T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI

İLKÖĞRETİM TÜRKÇE DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI VE KILAVUZU (1- 5. SINIFLAR)

Devlet Kitapları Müdürlüğü Basım Evi ANKARA - 2009

TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI

İLKÖĞRETİM TÜRKÇE DERSİ (1-5. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU

2

ÖN SÖZ Bilgi çağını yaşayan dünyamızda, çoğu ülkenin temel amacı düşünen, anlayan, sorgulayan, sorun çözen ve bilgi üreten bireyler yetiştirmektir. Bu süreçte eğitim programlarının önemli bir yeri bulunmaktadır. Eğitim programların bilimsel gelişmelere ve günümüz eğitim yaklaşımlarına dayalı olarak geliştirilmeleri gerekmektedir. Bu anlayıştan hareketle hazırlanan Türkçe Dersi (1-5.Sınıflar) Öğretim Programı; Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanan, eleştirel ve yaratıcı düşünebilen, bilgiyi kullanabilen, üretebilen, girişimci, kişisel ve sosyal değerlere önem veren bireyler yetiştirmeyi amaçlamaktadır. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın hazırlanmasında; yapılandırıcı yaklaşım, çoklu zekâ yaklaşımı, öğrenci merkezli eğitim, bireysel farklılıklara duyarlı eğitim, tematik sarmal ve beceri yaklaşımı gibi günümüz eğitim yaklaşım ve modelleri göz önünde bulundurulmuştur. Bu çerçevede geliştirilen Türkçe Dersi Öğretim Programı, “Giriş, Kazanımlar ve Program Kılavuzu” olmak üzere üç ana bölümden oluşmaktadır. Giriş (1.Bölüm) bölümünde, programın vizyonu, temel yaklaşımı, Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın özellikleri ile yapısı açıklanmaktadır. Programın Yapısı başlığı altında ise genel amaçlar, temel beceriler, öğrenme alanları, dilbilgisi, kazanımlar, Atatürkçülük, etkinlikler ve açıklamalara yer verilmektedir. Kazanımlar (2. Bölüm) bölümünde, Türkçe Dersi Öğretim Programının zorunlu ve seçmeli temalar, sınıf düzeylerine göre kazanımları, kazanımların genel dağılımı, bu kazanımlarla eşleşen Atatürkçülük ve ara disiplinlerle ilgili diğer kazanımlar verilmektedir. Program Kılavuzu (3. Bölüm) bölümü ise Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın uygulanmasında uygulayıcıya rehberlik edecek çeşitli açıklamalardan oluşmaktadır. Kılavuzda; yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretimi, öğrenme-öğretme süreci, kazanımların öğrenme-öğretme sürecine dağılımı, metin seçme ve işleme, ilk okuma-yazma öğretimi, etkinlikler, öğrenme tür, yöntem ve teknikleri, ölçme ve değerlendirme, okuma dosyası ile ilgili çeşitli bilgilerle açıklamalara yer verilmektedir. Programdan etkili ve verimli olarak yararlanılması bakımından bu sıranın izlenerek okunması yerinde olacaktır.

3

İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ İÇİNDEKİLER TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 1. BÖLÜM GİRİŞ……………………………………………………………………………………….…………9 A. PROGRAMIN VİZYONU………………………………………………………………………...10 B. PROGRAMIN TEMEL YAKLAŞIMI…………………………………………………………….10 C. TÜRKÇE DERSİ (1-5. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMININ ÖZELLİKLERİ…………….10 Ç. PROGRAMIN YAPISI…………………………………………………………………………….12 1. Genel Amaçlar……………………………………………………………………………...12 2. Temel Beceriler…………………………………………………………………………….13 3. Öğrenme Alanları…………………………………………………………………………..13 a. Dinleme…………………………………………………………………………….13 b. Konuşma…………………………………………………………………………...15 c. Okuma……………………………………………………………………………...16 ç. Yazma……………………………………………………………………………...17 d. Görsel Okuma ve Görsel Sunu…………………………………………………….18 4. Dilbilgisi……………………………………………………………………………………18 5. Kazanımlar………………………………………………………………………………….19 6. Atatürkçülük………………………………………………………………………………..19 7. Etkinlikler…………………………………………………………………………………..19 8. Açıklamalar…………………………………………………………………………….…...20 9. İlköğretim Türkçe Dersi (1-5. Sınıflar) Öğretim Programına Göre Hazırlanacak Kitapların Forma Sayıları………………………………………………………………………………20 2. BÖLÜM KAZANIMLAR A. TÜRKÇE DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ KAZANIMLARI……………………………..22 1. İlköğretim Birinci Sınıf Kazanımları……………………………………………………………..23 2. İlköğretim İkinci Sınıf Kazanımları………………………………………………………………39 3. İlköğretim Üçüncü Sınıf Kazanımları…………………………………………………………….56 4. İlköğretim Dördüncü Sınıf Kazanımları………………………………………………………….73 5. İlköğretim Beşinci Sınıf Kazanımları…………………………………………………………….96 B. KAZANIMLARIN GENEL DAĞILIMI………………………………………………………...120 C. YAZIM, NOKTALAMA VE DİL BİLGİSİ KURALLARININ SINIFLARA DAĞILIMI…….126 Ç. ATATÜRKÇÜLÜK İLE İLGİLİ KAZANIMLAR……………………………………………...130 D. ARA DİSİPLİN ALANLARI İLE İLGİLİ KAZANIMLAR…………………………………...138 E. ZORUNLU VE SEÇMELİ TEMALAR………………………………………………………...141

4

3. BÖLÜM PROGRAM KILAVUZU A. YAPILANDIRICI YAKLAŞIMA GÖRE TÜRKÇE ÖĞRETİMİ………………………….145 1. Öğrenme…………………………………………………………………………………..145 2. Öğrenme-Öğretme Süreci………………………………………………………………....147 3. Öğretmenin Rolü………………………………………………………………………….148 B. ÖĞRENME ÖĞRETME SÜRECİ……………………………………………………………..149 1. Hazırlık……………………………………………………………………………………150 2. Anlama……………………………………………………………………………………151 3. Zihinde Yapılandırma…………………………………………………………………….153 4. Kendini İfade Etme……………………………………………………………………….155 5. Ölçme ve Değerlendirme…………………………………………………………………156 C. KAZANIMLARIN ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİNE DAĞILIMI………………..157 Ç. METİN SEÇME VE İŞLEME…………………………………………………………………169 1. Metin Seçme……………………………………………………………………………...169 2. Metin İşleme ve Etkinlikler………………………………………………………………170 3. Metin işleme Örnekleri…………………………………………………………………...171 § § § § § § Birinci Sınıf Metin İşleme Örneği…………………………………………172 İkinci Sınıf Metin İşleme Örneği………………………………………….179 Üçüncü Sınıf Metin İşleme Örneği………………………………………..187 Dördüncü Sınıf Metin İşleme Örneği……………………………………...199 Beşinci Sınıf Metin İşleme Örneği………………………………………...211 Dinleme Metni İşleme Örneği……………………………………………..224

D. İLK OKUMA-YAZMA ÖĞRETİMİ…………………………………………………………..231 1. Ses Temelli Cümle Yöntemi………………………………………………………………………232 2. İlk Okuma-Yazmaya Hazırlık……………………………………………………………………..236 3. İlk Okuma-Yazmaya Başlama ve İlerleme………………………………………………………..240 4. Okur Yazarlığa Ulaşma…………………………………………………………………………...242 5. Uygulamalar………………………………………………………………………………………243 6. Ölçme ve Değerlendirme…………………………………………………………………………252 7. İlk Okuma-Yazma Öğretimi İle ilgili Kazanımlar…………………………………………….….255 E. ETKİNLİKLER…………………………………………………………………………………258 1. Dinleme Etkinlikleri………………………………………………………………………………260 2. Konuşma Etkinlikleri……………………………………………………………………………..285 3. Okuma Etkinlikleri……………………………………………………………………………….289 4. Yazma Etkinlikleri………………………………………………………………………………..302 5. Görsel Okuma ve Görsel Sunu Etkinlikleri………………………………………………………316

5

. Ara Disiplin Alanları Etkinlikleri……………………………………………………………….407 KAYNAKÇA……………………………………………………………………………………. Yöntemler………………………………………………………………………………………. YÖNTEM VE TEKNİKLERİ…………………………………………..352 1..339 F. Teknikler…………………………………………………………………………………………372 G.6.409 6 .... ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME……………………………………………………………379 H.. OKUMA DOSYASI……………………………………………………………………………391 BİRLEŞTİRİLMİŞ SINIF UYGULAMASI……………………………………………………..406 SÖZLÜK………………………………………………………………………………………….367 3. Atatürkçülük Etkinlikleri…………………………………………………………………………320 7.. ÖĞRENME TÜR...353 2.. Öğrenme Türleri………………………………………………………………………………….

Türk milletinin millî. ruh ve duygu bakımlarından dengeli ve sağlıklı şekilde gelişmiş bir kişiliğe ve karaktere. yaratıcı ve verimli kişiler olarak yetiştirmek. milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan. topluma karşı sorumluluk duyan. öte yandan millî birlik ve bütünlük içinde iktisadî. sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak ve nihayet Türk milletini çağdaş uygarlığın yapıcı. Türk milletinin bütün fertlerini. davranışlar ve birlikte iş görme alışkanlığı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların. Türk Millî Eğitiminin genel amacı. hür ve bilimsel düşünme gücüne. insan haklarına ve Anayasanın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik. Beden. zihin. kişilik ve teşebbüse değer veren. Böylece. geniş bir dünya görüşüne sahip. istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi. ailesini. beceri. yaratıcı.TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 1739 Sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’na göre Türk Millî Eğitiminin genel amaçları: I. insanî. 1. ahlâk. kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutluluğuna katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sağlamak. Atatürk inkılâp ve ilkelerine ve Anayasada ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı. Genel Amaçlar Madde 2. koruyan ve geliştiren. manevî ve kültürel değerlerini benimseyen. 7 . İlgi. vatanını. bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumunun refah ve mutluluğunu artırmak. 3. yapıcı. ahlâkî. seçkin bir ortağı yapmaktır. insan haklarına saygılı. 2. laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti’ne karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış hâline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek.

BÖLÜM .1.

anlama. Bilgiyi araştırma. öğrenci merkezli eğitim. aynı zamanda düşünme. 9 . tahmin etme. sıralama. öğrenme. ilişki kurma. çoklu zekâ. konuşma. Bu anlayıştan hareketle. İletişim kurma. yazma. yazma. anlama. görsel okuma ve sunu içinde birlikte ele alınmaktadır. Bu nedenle Türkçe öğretiminde dinleme. Bunlara ek olarak iletişim kurma. sorun çözme. sorgulama. eleştirme. çok yönlü düşünme. Bu gelişim sürecinde öğrencilerin. yorumlama ve zihninde yapılandırma. yapılandırıcı yaklaşım. Bu nedenle öğrencilerin küçük yaşlardan itibaren dil ve zihinsel becerilerini geliştirmek gerekmektedir. bilgiye ulaşma. görsel okuma ve görsel sunu becerilerinin geliştirilmesi değil. gibi becerileri geliştirmeleri beklenmektedir. Bu becerilerin kazanılması ve hayat boyu sürdürülmesi çağdaş bir eğitimi gerektirmektedir. bilinçli kararlar verme. okuma. okuma. karar verme. ortak karar verme ve girişimcilik. • • • • Dinleme. değerlendirme gibi zihinsel becerilerin geliştirilmesi olarak anlaşılmaktadır. konuşma. analiz. yazma. Bu süreçte uygulanan eğitim yaklaşımları ve programları büyük önem taşımaktadır. bilgiyi kullanma ve üretme becerilerine bağlı bulunmaktadır. arkadaşlarıyla iş birliği yapma. Türkçe öğretiminde öğrencilerin hayat boyu kullanacakları bilgi ve becerileri kazanmaları beklenmektedir. ilişki kurma. tahmin etme. Bu beceriler dilin öğrenme alanları olan dinleme. yazma. sınıflama. değerlendirme. çağdaş toplumun gereklerini yerine getirme. okuma. Düşünme. sentez yapma ve değerlendirme. Bu durum Türkçe öğretiminde dil becerileriyle birlikte zihinsel becerilerin de geliştirilmesini ön plana çıkarmaktadır. Dil ve zihinsel becerilerin gelişimi. analiz-sentez yapma. keşfetme. öğrenmeyi sürdürme gibi becerilere de ağırlık verilmektedir. duygu ve düşüncelerini ifade etme. iletişim kurma. beyin temelli öğrenme gibi yeni yaklaşımlar ön plana çıkmaktadır. görsel okuma ve sunu yapma.GİRİŞ Bilgi çağını yaşayan dünyamızda birey ve toplumun geleceği. eleştirme. öğrencilerin olayları sorgulama. sosyalleşme ve çağdaşlaşma süreçlerini kolaylaştırmaktadır. sınıflama. konuşma. Bunlar öğrenme sürecinde karşılıklı olarak birbirini etkilemekte ve tamamlamaktadır. Günümüzdeki gelişmeler eğitimin her alanını etkilemekte ve eğitim yaklaşımlarında köklü değişikliklere neden olmaktadır. tartışma. görsel okuma ve görsel sunu öğrenme alanları bir bütün olarak ele alınmaktadır. okuma. konuşma. bilgi edinme ve öğrenmelerinde dilin önemli bir yeri bulunmaktadır. sorgulama. Öğrencilerin zihinsel becerilerini geliştirme. Geleneksel eğitim yaklaşımlarının yetersiz kaldığı bilgi ve teknoloji çağında. Bu yaklaşımlarla eğitim sürecinde öğrencinin davranışını değiştirmek yerine dil ve zihinsel becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmektedir. Günümüzde Türkçe öğretimi sadece dinleme. sıralama.

anlama. tematik ve beceri yaklaşımı gibi çeşitli eğitim yaklaşımlarından da yararlanılmıştır. anlayan. güzel ve etkili kullanan. Öğrenci merkezli öğrenmeyi temel alan yapılandırıcı yaklaşım. inceleyen. Bilgi teknolojilerini kullanan. bu becerileri kullanarak kendilerini bireysel ve sosyal yönlerden geliştirmeleri. etkili iletişim kurmaları. iş birlikli öğrenmeye ve öğretmen rehberliğine ağırlık vermektedir. çok sayıda akademisyen. yorumlayan. sorgulayan. konuşma. sıralanabilir.A. öğretmen. çevresiyle uyumlu. öğrencilerin hayat boyu kullanabilecekleri dinleme. öğrenci merkezli öğrenme. şartlandırmaya karşı duyarlı. bireysel farklılıklara duyarlı eğitim. sorgulama.Sınıflar) Öğretim Programı. etkili iletişim kurma. uzman. eleştiren. istek duyarak okuma ve yazma alışkanlığı edinmeleri amacıyla hazırlanmıştır.Sınıflar) Öğretim Programı’nda yapılandırıcı yaklaşım merkeze alınmakla birlikte. B. Bilimsel düşünen. PROGRAMIN ÖZELLİKLERİ Bilimsel yöntem ve aşamalar izlenerek hazırlanan. çoklu zekâ yaklaşımı. girişimci ve sorun çözen. bireysel farklılıklara duyarlı eğitim vb. öğrenme sürecinde öğrenci katılımına. araştıran. Kendini ifade eden. PROGRAMIN TEMEL YAKLAŞIMI Türkçe Dersi (1-5. gelişim düzeyini dikkate alma. okuma. Bunlar yapılandırıcı yaklaşım. Türkçe sevgisiyle. 10 . Haklarını ve sorumluluklarını bilen. öğrenci merkezli eğitim. C. iş birliği yapan. PROGRAMIN VİZYONU Türkçe Dersi (1-5. Günümüzün ve geleceğin öğrencilerini yetiştirecek bu programla. çoklu zekâ. beyin temelli öğrenme. iletişim kuran. yazma. veli ve öğrencilerin görüşleri alınarak geliştirilen Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın özellikleri şu şekilde sıralanmaktadır: Bilgi ezberlemeye değil. öğrenmeleri. görsel okuma ve görsel sunu ile ilgili dil ve zihinsel becerileri kazanmaları. yönetici. Yapılandırıcı yaklaşıma göre öğrenme sürecinde öğrencinin ön bilgilerini harekete geçirme. bilgiyi uygulama ve değerlendirme önemli kavramlardır. müfettiş. • • • • • • Türkçeyi doğru. sarmal. Okumaktan ve öğrenmekten zevk alan. bilgi üretmeye dayalı çağdaş eğitim yaklaşım ve modelleri temel alınmıştır. üreten ve geleceğine yön veren bireylerden oluşan bir toplum hedeflenmektedir. beyin temelli öğrenme.

İlk okuma-yazma öğretimi. sınıflama. ilişki kurma. öğrencinin dil becerileri ile zihinsel becerilerini geliştirmesine ve etkili kullanmasına önem verilmiştir. Kazanımların belirlenmesinde öğrencilerin yaş. Tematik yaklaşımın bir gereği olarak öğrenme öğretme sürecinde ele alınacak zorunlu ve seçmeli temalar ayrıntılı olarak verilmiştir. Programda görsel okuma ve görsel sunu ayrı bir öğrenme alanı olarak ele alınmıştır. sorgulama. düzey. tahmin etme. eleştirme. okuma. Bu süreçte dinleme. problem çözme. iletişim. Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde. dinleme ve konuşma alanlarından kopuk. girişimcilik. eleştirel düşünme. karar verme. ayrıca metin içi. Yazı öğretiminde ise birinci sınıftan itibaren bitişik eğik yazıyla başlanması ve bütün yazı çalışmalarının bitişik eğik yazı harfleriyle yapılması gerekli görülmüştür. sınıflama. öğrenme-öğretme sürecinin aşamaları açıklanmış programdaki bütün kazanımların bu sürece dağılımı örnek olarak gösterilmiştir. anlama. Dil bilgisi ayrı bir öğrenme alanı olarak ele alınmamış. sıralama. metin dışı ve metinler arası okuma yoluyla anlam kurmaya özen gösterilmiştir. kişisel ve sosyal değerlere önem verme gibi temel becerilere yer verilmiştir. özetleme. eleştirme. etkili ve güzel kullanma. analiz-sentez yapma ve değerlendirme gibi etkinlikler verilmiş. Öğrenme öğretme sürecinde yapılacak çalışmaları göstermek amacıyla. Kişisel 11 . yazma. araştırma. Öğrenme alanları günümüz dil eğitim anlayışının ve dil becerilerinin gereği olarak dinleme. bilgi teknolojilerini kullanma. analiz-sentez yapma ve değerlendirme gibi zihinsel beceriler ön plana çıkarılmıştır. yazma ve görsel okuma ve görsel sunu etkinlikleri ayrı ele alınmıştır.Türkçeyi doğru. konuşma. Anlama becerilerinin geliştirilmesi amacıyla sıralama. programda diğer alanlardan ayrı olarak ele alınmamıştır. görsel okuma ve görsel sunu başlıkları altında ele alınmıştır. yaratıcı düşünme. okuma. dil ve zihin gelişimleri göz önünde bulundurulmuştur. özellikle dinleme ve konuşma alanlarıyla da bütünleştirilerek verilmiştir. İlk okuma-yazma öğretiminde “Ses Temelli Cümle Yöntemi” benimsenmiştir. Eğitim alanındaki son bilimsel gelişmeler ve yaklaşımlar çerçevesinde. sadece okuma ve yazma becerilerini geliştirme süreci olarak düşünülmediğinden. metinler arası okuma. Öğrencilerin bireysel farklılıkları dikkate alınarak her öğrenme alanı için ayrı ayrı belirlenen etkinliklerle öğrencilerin süreç içinde değerlendirilmesi planlanmıştır. diğer öğrenme alanları içinde verilmiştir. konuşma. Bu nedenle bütün öğrenme alanlarıyla iç içe. Bu amaçla düşünme. her sınıf düzeyine uygun metin işleme ve etkinlik örnekleri verilmiştir. ilişki kurma.

1. öğrencinin iletişim kurma. etkinlikler ve açıklamalardan oluşmaktadır. Metinler arası okuma becerilerini geliştirerek söz varlığını zenginleştirmek. Ç. anlama. sosyal.değerlendirme ölçekleri. Düşünme. Okuma ve yazma sevgisi ile alışkanlığını kazanmalarını sağlamaktır. yazma. Bu nedenle etkinlikler. 5. 2. sorgulama. yaratıcılık. öğrenme alanları. sınıflama. 9. doğru. Türk Millî Eğitimin genel amaçları ve temel ilkelerine uygun olarak öğrencilerin: 1.Sınıflar) Öğretim Programı’nın yapısı genel amaçlar. 4. güzel ve etkili kullanmalarını sağlamak. Kişisel. iş birliği yapma. metinler arası anlam kurma ve öğrenme becerilerini geliştirmek. kazanımlar. 7. Bilimsel. becerilerini geliştirecek şekilde yapılandırılmıştır. 11. gözlem ölçekleri gibi çeşitli değerlendirme ölçekleri de verilmiştir. sosyal ve kültürel yönlerden gelişmelerini sağlamak. PROGRAMIN YAPISI Türkçe Dersi (1-5. öğrenci ürün dosyası. kültürel. öğrenme. Genel Amaçlar Türkçe öğretiminin amacı. görsel okuma ve görsel sunu becerilerini geliştirmek. yorumlama ve zihninde yapılandırma becerilerini geliştirmek. Yazılı ve sözlü ürünlerle Türk ve dünya kültürünü tanımalarını sağlamak. iş birliği yapma. 12 . ahlaki. iletişim kurma. 13. 10. 3. temel beceriler. Bilgiyi araştırma. girişimcilik vb. Kitle iletişim araçlarıyla aktarılanları sorgulamalarını sağlamak. ilişki kurma. problem çözme ve girişimcilik gibi temel becerilerini geliştirmek. Millî. Bilgi teknolojilerini kullanarak okuma. manevi. okuma. analiz-sentez yapma ve değerlendirme gibi zihinsel becerilerini geliştirmek. 6. yapıcı. tahmin etme. sıralama. sorun çözme. millî duygu ve düşüncelerini güçlendirmek. 12. konuşma. Türkçe Dersi Öğretim Programı. tarihî. Öğrencilerin dil ve zihin becerilerini geliştirme amacıyla her öğrenme alanında ve sınıf düzeyinde etkinlik örnekleri verilmiştir. 8. Bilgiye ulaşma. keşfetme. estetik ve sanatsal değerlere önem vermelerini sağlamak. bilgiyi kullanma ve üretme becerilerini geliştirmek. eleştirme. eleştirel ve yaratıcı düşünme. kendini ifade etme. Türkçeyi sevmelerini. Dinleme. öğrenciyi merkeze almakta ve bütün etkinliklerde öğrencinin aktif rol almasını gerektirmektedir.

zihinsel. anlama ve zihinde yapılandırma aşamalarını içermektedir. Böylece işitilenler zihinde yapılandırılmakta ve dinleme süreci de tamamlanmış olmaktadır. öğrenme ve bilgileri zihinde yapılandırma sürecini kolaylaştırmaktır. duygu ve düşünceler bireyin ön bilgileriyle birleştirilerek bütünleştirilmekte ve zihnindeki yapıya yerleştirilmektedir. görsel okuma ve görsel sunudan oluşan beş öğrenme alanı üzerinde yapılandırılmıştır. İşitme. konuşma. 3. Programda öğrenme alanları hem kendi içinde hem de diğer öğrenme alanlarıyla bir bütünlük içerisinde ele alınmış ve ilişkilendirilmiştir. dinleme sürecinin ilk aşamasıdır. sınıflama. duygusal ve sosyal yönde gelişimine yönelik çeşitli bilgi. güzel ve etkili kullanma. değerlendirme gibi çeşitli zihinsel işlemlerden geçirilerek bireyin ön bilgilerine göre anlamlandırılmaktadır. Son aşamada ise anlamlandırılan bilgi.2.Sınıflar) Öğretim Programı içerdiği öğrenme alanları ve kazanımlarla öğrencilerde aşağıdaki temel becerilerin gelişmesini sağlayacaktır. Bu aşamada sesler ve konuşmalar işitilmektedir. Araştırma. Kişisel ve sosyal değerlere önem verme olarak sıralanmaktadır. sorgulama. anlama ve zihinde yapılandırma çalışmalarına ağırlık verilmelidir. Seçilen bilgi ve düşünceler sıralama. dili etkili kullanma. Bu ilişkilendirmenin amacı öğrencinin dil ve zihinsel becerilerini geliştirme. 13 . Girişimcilik. Temel Beceriler Türkçe Dersi (1-5. Yaratıcı düşünme. İkinci aşamada sesler ve konuşmalara dikkat yoğunlaştırılmakta. Metinler arası okuma. ilgi duyulanlar ve gerekli görülenler seçilmektedir. analiz. beceri. Problem çözme. sentez. Türkçeyi doğru. tutum ve değerleri içermektedir. Öğrenme Alanları Türkçe Dersi Öğretim Programı dinleme. yazma. İletişim. Eleştirel düşünme. a. Dinleme Dinleme. Dinleme becerilerini geliştirmek için işitme. ilişki kurma. Bilgi teknolojilerini kullanma. Öğrenme alanları öğrencilerin dil. okuma. Karar verme. Bu süreç işitme. Bu programla ulaşılması beklenen temel beceriler. ses ve konuşmaların anlamlandırılarak zihinde yapılandırıldığı karmaşık bir süreçtir.

işlenmesi ve anlamlandırılmasında belirleyici olmaktadır. Dinleme becerileri. Bu aşamalara gereken önem verilmeli ve çeşitli çalışmalar yapılmalıdır. yöntemini belirlemesi. yöntem ve teknikleri içeren kazanımlara da yer verilmektedir. Programda öğrencilerin dinleme becerilerini geliştirmek amacıyla önce dinleme kuralları üzerinde durulmaktadır. hem öğrenmek hem de zihinsel yapılarını geliştirmek amacıyla dinleme becerilerini kullanırlar. zihninde canlandırma. değerlendirme. Ayrıca bilgi edinme ve eğlenme amaçlı dinleme. bu becerilerini bir öğrenme aracı olarak hayat boyu kullanırlar. özetleme. değerlendirme. seçici dinleme. 14 . okuma. dinleme amacını belirleme. öğretmen gerekli rehberliği yapmalıdır. sınıflama. not alarak dinleme gibi tür. karşılaştırma yapma. Çocuklar dil öğrenme sürecine dinleme ile başlarlar. sorgulayıcı dinleme. Dikkati yoğunlaştırma öğrencinin dinleme amacıyla da doğrudan bağlantılıdır. dinleme sürecini denetim altına almasını ve dikkatini yoğunlaştırmasını sağlamaktadır. öğrencilerin iletişim kurmasını. sebep-sonuç ilişkisi kurma. Bu amaçla öğrencilere dinlediklerini zihninde canlandırma. Öğrencilerin dinlediklerini iyi anlaması ve zihninde yapılandırması dinleme sürecinin en önemli aşamalarıdır. dikkatini yoğunlaştırma ve görgü kurallarına uygun dinleme ile ilgili kazanımlar verilmektedir. Bunun için öğrencilere dinleme amacını belirleme. Öğrencinin dinleme amacını. Dinleme alanında yapılacak çalışmaların başında öğrencileri zihinsel olarak hazırlamak gelmektedir. ilişki kurma. bilmediği kelimelerin anlamını araştırma. yazma görsel okuma ve sunu gibi diğer öğrenme alanları ile becerilere temel oluşturur. ana fikrini belirleme. Bu etkinlikler öğrencilerin dinleme ve zihinsel becerilerini geliştirmede etkili rol oynar. Ardından öğrencilerin dinlediklerini anlama ve zihinde yapılandırma becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmektedir. Bu çalışmalar öğrencilerin dinlediklerini anlama ve zihinde yapılandırma süreçlerini kolaylaştırmaktadır. Dinleme. görsellerden yararlanma. dinlediklerinin konusunu. çıkarımlar yapma. öğrenmesini ve zihinsel yapısını geliştirmesini kolaylaştırmaktadır.Dinleme sürecinde dikkati yoğunlaştırma önemli bir beceri olmakta ve bütün süreci etkilemektedir. Zihinsel hazırlık aşamasında öğrencilere çeşitli sorular sorularak dinleme amacı ile yöntemini belirlemelerine yardımcı olunmalıdır. Bu amaçla ön bilgilerini kullanma. sonucu tahmin etme. amaca uygun yöntem seçme. konuşma. Çocuklar. Dinleyerek öğrenen öğrenciler. Bu nedenle öğrencilerin dinleme becerileri erken yaşlarda geliştirilmelidir. sorgulama. özetleme gibi çeşitli becerileri geliştirmeye dönük kazanımlar sıralanmaktadır. uygun yöntem seçme ve dinlemeye dikkatini yoğunlaştırma çalışmaları yaptırılmalıdır. dinlediklerini sınıflama. Bu çerçevede dinlemeye hazırlık. Özellikle işitilenlerin seçilmesi. arkadaşlarıyla paylaşma gibi etkinlikler yaptırılabilir. Dinleme becerilerini geliştirmek amacıyla yapılacak bütün etkinlikler öğrenci merkezli olmalı.

Bu aşamada öğrencilerde geliştirilecek önemli becerilerden biri de dilin doğru ve akıcı kullanımıdır. düzenleme ve aktarma çalışmalarına ağırlık verilmelidir. Okulun ilk yıllarından itibaren öğrencilerin konuşma becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmelidir. Bu amaçla konuşma öncesi çeşitli sorular sorularak ve örnekler verilerek konuşmanın amacı. Programda öğrencilerin konuşma becerilerini geliştirmek için önce zihinsel hazırlık yaptırılmaktadır. öğrenme ve zihinsel becerilerini geliştirmeleri açısından önemli bir alandır. düzenleme ve aktarma olmak üzere üç aşamayı içermektedir. Bu süreç öğrenciler arasında zihinsel ve sosyal etkileşimi gerçekleştirir. sebep-sonuç ilişkisi kurma. düşünce ve bilgiler sıralama. Konuşma. kelime ve cümleler aracılığıyla aktarılmaktadır. Öğrencilerin duygu. düşünce ve bilgilerin dikkatle seçilerek çeşitli işlemlerden geçirilmesi hem aktarmada kullanılan kelime ve cümle seçimini hem de aktarma sürecini kolaylaştırmaktadır.b. düşünce ve bilgilerin gözden geçirilmesiyle başlanmaktadır. bir konuyu tartışma. Konuşma becerilerini geliştirmek için ön bilgileri gözden geçirme. ortak karar verme ve sorun çözme becerilerinin de gelişimine katkı sağlar. Düzenleme sonucu aktarılmasına karar verilen duygu. gördüklerini. düşünce ve bilgiler. eleştirme. sorgulama. Belirlenen amaç ve yöntemlere göre aktarılacak duygu. yöntemi. Ardından öğrencilere konuşmalarında karşılaştırma yapma. sınıflama. Konuşma öğrencilerin kendilerini ifade etme. değerlendirme. iletişim kurma. Bu tür etkinlikler öğrencilerin hayat boyu kullanacakları konuşma becerilerini geliştirme açısından önemlidir. Konuşma becerileri. vurgu ve tonlama çalışmalarına gereken önem verilmeli. Böylece öğrenciler konuşarak düşünme ve anlama becerilerini de geliştirirler. düşünce ve bilgiler seçilmektedir. Öğretmen. İkinci aşamada konuşmanın amacı. Konuşma alanında yapılacak çalışmaların başında öğrencileri zihinsel olarak hazırlamak gelmektedir. ses. konuşma hızı ile biçimine dikkat edilmelidir. düşünce ve bilgilerini kendilerine güvenerek aktarmaları. düşündüklerini ve hissettiklerini konuşarak aktarırlar. Konuşma. değerlendirme gibi zihinsel işlemlerden geçirilerek düzenlenmektedir. öğrencilerin iş birliği yapma. düşünce ve bilgilerin sözle ifade edilmesidir. Zihindeki duygu. konuyu sınırlandırma. konusu ve sınırlarını belirleme çalışmaları yapılmalıdır. Konuşma becerileri giderek okuma ve yazma becerilerine de alt yapı oluşturur. hece. özetleme. Bu çerçevede konuşmaya hazırlık. tartışma. Çocuklar konuşma becerilerini hem bireysel çabaları hem de aile ve çevreyle etkileşim yoluyla geliştirirler. özetleme. ilişki kurma. konusu ve sınırları belirlenmektedir. yöntemi. sınıflama. Konuşma süreci ön bilgileri gözden geçirme. Doğru ve akıcı konuşmanın temelinde kelimeleri doğru telaffuz etme ile vurgu ve tonlamaya özen gösterme vardır. amaca uygun yöntem seçme. dinlemeyle doğrudan bağlantılıdır. dikkatini yoğunlaştırma ve görgü kurallarına uygun konuşma üzerinde 15 . Konuşmaya zihinde yapılandırılmış duygu. konuşma amacını belirleme. Öğrenciler bildiklerini. öğrencilerin konuşma becerilerini geliştirmek amacıyla sınıfta sorun çözme. Konuşma Türkçe öğretiminin önemli bir alanı da konuşmadır. Bu çalışmalar öğrencilerin konuşmaya zihinsel olarak hazırlanmasını sağlamaktadır. Seçilen duygu. iletişim kurmaları ve öğrenmeleri açısından konuşma becerilerinin gelişimi çok önemlidir. düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunma gibi konuşma ve zihinsel becerileri geliştirici etkinlikler yaptırılmalıdır. Çocuklar önce dinlemeyi ardından konuşmayı öğrenirler. iş birliği yapma gibi etkinliklere ağırlık vermelidir. Öğrencilerin konuşma becerilerini geliştirmek amacıyla telaffuz. zihindeki duygu. Aktarma işlemi beden diliyle de desteklenmektedir. analizsentez yapma.

karşılaştırma yapma. analiz-sentez yapma. Kelime tanıma. güdülenmesi. c. özetleme gibi anlamayı ve zihinsel becerileri geliştirici etkinliklere yer verilmektedir. satış ilanlarını. sebep-sonuç ilişkisi kurma. sorun çözme ve değerlendirme gibi zihinsel işlemlerden geçirilerek anlamlandırılmaktadır. Bu amaçla düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunma. sınıflama. Bu aşamada metinde sunulan görsellerden de yararlanılmaktadır. Kelimeleri yanlış anlama cümleleri. ilişki kurma. düşünce ve bilgiler zihinsel kavramlara çevrilmekte. Okuma. anlama. eleştirme. değerlendirme. ses ve beynin çeşitli işlevlerinden oluşan karmaşık bir süreçtir. anlamlandırılmakta ve zihinde yapılandırılmaktadır. görme. Bu nedenle Türkçe öğretiminde okuma alanına ayrı bir önem verilmektedir. Görme aşamasında yazıdaki çizgi. zihinde yapılandırma gibi göz. yöntem ve teknikler de verilmektedir. Okuma sürecinde öğrencinin kelimeleri doğru tanıması çok önemlidir. günlük gazeteleri etkili bir şekilde okumak. ön bilgileri ve okuma deneyimleri anlama sırasında belirleyici olmaktadır. Okuma Okuma. bulma. Kelime tanıma becerilerini geliştirmek için yazılı kelimeleri ayırt etme. Okuma becerileri öğrencilerin diğer derslerde ve alanlarda başarılı olmalarına katkı sağlamaktadır. sınıflama. Öğrencilerin okuma becerilerini geliştirmeleri ve okuma alışkanlığı kazanmaları genellikle ilköğretim düzeyinde şekillenmektedir. Sınıf düzeyleri yükseldikçe öğrencilerin okuma becerileri de gelişmektedir. anlamını araştırma. paragrafları ve giderek bütün metni yanlış anlamayı getirmektedir. telaffuz gibi çeşitli ipuçlarından tanınmaktadır. sorgulama. Ardından kendini sözlü olarak ifade etme becerilerine ağırlık verilmektedir. Bu nedenle okuma ve anlama becerilerini geliştirmek için kelime çalışmalarına gereken önem verilmeli. günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşma.hece. televizyonda izlenen bir programı anlamak.durulmaktadır. sıralama. Bu süreç görme. Bu nedenle ilköğretim birinci sınıftan itibaren okuma becerilerini geliştirmeye gereken önem verilmelidir. öğrencinin zihinsel gelişimine en büyük katkıyı sağlayan öğrenme alanıdır. seslendirme. Okuma sürecinde duygu. eleştirel. Yazılı bir kelime harf. Bu becerilerin gelişimi. vatandaşlık hak ve sorumluluklarını 16 . Ayrıca konuşma kurallarını uygulama. Öğrencinin ilgisi. farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanma. Seçilen bilgiler. öğrencinin zihinsel sözlüğünü kullanarak kelimenin anlamını belirlemesi sonucu gerçekleşmektedir. harf ve semboller algılanmaktadır. Okuma becerileri bu üç aşamadaki çalışmalarla geliştirilmektedir. öğrencinin söz varlığı zenginleştirilmelidir. çeşitli zihinsel etkinlikler yapma gibi çalışmalar yapılmalıdır. algılama. ikna edici ve betimleyici konuşma gibi tür. okuma amacı. Ardından bunlara dikkat yoğunlaştırılarak kelime ve cümleler tanınmakta. ilgi duyulan ve gerekli görülenler seçilmektedir. eğlenmek ve bilgi edinmek için konuşma. Kelimenin anlamı belirlenirken ön bilgiler kullanılmaktadır. anlama ve zihinde yapılandırma olmak üzere üç aşamayı içermektedir. Caddelerdeki trafik işaretlerini. Son aşamada ise anlamlandırılan bilgiler ön bilgilerle birleştirilerek bütünleştirilmekte ve zihinde yapılandırılmaktadır. öğrencinin kişiliğini geliştirmesi ve yaşadığı toplumla sağlıklı ilişkiler kurması açısından da önemlidir.

Yazının amacı. Seçilen bilgiler çeşitli zihinsel işlemlerden geçirilerek düzenlenmektedir. konusu ve sınırları belirlenerek yazılacak bilgiler seçilmektedir. sınıflama. Çocukları okumaya özendirmeli ve onlara düzenli olarak çeşitli hikâyeler. bilgilendirici. Okunanlar tartışılmalı ve değerlendirilmelidir. düşünce ve bilgileri açık ve anlaşılır yazma. bilgilerini düzenleme. okumalıdır. iletişim kurma ve duygularını aktarma becerilerini de geliştirmektedir. özetleme gibi çeşitli anlama ve zihinsel becerileri geliştirmeye dönük kazanımlar sıralanmaktadır. görsellerden yararlanma. Yazma. ç. düşünce ve bilgilerin yazılı olarak ifade edilmesidir. 17 . Çocuklarda okuma zevk ve isteği oluşturulmalıdır. Yazma becerileri bu üç aşamadaki çalışmalarla geliştirilmektedir. düşünce ve bilgiler. Bunlara ek olarak eğlendirici. yazmalarına ve yazdıklarını incelemelerine bağlıdır. yöntem ve teknikleri geliştirmeye dönük kazanımlar da yer almaktadır. zihindeki duygu. Duygu. okuma amacını belirleme. öğrencilerin düşüncelerini geliştirme. Öğrenciler düşüncelerini kâğıt üzerine yazarak aktarırlar. Teknoloji çağının sorumluluklarını yerine getirebilecek. Yazma becerileri dinleme. Ardından öğrencilerin okuduklarını anlama becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmektedir. Yazma süreci ön bilgileri gözden geçirme. Aileler. amaca uygun yöntem seçme. değerlendirme. düşünce ve bilgilerin gözden geçirilmesiyle başlanmaktadır. Yazma becerileri. zihninde canlandırma. sorgulayıcı ve serbest okuma gibi tür. düzenleme ve yazma kurallarını uygulamayı öğrenirler. konuşma ve okuma becerileriyle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle okuma becerilerinin geliştirilmesine ve hayat boyu kullanılmasına yönelik çalışmalar yapılmalıdır. Öğrencilerin yazma becerilerini geliştirmeleri sürekli okumalarına. Bunun için öğrencilerin dinledikleri ile okuduklarını iyi anlamaları ve zihinlerinde yapılandırmaları gerekmektedir. masallar. harf. genişletilmekte ve yeniden düzenlenmektedir. okuma ve anlama becerilerini kullanmayı gerektirmektedir. hece. karşılaştırma yapma. Bu çerçevede okumaya hazırlık. Programda öğrencilerin okuma becerilerini geliştirmek amacıyla önce okuma kuralları üzerinde durulmaktadır. Bu amaçla ön bilgilerini kullanma. anlama. öğrenme. yöntemi. Okuma gibi yazmanın da insan yaşamında önemli bir yeri vardır. düzenleme ve aktarma olmak üzere üç aşamayı içermektedir. Yazma Türkçe öğretiminin bir diğer önemli alanı da yazmadır. Ayrıca metin içi ve metinler arası anlam kurma. karşılaştırılmakta. dili etkili kullanma. düşünme. Öğrenciler yazma becerileri yoluyla düşüncelerini sıralama. kelime ve cümleler aracılığıyla aktarılmaktadır.öğrenmek. Bu işlemler öğrencinin hem düşüncelerini hem de zihin yapısını düzenlemeye yardım etmektedir. sebep-sonuç ilişkisi kurma. çocuklara okuma materyalleri sağlamalı ve onları güdülemelidir. çeşitli tekniklerden yararlanarak söz varlığını geliştirme ile ilgili kazanımlar da verilmektedir. Yazmaya zihinde yapılandırılmış duygu. çeşitli zihinsel becerileri geliştirmeyi gerektirir. Bu nedenle yazma becerileri öğrencilerin zihinsel gelişimi açısından büyük önem taşımaktadır. sınırlama. yeni bilgiler üretebilecek bireyler yetiştirmede ailelere de büyük görevler düşmektedir. dikkatini yoğunlaştırma ile ilgili kazanımlar verilmektedir. romanlar vb. Kâğıt üzerine aktarılan düşünceler daha kolay incelenmekte. Düzenleme sonucu aktarılmasına karar verilen duygu.

yöntem ve teknikler de verilmektedir. Görsel sunu alanında öğrencilerin duygu. eğlenmek ve bilgi edinmek için yazma. Öğrenciler. dikkatini yoğunlaştırma ve kurallarına uygun yazma kazanımlarına yer verilmektedir. beden dili. 4. Görsel sunu kavramları. bilgisayar gibi araçlardan yararlanabilirler. değerlendirme. grafik. Ayrıca. düşünce ve bilgileri öğrenirler. görsel okuma ve sunu becerilerini geliştirmelerine olanak sağlanmalıdır. ilişkilendirme ve sorgulama çalışmaları yaptırılmalıdır. oyun. fotoğraf. sembol. karşılaştırma yapma. bilgilerini aktarmak için şema. Ardından kendini yazılı olarak ifade etme becerileri ele alınmaktadır. duygu ve düşüncelerini ifade etmek. anlamak. d. İlköğretim 1-5. rol oynama. farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanma. Bu çerçevede yazmaya hazırlık. konuşma. Öğrenciler görsel okuma yoluyla çeşitli duygu. sıralamayı ve karmaşık konuları sunmayı kolaylaştırmaktadır. Ayrıca öğrencilerin ön bilgileriyle yeni bilgileri bütünleştirme ve zihninde yapılandırma sürecini hızlandırmaktadır. Görsel sunu yapmak yazılı ve sözlü ifadelerle iletişimi kuvvetlendirmektedir. Programda öğrencinin yazma becerisini geliştirmek için önce zihinsel hazırlık öngörülmektedir. Bu öğrenme alanı şekil. öğrencilerin yazma becerileriyle birlikte zihinsel becerilerini de geliştirmeleri amaçlanmaktadır. sınıflar düzeyinde. Bu nedenle öğrencilere çeşitli görselleri inceleme. Dolayısıyla dilden ayrı bir birim gibi düşünülmemelidir. ikna edici. konuyu sınırlandırma. Görsel okuma. bilgilerini mantıksal olarak düzenlemeyi kolaylaştırmaktadır. Bu düşünceden hareketle dil bilgisi. yazma. dil bilgisi kural ve ilkelerinin sezdirilerek öğretilmesi benimsenmiştir. ses-görüntü kasetleri. 18 . kuralları ve işleyişi ile ilgilidir. diğer alanlar içerisine dağıtılmıştır. Yeni kavramların anlamı resim. sebep-sonuç ilişkisi kurma. Bu nedenle dil bilgisi konularının verilişinde adlandırmaya gidilmemiştir. bazı kavram ve olayları zihinde canlandırmak daha kolay olmaktadır. özetleme gibi anlamayı ve zihinsel becerileri geliştirici kazanımlar sıralanmaktadır. tablo. programda ayrı bir öğrenme alanı olarak ele alınmamış. betimleyici ve serbest yazma gibi tür. okuma. taklit gibi görsel etkinliklerden ve video. sınıflama. resim. düşünce ve bilgilerini görseller aracılığıyla aktarmaları ele alınmıştır. anlama ve zihinde yapılandırma süreçlerini kolaylaştırır. doğa ve sosyal olayları okuma.sınıf öğrencilerinin gelişim özellikleri dikkate alındığında. sorgulayıcı. yorumlama. Görsellerle zihinsel görüntüler oluşturmak. görsel okuma ve görsel sunu ayrı bir öğrenme alanı olarak ilk kez ele alınmıştır. Görsel Okuma ve Görsel Sunu Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda.Programda. anlama ve zihinde yapılandırmayı kapsamaktadır. yazma amacını belirleme. İlköğretim 1-5. tiyatro. desen gibi görsellerden. Görsel sunu öğrencilerin düşünme ve anlama becerilerini geliştirmekte. uygun yöntem seçme. sınıflamayı. şekil ve grafik sunumlarla daha kolay anlaşılmaktadır. dile ilişkin kuralları aktarmak yerine onların dinleme. Dil Bilgisi Dil bilgisi bir dilin yapısı. resim. Bu amaçla düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde yazma.

Etkinlikler. programda öğrencilerin gelişim düzeyine ve öğrenme alanının özelliğine göre birinci sınıftan beşinci sınıfa doğru artırılarak verilmiştir. Atatürkçülük ile ilgili örnek etkinlikler hazırlanmıştır. Fikir ve Siyasî Hayatı.Sınıflar) Öğretim Programı’nın 2. Örneğin 2. Atatürkçü Düşünce Sisteminde Yer Alan Konular (Millî Eğitim. Bunlar. etkileşimde bulunma. Örneğin. Ayrıca. bölümde verilen etkinliklerde: 19 . Ayrıca çevresel özelliklerle öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçları da göz önünde bulundurulmalıdır. 7. 4. olarak sıralanmaktadır. Türk Dış Politikası. Etkinlikler Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın 2 ve 3. Öğretim Programı’nda dört temel başlık 1. Türk Kadını. Programda etkinlikler bazı simgelerle gösterilmiştir. Atatürk ve Cumhuriyet Eğitimi. “Atatürkçülük ile İlgili Kazanımlar “başlığı altında verilmiştir. Atatürkçülük Atatürkçülük Türkçe Dersi (1-5. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda kazanımlara verilen sıra numaraları bir önem ve öncelik göstermemektedir. Diğer Din. Türkiye Cumhuriyetinin Temel Amaç ve Görevleri. başka arkadaşlarına aktararak öğrenme sürecine katılması amaçlanmalıdır. Atatürk’ün Kişilik Özellikleri. Örf ve Âdetlere Hoşgörülü Olma). Kazanımlar Kazanımlar öğrenme süreci içerisinde planlanmış ve düzenlenmiş yaşantılar sayesinde öğrencilerde görülmesi beklenen bilgi. Planlı Çalışması. Çevre Bilinci. Öğretmen bu etkinlikleri aynen kullanabileceği gibi bunlara ekleme ve çıkarmalar yapabilir. Ailesi. öğretmeni dinleyerek bilgi edinmesi veya beceri geliştirmesi yerine. beceri.Sınıflar) altında ele alınmıştır. görüşlerini açıklayarak. bölümünde verilen etkinlikler birer öneri ve örnek niteliğindedir. sorgulayarak. Kazanımlar. Etkinliklerde öğrencilerin birbirleriyle ve öğretmenlerle iletişim kurma. Atatürk’ün Hayatı ve Eserleri (Hayatı.5. 3. sınıfta arkadaşlarıyla tartışarak. Bu etkinlikler programda verilmektedir. Öğrenim Hayatı. Yani birinci kazanım onuncu kazanımdan daha önemli ve öncelikli anlamına gelmemektedir. bölümünde. Yukarıdaki konulara göre düzenlenen kazanımlar Türkçe Dersi (1-5. tutum ve değerlerdir. öğrenci merkezli ve öğrenme sürecinde öğrencinin etkin bir rol üstlenmesini sağlayacak şekilde düzenlenmelidir. Atatürk ve Millî Mücadele). birbirlerine açık uçlu ve anlamlı sorular sorma ile araştırma yapma becerilerine ağırlık verilmelidir. Etkinlik hazırlanırken hangi kazanımlara yönelik olduğuna ve içeriğine dikkat edilmelidir. Millî Kültür. 2. 6. öğrencinin sadece kitap okuyarak. Askerlik Hayatı. Atatürk ve Güzel Sanatlar.

5x27. SINIF 5. SINIF 4. Diğer derslerle ilişkiler simgesi ile ara disiplinler ise simgesi ile gösterilmiştir. Tırnak içindeki bölüm etkinliğin adıdır. SINIF 3.5 19. SINIF 19. Bölümünde) etkinlikler başlığı altında açıklanmıştır.2. simgesi ile verilen etkinlikler ise öneri niteliğindeki okul dışı etkinliği göstermektedir.5 Forma Sayısı 5-7 10–12 10–12 10–12 10–12 ÖĞRETMEN KILAVUZ KİTABI Kitap Boyutu SERBEST SERBEST SERBEST SERBEST SERBEST Forma Sayısı SERBEST SERBEST SERBEST SERBEST SERBEST Kitap Boyutu 1.5x27. Türkçe Programı.5x27.5x27. “Zihninde Canlandır”: Bu simge ile verilen etkinlik sınıf-okul içi etkinliğidir.5 Forma Sayısı 5-7 7-10 7-10 7-10 7-10 20 .5x27. uygulanması ve değerlendirilmesi ile ilgili bilgileri içermektedir.5 19. Sınıflar) Öğretim Programına Göre Hazırlanacak Kitapların Forma Sayıları OKUMA-YAZMA SINIFLAR DERS KİTABI ÖĞRENCİ ÇALIŞMA KİTABI Kitap Boyutu 19. kazanımların içeriği.5 Forma Sayısı 8-10 Kitap Boyutu 19. Önemli görülen noktalar [!] uyarı simgesi kullanılarak belirtilmiştir.5x27.5x27.5x27.5 19. Program.5 19. yöntemi. Bu şekilde verilen etkinliklerin ayrıntıları Program Kılavuzu’nda (3. bölümünde yer alan açıklamalar.4.5x27.5 19. Bu nedenle Türkçe dersinin diğer ders ve disiplinlerle ilişkilendirilmesine gerek duyulmuştur.5 19. Türkçe dersini öğrenciye sadece dil becerilerini kazandıran bir ders olarak ele alınmamıştır. Program uygulanırken bu simgelere dikkat edilmelidir.5x27.5x27. 8. Kazanımlarla ilgili ölçme ve değerlendirme uygulamaları simgesi ile gösterilmiştir. Bu açıklamaların yanında kazanımların numarası verilmiştir. öğrencinin bu derste kazandığı ve geliştirdiği becerilerini diğer derslerde de kullanmasını öngörmüştür. Açıklamalar Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın 2.5 19. İlköğretim Türkçe Dersi (1-5.5 19. 9. SINIF 2.

BÖLÜM .2.

Girişimcilik. Tür. İnsan Hakları ve Vatandaşlık. 5. Bölüm sonunda ise programın içeriğini oluşturan zorunlu ve seçmeli temalar sıralanmaktadır. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 3. Her sınıf düzeyindeki kazanımlar aşağıdaki başlıklar altında verilmektedir. 4. Dinlediğini Anlama 3. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın kazanımları ve kazanımların genel dağılımı öğrenme alanlarına göre verilmektedir. Tablolarda kazanımlara ilişkin açıklamalar ile etkinlik örnekleri de yer almaktadır. Özel Eğitim. Tür. Tür. Kariyer Bilinci Geliştirme. Yazma Kurallarını Uygulama 2. 4 ve 5. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma Yazma Öğrenme Alanı 1.TÜRKÇE DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ KAZANIMLARI Bu başlık altında Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın kazanımları. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma Okuma Öğrenme Alanı 1. ilköğretim 1. Dinleme Kurallarını Uygulama 2. 3. Kazanımlar öğrenme alanlarına göre tablolar içerisinde sıralanmaktadır. A.KAZANIMLAR Bu bölümde. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 3. Rehberlik ve Psikolojik Danışma. Dinleme Öğrenme Alanı 1. sınıf düzeylerine göre verilmektedir. Konuşma Kurallarını Uygulama 2. 3. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma Görsel Okuma ve Görsel Sunu Öğrenme Alanı 1. 2. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme Konuşma Öğrenme Alanı 1. Bu kazanımlarla eşleşen Atatürkçülük ve ara disiplin alanları (Afet Eğitimi. Görsel Sunu 22 . Okuma Kurallarını Uygulama Okuduğunu Anlama Anlam Kurma Söz Varlığını Geliştirme Tür. Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim) ile ilgili diğer kazanımlar da verilmektedir. Görsel Okuma 2.

1. İLKÖĞRETİM BİRİNCİ SINIF KAZANIMLARI .

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.3. saygılı olma. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. gözlem yapılarak değerlendirilebilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 24 .3. 2. 1. Etkinlikler. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.2. Görgü kurallarına uygun dinler. bu yaş grubundaki öğrencilerin dikkat süreleri göz önüne alınarak planlanmalıdır. kendini konuşanın yerine koyma vb. gereci hazırlama vb. kullanacağı araç. Konuşanın sözünü kesmeme.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (1. [!] “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımların hepsi. 3. Dinlemek için hazırlık yapar.16) “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. açıklama ve sorular yardımıyla öğrencinin dikkat sürekliliği sağlanmaya çalışılmalıdır.1. Dinleme sırasında nasıl oturacağını belirleme. söz isteme. 1. Dinleme Kurallarını Uygulama 1.17) 1. yapılacak bütün dinleme etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. [!] 1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.1. Dinleme öncesi ve dinleme sırasında çeşitli görsel. SINIF) KAZANIMLAR 1.3.1.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yaptırılabilir. 7. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 2. 9. sesleri ayırt etme.1. Duyduğu seslerle harfleri eşleştirir. fotoğraf vb. Resim. 15. 5. Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. araç vb. [!] 2. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” sorusu ile ön bilgilerin hatırlanması sağlanır. 1. “Dinlediğini Anlama” başlığı altındaki kazanımlar. 8. “Sınıflama” (Dinlediklerinde geçen varlıklar benzer özelliklerine göre sınıflandırılabilir. şekil. tonlama ve telaffuza dikkat eder.15.7. 11. Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır. Özel Eğitim: Yazılı ve sözlü yönergelere uyar.2. konuşma ortamı ve konuşma içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir.) etkinliği yaptırılabilir. 16. 10. Dinlediklerini zihninde canlandırır. 4. hayvan.4.14.9. 2. 2. 17. sözlü sunu. Hikâye unsurları: ana karakter. 6.11. En fazla üç aşamalı yönergeler verilmelidir. Dinledikleriyle ilgili. Dinlediklerinde ne. 2.33) 2. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. resimden bulma. ne tür sınıflama yapacakları hakkında yönlendirilebilir. Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler. resimlemeboyama. 13. Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. 12. Duyduğu sesleri ayırt eder. Dinlediğini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. 2. 14. 3. nerede. nasıl. Dinlediklerinin konusunu belirler. olay. 2. 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 25 . gözlem ve çalışma yaprakları (eşleştirme. Konuşmacı. yer.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (1.11. niçin ve kim sorularına (5N 1K) cevap arar. Dinlerken vurgu. Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. kullanmaları istenebilir. Dildeki sesleri. Dinlediğini Anlama 2. Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder.9.1. Zihinde canlandırılanların sözlü veya görsel olarak anlatılması istenebilir. doğru-yanlış) kullanılarak değerlendirilebilir. SINIF) KAZANIMLAR 2.9. görselleştirme. “Bundan sonra ne olabilir?” sorusuyla öğrenciler yönlendirilebilir. Öğrenciler dinleme öncesinde. ne zaman. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. 2. boşluk doldurma. 2.2.

2.1. şarkı. Televizyondan çocuk programlarını izlemeleri ve izlediklerini sınıfta anlatmaları istenebilir. soldan sağa yön becerisini pekiştirmek amacıyla izlenmesi. 3. dinler/izler. tekerleme.2. Öğretmen veya öğrenci tarafından yapılan örnek okumaların. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 26 . Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. belgesel vb. SINIF) KAZANIMLAR 3. hikâye. 3. Metni takip ederek dinler. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme” başlığı altındaki kazanımlar. tiyatro vb. Dinledikleri masal veya hikâyeleri oyunlaştırmaları istenebilir. gözlem formları ve çalışma yapraklarıyla değerlendirilebilir. sunu. Bilgi edinmek için haber. AÇIKLAMALAR 3. Tür. Eğlenmek için masal. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ / 3.3.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (1. “Tür. dinler ve izler.

vatana ve millete saygı göstererek konuşma. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. büyüklerine. 10.4. 1. Kelimeleri doğru telaffuz eder. Konuşmacının sözünü bitirmesini bekleyerek. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. duraklamaların olmadığı konuşma. 6. bilgi toplama. Gereksiz kelime ve ses tekrarlarının. gözlem. [!] “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar yapılacak bütün konuşma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.6. SINIF) KAZANIMLAR 1. 1. akran değerlendirme veya sözlü sunumlarla değerlendirilebilir. Akıcı konuşur. 5. ahlâkî.10. söz alarak. sevinç.7. İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. manevi.6. Söylenen bir cümlede anlamı bozan kelimeyi bulmaları ve bu kelimenin yerine doğrusunu kullanmaları istenebilir. 8. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 27 . 7.5/1. bayrağa. 1. Sesine duygu tonu katar. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. sosyal vb. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. Konuşma konusunu belirler. kültürel. Dinleyicilerle göz teması kurar. 1. Sayışma ve tekerlemeler söylemeleri istenebilir. 3. 4. 9.1. Üzüntü. görseller hazırlama. korku gibi duyguları ses tonuna yansıtma.4. 1.) uygun konuşur. Konuşmalarında beden dilini kullanır.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (1. kazanımı için matematik dersi “Uzamsal (Durum-Yer. Konuşmak için hazırlık yapar. Doğrultu-Yön belirten) İlişkiler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. 2. Konuyu belirleme. 11. 1.

1.11. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.8. fotoğraf vb. gözlem. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.6.1. “Kendini Sözlü Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar. sonunda. 12. Bugün. Duygu. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 28 .2.1. 10. daha sonra. 9. 2.6. 5. SINIF) KAZANIMLAR 2. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 8.29/A. 11. 2.19) 2.5. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. Konuşması.13) 2.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (1. Öğrenciler konuşmaya cesaretlendirilmeli. 2. ailesini ve çevresini tanıtır.4.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün.1. Bugün. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir.1. Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. ne zaman. 6. En sevdiği yemek. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. nasıl. 2. hakkında konuşur. 2. Konuşma sırasında anlamayı kolaylaştırmak amacıyla resim. 3.25) 2. Kendine güvenerek konuşur.14) 2. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Topluluk önünde kendini ifade eder. Resimlerdeki olayları oluş sırasına göre anlatması istenebilir. nerede.1. konuşma içeriği ve konuşma ortamı hakkında düşünce belirtir. Konuşmasını görsel sunuyla destekler.1. ondan sonra. sonuçta vb. 2.1. görselleri kullanmaları istenir. arkadaş vb. öz değerlendirme ve rol yapma aracılığıyla değerlendirilebilir.5) 2.1. Kendini mutlu eden ya da üzen olaylar hakkında konuşması istenebilir.9. hakkında konuşması istenebilir.1.1) 2. kişi vb. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. durum. Kendisini. Hoşlanıp hoşlanmadığı olay.8. sözlü sunu. Bugün.19) 2. Olayları sıralarken “ilk önce. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. 2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. önce. 4. Bilgi edinmek amacıyla soru sorar.2. Konuşmalarında ne.2. 7. konuşma sırasında sözleri kesilmemeli ve eleştirilmemelidir.6. oyuncak.” ifadeleri kullanmaları istenir.6. Yarın” teması (kazanım C. Yarın” teması (kazanım C. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır.3) 2. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. Yarın” teması (kazanım C.

kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Toplama İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 3) “Tür. tanışma. 3. Yer ve nesneleri renk. Deneyim ve anılarını anlatır.7. Bayram. İlgilerini çekebilecek konularda konuşturulabilir. kutlama. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma” başlığı altındaki kazanımlar. 8. Belirlenen bir konu ya da sorun hakkında beyin fırtınası yaptırılabilir. büyüklük vb. 3. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. oyuncak. Bildiği şiirleri topluluk önünde okur.7. 3. Öğrencilerden en sevdiği kişi. özür dileme. biçim.6. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 29 . Öğrencilerden aile bireylerinden birinin yerine geçerek onun gibi konuşmaları istenebilir.. Selamlaşma. Konuşmalarında betimlemeler yapar. 3. SINIF) KAZANIMLAR 3. teşekkür etme. Üstlendiği role uygun konuşur. Masal. etkinliklerde gördüklerini ve yaşadıklarını anlatmaları istenebilir. tören. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3. “Elinizde sihirli bir değnek olsaydı ne yapardınız?” sorusuyla öğrenci konuşmaya yönlendirilebilir. akran değerlendirme.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (1. Örneğin. arkadaşlarıyla ve yetişkinlerle konuşma.2. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır.4. Sosyal kulüp faaliyetlerinde duygu ve düşüncelerini paylaşması istenebilir. telefonda konuşma vb.4. AÇIKLAMALAR 3. 3.1. 3. 2. hayvan vb. piyes veya canlandırmalarda üstlendiği rollerin özelliklerine uygun konuşması.3. 3. duygu vb. şenlik vb. özelliklerini anlatmaları istenebilir. Tür. yönlerden betimleme. Drama. 5. 3. kişileri de görünüş. 7. fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. hikâye.2. gözlem formları ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. Topluluk önünde konuşur.3. 3. 4. 6.

İlgilerini çekebilecek konular seçilebilir ve okunacak metne yönelik sorular sorulabilir.6. yırtmadan. [!] 1. 1.2. Okumak için hazırlık yapar. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. [!] “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün okuma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.3. 4. Tekerlemeler. Kitabı özenle kullanır. 5. 3. 6. 7.7. geri dönüşlerin. Öğretmen. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 30 . örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin işlevlerine dikkat çekmelidir. 2. Okuma Kurallarını Uygulama 1. Gereksiz tekrarların ve duraklamaların. atlamaların. gözlem ve öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. bilmeceler okutulabilir. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır. Akıcı okur.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (1. Karalamadan.1. Okuduğu kelimeleri doğru telaffuz eder. Okunacak metin ve uygun bir oturma biçimi belirlenir. İşitilebilir bir ses tonuyla okur. 1. 1.5. katlamadan kullanma. SINIF) KAZANIMLAR 1. sesli okuma. Kitap ile göz arasındaki mesafe ve ışık düzeni ayarlanır. 1. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. yanlış okumaların yapılmadığı okuma.

” [!] 2. 2. 6. Okuduklarını zihninde canlandırır. altı çizili. “Sebep-Sonuç” (Okuduklarında bir sonuca yol açan sebebi veya bir sebebin ortaya çıkardığı sonucu bulmaları istenebilir. Öğretmen. yer. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular.5. Hikâye unsurları: ana karakter. 5. 10.9. çocukluğundan kısa bir kesitin verilmesi (Yazarın ayrıntılı biyografisi verilmemelidir. 8. En fazla üç aşamalı yönergeler verilmelidir.9. ne zaman. SINIF) KAZANIMLAR 2. 16. Okuduğu metnin içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir.3. 2. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yaptırılabilir. sözlü. 15. Okuduklarının konusunu belirler. [!] 2. 2. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. yazılı çalışmalar.Zihninde canlandırdıklarını resimlemeleri istenebilir. 2. okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. : Sınıf-okul içi etkinlik : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 31 . 4. Okuduklarıyla ilgili kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. 3. Okuduğunu Anlama 1. Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir.1. Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” sorusuyla ön bilgilerin harekete geçirilmesi sağlanır.12. öğrencilerin sebep-sonuç ilişkilerini sezebilmeleri amacıyla okuduklarından basit örnekler verir. nerede. 2.).5.) etkinliği yaptırılabilir. Metin içerisindeki renkli. Okuma öncesi. : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. 2. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. ilgili yaş grubu için yazmış olduğu diğer eserlerinin tanıtılması yoluyla öğrencinin bilgi edinmesine yardımcı olunmalıdır. 11. 14. nasıl. “Hikâye Haritası” etkinliği yaptırılabilir. Okuduklarını başkalarıyla paylaşır.11. koyu vb. Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. Okuduklarında ne. “Okuduğunu Anlama” başlığı altındaki kazanımlar. Örneğin “Duygu hasta olduğu için gelemedi. 13. 2. 9. Yazarın isminin söylenmesi. 12.11. varsa fotoğrafının gösterilmesi. görselleştirme ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (1. olay. Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. 7. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur.

öğretmenine sorma vb.2. Seslerden heceler. kelimelerden cümleler oluşturarak okur.1. SINIF) KAZANIMLAR 3. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. 4. 4.3.1. hecelerden kelimeler. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 32 . 4. Resimli sözlüğe bakma. 4. paragraf veya paragraflardan yararlanarak anlam kurma. Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. 2. Resimli sözlük. Anlam Kurma 1. Karışık olarak verilen hecelerden anlamlı kelimeler oluşturmaları istenebilir. 3. Bir metin içindeki cümle.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (1. 4. resim. Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. 4. “Resim-Kelime Eşleştir” (Resimlerden hareketle kelimeleri ve kelimelerden hareketle resimleri eşleştirmeleri istenebilir. kazanımı için matematik dersi “Kesirler” alt öğrenme alanı (kazanım 2). Söz Varlığını Geliştirme 1.1.) etkinliği yaptırılabilir. Metin içi anlam kurar. fotoğraf vb. yollarla kelimelerin anlamlarını araştırma.1.

Yankılayıcı (tekrar ederek) okur. 5. Serbest okuma yapar. Okumanın alışkanlık hâline getirilebilmesi için. 5. haftada iki ders saati serbest okumaya zaman ayrılmalıdır. resimleme.7. Bu derslerde serbest okuma yaptırılmalı. 5. Ezberledikleri şiirleri sınıf veya topluluk önünde okumalarına fırsat verilerek öğrenciler ödüllendirilmelidir. 5. Bilgi edinmek için kütüphanelerden yararlanmalarını sağlayınız. Şiir. Metnin türünü dikkate alarak okur. 6. cümleler veya paragraflar hâlinde okunabilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 5. okumayı daha akıcı hâle getirmesi ve anlamayı geliştirmesi için öğrenciye rehberlik etmesi. okuduğu kitabı sözlü ve yazılı olarak tanıtma vb. arkadaşları ve ailesiyle okuması. Çocuk gazete ve dergileri okunmalıdır. bilmece. 5. SINIF) KAZANIMLAR 5.4.6. gerekli yerlerde açıklama yapılabilir. 5. okumanın alışkanlık hâline getirilmesidir. Gazete ve dergi okur. Eğlenmek için fıkra. [!] 5. Bu sınıf seviyesinde okutulan metinlerin kısa. Bu başlık altında verilen yöntem ve teknikler öğrenciler tarafından belirlenmeyecektir. masal vb. Tür. 7. Öğrenci okuma becerilerini geliştirinceye kadar öğretmen okumalıdır.7. 5. gözlem formu ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. Metindeki diyaloglar öğrenciler arasında paylaştırılarak okutulabilir. 5. okur. “Kütüphaneye Gezinti” (Kütüphane tanıtımını amaçlayan bir ziyaret düzenlenebilir. 3. 5.4. Öğretmenin veya bir yetişkinin.) etkinliği yaptırılabilir.) etkinlikler yaptırılmalıdır. okuduklarını paylaşması ve ödüllendirilmesi sağlanmalı. masal.8. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. tekerleme.1. 9. Şiir veya hikâye okuma etkinlikleri yaptırılabilir. Paylaşarak okumaktan zevk alır. “Tür. 5. Serbest okumada amaç. okuma dosyası doldurulmalı ve okuduklarına ilişkin (canlandırma. 8. Örneğin öğrenci okuduğunu anlamakta güçlük çekiyorsa okuma hızı öğrencinin anlayacağı biçimde ayarlanabilir. 4. Rehber yardımıyla okur.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (1. Bilgi edinmek için okur. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 33 . İyi okuyabilen biri tarafından okunan cümle veya kısa paragrafın. okuma becerisi yeterince gelişmemiş öğrenciler tarafından tekrar edilerek okunması. [!] Öğrenciler şiir ezberlemeye zorlanmamalıdır ancak öğrenciler ilgi duydukları şiirleri ezberlemeye teşvik edilmelidir. fıkra veya tekerlemeleri tekniğine uygun okuma.2.2. “Söz Varlığını Geliştirme”. 2. resimlerinin çok olmasına dikkat edilmelidir. sözlü ve yazılı anlatma. “Anlam Kurma”. Öğretmen ders içi uygulamalarda bu yöntem ve teknikleri sezdirmelidir. Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. Okul dışında ise velilerle iş birliği içinde hareket edilerek öğrencinin her gün okumaya zaman ayırması. aileler öğrenciyle okumaya teşvik edilmelidir. Metinleri öğretmeni. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma” başlıkları altındaki kazanımlar.5.

8. [!] 1. 5. Yazma Kurallarını Uygulama 1.5. 1.4. “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. gereç hazırlama. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. serbest ve kurallı çizgiler.5. 7. 2. 1. kısa çizgi.1. gözlem formu. Yazmak için hazırlık yapar. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Toplama İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 2). 1. kalem tutma. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. araç. 9. kişi ve yer adlarının aldığı ekleri ayırmada kullanılır. 4. satırlara aynı hizadan başlama. 1. 4. Bu çalışmalarda büyük ve küçük bitişik eğik yazı harflerinin yönleri. 8. eş görevli kelimeleri ayırmada. 5. Yazma çalışmalarının tamamı bitişik eğik yazı ile yürütülecektir. 1. Oturma. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. 8. soru işareti. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 2).5. Yazma konusunu belirler.1. defter tutma. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada. 1. Bitişik eğik yazı harflerini kurallarına uygun yazar. 3. gerekli noktalama işaretlerini kullanılabilir.9. boyutları ve yazılışı üzerinde önemle durulmalıdır. Noktalama işaretleri verilmeyen bir metinde. 10.6. el tercihi. [!] “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün yazma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. [!] 1. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı (kazanım 1). 9) ile (+) ve (–) işareti öğretilmelidir. Cümleye büyük harfle başlama. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.7. sayfa kenarlarında uygun boşluk bırakma. 3. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 34 .5. çizgi ve boyama çalışmaları. kişi ve yer adlarının ilk harfini büyük yazma. virgül. Nokta. Cümlenin ögelerinden bahsedilmemeli. cümle sonunda. soru bildiren cümlelerin sonunda.9. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. Kelimeler. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Günlük yaşam becerilerini geliştirir. SINIF) KAZANIMLAR 1. [!] 1. kesme işareti. Karışık olarak verilen kelimelerden anlamlı ve kurallı cümleler kurmaları istenebilir.7. çalışma yaprakları ve öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. 6. 1. kurallı cümleler oluşturmaya özendirilmelidir. 1. 2. Rakamlar (0. 7. Satır çizgisine dikkat etme.6. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. 6. Matematiksel ifadeleri doğru yazar. 1.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (1.

