dersinde ezberleme yöntemlerini kullanmaktadır.” şeklinde akıl yürütmesi aşağıdaki felsefe alanlarından hangisinin işlevselliğine örnek olur? A) Ekoloji C) Aksiyoloji E) Metafizik 59 B) Ontoloji D) Mantık Buna göre. II. bu ihtiyaçların gerçek6. • Eğitimin hedefi. • Toplumsal değişimlerden okullar sorumludur. II ve III C) I ve II İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri progB) Bireysel D) Ekonomik 5. toplumu yeniden düzenlemektir.Test 3 PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ 1. aşağıdaki eğitim felsefelerinden hangisini temel almaktadır? A) Yeniden kurmacılık B) Esasicilik C) İlerlemecilik D) Daimicilik E) Evrenselcilik III. ram geliştirmenin ekonomik temeli ile ilgilidir? A) Yalnız I D) II ve III B) Yalnız II E) I. Bir öğretmenin “Çarpmayı yapan bir öğrenci. Mevcut olanaklar göz önünde bulundurulmalıdır. leştirilmesinde israftan kaçınılmalıdır. gelişmeler ve anlayışlar göz önünde bulundurularak geleceğe yönelik çalışmaların yapılması aşağıdaki temellerden hangisinin önemini vurgulamaktadır? A) Sosyal C) Konu alanı E) Tarihi 2. Yağmur Öğretmen. 4. bölmeyi de yapabilir. dersinde sadece başarılı öğrencilere söz vermekte. İhtiyaçlar belirlenmeli. Program geliştirilirken geçmişte yapılan çalışmalar. aşağıdaki eğitim felsefelerinden hangisini temel almaktadır? A) Varoluşçuluk B) Esasicilik C) İlerlemecilik D) Yeniden kurmacılık E) Yapılandırmacılık .

Toplumdaki hakim felsefi eğilimden IV. 27. Öğrenilmesi gereken bilgiler ve kavramlar program geliştirmenin hangi temeli ile doğrudan ilgilidir? A) Bireysel C) Felsefi E) Sosyal 1 Test III E 16 D 2 D 17 E 3 B 18 D 4 D 19 B 5 C 20 C 6 A 21 A 7 B 22 E 30. yavaş yavaş daha zor denklemlere geçmiştir. aşağıdakilerden hangisi geleneksel yöntemin içerisinde yer almaz? B) Psikolojik D) Konu alanı A) Disiplin C) Anlatım E) İşbirlikli öğrenme 8 D 23 D 9 E 24 B 10 E 25 C 11 C 26 E 12 C 27 D B) Ezber D) Tekrar 13 E 28 E 14 B 29 E 15 D 30 E 63 .Test 3 PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ 25. öğrencilerine önce bir bilinmeyenli denklemleri çözmeyi öğretmiş. C) Her bireyin eğitim sistemine girmesini temel alır. Bilişsel kuramların program geliştirmeye katkılarından biri de aşamalılık ilkesidir. Bu ilkeyi göz önünde bulunduran bir öğretmen. Aşağıdakilerden hangisi program geliştirilirken yararlanılan psikolojik temelin çalışma alanına girmez? A) Hazırbulunuşluk B) Psiko-sosyal gelişim C) Bireysel farklılıklar D) İlgi ve yetenekler E) Ders alanındaki gelişmeler İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k A) Öğrencinin ilerideki hayatını ve ihtiyaçlarını göz önünde bulundurur. II. I. Esasiciliğe göre. D) Sorunlarını etkin bir şekilde çözen birey ve toplum oluşturmayı hedefler. Çağdaş programlara ve bu programların uygulanmasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? 26. okulda zihinsel disiplin yaklaşımının geleneksel yöntemleri kullanılmalıdır. öğretmen aşağıdaki ilkelerden hangisine göre öğretim uygulamıştır? A) Yakından uzağa B) Bilinenden bilinmeyene C) Basitten karmaşığa D) Somuttan soyuta E) Genelden özele 28. B) Hayat boyu eğitimin vazgeçilmez bir gereklilik olduğunu savunur. Farklı kişilerin kendince oluşturduğu dayanaksız ölçütlerden Program geliştirme çalışmaları verilen durumların hangisinden ya da hangilerinden etkilenir? A) Yalnız I D) III ve IV B) I ve IV E) I. Buna göre. Buna göre. E) Bireysel farklılıkları ortadan kaldırılarak aynı seviyede bireyler yetiştirir. II ve III C) II ve IV 29. Öğrenme kuramlarına ilişkin yapılan deneylerden Eğitim ve öğrenme psikolojisinden III.

Okul toplumun kendisi olmalıdır. Yukarıdaki görüşü savunan program geliştirme yaklaşımında aşağıdakilerden hangisi ön plana çıkmaktadır? A) İnsan niteliklerini geliştirme B) Disiplinler C) Yeterlikler D) Sosyal işlevler E) Bireysel ihtiyaçları karşılama 2002 KPSS 64 4. Bu tür durumlarda ne yapılabileceğine ilişkin önerileri geliştirirken aşağıdaki alanların en çok hangisinden yararlanılabilir? A) Öğrenme psikolojisi B) Gelişim psikolojisi C) Eğitim sosyolojisi D) Eğitim ekonomisi E) Eğitim yönetimi 2002 KPSS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k . C) Konu alanındaki ve bilgideki değişiklikler hedeflerin belirlenmesinde etkilidir. Sınıf içinde motivasyonun yetersiz olduğu durumlarda öğrenme güçlükleri kolaylıkla aşılamamakta. D) Bireylerin eğitimden bekledikleri zamanla değişir. bireye içinde yaşadığı toplumun değerlerini kazandırmaktır. Okul bireylere toplumsal sorunları çözme ve bunların üstesinden gelme davranışlarını kazandırır. eğitim yapılacak bölgede sanayi sektörünün bölge ekonomisinde önemli yer tuttuğu saptanmıştır. Okulun bu görevi aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir? A) Demokrasiye olan inancı güçlendirme B) Toplumsal değişmeyi hızlandırma C) Bireylerin toplumsallaşmalarını sağlama D) Sağlıklı kişilerin gelişimine katkıda bulunma E) Akılcı düşünmeyi yaygınlaştırma 2001 KMS açıklanabilir? A) Eğitim hedefleri belirlenirken toplumsal ihtiyaçlar dikkate alınmalıdır. Okulun bir görevi de. Yapılan araştırmalarda.ÇIKMIŞ SORULAR BÖLÜM ADI PROGRAM GELİŞTİRMENİN TEMELLERİ 3. Bunun üzerine sanayi ile ilgili eğitim hedeflerine öncelik verilmiştir. bu gibi güçlüklerin olumsuz etkileri artmaktadır. Bu öncelik aşağıdaki seçeneklerin hangisiyle ÇIKMIŞ SORULAR 1. B) Özel hedefler araştırma sonuçlarına göre belirlenmelidir. 2002 KPSS 2. E) Eğitim hedefleri belirlenirken farklı yollar izlenebilir. Okul toplumdan kopuk olmamalıdır.

öğretenden öğrenene doğrudan aktarılmamalı. bunun yerine öğrenen tarafından yapılandırılmalıdır. yeni ilköğretim programlarının ağırlıklı olarak aşağıdaki eğitim felsefelerinden hangisine dayandırılmaya çalışıldığı söylenebilir? A) Yeniden kurmacılık C) İlerlemecilik E) Daimicilik 2007 KPSS B) Esasicilik D) Varoluşçuluk 16. öğretmenlerin nasıl öğretmeleri gerektiği konusunda önemli bir etkisi vardır. Öğrenci. orta ve yükseköğretim kurumlarının artması B) Din kültürü ve ahlak bilgisi dersinin zorunlu olarak okutulması C) Bazı öğretim kurumlarında İngilizce. öğrenenlerin öğrendikleri bilgilerle günlük yaşamları arasında bağlantı kurmalarına. bilgiyi özümsemelerine ve kalıcı bilgi edinmelerine fırsat vermektedir. Yeni ilköğretim programlarının dayandığı öğrenme yaklaşımları. Fransızca ve Almanca öğretim yapılması D) Çocukların eğitiminde çeşitli vakıfların etkin olması E) İlköğretimin zorunlu olması 2008 KPSS Çıkmış Sorular 1 C 2 D 3 A 4 A 5 B 6 D 7 C 8 D 9 C 10 A 11 B 12 D 13 C 14 A 15 A 16 C 17 C 18 E 67 .ÇIKMIŞ SORULAR 15. Bu özellikler dikkate alındığında. Öğrencilerin nasıl öğrendiklerinin. Bilgi. Günümüz Türk eğitim sistemindeki uygulamalardan hangisi. bilgiye doğrudan ulaşmak yerine deneyimleriyle bilgiyi özümsemelidir. Bu görüşün dayandığı eğitim felsefesi aşağıdakilerden hangisidir? A) Daimicilik B) Esasicilik C) İlerlemecilik D) Yeniden kurmacılık E) Varoluşçuluk 2006 KPSS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 18. Aşağıdakilerin hangisinde öğretmenin rolü daimicilik felsefesine göre belirlenmiştir? A) Geçmişten gelen kesin doğruları ve bilgiyi nesilden nesile aktarmak B) Bireyin doğrulara ulaşabilmesi için bizzat etkileşimde bulunmasını sağlamak C) Bireyde problem çözme becerilerini geliştirmek D) Bireyin özgür bir ortamda doğruya ve bilgiye kendisinin ulaşmasını sağlamak E) Gerekli bilgi ve doğruları bireyin yaşantısıyla ilişkilendirmesini sağlamak 2006 KPSS 17. Tevhid-i Tedrisat Kanunu’na uygun bir uygulamadır? A) Özel ilk.

4 Dönüt 3.2. HAZIRLANAN PROGRAM TASARISININ UYGULANMASI (Hazırlanan Programın Denenmesi) 99 .1.2.3 Modüler Programlama Yaklaşımı 2.1.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA BÖLÜM İÇERİĞİ PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA (Eğitim Programının Temel Ögeleri Arasındaki Dinamik İlişkiler Bütünü) 1.2 İpucu 3.2.4 Hedeflerde Aşamalı Sınıflamaya İlişkin Örnekler 2.1.2.5 Çekirdek Programlama Yaklaşımı 2. HEDEF (AMAÇ/ÖĞRENCİ KAZANIMLARI) 1.3 Psikomotor / Devinişsel (Kaslarla İlgili) Alan 1.1. ÖĞRENME–ÖĞRETME SÜRECİ (Eğitim Durumları / Öğrenme Yaşantıları / Öğretim Etkinlikleri) 3.2 Program Değerlendirme Modelleri 5.7 Konu Ağı-Proje Merkezli Program Yaklaşımı 2.1.1 Program Değerlendirme 4.2 Duyuşsal (Duygularla İlgili) Alan 1.2 Sarmal Programlama Yaklaşımı 2.1 Doğrusal Programlama Yaklaşımı 2.2.4 Piramitsel Programlama Yaklaşımı 2.3.2.1 Bilişsel (Zihinle İlgili) Alan 1.2.1 Eğitim durumunu etkileyen değişkenler 3.3. İÇERİK (MUHTEVA/KONU) 2.1 Etkin Katılım 3.2 Hedef Belirlerken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar 1. DEĞERLENDİRME (SINAMA DURUMLARI) 4.3.3 Pekiştireç 3.5 Düzeltme 4.6 Disiplinlerarası Program Yaklaşımı 2.1 İçeriğin Seçiminde Kullanılacak Ölçütler 2.1 Hedeflerin Davranış İfadelerine Dönüştürülmesi 1.2 İçerik Düzenleme / Program Geliştirme Yaklaşımları 2.3 Hedeflerin Aşamalı Sınıflaması (Bloom Taksonomisi: Bilişsel-Duyuşsal-Devinişsel) 1.2.8 Sorgulama Merkezli Program Yaklaşımı 3.