Bugün. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. “Bir uçurtma olsaydınız nereye uçardınız?” sorusuyla öğrenciler yazmaya yönlendirilebilir. SINIF) KAZANIMLAR 2. nasıl. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 6.29) 2.16) 2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. 2. Hoşlanıp hoşlanmadıklarıyla ilgili yazılar yazar.1.” ifadeleri kullanmaları istenebilir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. çalışma yaprakları ve yazma çalışmalarıyla değerlendirilebilir. Kendisini. oluş sırasına göre yazar. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2.1. Duygu.1. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Resimlerdeki olayları oluş sırasına göre yazılı olarak ifade etmeleri istenebilir. “Aile Ağacı” (Ailesini tanıtan bir aile ağacı çizmeleri istenebilir) etkinliği yaptırılabilir.2. sonunda vb. sonra.3. gözlem formları. 2. Yazılarında ne.5.3.4. Yarın” teması (kazanım C. 3. nerede. 2.1. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular.41) 2. Olayları. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 35 . 4. 2. 2.1) “Kendini Yazılı Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar.1. Katıldıkları bir doğum günü kutlaması ile ilgili izlenimlerini yazmaları istenebilir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. ne zaman. 7. daha sonra. Bugün. 2.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (1. Günlük olaylarla ve izledikleriyle ilgili yazmaları istenebilir.1.1. 5.1. Olayları sıralarken “ilk önce. önce. Yarın” teması (kazanım C.1. 2.

1. evini ve oyuncağını tanıtması istenebilir. “Tür. yakınlarına davetiye yazmaları istenebilir. ÖĞRENME ALANI: YAZMA (1.2. 2. okulunu. kelimelerden cümleler oluşturur. 3. aile bireylerini.5.2. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. 3.8. Karakter. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 36 . Yazılarında betimlemeler yapar. Verilen cümle ya da metne bakarak yazar. 3. 6. İş birliği yaparak yazar. Dikte etme çalışmalarına katılır. 3. gözlem formları. çalışma yaprakları ve yazma çalışmalarıyla değerlendirilebilir. kutuların içine ayrı ayrı yerleştirilir. Öğretmenin okuduğu bir metni öğrencilerin aynen yazması. Okuma bayramı kutlaması için ailelerine. Hikâye yazar. Davetiye ve tebrik kartı yazar. Öğrencilerden her kutudan birer kelime seçmeleri ve onları birleştirerek hikâye oluşturmaları istenebilir. 4. İstediği bir konuda yazılar yazar.4. Seslerden heceler. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma” başlığı altındaki kazanımlar. Öğrencilerin bireysel veya toplu katılımıyla hikâyeler yazdırılabilir.3. Yazılacak konunun seçimi öğrencilere bırakılmalıdır. SINIF) KAZANIMLAR 3. 3. Arkadaşıyla veya grupla yazı çalışmaları yapma. 3. arkadaşını. 5. Tür. 7. 3.IV. Kendisini.3. [!] 3. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. En sevdiği oyuncağını tanıtması istenebilir. hecelerden kelimeler. 8. olay ve yerle ilgili kelimeler.

1. “Neden bu reklamdan etkilendiğinizi düşünüyorsunuz?” gibi sorularla öğrencilerin reklamları sorgulamaları sağlanır.7. 8.1. 2.1.1.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (1. 1. Öğrencinin günlük yaşamında bilmesi gereken trafik işaretleri açıklanmalıdır. haberleri. Görsel Okuma 1. toplantı.8. TV ) verilen bilgileri.5.1. 1. 1. gülen yüz vb. Bayram.4. 11. “Bak ve Anlat” (Sınıfa getirilen resim veya fotoğrafta gördükleri anlattırılabilir. Doğayı izler. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. kullanıldığı yerler. Resim ve fotoğrafları yorumlar. 5. Kitle iletişim araçlarıyla (gazete. 6.9.). 3. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. düşünceleri sorgular. 1. anlamlandırır ve yorumlar.3.8. dergi.10) 1.8. 9. Renkleri tanır. 1. Televizyonda izledikleri çocuk programları hakkındaki düşüncelerini arkadaşlarıyla paylaşmaları istenebilir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.4. Şekil. Gördüğü semboller (yıldız. Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. [!] 1. Bugün.2. Evden okula giderken karşılaştığı trafik işaretlerinin ne anlama geldiği sorulabilir. 12. uyarı işaretleri ve yönlendirmelerin anlamını bilme.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Metin ve görsel ilişkisini sorgular.16) “Görsel Okuma” başlığı altındaki kazanımlar gözlem ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. SINIF) 1. “Hangi reklam sizi çok etkiliyor?”. 7. / 1. Yarın” teması (kazanım C. kazanımı için matematik dersi “Örüntü ve Süslemeler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1.4. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. Örneğin bulutların kararmasının yağmurun habercisi olduğunu anlamlandırması gibi. 4.2.32) 1. Trafik işaretlerinin anlamını bilir. 1.1. 10. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 37 . Renklerin adları. anma ve yöreye özgü sosyal olayların toplum açısından önemi ve anlamı üzerinde tartışılması.7.37) 1. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. Duyduğu kelimeleri görsellerle eşleştirir. Reklamlarda verilen mesajları sorgular. kazanımı için matematik dersi “Geometrik Cisimler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1.) etkinliği yaptırılabilir. Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. 1. ifade ettiği anlamlar vb. Beden dilini yorumlar.

Verilen bir kelime. bilgi ve izlenimlerini resim. Duygu. meyve.2. kazanımı için matematik dersi “Kesirler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) “Görsel Sunu” başlığı altındaki kazanımlar. düşünce ve izlenimlerini drama. Sunum öncesinde araç.4. deneme yapma vb. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır.4.1. Görsel Sunu 1. gözlem yapılarak değerlendirilebilir. AÇIKLAMALAR 2. tiyatro. müzikli oyun. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. 3. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 38 .2. gereç hazırlama. Sunuma hazırlık yapar. 4. 5. 2. Duygu.4.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (1. b) Basit bir hikâyenin bir kısmı ya da tamamı birkaç öğrenci tarafından okunur ve canlandırılır. 2. a) Bir diyalog işlendikten sonra aynı ya da benzer diyalog öğrenciler tarafından canlandırılabilir.5. yollarla sunar. 2. düşünce. SINIF) KAZANIMLAR 2. kukla vb. 2. Bunlar sınıf ve okul panosunda sergilenebilir. sunulacak konuyla ilgili bilgi toplama. sebze veya modelden yararlanarak görsel sunu yapması. 2. cümle veya paragraftan anladıklarını resimlemeleri istenebilir. kazanımı için matematik dersi “Uzamsal İlişkiler” alt öğrenme alanı (kazanım 2) 2. Cümleleri görsellerle ifade eder. şekil ve sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. Örneğin öğrencinin anlatacağı konu ile ilgili oyuncak. Öğrenciden görselleştirdiği ürünü arkadaşlarıyla paylaşması istenebilir.

2. İLKÖĞRETİM İKİNCİ SINIF KAZANIMLARI .

kullanacağı araç. [!] “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün dinleme etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. Görgü kurallarına uygun dinler.1. 1. 2. açıklama ve sorular yardımıyla öğrencinin dikkat sürekliliği sağlanmalıdır. saygılı olma. Dinleme Kurallarını Uygulama 1.3. SINIF) KAZANIMLAR 1.2 “Özlem’in Bir Günü” etkinliği yaptırılabilir. kendini konuşanın yerine koyma vb. Dinleme öncesi ve dinleme sırasında çeşitli görsel. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. Dinlemek için hazırlık yapar. [!] 1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 40 . gereci hazırlama vb. 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.2. söz isteme. bu yaş grubundaki öğrencilerin dikkat süreleri göz önüne alınarak planlanmalıdır. Dinleme sırasında oturacağı yeri belirleme. Etkinlikler. Konuşanın sözünü kesmeme.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (2. “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. gözlem ve öz değerlendirme yapılarak değerlendirilebilir. 3.

araç vb. Dildeki sesleri. 7. resimleme-boyama. 3. 16. 10. 17. yer. Dinlediklerini zihninde canlandırır. Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder. 15. 13. En fazla üç aşamalı yönergeler verilmelidir.7. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını tahmin eder. 2.) etkinliği yaptırılabilir. 19. Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır.15. nerede.19. olay. 22. AÇIKLAMALAR 2. “Dinlediğini Anlama” başlığı altındaki kazanımlar. yazma çalışmaları. Hikâye unsurları: ana karakter. dinlediği konudan yararlanarak tahmin edebilir. zaman. [!] 2. görselleştirme ve çalışma yaprakları (eşleştirme.22. Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler. cümlenin anlamından. 2. fotoğraf vb. Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. 20.2. 5. 12. 8. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yaptırılabilir. 2. Dinlediğini Anlama 1. 2.15. sesleri ayırt etme. 2. Öğrencilerin anlatılanları daha kolay anlayabilmeleri için resim. Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar. 2. Konuşmacı. nasıl. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” sorusu ile ön bilgilerin harekete geçirilmesi sağlanır. boşluk doldurma. Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar. hayvan. 25. Dinlediği şiirin ana duygusunu belirler. Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 41 .19. ne zaman. 4. konuşma ortamı ve konuşma içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. tonlama ve telaffuza dikkat eder. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 2.) etkinliği yaptırılabilir. 24. Dinlerken vurgu.3. Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. resimden bulma. 18. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar.1. “Sınıflama” (Dinlediklerinde geçen varlıkları benzer özelliklerine göre sınıflandırmaları istenebilir. Duyduğu seslerle harfleri eşleştirir. Dinlediklerinde ne. 9. bireysel değerlendirme ölçekleri. 2. Dinlediklerinin ana fikrini belirler. gözlem formları. 21. görsellerden. sözlü sunu. “Dinle-Karşılaştır” (Kendilerine verilen resmi dinledikleriyle karşılaştırmaları istenebilir. Zihinde canlandırılanlar sözlü. 6. SINIF) ETKİNLİK ÖRNEKLERİ KAZANIMLAR 2. şekil. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. doğru-yanlış) kullanılarak değerlendirilebilir. 11. 2. 5. 23.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (2.18. kullanılabilir. Dinlediklerinin konusunu belirler. Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. Duyduğu sesleri ayırt eder. 14. yazılı veya görsel olarak ifade edilebilir. Dinledikleriyle ilgili. Öğrenciler dinleme öncesinde ne tür sınıflama yapacakları hakkında yönlendirilebilir. Bilmediği kelimenin anlamını. 2.

şarkı. Eğlenmek için masal. dinler/izler. hikâye. Televizyon ve radyodan dinlenen güncel haberlerin anlatılması istenebilir. akran değerlendirme. gözlem formları ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. Tür. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ / 3. dinler ve izler. hikâye. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1.1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 42 . 2. AÇIKLAMALAR “ Tür.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (2. tiyatro vb. SINIF) KAZANIMLAR 3. 3. sunu. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme” başlığı altındaki kazanımlar. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. çocuk şarkıları ve şiirleri dinletilebilir. Bilgi edinmek için haber. belgesel vb. 3. tekerleme. Masal.2.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. 12. Konuşmacının sözünü bitirmesini bekleyerek. Dinleyicilerle göz teması kurar.11. Kelimeleri doğru telaffuz eder. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. Konuyu belirleme. Belirlenen bir konuyu.6.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (2. görselleri hazırlama. 9. Gereksiz kelime ve ses tekrarlarının. “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. [!] “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün konuşma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. Mutlu.1. 3. 1. kültürel. Özel Eğitim: İletişim sırasında göz kontağı kurar. kavramı veya olayı yalnızca beden dilini kullanarak anlatması istenebilir. Üzüntü. söz alarak. manevi. 5. Sesine duygu tonu katar. Konuşmalarında beden dilini kullanır. bilgi toplama. Akıcı konuşur. sosyal vb. 7. gözlem formları. çalışma yaprakları. 1. 11.7. ahlakî. korku gibi duyguları ses tonuna yansıtma. sözlü sunu yaptırılarak değerlendirilebilir. 1. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. vatana ve millete saygı göstererek konuşma. SINIF) KAZANIMLAR 1.7. 8. 6. Konu dışına çıkmadan konuşur. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 43 . 1.2. 1.) uygun konuşur. büyüklerine. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. 1. 10. Konuşmak için hazırlık yapar. 4. duraklamaların olmadığı konuşma. bayrağa. üzgün veya kaygılı birinin konuşmasını canlandırmaları istenebilir. sevinç. Konuşma konusunu belirler.8. 2.

9. nerede. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. bu nedenle. Yarın” teması (kazanım C. Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. 6.2. Hoşlanıp hoşlanmadığı olay. 12.8. aynısı vb. 2. 5. Katıldığı bir doğum gününde gördüklerini anlatmaları istenebilir. farklı olarak. Konuşmaya cesaretlendirilmeli.2. Bilgi edinmek amacıyla soru sorar. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır.12) 2. SINIF) KAZANIMLAR 2. 2. fotoğraf vb.12. 2.13. Sebep-sonuç ilişkileri kurarken. önce. 7. “çünkü. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. 4.8.8.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. Yarın” teması (kazanım C.12) 2.4.2. görselleri kullanmaları istenebilir. Kendine güvenerek konuşur. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. bu yüzden vb. konuşma içeriği ve konuşma ortamı hakkında düşünce belirtir. sözlü sunu ve bireysel değerlendirme ölçekleri kullanılarak değerlendirilebilir. 3. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir. 2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. ondan sonra. Konuşmalarında ne. sonuçta. kişi vb.8. daha sonra. nasıl. ne zaman. çalışma yaprakları. 11. Karşılaştırmalar yaparken “benzer olarak. Yeni öğrenilen kelimelerle farklı cümleler oluşturması istenebilir. vb. 13. bunun sonucunda. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. 2.35) 2.3. ailesini ve çevresini tanıtır. Bir gün içerisinde yaptıklarını oluş sırasına göre anlatması istenebilir. 10. durum.2. 2. Bugün. Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2. hakkında konuşur. Konuşma sırasında anlamayı kolaylaştırmak amacıyla resim. gibi. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. Bugün.2. konuşma sırasında sözü kesilmemeli ve eleştirilmemelidir.9) “Kendini Sözlü Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar.1. sonunda. Konuşması. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.2.2. 14. 2. 9. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular.” ifadelerden yararlanılmaları istenebilir. 2. Olayları sıralarken “ilk önce.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (2.2.11) 2. Duygu.2.22/ B. 8. gözlem formları.7. bunun nedeni. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 44 . düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. Konuşmasını görsel sunuyla destekler.2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. Kendisini.33) 2.

yönlerden betimleme. Deneyim ve anılarını anlatır. Masal.2. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. 3. Drama. biçim.1. b. 3. Ara disiplin: “ İletişim Becerileri Kazanıyorum” etkinliği yaptırılabilir. Belirli gün ve haftalarda. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. bayramlarda topluluk önünde konuşmaları istenebilir. 5. hikâye.1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3. 8. 7.7.3. piyes veya canlandırmalarda üstlendiği rollerin özelliklerine uygun konuşması. “Saygı Ağacı” (Sınıfta oluşturulan saygı ağacındaki ifadeleri kullanarak farklı durumları canlandırmaları istenebilir. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma ” başlığı altındaki kazanımlar gözlem.2.1. / 3. Belirlenen bir konu ya da soruna çözüm bulmak için beyin fırtınası yapılabilir. AÇIKLAMALAR 3. SINIF) KAZANIMLAR 3. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. 6. özür dileme. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 45 .ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (2. tanışma. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1.4. öz değerlendirme ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. teşekkür ederim vb. teşekkür etme. Tür. büyüklük vb.30) “ Tür. arkadaşlarıyla ve yetişkinlerle konuşma. “Kutlarım. 3.7. telefonda konuşma vb.2. 2.2. 3.) etkinliği yaptırılabilir. kişileri de görünüş. Üstlendiği role uygun konuşur.10) 3. 3. c. Konuşmalarında betimlemeler yapar. duygu vb. Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. kutlama. 3. Selamlaşma. a. Bir gezide gördüklerini ve yaşadıklarını anlatmaları istenebilir. Yer ve nesneleri renk. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Topluluk önünde konuşur. fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. ” ifadelerin kullanılacağı doğaçlamalar yaptırılabilir. 4.

[!] “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımların hepsi. gözleriyle takip ederek okuma. dudaklarını kıpırdatmadan. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin işlevlerine dikkat çekmelidir.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (2. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Günlük yaşam becerilerini geliştirir. 1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 46 . Kitabı özenle kullanır. yanlış okumaların yapılmadığı.6. Okumak için hazırlık yapar. Karalamadan. 3. Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. 1.3. vurgu ve tonlamalara dikkat ederek konuşur gibi okuma.9. 4.9. [!] 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. atlamaların. “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. 7. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. Okuma Kurallarını Uygulama 1. İşitilebilir bir ses tonuyla okur. 5. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır.2. 1. Akıcı okur. öne arkaya sallanmadan. yırtmadan. Öğretmen. Yanlış okunan kelimeleri belirlemeleri ve bunların doğrusunu söylemeleri istenebilir. 9. 1. Gereksiz tekrarların ve duraklamaların. Okunacak metin ve oturma biçimi belirlenir. SINIF) KAZANIMLAR 1. 6. Kitap ile göz arasındaki mesafe ve ışık düzeni ayarlanır. başını sağa sola çevirmeden.7.1. katlamadan kullanma. Fısıldamadan. Okuduğu kelimeleri doğru telaffuz eder. geri dönüşlerin. gözlem formları ve çalışma kâğıtları kullanılarak değerlendirilebilir. 1. Kurallarına uygun sessiz okur. 2. yapılacak bütün okuma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. 8.

2.” AÇIKLAMALAR 2. 7. 13. arasında sebep-sonuç ilişkileri kurduğunu öğrencilere sezdirmelidir. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. resim ve sembolden yararlanarak tahmin etme. nerede. “çünkü. 2. 4. 5. Anıl kadar.1. Bilinmeyen kelimenin anlamını. 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 47 . 11. Öğretmen “benzer olarak.. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. 4. cümle. için. olaylar vb. …. Öğretmen. 2. bu nedenle. Zihinde canlandırdıklarını resimlemeleri istenebilir. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” sorusuyla ön bilgilerin harekete geçirilmesi sağlanır. 9. Metnin giriş. Şiirde sadece konu ve ana duyguyu bulma çalışmaları yapılacak. 2. Öğretmen “veya. 2.8. Esma’dan daha.. gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur. 2. aynısı.3. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir. bunun sonucunda. uyak vb.” “Zehra.7.. fakat. Metinde verilen ipuçlarından hareketle karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder.8. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar..kadar” ifadelerinin. Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. • “Başar oynamak istiyordu fakat. vb. 2. Okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. ama.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (2. farklı olarak. Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. Okuduklarının konusunu belirler. 2. kişiler veya nesneler arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koyduğunu öğrencilere sezdirmelidir.. 3. olaylar. SINIF) KAZANIMLAR 2..” • “Başar oynamak istediği için…” vb. ne zaman. …den daha. kendisinden önce veya sonra gelen kelime.10. bu yüzden” ifadelerinin düşünceler. 6.6. nasıl. 10. Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. Okuma öncesi. 12.7. Okuduklarında ne. olduğu için. 8. Okuduğunu Anlama 1. • • “Derya.13. Okuduğu metnin içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir.6/2. Okuduklarında karşılaştırmalar yapar. okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır.) analizler yapılmayacaktır. daha ayrıntılı anlamsal ve biçimsel (redif. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir. bunun nedeni. ancak” kelimelerinden sonra düşüncenin nasıl farklılaştığını öğrencilere sezdirmelidir. Okuduklarını zihninde canlandırır. Öğrencilerden metnin belirli yerlerinde okumaya ara verilerek sonrasını tahmin etmeleri istenebilir.

Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yapılabilir. 18. yer. 2. 2. zaman. 20. SINIF) KAZANIMLAR 2. 22. bireysel değerlendirme ölçeği. resimden bulma. Hikâye unsurları: ana karakter. 21. En fazla üç aşamalı yönergeler verilmelidir. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Problemlere değişik çözüm yolları üretir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. sözlü sunu. 19. 2. Okuduklarını başkalarıyla paylaşır.18. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur. boşluk doldurma. ilgili yaş grubu için yazmış olduğu diğer eserlerinin tanıtılması yoluyla öğrencinin bilgi edinmesine yardımcı olunmalıdır. Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler.18. [!] 2. Okuduğunun ana fikrini belirler. b. 25. “Okuduğunu Anlama” başlığı altındaki kazanımlar görselleştirme.19. Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. varsa fotoğrafının gösterilmesi. Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. Okuduğunu Anlama (devamı) 14. Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. gözlem formları. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Okuduklarıyla ilgili. “Hikâye Haritası ” etkinliğini yapılabilir. 24. doğruyanlış) ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. 16. resimleme-boyama.16. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. çocukluğundan kısa bir kesitin verilmesi (Yazarın ayrıntılı biyografisi verilmemelidir. 2. altı çizili.). çalışma yaprakları (eşleştirme.14. Metin içerisindeki renkli. yazılı çalışma. 15. Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. diş fırçalama ile ilgili bir yönergeyi okuyup uygulamalarını isteyebilirsiniz. Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. Yazarın isminin söylenmesi. 23. koyu vb. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 48 .16 a) Örneğin. 17.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (2. Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. olay.

Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. Resimli sözlük. Metin içi anlam kurar. Söz Varlığını Geliştirme 1. 1.1. görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirme çalışmaları yapılabilir. Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. 4. öğretmenine sorma vb. Resimli sözlüğe bakma. 2. 4. Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayırt eder. fotoğraf vb. paragraf veya paragrafları kullanarak anlam kurma.4. 4. 4.1. Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir.1. yollarla kelimelerin anlamlarını araştırma. resim. “Resimli Bulmaca” (Resmin altında yer alan kutucuklara kelimeyi yazmaları istenebilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 49 . Bir metin içerisinde cümle. Anlam Kurma ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (2. 3. 4. SINIF) KAZANIMLAR 3.) etkinliği yapılabilir.

Bu başlık altında verilen yöntem ve teknikler öğrenciler tarafından belirlenmeyecektir. [!] 5. resimlerinin çok olmasına dikkat edilmelidir. Serbest okuma yapar. 5. yetişkinden yardım alma vb.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (2. 11. 4. cümle veya paragraf hâlinde okunabilir. Okul dışında ise velilerle iş birliği içinde hareket edilerek öğrencinin her gün okumaya zaman ayırması. Öğretmen belirginleştirmede (altını çizme. okumanın alışkanlık hâline getirilmesidir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 5. Örneğin öğrenci okuduğunu anlamakta güçlük çekiyorsa okuma hızı öğrencinin anlayacağı biçimde ayarlanabilir. okuma dosyası doldurulmalı ve okuduklarına ilişkin (canlandırma.9. fıkra veya tekerlemeleri tekniğine uygun okuma. Tür.3. Metnin türünü dikkate alarak okur.10. SINIF) KAZANIMLAR 5. renklendirme. [!] Öğrenciler şiir ezberlemeye zorlanmamalı. Paylaşarak okumaktan zevk alır. resimleme. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 50 . Eğlenmek için fıkra. Metindeki karşılıklı konuşmalar öğrenciler arasında paylaştırılarak okutulabilir. görselleştirme. 5. 5. Metinleri öğretmeniyle. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma” başlıkları altındaki kazanımlar gözlem ve öz değerlendirme yapılarak. ilgi duydukları şiirleri ezberlemeye teşvik edilmelidir. Bu derslerde serbest okumalar yaptırılmalı. bilmece. 2. yıldız koyma vb.2. gerekli yerlerde açıklama yapılabilir. Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. haftada iki ders saati serbest okumaya zaman ayrılmalıdır. 5. Öğretmen ders içi uygulamalarda bu yöntem ve teknikleri sezdirmelidir. 5. 5. 8. 10. Rehber yardımıyla okur. 3. okur. 7. Bilgi edinmek için kütüphanelerden yararlanmalarını sağlayınız. Bu sınıf seviyesinde okutulan kitaplardaki metinlerin kısa. masal.8. tekerleme.6.) etkinlikler yaptırılmalıdır. 5. Yankılayıcı (tekrar ederek) okur.1. Anlama tekniklerini kullanır. Okumanın alışkanlık hâline getirilebilmesi için. ailesiyle okuma. okumayı daha akıcı hâle getirmesi ve anlamayı geliştirmesi için öğrenciye rehberlik etmesi.6. çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. Gazete ve dergi okur. 5.4. Ezberledikleri şiirleri sınıf veya topluluk önünde okuma fırsatı verilmelidir. okuduğu kitabı sözlü ve yazılı olarak tanıtma vb. Öğretmen tarafından okunan cümle veya kısa paragrafın okuma becerisi yeterince gelişmemiş öğrenci tarafından tekrar edilmesi. sözlüğe başvurma. Öğretmen veya bir yetişkinin. Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. 5. Şiir. 9. arkadaşlarıyla. Sorgulayıcı okur. “Söz Varlığını Geliştirme”. ailelerin öğrenciyle okuması teşvik edilmelidir. 12. “Anlam Kurma”.7. Tekrar okuma. okuduklarını paylaşması ve ödüllendirilmesi sağlanmalı. “Tür. 6. Çocuklara yönelik okul gazetesi ve dergiler. Serbest okumada amaç. 5. Bilgi edinmek için okur.) yardımcı olur. sözlü ve yazılı anlatma. masal vb.

7.5. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar.Cümleye büyük harfle başlama.Noktalama işaretleri verilmeyen bir metinde. çarpı. kalemler vb. mahalle. eksi.7/1. 1. araç. eğik çizgi.6. Yazma Kurallarını Uygulama 1. adların tekil ve çoğul biçimleri. soru işareti. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 51 . defter. ay ve gün adlarının ilk harfini büyük yazma. gereç (silgi. Nokta. Cümlenin ögelerinden bahsedilmemeli ancak öğrenciler kurallı cümleler oluşturmaya özendirilmelidir. eş görevli kelimeleri ayırmada ve hitap sözlerinden sonra. soru bildiren cümlelerin sonunda. kesme işareti. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. 9. kısa çizgi.6/1. SINIF) KAZANIMLAR 1. 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. bölme işaretlerinin doğru yazılması. artı. 3. başlıkla yazı arasında uygun boşluk bırakma. çalışma kâğıtları.3/1. [!] “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımların hepsi. kazanımları için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.6. satırlara aynı hizadan başlama.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (2. Yazmak için hazırlık yapar. Bu çalışmalarda büyük ve küçük bitişik eğik yazı harflerinin yazılışı (boyut. Karışık olarak verilen kelimelerden anlamlı ve kurallı cümleler kurmaları istenebilir. Yazma konusunu belirler. 11.Yazma çalışmaları bütün derslerde bitişik eğik yazıyla yürütülecektir.8. tarihi sağ üst köşeye yazma.) üzerinde önemle durulmalıdır. 8. virgül. şiir dizelerinin ilk harfini büyük yazma. 1.) hazırlama. bayram adları. 5. yapılacak bütün yazma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.2. sayfa kenarlarında uygun boşluk bırakma. Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. Matematiksel ifadeleri doğru yazar. çalışma yaprakları ve yazma çalışmalarıyla değerlendirilebilir. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı (kazanım 2/8) 1.16) “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar gözlem. [!] 1. kalemtıraş. 7. 2. [!] 1.5.7. cümle sonunda ve sıralamalar yaparken.8. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. yer. 1. adres yazımında kullanılır. 1. İki basamaklı sayıların yazıyla yazılması. gerekli noktalama işaretlerini kullanabilir. kişi. yön vb. 10. özel adların aldığı ekleri ayırmada. Kelimeler. cetvel.4. Satır çizgisine dikkat ederek yazma. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar.5. 1. cadde.6. 4. 1. başlığı farklı (kuralına uygun) yazma. kazanımı için matematik dersi “Kesirler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır.9.1. Oturma ve kalem. Bitişik eğik yazı harflerini kurallarına uygun yazar. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Toplama İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 7) 1. 6.

hakkında yazma. Hoşlanıp hoşlanmadıklarıyla ilgili yazılar yazar. özellikleri vb. Sorular yazar.11.” ifadelerini kullanmaları istenebilir.1.8. 9.11. Eksik bırakılmış cümleleri sebep-sonuç ilişkisi kurarak anlamlarına uygun olarak tamamlaması istenebilir. 15. 13. Ara disiplin: HoşlanıyorumHoşlanmıyorum” (Bir gün içerisinde neleri yapmaktan hoşlandıkları ya da hoşlanmadıkları hakkında yazmaları istenebilir. SINIF) KAZANIMLAR 2.2. yer. Yazısına uygun başlık belirler. Bugün. 2.sonuç ilişkileri kurarken “ için. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. kazanımı için matematik dersi “Zaman Ölçme/Tartma” alt öğrenme alanları (kazanım 3/2) 2. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır.1) 2. Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. Birbirine benzeyen resimlerdeki farklılıkları bulup yazmaları istenebilir.2. ilgileri. 14. Olayları sıralarken “ilk önce. an ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar.4. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. önce. “Kendini Yazılı Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar gözlem. “Olayları Sırala” (Resimlerdeki olayları oluş sırasına göre yazılı olarak ifade etmeleri istenebilir. Öz geçmişi.7. İzledikleri çizgi filmle vb. ilgili yazılar yazması istenebilir.9. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.15.” ifadelerini kullanmaları istenebilir.) AÇIKLAMALAR 2. yazma çalışmaları ve çalışma yaprakları ile değerlendirilebilir. olay. ne zaman. Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır.14.) etkinliği yaptırılabilir. 2. Yarın” teması (kazanım C. 2. 2. 2. Yazılarında uygun ifadeleri kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir.2. Yarın” teması (kazanım C. benzer olarak. 6. 2. Karşılaştırmalar yaparken “aynısı. Kendisini. arabayı.15. oyuncağı vb. sonra. 2. 7. 2. 11. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 6) 2. 2.37) 2. daha sonra. öğretmeni. 8. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. çünkü.2. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Hoşa giden ve gitmeyen duygularını ayırt ederek uygun şekilde ifade eder. Yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. 2. 12. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Çarpma İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 7) 2. Yazılarında ne. okulu. 2. dolayısıyla vb. Yazılarında karşılaştırmalar yapar.33) 2. Duygu.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (2.8.10.1.1.1. 2.1. Olayları. Hayalindeki evi. Günlük olaylar ve izledikleri hakkında yazı yazmaları istenebilir. neden olarak. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. nasıl. 16. Sebep. 3. Bugün. 4.1.4. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 52 . sonunda vb. 10.9.24) 2. bilgi edinmek ve sorgulama becerilerini geliştirmek amacıyla soru yazmaları istenebilir. 5. farklı vb. yazması istenebilir. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. Bir fikre katılıp katılmadığının nedenlerini açıklayarak yazar.7.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Olaylar karşısında yaşadığı duygu ve düşüncelerini belirtir. nerede. arkadaşı.9. 2. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. oluş sırasına göre yazar. Öğrencilerden meraklarını gidermek.

2.6. 4.6. Hikâye yazar.2. AÇIKLAMALAR 3. 5. Yazılarında betimlemeler yapar.6.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (2. Daha sonra bu şiirler bestelenip şarkı hâline getirilebilir.4. 7. 9. Karakter. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma” başlığı altındaki kazanımlar yazma çalışmaları. zarfın üzerini doldurmaları için de ayrıca zaman ayrılmalıdır. 3. [!] 3. Öğretmenin okuduğu bir metni öğrencilerin aynen yazması. Gruptaki her öğrencinin seçtiği konuda birer dize yazarak şiir oluşturmaları istenebilir. Tür.9. 10.3. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1.7. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 53 .10. Öğrencilerden bir arkadaşını betimleyen bir paragraf yazmaları istenir. gözlem. 3. Dikte etme çalışmalarına katılır. Yazılacak konunun seçimi öğrencilere bırakılmalıdır. “El Birliğiyle Şiir Yazalım” (Öğrenciler gruplara ayrılır. Mektup arkadaşıyla yazışması istenebilir. İş birliği yaparak yazar. 3.5. Öğrencilerin her kutudan birer kelime seçerek onları birleştirmeleri ve hikâye oluşturmaları istenebilir. 3. kutuların içine ayrı ayrı yerleştirilir. 8./3. 3. Diğerlerinden. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3. “Tür. evini. oyuncağını vb. 3. anı vb. aile bireylerini. 3.3. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: İş birliği yapmayı sever ve iş birliği için olanaklar sağlar. Kendisini. kelimelerden cümleler oluşturur. arkadaşını. tanıtması istenebilir. 6. Arkadaşıyla veya grupla yapılan yazı çalışmaları. Seslerden heceler.4. SINIF) KAZANIMLAR 3. olay ve yerle ilgili kelimeler. Resimlerden hareketle hikâyeler yazma. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyalarıyla değerlendirilebilir. Şiir yazar. betimlenen öğrenciyi tahmin etmeleri istenebilir. Mektup yazar. Davetiye ve tebrik kartı yazar. hecelerden kelimeler. okulunu. Günlük. Mektup yazma çalışmalarında.5. yazar. 3. İstediği bir konuda yazılar yazar. 3. Doğum günü kutlaması veya yapacağı bir gösteri için davetiye yazmaları istenebilir.) etkinliği yaptırılabilir. 3.

dergi.10.2.8. kullanıldığı yerler ve ifade ettiği anlamlar. Yarın” teması (kazanım C. Örneğin yaprakların sararmasının sonbaharın habercisi olduğunu fark etmesi vb.2. 2. resimleme-boyama. çiçek. kız-erkek öğrenci grafiklerini yorumlamaları istenebilir.3.2. 4.6. Gösterilen fotoğrafların hangi sosyal olaya ait olduğunu nedenleriyle tahmin etmeleri istenebilir. anma.4. Doğada gördüğü ağaç. düşünceleri sorgular. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar.16) 1. 11.8. SINIF) KAZANIMLAR 1. Görsel Okuma 1.’nin renklerini söylemeleri istenebilir. 6.2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.2. Şekil. dağ. Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. Reklamlarda verilen mesajları sorgular. 1. Beden dilini yorumlar.10.2. boy. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. TV ) verilen bilgileri. İzledikleri reklamları beğenme ve beğenmeme nedenlerini açıklamaları istenebilir.12) 1. 1. Trafik işaretlerinin anlamlarını bilir. Öğrencinin günlük yaşamında bilmesi gereken trafik işaretleri açıklanmalıdır. Renklerin adları. Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. “Hangi reklam sizi çok etkiliyor?”. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Resim ve fotoğrafları yorumlar. anlamlandırır ve yorumlar. 1. Doğayı izler. 9. 12.2. 1.4. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün.2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 54 . kazanımı için matematik dersi “Tablo” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1. Bugün.1. 1.9. 3. / 1. 13. kazanımı için matematik dersi “Nesne Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1. kilo. Metin ve görsel ilişkisini sorgular. gökyüzü vb.13) 7. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. toplantı.2. kazanımı için matematik dersi “Örüntü ve Süslemeler” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1. yöreye özgü sosyal olayların toplum açısından önemi ve anlamı üzerinde tartışma. Renkleri tanır.5. dere. Bayram. Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. 10. Çevresinde gördüğü yönlendirme ve uyarı işaretlerinin ne anlama geldiğini bilmesi. 1. doğru-yanlış) ve öz değerlendirme ile değerlendirilebilir. 1. Sınıftaki öğrencilerin yaş.Televizyondan izledikleri ya da gazeteden okudukları haberler hakkındaki düşüncelerini sınıfta anlatmaları istenebilir.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (2. 1. resimden bulma. “Görsel Okuma” başlığı altındaki kazanımlar çalışma yaprakları (eşleştirme. kazanımı için matematik dersi “Simetri” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1. Duyduğu kelimeleri görsellerle eşleştirir. AÇIKLAMALAR 1. 5. Kitle iletişim araçlarıyla (gazete. 1. “Neden bu reklamdan etkilendiğinizi düşünüyorsunuz?” gibi sorularla öğrencilerin reklamları sorgulamaları sağlanır. 8. boşluk doldurma. haberleri.4.

29) 2. market ya da kitapçıdan alışveriş yapma. Bunlar sınıf ve okul panosunda sergilenebilir.6. 2. yollarla sunar. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. Görsel Sunu 1.2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 55 .2. eldiven kuklası. 5. kazanımı için hayat bilgisi dersi “ Okul Heyecanım ” teması (kazanım A.1.6. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. 3. Duygu. Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. b) Serbest oyunlar oynatılabilir. tiyatro. kukla vb. 4. 2. Verilen bir kelime.4) 2. sunulacak konuyla ilgili bilgi toplama ve deneme yapma.2.) veya modeli sınıfa getirerek sunuyu destekleme amacıyla kullanma. AÇIKLAMALAR 2. 6. Cümleleri görsellerle ifade eder.2. Örneğin sunulacak konuyla ilgili bir nesneyi(bardak. Bugün. kazanımı için hayat bilgisi dersi “ Okul Heyecanım” teması (kazanım A. 2.2. düşünce. kazanımı için hayat bilgisi dersi “ Dün.2. 2. sebze vb.4. Duygu.26) 2. Yarın ” teması (kazanım C. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. 2. a) El kuklası.10) 2. Bugün. Sunuma hazırlık yapar.6.5.11) “Görsel Sunu” başlığı altındaki kazanımlar gözlem ve öz değerlendirme ile değerlendirilebilir. ipli kukla ve gölge kuklalarından yararlanarak konuşma yaptırılabilir ya da hikâye anlattırılabilir.2. Yarın” teması (kazanım C.2. müzikli oyun. düşünce ve izlenimlerini drama. Öğrenciden görselleştirdikleri ürünleri arkadaşlarıyla paylaşmaları istenebilir. Doğaçlama yoluyla öğrencilerin kendilerini diledikleri gibi ifade etme olanağı sağlanmalıdır. Sunum öncesinde araç. SINIF) KAZANIMLAR 2. şekil ve sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (2. 2. cümle veya paragraftan anladıklarını resimlemeleri istenebilir. oyuncak.2.4. kazanımı için hayat bilgisi dersi “ Okul Heyecanım ” teması (kazanım A. bilgi ve izlenimlerini resim. gereç hazırlama. meyve. Örneğin bakkal.

3. İLKÖĞRETİM ÜÇÜNCÜ SINIF KAZANIMLARI .

Etkinlikler. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 57 . “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. [!] 1. açıklama ve sorular yardımıyla öğrencinin dikkat sürekliliği sağlanmalıdır.3. Dinleme amacını belirler. saygılı olma. Dinleme öncesi ve dinleme sırasında çeşitli görsel. SINIF) KAZANIMLAR 1. 4. kullanacağı araç.2.1. [!] “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün dinleme etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.4. gereci hazırlama vb. “Bunu niçin dinleyeceğiz?”. “Bunu dinlememizin nedenleri neler olabilir?” soruları sorularak öğrenciler dinleme amaçlarını belirlemeye yönlendirilebilir. bu yaş grubundaki öğrencilerin dikkat süreleri göz önüne alınarak planlanmalıdır. 1. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu”ndan yararlanılabilir.“Dinleme sonucunda neler öğrenebileceğinizi düşünüyorsunuz?”. Konuşanın sözünü kesmeme. Dinleme Kurallarını Uygulama 1. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. 1. Görgü kurallarına uygun dinler. söz isteme. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. 3. kendini konuşanın yerine koyma vb.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (3. Dinleme sırasında oturacağı yeri belirleme. gözlem formları. Dinlemek için hazırlık yapar. 2.

2. nasıl. Bilmediği kelimenin anlamını. 3. 28. konuşma ortamı ve konuşma içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. dinlediği konudan yararlanarak tahmin edebilir. Dinlediği şiirin ana duygusunu belirler. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. 5. resimden bulma.15. nerede. 2. Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler. 16. 2. 6. 22.7 “Eş Sesli Kelimeleri Bul” etkinliği yaptırılabilir.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (3. Dinledikleriyle ilgili çıkarımlar yapar.19. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 58 . SINIF) KAZANIMLAR 2.30. Dinlediklerinde ne. 24. tonlama ve telâffuza dikkat eder. Dinlediklerinin konusunu belirler. Dinlediklerini zihninde canlandırır. 20. Dinleme öncesinde. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. 17. 2. 25. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Sözlü ve yazılı talimatlara uyar. sözlü sunu ve yazma çalışmaları. Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. 8. 2. Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. “Tahmin Et” etkinliği yaptırılabilir. 2. ne zaman. doğru-yanlış) ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. 14. “Dinlediğini Anlama” başlığı altındaki kazanımlar. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yapılabilir. 11. Dinlediklerinde gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. Dinledikleri bir masal veya izledikleri bir çizgi filmdeki abartıları. fotoğraf vb. kullanılabilir. 12. hayal ürünlerini fark etmeleri istenebilir. 15. şekil. Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar.2. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. kişi. Dinlediklerinde dil. Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder.19. 10. boşluk doldurma. Öğrencilerin anlatılanları daha kolay anlayabilmeleri için resim. olay ve yerin birbirleriyle benzer ve farklı yönlerini karşılaştırmaları istenebilir. 30. Dinlediklerinde duygusal ve abartılı sözleri ayırt eder.24. 7. Hikâye unsurları: ana karakter. 18. Dinledikleriyle ilgili. sunulan görsellerden. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. zaman. cümlenin bağlamından. 2. 23.6. 21. 26. Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar. Dinlediklerinde geçen iki farklı nesne. 2. gözlem formları. 4. 27. yer. 9. görselleştirme. “Eş Anlamlısını Bul” etkinliği yaptırılabilir. Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır.9 / 2. Dinlediklerinde ortaya konulan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. 29. Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. resimleme-boyama. Dinlediğini Anlama 1.4. yazılı veya görsel olarak ifade edilebilir. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını tahmin eder. 2. olay. Dinlediği konuya uygun farklı başlıklar bulur. 2. 2. 19. 2. 13. çalışma yaprakları (eşleştirme.10. ne tür sınıflama yapacakları hakkında öğrenciler yönlendirilebilir. bireysel değerlendirme ölçekleri.8. Zihinde canlandırılanlar sözlü. Konuşmacı. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Dinlerken vurgu. Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. Dinlediklerinin ana fikrini belirler. Dinlediklerini özetler. Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. ifade ve bilgi yanlışlıklarını belirler. Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder.23.

: Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 59 . tiyatro vb. Dinleme sürecine katılma. dinler ve izler. sunu. tekerleme. / 3.3. 3.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (3. dinler/izler. belgesel vb. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. Katılımlı dinler. açıklama yapma. şarkı. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. 2. izletilebilir. Bilgi edinmek için haber. Televizyon ve radyodan dinledikleri güncel haberleri anlatmaları istenebilir. 3.2.1. 4. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. “ Tür. Eğlenmek için masal. SINIF) KAZANIMLAR 3. soru sorma. sinema vb. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme” başlığı altındaki kazanımlar. Ayrıca öğrenciye kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” ndan yararlanılabilir. Tiyatro. hikâye. Tür. gözlem formları.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. 1. Konuşacağı konuyla ilgili plan yapma. söyletilebilir. Konuşmak için hazırlık yapar. Sesine duygu tonu katar. Gereksiz kelime ve ses tekrarlarının. vatana ve millete saygı göstererek konuşma. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. “Ne hakkında konuşmak istiyorsun?”. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. 2. 12. mâni. kavramı veya olayı yalnızca beden dilini kullanarak anlatması istenebilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 60 . 1.7. 7. Konuşma konusunu belirler. 3. Konu dışına çıkmadan konuşur. SINIF) KAZANIMLAR 1. 6. vurgu ve tonlamaya dikkat edilerek yapılan konuşma.2.8. Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere söyler. bayrağa. Üzüntü. incitmeden.9. “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. büyüklerine.9. manevi.6/1. [!] “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün konuşma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. b) Sessiz sinema oyunu oynatılabilir. Öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu”ndan yararlanılabilir.) uygun konuşur. Dinleyicilerle göz teması kurar. Kelimeleri doğru telaffuz eder. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Sözsüz iletişimi kullanarak (uygun yüz ifadeleriyle) olumlu ve olumsuz duygularını gösterir. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. Sayışma. 1. 4. 1. 1. konuşma.7. sevinç. sosyal vb. görsel hazırlama. 5.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (3. 13. 1. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 8. “Bize neler anlatmayı düşünüyorsun?”gibi sorular sorularak öğrencinin konuşma amacını belirlemesi sağlanabilir. İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. Akıcı konuşur. 10. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. 1. ahlaki. bilgi toplama. 11. kültürel.12. duraklamaların olmadığı. korku gibi duyguları ses tonuna yansıtma. gözlem formları. 9. deneme yapma vb. a) Belirlenen bir konuyu. Konuşmacının sözünü bitirmesini bekleyerek. Konuşmalarında beden dilini kullanır. türkü vb.1. tekerleme. söz alarak.

2. Bahçe düzenlemesi ile ilgili şikâyet ve isteklerini okul müdürüne iletebilirler. 2. Konuşması. “Kendini Sözlü Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar. 2. Dilek. arkadaş. Dinleyici grubunu ve bulunduğu ortamı dikkate alarak konuşur. Olayları sıralarken “ilk önce. sözlü sunu. örnek olarak. 19.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2. rol yapma.12) 2.3. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. konuşma içeriği ve konuşma ortamı hakkında düşünce belirtir. öğretmen. ondan sonra. 6. yani. bu yüzden vb.3. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. Kendine güvenerek konuşur. Hayal kurmaları ve kurdukları hayali sınıfta paylaşmaları istenebilir. Konuşmalarında destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. Bugün. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: Düşünce ve ifade özgürlüğünün yaşamındaki önemini kavrar.3. 17. Konuşmalarında ne. Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. açıkçası.4.5. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. SINIF) KAZANIMLAR 2. ailesini ve çevresini tanıtır. nasıl. özellikle. 7. Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 61 . 10.9.5 /A. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. Kendisini. 15.3. Konuşmasını görsel sunuyla destekler. Konuşmasında ana fikri vurgular. Yarın” teması (kazanım C. nerede.3. Destekleyici ve açıklayıcı örnekler verirken “örneğin. bunun sonucunda.14. 2. 13.22) 2. Bugün. Konuşmasında önemsediği bilgileri vurgular. Bilgi edinmek amacıyla soru sorar.6) 2. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. çalışma yaprakları. başka bir deyişle vb. daha sonra. ne zaman. istek. 2.12. 16.14. Yarın” teması (kazanım C. 2.14. Karşılaştırmalar yapılırken “benzer olarak. 2. sonunda. bu nedenle. 4. kütüphanede. gözlem formları. 3. Sebep. [!] 2. Konuşma sırasında anlamayı kolaylaştırmak amacıyla resim. görselleri kullanmaları istenebilir. önce. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. sonuçta vb.1) 2. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir.” ifadelerinin kullanılması istenebilir. farklı olarak. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır. Okulda geçen bir gününü anlatmaları istenebilir.sonuç ilişkileri kurarken “çünkü bunun nedeni. anne baba veya bir yetkiliyle konuşmanın birbirinden farklı olması gerektiği vurgulanmalıdır. 11.3. Sınıfta. 2. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir.11.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 9. 12. 14. Duygu.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (3. 5.2. beğeni ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirir.14.12.8.2.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. sokak veya topluluk önündeki konuşmalarla. aynısı vb. 8.15.20) 2.14. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. bireysel değerlendirme ölçekleri ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. gibi. 18. gibi. fotoğraf vb. Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. açıklamak gerekirse.

ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (3. SINIF)
KAZANIMLAR 3. Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. Topluluk önünde konuşur. Üstlendiği role uygun konuşur. Masal, hikâye, fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. Deneyim ve anılarını anlatır. Konuşmalarında betimlemeler yapar. İkna edici konuşur. Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3.1. “Saygı Ağacı” (Sınıfta oluşturulan saygı ağacındaki ifadeleri kullanarak farklı durumları canlandırmaları istenebilir.) etkinliği yapılabilir. 3.2. a)Belirlenen bir konu ya da sorun hakkında beyin fırtınası yaptırılabilir. b)Ara disiplin: “Problem Çözme Süreci” etkinliği yapılabilir. 3.4. Öğrencilerden satış elemanı ve müşteri rollerini oynamaları istenebilir. 3.8. Sınıf ve sosyal kulüp başkanı seçimleri için konuşmalar yapmaları istenebilir. 3.7. a) Bir manzara resminde veya bir fotoğrafta gördüklerini anlatmaları istenebilir. b) Ara disiplin: “Düşünen Adam” etkinliği yapılabilir. AÇIKLAMALAR 3.1. Selamlaşma, tanışma, arkadaşlarıyla ve yetişkinlerle konuşma, teşekkür etme, kutlama, özür dileme, telefonda konuşma vb. 3.3. Öğrenciler bayramlarda, belirli gün ve haftalarda topluluk önünde konuşmaya cesaretlendirilir. 3.4. Drama, piyes veya canlandırmalarda üstlendiği rollerin özelliklerine uygun konuşma. 3.7. Yer ve nesneleri renk, biçim, büyüklük vb. kişileri de görünüş, duygu vb. yönlerden betimleme. 3.8. İleri sürdüğü düşüncenin kabul edilebilir gerekçelerini, nedenlerini ve kanıtlarını ortaya koyma. 3.2. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.3.30) 3.5. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.3.36) 3.7. kazanımı için matematik dersi “Düzlem” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 3.8. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.3.31) 3.1. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Kendinin ve başkalarının hata yapabileceğini kabul eder, bunu hoşgörüyle karşılar. 3.2. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Grup içinde duygu ve düşüncelerini paylaşır, grupla iş birliği yapar. “Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma” başlığı altındaki kazanımlar, gözlem formları, çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” ndan yararlanılabilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

62

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (3. SINIF) KAZANIMLAR 1. Okuma Kurallarını Uygulama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Okumak için hazırlık yapar. Okuma amacını belirler. Okuduğu kelimeleri doğru telaffuz eder. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. İşitilebilir bir ses tonuyla okur. Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. Akıcı okur. Kurallarına uygun sessiz okur. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.1. Okuma metni ve oturma biçimi belirlenir. Kitap ve göz arasındaki mesafe ile ışık düzeni ayarlanır. 1.4. Noktalama işaretleri konulmuş bir metinle konulmamış bir metnin okunuşu arasındaki farka dikkat çekilebilir. 1.3. Öğrencilerin okuma yanlışlıklarını belirlemeleri ve metni doğru biçimde okumaları istenmelidir. [!] 1.4. Öğretmen, örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir. 1.7. Gereksiz tekrarların ve duraklamaların, geri dönüşlerin, atlamaların, yanlış okumaların yapılmadığı, vurgu ve tonlamaya dikkat ederek konuşur gibi okuma. 1.8. Fısıldamadan, dudaklarını kıpırdatmadan, başını sağa sola çevirmeden, öne arkaya sallanmadan gözleriyle takip ederek okuma. [!] “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün okuma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar, gözlem formları, çalışma kâğıtları, öğrenci ürün dosyası kullanılarak ve sesli okuma çalışmalarıyla değerlendirilebilir. Ayrıca “Öz Değerlendirme Formu” kullanılabilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

63

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (3. SINIF)

KAZANIMLAR 2. Okuduğunu Anlama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Metinde verilen ipuçlarından hareketle, karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. Okuma öncesi, okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. Metnin giriş, gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur. Okuduklarını zihninde canlandırır. Okuduklarındaki duygusal ve abartılı ögeleri belirler ve sorgular. Okuduklarında ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. Önem belirten ifadeleri dikkate alarak okur. Okuduklarında karşılaştırmalar yapar. Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. Destekleyici ve açıklayıcı ifadeleri dikkate alarak okur. Özetleyen ve sonuç bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. Okuduklarında gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. Okuduklarının ana fikrini belirler. Okuduklarının konusunu belirler. Okuduğu şirin ana duygusunu belirler.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.4. Metnin belirli yerlerinde okumaya ara verilerek öğrencilerden sonrasını tahmin etmeleri istenebilir. 2.5. Zihninde canlandırdıklarını resimlemeleri ve sözel olarak anlatmaları istenebilir. 2.6. “Mümkün mü?” (Okudukları metinde geçen olayların mümkün olup olmadığı sorulabilir.) etkinliği yaptırılabilir. 2.8 / 2.11. • “Okan denizde yüzmek istiyordu fakat...” • “Zafer denizde yüzmek istiyordu çünkü..” vb. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir. 2.9. “Sibel bütün yemekleri, özellikle ........ seviyordu.” vb. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir. 2.10. • “Burcu, Gamze kadar...” • “Can, Mehmet’ den daha... “ vb. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir.

AÇIKLAMALAR 2.1. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” vb. sorularla ön bilgilerin hatırlanması sağlanır. 2.2. Bilinmeyen kelimenin anlamını, kendisinden önce veya sonra gelen kelime, cümle, resim veya sembolden yararlanarak tahmin etme. 2.8. Öğretmen “veya, ama, fakat, ancak” kelimelerinden sonra düşüncenin farklılaştığını öğrencilere sezdirmelidir. 2.9. Öğretmen “başlıca, daha iyi, özellikle, en iyisi, en kötüsü, en az, daha kötü vb.” ifadelerin, metinde önemli olanı vurguladığına öğrencilerin dikkatini çekmelidir. 2.10. Öğretmen “benzer olarak, farklı olarak, aynısı, …den daha, ….kadar” ifadelerinin, olaylar, kişiler veya nesneler arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koyduğunu öğrencilere sezdirmelidir. 2.11. Öğretmen, “çünkü, bunun nedeni, bu nedenle, olduğu için, bunun sonucunda, için, bu yüzden” ifadelerinin düşünceler, olaylar vb. arasında sebep-sonuç ilişkileri kurduğunu öğrencilere sezdirmelidir. 2.12. “yani, benim de düşündüğüm gibi, doğrusu, başka bir deyişle, açıkçası, hatta vb.” 2.13. “özet olarak, böylece, son olarak, sonuç olarak, kısacası, özetle, sonucunda vb.”

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

64

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (3. SINIF)

KAZANIMLAR 2. Okuduğunu Anlama (devamı) 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. Okuduğu metnin içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. Başlık ve içerik ilişkisini sorgular. Metindeki anlam bakımından çelişkili ifadeleri saptar. Okuduklarından çıkarımlar yapar. Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. Okuduklarıyla ilgili, kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Okuduğunu özetler. Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. Görsellerden yararlanarak, metnin içeriğini tahmin eder. Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. Metin içerisindeki renkli, altı çizili, koyu vb. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur. Okuduklarındaki dil, ifade ve bilgi yanlışlarını belirler. Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. Okuduklarını başkalarıyla paylaşır.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR 2.20. Öğretmen anlam bakımından çelişki içeren bir metin veya paragraf oluşturarak öğrencilerin bunları fark etmelerini sağlamalıdır. Bu çalışmayla öğrencilerin dikkati anlamaya yoğunlaştırılmalıdır.

2.24. a) Sınıfta saklanan bir nesneyi, kâğıtlara yazılmış notları takip ederek bulmaları istenebilir. b) Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yaptırılabilir. 2.27 “Hikâye Haritası” etkinliği yaptırılabilir.

[!] 2.24. En fazla üç aşamalı yönergeler verilmelidir. 2.26. Okuduklarını ana fikir ve ayrıntıları dikkate alarak kendi kelimeleriyle özetleme. 2.27. Hikâye unsurları: ana karakter, yer, olay, zaman. [!] 2.28. Yazarın isminin söylenmesi, varsa fotoğrafının gösterilmesi, çocukluğundan kısa bir kesitin verilmesi (Yazarın ayrıntılı biyografisi verilmemelidir.), ilgili yaş grubu için yazmış olduğu diğer eserlerinin tanıtılması yoluyla öğrencinin bilgi edinmesine yardımcı olunmalıdır. 2.24. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.3.27) “Okuduğunu Anlama” başlığı altındaki kazanımlar, sözlü sunu ve yazma çalışmaları, görselleştirme, gözlem formları, bireysel değerlendirme ölçeği, çalışma yaprakları (eşleştirme, resimleme-boyama, boşluk doldurma, resimden bulma, doğru-yanlış) ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

65

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (3. SINIF)

KAZANIMLAR 3. Anlam Kurma 1. 2. Metin içi anlam kurar. Metin dışı anlam kurar.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR 3.1. Bir metin içindeki cümle, paragraf veya paragrafları kullanarak anlam kurma. 3.2. Okuduğu metindeki bilgileri, metin dışında başka bir olay ve konuyla ilişkilendirerek anlam kurma.

4. Söz Varlığını Geliştirme 1. 2. 3. 4. 5. Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayırt eder. Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. Ekleri kullanarak kelimeler türetir.

4.1. “Resimli Bulmaca” (Resmin altında yer alan kutucuklara kelimeyi yazması istenebilir.) etkinliği yapılabilir.

4.1. Resimli sözlük, resim, fotoğraf vb. görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirme çalışmaları yapılabilir. 4.4. Resimli sözlüğe bakma, öğretmenine sorma vb. yollarla kelimelerin anlamlarını araştırma. [!] 4.5. Burada yalnızca “–cı, -lık, -lı, -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

66

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (3. SINIF)
KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR

5. Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma Serbest okuma yapar. Not alarak okur. Anlama tekniklerini kullanır. 4. Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. 5. Metnin türünü dikkate alarak okur. 6. Eğlenmek için fıkra, bilmece, tekerleme, masal vb. okur. 7. Paylaşarak okumaktan zevk alır. 8. Rehber yardımıyla okur. 9. Gazete ve dergi okur. 10. Bilgi edinmek için okur. 11. Sorgulayıcı okur. 12. Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. 1. 2. 3.

[!] 5. Bu başlık altında verilen yöntem ve teknikler öğrenciler tarafından belirlenmemeli, öğretmen ders içi uygulamalarda bu yöntem ve teknikleri sezdirmelidir. [!] 5.1. Serbest okumada amaç, okumanın alışkanlık hâline getirilmesidir. Okumanın alışkanlık hâline getirilebilmesi için, haftada iki ders saati serbest okumaya zaman ayrılmalıdır. Bu derslerde serbest okumalar yaptırılmalı, okuma dosyası doldurulmalı ve okuduklarına ilişkin (canlandırma, resimleme, sözlü ve yazılı anlatma, okuduğu kitabı sözlü ve yazılı olarak tanıtma vb.) etkinlikler yaptırılmalıdır. Okul dışında ise velilerle iş birliği içinde hareket edilerek öğrencinin her gün okumaya zaman ayırması, okuduklarını paylaşması ve ödüllendirilmesi sağlanmalı, ailelerin öğrenciyle okuması teşvik edilmelidir. Bu sınıf seviyesinde okutulan kitaplardaki metinlerin kısa, resimlerinin çok olmasına dikkat edilmelidir. 5.7. Metindeki karşılıklı konuşmalar öğrenciler arasında paylaştırılarak okutulabilir. 5.3. Kendini sorgulama, tekrar okuma, görselleştirme, sözlüğe başvurma, yetişkinden yardım alma vb. 5.4. Öğretmen belirginleştirmede (altını çizme, renklendirme, yıldız koyma vb.) yardımcı olur. 5.5. Şiir, masal, fıkra ve tekerlemeleri tekniğine uygun okuma. [!] Öğrenciler şiir ezberlemeye zorlanmamalı, ancak ilgi duydukları şiirleri ezberlemeye teşvik edilmelidir. Ezberledikleri şiirleri sınıf veya topluluk önünde okuma fırsatı verilmelidir. Şiirde sadece konu ve ana duygu bulma çalışmaları yaptırılmalı, daha ayrıntılı anlamsal ve biçimsel (redif, uyak vb.) analizler yaptırılmamalıdır. 5.8. Öğretmenin veya bir yetişkinin okumayı daha akıcı hâle getirmesi ve anlamayı geliştirmesi için öğrenciye rehberlik etmesi. Örneğin öğrenci okuduğunu anlamakta güçlük çekiyorsa, okuma hızı öğrencinin anlayacağı biçimde ayarlanabilir, cümleler veya paragraflar halinde okunabilir, gerekli yerlerde açıklama yapılabilir. 5.10. Bilgi edinmek için kütüphanelerden yararlanmalarını sağlayınız. 5.10. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.3.12) 5.2. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Etkili çalışma becerilerini kullanır. Öğrenme ile ilişkisini açıklar. . “Anlam Kurma”, “Söz Varlığını Geliştirme”, “Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma” başlıkları altındaki kazanımlar, gözlem formları, çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. Ayrıca “Öz Değerlendirme Formu” kullanılabilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

67

ÖĞRENME ALANI: YAZMA (3. SINIF)

KAZANIMLAR

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR 1.1. Yazma öncesinde araç, gereç, konu, plan, yöntem vb. belirleme.

1. Yazma Kurallarını Uygulama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. Yazmak için hazırlık yapar. Yazma amacını belirler. Kelimeler, cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru yazar ve yerinde kullanır. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. Yazılarında sözlük ve imla kılavuzundan yararlanır. Konu dışına çıkmadan yazar. Matematiksel ifadeleri doğru yazar. Yazma konusunu belirler.
1.5. Karışık olarak verilen kelimelerden anlamlı ve kurallı cümleler kurmaları istenebilir. 1.6. Noktalama işaretleri verilmeyen bir metinde gerekli noktalama işaretlerini kullanmaları istenebilir. 1.7. Öğrencilere yazım yanlışlarının bulunduğu bir metin verilerek bunları bulmaları ve düzeltmeleri istenebilir.

1.2. “Ne hakkında yazmak istiyorsun?”, “Yazında bize neler anlatmayı düşünüyorsun?” gibi sorularla öğrencinin yazma amacını belirlemesine yardımcı olunabilir. [!] 1.4. Büyük ve küçük bitişik eğik yazı harflerinin yazılışı (boyut, yön vb.) üzerinde önemle durulmalıdır. [!] 1.5. Cümlenin ögelerinden bahsedilmemeli ancak öğrenciler kurallı cümleler oluşturmaya özendirilmelidir. 1.6. Noktayı, sıralamalar yaparken ve kısaltmaların sonunda; virgülü, özneyi belirtmede; soru işaretini, soru bildiren cümlelerin sonunda; kısa çizgiyi, satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada; kesme işaretini, özel adların aldığı ekleri ayırmada; eğik çizgiyi, adres yazımında kullanır. 1.7. Cümleye büyük harfle başlama; ülke, ulus, kıta, kişi, yer ve hayvan adlarının ilk harfini büyük yazma; şiir mısralarının ilk harfini büyük yazma vb. 1.8. Satır çizgisine dikkat ederek yazma, satırlara aynı hizadan başlama, sayfa kenarlarında uygun boşluk bırakma, tarihi sağ üst köşeye yazma, başlıkla metin arasında uygun boşluk bırakma. 1.11. Üç basamaklı sayıları yazma. [!] Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımların hepsi yapılacak bütün yazma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. 1.5. kazanımı için matematik dersi “Uzunlukları Ölçme” alt öğrenme alanı (kazanım 5) 1.5. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 4) 1.5. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Bölme İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1.5. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılarla Çarpma İşlemi” alt öğrenme alanı (kazanım 2/5) 1.6. kazanımı için matematik dersi “Nokta” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1.11. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı (kazanım 1) “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar, gözlem formu, öğrenci ürün dosyası, çalışma yaprakları değerlendirilebilir. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” kullanılabilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

68

ÖĞRENME ALANI: YAZMA (3. SINIF)
KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR

2. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. 2. Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır. 3. Yazısına uygun başlık belirler. 4. Olayları, oluş sırasına göre yazar. 5. Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. 6. Yazılarında ana fikre yer verir. 7. Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. 8. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 9. Yazılarında uygun ifadeleri kullanarak, destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. 10. Yazılarında karşılaştırmalar yapar. 11. Yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. 12. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. 13. Duygu, düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. 14. Kendisini, ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. 15. Özet çıkarır. 16. Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter, olay, yer, an ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar. 17. Sorular yazar. 18. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle açıklayan yazılar yazar. 19. Yazılarında ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular.

2.5. “Boşlukları Doldur” etkinliği yaptırılabilir. 2.7. “Beni Tamamla” etkinliği yaptırılabilir. 2.10. Gezdikleri yerleri, izledikleri çizgi filmleri vb. yazarak karşılaştırmaları istenebilir. 2.11. Eksik bırakılmış cümlelerin sebep- sonuç ilişkisi kurarak anlamına uygun tamamlamaları istenebilir. 2.12. Düğün, bayram gibi. izledikleri törenlerle ilgili yazılar yazmaları istenebilir. 2.13. “Bir mucit olsaydınız neyi icat etmek isterdiniz?” sorusu sorularak öğrenciler yazmaya yönlendirilebilir. 2.14. Kendisinin beğendiği ve beğenmediği özelliklerini yazması istenebilir.

2.4. Olayları sıralarken “ilk önce, önce, sonra, daha sonra, sonunda vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. [!] 2.5. Ad (adın iyelik ekleri),adın tekil ve çoğul biçimleri verilmelidir. Adların yerine kullanılan kelimeler (zamir) ve varlıkları çeşitli yönlerden niteleyen kelimeler (sıfat) ile ilgili örnekler verilmelidir. Kelime türlerinin tanımları verilmemelidir. 2.7. Yazılarında, farklı bir düşünceye geçerken “ama, fakat, veya vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.9. Yazılarında, “örneğin, örnek olarak, özellikle, gibi, açıkçası, açıklamak gerekirse, yani, başka bir deyişle vb.” ifadeleri kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler vermeye özendirilir. 2.10. Yazılarında, karşılaştırmalar yaparken “aynısı, benzer olarak, farklı vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.11. Yazılarında, sebep - sonuç ilişkileri kurarken “çünkü, neden olarak, için, dolayısıyla vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.12. Günlük olaylar, aile ve okul içinde yaşananlar, izledikleri vb. izlenimler hakkında yazmaları istenebilir. 2.14. Öz geçmişi, ilgileri, özellikleri vb. hakkında yazar. 2.15. Konunun ana fikrini ve önemli noktalarını, öğrencinin kendi ifade biçimiyle özetlemesine dikkat edilmelidir. 2.17. Öğrencilerden meraklarını gidermek, bilgi edinmek ve soru yazma becerilerini geliştirmek amacıyla, soru yazmaları istenebilir. 2.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün, Bugün, Yarın” teması (kazanım C.3.33) 2.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.3.34) 2.1. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.3.46) 2.14. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün, Bugün, Yarın” teması (kazanım C.3.3) 2.14. Özel Eğitim: Kendini ifade edebilme becerisini geliştirir. “Kendini Yazılı Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar, yazma çalışmaları, gözlem formları, çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyalarıyla değerlendirilebilir. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” ndan yararlanılabilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

69

Doğum günü. Tür. Sınıf ve okul gazetesi hazırlatılabilir. farklı renkle yazma vb. 3. 8. için tebrik kartı hazırlamaları istenebilir. 7. yazar. dergiye bir mektupla iletmesi istenebilir. Bugün. 3. İş birliği yaparak yazar. Okulca yapılan bir geziyle ilgili rapor yazmaları istenebilir. yazar. Yarın” teması (kazanım C. anı vb. afiş vb. İstediği bir konuda yazılar yazar. 11. 3. Mektup yazar.11. 3.10. 4. bayram.9. yazma çalışmaları. Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. Günlük.4.2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 70 . 13.7. Arkadaşıyla veya grupla yazma çalışmaları. çevresinde gerçekleşen olayları açıklama vb. 9.5) “Tür. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. Ara disiplin: “Düşünen Adam” etkinliği yaptırılabilir. 3. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3.4.6. Okuduğu çocuk dergisi hakkındaki düşüncelerini. Duyuru.3.3. 6. AÇIKLAMALAR 3. [!] 3.4. Yazılacak konunun seçimi öğrencilere bırakılmalıdır. Vurgulamak istediği kelime ya da cümleleri farklı yazar. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyalarıyla değerlendirilebilir. 3. 10.8 “Şiir Yaz” etkinliği yaptırılabilir. 3. İkna edici yazılar yazar. koyulaştırma. Yazılarında betimlemeler yapar.9. Davetiye ve tebrik kartı yazar.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (3. 3. Altını çizme. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma” başlığı altındaki kazanımlar. Şiir yazar. 12. 3. Hikâye yazar. 3. 2. Gezi ve gözlem raporları yazma. gözlem formları. 5. Kısa oyunlar yazar. “Oyun Yaz” etkinliği yaptırılabilir. SINIF) KAZANIMLAR 3. kutlaması vb. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün.

2. Bayram. okul) ve haritayı (yaşadığı il. 8. a) Farklı mevsimlere ilişkin fotoğraflar sınıfa getirilir.2. 1.2) 1. Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. Öğrencilerden fotoğrafları inceleyerek doğadaki değişiklikleri yorumlamaları istenebilir. 11. Renklerin adları.5.26) 1.12. 4. anlamlandırır ve yorumlar.3. ilçe) yorumlamaları istenebilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. 9. haberleri. sonbahar ve ilkbahar mevsimlerine ilişkin kavram haritası yapmaları istenebilir. Görsel Okuma 1. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. b) Kış. kazanımı için matematik dersi “Kesirler” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1. 5. 1. 6.2. “Hangi reklam sizi çok etkiliyor?”. 14. kazanımı için matematik dersi “Şekil Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2/3) 1. 15.27) 1.10) 1. 1. 1.9. 2. Beden dilini yorumlar. ağırlık vb. dergi.4. Hava durumu. 12. Öğrencilerin günlük yaşamında bilmesi gereken trafik işaretleri açıklanmalıdır. 1. Bugün. toplantı. Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. yaz. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün.3.11. kızgınlık. Harita ve kroki okur. Yarın” teması (kazanım C. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B. Karikatürde verilen mesajı algılar.5. Sırayla verilmiş bir dizi resmin her biri için birer cümle kurarak anlamlı bir paragraf oluşturmaları istenebilir. düşünceleri sorgular.10. öfke. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. 1. Reklamlarda verilen mesajları sorgular. TV ) verilen bilgileri. Öğrencilerden verilen kroki (ev. 13. Diğer öğrencilerden arkadaşlarının bu duyguları anlatırken beden dilini doğru kullanıp kullanmadıklarını değerlendirmeleri istenebilir. c) Mevsim değişikliklerinde (ilkbahar ve sonbahar) çevre gezisi ya da piknik düzenlenerek öğrencilerin doğadaki değişikliklere ilişkin izlenimlerini ifade etmeleri istenebilir. grafik ve basit tabloları yorumlama. endişe gibi duyguları beden dilini kullanarak anlatmaları istenir.1.3. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. kazanımı için matematik dersi “Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı (kazanım 4/7) 1. AÇIKLAMALAR 1.8. 7.3. Trafik işaretlerinin anlamlarını bilir.1. kazanımı için matematik dersi “Uzunlukları Ölçme” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1. 1. Şekil. km gibi sembol ve kısaltmaların anlamını bilme. 3.9. Bugün. Yarın ” teması (kazanım C. 1. Metin ve görsel ilişkisini sorgular.1. Doğayı izler. Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar.3. (<).8. veli.1. gözlem formları.10. Öğrencilerden gruplara ayrılarak bir reklam hazırlamaları ve hazırladıkları reklamlarda verilen mesajları sınıfça sorgulamaları istenebilir. Matematik dersinde geçen (>). “Neden bu reklamdan etkilediğinizi düşünüyorsunuz?” gibi sorularla öğrencilerin reklamları sorgulamaları sağlanır.5. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” ndan yararlanılabilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 71 . Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar.Birkaç öğrenciden sevinç.14. SINIF) KAZANIMLAR 1. Resim ve fotoğrafları yorumlar. 1. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar.3.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (3. 10. Kitle iletişim araçlarıyla (gazete. Renkleri tanır. (=). kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A. anma töreni ve yöreye özgü sosyal olayların toplum açısından önemi ve anlamı üzerinde tartışma.31) 1. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. kazanımı için matematik dersi “Tablo” alt öğrenme alanı (kazanım 1) 1.24) “Görsel Okuma” başlığı altındaki kazanımlar. Çevresinde gördüğü yönlendirme ve uyarı işaretlerinin anlamını bilme.3. [!] 1. cm. kullanıldığı yerler ve ifade ettiği anlamları bilme.3.

3. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. Bilgileri tablo ve grafikle sunar. grafik. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. a.9. düşünce ve izlenimlerini drama. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Okul Heyecanım” teması (kazanım A.3. Bilgi.1. 5. kazanımı için matematik dersi “Şekil Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 2) 2. bilgi ve izlenimlerini resim.3. 8. 2.3.13) 2. diğerlerinin anlatılanlara göre bu resmi çizmeleri istenebilir. düşünce. SINIF) KAZANIMLAR 2. Duygu.4. yollarla sunar. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 72 . ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. Sunum yöntemini belirler. Sunuma hazırlık yapar. Bunlar sınıf ve okul panosunda da sergilenebilir. Sunum öncesinde araç. Bir öğrenciden elindeki resmi ayrıntılarıyla anlatması. El kuklası. Duygu. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. konuyla ilgili bilgi toplama ve deneme yapma. şekil ve sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir.13) “Görsel Sunu” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları. Yarın” teması (kazanım C. 9. müzikli oyun. 6. 2. 2.21) 2. kukla vb.11) 2. Sunum yöntemini belirlerken izleyenleri. Bugün.6. Sununun anlaşılmasını desteklemek amacıyla konuyla ilgili bir nesne veya modeli sınıfa getirerek kullanmaları istenebilir. Okudukları bir kitap için “farklı bir kitap kapağı” hazırlamaları istenebilir. 4. eldiven kuklası. tepegöz. Yarın” teması (kazanım C. imkânlarını ve ortamı dikkate alarak resim.8. Görsel Sunu 1. 7.6.8. kazanımı için matematik dersi “Şekil Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 2) 2. tiyatro. Sunularını değerlendirir. ipli kukla ve gölge kuklalarından yararlanarak konuşma yapmaları ya da hikâye anlatmaları istenebilir. duygu ve düşüncelerini sunmak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır.2. gereç hazırlama. Bugün.3.3. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Benim Eşsiz Yuvam” teması (kazanım B.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (3. AÇIKLAMALAR 2. 2. 2. Öğrenciden görselleştirdikleri ürünleri arkadaşlarıyla paylaşması istenebilir. bilgisayar vb.3. sunu yollarından birini tercih etmeye yönlendirilmelidir. b. 3. Ayrıca öğrencinin kendi gelişimini görmesi için “Öz Değerlendirme Formu” ndan yararlanılabilir. Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. kazanımı için hayat bilgisi dersi “Dün. şekil.3. 2.

İLKÖĞRETİM DÖRDÜNCÜ SINIF KAZANIMLARI .4.

Görgü kurallarına uygun dinler.1. Dinleyeceği konuyla ilgili bilgi toplama.2. Dinleme amacına uygun yöntem belirler.4) “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar gözlem yapılarak değerlendirilebilir. görselleştirme. [!] “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün dinleme etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.4. 5. saygılı olma. soru sorma vb.3.5./3. 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. 2. “Bunu dinlememizin nedenleri neler olabilir?” soruları sorularak öğrenciler dinleme amaçlarını belirlemeye yönlendirilebilir. 1. merak ettikleriyle ilgili sorular hazırlama.) belirlemeleri istenebilir. SINIF) KAZANIMLAR 1. 1. Konuşanın sözünü kesmeme. 1.2. kendilerine en uygun yöntemi (not alma. “Yerini Bul” etkinliğini yapmalarını istenebilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 74 . “Dinleme sonucunda neler öğrenebileceğinizi düşünüyorsunuz?. 4. Öğrencilerden dinleme sırasında kullanabilecekleri. Dinlemek için hazırlık yapar. “İyi Bir Dinleyici Olmak İçin” neler yapılabilir? 1. 1. Dinleme Kurallarını Uygulama 1. Dinleme amacını belirler. not almak için gerekli araçları hazırlama vb. 3. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. 1. 4. söz isteme. kendini konuşanın yerine koyma vb.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (4. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Işık ve Ses” alt öğrenme alanı (kazanım 6. “Bunu niçin dinleyeceğiz?.

niçin ve kim sorularına cevap bulmaları istenebilir. Dinlediklerinde dil. ifade ve bilgi yanlışlıklarını belirler. 2. 14. Dinlediklerinde ne. Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. dinlediği konudan yararlanarak tahmin edebilir. Bilmediği kelimenin anlamını. 3. nasıl. 2. sunulan görsellerden. “benim düşünceme göre. 2. Dinlediklerinde öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. bilimsel verilere dayanan. fotoğraf vb. “5N 1K ” (Dinledikleri hikâye. 2.) b.5. 15. 2. 12. 16. Öğrencilerin anlatılanları daha kolay anlayabilmeleri için resim. ne zaman. masal veya metinden ne. konuşma ortamını ve konuşma içeriğini değerlendirir. nerede. “Neden? Çünkü…” etkinliği yaptırılabilir. 4. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını tahmin eder. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. 2. nerede. 10. Dinlediklerinde duygusal ve abartılı sözleri ayırt eder. “Eş Anlamlısını Bul” (Çalışma kâğıdında verilen kelimelerle dinledikleri metindeki kelimeleri anlam açısından karşılaştırmaları istenebilir. Dinledikleri kelimelerin gerçek ve mecaz anlamlarını ayırt eder.9. 5. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.2. Dinlediğini Anlama 1. 6. Dinlediklerinde gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. Konuşmacıyı. 2. 9.8. 2.4. 7. 8. hayal ürünlerini belirlemeleri istenebilir. kullanılabilir. Dinlediklerinde destekleyici ayrıntıları. Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 75 .) etkinliği yaptırılabilir. 19. Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. Dinledikleri bir masaldaki veya izledikleri bir çizgi filmdeki abartıları. “Eş Sesli Kelimeleri Bul” (Söylenişleri aynı anlamları farklı kelimeleri bulmaları istenebilir. Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder.13. yazılı veya görsel olarak ifade edilebilir. 17. şekil. tonlama ve telaffuza dikkat eder. 13. 18.6. Dinlediklerinin ana fikrini belirler. Dinlediklerinin konusunu belirler. Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır.) etkinliği yaptırılabilir.11. 2. herkes tarafından kabul gören ve kişiden kişiye değişmeyen ifadeleri ayırması.12. a.” ile başlayan ifadelerle. “Karşıtını Bul” etkinliği yaptırılabilir. bana göre vb. 11. Dinlerken vurgu. bence.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (4.10 / 2. Dinlediklerini zihninde canlandırır. Zihinde canlandırılanlar sözlü. 20. yardımcı fikirleri bulur. AÇIKLAMALAR Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. ne zaman. Dinlediği şiirin ana duygusunu belirler. Dinlediklerinde. cümlenin anlamından. SINIF) KAZANIMLAR 2. nasıl.

Dinledikleriyle ilgili çıkarımlar yapar. 2.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (4. doğru-yanlış) kullanılarak değerlendirilebilir. 2.21. 30.22.1. yer. kişi. Dinlediklerinde geçen nesne. 26. 2. 33.22. resimden bulma. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Maddeyi Tanıyalım” ünitesi (kazanım 1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 76 . Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. 22.33.27. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 2. 32.26. araştırır. resimleme-boyama. Dinlediklerinde ortaya konulan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır. görselleştirme. Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. olay. Dinledikleriyle ilgili kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. SINIF) KAZANIMLAR 2. Acil durumlarda binalar tahliye edilirken nelerle karşılaşabilecekleri ve yapılması gerekenlerle ilgili bir metin okunarak öğrencilerden dinledikleriyle ilgili çıkarımlar yapmaları istenebilir. Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 2. Dinlediği konuya uygun. Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar.2) 2. Dinlediklerini özetler. Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler.3) “Dinlediğini Anlama” başlığı altındaki kazanımlar sözlü sunu. 29. yer vb. bireysel değerlendirme ölçekleri. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Geçmişimi Öğreniyorum” ünitesi kazanımlarının tamamı 2. olay. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Kuvvet ve Hareket” ünitesi (kazanım 1. En az üç aşamalı yönergeler verilmelidir. 23. boşluk doldurma. 25. Dinlediğini Anlama (devamı) 21.27. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliğini yapılabilir. çalışma yaprakları (eşleştirme. arasında çoklu karşılaştırmalar yaptırılabilir. 2. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını 24. uygular. 27. Hikâye unsurları: ana ve yardımcı karakterler. gözlem formları. zaman. 31. 28. farklı başlıklar bulur.

ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (4. SINIF)

KAZANIMLAR 3. Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. Katılımlı dinler. 2. Seçici dinler. 3. Sorgulayarak dinler. 4. Bilgi edinmek için haber, sunu, belgesel vb. dinler ve izler. 5. Eğlenmek için masal, hikâye, şarkı, tekerleme, tiyatro vb. dinler/izler. 6. Şiir ve müzik dinletilerine katılır. 7. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR 3.1. Dinleme sürecine katılma, soru sorma, açıklama yapma.

3.2. Boşluklar bırakılmış bir metin öğrencilere verilir. Öğretmen metni okurken öğrencilerden boşlukları doldurmaları istenebilir. / 3.4. Televizyon ve radyodan dinlenen güncel haberlerin anlatılması istenebilir. 3.5. Tiyatro, sinema vb. izletilebilir.

3.2. İstenen bilgiyi seçme, ilgi ve ihtiyaçlarını dikkate alarak dinleme. “ Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları, çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

77

ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (4. SINIF)

KAZANIMLAR 1. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. Konuşmak için hazırlık yapar. Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere söyler. Konuşma yöntemini belirler. Dinleyicilerle göz teması kurar. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. Kelimeleri doğru telaffuz eder. Akıcı konuşur. Sesine duygu tonu katar. Konuşmalarında beden dilini kullanır. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. Konu dışına çıkmadan konuşur. Görgü kurallarına ve değerlere (millî, manevi, kültürel, ahlâkî, sosyal vb.) uygun konuşur. Konuşma konusunu belirler.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. Ara disiplin: “İyi Bir Konuşmacı Olmak İçin” etkinliği yaptırılabilir 1.1. Öğrenciye bir araştırma konusu verilerek konuyla ilgili bilgi toplaması ve sınıfla paylaşması istenebilir. / 1.7. Televizyondaki sunucuları seyretmeleri ve bir sunucunun konuşmasını canlandırmaları istenebilir. 1.8. Mutluluk veya üzüntü duydukları bir olayı anlatmaları istenebilir.

AÇIKLAMALAR 1.1. Konuşulacak konuyla ilgili plan yapma, bilgi toplama, görseller hazırlama, deneme yapma vb. 1.2. Öğrenciden “Ne hakkında konuşmak istiyorsun?”, “Bize neler anlatmayı düşünüyorsun?” gibi sorular sorularak konuşma amacını belirlemesi sağlanabilir. 1.7. Duraklamaların, gereksiz kelime kullanımının ve ses tekrarlarının olmadığı, vurgu ve tonlamaya dikkat edilerek yapılan konuşma. 1.8. Üzüntü, sevinç, korku gibi duyguları ses tonuna yansıtma. 1.12. Konuşmacının sözünü bitirmesini bekleyerek, söz alarak, incitmeden büyüklerine, bayrağa, vatana ve millete saygı göstererek konuşma. [!] “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün konuşma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar sözlü sunu, gözlem formları ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

78

ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (4. SINIF) KAZANIMLAR 2. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. Kendine güvenerek konuşur. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır. Konuşmasında söz varlığını kullanır. Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. Konuşmasını görsel sunuyla destekler. Dinleyici grubunu ve bulunduğu ortamı dikkate alarak konuşur. Konuşmasında ana fikri vurgular. Konuşmasında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları vurgular. Konuşmasında, önemsediği bilgileri vurgular. Düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunar. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Konuşmalarında destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. Konuşmalarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. Konuşmalarında önem belirten ifadeleri kullanır. Konuşmalarında mizahî ögelere yer verir. 2.2. Geçmiş zamanı kullanarak bir anısını anlatması istenebilir. / 2.4. Yeni öğrenilen bir kavram hakkında bilgi toplanarak sınıfta paylaşılması istenebilir. 2.2. Olayları sıralarken ilk önce, önce, daha sonra, ondan sonra, sonunda, sonuçta, vb. ifadelerini kullanmaları istenebilir. Burada eylemde zaman konusuna anlam yönüyle değinilecek, zaman ekleri konusu verilmeyecektir. Örneğin “koştu” biten bir eylemi, “koşuyor” devam eden bir eylemi, “koşacak” gelecekte yapılacak bir eylemi anlatır. 2.3. Konuşmalarında deyim, atasözü, tekerleme, mâni, özlü söz ve mecazlarla, mizahî ögeleri kullanmaları sağlanmalıdır. 2.5. Konuşma sırasında anlamayı kolaylaştırmak amacıyla resim, fotoğraf vb. görselleri kullanmaları istenebilir. [!] 2.6. Sınıfta, kütüphanede, sokak veya topluluk önündeki konuşmalarla arkadaş, öğretmen, anne baba veya bir yetkiliyle konuşmanın birbirinden farklı olması gerektiği vurgulanmalıdır. 2.8/2.13. Destekleyici ve açıklayıcı örnekler verirken “örneğin, örnek olarak, özellikle, gibi, açıkçası, açıklamak gerekirse, yani, başka bir deyişle, vb.” ifadeleri kullanmaları istenebilir. 2.14. Bir düşünceden farklı bir düşünceye geçerken “ancak, veya, ama, fakat, yalnız” ifadelerini kullanmaları istenilebilir. 2.15. Önemli olanı belirtirken “başlıca, daha iyi, özellikle, en iyisi, en kötüsü” ifadelerini kullanmaları istenebilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

79

ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (4. SINIF) KAZANIMLAR 2. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme (devamı) 17. Konuşmasını, konuşma içeriğini ve konuşma ortamını değerlendirir. 18. Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. 19. Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. 20. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. 21. Duygu, düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. 22. Konuşmasını özetler. 23. Dilek, istek, beğeni ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirir. 24. Konuşmasının başında ve sonunda dikkat çekici ve çarpıcı ifadeleri kullanır. 25. Kendisini, ailesini ve çevresini tanıtır. 26. Bilgi edinmek amacıyla soru sorar. 27. Konuşmalarında ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. 2.18. Seçilen iki öğrencinin farklı ve benzer özellikleri hakkında diğer öğrencilerin konuşmaları istenebilir. 2.21. a) Sanatsal ürünler (Resim, şiir, heykel) hakkında konuşmaları istenebilir. / b) Hayal kurmaları ve kurdukları hayali sınıfla paylaşmaları istenebilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2.18. Karşılaştırmalar yaparken “benzer olarak, gibi, farklı olarak, aynısı vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.19. Sebep-sonuç ilişkileri kurarken “çünkü, bunun nedeni, bu nedenle, bunun sonucunda, bu yüzden vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.22. Konuşmasını özetlerken “özet olarak, böylece, son olarak, sonuç olarak, kısacası, özetle, sonucunda vb.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 2.11. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Geçmişimi Öğreniyorum” ünitesi (kazanım 1) 2.20. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Kendimi Tanıyorum” ünitesi (kazanım 3) 2.18. Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim: Spor yapan ve yapmayan insanların sağlıkları arasındaki farkları açıklar. 2.20. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: Okuldaki karar verme süreçlerine katılır. “Kendini Sözlü Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar, sözlü sunu, rol yapma, gözlem formları, çalışma yaprakları, bireysel değerlendirme ölçekleri kullanılarak değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

80

ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (4. SINIF) KAZANIMLAR 3. Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. 2. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. 3. Topluluk önünde konuşur. 4. Üstlendiği role uygun konuşur. 5. Masal, hikâye, fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. 6. Deneyim ve anılarını anlatır. 7. Konuşmalarında betimlemeler yapar. 8. İkna edici konuşur. 9. Bilgi vermek amacıyla konuşur. 10. Sorgulayarak konuşur. 11. Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3.2. a) Belirlenen bir konu ya da sorun hakkında beyin fırtınası yaptırılabilir. b) Belirlenen bir konuda tartışma ve münazara yaptırılabilir. / 3.3. Panel, forum, tartışma vb. etkinlikler düzenlenebilir. 3.4. Drama, piyes veya canlandırma yaptırılabilir. / 3.9. Bir konuyla ilgili gazete, dergi, ansiklopedi vb. kaynaklardan bilgi toplayarak sınıfla paylaşmaları istenebilir. / 3.10. Çevresinde karşılaştığı herhangi bir sorunla ilgili olarak konuşmaları istenebilir. AÇIKLAMALAR 3.1. Selamlaşma, tanışma, arkadaşlarıyla ve yetişkinlerle konuşma, teşekkür etme, kutlama, özür dileme, telefonda konuşma vb. 3.3. Öğrenciler belirli gün ve haftalarda, bayramlarda topluluk önünde konuşmaya cesaretlendirilir. 3.7. Yer ve nesneleri renk, biçim, büyüklük vb. kişileri de görünüş, duygu vb. yönlerden betimleme. 3.8. İleri sürdüğü düşüncenin kabul edilebilir gerekçelerini, nedenlerini ve kanıtlarını açıklama. 3.10. Herhangi bir konuda katıldığı veya katılmadığı noktaları, nedenleriyle karşısındaki kişiyi incitmeden ifade etme. 3.7. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Geçmişimi Öğreniyorum” ünitesi (kazanım 5) 3.1. Özel Eğitim: İlişkiyi başlatma ve sürdürme becerisi geliştirir. “Tür, Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları kullanılarak ve öz değerlendirmeyle değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

81

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. SINIF)

KAZANIMLAR 1. Okuma Kurallarını Uygulama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Okumak için hazırlık yapar. Okuma amacını belirler. Okuma amacına uygun yöntem belirler. Okuduğu kelimeleri doğru telaffuz eder. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. Akıcı okur. Kurallarına uygun sessiz okur. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR 1.1. Okunacak metin belirlenir, okuma ortamı düzenlenir vb.

1.4. Seçilen metin bir öğrenciye okutulur. Diğer öğrencilerden okuyucunun yaptığı hataları belirlemeleri ve doğru olarak okumaları istenebilir.

1.2. Öğretmen öğrencinin neyi ve niçin okuyacağı konusunda yardımcı olmalıdır. 1.3. Okuma amacını ve metnin türünü dikkate alarak sesli veya sessiz okuma, not alarak okuma, seçici okuma, sorgulayarak okuma vb. uygulanabilir. [!] 1.5. Öğretmen örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir. 1.7. Gereksiz tekrarların ve duraklamaların, geri dönüşlerin, atlamaların, yanlış okumaların yapılmadığı, vurgu ve tonlamaya dikkat ederek konuşur gibi okuma. 1.8. Fısıldamadan, dudaklarını kıpırdatmadan, başını sağa sola çevirmeden, öne arkaya sallanmadan gözleriyle takip ederek okuma. [!] “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımları bütün okuma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar, gözlem formları kullanılarak değerlendirilebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

82

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. SINIF)
KAZANIMLAR 2. Okuduğunu Anlama 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Metinde verilen ipuçlarından hareketle, karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. Okuma öncesi, okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. Metnin giriş, gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur. Okuduklarını zihninde canlandırır. Okuduklarındaki duygusal ve abartılı ögeleri belirler ve sorgular. Okuduklarında ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. Önem belirten ifadeleri dikkate alarak okur. Okuduklarında karşılaştırmalar yapar. Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. Betimleyen ve tanımlayan ifadeleri dikkate alarak okur. Genel ve özel durumları bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. Destekleyici ve açıklayıcı ifadeleri dikkate alarak okur. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.4. Bir metnin giriş, gelişme ve sonuç kısımlarına ait karışık olarak verilen paragrafları sıraya koymaları istenebilir. 2. 6. Abartılı ögelerin yer aldığı ve almadığı cümleler karışık olarak verilerek öğrencilerden bunları ayırmaları istenebilir. 2.9/ 2.12/ 2.13/ 2.14/ 2.15. Önem belirten, betimleyen, genel ve özel durumları bildiren, destekleyen ve açıklayan, özetleyen ve sonuç bildiren ifadelerin yerlerinin boş bırakıldığı cümleler verilerek öğrencilerden boşluklara uygun ifadeleri yerleştirmeleri istenebilir. • • 2.8/2.11. “Annesi Okan’a pasta yaptı ancak...” “Annesi Emel’e pasta yaptı bu yüzden...” vb. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir. AÇIKLAMALAR 2.1. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” gibi sorularla ön bilgilerin harekete geçirilmesi sağlanır. 2.2. Bilinmeyen kelimenin anlamını, kendisinden önce veya sonra gelen kelime, cümle, resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etme. [!] 2.8. Öğretmen “veya, ama, fakat, ancak” kelimelerinden sonra düşüncenin farklılaştığını öğrencilere sezdirmelidir. [!] 2.9. Öğretmen “başlıca, daha iyi, özellikle, en iyisi, en kötüsü, en az, daha kötü vb.” ifadelerin metinde önemli olanı vurguladığına öğrencilerin dikkatini çekmelidir. [!] 2.10. Öğretmen “benzer olarak, farklı olarak, aynısı, …den daha, ….kadar” ifadelerinin, olaylar, kişiler veya nesneler arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koyduğunu öğrencilere sezdirmelidir. [!] 2.11 Öğretmen, “çünkü, bunun nedeni, bu nedenle, olduğu için, bunun sonucunda, için, bu yüzden” ifadelerinin düşünceler, olaylar vb. arasında sebep-sonuç ilişkileri kurduğunu öğrencilere sezdirmelidir. 2.12. “şöyle ifade edebiliriz, tanımlayacak olursak, …demektir, ….tanımlanmaktadır vb.” 2.13. “genel olarak, genellikle, sık sık, her zaman, tamamen, özel olarak, birkaçı, bunlardan biri, sadece, çoğunlukla vb.” 2.14. “yani, benim de düşündüğüm gibi, doğrusu, başka bir deyişle, açıkçası, hatta vb.”

2.9. “Ülkemizin başarılı olduğu spor dallarının başında....... gelir.” vb. cümleler verilerek bunları tamamlamaları istenebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

83

ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. SINIF)

KAZANIMLAR 2. Okuduğunu Anlama (devamı) 15. Özetleyen ve sonuç bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. 16. Okuduklarında gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. 17. Okuduğu metindeki öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. 18. Okuduklarının konusunu belirler. 19. Okuduklarının ana fikrini belirler. 20. Okuduklarında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları belirler. 21. Okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. 22. Okumasını, metnin içeriğini ve okuma ortamını değerlendirir. 23. Başlık ve içerik ilişkisini sorgular. 24. Metindeki anlam bakımından çelişkili ifadeleri saptar.

ETKİNLİK ÖRNEKLERİ

AÇIKLAMALAR

2.15. “özet olarak, böylece, son olarak, sonuç olarak, kısacası, özetle, sonucunda vb.” 2.17. Okuduklarında; “benim düşünceme göre, bence, bana göre” vb. ile başlayan ifadelerle; bilimsel verilere dayanan ve herkesçe kabul gören ifadeleri ayırma. 2.24. Öğretmen tarafından anlam bakımından çelişki içeren bir metin veya paragraf oluşturularak öğrencilerin bunları fark etmeleri sağlanabilir. Bu çalışmayla, öğrencilerin dikkatini anlamaya yoğunlaştırıp yoğunlaştırmadıkları belirlenebilir.

2.17. Karışık olarak verilen öznel ve nesnel yargı belirten cümleleri ayırmaları istenebilir.

: Sınıf-okul içi etkinlik

: Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı

: Diğer derslerle ilişkilendirme

: Ara disiplinlerle ilişkilendirme

: Ölçme ve değerlendirme

84

Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. boşluk doldurma ve çoktan seçmeli sorular kullanılarak değerlendirilebilir. Okuduklarından çıkarımlar yapar. Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. 27. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 85 . koyu vb. 33. [!] 2. gözlem formları.31. “Yazar size ne anlatmak istiyor?”. Okuduklarının ana fikri dikkate alarak kendi kelimeleriyle özetlemesi. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: İnsan haklarını içeren metinleri okuyup tartışır.33. 36. 38. sorularla yazarın amacı belirlenir.32. “Neden?” vb. 32. 30. 2. Okuduklarını başkalarıyla paylaşır. “Yazarla aynı fikirde misiniz?”.27. Okuduklarındaki dil. “Bunu nasıl anladınız?”. 2. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. görselleştirme yaptırılarak. 39. 2. Örneğin. Metin içerisindeki renkli. Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder.28. Ara disiplin: “İnsan Hakları Kahramanı” etkinliği yaptırılabilir. Öğrencilere önemli görülen yazarların kısa biyografisi ve diğer eserleri hakkında bilgi edinmeleri için araştırma ödevi verilebilir. 2. 28. Okuduklarıyla ilgili kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. SINIF) KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. “Okulda başarılı olmanın gerekleri” b. eşleştirmeli.29. Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. Okuduğunu özetler 31.30. Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. 34. Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. 2.27. 40. zaman. Hikâye unsurları: ana ve yardımcı karakterler. “Okuduğunu Anlama” başlığı altındaki kazanımlar. 26. bireysel değerlendirme ölçeği. a. En az üç aşamalı yönergeler verilmelidir. 2. sözlü sunu ve yazılı anlatım. 2. yer. 29. Okuduklarında eksik bırakılan ve ilgisi olmayan bilgiyi fark eder. 41. Yazarın amacını belirler. ifade ve bilgi yanlışlarını belirler. Belirli bir konuda okuduğu metni yönergeye dönüştürmesi istenebilir.31 “Hikâye Haritası” etkinliğini yaptırabilirsiniz. altı çizili. Okuduğunu Anlama (devamı) 25. olay. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yaptırılabilir. 35. 37. 2.

konuyla ilişkilendirerek anlam kurma. Anlam Kurma 1. 2. SINIF) KAZANIMLAR 3.3.1. Cümle içinde verilen kelimenin eş veya zıt anlamlısını verilen seçenekler arasından belirlemeleri istenebilir. 3. paragraf veya paragrafları kullanarak anlam kurma.2. yollarla kelimelerin anlamları araştırma. Metin içi anlam kurar. 6. Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayırt eder. Sözlüğe bakma. 5. Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. metin dışında başka bir olayla. Burada yalnızca “–cı. Eş sesli kelimelerin farklı anlamlarının kullanıldığı cümlelerle ilgili olan resimleri eşleştirmeleri istenebilir. Ekleri kullanarak kelimeler türetir. öğretmenine sorma vb. Öğrencilerden kavramları eşleştirmeleri. Metinler arası anlam kurar.1.2. 3. 3. Söz Varlığını Geliştirme 1. 3. 4.4. Bir metin içindeki cümle.3. Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. 4. -lık. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 86 . mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder.5.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir. 2. En az iki kaynaktan edindiği bilgileri kullanarak yeniden anlam kurma. -lı. Okuduğu metindeki bilgileri. [!] 4. Metin dışı anlam kurar. kavram haritası ve zihin haritası oluşturmaları istenebilir. Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. 4. 4. 4. Kelimelerin gerçek. 4.

5. Sorgulayıcı okur. Anlama tekniklerini kullanır. yerel vb. yıldız koyma vb.) analizler yaptırılmamalıdır. yetişkinden yardım alma. 5. Paylaşarak okumaktan zevk alır. yollarla not alma. [!] Öğrenciler şiir ezberlemeye zorlanmamalıdır. Ayrıca kitap incelemelerinde içindekiler. 10. Okuduklarını görselleştirme.) etkinlikler yaptırılmalıdır. okur. Bu derslerde serbest okumalar yaptırılmalı.4. Altını çizme. “Tür. görselleştirme. okuma alışkanlığı kazanmak ve eleştirel düşünmeyi geliştirmek amacıyla önemli gördükleri haberleri veya yazıları.1. çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir.9. ekonomi. fıkra. okumanın alışkanlık hâline getirilmesidir. tekerleme. ailelerin öğrenciyle okuması teşvik edilmelidir. renklendirme. dipnota bakma. tekniğine uygun okuma. 5. “Söz Varlığını Geliştirme”. resimleme. masal vb. okuduklarını paylaşması ve ödüllendirilmesi sağlanmalı. günlük olayları takip etmek. ancak ilgi duydukları şiirleri ezberlemeye teşvik edilmelidir. “Anlam Kurma”. Okul dışında ise velilerle iş birliği içinde hareket edilerek öğrencinin her gün okumaya zaman ayırması. 2. sözlük ve ansiklopediye başvurma vb.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (4. 3. masal. haftada bir ders saati serbest okumaya zaman ayrılmalıdır.5. öğretmenin rehberliğinde sınıfta paylaşma. Bilgi edinmek. 5. Bilgi edinmek için kütüphanelerden yararlanmaları sağlamalıdır.) belirlemeleri istenebilir. Bilgi edinmek için okur. Eğlenmek için fıkra. Serbest okuma yapar. 5. “Başlık Çeşitleri” (Gazetedeki haber başlıklarından haberin çeşidini (spor. 6. 11. 7. tekerleme vb. Kendini sorgulama. okuduğu kitabı sözlü ve yazılı olarak tanıtma vb. sözlü ve yazılı anlatma. Gazete ve dergi okur. Metindeki diyaloglar öğrenciler arasında paylaştırılarak okutulabilir. 5. okuma dosyası doldurulmalı ve okuduklarına ilişkin (canlandırma. Şiir. Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. SINIF) ETKİNLİK ÖRNEKLERİ KAZANIMLAR AÇIKLAMALAR 5. Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. Metnin türünü dikkate alarak okur. daha ayrıntılı anlamsal ve biçimsel (redif.) etkinliği yaptırılabilir. [!] 5. 5. uyak vb. 8. gözlem formları. tekrar okuma. 4. Not alarak okur. tıp. 5. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma” başlıkları altındaki kazanımlar. Okumanın alışkanlık hâline getirilebilmesi için.9. 5.6. başlıklar ve kaynakça kısımlarını okumaları istenmelidir. Ezberledikleri şiirleri sınıf veya topluluk önünde okuma fırsatı verilmelidir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 87 .2. kültür. Şiirde sadece konu ve ana duygu bulma çalışmaları yaptırılmalı.8. 9. Serbest okumada amaç. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. bilmece.3. kısaltma yapma vb. Tür.

Yazılarında kelime tekrarından kaçınır. ünlem işaretini. plan. Yazma konusunu belirler. kesme işaretini. 9. Konu dışına çıkmadan yazar. iki noktayı.4. 4. tırnak işaretini. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. 8.4 kazanımı için matematik dersi "Doğal Sayılarla Toplama. 6. 1. Yazma yöntemini belirler. çağ ve kurum adlarının ilk harfi büyük yazdırılmalıdır. 1.4. Noktalama işaretleri verilmeyen bir metinde gerekli noktalama işaretlerini kullanmaları istenebilir. “Cümleyi Tamamla” etkinliği yaptırılabilir. konu. 7. 1. din. savaş. 1.4 kazanımı için matematik dersi "Olasılık" alt öğrenme alanı (kazanım 1) “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar. yöntem vb. Sıralamalarda sayı. 1.6. Dil. kısaltmalarda. “Yazında bize neler anlatmayı düşünüyorsun?” gibi sorular sorularak yazma amacını belirlemesi istenebilir.6.gereç. 11. Yazma Kurallarını Uygulama 1. Öğrenciden “Ne hakkında yazacaksın?”. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. tümleç. Yazmak için hazırlık yapar. Özne. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. Yazma öncesinde araç. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. Kelimeler. 2.1. ilişkili sözcükler arasında. Noktayı. 13. Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. [!] 1. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. sembol ve işaretlerden yararlanır. Soru edatı (mı) ile “de” ve “ki” bağlaçları verilmelidir.5. seslenme. konuşmaları belirtmede. 14. gezegen. 1. 1.7. öğrenci ürün dosyası. Bölme İşlemi" alt öğrenme alanı (kazanım 4/ 4/ 7/ 7) 1. gözlem formu. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 88 . uyarı sözlerinden sonra ve anlık duygulara dikkat çekmede. özneyi belirtmede. virgülü. parantezi. 5. çalışma yaprakları kullanılarak ve yazma çalışmaları ile değerlendirilebilir. SINIF) KAZANIMLAR 1. 1.2. yıldız. bir önceki kavramı açıklamada kullanmaları sağlanmalıdır. 10. hitap. devir. Başlık sayfa ortalanarak tarih ise uygun yere yazdırılmalıdır. açıklamalarda. [!] “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün yazma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. belirleme. kısa çizgiyi. Anlatım bakımından bozuk cümleler verilerek bu cümleleri düzeltmeleri istenebilir. 12. Yazma amacını belirler. alıntılarda. Çıkarma. 3. kısaltmaların ve sıralama bildiren sayıların aldığı ekleri ayırmada.5. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. uzun çizgiyi. Çarpma. yüklemin temel anlamları verilmemeli ve bu ögelerin çeşitlerine değinilmemelidir.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (4. Sayfa kenarlarında ve başlıkla yazı arasında uygun boşluklar bırakılmalıdır.

karşılaştırmalar yaparken “aynısı. KAZANIMLAR 2.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (4. Yazılarında uygun ifadeleri kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. gibi. Yazılarında. farklı vb.17. 17. açık uçlu kısa cevaplı sorular. 14. Örneğin. yalnız. [!] 2. “koştu” biten bir eylem. “koşuyor “devam eden bir eylem “koşacak” gelecekte yapılacak bir eylem. 15. b.18. farklı bir düşünceye geçerken “ama. 4. Yazdıklarının değerlendirilmesinde. 7. Yazılarında yardımcı fikirlere yer verir. a) “Boşlukları Doldur” etkinliği yaptırılabilir. için. 2. a) “Atasözünü Bul” etkinliği yaptırılabilir.16. Her paragrafta. 12. dolayısıyla vb. Ad (ad durum ekleri). Olayları.13. Yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. 13. yani. veya. Kelime türlerinin çeşitleri verilmemelidir. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Yazılarında.” ifadelerini kullanmaları istenebilir.6. c) “Kelime Türlerini Bul” (Verilen kelimelerin paragrafta boş bırakılan yerlere. buna rağmen vb. 2. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. Yazılarında. fiil kavramları. Yazısını anlam ve biçim açısından değerlendirir. örnek olarak. “örneğin. “Boşlukları Tamamla” etkinliği yaptırılabilir. SINIF) ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. özdeyiş vb. 2. 9. Yazısını güçlendirmek amacıyla deyim. AÇIKLAMALAR 2.9. öğrenci ürün dosyaları kullanılabilir. 2. 16. 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 89 .10. b) “Deyimleri Bul” etkinliği yaptırılabilir.12. 2. Ormanların yok olmasının nedenlerini ve sonuçlarını yazmaları istenebilir. neden olarak. taşlama. anlatılacak genel düşüncenin sadece bir yönünün verilmesi istenmelidir. 11. Yazısına uygun başlık belirler. Yazılarında.sonuç ilişkileri kurarken “çünkü. kullanmaya özendirilir. öz değerlendirme formu.7. açıklamak gerekirse. Farklı duyguları yansıtan kelimeleri olumlu ve olumsuz olarak gruplandırmaları istenebilir. açıkçası.13. işlevine uygun olarak konulması istenebilir. Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. Yazısında alt başlıkları belirler. 2.15. zamir. 2. oluş sırasına göre yazar. Yazısının giriş ve sonuç cümlelerini özenle seçer. başka bir deyişle vb. sıfat. Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır. 18. [!] 2. Mantıksal bütünlük içinde yazar. 6. 3. benzer olarak. fakat. 8. tersini söyleme gibi yollarla mizah duygusunu yansıtması istenebilir.8. Yazılarında mizahi ögelere yer verir.) etkinliği yaptırılabilir. Yazılarında söz varlığından yararlanır. Eylemde zaman konusuna anlam yönüyle değinilmeli ancak zaman ekleri verilmemelidir. 2.9. 2.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. örneklerden yola çıkılarak tanıtılmaya çalışılır.18. 2. çalışma kâğıtları. Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. [!]2. Yazısında abartma. sebep .6. “Beni Tamamla” etkinliği yaptırılabilir. atasözü. Yazılarında ana fikre yer verir. özellikle. 5.” ifadelerini kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler vermeye özendirilir. 10. Yazılarında karşılaştırmalar yapar.

an vb.20. a)Yaşadıkları yerlerin (mahalle. 2. SINIF) KAZANIMLAR 2. b) Teşekkür Kartı (Kendileri için önemli olan insanların listesini hazırlamaları ve bu insanların neden önemli olduklarını açıklamaları istenerek bu kişilere teşekkür kartı hazırlatılabilir. 20. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.) hoşlanıp hoşlanmadığı özellikleri hakkında yazmaları istenebilir. Konunun ana fikir ve önemli noktalarının. 24. İmza atar ve anlamını bilir. sinema. olay. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. 21. 22. Kendisini. Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar.21.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (4. b) Tiyatro. müze. Duygu.) etkinliği yaptırılabilir. arkadaşlarının veya sanatçıların yaptığı resim. öğrencinin kendi ifade biçimiyle özetlemesine dikkat edilmelidir.Kendini Yazılı Olarak İfade Etme (devamı) 19. konser vb. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. a) Gelecekte nasıl bir anne veya baba olmak istersiniz? Sorusuyla duygu ve düşüncelerini yazmaları istenebilir. Kendisinin. hakkındaki izlenimlerini yazmaları istenebilir. AÇIKLAMALAR 2.22. yer. resim sergisi.23. şehir vb. yazdığı şarkı. ürünler hakkında yazılar yazması. 23. Özet çıkarır. [!] 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 90 . şiir vb. ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar.

bilgi edinme ve soru yazma becerilerini geliştirmek amacıyla. Yazılarında ne. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Kendimi Tanıyorum” ünitesi (kazanım 5) 2. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 2. “Kendini Yazılı Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar. Önemli olanı belirtirken “başlıca. Yazılarında önem belirten ifadeleri kullanır. işin vb. 28. Eksik bırakılan metni yazarak tamamlar. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme (devamı) 26. nerede. Meraklarını giderme. Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim: Spora başlamadan önce yapılması gerekenleri belirtir. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 91 . çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası ile değerlendirilebilir. nasıl. 2. Sorular yazar. en iyisi. yazma çalışmaları. 29. öz değerlendirme. 27.31. aşamalarını anlatan yönergeler hazırlar. özellikle.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (4.27. ne zaman. en kötüsü” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 31. gözlem formları. 30. 32. daha iyi. SINIF) KAZANIMLAR 2. Formları yönergelerine uygun doldurur. öğrencilere soru yazma fırsatları verilmelidir. 2. Bir etkinliğin. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle açıklayan yazılar yazar.7.28.

Mektup yazar. Evinde. anı vb. 3. İleri sürdüğü düşüncenin kabul edilebilir gerekçelerini. “Şiir Yaz” etkinliği yaptırılabilir.10. Hikâye yazar. “Tür. Okuduğu bir hikâyenin kahramanına mektup yazdırılabilir. Sorgulayıcı yazılar yazar. 12. 8. çevresinde gerçekleşen olayları açıklaması vb.12. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma” başlığı altındaki kazanımlar.6. yazar. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1.12 kazanımları için sosyal bilgiler dersi " Geçmişimi Öğreniyorum" ünitesi (kazanım 1) 3. Verilen anahtar kelimelerin çağrıştırdığı başka kelimeleri bularak yazmaları ve bu kelimeleri kullanarak bir hikâye oluşturmaları istenebilir. 3. yazma çalışmaları.5. 7. “Oyun Yaz” etkinliği yaptırılabilir. İstediği bir konuda yazılar yazar. gezi ve gözlem raporları yazması. 3. Altını çizme. okulunda ve yaşadığı yerde beğenmediklerini ortaya koyar ve bunlara çözümler önerir. İş birliği yaparak yazar. Ailesine. öğretmenine bir isteğini kabul ettirmek amacıyla ikna edici yazılar yazar. 5. 3.9.8. 13. Davetiye ve tebrik kartı yazar. Duyuru. 3. arkadaşına. Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. 11. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Yaşadığı olaylara ilişkin duygu ve düşüncelerini ayrıntılı olarak açıklar. 3. 10. Herhangi bir konuda katıldığı veya katılmadığı noktaları. Öğrencilerden kendilerinin on yıl sonra nasıl biri olacaklarını hayal etmeleri ve bu hayallerini yazmaları istenir. 3. 3. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3.4. Kısa oyunlar yazar.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (4. Yazılacak konunun seçimi öğrencilere bırakılmalıdır. farklı renkle yazma vb.13. Vurgulamak istediği kelime ya da cümleleri farklı yazar. Yazılarında betimlemeler yapar.3. verilen ya da istedikleri bir konuda grup olarak şiir yazdırılır. 14. Günlük. Bir hikâye defteri tutmaları ve öğrencinin yazdığı hikâyeleri bu deftere aktarmaları sağlanabilir. Tür. çalışma yaprakları ve gözlemlerle değerlendirilebilir. 6. Deney. 4. afiş vb. a) Okul veya sınıf gazetesi hazırlamalarını isteyebilirsiniz. 3. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 92 .1. nedenleriyle açıklaması. 3. nedenlerini ve kanıtlarını açıklaması. İkna edici yazılar yazar.11.7. Şiir yazar.5. SINIF) KAZANIMLAR 3.4 / 3. 3. 3.10. koyulaştırma. b) Öğrencilere. 3.9. [!] 3. 9. 2. AÇIKLAMALAR 3. yazar.

6. a) Bir haftalık hava durumunu grafikten takip ederek okumaları istenebilir. veli. okul) ve haritayı (yaşadığı il. 1. 1. “Bu reklamdan.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (4.3. SINIF) KAZANIMLAR 1. Metin ve görsel ilişkisini sorgular. Resim ve fotoğrafları yorumlar. Öğrenciler gruplara ayrılarak hazırladıkları reklamlarda verilen mesajları sınıfça sorgulamaları istenebilir. Öğrencilerden. 3. 6. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. 7. Gruplar oluşturularak farklı karikatürler verilir ve anladıklarını yazarak sınıfla paylaşmaları istenebilir. Karikatürde verilen mesajı algılar. 1.1. Harita ve kroki okur. 5. “Hangi reklam sizi en çok etkiliyor?”. Hava durumu. Çevresinde gördüğü yönlendirme ve uyarı işaretlerinin ne anlama geldiğini bilmesi. 2. sorularla öğrencilerin reklamları sorgulamaları sağlanır.7. c. 1. “Grafiği Yorumla” etkinliği yaptırılabilir.5.2. Görsel Okuma 1. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. niçin etkilendiğinizi düşünüyorsunuz?” vb. AÇIKLAMALAR 1.2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 93 . verilen kroki (ev. 1. Ara disiplin: “Resimlerin Söyledikleri” etkinliğini yaptırabilirsiniz. Şekil. ağırlık vb. 1. ilçe) yorumlamaları istenebilir. Reklamlarda verilen mesajları sorgular. 1. grafikleri ve basit tabloları yorumlama. Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. Harita üzerinde incelemeler yapılarak haritanın sembolleri açıklanabilir.3.5. b) “Tablo (Çizelge) İncele” etkinliği yaptırılabilir. 4.

çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir.6.10/ 1.11. 1.8. programlar hakkında yorum yaptırılabilir. 14.2. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Kuvvet ve Hareket” ünitesi (kazanım 1.2. TV ) verilen bilgileri.14. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Geçmişimi Öğreniyorum” ünitesi (kazanım 5) 1. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Çevre duyarlılığına sahip olur.10. Farklı meslekler hakkında bilgi toplamaları istenebilir.1/1. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. 11. Renkleri tanır. ova.6/ 1.12. Mevsim değişikliklerinde (İlkbahar ve sonbahar) çevre gezisi ya da piknik düzenlenerek öğrencilerin doğadaki değişikliklere ilişkin izlenimlerini ifade etmeleri istenebilir. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Maddeyi Tanıyalım” alt öğrenme alanı (kazanım 4.3) 1.3) 1.9. kazanımları matematik dersi “Geometrik Cisimler/ Simetri/ Örüntü ve Süslemeler” alt öğrenme alanları ( kazanım 1/1/1) 1. Renklerin adları. yeryüzü şekillerine ilişkin olarak kavram haritası yaptırılabilir. Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır.14.3) 1. 10. spor.10.9. 13. Kitle iletişim araçlarıyla (gazete. Televizyonda izledikleri haber. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Başkalarının duygularını onların yüz ifadelerinden anlar.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (4.1/1. a) Yaşadıkları bölgenin dağ. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Işık ve Ses” ünitesi (kazanım 5.14. 1.12. 94 .6/1. akarsu. kullanıldıkları yerler ve ifade ettiği anlamlar.10. toplantı. anlamlandırır ve yorumlar. Bayram. kazanımları matematik dersi “Açı ve Açı Ölçüsü” alt öğrenme alanı ( kazanım 2) 1. 1. SINIF) ETKİNLİK ÖRNEKLERİ / 1. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme KAZANIMLAR 1.10. “Görsel Okuma” başlığı altındaki kazanımlar. AÇIKLAMALAR 1. kazanımları matematik dersi " Doğal Sayılar” alt öğrenme alanı ( kazanım 5) 1.10.1 kazanımı matematik dersi " Sıvıları Ölçme” alt öğrenme alanı ( kazanım 1) 1.8 kazanımları için sosyal bilgiler dersi “Uzaktaki Arkadaşlarım” ünitesi (kazanım 2) 1. düşünceleri sorgular. Bir tiyatro. Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. 9. yöreye özgü sosyal olayların toplum açısından önemi ve anlamı üzerinde tartışma. /1. belgesel vb. gözlem formları. Kariyer Bilinci Geliştirme: Farklı iş tiplerini tanır. 1. 1. Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. Görsel Okuma (devamı) 8. 12. örnekler verilebilir. Doğayı izler. haberleri. Beden dilini yorumlar. dergi. 1. televizyon oyununda veya sınıf içinde sergilen bir oyunda rol alanların rollerini oynarken beden dilini nasıl kullandıkları tartışılabilir. göl vb. anma. 1.

Sunum yöntemini belirlerken. Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. kazanımı için sosyal bilgiler dersi “Yaşadığımız Yer” ünitesi (kazanım 2/3/4) “Görsel Sunu” başlığı altındaki kazanımlar. Sunacakları konuyla ilgili bir nesne veya modeli sınıfa getirerek sununun anlaşılmasını destekleme amacıyla kullanma.2. 3. müzikli oyun.10. şekil ve sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. 2. 7. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. 2. Serbest oyunlar oynatılabilir. Görsel Sunu 1. 4. grafik.3) 2. düşünce ve izlenimlerini drama. çalışma yaprakları ve öğrenci ürün dosyası kullanılarak değerlendirilebilir. SINIF) KAZANIMLAR 2. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Işık ve Ses” ünitesi (kazanım 5. Bilgileri tablo ve grafikle sunar. 2. 5.1. Bunlar. televizyon haberleri ya da çevresindeki herhangi bir sosyal olayı canlandırmaları istenebilir. şekil. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 95 . Okunan kitaplara “farklı bir kitap kapağı” hazırlatılabilir. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. tepegöz. imkânlarını ve ortamı dikkate alarak. Sunuma hazırlık yapar. 10. düşünce.3. Sunum yöntemini belirler. Bilgi. Sunularını değerlendirir. Sunum öncesinde.3. 2.3/2. 2.3.7. 9.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (4.5. gözlem formları. hangi eşyalarla ve nasıl düzenleyeceğinin planlaması yaptırılarak planı çizdirilebilir. kukla vb. Örneğin radyo. 1. arkadaşlarıyla paylaşmaları istenebilir.9. 2. Verilen eşya listesinden seçim yapılarak. Duygu. bilgisayar vb. 2. araç-gereç hazırlaması. Sunularında harita ve krokiden yararlanır. 2. 8. resim. sunu yollarından birini tercih etmeye yönlendirilmelidir. izleyenleri. Duygu. duygu ve düşüncelerini sunmak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. yollarla sunar.7. bilgi ve izlenimlerini resim.4 kazanımları için matematik dersi “Sütun Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım1/2) 2. sınıf ve okul panosunda sergilenebilir. kendi odası ya da sınıfını. 6. Öğrencilerden görselleştirdikleri ürünleri. tiyatro. sunacağı konuyla ilgili bilgi toplaması ve sunu denemeleri yapması istenebilir. Bilgisayardan yararlanarak poster hazırlamaları istenebilir.

D. İLKÖĞRETİM BEŞİNCİ SINIF KAZANIMLARI .

söz isteme.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (5.2. Öğrencilerden dinleme sırasında kullanabilecekleri. Dinleme Kurallarını Uygulama 1. kendini konuşanın yerine koyma vb. not almak için gerekli araçları hazırlama. 5. “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar gözlemle değerlendirilebilir.5.3.1. 1. “Yerini Bul” etkinliği yapılabilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.) belirlemeleri istenir. 1. görselleştirme. soru sorma vb. “Bunu niçin dinleyeceğimizi düşünüyorsunuz?. Dinlemek için hazırlık yapar. merak ettikleriyle ilgili sorular hazırlama.4/3. Görgü kurallarına uygun dinler. 1. Dinleme amacına uygun yöntem belirler. Konuşanın sözünü kesmeme. [!] “Dinleme Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün dinleme etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır.“Dinleme sonucunda neler öğrenebileceğinizi düşünüyorsunuz?. “Bunu dinlememizin nedenleri neler olabilir?” soruları sorularak öğrenciler dinleme amaçlarını belirlemeye yönlendirilebilir. 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 97 . saygılı olma. Dinleyeceği konuyla ilgili bilgi toplama.2. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. 1. kendilerine en uygun yöntemi (not alma. 3. Ara disiplin: “İyi Bir Dinleyici Olmak İçin” etkinliği yapılabilir. SINIF) KAZANIMLAR 1. Dinleme amacını belirler. 4. 1.

ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (5.9. AÇIKLAMALAR 2. Dinlediğini Anlama 1. sunulan görsellerden ve dinlediği konudan yararlanarak tahmin edebilir. Dinlediklerinde destekleyici ayrıntıları ve yardımcı fikirleri bulur.) etkinliği yapılabilir. 2. Dinlediklerinde dil. ile başlayan ifadelerle. Dinlerken vurgu.10 / 2. Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. Dinlediklerinin ana fikrini belirler. “Neden? Çünkü…”etkinliği yapılabilir.) etkinliği yapılabilir. Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. Dinlediklerinin konusunu belirler. 2. nasıl. Dinlediklerinde duygusal ve abartılı sözleri ayırt eder. şekil. 20. Dinlediklerinde ne. 18. nerede. 2. 2. 2. grafik. 8. Dinlediklerini zihninde canlandırır. 7. 4. 14. Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri belirler. bana göre vb”.) etkinliği yapılabilir.8. fotoğraf vb.13. Dinledikleri kelimelerin gerçek ve mecaz anlamlarını ayırt eder. ifade ve bilgi yanlışlıklarını belirler. 12. niçin ve kim sorularına cevap bulmaları istenebilir.9. 2. kullanılabilir. Dinlediği şiirin ana duygusunu belirler. “Eş Sesli Kelimeleri Bul” (Söylenişleri aynı anlamları farklı kelimeleri bulmaları istenebilir.5. Dinlediği bir masaldaki veya izlediği bir çizgi filmdeki abartılı öğeleri ve hayal ürünlerini belirlemeleri istenebilir.2.11. Dinlediklerinde gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. Konuşmacıyı. 9. konuşma ortamını ve konuşma içeriğini değerlendirir. Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar. 3. 2. ne zaman. herkes tarafından kabul gören ve kişiden kişiye değişmeyen ifadeleri ayırması. Dinlediklerinde. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 98 . SINIF) KAZANIMLAR 2. Dinlediklerinde öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. Öğrencilerin anlatılanları daha kolay anlayabilmeleri için resim. 13. nerede.6. nasıl.12. 17. 5. “Eş Anlamlısını Bul” (Çalışma kâğıdında verilen kelimelerle dinledikleri metindeki kelimeleri anlam açısından karşılaştırmaları istenebilir. 19. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. “benim düşünceme göre. Bilmediği kelimenin anlamını. 16. 2. 2. tonlama ve telaffuza dikkat eder. Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. 15. 11. yazılı veya görsel olarak ifade edilebilir. bence. bilimsel verilere dayanan. “5N 1K ” (Dinlediği hikâye. 10. ne. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamını tahmin eder. Zihinde canlandırılanlar sözlü. 6. cümlenin anlamından.4.”Karşıtını Bul” etkinliği yapılabilir. masal veya metinden. ne zaman.

27. 24. kişi. Dinlediklerinde önemliyi önemsizden ayırt eder. Dinlediğini Anlama (devamı) 21. 28. 35.22. Hikâye unsurları: ana ve yardımcı karakterler. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 2. Dinledikleriyle ilgili çıkarımlar yapar. En az üç aşamalı yönergeler verilmelidir. Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. 2. 32. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. 29.26. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular.35. gözlem formları. Verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgular. yer vb. SINIF) KAZANIMLAR 2. 33. 22. Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar. zaman. 31. Dinlediklerinde ortaya konulan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. arasında çoklu karşılaştırmalar yaptırılabilir.22. çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. 30. 2. olay. 25. Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler. Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 23. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 99 . yer. 2.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (5.30. olay. Dinlediklerini özetler. 2. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yapılabilir. farklı başlıklar bulur. 26. Kendisinin ve konuşmacının önemli gördüğü noktaları belirlemeleri istenir. Dinlediği konuya uygun. Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır. 34. “Dinlediğini Anlama” başlığı altındaki kazanımlar görselleştirme sözlü sunu ve yazma çalışmaları. Dinledikleriyle ilgili kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. bireysel değerlendirme ölçekleri. Dinlediklerinde geçen nesne.

7. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. 4. sembol kullanarak.3. sunu.2. 3.5. Eğlenmek için masal. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. Afetten Korunma ve Güvenli Yaşam: Deprem sırasında karşılaşabilecek tehlikeleri araştırır. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 100 .Tiyatro. Dinlerken işaret. Tür. 6. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları ve öz değerlendirme yapılarak değerlendirilebilir. soru sorma. tiyatro. kısaltma yaparak veya yazarak not alma. tekerleme. 3. dinler/izler. / 3. belgesel vb. 5. Sorgulayarak dinler. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. 3.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME (5. açıklama yapma. SINIF) KAZANIMLAR 3. Öğretmen metni okurken öğrencilerden boşlukları doldurmaları istenebilir. sinema vb. hikâye. 3. izletilebilir. Boşluklar bırakılmış bir metin öğrencilere verilir. 2. 8.1. Televizyon ve radyodan dinlenen güncel haberlerin anlatılması istenebilir. 3. Seçici dinler. ilgi ve ihtiyaçlarını dikkate alarak dinleme. 3. “ Tür. şarkı. Katılımlı dinler. Dinleme sürecine katılma. Şiir ve müzik dinletilerine katılır. vb. Bilgi edinmek için haber.5. İstediği bilgileri seçme. Not alarak dinler.6.2. dinler ve izler.

dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formuyla değerlendirilebilir. [!] “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün konuşma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. sevinç. Televizyondaki sunucuları seyretmeleri ve bir sunucunun konuşmasını canlandırmaları istenebilir. 12.) uygun konuşur. 1. kontrol listesi. / 1. 4. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. vurgu ve tonlamaya dikkat edilerek yapılan konuşma. Üzüntü. Dinleyicilerle göz teması kurar. Konuşma yöntemini belirler. bayrağa. SINIF) KAZANIMLAR 1. “Konuşma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar sözlü sunu. 7. konuşma denemeleri yapma vb.7. 5.1. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. AÇIKLAMALAR 1. görsel hazırlama. 13.8. ahlaki. sosyal vb. / 1. 11.12. Konu dışına çıkmadan konuşur. Kelimeleri yerinde ve anlamına uygun kullanır. kültürel. Konuşma konusunu belirler. Kelimeleri doğru telaffuz eder. korku gibi duyguları ses tonuna yansıtma. 3. Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere ifade eder. Konuşacağı konuyla ilgili plan yapma. Öğrenciye bir araştırma konusu verilerek konuyla ilgili bilgi toplaması ve arkadaşlarıyla paylaşması istenebilir. Konuşmacının sözünü bitirmesini bekleyerek. 9. söz alarak. vatana. incitmeden. “Ne hakkında konuşacaksın?”. Akıcı konuşur. büyüklerine. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 101 . Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 1. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. bilgi toplama. 8. Duraklamaların.1. “Bize neler anlatmayı düşünüyorsun?” gibi sorularla öğrencinin konuşma amacını belirlemesi sağlanabilir.7. Ara disiplin: “İyi Bir Konuşmacı Olmak İçin” etkinliği yapılabilir. Sesine duygu tonu katar. 1. 10. gereksiz kelime kullanımının ve ses tekrarlarının olmadığı. Konuşmalarında beden dilini kullanır. 1.2. 2. millete saygı göstererek konuşma. Konuşmak için hazırlık yapar. 6.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (5. manevi.

2. “koşuyor “devam eden bir eylemi. üstelik. “koşacak” gelecekte yapılacak bir eylemi ifade eder. mecaz. mizahi ögeler. 5. Konuşmasında. SINIF) KAZANIMLAR 2. özellikle. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 102 . önce. 14. Konuşmalarında destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. 6. 7. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. ve.” ifadelerini kullanır. arkadaş. tablolar vb. Destekleyici ve açıklayıcı örnekler verirken “örneğin. özlü söz. Düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunar. Konuşmalarında mizahî ögelere yer verir. gibi. zaman ekleri verilmeyecektir. gerek…gerekse vb.2. Örneğin. önemsediği bilgileri vurgular. 12. daha.6.3. 2. vb. 4. fotoğraflar. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır. sokak veya topluluk önündeki konuşmalarla. Belirlenen bir deyim ya da atasözünü açıklamasını isteyebilirsiniz. İlk önce. Konuşmasında ana fikri vurgular. tekerleme. 8. 9. Konuşmalarında tanımlamalar yapar.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (5.8/2. mâni. atasözü. Belirlenen bir konuda. kütüphanede. [!] Eylemde zaman konusuna anlam yönüyle değinilecek. ondan sonra. 2. 3. çünkü. Konuşmasını görsel sunuyla destekler.5. hem hem de. daha sonra. ne…ne de. Konuşmasında söz varlığını kullanır. öğretmen. şekiller. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 13. sonuçta. Kendine güvenerek konuşur. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. Deyim.13. 15. yani.6. hatta. 2. açıklamak gerekirse. [!] 2. sonunda. farklı yaş grubunda bulunan kişilerin yapabilecekleri konuşmaları hazırlamaları istenebilir. 10. Sınıfta. 2. Konuşmasında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları vurgular. 2. Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. anne baba veya bir yetkiliyle konuşmanın birbirinden farklı olması gerektiği vurgulanmalıdır. “koştu” biten bir eylemi. 11. örnek olarak. başka bir deyişle. Dinleyici grubunu ve bulunduğu ortamı dikkate alarak konuşur. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir. Resimler. örneğin.3.

19. Konuşmalarında ne. Konuşmasını özetlerken “özet olarak. 2. özetle. istek. Duygu. 24. kontrol listesi. Karşılaştırmalar yaparken “benzer olarak.17.1/7. Önemli olanı belirtirken “başlıca. Bilgi edinmek amacıyla soru sorar. şiir. b) Sanatsal ürünler (resim. Kendisini. 27.4) “Kendini Sözlü Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar sözlü sunu.17.18. Konuşmalarında önem belirten ifadeleri kullanır. SINIF) KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2.22. daha iyi. en kötüsü” ifadelerini kullanmaları istenebilir. bunun sonucunda. gözlem formu.” ifadelerini kullanmaları istenebilir.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (5. a) Hayal ve özlemlerini anlatmaları istenebilir.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. Sporda kurallara uymamanın sonuçlarının neler olabileceği sorulabilir. bunun nedeni. 25. ailesini ve çevresini tanıtır. dereceli puanlama anahtarı. Konuşmalarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır.1/5. konuşma içeriğini ve konuşma ortamını değerlendirir. özellikle. 2.” ifadelerden yararlanmaları istenebilir. aynısı vb.1/4. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 103 . sonuç olarak.23. Sebep sonuç ilişkileri kurarken “çünkü. böylece. 18. Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. kısacası. 23. Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. 2. bu nedenle. 2. 28. nasıl. Konuşmasını. 2. 17. bu yüzden vb. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme (devamı) 16. ne zaman. sonucunda vb. beğeni ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirir. rol yapma ve öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. 2. Konuşmasını özetler. en iyisi. 20. 2. kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Canlılar Dünyasını Gezelim. nerede. farklı olarak.2/2. Dilek. 26.19. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. Konuşmasının başında ve sonunda dikkat çekici ve çarpıcı ifadeleri kullanır.20. Tanıyalım” alt öğrenme alanı (kazanım 1. 21. son olarak. gibi. heykel) hakkında konuşması istenebilir. 22. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder.

anlatmaları istenebilir. 12. 5.4. İleri sürdüğü düşüncenin kabul edilebilir gerekçelerini. Üstlendiği role uygun konuşur. nedenlerini ve kanıtlarını açıklama. Belirlenen bir konu ya da sorun hakkında beyin fırtınası yapılabilir. 6.ÖĞRENME ALANI: KONUŞMA (5. özür dileme. / 3. hikâye. büyüklük vb. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma” başlığı altındaki kazanımlar sözlü sunu. 8. / 3. 3. 3.1. yönlerden betimleme. Selamlaşma. 7. Herhangi bir konuda katıldığı veya katılmadığı noktaları. etkinlikler düzenlenebilir. 2. “Tür. 3. fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. teşekkür etme. Sorgulayarak konuşur. Girişimcilik: Meslekleri tanır.11. 3. 10. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. 3.7. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. arkadaşlarıyla ve yetişkinlerle konuşma. Belirlenen bir konuda bilgi edinmek amacıyla bir yazar. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. Topluluk önünde konuşur. duygu vb. 3. gözlem formu ve öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. 11. Bilgi vermek amacıyla konuşur. Yer ve nesneleri renk. dereceli puanlama anahtarı. a) Televizyon ya da videodan münazara. Tür. kişileri de görünüş. SINIF) KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 3. Deneyim ve anılarını anlatır. Panel. Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. forum. tartışma vb. Bilgi almak amacıyla görüşmeler yapar. kutlama.10. yönetici. nedenleriyle karşısındaki kişiyi incitmeden ifade etme. Konuşmalarında betimlemeler yapar. 9. tanışma. 3. kontrol listesi. telefonda konuşma vb. 3. 4.2. sporcu vb. biçim. şair.3. fıkra vb. İkna edici konuşur.5.8. ile görüşülebilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 104 . köy muhtarı. b) Gazete veya dergiden okuduğu bir haber ya da yazı hakkında eleştiri yapması istenebilir. 3. Masal. hakkında yorum yapmaları istenebilir. tartışma vb. Masal.10.

9. sorgulayarak okuma gibi teknikler uygulanabilir. [!] “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün okuma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. not alarak okuma. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. Okuma amacına uygun yöntem belirler. 4.1. Öğretmen. okuma ortamını düzenleme vb. 5. Fısıldamadan. AÇIKLAMALAR 1. 3.7. 6. vurgu ve tonlamaya dikkat ederek konuşur gibi okuma. başını sağa sola çevirmeden. 7. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. 2. Okuduğu kelimeleri doğru telaffuz eder. SINIF) KAZANIMLAR 1. 8. [!] 1. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 1. yanlış okumaların yapılmadığı. Akıcı okur.4. “Okuma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formu. 1. öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. Okuyucunun yaptığı hataları belirlemeleri ve bunların doğru olanlarını okumaları istenebilir. 1. 1.3.2. öne arkaya sallanmadan gözleriyle takip ederek okuma. Kurallarına uygun sessiz okur. öğrencilere okuma amacını belirleme konusunda yardımcı olur. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır. 1. dudaklarını kıpırdatmadan.8. duraklamaların. Okunacak metni belirleme. Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. Okuma amacını belirler. Okuma amacını ve metnin türünü dikkate alarak sesli veya sessiz okuma. Gereksiz kelime ve ses tekrarlarının. seçici okuma. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 105 . Okuma Kurallarını Uygulama 1. Öğretmen. Okumak için hazırlık yapar.5.

kadar” ifadelerinin. genellikle. Okuduklarında ne. bana göre” vb. 15. Okuduklarının konusunu belirler. daha iyi. Öğretmen “veya. sonuç olarak. 3. arasında sebepsonuç ilişkileri kurduğunu öğrencilere sezdirmelidir. ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. Destekleyici ve açıklayıcı ifadeleri dikkate alarak okur. sık sık. çoğunlukla” 2. Öğretmen “benzer olarak. Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. SINIF) ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. bu yüzden” ifadelerinin düşünceler.12. bunun nedeni. açıkçası. Okuma öncesi.15. birkaçı. “şöyle ifade edebiliriz. ancak” kelimelerinden sonra düşüncenin farklılaştığını öğrencilere sezdirmelidir. Okuduklarındaki duygusal ve abartılı ögeleri belirler ve sorgular. ile başlayan ifadelerle. kendisinden önce veya sonra gelen kelime. resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etme. …. her zaman. 13. başka bir deyişle. kısacası. Bilinmeyen kelimenin anlamını. özetle. okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. en iyisi.14. 4. …demektir. hatta vb. aynısı. bu nedenle. 2. olduğu için.” 2. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. böylece. “yani. sadece. en kötüsü. [!] 2. Okuduklarında. Okuduklarında gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. Metnin giriş. bence. 8.2. sonucunda vb. 7. kişi veya nesneler arasındaki benzerlik ve farklılıkları ortaya koyduğunu öğrencilere sezdirmelidir. daha kötü vb. olaylar vb. ama. Okuduğunu Anlama 1. son olarak.11 Öğretmen. Betimleyen ve tanımlayan ifadeleri dikkate alarak okur. farklı olarak. “özet olarak. 5.17.1. Okuduklarında karşılaştırmalar yapar.9.tanımlanmaktadır vb. 6. 11. Genel ve özel durumları bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. için. 14. Öğretmen “başlıca. “çünkü. Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. benim de düşündüğüm gibi. Önem belirten ifadeleri dikkate alarak okur. Özetleyen ve sonuç bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. bunun sonucunda. fakat. “benim düşünceme göre.13. 16. tanımlayacak olursak. 2.8. “genel olarak.10. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 106 . Okuduklarını zihninde canlandırır. “Bu konuda neler biliyorsunuz?” sorusuyla ön bilgilerin harekete geçirilmesi sağlanır.” 2. ….KAZANIMLAR 2. cümle. 12. nasıl. bilimsel verilere dayanan ve herkesçe kabul gören ifadeleri ayırması. …den daha. Metinde verilen ipuçlarından hareketle. özellikle. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. [!] 2. özel olarak. 2. karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. doğrusu. bunlardan biri.” 2. [!] 2. en az. ne zaman. 10. 9. 17.” ifadelerinin metinde önemli olanı vurguladığına öğrencilerin dikkatini çekmelidir. Okuduğu metindeki öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. tamamen. olay. 18. nerede. gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur. [!] 2.

2.30. 36. Okuduğunu Anlama (devamı) 19. metnin içeriğini ve okuma ortamını değerlendirir. yer. Okuduklarında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları belirler. Okuduklarında eksik bırakılan ya da konuyla ilgisi olmayan bilgiyi fark eder. 31. SINIF) KAZANIMLAR 2. Hikâye unsurları: ana ve yardımcı karakterler. ifade ve bilgi yanlışlarını belirler. Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 107 . Okuduklarını başkalarıyla paylaşır. Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. altı çizili. Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. Ara disiplin: “Yönergeleri İzleyebiliyor musunuz?” etkinliği yapılabilir. 2. resimleme-boyama. 2. “Bunu nasıl anladınız?”. 39. 34. olay. Okuduklarıyla ilgili kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 25. Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 22.23. 35. 37. zaman. a) Karışık olarak verilen yönergeleri. 28.29. 40. Okuduklarının ana fikrini belirler. 2. Okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. boşluk doldurma. 30. Verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgular. Okuduklarından çıkarımlar yapar. 24. Öğrencilere önemli görülen yazarların kısa biyografisi ve diğer eserleri hakkında bilgi edinmeleri için araştırma ödevi verilebilir. 2. Okuduğunu özetler. 41. işlem sırasına göre düzenleyerek uygulamaları istenebilir. bireysel değerlendirme ölçekleri. “Hikâye Haritası” etkinliği yapılabilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.30. Metin içerisindeki renkli. çalışma yaprakları (eşleştirme. “Yazar size ne anlatmak istiyor?”. koyu vb. 27. Başlık ve içerik ilişkisini sorgular. 33. 23. 42. 29.31. resimden bulma. 32. Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. 20. gözlem formları. doğruyanlış) ve öğrenci ürün dosyasıyla değerlendirilebilir. b. “Neden?” vb. “Yazarla aynı fikirde misiniz?”. 38.27.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. Yazarın amacını belirler. Metindeki anlam bakımından çelişkili ifadeleri saptar. Okuduklarındaki dil. 26. Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler.32. sorularla yazarın amacı belirlenir. “Okuduğunu Anlama” başlığı altındaki kazanımlar görselleştirme. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur. Okumasını. AÇIKLAMALAR 2. Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. 21. Okuduklarını ana fikir ve ayrıntılarını dikkate alarak kendi kelimeleriyle özetleme. Öğretmen anlam bakımından çelişkili bir metin veya paragraf vererek öğrencilerin bunları bulmalarını isteyebilir.

Zihin haritası. Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. 4.1. kavram haritası. 4. Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. 5. SINIF) KAZANIMLAR 3. 4. 2. Burada yalnızca “–cı. -lı. 4.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. Anlam Kurma 1.2. metin dışında başka bir olay ve konuyla ilişkilendirerek anlam kurma. AÇIKLAMALAR 3. fotoğraf. 4. En az iki kaynaktan edindiği bilgileri kullanarak yeniden anlam kurma. 3. Bir metin içindeki cümle. [!] 4. Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. Okuduklarında geçen eş sesli kelimelerin diğer anlamlarının kullanıldığı cümleler söylemeleri/yazmaları istenebilir. Metin dışı anlam kurar. kelime haritası. 2.1. 6. resim. Metin içi anlam kurar. Kelimelerin gerçek. Cümle içinde verilen kelimenin eş veya zıt anlamlılarını yazmaları veya söylemeleri istenebilir.2.4. Okuduğu metindeki bilgileri.1 Görsellerle kavramları eşleştirmeleri. -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir. 3. kelime haritası ve zihin haritası oluşturmaları istenebilir. kavram haritası. Kelimelerin anlamlarını sözlüğe bakma. 4. mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder. öğretmenine sorma vb. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 4. Söz Varlığını Geliştirme 1.5. 3.3. -lık. Ekleri kullanarak kelimeler türetir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 108 . Metinler arası anlam kurar. paragraf veya paragrafları kullanarak anlam kurma. Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayırt eder. 3. kelime gruplandırma vb. yollarla araştırma.3.

[!] Öğrenciler şiir ezberlemeye zorlanmamalıdır. tekrar okuma. Okumanın alışkanlık hâline getirilebilmesi için.4. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 109 . 2. Not alarak okur. Tür. resimleme. dipnota bakma. 5. ancak ilgi duydukları şiirleri ezberlemeye teşvik edilmelidir. Serbest okumada amaç.2. ailelerin öğrenciyle okuması teşvik edilmelidir. sözlü ve yazılı anlatma.1. Şiirde sadece konu ve ana duygu bulma çalışmaları yaptırılmalı. Anlama tekniklerini kullanır. görselleştirme. Görselleştirerek.5. daha ayrıntılı anlamsal ve biçimsel (redif. uyak vb. renklendirme. yıldız koyma vb) öğretmen öğrencilere yardımcı olur. haftada bir ders saati serbest okumaya zaman ayrılmalıdır. okuma dosyası doldurulmalı ve okuduklarına ilişkin (canlandırma. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. Bu derslerde serbest okumalar yaptırılmalı. Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. okuduklarını paylaşması ve ödüllendirilmesi sağlanmalı. 5. okuduğu kitabı sözlü ve yazılı olarak tanıtma vb. fıkra ve tekerlemeleri tekniğine uygun okuma. 5.3. Şiir. teknikler. Serbest okuma yapar. yetişkinden yardım alma.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. 3. Metnin türünü dikkate alarak okur. [!] 5. Belirginleştirmede (altını çizme.) etkinlikler yaptırılmalıdır. okumanın alışkanlık hâline getirilmesidir. masal. Ezberledikleri şiirleri sınıf veya topluluk önünde okuma fırsatı verilmelidir. 4. Okul dışında ise velilerle iş birliği içinde hareket edilerek öğrencinin her gün okumaya zaman ayırması. 5. sözlük ve ansiklopediye başvurma vb. kısaltmalar yaparak. SINIF) KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 5. zihin ve kavram haritaları yaparak vb.) analizler yaptırılmamalıdır. Kendini sorgulama. 5.