öğrenciye kazandırılmak üzere seçilen istendik özelliklerdir. 1.. hedeflere ve içeriğe göre öğrenme-öğretme süreci belirlenir ve bunların hepsine göre de değerlendirme yapılır. gaye.. Bu tanımdaki davranış değişikliğinin kasıtlı ve istendik olması eğitimin hedeflere dayalı gerçekleşmesiyle ve öğretimin planlı olmasıyla ilgilidir. toplumun ve bireyin) göre belirlenir ve özellikle psikolojik ve Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 1 soru çıkmaktadır. bireyleri “Niçin eğitiyoruz?” sorusuna yanıt verir. Bir program geliştirme tasarısında. Soruda da hedeflere / kazanımlara yer verilmesinin en önemli amacı sorulduğundan öğretimi planlı ve programlı hale getirmek doğru cevaptır. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k (Eğitim Programının Temel Ögeleri Arasındaki Dinamik İlişkiler Bütünü) PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA B) C) D) E) ÇÖZÜM. CEVAP: D Farklı kaynaklarda.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA edilebilecek olan hedefler ihtiyaçlara (konunun. hedef temel ögesi ile başlar ve hedefleri gerçekleştirmek üzere harcanan koordineli çabaların tümü olarak tanımlanır. bu ilk temel öge ihtiyaçlara göre belirlenir ve programın diğer ögeleri bu ögede ifade edilen bilgi. hedef davranış olarak ifade edilen bu temel öge ile planlama ve program geliştirme süreci başlar. Program geliştirme sürecine “Niçin öğreteceğiz?” sorusuyla başlanır. davranışsal hedef. ihtiyaçlara göre hedefler. davranış ya da özelliği gerçekleştirmek üzere düzenlenir. diğer bir söyleyişle hedef / kazanım deyince de planlı ve programlı bir süreç akla gelmelidir. Eğitim programının ilk ve en temel ögesi hedeftir. kazanım. ister kazanım diye ifade edilsin. Diğer bir söyleyişle bu süreç. bunlara göre içerik. hedefler.. Program geliştirme. Aday (olası) veya genel olarak ifade 101 . Bir öğretim programında hedefler ve kazanımlara yer verilmesinin en önemli amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Öğrencileri güdülemek Öğrencilere dönüt sağlamak Öğrenciyi değerlendirmek Öğretimi planlı hale getirmek Öğretmeni değerlendirmek Eğitimde program geliştirme tasarısı hazırlanırken. HEDEF (AMAÇ / ÖĞRENCİ KAZANIMLARI) Hedefler. Eğitim. içerik (konu). hedeflerin belirlenmesi ile başlar ve diğer ögeler hedeflere göre belirlenir ve gerçekleştirilir. beceri. 2006 KPSS SORU. Plan-program denilince akla hedefler gelmelidir. amaç. Hedef. felsefi daha sonra da ekonomik ve sosyolojik süzgeçlerden geçirilerek kesinleştirilir. eğitim durumları (öğrenme-öğretme süreci) ve değerlendirme (sınama durumları) ögelerinde yapılması gerekenler eksiksiz yapılmalıdır. bireyin davranışlarında kasıtlı ve istendik değişiklik meydana getirme süreci olarak tanımlanır. İster hedef.. hedef.

yaptırmak. Okulun içgörüsünü yansıtır. dersin ve konunun amaçları olarak yapmaktadır. Genel Amaçlar: Uzak hedefin yorumudur. Genel olarak belirtilir. Bir başka kaynak. bu sıralamayı.)   İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k      Öğrencilerin düzeyine uygun olmalı Öğretim sonunda öğrenciden ne beklendiğini göstermeli Öğretim içeriği ile ilişkili ve sınırlı olmalı Tek bir öğrenme ürününe yönelik olmalı Öğretimin genel hedeflerine dayalı olmalı Gözlenebilir ve ölçülebilir olmalı Hedef davranışlar hedefin kapsamı içinde olmalı (hem konu hem de düzey olarak) ÇÖZÜM. okulun. Örneğin. ulaşılabilir basamaklara indirgemek.. düzenlenir bunların tamamına göre değerlendirmenin nasıl yapılacağı tasarlanır. Uzak Amaçlar: Ülkenin politik felsefesini ve yetiştirilecek insan tipini yansıtır. uygun içeriği ve öğrenme–öğretme etkinliklerini seçmek için ve hedefler yalnız başına uygulama açısından yeterince açık olmadığı için davranış ifadelerine dönüştürülmelidir.Hedef ve davranış ifadeleri yerine “Kazanım” kullanılmaktadır ve cümlenin sonu geniş zaman kipi ile bitmektedir.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA 1. Kendi içinde tutarlı olmalıdır (Tutarlılık). Öğretim sürecinin sistemli bir şekilde yani programlı olarak devam edebilmesi öncelikle kazanımlarla (hedeflerle) başlanmasına bağlıdır. Öğretim sürecinin sistemli bir şekilde devam edebilmesi için kazanımların aşağıdaki hangi aşamada belirlenmesi en uygundur? A) B) C) D) E) Öğretim etkinlikleri sırasında Öğretim etkinliklerinin sonunda Öğretim etkinliklerinin değerlendirilmesi aşamasında Öğretim etkinliklerinin ölçülmesi aşamasında Öğretim etkinliklerinden önce Hedefler öğrenci davranışına dönük olmalıdır. Gelişmeye dönük ve süreklilik içinde olmalıdır (Süreklilik). Özel Amaçlar: Bir disiplin ya da çalışma alanı için hazırlanan hedeflerdir. Bu süreçte kazanımlara (hedeflere) göre konular ve etkinlikler seçilir. yazdırmak gibi davranışlar öğretmen davranışına dönüktür. Hedefleri davranışa dönüştürürken aşağıdaki noktalara dikkat edilmesi gerekir:  Öğrenci davranışına dönük olmalı (“Eğitime ilişkin kavramları öğretmek” bir hedef davranış olamaz. önceden “Eğitime ilişkin temel kavramları tanımlayabilme” hedef ifadesi. 13 Yeni programlarda hedef ve davranış ifadeleri yerine “Kazanım” ifadesi kullanılmaktadır.    İçerikle tutarlı olmalı... 102 1. hedefleri ölçülebilir ve gözlenebilir nitelikte. “Öğretimin tanımını söyleme” davranış olarak ifade edilmekteydi. Bu nedenle hedefler ayrıca davranış ifadelerine dönüştürülmemektedir. beceri ya da davranışın ifade biçimi değiştirilmiştir. “Eğitim kavramını tanımlama”. ne öğretim etkinliklerinin değerlendirilmesi aşamasında ne de öğretim etkinliklerinin ölçülmesi aşamasında belirlenir. CEVAP: E Eğitimde hedefler üç düzeyde belirtilmektedir. . Hedef ise öğrenciye kazandırmak istediğimiz davranışlar ve özelliklerdir. Bu nedenle kazanımlar ne öğretim etkinlikleri sırasında.2 Hedef Belirlerken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar  Bireyin.. toplumun ve konu alanının (kuramsal) ihtiyaçlarına yanıt vermeli ve dayanmalıdır (İhtiyaca dayalılık). ne öğretim etkinliklerinin sonunda. MEB’in.1 Hedeflerin Davranış İfadelerine Dönüştürülmesi13 2007 KPSS SORU. Aslında sadece kazandırılacak bilgi. Ölçme ve değerlendirmeyi gerçekçi yapmak. Yeni programlarda ne hedef ne de davranış vardır. konuyla bağlantılı olmalıdır (Kenetlilik). Örnek: Eğitim ile ilgili kavramları tanımlar. Çünkü öğretmek. Kazanımların belirlenmesi öğretim sürecinin ilk temel ögesidir ve öğretim etkinliklerinden önce belirlenir.

I. IV. madde duyuşsal alanın değer verme. bilişsel alanın sentez. kaslarla ve hareketlerle ilgili bir alandır. Üçüncü basamak Uyum/uyma/ uydurma/ adaptasyon Yaratma . II. Küçük hataların yapıldığı ve davranışın istenen niteliklere yakın yapılması dördüncü aşamasıdır (mekanikleşme). IV ve V C) IV ve V İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 111 Algılama Kurulma/Hazırlık Kılavuzlama/Kılavuzla yapma Mekanikleşme Beceri haline getirme ÇÖZÜM. Kaslarla ilgili bu alanda ilk basamakta beceriye dikkat etmek. Davranışın istenen kadar yapıldığı aşama becerilerin kazanıldığı aşamadır (beceri haline getirme). V. II. Devinişsel Alan Hedef Davranış Örnekleri Beden eğitimi Otomobil kullan. III. İkinci basamakta beceriyi fiilen yapmaya kurulma ve hazırlık vardır (kurulma). III.Basketbolda batik hareketler orijinal beceriler yapma sergileme Hedef Davranış Örnekleri Değer verme Örgütleme Kişilik haline getirme Her hafta sonu sevdiği kişiyle görüşmeye çalışma Günün her saatinde sevdiği kişiyi düşünme 2003 KPSS SORU.. IV.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA Duyuşsal Alan Alma Tepkide bulunma (cevap verme) Hedef Davranış Örnekleri İçeri giren iki kişiden birine dikkat etme Bir kişiyle tanışmaya istekli olma Tanıştığı ve hoşlandığı kişiyle birlikte olmayı eski arkadaşına kıyasla tercih etme Hedef Davranış Örnekleri KPSS’nin farkında olma KPSS’yi kazanmaya istekli olma KPSS’ye ilişkin ders çalışmaya önem/değer verme KPSS’ye ilişkin ders çalışma alışkanlığını sürdürme Çalışmayı bir yaşam felsefesi haline getirme taklit ederek beceriyi yapmaya başlama ya da kendi kendine yapmaya çalışma davranışlarını içerir (kılavuzla yapma). Farklı düşüncelere hoşgörülü olma Demokratik ilkelere uyma eğilimi gösterme Düşünceleri yansıtan bir kompozisyon yazma Buz pateninde yeni bir hareketi kolayca uygulama Eğitim için yeni bir eğitim modeli geliştirme Yukarıdakilerden hangileri duyuşsal alanla ilgili hedeflere örnektir? A) I ve II D) I. ve II. CEVAP: A Devinişsel (psikomotor) alan. ve V. maddeler sadece duygularla yani duyuşsal alanla ilgilidir. II ve III B) II ve III E) III. Kazanılan becerileri başka yeni bir durumda gerçekleştirme ve sergileme bir sonraki basamaktır (uyum). I.Basketbol kumak için direksi.. madde devinişsel/psikomotor alanın uyum düzeyindedir. madde. becerinin farkında olmak gerekir (algılama).. madde tepkide bulunma düzeyindedir.dersinde basketmaya dikkat etme boldaki hareketleri fark etme Otomobil kullan.. I. Orijinal beceri örüntülerinin sergilendiği aşama son basamaktır (yaratma).rallarını öğrenip yona geçmeye oynamaya hazır hazır olma olma Babasının gösTek başına basterdiklerini taklit ketbol atışı yapederek otomobili maya çalışma kullanma Otomobili olması Basketbol oygereken becerilenama re yakın kullanma Otomobili istenen Basketbolu hatastandartlarda sız oynama kullanma Şahin marka otomobili kullanırken edindiği Basketbol bebecerileri Toyota cerilerini ilk kez marka otomobile okullar arası bir uydurma (ya da maçta sergileme ilk kez trafiğe çıkma) Otomobille akro.

İHTİYAÇLARI VE SORUNLARI PROGRAMLARI. bir sistem çerçevesinde düzenlenmiş öğretim yaşantılarından oluşmaktadır. Örneğin. ünitelere ayrılarak düzenlenen içerik programlama yaklaşımıdır. Geleneksel yaklaşımda içerik. dersin içeriği çerçeve veya madde adı verilen küçük konular ile öğrenciye sunulur. Ortak çekirdek konular. öğrencinin seçim yapabilmesi için program biraz daha esnektir. Öğrencilerin belirli hedefe ulaşmasını sağlamaya dönük olarak her modül. Konuların kendi içinde ve birbirleriyle ardışık ilişkisinin bulunduğu bir yaklaşımdır. PİRAMİTSEL PROGRAMLAMA Anahtar Kelimeler: İlk yıllarda geniş tabanlı konuların yer aldığı. oluşturabilir. Modüler programlar. Piramitsel yaklaşımdan temel farkı. öğrenme üniteleri kendi içinde anlamlı bir bütün oluşturacak parçalara ayrılır. Modül. İçeriğin düzenlenmesinin ÖĞRENCİLERİN sorularına göre gerçekleştiği yaklaşımdır. ilk öğrenilecek konular olarak planlanır ve her öğrenci tarafından alınır. Konulara (içeriğe) öğrencilerin kendilerinin veya grup halinde karar verdikleri yaklaşımdır. beden eğitimi (basketbol. bilinenden bilinmeyene) ÖN KOŞUL ÖĞRENME. belli başlıklar altında bir araya getirmek ve bunu deneyimler ve toplumun beklentileri ile bağdaştırarak programa Anahtar Kelimeler: ORTAK VE SEÇMELİ yerleştirmek olarak tanımlanır. yeri geldikçe ve gerektikçe tekrar edilir. başlangıcı ve sonu olan. normalde farklı disiplinlerde yer alan konuları. YÜKSEKÖĞRETİM YÜKSEKÖĞRETİM programlarının tasarımında kullanılır. Özellikle ilköğretim düzeyinde öğrenci soruları etkili bir öğrenme yaşantısı Anahtar Kelimeler: ÖĞRENCİ SORULARI. modüllerden oluşmaktadır. Bu anlamda. KONU BİRİMİ mında kullanılmaktadır. yakından uzağa. Genellikle TÜRKÇE. KONU AĞI – PROJE MERKEZLİ PROGRAMLAMA Konuların ağı bir harita biçiminde bölünerek.” ifadesiyle örtüşür. meslek lisesi programları. konu. AĞI. kendi içinde bütünlük gösteren. Bir çekirdek program etrafında her öğrenci ilgi duyduğu alanlarda ders alabilir. Program esnek değildir. Özellikle karmaşığa. ÇEKİRDEK PROGRAMLAMA Çekirdek program. kendisine anında bildirilmesine olanak sağlamaktadır. MESLEK VE BECERİ EĞİTİMİ. HARİTA SORGULAMA MERKEZLİ PROGRAMLAMA Öğrencilerin ve toplumun temel sorunlarına ve ihtiyaçlarına göre içerik tasarlanır. Doğrusal programlama anlayışına göre daha esnek olan bu yaklaşımda. Anahtar Kelimeler: AŞAMALILIK. (basitten Doğrusal yaklaşımda. kolaydan zora. ileriki yıllarda ise küçük birimlerde uzmanlaşmanın olduğu ve alanın gittikçe daraldığı içerik programlama yaklaşımıdır. Program ESNEKTİR (Ortak-seçimlik dersler). ÖĞRENME ÜNİTELER ARASINDA AŞAMALILIK YOKTUR. BİRDEN FAZLA UZMANLIK seçeneği sunuyor olmasıdır. Anahtar Kelimeler: ESNEKLİK. Modül. MATEMATİK VE YABANCI DİL programlarının tasarımında kullanılmaktadır. matematik. parçalanarak harita şeklinde çıkartılmakta teker teker öğretim projelendirilerek. sosyal bilgiler. Konular küçük projeler Anahtar Kelimeler: PROJE TABANLI. birbiri ile uyumlu olarak çalışan belirli parçalardan oluşmaktadır. Esnek ve değişikliklere hızlı cevap verebilmek amacıyla MESLEK ve BECERİ EĞİTİMİ gerektiren derslerin tasarıANLAMLI PARÇA. atlamalar üniteleri gibi) konuları bu tür yaklaşımı temele alır. YAKIN İLİŞKİLİ VE ZORUNLU YA DA ÖN KOŞUL ÖĞRENMELERİN AĞIRLIKLI olduğu konuların ve derslerin tasarımında yararlanılır. KONU olarak da belirlenebilir (Proje Merkezli). ders olarak gruplaşırken modüler yaklaşımda içerik. TEMEL DERSLER SARMAL PROGRAMLAMA Anahtar Kelimeler: TEKRAR. ÜNİTELERİ. BAĞIMSIZLIK VE BÜTÜNLÜK VARDIR. somuttan soyuta. ünite. Bu yaklaşımda. hayat bilgisi. SIRALI. “Önceki öğrenmeler sonraki öğrenmelere temel olur ve kavramların yeri geldikçe tekrarı önemlidir. Eski konular. fen bilgisi gibi aşamalılık özelliği taşıyan dersler için kullanılır. iş birliği/grup çalışması ile işlenmektedir (Konu Ağı). YATAY İLİŞKİ İçeriğin değişik zaman ve yerlerde tekrar edilerek yeniden öğretilmesinin söz konusu olduğu soyut derslerin tasarımında kullanılır. Bruner’in bilişsel kuram etkisiyle ortaya attığı.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA İÇERİK PROGRAMLAMA YAKLAŞIMLARI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA ÖZELLİKLERİ BİRBİRİ İLE ARDIŞIK. öğrencinin kendi hızında ilerlemesine ve kaydettiği başarının. Örneğin. içerik doğrusal bir sıra izlemez. modüller çerçevesinde oluşmaktadır. voleybol. Bu parçalar birbirinden bağımsızdır. KONU ALANI uzmanı yetiştirmeye oldukça uygundur. Her modül kendi içerisinde doğrusal. İçerik ayrıntılı ve kesin bir biçimde belirlenmiş konular bütününden oluşur. sarmal ya da farklı bir yaklaşıma göre düzenlenebilir. tüm öğrencilerde ortak bir temel oluşturmak üzere. ESNEKLİK Okutulan belirli derslerin ana bir tema etrafında birleştiği program tasarımıdır. piramitsel programlama yaklaşımına uygun düşer. kişisel gelişim programları. MODÜLER PROGRAMLAMA Öğrenme ünitelerinin aşamalı olup olmadıklarına bakılmadan anlamlı parçalara. DERSLER. Öğrencilerin sorularına ve ihtiyaçlarına yanıt verme gerekliliğini savunan felsefi görüşe dayanmaktadır. KONU ALANI UZMANI 119 .