10. okur. bilmece. SINIF) KAZANIMLAR ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 5. öğretmenin rehberliğinde sınıfta tartışılabilir. çalışma yaprakları. 5. Sorgulayıcı okur. Girişimcilik: Bir iletişim aracı olarak gazetelerin önemini kavrar. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma (devamı) 6. tekerleme. 8. Tür. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: Grup çalışmalarında sorumluluk üstlenir ve bu sorumlulukları yerine getirmek için çaba sarf eder. “Tür.ÖĞRENME ALANI: OKUMA (5. 9. günlük olayları takip etmek. Bilgi edinmek için okur.6. 5. 5.9. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 110 . Bilgi edinmek için kütüphanelerden yararlanmalarını sağlanmalıdır. okuma alışkanlığını kazandırmak ve eleştirel düşünmeyi geliştirmek amacıyla önemli görülen haber veya yazılar. 5. Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. 11. masal vb. “Söz Varlığını Geliştirme”. öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. Kitap incelemelerinde içindekiler.8. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma” başlıkları altındaki kazanımlar gözlem formları. başlıklar ve kaynakça kısımlarını incelemeleri de istenmelidir. “Anlam Kurma”. Eğlenmek için fıkra.9. Paylaşarak okumaktan zevk alır. Bilgi edinmek. 7. Gazete ve dergi okur.

üç noktayı. denden işaretini. din. 5.6. Konu dışına çıkmadan yazar. Dil. [!] 1. tırnak işaretini. Anlatım bozukluğu olan cümleler verilerek bu cümleleri düzeltmeleri istenebilir. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. tekrarlarda kullanmaları sağlanmalıdır. Yazma konusunu belirler. kesme işaretini. açıklamada ve örnek vermede. Sayfa kenarlarında ve başlıkla yazı arasında uygun boşluklar bırakılmalıdır. yöntem vb.1.2. 6.5. öğrenci ürün dosyası ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. [!] 1. Kelimeler. birbirine bağlı cümleleri ayırmada. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. ünlem işaretini. yüklemleri ve tümleçleri ayırmada. çağ ve kurum adlarının ilk harfi büyük yazdırılmalıdır. belirleme. 9. Sıralamalarda sayı. “Ne hakkında yazacaksın?”. virgülü. 4. 13. alıntılarda. gereç. kısa çizgiyi. 1. “Yazında neler anlatmayı düşünüyorsun?” gibi sorularla öğrencilerin yazma amacını belirlemeleri istenebilir. 7. yıldız. 11.ÖĞRENME ALANI: YAZMA ( 5. [!] “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar bütün yazma etkinliklerinde göz önüne alınmalıdır. 1. 12. “Yazma Kurallarını Uygulama” başlığı altındaki kazanımlar yazma çalışmaları. sembol ve işaretlerden yararlanır. Soru edatı “mı” ile “de” ve “ki” bağlaçları verilmelidir.6. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. SINIF) KAZANIMLAR 1. Yazma amacını belirler. Yazma öncesi araç. konu. kısaltmalarda. tümleç. kısaltmaların ve sıralama bildiren sayıların aldığı ekleri ayırmada. ilişkili sözcükler arasında.4. Yazma yöntemini belirler. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar.7. tamamlanmamış cümlelerin sonunda. iki noktayı.Noktalama işaretleri verilmeyen bir metinde gerekli noktalama işaretlerini kullanmaları istenebilir.5. noktalı virgülü. [!] 1. uzun çizgiyi. parantezi. 8. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. devir. Yazılarında kelime tekrarından kaçınır. seslenme. Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. 1. “Cümleyi Tamamla” etkinliği yapılabilir. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 111 . Yazmak için hazırlık yapar. 2. Yazma Kurallarını Uygulama 1. gözlem formu. gezegen. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. Özne. 14. 10.4. uyarı sözlerinden sonra ve anlık duygulara dikkat çekmede. 3. tarih uygun yere yazılmalıdır. Noktayı. savaş. bir önceki kavramı açıklamada. hitap. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. Başlık sayfa ortalanarak. konuşmaları belirtmede. 1. yüklemin temel anlamları açıklanmamalı ve bu ögelerin çeşitleri verilmemelidir. plan. 1.

edat. Yazılarında. 4. fakat. Yazılarda anlamı zenginleştirmek amacıyla deyim. c. bunlardan biri. [!] 2. yalnız. 2. 2. [!] 2. “ ifadelerini kullanmaları özendirilmelidir.9. özelden genele yazarken “genel olarak. Kelime türlerinin çeşitleri verilmemelidir. 11. SINIF) KAZANIMLAR 2. “koştu” biten bir eylemi. açıkçası. Olayları. zaman ekleri verilmemelidir. Yazılarında yardımcı fikirlere yer verir. 3. 12. tamamen. 17. [!] 2. [!] 2. Yazılarında uygun ifadeleri kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. “Beni Tamamla” etkinliği yapılabilir. b) “Deyimleri Bul” etkinliği yapılabilir. Yazısının giriş ve sonuç cümlelerini özenle seçer. örnek olarak. a) “Atasözünü Bul” etkinliği yapılabilir. “örneğin. 2. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. Yazılarında farklı cümle yapılarına yer verir. sadece vb. 13. özel olarak. İki faklı cümlenin birleştirilip tek bir cümle şeklinde ifade edilebileceği gösterilmelidir. b. Örneğin. 2.17. Yazılarında ana fikre yer verir. Yazısına uygun başlık belirler. Genelden özele. 14. özdeyiş vb. özelden genele doğru yazar. oluş sırasına göre yazar. bir paragrafta boş bırakılan yerlere. Yazılarında genelden özele. Yazısında alt başlıkları belirler. farklı bir düşünceye geçerken “ama.9.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. Yazılarında. Mantıksal bütünlük içinde yazar.14.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (5. “Beni Bul” etkinliği yapılabilir. 15. Yazılarında söz varlığından yararlanır. buna rağmen vb. 8. 9. 2. açıklamak gerekirse. [!] 2. Yazılarında mizahî ögelere yer verir. birkaçı. “Kelime Türlerini Bul” etkinliği yapılabilir. 16. atasözü. fiil. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. özellikle. Her paragrafta anlatılacak genel düşüncenin sadece bir yönünün verilmesi istenmelidir. İsim. her zaman. 2. zarf. başka bir deyişle vb.12.15. Burada basit ve bileşik cümlenin tanımı yapılmadan sadece öğrencilerin bunları kullanması özendirilmelidir. “koşuyor “devam eden bir eylemi. 2.7. Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır. Yazılarında abartma. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. yani. Eylemde zaman konusuna anlam yönüyle değinilmeli.10. Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. 5. Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır.6.15. gibi. 6. sıfat. genellikle. AÇIKLAMALAR 2. a. 7.6. taşlama. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2. “Gizli Kelimeyi Bul” (Verilen kelimelerin. zamir.“ ifadelerini kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler vermeye özendirilir.11 Farklı duyguları yansıtan kelimeleri olumlu ve olumsuz olarak gruplandırmaları istenebilir. veya. tersini söyleme gibi yollarla mizah duygusunu yansıtmaları istenebilir. işlevine uygun konulması istenebilir) etkinliği yapılabilir. kullanmaya özendirilmelidir.8. 10. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 112 . “koşacak” gelecekte yapılacak bir eylemi ifade eder. örneklerden yola çıkılarak sezdirilmeye çalışılmalıdır. bağlaç kavramları.

bu nedenle. Yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. şiir vb.20. şehir vb. röntgen cihazı vb. sahne. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. 2. teknolojinin hayatı nasıl değiştireceği ile ilgili yazmaları istenebilir. Yazılarında karşılaştırmalar yapar. Yazılarında karşılaştırmalar yaparken “aynısı. 2. Yazılarında tanımlamalar yapar.23.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (5. 23. İmza atar ve anlamını bilir. dinlediği.19.tanımlanmaktadır vb. Yirmi yıl sonra nasıl bir dünyada yaşayacağı. Yazısını anlam ve biçim açısından değerlendirir. 2. yer ve olaylarını karşılaştırarak yazmaları istenebilir. 2. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar.19. -medikçe. ) eksikliğinden kaynaklanan sonuçlara ilişkin yazılar yazmaları istenebilir.20. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme (devamı) 18. 22. Yaşadığı yerlerin (mahalle. Kendisinin.” ifadelerini kullanmaları istenebilir.25 Teşekkür Kartı (Kendileri için önemli olan insanların neden önemli oldukları açıklanarak bu kişilere teşekkür kartı hazırlanabilir. 2. Yazılarında “…demektir.) AÇIKLAMALAR 2. olduğu için. 19. ürünler hakkında yazılar yazma. benzer olarak. şarkı. Kendisini. sebep . Duygu. 2. 2. Okuduğu.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 25. bunun sonucunda. heykel. farklı olarak vb. bilgisayar. arkadaşlarının veya sanatçıların yaptığı resim. Teknolojik araçların (telefon.21. bunun nedeni. izlediği iki ayrı hikâyenin.sonuç ilişkileri kurarken “çünkü.” ifadelerini kullanmaları istenebilir. dolayısıyla. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. Yazılarında. çizgi filmin karakter. 20. 21. …. için.24.) hoşlanıp hoşlanmadığı özellikleri hakkında yazılar yazmaları istenebilir. bu yüzden vb. televizyon. SINIF) KAZANIMLAR 2. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 2.24. 24. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 113 .

ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar.26. Dilek. 2.21. an vb. 28. Tiyatro. konser vb. Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim: Tarihte yapılan bir spor türünün kurgusunu hazırlar ve uygular.32. Bir etkinliğin. 35.31. Özet çıkarır.32. müze. [!] 2. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 114 .26. öğrenci. 2. “Kendini Yazılı Olarak İfade Etme” başlığı altındaki kazanımlar yazma çalışmaları ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. Yazılarında önem belirten ifadeleri kullanır. yerlere gidilmesi ve gördükleriyle ilgili yazılar yazmaları istenebilir. resim galerisi. Kariyer Bilinci Geliştirme: Bir bireyin sahip olabileceği değişik rolleri (arkadaş. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR [!] 2.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (5. 2.30. 27. özellikle. 2. 31. ne zaman. nasıl. işin vb. 32. bilgi edinmek ve soru yazma becerilerini geliştirmek amacıyla öğrencilere soru yazma fırsatları verilmelidir. 2. yer. Sorular yazar.24. 29. en iyisi. Sinema. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: Dilekçe hakkının olduğunu bilir ve bu hakkını karşılaştığı sorunları çözmede kullanır. 2. istek ve şikâyetlerini yazılı olarak ifade eder. 30. Yazılarında ne. Eksik bırakılan metni yazarak tamamlar. SINIF) KAZANIMLAR 2. en kötüsü” ifadelerini kullanmaları istenebilir. 34. daha iyi. Okul ile ilgili istek ve dileklerini yazarak hazırlanan dilek kutusuna atmaları istenebilir.34. Konunun ana fikir ve önemli noktalarını öğrencinin kendi ifadeleriyle özetlenmesine dikkat edilmelidir. Formları yönergelerine uygun doldurur. olay. 2. ailenin bir üyesi vb) belirtir. Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. 33. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. Önemli olanı belirtirken “başlıca. nerede. tiyatro afişleri verilerek öğrencilerin afişlerden hareketle hangi filme veya oyuna gitmek istedikleri hakkında yazılar yazmaları istenebilir. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle açıklayan yazılar yazar. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme (devamı) 26. sinema. Meraklarını gidermek. aşamalarını anlatan yönergeler hazırlar.

Davetiye ve tebrik kartı yazar. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 115 . a) Belirlenen bir konuda (çevre temizliği. 3. İkna edici yazılar yazar.5. Mektup yazar. afiş vb.11. kendi yazdığı ya da beğendiği şiirleri bu deftere aktarmaları istenebilir. nesne veya bir fotoğraftan hareketle bir öykü yazmaları istenebilir.8. 3. arkadaşına ya da öğretmenine istekleriyle ilgili ikna edici yazılar yazdırılabilir.9.10 Ailesine. çevresinde gerçekleşen olayları açıklama vb. Deney.5. 3. Tür.11. 3. 9. Sorgulayıcı yazılar yazar.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (5. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. drama gösterisi) afiş hazırlamaları istenebilir. Hikâye yazar. 11.10. 3. Resim. nedenlerini ve kanıtlarını açıklama.7. 3. Şiir yazar. 3. AÇIKLAMALAR 3. nedenleriyle açıklama. 3. b) Bir ürünle (dondurma. 3. yazar. SINIF) KAZANIMLAR 3. Sınıfa getirilen aile fotoğrafları incelenerek fotoğraftakilerin betimlenmesi ve onlarla ilgili hikâyeler yazmaları istenebilir. resim sergisi. 5. Duyuru. 4. 10. 8. kartpostal. Bir şiir defteri tutmaları. 2. okulunda veya çevrede beğenmediklerini ve bunlarla ilgili kendi çözüm önerilerini anlatan yazılar yazmaları istenebilir. Yaşadığı bölgede üretilen tarım ürünlerini tanıtan yazılar yazmaları istenebilir. Günlük. 3.) ilgili reklam hazırlamaları istenebilir. Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. yazar. gezi ve gözlem raporları yazma. çikolata vb.6. Herhangi bir konuda katıldığı veya katılmadığı noktaları. Evinde. İleri sürdüğü düşüncenin kabul edilebilir gerekçelerini. Yazılarında betimlemeler yapar.4. Bir karşılıklı konuşma metninde eksik bırakılmış yerleri tamamlamaları istenebilir. 6. anı vb. Kısa oyunlar yazar. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3. 7. tablo.

14. gözden geçirme. düzeltme ve paylaşma. Planlı yazma yöntemine uygun yazar. 3. “Tür. resimleme. taslak oluşturma.ÖĞRENME ALANI: YAZMA (5. 15.5.13. Yazılacak konunun seçimi öğrencilere bırakılmalıdır. Vurgulamak istediği kelime ya da cümleleri farklı yazar. 16. haritalama (kavram. Tür. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 116 . akış). Öğrenciler kendilerine özgü not alma teknikleri oluşturmaya yönlendirilmelidir. Not alır.16. Altını çizme. [!] 3. İstediği bir konuda yazılar yazar.15. b) Belirlenen bir konuda grup olarak şiir yazmaları istenebilir.12. Not alırken dinlediği veya okuduğu konunun özünü yakalamak amacıyla kısaltmalar yapma. sembol kullanma vb teknikleri kullanmaları istenebilir. 3. farklı renkle yazma vb.5. 13. koyulaştırma. SINIF) KAZANIMLAR 3. İş birliği yaparak yazar. İnsan Hakları ve Vatandaşlık: Yazılı ve görsel basın kaynaklarından elde ettiği materyali insan hakları ile ilgili çalışmalarda kullanır. Yazma öncesi hazırlık. AÇIKLAMALAR 3. 3. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları. 14. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma (devamı) 12. çalışma yapraklarıyla değerlendirilebilir. a) Okul veya sınıf gazetesi hazırlamaları istenebilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ 3. kazanımı için matematik dersi “Çizgi Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 2) 3.

Doğayı izler.6. a) Doğayla ilgili bir olay (kar veya yağmur yağması vb.5. dergi. Resim ve fotoğrafları yorumlar. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 117 . 1. 1. 7. Renkleri tanır. Ara disiplin: a. 1. Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. Bayram. Verilen karikatürden çıkardıkları anlamı yazarak arkadaşlarıyla paylaşmaları istenebilir. haberleri. 1. kullanıldığı yerler ve ifade ettiği anlamlar. toplantı. Öğrencilerden. okul) ve haritayı (yaşadığı il. grafikleri ve basit tabloları yorumlama.11. belgesel vb. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir.1. TV ) verilen bilgileri. 1. verilen kroki (ev. Televizyonda izledikleri haber.2. Harita ve kroki okur. Çevresinde gördüğü yönlendirme ve uyarı işaretlerinin anlamlarını bilme. sorularla öğrencilerin reklamları sorgulamaları sağlanır.) kavram haritası ile anlatmaları istenebilir. Beden dilini yorumlar.10. Reklamlarda verilen mesajları sorgular. 1. b.2. Hava durumu. ağırlık vb. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1. 9. a “Tablo (Çizelge) İncele” etkinliği yapılabilir.7. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. 1. 3. spor. SINIF) KAZANIMLAR 1. b. 11. b) Doğayı kirleten unsurlarla ilgili bir film izlettirilerek (video ya da bilgisayardan) öğrencilerin görüşleri alınabilir. 6.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (5. 1.3. düşünceleri sorgular. 4. “Sizi çok hangi reklam etkiliyor?”. anma töreni ve yöreye özgü sosyal olayların toplum açısından önemi ve anlamı üzerinde tartışma. “Bu reklamdan.8. “Resimlerin Söyledikleri” etkinliği yapılabilir. 10. Karikatürde verilen mesajı algılar. Şekil. “Grafiği Yorumla” etkinliği yapılabilir. “Meslekler” etkinliği yapılabilir. 1. ilçe) yorumlamaları istenebilir. neden etkilendiğinizi düşünüyorsunuz?” vb. Renklerin adları. 1. 5.12. Kitle iletişim araçlarıyla (gazete. 2. anlamlandırır ve yorumlar. programlar hakkında yorum yaptırılabilir. veli. 8. Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. Görsel Okuma 1.

kazanımı için fen ve teknoloji dersi “Maddenin Değişimi ve Tanınması” alt öğrenme alanı (kazanım 1. Girişimcilik: İş yerlerini ve belli hizmetleri simgeleyen sembollerin anlamını bilir. 1.6/6. 14. kazanımı için matematik dersi “Çizgi Grafiği” alt öğrenme alanı (kazanım 2) 1.3.1. olayları. Girişimcilik: Reklamın yaşamımızdaki önemini kavrar. SINIF) KAZANIMLAR 1. 13. öğrenci ürün dosyası ve öz değerlendirme aracılığıyla değerlendirilebilir. Girişimcilik: Haritadaki sembollerin anlamını belirtir 1.1/4. Rehberlik ve Psikolojik Danışma: Alkol ve ilâç kullanımını özendiren medya mesajlarını fark eder. Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır.4/4. Metin ve görsel ilişkisini sorgular.2.1) 1. 15. Görsel Okuma (devamı) 12.2. “Görsel Okuma” başlığı altındaki kazanımlar çalışma yaprakları.3/1.10. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 1.5. kazanımı için matematik dersi “Tablo ve Şema” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 1. 1. Görsellerle sunulan bilgileri.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (5.8. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 118 . Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. düşünceleri yorumlar ve değerlendirir.

3. Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. b) Bilgisayar yardımıyla poster hazırlanabilir. arkadaşlarıyla paylaşması istenebilir. ETKİNLİK ÖRNEKLERİ AÇIKLAMALAR 2. 9. tiyatro.3.3. Sunularında harita ve krokiden yararlanır. Sunulacak konuyla ilgili bir nesne veya modeli sınıfa getirerek sununun anlaşılmasını destekleme amacıyla kullanma.4. açıklama istenebilecek. Sunuma hazırlık yapar. 2. tepegöz.4. 10. Sunum öncesi. bilgisayar vb. müzikli oyun. kukla vb. yollarla sunar. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. Okudukları kitaplara “farklı bir kitap kapağı” hazırlamaları istenebilir.2. kazanım için matematik dersi “Tablo ve Şema” alt öğrenme alanı (kazanım 1/2) 2. araç-gereç hazırlama. 2. 2. Öğrencilerden görselleştirdikleri ürünleri. bilgi ve izlenimlerini resim. Sunum şeklini belirlerken izleyenleri ve ortamı dikkate alma. sunacağı konuyla ilgili bilgi toplama ve sunu denemeleri yapma. Sunum yöntemini belirler. Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim: Besinlerin içerikleri ile ilgili tablolar hazırlar. Bilgi. 2. grafik. Görsel Sunu 1. Bunlar sınıf ve okul panosunda da sergilenebilir. 2. 6. Duygu. : Sınıf-okul içi etkinlik : Okul dışı etkinlik [!] : Uyarı : Diğer derslerle ilişkilendirme : Ara disiplinlerle ilişkilendirme : Ölçme ve değerlendirme 119 . duygu ve düşüncelerini sunmak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. 7. 5. resim.10. “Görsel Sunu” başlığı altındaki kazanımlar gözlem formları ve çalışma yaprakları kullanılarak değerlendirilebilir. düşünce ve izlenimlerini drama.8. 2. Duygu. 8. a) Belirlenen bir konuda (gerektiğinde soru sorulabilecek. Bilgileri tablo ve grafikle sunar. SINIF) KAZANIMLAR 2. düşünce.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA ve GÖRSEL SUNU (5. başka kaynaklara başvurulabilecek bir ortamda) bilgisayar kullanarak sunumlarını geliştirmeleri istenebilir. Sunularını değerlendirir. şekil.1. 4. sunu yollarından birini tercih etme. şekil ve sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. 2.

KAZANIMLARIN GENEL DAĞILIMI 120 .B.

23 Dinledikleriyle ilgili çıkarımlar yapar. 8 Şiir ve müzik dinletilerine katılır. 3. ne zaman. 3 Dinleme amacına uygun yöntem belirler. konuşma ortamı ve konuşma içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. 24 Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. 27 Dinlediği konuya uygun farklı başlıklar bulur. hikâye.ÖĞRENME ALANI: DİNLEME 1. tekerleme. 26 Dinledikleriyle ilgili. tonlama ve telâffuza dikkat eder. 32 Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. 28 Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar. 17 Dinlediklerinin ana fikrini belirler. 14 Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar. Dinlediğini Anlama 1 Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1 Metni takip ederek dinler. nasıl.dinler ve izler. haber. tiyatro vb. 7 Eğlenmek için masal. 9 Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder. nerede. öğretim. dinler/izler. 4 Dinlerken vurgu. 5 Dinlediklerini zihninde canlandırır. konuşma ortamını ve konuşma içeriğini değerlendirir. 5 Sorgulayarak dinler. 5 Görgü kurallarına uygun dinler. 23 31 38 45 48 121 . 12 Dinlediklerinde öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. 16 Dinlediklerinin konusunu belirler. 2. 3 Duyduğu sesleri ayırt eder. 15 Dinlediği şiirin ana duygusunu belirler. Tür. 11 Dinlediklerinde duygusal ve abartılı sözleri ayırt eder. 21 Konuşmacıyı. 3 Seçici dinler. 34 Verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgular. 1 X 2 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 3 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 4 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 5 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X Tanıtım. 38 Duyduğu seslerle harfleri eşleştirir. 31 Dinlediklerini özetler. 36 Dinlediklerinde “hikâye unsurları”nı belirler. 2 Dinleme amacını belirler. 18 Dinlediklerinde destekleyici ayrıntıları. 33 Dinlediklerinde ortaya konulan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. 19 Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. 4 Not alarak dinler. 8 Dinledikleri kelimelerin gerçek ve mecaz anlamlarını ayırt eder. sunu. 25 Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. 4 Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. 13 Dinlediklerinde gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. 2 Dinlediklerini anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. belgesel vb. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 6 Bilgi edinmek için. yardımcı fikirleri bulur. 7 Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını tahmin eder. 30 Dinledikleri konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. şarkı. 22 Dinlediklerinde dil. ifade ve bilgi yanlışlıklarını belirler. ölçme ve değerlendirme.Dinleme Kurallarını Uygulama 1 Dinlemek için hazırlık yapar. ve kim sorularına (5N 1K) cevap arar. 29 Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 6 Dinlediklerinde ne. 37 Dinlediklerinde önemliyi önemsizden ayırt eder. 35 Dinlediklerini başkalarıyla paylaşır. 9 Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. uygulama. 20 Konuşmacı. 10 Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. niçin. 2 Katılımlı dinler.

4 Üstlendiği role uygun konuşur. önemsediği bilgileri vurgular. 10 Düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunar. 15 Konuşmalarında önem belirten ifadeleri kullanır. 8 Konuşmasında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları vurgular. 5 Masal. 18 Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. durum. 7 Kelimeleri doğru telâffuz eder. 2 Konuşma yöntemini belirler. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. sosyal vb. 21 Duygu. Tür. beğeni ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirir. 25 Hoşlanıp hoşlanmadığı olay. 13 Konuşmalarında destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. 17 Konuşması. öğretim. 24 Kendisini. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1 Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. ne zaman. 6 Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. uygulama. çarpıcı ifadeleri kullanır. 7 Konuşmalarında betimlemeler yapar. nerede. 10 Konuşmalarında beden dilini kullanır. 4 Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. 2 Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. 26 Bilgi edinmek amacıyla soru sorar. 3 Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere ifade eder. kültürel. 1 X 2 3 4 5 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X Tanıtım. konuşma içeriği ve konuşma ortamı hakkında düşünce belirtir. 10 Sorgulayarak konuşur. istek. 3 Topluluk önünde konuşur. 5 İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. 3. 2. 16 Konuşmasını. 8 Akıcı konuşur. 22 Konuşmasını özetler. 4 Dinleyicilerle göz teması kurar. hikâye. 30 Konuşmalarında ne. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. 9 Bilgi vermek amacıyla konuşur. 8 İkna edici konuşur. 14 Konuşma konusunu belirler. fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. 7 Konuşmasında ana fikri vurgular. 31 34 41 51 53 122 . 12 Bilgi almak amacıyla görüşmeler yapar. 5 Konuşmasını görsel sunuyla destekler. kişi vb. 11 Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. 28 Konuşmalarında tanımlamalar yapar. ölçme ve değerlendirme. hakkında konuşur. 6 Deneyim ve anılarını anlatır. ahlaki. Konuşma Kurallarını Uygulama 1 Konuşmak için hazırlık yapar. 12 Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 12 Konu dışına çıkmadan konuşur. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1 Kendine güvenerek konuşur. ailesini ve çevresini tanıtır. 20 Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. 29 Konuşmalarında mizahî ögelere yer verir. 14 Konuşmalarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. manevi. 11 Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. 6 Dinleyici grubunu ve bulunduğu ortamı dikkate alarak konuşur. 3 Konuşmasında söz varlığını kullanır. 11 Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir. 27 Konuşmasının başında ve sonunda dikkat çekici. 2 Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır. nasıl. 9 Sesine duygu tonu katar. konuşma içeriğini ve konuşma ortamını değerlendirir. 23 Dilek. 13 Görgü kurallarına ve değerlere (millî. 19 Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar.ÖĞRENME ALANI:KONUŞMA 1.) uygun konuşur. 9 Konuşmasında.

6 Seslerden heceler. 36 51 63 69 123 . Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1 Serbest okuma yapar. 38 Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. ifade ve bilgi yanlışlarını belirler. 11 Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 71 X Tanıtım. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur. gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur. 36 Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. 23 Okumasını. 2 Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. 29 Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. 4 Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. nasıl. 7 Kelimelerin gerçek. ölçme ve değerlendirme. 2 Metinde verilen ipuçlarından hareketle karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. 40 41 42 43 Okuduklarındaki dil. 25 Başlık ve içerik ilişkisini sorgular. 9 Kurallarına uygun sessiz okur. metnin içeriğini ve okuma ortamını değerlendirir. 10 Rehber yardımıyla okur. okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. 39 Okuduklarında eksik bırakılan ve konuyla ilgisi olmayan bilgiyi fark eder. 8 Akıcı okur. masal vb. 3. 22 Okuduğu metnin içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. altı çizili. uygulama. 2 Metin dışı anlam kurar. 34 Yazarın amacını belirler. 11 Sorgulayıcı okur. 13 Genel ve özel durumları bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. 3 Okuma öncesi. Okuduklarını başkalarıyla paylaşır. 2 Anlama tekniklerini kullanır. 26 Metindeki anlam bakımından çelişkili ifadeleri saptar. 4 Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. 5 Ekleri kullanarak kelimeler türetir. 11 Kitabı özenle kullanır. Anlam Kurma 1 Metin içi anlam kurar. 20 Okuduklarında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları belirler. Verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgular. 18 Okuduklarının konusunu belirler. 7 Okuduklarında ne. 13 Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. 10 Okuduklarında karşılaştırmalar yapar. Tür. 7 Eğlenmek için fıkra. 9 Yankılayıcı (tekrar ederek) okur. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. ne zaman. tekerleme. 2 Okuma amacını belirler. 3 Metinler arası anlam kurar. 5. 5 Metnin türünü dikkate alarak okur. 31 Okuduklarıyla ilgili. 6 Okuduklarında duygusal ve abartılı ögeleri belirler ve sorgular. 6 İşitilebilir bir ses tonuyla okur. 8 Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. 4 Metnin giriş. bilmece. 15 Özetleyen ve sonuç bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. 4. 35 Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. 21 Okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. 2. 1 X 2 X X X X X X X X X X 3 X X X X X X X X X 4 X X X X X X X X X 5 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X Metin içerisindeki renkli. hecelerden kelimeler. Okuduğunu Anlama 1 Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. 32 Okuduğunu özetler 33 Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. 24 Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. 37 Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. kelimelerden cümleler oluşturarak okur. 27 Okuduklarından çıkarımlar yapar. 17 Okuduğu metindeki öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. 10 Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır. 9 Önem belirten ifadeleri dikkate alarak okur. 30 Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. 5 Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. 6 Bilgi edinmek için okur. nerede. 8 Paylaşarak okumaktan zevk alır.ÖĞRENME ALANI: OKUMA 1. öğretim. 12 Gazete ve dergi okur.Okuma Kurallarını Uygulama 1 Okumak için hazırlık yapar. Söz Varlığını Geliştirme 1 Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. 12 Betimleyen ve tanımlayan ifadeleri dikkate alarak okur. okur. niçin ve kim (5N 1K) sorularına cevap arar. 7 Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. 19 Okuduğunun ana fikrini belirler. 16 Okuduklarında gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. 4 Okuduğu kelimeleri doğru telâffuz eder. 28 Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. 14 Destekleyici ve açıklayıcı ifadeleri dikkate alarak okur. 5 Okuduklarını zihninde canlandırır. 3 Okuma amacına uygun yöntem belirler. koyu vb. 3 Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayırt eder. mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder. 3 Not alarak okur.

18 Yazılarında karşılaştırmalar yapar. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. 33 Hoşlanıp hoşlanmadıklarıyla ilgili yazılar yazar. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır. 13 Yazılarında ana fikre yer verir. 22 İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. sembol ve işaretlerden yararlanır. 4 Duyuru. yer. 12 Sıralamalarda sayı. 14 Yazılarında kelime tekrarından kaçınır. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. 10 Yazılarında imlâ kurallarını uygular. 3 Yazısına uygun başlık belirler. 10 Yazılarında farklı cümle yapılarına yer verir. 30 Sorular yazar. Tür. 17 Seslerden heceler. 24 Kendisini. yazar. 13 Not alır. 11 Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. anı vb. olay. 9 Şiir yazar. 2 Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır. 11 Sorgulayıcı yazılar yazar. nasıl. 18 İstediği bir konuda yazılar yazar. uygulama. 28 Bir etkinliğin. 27 Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle açıklayan yazılar yazar. 13 Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. hecelerden kelimeler. 35 Yazılarında ne. 6 Yazılarında söz varlığından yararlanır. 14 Vurgulamak istediği kelime ya da cümleleri farklı yazar. istek ve şikâyetlerini yazılı olarak ifade eder. 25 Özet çıkarır. 1 X 2 X 3 X X X X X X X X X X X X X X 4 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 5 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X 58 X X 64 24 36 44 124 . 16 Yazma konusunu belirler. 23 Duygu. ne zaman. X Tanıtım. 6 Hikâye yazar. 34 Yazılarında önem belirten ifadeleri kullanır. 10 İkna edici yazılar yazar. ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar. 15 Dikte etme çalışmalarına katılır. 9 Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. 3 Mektup yazar. an vb. 15 Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. 8 Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. 16 Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. 6 Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. oluş sırasına göre yazar. 8 Yazılarında mizahî ögelere yer verir. 8 Kısa oyunlar yazar. 7 Matematiksel ifadeleri doğru yazar. 3. 4 Kelimeler. 21 İmza atar ve anlamını bilir. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1 Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. 2.ÖĞRENME ALANI: YAZMA 1. özelden genele doğru yazar. 5 Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. öğretim. 20 Yazılarında tanımlamalar yapar. 3 Yazma yöntemini belirler. 7 Yazılarında betimlemeler yapar. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1 Günlük. 19 Yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. 15 Konu dışına çıkmadan yazar. Yazma Kurallarını Uygulama 1 Yazmak için hazırlık yapar. 7 Olayları. 4 Yazısında alt başlıkları belirler. 17 Yazılarında uygun ifadeleri kullanarak destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir. 16 Verilen cümle ya da metne bakarak yazar. niçin ve kim (5N 1K) ögelerini vurgular. 35 Yazısını anlam ve biçim açısından değerlendirir. 5 Yazısının giriş ve sonuç cümlelerini özenle seçer. 2 Davetiye ve tebrik kartı yazar. 26 Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. ölçme ve değerlendirme. 12 İş birliği yaparak yazar. kelimelerden cümleler oluşturur. 9 Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. afiş vb. 19 Planlı yazma yöntemine uygun yazar. 29 Formları yönergelerine uygun doldurur. 32 Eksik bırakılan metni yazarak tamamlar. 2 Yazma amacını belirler. 12 Yazılarında genelden özele. aşamalarını anlatan yönergeler hazırlar. nerede. 14 Yazılarında yardımcı fikirlere yer verir. 31 Dilek. 5 Bitişik eğik yazı harflerini kurallarına uygun yazar. 11 Mantıksal bütünlük içinde yazar. yazar. işin vb.

9 Renkleri tanır. X Tanıtım.ÖĞRENME ALANI: GÖRSEL OKUMA VE GÖRSEL SUNU 1. 7 Doğayı izler. dergi. sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. düşünce. 14 Trafik işaretlerinin anlamlarını bilir. Sunularında harita ve krokiden yararlanır. düşünce ve izlenimlerini drama. 12 Harita ve kroki okur. TV ) verilen bilgileri. Sunularını değerlendirir. duygu ve düşüncelerini sunmak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. 2 Reklamlarda verilen mesajları sorgular. Duygu. 16 Duyduğu kelimeleri görsellerle eşleştirir. Cümleleri görsellerle ifade eder. Sunum yöntemini belirler Bilgileri tablo ve grafikle sunar. 10 Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. Görsel Sunu 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 1 2 X X X X X X X X X X X X X X 3 4 X X X X X X X X X X X X X X 5 X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X X Duygu. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. müzikli oyun. Bilgi. 17 Metin ve görsel ilişkisini sorgular. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. 15 Görsellerle sunulan bilgileri. 2. olayları. tiyatro. düşünceleri yorumlar ve değerlendirir. 8 Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. 13 Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. 11 Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. X X 18 20 25 # 27 125 . kukla vb. şekil. bilgi ve izlenimlerini resim. yollarla sunar. Sunuma hazırlık yapar. öğretim. 3 Resim ve fotoğrafları yorumlar. düşünceleri sorgular. ölçme ve değerlendirme. 6 Beden dilini yorumlar. haberleri. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. uygulama. Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. 5 Kitle iletişim araçlarıyla (gazete.Görsel Okuma 1 Şekil. anlamlandırır ve yorumlar. 4 Karikatürde verilen mesajı algılar.

YAZIM.C. NOKTALAMA VE DİL BİLGİSİ KURALLARININ SINIFLARA DAĞILIMI 126 .

SINIF Yazılarında imla kurallarını uygular. kısa çizgiyi. kesme işareti. virgülü. kişi.TÜRKÇE DERSİ (1-5. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada. mahalle. eş görevli kelimeleri ayırmada ve hitap sözlerinden sonra. cadde. kesme işareti. 3. eğik çizgi. sıralamalar yaparken ve kısaltmaların sonunda. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir Noktayı. cümle sonunda. Öğretmen. ülke. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. Cümleye büyük harfle başlama. özel adların aldığı ekleri ayırmada. 127 . satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada. şiir mısralarının ilk harfini büyük yazma vb. kişi ve yer adlarının aldığı ekleri ayırmada kullanılır. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin işlevlerine dikkat çekmelidir. 2. soru işareti. adların tekil ve çoğul biçimleri. virgül. başlığı farklı (kuralına uygun) yazma. satır sonuna sığmayan kelimeleri ayırmada. Nokta. cümle sonunda ve sıralamalar yaparken. Öğretmen. kısa çizgi. kıta. Nokta. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin işlevlerine dikkat çekmelidir. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. eş görevli kelimeleri ayırmada. soru işaretini. yer ve hayvan adlarının ilk harfini büyük yazma. kişi ve yer adlarının ilk harfini büyük yazma. soru bildiren cümlelerin sonunda. AÇIKLAMA Öğretmen. kişi. özel adların aldığı ekleri ayırmada. soru işareti. adres yazımında kullanılır. Cümleye büyük harfle başlama. özneyi belirtmede. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. Cümleye büyük harfle başlama. tarihi sağ üst köşeye yazma. 1. şiir mısralarının ilk harfini büyük yazma. adres yazımında kullanır. SINIF Yazılarında imla kurallarını uygular. SINIF Yazılarında imla kurallarını uygular. soru bildiren cümlelerin sonunda. başlıkla yazı arasında uygun boşluk bırakma. ay ve gün adlarının ilk harfini büyük yazma. eğik çizgiyi. soru bildiren cümlelerin sonunda. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI YAZIM VE NOKTALAMA KURALLARININ SINIFLARA DAĞILIMI SINIF KAZANIM Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. ulus. kesme işaretini. bayram adları. kısa çizgi. yer. virgül.

parantezi. savaş. noktalı virgülü. kısa çizgiyi. 5. SINIF Yazılarında imla kurallarını uygular. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. devir. denden işaretini tekrarlarda kullandırınız. uzun çizgiyi. çağ ve kurum adlarının ilk harfi büyük yazdırılmalıdır. uzun çizgiyi. yıldız. seslenme. kısaltmalarda. kısaltmaların ve sıralama bildiren sayıların aldığı ekleri ayırmada. hitap. tamamlanmamış cümlelerin sonunda. 4. virgülü. savaş. Öğretmen. kesme işaretini. tırnak işaretini. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. ünlem işaretini. din. virgülü. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur.Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. gezegen. Soru edatı (mı) ile “de” ve “ki” bağlaçları verilmelidir. Öğretmen. yüklemleri ve tümleçleri ayırmada. iki noktayı. Noktayı. ünlem işaretini. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir. örnek okumalar yaparak noktalama işaretlerinin anlam üzerindeki etkisine dikkat çekmelidir. kısaltmalarda. parantezi. gezegen. yıldız. konuşmaları belirtmede. özneyi belirtmede. devir. kısaltmaların ve sıralama bildiren sayıların aldığı ekleri ayırmada. SINIF Yazılarında imla kurallarını uygular. uyarı sözlerinden sonra ve anlık duygulara dikkat çekmede. birbirine bağlı cümleleri ayırmada. iki noktayı. üç noktayı. konuşmaları belirtmede. din. açıklamada ve örnek vermede. bir önceki kavramı açıklamada kullandırınız. Soru edatı (mı) ile “de” ve “ki” bağlaçları verilmelidir. açıklamalarda. çağ ve kurum adlarının ilk harfi büyük yazdırılmalıdır. tırnak işaretini. alıntılarda. ilişkili sözcükler arasında. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. hitap. alıntılarda. ilişkili sözcükler arasında. bir önceki kavramı açıklamada. Dil. seslenme. Dil. kısa çizgiyi. 128 . Noktayı. uyarı sözlerinden sonra ve anlık duygulara dikkat çekmede. kesme işaretini.

Cümlenin ögelerine değinilmeden öğrenciler. Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir. zarf. Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. -lı. Özne. buna rağmen vb. Yazılarında. SINIF Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. -lık. edat. SINIF Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. SINIF TÜRKÇE DERSİ (1-5. SINIF 2. buna rağmen vb. Burada yalnızca “–cı. örneklerden yola çıkılarak sezdirilmeye çalışılmalıdır. Yazılarında. kurallı cümleler kurmaya özendirilmelidir. yalnız. Ekleri kullanarak kelimeler türetir.” ifadelerinin kullanılması istenebilir. Adların yerine kullanılan kelimeler (zamir) ve varlıkları çeşitli yönlerden niteleyen kelimeler (sıfat) ile ilgili örnekler verilecek.SINIF 1. zamir. yüklem adları kullanılmadan bu ögelerin işlevlerine değinilecektir. tümleç. fakat. Burada basit ve bileşik cümlenin tanımı yapılmadan sadece öğrencilerin bunları kullanması özendirilmelidir. -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir. 4. Yazılarında farklı cümle yapılarına yer verir. fiil kavramları. -sız” eklerini kullanarak kelimeler türetilmelidir. -lık. fakat. Burada yalnızca “–cı. sıfat. SINIF 3. -lı. veya. Cümlenin ögelerine değinilmeden öğrenciler. Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun Ad (adın iyelik ekleri). İsim.” ifadelerinin kullanılması istenebilir. İki faklı cümlenin birleştirilip tek bir cümle şeklinde ifade edilebileceği gösterilmelidir. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI DİL BİLGİSİ KONULARININ SINIFLARA DAĞILIMI KAZANIM AÇIKLAMA Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. ancak” kelimelerinden sonra düşüncenin farklılaştığını öğrencilere sezdirmelidir. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. örneklerden yola çıkılarak tanıtılmaya çalışılır. ama. 129 . veya. Öğretmen “veya. verilecek. Ekleri kullanarak kelimeler türetir. kurallı cümleler kurmaya özendirilmelidir. Ekleri kullanarak kelimeler türetir. buna rağmen vb. -lı.” ifadelerinin kullanılması istenebilir. Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. Ad (ad durum ekleri).adın tekil ve çoğul biçimleri kullanır. Kelime türlerinin çeşitleri verilmemelidir. fakat. bağlaç kavramları. Cümlenin ögelerine değinilmeden öğrenciler. Özne. Yazılarında. sıfat. fiil. Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. -lık. zamir. Burada yalnızca “–cı. yalnız. yalnız. yüklemin temel anlamları açıklanmamalı ve bu ögelerin çeşitleri verilmemelidir. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar 5. farklı bir düşünceye geçerken “ama. farklı bir düşünceye geçerken “ama. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. Kelime türlerinin tanımları verilmeyecektir. fakat. veya. kurallı cümleler kurmaya özendirilmelidir. tümleç. Kelime türlerinin çeşitleri verilmemelidir. farklı bir düşünceye geçerken “ama. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar.

Ç. ATATÜRKÇÜLÜK İLE İLGİLİ KAZANIMLAR 130 .

Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı’nın 04. Diğer temaların uygun metinlerinde de bu kazanımlara yer verilecektir. Atatürkçülük kazanımları ağırlıklı olarak “Atatürk” temasında işlenecektir. Sınıflar) Öğretim Programı’nda yer alan Atatürkçülük ile ilgili kazanımlar verilmektedir.1999 tarih ve 263 sayılı kararı ile kabul edilen ilköğretim kurumlarının öğretim programları ile ders kitaplarında yer alması gereken “Atatürkçülük ile İlgili Konular” esas alınarak hazırlanmıştır.ATATÜRKÇÜLÜK İLE İLGİLİ KAZANIMLAR Bu başlık altında Türkçe Dersi (1-5. 131 . Türkçe Öğretim Programı’nda Atatürkçülük.08. Atatürkçülük ile ilgili konular Türkçe Öğretim Programı’nda yapılandırıcı yaklaşıma göre kazanımlar halinde düzenlenmiştir. . Düzenlenen kazanımlar ilişikteki tabloda verilmiştir.

Konu: Atatürk’ün hayatı ve eserlerini tanıma 5. Sınıf 1. Konu: Atatürk’ün Hayatı 1. Atatürk’ün ailesi ve çocukluğuyla ilgili görseller hakkında konuşur. kütüphane ve kitle iletişim araçlarından topladığı bilgi ve görsellerle sınıf gazetesi hazırlar. anne ve babası (ailesi). anne ve babası (ailesi). askerlik hayatı. Konu: Atatürk’ün Hayatı 1. Sınıf: Atatürk’ün çocukluğu 5. Konu: Atatürk’le ilgili anılar 1. Sınıf: Atatürk’ün çocukluğuyla ilgili anılar 3. Konular: Atatürk’ün kişiliği ve özellikleri 1. anne ve babası (ailesi) ile ilgili anılar 10. öğrenim hayatı 3. Sınıf: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı.TÜRKÇE DERSİ (1-5. Sınıf 132 . yazdığı eserleri Ailesi 9. Sınıf 1. anne ve babası (ailesi) ile ilgili anılar 2. siyasî hayatı 2. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Sınıf: Atatürk’ün iyi kalpliliği 7. Sınıf: fikir hayatı. Konu: Atatürk’le ilgili anılar 2. Sınıf: Atatürk’ün hayatı. Atatürk’ün çocukluğuyla ilgili dinlediği veya okuduğu anıları arkadaşlarıyla sözlü ve yazılı olarak paylaşır. Sınıf: doğum yeri ve doğum tarihi. Bilgi teknolojilerinden yararlanarak Atatürk’ün hayatı. Sınıf: Atatürk’ün çocukluğu 4. Sınıf 1. Atatürk’ün ailesiyle ilgili anılar okur. Konu: Atatürk’ün Hayatı 1. Sınıf 1. Atatürk’ün ailesiyle ilgili cümleler yazar. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Atatürk’ün ailesiyle ilgili fotoğraflardan hareketle. Sınıf: fikir hayatı. Sınıf: doğum yeri ve doğum tarihi. Sınıf: Atatürk’ün çocukluğu 6. Sınıf 5. siyasî hayatı 5. ölüm tarihi ve yeri. dinler. Sınıflar 1. ATATÜRK’ÜN HAYATI VE ESERLERİ Hayatı 1. öğrenim hayatı 4. Sınıf: doğum yeri ve doğum tarihi. Sınıf: doğum yeri. 4 ve 5. Atatürk’ün hayatı ve eserlerine ilişkin olarak. 3. ölüm tarihi ve yeri 2. Millî Mücadele ve cumhuriyet ile ilgili görsel sunu hazırlar. Atatürk’ün iyi kalpliliğini anlatan anıları okur. anne ve babası (ailesi). Atatürk’ün çocukluğuyla ilgili anıları okur. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 8. Atatürk’ün ailesi ve çocukluğuyla ilgili bir anıyı dinlerken zihninde canlandırdıklarını görselleştirir. askerlik hayatı. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 5. Atatürk’ün hayatını anlatan kitapları okumaya istek duyar. Sınıf 2. dinler. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. ölüm tarihi ve yeri. Sınıf: doğum yeri. Sınıf 5. dinler. Sınıf 2. Sınıf 1 ve 2. 2. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI ATATÜRKÇÜLÜK İLE İLGİLİ KAZANIMLAR 1. Konu: Atatürk’le ilgili anılar 2.

Sınıf: Atatürk’ün askerlik hayatı Fikir ve Siyasi Hayatı 15. Sınıf: Atatürk’ün fikir hayatı. Okuduğu veya dinlediği metinde Atatürk’ün askerî hayatıyla ilgili bölümleri belirler. Sınıf 4. Sınıf 5. Konu: Atatürk’ün Hayatı 5. Sınıf: Atatürk’ün vatan millet sevgisi ile ilgili şiirler 2. Millî Mücadele’yi anlatan bir şiiri dinlerken zihninde canlandırdıklarını görselleştirir. Atatürk ve Millî Mücadele’ye ilişkin olarak hazırlanmış bir tiyatro eserinde rol alır. Konu: Dayanışmanın toplum hayatındaki önemi 3. Yazılı ve görsel materyallerden yararlanarak Atatürk’ün öğrenim hayatı ile ilgili bir paragraf yazar. Sınıf 133 .Sınıf: ilköğrenim ve orta öğrenim hayatı ile yüksek öğrenimini askeri okullarda tamamladığı Askerlik Hayatı 13. Okuduğu veya dinlediği metinde Atatürk’ün Millî Mücadele’de karşılaştığı güçlükleri belirler. Sınıf: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Sınıf 4.Konu: Atatürk’ün Hayatı 1. babası ve kardeşi Öğrenim Hayatı 12. Sınıf: kendisi. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 5. annesi. Sınıf 2 ve 3. Sınıf: Atatürk’ün askerlik hayatı 14. Konu: Atatürk’ün Hayatı 1. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. Okuduğu veya dinlediği metinde Atatürk’ün fikir ve siyasî hayatıyla ilgili bölümleri belirler. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 1. Sınıf: Atatürk’ün vatan millet sevgisi ve önder oluşu ile ilgili şiirler 17. Sınıf: Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olması 20. orta öğrenim hayatı 3. Sınıf: Türk milletinin Kurtuluş Savaşı sırasında gösterdiği dayanışma 18. Konu: Atatürk’ün karşılaştığı güçlükler karşısında yılmaması 4. Sınıf 4. Sınıf: kendisi. Konu: Atatürk’ün karşılaştığı güçlükler karşısında yılmaması 4. Sınıf: ilköğrenim. Sınıf 5. Konu: Atatürk’ün Hayatı 5. Konu: Atatürk’ün Hayatı 4. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 1. Sınıf: Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olması 19. Sınıf: Atatürk’ün vatan millet sevgisi ile ilgili şiirler 3. siyasi hayatı Atatürk ve Millî Mücadele 16. İpuçlarından yararlanarak Atatürk’ün asker kişiliğine ilişkin bir paragraf yazar. Sınıf 3. Atatürk’ün anne. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. annesi. Sınıf 1. babası ve kardeşi (ailesi) ile ilgili anılar 11. Sınıf 5. Atatürk’ün Millî Mücadele’de karşılaştığı güçlüklerden birine çözüm üretir. Konu: Atatürk’ün Hayatı 2. baba ve kardeşini gösteren aile ağacını oluşturur. 2 ve 3. Millî Mücadele ile ilgili bir şiiri topluluk önünde okur.

Atatürk’ün önder oluşuna ilişkin anılar ve belgelerden derlediği bilgilerle hazırladığı sunuyu görsellerle destekler. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 3. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “önder oluşu” Sınıflar 2 ve 3. açık sözlülüğü. Sınıf 3. Sınıf: Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olması 9. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “vatan ve millet sevgisi” 3. düşünce hürriyeti. vatan millet sevgisi. Sınıf 5.2. Sınıf 4. ATATÜRK’ÜN KİŞİLİK ÖZELLİKLERİ 1. Sınıf 4. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 2. önder oluşu” 6. Sınıf 5. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 3. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “önder oluşu” 5. Konu: Atatürk’ün karşılaştığı güçlükler karşısında yılmaması 5. Dinlediği anının Atatürk’ün hangi özellikleri ile ilgili olduğunu tahmin eder. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “vatan ve millet sevgisi” 2. din ve vicdan hürriyeti. Konu: Atatürk’ün karşılaştığı güçlükler karşısında yılmaması 4. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 5. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 3. kişi hürriyeti. Sınıf 5. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “insan sevgisi” 4. planlı çalışması” 4. Konu: İnsanların sahip oldukları hak ve hürriyetler 4. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 3. Sınıf 134 . Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 5. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “vatan ve millet sevgisi” 3. Atatürk’ün karşılaştığı güçlüklere rağmen başarılı olmasının nedenlerini grupla tartışır. Sınıf 3. düşünce hürriyeti” 7. öğrenim hürriyeti. Sınıf 3. Okuduğu metinlerden yararlanarak Atatürk’ün insan sevgisini anlatan kısa bir öykü veya şiir yazar. Atatürk’ün önder oluşuna ilişkin fotoğrafları anlamlandırır. Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olmasının nedenlerini yazılı veya sözlü olarak açıklar. Başlığından hareketle okuduğu metnin içeriğinin Atatürk’ün insan hak ve hürriyetlerine verdiği önemle ilişkili olduğunu tahmin eder. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “ileri görüşlülüğü” 10. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “önder oluşu. Atatürk’ün vatan ve millet sevgisi ile ilgili seçtiği şiirleri topluluk önünde okur. Farklı metinlerden Atatürk’ün ileri görüşlülüğüne ilişkin bilgi toplayarak arkadaşlarıyla paylaşır. Sınıf: Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olması 8. bilim ve sanat hürriyeti. Sınıf: Atatürk’ün insan hak ve hürriyetlerine verdiği önem. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “ileri görüşlülüğü. Atatürk’ün vatan ve millet sevgisini gösteren materyalleri yorumlar. Sınıf 3 ve 4.

Sınıf: Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temel amaç ve görevleri. Atatürk’ün sanatseverliğine ilişkin fotoğrafları anlamlandırır. öğretmenlere verdiği. Atatürk’ün devletin temel amaç ve görevleriyle ilgili sözleri 5. Konu: Atatürk’ün Türk tiyatrosuna ve sahne oyunlarına verdiği önem 4. eğitim ve öğretim birliğine verdiği önem. Konu: Atatürk’ün Türk tiyatrosuna ve sahne oyunlarına verdiği önem 4. Sınıf: Atatürk’ün geleneksel ve çağdaş sahne oyunlarının gelişmesine önderlik etmesi. ülkemizde ilk konservatuarın kurulması. Sınıf 2. Atatürk’ün milletlerin tanınmasında güzel sanatların rolü ve yerine verdiği önemi benimseyerek tiyatro izlemekten zevk alır. Sınıf 135 . Konu: Atatürk’ün millî eğitim konusundaki düşünceleri 5. Sınıf 4 ve 5. Sınıf: Atatürk’ün milli eğitim konusundaki düşünceleri. Okuduğu metinde Atatürk’ün eğitimi yaygınlaştırmayla ilgili düşüncelerini belirler. Sınıf: Atatürk’ün güzel sanatlara ve sanatkârlara verdiği önem. öğretmenlere verdiği önem Atatürk ve Güzel Sanatlar 3. Konu: Türkiye Cumhuriyeti’nin Temel Amaç ve Görevleri 5. ülkemizde ilk konservatuarın kurulması. Sınıf: Atatürk’ün geleneksel ve çağdaş sahne oyunlarının gelişmesine önderlik etmesi. Sınıf: Atatürk’ün geleneksel ve çağdaş sahne oyunlarının gelişmesine önderlik etmesi. güzel sanatların çeşitleri 5. güzel sanatların çeşitleri 4. Sınıf: Atatürk’ün güzel sanatlara ve sanatkârlara verdiği önem. güzel sanatların çeşitleri 5. Atatürk’ün eğitimin yaygınlaştırılması ile ilgili düşüncelerini destekleyen günümüzde yapılan çalışmalardan yazılı veya sözlü örnekler verir. güzel sanatların çeşitleri 5. Sınıf: Atatürk’ün milli eğitim konusundaki düşünceleri. güzel sanatların çeşitleri 5. Konu: Atatürk’ün Türk tiyatrosuna ve sahne oyunlarına verdiği önem 4. eğitim ve öğretim birliğine verdiği önem. Sınıf 5. ülkemizde ilk konservatuarın kurulması. eğitimde laiklik ilkesine verdiği önem” Sınıflar 5. Atatürk’ün milletlerin tanınmasında güzel sanatların rolüne ilişkin düşüncelerini yorumlar. Sınıf 4 ve 5. Sınıf 4 ve 5. güzel sanatların çeşitleri Türkiye Cumhuriyeti’nin Temel Amaç ve Görevleri 6.2. Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin temel amaç ve görevlerini açıklar. ATATÜRKÇÜ DÜŞÜNCE SİSTEMİNDE YER ALAN KONULAR Millî Eğitim 1. Konu: Atatürk’ün millî eğitim konusundaki düşünceleri 5. Sınıf: Atatürk’ün güzel sanatlara ve sanatkârlara verdiği önem.

Sınıf 5. Atatürk’ün milli kültür ve dil arasındaki ilişkiyi belirten sözleri 8. Sınıf: Atatürk’ün diğer din. Sınıf 5. Sınıf: Milli kültürün korunmasında dilin önemi. cihanda sulh” prensibi konusundaki çalışmaları Kamuoyu ve Basın 13. Konu: Atatürk’le ilgili anılar 3. Atatürk’ün planlı çalışmayı benimseyen kişilik özelliğini anlatan anılardan çıkarım yapar. Konu: Milli kültürün korunmasında dilin önemi 5. Sınıf: Basının önemi. Millî kültürün korunmasında dilin önemini sözlü veya yazılı olarak anlatır. Sınıf: Milli kültürün korunmasında dilin önemi. Türk kadınının çalışma hayatındaki yeri Çevre Bilinci 10. Sınıf 136 . Konu: Milli kültürün korunmasında dilin önemi 5. örf ve adetlere hoşgörülü olma 14. “Atatürk ve doğa” konulu görsel materyallerden yararlanarak onun doğa sevgisini anlatan bir hikâye oluşturur. Konu: Basının önemi ve Kamuoyu ve basın ilişkisi 5. örf ve adetlere hoşgörülü olma 4.Millî Kültür 7. kamuoyu ve basın ilişkisi Diğer din. Millî kültürün korunmasında dilin önemini anlatan metinler okur. Atatürk’ün kitle iletişim araçlarını sosyo-kültürel bir güç olarak önemli bulduğunu anlatan çeşitli kaynaklardan topladığı bilgileri arkadaşlarıyla paylaşır. Atatürk’ün milli kültür ve dil arasındaki ilişkiyi belirten sözleri Türk Kadını 9. örf ve âdetlere hoşgörülü olmaya ilişkin sözleri 3. Sınıf: Atatürk’ün doğa sevgisi Planlı Çalışması 11. Konu: Türk kadınını toplumdaki yeri 5. Sınıf: Atatürk’ün “Yurtta sulh. Sınıf 4. Sınıf: Atatürk’ün kişilik özelliklerinden “planlı çalışması” Türk Dış Politikası 12. Konu: Atatürk’ün kişiliği ve özelliklerini tanıma 1. Sınıf 3.Dünya barışı için milletlerin birbirlerinin örf ve adetlerine hoşgörülü olmalarının gereğini Atatürk’ün bu konuya verdiği önemi belirten sözleriyle açıklar. Konu: Atatürk’ün “Yurtta sulh. cihanda sulh” prensibi 5. Sınıf 5. Atatürk’ün Türk kadınının toplumdaki yeri hakkındaki görüşlerine ilişkin bilgi almak amacıyla bu konuda uzman kişilerle görüşme yapar. Konu: Diğer din. Sınıf 5. Atatürk’ün basının önemi ile ilgili sözleri. Sınıf 5. Sınıf: Atatürk’ün Türk toplumu içinde kadına verdiği önem. Yazılarında veya konuşmalarında Atatürk’ün “Yurtta sulh cihanda sulh” prensibinin dünya barışı için her zaman gerekli olduğunu destekleyen güncel örnekler verir.

Tük milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler 4. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 3. Cumhuriyetle ilgili bildiği bir şiiri arkadaşlarıyla paylaşır. Sınıf 137 .Sınıf 1. Okuduğu veya dinlediği metinde cumhuriyet yönetimi ile kavuştuğumuz hak ve hürriyetleri belirler. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. Sınıf: Türk Milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler (yerleşme ve seyahat hürriyeti. 2 ve 3. Sınıf: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 3. Atatürk ve cumhuriyetin kazandırdığı hak ve hürriyetlere ilişkin olarak bir tiyatro metni hazırlar. Sınıf 3.4. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı Sınıflar 1. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 5. Sınıf 4 ve 5. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 2. Cumhuriyetle ilgili bir şiiri topluluk önünde okur. Sınıf 4. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Atatürk. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 6. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı 4. Tük milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler 3. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 2. 19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı 4. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. Cumhuriyet ile ilgili dinlediği bir metni görselleştirir. ATATÜRK VE CUMHURİYET EĞİTİMİ 1. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. 2 ve 3. Sınıf 1. Sınıf: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu konusunu içerecektir. Konu: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı 1. Millî Mücadele ve cumhuriyet konularında şiir ve müzik dinletilerine katılımcı ve izleyici olarak yer alır. 2. Tük milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler 1. Sınıf 4. düşünce hürriyeti) 5. Tük milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler 1. Cumhuriyetle ilgili dinlediği bir şiirden zihninde canlandırdıklarını görselleştirir. Konular: 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı. 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 4. Sınıf: Cumhuriyet yönetiminin Atatürk’ün önderliğinde kurulduğu 3. Sınıf: Türk Milletinin Atatürk’ün önderliğinde kavuştuğu hak ve hürriyetler 7.

D. ARA DİSİPLİN ALANLARI İLE İLGİLİ KAZANIMLAR 138 .

Dinleyicilerle göz teması kurar. Bir iletişim aracı olarak gazetelerin önemini kavrar. Kendini ifade edebilme becerisi geliştirir. Duygu. Sınıf/Okuma 5. uygular. Sınıf/ Konuşma 3. Yazılı ve görsel basın kaynaklarından elde ettiği materyali insan hakları ile ilgili çalışmalarda kullanır. Reklâmlarda verilen mesajları sorgular. Dilekçe hakkının olduğunu bilir ve bu hakkını karşılaştığı sorunları çözmede kullanır. Sınıf/Okuma 4. Farklı iş tiplerini tanır. Haritadaki sembollerin anlamını belirtir. Girişimcilik Kazanımları İş yerlerini ve belli hizmetleri simgeleyen sembollerin anlamını bilir. istek ve şikâyetlerini gerekli kişilere yazılı olarak bildirir. Sınıf/Yazma 5. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. Sınıf/Okuma 5. Sınıf/Yazma Sınıf/ Öğrenme Alanı 4. Sınıf/Görsel Okuma 5. Sınıf/Dinleme Sınıf/ Öğrenme Alanı 5. Üstlendiği role uygun konuşur. İnsan haklarını içeren metinleri okuyup tartışır. Metindeki düşünceler ile kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. Meslekleri tanır. Harita ve kroki okur. İletişim sırasında göz kontağı kurar. Türkçe Kazanımları İş birliği yaparak yazar. Sınıf/Yazma 3. Sınıf/Yazma Sınıf/ Öğrenme Alanı 1. düşünce ve hayallerini ifade eder. Kendisini. İnsan Hakları ve Vatandaşlık Kazanımları İş birliği yapmayı sever ve iş birliği için olanaklar sağlar. Sınıf/ Yazma 4. Gazete ve dergi okur.TÜRKÇE DERSİ (1-5. Sınıf/ Dinleme 2. Türkçe Kazanımları Şekil. Sınıf/Görsel Okuma 5. 139 . konuşur. Yazılarında tanımlamalar yapar. Sınıf/Konuşma 4. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. öğrenci. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun İlişkiyi başlatma ve sürdürme becerisi geliştirir. Reklâmın yaşamımızdaki önemini kavrar. Bir bireyin sahip olabileceği değişik rolleri (arkadaş. Düşünce ve ifade özgürlüğünün yaşamındaki önemini kavrar. Sınıf Görsel Okuma 5. Sınıf/Konuşma Sınıf/ Öğrenme Alanı 2. Afetten Korunma ve Güvenli Yaşam Kazanımları Deprem sırasında karşılaşabilecek tehlikeleri araştırır. Türkçe Kazanımları Özel Eğitim Kazanımları Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri Yazılı ve sözlü yönergelere uyar. SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARI İLE EŞLEŞEN ARA DİSİPLİN ALAN KAZANIMLARI Sınıf/ Öğrenme Alanı 5. Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. Sınıf Görsel Okuma 5. ailenin bir üyesi vb) belirtir. Dilek. Okuldaki karar verme süreçlerine katılır. Türkçe Kazanımları Kariyer Bilinci Geliştirme Kazanımları Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. Sınıf/ Konuşma Türkçe Kazanımları Bilgi edinmek için okur ve dinler. Grup çalışmalarında sorumluluk üstlenir ve bu sorumlulukları yerine getirmek için çaba harcar. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. Paylaşarak okumaktan zevk alır. Sınıf/Konuşma 5.

). öğrenmeyle ilişkisini açıklar. Sözsüz iletişimi kullanarak (uygun yüz ifadeleriyle) olumlu ve olumsuz duygularını gösterir. Türkçe Kazanımları Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. Sınıf/Okuma 2. Sınıf/Okuma 3. 140 . Sınıf/Yazma 4. İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. Hoşa giden ve gitmeyen duygularını ayırt ederek. Sınıf/Konuşma 4. Spor yapan ve yapmayan insanların sağlıkları arasındaki farkları açıklar. uygun şekilde ifade eder. Topluluk önünde kendini ifade eder. Sınıf/Yazma 3. Sınıf/Yazma 1. Grup içinde duygu ve düşüncelerini paylaşır. Problemlere değişik çözüm yolları üretir. Duygu. Tarihte yapılan bir spor türünün kurgusunu hazırlar ve uygular. Sınıf/Görsel Sunu 5. Başkalarının duygularını onların yüz ifadelerinden anlar. Sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur. Sınıf/Konuşma 3. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. Kendine güvenerek konuşur. karşılar. adres-telefon bilme.Sınıf/ Öğrenme Alanı 1. Sınıf/Yazma Rehberlik ve Psikolojik Danışma Kazanımları Günlük yaşam becerileri geliştirir (temizlik. Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. Spora başlamadan önce yapılması gerekenleri belirtir. Günlük yaşam becerileri geliştirir (temizlik. Sınıf/Konuşma 4. vb. Bilgileri tablo ve grafikle sunar. Başkaları ile yaşadığı olaylara ilişkin duygu ve düşüncelerini ayrıntılı olarak açıklar. Kitabı özenle kullanır. Sınıf/Okuma 2. Sınıf/Görsel Okuma Sınıf/ Öğrenme Alanı 4. Olaylar karşısında yaşadığı duygu ve düşüncelerini belirtir. Yönergeleri uygular. Sınıf/Konuşma 2. Sınıf/Konuşma 3. bunu hoşgörüyle konuşur. Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun Kendinin ve başkalarının hata yapabileceğini kabul eder. yardım isteme. doğadaki değişimleri farkeder ve yorumlar. Alkol ve ilâç kullanımını özendiren medya mesajlarını farkeder. Beden dilini yorumlar. beslenme. vb. Etkili çalışma becerilerini kullanır. Sözlü ve yazılı talimatlara uyar. Sınıf/Görsel Okuma 5. Sınıf/Görsel Okuma 4. beslenme. Besinlerin içerikleri ile ilgili tablolar hazırlar. Hoşlanıp hoşlanmadıkları ile ilgili yazılar yazar. yardım isteme. Beden dilini kullanır. Türkçe Kazanımları Spor Kültürü ve Olimpik Eğitim Kazanımları Konuşmalarında karşılaştırmalar yapar. grupla işbirliği yapar. Not alarak okur. Çevreye duyarlılığına sahip olur.). Sınıf/Yazma 5. Sınıf/Yazma 2. Bir işin aşamalarını anlatan yönergeler hazırlar. Sınıf/Dinleme 3. Doğayı izler. adres-telefon bilme. Kitle iletişim araçlarıyla verilenleri sorgular. Günlük anı yazar.

E. ZORUNLU VE SEÇMELİ TEMALAR 141 .

Her temada üç farklı türden. 4. birisi de dinleme metni olarak öğretmen kılavuzunda yer almalıdır. Tematik yaklaşımdan hareketle Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda zorunlu ve seçmeli temalar belirlenmiştir. zihninde yapılandırma ve günlük hayata aktarma olanakları sağlar. ilk dört tema dinleme metinleri aracılığı ile ele alınmalıdır. Seçilecek temalar ve konular. inceleme. Temalar her sınıf düzeyinde farklı içerikte ele alınmalıdır. keşfetme. Aynı tema kapsamında farklı konular da seçilebilir. Temaların tamamında “İçerik Önerileri” başlığı altında verilen konular zorunlu değildir. toplam on altı dinleme metni yer almalıdır. bilgilendirici metin ve şiir olmak üzere dört metin işlenmelidir. Seçmeli Temalar Tablo 2’ de verilmiştir. öyküleyici metin. Değerlerimiz. düzenleme. Her tema içerisinde ele alınacak içerik önerileri sunulmuştur. anlama. Zorunlu Temalar. Sadece birinci sınıf ilk-okuma yazma öğretimi sürecinde. Yeni temalar belirlenirken seçmeli temaların birleştirilmesi yoluna gidilmemelidir. Atatürk. araştırma. Bu sekiz temanın dördü zorunlu. sorgulama. Diğer dört tema ise Seçmeli Temalar tablosundan seçilebilir veya yeni temalar belirlenebilir. Bu metinlerden üçü ders kitabında. 3. Temaların seçilmesi ve belirlenmesinde Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın amaçları. 142 . Böylece öğrenilen bilgi ve becerilerin uygulanabilirliği artar. 2. dördü ise seçmelidir. Sınıflar) Öğretim Programı’nın hazırlanmasında düşünme. her temada dört dinleme metni olmak üzere. temel becerileri ve diğer dersler dikkate alınmıştır. Buna göre: 1. Sınıflar) Öğretim Programı çerçevesinde bir eğitim-öğretim yılı içerisinde ele alınacak tema sayısı sekiz olarak belirlenmiştir. günlük hayatla ilişkilendirme ve değerlendirme gibi çalışmaları içeren tematik yaklaşım benimsenmiştir.ZORUNLU VE SEÇMELİ TEMALAR Türkçe Dersi (1-5. Birey ve Toplum olmak üzere Tablo 1’de verilmiştir. 5. Bu nedenle ilk dört tema içerisinde. Türkçe Dersi (1-5. Temalar öğrencilerin öğrendikleri bilgi ve becerileri genişletme. 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’nda yer alan Millî Eğitimin genel amaçları ve temel ilkelerine uygun olmalıdır. Sağlık ve Çevre.

alışveriş. belediyeler. giysiler. Nasrettin Hoca vb. Düşler. Yunus Emre. yaşlılar.) Ağız. demokrasi. TBMM. ürettiklerimiz. bayrak vb. reklâm. Örf ve Âdetlere Hoşgörülü Olma) Atatürk ve Cumhuriyet Eğitimi. 4. hemşire. valilik. müzik. hava olayları. halk oyunları. kahramanlık. gezi. takım sporları. bale. 9. uzaya yolculuk. Atatürk ve Güzel Sanatlar. tasarımlar. barış. doğal afetlere karşı alınacak önlemler vb. oyunlar. hoşgörü. Millî Bayramlar vb. bulut. Bilgi ve iletişim teknolojisindeki gelişmeler (telefon. Türk Kadını. DEĞERLERİMİZ 3. tasarruf vb. Fatih Sultan Mehmet. sağlık hizmetleri. 7. hat. ozanlar vb. Gökyüzü. akarsular vb. keşifler. kurallar vb. iklim. misafir. tatil vb. yıldız. eczacı…). kaymakamlık. toprak. rüyalar. 8. bireysel sporlar. kasaba. yaşadığımız yer (köy. Türk Dış Politikası. başarılı sporcular. Atatürk ve Millî Mücadele) Atatürk’ün Kişilik Özellikleri Atatürkçü Düşünce Sisteminde Yer Alan Konular (Millî Eğitim. hayvanlar vb. iklim. bitkiler. yardım kurumları vb. sağlık alanında çalışanlar (doktor. diş ve vücut sağlığı. 10. oyuncaklar vb. beslenme. buluşlar vb. Deprem. kamp. tiyatro. büyümek. volkanlar. astronot vb. sınıf ve okul seçimleri.Tablo 1: Zorunlu Temalar ZORUNLU TEMALAR İÇERİK ÖNERİLERİ Atatürk’ün Hayatı ve Eserleri (Hayatı.).). aile. su. heykel. gezegen. SAĞLIK VE ÇEVRE BİREY VE TOPLUM Tablo 2: Seçmeli Temalar SEÇMELİ TEMALAR 1. kurgular. temizlik. Türk büyükleri (Atatürk. tezhip. sosyal değişimler. gökkuşağı vb. bilgisayar vb. Barış Manço. ev. sel. Çevre Bilinci. 2. Diğer Din. seramik. Meslekler. Türkçemiz. üzüntü…). lunapark. 5. şehir) çevre bilinci. Âşık Veysel. kıta. ay. çığ. Mevlânâ. Sinema. İzcilik. vatan. Mimar Sinan. okul. GÜZEL SANATLAR 143 . Planlı Çalışması. iş yaşamı. Türk kültürü (bayramlar ve törenler. ebru. GÜZEL ÜLKEM TÜRKİYE YENİLİKLER VE GELİŞMELER OYUN VE SPOR DÜNYAMIZ VE UZAY ÜRETİM. kutlama. güneş. yiyecekler. 1. Türkiye Cumhuriyetinin Temel Amaç ve Görevleri. Millî Kültür. TÜKETİM VE VERİMLİLİK HAYAL GÜCÜ EĞİTSEL VE SOSYAL ETKİNLİKLER KURUMLAR VE SOSYAL ÖRGÜTLER DOĞAL AFETLER İÇERİK ÖNERİLERİ Tarihî ve turistik yerler. Ailesi. türkü. güvenlik kurumları. okyanus. üniversiteler. beğeniler. ATATÜRK 2. Resim. Duygular (mutluluk. 6. 3. yüzme. şehirler. dernekler. 4. Öğrenim Hayatı. engelliler. sirk. dayanışma. Hacı Bektaş-ı Velî. kasırga. Askerlik Hayatı. arama ve kurtarma. Fikir ve Siyasî Hayatı. sevgi. coğrafya.

BÖLÜM .3.

öğrenme-öğretme süreci ve öğretmenin rolünde önemli yenilikler getirmektedir. kazanımların öğrenme-öğretme sürecine dağılımı. üretmeleri ve bu becerilerini hayat boyu sürdürmeleri beklenmektedir. ölçme ve değerlendirme. A. okuma. Seçilen bilgiler belirlenen amaç ve yönteme göre sıralama. yazma ve görsel sunu ile zihinde yapılandırılan bu bilgiler gözden geçirilmekte ve seçilmektedir. analiz. okuma dosyası ile ilgili çeşitli bilgilerle açıklamalara yer verilmektedir. yazma. Bu becerilerin kazandırılması ise çağdaş bir eğitim anlayışı olan yapılandırıcı yaklaşımı gündeme getirmektedir. konuşma. görsel okuma ve sunudur. Bu nedenle Türkçe öğretiminde dinleme. Bu öğrenme alanları öğrencilerin dil. Öğrenme Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde öğrenme. Atatürkçülükle ilgili etkinlikler. Bu nedenle öğretimden çok öğrenme üzerinde durulmaktadır.PROGRAM KILAVUZU Program Kılavuzu Türkçe Dersi (1-5. sınıflama. öğrenme . Dilin kullanım alanları aynı zamanda dil ve zihinsel becerilerin geliştirileceği öğrenme alanları olmaktadır. hece. ilişkilendirme. metin seçme ve işleme. Düzenlenen bilgiler ses. sorgulama. harf. Kılavuzda yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretimi. öğrenme ve öğretme sürecinde uygulayıcıya rehberlik etmesi amacıyla hazırlanmıştır. bilgiyi yorumlayarak anlamlandırmaları ve yeni bilgiler üretmelerini gerektirmektedir. bilgiyi ezberlemeleri yerine bilgiyi anlamaları. YAPILANDIRICI YAKLAŞIMA GÖRE TÜRKÇE ÖĞRETİMİ Çağımızdaki gelişmeler. Sınıflar) Öğretim Programı’nın etkili ve verimli kullanılması. tutum ve değerleri içermektedir. kelime ve cümlelerle aktarılmaktadır. Bu süreç öğrenme alanlarını bütün olarak ele almayı gerektirmektedir. ilişkilendirme. okuma. 1. öğrencinin bilgileri zihninde yapılandırarak çeşitli becerileri geliştirmesi ve yeni bilgiler üretmesi temeline dayalıdır. yazma. Bunlar aşağıda açıklanmaktadır. sorgulama. yöntem ve teknikler. Çünkü öğrenme ve beceri geliştirme sürecinde dilin bütün alanlarından yararlanılmaktadır. etkinlikler. değerlendirme gibi zihinsel işlemlerden geçirilerek anlamlandırılmaktadır. sınıflama. 145 . bireylerin kendilerine aktarılan bilgileri aynen kabul etmeleri ve yönlendirilmeyi beklemeleri yerine. Yapılandırıcı yaklaşıma göre dilin kullanım alanları dinleme. Konuşma. tür. zihinsel. öğrenme. analiz ve sentez yapma gibi işlemlerden geçirilerek düzenlenmektedir. okuma ve görsel okumayla alınan bilgiler sıralama.öğretme süreci. konuşma. Yapılandırıcı yaklaşıma göre hazırlanan Türkçe Dersi Öğretim Programı. duygusal ve sosyal yönden gelişimlerini sağlayacak bilgi. beceri. Bu nedenle bireylerden. ilk okuma-yazma öğretimi. Anlamlandırılan bilgiler ön bilgilerle bütünleştirilerek zihinde yapılandırılmaktadır. yorumlamaları. Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde öğrenme alanları bütün olarak ele alınmaktadır. Öğrenme sürecinde dinleme. görsel okuma ve sunu öğrenme alanı olarak ele alınmıştır. sentez yapma.

Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın geliştirilmesinde yararlanılan yaklaşımlardan biri de beceri yaklaşımıdır. zihinde yapılandırma ve uygulama süreçlerinde öğrencilere yardımcı olunmalıdır. başka arkadaşlarına aktararak öğrenme sürecine katılmalı. inceler. Öğrenme-öğretme sürecinde verilen her çalışma ve etkinlik öncesi gerekli açıklamalar yapılmalıdır. sınıf Türkçe derslerinde dil bilgisi konularına odaklanmak yerine. Bu durum Türkçe öğretiminde öğrenme ve beceri geliştirme çalışmalarını etkiler. zihninde yapılandırması ve uygulayarak becerilerini geliştirmesi öngörülmektedir. Anlama becerilerini geliştirmek için sadece kelime. metnin bütününe yönelik çalışmalar yapılmalıdır. Öğrenci kendi becerilerini geliştirmede ve öğrenmede etkin rol üstlenmeli. Bu nedenle 1. Türkçe öğretiminde öğrencilerin anlama becerilerini geliştirmeye önem verilmektedir. sorgulayarak. Öğrencinin anlamadığı ve zihninde yapılandıramadığı etkinliklerin becerilere dönüşmeyeceği unutulmamalıdır. sadece kitap okuyarak veya öğretmeni dinleyerek beceri geliştirmeyi yeterli görmemelidir. Programda “Yapılandırıcı Yaklaşıma Göre Türkçe Öğretimi” başlığı altındaki açıklamalarda “bilgi” ifadesiyle öncelikli olarak beceri öğretimine ilişkin bilgiler anlaşılmalıdır. zihinsel ve sosyal becerilerini aktif olarak geliştirmelidir. öğrencinin kendi çabası sonucu olmaktadır. Becerilere ilişkin bilgileri anlama. öğrencilerin anlama ve kendilerini ifade etme becerilerini geliştirmeye ağırlık verilmelidir. Yapılandırıcı yaklaşıma göre öğrenci. Bu amaçla öğrencilere dinledikleri ya da okudukları metinlerde anlam arama. 4 ve 5. Sınıfta arkadaşlarıyla tartışarak. bilgi. Bilgileri araştırır. Bu yaklaşıma göre beceri. bunları birleştirme. 2. sorgular ve anlamlandırır. Öğrenciler. görüşlerini açıklayarak. Öğrencilerin bu bilgileri anlaması. Beceri yaklaşımında öğrencilere önce geliştirilecek becerinin ya da yapılacak iş-görevin ne olduğu açıklanmaktadır. 146 . uygulama bilgisi ve uygulama aşamalarından oluşmaktadır. Dil ve zihinsel becerileri geliştirir ve öğrenmeyi sürdürür. cümle ve paragraflara değil. bulur. ön bilgileriyle karşılaştırarak ve bütünleştirerek yeni anlamlar oluşturma çalışmaları yaptırılmalıdır. becerinin nasıl yapılacağını içeren süreç bilgileriyle hangi durumlarda ve ne zaman kullanılacağını içeren koşul bilgilerini içermektedir. Ardından beceriyi uygulama bilgileri verilmektedir. Öğrencilerin ön bilgileri yeni bilgileri anlama ve zihinde yapılandırma süreçlerinde belirleyici olur. Bu bilgiler öğrenme-öğretme sürecindeki çeşitli çalışmalar ve etkinlikler aracılığıyla verilmektedir. dil. Öğrenme. Ön bilgileriyle yeni bilgileri bütünleştirir ve zihninde yapılandırır. Uygulama bilgileri. sınıfa dili öğrendikleri ortamın birikimleriyle gelirler.

analiz-sentez yapma. Türkçe öğretiminde becerileri geliştirme amacıyla öğrencilere alıştırma yerine gerçek yaşamda karşılaştıkları sorunların çözümüne yönelik etkinlik yaptırmak daha etkili olmaktadır. Bu amaçla olayları ve düşünceleri sıralama. 2. sınıflama. Öğrenme . Öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçları doğrultusunda etkinliklere katılmaları. inceleme ve ön bilgilerle bütünleştirmedir.Yapılandırıcı yaklaşımda. tahmin etme ve beyin fırtınası gibi çalışmalar yaptırılmalıdır. Çünkü yeni bilgiler önceden öğrenilen bilgilere dayalı olarak yapılandırılmaktadır. öğrencilerin ön bilgileriyle karşılaştırarak yeni bilgilere ulaşması sağlanmalıdır. dinleme. incelenmesi. Öğrenme-öğretme sürecinde sorgulamaya ağırlık verilmeli.Öğretme Süreci Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde öğrenme-öğretme sürecinde yapılacak çalışmalar beş aşamada ele alınmaktadır. Bu çalışmalarla öğrencinin yeni bilgileri derinlemesine anlaması sağlanmalıdır. konuşma ve yazma becerilerini geliştirmeye yardımcı olunmalıdır. Üretilen çözümlerin farklı ve özgün olmasına dikkat edilmelidir. benzerlikleri ve farklılıkları bulma. anlamlandırma. uygun çözüm önerileri belirlenmeli. Yeni bilgileri anlama: Yeni bilgilerin iyi anlaşılması için öğrencilere bütün olarak sunulması. Bu işlem bilgileri ezberleme. tahmin etme. Bu uygulamalar öğrencilerin dil ve zihinsel becerilerini aktif olarak geliştirmesine ve öğrenmesine önemli katkılar sağlar. a. sorgulama. sebep-sonuç ilişkileri kurma. biriktirme ya da üst üste yerleştirme değil. Bu amaçla öğrencilerin ön bilgilerini harekete geçirici sorular sorulmalı. Öğrencileri yeni konuya ve bilgilere zihinsel olarak hazırlamak gerekmektedir. Bu nedenle Türkçe öğretiminde. tam tersine bilgileri düşünme. ilişkilendirme. özetleme ve değerlendirme gibi çalışmalar yapılmalıdır. bunlar paylaşılmalı ve uygulamaya aktarılmalıdır. anlamlı bağlar kurularak bütünleştirilir. olaylar ve anlam” sorgulanmalı. Bu nedenle öğrenme-öğretme sürecinde gerçek yaşamda karşılaşılan sorunları çözmeye ağırlık verilmelidir. öğrencinin öğrendiği bilgiler bir sonraki bilgilerin alt yapısını oluşturur. Sorunlara iş birliği içinde çözümler aranmalı. öğrencilerin sorgulayarak okuma. Ön bilgileri harekete geçirme: Yapılandırıcı yaklaşıma göre yeni bilgiler verilmeden önce öğrencilerin ön bilgileri harekete geçirilmelidir. öğrencilerin etkinliklere katılmasında ve öğrenme amaçlarına yönelmesinde büyük payı bulunmaktadır. işlenen metinlerden. Yeni bilgiler önceden yapılandırılmış bilgilerle birleştirilir. b. Güdülemenin. Sorunlar. Öğrenmenin anahtarı güdülemedir. Örneğin. 147 . metin işlerken yazarın metinde sunduğu “bilgiler. çaba göstermeleri ve başarılı olmaları için güdüleme çalışmalarına ağırlık verilmelidir. öğrencilerin sunulan bilgileri olduğu gibi ezberlemesi ya da kabul etmesi yerine anlaması ve sorgulaması sağlanmalıdır. sınıf ve okul ortamından seçilebilir. öğrencilerin günlük yaşamından. bütün-parça ilişkilerinin kurulması ve bilginin ayrıntılı olarak ele alınması gerekmektedir. Öğretmenler bu aşamalara dikkat ederek etkinlikleri uygulamalıdır.

Öğretmen Türkçeyi doğru. zihninde yapılandırması ve uyguladıktan sonra değerlendirmesi gerekmektedir. Bu amaçla öğrenciler bilgilerini arkadaşlarıyla paylaşmaya yönlendirilmelidir. uygulamadaki durumunu. sorun çözme gibi çalışmalar yapılmalıdır. 2. sorgulama. farklı yazım türleri aracılığı ile öğrencilerin zevk alarak okuma alışkanlığı kazanmalarına yönelik çaba harcamalıdır. iş birlikli öğrenme. yeni ve farklı durumlara uygulanabilirliğini belirlemeye yönelik olmalıdır. 148 . 1. öğrencinin ön bilgilerine göre oluşturduğu kavram. Bu süreçte işlevsel bilgilerin paylaşılması önemli olmakta ve öğrenmede kalıcılığı sağlamaktadır. Bilgileri yapılandırma: Yapılandırıcı yaklaşıma göre bilgilerin zihinde yapılandırılması iki şekilde gerçekleşmektedir. etkileşimli öğrenme gibi çeşitli yöntem ve tekniklere daha fazla yer vermelidir. öğretmen öğrencileri aktif duruma getirebilmek amacıyla sorun çözme. bilginin eksik ya da yanlış yönlerini. güzel ve etkili kullanarak bütün öğrencilere örnek olmalıdır. Zihinsel şema. Öğrenci bilginin uygulanmasını görmeli. 3. Bu işlemler sonucunda öğrenci yeni şemalar oluşturarak bilgilere uyum sağlamakta ve zihninde yeni bir denge kurmaktadır. yargı. Bu nedenle bilgileri uygulama ortamları oluşturulmalıdır. zihinsel şemasına uyuyorsa kolayca yapılandırılmaktadır. Öğretmen dil becerilerini geliştirme sürecinde öğrencilere destek olmalıdır. Yeni bilgiler öğrencinin ön bilgileriyle çelişiyor. Öğretmenden programı öğrencilerin bireysel özelliklerini ve çevresel koşulları dikkate alarak uygulaması beklenmektedir. Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde aşağıda belirtilenlere dikkat edilmelidir. Yeni bilgiler öğrencinin ön bilgileriyle çelişmiyor. Bilgileri uygulama: Öğrencinin zihninde yapılandırdığı bilgileri uygulamaya aktarması kalıcı öğrenme için büyük önem taşımaktadır. Türkçenin güzel kullanıldığı. zihinsel şemasına uymuyorsa bu bilgileri yapılandırmak için zihinde yeni düzenlemeler yapılmalıdır. Değerlendirme. ç. Öğrencilerine Türkçe dersiyle ilgili zengin kaynak ve materyaller sunmalı. Öğrencilerin öne sürdükleri fikirleri önemsemeli. Bu amaçla önceden var olan zihinsel şemalar değiştirilmekte ya da nitelikleri yeniden düzenlenmektedir. Öğrencilere saygı duymalı. Bu amaçla öğretmen. onları dinlemeli. bilgiyi uygulayarak geliştirmelidir. Yapılandırıcı yaklaşıma göre Türkçe öğretiminde. öğrenme sürecinde güçlü yönlerini öne çıkararak kendilerini ifade etmelerine ortam hazırlamalı ve dil becerilerinin gelişimine katkıda bulunmalıdır. duygu. Öğrencinin bilgileri zihninde yapılandırması için düşünme. Bilgileri değerlendirme: Yapılandırıcı yaklaşıma göre öğrencinin bilgiyi anlaması. işlevselliğini.c. karar verme. düşünce. d. şekil gibi ögelerdir. Öğretmenin Rolü Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın uygulanmasında öğretmenin payı büyüktür.

Öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate almalı. bu sürenin bitiminde cevaplar alınmalıdır. Soruların bazı öğrenciler tarafından erken cevaplanması diğer öğrencilerin düşünmelerini engel olabileceğinden gerekli önlemi almalı. Öğrencilere öğrenme sürecinin her aşamasında rehberlik etmeli. B. kendi görüşlerini geliştirmeleri ve zihinlerinde anlamlandırarak yeniden yapılandırabilmeleri için öğrencilere yeterli süre vermelidir. Öğrencilere. sorun çözme. Öğrenciler. analiz-sentez. ÖĞRENME-ÖĞRETME SÜRECİ Öğrencilerin dil becerilerini geliştirmek. bilgileri yapılandırma. Bu uygulama soru sorma ve cevaplama işleminde de yapılmalıdır. okul içi ve dışında bilgilerini yapılandırma olanakları sağlamalı. “Hayır” gibi kısa cevap vermelerini önlemeli. yeni bilgileri anlama. 149 . tahmin etme. uygulama ve değerlendirme aşamalarını içeren hazırlık. bilgiler arasında ilişki kurmaları. onları okul dışı etkinliklere de yönlendirmelidir. her öğrenme aşamasında kendilerine güvenerek emin adımlarla ilerlemelerini sağlamalı. Bu iletişim biçiminde öğrencilere. Türkçe öğretiminde öğrenme-öğretme süreci beş aşamadan oluşmaktadır. Öğrencilerin birbirleriyle ve öğretmenleriyle iletişime ve etkileşime girmelerini özendirmeli. ilişkilendirme. Öğrenciyi bağımsız öğrenmeye yönlendirmeli. uygun yöntem ve teknikleri kullanmalı. Açık uçlu sorular sorarak tartışma ortamı yaratmalı. Çeşitli kavramları açıklamadan önce öğrencilerin bu kavramlar hakkındaki görüş ve düşüncelerini saptamalı. hayat boyu öğrenmelerini sürdürmek ve geleceğin bireylerini yetiştirmek amacıyla öğrenme-öğretme sürecine gereken önem verilmelidir. “Bu konuda ne düşünüyorsunuz? Bu konuda bildikleriniz nelerdir? Neden böyle düşünüyorsunuz? Bu sonuca nasıl ulaştınız?” gibi açıklama gerektiren sorular sorarak öğrencilerin “Evet”. metin aracılığı ile öğrenme. Öğrenciler arasındaki ilişkilerin demokratik olmasına özen göstermeli. öğrencilerin düşünmesi ve zihinsel işlemler yapabilmesi amacıyla düşünme süresi verilmeli. kendini ifade etme ile ölçme ve değerlendirme aşamalarıdır. yaratıcılık gibi zihinsel becerileri geliştirici çalışmalara ağırlık vermeli. anlama. Cevaplamada. Öğrencilerin öğrenme hızlarına müdahale etmemeli. Bunlar ön bilgileri harekete geçirme. Bilgileri karşılaştırmaları. Öğrencilerin düşünme ve sorun çözme becerilerini geliştirmek amacıyla öğrenme-öğretme sürecinde özel bir iletişim biçimi kullanmalıdır.Türkçe öğretiminde sınıflandırma. Öğrenciler öğrenme-öğretme sürecinin her aşamasında çeşitli etkinliklerle aktif duruma getirilmelidir. kendilerini değerlendirmeye özendirmeli.

1) Ön bilgileri harekete geçirme: Dinleme. Bu amaçla öğrencilere metnin konusuna ilişkin çeşitli sorular sorulmalı. yeni bilgi ve kavramlara ilgisini çekmektir. a. ön bilgilerini harekete geçirme. Öğrencilerin metnin başlığından. anahtar kelimelerle çalışma. okuma ve görsel okuma ile ilgili etkinliklere başlamadan önce yaptığı genel hazırlıkları içermektedir. 3) Metni tanıma ve tahmin etme: Öğrencilerin metnin ilk cümlesini. Çalışma için seçilecek kelime/ kelime grupları metinden alınmalı ve metnin içeriğine ilişkin ipucu vermelidir. Ardından öğrencilerin anlama ve sezme becerilerini geliştirmek amacıyla tahmin çalışmalarına geçilmelidir. metni tanıma ve tahmin etme. Birinci ve ikinci sınıflarda en fazla iki. yöntem ve teknikleri belirleme çalışmaları yapılmaktadır. Bu hazırlığı gerçekleştirmek için ön bilgileri harekete geçirme. Ön Hazırlık Öğrencilerin dinleme. b. kısa konuşmaları. zihinsel hazırlık yapma. hazırlıkları kapsamaktadır. HAZIRLIK Hazırlık aşamasında ön hazırlık yapma. Program yaklaşımına göre yeni bilgi ve beceriler verilmeden önce öğrencilerin ön bilgilerini hatırlaması sağlanmalıdır. öğrencinin ve öğretmenin araç. amaç.1. tarihleri ve son cümleyi hızla okuyarak resimleri gözden geçirerek metni tanımaları sağlanmalıdır. materyal seçmesi. gerekli nesne ve modelleri getirmesi. anahtar kelimeleri. yapılacak çalışmaların günlük yaşamla ilişkisi kurulmalıdır. Bunlar. kelime-resim eşleştirme gibi çalışmalar yaptırılmalıdır. Temadaki üç okuma metninin öğrenme öğretme sürecinde “Hazırlık” bölümünde yer alan “anahtar kelimelerle çalışma”. gerecini hazırlaması. 2) Anahtar kelimelerle çalışma: Yeni bilgilere ilişkin özel kavram ve kelimeler hakkında öğrencilerin bilgi. duygu ve düşünceleri belirleme. Zihinsel Hazırlık Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda öğrencinin zihinsel hazırlığına özel bir önem verilmektedir. Hazırlık çalışmaları aşağıda açıklanmaktadır. “amaç belirleme”. görsellerinden. yöntem ve teknik belirleme” aşamalarının işlenişi kitaplarda yapılmalıdır. Bu çalışmanın amacı öğrencinin kavram gelişimini sağlamak. metni tanıma ve tahmin etme. üçüncü sınıfta üç. yöntem ve teknik belirleme çalışmaları yapılmaktadır. Bu çalışmalar öğrencinin metne ilgisini ve merakını çekmeye yönelik olmalıdır. anahtar kelimelerle çalışma. okuma ve görsel okuma ile ilgili yapılan çalışmalarda öğrencilerin önceden öğrendikleri bilgileri harekete geçirme çalışmalarıdır. deneyim. oturacağı yeri belirlemesi vb. Fakat öğretmen ilk iki okuma metninde bu aşamalara ait kazanımları gerçekleştirmiş ise üçüncü okuma metninde bu aşamaları işlemeyebilir. Bu amaçla kelimenin çağrıştırdığı anlam. dördüncü ve beşinci sınıflarda beş anahtar kelimeye/ kelime grubuna yer verilebilir. anahtar kelimelerinden yararlanarak metnin içeriği hakkında tahmin 150 . amaç. “tür. düşünce ve duyguları saptanmalıdır.

yöntem ve tekniklere göre çalışmalar yapılmalıdır. soru sorma gibi etkinliklerin nasıl yapılacağı öğrenciye açıklanmalıdır. ölçme ve değerlendirme gibi diğer aşamalarda da kullanılabilir. Tahminlerin doğruluğu sürekli kontrol edilmelidir. Amaç belirlemede öğrenciler zorlanıyorsa onlara yardımcı olunmalıdır. Bunlar metni takip ederek dinleme. Dinleme için öğretmen kılavuzundaki bu metinlerin yanında ders kitabındaki okuma metinleri de kullanılabilir. paylaşarak okuma gibi çeşitli yöntem ve teknikler olabilir. görselleri inceleyerek metne uygun görselleri seçmeleri sağlanmalıdır. Yöntem ve teknikleri belirleme çalışmalarına 4.ANLAMA Bu aşamada görsel okuma. metni inceleme ile söz varlığını geliştirme çalışmaları yapılmaktadır. a. 2) Dinleme: Bu aşamada belirlenen amaç ve yönteme göre öğretmenin metni okuması ve öğrencilerin de dinlemesi sağlanmalıdır. Bu amaçların belirlenmesi için öğrencilere “Bu metni niçin dinliyorsunuz veya okuyorsunuz?” gibi çeşitli sorular sorulabilir. Örneğin hikâyede ne olacağını tahmin etmelerini istemek amaç belirlemeye yardımcı olabilir. Tür. Bu işlemler sırasında metnin türü (örneğin şiir. Katılımlı dinleme yapılacaksa tahmin. Seçilen amaca. Görsel okuma çalışmaları hazırlık. 2. yöntem ve teknikleri belirleme: Bu aşamada belirlenen amacın hangi yöntem ve tekniklerle gerçekleştirileceği saptanmaktadır. Bu amaçla görsellerle metin ilişkisi hakkında öğrencilerin görüşleri alınmalı. metnin türüne ve sınıf düzeyine göre farklı dinleme ve okuma yöntemleri belirlenerek öğrencilerin öğretim yılı boyunca Programda öngörülen bütün yöntem ve teknikleri öğrenmesi sağlanmalıdır. Tahminlerin doğruluğu ve gelişim durumu düzenli olarak izlenmelidir. Görsel Okuma. Amaç belirleme çalışmalarına 3. Amaç belirleme çalışması dinleme. masal. Dinleme ve Okuma 1) Görsel okuma: Dinleme ve okuma sırasında metindeki veya metin için seçilen görsellerle metin arasında ilişkilendirme yapma çalışmalarını içermektedir. öykü. okuma ve görsel okuma çalışmaları belirli bir amaca yönelik olmalıdır. Dinlemeye başlamadan önce öğretmen metnin herhangi bir yerinde durarak metnin sonrasını tahmin etme ve bu tahminleri yazmaları gerektiğini belirtmelidir. yöntem ve teknikleri belirleme çalışması dinleme. Dinleme sırasında belirlenen amaç. sınıftan itibaren başlanmalıdır. Tahmin etme aşamasına öyküleyici metinlerde ve uygun dinleme metinlerinde yer verilmelidir. fıkra vb. sınıftan itibaren başlanmalıdır. okuma ve görsel okuma etkinliklerinin hemen öncesinde ve öğrencilerle birlikte yapılmalıdır. Öğrencilerin tahminlerini söylemeleri veya yazmaları sağlanarak tahminlerin doğruluğu kontrol edilmelidir. 151 . metin aracılığıyla öğrenme. okuma ve görsel okuma etkinliklerinin hemen öncesinde yapılmalıdır. 5) Tür.) hakkında da bilgi verilmelidir.etmeleri sağlanmalıdır. 4) Amaç belirleme: Dinleme. dinleme ve okuma. Böylece öğrencilerin zekâ ve öğrenme durumlarına uygun dinleme ve okuma yöntemleri seçmelerine fırsat verilmelidir. sesli/sessiz okuma. Dinleme metinleri öğretmen kılavuzunda verilmektedir.

aynı zamanda vurgu tonlama ve telaffuza noktalama işaretlerine uygun okuma gibi okuma kurallarına dikkat Dinleme de olduğu gibi okuma çalışmalarında da en az bir kez örnek okuma yapılmalıdır. 4) Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışma: Dinleme ve okuma sırasında öğrencilerden. b. Paylaşarak okuma yöntemi seçildiğinde ise metin öğrenciler arasında paylaştırılarak öğrencilerin sesli okuma yapmaları sağlanmalıdır. sesli ve sessiz okuma. sorgulayıcı okuma. serbest okuma. analiz-sentez yapma ve değerlendirme gibi çeşitli zihinsel etkinlikleri gerektirir.Böyle durumlarda öğrencinin okumadığı metinler tercih edilmeli ya da öğrencilerin önceden okuyup okumadıkları kontrol edilerek tahmin etme çalışmaları yapılmalıdır. 3) Okuma: Okumaya başlamadan önce öğrencilerle okuma amacı. Okuma çalışmalarında paylaşarak okumaya ağırlık verilerek daha çok öğrencinin katılımı sağlanmalı. yöntemleri ve teknikleri belirlenmelidir. Bu metnin hangi yöntem ve teknikle okunacağı öğrencilerle belirlenebilir. metne ve görsellere bakarak tahmin etmeleri istenmelidir. kelimenin içinde geçtiği cümleye. yanlış tahminlerde öğrenciler arkadaşlarına sormaya ya da sözlüğe bakmaya yönlendirilmelidir. çıkarımlar yapma ve değerlendirme çalışmaları yapılmalıdır. kelimenin çağrıştırdıklarını açıklamaları. Öğrenciler tahminleri not ederek dinleme sonrası bunların doğrulukları kontrol edilmelidir. Öğretmen metnin içeriği hakkında bilgi verebilir. kelimeyle yeni cümleler kurmaları. öyküleyici veya şiir metni olduğu belirtilebilir. programın öğrenci merkezli olduğu unutulmamalıdır. Okunacak metnin bilgilendirici. Öğretmen okurken metnin can alıcı noktalarında durarak öğrencilerin metnin sonrasını tahmin etmelerini istemelidir. amaç yöntem ve tekniklere göre okuma çalışmaları gerçekleştirilirken sesli ve sessiz okuma kurallarını uygulamaları istenmelidir. üzerinde düşünme. Dinleme sırasında çeşitli sorularla öğrencinin dikkati metne yoğunlaştırılmalı ve çalışma sonuna kadar bu dikkatin sürdürülmesi sağlanmalıdır. Tahminler kontrol edilmeli. Öğretmen örnek okuma yapmalıdır. kelimeyle ilgili resim yapmaları istenebilir. Dinleme metinleri öğretmen tarafından okunmalı ve öğrencilerin dinlemeleri sağlanmalıdır. Örneğin paylaşarak okuma. Bu okuma öğretmen veya iyi okuyan öğrenciler tarafından da yapılabilir. bir karara varma. Önemli görülen yerleri belirginleştirerek okuma tekniği uygulamasında ise öğrencilerden buna uygun araç gereçleri kullanmaları istenmelidir. Metni İnceleme Bu süreçte bir metnin anlamını bulma. Anlama. edilmelidir. Seçilen öğrencilerden işitilebilir bir dikkat etme. Anlama sürecinde öğrenci ön bilgileri ışığında metinde sunulan yeni bilgileri 152 . Öğrencilerden kelimenin anlamı hakkında konuşmaları. Kelimelerin anlamlarını kendinden önce veya sonra gelen kelimeye. not alarak okuma. inceleme. Sesli okumada ses tonuyla okuma yapılmalı. anlamını bilmedikleri kelimeleri belirlemeleri istenmelidir. Serbest okuma yöntemi seçilmesi hâlinde öğrencilerin amaçlarına göre sessizce okumaları sağlanmalıdır. önemli görülen yerleri belirginleştirerek okuma gibi çeşitli yöntem ve teknikler seçilebilir. seçim yapma. yorumlama.

inceleme. zihinlerinde canlandırarak görselleştirmeleri istenmelidir. Sorgulama: Bilgi ve kanıtları inceleme.ZİHİNDE YAPILANDIRMA Bu aşamada bilgileri zihinde yapılandırma amacıyla öğrenilenlerin günlük hayatla. açıklama. değerlendirme. Bu amaçla aşağıdaki etkinlikler yapılmalıdır. Söz Varlığını Geliştirme Bu aşamada kelimelerin anlam özellikleri üzerinde durulmalıdır. karar verme. aralarında ilişki kurma ve değerlendirme. Kavramlaştırma: Örnekleri tanıma. Bu nedenle metni anlama ve anlama becerilerini geliştirme çalışmalarına ağırlık verilmelidir. gerçek ve hayal ürünü olanları belirleme. Bu çalışmalarla öğrenci yeni bilgileri anlamakta. • • • • • Düşünme: Düşünceler arasında ilişki kurma. inceleme ve uygun olanları seçme. diğer derslerle ve ara disiplinlerle ilişkilendirilmesi ve öğrencilerin metinden hareketle bir konuyu araştırması çalışmaları yapılmaktadır. amaca ulaşma yöntemlerini gözden geçirme. olayları sınıflama. neden ve sonuçları belirleme. sorun çözme becerilerini geliştirme amaçlanmaktadır. zıt anlamlı. karşılaştırma. çıkarım yapma. Metnin türüne göre hikâye haritası. Karar verme: Amaç belirleme. Sorun çözme: Sorunları belirleme. Öğrencinin bilgileri zihninde yapılandırması için düşünme. onlar üzerinde düşünmeli ve zihninde yapılandırmalıdır. sıralama. bunların doğruluğunu ve değerini ölçme. Bu çalışmalarla öğrencilerin hem bilgileri zihinde yapılandırma hem de düşünme. eş sesli kelimelerle çalışılabilir. duygusal. c. kavramlaştırma. sorun çözme gibi çalışmalar yapılmalıdır. ortak özelliklerini araştırma. mecaz. Zihinde yapılandırma çalışmalarında öğretmen öğrencilere bilgiyi hazır vermek yerine kendilerinin yapılandırmasına yardım etmelidir. kavramlaştırma. 153 . sınıflama. 3. karar verme. Ekleri kullanarak yeni kelimeler türetmeleri sağlanabilir. sorgulama. tanımlama. metne uygun başlıklar buldurma gibi çalışmalar yapılabilir. tartışma. Metni okuduktan sonra öğrencilerden kendilerine ilginç gelen bir bölümü nedenleriyle birlikte anlatmaları. yorumlamakta ve metni incelemiş olmaktadır. varlıkları. Metnin türüne göre gerçek. Öğrencinin söz varlığını geliştirebilecek farklı teknikler de kullanabilir. karşılaştırmalar yapma. sınıflama. çözüm örnekleri bulma ve uygulama. çıkarımlarda bulunma. sorgulama. abartılı sözler.incelemeli.

154 . Her temada her öğrencinin bir araştırma yapması sağlanmalıdır. Günlük Hayatla İlişkilendirme Yapılandırıcı yaklaşıma göre metinden elde edilen bilgilerin. ortaya konulan sorunları belirlemesi ve onlara farklı çözümler bulması. eksik bırakılan metni tamamlaması. Bilginin aktarılması ve kalıcılığının sağlanması için öğrencinin öğrendiklerine ilişkin kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler vermesi. çevresindeki sosyal olayları anlamlandırması ve yorumlaması. doğadaki değişimleri fark etme ve yorumlama gibi çalışmalar yaptırılmalıdır. Örneğin. Diğer Dersler ve Ara Disiplinlerle İlişkilendirme” bölümünün başlığı içeriğine göre düzenlenmelidir. reklâmları vb. Atatürkçülük. sorgulaması. Araştırma çalışmaları kendini ifade etme etkinliği olarak da kullanılabilir. diğer derslerle ve ara disiplinlerle ilişkilendirilmesi ve öğrencilerin metinden hareketle bir konuyu araştırması gibi etkinlikler yapılmalıdır. Her metinde verilen araştırma önerilerinden uygun görülenler öğretmen ve öğrencilerle birlikte seçilmelidir. ilişkilendirme yapılan dersler ve ara disiplinler için ayrı ayrı düzenlenebileceği gibi hepsini kapsayacak biçimde de düzenlenebilir. diğer derslerin veya ara disiplinlerin tamamıyla ilişkilendirme durumu söz konusu değildir. a. düşünceleri. etkinliklerle desteklenmelidir. Türkçe dersinde. “Atatürkçülük.Yukarıdaki becerilerin geliştirilmesi amacıyla üzerinde çalışılan metnin günlük hayatla. sadece ara disiplinlerle ilgili bir ilişkilendirme yapılmışsa başlık “Ara Disiplinlerle İlişkilendirme”. Diğer Dersler ve Ara Disiplinlerle İlişkilendirme Kazanımlardan hareketle metinde işlenen konuya bağlı olarak diğer derslerle veya ara disiplinlerle ilişkilendirme yapılmalıdır. Araştırma sonucu ulaşılan ilginç bilgilerin sınıfta diğer öğrencilerle paylaşılması sağlanmalıdır. c. diğer derslerle ilgili bir ilişkilendirme yapılmış ise “Diğer Derslerle İlişkilendirme” biçiminde olmalıdır. Etkinlikler. Araştırmada öğrencilerden yazım kurallarına uymaları istenmelidir. ön bilgilerle birleştirilerek yapılandırılması gerekmektedir. Diğer Dersler ve Ara Disiplinlerle İlişkilendirme” şeklinde olmalıdır. doğayı izleme. “Atatürkçülük. Araştırma Öğrenilen bilgilerden ve metinden hareketle öğrencilerle belirlenen bir konuda araştırma yaptırılmalıdır. metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirlemesi. kitle iletişim araçlarıyla verilen bilgileri. diğer dersler ve ara disiplinlerle ilgili kazanımlarda ilişkilendirme yapılırken başlık. verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgulaması. haberleri. “Diğer Derslerle İlişkilendirme” ve “Ara Disiplinlerle İlişkilendirme” birlikte yapılmış ise başlık “Diğer Derslerle ve Ara Disiplinlerle İlişkilendirme” şeklinde olmalıdır. öğrendikleriyle ilgili çıkarımlar yapması. İlişkilendirmeler temadan ve metinden hareket edilerek düzenlenmeli. Atatürkçülük. b.

sorularla amaçlarını belirlemelerine rehberlik edilmelidir. yöntem ve teknik belirleme. öğrenme-öğretme sürecinde ortaya çıkan görüş. oturacağı yeri belirlemesi vb. öğrencinin ve öğretmenin araç. yöntem ve teknikleri belirleme. açıklama. düşünce vb. Zihinsel Hazırlık Türkçe Öğretim Programı'nda öğrencinin zihinsel hazırlığına ayrı bir önem verilmektedir. “yöntem ve teknikleri belirleme”. Amaç belirleme çalışması konuşma. konu belirlemesine yardımcı olunmalıdır. gözden geçirilerek öğrencilerin bunları hatırlaması sağlanmalıdır. “Niçin bu konuda yazıyorsun?”. Böylece öğrencilerin hangi konuda konuşma. yazma. yazma ve görsel sunu ile ilgili amaç. 155 . Amaç belirlemede öğrencilere hazır kalıplar verilmemeli. Bu amaçların belirlenmesi için öğrencilere “Niçin bu konuyu seçtin?”. Kendini ifade etme sürecinde bulunan “konu belirleme”. Dinleme metinlerinde “Kendini İfade Etme” başlığı altında yer alan “konuşma/yazma/görsel sunu” öğrenme alanlarından en az biri öğretmen ve öğrencilerle birlikte seçilerek işlenmelidir. sınıftan itibaren yapılmalıdır. 2) Amaç belirleme: Konuşma. yöntem ve teknikleri belirlemek için öğrencilerin önceden öğrendikleri bilgileri harekete geçirme çalışmalarıdır. gerecini hazırlaması. Ön Hazırlık Öğrencilerin konuşma. Zihinsel hazırlığı gerçekleştirmek için ön bilgileri harekete geçirme. yazma ve görsel sunu yapacağının alt yapısı oluşturulmalı. konu belirleme. yazma ve görsel sunu çalışmaları belirli bir amaca yönelik olmalıdır. Bunlar. KENDİNİ İFADE ETME Bu aşamada ön hazırlık. “Niçin bu konuyla ilgili görsel sunu yapıyorsun?” gibi çeşitli sorular sorulabilir. zihinsel hazırlık. Fakat öğretmen bu aşamalara ait kazanımları iki okuma metninin işlenişinde gerçekleştirmiş ise diğer okuma metninde bu aşamaları işlemeyebilir. b. tür ve sunu şeklini belirleme çalışmaları yaptırılmaktadır.4. “Bu konuyu konuşmaktaki amacın ne?”. konuşma. amaç. a. ön bilgileri harekete geçirme-konu belirleme. yazma ve görsel sunu ile ilgili etkinliklere başlamadan önce yaptığı genel hazırlıkları içermektedir. kuralları gözden geçirme. yazma ve görsel sunu etkinliklerinin hemen öncesinde yapılmalıdır. “tür ve sunu şeklini belirleme” aşamaların işlenişi kitaplarda yer almalıdır. “amaç belirleme”. 3) Yöntem ve teknikleri belirleme: Seçilen konunun ve amacın hangi yöntem ve tekniklerle sunulacağı önemlidir. 1) Ön bilgileri harekete geçirme-konu belirleme: Konuşma. Türkçe Öğretim Programı’na göre ikna etme. Bu amaçla öğrencilere çeşitli sorular sorulmalı. hazırlıkları kapsamaktadır. materyal seçmesi. görsel sunu çalışmaları yaptırılmalıdır. Amaç belirleme çalışmaları 3. sunum için gerekli nesne ve modelleri getirmesi. amaç.

destekleyici ve açıklayıcı örnekler verme. Örneğin okunan metinle ilgili görüşlerini iletme amacıyla yazara mektup yazdırma ve “Siz yazar olsaydınız metni nasıl tamamlardınız ?” gibi çalışmalar yaptırılabilir. Yöntem ve teknik belirleme çalışmalarına 4. Farklı zekâ ve öğrenme yöntemleri dikkate alınarak seçilen konunun hangi türde ve nasıl sunulacağı öğrencilerle belirlenmelidir. ana fikir. kelimeleri doğru telaffuz etme. Kuralları Gözden Geçirme Öğrencilerin kendini ifade etme çalışmaları sırasında uyacakları kuralları gözden geçirme çalışmalarını içermektedir. yöntem ve tekniklere göre konuşma. farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanma. sebep-sonuç ilişkileri kurma. iş birliği yapma gibi çeşitli yöntem ve tekniklerden yararlanarak konuşma ve yazma çalışmaları yaptırılmalıdır. Bu aşamada sınıf düzeylerine göre programda yer alan konuşma. Seçilen konuya ve türe göre dikkat edilecek kurallar öğrencilerle birlikte gözden geçirilmelidir. c. Konuşma. ç. istek.bilgi verme. görsel sunu vb. mizahi ögelere yer verme. fıkra vb. 156 . betimleme. hikâye. dinleyicilerle göz teması kurma. Yazma ve Görsel Sunu Belirlenen amaç. yazmada ise noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanma. yardımcı fikir ve destekleyici ayrıntıları vurgulama. konuya ve sınıf düzeyine göre farklı konuşma. beden dilini kullanma. Örneğin konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınma. karşılaştırma. Yöntem ve teknik çalışmaları konuşma. yazma ve görsel sunu kazanımları gerçekleştirilecektir. yazma ve görsel sunu çalışmalarının yapılması aşamasıdır. sorgulama.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını (konuşma. yazılarında farklı cümle yapılarına yer vermeleri gibi çalışmaları kapsamaktadır. Bu aşama konuşma ve yazma etkinlikleriyle birleştirilebileceği gibi ayrı bir başlık altında da ele alınabilir. Söz Varlığını Kullanma Öğrencilerin öğrendikleri kelimeleri yerinde ve anlamına uygun olarak kullanmaları.) belirleme çalışmalarını kapsamaktadır. yazma ve görsel sunu yöntem ve teknikleri belirlenerek öğrencilerin öğretim yılı boyunca programda öngörülen bütün yöntem ve teknikleri öğrenmesi sağlanmalıdır. sınıftan itibaren başlanmalıdır. Bu kazanımlara göre öğrencilerin görselleri kullanma. beğeni ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirme gibi becerileri kazanmalarına dikkat edilmelidir. d. yazma. işitilebilir bir ses tonuyla konuşma. Böylece öğrencilerin zekâ alanlarına göre kendilerine uygun konuşma. kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verme. Bu kuralları uygulama durumu da öğrencilerle birlikte izlenebilir. Seçilen amaca. sayfa düzenine ve temizliğine dikkat etme gibi kurallara vurgu yapılabilir. bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyma. dilek. kelime tekrarından kaçınma. 4) Tür ve sunu şeklini belirleme: Öğrencilerden seçtikleri konuyu hangi türde (şiir. uygun başlık belirleme. masal. konuyu mantıksal bir bütünlük içinde sunma. yazma ve görsel sunu çalışmalarının hemen öncesinde ve öğrencilerle birlikte yapılmalıdır. Bu amaçla öğretmen konuşma ve yazma öncesi dikkat edilecek kuralları öğrencilere açıklamalı veya hatırlatmalıdır. yazma ve görsel sunu yöntemleri seçmelerine fırsat verilmelidir.

anlama. Değerlendirme sonunda iyi örneklerin nasıl yapıldığı ve uygulanan yöntem ve teknikler paylaşılmalı ancak öğrenciler arasında karşılaştırma yapılmamalıdır. Süreç değerlendirme öğrenme-öğretme sürecinin her aşamasında yapılabilir. Sonuç değerlendirme ise sürecin sonunda yapılan değerlendirmedir. Bu dağılım aynı zamanda planlama. Bunlar öğrencinin kendini değerlendirmesini. sorgulama. programın sistemli bir şekilde uygulamaya yansıtılması amacıyla bütün kazanımların öğrenme-öğretme sürecine dağılımı gerçekleştirilmiştir. ilişki kurma.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme ve değerlendirmenin amacı.5. 157 . denetim ve yayınlama süreçlerini kolaylaştırmak için düzenlenmiştir. Değerlendirme. Her kazanımın sınıf düzeyi yay ayraç içerisinde belirtilmiştir. Ölçme ve değerlendirme çalışmaları çeşitli uygulamalarla gerçekleştirilmektedir. uygulama. Değerlendirmeyle ilgili açıklama ve formlar kılavuzun Ölçme ve Değerlendirme başlığı altında verilmektedir. öğretmenin öğrencinin gelişim düzeyini ölçmesini ve öğrenme süreci ile kullanılan yöntem ve teknikleri değerlendirmesini kapsamaktadır. Kazanımların dağılımı aşağıda verilmektedir. Değerlendirme süreç ve sonuç değerlendirme olarak gerçekleştirilmektedir. öğrencinin eksik yönlerini tamamlamasına ve becerilerini geliştirmesine yardım etmektir. öğrencilerin düşünme. C. analiz-sentez yapma becerilerini geliştirme düzeyini ölçmek için yapılmaktadır. KAZANIMLARIN ÖĞRENME-ÖĞRETME SÜRECİNE DAĞILIMI Türkçe Dersi Öğretim Programı'ndaki hiçbir kazanımın eksik bırakılmaması.

(1-5) Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Sınıflar) Öğretim Programı kazanımlarının öğrenmeöğretme sürecine dağılımı verilmiştir. Zihinsel Hazırlık 1) Ön bilgileri harekete geçirme Dinlediklerini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır.TÜRKÇE DERSİ (1-5. (1-5) 3) Metni tanıma ve tahmin etme Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder. (3-5) 5) Tür. (3-5) Okuma amacını belirler. (1-5) 158 . (1-5) 4) Amaç belirleme Dinleme amacını belirler. (1-5) Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. (1-5) Dinlediklerini veya okuduklarını anlamlandırmada sunulan görsellerden yararlanır. (1-5) Başlıktan hareketle okuyacağı metnin içeriğini tahmin eder. (1-5) 2) Anahtar kelimelerle çalışma Metindeki anahtar kelimelerle çalışma yapar. Bu kazanımlar farklı başlıklar altında da işlenebilir. Ön Hazırlık Dinlemek ve okumak için hazırlık yapar. (4-5) Okuma amacına uygun yöntem belirler. 1. HAZIRLIK a. yöntem ve teknikleri belirleme Dinleme amacına uygun yöntem belirler. (4-5) Metnin türünü dikkate alarak okur.SINIFLAR) ÖĞRETİM PROGRAMI KAZANIMLARININ ÖĞRENME-ÖĞRETME SÜRECİNE DAĞILIMI Aşağıda Türkçe Dersi (1-5. (1-5) b.

(2-5) Akıcı okur. dinler ve izler. sunu. Dinleme ve Okuma 1)Kuralları uygulama Dikkatini dinlediğine veya okuduğuna yoğunlaştırır. haber. tiyatro vb. tekerleme. bilmece. (1-5) Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. (2-5) Not alarak okur. belgesel vb. (3-5) Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. dinler ve izler. okur. Eğlenmek için fıkra. ANLAMA Katılımlı dinler. (1-5) Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. (2-5) a. (2-5) Bilgi edinmek için okur.Görsel Okuma. masal vb. (4-5) Not alarak dinler. (5) Sorgulayarak dinler. tonlama ve telâffuza dikkat eder. (1-5) Anlama tekniklerini kullanır. (1-5) Sorgulayıcı okur. Serbest okuma yapar. (2-5). (3-5) Seçici dinler. (4-5) Bilgi edinmek için. (4-5) Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. şarkı. (1-5) Eğlenmek için masal. (1-5) 159 . hikâye. (1-3) Dinlerken vurgu. (1-5) İşitilebilir bir ses tonuyla okur. (1-5). (1-5) Şiir ve müzik dinletilerine katılır.(2-5) Okuduğu kelimeleri doğru telâffuz eder.• • • • • • • • • • • • • • • • 2. (1-5) Paylaşarak okumaktan zevk alır. (1-5) Görgü kurallarına uygun dinler. tekerleme. (1-5) Kurallarına uygun sessiz okur.

(1-5) Şekil.(1-5) Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. (1-5) Dinlediği veya okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. (1-5) Dinlediklerinin veya okuduklarının konusunu belirler. (1-5) Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. (2-5) Metinde verilen ipuçlarından hareketle karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. gelişme ve sonuç bölümleri hakkında tahminlerde bulunur.(2-5) b. anlamlandırır ve yorumlar. (2-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında destekleyici ayrıntıları. (2-5) 3)Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışma Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır.(1-2) 2)Tahmin etme Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. (3-5) Renkleri tanır. (2-5) Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamlarını tahmin eder. nerede. (1-5) Metnin giriş.(3-5) Trafik işaretlerinin anlamlarını bilir. (2-5) Dinlediklerinin veya okuduklarının ana fikrini belirler. (1-5) Dinlediklerini veya okuduklarını zihninde canlandırır. ne zaman. (1-5) Karikatürde verilen mesajı algılar.Metni İnceleme Resim ve fotoğrafları yorumlar. nasıl. yardımcı fikirleri bulur.Kitabı özenle kullanır. (1-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında ne. (4-5) 160 .(2-5) Harita ve kroki okur. niçin ve kim sorularına cevap arar.

( 1-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında duygusal ve abartılı sözleri ayırt eder ve sorgular. (2-5). (4-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında gerçek olanla hayal ürünü olanı ayırt eder. (2-5) Dinlediklerinde önemliyi önemsizden ayırt eder. (3-5) Başlık ve içerik ilişkisini sorgular. (4-5) (Okuma) Kelimelerin gerçek. ifade ve bilgi yanlışlıklarını belirler. (5) Okuduğu metnin içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. (1-5). (1-5) Okuma öncesi. (1-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında karşılaştırmalar yapar. Söz Varlığını Geliştirme Dinlediği kelimelerin gerçek ve mecaz anlamlarını ayırt eder. (3-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. (3-5) Dinlediği konulara ilişkin sorular sorar ve sorulara cevap verir. mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder. (1-3) Dinlediği konuya uygun farklı başlıklar bulur. (1-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları cevaplandırır. (3-5) Metindeki anlam bakımından çelişkili ifadeleri saptar. (3-5) Metin içi anlam kurar. (3-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında öznel ve nesnel yargıları ayırt eder. (1-5) (Dinleme ve okuma) Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. (1-5) Dinlediklerini veya okuduğunu özetler. (2-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. (5) Okuduklarında eksik bırakılan ve konuyla ilgisi olmayan bilgiyi fark eder.Dinlediklerinde veya okuduklarındaki dil.(3-5) c. (4-5) 161 .

Günlük Hayatla İlişkilendirme Dinledikleri veya okuduklarıyla ilgili. (1-5) Betimleyen ve tanımlayan ifadeleri dikkate alarak okur. koyu vb. (3-5) Okuduklarından çıkarımlar yapar. (1-5) Dinlediklerinde veya okuduklarında ortaya konulan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur.(4-5) Destekleyici ve açıklayıcı ifadeleri dikkate alarak okur. (2-5) Verilen örneklerin konuya uygun olup olmadığını sorgular. (3-5) Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. (1-5) 3. Metin içerisindeki renkli. ifadelerin önemli noktaları vurguladığını bilerek okur. (2-5) Eş sesli kelimelerin anlamlarını ayır eder. altı çizili.(2-5) Ekleri kullanarak kelimeler türetir.Dinlediklerinde veya okuduklarında eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder. (3-5) Farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri dikkate alarak okur. kendi yaşantından ve günlük hayattan örnekler verir. (3-5) Eksik bırakılan metni tamamlar. (1-5) Dinlediklerini veya okuduklarını başkalarıyla paylaşır. ZİHİNDE YAPILANDIRMA a. (5) Dinledikleri ilgili çıkarımlar yapar. (2-5) Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasında benzerlik ve farklılıkları belirler.(3-5) Özetleyen ve sonuç bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. (3-5) Önem belirten ifadeleri dikkate alarak okur. (4-5) 162 . (2-5) Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. (2-5). (4-5) Genel ve özel durumları bildiren ifadeleri dikkate alarak okur. (3-5).

Ön Hazırlık Konuşmak veya yazmak için hazırlık yapar. haberleri. (3-5) Metinler arası anlam kurar. (1-5) b.Zihinsel Hazırlık 1)Ön bilgileri harekete geçirme-konu belirleme • Konuşma veya yazma konusunu belirler. (1-5) Doğayı izler.(1 -5) 163 . (1-5) Beden dilini yorumlar. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. (1-5) b. (1-5) Bilgi toplamak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. (1-5) Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. KENDİNİ İFADE ETME a. Diğer Derslerle ve Ara Disiplinlerle İlişkilendirme Afet eğitimi Girişimcilik İnsan hakları ve vatandaşlık Kariye bilinci geliştirme Özel eğitim Rehberlik ve psikolojik danışma Spor kültürü ve olimpik eğitim Hayat bilgisi Matematik Fen ve teknoloji Sosyal bilgiler Görsel sanatlar Müzik Beden eğitimi c. (4-5) Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. (1-5) Sunuma hazırlık yapar.Kitle iletişim araçlarıyla verilen bilgileri. Araştırma Okuduğu metnin yazarı hakkında bilgi edinir. düşünceleri sorgular. (1-5) 4.(1-5 Reklamlarda verilen mesajları sorgular.

(3-5) Kısa oyunlar yazar.2)Amaç belirleme Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere ifade eder. (3-5) • İkna edici konuşur. (3-5) Şiir yazar. afiş vb. fıkra veya filmi tekniğine uygun anlatır. yazar. (1-5) Deneyim ve anılarını anlatır. (1-5) Davetiye ve tebrik kartı yazar. (3-5) • Not alır. (1-5) İş birliği yaparak yazar. (3-5) • İkna edici yazılar yazar. (5) 4) Tür ve sunu şeklini belirleme Bildiği şiirleri topluluk önünde okur. hikâye. (4-5) • Sorgulayıcı yazılar yazar. (3-5) • Bilgi vermek amacıyla konuşur. (1-5) Masal. (1-5) Mektup yazar. (4-5) • Sorgulayarak konuşur. (2-5) 164 . (2-5) Duyuru.(4-5) Sunum (görsel sunu) yöntemini belirler. (3-5) • Planlı yazma yöntemine uygun yazar.(5) • Vurgulamak istediği kelime ya da cümleleri farklı yazar.(4-5) Yazma yöntemini belirler.(3-5) Yazma amacını belirler.(3-5) 3) Yöntem ve teknik belirleme Konuşma yöntemini belirler. (4-5) • Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar.

yazar. (1-5) Dinleyicilerle göz teması kurar. (1-5) Günlük.) uygun konuşur. (1-5) Kendine güvenerek konuşur. (5) c. manevi.Hikâye yazar. (1-5) Bilgi almak amacıyla görüşmeler yapar. (1-5) Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. ahlaki”. (1-5) Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. (3-5) Konuşmalarında beden dilini kullanır. (1-5) Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. (2-5) Kelimeleri doğru telaffuz eder. (1-5) İstediği bir konuda yazılar yazar. (1-2) Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. (1-5) Görgü kurallarına ve değerlere (millî. (2-5) 165 . (1-3) Akıcı konuşur. (1-5) Üstlendiği role uygun konuşur. (2-5) Topluluk önünde konuşur. Kuralları Gözden Geçirme 1) Konuşma kuralları Dinleyici grubunu ve bulunduğu ortamı dikkate alarak konuşur. (1-5) Konu dışına çıkmadan konuşur. (1-5) Sesine duygu tonu katar. kültürel. sosyal vb. anı vb. (1-5) 2) Yazma kuralları Bitişik eğik yazı harflerini kurallarına uygun yazar. (1-5) Yazısına uygun başlık belirler. (1-5) İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur.

cümleler ve satırlar arasında uygun boşluklar bırakır.(1-5) Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. (1-5) Konuşmasında önemsediği bilgileri vurgular (3-5) Konuşmasında veya yazılarında düşüncelerini mantıksal bütünlük içinde sunar. (2-5) Yazılarında genelden özele. (4-5) Kelimeler. ve kim ögelerini vurgular. (2-5) Konuşmasında veya yazılarında tanımlamalar yapar. Konuşma. Yazma ve Görsel Sunu Konuşmasını görsel sunuyla destekler. (5) Konuşmasında veya yazılarında olayları oluş sırasına göre anlatır/yazar. (1-5) Konuşmasında veya yazılarında ne. (3-5) Konuşmasında veya yazılarında yardımcı fikirleri ve destekleyici ayrıntıları vurgular. özelden genele doğru yazar. niçin. (4-5) Matematiksel ifadeleri doğru yazar. nerede. (1-3) İmza atar ve anlamını bilir.Alt başlık belirler. sembol ve işaretlerden yararlanır. (1-5) 166 . (5) Konuşmasında veya yazılarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. nasıl. ne zaman. (3-5) Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. (4-5) Konu dışına çıkmadan yazar. (1-5) Konuşmasında ve yazılarında ana fikri vurgular. (1-5) Yazılarında imlâ kurallarını uygular. (1-5) Sıralamalarda sayı. (4-5) Konuşmasında veya yazılarında karşılaştırmalar yapar. (1-5) Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. (4-5) Yazılarında kelime tekrarından kaçınır. (2-5) d.(4-5) Konuşmalarında veya yazılarında betimlemeler yapar.

(35). (2-5) Kendisini. Sorular yazar. (1-5) Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. müzikli oyun vb. (5) Duygu. (1-5) Dilek. (1-5) Konuşurken sorular sorar ve sorulanlara cevap verir. olay. tiyatro. (1-5) Yazısının giriş ve sonuç cümlelerini özenle seçer. (1-2) Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. düşünce ve hayallerini sözlü olarak veya yazılı olara ifade eder. (3-5). (1-5).(4-5) Konuşmasında veya yazılarında bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar. (4-5). an vb. yer. hakkında konuşur veya yazar. ailesini ve çevresini tanıtır veya yazar. (1-5) Konuşmalarını özetler veya özet çıkarır.(4-5) İzlenim ve deneyimlerine dayalı yazılar yazar. düşünce ve izlenimlerini drama. (4-5) Konuşmasında veya yazılarında mizahi ögelere yer verir. istek.Konuşmasında veya yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. (1-5) Duygu. beğenilerini ve şikâyetlerini ilgili kişilere bildirir veya yazılı olarak ifade eder.(1-5) Sunularında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. (3-5). (2-5) Konuşmasında veya yazılarında önem belirten ifadeleri kullanır. kişi vb.(2-5) 167 .(4-5) Konuşmasına dikkat çekici ve çarpıcı ifadelerle başlar ve sonlandırır. (2-5) Hoşlanıp hoşlanmadığı olay. yollarla sunar. (2-5) Konuşmasında veya yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. (4-5). (3-5) Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. durum. (4-5) Konuşmasında veya yazılarında destekleyici ve açıklayıcı örnekler verir.

(3-5) Yazılarında farklı cümle yapılarına yer verir. konuşma ortamını ve konuşma içeriğini değerlendirir. (1-3) Konuşmacıyı. duygu ve düşüncelerini sunmak amacıyla bilişim teknolojilerinden yararlanır. konuşma ortamı ve konuşma içeriği hakkındaki düşüncelerini belirtir. (3-5) Görsellerle sunulan bilgileri olayları düşünceleri yorumlar ve değerlendirir. Söz Varlığını Kullanma Konuşmasında veya yazılarında söz varlığından yararlanır. (4-5) Sunularını değerlendirir. içeriği ve konuşma ortamını değerlendirir. (1-2) 5. kelimelerden cümleler oluşturarak yazar. (4-5) Bilgi. (3-5) Bilgi edinmek amacıyla soru sorar. (2-5) Öğrendiği yeni kelimeleri konuşmalarında veya yazılarında kullanır.Duygu. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Konuşmacı.(4-5) Konuşmasında veya yazılarında kelimeleri yerinde ve anlamına uygun kullanır. ortamı ve içeriği değerlendirir. (1-5). (1-5) Bilgileri tablo ve grafikle sunar. (4-5) Konuşma biçimi içeriği ve konuşma ortamı hakkındaki düşünceleri belirtir. (1-3) Konuşma biçimi. e. düşünce. hecelerden kelimeler. sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. (2-5) Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. (3-5) Sunularında harita ve krokiden yararlanır. bilgi ve izlenimlerini resim. şekil.(5) 168 . (4-5) Okumasını. (4-5) Yazısını anlam ve biçim açısından değerlendirir. (1-5). (5) Seslerden/harflerden heceler.

Bu örneklerde uygulayıcıların öğrenme-öğretme sürecinde yapması gereken çalışmalar anlatılmaktadır. dördü şiir metni olmalıdır. Öğretmen serbest okuma saatlerinde bu metinleri. Uygulayıcılar daha farklı teknikler kullanarak öğrenme-öğretme sürecini geliştirebilir. Birinci sınıfın ikinci döneminde serbest okuma metinlerinin dördü öyküleyici metin. Öğretmenler tarafından zorunlu olarak işlenmesi gereken üç okuma ve bir dinleme metni dışında. karamsarlık. METİN SEÇME VE İŞLEME Bu başlık altında ders kitaplarında yer alacak metinlerin seçimi ve sınıflar düzeyinde metin işleme örnekleri verilmektedir. altısı bilgilendirici metin. Metinlerde siyasi ve ideolojik anlama gelebilecek ifadeler yer almamalıdır. 12. Metinlerde mantık dokusu ve konu bütünlüğü olmalıdır. 9. Metin seçiminde kazanımların gerçekleştirilmesi göz önüne alınarak hareket edilmelidir. Metinler millî kültür ve değerlerimize uygun olmalıdır. 6. 11. Metinlerde bulunması gereken nitelikler aşağıda verilmiştir: 1. Dinleme ve okuma metinleri öyküleyici. 2. 7. 10. 1. öyküleyici ve şiir verilmiştir. kısaltma ve düzenleme yapılabilir. Metinler. içeren ögeler yer almamalıdır. 4. 169 . ikisi ise şiir metni olmalıdır. Türk millî eğitiminin genel amaçları ve temel ilkelerine uygun olmalıdır. Metinler Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın temel becerilerini ve kazanımlarını gerçekleştirecek nitelikte olmalıdır. Seçilen metinlerde sadeleştirme.Ç. Metin işleme örneği olarak bilgilendirici. 8. okuma alışkanlığını kazandırmak amacıyla kullanabileceği gibi gerçekleşmediğini düşündüğü kazanımları vermek için de kullanabilir. sosyal ve hukuk devleti anlayışına ters düşen ifadelere yer verilmemelidir. İkinci ve üçüncü sınıflarda serbest okuma metinlerinin sekizi öyküleyici metin. Bu metinlerden biri dinleme metni olarak öğretmen kılavuzunda. tema sonlarında temayla ilişkili serbest okuma metinlerine de yer verilmelidir. Her yazardan en fazla üç metin seçilmelidir. Metinlerde öğrencilerin sosyal. Metinler Türkçenin güzellik ve inceliklerini yansıtmalı ve edebî değer taşımalıdır.Metin Seçme Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda her temada dört metin öngörülmüştür. şiddet vb. Metinler. Metinlerde insan hak ve özgürlüklerine. Türkçenin anlatım zenginliklerini ve güzelliklerini yansıtmalıdır. demokratik değerlere ve hukukun üstünlüğüne aykırı ögeler yer almamalıdır. Dördüncü ve beşinci sınıflarda ise altısı öyküleyici metin. dördü bilgilendirici metin ve dördü şiir metni olmalıdır. ikisi bilgilendirici metin. şiir ve bilgilendirici türlerden seçilmelidir. Metinler bilimsel ve farklı bakış açılarına yönlendirici olmalıdır. 5. 3. zihinsel ve psikolojik gelişimini olumsuz yönde etkileyebilecek cinsellik. Metinlerde bilimsel hata ve bilimselliğe aykırı ifadeler bulunmamalıdır. Laik. üçü ise öğrenci ders kitabında verilmelidir.

Metinlerde yer alan ifadeler anlatım. Çeviri metinlerin seçiminde Türkçenin doğru. Metinler çocuğun yaşına. 2. Öğrenciye verilmesi düşünülen ilâve etkinlikler ise öğretmen kılavuzunda verilebilir. öğrencinin kişisel gelişimine katkıda bulunacak ve onlara estetik bir duyarlılık kazandıracak nitelikte olmalıdır. Bu tür etkinlikleri ilişkin öğretmen kılavuzunda gerekli açıklamalar ve yönlendirmeler yapılmalıdır. Yabancı dillerden alınmış. güzel ve etkili kullanılmış olmasına özen gösterilmelidir. türünün güzel örneklerinden seçilmelidir. doğrudan verilebileceği gibi öyküleyici anlatım yoluyla da verilebilir. Hazırlanacak CD’lerdeki metinler. yazım ve noktalama yönünden Türkçenin kurallarına uygun olmalı. Bunların dışında kalan diğer etkinlikler ve uygulamalar öğrenci çalışma kitabında verilmelidir. çocukta merak uyandırmalı. söz varlığını zenginleştiren. Metinler öğrencinin seviyesi göz önünde bulundurularak söz varlığını geliştirecek nitelikte kelime ve kelime grubu içermelidir. Metinlerde düzenleme metnin özünü. Öğretmen kılavuz kitaplarıyla birlikte öğretmenlerin sınıf içinde gerçekleştirecekleri dinleme etkinliklerinde kullanmak amacıyla içinde dinleme metinlerinin bulunduğu CD verilmelidir. Metin İşleme ve Etkinlikler Türkçe dersinin gereği olarak etkinlikler sözlü. 23. alanında uzman kişiler tarafından seslendirilmelidir. 19. 21. şiir dilinin özelliklerini yansıtan. sınıf seviyesine ve ilgi alanlarına uygun olmalı. Metinlerdeki düzenlemelerde Türk Dil Kurumu Sözlük ve Yazım Kılavuzu’nun son basımı esas alınmalıdır. okuma sevgisi ve alışkanlığı kazandırmalıdır. Şiir türündeki metinler öğrenci seviyesine uygun. Özellikle sözlü etkinlikler öğrenci çalışma kitabında verilememektedir. yaratıcılıklarını zenginleştirecek ve öğrencilere eleştirel bakış açısı kazandıracak nitelikte olmalıdır. 22. anlam bütünlüğünü ve verilmek istenen mesajı bozmayacak şekilde yapılmalıdır. Türkçe dersinin amaçları doğrultusunda seçilen bilgilendirici metinlerde bilgi. olmayanlar düzeltilmelidir.13. 20. 170 . 16. dilimize yerleşmemiş kelimeler yerine Türkçeleri tercih edilmelidir. 18. Metinler öğrencilerin hayal dünyalarını. 15. 14. Metinler. 17. yazılı ve görsel olarak yürütülmektedir.

Sınıf .Venüs. Bu metinlerin başlıkları ve sınıf düzeyleri aşağıda görülmektedir: 1. Üç Annenin Üç Oğlu (Dinleme Metni) 171 .Kır Şarkısı 3. Sınıf.3. Metin İşleme Örnekleri Bu başlık altında sınıf düzeylerine göre metin işleme örnekleri verilmektedir. Güneş’in Önünden Geçti 5. Sınıf .Kuşlar ve Özellikleri 4.Uyku 6. Sınıf -Benim Adım Selen 2. Sınıf.

Sınıf Metin İşleme Örneği “Benim Adım Selen” 172 .1.

3. GÖRSEL SUNU 1. düşünce ve bilgi ve izlenimlerini resim.Anlamlı ve kurallı cümleler yazar.Metni takip ederek dinler.Deneyim ve anılarını anlatır. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1.Dinlemek için hazırlık yapar. tonlama ve telâffuza dikkat eder.) uygun konuşur.Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. 3. 2.Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. 4. 2.Görgü kurallarına uygun dinler. KONUŞMA 1.İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. sosyal vb.Kelimeleri doğru telâffuz eder. 2. ahlâkî. 3. 2.Duygu.Dinlediğini Anlama 1.Okumak için hazırlık yapar. 2. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. 173 . 2.Yazma Kurallarını Uygulama 1.Resim ve fotoğrafları yorumlar.Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. 2.Dinlerken vurgu. 4. 2.Dinleme Kurallarını Uygulama 1.Görgü kurallarına ve değerlere (millî. 2. GÖRSEL OKUMA 1. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. 3.Duygu. 5.Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 6. 2. 3. Tür.Kendine güvenerek konuşur.Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir.Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder.Okuma Kurallarını Uygulama 1. şekil.Yazmak için hazırlık yapar.Konuşmak için hazırlık yapar. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. 3.Tür. kültürel. YAZMA 1.Okuduklarının konusunu belirler.Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır.Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. 3. manevi.Okuduğunu Anlama 1.Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir.Dinleyicilerle göz teması kurar.Tema Adı: Birey ve Toplum Metin Adı: Benim Adım Selen Metin Türü: Öyküleyici Metin “BENİM ADIM SELEN” METNİNİN KAZANIMLARI DİNLEME 1. OKUMA 1. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1.

Selen’im.” diyorum. (1) " Ben kaplumbağa değilim. Zihinsel Hazırlık a. "Ben aptal çocuk değilim.” der. “Ben bebek değilim." diyor. deyip surat asıyor. Bu doğru değil. “Öff aptal çocuk”. Selen’im. makas ve boya kalemleri getirmelerini isteyiniz. Baba. Bu sırada öğrencilerin bir şaşkınlık yaşamasını. “Merhaba küçük kız." diyor. Selen’im. Adımı bir türlü söylemiyor.HAZIRLIK 1. çağrılan kişilerin kim olduğunu bulmaya çalışmalarını sağlayınız. b. “Bu çocukla oyun oynanmaz anne. BENİM ADIM SELEN Benim adım Selen! Se-len Kimse adımı söyleyemiyor. Selen’im.” diyor. b. ters takla bile atarım.Ön bilgileri harekete geçirme Sınıfa girdiğinizde isim ve yer belirtmeden işaretlerle “Sen gel!” vb. “Ben aptal çocuk değilim. Öğrencilerin dikkatlerini yoğunlaştırmak amacıyla farklı çalışmalar da yapabilirsiniz. "Öff aptal çocuk". ters takla bile atarım . Bana çikolata. Hep başka şeyler diyor. Selen'im. Ön Hazırlık Öğrencilerinizden renkli karton. (1) “Ben kaplumbağa değilim.” diyor. Bakkal amca beni her görüşünde." deyince çok kızıyor. “Ben tavşanım. Anahtar kelimelerle çalışma Metinde geçen “ad. “Ben küçük kız değilim. Bilmiyorum neden? Annem her sabah. yalan! Adımı söylese her oyunu oynarım. 174 . "Ben tavşanım. Tanrı bilir neden? Ablamla oyun oynarken. yalnızca gülüp bana sarılıyor.” diyorum. Daha sonra aşağıdaki soruları sorunuz: “Adlarımız olmasaydı ne olurdu?” sorusuyla bir tartışma başlatın.A. meleğim” kelimeleri üzerinde öğrencilerinizle konuşunuz ve anlam kurma çalışmaları yapmalarına yardımcı olunuz. şeker veriyor. sen de kaplumbağa. cici. sen de kaplumbağa. anne veya kardeşlerinin kendilerine adlarından başka nasıl hitap ettiklerini sorun. metinde yer alan görsellerden ve metnin başlığından yararlanarak metnin içeriğini tahmin etmelerini. “Günaydın bebeğim” der. c. Metni tanıma ve tahmin etme Öğrencilerden kitaplarını açmalarını." diyorum. "Bu çocukla oyun oynanmaz anne. ifadelerle birkaç öğrencinizi yanınıza çağırınız.” deyince çok kızıyor odasına gidiyor. Bu doğru değil. yalan! Adımı söylese her oyunu oynarım. bebeğim. Selen'im. deyip surat asıyor. Odasına gidiyor. tahminlerini söylemelerini isteyiniz. Anlamıyorum neden Ablamla oyun oynarken.” deyince çok mutlu oluyor.