okul yönetimi ve kültürü. kazanmadıysa nedenlerini belirlemek. Programı ya da program içindeki bir dersin veya ünitenin bitiminde. Zamanı: Dönemin. Örneğin. Öğretim sürecinin başında. dersin. Bu değerlendirme. Amacı öğrenciyi tanıyarak onun özelliklerine en uygun dersi. teknik belirlenmiş mi? Seçilen öğretim yöntemi içeriği aktarmaya uygun mu? Öğretmen davranışları uygun mu? Değerlendirme: Ölçüt uygun mu? Ölçme sonuçları geçerli mi. yöntem. Tam öğrenme modelinin öğrenci nitelikleri boyutunda en fazla kullanılan bir değerlendirme modelidir. Bu değerlendirme daha çok başarı testleri ya da yeterlik testleri ile yapılmaktadır. Tam öğrenme modelinde öğrencilerin giriş davranışları önemlidir. Öğretmen not defterindeki notlara bakar. Bir yandan öğrencilerin istendik davranışlara yani hedeflere ulaşma derecesi diğer yandan da süreç içerisinde kazanılan istenmeyen davranışlar yani yan ürünler değerlendirilir. Ama her şekilde öğrencileri hedefe ulaştırmak için yetiştirmeye-biçimlendirmeye dayalı değerlendirme daha önemlidir. Eğitim ortamının hedefleri kazandırmaya uygunluğu. öğrencilerin istendik davranışlara ne oranda ulaştığı belirlenir. Derslerde öğrenci başarısını değerlendirme amacıyla kullanılmakla beraber bir eğitim programının değerlendirilmesinde yeterli değildir. Sık kullanılan program değerlendirme modelidir. branşı. Bütün değerlendirme türlerinin bir arada uygulandığı. Ürünün niteliği ve ürünün elde edilmesi süreci ve ürüne etki eden tüm değişkenlerin değerlendirilmesi gerekir. Bu değerlendirme izleme testleri. Zamanı: Her ünitenin sonu. gerekli tedbirleri almak. ders ya da kurs esnasında Tam öğrenme modelinin öğretim hizmeti niteliği boyutunda en fazla kullanılan bir değerlendirme modelidir. Test program uygulandıktan sonra yapılırsa bu değerlendirme ürüne dayalı değerlendirmedir. koşulları değiştirmek ve öğrenciye yardım etmek amacıyla yapılan değerlendirmedir. okulun. ünitenin başında yapılır. öğrenciye not vermek.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA PROGRAM DEĞERLENDİRME TÜRLERİ Hedef. dönem ve yıl sonu. Eğitim programının öğrencilere istenilen davranışları kazandırma açısından yeterli olup olmadığı hakkında bir yargıya ulaşılmasını sağlar. seçmesine. kursun. İstendik ve istenmedik öğrenmeler tespit edilir. bir öğretmen bir dersten geçmek için 100 üzerinden en az (mutlaka) 65 almayı şart koşmuş ise bu öğretmenin yaptığı değerlendirme mutlak değerlendirmedir. Hedeflerin değerlendirilmesi. Sürecin sonunda. Değerlendirme yapılırken kullanılan ölçütün kesin ve gruba göre değişmeyen bir değeri varsa bu ölçütle yapılan değerlendirmeye mutlak değerlendirme denir. sınıf. Zamanı: Öğretim sürecinin. Programın Ögelerine. Öğrencilerin eğitim programının hedeflerine ulaşma derecesine bakarak yapılan değerlendirmedir. ulaşılabilir nitelikte mi? Hedefler tutarlı mı? İçerik/kapsam hedeflerle tutarlı mı? İçerikte yer alan bilgiler bilimsel mi. öğrencilerin ve toplumun ihtiyaçlarına uygun mu? Hedefler gerçekleştirilebilir. öğrencinin giriş özellikleri ya da hazırbulunuşluk düzeyini saptamak ve öğretim sürecinin nasıl düzenleneceğine karar vermek amacıyla yapılan program değerlendirme türüdür. Eğitim programlarının hedef/kazanımları ölçen bir ön test hazırlanır. öğrencilerin hedeflere ulaşma derecesine bakılarak karar verilir. -Hedefler konu alanının özelliklerine. toplam değerlendirme modeli olarak görülebilir. Hedefler doğrultusunda ulaşılmış öğrenme düzeyini belirleyerek. geçti-kaldı kararı vermek. Eğitim programının uygulandığı ortama bakılarak yapılan değerlendirme türüdür. programa sürekli dönüt sağlamakta ve iyileştirici önlemlerin alınması için de bir kontrol sistemi oluşturmaktadır. Eğitim Durumları ve Değerlendirme ögeleri değerlendirilerek programın etkililiği hakkında yargıya varılır. en az iki yada daha fazla ünite. yanlışları düzeltmek. Sürece Yönelik Değerlendirme Ürüne/Sürece Göre Değerlendirme (Girdilerin. bir sonraki programa katılıp katılamayacağına karar vermek için yapılır. öğrenme eksikliklerini tamamlamak. ünite ya da konu testleri yardımıyla yapılır. öğrencilerin kazanmaları gereken davranışlara bakılır ve istendik davranışları kazanıp kazanmadıkları ortaya konur. güvenilir mi? Amaca uygun ölçüt kullanılmış mı? Eğitim programı ögelerinin ayrı ayrı. uygun programa yerleştirilmesine yardım etmek. Erişi=Girdi-Çıktı Öğrencinin programa girişi ile programdan çıkışı arasındaki farka bakarak yapılan değerlendirmedir. “Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme” modülünde daha ayrıntılı olarak ele alınmıştır. program girişinde öğrencilerin giriş düzeyi ölçülür ve sürecin sonunda öğrencilerin sonuç başarısı ölçülür ve aradaki fark programın etkisi olarak değerlendirilir. Öğrenme-öğretme süreci devam ederken öğrencinin hedef davranışları ne derece kazandığını. Hedefe Dayalı Değerlendirme (Tyler) Norma Dayalı Değerlendirme ÖLÇÜTE GÖRE DEĞERLENDİRME TÜRLERİ BAĞIL DEĞERLENDİRME MUTLAK DEĞERLENDİRME * Değerlendirme türleri İhtiyaç Yayıncılık Eğitim Bilimleri. İçerik. Bu değerlendirme türünde sadece sürecin sonunda. Ve istenmedik öğrenmelerin hangi program ögesinden kaynaklandığı belirlenir. programın. Öğrencilerin süreç içerisinde kazandıkları davranışların tümüne bakılarak yapılan değerlendirmedir. Eğitim programı taslağının (Hedef-içerik-eğitim durumları ve değerlendirme) program geliştirme ilkelerine uygun olarak hazırlanıp/hazırlanmadığına bakılır. materyal değişkenlerinin hepsi değerlendirilir. 134 . güncel mi? Öğrenme-öğretme ilkelerine uygun mu? Öğrenci için anlamlı mı? Eğitim Durumları: Hedeflere uygun strateji. işlemlerin ve çıktıların ölçülmesi) Başarıya Göre Değerlendirme ERTÜK’E GÖRE DEĞERLENDİRME TÜRLERİ Ortama Göre Değerlendirme Tasarıya Göre Değerlendirme Öğrenmeye Göre Değerlendirme Tanıma-Yerleştirmeye / Tanılayıcı yönelik Değer- AMACINA GÖRE DEĞERLENDİRME TÜRLERİ lendirme (DiagnosticYansıtıcı Değerlendirme) (Reflective-Ders Giriş) Yetiştirmeye /Biçimlendirmeye Yönelik Değerlendirme (Öğrenmeleri İzleme Amaçlı) (Formative-Dersin Ortası/Kurs Esnası) Sonuç Değerlendirme/ Düzey Belirleyici Değerlendirme (Summative-Bitirme/ Final Sınavı) Erişiye Bakarak Değerlendirme/ Ölçüte. birbirleriyle ilişkisi ve eğitim programının etkisinin bütün olarak (toplam değerlendirme) değerlendirilmesi en temel amaçtır. Eğer fark istenilen nitelikte ve nicelikte ise programın etkili ve başarılı olduğuna karar verilir. Mutlak değerlendirmede sınav öncesinde belirlenmiş kesinliği olan geçme kalma noktaları bulunmaktadır. Program sonunda. En kapsamlı program değerlendirme modelidir. Eğitim programında hedefler belirlenmiş mi? İçerik hedefe uygun mu? soruları sorulur ve olumlu cevap aranmaya çalışılır. SIRALAMA ve bir kuruma (okula) alınacak bireyleri SEÇME amacıyla kullanılmaktadır. öğretmen niteliği. laboratuvar. mesleği vb. Eğitim programı ile ilgili tüm değişkenlerin süreç içerisinde sürekli olarak değerlendirilmesi gerekir. öğrencilere hedef davranışlara erişme derecesini ve programın yetiştirme gücünü belirlemek için yapılır. Bir grup içerisinde bireyleri birbirleriyle KARŞILAŞTIRMA.

1 PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA (HEDEFLER) TESTİ 5. D) Öncelikle uzak hedefleri ve değerlendirme ölçütlerini yazmalıdır. Türkçe dersinde şiir yazma Yeni bir beste yapma III. C) Hedeflerin açık ve anlaşılır olmasına dikkat etmelidir. bilişsel alanın hangi basamağına uygun bir davranış sergilemektedir? A) Kavrama C) Analiz E) Değerlendirme B) Uygulama D) Sentez 7. Bir öğretmen dersine ait özel hedefler çerçevesinde çalışmalar yaparken. Öğrencilere ders düzeyinde kazandırılacak hedef türü aşağıdakilerden hangisidir? A) Uzak C) Milli E) Özel B) Ölçüt dayanaklı D) Genel A) Kılavuz denetiminde yapma B) Beceri haline getirme C) Alma D) Tepkide bulunma E) 6.Test 6. E) Hedeflerin bilimsel gelişmelere paralel olmasına dikkat etmelidir. Üç boyutlu model oluşturma Yukarıda verilen ifadelerden hangisi ya da hangileri psikomotor alan ile ilgilidir? A) Yalnız I D) I ve II B) Yalnız II E) II ve III C) Yalnız III 4. II. B) Hedefler öğrenci davranışına dönük hazırlanmalıdır. duyuşsal alanın aşağıdaki düzeylerinden hangisinde davranış sergilemektedir? 1. Duygu’nun bu davranışı bilişsel alanın hangi basamağına örnektir? A) Bilgi D) Analiz B) Kavrama E) Sentez C) Uygulama . konu alanını. aşağıda verilenlerden hangisini dikkate almak zorunda değildir? A) Hedefler kapsam içerisinde sınırlı olmalıdır. 137 8. Duygu. Uygulama 2. Sınıftaki hava tahmin grafiğini sözel olarak ifade edebilen Ayşe. bireyi ve doğayı göz önüne alıp. bunlardan hiçbirine ters düşmeden bir denge içinde saptanan ve daha sonra da süzgeçlerden geçirilen hedefler aşağıdakilerden hangisidir? A) MEB’in hedefleri C) Olası genel hedef E) Okulun hedefleri B) Özel hedefler D) Uzak hedef İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Eğitim uygulamalarına ait yapılacak düzenleme çalışmalarında aşağıdakilerden hangisi diğer seçeneklere göre öncelikli olarak bulunmalıdır? A) Yeterli sayıda ve nitelikte öğrenci B) Araç gereç destekli okul binaları C) Öğrencilere öğretilecek konular D) Öğrenme sürecinde kullanılacak etkinlikler E) Eğitimin hedefleri / öğrenci kazanımları 3. Toplumsal gerçeği. sosyal bilgiler dersinde edindiği bilgilerden yola çıkarak “vadi”nin tanımını kendi cümleleriyle yapabilmektedir. I. Müzik dersinde herhangi bir enstrüman çalma konusunda istekli olan öğrenci.