● Okurken metinde anlamlarını bilmedikleri kelimeleri belirlemelerini isteyiniz. Anlamları bilinmeyen kelimelerle çalışma: Okuma sonrasında anlamlarını bilmedikleri ve belirledikleri kelimelerin anlamlarını kendisinden.Selen’e adını söylemeyenler kimlerdir? 2. etkinliği yapmalarını isteyiniz. Öğrencilerinizden tahminlerini sözlü olarak ifade etmelerini isteyiniz.Görsel okuma: Dinleme sonrası metindeki resimlerle metnin içeriği arasındaki ilişkiyi sorgulamalarını sağlayınız.” deyip adımı hatırlatıyorum. Dinleme ● Metni okumadan önce öğrencilere dinleme kurallarını hatırlatınız.B. Diğerlerinin de metni takip etmelerini isteyiniz. Okuma ● Öğrencilere sesli okuma yaptırınız.” diyorum. Çevresindekilerle iletişim kurarken kızgınlık. resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etmelerini sağlayınız. Görsel Okuma ve Okuma a. “Hoş geldin Serdar babacığım. öfke gibi duygularını kontrol etmesi gerektiğini vurgulayınız. “Ne haber cici kız. 3. “Ben cici kız değilim.” diyor ama adımı söylemiyor.” Kazanımı ile ilişkilendirebilirsiniz.Günlük Hayatla İlişkilendirme • Metinde anlatılanlarla ilgili kendi yaşantılarından ve günlük hayattan örnekler vermelerini isteyiniz. (2) ve (3) numaralı yerlerde durarak öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz. öpüyor da öpüyor. 175 . ç. Kim bilir? Akşam babam eve gelince. (Kazanım tablosundan yararlanınız. Selen’im. Okumanın ardından tahminlerinin doğruluğunu kontrol etmek amacıyla sınıfta kısa bir tartışma yaptırınız. hem de kızarıyor. Metni İnceleme ●Öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz: 1.” diyor.Diğer Derslerle İlişkilendirme • Hayat bilgisi: “Benim Eşsiz Yuvam” teması. b. ● Öğrencilerinizden 1. Söz Varlığını Geliştirme Öğrencilerinizden 2. c.ANLAMA 1. “Ben melek değilim.Selen’e adını söylemeyenler. 2. Yanaklarım hem acıyor. 2.” dediğim anda yanaklarıma saldırıyor sıkıştırıyor da sıkıştırıyor. ●Okumayı (1) işaretinin olduğu yerde durdurun ve “Selen ablasına ne söylemiş olabilir?” (2) “Babası Selen’e ne söylemiş olabilir?” (3) Sizce “Selen’e ismini kimler söylüyor olabilir?” Tahmin çalışmasından sonra okumaya devam ediniz. etkinliği yapmalarını isteyiniz. Belki o da benim adımı söyler diye. Öpmezse olmaz mı?.” der. ● Selen’in yerinde olsaydınız size isminizle hitap edilmediği zaman neler hissederdiniz? 3. Dinleme. • Görsel Sanatlar: Sınıfa getirdikleri renkli karton ve boya kalemlerini kullanarak kendileri için isim kartı hazırlamalarını isteyiniz. “Biliyorum tatlı kızım.. Acaba neden? ● “Benim Adım Selen” metninin kendilerine ilginç gelen bir bölümünü. Selen’im. “Kızgınlık ve öfke gibi duyguların hangi durumlarda ortaya çıktığını gözlemler. cümle.ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1.Araştırma: Öğrencilerden isimlerinin anlamlarını araştırmalarını isteyiniz. önce veya sonra gelen kelime. Kendilerinin de adlarının dışında bir adla çağrıldıkları oluyor mu? sorusunu sorunuz. Komşu teyze ne zaman bize gelse.) ● (1). nedenleriyle birlikte anlatmalarını isteyiniz. (2) Ne gezer? “Hoş bulduk meleğim. C. ona nasıl sesleniyorlar? isteyiniz.

Konuşma. Yeni öğrendikleri kelimeleri konuşmalarında kullanmaları gerektiğini vurgulayınız. Zihinsel Hazırlık a. 2.Söz Varlığını Kullanma Metin içinde yeni öğrendikleri kelimeleri konuşmalarında ve yazılarında kullanmalarını isteyiniz. karanlık. öykü vb.Kuralları Gözden Geçirme Öğrencilerinizden konuşma ve yazma kurallarına dikkat etmelerini isteyiniz. İyi uykular yıldızlar! İyi uykular ay dede! İyi uykular karanlık! İyi uykular ayıcık!.Ailenizdeki ve çevrenizdeki kişiler sizi nasıl çağırıyor? 2. D. ● İnsanlara isimleri ile seslenmemek ne gibi sonuçlar ortaya çıkarır? a. Aysel GÜRMEN Benim Adım Selen b. 3.Konuşma Öğrencilerinizde beyin fırtınası kullanarak belirlemiş oldukları konulardan veya örnek konulardan birini seçmelerini isteyiniz.Tür ve sunu şeklini belirleme Öğrencilerinizle beraber seçtikleri konuyu hangi türde (şiir. ayıcığım her akşam bana. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. “İyi uykular Selen!” diyorlar.. Yazma ve Görsel Sunu Öğrencilerden belirledikleri konuya uygun olarak kendilerini ifade etmelerini isteyiniz. ● Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler vermelerini isteyiniz. 176 . ay dede. c. Örnek Konular: ● İnsanları isimleri ile çağırmanın önemi.Ön Bilgileri Harekete Geçirme-Konu Belirleme ● Öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz: 1. Adımı söyleyen yok sanmayın sakın! (3) Yıldızlar. 2.Yazma ● Öğrencilerinizden seçtikleri konulardan birini defterlerine bir paragraf halinde yazmalarını isteyiniz. Selen’in duygularını anlatan bir yazı yazmalarını isteyiniz. Öğrencilerinizin doldurdukları çalışma kâğıtlarını değerlendiriniz.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını belirlemelerini isteyiniz. 4.İsminizle çağrılmadığınız zaman ne hissedersiniz? b.Görsel sunu “Siz Selen’in yerinde olsaydınız ne yapardınız?” sorusuyla öğrencilerinizden düşündüklerini canlandırmalarını isteyiniz.KENDİNİ İFADE ETME 1.Ç.

........................Etkinlik: Aşağıdaki boşlukları........................... ............................................................................................................................................ Okuduğunuz metnin konusu nedir? ………………………………… ………………………………… ………………………………… ………………………………… 177 ................................................................ ......................... ........................................................................................................ .... Metinde geçen karakterler kimlerdir? Metnin yazarı sen olsaydın metne ne ad verirdin? Neden? ..........1........................................................ ......................................................................................................................... ....................... ....... ............................... verilen sorulara uygun olarak doldurunuz................... ................. ..................

Resimlerle kutu içindeki yazıları eşleştiriniz. Merhaba Hoşça kal İyi geceler Günaydın 178 .2.Etkinlik: Aşağıdaki sözleri ne zaman söylediğinizi arkadaşlarınızla tartışınız.

Sınıf Metin İşleme Örneği “Kır Şarkısı” 179 .2.

5. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. Görgü kurallarına uygun dinler. Duygu.Dinlediğini Anlama 1. 3. 3. manevi. 3. 4. Dinlediklerini zihninde canlandırır. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. 2. Konuşmalarında beden dilini kullanır. Başlıktan hareketle içeriği tahmin eder. Duygu. Öğrendiği yeni kelimeleri konuşmalarında kullanır. Dinlerken vurgu. Okuduğu şiirin ana duygusunu belirler. 2. Mektup yazar. 2. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. Yazılarında kendi yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Okumak için hazırlık yapar. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. 2.) uygun konuşur. 6. OKUMA 1. Başlık ve içerik arasındaki ilişkiyi sorgular. 3. Okuduklarının konusunu belirler. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. 2.Okuduğunu Anlama 1. YAZMA 1. Konuşmak için hazırlık yapar. Tür. Yazmak için hazırlık yapar. 4. 3. Resim ve fotoğrafları yorumlar. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. KONUŞMA 1. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. Okuduğu metnin içeriği hakkında düşüncelerini belirtir. 4. 2. 2. 3. sosyal vb. İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. Kelimeleri yerinde ve anlamına uygun kullanır. 2. 2. 180 . Kendine güvenerek konuşur.Dinleme Kurallarını Uygulama 1. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. şekil. tonlama ve telâffuza dikkat eder. Kelimeleri doğru telâffuz eder. GÖRSEL SUNU 1. ahlâkî. kültürel. Görsellerden hareketle içeriği tahmin eder. sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. Doğayı izler. 5.Tema Adı: Sağlık ve Çevre Metin Adı: Kır Şarkısı Metin Türü: Şiir “KIR ŞARKISI” METNİNİN KAZANIMLARI DİNLEME 1. Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Dinlemek için hazırlık yapar. Dinleyicilerle göz teması kurar. GÖRSEL OKUMA 1. 4. 2. 2. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. 7. bilgi ve izlenimlerini resim.Okuma Kurallarını Uygulama 1.Yazma Kurallarını Uygulama 1. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. düşünce.

şiire farklı başlıklar bulmalarını. · · · kır tabiat böcek KIR ŞARKISI Tam otların sarardığı zamanlar Yere yüzükoyun uzanıyorum Toprakta bir telâş. içerikle ilgili bilgi edinmeleri amacıyla şiiri birkaç dakika gözden geçirmelerini isteyiniz. uç böcek diyorum Uçuyorlar. § Öğrencilerinizden kelimelerle anlamalarını eşleştirmelerini isteyiniz (3. Ön Hazırlık Öğrencilerinizden metin işleme sürecinde kullanmaları için doğa ve hayvanlar ile ilgili fotoğraflar resimler. Söz Varlığını Geliştirme Öğrencilerinizden anlamı bilinmeyen kelimeler bölümünde buldukları kelimeleri sözlükteki sırasına göre sıralamalarını ve bu sözcükleri birer cümle içinde kullanmalarını isteyiniz. Cümleleri defterlerine yazdırınız.Etkinlik). 2. 3. B. Dinleme. manzara vb. Daha sonra “Şiirde neler dikkatinizi çekti? Aklınızda neler kaldı?” sorularını yöneltiniz. Ön bilgileri harekete geçirme Öğrencilerinizden daha önce gittikleri bir piknik veya kır gezisinde gördükleri hakkında (bitkiler.) konuşmalarını isteyiniz. b. Etkinlik). Metni tanıma Öğrencilerinizin. 181 . Metni İnceleme Öğrencilerinizden şiirin ana duygusunu belirlemelerini. Behçet Necatigil b.A. rahat Bir gün daha bitti. c. şiirin en çok hoşlarına giden bölümünü nedenleriyle birlikte yazmalarını isteyiniz (Etkinlik 4). Sakin. böcekler. Anahtar kelimelerle çalışma Öğrencilerinizden aşağıdaki kelimelerin anlamları üzerine bir tartışma yapmalarını ve tahminlerini yazmalarını isteyiniz (1. sözlük. Dinleme: Şiiri bir kez öğrencilerinize sesli olarak okuyunuz. Zihinsel Hazırlık a. ……… Tabiatla haşır neşir Kırlarda geçen ikindi vakti. bir telâş Karıncalar öteden beri dostum. Okurken şiirdeki duyguyu ses tonlarına yansıtmalarını ve beden diliyle bu duyguları desteklemelerini isteyiniz. dinlenmiş.Okuma Öğrencilerinizden şiiri bireysel veya grup hâlinde okumalarını isteyiniz. Öğrencilerinizden. başlığı ve resimleri arasında nasıl bir ilişki olduğunu sorgulamalarını isteyiniz. imlâ kılavuzu getirmelerini isteyiniz. ANLAMA 1. belirledikleri bu kelimelerin anlamalarını resimli sözlükten yararlanarak bulmalarını isteyiniz. c. Okuma ve Görsel Okuma a. ç. Ellerime hanımböcekleri konuyor Ne şeker şey onlar! Uç böcek. (2. Görsel okuma Resimde neler gördüklerini sorunuz ve resimden ve başlıktan yola çıkarak şiirin içeriği. Etkinlik). HAZIRLIK 1. 2. Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışma § Öğrencilerinizden şiirde geçen anlamını bilmedikleri kelimeleri belirlemelerini. şiir hakkında zihinlerinde canlandırdıklarını görselleştirmelerini isteyiniz.

Ön bilgileri harekete geçirme . Yarın” teması “İnsanın yaşadığı çevreyi temiz tutmasının kendi sağlığı ve gelişimiyle ilişkili olduğunu kavrar. 2. D. Yazma · Öğrencilerinizden şiirin bütününden hareketle şiirde eksik bırakılan üçüncü kıtayı yazmalarını isteyiniz (6.” kazanımıyla ilişkilendirebilirsiniz.Etkinlik). Konu belirlerken beyin fırtınası yaptırabilirsiniz. Günlük Hayatla İlişkilendirme Öğrencilerinizden doğa güzelliklerini korumak amacıyla üzerimize düşen görevleri tartışarak yazmalarını isteyiniz. (7. Ç. · Öğrencilerinize şaire bir mektup yazdırınız. KENDİNİ İFADE ETME 1. 2. a. Zihinsel Hazırlık a. b.Konu belirleme Öğrencilerinizle konuşma veya yazma konularını belirleyiniz. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME a. 3. “Öz Değerlendirme Formu”ndan yararlanarak öğrencilerin kendilerini değerlendirmelerini sağlayınız. Çalışma kâğıtlarını ve gözlem formlarını kullanarak süreci değerlendiriniz. Hayat bilgisi: Çevre ve doğa bilincinin önemini vurgulayarak “Dün.3. Konuşma. (5. Diğer Derslerle İlişkilendirme Müzik: Öğrencilerinizden şiiri bestelemelerini ve sınıfla paylaşmalarını isteyiniz. Bugün. ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1. Araştırma Öğrencilerinizden doğa ile ilgili şiirler araştırmalarını ve buldukları şiirleri sınıf önünde okumalarını isteyiniz. Kuralları Gözden Geçirme Öğrencilerinize konuşma ve yazma kurallarını hatırlatarak sunumlarında bunlara dikkat etmelerini isteyiniz. Görsel Sunu Öğrencilerinize tabiattaki hangi canlıya benzemek istediklerini sorunuz ve bunu beden diliyle göstermelerini isteyiniz. Konuşma Öğrencilerinizden şiirde geçen yeri ve ortamı betimlemelerini isteyiniz. Yazma ve Görsel Sunu C. NOTLAR ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… 182 . b.Etkinlik).Etkinlik) c.

Tabiat :……………………………………………………………. Etkinlik Kelimelerin anlamlarını tahmin ediniz.. Kır : ………………………………………………………………… …………………………………………………………. ……………………………………………………………… ……………………………………………………………… Böcek:……………………………………………………………… ……………………………………………………………… ……………………………………………………………… 2.. Etkinlik Şiirle ilgili zihninizde canlandırdıklarınızı resimleyiniz 183 .…… ………………………………………………………….1.

..................................... Acelecilik Öğle ile akşam arasındaki süre..................................................................... Kara benekli kırmızı renkli bir böcek................................................... 4..................................................................... .......... Kaynaşma..................................... ..................................... ...... ........................................................................................... ............................................3.......................................................................................................... Etkinlik Kelime ile anlamını eşleştiriniz....................... 184 ................................................................... ....................................................... bir arada olma.......................................................................................................... ………………………………………………………………… Şiirde işlenen ana duygu nedir? Şiirin en çok hangi bölümünü sevdiniz? Niçin? Şiirin adı sizce ne olmalı? ............. ....... Etkinlik ...................... .............. Rengi sarıya dönmek.................... Haşır neşir Telaş Hanım böceği Tabiat Sararmak İkindi vakti Doğa... ............................................ ............... .......... .................................................................................................................. ..................................................................................

Tabiâtla haşır neşir Kırlarda geçen ikindi vakti........................................................................................ …………………………………………...... ................................................. ................................................................. dinlenmiş...... 6................ Etkinlik Doğadaki güzellikleri korumak amacıyla üzerimize düşen görevler: .... Sakin........................................................................................................................ Behçet NECATİGİL 185 ......................................................................................................................................... …………………………………………...........................5.................................... …………………………………………...................................................................... …………………………………………........................................................................................ rahat Bir gün daha bitti... ............................ ........ bir telâş Karıncalar öteden beri dostum.................................................................................. Ellerime hanımböcekleri konuyor Ne şeker şey onlar! Uç böcek.............................. Etkinlik: Şiiri tamamlayınız KIR ŞARKISI Tam otların sarardığı zamanlar Yere yüzükoyun uzanıyorum Toprakta bir telâş................................................................... uç böcek diyorum Uçuyorlar......................................................................... ...........

………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… 186 .7. Etkinlik Şiir hakkındaki düşüncelerini iletmek için şaire bir mektup yazınız.

Sınıf Metin İşleme Örneği “Kuşlar ve Özellikleri” 187 .3.

Dinlerken vurgu. YAZMA 1.Konuşmak için hazırlık yapar. 3. OKUMA 1. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 3. 2. düşünce ve izlenimlerini drama.Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. 3. 2. tiyatro. KONUŞMA 1.Kendine güvenerek konuşur.Okurken önemli gördüğü yerleri belirginleştirir. 2. 4.Konuşma konusunu belirler. 4. 2. tonlama ve telâffuza dikkat eder.Okuma amacını belirler.Dinleme amacını belirler.Dinlediğini Anlama 1. 2.Tema Adı: Sağlık ve Çevre Metin Adı: Kuşlar ve Özellikleri Metin Türü: Bilgilendirici Metin “KUŞLAR ve ÖZELLİKLERİ” METNİNİN KAZANIMLARI DİNLEME 1. 2.Üstlendiği role uygun konuşur.Resim ve fotoğrafları yorumlar.Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır.Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere ifade eder.Yazma Kurallarını Uygulama 1.İşitilebilir ses tonuyla okur.Kelimeleri doğru telâffuz eder. GÖRSEL OKUMA 1. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. doğadaki değişimleri fark eder ve yorumlar. 4.Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulanlara cevap verir. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1.Duygu.Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır.Dinleme Kurallarını Uygulama 1. 2. yollarla sunar. 188 . 3. 3.İkna edici yazılar yazar.İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder.Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır.Bilmediği kelimelerin anlamlarını araştırır. Tür. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. 3.Tür. 5. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. 3.Yazma amacını belirler.Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. 2. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1.Söz Varlığını Geliştirme 1.Dinlemek için hazırlık yapar. Tür. 3. Tür. 6.Yeni öğrendiği kelimeleri konuşmalarında kullanır. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1.Görsellerden yararlanarak metnin içeriğini tahmin eder. 2. 3.Okuduğunu Anlama 1.Duygu.Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır.Katılımlı dinler.Metinde verilen ipuçlarından hareketle karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder..Okuma Kurallarını Uygulama 1.Okumak için hazırlık yapar. müzikli oyun. GÖRSEL SUNU 1.Başlıktan hareketle dinleyeceği konunun içeriğini tahmin eder.Doğayı izler. kukla vb.

Anahtar kelimelerle çalışma · kuş · kanat · uçmak Anahtar kelimelerin anlamlarını öğrencilerin tartışarak bulmalarını sağlayınız. metinde yer alan görsellerden ve metnin başlığından yararlanarak metnin içeriğini tahmin etmelerini. Kuşun yavrusunun vücudu hav denilen ince tüylerle kaplıdır. anahtar kelimeleri. KUŞLAR VE ÖZELLİKLERİ Kuşlar. Kuyruk. Metni tanıma ve tahmin etme Öğrencilerinizden ilk cümleyi. saçlarımızla aynı maddedendir. kuş öne ve arkaya doğru hareket eder. dümen ve fren olarak kullanılır. “Bu metni niçin okuyacaksınız? Bu metni neden dinliyor olabilirsiniz?” sorularını sorarak okuma ve dinleme amaçlarını belirlemelerini isteyiniz. tüyleri havların üzerinde yetişir. tüylü ve uçabilen hayvanlardır. Tüyler. Etkinlik). c. Aşağıya doğru vuruşta. böylece ileriye doğru itme hareketi sürdürülür. Tüyler onları sıcak tuttuğu gibi uçmalarına da yardım eder. 189 . 2. Kuş büyüdükçe. b. Kuşların kanatları kollarıdır. Ön Hazırlık Öğrencilerinizden kuş resimleri getirmelerini isteyiniz. HAZIRLIK 1. resimleri ve son cümleyi hızla okuyarak metni gözden geçirmelerini ve kitaplarını kapatmalarını isteyiniz Öğrencilerden kitaplarını açmalarını. . kısa konuşmaları. tahminlerini not etmelerini isteyiniz (2. kanatlar aşağıya ve arkaya doğru itilir. ç. Yukarıya doğru vuruşta kanatlar kaldırılır ve bükülür. Uçmak için kanatlarını aşağıya ve yukarıya doğru çırparlar.A. Tartışma sonuçlarını yazmalarını isteyiniz (1. aşağıdaki soruları sorabilirsiniz: · Çevremizde hangi kuşları görüyorsunuz? · Kuşların en önemli özelliği nedir? · Kuşlar nasıl beslenir? Öğrencilerden gelen cevaplara göre farklı sorular da sorabilirsiniz. Amaç belirleme Öğrencilerinize. Yetişkin kuşun tüyleri çok kuvvetli.Etkinlik). Zihinsel Hazırlık a. Yiyeceklerini tutmak ve yuvalarını yapmak için gagalarını kullanırlar. ancak hafiftir. Ön bilgileri harekete geçirme Öğrencilerinize.

Dinleme. · Öğrencilerinizden metinde önemli gördükleri yerleri ve metinde geçen kuşların özelliklerini yazmalarını isteyiniz (5. nedenleriyle birlikte anlatmalarını isteyiniz. Sülün. · Öğrencilerinizden “Kuşlar ve Özellikleri” metninin kendilerine ilginç gelen bir bölümünü zihninde canlandırmalarını ve görselleştirmelerini (resim. ön hazırlık bölümünde getirmiş oldukları resimlerle karşılaştırmalarını ve metnin içeriği ile görseller arasındaki ilişkiyi sorgulamalarını isteyiniz. Kılıç kırlangıcının çok hızlı uçuşları için uzun ve dar kanatları vardır.B. Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışma · Öğrencilerinizden okurken metinde anlamını bilmedikleri kelimeleri belirlemelerini. cümle. ) isteyiniz (6. Arıkuşu ise kanatlarını o kadar hızlı çarpar ki kanat çırpışı hemen hemen hiç görülmez. Etkinlik). Öğrencilerinize dinleme kurallarına dikkat etmeleri gerektiğini hatırlatınız. 190 . Dinleme · Belirlenen amaca uygun olarak metni okuyunuz. Görsel okuma Öğrencilerinizden metnin görsellerine bakmalarını. c. 2. Öğrencilerinizden de dinleme sırasında 3. Okuma · Öğrencilerinizin. b. Etkinlik). resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etmelerini sağlayınız (4. karikatür vb. · Okurken öğrencilerinizin metinde geçen kuş isimlerini belirlemelerini ve bunların altlarını çizmelerini isteyiniz. okuma sonrasında anlamını bilmedikleri ve belirledikleri kelimelerin anlamlarını kendisinden önce veya sonra gelen kelime. belirlenen amaca uygun olarak okumalarını sağlayınız. şekil. ancak geniş kanatlara sahiptir. ağaçların arasında dikey olarak yükselebilmek için kısa. Metni İnceleme · Öğrencilerinizden “Kuşlar ve Özellikleri” metninin kendilerine ilginç gelen bir bölümünü. Kanatların biçimi. Etkinliği yapmalarını isteyiniz. ANLAMA 1. Etkinlik). kuşun nasıl uçtuğunu gösterir. ç. Okuma ve Görsel Okuma a.

191 . ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1. Ç.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını belirlemelerini isteyiniz. Ön bilgileri harekete geçirme-Konu belirleme · Öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz: 1. “Kuşlar Uçar Ben Koşarım” veya öğrencilerin bildiği kuşlarla ilgili şarkılar veya türküler söyletebilirsiniz. Kuralları gözden geçirme Öğrencilerinizden konuşma ve yazma kurallarını hatırlatarak bunlara dikkat etmelerini isteyiniz. Tür ve sunu şeklini belirleme Öğrencilerden seçtikleri konuyu hangi türde (şiir.” Kazanımıyla. Kuşları koruyabilmek için neler yapılabilir? 3. Zihinsel Hazırlık a. Kuşların akciğerleri ise. Bunun nedenleri neler olabilir? 2. Kuş cenneti ile ilgili aşağıdaki soruları çeşitli kaynaklardan yararlanarak cevaplandırınız. Yapılan araştırmalara göre dünyada kuş türleri azalmaktadır. Kuşların insan yaşamına ve doğal dengenin korunmasına faydaları neler olabilir? b. nerelerde yaşadıkları vb ile ilgili düşüncelerini açıklamalarını isteyebilirsiniz. Söz Varlığını Geliştirme Karışık harfler içerisinde verilmiş kuş adlarını bulmalarını isteyiniz ( 7. kendi ailelerindeki paylaşım. anne ve baba kuşların yavrularını nöbetleşe beslemelerinden hareketle. Amaç belirleme Öğrencilerinizden konuşma. c. 2. uçmak üzere gerekli enerjiyi üretebilmek için özel bölümlere sahiptir. Günlük Hayatla İlişkilendirme Öğrencilerinizden çevrelerinde gördükleri kuş türlerine örnekler vermelerini. adları nelerdir? Nerelerde bulunmaktadır? · Ülkemizdeki kuş cennetlerinde yaşayan kuş türleri nelerdir? Öğrencilerinizden öğrendiklerini bir rapor halinde yazmalarını ve yazma kurallarına dikkat etmelerini isteyiniz. 2. yazma ve görsel sunu amaçlarını belirlemelerini isteyiniz. Araştırma Bir çok kuş türünün bir arada yaşadığı yerlere “Kuş Cenneti” diyoruz. KENDİNİ İFADE ETME 1. 3. Etkinlik). Diğer Derslerle İlişkilendirme Müzik Öğrencilerinize. Hayat bilgisi “Benim Eşsiz Yuvam” teması “Aile içinde kendisinin üstlenebileceği görevlerle ilgili yeni fikirler üretir. Kuşların kemiklerinin içi boştur. öykü vb. C. Bu da onların rahatça havalanmalarını sağlar. bu türlerin nasıl er İZGÜ beslendikleri.3. dayanışma. ödev ve sorumluluklar hakkında konuşturarak ilişkilendirme yapabilirsiniz. · Ülkemizde kaç tane kuş cenneti vardır.

b. yuvalarından ayrılmazlar. eşleriyle nöbetleşe yaparlar. Bu işlemler için kılavuzun ölçme ve değerlendirme bölümünde sunulan formlardan yararlanınız. Yazma ve Görsel Sunu Öğrencilerinizden belirledikleri konuya uygun olarak kendilerini ifade etmelerini isteyiniz: Önek Konular: · Kuşlar neden göç ederler? · Hangi kuş olmak isterdiniz? Neden? a. Konuşma Öğrencilerinizden belirlemiş oldukları konulardan veya örnek konulardan birini seçmelerini. O zaman da anne baba kuşlar yavrularını nöbetleşe besler. c. Böylece. Yumurtladıktan sonra bunların üzerine oturur. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME a. Konuşma.3. Yazma Öğrencilerinizden kuşları korumak gerektiğini anlatan ikna edici bir yazı yazmalarını isteyiniz. Yumurtadan çıkan yavrular sürekli yiyecek ister. Bu işi. 192 . Görsel sunu Öğrencilerinizden göç eden kuşları canlandırmalarını isteyiniz (Drama etkinliği). seçtikleri konu ile ilgili betimlemeler yapmalarını. Ne güzel ve anlamlı bir işbirliği değil mi? D. Söz Varlığını Kullanma Öğrencilerinizden öğrendikleri yeni kelimeleri yerinde ve anlamına uygun olarak kullanmalarını öneriniz. b. yumurtaların sürekli sıcak kalmasına çalışırlar. Anonim Junior Gençlik Ansiklopedisi (Düzenlenmiştir) Bütün kuşlar yumurtlar. “Öz Değerlendirme Formu”ndan yararlanarak öğrencilerin kendilerini değerlendirmelerini sağlayınız. konuşmalarında konuşma kurallarına uymalarını isteyiniz. 4. Çalışma kâğıtlarını ve gözlem formu kullanarak süreci değerlendiriniz.

Etkinlik Aşağıdaki kelimelerin anlamlarını yazınız.1. tahmin ediniz. ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… 193 . Etkinlik Bu metinde neler anlatılıyor. Kuş ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… Kanat ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… Uçmak ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… 2.

. 1..olarak yükselebilir.... ağaçların arasından....... Metnin başlığını yazınız. Sülün. 194 . Etkinlik Aşağıda verilen boşlukları metni dinlerken doldurunuz.. ve . 3.... 4.. Kuşlarının kemiklerinin içinin boş olması onların rahatça .... 5... ………………………………………… …… 2..nasıl uçtuğunu gösterir....... olarak kullanırlar.. sağlar..... Kanatların biçimi .... Kuşlar kuyruklarını .....3.

Etkinlik Anlamı bilinmeyen kelimeler ………………………………………………………. · Öğretmenine sor.. ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… ………………………………………………………… · Anlamını bilmediğin ……….. kelimelerin anlamını bulmak için arkadaşınla tartış.4. 195 . · Cümlenin anlamından tahmin et.

.................................................... .................................................... ......................................... …………………… ……………………...... .................................................................................5......... Kılıç kırlangıcı …………………..................... ...................................................... .......................... …………………… ……………………. …………………… …………………….......................................................... …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… Metinde geçen kuşların birer özelliğini yazınız......................................................................... 6........................... Kuşların ortak özellikleri nelerdir? .................................... Sülün …………………................. ............. Etkinlik Bu metinde önemli gördüğün yerleri kendi cümlelerinle yaz..................... ....................................... Arı kuşu …………………... Etkinlik 196 ............................ ......... .......................

6. 197 . Etkinlik: Metnin size göre çok ilginç olan bir bölümünü resimleyerek anlatınız.

7. Etkinlik Harfler arasında saklı kuş adlarını bulunuz. A G Ü V E R C İ N K E M D T H Ç S S C E K A N A R Y A E V K Y R Ş Z K M K R N L P T Ö S İ N A Ç M İ Ğ I Z L E Y L E K K 198 . Yuvarlak içine alınız.

4. Güneş’in Önünden Geçti” 199 .Sınıf Metin İşleme Örneği “Venüs.

200 . 2. Konuşma amacını belirler ve dinleyicilere söyler. Okuduğu kelimeleri doğru telâffuz eder. Görgü kurallarına uygun dinler. Okuma Kurallarını Uygulama Okumaya hazırlık yapar. KONUŞMA 1. 12. Dinleme Kurallarını Uygulama 1. 2. Akıcı konuşur. Dinlediğine dikkatini yoğunlaştırır. 4. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. 2. 6. Dinlemek için hazırlık yapar. Konuşma yöntemini belirler. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. 11. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. 4. Konuşmaya hazırlık yapar. Okuma amacını belirler.Tema Adı: Dünyamız ve Uzay Metin Adı: Venüs Güneş’in Önünden Geçti Metin Türü: Bilgilendirici Metin “VENÜS GÜNEŞ’İN ÖNÜNDEN GEÇTİ” METNİNİN KAZANIMLARI DİNLEME 1. 3. Dinlediklerini özetler. manevî. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. 2.) uygun konuşur. Katılımlı dinler. düşünce ve hayallerini sözlü olarak ifade eder. 8. 3. 1. Konu dışına çıkmadan konuşur. 3. 7. 5. 3. kültürel. 9. Dinlediklerinin konusunu belirler. 2. 5. Tür. sosyal vb. Dinleme amacına uygun yöntem belirler. OKUMA 1.Duygu. Görgü kurallarına ve değerlere (millî. Dinleme amacını belirler.Dinlediğini Anlama 1. 2. Kelimeleri doğru telâffuz eder.Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. ahlâkî. Seçici dinler. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. 4. Okuma amacına uygun yöntem belirler. 2. Dinleyicilerle göz teması kurar. Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. Konuşma sırasında gereksiz hareketlerden kaçınır. 3.Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 5. Sesine duygu tonu katar. Tür. 10. 3. 2. Konuşmalarında beden dilini kullanır.

Yazma Kurallarını Uygulama 1. 8. karşılaştığı yeni kelimelerin anlamlarını tahmin eder. Kurallarına uygun sessiz okur. Paylaşarak okumaktan zevk alır. Kelimelerin gerçek. Açıklayıcı ve bilgilendirici yazılar yazar. Yazılarında imlâ kurallarını uygular. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. Şekil. Tür. Kelimeler. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. 2. sembol ve işaretlerden yararlanır. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluk bırakır. GÖRSEL SUNU 1. Okuduğunu Anlama 1. Metinde verilen ipuçlarından hareketle. Yazılarında kelime tekrarından kaçınır. Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. Söz Varlığını Geliştirme 1. 7. 2. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. Resim ve fotoğrafları yorumlar. Konu dışına çıkmadan yazar. Sesli okumada vurgu ve tonlamalara dikkat eder. 3. Harita ve kroki okur. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1. Dikkatini okuduğuna yoğunlaştırır 2. 7. GÖRSEL OKUMA 1. Tür. 11. 2. Okuduklarında karşılaştırmalar yapar. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. Sıralamalarda sayı. Akıcı okur. Anlam Kurma 1. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. Yazısına uygun başlık belirler. 4. 6. 4. 10. Yazmaya hazırlık yapar. 12. 3. 3. 8. Sunularında gerçek nesne ve modelleri kullanır. Yazma amacını belirler. mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. 201 . YAZMA 1.6. 4. Anlama tekniklerini kullanır. Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. 2. 9. 9. Metin içi anlam kurar. 5. Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. 2. 5. 3.

Venüs. metinde yer alan görsellerden. Türkiye’den de izlenebilen Venüs’ün geçişi. b. yöntem ve tekniğini belirleyebilirsiniz. Güneş’in Önünden Geçti Venüs. 202 . c. Tür. Güneş ve Ay’dan sonraki en parlak gök cismi Venüs’tür. bu olay beş buçuk saat gözlenebildi. Merkür’den sonra Güneş’e en yakın ikinci gezegen olup kütlesi Dünya’ya yakın büyüklüktedir. 2. yöntem ve tekniğini belirleyiniz. yöntem ve teknikleri belirleme Öğrencilerinizle birlikte dinleme ve okuma amacına uygun tür. · gök cismi. Amaç belirleme Öğrencilerinizden “Bu metni niçin dinleyeceksiniz?” sorusunu yönelterek dinleme amacını belirlemelerini isteyiniz. Güneş’in önünden 6 saat 12 dakikada geçti. Metni tanıma ve tahmin etme Öğrencilerden kitaplarını açmalarını. Halk tarafından Çoban Yıldızı olarak da bilinir.A. Anahtar kelimelerin anlamlarını öğrencilerin tartışarak bulmalarını sağlayınız (1. dürbün Öğrenci hazırlığı: Öğrencilerinizden küre şeklinde cisimler getirmelerini isteyiniz. Anahtar kelimelerin kullanılacağı boşluk doldurma çalışmasını yaptırınız (2. Bu konumdayken Dünya’dan çıplak gözle rahatlıkla görülebilir. okuma ve yazma amaçlarını belirlemelerini isteyiniz. metnin başlığından yararlanarak metnin içeriğini tahmin etmelerini. Öğrencilerin dikkatini yoğunlaştırmak amacıyla farklı çalışmalar da yapabilirsiniz. Venüs. Gözlem evi görevlileri geçiş hakkında açıklamalar yaptı ve soruları cevapladılar. · gökyüzü olayı. Öğrencilerinizden dinleme. e. Anahtar kelimelerle çalışma · gözlem evi. · gezegen. Zihinsel Hazırlık a. tür. Venüs. Güneş doğarken ve gün batımında Güneş’e en yakın konumundadır. Ancak. ç. Etkinlik). Ön bilgileri harekete geçirme Öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz: § Gece gökyüzüne baktığınızda neler görüyorsunuz? § Gökyüzünde gerçekleşen olaylar nasıl gözlemleniyor? § Daha önce güneş veya ay tutulmasını izlediniz mi? Öğrencilerden gelen cevaplara göre farklı sorular sorulabilir. Gözlem evleri bu ilginç gökyüzü olayını izlettirmek amacıyla kapılarını 08: 00. HAZIRLIK 1. Ön Hazırlık Öğretmen hazırlığı: Küre. 122 yıl aradan sonra Güneş’in önünden tekrar geçti. güneş sistemi haritası. 08: 13’ te başladı. Projeksiyon sistemi ile gözlenebilen Venüs’ün geçişi ilköğretim okulu ve fen liseleri öğrencilerinin çok ilgisini çekti. tahminlerini söylemelerini isteyiniz. “seçici dinleme ve bilgi edinmek için okuma". Örneğin.Etkinlik). · teleskop. Venüs.14:00 saatleri arasında halka açtı. Tahminlerini kontrol etmek amacıyla defterlerine not ettiriniz.

● 5. Örneğin.B. Bu gezegenin ilginç ve farklı yanları da vardır (1). Okumayı (1) işaretinin olduğu yerde durdurunuz ve “Bu gezegenin. karikatür vb.. kendi ekseni etrafındaki dönme hızından fazladır. Venüs saatin tersi yönünde ve çok yavaş bir şekilde dönmektedir. Etkinlik). yöntem ve tekniğe göre okumalarını sağlayınız. cümle. dünyamızdan farklı yanları neler olabilir?” sorusunu yöneltiniz. Dinleme ● Dinleme amaç. b. Ayrıca Venüs diğer gezegenlerin tersi yönde dönmektedir. Venüs’ün Güneş etrafındaki dönme hızı. Okumayı (2) işaretinin olduğu yerde durdurunuz ve “Asit yağmuru nelere yol açabilir?” sorusunu yönelterek çıkarım yapmalarını isteyiniz. Cevapları aldıktan sonra okumaya devam ediniz. Görsel okuma: Okuma sonrasında metindeki resimlerle metnin içeriği arasında ilişkiyi sorgulamalarını sağlayınız. ç. Etkinlik: Metne farklı başlıklar bulmalarını isteyiniz. Cevaplardan sonra “Şimdi hep beraber doğru cevabın ne olduğunu görelim” diyerek metni sonuna kadar okuyunuz. ● Belirlenen amaç ve yönteme uygun olarak metni okumaya başlayınız. Güneş’in Önünden Geçti” metninde kendilerine ilginç gelen bir bölümü zihinlerinde canlandırmalarını ve görselleştirmelerini (resim. Tahminlerini yazdırınız. ● Metin içerisinde (1) ve (2) rakamlarının yazılı olduğu yerlerde okumaya ara vererek metnin sonrasını tahmin ettiriniz. Etkinlik: Venüs ile Dünya’nın benzer ve farklı yönlerini karşılaştırmalarını isteyiniz. (3. onlara tahmin yaptıracağınızı söyleyiniz. Dinleme. Bu özellik. Venüs’ün bir gününün bir yılından daha uzun olmasına yol açar. şekil. ) isteyiniz (4. 203 . ANLAMA 1. yöntem ve tekniklerini öğrencilerle birlikte belirleyiniz. Öğrencilerin dinleme kurallarına uygun olarak dinlemelerini isteyiniz. ● Öğrencilerin. Okuma ve Görsel Okuma a. resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etmelerini sağlayınız. nedenleriyle birlikte anlatmalarını isteyiniz. Metni İnceleme ● “Venüs. yöntem ve tekniklerini öğrencilerle birlikte belirleyiniz. Öğrencilerin buna göre dinlemelerini ve tahmin yapmaları gerektiğini belirtiniz. c. kendi ekseni etrafında dönme süresi 243 gündür. Söz Varlığını Geliştirme Kelimelerin anlam özellikleri üzerinde durunuz (7. Etkinlik). Etkinlik). 3. ● “Venüs. Venüs’ün Güneş etrafındaki dönme süresi 224 gün. Diğer gezegenler saat yönünde dönerken. ● 6. Okuma ● Okuma amaç. Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışma Okuma sonrasında anlamlarını bilmedikleri ve belirledikleri kelimelerin anlamlarını kendisinden önce veya sonra gelen kelime. belirlenen amaç. ● Okurken metinde anlamlarını bilmedikleri kelimeleri belirlemelerini isteyiniz. 2. Güneş’in Önünden Geçti” metninde kendilerine ilginç gelen bir bölümü. Metni sesli okurken bazı yerlerde duracağınızı ve sorular soracağınızı.

” kazanımı ile ilişkilendirebilirsiniz. ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1. 204 . öykü vb. Diğer Derslerle İlişkilendirme ● Fen ve teknoloji: “Gezegenimiz Dünya” ünitesi “Dünya’nın şeklinin küreye benzediğini ifade eder. Araştırma · “Venüs gezegenin adına niçin Çoban Yıldızı da denildiğini” araştırmalarını ve öğrendiklerini bir rapor halinde sunmalarını isteyiniz. Çok yoğun bir atmosferi olan Venüs’ün basıncı da Dünya’nın basıncından yaklaşık olarak yüz kat daha fazladır. Ç. ● Matematik: “Ölçme”alt öğrenme alanı “Zamanı ölçme birimlerinin kullanıldığı problemleri çözer ve kurar. Venüs’ün geçişi saat kaçta tamamlanmıştır?” sorusunu cevaplamalarını isteyiniz. Güneş’e 108 milyon kilometre uzaklıktaki Venüs’te sıcaklığın 325 santigrat derecenin üzerinde olduğu tahmin ediliyor. Günlük Hayatla İlişkilendirme Canlıların yaşamını olumsuz etkileyen unsurlar sizce nelerdir? Bu olumsuzlukları ortadan kaldırmak için siz neler önerirsiniz? sorularıyla bir tartışma ortamı oluşturunuz. ç. “Venüs’ün yaşanılabilir bir yer olması için neler yapılabilir?” ● Öğrencilerden seçtikleri konuyu hangi türde (şiir. 3. Ön bilgileri harekete geçirme-Konu belirleme Öğrencilerinizin ön bilgilerini harekete geçirmek için aşağıdaki soruları sorunuz. yazma yöntem ve tekniğini öğrencilerle belirleyiniz. c.” kazanımı ile ilişkilendirebilirsiniz. KENDİNİ İFADE ETME 1. Bir projeksiyon sisteminin ne olduğunu araştırmaları. 2. Zihinsel Hazırlık a.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını belirlemelerini isteyiniz. b.C. ● Size göre Venüs’te hayat var mıdır? ● Venüs’ün yaşanabilir bir yer olması için neler olmalıdır? ● Öğrencilerden getirdikleri küre şeklindeki cisimlerden yararlanarak örnek bir güneş sistemi yapmalarını isteyiniz. 2. Amaç belirleme Konuşma ve yazma amacını öğrencilerinizle belirleyiniz."Konuşmalarınızda neyi amaçlıyorsunuz?" sorusunu sorunuz. “Venüs’ün geçişi 08:13’te başladığına ve 6 saat 12 dakika sürdüğüne göre. Kuralları Gözden Geçirme Öğrencilerin konuşma ve yazma kurallarını uygulamalarını sağlayınız. Tür ve sunu şeklini belirleme ● Öğrencilerinizle konuşma. Atmosferindeki koşullar nedeniyle asit yağmurlarının çok sık görüldüğü Venüs’te (2) Dünya üzerindeki hiçbir canlının yaşayabilmesi mümkün değildir. elde ettikleri bilgilerden yararlanarak kendilerinin de bir projeksiyon sistemi geliştirmelerini isteyiniz. yazma ve görsel sunu konularını belirleyiniz. Örnek konu. Yöntem ve teknikleri belirleme Konuşma.

etkinliği yapmalarını isteyiniz. a.2. amaç. Öğrencilerinizi. ● Öğrencilerinizden 8. Söz Varlığını Kullanma Öğrendiği yeni kelimeleri yerinde ve anlamına uygun olarak kullanmalarını isteyiniz. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. Venüs’te yaşasaydınız Dünya’daki nelerden mahrum kalırdınız? Bu aşamalar için kılavuzun ölçme ve değerlendirme bölümünde sunulan form ve ölçeklerden yararlanınız. c. Grupların hazırladıkları metinleri diğer gruplarla paylaşmalarını sağlayınız. b. Bir gazete haberi D. yöntem ve tekniklere uygun olarak kendilerini yazılı ifade etmelerini isteyiniz. Konuşma ● Öğrencilerden belirledikleri konu. Konuşma. Görsel Sunu Venüs ve diğer gezegenlerin Güneş sistemindeki hareketlerini canlandırmalarını isteyiniz. ● Grupta her üyenin anahtar kelimelerden de yararlanarak yukarıda verilen konuyla ilgili bir paragraf oluşturmalarını ve oluşturdukları paragrafları birleştirerek bir metin yazmalarını isteyiniz. yöntem ve tekniklere uygun olarak kendilerini sözlü ifade etmelerini isteyiniz. 1610 yılında teleskobun icadından bu yana Venüs sadece altı kez Güneş’in önünden geçti. bir sonraki geçişi ise 11 Aralık 2117’de gerçekleşecektir. Yazma ve Görsel Sunu a. çalışma kâğıtlarını ve gözlem formlarını kullanarak değerlendiriniz. 205 . Uzay araştırmaları niçin önemlidir? b. bundan sonraki geçişi sekiz yıl sonra. ● Öğrencilerden. 4. 6 Haziran 2012’de. Yazma ● Öğrencilerden belirledikleri konu. 6 Aralık 1882’den bu yana Güneş’in önünden ilk kez bu gün geçiş yapan Venüs’ün. sözlü sunumlarında görselleri kullanmalarını isteyiniz. 2. amaç.

. 4. 2. Etkinlik: Aşağıdaki kelimelerin anlamlarını tartışınız ve aşağıdaki kutucukların içine yazınız. kelimelerinden yararlanarak aşağıdaki boşlukları doldurunuz.…………Venüs’ün geçişinin gözlenebilmesi için ziyaretçilere kapılarını açtı... astronomi ile ilgilenen bilim adamları tarafından sürekli gözlemlenir. 3. 1. dünya. Güneş. gözlem evi ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… gök cismi ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… 2... gök cismi. gökyüzü olayları.1. Geçen sene ay tutulmasını …………. …………………………. gezegenler ve yıldızlar birer………………. Güneşe en yakın ikinci ……………….dir. Etkinlik teleskop ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… gökyüzü olayı ………………………… gezegen ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… Teleskop. Ankara Ahlatlıbel’de bulunan Ankara Üniversitesine ait …….. 206 .…………..Venüs’tür. gezegen. 5.…… ile izlemiştim. gözlem evi.

dünyamızdan farklı yanları neler olabilir?” ………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………… Tahmin edelim “Asit yağmuru nelere yol açabilir?” …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………… 207 . Etkinlik “Bu gezegenin.3.

Etkinlik: Metnin size ilginç gelen bir bölümünü resimleyerek anlatınız. 208 .4.

yazılış ve anlam yönünden karşılaştırınız. 209 . Haberi duyunca dünyası yıkıldı. Etkinlik Aşağıdaki altı çizili kelimeleri. Dünya Benzer yönler Venüs 6.5. Venüs Güneş’in önünden geçti. Dünya güneş etrafında dönmektedir. Sinema yıldızlarına ödülleri verildi. Güneş Dünya’mıza en yakın Yıldız’dır. Etkinlik Metne farklı başlıklar bulunuz. Sanat güneşi sahneye çıkıyor. ………………………………………… ………………………………………… 7. Etkinlik Venüs ile Dünya’nın benzer ve farklı yönlerini yazınız.

............................................................. metni tekrar okuyarak yapınız.............. ................................. ............................................................ Etkinlik: Aşağıdaki soruları.................................................. ................ 210 ......................... ..... ..................... .................. ........ ........ ..................................................................................... .......................................... ..................................... Okuduğunuz nedir? metnin konusu Metni özetleyiniz.............. .................... ...................................................................................................................... .......................................................................................................................................................................................................................................8................... ...........................................................................................................

5. Sınıf Metin İşleme Örneği “Uyku” 211 .

Görgü kurallarına uygun dinler 2.) uygun konuşur. 3.Tema Adı: Birey ve Toplum Metin Adı: Uyku Metin Türü: Öyküleyici Metin “UYKU” METNİNİN KAZANIMLARI DİNLEME 1. tonlama ve telâffuza dikkat eder. 3.Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır.Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. Kendini Sözlü Olarak İfade Etme 1. OKUMA 1.İşitilebilir bir ses tonuyla konuşur. 2.Topluluk önünde konuşur.Dinleme Kurallarını Uygulama 1. 3. 2.Dinlemek için hazırlık yapar 2.Öğrendiği yeni kelimeleri konuşmalarında kullanır. KONUŞMA 1.Görsellerden hareketle içeriği tahmin eder.Konuşmak için hazırlık yapar.Metni takip ederek dinler.Konuşmalarında yaşantısından ve günlük hayattan örnekler verir.Dinlediğini Anlama 1.Okuma amacına uygun yöntem belirler.Dinlerken vurgu. sosyal vb.Tür. 3.Okumak için hazırlık yapar. 3.Üstlendiği role uygun konuşur. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1.Dinleyicilerle göz teması kurar. 3. 6. manevi.Kelimeleri yerinde ve anlamlarına uygun kullanır. 4.Kelimeleri doğru telâffuz eder. 212 .Görgü kurallarına ve değerlere (millî.Okuma Kurallarını Uygulama 1. Tür. 5. kültürel. 4.Kendine güvenerek konuşur.Okuma amacını belirler. ahlâkî. 2. Yöntem ve Tekniklere Uygun Konuşma 1. 2. 2. 3.Başlıktan hareketle içeriği tahmin eder. Konuşma Kurallarını Uygulama 1. 2.

Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. 2.Kelimelerin gerçek. Tür. müzikli oyun vb. 2. 2. yollarla sunar. GÖRSEL OKUMA 1. Yöntem ve Tekniklere Uygun Okuma 1.Yazmak için hazırlık yapar. GÖRSEL SUNU 1.Metinde ortaya konan sorunları belirler ve onlara farklı çözümler bulur.Kelimelerin eş ve zıt anlamlılarını bulur. düşünce.Okuduklarının konusunu belirler. mecaz ve terim anlamlarını ayırt eder.Tür.2. tiyatro. 3. 2. düşünce ve izlenimlerini drama.Duygu.Paylaşarak okumaktan zevk alır. 4.Okuduğunu Anlama 1.Resim ve fotoğrafları yorumlar. 2. 213 . 2. Kendini Yazılı Olarak İfade Etme 1. 2. sembol ve renkleri kullanarak görselleştirir. 4. 3. bilgiler ve izlenimlerini resim.Anlam Kurma 1. 5. 3. 1. 5.Okuduklarında eksik bırakılan ve konuyla ilgisi olmayan zıt anlamlılarını ayırt eder. 2.Şiir yazar.Anlamlı ve kurallı cümleler yazar.Metnin türünü dikkate alarak okur. Yöntem ve Tekniklere Uygun Yazma 1. 2.Duygu.Yazma Kurallarını Uygulama 1. şekil.Yazarın amacını belirler.Metin dışı anlam kurar.Yeni öğrendiği kelimeleri yazılarında kullanır.Kelimeleri yerinde ve kelimeleri anlamlarına uygun kullanır.Metin içi anlam kurar.Söz Varlığını Geliştirme 1. YAZMA 1.

Anahtar kelimelerle çalışma § uyuma § uyanamama § geç kalma Anahtar kelimelerin anlamlarını öğrencilerin tartışarak bulmalarını sağlayınız (1. tahminlerini not etmelerini isteyiniz (2. İş… bilmem ki ben. sonra olsam… Olmaz ki şimdi de masadayım. metinde yer alan görsellerden ve metnin başlığından yararlanarak metnin içeriğini tahmin etmelerini. Öğrencilerden kitaplarını kapatmalarını isteyiniz. Bana gülümsüyor: “Düşeceksin yavrum. ama başım yine düşer. c. mis çocuk oldun!” Olmasam. öper. mis gibi oldun.” der. gözlerimi kaparım.” diyor. Babam: “Hadi yavrucuğum!” der. resimleri ve son cümleyi hızla okuyarak metni gözden geçirmelerini sağlayınız. 2. Başımı masanın ucuna koysam hemen uyurum. babam bırakmaz ki… 214 . biz babanla işe gideceğiz. Ama bir bakarım ki az sonra annemin kucağındayım. Ön bilgileri harekete geçirme Şu soruları sorabilirsiniz: § Uyumayı sever misiniz? § Saat kaçta yatarsınız? § Sabahları saat kaçta uyanırsınız? § Kolayca uyanabiliyor musunuz? b. iş nedir? Ben yastığı bilirim. Uyandı sanırlar ama.Etkinlik). İlk cümleyi. uyumak istiyorum. Ön Hazırlık Öğrencilerinizden kahvaltı malzemeleri. Sabahları çok erken uyandırırlar beni. kısa konuşmaları. Amaç belirleme Öğrencilerinize “Metni niçin okuyorsunuz?” sorusunu sorarak öğrencilerinizin okuma amaçlarını belirlemelerini isteyiniz. Zihinsel Hazırlık a. uyusam uyusam. d. HAZIRLIK 1. sonra olsam. ben uyanmam. üzerine reçel sürülmüş ekmek uzatıyor. ç. Etkinlikte yazdırdığınız öykülerden birkaçını arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz. mis olmasam. Bıraksalar. Daha çok uykum gelir. Annem kaldırır. Annem: “Bak. Sonra yine uyurum. Yüzümde havlu gezer. ben yorganı bilirim.UYKU A. Ben ekmek istemiyorum ki. Etkinlik). yine uyurum. anahtar kelimeleri. Metni tanıma ve tahmin etme Öğrencilerden kitaplarını açmalarını. sandalyede oturuyorum. Babam karşımda. annemin tatlı sesini duyarım: “Oh. yastık getirmelerini isteyiniz. başımı anneme yaslarım. öyle bıraksalar oturarak uyurum. Ancak yüzüme soğuk su çarpınca uyanırım. Annem. Ama annem bırakmaz ki. Oh ne tatlı olur o zaman uyumak! … oturduğum yerde uyurum.Tür yöntem ve teknikleri belirleme Dinleme ve okuma yöntemleri ile ilgili açıklama yapılarak en uygun olan yöntemin hangisi olabileceğine karar verilmelidir. Canım hep uyumak ister. reçel istemiyorum ki…yumurta da istemiyorum.

Görsel Okuma. Uyku bilirim. otobüse yetişeceğim. Hiçbir şey istemiyor.B. saçımı tarıyor. bir de güzel karıştırdım. Öğrencilerin. Annem yakamı kaldırıyor. Okuma Okuma amaç. nedenleriyle birlikte anlatmalarını isteyiniz. 215 . der. resim ve sembollerden yararlanarak tahmin etmelerini sağlayınız.” diyor anneme… annem işe gidecek. Etkinlik’te yer alan hikâye haritasını tamamlamalarını sağlayınız. Anlamları bilinmeyen kelimelerle çalışma Okurken metinde anlamlarını bilmedikleri kelimeleri belirlemelerini isteyiniz.” Canım kalkmak istemiyor ki… Çay içmek de istemiyor. şimdi içer. Şimdi oğlum lüp içer.” “Hıı?” “Çay. Ay. “Uyku” metninin kendilerine ilginç gelen bir bölümünü. Annem: “Daha seni anneannene bırakacağım. uyusam. yöntem ve tekniklere göre okumalarını sağlayınız (bkz. bir tarak kendine alıyor. der. Halit çayını içmedi mi daha?” “İçer annesi. “Koltuğun üstüne çıkma. Duvara arı konmuş. b. iş nedir bilmem. daha dilimini bitirmemiş!. ben başımı koysam. şekil. Açıklama).” uykumu bitirmedim ki… yarım kaldı uykum. arıdan korkmuyorum. babam işe gidecek. Babam: “Daha kazağını.” diyor. ama uyuyorum. abam hep saate bakıyor: “Gecikeceksin Nezihe.” En sonunda da: “Akşam üzeri annen seni almaya gelsin. Metni İnceleme a. c. yöntem ve tekniklerini öğrencilerle birlikte belirleyiniz (bkz. b. cümle.Dinleme a. “Şimdi dökeceksin çocuğum…. Hiç de tonton olmayacağım. (3. 3. Uf. Ben iş bilmem. Dinleme ve Okuma a. içine üç de şeker attım. Kocaman bir yatağın içindeyim. Açıklama). babam paltomun düğmelerini ilikliyor. uyusam. Okuma sonrasında anlamlarını bilmedikleri ve belirledikleri kelimelerin anlamlarını kendisinden önce veya sonra gelen kelime.) isteyiniz (4. apak… o yana dönüyorum. Düşümde uyuyorum. pencereden bakma. Yetişmese ya. der. Ben daha çok uyuyacaktım. Dinleme amaç. Etkinlik). belirlenen amaç. Şıngır mıngır… sıngır da mıngır… Ağzımın ucunda bir sıcaklık var. c. oracıkta. … Annem başucumda: “Ben hazırım. Paltoma sarılsam. karikatür vb.” diyor.” diyor. lokma ağzımda kocaman oluyor! Düş görüyorum (1). paltonu giyeceksin çocuğum” diyor. Metin içerisinde (1). Annemin kucağındayım. yöntem ve tekniklerini öğrencilerle birlikte belirleyiniz. Tahminlerini yazdırınız. Uyumak istiyorum. Annem ekliyor: “Anneannesi ona neler verecek…”(2) Hiçbir şey vermez ki anneannem. Etkinlik). Babamın kalın sesi: “Haydi içsin benim oğlum çayını. balkona adımını atma.” der. Tarak yastık olsa.. bak. Öğrencilerin dinleme kurallarına dikkat etmelerini isteyiniz . d.Görsel Okuma: Okuma sonrası metindeki resimlerle metnin içeriği arasındaki ilişkiyi sorgulamalarını sağlayınız. Belirlenen amaç ve yönteme uygun olarak metni okumaya başlayınız. o kapı yanında kıvrılsam. “Uyku” metnine göre 5. saçını tarıyor. b. “Uyku” metninin kendilerine ilginç gelen bir bölümünü zihinlerinde canlandırmalarını ve görselleştirmelerini (resim. Metni sesli okurken bazı yerlerde duracağınızı ve sorular soracağınızı söyleyerek öğrencilerin buna göre dinlemelerini ve tahmin yapmaları gerektiğini belirtiniz. Sonra bir tarak bana. hop diye kalkar. ANLAMA 1. 2. bu yana dönüyorum. 1.. hep evde kalsa ya… o kalsa ben uyusam… “Ay. c. (2) ve (3) rakamlarının yazılı olduğu yerlerde okumaya ara vererek metnin sonrasını tahmin ettiriniz. Haydi bakalım benim tonton oğlum!” Ben tonton değilim. yaptıklarını bir bir söyleyeceğim. yine uyuyorum… Babam: “Yut çocuğum.

c) Metinde neler öğrendiklerine ilişkin açıklamalar yapma(9. düşsem. Söz Varlığını Geliştirme Kelimelerin anlam özellikleri üzerinde durunuz (8. Babam gidiyor. Koşuyor. Karanlığı da sevmiyorum. Annem de işe gitmezse geçinemezmişiz. Günlük Hayatla İlişkilendirme a) Metinde anlatılanlarla ilgili kendi yaşantılarından ve günlük hayattan örnekler vermelerini isteyiniz. uyusam…. Gözlerim kapalı. Şu babam mı? Hayır. Sonra bir de ev kirası diyorlar… Ben bilmem ki ev kirasını… Bir kuş uçuyor. Beni bekliyorlar. yedi otobüsünü kaçırdım mı sonra durakta bekleye bekleye donarım. işte bu teyzede çocuğunu anneannesine bırakmış. annem de unutsa beni. araba yap. Etkinlik) ç) “Başarılı olmak için düzenli uyku uyumak çok önemlidir.. ekmek diyorlar. Etkinlik). orada benim yatağım var. yorganım var. O ev bizimki. ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1. kayıp düşeceksin. Anneme: “Hoşça kal” dedi. ablalar. anlatmaz ki… dizinin sızısını belinin ağrısını anlatır. ama sıcacık. Birden elim sıkılıyor. kara sarılsam. “Oyna işte kendi kendine. yastığım var. “Biraz hızlı yürü yavrucuğum. Annem elimden tutmuş çekiyor. Ama az sonra ikisi de sokakta. kardan bir yatağın içinde. İş… Çok sordum mu reçel diyorlar. Amcalar. babam gitti. C.6. § Zıt anlamlı kelimeleri bulma. Soğuğu da sevmiyorum. sertçe çekiliyor… “Oğlum aç gözlerini. Etkinlik § Metinde geçen duygusal sözlere örnekler vermelerini ve not etmelerini isteyiniz. uyumaya gidiyor. Anneannenin davranışları ile ilgili Halit’in babasının ve annesinin düşüncelerini karşılaştırmalarını isteyin.. “Anneannesi ona ne masallar anlatacak…” Hıh. “ Yavrucuğum önüne baksana!. Sonra bana ilâçlarını gösterir. hep koşuyorlar. Sokaktayız. Ben yine uyuyorum.. Yazma kurallarına dikkat etmelerini isteyiniz.” Kaysam. 7.” Önüm? Ama ben hep uyku görüyorum anneciğim… Niye öyle?.” der. § Eş sesli kelimeleri ayırt etme. b) Okula uykulu geldiklerinde neler olabileceğini açıklamalarını isteyiniz.” fikrine katılıp katılmadıklarını sorarak tartışmalarını sağlayınız. soğuğa çıkacağız. Araştırma “Uykunun insan yaşamındaki önemini” araştırmalarını ve öğrendiklerini bir rapor halinde sunmalarını isteyebilirsiniz.” Donsak… Annemle birlikte kardan adam olsak… Ama uyusak… Kolum daha hızlı çekiliyor. Etkinlik Metindeki olaylarla ilgili neden-sonuç ilişkileri kurmalarını isteyiniz. 3. § Metinde abartılı yerler var mı? Tartışmalarını isteyiniz. 3. teyzeler. Diğer Derslerle İlişkilendirme Müzik: Uyku ile ilgili bildikleri bir şarkıyı sınıfta söylemelerini isteyiniz. Karşıya geçiyoruz. Ev sahibi kim? 216 . § Kelimelerin gerçek ve mecaz anlamlılarını belirleme. ben şimdi yataktayım. İşine gitti. 2. Bir at arabası…At uyumaya gidiyor.. Şimdi annem kapıyı çekecek. Sonra ev sahibi bizi kolumuzdan tutar atarmış. Boş kutu koyar önüme iki tane. tren yap.

.Konuşma Öğrencilerinizden belirledikleri konularla ilgili konuşma amaç.Amaç belirleme Öğrencilerinizle konuşma. yöntem ve tekniklerine uygun olarak konuşmalarını isteyiniz. bağıramıyorum ki… Bir bağırsam. gel kucağıma.Konuşma.Yazma Öğrencilerinizden “Eğer yazar siz olsaydınız bu metni nasıl sonuçlandırırdınız? Hayat pahalıymış… O hani saçı kabarık Hayat teyze mi?. D.. ben de yerdeyim… Başımdan kanlar akıyor… Birileri annemi kaldırıyor… Annem bana sarılıyor. öykü vb.. Aşağıdaki soruları öğrencilerinize yöneltiniz: a. Öğrencileri üç gruba ayırarak her grubun bir konuyu seçmesini sağlayınız.Çalışan annelerin ve babaların çocuklarının sorunları neler olabilir? b.Söz Varlığı Kullanma Öğrencilerinizden ‘uyku’ kelimesi ile ilgili bir akrostiş çalışmasını defterlerine yapmalarını isteyiniz. yorgan annem…İyi geceler anneciğim.(3) N’oldu bilmiyorum ki… Annem yerde. Görsel sunu Öğrencilerinizden sabah okula gitme hazırlıklarını canlandırmalarını isteyiniz (Drama etkinliği). yazma ve görsel sunu ile ilgili amaç belirlemelerini isteyiniz. Belirlenen konuları tahtaya yazınız.. 2. KENDİNİ İFADE ETME 1. Yatak annem.Ç. Bağırmak istiyorum ama. c. Kafam acıyor… Ama ben uyuyorum… Muzaffer İZGÜ c.Ön bilgilerini harekete geçirme-konu belirleme Öğrencilerinizle birlikte konuşma..Kuralları Gözden Geçirme Öğrencilerin konuşma ve yazma kurallarına dikkat etmelerini isteyiniz. § “Neleri elde etmek için uykudan vazgeçersiniz?” § “Halit gibi siz de uyanmakta güçlük çekiyor musunuz? Bu sorunu nasıl çözebiliriz?” § “Eğer yazar siz olsaydınız bu metni nasıl sonuçlandırırdınız?” b.Sabahları erken kalkmak için neler yapmak gerekiyor? 217 . ç. Zihinsel Hazırlık a. Uykum var. Beyin fırtınası yaptırabilirsiniz.Yöntem ve teknikleri belirleme Öğrencilerle konuşma. 4.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını belirlemelerini isteyiniz. 3. yazma ve görsel sunu konularını belirleyiniz. Yazma ve Görsel Sunu a.. b.Tür ve sunu şekli belirleme Öğrencilerden seçtikleri konuyu hangi türde (şiir. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. yastık annem. “Üşüdün mü yavrucuğum?” Üşümüyorum.Küüüt!. yazma ve görsel sunu ile ilgili yöntem ve teknikleri belirlemelerini isteyiniz. Örnek konular.” Oh!. “Uykum vaaar!” “Yoruldum.

…………………………………………………………………. Etkinlik: Aşağıdaki kelimelerin anlamlarını tartışınız ve aşağıdaki bulutların içine yazınız. . …………………………………………………………………. .1. . 218 . . …………………………………………………………………. …………………………………………………………………. . ………………. . Öykünüze başlık koymayı unutmayınız. …………………………………………………………………. uyuma:……… ……………… ……………… ……………… uyanamama:… ………………… ………………… ………………… ………………… geç kalma:……… ……………… ……………… ……………… Anahtar kelimeleri kullanarak kısa bir öykü yazınız. ………………………………………………………………….

Etkinlik 1. ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… 3.…… “Ne oldu?” …………………… …………………… …………………….Tahmin “Bundan sonra ne olacak?” …………………… …………………… …………………… …. Etkinlik: …………………… …………………… …………………… …. ……………………………………………………… …………………………………………………….Etkinlik : “Bu metinde neler anlatılıyor?”Tahminlerinizi yazınız. …………………… …………………… ……………… 3.…… 219 .2. …………………… …………………… ……………… “Ne oldu?” …………………… …………………… …………………….Tahmin “Sonuçta ne olacak?” …………………… …………………… …………………… ….…… “Ne oldu?” …………………… …………………… …………………….Tahmin “Bundan sonra ne olacak?” 1. …………………… …………………… ……………… 2.

220 .4. Etkinlik: “Uyku” adlı hikâyede sana ilginç gelen bir bölümü zihninizde canlandırınız ve resmini yapınız.

Yardımcı karakterler: …………………………. …. …………………………. ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… 221 . Ana karakter: Halit ………………………….. …………………………. ………………………… …………………………. Yer ………………………… ………………………… ………………………… ………………………… …… Zaman ………………………… …………………………. HİKÂYE HARİTASI Ana Fikir …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… …………………………………… ……………………… Ana Karakter ve Yardımcı Karakter …………………………. Halit’in uyanamaması. ………………………… Hikâyenin Adı UYKU Olay ………………………….5.……………………. Etkinlik: Aşağıdaki hikâye haritasını oluşturunuz..

6. …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………… Tartışma konusu Metinde abartılı yerler var mı? Sınıfça tartışınız. 222 . Nedenler ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… … Sonuçlar ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… ……………………… … Tartışma konusu Anneannenin davranışları hakkında Halit ile annesinin düşüncelerini karşılaştırınız. Etkinlik: Metinde geçen duygusal sözlere örnekler yazınız. Etkinlik: Metindeki olaylarla ilgili neden-sonuç ilişkileri kurmalarını isteyiniz. 7.

sabah …………………. 9. Etkinlik: Aşağıdaki kelimelerin zıt (karşıt) anlamlılarını yazınız. Zıt (karşıt) anlamlıları bulunuz.…… ……………………………………………………………… ……………………………………………………………….8. tatlı …………………. Bu metinden ………………………………………. boş ………………….. pahalı ………………….. kalın ………………….. Babam bugün bana soğuk davrandı. Halit çayını içmedi mi daha? Çayda balık tutuyorlar. Bu reçel ne kadar tatlıymış... Kelimelerin Gerçek ve Mecaz Anlamları Altı çizili kelimeleri incele ve ne anlama geldikleri konusunda arkadaşınla tartış... soğuk …………………. Aşağıdaki altı çizili kelimeleri inceleyin Oh ne tatlı olur o zaman uyumak. Ancak yüzüme soğuk su çarpınca uyanırım.. Etkinlik Bu metinden öğrendiklerinizle ilgili düşüncelerinizi aşağıya yazınız. ………………………………öğrendim 223 . karanlık ……………… hızlı ………………….

Dinleme Metni İşleme Örneği “Üç Annenin Üç Oğlu” 224 .

Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. tonlama ve telaffuza dikkat eder. Dinlemek için hazırlık yapar 2. 225 . Dinleme Kurallarını Uygulama 1. Dinleme amacını belirler. 2. Dinlediğini Anlama 1. 4. Dinlerken vurgu. Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır.DİNLEME METNİ Tema Adı Metin Adı Türü Sınıf : Birey ve Toplum : Üç Annenin Üç Oğlu : Öyküleyici Metin :3 “ÜÇ ANNENİN ÜÇ OĞLU” METNİNİN KAZANIMLARI 1. Katılımlı Dinler. 3. Tür. 3. 2. Dinlediklerinde hikâye unsurlarını belirler. Yöntem ve Tekniklere Uygun Dinleme 1. 3. Dinlediğini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır.