Bu davranışın sağlayacağı en önemli yarar aşağıdakilerken hangisidir? İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k A) Sınıfta arkadaşlık bağlarının güçlenmesi B) Öğretmene duyulan sevginin artması C) Öğretimin amaçlarına ulaşmada daha etkili olması D) Öğrenciler arasındaki yardımlaşmanın artması E) Değerlendirmenin daha kolay yapılabilmesi 12. Yukarıda ifade edilen içerik düzenleme yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir? A) Sarmal C) Modüler E) Doğrusal B) Sorgulama merkezli D) Çekirdek 14. İlk yıl elektrik mühendisliği ve elektronik mühendisliği öğrencileri aynı dersleri alırken. Sözü edilen programlama yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir? A) Sarmal C) Doğrusal B) Piramitsel D) Sorgulama merkezli 11. hangi programlama yaklaşımına uygundur? A) Piramitsel D) Sarmal B) Modüler E) Doğrusal C) Çekirdek 13. Yukarıda verilen örnek. Öğretimin merkezinde belirlenmiş bir konu ya da ders vardır. Bu yaklaşımda konuların içeriğine öğrenciler kendi kendine ya da grup halinde karar verirler.2 1 E 2 C 3 A 4 B 5 D 6 D 7 E 8 E 9 C 10 D 11 D 12 A 13 E 14 E 140 . II ve III C) I ve IV Test 6. daha kolay anlamasını ve algılamasını sağlayan çağdaş programlama yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir? A) Modüler D) Sarmal B) Çekirdek C) Piramitsel E) Disiplinlerarası 10. Konular küçük projeler halinde de düzenlenebilir. II. ilerleyen yıllarda küçük birimlerde uzmanlaşmanın olduğu alanlara ve derslere yönelirler. bu farklı dersler arasında ilişkilerin kurulduğu ve ilköğretim düzeyindeki çocukların öğrenmesini. öğrencilerin hazırbulunuşluk seviyesini de dikkate alarak içeriği öğrencilere anlamlı ve düzenli bir şekilde sunması beklenir. Öğrenci düzeyine uygun olmalıdır. IV.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA Test 6. Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri ders kitabında bulunması gereken özellikler arasında yer alır? A) Yalnız I D) II ve IV B) Yalnız II E) I. Daha sonra her öğrenci ilgi alanına göre istediği dersleri ve konuları seçer. Farklı öğrenme öğretme yaklaşımlarından yararlanmalıdır. Farklı derslerin birbiriyle bağlantılarının dikkate alındığı. Program geliştirme sürecinde içerikte yer alan konular değerlendirilirken aşağıdakilerden hangisi sorulması gereken sorulardan biri değildir? A) İçerik önceki öğrenmeleri tamamlayıcı ve destekleyici mi? B) İçerik ihtiyaçlara cevap veriyor mu? C) İçerik kazanımlarla tutarlı mı? D) İçerik öğretme-öğrenme etkinliklerine uygun mu? E) İçerik öğrencinin düzeyine uygun mu? E) Konu ağı proje merkezli 9. Merkezdeki konu ile ilgili olarak ilk öğrenilecek konular ortak planlanır ve her öğrenci tarafından alınır.2 8. Anlaşılır bir dil ile yazılmalıdır. Mahalli dil benimsenmelidir. Öğretmenin. Öğrencilere konuların yapısı bir harita gibi çıkarılır ve belirli zamanlarda nerelerde olmaları gerektiği söylenir. I. III.

Sema Öğretmen Sinan’a I. Sınama durumları ile ilgili tutarlılığını Bir öğretmen. I. Öğrencilerin hazırbulunuşluk düzeyini dikkate alma Öğrencilere diğerleriyle aynı çalışmaları yaptırma 4. ilgi ve ihtiyaçlarını tanımalıdır.Test 6. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 2.öğretme sürecine göre değerlendirdiğimizde. Daha sonra öğrencilere “Sizce bunlar ne ile ilgili olabilir?” diye sorar. Öğretmenin burada yapmış olduklarını. eğitim durumunu etkileyen değişkenler sırasıyla aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir? A) İpucu . Sema Öğretmen de Sinan’ı alkışlar ve ardından eksik olduğu yerleri nedenleriyle açıklar. öğretim etkinliğini planlarken öncelikle yukarıdakilerden hangisini ya da hangilerini dikkate almalıdır? A) Yalnız I D) I ve II B) Yalnız II E) II ve III 141 C) Yalnız III . Öğrencileri sadece bireysel çalışmalara yöneltme Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri öğretme-öğrenme sürecinde öğrenme güçlüğü çeken öğrenci için yapılacak çalışmalar arasında yer almaz? A) Yalnız I D) I ve II B) Yalnız II E) II ve III 5. Öğrencilerden gelen cevaplara göre öğretmen doğru cevap verenlere “Aferin” der.düzeltme C) İpucu . sınıfa girdiğinde duvarlara resim ve yazılar asar. Öğretme-öğrenme sürecinde verimli bir ortam yaratmak. I. Dönüt. III. Aylin Öğretmen. öğrenme .dönüt C) Yalnız III III. II. etkileşimci ve paylaşımcı bir rol üstlenmek isteyen bir öğretmen. II. B) Hedeflerini belirlerken öğretme-öğrenme sürecinden yararlanmalıdır. IV. II. Türkçe dersinde “İstiklal Marşı’nın on kıtasını kim ezbere okumak ister?” diye sınıfa sorar. öncelikle aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmelidir? A) Ders kitaplarının içeriğini çok iyi bilmelidir. Sema Öğretmen.ipucu 3. Düzeltme değişkenlerinden hangisini ya da hangilerini kullanmıştır? A) Yalnız IV D) I ve IV B) I ve II E) III ve IV C) I ve III Aşağıdakilerden hangisi eğitim durumları düzenlenirken öğretmenin dikkat etmesi gerekenlerden biri değildir? A) Kazanımlara uygun olmalı B) Öğrencinin gelişim düzeyine uygun olmalı C) İçeriğe uygun olmalı D) Eğitsel değer taşımalı E) Ölçme araçlarına uygun olmalı 6. İpucu. C) Öğrencilerinin bireysel özelliklerini. Pekiştirme. III.pekiştirme E) Düzeltme .ipucu D) Pekiştirme . E) Değerlendirmede kullanacağı yöntemi iki kez uygulamalıdır. Farklı resimler ve yazılar göstererek doğru cevaba yönlendirmeye çalışır. Sinan el kaldırır ve on kıtasını hiç durmadan okur.3 PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA (ÖĞRETME-ÖĞRENME SÜRECİ) TESTİ 1. D) Uygulanan programın kontrolünü yapmalıdır. Ölçme yöntemlerini ve değerlendirme yaklaşımlarını Öğrencilerin ihtiyaç ve beklentilerini B) Pekiştirme .

net ve herkesin anlayacağı bir dil ile yazılmalıdır. Aşağıdakilerin hangisinde. III E) I. II. Eğitimde program geliştirme sürecinde süreklilik önemlidir. IV B) I. II. İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Aşağıdakilerden hangisi bu açıklamaya uygun değildir? A) İlk uygulamada eksiksiz öğrenme sağlayacak olan program hazırlamak güçtür. II. hangi amaçla yapılırsa yapılsın ilk yapılacak iş aşağıdakilerden hangisidir? A) Amaçlara kaynaklık eden ihtiyaçları belirlemek B) Yapılacak olan sınavın türünü belirlemek C) Sorulacak olan soru sayısını belirlemek D) Belirtke tablosu (hedef-konu çizelgesi) hazırlamak E) Ölçme araçlarını seçmek 144 A) İşlemlerin gözlenmesi ve betimlenmesi B) Çıktıların ölçülmesi C) Girdilerin ve çıktıların ölçülmesi D) İşlemlerin ve çıktıların ölçülmesi E) Girdilerin ve işlemlerin ölçülmesi 5. Hedefler ve düzeyi IV. Değerlendirme. B) Bilgi sürekli ve birikimli olarak değişir. 2. III. E) Öğrencilerin ve velilerin soru beklentileri dikkate alınmalıdır. Program değerlendirmede farklı bilgi toplama yolları kullanılır. B) Öğrenciyi rahatsız edici etmenlerden uzak olmalıdır. IV 4. Değerlendirme. Böylelikle program geliştirme süreci dinamik ve dirik bir yapıya kavuşturulur. III.4 PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA (DEĞERLENDİRME) TESTİ 3. Aşağıdakilerden hangisi değerlendirme amacı ile yapılacak olan ölçme işleminde bulunması gereken özelliklerden biri değildir? A) Öğrenci seviyesine uygun olmalıdır. Hangi konudan hangi hedefe ilişkin soru sorulacağı Ölçeğin kapsam geçerliğinin olup olmadığı III.PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA Test 6. hem sürece hem de ürüne yönelik bir değerlendirme söz konusudur? . I. 1. D) Öğrenci profili değişmektedir. değerlendirme boyutu aynı zamanda geri bildirim sağlar. öğrenci başarısını belirlemek ya da program hakkında karar vermek amacı ile yapılabilir. II. IV D) II. D) Sorular için yeterli zaman dilimi belirlenmelidir. C) Sorular açık. IV C) I. C) Teknoloji hızlı ilerlemekte ve değişmektedir. E) Eğitim programı değişmez ve katıdır. Öğretim yöntem ve araç-gereçleri Yukarıdakilerden hangileri hazırlanan bir belirtke tablosunda görülebilecek olan bilgiler arasında yer alır? A) II.

ÇIKMIŞ SORULAR PROGRAM TASARISI HAZIRLAMA ÇIKMIŞ SORULAR 1. hedeflenen davranışların kullanılacağı durumlarla karşı karşıya getirme B) Öğrencilerin ilgili olsun olmasın tüm davranışlarını pekiştirme C) Öğrencileri.” Aşağıdakilerden hangisi bu açıklamaya uygun değildir? A) Okulların bürokratik bir yapı içerisinde örgütlenmiş olması B) İlk uygulamada yüzde yüz öğrenme sağlayacak etkinlikte program hazırlamanın çok güç olması C) Konu alanlarındaki bilgi birikiminde önemli değişiklikler olması D) Eğitim teknolojisinde ilerlemeler kaydedilmesi E) Bilginin sürekli ve birikimli olarak değişmesi 2001 KMS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 3. hedeflenen davranışları öğrenme çabası göstermeye özendirme D) Öğrencilerin hedeflenen davranışları yapmaya çalışırken karşılaştıkları güçlükleri giderme E) Öğrencilere. öğretmenin hedeflerin gerçekleşmesi için yararlanabileceği yollardan biri değildir? A) Öğrencileri. öğrenilmesi hedeflenen davranışların gerçekleşmesi için ortam yaratırlar. hedeflenen davranışları gösterdiklerinde pekiştireç verme 2001 KMS 4. Aşağıdakilerden hangisi öğretimi planlama ve uygulamada zamanı dikkate almak için yapılacak bir çalışma değildir? A) Yetiştirilemeyen etkinlikleri ev ödevi olarak yaptırma B) Resmi tatil ve özel gün veya haftaları dikkate alma C) Ünite veya dersleri süresi içinde bitecek şekilde planlama D) Yıllık planda. Aşağıdakilerden hangisi. Aşağıdakilerden hangisi suyun buharlaşması olayının kavrama düzeyinde gerçekleştiğini gösteren bir davranış değildir? A) Olayı resmederek ifade etme B) Olayı kendi çizdiği bir şema ile gösterme C) Olayın kitaptaki tanımını söyleme D) Olayı kendi ifadesiyle açıklama E) Olayı değişik bir örnekle açıklama 2001 KMS 2. ünite veya konuların sürelerini dikkate alma E) Uzun zaman alacak etkinlikler için hazırlıkları önceden yapma 2001 KMS 148 5. Aşağıdakilerden hangisi öğrencilerin aktif katılımını özendirme gücü açısından en zayıf öğretmen davranışıdır? A) Ülkenin hangi yönleriyle tanıtılacağını gruba bırakması B) Sunuşta. nelerden yararlanabileceğine ilişkin örnekler vermesi C) Tüm ölçütlerin öğretmen tarafından belirlenmesi D) Öğrencilerin seçimlerini dikkate alması E) Bireysel katkıya ve ortak ürüne bakacağını belirtmesi 2001 KMS . Öğretmenler. “Eğitimde program geliştirme sürecinde süreklilik önemlidir.