Onun için bir çamın dibindeki kuyudan çekerlermiş sularını. Az ötede de kadınların su doldurup çekilmelerini bekleyen bir dede varmış. bizim oğullarımızı gördün mü? Ne diyeceksin oğullarımız için? (4) İhtiyar. Bu köyde bileğini büken çıkamaz. üçüncü kadının suskunluğunu bozmak istemiş: – Komşucuğum sen de anlatsana oğlunu (3). sağ elini alnına götürür. hemen annesinin elindeki kovayı almış. İkincisininki de şarkılar söyleyip duruyormuş. Üçüncü kadın. Tam da yaşlı adamın yanına geldiklerinde. Bekir ÖZCAN. Kadınların konuşmalarını dinliyormuş. İçi su dolu. Bir şarkı söylemeye başladı mı herkes onu dinler. Başını kaldırarak: – Neredeler?. demiş. Oturduğu yerden o da konuşmaya başlamış (2).. anneciğinin yanında hoplayarak zıplayarak koşuyormuş. bakır kovaları güçlükle taşıyorlarmış. Aynı Barış Manço. Sadece dinliyormuş.Tıpkı Hamza Yerlikaya gibi. – Ne anlatayım? Anlatacak bir şeyim yok benim. Birincinin oğlu. Üçüncü oğul ise. Bir yandan da arkadaşlarına oğlunu övüyormuş. Komşu köylerde de onun kadar güçlüsü yoktur.) 226 . kovayı derin kuyudan güçlükle çekiyormuş.. İkinci kadın ondan geri kalmamış. demiş üçüncü kadın. Üçü de su kovalarını doldurup yola koyulmuşlar. hiç konuşmuyormuş. Ben burada sadece bir delikanlı görüyorum.. gururla ihtiyara sormuşlar: – Amca..ÜÇ ANNENİN ÜÇ OĞLU Bir orman köyünde üç kadın. karşılarına üçünün de oğulları çıkmış.. Birinci kadın. bir kuyuya suya gitmişler. Birinci kadın. – Benim oğlum çok güçlüdür (1). Birinci kadın ile ikinci kadın. – Benim oğlum bülbül gibi şakır. Çeşmelerin suyu iyi değilmiş.Halil GÜNGÖR (Düzenlenmiştir.. kalın.

okuma sırasında durarak metnin nasıl gelişeceği hakkında tahmin yaptıracağınızı söyleyiniz. 2. Öğrencilerinize dinleme kurallarını hatırlatarak metni vurgu. ANLAMA 1. ihtiyar adam) söyleyiniz. Dinleme a. Bu metinde katılımlı dinleme yaptırabilirsiniz. Ön Bilgileri Harekete Geçirme: · Sınıfınızdan birkaç öğrenciye sınıftaki arkadaşlarından birini belirleyip isim vermeden belirgin özelliklerini anlatmalarını isteyiniz. Öğrencilerinize aşağıdaki çalışmaları yaptırabilirsiniz: o Beğendiğiniz bir yönünüzü anlatınız. ne söyledi? (4) Sizce ihtiyar ne söylemiş olabilir? 227 . HAZIRLIK 1. Dinleme Öğrencilerinizle dinleme amaç yöntem ve teknikleriniz belirleyiniz. Zihinsel Hazırlık a. yardımsever çocuk. tonlama ve telaffuza dikkat ederek okuyunuz. Öğrencilerinizden “Metindeki karakterlerden hangisi olmak istersiniz? Neden?” sorularını sorarak metindeki karakterlerin özelliklerini tahmin etmelerini isteyiniz. o Kendinize örnek aldığınız bir kişinin en beğendiğiniz yönünü anlatınız (Her insanın farklı özellikleri ve yeteneklere sahip olduğunu vurgulayınız). b. · B. Metnin (1). resimli sözlük getirmelerini isteyiniz. güçlü çocuk. Ön Hazırlık Öğrencilerinizden metin işleme sürecinde kullanmaları için. Katılımlı dinleme yaptıracaksanız öğrencilerinize. (3) ve (4) numaralı yerlerinde durarak öğrencilerinize aşağıdaki soruları sorunuz ve tahminlerini defterlerine yazmalarını isteyiniz: (1) Birinci kadın oğlunu kime benzetmiş olabilir? (2) İkinci kadın oğlunun hangi özelliklerini övmüş olabilir? (3) Sizce üçüncü kadın. (2). Tahmin Etme Öğrencilerinize metnin başlığını ve metindeki karakterleri (3 kadın. güzel sesli çocuk.A. Diğer öğrencilere de bu öğrencinin kim olacağını buldurunuz.

b. Günlük Hayatla İlişkilendirme Ailenizle pazara gittiğinizi düşününüz. 228 . C. c. 2. c. 2. Anlamı Bilinmeyen Kelimelerle Çalışma Öğrencilerinizden metinde geçen bilmedikleri kelimelerin anlamlarını sözlükten bulup bu kelimeleri birer cümlede kullanmalarını isteyiniz. öykü vb.) hazırlayacaklarını ve nasıl sunacaklarını belirlemelerini isteyiniz. KENDİNİ İFADE ETME 1. Zihinsel Hazırlık a. Araştırma Ülkemizde bulunan yardım kuruluşlarının adlarını büyüklerinize sorarak araştırınız. yazma ve görsel sunu amaçlarını belirlemelerini isteyiniz. Tür ve sunu şeklini belirleme Öğrencilerden seçtikleri konuyu hangi türde (şiir. Ön bilgileri harekete geçirme-Konu belirleme Öğrencilerin ön bilgilerini harekete geçirme ve konu belirleme amacıyla gerekli çalışmaları yapmalarını sağlayınız. Kuralları gözden geçirme Öğrencilerinizden konuşma ve yazma kurallarını hatırlatarak bunlara dikkat etmelerini isteyiniz. Ç. Pazardan 2 kg elma. Satın aldıklarınız eve getirilirken ailenize nasıl bir yardımınız olabilir? Sorusunu öğrencilerinize yöneltiniz. 1 kg salatalık ve 1 kg biber aldınız. 3 kg domates. Metni İnceleme Öğrencilerinizden metnin hikâye haritasını yapmalarını ve metne uygun bir başlık bulmalarını isteyiniz (Etkinlik 1). ZİHİNDE YAPILANDIRMA 1. Amaç belirleme Öğrencilerinizden konuşma. Öğrencilerinizden belirledikleri konuya uygun olarak kendilerini ifade etmelerini isteyiniz: Örnek konular: · Yardımlaşma niçin önemlidir? · Siz bu oğullardan hangisi olmak istersiniz? Neden? b.

AÇIKLAMA: Dinleme metinlerinde “Kendini İfade Etme” başlığı altında yer alan “konuşma/yazma/görsel sunu” öğrenme alanlarından en az biri öğretmen ve öğrencilerle birlikte seçilerek işlenmelidir. Söz Varlığını Kullanma Öğrencilerinizden öğrendikleri yeni kelimeleri yerinde ve anlamına uygun olarak kullanmalarını öneriniz. 4. Yazma Öğrencilerinizden yardımlaşma konusunda kısa bir oyun yazmalarını isteyiniz. D. seçtikleri konu ile ilgili betimlemeler yapmalarını. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME § Öğrencilerinizin çalışma kâğıtlarını değerlendirme amacıyla kullanınız. Görsel sunu Öğrencilerinizden metni canlandırmalarını isteyiniz (Drama etkinliği). b. Konuşma Öğrencilerinizden belirlemiş oldukları konulardan veya örnek konulardan birini seçmelerini. Yazma ve Görsel Sunu a. Konuşma. 229 .3. konuşmalarında konuşma kurallarına uymalarını isteyiniz. c.

........................ ................................................................................................ ETKİNLİK: Aşağıdaki hikâye haritasını tamamlayarak metne farklı başlıklar bulunuz...................................................................................................................... ....................................................................................... ................ ETKİNLİK: Size yapılan bir yardımı yazınız....................................................................................................................... 2......................................... 230 ......... ........................................................................................................................................................... .....................................................................1................................... ..... .....................................

D. İLK OKUMA .YAZMA ÖĞRETİMİ 231 .

ilişki kurma. 232 . yöntem ve uygulamaya ilişkin bilgiler ayrıntılı olarak verilmiştir. SES TEMELLİ CÜMLE YÖNTEMİ Ses Temelli Cümle Yöntemi’nde. aynı zamanda düşünme. öğrenmeyi yaşam boyu sürdürme gibi becerilerin de geliştirilmesi beklenmektedir. Okunan her öge yazılmakta. Çağın gereklerine ve öğrencinin gelişim düzeyine uygun bu becerilerin geliştirilmesi. İlk okuma-yazma öğretimi. ilk okuma-yazma öğretimine seslerle başlanmaktadır. hecelere. Anlamlı bütün oluşturacak birkaç ses verildikten sonra seslerden. analiz. içerik. sıralama. düşünen. anlayan. bazı eğitim yaklaşım ve modellerini göz önünde bulundurulmasını gerektirmektedir. iletişim kurma. tematik ve beceri yaklaşımı gibi yaklaşım ve modellerdir. kelimelere ve cümlelere ulaşılmaktadır. sorgulama. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda ilk okuma-yazma öğretimi Türkçe öğretiminin beş öğrenme alanı ile birlikte ele alınmış. çoklu zekâ. karar verme. problem çözme. a. Bu yaklaşım ve modeller çerçevesinde geliştirilen Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda ilk okuma-yazma öğretimine ayrı bir önem verilmiş ve yöntem olarak Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin kullanılması ön görülmüştür.İLK OKUMA-YAZMA ÖĞRETİMİ Günümüzün ve geleceğin öğrencilerinin yetiştirilmesinde. ilk okuma-yazma öğretimi boyunca birlikte sürdürülmektedir. sarmal. Yazı öğretiminde. sentez yapma ve değerlendirme gibi zihinsel becerilerin de geliştirilmesini içermektedir. öğrenmeyi öğrenen. güzel ve etkili kullanma. Bu süreçte Türkçeyi doğru. Aşağıda Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin özellikleri. Okuma ve yazma. aşamaları ve uygulanması açıklanmaktadır: 1. Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin Özellikleri Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin özellikleri şöyle sıralanabilir: . anlama. öğrencilerin gelişimine uygun olan bitişik eğik yazı harfleri kullanılmaktadır. ilkeleri. ilk okuma-yazma öğretiminin amacı sadece okuma ve yazma gibi becerilerin kazandırılması değil. bireysel farklılıklara duyarlı eğitim. sınıflama. sorgulayan. beyin temelli öğrenme. yapılandırıcı yaklaşım. Buradan hareketle ilköğretim birinci sınıftan itibaren etkili bir okuma-yazma öğretimini gerçekleştirmek. yazılanlar da okunmaktadır. öğrenci merkezli eğitim. Bunlar. bilgiyi kullanabilen ve sorun çözebilen bireylerin yetişmesi amaçlanmıştır. cümlelere kısa sürede ulaşılacak şekilde düzenlenmektedir.

Ses Temelli Cümle Yöntemi öğrencinin dikkat gelişimine uygun bir yöntemdir. cümle ve metin oluşturma sürecine bizzat katıldıklarından bu yöntem öğrencilerin yaratıcılığını geliştirici olmaktadır.· Ses Temelli Cümle Yöntemi’nde ilk okuma-yazma öğretimi. onların temel düşünme becerilerini. Öğrenciler yazma ile okuma arasındaki benzerlikleri görmekte. kolaydan zora doğru belirli bir sıra içinde yürütülmektedir. bilgileri yapılandırmasını kolaylaştırmaktadır. harf. Bu durum öğrencilerin cümleleri ezberlemesini engellemekte ve cümleyi anlayarak öğrenmesini gerektirmektedir. Öğrenciler hece. yaratıcılıklarını ve zekâ alanlarının gelişimine katkı sağlamaktadır. seslerin birleştirilmesi ile anlamlı heceler. Bu yöntem tek tip. kelime. Öğrencilere sunulan zengin içerik. cümle ve metinlerle çalışılmaktadır. Böylece öğrencilerin anlama becerilerini geliştirmektedir. akıcılık. Yöntemin bir gereği olarak ilk okuma-yazma öğretiminde ses. Türkçe öğretiminin beş öğrenme alanı ile birlikte yürütülmektedir. yazının harflerin birleştirilmesiyle okumanın ise seslerin birleştirilmesiyle yapıldığını anlamaktadır. Türkçede her harf bir sesi karşıladığından bu yöntem Türkçenin ses yapısına uygundur.) katkıda bulunulmaktadır. Bu nedenle öğrenciler çok sayıda ve çeşitli hece. sesleri ayırt etme vb. hece. Bu süreç. dinleme. 233 . dil gelişimine (doğru telaffuz. kelime. · · · · · · · · · · · · · . Bu yöntemle ilk okuma-yazma öğretiminde. öğrencinin cümle kurma ve metin oluşturma becerilerinin gelişimine katkı sağlamaktadır. belirli kalıplara sıkıştırılmış ve belirli sayıdaki cümlelerle ilk okuma-yazma öğretimi yerine. Öğrencilerin sesleri belirli bir sıra içinde öğrenmesi. İlk okuma-yazma öğretimine seslerle başlanması. yazma sürecinde kelimelerin doğru yazımını öğrenmesini sağlamaktadır. sadece okuma-yazma becerilerini geliştirme olarak değil. Ses Temelli Cümle Yöntemi. Okuma-yazma öğretiminde ilerleme. Bu yöntem öğrenme-öğretme sürecinde öğrencinin dikkat gelişimini de sağlamaktadır. Öğrencilerin duyduğu ve çıkardığı seslerin bilincine varması sağlamakta. cümle ve metin oluşturma sırası izlenmektedir. Öğrencilerin sözlü dilden yazılı dile geçmesini kolaylaştırmaktadır. cümlelerle ilk okuma-yazmayı öğrenmektedir. kelime. kelimeler oluşturulması ve cümlelere ulaşılması öğrencinin. konuşma becerilerinden kopuk. kelime. çeşitliliğe ağırlık vermektedir. bu yönüyle yapılandırıcı öğrenme yaklaşımına uygundur. çok sayıda hece.

6. · · · · Kolay okunmasına. Bu amaçla aşağıdaki etkinliklerden Yeni öğrenilenleri önceki öğrenilenlerle ilişkilendirme Deftere. yazma Yazılanları sergileme Çalışma kitaplarında yer alan etkinlikleri yapma kullanılabilir. 8. Anlamın açık ve somut olmasına. Kısa sürede cümlelere ulaşılmalıdır. İlk okuma-yazmaya hazırlık 2. 3. 7. Öğrencinin ön bilgilerinden hareket edilmelidir. Oluşturulacak hecelerin. İmkânlar ölçüsünde görsellere başvurulmalıdır.· Öğrencilerin ilk okuma-yazmayı öğrenme sürecinde bireysel. yararlanılabilir: c. b. zihinsel ve sosyal gelişimlerine katkı sağlamaktır. resimlenebilir vb. Özellikle ve öncelikle anlamlı heceler elde edilmelidir. Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin Aşamaları Ses Temelli Cümle Yöntemi’ne göre ilk okuma-yazma öğretimi aşağıdaki aşamalar izlenerek gerçekleştirilir: 1. Hece tablosu kullanılmamalıdır. · · · · · 5.) olmasına. Ancak öğrenilen heceler tekrarlama amaçlı Öğrenilenlerin kalıcılığı sağlanmalıdır. Türkçede kullanım sıklığına sahip olmasına. yazı tahtasına vb. Anlamın görselleştirilebilir (canlandırılabilir. İşlek hece yapısına sahip olmasına dikkat edilmelidir. İlk okuma-yazmaya başlama ve ilerleme · Sesi hissetme ve tanıma . 2. 4. Ağırlıklı olarak sentez tekniği kullanılmalıdır. Somut ögelerden yararlanmaya ağırlık verilmelidir. 9. Ses Temelli Cümle Yöntemi’nin İlkeleri İlk okuma-yazma öğretim sürecinde dikkat edilecek ilkeler şunlardır: 1. 234 .

Okuryazarlığa ulaşma İlk okuma-yazma çalışmalarında dinleme. Bitişik eğik yazı hızlı yazılmakta. geri dönüşlere izin vermemektedir. heceler. okuma. Bu durum yazının akıcı ve doğru yönde gelişimini sağlamaktadır. sentez yöntemine uygun olduğundan Ses Temelli Cümle Yöntemi ile ilk okuma-yazma öğrenme sürecini kolaylaştırmaktadır. soldan sağa doğru yazı yönünü destekleyici olmaktadır. kelimelerden cümleler oluşturma Metin oluşturma 3. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın 1.· · · Sesi /harfi okuma ve yazma Sesten/harften. Bu nedenle öğrencilere önce harflerin yazımı ile bağlantıları öğretilmelidir. Bitişik eğik yazıdaki süreklilik ile düşüncedeki süreklilik örtüşmekte ve birbirini desteklemektedir. Bu durum öğrencilerin bitişik eğik yazıya geçişini kolaylaştırmaktadır. 3. Bütün çalışmalar. konuşma. sınıf düzeyindeki kazanımların gerçekleştirilmesine yönelik düzenlenmelidir. görsel okuma ve görsel sunu birlikte ele alınmalıdır. çocuk ve yetişkinlere uzun yıllar bitişik eğik yazı öğretilmiştir. Araştırmalar bitişik eğik yazının solak öğrencilere de uygun olduğunu göstermektedir. öğrencinin yazı yazarken harflere. Bitişik eğik yazı. Bitişik eğik yazının akıcı ve kesintisiz olması. 6. Araştırmalar okul çağı çocuklarının kalemi ellerine ilk aldıklarında eğik ve dairesel çizgiler çizdikleri göstermektedir. öğrencilerin beden ve kas gelişimine de uygun olmaktadır. . Böylece yazmada kazanılan akıcılık okuma becerisine de yansımaktadır. kelime tanımayı kolaylaştırmakta. Bitişik eğik yazı kullanımına ilişkin açıklamalar aşağıda verilmektedir: 1. Araştırmalara göre bitişik eğik yazı öğrencinin zihinsel gelişimine katkı sağlamakta ve dikkatini geliştirmektedir. 235 . 2. 4. Bu durum öğrencinin dikkatini geliştirmektedir. Bitişik eğik yazı öğretimi Ses Temelli Cümle Yöntemi ile birlikte yeniden ele alınmış ve bitişik eğik yazı ile ilk okuma yazma öğretimi öngörülmüştür. hecelerden kelimeler. Öğrenciler anatomik yapıları gereği kalemi eğik olarak tutmaktadır. Bitişik eğik yazıda harflerin birbirine nasıl bağlanacağını iyi bilmek gerekmektedir. Bitişik Eğik Yazı Ülkemizde Atatürk’ün önderliğinde 1928 yılında bitişik eğik yazı ile okuma yazma seferberliği başlatılmış. Bitişik eğik yazı. yazma. Bitişik eğik yazı. Araştırmalara göre bitişik eğik yazı öğrencinin zihinsel gelişimine ve dikkatini geliştirmesine katkı sağlamaktadır. harf bağlantılarına ve ayrıntılara dikkat etmesini zorunlu kılmaktadır. 5. Ses Temelli Cümle Yöntemi ile ilk okuma-yazma öğretimine bitişik eğik yazı ile başlanmakta ve bütün yazılar bitişik yazı ile yazılmaktadır. ç.

9.7. aileler bilgilendirilmeli ve gerekli önlemler alınmalıdır. Bitişik eğik yazı öğretimi görsel sanatlar dersine de katkı sağlamaktadır. 236 . işitme. Bu aşamada. okumaya hazırlık ve yazmaya hazırlık olmak üzere üç tür çalışma yapılmalıdır. 10. . geçirdiği hastalıklar. Çocukların gelişimi düzenli aralıklarla kontrol edilmeli. bilmeceler birer araç olarak kullanılarak öğrenciler ilk okuma-yazma öğrenmeye güdülenmelidir. şarkılar. dramalar.) tanınmalıdır. Bitişik eğik yazı öğrencilerin parmak ve el kasları için uygundur. 13. görsel okuma ve okumaya özendirme etkinlikleri önerilmiştir. 12. Bitişik eğik yazı ile okuma yazma öğrenen öğrencilerin diğer harf karakterleriyle yazılmış metinleri okumakta güçlük çekmedikleri deneysel çalışmalarla kanıtlanmıştır. Solak öğrencilerin eli dik yazı yazarken harflerin çoğunu kapatmaktadır. Öğrenci yazdıklarını daha kolay görmekte ve okumaktadır. genel hazırlık. Bitişik eğik yazıda öğrenci rakam ve işaretleri daha kolay fark etmektedir. anlamayı ve çalışmaları kolaylaştıran oturma şekline dikkat edilmelidir. kitabı tutma ve açma. aile ve sosyal durumu vb. sınıf ortamına. Okumaya Hazırlık Okumaya hazırlık aşamasında. Bitişik eğik yazı solak öğrenciler için de uygundur. öğrencilerin estetik bir bakış açısı geliştirmelerine yardımcı olmaktadır. Bu etkinlikler aşağıda açıklanmaktadır. Oysa bitişik eğik yazı yazarken öğrencinin eli biraz daha sağa kaymakta ve yazıyı daha az kapatmaktadır. Bunun için oyunlar. Bu özellikler sınıf ortamının düzenlenmesinde ve ilk okumayazma öğretiminde dikkate alınmalıdır. harflerin doğru yazımını desteklediğinden harflerin yazılış yönlerini karıştırma sorunu ortadan kalkmaktadır. 1) Oturma: İlk okuma-yazma çalışmalarında düşünce akışını artıran. 2. Bitişik eğik yazının estetik görünümü. 14. b. Genel Hazırlık Öğrencilere. İLK OKUMA-YAZMAYA HAZIRLIK İlk okuma-yazmaya hazırlık aşamasında. . oturma. Bitişik eğik yazı dik temel yazıya göre daha hızlı yazılmakta ve yazma çalışmalarını kolaylaştırmaktadır. 11. Bu aşamada öğrencilerin çeşitli özellikleri (görme. arkadaşlarına ve öğretmenlerine alışmaları için okulun ilk gününden itibaren rahat iletişim kurabilecekleri bir ortam sunulmalıdır. Bu durum öğrencinin kelimeleri tanımasını kolaylaştırmaktadır. Bitişik eğik yazı. 8. Öğrencilerin sırada yanlış oturmalarına ve eğilerek çalışmalarına izin verilmemelidir. Bunlar: a. Bitişik eğik yazıda harfler birbirine bağlandığından kelimeler bütün olarak yazılmaktadır. öğrencinin durumuna göre daha farklı etkinlikler de yapılabilir.

· Resimli hikâyeleri okuyormuş gibi anlatmalarını sağlama. Direksiyon çevirme hareketiyle sağa ve sola doğru dönüşler yapma. Görsellerde gördüğü ayrıntıları anlatma. c. serbest çizgi çalışmaları verilmektedir. Bu amaçla şu etkinlikler yapılabilir: · · · · · · · Gördüğü bir resmi tanıma. yer. tekerleme vb. şiddetli yağmur. Sorulan bir soruyu görsellerden yararlanarak cevaplama. 3) Görsel okuma: Okuma çalışmalarından önce öğrencilerin görselleri tanıma. Görsellerden yararlanarak oluşturulan bir hikâyedeki kahraman. “sağ elimde beş parmak. Öğrencilerin gelişme durumuna göre daha farklı çalışmalar da yapılabilir. 1) El hareketleri: Yazmaya başlamadan önce öğrencilerin çeşitli oyunlarla el kol kaslarının esnekliği sağlanmalıdır. boyama. Yazmaya Hazırlık Yazmaya hazırlık olarak aşağıda el hareketleri. 237 . armut toplama veya parmaklarını açıp kapatarak çeşitli el hareketleri yapma. şarkı. Görsellerden yararlanarak hikâye oluşturma. zaman hakkında konuşma. anlama. yorumlama ve ifade etme becerileri geliştirilmelidir. Bu amaçla şu çalışmalar yapılabilir: · Hikâye. Örneğin.” şarkısının söylenmesi. Elma.. Parmak uçları ile sıra üzerine vurarak yağmur yağma sesinin çıkartılması (hafif yağmur. 2) Boyama: Çeşitli boya kalemleriyle resim yapma etkinlikleri yapılabilir. örnek okuma yaparak öğrencileri okumaya özendirmelidir. Söylenen cümleye uygun resimleri bulma. sol elimde beş parmak. Söylenen kelimenin görsel karşılığını bulma. masal. kalem tutma. gök gürültüsü taklitleri).2) Kitabı tutma ve açma: Göz ile kitap arasındaki en uygun uzaklığa dikkat ederek öğrencilere kitabı nasıl tutmaları ve sayfaları nasıl açmaları gerektiği gösterilmelidir. diğerlerinden ayırt etme. okuma. Bu amaçla aşağıdaki etkinlikler yapılabilir: · · · · Parmakları kullanarak şarkılar söyleme. fıkra. şiir.. olay. . 4) Okumaya özendirme: Öğretmen.

Öğrencilerin bu aşamada geliştirecekleri beceriler hayat boyu sürmektedir. Düzenli çizgi çalışmaları: Bu aşamada yapılacak çizgi çalışmaları. bulut vb. · İki çizgi tek aralıktan oluşan satır aralığına çizme: İki satır çizgisinin arası 2 cm olmalıdır. ellerinin çabuk yorulmasına neden olmakta ve güzel yazı yazmasını engellemektedir. öğrencilerin kalem tutma biçimlerini izlemeli ve kalemi doğru tutmalarını sağlamalıdır. yılan. · Dört çizgi üç aralıktan oluşan satır aralığına çizme: Dış iki çizgi arası 2 cm olmalıdır. Bu amaçla aşağıda verilen çizgi çalışması örneklerinden yararlanılabilir. çember. Öğrencilere çeşitli resimler yaptırılır. · · Karalama (kuş yuvası. Sürekli ve eğik çizgiler çizme (dalga. Yapılan bu çalışmaların çevrede görülen ve bilinen varlık ve nesnelerden örneklendirilmesi öğrencinin çevresiyle bütünleşmesi ve yaptıklarını anlamlandırması bakımından önemlidir.3 cm olacak şekilde düzenlenmelidir. Bunu önlemek için öğretmen. 5. Serbest çizgi çalışmalarında çizgilerin sürekli ve eğik olmasına dikkat edilmelidir. · Dört çizgi üç aralıktan oluşan standart yazı aralığında çalışma: Dış iki çizgi arası 1. . çalışmaları yapılabilir.3) Kalem tutma: Kalem tutmanın ilk okuma-yazma öğretimi açısından ayrı bir önemi bulunmaktadır. Öğrencinin kalemi yanlış tutması.). harfleri yazmaya hazırlık niteliğindedir. Bunun için. halat vb.). 238 . 4) Serbest çizgi çalışmaları: Serbest çizgi çalışmaları bitişik eğik yazıya hazırlayıcı nitelikte olmalıdır.

. 239 .

Öğretmen bu harfin nasıl yazıldığını tahtada göstermeli ve harfi öğrencilerle birlikte okumalıdır. 3. Öğrenciler dört çizgi. Sesi Hissetme ve Tanıma Sesi hissetme ve tanıma aşaması tanıtılacak sesin öğrenciler tarafından fark edilmesini sağlamaya yöneliktir. Kısa öyküler anlatma. sesi okuma ve yazma. üç aralıktan oluşan satır aralarına harfleri yazmalı. İLK OKUMA-YAZMAYA BAŞLAMA VE İLERLEME Bu aşamada sesi hissetme ve tanıma. Sesli harfler kelimenin sırasıyla başında. Ancak bu düzenleme Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın anlayışına. Sesin geçtiği kelimeler örnekler buldurulur ve bu kelimeler söylenirken ilgili ses vurgulanır (Öğrenciler örnekler vermeye özendirilir. Seslerin/harflerin öğretiminde alfabedeki sıralama değil. 240 . 4. Yazılması zor olan (a. tematik yaklaşıma ve Ses Temelli Cümle Yöntemi’ne uygun olmalıdır. kelimeler ve cümleler oluşturma ile metin oluşturma çalışmaları yapılmaktadır. . Öğrencilerin. Sesi/Harfi Okuma ve Yazma Seslerin/harflerin yazdırılmasında şunlara dikkat edilmelidir: 1.). anlamlı hece ve kelime üretmedeki işleklik dikkate alınmıştır. 2. a. satır aralıklarına (dört çizgi üç aralık) yazılmış harf örneklerinin üstünden kalemleriyle gitmeleri sağlanmalıdır. 5. öğrencilerin yazdıklar harflerin doğru yazımı ve seslendirilmesine özen gösterilmelidir. 2. A. sessiz harfler ise kelimenin sonunda. k.3. 3. Bu sıralamada Türkçenin ses yapısı. Ayrıca. Alıştırma kitabındaki büyükçe çizilmiş harfin üzerinden ok yönünde yazma çalışması yaptırılarak öğrenciler harfin yazılışına hazırlanmalıdır. ortasında ve sonunda. f ) harflerden önce. sesten/harften anlamlı heceler. Görsellerden yararlanılarak sesi ayırt etme çalışmaları yapılır (Sesin bulunduğu ve bulunmadığı kelimelerin resimleri gösterilerek öğrencilerden bu kelimelerde ilgili sesin geçip geçmediğini belirlemeleri istenir). aşağıda verilen sıralama ele alınmalıdır. Bu aşamada aşağıdaki çalışma ve etkinlikler yapılmalıdır: 1. y. 6. g. harflerin yazım kolaylığı. bu harflerin yazımına yönelik hazırlayıcı çizgi çalışmaları yapılmalıdır. tekerleme ya da şarkı söyleme gibi etkinliklerle ses hissettirilir. ortasında ve başında tanıtılmalıdır. b. 4. drama yapma. bu gruplardaki bazı seslerin/harflerin yerleri değiştirilerek farklı gruplamalar da yapılabilir. G.

A. Grup : 2. F. Y. 4. Büyük harfler verilirken oluşturulan kelime ve cümlelerden yararlanılabilir. S. harfler üstten bağlanır ve harflerin noktaları ve noktalama işaretleri kelime yazımı bittikten sonra konur. Z. 8. ı. j E. T İ. ç g.V. . Temel Bitişik eğik yazı büyük harfleri ile kelime yazılırken harfler birleştirilmez. y. P. 1. D Ö. 0 241 . p. n. I. Grup : 3.Z harflerinin büyük ve küçükleri benzerdir. v. O. Bunun için özel adların yazım kuralından. z. Grup : 4. Rakamlar matematik dersi programı ile bağlantılı olarak birinci ses grubundaki ses öğretimi tamamlandıktan sonra aşamalı olarak verilmeye başlanmalıdır. N. K. V. a. c. R. f. 6. Vatan. · Nevin. cümleye büyük harfle başlama kuralından hareket edilebilir.U. Örneğin “ela” kelimesi üretildiğinde bu kelimenin farklı anlamları üzerinde durularak insan adı olan “Ela” kelimesinin yazım şekli gösterilmelidir.J. o. Grup : 6. J 7. b. Elde edilen büyük harfin yazım şekli üzerinde durulmalıdır. C. 2. Bitişik eğik yazıda. r. 3.Ses/Harf Grupları 1. h ğ.Ş.Ç. 5. Grup : e.Ü. L. P. Ş. t i. s. ü. d ö. Bitişik eğik yazıda “F. 9. k. Grup : 5.Ö. N. ş. Ü.I. H Ğ.O. M U.P.İ. V. Örnek : A N K A R A 8. B. m u. Büyük harf yazıldıktan sonra kalem kaldırılır. 7. · · · Bitişik eğik yazıda C. Papatya. Örnek : Fatma. l.S. Ç G. T ” harfleri yazılış özelliği bakımından kendinden sonra gelen küçük harfle bağlanmaz.

c. Öğrencilerin şiirleri. Oluşturulan kelime. Bir sonraki ses/harf grubuna geçmek için öğrencilerin daha önce verilenleri öğrenmiş olmalarına dikkat edilmelidir. hikâyeleri ve okuma kaynaklarından seçtikleri metinleri sınıftaki arkadaşlarına okumaları sağlanmalıdır. kelimelerden de cümleler oluşturmadır. Verilen ilk iki sesin/harfin ardından bunlarla ilgili hecelere ulaşılmalıdır. 6. 4. cümleler okunmalı ve yazılmalıdır. Buna serbest okuma yazma aşaması da denilmektedir. Hece. Kelime ve Cümle Oluşturma İlk okuma-yazma öğretiminin en önemli aşaması heceler üretme. Metin Oluşturma Öğrenilen kelimelerden ve cümlelerden yararlanılarak metin oluşturulmalıdır. Öğrenciler yazılarını dört çizgi üç aralıktan oluşan satır çizgilerine yazmalıdırlar. Elde edilen hecelerle okuma ve yazma çalışmaları yapılmalıdır. Bu süreçte elde edilen özel adlar büyük harf yazımının öğretimi amacıyla kullanılmalıdır. ç. kelime ve cümle oluşturmaya özendirilmelidir. . 4. 2. Elde edilen kelime ve cümlelerin anlamları üzerinde durulmalıdır. önceki öğrenilenlerle ilişkilendirilmeli yeni heceler ve kelimeler oluşturulmalıdır. hecelerden kelimeler. tekerlemeleri. OKUR YAZARLIĞA ULAŞMA Bu aşama ilk okuma-yazma öğretim sürecinin son aşamasıdır. 242 . Ayrıca kendi oluşturdukları farklı metinleri okumaları teşvik edilmelidir. Verilen her yeni ses/harf. 7. Öğrenciler. Bu aşamada aşağıdaki çalışmalar yapılmalıdır: 1. Ayrıca kendilerini yazılı olarak ifade etmeleri ve yazılanları okuyarak paylaşmaları sağlanmalıdır. 5. 3. Yazılarını tek çizgili defter satırı üzerinde yazmalıdırlar. Sesler/harfler verildikçe üretilen heceler artacak bunlara bağlı olarak kelime ve cümle oluşturma süreci de kolaylaşacaktır. Öğrencilerin metinleri doğru yazmalarına özen gösterilmelidir. Her ses/harf grubu tamamlandıktan sonra yapılan çalışmalar gözden geçirilerek değerlendirilmelidir.

bebeğini uyutmaya çalışan bir anne canlandırılabilir. içinde “e” sesinin geçtiği resimleri belirlemeleri istenir. Değerlendirme: İçinde “e” sesinin geçtiği ve geçmediği resimlerden oluşan bir çalışma kâğıdı düzenlenmelidir. ortada ve sonda olduğunu vurgulayan örnekler seçilmelidir (Bütün sesli harflerin tanıtılmasında uygulanacaktır. Annenin bu sırada söylediği “eee…. “e” sesinin olduğu kelimeleri belirlemeleri ve başka örnekler vermeleri istenmelidir. UYGULAMALAR Bu başlık altında ilk okuma-yazma öğretim sürecinde yararlanılacak bazı uygulama örnekleri verilmiştir. etkinliklerle “e” sesi hissettirilmelidir. şarkı. öykü vb. . Emel. a. Ece. Örneğin: “erik. Adlarında “e” sesi geçen görsellerin altlarındaki kutuyu boyayınız.5. kale. Bunun için tanıtılacak ses ile ilgili aşağıdaki etkinlikler yaptırılmalıdır: · Canlandırma.eee….Sesi Hissetme ve Tanıma Bu aşamada tanıtılacak sesin öğrenciler tarafından fark edilmesi sağlanmalıdır. “ e ” Sesinin Kazandırılması 1. Örneğin. · “e” sesinin olduğu ve olmadığı kelimelerin görsellerini kullanarak öğrencilerin sesi ayırt etmeleri sağlanmalıdır. etek. Elif” vb.). fare. tekerleme.” sesi çıkarılabilir. Öğrenme ve öğretme sürecini kolaylaştırması bakımından “e” ve “l ” seslerinin öğretiminin nasıl yapılacağı anlatılmıştır. Öğrencilerden. 243 . Öğrencilerin söylediği kelimelerin içinden. · · Not: Sesli harflerin tanıtılmasında kullanılan kelimelerde harfin aşamalı olarak başta.

boya kalemi vb. 244 . Tanıtılan sesin sembolünü (harf) satır aralığına yazdırınız ve okutturunuz. Bunu yaparken keçeli kalem.2. · *+ · * *+* +* . e e e e e e e eeeeeeeeeeeeeeeeeee e eeeeeeee e eeeeeee Değerlendirme: Tanıtılan “e” sesini (harfini) bir dizi sembol içinden seçmelerini sağlayınız. Sesi/Harfi Okuma ve Yazma Bu aşamada tanıtılacak sesin sembolü olan harfin yazımı için aşağıdaki işlemler yapılmalıdır: Öğrencilerin. yazılış yönüne dikkat ederek harfin üzerinden defalarca gitmelerini sağlayınız. kalın uçlu kalemler kullanılabilir.

.“ l ” Sesinin Kazandırılması 1. bal.” şeklinde söyleyebilirsiniz. kelebek. Değerlendirme: İçinde “l “ sesinin geçtiği ve geçmediği resimlerden oluşan bir çalışma kâğıdı düzenlenmelidir. 2. kale. 245 . Örneğin: Öğrencilerin bildiği bir şarkının melodisini “lal la lal la lal . ortada ve başta olduğu örnekler seçilmelidir.b. tekerleme. · · Örneğin: “kol. gelin. etkinliklerle “ l ” sesi hissettirilmelidir. “ l ” sesinin olduğu ve olmadığı kelimelerin görsellerini kullanarak öğrencilerin sesi ayırt etmeleri sağlanmalıdır. limon. gül.. öğrencilerin içinde “ l ” sesinin geçtiği kelimeleri belirlemeleri ve başka örnekler vermeleri istenmelidir. şarkı. Bütün sessiz harflerin tanıtılmasında bu yöntem uygulanmalıdır. zil. Sesi /Harfi Okuma ve Yazma Bu aşamada harfin yazımı için aşağıdaki işlemler yapılmalıdır: . Sessiz harflerin tanıtılmasında kullanılan kelimelerde harfin aşamalı olarak sonda. lale” vb. Sesi Hissetme ve Tanıma Bu aşamada tanıtılacak sesin öğrenciler tarafından fark edilmesi sağlanmalıdır. Öğrencilerden “l “ sesinin geçtiği resimleri belirlemeleri istenir. Adlarında “l ” sesi geçen görsellerin altlarındaki kutuyu boyayınız. öykü vb. Bunun için tanıtılacak ses ile ilgili aşağıdaki etkinlikler yaptırılmalıdır: · Canlandırma. Söylenen kelimelerden. elma.

Yazılış yönüne dikkat ederek harfin üzerinden defalarca gitmelerini sağlayınız. boya kalemi vb. e · + e *+ * + · . lllllllll lllllllllllllllllllllll l llllllllll l lllllllll Değerlendirme: Tanıtılan “l” sesini/harfini bir dizi sembol içinden seçmelerini sağlayınız. 246 . Bunu yaparken keçeli kalem. kalın uçlu kalemler kullanılabilir.

l ” sesi/harfi yan yana getirilerek her ikisinin birlikte nasıl okunabileceği sorulur. “e” sesi/harfi tahtaya yazılarak öğrencilerden. “ 3. Sesten/Harften Hece ve Kelime Oluşturma e el l Önce “e ” ve ardından “ l ” sesleri yan yana getirilerek birlikte okunur. örnek seslendirme yapmalıdır. Öğrencilerin cevapları dikkate alınarak “el ” kelimesi okunur ve yazılır. okumanın doğruluğunu kontrol etmeli. Öğretmen. Bu süreçte şu işlemler yapılmalıdır: 1. “ l ” sesi/harfi tahtaya yazılarak birkaç defa öğrencilere okutulur. harfi okumaları ve defterlerine yazmaları istenir. 247 .c. . 2. örnek okumalar yapmalıdır. 4. Bunun için e ” ve “ öğretmen.

ele 248 . ç. . 2. Önce “ el ” sonra “ e ” sesi aralarında boşluk bırakılmaksızın yazılır.el el el el el el el el el el el el el Değerlendirme: Oluşturulan kelimeyi öğrencilere yazdırınız ve okutunuz. “ el ” kelimesi gösterilerek okumaları istenir. el e Bu süreçte şu işlemler yapılmalıdır: 1. 3. Kelime Üretme Öğrenilenlerin kalıcılığını sağlamaya yönelik etkinliklerin ardından aşağıdaki uygulama sırası izlenerek açık heceye ulaşılmalıdır. “ e ” sesi gösterilerek okumaları istenir.

Öğrencilerinizin de kelimeyi defterlerine yazmalarını isteyiniz. 4. Cümleler oluşturulurken görsellerden yararlanılmalıdır. Öğrencilerinizden. Öğretmen. d. “El ele. 5. Öğrencilere “ ele ” kelimesi birkaç defa yazdırılarak okutulur. Değerlendirme: Öğrencilere “ele” kelimesini yazdırınız ve okutunuz. . “ ele ” kelimesini tahtaya yazınız. El ele tutuşan çocukların resmi yapılabilir. Elde edilen kelimelerden yararlanılarak cümle oluşturulabilir ve öğrencilere okutturulabilir. “ ele ” kelimesini okumalarını isteyiniz. tekerleme ve görseller kullanılmalıdır. “ ele ” kelimesini “e” açıkta kalacak şekilde “ le ” hecesinin üstü kapatılarak okumalarını isteyiniz. Örneğin: el ele. el ele verin çocuklar” şarkısı söylenebilir. “ ele ” kelimesindeki heceler vurgulu okunarak öğrencilerin bu heceleri hissetmelerini sağlayınız. Açık Heceye Ulaşma “ ele ” kelimesinden yararlanarak “ le” hecesine ulaşmak için aşağıdaki sıra takip edilmelidir: 1. 249 . oluşan yeni kelimeyi hecelemeden okur. bu konuda farklı isimler vermelerini isteyiniz. 2. 3.4. Arkasından öğrencilerin de oluşan bu yeni kelimeyi hecelemeden birkaç kez okumalarını ister. Cümlenin anlamlı hâle getirilmesinde şarkı.

5. 7. 6. cümlelerden metin oluşturunuz. Öğrencilerin üretilenleri okumalarını ve yazmalarını sağlayınız. 250 . . “ el ” ve “ le ” hecelerini karıştırmamaları için aşağıdaki çalışmaları yaptırınız: · · · · Karışık olarak verilen heceleri okumaları. e. Söylenilen heceleri göstermeleri. Okuma denemelerinin ardından sizden sonra“ le ” hecesini tekrar etmelerini isteyerek birlikte okuyunuz. “ ele ” kelimesinde “ e ” nin üstünü kapatarak “ le ” hecesinin nasıl okunabileceğini sorunuz. Söylenilen heceleri yazmaları. Metin Oluşturma: Elde edilen kelimelerden yararlanarak cümle. Farklı metinlerde bu hecenin geçtiği yerleri belirlemelerini. Farklı metinlerde bu heceleri bulup okumaları sağlanabilir. göstermelerini ve okumalarını isteyiniz.

Ela. te te Ela at. 251 .f. . Tahmin yaptırabilirsiniz. Hece. Görsellerden yararlanabilirsiniz. atla a el ele. a n i n in an an a = ana ana a na na in in i = ini ini i ni ni teni. Kelime ve Cümle Oluşturma Ses Hece Oluşturma e el l “l ” Hece ve Ses Kaynaştırma Kelime Oluşturma Cümle ve Metin Oluşturma Cümleler oluştururken öğrencilerinizin adlarından yararlanabilirsiniz. en en e = ene ene e ne en ne an ana anne anla enli neli etli tane. e at ata. Ata A. a “i ” il il i = ili ili i li il li Ali ile Ela Ali ile Ela el ele. Ela ………atla. Ali et al. i l “n ” e n eli. ile. ela . taneli. “e ” a el e = ele ele e. la ele Not: Büyük harfler özel adlarla birlikte verilmelidir. at a = ata ata a. eti ali. ta ta et et et e = ete ete e. Ali at al. E. le el le al la at al l “a ” a t “t ” e t at al a = ala ala a. Ali A. Anne et al.. Ela al.

Eğik b. Büyük b. Kelimeler Arasındaki Açıklık a. Çok Silinmiş d. Dik ç. Az b. Normal c. İmza: 252 Haziran Aralık Kasım Mayıs Şubat Nisan Ekim Ocak Eylül Mart .6. Küçük ç. Düzensiz 2. Yazı Büyüklüğü a. Düzensiz 3. Sağa Yatık c. Eksik Yazılmış c. yapılan bütün çalışmaların bir parçası olarak düşünülmelidir. Tam Yazılmış b. YAZMA BECERİSİNİ DEĞERLENDİRME FORMU Öğrencinin Adı ve Soyadı: ………………… Numarası:……… 1. Ölçme ve değerlendirme için aşağıda verilen okumayazma değerlendirme formlarından yararlanılabilir. Öğretmen. Harflerin Yazılış Biçimi a. Alta Kaymış c. Düzensiz 6. Çok Açık ç. Düzensiz Öğretmen: . Yazının Temizliği a. Temiz b. Satır Çizgilerine Yazma a. Üste Çıkmış ç. Düzensiz 5. Düzgün b. Hazırlık aşamasından başlayarak okuryazarlığa ulaşıncaya kadar bütün aşamalar değerlendirilmelidir. ilk okuma-yazma değerlendirme formlarında yer alan değerlendirme başlıklarını temel alarak her öğrencinin gelişim düzeyini gösteren ayrıntılı değerlendirme formları hazırlamalıdır. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme ve değerlendirme. Yazı Düzeni a. Düzensiz 4. Kuralsız Yazılmış ç. Normal c. Orta c.

Kelime atlama c. Yüksek b. Cetvel. Normal okuma 4. Tonlama yapma 9. Normal ç.Harf hece tekrarlama b Kelime tekrarlama c. Okumada Ses Tonu a. Harf hece ekleme b Kelime ekleme c. Düzensiz nefes alıp verme c. Normal okuma 3. Hızlı 8. Satır atlama ç. Ekleyerek Okuma a. 253 Mayıs Şubat Nisan Ekim Ocak Eylül Mart . Oturma Biçimi a. Normal okuma 5. Atlayarak Okuma a. Vurgu yapma ç. Satır ekleme ç. Parmakla izleme b. Sallanarak okuma 6. Düzensiz 7. Geriye dayanarak okuma ç. Noktada durma b. Satır tekrarlama ç. Okuma aralığı uzun d. Nefes Kontrolü a.OKUMA BECERİSİNİ DEĞERLENDİRME FORMU Öğrencinin Adı ve Soyadı :……………………… Aralık Kasım Numarası:……… Haziran 1. Dik oturarak okuma b. Yavaş c. Çok yavaş b. Virgülde durma c. Okuma Hızı a. Öne eğik oturarak okuma c. İzleyerek Okuma a. Normal okuma 2. Tekrarlayarak Okuma a. Normal Okuma . İki eliyle izleme c. Okuma Kuralları a. Alçak c. Mırıltı çıkarma b. izleme ç. Harf hece atlama b. kalem vb. Normal d.

Öğretmen: İmza: . gerekli aşamalarda destekleyici çalışmalar yapılır. 254 . (1) yapamıyor (2) biraz yapıyor (3) iyi yapıyor Aralık Kasım Mayıs Şubat Nisan Ekim Ocak Eylül Mart Öğrencinin Adı ve Soyadı: Haziran Duyduğu sesi ayırt etme Görsellerle sesi eşleştirme Sesi /Harfi okuma Sesi /Harfi yazma Seslerden /Harflerden hece oluşturma Heceleri okuma Heceleri yazma Hecelerden kelimeler oluşturma Kelimeleri okuma Kelimeleri yazma Kelimeleri görsellerle eşleştirme Cümleler oluşturma Cümleleri okuma Cümleler yazma Cümleleri görsellerle ifade etme Metin oluşturma Metin okuma Kendini yazılı ifade etme şeklinde rakamla değerlendirilerek ilgili karelere yazılır. Öğretim yılı boyunca öğrencinin gelişimi izlenir.İLK OKUMA-YAZMA SÜRECİNİ DEĞERLENDİRME FORMU Yönerge: Öğrencinin aşağıdaki becerileri geliştirme durumu aylara göre.

Hazırlık § Dinlemek için hazırlık yapar. kelimelerden cümleler oluşturarak yazar. § Resim ve fotoğrafları yorumlar. cümleler ve satırlar arasında uygun boşluk bırakır. § İşitilebilir bir ses tonuyla okur. § Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. § Bitişik eğik yazı harflerini kurallarına uygun yazar. § Matematiksel ifadeleri doğru yazar. § Görsellerden hareketle cümleler ve metinler yazar. konuşma. Sesi /Harfi Okuma ve Yazma § Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Metin Oluşturma § Kelimeleri doğru telaffuz eder. § Cümleleri görsellerle ifade eder. Sesi Hissetme ve Tanıma § Duyduğu sesleri ayırt eder. Kelimeler ve Cümleler Oluşturma § Seslerden heceler. § Renkleri tanır. kelimelerden cümleler oluşturarak okur. § Yazılarında noktalama işaretlerini doğru ve yerinde kullanır. § Okuduğunu anlamlandırmada görsellerden yararlanır. § Sayfa düzenine ve temizliğine dikkat eder. 255 . § Metin ve görsel ilişkisini sorgular. yazma. hecelerden kelimeler. İLK OKUMA-YAZMA ÖĞRETİMİ İLE İLGİLİ KAZANIMLAR Aşağıda ilk okuma yazma öğretimiyle ilgili kazanımların öğrenme-öğretme sürecine dağılımı verilmektedir. § Rehber yardımıyla okur. okuma. görsel okuma-sunu kazanımlarının tümü kullanılmalıdır. § Duyduğu kelimeleri görsellerle eşleştirir. § Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. § Dikte etme çalışmalarına katılır. § Kelimeler. hecelerden kelimeler. § Metni takip ederek dinler.7. § Verilen cümle ya da metne bakarak yazar. . § Yazmak için hazırlık yapar. sınıf dinleme. § Okumak için hazırlık yapar. § Yankılayıcı okur. § Duyduğu seslerle harfleri eşleştirir. Seslerden / Harflerden Heceler. § Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. Bu kazanımlar ilk okuma yazma öğrenme sürecinin farklı aşamalarında da ele alınabilir. § Seslerden heceler. Okur Yazarlığa Ulaşma Bu aşamada 1. § Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. anlamlandırır ve yorumlar. § Anlamlı ve kurallı cümleler yazar.

Ek 1: Kılavuz çizgili yazı defteri örneği 10 mm 15 mm 5mm m 7mm . 256 .

257 .Ek 2: Kılavuz çizgili defter üzerinde bitişik eğik yazı harflerinin yazımı A B C Ç D E F G Ğ H I İ J K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z a b c ç d e f g ğ h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z .

E. ETKİNLİKLER 258 .

görsel okuma ve sunu başlıkları altında ele alınmaktadır. zihinsel ve sosyal becerileri geliştirmesi amacıyla yürütülen çalışmalar olmaktadır. Etkinlik hazırlarken Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın temel becerileri ve kazanımlarına dikkat edilmelidir. Öğrencilerin bu bilgileri anlaması. 259 . Bunların yanında Atatürkçülük ve ara disiplin alanlarıyla ilgili etkinlikler “Atatürkçülük” ve “Ara Disiplin Alanları Etkinlikleri” başlıkları altında verilmektedir. okuma. Ardından nasıl yapılacağı. Beceri yaklaşıma göre öğrencilere önce geliştirilecek becerinin ne olduğu açıklanmaktadır. zihninde yapılandırması ve uygulayarak becerilerini geliştirmesi gerekmektedir. Etkinlikler öğrencilerin dil. Etkinliklerin amacı.ETKİNLİKLER Türkçe Dersi Öğretim Programı’nın amaçlarını gerçekleştirmek için çeşitli çalışmalar ve etkinlikler yapılmaktadır. Bunlardan öğrencilerin dil. konuşma. Bu nedenle öğrenme-öğretme sürecindeki her etkinlikte gerekli açıklamalar yapılmalıdır. süreci ve değerlendirilmesi iyi planlanmalıdır. zihinsel ve sosyal becerilerini geliştirmede önemli olan bazı etkinlik örnekleri aşağıda verilmektedir. Öğrencinin anlamadığı ve zihninde yapılandıramadığı etkinliklerin becerilere dönüşmeyeceği unutulmamalıdır. Öğretmenlerin aşağıda verilenlerden daha farklı ve çeşitli etkinlikler hazırlayarak uygulamaları beklenmektedir. Örnek ve öneri niteliğinde olan bu etkinlikler dinleme. hangi durumlarda ve ne zaman kullanılacağına ilişkin bilgiler verilmektedir. yazma.

1. DİNLEME ETKİNLİKLERİ 260 .

annesiyle hayvanat bahçesine gitmişti. İlgisini en çok kuşlar çekti. bazılarının da neden uçmadıklarını sorunuz. "Okan.ADI: SINIFLAMA DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. Kaplan. bir sağa bir sola koşuyordu. Karar verme Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni sesli okuma kurallarına dikkat ederek öğrencilerinize iki kez okuyunuz. 3. Öğrencilerin. kafesinde geziniyordu." DEĞERLENDİRME 1. Metinde verilmeyen. Tilki ise bakıcısının getirdiklerini yiyordu. GEREÇ. hayvanların benzer özellikte olanları aynı grupta toplamalarına dikkat edilmelidir. Aslan. diğer hayvanları da gözlemledi. diğer hayvanları da eklemelerini isteyebilirsiniz. Hayvanların bazılarının neden uçtuklarını. Güvercin. 2.2 10-15 dakika Dinleme Dinlediklerinde geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. Okan. Oradaki bütün hayvanları ilgiyle izledi. kartal ve kanaryayı dikkatle inceledi. Hepsini çok sevdi. ORTAM: Türkçe 1. 261 .

……………………. Bildiğiniz diğer hayvanları aşağıdaki boşluklara yazınız. Diğer hayvanlar ……………………. ……………………... ……………………. Kuşlar …………………….ÇALIŞMA KÂĞIDI Metinde geçen kuşlar ile diğer hayvanları yazınız.. 262 . Diğer hayvanlar ……………………………… ……………………………… ……………………………… ……………………………… ……………………………… …………………………..... ……………………. Kuşlar ……………………………… ……………………………… ……………………………… ……………………………… ……………………………… ……………………………..

yer. Okulda öğrendiklerini annesi ve babasıyla paylaşır. yumurta vb.30’da yer. Çalışmasını tamamladıktan sonra arkadaşlarıyla oynamak için saat 15. Cevaplar yazıldıktan sonra metin tekrar okunarak öğrencilerin cevaplarının doğruluğu kontrol edilmelidir.ADI: ÖZLEM’İN BİR GÜNÜ DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. Kahvaltıya oturur. Karar verme Çalışma kâğıdı SÜREÇ Metni okumadan önce öğrencilerin çalışma kâğıdındaki resimleri incelemelerini isteyiniz. Öğle yemeğini annesiyle birlikte saat 13. Birinci okuma ikinci okumaya göre daha yavaş olmalıdır. Annesi onu kapıda güler yüzle karşılar.30’da dişlerini fırçalar. GEREÇ. Ders ve etkinlik yapmaktan zevk alır. Özlem hemen odasına gidererek okul giysilerini ve çantasını yerleştirir. 2. Akşam işten dönen babasını kapıda sevinçle karşılar.00’de yatağına yatar. Özlem saat 21. Siz okurken öğrencilerin de çalışma kâğıdındaki boşlukları doldurmalarını isteyiniz.00’te çalışma masasına oturur ve çalışmaya başlar. Saat 13. ÖZLEM’İN BİR GÜNÜ Özlem. çalar saatinin sesiyle saat 7.00’de ulaşır. Elini yüzünü yıkar. DEĞERLENDİRME 1. Okula saat 8.00’te okuldan eve gelir. Saat 20. Okulda yaşadıklarını anlatır.00’de uyanır. Özlem’in bir günü böylece tamamlanmış olur. Öğretmenleri ve arkadaşlarıyla derslere katılır. Bir saat parkta arkadaşlarıyla saklambaç oynar. Daha sonra eve gelir ve babası gelinceye kadar kitap okur. Aşağıdaki metni iki kez okuyunuz. ORTAM: Türkçe 2 20-25 dakika Dinleme Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır.00’te parka gider. 263 . Öğrencilerden nasıl bir yol izlediklerini açıklamalarını isteyiniz. Resimlerde gördüklerini ve düşüncelerini sorunuz. Çantasını hazırlar ve evden çıkar. Akşam yemeğini saat 18. peynir. Özlem saat 14.30’da ailesiyle birlikte yer ve sohbet eder. Kahvaltıda ekmek.

Kahvaltıda ………..Özlem.……yer.00’de ………………. Kahvaltıya oturur.00’de …………. Okula saat 8. Öğretmenleri ve arkadaşlarıyla derslere katılır. 264 . çalar saatinin sesiyle saat 7.

30’da yer. Öğle yemeğini ……………… …………. saat 13.... çalışmaya başlar. 265 . karşılar.00’te eve gelir. Özlem saat …………………………………….Okuldan saat 13. Annesi onu kapıda ……. …………….

Özlem saat ……….30’da dişlerini …………. Akşam yemeğini saat 18. 266 .. Saat 20.Çalışmasını tamamladıktan sonra arkadaşlarıyla oynamak için saat 15.’de yatağına yatar.30’da ailesiyle birlikte …… ve ……… eder. Bir ……… parkta arkadaşlarıyla …………… oynar. Özlem’in bir günü böylece tamamlanmış olur.00’te parka gider.

Çiçekçinin arkasında büyük bir park vardır. Bu parkın adı Atatürk Parkı'dır. Evin arkasında ise sağlık ocağı bulunmaktadır. Evin sağında bir çiçekçi. Aşağıda verilen bilgilerden yararlanarak öğrencilerin çalışma kâğıdındaki birinci adresi bulmalarını isteyiniz. ORTAM : Türkçe 2 10-15 dakika Dinleme Dinlediklerine ilişkin karşılaştırmalar yapar. Türkçeyi doğru. "Ev ana caddeye çok yakındır. Tarif edilen birinci adresteki evde kimler yaşamaktadır? 3. 1. güzel ve etkili kullanma. Çalışma kâğıtlarını öğrencilerinize dağıtınız. GEREÇ.ADI: DİNLE . solunda ise okul vardır. İkinci adresi ise öğrencilerin tarif etmesini isteyiniz. İkinci adreste kütüphane nerededir? 267 .KARŞILAŞTIR DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ." DEĞERLENDİRME Aşağıdaki soruları öğrencilerinize yöneltiniz. Adresi ararken ne tür bilgilerden (ipuçlarından) yararlandınız? 2. Bu etkinlik tahtaya çizilerek de yapılabilir. Karar verme Çalışma kâğıtları SÜREÇ Aşağıda bir adres tarifi yapılmıştır.

ÇALIŞMA KÂĞIDI

1. Adres

ÇİÇEKÇİ

OKUL

Emel ve ailesi bu evde yaşıyor.

ATATÜRK PARKI
SAĞLIK OCAĞI

2. Adres

OKUL
HASTANE
Mert ve ailesi bu evde yaşıyor.

KÜTÜPHANE

MUHTARLIK

268

ADI: TAHMİN ET DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM: Türkçe 3 15-20 dakika Dinleme Dinlediği olayın nasıl gelişeceğini ve sonucunu tahmin eder. Yaratıcı düşünme, karar verme. Okuma metni SÜREÇ
Aşağıdaki metni öğrencilerinize iki defa okuyunuz (Birinci okuma ikinci okumaya göre daha yavaş olmalıdır). Okumada (***) işaretli yerlerde durarak parantez içinde verilen soruları öğrencilerinize sorarak metnin nasıl gelişeceğini tahmin ettiriniz. ikinci okumanın bitiminde öğrencilerinizden tahminlerinin doğruluğunu kontrol etmelerini isteyiniz.

ITIR KARINCA
Karınca Itır gayretli gayretli yuvasından içeri sızan güneş ışığına doğru yürüyordu. Dışarıya çıktığında en çok hoşuna giden şey (***“Size göre en çok hoşuna giden şeyler ne olabilir?”) güneşin sıcaklığını hissetmek, bir de kuşların cıvıltısını duymaktı. Bu güzel dünya küçük bir karınca için aynı zamanda tehlikeli bir seyahatin başlangıcıydı. Itır kendi kendine “Amacım önümüzdeki kış için (***“Itır karıncanın kış için amacı ne olabilir?”) yeteri kadar arpa, buğday ve yulaf toplamak.” dedi. Tam o sırada üzerinden bir rüzgar esti. Küçük bir çocuğun ayağının altında ezilmekten son anda kurtuldu. Çocuk neşeyle gösterdi: Bak! Bak! Yürüyen bir buğday tanesi, görüyor musun? Arkadaşı cevap verdi: Eğer bir götüren yoksa, hiç kendi kendine gider mi tane!... O çalışkan bir karınca, dikkat et sakın üzerine basma! Itır karınca, buğday tanesini taşırken bir yandan da o günün planını yapıyordu. (***“size göre bu planda neler olabilir?”) Bugün on yedi buğday, on üç arpa, sekiz yulaf tanesini yuvama taşımam gerekiyor, diyordu. İlk buğday tanesini yuvasına götürdüğünde bir anda güneşin ışıltısı, kuşların cıvıltısı ve tarlalardan dönen çocukların sesleri kesilmişti. Küçük karınca, buğdaylara yeni bir tane daha eklemek için, yuvasını aydınlatan güneş ışığına, kuş cıvıltısına ve çocuk seslerine doğru gayretle yürümeye devam etti. MEVLÂNÂ, MESNEVİ IV,2955-2962 Karıncalar ve Buğdaylar (Düzenlenmiştir.)

DEĞERLENDİRME
"Neden böyle bir tahmin yaptınız?" sorusuyla öğrenciler yönlendirilerek tartışma ortamı yaratılmalıdır.

269

ADI: EŞ SESLİ KELİMELERİ BUL
DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM: Türkçe 3 15-20 dakika Dinleme Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder. Karar verme Çalışma kâğıdı

SÜREÇ
Aşağıdaki metni sesli okuma kurallarına uygun olarak öğrencilere iki kez okuyunuz.Birinci okumada öğrencilerin dikkatle dinlemelerini, ikinci okumada ise metinde koyu yazılı kelimeleri vurgulu okuyarak, bunların hangi anlamlarda kullanıldıklarını yazmalarını isteyiniz. Etkinlikte örnek bir çalışma kâğıdı verilmiştir. yazmaları da istenebilir. Bu çalışma kâğıdı çoğaltılarak dağıtılabileceği gibi öğrencilerden sadece kelimeleri defterlerine

“Öğretim yılı bitmiş yaz tatili başlamıştı. Ece yüzmeyi çok seviyordu. Yüzme öğrenmek istiyordu. Kursa başladı. Akşam günlüğüne yüzücü olmak istediğini yazdı. Ece’nin yedi yaşında bir de kardeşi vardı. Kardeşinin de yüzme öğrenmesini istiyordu. Ailesinden izin aldı. Ertesi gün öğle yemeğini sevinçle yediler. Her ikisi de yüzmek için sabırsızlanıyordu. Hemen yola çıktılar. Ece dallardaki kuşları gösterdi ve izlediler.” “Ne güzel ötüyorlar.” dedi. Kursa koşarak gittiler. Kursta havuza dalan öğretmenlerini dikkatle

1. 2. 3. 4.

DEĞERLENDİRME “Yaz” kelimesi kaç farklı anlamda kullanılmıştır? “Yedi” kelimesi kaç farklı anlamda kullanılmıştır? “Dal” kelimesi kaç farklı anlamda kullanılmıştır? Öğrencilerinizin eş sesli başka kelimeleri tartışarak bulmalarını sağlayınız.

270

ÇALIŞMA KÂĞIDI

Aşağıdaki kelimeleri inceleyiniz. Dinleyeceğiniz metinde bu kelimeler farklı anlamlarda kullanılmıştır. Dikkatle dinleyerek anlam farklılıklarını bulmaya çalışınız. Bunların hangi anlamlarda kullanıldığını noktalı yerlere yazınız.

yaz:………………………………………………………………………

yaz:………………………………………………………………………

dal:………………………………………………………………………

dal:…………………………………………………………………………

yedi:………………………………………………………………………

yedi:…………………………………………………………………………

271

ADI: EŞ ANLAMLISINI BUL DERS : Türkçe SINIF : 3-4-5 YAKLAŞIK SÜRE : 20-25 dakika ÖĞRENME ALANI : Dinleme KAZANIM : Dinlediklerinde eş anlamlı kelimeleri ayırt eder. BECERİLER : Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma, karar verme. ARAÇ, GEREÇ, ORTAM: Çalışma kâğıdı

SÜREÇ Aşağıdaki metni okumadan önce öğrencilerinize çalışma kâğıdında verilen kelimelerin eş anlamlılarını tahmin ettiriniz. Daha sonra metni iki kez okuyunuz. Okurken altı çizili kelimeleri daha yavaş ve vurgulu okumaya dikkat ediniz. Öğrencilerinizden çalışma kâğıdında boş bırakılan yerlere, metinde duydukları kelimelerin eş anlamlılarını, verilen kelimeler arasında uygun olanlarla tamamlamalarını isteyiniz. BAYRAM SEVİNCİ Gamze, o gün bayram kutlamalarını izlemek için dedesi ile tören alanına gidecekti. İkisi de günlük giysilerini çıkarıp daha şık olanlarını giydiler. Heyecanla evden çıktılar. Alana giderken üstleri yazılı bezlerin cadde ve sokaklara asılı olduğunu gördüler. Bezlerin üstünde vatanımız ve milletimiz ile ilgili övücü sözler yazıyordu. Tören alanında büyük bir kalabalık toplanmıştı. Öğrencilerin spor ve dans gösterilerini izlerken ikisinin de kalbi heyecanla çarpıyordu. Dedesi, Gamze’ye bu bayramın öyküsünü ve kendi askerlik anılarını anlattı. Gamze izlediklerinden ve dinlediklerinden büyük zevk aldığı için bugünün hayatının en güzel günlerinden biri olduğunu düşündü.

DEĞERLENDİRME 1. Öğrencilerle birlikte cevapları kontrol ediniz. 2. İstenenler dışında metinde geçen eş anlamı olan bulmalarını ve anlamları üzerinde tartışmalarını isteyiniz. diğer kelimeleri

272

Öğretmeninizin okuduğu metni dikkatle dinleyiniz. Dinleme sırasında aşağıda boş bırakılan yerlere dinlediğiniz kelimenin eş anlamlısını kutu içerisindeki kelimeler arasından seçerek yazınız.

hikâye – elbise – hatıra – yaşam – yurt – yürek - ulus

BAYRAM SEVİNCİ Gamze, o gün bayram kutlamalarını izlemek için dedesi ile tören alanına gidecekti. İkisi de günlük ………………….. çıkarıp daha şık olanlarını giydiler. Heyecanla evden çıktılar. Alana giderken üstleri yazılı bezlerin cadde ve sokaklara asılı olduğunu gördüler. Bezlerin üstünde ………………….. ve …………………… için övücü sözler yazıyordu. Tören alanında büyük bir kalabalık toplanmıştı. Öğrencilerin spor ve dans gösterilerini izlerken ikisinin de ……………………. heyecanla çarpıyordu. Dedesi, Gamze’ye bu bayramın ……………………….. ve kendi askerlik ……………………… anlattı. Gamze izlediklerinden ve dinlediklerinden büyük zevk aldığı için bu günü ………………….. en güzel günlerinden biri diye düşündü.

273

ADI: KARŞITINI BUL DERS : Türkçe SINIF :4-5 YAKLAŞIK SÜRE : 10-15 dakika ÖĞRENME ALANI : Dinleme KAZANIM : Dinlediklerinde eş ve zıt anlamlı kelimeleri ayırt eder. BECERİLER : Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma, karar verme. ARAÇ, GEREÇ, ORTAM: Çalışma kâğıdı

SÜREÇ Öğrencilerinize aşağıdaki metni okumadan önce çalışma kâğıdında verilen kelimelerin zıt (karşıt) anlamlılarını tahmin ettiriniz. Aşağıdaki metni iki kez okuyunuz. Birinci okuma ikinci okumaya göre daha yavaş olmalıdır. Öğrencilerinizden ikinci okuma yapılırken çalışma kâğıdındaki kelimelerin zıt anlamlılarının geçtiği cümleleri yazmalarını isteyiniz. AĞDAKİ KUŞLAR Avcı, göl kıyısında kuşlar için bir tuzak kurmuştu. Koskoca ağla bir sürü kuş yakalamıştı. Ancak kuşlar öyle büyüklerdi ki ağı da kendileriyle birlikte havalandırarak uçup gittiler. Avcı da başladı peşlerinden koşmaya. Derken bir çiftçiye rastladı. Çiftçi sordu: “Nereye koşuyorsun? Peşlerinden gidip o kuşları yakalayacağını mı sanıyorsun?” Avcı karşılık verdi: “Eğer o ağın içinde bir tek kuş olsaydı, dediğin gibi onu yakalayamazdım. Ama bunları yakalarım.” Avcının dediği de çıktı. Akşam olunca ağın içindeki kuşlar kendi yuvalarına dönmek istedi. Bu yüzden hepsi kendi gitmek istediği yöne doğru ağı çekiştirdiler. Biri ormana doğru çekti, öbürü bataklığa, bir başkası da tarlalara. Derken hepsi birden yoruldu ve ağla birlikte yere düşüp kaldılar. Avcı da geldi ve onları birer birer topladı.

DEĞERLENDİRME Öğrencilerin zıt anlamlı kelimeleri metinde geçen cümle ile birlikte yazmalarına dikkat edilmelidir. Aksi takdirde metin okunmadan da zıt anlamlıları bulunabilir.

274

Aşağıdaki kelimelerin zıt (karşıt) anlamlılarını bulmak için metni dikkatle dinleyiniz. Zıt anlamlısı olduğunu düşündüğünüz kelime, metin içinde hangi cümlede geçiyorsa bu cümleyi yazınız.

bitti küçük

Avcı da başladı peşlerinden koşmaya. …………………………………………………………………...............

dışında

…………………………………………………………………...............

sabah

…………………………………………………………………...............

gitti

…………………………………………………………………...................

275

Anadolu DEĞERLENDİRME Yerleşim planında boş bırakılan yerleri (müze. kırtasiye. Atatürk İlköğretim Okulunun önünde kırtasiye dükkânı ve havuz vardır. baskı hatası yüzünden önemli bazı yerlerin adları çıkmamıştır. kendilerine verilen ipuçlarını kullanmalarına dikkat edilmelidir. problem çözme. kütüphane) doğru bir şekilde bulmalarına. “Size okuyacağım metindeki ipuçlarını kullanarak çalışma kâğıdındaki boşlukları doldurunuz. Çalışma kâğıtlarını dağıtarak metni öğrencilerinize iki kez okuyunuz. okula kırtasiye dükkanından daha yakındır. Seçici dinler. Müzenin arkasında ise bir manav bulunmaktadır. GEREÇ. Eczanenin tam Lisesi ve bankanın bulunmaktadır.ADI: YERİNİ BUL DERS : Türkçe SINIF :4 YAKLAŞIK SÜRE : 15-20 dakika ÖĞRENME ALANI : Dinleme KAZANIMLAR : Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır. Kasabanın en geniş alanına sahip olan yer spor karşısında ise kütüphane arkasında ise çiçekçi vardır. ORTAM: Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinize. havuz.” açıklamasını yapınız. spor sahası." Kasabanın tek müzesi sinemanın yanındadır. "Karahisar Kasabası'nın yerleşim planında. ARAÇ. Havuz. sahasıdır. 276 . Aşağıdaki bilgileri kullanarak yerleşim planını tamamlayınız. BECERİLER : Karar verme.

............ hastane sinema ................ Anadolu Lisesi banka Atatürk İlköğretim Okulu ................... 277 .... Eczane ………............ ....§ Yerleşim alanında boş bırakılan yerleri dinlediğiniz metne göre doldurunuz..... ……… … ................ ..... ..

Annesi ve babasıyla birlikte kahvaltıya başladı. Çantasını alarak bahçeye çıktı. Kahvaltıda çayını içti. Gökhan’la birlikte arkadaşlarına doğru koştular. ORTAM: Türkçe 4-5 15-20 dakika Dinleme Dinlediklerinde eş sesli kelimeleri ayırt eder.” DEĞERLENDİRME 1. GEREÇ. heyecanla yüzünü yıkadı. Çünkü öğretmeni ve arkadaşlarıyla birlikte pikniğe gideceklerdi. Orhan bunları düşünerek piknik çantasını hazırladı. Bahçedeki güllerde arı ve kelebekler uçuşuyordu. Bu çalışma kâğıdı çoğaltılarak dağıtılabileceği gibi öğrencilerden yalnızca çalışma kağıdındaki kelimeleri defterlerine yazmaları da istenebilir. 3. Arı ve kelebekleri izledi. O sırada arkadaşı Gökhan’ın gülerek geldiğini gördü. güzel ve etkili kullanma. “Orhan sabah erken kalktı. Ancak bir gün önceden arkadaşlarıyla birlikte çaya girmeme ve yüzmeme konusunda karar verdiler. Bu “Yüz” kelimesi metinde kaç farklı anlamda kullanılmıştır? “Çay” kelimesi metinde kaç farklı anlamda kullanılmıştır? “Gül” kelimesi metinde kaç farklı anlamda kullanılmıştır? soruları sınıfça tartışınız ve öğrencilerinizin eşsesli başka kelimeler bulmalarını isteyiniz. Ekmeğini ve peynirini yedi.ADI: EŞ SESLİ KELİMELERİ BUL DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. 278 . karar verme Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni iki kez okuyunuz. Türkçeyi doğru. 2. Gidecekleri piknik yeri çay kenarındaydı. Öğrencilerinize bazı kelimelerin birden farklı anlamda verildiğini söyleyiniz ve onlardan bu kelimelerin hangi anlamlarda kullanıldıklarını yazmalarını isteyiniz. Etkinlikte örnek bir çalışma kâğıdı verilmektedir. Çayda büyükler yüzüyorlardı.

ÇALIŞMA KÂĞIDI Aşağıdaki kelimeleri inceleyiniz. Dinleyeceğiniz metinde bu kelimeler farklı anlamlarda kullanılmıştır. Yüz:……………………………………………………………………… Yüz:……………………………………………………………………… Başka bir anlamda da siz kullanmaya çalışınız………………………………………… Çay:……………………………………………………………………… Çay:………………………………………………………………………… Başka bir anlamda da siz kullanmaya çalışınız………………………………………… Gül:……………………………………………………………………… Gül:………………………………………………………………………… Başka bir anlamda da siz kullanmaya çalışınız………………………………………… 279 . Dikkatle dinleyiniz ve anlam farklılıklarını bularak noktalı yerlere yazınız.