grup çalışmalarına. Öğretmenler ders kitaplarını incelerken. Öğrenci merkezli öğretim yaklaşımı. olarak izleyen bir öğretmenin yapması uygun olmayan bir davranıştır? A) Öğrencilere projeler yaptırma.cevap verirler B) destekleyici öğretim uygularlar .öğrenme sürecinde.. aşağıdakilerden hangisi yapılırsa bireyin bilişsel gelişimine en fazla hizmet edebilir? A) B) C) D) E) Öğretmen öğrencilere yeni bilgileri vermeden önce eski bilgileri özetlerse Dışsal uyaranlardaki aşırılıktan kaçınılır.öğrenme yaklaşımıyla yazılmış olmasını 2008 KPSS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Aşağıdakilerden hangisi bu yaklaşımı doğru 90.dönüt verirler 2008 KPSS 10 C 30 E 50 E 70 D 90 D 11 E 31 C 51 B 71 E 12 E 32 E 52 C 72 C 13 E 33 E 53 A 73 C 14 D 34 C 54 D 74 B 15 C 35 E 55 B 75 E 16 C 36 E 56 B 76 C 17 B 37 B 57 E 77 A 18 E 38 A 58 A 78 B 19 D 39 D 59 D 79 D 20 A 40 D 60 D 80 D Çıkmış Sorular 164 . öncelikle aşağıdaki ölçütlerden hangisini dikkate almalıdırlar? A) Konuyla ilgili ayrıntılı bilgi içermesini B) Çeşitli görsellerle ve örneklerle zenginleştirilmiş olmasını C) Bilimsel ve akademik bir dille yazılmış olmasını D) Konunun soyut boyutlarına yer vermesini E) Belli bir öğretme . öğrencilerin aktif olarak sürecin her aşamasında yer alması temeline dayanır. içsel uyaranlar kontrol edilirse Öğrenciler farklı düşünmeye ve çoklu bakış açısı geliştirmeye yönlendirilirse Sınıfta sessiz bir ortam yaratılarak öğrenciler öğrenme konusunda uyarılırsa Öğrenilenler konusunda alıştırmalar yaptırılarak öğrenme pekiştirilirse 2008 KPSS 88.pekiştireç verirler D) dönüt verirler . öğreteceği konunun eğitimini almış biri olarak ders kitaplarını incelemeli ve değerlendirmelidir. Öğretme .. ödevlerine. aldıkları yanıtlara ---. aşağıdakilerin hangisindeki sözcükler sırasıyla getirilmelidir? A) ipuçları verirler . Ders kitapları öğretim programlarının içeriğine uygun olarak hazırlanır ve program içeriğini yansıtır. sınıfa sunmalarını sağlama B) İşlenecek konuların seçiminde öğrencilerin gereksinimlerini dikkate alma C) Konuları bireysel ya da grup hâlindeki öğrencilere dönemin başında dağıtıp. Öğrenciler de öğretmen lerinin iletilerini aldıklarını göstermek için ---.ÇIKMIŞ SORULAR 87. bireysel çalışmalarına. Bu parçadaki boşluklara. Öğretmen.cevap verirler C) düzeltme verirler . sınav kâğıtlarına. Öğretmenler öğrencilerinin öğrenmelerini desteklemek amacıyla.dönüt verirler E) güdüleme yaparlar . sordukları sorulara. sırayla anlatmalarını isteme D) Öğretim materyallerinin oluşturulmasında öğrenci katılımı sağlama E) Öğrencilerin bireysel ya da grupça çalışmalarını sağlama 2008 KPSS 1 A 21 C 41 A 61 D 81 D 2 A 22 C 42 A 62 D 82 A 3 B 23 A 43 C 63 C 83 A 4 C 24 E 44 A 64 B 84 C 5 C 25 E 45 B 65 A 85 C 6 A 26 D 46 B 66 E 86 B 7 C 27 C 47 E 67 A 87 C 8 E 28 E 48 E 68 C 88 C 9 C 29 D 49 A 69 E 89 B 89.

1 Planın Önemi 1.5.4 Plan Yapmanın İlkeleri 1.ÖĞRETİM PLANLARI BÖLÜM İÇERİĞİ 1.2 Plan Yapmanın Gerekliliği 1.1 Ünitelendirilmiş Yıllık Plan • Ünitelendirilmiş Yıllık Plan Hazırlanırken Göz Önünde Bulundurulacak Noktalar • Ünitelendirilmiş Yıllık Planın Yapılışı • Ünitelendirilmiş Yıllık Plan Örneği 1.5.2 Ders Planı • Ders Planı Örneği 1 • Ders Planı Örneği 2 165 . ÖĞRETİM PLANLARI 1.3 Planlı Çalışmanın Yararları 1.5 Plan Çeşitleri 1.

II. II. günlük ve ders planlarından oluşan plan sınıflaması. ÇÖZÜM. Hatta iyi bir eğitim programında bulunması gereken özellikler planlarda da olmalıdır. Ağustos. ölçme araç ve yöntemlerinin belirlenmesi.ÖĞRETİM PLANLARI Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 1-2 soru çıkmaktadır. III. Program geliştirme süreci hedeflerin (kazanımların) belirlenmesi ile başlar ve öğretimin planlı olmasını bu temel öge sağlar. Öğretim planlamasında yer alan. kazanımların belirlenmesi. I liklere göre dikkatle seçilir. Hedeflere göre konular ve eğitim durumları ya da konuların nasıl işleneceğine karar verilen etkinliklerin belirlenmesi aşaması gelir. geliştirici nite- A) I.1 Planın Önemi Plan. II. Örneğin. yerini ünitelendirilmiş yıllık plana ve ders planına bırakmıştır.. IV. sayı: 2551 . O nedenle I.. IV sıralaması doğrudur. elde edilen başarının nasıl değerlendirileceğinin önceden tasarlanıp kağıt üzerinde saptanmasıdır. ÖĞRETİM PLANLARI15 Tüm öğretim planları dört temel boyutu içerir (Bu boyutİ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 167 lar programların dört temel ögesidir. 2003) yayınlanan öğretim planlarına ilişkin kararı ile öğretim planlarında değişiklikler yapılmıştır. III.): 1. II. ne gibi yardımcı ve tamamlayıcı kaynak ve araçların kullanılacağının. III. IV D) III. 15 Tebliğler Dergisi (2003). Daha sonra sınama durumları belirlenir. iyi bir öğretim planı. 4.. I C) II. önceden belirlenen eğitim hedeflerine ulaşmak için öğretim konusu içinde yer alan etkinliklerden hangilerinin seçileceğinin. öğretimin değerlendirilmesi işlemleri aşağıdakilerin hangisinde sistematik olarak gerçekleştirilme sırasına göre verilmiştir? 1. Sınama durumlarında ise önce ölçme araç ve yöntemlerinin belirlenmesi ardından da değerlendirmenin yapılması gerekir. 2. Eğitim-öğretim konusuna giren etkinlikler. I B) I. III. III. Türkiye’de eğitim uygulamalarına ilişkin en üst karar organı olan Talim Terbiye Kurulu’nun 2551 sayılı Tebliğler Dergisi’nde (Ağustos. Eğitim hedefleri ve davranışsal hedefler/kazanımlar İçerik (Konular) Eğitim durumu (Öğrenme-Öğretme Süreci/Etkinlikler) Değerlendirme (Sınama Durumları) kir. III. ünite. bu konuların hangi eğitim ve öğretim hedeflerini gerçekleştireceği önceden belirlenir. IV. 2006 KPSS SORU. IV. CEVAP: B Görüldüğü üzere bir eğitim programında bulunması gereken dört temel ögenin planlarda da bulunması gere- 1. IV E) IV. Bu şekilde eğitim-öğretim etkinlikleri içinde ne öğretileceği öğrencilerle birlikte planlanır ve onların neleri öğrenecekleri önceden bilinir. etkinliklerin belirlenmesi. Daha önceleri yıllık. I. II. bunların öğrencilere niçin ve nasıl yaptırılacağının.. 3. öğrencilerin bireysel farklarını dikkate alacak nitelikte esnek olmalıdır. II.

Hedeflere ulaştıracak en uygun öğrenme öğretme süreçleri ile araç ve gerecin seçilmesini. 168 . eğitim öğretimin hedeflerine ve öğretim kurumlarının özel amaçlarına uygun olmalıdır. – – – – Öğrencilerin ilgi. ortaöğretim. Planlama çalışmalarında öğrenme-öğretme süreci. ilköğretim. öğrenme-öğretme ve disiplinlerarası çalışmaları esas alan uygulanabilir etkinliklere dayalı olmalıdır. Eğitim ve öğretim planlı. çağdaş eğitimin gereklerine uygun olarak öğrenci merkezli. bireyselleştirilmiş öğretim.2 Plan Yapmanın Gerekliliği Eğitim-öğretim kurumlarında eğitim etkinliklerine ve derslere hazırlıklı girmek yasal yönden zorunlu. Plan. Ayrıca konuların işlenişinde kullanılacak öğrenme-öğretme yaklaşımları. – – – – İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k yalı olur. öğrencilerin bilgi ve beceri düzeyleri dikkate alınarak ne zaman ve hangi süreler içinde işleneceğinin düzenlenmesini sağlar. süre ve uygulamada değişiklikler yapılabilecek esneklikte olmalıdır. ve düzenli çalışmalarını sağlar. 1. Eğitimin etkin. öğretmenin öğretimde neyi. Ayrıca okul öncesi eğitim. duygusal. gerektiğinde konu. Öğretmen ve öğrencilere düzenli ve birlikte çalışma alışkanlığı kazandırır. 1. Plan. verimli olabilmesi planlamaya gereken önemin verilmesi ve öğretmenlerin sınıflarına hazırlıklı girmeleri ile olanaklıdır. çağdaş öğrenme-öğretme yaklaşımlarını temel alan. tam öğrenme. eğitsel yönden gereklidir. çevre özellikleri. öğrenci etkinlikleri. öğrenci merkezli.4 Plan Yapmanın İlkeleri Planlar yapılırken aşağıdaki temel ilkeler göz önünde bulundurulur: – Planlar. öğrencilerin bireysel gelişim özellikleri (fiziksel. mesleki ve teknik eğitim ile yaygın eğitim kurumları yönetmelikleri ile bu kurumların eğitim–öğretim programlarında eğitim-öğretim çalışmalarının planlı ve programlı olarak yürütülmesi gerektiği hükümlerine yer verilmiştir. standart değil. Eğitim-öğretimde düşünceye açıklık kazandırır. eğitim etkinliklerine ve derslere hazırlıklı girilmesini sağlar. aktif öğrenme. programlı olarak yapılan geliştirici bir çalışmadır. Eğitim-öğretimin değerlendirilmesinin güvenilir olmasını sağlar. etkin hale getirilerek eğitimdeki yeni gelişmeler. – – Öğretmen ve öğrencileri dağınıklıktan kurtarır. bilişsel ve psikomotor) ile okul-çevre ilişkileri göz önüne alınmalıdır. Planda öğretim programlarına göre konular belirlenir. uygulanabilir etkinliklere daşunlardır: – Öğretimin planlanması. istek ve yeteneklerine göre yetiştirilmelerini sağlar. Eğitim-öğretimde planlı çalışmanın yararları Plan sadece kağıt üzerindeki formalite değildir. niçin ve nasıl yapacağını düşünmesini sağlayarak verimini artırır. gözlem ve deneyler göz önünde bulundurulur. – Öğretim programlarının planlanması. kaynaklar. araç gereç.3 Planlı Çalışmanın Yararları Planlar.ÖĞRETİM PLANLARI 1. gezi.

.............................................................................................................. OKULU .............................................. DERSİ ............................. SINIF

ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK DERS PLANI
SÜRE DERS SAATİ

ÜNİTE: ..............................................................................................................................................................................................

HAFTA

AY

HEDEF VE DAVKONULAR RANIŞLAR

ÖĞRENME–ÖĞRETME YÖNTEM VE TEKNİKLERİ

KULLANILAN EĞİTİM TEKREÇLERİ

DEĞERLENDİRME

NOLOJİLERİ ARAÇ VE GE-

(Hedef ve Davranışlara

Ulaşma Düzeyi)

1. HAFTA

EYLÜL

• Ünitelendirilmiş Yıllık Plan Örneği

ÖĞRETİM PLANLARI

4. HAFTA

3. HAFTA

2. HAFTA

170

ÖĞRETİM PLANLARI

• Ders Planı Örneği 1
DERS PLANI BÖLÜM I Dersin Adı Sınıf Ünitenin Adı / No Konu Önerilen Süre BÖLÜM II Öğrenci Kazanımları / Hedef ve Davranışlar Ünite Kavramları ve Sembolleri / Davranış Örüntüsü Güvenlik Önlemleri (Varsa) Öğretme-Öğrenme-Yöntem ve Teknikleri Kullanılan Eğitim Teknolojileri–Araç, Gereçler ve Kaynakça * Öğretmen * Öğrenci Öğretme-Öğrenme Etkinlikleri • • • • • • • Dikkat Çekme Güdüleme Gözden Geçirme Derse Geçiş Bireysel Öğrenme Etkinlikleri (ödev, deney, problem çözme vb.) Grupta Öğrenme Etkinlikleri (proje, gezi, gözlem vb.) Özet

BÖLÜM III Ölçme ve Değerlendirme • • • Bireysel öğrenme etkinliklerine yönelik ölçme–değerlendirme Grupla öğrenme etkinliklerine yönelik ölçme–değerlendirme Öğrenme güçlüğü olan öğrenciler ve ileri düzeyde öğrenme hızında olan öğrenciler için ek

ölçme–değerlendirme etkinlikleri Dersin Diğer Derslerle İlişkisi BÖLÜM IV Planın Uygulanmasına İlişkin Açıklamalar Ders / Sınıf Öğretmeni Uygundur ....../....../............ İmza Adı Soyadı Okul Müdürü

AÇIKLAMALAR 1. Örnek ders planının içeriği aynı kalmak koşulu ile biçimsel olarak değiştirilebilir. 2. Bu ders planı, öğretmeni ilgili ders programında yer alan birbiri ile ilgili kazanımlar, hedef ve hedef davranışlar dikkate alınarak aynı ders için bir günde işlenebilecek ders saatinden daha fazla ders saati için yapılabilir. 3. Bu plan dersin kapsamı, öğrenci özellikleri, okulun ve çevrenin özellikleri dikkate alınarak her ders için ayrı ayrı yapılabilir. 4. Bu ders planı ilköğretim 1-5 sınıflar ile okul öncesi eğitim kurumlarında her bir ders için ayrı ayrı olmak kaydıyla günlük plan olarak yapılır.