GEREÇ. Bu çalışma kâğıdı çoğaltılarak dağıtılabileceği gibi öğrencilerden defterlerine yazmaları da istenebilir. Etkinlikte örnek bir çalışma kâğıdı verilmektedir. Öğrencilerinizden birinci okumada dikkatle dinlemelerini. Yazdıkları nedenlerin. güzel ve etkili kullanma. 2. Kendilerine özgü nedenler bulmalarına olanak veriniz. DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizin: 1. 280 . karar verme. Sebep-sonuç ilişkilerini kurmalarına dikkat ediniz. 4.ADI: NEDEN? ÇÜNKÜ… DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. 3. Çalışma kâğıdı SÜREÇ “Barışa Giden Yol" metnini iki kez okuyunuz. Türkçeyi doğru. Cevaplarını kontrol etmelerini sağlayınız. ikinci okumada ise boşlukları doldurmalarını isteyiniz. sonuçları açıklayıp açıklamadığını sınıfça tartışınız. ORTAM: Türkçe 4-5 15-20 dakika Dinleme Dinlediklerinde sebep-sonuç ilişkileri kurar.

bu değerlere karşılıklı saygı göstermemize ve hoşgörüyle bakmamıza bağlıdır.BARIŞA GİDEN YOL Örf ve âdetler insanlar arasında düzeni sağlamak için oluşmuştur. Atatürk. Çünkü barış ve huzurun temelinde hoşgörü ve saygı vardır. dünyada barış” görüşünü ilke edinmişti. Bu da dünya barışının korunmasını sağlar. Böylece aileden başlayarak tüm insanları severiz. Her ulusun kendine özgü gelenekleri. Başkalarının düşüncelerine. Unutmamalıyız ki hoşgörülü olmak. yaşam biçimleri ve inançları vardır. Huzur içinde yaşamamız. Bunu çok iyi bilen Atatürk “Yurtta barış. İnsanların birbirlerinin düşünce. geleneklerine ve dinlerine saygı göstermeliyiz. Bunu kazanırsak arkadaşlarımızla ve çevremizle daha iyi ilişkiler kurarız. Her insanın istediği gibi düşünme ve inanma özgürlüğünün olduğunu da Hüseyin ATABAŞ Okumayı Seviyorum (Düzenlenmiştir. Bizde ise inek sıradan bir hayvan olarak kabul edilir. Ona saygı gösterilir.) 281 . Daha anlayışlı olur. Hoşgörü olmadan arkadaşlık. kazanabileceğimiz önemli özelliklerden biridir. Örneğin Hindistan’da inek insanlar için kutsal bir hayvandır. dostluk ve barıştan söz etmek mümkün değildir. savaşları önlemenin yolunun hoşgörüden geçtiğine inanmıştı. gelenek ve inançlarına saygı göstermemeleri savaşlara dahi neden olabilmektedir. arkadaşlarımızı daha çok severiz. dile getirmişti.

...... …………………………………………………........... gelenekleri..................... 2 Atatürk “Yurtta barış............... …………………………………………………...................................................…………………………………………………...............………………………………………………….... Çünkü…………………………………………………….…………………………………………………...........................…………………………………………………...………………………………………………….......... âdetleri ve dinleri birbirlerinden farklıdır? Çünkü……………………………………………………............. ........................…………………………………………………............................................... .............................................................................. ………………………………………………….............. .............. …………………………………………………............................................................................................... ....................... dünyada barış” görüşünü ilke edinmiştir............................................................................................. ..................................... 3 Hoşgörülü olmalıyız.......... 282 .... …………………………………………………............................... Çünkü……………………………………………………....................................................................................................................1 Ulusların düşünceleri.. …………………………………………………........................................................................

ne zaman. Birinci okuma ikinci okumaya göre daha yavaş olmalıdır. Yetkililer. ARAÇ. Öğrencilerinizin 5N 1K sorularına verdikleri cevapları tartışarak kontrol ediniz. yağan aralıksız yağmur nedeniyle birçok ev ve iş yerinin sular altında kaldığını. BECERİLER : Problem çözme. Güneş ve Habibler mahallelerindeki evlerin su baskınına uğradığını belirten yetkililer. metrekareye düşen yağış miktarının. 2. Daha sonra 5N 1K formunu öğrencilere dağıtarak bu soruları cevaplamalarını isteyiniz. niçin ve kim sorularına (5N 1K) cevap arar. Gazeteler DEĞERLENDİRME 1. yardım çalışmalarında 11 ekibin görev yaptığını bildirdiler. 3. GEREÇ. Antalya Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı yetkilileri. SU BASKINI Antalya'da geceden bu yana aralıksız yağan yağmur birçok ev ve iş yerinin su altında kalmasına neden oldu. Cevapların yazım kurallarına uygunluğunu kontrol ediniz. 283 . Antalya'da 20 saattir aralıksız yağan yağmur nedeniyle metrekareye 150 kilogram yağış düştü. Antalya'da son 20 saatte. nasıl.ADI: 5N 1K Türkçe 4-5 15-20 dakika Dinleme Dinlediklerinde ne. karar verme. Anadolu Ajansı muhabirinin Meteoroloji Bölge Müdürlüğünden aldığı bilgiye göre. 71 iş yeri ve evden su baskınlarına karşı yardım çağrısı aldıklarını söylediler. yıl ortalamasının üstünde olduğunu belirttiler. Öğrencilerinizin dinleme durumlarını kontrol ediniz. Özellikle Kepezaltı. ORTAM: Çalışma kâğıdı DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM : : : : : SÜREÇ Aşağıdaki metni öğrencilerinize iki kez okuyunuz. Teoman Paşa. nerede.

284 .… ………………………………………………….Su Baskını Aşağıdaki boşlukları dinlediğiniz metne uygun olarak doldurunuz. Yağmur özellikle nerelerde su baskınlarına neden oldu? Su baskınına uğrayanlar ne yaptı? ………………………………………………… ………………………………………………… ………………………………………………… ………………………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… ……………………………………… Bu haberi kim verdi? ………………………………………………... Su baskını ne zaman oldu? ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… Ev ve iş yerleri niçin sular altında kaldı? …………………………………………………… …………………………………………………… …………………………………………………… …………………………………………………… Yağmur nasıl yağdı? …………………………………………………… …………………………………………………… …………………………………………………… …………………………………………………...

KONUŞMA ETKİNLİKLERİ 285 .2.

Öğrencilerinizden bu ifadelerin günlük ilişkilerde kullanılmadığı durumlarda ortaya çıkabilecek sorunlara örnekler vermelerini isteyiniz. Öğrencilerin karşılıklı konuşmalarında. DEĞERLENDİRME 1. Öğrencilerinize bu ifadeleri ne zaman kullanabileceklerini sorunuz.ADI: SAYGI AĞACI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ. etkili ve güzel kullanma Saygı ağacı SÜREÇ Teşekkür ederim Günaydın Özür dilerim İyi akşamlar Merhaba Tebrik ederim Saygı ağacındaki ifadeleri kullanarak karşılıklı konuşmalar yaptırınız. duygularını serbestçe ifade etmelerine ve beden dilini kullanmalarına dikkat ediniz.ORTAM : : : : : : : TÜRKÇE 2-3 20 dakika Konuşma Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur.GEREÇ. 2. 286 . Türkçeyi doğru.

DEĞERLENDİRME 1.GEREÇ. 2. 3.ORTAM : : : : : : : TÜRKÇE 3 20 dakika Konuşma Şekil. Öğrencilerinizden hava durumunu izlemenin hayatımızdaki önemini örneklerle açıklamalarını isteyiniz. Türkçeyi doğru.ADI: HAVA NASIL ORALARDA? AĞACI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ. 287 . Hava durumu sembolleri SÜREÇ Öğrencilerden bir hafta boyunca yazılı ve basılı kaynaklardan yaşadıkları illerdeki hava durumunu takip etmeleri ve verilen sembollerden yararlanarak bunları tabloda veya Türkiye haritası üzerinde belirtmelerini isteyiniz. Etkinliğin ikinci aşamasında öğretmen öğrencilerden sembollerden birini seçerek o sembolün ifade ettiği hava durumunun kendilerinde neler hissettirdiğini sözlü olarak arkadaşlarıyla paylaşmaları isteyiniz. Öğrencilerin karşılıklı konuşmalarda duygularını serbestçe ifade etmelerine ve beden dilini kullanmalarına dikkat ediniz. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. araştırma yapma. Bu sembollerin nerelerde kullanıldıklarını sorunuz. güzel ve etkili kullanma.

ADI:KİTAPLAR KONUŞUYOR NASIL ORALARDA? AĞACI DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : TÜRKÇE 4- 5 20 dakika Konuşma Hoşlanıp hoşlanmadığı olay, durum, kişi vb. hakkında konuşur. Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma, araştırma yapma. Hikâye kitapları, çalışma kağıtları vb.

SÜREÇ

Sınıfınızda bulunan hikâye kitaplarından öğrencilerinizin okuduklarını bir çantaya koyunuz. Sınıftan belirlediğiniz birkaç öğrencinin bu çantadan kitap seçmesini isteyiniz. Seçilen kitaptaki hikâyeyi sınıfa anlatmalarını isteyiniz. Bu etkinlik aşağıdaki gibi de yapılabilir. Cemal Süreyya’nın “Aritmetik İyi Kuşlar Pekiyi”, İsmail Cem Güney’in “Evvel Zaman İçinde”, Orhan Veli’nin “Nasrettin Hoca Hikâyeleri” ve Oğuz Tansel’inin “Allı ile Fırfırı ve Karagöz ve Hacivat” eserlerinin adlarına ayrı ayrı kartlara yazılarak çantaya konulur. Öğrenciler bu kartlardan birini seçer, seçtiği karttaki hikâye hakkında konuşur.

DEĞERLENDİRME 1.Öğrencilerinizin konuşma kurallarını uygulama durumunu gözleyiniz. 2. Hikâyenin kahramanlarını, yerini, zamanını ve olayların gelişimini vurgulamalarını izleyiniz.

288

3. OKUMA ETKİNLİKLERİ

289

ADI: SEBEP-SONUÇ
DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : Türkçe 1 20 dakika Okuma Okuduklarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. Problem çözme, karar verme. Okuma metni

SÜREÇ

Aşağıdaki metni okuyarak öğrencilerinizin metindeki sebep – sonuç ilişkisini bulmalarını sağlayınız.
BARIŞ OKULA GEÇ KALDI Barış televizyon seyrediyordu. Annesi uyuması gerektiğini söyledi. Ama o yerinden bile kalkmadı. Annesi onu tekrar uyardı. -Tamam anne kalkıyorum, dedi. Annesi: -Oğlum çantanı da hazırlamamışsın! -Aman anne sabah hazırlarım, dedi. İsteksiz isteksiz odasına gidip yattı. Sabahleyin annesi Barış'ı uyandırmaya çalıştı. Ancak Barış bir türlü uyanamadı. Uyandığında okula geç kaldığını farketti. Aceleyle çantasını toplayıp giyindi. Kahvaltı bile yapmadan okula koştu. Öğretmen “Kitap ve defterlerinizi çıkarın.” dedi. Barış çantasını karıştırdı. Ama kitabını bulamadı.

Olayın Sebebi Barış'ın erken yatmaması ve çantasını hazırlamaması.

Olayın Sonucu Barış'ın okula geç kalması ve kitabını evde unutması.

DEĞERLENDİRME 1. Öğrencilerinize Barış okula neden geç kaldı? Sorusunu yönelterek bir tartışma ortamı oluşturunuz.

2. Kendi yaşantılarından bu olaya benzer (sebep–sonuç içerikli) örnekler vermelerini
isteyiniz.

290

ADI: HİKÂYE HARİTASI
DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : Türkçe 1 10-15 dakika Okuma Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma,karar verme Hikâye haritası

SÜREÇ

Aşağıdaki

metni

sesli

okuma

kurallarına

uygun

okuyunuz.

Öğrencilerinizden çalışma kâğıdını doldurmalarını isteyiniz.

“Ahmet yürüyerek okula gidiyordu. Yolun karşısına geçmeye çalışan
görme engelli bir arkadaşını fark etti.Hemen yanına gitti. Yolun karşısına geçmesine yardımcı oldu. Arkadaşı, Ahmet’e teşekkür etti. Ahmet arkadaşına yardımcı olduğu için çok mutlu oldu.Birlikte okula gittiler.”

DEĞERLENDİRME

1. Ahmet niçin mutlu olmuştur? 2. Arkadaşı Ahmet’e niçin teşekkür etmiştir? 3. Öğrencilerin hikâye haritasını metne uygun doldurmalarını sağlayınız. 4. Cevapları tartışarak kontrol ediniz.

291

HİKÂYE HARİTASI Aşağıdaki boşlukları dinlediğiniz metne göre doldurunuz.

ANA KARAKTER

YER

OLAY

292

ADI: RESİM – KELİME EŞLEŞTİR DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : Türkçe 1 15 dakika Okuma Görsellerden yararlanarak kelime hazinesini geliştirir. Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma Çalışma kâğıdı

SÜREÇ Aşağıdaki resimleri kelimelerle eşleştiriniz.

ataş

kalem

otobüs

kitap

DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizin yaptıkları eşleştirmeleri kontrol ediniz.

293

ADI: RESİMLİ BULMACA DERS : Türkçe SINIF :2 YAKLAŞIK SÜRE : 15 dakika ÖĞRENME ALANI : Okuma KAZANIM : Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. BECERİLER : Türkçeyi doğru,güzel ve etkili kullanma ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : Çalışma kâğıdı

SÜREÇ Aşağıdaki hayvanların adlarını resimlerin altına yazınız.

…………………………………

…………………………………

…………………………………

…………………………………

DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizin yazdığı kelimeleri kontrol ediniz.

294

ADI: RESİMLİ BULMACA DERS : Türkçe SINIF :3 YAKLAŞIK SÜRE : 15 dakika ÖĞRENME ALANI : Okuma KAZANIM : Görsellerden yararlanarak söz varlığını geliştirir. BECERİLER : Türkçeyi doğru, güzel ve etkili kullanma ARAÇ, GEREÇ, ORTAM : Çalışma kâğıdı

SÜREÇ Aşağıdaki hayvanların adlarını bulmacada uygun olan yerlere yazınız.

DEĞERLENDİRME 1. Kelimelerin yazımını kontrol ediniz. 2. Bulmacada hangi ipuçlarından yararlandıklarını sorunuz.

295

...............) (................. Türkçe sınavı sonucunu öğrenince sevinçle haykırdı... Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki cümlelerden hangileri duygusal ya da abartılı ögeler içermektedir? Belirlediğiniz ögelerin altını çiziniz.. Kalabalığın önüne çıkınca utancından kulakları kızardı....) (.... 10 yaşındaki arkadaşım 50 numara ayakkabı giyiyor.... Eleştirel düşünme............... 2..... GEREÇ..........................) (.. Dedemin 200 yaşında olduğunu söylüyorlar.........) (... İzledikleri reklam..... ORTAM : Türkçe 3 25 dakika Okuma Okuduklarında duygusal ve abartılı ögeleri belirler ve sorgular. Annesini görünce ağlamaya başladı..(........... Eşleştirmelerin doğruluğunu kontrol ediniz... cümleye duygusallık mı ya da abartı mı kattığını cümlenin karşısında verilen yay ayraç içine yazınız. Güzel havalarda içimden hep şarkı söylemek geliyor. Yaşlı amca çok üzgün görünüyordu......) (. film.. çizgi film ve diğer televizyon programlarında duygusal ve abartılı ögelerle karşılaşıp karşılaşmadıkları hakkında konuşunuz.abartı……….) (.......... Geçen gün ayı kadar bir köpek gördüm.) (.. karar verme.. 296 .....) (.... (….....) Amcam beş yüz kilogramlık bir yükü bir hamlede kaldırdı....) DEĞERLENDİRME 1............ 3........... Öğrencilerinizden.ADI: MÜMKÜN MÜ? DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. benzer örnekler bulmalarını buldukları örneklerdeki duygusal ve abartılı ögeleri belirlemelerini isteyiniz. Maçta arkadaşım sakatlanınca çok üzüldüm........

ADI: HİKÂYE HARİTASI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ. Ardından öğrencilerinizin sessiz okumalarını ve çalışma kâğıdını doldurmalarını isteyiniz..” DEĞERLENDİRME 1.. O gün Filiz’e bir çok hediye verildi. Öğrencilerinizin cevaplarını tartışarak kontrol ediniz. Filiz. Filiz’i sevindiren hediye nedir? 3. Ancak onu sevindiren en güzel hediye ise uzun süredir almak istediği bir kitaptı. FİLİZ’İN YAŞ GÜNÜ “Filiz’in dokuzuncu yaş günüydü. SÜREÇ Aşağıdaki metni sesli okuma kurallarına uygun olarak okuyunuz. arkadaşlarını neden ve ne zaman davet etmiştir? 2. Öğrencilerin hikâye haritasını metne uygun cevaplamalarına dikkat ediniz. 297 . 4. Hafta sonu. ORTAM : Türkçe : 2-3 : 10-15 dakika : Okuma : Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. doğum gününü kutlamak için arkadaşlarını evine davet etmişti. GEREÇ. : Karar verme. : Hikâye haritası.

HİKÂYE HARİTASI Aşağıdaki boşlukları dinlediğiniz metne göre doldurunuz. ANA KARAKTER YER OLAY ZAMAN 298 .

. Haberin Türü “Dişlerinizin Sağlığını Nasıl Koruyabilirsiniz?” “Araba Satışlarında Büyük Artış” “Dünya............ DEĞERLENDİRME 1.. farklı haber türlerinden güncel haber başlıkları bulmalarını isteyiniz.....) ait olduğunu yazınız........ Verilen cevapların doğruluğunu tartışınız.. GEREÇ............. .......... eğitim vb..... Karar verme Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki gazete başlıklarının hangi haber türüne (ekonomi..................... ORTAM : Türkçe 4 20 dakika Okuma Gazete ve dergi okur... ......... Başlığı belirlerken hangi bilgilerden (ipuçlarından) yararlandınız? 2......... Millîlerimizin Başarısını Konuşuyor” “Çocuklarımızın Kitap Okuma Oranı Yükseliyor” ........... ............. 3.. Öğrencilerinizden.. spor............................. 299 ......ADI: BAŞLIK ÇEŞİTLERİ DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. sağlık.......

Annesi Murat’a ne dedi? 3. Annesinin verdiği parayı cebine koyarak manava koştu.ADI: HİKÂYE HARİTASI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ. Saat dörde yaklaşıyordu. Öğrencilerin hikâye haritasını metne uygun cevaplamalarına dikkat ediniz.Bir DEĞERLENDİRME 1. “Annesi Murat’a alışveriş listesini verdi.Murat acele ettiği sonraki alışverişe birlikte gitmeye karar verdiler. Bir kaç domatesin ezik. Listede yazılı olanları alışveriş sepetine yerleştirirken bir yandan da gözü saatindeydi. Annesi Murat’a teşekkür ederek sepettekileri boşalttı. bazı elmaların da çürük olduğunu gördü. 300 . ORTAM : : : : : : : Türkçe 4-5 10-15 dakika Okuma Okuduklarında “hikâye unsurları”nı belirler. Murat arkadaşlarıyla buluşacağı için acele ediyordu. Cevapları tartışarak kontrol ediniz. Murat niçin acele ediyordu? 2.” için annesinden özür diledi. 4. Alması gerekenleri tamamlayıp koşarak eve döndü. GEREÇ. Öğrencilerinizin sessiz okumalarını ve çalışma kâğıdını doldurmalarını isteyiniz. Karar verme Hikâye haritası SÜREÇ Aşağıdaki metni sesli olarak okuyunuz. Alışveriş yaparken daha dikkatli olmasını söyledi. Bunları Murat’a gösterdi.

ANA VE YARDIMCI KARAKTERLER YER OLAY ZAMAN 301 .HİKÂYE HARİTASI Aşağıdaki boşlukları dinlediğiniz metne göre doldurunuz.

4. YAZMA ETKİNLİKLERİ 302 .

ADI: AİLE AĞACI DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. güzel ve etkili kullanma. Kardeşim Esin ise ana sınıfına gidiyor . Metni okuyarak ağacında verilen boşlukları doldurmalarını isteyiniz. Annemin adı Ebru.. DEĞERLENDİRME 1. Yaş: ……………… Meslek: ………….Annem öğretmen babam mühendistir. ailesini ve çevresini tanıtan yazılar yazar. Can Çocuklar Esin Yaş: …………….. Öğrencileriniz aile ağacındaki bilgileri doğru olarak yazabiliyorlar mı? 2.Ayrıca öğrencilerinizden kendi aile ağaçlarını yapmalarını bir paragraf halinde yazmalarını isteyiniz. Baba İsim: ……………. ORTAM : Türkçe 1 25-30 dakika Yazma Kendisini. Türkçeyi doğru. Aile ağacına bilgileri doğru yerleştirebiliyorlar mı? 303 . Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıda öğrencilerinizin Can’ın aile aile ağacı verilmiştir. Yaş: ……………… Meslek: ………….. “Benim adım Can. Anne İsim: …………….. Okuduğu sınıf: ………………. yedi yaşındayım ve birinci sınıfa gidiyorum. Okuduğu sınıf: …………………. babamın adı ise Erol’dur. Ankara’da oturuyoruz. GEREÇ.” CAN’IN AİLE AĞACI Annem otuz beş babam ise otuz altı yaşındadır.

şiirde geçen bir kavram vb. eleştirel düşünme. iletişim. dizeyi kesip 2. Çekilen dizeler. Öğrenciler şiirlerinin 1. dize.ADI: EL BİRLİĞİYLE ŞİİR YAZALIM Türkçe 2 30 dakika Yazma İş birliği yaparak yazar. duygu vb. dize yazan dört adet zarf dağıtır. Öğrenciler 4-5 kişilik gruplara ayrılır.dize yazan zarfa koyarlar… Her zarfın içindeki dizeler karıştırılır. kişisel ve sosyal değerlere önem verme. Seçilen bu şiir öğretmen tarafından bir kez okunur. Grupların yazdığı şiirler birleştirilerek yeni şiirler elde edilir. Daha sonra aşağıdaki yönergeleri uygulayınız. 2. güzel ve etkili kullanma. dizelerini kesip 1. Türkçeyi doğru. 3. Şiirin ana duygusu hakkında tartışmalar yapılır. Öğrencilerin şiirle ilgili ön bilgileri harekete geçirilir. Ardından her zarftan birer dize çekilir. yaratıcı düşünme. şiir örnekleri DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ Öğrencilerinizden sınıfa şiir örnekleri getirmelerini isteyiniz.yönden bir araya getirilir. DEĞERLENDİRME Yazılan şiirlerden hangilerinin duygusal yönünden güzel olduğu öğrencilere sorulabilir. Bu şiirin her hangi bir ögesini (ana duygu. Şiir yazar. ORTAM: Mektup zarfları.dize ve 4. Öğretmen her gruba üzerinde 1. Öğrencilerin getirdiği şiirler arasından bir şiir seçilir. dize. Böylece uzun ve çeşitli şiirler oluşturulur. girişimcilik. konu. ARAÇ.dize yazan zarfa. 2. Not: Aynı işlem bütün sınıf için yapılabilir.) ele alarak her öğrenci bir şiir yazar. bir bütünlük taşıdığı ve anlatım 304 . GEREÇ.

ikinci bölümünde kendileri için önemli olan herhangi bir varlığı (ağaç. Kurdukları istenir. güzel ve etkili kullanma. tatları tanımlamaya son olarak da konuyla ilgili duygularını yönlendirilebilir. Beste ve danslar değerlendirilirken özgünlüğe dikkat edilir.) seçip onun hakkında yazmaya. Sınıf ortamında sözsüz müzik dinletilerek “Şimdi nasıl bir yerdesiniz? hayali şiir olarak yazmaları Etrafınızda neler. c. yaratıcı düşünme. DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ Aşağıdaki etkinliklerden birini seçerek öğrencilerden şiir yazmalarını isteyiniz. girişimcilik.ADI: ŞİİR YAZ Türkçe 3-4 40 dakika Yazma Şiir yazar. eleştirel düşünme. çiçek.ORTAM : Resim. güneş vb. böcek. Bu dosyadan seçilen resimlerle ilgili şiirler yazdırılır. kişisel ve sosyal değerlere önem verme. Öğrenciler. a. bahçeye çıkarılarak çevrelerinde gördüklerine ilişkin şiir yazmaları istenir. 305 . kokuları. okul bahçesi. Öğrencilerin evlerinden resimler getirmeleri istenir. sesleri. GEREÇ. b. yazmaya DEĞERLENDİRME Şiirler değerlendirilirken etkili ve heyecanlı anlatımı olan şiirlerin hangileri olduğu sorulabilir. kimler var? Kendinizi nasıl hissediyorsunuz?” gibi sorularla öğrencilerin hayal kurmaları sağlanır. ARAÇ. Beğenilen besteler eşliğinde dans edilebilir. Şiirin ilk bölümünde dışarıda gördüklerini tanımlamaya. Türkçeyi doğru. Yazılan şiirler bestelenerek şarkı gibi okunabilir. Sınıfta bir resim dosyası oluşturulur. sınıf. üçüncü bölümünde dışarıdaki renkleri.

......Davulun sesi uzaktan . söyler.......ADI: BOŞLUKLARI DOLDUR :Türkçe : 3-4 : 40 dakika : Yazma : Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır... bağırıyordu..... Öğrencileriniz boşluklara uygun kelimeleri seçerken hangi ipuçlarını kullanıyor? 306 . Boşlukları yay ayraç içindeki uygun kelimelerle doldurunuz.... ARAÇ.. 3.... 5........Her işini neşeyle yapar..... beşer.......Topluluk önünde çok .... ......... Öğrencileriniz cümlelere uygun kelimeleri seçebiliyorlar mı? 2.......... güler yüzlü. gülümsedi.... çıkacaksın 7.Ağır kazan .......... ORTAM : Çalışma kâğıtları SÜREÇ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER a.. görünüyordu......Ayağı burkulan kedi .. bir insan olduğunu yüzüne bakınca anladım. tane kurabiye düştü. . iyi. ağır ağır. 4.......... gelir. hızlı............. eski....Dost.....Bu merdivenden .... genç. ................ ( plastik. Herkese DEĞERLENDİRME 1.... .... yaratıcı düşünme.. GEREÇ... acı. Boşlukları yay ayraç içindeki uygun kelimeleri yazarak doldurunuz........................ tokası var. 7... herkese .güzel ve etkili kullanma..... öğrencisine ...... kaynar.. 4.................... Ayşe .......... ev çok bakımsızdı... davranırdı. konuşuyordu...... Ayşe’nin 2......... kullanıyor. 3.... 2...... pastalar yapar... acı acı ) 1.. 60 yaşında olmasına rağmen çok ... b.... 9....... girişimcilik... 6.Öğretmen..... 6.... ( hoş........ 8.. acı.... lezzetli ) 1. .... biber almayı unutma. karar verme. hafifçe......Dedemden kalan .. geç. : Türkçeyi doğru.......... dikkatli..Tehlikeli olmasına rağmen arabayı çok ... 5....

ADI: OYUN YAZ Türkçe 3-4 40 dakika Yazma Kısa oyunlar yazar. örneklerden yararlanarak beyin fırtınası yoluyla kendilerinin de örnekler bulmalarını ve bunları kutucuklara yazmalarını DEĞERLENDİRME Öğrencilerin yazdıkları oyunu arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz. problem çözme. Diğer öğrencilerin okunan oyunla ilgili düşüncelerini alınız. gözlük. Gruptaki öğrencilerin yazdığı karakterler birleştirilerek yeni bir oyun oluşturulur. isteyiniz. kişisel ve sosyal değerlere önem verme. Etkinliğin orta bölümündeki örnek karakter kartından yararlanılabilir. 307 . karar verme. 3. 5. Öğrencilerinizden. Her öğrencinin seçilen ve özellikleri belirlenen karakter ile ilgili bir oyun yazmasını isteyiniz (Kurgulanan oyuna başka karakterler de ekleyebilirler). 2.güzel ve etkili kullanma. zarflar. şapka. DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ 1. ARAÇ. 4. yaratıcı düşünme. yelek. GEREÇ. Kutucuklardaki bilgilerden yararlanarak karakter oluşturmalarını isteyiniz (Aynı başlık altında birden fazla özellik seçilebilir). ORTAM: Kutular. örnek kartlar. eleştirel düşünme. Etkinlikteki kutucukların içinde verilen başlıkları tahtaya yazınız. Öğrenciler gruplandırılır. Okunan oyunun bir tiyatro oyunu olup olamayacağı hakkında tartışınız. girişimcilik. iletişim. Türkçeyi doğru.

gürültü Ailesi: annesi. Örnek Karakter Kartı Adı: Semiha Kişilik Özellikleri: girişken. ……..... ……. ……. ……... ……. …….. Kişilik Özellikleri esmer sarışın şişman uzun boylu gözlüklü …….. ……. ……...... Arkadaşları 308 .. ……. …….. Meslek: öğretmen Dış görünüş: uzun boylu. Olay annesi babası babaannesi yakın arkadaşı ……. ……..... Ailesi. ……. ……. ……... kitap aramak okula geç kalmak projeyi unutmak başka bir kente taşınmak ……. ……. heyecanlı. Meslek Hoşlandıkları okumak uyumak futbol oynamak saz çalmak hikâye yazmak ……. ……. babası Başından geçen olay: başka bir kente taşınmak Hoşlanmadıkları yemek yapmak ütü yapmak gürültü dağınıklık düzensizlik ……. dürüst. …….heyecanlı dürüst korkak içe dönük girişken …….gözlüklü Hoşlandıkları: okumak.. hikâye yazmak Hoşlanmadıkları: dağınıklık.. Dış Görünüş öğretmen mühendis doktor polis şoför işçi ……..

........ çok hata yapar..... veya çalışma kâğıdındaki cümleleri tahtaya yazar... Oyun oynamayı . hiç para harcamaz. sınavı geçemedi...ADI: BENİ TAMAMLA DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ........... güzel ve etkili kullanma............ Boğazı ağrımasına .... televizyon izlemeyi seçmelisin. GEREÇ... Ayşe çok çalışmasına . mutlu değiller.......... rağmen. Öğrencilerden boşlukları uygun kelimelerle Aşağıdaki cümleleri "ama.. 3.... Türkçeyi doğru..............dondurma yemekten vazgeçmedi............ Öğrenciler cümleye uygun kelimeleri bulabiliyorlar mı? Kelimeleri belirlerken hangi ipuçlarını kullanıyorlar? Kelimelerin cümleye kattığı anlamı biliyorlar mı? 309 . ORTAM : Türkçe 3-4-5 15-20 dakika Yazma Yazılarında farklı düşünmeye yönlendiren ifadeleri kullanır. veya" kelimelerinden uygun olanlar ile tamamlayınız........... Çok zengin oldular .... karar verme..... 123456Dedem zengindir .......... Selin hızlı çalışır . 2...... fakat......... DEĞERLENDİRME 1...... Çalışma kâğıtları veya tahta SÜREÇ Öğretmen çalışma kâğıtlarını dağıtır doldurmalarını ister...

. GEREÇ....... karar verme.... ARAÇ...........................ADI: DEYİMLERİ BUL Türkçe 4-5 10-15 dakika Yazma Yazılarında söz varlığından yararlanır. yaratıcı düşünme. etkili ve güzel kullanma..Küplere........ Öğrencileriniz deyimleri doğru tamamlayabiliyorlar mı? Hangi ipuçlarını kullanarak deyimleri tamamladılar? Deyimlerin anlamlarını biliyorlar mı? Bildikleri başka deyimler var mı? 310 ..... tutuşmak 3. 3...............Surat .... gözüne binmek asmak etekleri kırılmak keçileri 1- Kalbi . Türkçeyi doğru......... 2...girmek 4.............. 5. kaçırmak DEĞERLENDİRME 1.. 4....... ORTAM: Çalışma kâğıdı DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ Aşağıda karışık olarak verilmiş kelimelerden yararlanarak deyimleri tamamlayın. 2.. 6........

...... uygun olarak tamamlayabiliyorlar mı? 311 . biraz yürüyelim. yanar............... ye. Nevşehir............ GEREÇ..Elmayı soy ...güzel ve etkili kullanma Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki cümleleri.. Türkçeyi doğru.. 123456789Çocuklar okulun bahçesin ...... bize katılır.......ADI: CÜMLEYİ TAMAMLA DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ...... Bu sınav ............. Öğrenciler ayrı yazılan “de” ile bitişik yazılan “de” yi fark edebiliyorlar mı? Boşlukları............... Bu güzel hava .. bu akşam yemek............... Kurunun yanın . DEĞERLENDİRME 1..... ayrı yazılan “de” ya da bitişik yazılan "–de" ile tamamlayınız. bir kez gitar kursuna gidiyorum....... Belki annem ............ Bu kız ................tekrar denemelisin.. armudu say ...oturuyor........oynuyor.... yaş ...... kimi öğrenciler kötü not aldı..... kim diye sordu... ORTAM: Türkçe 4-5 10-15 dakika Yazma Yazılarında imlâ kurallarını uygular............... Hafta . Ayşe . 2....... Başarısız olsan .... ye.. 10....................

.. 2... anılarını büyük bir keyifle dinlerdik............ işi de.. 5. davranıyordu... çocukluk... girişimcilik. 4...... yaratıcı düşünme..... huyu da güzel olur.. DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizin cevaplarını kontrol ediniz.. boya sandığını alarak yola koyuldu. 312 ..... Aşağıdaki cümleleri uygun kelimelerle tamamlayınız. çocuksu.....güzel ve etkili kullanma........ Selin... 4... Yaşlı adamın .... elbisesini giydi............ Babaanne torunuyla oynarken .. ütüledi......... ARAÇ.... tatilden döndükten sonra iyice ................... “çocukça........... 5.... 3. Ayşe. çocuk” 1... önemli olan kendimizi geliştirmektir. çocuklaştı... Dedemin . balo için en .. 3.... Hasan bazen bir yetişkin gibi bazen de . güzellik......... hareketleri onu çok sevimli yapıyordu... geçicidir...ADI: KELİME TÜRLERİNİ BUL Türkçe 4-5 10-15 dakika Yazma Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır...... Boyacı . ... yıkadığı gömleğini ... “güzel... karar verme. b. güzel insan” 1.. ........ Türkçeyi doğru..... 2............. güzelce.......... Bahar... ORTAM : Çalışma kâğıtları DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ a.Aşağıdaki cümleleri uygun kelimelerle tamamlayınız.... güzelleşmek... problem çözme............... GEREÇ.

akıldan ....... .......................... .....Akıl .. ORTAM: Atasözleri sözlüğü....... ..... araştırma........... .... çalışma kâğıdı... . çok sana acı okuyan söyle bilene bilsen söyler kişiye kim akıl yarına ile oturur üstündür zararla sermayedir olduğunu bugünün 1. 3.........güzel ve etkili kullanma... Öğrenciler atasözlerini doğru olarak tamamlayabiliyorlar mı? Atasözlerini tamamlarken hangi ipuçlarını kullanıyorlar? Atasözlerinin anlamını biliyorlar mı? Bildikleri başka atasözleri var mı? 313 .. 8. söyleyeyim...... ..ADI: ATASÖZLERİNİ BUL Türkçe 4-5 30 dakika Yazma Yazılarında söz varlığından yararlanır. ............ kalkan ... bırakma.. karar verme.......... 4. DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ Öğrencilerden aşağıda karışık olarak verilmiş kelimeleri birleştirerek atasözleri oluşturmalarını isteyiniz.... 2.......... 3.. 6. ...Arkadaşını bir .... bilir..............Bin . 2............ 7. danış. ARAÇ..... çok .............. Türkçeyi doğru... DEĞERLENDİRME 1... 4.Öfke ... işini .Dost ............... 5.... GEREÇ... Bu çalışmada atasözleri sözlüğünün kullanımı özendirilmelidir............ gezen değil.

Satırda Onlar Biz Siz Ben ………. Neden onlar da yataklarını ya da masalarını şu çayırdaki düzlüğe kurmuyorlar. ona şaşkın şaşkın bakıyordu. Meselâ “biz ailemle bir apartmanda oturuyoruz” dedi. şehir yaşamı böyle. Çocuk. Satırda Biz 4. problem çözme. ORTAM: Çalışma kâğıdı DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : SÜREÇ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Yaşlı adam.” dedi ve kafesteki kuşları serbest bıraktı. “Onlar şimdi daha mutlular. yaşlı adama teşekkür edip oradan uzaklaştı. 6. Satırda 8. bunu hâlâ anlamadım. Çocuk. Yaşlı adam. GEREÇ.Satırda Ben …………. Satırda 7. biz insanlar da özgürken daha mutlu değil miyiz?” dedi. 2. Ben hiç böyle düşünmemiştim. ……….. girişimcilik. DEĞERLENDİRME Öğrencilerin cevaplarını kontrol ediniz.” dedi. yaratıcı düşünme. ………..Ancak ben köyde geniş bir bahçe içindeki evde yaşıyorum ve mutluyum. 1.ADI: BENİ BUL Türkçe 5 25-30 dakika Yazma Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır. bunları anlamazsın. Satırda 7. Satırda Onlar …………. çocuğa uzun uzun baktı. Bunu ……….. Türkçeyi doğru. …………. “Siz şehirde oturuyorsunuz. karar verme. “Sen daha küçüksün. ………. 314 .Satırda Sen 3.. Satırda 9. Kapalı yerde yaşamak kötüyse insanlar neden kocaman apartmanlarda yaşıyor. ARAÇ. güzel ve etkili kullanma. ………. ………. Satırda Ona 4. Öğrencilerinizden yukarıdaki metinde koyu yazılmış kelimelerin hangi adın yerine kullanıldığını bulmalarını isteyiniz.

. ikiz sanıyor... bugün rahatsızsın. .. DEĞERLENDİRME 1. ve kardeşim birbirimize çok benziyoruz. da masal anlatalım. Küçük kardeşlerimiz okuma bilmediği için .... onlara. girişimcilik.bir oyuncak hediye etmek istiyorum. GEREÇ.Arkadaşlar.ADI: GİZLİ KELİMEYİ BUL DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER : : : : : : Türkçe 5 20-25 dakika Yazma Yazılarında kelime türlerini işlevine uygun kullanır.. ben. ona... Öğrenciler boşluklara gelecek kelimeyi doğru olarak belirleyebiliyorlar mı? 2. biz” 1. “siz....... karar verme... ORTAM : Çalışma kâğıtları SÜREÇ Aşağıda verilen kelimeleri kullanarak boşlukları doldurunuz.Bugün Ayşe’nin doğum günü .. iki gruba ayrılalım. 4. sen. Kelimeyi seçerken hangi ipuçlarını kullanıyorlar? 315 . 2... bizi.. size. bazıları .. bize. güzel ve etkili kullanma.. istersen erken anlatalım.. 3... problem çözme.. şiir okursunuz.... ARAÇ... Türkçeyi doğru. de . yaratıcı düşünme.... çıkabilirsin” dedi.. ..Öğretmenimiz... öykü kitapları okuyup ... Selma’ya .

GÖRSEL OKUMA VE GÖRSEL SUNU ETKİNLİKLERİ 316 .5.

ağzı. resimde üşüyen çocuğu. GEREÇ. kardan adamı (burnu. “Bu resimde neler görüyorsunuz? Resimde gördükleriniz hakkında neler düşünüyorsunuz? Hangi mevsime benziyor?” sorularını sorarak öğrencilerin düşünmelerini ve konuşmalarını sağlayınız. ORTAM : Türkçe 1 15-20 dakika Görsel okuma Resim ve fotoğrafları yorumlar. etkili ve güzel kullanma. DEĞERLENDİRME 1. özellikleri) ve kar tanelerini fark edebiliyorlar mı? 2.ADI: BAK-ANLAT DERS : SINIF : YAKLAŞIK SÜRE : ÖĞRENME ALANI : KAZANIM : BECERİLER : ARAÇ. Resimli kartlar SÜREÇ Öğrencilerinize aşağıdaki resmi iki üç dakika gösteriniz. Resmin özelliklerini anlatırken uygun cümleler kurabiliyorlar mı? 317 . Türkçeyi doğru. düğmeleri vb. Öğrenciler.

Hangi öğrencinin çarşamba günü müzik dersi vardır? 4.ORTAM : : : : : : : Türkçe 4-5 15-20 dakika Görsel Okuma ve Görsel Sunu Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. Öğrencilerinize aşağıdaki çalışmaları yaptırınız: 1. Karar verme Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıda iki öğrenciye ait haftalık ders programı verilmektedir. Hangi öğrencinin cuma günü daha çok fen bilgisi dersi vardır? Gizem’in Ders Programı Pazartesi Salı Türkçe fen bilgisi Türkçe fen bilgisi matematik matematik matematik matematik müzik Gökhan’ın Ders Programı Pazartesi Salı Türkçe Türkçe görsel sanatlar görsel sanatlar matematik matematik fen bilgisi fen bilgisi Çarşamba görsel sanatlar görsel sanatlar sosyal bilgiler sosyal bilgiler Perşembe fen bilgisi görsel sanatlar sosyal bilgiler Türkçe Türkçe Cuma fen bilgisi müzik Türkçe Türkçe Çarşamba müzik sosyal bilgiler sosyal bilgiler Türkçe Perşembe fen bilgisi müzik Türkçe Türkçe sosyal bilgiler Cuma Türkçe sosyal bilgiler DEĞERLENDİRME Öğrenciler. Hangi öğrencinin perşembe günü görsel sanatlar dersi vardır? 5. Gökhan’ın salı günü hangi dersleri vardır? 3.ADI: TABLO (ÇİZELGE) İNCELE DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ.GEREÇ. Gizem’e ait haftalık ders programını inceleyerek Gizem'in pazartesi günü hangi derslerinin olduğunu belirleyiniz. 2. Gökhan ile Gizem’in ders programındaki farklılıkları görebiliyorlar mı? 318 .

Karar verme. kâğıt. problem çözme. tablo vb. renkli kalemler. Öğrenci en çok kitap okuyanı belirleyebiliyor mu? 2. Öğrenci en az kitap okuyanı belirleyebiliyor mu? 3. Grafiğe göre en az kitap okuyan kimdir? 4.ORTAM : : : : : : : Türkçe 4-5 40 dakika Görsel Okuma ve Görsel Sunu Grafik ve tablo ile verilenleri yorumlar. ile de sunulabileceği açıklanmalıdır. kalem.ADI: GRAFİĞİ YORUMLA DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM BECERİLER ARAÇ. Grafikte ne görüyorsunuz? 2. 14 Aşağıdaki soruları öğrencilerinize yöneltiniz: Okunan Kitap Sayısı 12 10 8 1. Öğrenciler grafiği yorumlayabiliyorlar mı? 319 . Grafiğe göre en çok kitap okuyan kimdir? 3. SÜREÇ Etkinliğe başlamadan önce öğrencilere bilgilerin grafikle. Grafiğe göre Kerem kaç kitap okumuştur? 6 4 2 0 Erol Ece Kerem Ayşe Bahar Kitap Okuyanlar DEĞERLENDİRME 1.GEREÇ.

6. ATATÜRKÇÜLÜK ETKİNLİKLERİ 320 .

2.ADI: ATATÜRK’ÜN AİLESİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :1 : 20-25 dakika : Görsel okuma. güzel ve etkili kullanma : Atatürk’ün ailesiyle ilgili fotoğraflardan hareketle Atatürk’ün ailesiyle ilgili cümleler yazar. yazma : Türkçeyi doğru. Resimlerde gördüklerini yalın bir şekilde yazmalarına dikkat ediniz. Öğrencilerinizden cümleye büyük harfle başlamalarını isteyiniz. 321 . DEĞERLENDİRME 1. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Mustafa Kemal'in Selânik’te doğduğu ev Mustafa Kemal'in babası Ali Rıza Efendi Mustafa Kemal. annesi Zübeyde Hanım ve kız kardeşi Makbule (Atadan) ile Öğrencilerinizden yukarıdaki resimlere bakmalarını ve bu resimlerden hareketle Atatürk’ün ailesi ile ilgili birkaç cümle yazmalarını isteyiniz.

Atatürk soyadını verdi. Öğrencilik yaşamı çok başarılı geçti. Öğretmeni ona. yurdumuzu düşmanlardan kurtardı. babası Ali Rıza Efendi’dir. Şimdi Atatürk Ankara'da Anıtkabir'de yatmaktadır. 322 . Cumhuriyeti kurdu. Türkçeyi doğru. güzel ve etkili kullanma : Atatürk’ün anne. Yurdumuzun ilerlemesi için yenilikler yaptı. baba ve kardeşini gösteren aile ağacını oluşturur. Mustafa Kemal. ………………………… ………………………… babası annesi ATATÜRK kız kardeşi ……………………… … DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizin aile ağacındaki boşlukları doğru bilgilerle doldurmalarına dikkat ediniz. 10 Kasım’da İstanbul’da. Atatürk. Türk ulusu ona. Kemal adını verdi. Makbule isminde bir kız kardeşi vardır. ilkokulu bitirince askerî okula gitti. yazma : Araştırma. Orduya katıldı.ADI: ATATÜRK’ÜN AİLE AĞACI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :1 : 40 dakika : Dinleme. Atatürk hakkında öğrendiklerinden hareketle aşağıdaki şemayı doldurmalarını isteyiniz. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ ATATÜRK Mustafa Kemal Selanik’te doğdu. Dolmabahçe Sarayı’nda vefat etti. Askerî okulları bitirerek subay oldu. Mustafa. Komisyon Öğrencilerinizden. Annesi Zübeyde Hanım.

güzel ve etkili kullanma : Atatürk’ün ailesi ve çocukluğuyla ilgili bir anıyı dinlerken zihninde canlandırdıklarını görselleştirir. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni okuyunuz. çiftlik işlerine alışıyordu fakat annesi Mustafa’yı okuldan ayırdığı için çok üzgündü. Öğrencilerinizden sizi dinlerken kendilerini Mustafa Kemal’in yerine koymalarını ve dinlediklerini zihinlerinde canlandırmalarını isteyiniz. Dayısı. Mustafa’yı tekrar okula başlaması için teyzesinin yanına göndereceklerdi. Falih Rıfkı ATAY (Kısaltılmıştır.) DEĞERLENDİRME 1. 2. ilkokulda iken babası Ali Rıza Efendi öldü. okuma. Mustafa. görsel sunu : Türkçeyi doğru. Annesi bu müjdeyi oğluna verdi. Öğrencilerinizden zihinlerinde canlandırdıklarının resmini resim defterlerine yapmalarını isteyiniz.ADI: ATATÜRK’ÜN ÇOCUKLUĞU DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :2 : 40 dakika : Dinleme. 323 . Ailesinin geçimini sağlamakta güçlük çeken annesi. Mustafa Kemal’i okuldan alarak kardeşinin çiftliğine götürdü. O zaman on yaşında olan Mustafa bu müjdeye çok sevinmişti. ÇOCUKLUĞU İLE İLGİLİ BİR ANI Mustafa Kemal. Mustafa ve kız kardeşi kargalar konmasın diye tarladaki baklalara bekçilik yapmaya başladılar. Mustafa’ya çiftlikte bazı görevler verdi. Bir sonbahar günü dayısı ile beraber çayırda dolaşırken Mustafa’yı eve çağırdılar. Öğrencilerinizden Atatürk’ün çocukluğu ve ailesiyle ilgili bir şiir veya anı bularak bunları sınıfta okumalarını isteyiniz.

: Çalışma kâğıdı SÜREÇ CUMHURİYET Ay yıldızlı bayraklar. Şiiri dinlerken veya okurken neler hissettiniz? Şiirin en çok hangi bölümünü sevdiniz? Neden? 2. Süslendi evler. okuma : Kişisel ve sosyal değerlere önem verme : Cumhuriyetle ilgili dinlediği bir şiiri zihninde canlandırarak görselleştirir. Bize büyük Atatürk’ün ……………………………. Bu çalışmalar bittikten sonra öğrencilerinizden cumhuriyetle ilgili bir şiir bulmalarını ve buldukları şiiri sınıfta arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz.………………………… ……. Renk renk ışıklar yanıyor. Bin dokuz yüz yirmi üçte.………………………… Vasfi Mahir KOCATÜRK Cumhuriyet Şiirleri Yukarıdaki şiiri. Aşağıdaki soruları sorarak öğrencilerinizin şiir hakkında konuşmalarını isteyiniz.………………………… ……. Cumhuriyeti kurdu millet. vurgu. şiirin birinci mısrasını zihinlerinde canlandırmalarını ve bunu resim veya drama ile anlatmalarını isteyiniz. sokaklar. Daha sonra öğrencilerinizden. Öğrencilerinizden şiirin son dörtlüğünü tamamlamalarını isteyiniz. 324 . Her yanda dalgalanıyor. tonlama ve telaffuza dikkat ederek ve şiirdeki ana duyguyu öğrencilere hissettirerek okuyunuz.ADI: ŞİİRLERLE CUMHURİYET DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :1 : 40 dakika : Dinleme. DEĞERLENDİRME 1.… ……. Armağanı cumhuriyet.

Erzurum’dan Sivas’a Yapıldı toplantılar. Yurdu kurtarmak için Alınmıştı kararlar. Öğrencilerinizden. Sırrı DUMLU İlkokullar İçin Bayram Şiirleri Yukarıdaki şiiri vurgu. M. 325 . Atatürk’ün Millî Mücadele için yaptıklarını anlatan bu şiiri. tonlama ve telaffuza dikkat ederek ve şiirdeki ana duyguyu öğrencilerinize hissettirerek okuyunuz. okuma : Kişisel ve sosyal değerlere önem verme : Millî Mücadele ile ilgili bir şiiri topluluk önünde okur. Yurda saldıranlarla Kahramanca savaştık. Şiiri dinlerken neler hissettiniz? Şiirin en çok hangi bölümünü sevdiniz? Neden? 2. DEĞERLENDİRME 1. Kurtuluşa ilk adım Samsun’dan atılmıştı. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ 19 MAYIS Şanlı Ata’m Samsun’a İşte bugün çıkmıştı. Düşmanları yenerek Zaferlere ulaştık. Öğrencilerinizden Millî Mücadele’yi anlatan bir şiir bulmalarını ve buldukları şiiri sınıfta arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz. düz yazı şeklinde yazmalarını isteyiniz.ADI: MİLLÎ MÜCADELE DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe : 1-2-3 : 40 dakika : Dinleme. Aşağıdaki soruları yönelterek öğrencilerinizden şiir hakkında konuşmalarını isteyiniz.

Öğrencilerinizin yazdıkları hikâyeleri sınıf panosunda sergileyiniz. 3. Öğrencilerinizden yazdıkları metinleri arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz. Türkçeyi doğru. 326 . Sizce bu fotoğraflar Atatürk’ün doğa sevgisini anlatmakta yeterli mi? Açıklayınız. MATERYALLER : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinize aşağıda verilen resimlerde neler gördüklerini sorunuz. Resimlerden hareketle defterlerine“Atatürk ve Doğa” konulu hikâye yazmalarını isteyiniz.ADI: ATATÜRK’ÜN DOĞAYA VERDİĞİ ÖNEM DERS : Türkçe SINIF :3 YAKLAŞIK SÜRE : 40 dakika ÖĞRENME ALANI : Yazma BECERİLER : Yaratıcı düşünme. güzel ve etkili kullanma KAZANIMLAR : “Atatürk ve Doğa” konulu görsel materyallerden yararlanarak onun doğa sevgisini anlatan bir hikâye oluşturur. DEĞERLENDİRME 1. 2.

yazdıkları şiiri arkadaşlarına okumalarını isteyiniz. girişimcilik : Okuduğu metinlerden yararlanarak Atatürk’ün insan sevgisini anlatan kısa bir öykü veya şiir yazar. güzellik ve doğruluktur. Her gruptan. Öğrencilerinizden verilen söz hakkında konuşmalarını.ADI: ATATÜRK’ÜN İNSAN SEVGİSİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :3 : 40 dakika : Yazma : Yaratıcı düşünme. iyilik. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki sözü tahtaya yazınız. 2-4 kişilik gruplar oluşturarak bu sözden ve yapılan yorumlardan hareketle bir şiir yazmalarını isteyiniz. Yazılan şiirleri panoda sergileyiniz. 327 . yorum yapmalarını isteyiniz. Atatürkçülükte benimsenen ideal.” (Atatürkçülük 3) DEĞERLENDİRME 1. İnsanlara karşı düşmanlık söz konusu olmayıp özde insana güven ve insana sevgi esastır. “İnsanlar arası ilişkilerde kin ve nefretin yeri yoktur. 2.

Yazma öncesi taslak oluşturdu mu? 3. okuma. Türkçeyi doğru. DEĞERLENDİRME Öğrencileriniz: 1. Atatürk’ün vatan ve millet sevgisini gösteren materyalleri yorumlar. Giriş ve gelişme bölümünde bahsettiklerini sonuç bölümünde özetledi mi? 328 . inceleme sonucu gördüklerini planlı yazma yöntemine uygun olarak yazmalarını isteyiniz. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinizden Atatürk’ün vatan ve millet sevgisi ile önder kişiliğini yansıtan yukarıdaki fotoğrafları incelemelerini. Metnin ana fikrini destekleyici örnekler verdi mi? 4. Atatürk’ün önder oluşuna ilişkin fotoğrafları anlamlandırır. güzel ve etkili kullanma : 1.ADI: ATATÜRK’ÜN VATAN VE MİLLET SEVGİSİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :3 : 40 dakika : Görsel okuma. Hazırlık çalışmalarına yeterince zaman ayırdı mı? 2. 2. yazma : Yaratıcı düşünme.

Okula girdi.” Ahmet KÖKLÜGİLLER (Atatürk’ün İlkeleri ve Düşünceleri adlı kitaptan düzenlenmiştir. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni öğrencilerinize okutunuz. “Yerinizde oturunuz ve dersinizi yapınız. Bu amaçla her gittiği yerde okullara uğrardı. Atatürk: “Hayır. hemen ayağa kalktı.” dedi. Yurdu dolaşırken yolu bir köye rastladı. cumhurbaşkanı bile sınıfta öğretmenden sonra gelir. Okuduğu metinde Atatürk’ün eğitimi yaygınlaştırmayla ilgili düşüncelerini belirler 2 .) DEĞERLENDİRME 1. Unutmayınız ki. günümüzde yapılan çalışmalardan örnekler vermelerini isteyiniz. MATERYALLER 329 . Öğrencilerinize Atatürk’ün.ADI: ATATÜRK’ÜN EĞİTİME VERDİĞİ ÖNEM DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR : Türkçe :5 : 40 dakika : Okuma : Karar verme : 1. Öğrencilerinizden metinde Atatürk’ün eğitimle ilgili düşüncelerini anlatan ifadeleri belirlemelerini isteyiniz. Eğer izin verirseniz. Cumhuriyeti kurdunuz. Şimdi ne yapmak istersiniz? Hemen cevap verdi: — Millî eğitimi yükseltmek. Öğrencilerinizden. eğitimin yaygınlaştırılması hakkındaki düşüncelerini sorunuz. Atatürk ve Eğitim Falih Rıfkı Atay anlatıyor: Atatürk’e sordular: — Kurtuluş Savaşı’nı kazandınız. biz de sizden yararlanalım. Atatürk’ün eğitimin yaygınlaştırılması ile ilgili düşüncelerini destekleyen. yerini gösterdi. Öğretmen sınıfta ders veriyordu. 2.Atatürk’ün eğitimin yaygınlaştırılması ile ilgili düşüncelerini destekleyen günümüzde yapılan çalışmalardan yazılı veya sözlü örnekler verir.

cumhuriyeti kurarak Türk milletini pek çok hak ve özgürlüğe kavuşturmuştur. bilim ve sanat hürriyeti. En başta. milleti. Cumhuriyet Yönetiminin Kazandırdıkları Atatürk. vatandaşların hak ve hürriyetlerini. Cumhuriyet yönetimi. Demokrasiyi geliştiren bu sistem. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni öğrencilerinize okuyunuz. anayasamızda yer alan hak ve hürriyetlerden bazılarıdır. Türk toplumuna sayısız faydalar sağlamıştır. düşünce hürriyeti. mülkiyet hakkı. kişisel ve sosyal değerlere önem verme : Okuduğu veya dinlediği metinde cumhuriyet yönetimi ile kavuştuğumuz hak ve hürriyetleri belirler. yerleşme ve seyahat hürriyeti. 330 . Öğrencilerinizden cumhuriyetin getirdiği yenilikleri anlatan ifadelerin altlarını çizmelerini isteyiniz. okuma. din ve vicdan hürriyeti. Kişinin dokunulmazlığı. Komisyon DEĞERLENDİRME Öğrencilerinizden cumhuriyetin getirdiği yeniliklerden üç tanesini defterlerine yazarak yazdıklarından birini açıklamalarını isteyiniz. devletin yönetiminde söz sahibi yapmıştır. anayasada yer vererek güvenceye almıştır. kişi hürriyeti.ADI: CUMHURİYET’İN KAZANDIRDIKLARI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :3 : 40 dakika : Dinleme. görsel sunu : Karar verme.

otomobilde bulunanlardan biri aşağı atladı. Yarınını saymayan. otomobille şehre iniyordu. Aydın SU Fıkralarda Atatürk DEĞERLENDİRME Öğrencilerinize: 1. 331 . Otomobil korna çalarak yaklaşıyor fakat çocuk hiç aldırmıyordu.Efendimi var mı bunun? Bir çocuğa ancak sevgiyle yaklaşılır. yarın demektir.Ne yapıyorsun. yol ortasında oturmuş oynuyordu.(2) . 2. Burada “Atatürk bu durumda ne yapmış olabilir?” sorusuyla öğrencilerinizin tahminde bulunmalarını isteyiniz. Çocuk demek.. Bir dönemeçte.ADI: ATATÜRK’ÜN ÇOCUK SEVGİSİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe : 3-4 : 40 dakika : Dinleme.Ama efendim. Daha sonra “Bakalım dinleyeceğiniz metinde Atatürk’ün hangi özelliklerini bulacağız?” sorusunu yönelterek. çocuğa böyle davranılır mı? . Çocuğu öfkeyle tutup yolun kenarına çekmeye çalıştı (1). Sonunda. bugününü yaşayamaz. Atatürk’ün çocuk sevgisi ile ilgili bildikleri başka anıları arkadaşlarıyla paylaşmalarını isteyiniz. Burada “Atatürk nasıl bir cevap vermiş olabilir? Bu cevap Atatürk’ün hangi kişilik özelliğini göstermektedir?” sorularıyla öğrencilerin tahminlerde ve çıkarımlarda bulunmalarını isteyiniz. konuşma : Yaratıcı düşünme : Dinlediği anının Atatürk’ün hangi özellikleri ile ilgili olduğunu tahmin eder. aşağıdaki metni (1) işaretinin olduğu yere kadar okuyunuz. Atatürk’ün kişilik özelliklerini belirlerken hangi ipuçlarından yaralandıklarını sorunuz. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinize metnin başlığını vererek metnin içeriğini tahmin etmelerini isteyiniz. Orman Çiftliği’ndeki Marmara Köşk’ünden çıkmış. Bunu gören Atatürk: . küçük bir çocuk.. Metni (2) işaretinin olduğu yere kadar okumaya devam ediniz. şefkatle kucaklanır. Çocuk Demek Yarın Demek Atatürk.

Her güçlüğü yenerek düşündüklerini gerçekleştirdi. Ulusuna güvendi. karar verme : 1. Türk ordusu metinde anlatılanlar dışında hangi güçlüklerle karşılaşmış olabilir? 2. O eşsiz bir önderdi. düşündüklerinin hepsini planlı bir biçimde yaptı. Atatürk bütün bu güçlükler karşısında yılmadı. dedi. —Bulunur. Atatürk’e dediler ki: — Ordu yok. para lazım. Düşmanla nasıl savaşabiliriz? Atatürk hemen yanıt verdi: —Kurulur. Kadın erkek eşitliğini sağladı. Fakat düşmanlarımız hem güçlü hem de pek çok. Ülkemiz bakımsız. 2. —İyi ama asker lazım.ADI: HER GÜÇLÜĞÜ YENDİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR : Türkçe :4 : 40 dakika : Okuma : Problem çözme. Ordularımız dağıtıldı. Cumhuriyeti kurdu. ulusumuz fakir kaldı. Ulusuyla el ele vererek millî birlik ve beraberliği sağladı. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Metni bir öğrenciye sesli okutunuz. 1. —Yenilir. Atatürk’ün Millî Mücadele’de karşılaştığı güçlüklerden birine çözüm üretir. Her Güçlüğü Yendi Kurtuluş Savaşı öncesinde yurdumuz düşmanlar tarafından işgal edildi. Bu güçlüklere yönelik çözüm önerileriniz nelerdir? 332 . —Diyelim ki parayı da bulduk. Önder Atatürk bu güçlükler karşısında düşmanları yurdumuzdan atmaya karar verdi. Falih Rıfkı ATAY Babanız ATATÜRK MATERYALLER DEĞERLENDİRME Aşağıdaki soruları yönelterek öğrencilerinizin metin hakkında konuşmalarını sağlayınız. Ulusumuzun dayanışma gücüne güvenerek Kurtuluş Savaşı’nı başlattı. Yurdumuzu düşmanlardan kurtardı. Atatürk. silahları ellerinden alındı. İşaretli yerlerde okumayı durdurarak “Bu durumda siz olsaydınız ne yapardınız?” sorusuyla öğrencilerinizin çözümler üretmelerini isteyiniz. Ümitsizliğe kapılmadı. Okuduğu veya dinlediği metinde Atatürk’ün Millî Mücadele'de karşılaştığı güçlükleri belirler.

MATERYALLER : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıdaki metni öğrencilerinize okutunuz. birbirinden önemli inkılaplar yaptı. Mustafa Kemal. Düşmanların teknik yönden çok üstün olmalarına karşın. bir işte nasıl başarılı olacağımı düşünmem. Atatürk. 2. Öğrencilerinizden küçük gruplar oluşturarak ortaya çıkan nedenlerden hareketle metinler oluşturmalarını isteyiniz. Öğrencilerinize Atatürk’ün karşılaştığı güçlükleri nasıl aştığını sorunuz. Atatürk’ün karşılaştığı güçlükleri belirlemelerini isteyiniz. 333 . Engelleri kaldırdım mı. Harp okulu ve harp akademisi yıllarında yurt ve dünya sorunlarıyla ilgilenmeye başladı. Öğrencilerinize. konuşma. Küçük yaşta babasını kaybetti. cephelerde büyük başarılar elde etti. Aile düzeni bozuldu. Birinci Dünya Savaşı sonunda düşmanlar yurdumuzu işgal etmeye başladı. üstün zekâsı ve yetenekleriyle bu güçlükleri de aştı. Atatürk diyor ki: “Ben. Bandırma vapuru ile Samsun’a çıktı. Cumhuriyeti kurduktan sonra. Öğrencilerinizden. Yaşamı boyunca birçok güçlüklerle karşılaştı. Çok sıkıntılı günler geçirdi.” Şenol KALAYCI İlkokullarda Atatürkçülük (Düzenlenmiştir. Atatürk'ün Karşılaştığı Güçlükler Atatürk. Balkan ve Birinci Dünya Savaşları’na katıldı. çağımızın en önemli tarihî kişilerinden biridir. Annesi ve kız kardeşiyle birlikte dayısının yanına gitmek zorunda kaldı.ADI: ATATÜRK’ÜN GÜÇLÜKLER KARŞISINDAKİ TAVRI DERS : Türkçe SINIF :4 YAKLAŞIK SÜRE : 40 dakika ÖĞRENME ALANI : Okuma. karar verme KAZANIMLAR : Atatürk’ün güçlüklere rağmen başarılı olmasının nedenlerini yazılı veya sözlü olarak açıklar.) DEĞERLENDİRME 1. Atatürk’ü başarıya ulaştıran diğer nedenleri sorunuz. Cumhuriyeti kurarken ve inkılaplar yaparken de güçlüklerle karşılaştı. iş kendiliğinden yürür. yazma BECERİLER : Yaratıcı düşünme. Arkadaşları ile bir gazete çıkararak o günün sorunlarını tartıştı. bu kötü durum karşısında yılmadan çalıştı. Ama inancını kaybetmedi. Genç yaşta Trablusgarp. Okul yıllarında çok çalıştı ve başarılı oldu. Yurdumuzu düşmanlardan kurtardı. Üstün yetenekleri nedeniyle güçlükleri aşmasını bildi. Yeniden ordu kurarak dünyanın en güçlü devletlerine karşı savaştı. O işe neler engel olur diye düşünürüm.

Onun askerlik yaşamı başarılarla doludur.ADI: ATATÜRK’ÜN ASKERÎ KİŞİLİĞİ DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR paragraf yazar. Atatürk’ün askerî başarıları hangileridir? 334 . Ancak o. Büyük ve yenilmez bir komutan olduğunu dünyaya duyurdu.” ilkesini benimsedi. O. Manastır Askerî Lisesi’ni.) Metni bir kez okuyunuz. Öğrencilerinizden Atatürk’ün askerî kişiliği ile ilgili en beğendikleri yönleri ve nedenlerini birkaç paragrafta defterlerine yazmalarını isteyiniz. Zorunlu olmadıkça savaş yapılmasını istemezdi. yaşamı boyunca “Yurtta barış. MATERYALLER : Türkçe : 5 : 40 dakika : Okuma. Mehmet Ali MİRYALI Atatürkçü Öğrenciler (Kısaltılarak düzenlenmiştir. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Önder Atatürk Atatürk. yazma : Karar verme : İpuçlarından yararlanarak Atatürk’ün askerî kişiliğine ilişkin bir . DEĞERLENDİRME Öğrencilerinize aşağıdaki soruları yönelterek metin hakkında konuşmalarını isteyiniz. 1. dünyada barış. Metinde Atatürk’ün askerî hayatının anlatıldığı bölüm hangisidir? 2. Trablusgarp’ta. Daha sonra birkaç öğrenciye okutunuz. Kurtuluş Savaşı’nda büyük başarılar kazandı. Çanakkale’de. İstanbul Harp Okulu’nu ve Harp Akademisi’ni bitirerek orduda görev aldı. “Bağımsızlık benim karakterimdir.” diyerek özgür düşünceden yana olduğunu belirtti. savaş yanlısı değildi. O.

MATERYALLER : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Aşağıda verilen özdeyişi öğrencilerinize okuyunuz. 2. 335 . heykel yapamaz. Dolmabahçe Sarayı'nda açılan resim ve heykel sergisine gelirken (20 Eylül 1937) DEĞERLENDİRME 1. karar verme. bir millet ki. Adana İsmet Paşa Kız Enstitüsünde el sanatı çalışmalarını izlerken (19 Kasım 1937) Cumhurbaşkanı Atatürk. 2. Atatürk’ün sanat severliğine ilişkin fotoğrafları anlamlandırır. itiraf etmeli ki o milletin ilerleme yolunda yeri yoktur. Atatürk’ün “İnsanlar olgunlaşmak için bazı şeylere muhtaçtır. bir millet ki tekniğin gerektirdiği şeyleri yapamaz. Atatürk’ün milletlerin tanınmasında güzel sanatların rolüne ilişkin düşüncelerini yorumlar. Öğrencilerinizden.” sözünü yorumlamalarını isteyiniz. Bir millet ki resim yapamaz. Atatürk’ün sanat hakkında söylediği sözleri bulup sınıfa getirmelerini isteyiniz.ADI: MİLLÎ KÜLTÜR VE ATATÜRK DERS : Türkçe SINIF : 4-5 YAKLAŞIK SÜRE : 40 dakika ÖĞRENME ALANI : Görsel okuma. yazma BECERİLER : Yaratıcı düşünme. Yukarıda verilen söz ve resimlerden yola çıkarak öğrencilerinizden “Atatürk ve Sanat” konulu bir metni defterlerine yazmalarını isteyiniz. konuşma. araştırma KAZANIMLAR : 1. Cumhurbaşkanı Atatürk.

bütün istek ve duygularını içlerinden geldiği gibi açıklamalarıdır. bütün çalışmalarında bilimi kendisine kılavuz edindi. Atatürk’ün siyasi hayatı hakkında neler söyleyebilirsiniz? 2.ADI: ATATÜRK’ÜN DÜŞÜNCE DÜNYASI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :5 : 40 dakika : Dinleme. Bunu da “Hayatta en gerçek yol gösterici bilimdir. Mehmet Ali MİRYALI Atatürkçü Öğrenciler ( Uyarlanmıştır. Atatürk hepimizin kalbinde yaşayan eşsiz bir önder ve unutulmaz bir kahramandır. Avrupa’daki bazı devletlerin tutumunu değerlendirerek İkinci Dünya Savaşı’nın çıkacağını bildi. “Atatürk’ün siyasi başarıları neler olabilir?” sorusuyla öğrencilerinizden tahminler yapmaları istenir. iki yüzlülük bilmemeleri. Sonra metni işaretli diğer yere (2) kadar okutunuz. Çanakkale Savaşlarında. Atatürk’ün siyasi yaşamı da başarılarla doludur(2). düşmanın Gelibolu’ya nereden çıkarma yapacağını önceden tahmin etti. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Bir öğrencinize işaretli yere (1) kadar metni okutunuz. Önder Atatürk Atatürk. ulustan gizlenemez. Çocukların en hoşuma giden hâlleri(1). Doğru söylemekten çekinmez. çocukların hangi hâllerinden hoşlanıyor olabilir?” sorusuyla tahmin çalışması yaptırınız. Türkiye’yi çağdaş uygarlık düzeyine çıkaran cumhuriyet yönetimini o kurdu. O. “Atatürk. okuma. yalandan nefret ederdi.) DEĞERLENDİRME 1. ileri görüşlü ve açık sözlü bir liderdi. Sizce Atatürk’ün fikir hayatındaki en önemli özellik nedir? 336 . Laikliği o getirdi. konuşma : Türkçeyi doğru. güzel ve etkili kullanma : Okuduğu veya dinlediği metinde Atatürk’ün fikir ve siyasi hayatıyla ilgili bölümleri belirler.” derdi. Kadın erkek eşitliğini o sağladı. O. “ Ulusa ait işler. “Gerçekleri söylemekten kokmayınız.” sözüyle belirtti. yapmayı düşündüğü bütün yenilikleri ve onların yararlarını Türk ulusuna açıkça anlattı.

ADI: ATATÜRK VE TÜRK KADINI DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR MATERYALLER : Türkçe :5 : 40 dakika : Dinleme. Atatürk “Sen yerde sürünmeye değil. ilköğretim adıyla sekiz yıllık eğitim ve öğretim süresini kapsar. Kadın Hakları Kadın hakları.) DEĞERLENDİRME 1. Çalışkan. miras. (Uyarlanmıştır. konuşma : Türkçeyi doğru. her Türk çocuğu zorunlu eğitimi tamamlar. : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinize kadın hakları sözünden ne anladıklarını sorarak tartışma ortamı yaratınız. okuma. omuzlar üstünde göklere yükselmeye layıksın. Atatürk’ün gerçekleştirdiği devrimler arasında önemli bir yer tutmuştur. kadın erkek eşitliği bu haklardan bazılarıdır. Eğitim öğretim.” sözleriyle Türk kadınına verdiği önemi ve değeri vurgulamıştır. Kadınlar da erkekler gibi seçtikleri meslek alanlarında başarılı çalışmalar yapar. Daha sonra aşağıdaki metni birkaç öğrenciye sesli olarak okutunuz. Sizce bugün kadının toplumumuzda yeri nedir? 337 . yetenekli kızlarımız ve erkeklerimiz yüksek öğretime geçebilir. Böylece kadınlarımız ulusumuza yararlı olurlar. Yurdumuzda. Türk kadını. Atatürk kadınlarımıza bu hakları sağlamadan önce toplumumuzda kadının nasıl bir yeri vardı? 2. Atatürk’ün gerçekleştirdiği devrimlerle yurdumuzda kadın erkek eşitliği sağlanmıştır. medeni kanun. Kızlar da erkekler gibi yeteneklerine ve başarılarına uygun meslekleri seçebilir. Bu eğitim. güzel ve etkili kullanma : Atatürk’ün Türk kadınının toplumdaki yeri hakkındaki görüşlerine ilişkin bilgi almak amacıyla bu konuda uzman kişilerle görüşme yapar. Bundan başka kadınlarımız Atatürk sayesinde sosyal ve siyasal alanlarda da haklar kazanmıştır. birçok batılı ülkeden önce seçme ve seçilme hakkını elde etmiştir. erkek olsun. kız olsun