174

ÖĞRETİM PLANLARI

• Ders Planı Örneği 2 (Çoklu Zeka Kuramına Göre Hazırlanacak Ders Planı Örneği)
BÖLÜM I Dersin Adı Sınıf Ünitenin Adı / No Konu Önerilen Süre BÖLÜM II Öğrenci Kazanımları / Hedef ve Davranışlar Ünite Kavramları ve Sembolleri / Davranış Örüntüsü Güvenlik Önlemleri (Varsa) Öğretme-Öğrenme-Yöntem ve Teknikleri Kullanılan Eğitim Teknolojileri–Araç, Gereçler ve Kaynakça * Öğretmen * Öğrenci Öğretme-Öğrenme Etkinlikleri Sözel – Dilsel Öğretme-Öğrenme Doğacı Etkinlikleri Sosyal – Kişilerarası Mantıksal / Matematiksel İçsel – Bireysel Görsel – Uzamsal Müziksel – Ritmik Bedensel – Kinestetik Özet BÖLÜM III Ölçme ve Değerlendirme • • • Bireysel öğrenme etkinliklerine yönelik Ölçme Değerlendirme Grupla öğrenme etkinliklerine yönelik Ölçme Değerlendirme Öğrenme güçlüğü olan öğrenciler ve ileri düzeyde öğrenme hızınDERS PLANI

da olan öğrenciler için ek Ölçme Değerlendirme etkinlikleri Dersin Diğer Derslerle İlişkisi BÖLÜM IV Planın Uygulanmasına İlişkin Açıklamalar Ders / Sınıf Öğretmeni

Uygundur ....../....../............ İmza Adı Soyadı Okul Müdürü

AÇIKLAMALAR 1. Örnek ders planının içeriği aynı kalmak koşulu ile biçimsel olarak değiştirilebilir. 2. Bu ders planı, öğretmeni ilgili ders programında yer alan birbiri ile ilgili kazanımlar, hedef ve hedef davranışlar dikkate alınarak aynı ders için bir günde işlenebilecek ders saatinden daha fazla ders saati için yapılabilir. 3. Bu plan dersin kapsamı, öğrenci özellikleri, okulun ve çevrenin özellikleri dikkate alınarak her ders için ayrı ayrı yapılabilir. 4. Bu ders planı ilköğretim 1-5 sınıflar ile okul öncesi eğitim kurumlarında her bir ders için ayrı ayrı olmak kaydıyla günlük plan olarak yapılır.

175

Test 7 ÖĞRETİM PLANLARI 5. B) Amaç. program uyarınca belli üniteleri ya da konuları hangi aylarda. etkili ve verimli öğretim gerçekleştirmektir. Çağdaş eğitimin gereklerine uygun olarak öğrenci merkezli ders işlemek isteyen bir öğretmen. Mesleki Eğitim Genel Müdürlüğü İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 6. E) Öğrenciye işlenecek konu hakkında bilgi verir. Tüm öğretim planları dört temel boyut içerir. öğretimin gelişi güzellikten kurtulması adına değişmeyecek tek unsur aşağıdakilerden hangisidir? A) Ulaşılacak hedefler B) Planlama çeşitleri C) Öğrenme-öğretme etkinlikleri D) Planlama ilkeleri E) Konu örüntüsü . aşağıdakilerden hangisini öncelikle dikkate almalıdır? A) Konuların özelliklerini B) Öğretim hizmetlerinin niteliğini C) Temel bilgileri D) Öğrencilerin hazırbulunuşluğunu E) Ders kitaplarını 177 8. B) Konular D) Sınama durumları Planlama çalışmalarında öğretme-öğrenme süreci belirlenirken dikkat edilmesi gereken noktalar vardır. Öğretim programlarına ve buna bağlı olarak planların yapılışına ilişkin karar alma ve öğretim planlarında değişiklik yapma yetkisi ve görevi aşağıdaki kurumlardan hangisine aittir? A) Belediyeler B) Talim Terbiye Kurulu C) İlköğretim Genel Müdürlüğü D) İl Milli Eğitim Müdürlüğü E) 3. Karbonhidratları anlatmak isteyen Menekşe Öğretmen’in elinde çikolata ile sınıfa gelmesi ders planının işleniş aşamasındaki hangi basamağına örnek olarak gösterilebilir? A) Gözden geçirme C) Güdüleme E) Özet B) Dikkat çekme D) Derse geçiş 4. C) Tüm öğrencilerin aynı düzeyde yetişmesini sağlar. ders yılı başında okul yönetimine verilen çalışma planı aşağıdakilerden hangisidir? A) Eğitim programı B) Öğretim programı C) Ünitelendirilmiş yıllık plan D) Sınıf planı E) Ünite planı Öğretim planlarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? A) Önceden belirlenen eğitim hedeflerine ulaşmak için yapılır. 7. Okul türü ve kademesi değişse de. D) Öğretmenin derse hazırlıklı gelmesini sağlar. duruma göre zümre öğretmenler kurulu veya şube öğretmenler kurulu tarafından hazırlanarak. yaklaşık olarak ne kadar zamanda işleyeceklerini gösteren. Aşağıdakilerden hangisi bu boyutlar arasında yer almaz? A) Kazanımlar C) Etkinlikler E) Öğretmen bilgileri 2. Aşağıdakilerden hangisi bu noktalar arasında değildir? A) Ailenin eğitim düzeyi B) Yeni gelişmeler C) Çevre özellikleri D) Okul-çevre ilişkileri E) Bireysel gelişim özellikleri Öğretim yılı süresince ders vermekle yükümlü olunan sınıflarda. ÖĞRETİM PLANLARI 1.

Bu etkinlik özellikle aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmek amacıyla düzenlenmiştir? A) Sanatın topluma etkilerini kavratma B) Hoş bir sınıf ortamı oluşturma C) Müzik dinleme alışkanlığını geliştirme D) İş birliği içinde çalışma E) Şiir sevgisini kazandırmak 2001 KMS 3. 4. Ders planı Plan türlerinin. SORULAR ARASINDAKİ SORULARI AŞAĞIDAKİ BİLGİLERE GÖRE CEVAPLAYINIZ. Yıllık plan 3. Öğretmen de teşekkür edip şiirleri okumaya devam eder.. Ders tamamlandığında öğrenciler dersin bitmesini istemediklerini dile getirirler. B) Hedeften haberdar etme C) Dönüt verme D) Derse hazırlık E) Dikkat çekme 2001 KMS Şiirin fondaki müzik eşliğinde okunması hangi amaca hizmet eder? A) Öğrenme eksikliklerini belirleme B) Sınıfta disiplin sağlama C) Yeni davranışları düzeltme D) Uygun bir ortam yaratma 2. 1. Ünite planı 2. Öğretmenin teşekkür ederek şiiri okumaya devam etmesi hangi amaca hizmet eder? A) Dikkat çekme B) Davranışı ödüllendirme C) Hedeften haberdar etme D) Öğrenmeler arasında ilişki kurma E) Öğrenmeleri kontrol etme 2001 KMS 179 .ÇIKMIŞ SORULAR ÖĞRETİM PLANLARI ÇIKMIŞ SORULAR 3. elinde bir kitap ve kasetçalarla girmesi aşağıdakilerden hangisine örnektir? A) Öğrencileri kontrol etme 1. Öğretmenin derse.. 6. kapsamı en geniş olandan en dar olana doğru sıralandığı seçenek aşağıdakilerden hangisidir? A) 1-3-2 D) 2-1-3 B) 3-1-2 E) 1-2-3 2001 KMS C) 3-2-1 4. Öğretim planı hazırlamanın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Ölçme-değerlendirme için kriterler oluşturmak B) Okulun çevresi ile ilişkilerini güçlendirmek C) Öğrenme ihtiyaçlarını belirlemek D) Okul yönetimi işlerini kolaylaştırmak E) Öğretim etkinliklerini planlı ve organize bir şekilde düzenlemek 2001 KMS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k E) Doğru davranışları pekiştirme 2001 KMS 5. Türk Dili ve Edebiyatı dersi öğretmeni elindeki kasetçalarla birlikte sınıfa girip kaseti taktıktan sonra elindeki kitabı açarak fonda oluşturduğu hoş müzik eşliğinde şiirleri okumaya başlar. VE 6. 5.

I 19. Soru sorar. yorumlanması ve değerlendirilmesinde yapılacak etkinlikleri belirlemiş ve bunları uygulamıştır. ölçme araç ve yöntemlerinin belirlenmesi. II. II. etkinliklerin belirlenmesi. Öğretmen başından geçen bir olayı anlatarak derse giriş yapar. bilgi kaynaklarının saptanması. IV. özetlenmesi. bilgilerin düzenlenmesi. II. öğrenme-öğretme sürecinin başında öğrencilerini dersin amaçları ve içeriği konusunda bilgilendirmelidir. Yukarıda verilen örnekte aşağıdakilerden hangisine yer verilmemiştir? A) Dikkat çekme B) Ön bilgileri hatırlatma C) Dönüt ve düzeltme verme D) Hedeften haberdar etme E) Pekiştirme 2007 KPSS Çıkmış Sorular 1 D 2 E 3 E 4 D 5 E 6 B 7 E 8 D 9 D 10 B 11 D 12 D 13 D 14 A 15 B 16 A 17 B 18 B 19 B 181 . Öğrencilere dersin amacını ve konusunu söyler. Aşağıdakilerden hangisi bu bilgilendirmenin gerekçelerinden (amaçlarından) biri değildir? A) Öğrencilerin birbirine destek olmaları için onlara fırsat verme B) Öğrenme zamanını verimli ve etkili kullanma için ortam hazırlama C) Öğrencilerin ilgi ve dikkatini konuya çekme D) Öğrencileri öğrenmeye güdüleme E) Öğrencileri hedeflerden haberdar etme 2004 KPSS 15. Öğretmen. Bu açıklamanın tamamında ifade edilen süreç aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) Dersin işlenişi Ders programı yapma Konuya giriş Konun neticelendirilmesi Ara değerlendirme 2005 KPSS 17. I. IV C) II. II. Bir öğretmen. Öğretim planlamasında yer alan. III. kazanımların belirlenmesi. III. III. Aşağıdakilerden hangisi bireyin öğrenmeye güdülendiğinin en güçlü işaretidir? A) Başkalarına bir şeyler öğretmek isteme B) Derse katılmaya istekli olduğunu yansıtan davranışlarda bulunma C) Kendisine görev ve sorumluluk verilirse yerine getirme D) Konuyla ilgili soru sorulduğunda cevap verme E) Öğretmenin söz ve hareketlerini kurallara uymaya özen göstererek izleme 2004 KPSS 16. IV D) III. dersinde yöntemlerin planlanması. yanlış ya da eksik yanıtlayanlara ise küçük mesajlar vererek doğru yanıtı bulmalarına yardımcı olur. I E) IV. IV. öğretimin değerlendirilmesi işlemleri aşağıdakilerin hangisinde sistematik olarak gerçekleştirilme sırasına göre verilmiştir? İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k A) I. I 2006 KPSS B) I. IV. III. doğru yanıtlayanlara “aferin” der ve gülümser. II. III.ÇIKMIŞ SORULAR 14. Aşağıdaki özelliklerden hangisi günlük ders planında olması zorunlu değildir? A) Zamanın nasıl kullanılacağını belirtme B) Genel hedefleri belirtme C) Esnek olma D) Kullanılacak materyalleri içerme E) Yıllık planla ilişkili olma 2005 KPSS 18.

7 Yaratıcı Düşünme 3. TÜRKİYE’DE 2005 ÖĞRETİM YILINDA UYGULAMAYA KONULAN PROGRAMLARIN TEMEL ÖZELLİKLERİ 4.3.6 Yaşam Boyu Öğrenme 3.3 Kuantum Öğrenme 3.3.16 Türkçeyi Doğru.1 Hedef/Kazanımlar 4. EĞİTİMDE YENİ ANLAYIŞLAR 2.4 Kazandırılmak İstenen Temel Beceriler 4.3.YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER BÖLÜM İÇERİĞİ 1.11 Etkili İletişim Kurma 3. Etkili ve Güzel Kullanma 3.2 İçerik/Konular 4.14 Bilgi Teknolojilerini Kullanma 3.2 Beyne Dayalı Öğrenme (Nörofizyolojik Kuram) 3.15 Girişimcilik 3.7 Yaşam Becerileri 183 .3 Programın Temel Ögelerine İlişkin Özellikler 4.6.12 Araştırma-Sorgulama 3.8 Eleştirel Düşünme 3.3 Öğrenme-Öğretme Süreci (Eğitim Durumları / Öğrenme-Öğretme Etkinlikleri) 4.13 Problem Çözme 3.4 Aktif / Etkin Öğrenme 3.3. ELEKTRONİK ÖĞRENME VE BİLGİSAYAR DESTEKLİ ÖĞRETİM 3.18 İnsan Hakları ve Demokrasi Eğitimi 4.2 Tarihsel ve Kültürel Temeller 4. PROGRAM GELİŞTİRMEDE YENİ YÖNELİMLER 3.1 Çoklu Zeka Yaklaşımı 3.5 İş Birliğine Dayalı Öğrenme 3.6 AB ve Türkiye 4.5 Sosyal Etkinlikler ve Öğrenci Kulüpleri 4.17 Yapısalcılık (Yapılandırmacılık/Kurmacılık/İnşacılık/Oluşturmacılık/Construcetivism) 3.9 Yansıtıcı Düşünce 3.1 Türkiye’nin Katıldığı AB Eğitim Programları 4.4 Değerlendirme/Sınama Durumları 4.1 Ekonomik Temeller 4.10 Analitik Düşünme 3.

Yani kültürler arası planlamanın iki sebebi olduğu anlaşılmaktadır:   Küreselleşme (globalleşme) İletişimin kültürler arasında hızlanmış olması bilgiyi ezberleme veya aktarma yerine. Bilgi ve iletişim teknolojisinin eğitimde küreselleşmeyi artıran bir faktör olması da bu iki kavram arasındaki ilişkinin önemini artırmaktadır. gelişmekte olan iletişim yolları ile bilgi alışverişi içerisinde olan bir dünya. Artık 1. kültürler arası planlama anlayışını ortaya çıkarmaktır.YENİ YAKLAŞIMLAR VE YÖNELİMLER gelişmelerin birçok konuda yeni yaklaşımları gündeme getirmesidir. Bu nedenle “öğrenmeyi öğrenme” kavramı ile karşılaşılmaktadır. dünyanın küçülmesi. Görüyorum internet diye bir şey görüyorum. Bunun sebepleri ise eğitimdeki. Örneğin. Bu da okulun ve öğretmenin görev ve sorumluluklarındaki. Bilgi. Eğitim sistemlerindeki yeni yaklaşımları incelediğimizde çıkış noktasında ve kaynağında güncel iki konu karşımıza çıkmaktadır. Eğitim bilimlerinde bu bölümle ilgili her yıl ortalama 3-4 soru çıkmaktadır. bilgiye ulaşma. bilgideki ve iletişim teknolojisindeki 185 Daha göremedim bağlantı biraz yavaş. bilgiyi paylaşma. (küreselleşme) çeşitli kültürlerin birbirini etkilemesini ve böylece eğitim içeriğini ve kullanılan bilginin takasını gündeme getirmektedir. bilginin kullanılmasında ve aktarılmasındaki değişiklikleri zorunlu kılmaktadır. artık tek kaynak olarak görülmemektedir. Okullar bilginin insanlara ulaşması için önemli ortamlar olmasına rağmen. Bu durum da konulara göre planlama anlayışı yerine. . Bu yaklaşımlar ve anlayışlar öncelikle eğitim programlarında etkisini göstermektedir. yaşam boyu öğrenmenin gündemde olduğu bilinmektedir. bilgiyi yorumlama ve gerektiğinde üretme önemli hale gelmiştir. küreselleşen bir dünya ve gelişmiş. Küreselleşme ile beraber bilgi ve iletişim teknolojisinin eğitim sistemleri içinde en çok gelişmiş ülkelerde karşımıza çıktığı ve programlarında yer aldığı görülmektedir. Gelişmiş ülkelerde. EĞİTİMDE YENİ ANLAYIŞLAR İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Dünyadaki gelişmeler ve değişmeler her konuda olduğu gibi eğitimde de yeni yaklaşımları ve anlayışları beraberinde getirmektedir. bilginin kullanılması ve iletişim teknolojisi ile sosyal ve ekonomik alanlardaki gelişmeler eğitim sistemlerinde ve programlarında yeni yaklaşımları ve gelişmeleri gündeme getirmektedir. Ne işe yarıyor.

öğrenciyi bilgiye yönlendiren kişi olması beklenmektedir.. öğretilenle yetinme. bilgi. Günümüz çağdaş eğitim anlayışında araştıran ve girişimci birey yetiştirmek üzere. okulların yapı ve işleyişinin gelişmesinin. öğretmenin sınıf içerisindeki rolünü de değiştirmiştir. Ancak soruda en önemli olanı sorulduğu için yanıt B seçeneğidir. bilginin elde edilmesinde ve kullanılmasında yaşanan teknolojik gelişmeler. ÇÖZÜM. daha nitelikli öğretmenler yetiştirilmesi gerekliliğinin. öğrenme-öğretme süreci.YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER 2006 KPSS SORU. tüm teknolojik kolaylıkların. Okulun işlevi ile birlikte. Öğretmenlerden kültürel eğitim vermelerinin istenmesi öğretmenin öğretim ortamında artan sorumluluklarından yalnızca birkaçıdır. kendi konu alanı ile bilgileri çok iyi bilmeleri. okulun yakın çevrenin kültür merkezi olması gerekliliğinin etkisi ve ilgisi vardır. yüzyılda okul. öğretmenlerin görev ve sorumlulukları da değişmiştir. Nitelikli insanların yetiştirilmesi ve bilginin insanlara ulaşması için. bilgiyi aynen alma. insan bir yol göstericiye çok daha fazla ihtiyaç duymaktadır. artık tek kaynak olarak görülmemektedir. aşağıdakilerden hangisi öğrenciye kazandırılmaya çalışılan önemli becerilerden biri değildir? A) Bilgiye ulaşma C) Bilgiyi paylaşma E) Bilgiyi ezberleme B) Bilgi üretme D) Bilgiyi yorumlama bilgiyi depolayan ve onu öğrenciye sunan kaynak olmaktan çok... Etkin öğrenmenin giderek daha fazla ilgi görmesinin en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) E) Bilginin hızla çoğalması Öğrenmeyi öğrenmeye olanak sağlaması Okulların yapı ve işleyişinin gelişmesi Daha nitelikli öğretmenler yetiştirilmesi Yakın çevrenin eğitim merkezi olarak görülmesi ÇÖZÜM. cinsel eğitimlerine dikkat etmek zorundadırlar. bilgiyi paylaşma.. grup çalışmalarını organize etmeleri beklenmektedir. öğrencinin öğrenme-öğretme sürecinde etkin olmakta ve öğrenmeyi öğrenmenin önem kazanmasına karşın. topluma yararlı olabilmesi için kazanması gereken davranışlar giderek artmakta.. öğrenciye kazandırılması beklenen nitelikler. Etkin/aktif öğrenme kavramından da anlaşılacağı gibi öğrenme kavramı öğretim kavramından yeni anlayış ve yaklaşımlarda daha önemli görülmeye başlanmıştır. CEVAP: E 21. öğrenci ve öğretmen birbirini etkileyerek değişmiştir. bilgi ve iletişim teknolojisindeki değişikliklere paralel olarak bilginin işlevi aktarmak önemli görülmemektedir. Bu anlayışla. toplumla iç içe olması gereken okullar.. Etkin/aktif öğrenmenin daha fazla ilgi görmesinde bilginin hızla çoğalmasının. Öğretmenler öğrencilerin yalnızca bilişsel becerilerinin gelişimini yani bilgilerinin yayılmasını sağlamak durumunda değildir. ezberlemek ve 2005 KPSS SORU. Artık bilgiyi depolamak. bilgiyi yorumlama önemli görülmektedir. Bu gelişmeler öğrenmeyi öğrenmeye olanak tanımıştır. etkili bir öğretici olmaları. Daha önceki dönemlerde öğretmen bilgiye sahip olan ve onu aktaran kişi olarak görülmekteyken.. CEVAP: B . önemli ortamlar olmasına karşın. Çağdaş bir anlayışa dayanan ve öğrenci merkezli olan günümüz eğitim anlayışında. bilgiyi üretme. Öğretmenler öğretme etkinliklerine ve öğrencilerin psikolojik dengelerine. Günümüzdeki eğitim anlayışına göre. öğretmenin sahip olması gereken nitelikler ve öğretmenin öğretim ortamındaki etkililiği ve sorumluluğu daha da artmaktadır. öğrencilerinin öğrenmelerini kolaylaştırıcı olmaları. sosyal etkileşimlerine. Bu gelişmelere paralel olarak bireyin. Öğretmenin artık 186 İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k değişmiştir. aynen ezberleme ve hatırlama yerine bilgiye ulaşma.. Öğretmenlerin.

Bu düşünceler çağdaş programlara göre hazırlanan etkinliklerinin düzenlenmesinde kullanılan aşağıdaki yaklaşımlardan hangisine aittir? A) Yapılandırmacılık B) Çoklu zeka C) Bilişsel D) Davranışçı E) Proje tabanlı 3. E) Konu alanın iyi özümsenmesi önemlidir. Öğrenci merkezli programlar ve uygulamalar eğitimdeki çağdaş anlayışın ve yönelimlerin temelini oluşturmaktadır. C) Bilgiyi öğrencinin masasına getirir. • İnsanların çoğu sahip olduğu her bir yeteneği uygun ve sınırlı bir yeterlilik düzeyine kadar geliştirebilir. 209 . Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de de benimsenen çağdaş program anlayışının. • Her birey farklı yeteneklere sahiptir. Bu açıklama doğrultusunda aşağıdakilerden hangisi eğitimdeki yeni yönelimlerden biridir? A) Okullar bilgiye ulaşmak için tek kaynaktır. C) Önemli olan bireyin ihtiyaçlarıdır. D) Hantal. eski moda ve pahalıdır. B) Bilgi paylaşımı söz konusu değildir. Aşağıdakilerden hangisi eğitimde çağdaş bir yaklaşım olan bilgi ve iletişim teknolojisinin kullanımıyla gerçekleşen öğrenmenin özelliklerinden biridir? A) Öğrencilerin eğitimin gerçekleştiği yere gitmesini gerektirir. Aşağıdakilerden hangisi eğitimde yeni yönelimler doğrultusunda hazırlanan programlarda kazandırılmak istenen beceriler arasında yer almaz? YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER 1. • Farklı yetenekler genellikle birbiriyle bağlantılı olarak karmaşık bir yapıda ve bir arada çalışmaktadır. E) Etkin öğrenmeyi gerektirmez. B) Bilgi yorumlanmaz. yönelimlerin ve öğretim yaklaşımlarının sonuçlarından biri değildir? A) Öğretmensiz öğretim anlayışının benimsenmesi B) Etkin öğrenme ve öğrenmeyi öğrenme kavramlarının önem kazanması C) Yaşam boyu öğrenmenin önemli görülmesi D) Disipliner anlayış yerine disiplinlerarası anlayışın ön plana çıkması E) Bilgi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmelerin kullanımı İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k A) Eleştirel düşünme C) Yansıtıcı düşünme E) Kıskançlık B) Yaratıcı düşünme D) Girişimcilik 2. D) Öğretmen bilgiyi depolayan ve aktarandır.Test 8 YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER 4. 5. eğitimde yeni anlayışların. • Öğrencinin başarılı olabilmesi için birçok yol vardır.

Öğretme-öğrenme sürecinde sorular sorma. D) Başarıları sınıf ortalamasının altında olan öğrencileri pasif duruma getirmelidir. B) Etkinlikleri sınıf ortamıyla sınırlandırmalıdır. C) Sorulara kesin ve tek doğru yanıt beklenir. A) Tüm etkinliklerde homojen gruplar oluşturmalıdır. C) Hedef ve davranışlara öğrencilerin katılımı ile ulaşmaya çalışmalıdır. B) Sadece sürece dayalı olarak yapılır. E) Hem sürece hem de sonuç almaya yönelik olarak yapılır. 29. D) Bilişsel alan davranışlarını ölçmeye yönelik olarak yapılır. tahmin etme ve beyin fırtınası gibi çalışmalar hangi aşamada ele alınmaktadır? A) Ön bilgileri harekete geçirme B) Yeni bilgilerinin anlaşılması C) Bilginin yapılandırılması D) Bilginin uygulanması E) Bilginin değerlendirilmesi Test 8 1 A 16 A 2 C 17 D 3 C 18 C 4 E 19 B 5 B 20 E 6 D 21 B İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 7 A 22 E 8 E 23 B 9 B 24 D 10 E 25 C 11 B 26 A 12 D 27 C 13 D 28 C 14 A 29 A 15 C 30 E 214 . E) Etkinlikleri öğretmen kılavuz kitabının dışına çıkmadan uygulamalıdır. Yeni programları istenilen düzeyde uygulamak ve öğretimi buna göre düzenlemek isteyen bir öğretmen. etkinlikleri planlarken aşağıdaki davranışlardan hangisini öncelikle yapmalıdır? 30.YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER Test 8 28. Çağdaş programlarda benimsenen değerlendirme sürecinin en belirgin özelliği aşağıdakilerden hangisidir? A) Sadece sonuç almaya yönelik olarak yapılır.

Yukarıda özellikleri sıralanan çoklu zeka boyutu aşağıdakilerden hangisidir? A) Uzamsal C) Matematiksel E) Doğacı B) Sözel D) Sosyal 6. gösteri merkezi. duyuşsal alana yönelik gelişmeler. güzel sanatlar merkezi. gelişmiş figürler çizmeye olanak sağlar. müzik odası. pilotların. kütüphane. 1. bilgi işlem merkezi. dinlenme merkezi. yüzyılda yaşanan gelişmelerden biri değildir? A) Yaşam boyu öğrenme etkinliklerinin önemli görülmesi B) Eğitimin devletin görevleri arasında yer alması C) Uzaktan eğitimde kitle iletişim araçlarının kullanılması D) Zihinsel farkların ölçülmesine ilişkin araçların yaygınlaştırılması E) Bilgisayarın eğitimde kullanılmaya başlaması 2001 KMS İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k Denizcilerin. heykeltıraşların ve mimarların ihtiyacı olan üç boyutlu düşünme yetisini içerir. yaratıcılık gibi özellikler her ders ve konu alanının içerisinde ele alınmakta. 2002 KPSS Eğitimde yeni gelişmelerle karşılaşılmaktadır. Araştırma yapma ve problem çözme becerileri.ÇIKMIŞ SORULAR YENİ ANLAYIŞLAR VE YÖNELİMLER ÇIKMIŞ SORULAR 4. yüzme havuzu gibi merkezler (köşeler) kurulmuştur. Deneyimleri üzerinde (yansıtıcı) düşünme yoluyla kendini geliştirebilen bireyin aşağıdaki niteliklerden hangisine sahip olması beklenmez? A) Kendi görüşlerini ön planda tutma B) Sabit fikirli olmama C) İleri görüşlü olma D) Değişimi savunma E) Eleştirileri hoşgörü ile karşılama 2001 KMS 215 . Aşağıdakilerden hangisi 20. spor salonu. Bu yaklaşımın amacı aşağıdakilerden hangisi olamaz? A) Öğretmenleri çeşitli yöntemlerden yararlanmaya yöneltme B) Öğretim etkinliklerini daha çok öğretmen merkezli hale getirme C) Günlük hayattaki problemlerle başa çıkma becerilerini geliştirme D) Üst düzey becerilerin ölçülmesine önem verme E) Kişilerde toplumsal becerilerin gelişmesini destekleme 2002 KPSS 3. Bu düzenlemeler aşağıdaki öğretme-öğrenme yaklaşımlarından özellikle hangisinin uygulanması için gereklidir? A) B) C) D) E) Farklı duyu ve yetenekleri kullanarak öğrenme Eğitsel geziler yöntemiyle öğrenme Proje temelli öğretim yöntemiyle öğrenme Örnek olay önceleme yöntemiyle öğrenme Soru-yanıt yöntemiyle öğrenme 2001 KMS 2. bilimsel araştırma merkezi. Aşağıdakilerden hangisinin yeni teknolojiler ve eğitimdeki kullanılmaları göz önüne alındığında gelecekte en yaygın olması beklenir? A) Radyo ve televizyon B) Hareketli film C) Etkileşimli bilgisayar D) Hareketsiz film slayt ve benzeri E) Basılı eğitim araçları 2001 KMS 5. Bir okulda. iş-teknik merkezi. öğrencilerin öğrenme sürecinde gösterdikleri performans ve ortaya koydukları ürün öğrenci ile öğretmen tarafından birlikte değerlendirilmektedir. Harita ve şemaları okuma ve yorumlamaya. sosyal beceriler.

yanılma etkinliklerine yer verme 2008 KPSS Çıkmış Sorular 1 C 16 D 2 B 17 A 3 A 18 E 4 A 19 D 5 A 20 D 6 B 21 E 7 C 22 C 8 E 23 D 9 A 24 C 10 E 25 A 11 A 26 A 12 E 27 E 13 C 14 E 15 E 219 .ÇIKMIŞ SORULAR 23. Bu öğretmenin dersinde yararlandığı öğretim yaklaşımı ya da kuramı aşağıdakilerden hangisidir? A) Aktif öğrenme B) Bireysel öğrenme C) Çoklu zekaya dayalı öğrenme D) Yapılandırmacı öğrenme E) Tam öğrenme 2008 KPSS 27. Aşağıda verilen öğretmen davranışlarından hangisi. öğretmenlik mesleğinin gerektirdiği etik standartların temel ölçütü olarak nitelendirilebilir? A) Öğrenciyi değerlendirmede adil olma İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k B) Kendi öğrencisine özel ders vermekten sakınma C) İnsan onuruna saygı gösterme D) Mesleki gelişimine özen gösterme E) Mesleğinde titiz ve özenli olma 2008 KPSS 25. Öğretmenin bu özellikleri. öğrencilerin yaratıcılıklarının gelişmesine katkı sağlayabilir? A) Öğrencilere akademik sorumluluk vermekten kaçınma B) Öğrencilerin bütün öğrenmelerini denetim altına alma C) Öğrencilerin yaptıkları her şeyi övme D) Öğrencileri birbirleriyle karşılaştırarak rekabet oluşturma E) Planlamalarında deneme . aşağıda verilen özelliklerden hangisine sahip olduğunda öğrencilerinde bu ilkenin gereklerine uygun yeterlilikler geliştirme olasılığı en fazla olur? A) Kuralcı olma C) Yeterli olma E) Profesyonel olma 2008 KPSS 24. Bir Türkçe öğretmeni bir okuma parçasını aşağıdaki basamakları izleyerek işlemektedir: – Sınıfı küçük gruplara ayırır. cevapları grup içinde tartışmalarını ister. Yaptığı seçimlerin sorumluluğunu üstlenmekte daha sonra ise bu edinimlerini yeni planlamalarında kullanmaktadır. Türk Millî Eğitim ilkelerinden “demokrasi eğitimi” doğrultusunda öğrencilerinde demokratik davranışlar geliştirmeyi benimseyen öğretmen. aşağıdaki üst düzey becerilerden hangisine sahip olduğunun göstergesidir? A) Yansıtmacı C) Eleştirel E) Bilimsel 2008 KPSS B) Analitik D) Problem çözen B) Duyarlı olma D) Model olma 26. gruplardan parçanın içerdiği fikirlerin ilişkisini gösteren bir kavram haritası oluşturmalarını ister. Bir öğretmen mesleki deneyimleri üzerinde düşünüp seçimler yapmakta ve bunlardan ders çıkarmaktadır. Aşağıda verilen öğretmen davranışlarından hangisi. – Daha sonra. – Okudukları parçayı bireysel olarak özetledikten sonra özetlerini grup arkadaşlarının özetleriyle karşılaştırmalarını ister. – Okuma parçası hakkında kitaptaki soruları önce bireysel olarak cevaplandırmalarını sonra.

2. Ders kitaplarının hazırlanmasında ve uygulanmasında bir takım noktalara dikkat edilirse ders kitabının etkililiği artar. cinayetler ve şiddet olayları. 3. E) Duyuşsal kazanımlardan ilgisiz olmalıdır. “Önemli olan öğretmendir. olgu. Ders kitaplarının hazırlanması ve kullanımı öğretimin verimini etkiler. Programların eksik yönlerini görmek ve etkili olup olmadığı ile ilgili bir karara varmak isteniyorsa aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır? A) Gerçek ihtiyaçlar belirlenmeli B) Kazanımlar ile konular ilişkilendirilmeli C) Program bütün ögeleriyle değerlendirilmeli D) Konuların çevreyle olan ilişkisi kurulmalı E) Düzeye uygun etkinlikler planlanmalı İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 5. bir yol gösterici. eğitimde sıkı çalışmaya. zorlanmaya gerekirse ceza verilebileceğine inanmaktadır. 6. öğrenci nasıl olursa olsun iş öğretmende biter. Bu öğretmen aşağıdaki hangi eğitim felsefesine uygun bir anlayışa sahiptir? A) Yeniden kurmacılık C) Yararcılık E) Daimicilik B) İlerlemecilik D) Esasicilik . İyi bir öğretmen program okur-yazarı. D) Görsel unsurlarla desteklenmelidir. kavram ve ilkeler programın aşağıdaki hangi temel ögesinde yer alır? A) Kazanım C) Eğitim durumları E) Müfredat B) İçerik D) Sınama durumları 4. Programların başarıya ulaşması ancak nitelikli öğretmenlerin varlığına bağlıdır. Bu açıklamada öğretmen ile öğretim programlarının aşağıdaki hangi ilişkisi üzerinde durmaktadır? A) Programları öğretmenler geliştirir. işsizlik. D) Her öğretmen ayrı bir program uygulamalıdır. Bir ülkedeki siyasal gelişmeler. Konular değişse bile konuların iyi özümsenmesi gerektiğini savunmaktadır. B) Öğretmenlerin niteliği iyi programların geliştirilmesine bağlıdır.DENEME TESTİ EĞİTİMDE PROGRAM GELİŞTİRME DENEME TESTİ 1. ilgili yasa ve yönetmelikler program geliştirmenin aşağıdaki hangi temeli ile doğrudan ilgilidir? A) Sosyal D) Ekonomi B) Psikolojik E) Bireysel 221 C) Tarihi Bir öğretmen. B) Örtük mesajlardan arınık olmalıdır.” diye düşünmekte. Aşağıdakilerden hangisi bu noktalardan biridir? A) Programlar değerlendirildikten sonra hazırlanmalıdır. C) Programların uygulayıcısı olan öğretmenler nitelikli olmalıdır. bir öğretim teknikeridir. E) Programın başarıya ulaşması öğretmenin niteliğini geliştirir. C) Programdan bağımsız olmalıdır. Bir program aracılığı ile öğretilecek bilgi. Etkili öğretimin önemli bir parçası da ders kitaplarıdır.

beceri ve değerler belirlenir.DENEME TESTİ 48. Öğrencinin edinmesi istenen bilgi. Eğitim programının öğelerine ilişkin bu sıralananların doğru ifade edildiği seçenek aşağıdakilerden hangisidir? I Kazanım İçerik Eğitim durumları Kazanım Değerlendirme II İçerik Kazanım Kazanım Eğitim durumları Eğitim durumları III Eğitim durumları Değerlendirme Değerlendirme İçerik Kazanım IV Değerlendirme Eğitim durumları İçerik Değerlendirme İçerik A) B) C) D) E) 49. Bir KPSS kursu koordinatörü Cemil öğretmen. hedeflenen davranışların kullanılacağı durumlarla karşı karşıya getirmeye C) Program dışı etkinliklere daha fazla yer vermeye D) Öğrenci velileri ile işbirliğine girmeye E) Okul dışı etkinliklere önem vermeye Deneme Testi 1 B 26 D 2 C 27 C 3 A 28 E 4 C 29 B 5 D 30 A 6 D 31 B 7 E 32 D 8 C 33 E 9 A 34 A 10 D 35 B 11 12 13 14 A B C C 36 37 38 39 D A E B İ h t i y a ç Ya y ı n c ı l ı k 15 E 40 A 16 D 41 C 17 A 42 D 18 E 43 E 19 B 44 E 20 C 45 D 21 D 46 C 22 A 47 A 23 B 48 B 24 D 49 B 25 A 50 C 229 . Okulda öğrenilen bilgilerin öğrenciler tarafından kullanılmasını önemseyen ve bilgiyi işlevsel hale getirmek isteyen bir öğretmen öğretim etkinliklerinin düzenlenmesinde ve uygulanmasında aşağıdakilerden hangisine öncelikle dikkat etmelidir? A) Başarıyı öğrencinin kendisinin tatmasını sağlayarak öğrenci yalnız bırakmaya B) Öğrencileri. kurs kantinine havalı hokey ve masa tenisi koymayı planlamakta. Cemil öğretmen çağdaş programlarda benimsenen ve başarıya katkı sağlayan aşağıdaki hangi unsurun öneminin farkındadır? A) Sıkı ders çalışmanın B) Sosyal etkinliklerin C) Sık aralıklı tekrarların D) Ev ödevlerinin E) Örtük programın 50. IV. yöntem ve teknikleri organize edilir. kayıt olan öğrencilerine karikatür ve gevşeme eksersizleri ile ilgili kurslar düzenlemektedir. öğrencileri arasında halı saha maçları organize etmekte. III. Öğretilecek olan konular seçilir ve düzenlenir. I. Sürecin etkililiğine ve öğrencin başarı durumuna bakılır. Öğretim etkinlikleri. II.

Ankara: Pegem Yayıncılık.tr/ html/22297_0. U. F. Eğitimde Program Değerlendirme.2008) MEB (2005).tr/tdksozluk Tyler. Evaluating Educational Programmes.” Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi.elma. M. N. Web: http://mevzuat. Gözütok. Tebliğler Dergisi (2003). J.html (03. Resmi Gazete (1973). (1998).meb. Zidowecki H. USA: Holt.tr Erden.tr/index800. F. Senemoğlu. Yayım sayısı: 14574. Eğitimde Program Geliştirme.htm Saylor. Rinehart and Winston. 1739 Sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu. Öğretim İlke ve Yöntemleri. Web: http://tdk. Demirel. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Basımevi. D. Ankara: Pegem Yayıncılık.htm MEB (2005). (1994). S. Ö – Kaya. Web: http://www. Sönmez. Çoklu Zeka. (1995).: The Universty of Chicago Press. Stake. Avrupa Birliği’ne Üye Adaylığımız. sayı: 2551 Turgut. (1999). Ankara: Alkım Yayıncılık. M.hzmre.KAYNAKLAR KAYNAKLAR Demirel. MEB (1995) Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları ve Eğitim Araçları Yönetmeliği. F. Ankara: Anı yayıcılık. Program Geliştirmede Öğretmen El Kitabı. (1997). “Teoriler Teknikler”. Ö. (1981). Elma Net (2001). Ankara: Anı yayıcılık..09. Türkçe Sözlük.htm (27. R. (1995). Varış.gov. Demirel. W. (1976). “Eğitim Programlarının.A. (1994). Maine 04350. Centrel for Educational Research and Innovation. Eğitimde Program Geliştirme.E. F.S. M. Eğitim Bilimine Giriş. Oliva. Web: http://www. Eğitim Bilimine Giriş. Eğitimde Program Geliştirme. Alexander M. (1972). V.net. [Ed. Curriculum Planning For Better Teaching And Learning. Hesapçıoğlu.htm MEB (2006).A. P. Web: http://bilecik.meb. Web: http://www. “Program değerlendirme”. V.2008) 230 . Türk Dil Kurumu (2004).tr/stats/ist2001/Bolum11s1. RR1 Box 279. A. ve Lewis. Ankara: TC MEB Talim Terbiye Kurulu Basımı. Demirel. “Programların Yaklaşımı. E. İstanbul: Beta Basım Yayın Dağıtım Kısakürek. Litcfield. Öğretmenlik Mesleğine Giriş. Ankara: Gazi Basımevi. Ankara: Kardeş Kitap ve Yayınevi.meb.] (1998). USA: Longman inc. (1983).tr/program_giris/yaklasim_2. F. Avrupa Birliği Eğitim Programlarına Türkiye’nin Katılımı. Ankara: Alkım Yayıncılık. “Program Değerlendirme”. MEB Müfredat Geliştirme Süreci.7. Planlamadan Değerlendirmeye Öğretme Sanatı. Web: http://www. Z [Ed. Ankara: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları. (2005).meb. Gelişim Öğrenme ve Öğretim. (1993). Varış. Cilt: 16.tr/kanun/1739. Ö.gov.org. Cumhuriyet Dönemi Eğitim.gov. Ankara: Pegem A Yayıncılık. (1997).meb. The Need and The Response. İstanbul: Milli Eğitim Basımevi.] (2001). Sönmez. R.D. (1999).J.C. Basic Principles Of Curriculum And İnstruction. Hazırlanması ve Geliştirilmesi. Ertürk. (2003). (2001). Varış. F. Developing The Curriculum. (1985).W. Ağustos. Cumhuriyet Döneminde Eğitim II. M. Sayı 1’den Ayrı Baskı. Ankara: Pegem A Yayıncılık.G. Eğitim Felsefesi. Genel Öğretim Yöntemleri.gov.gov. Paris: O.com/dotty/spintro.” Web:http://programlar. (1983). Ö.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful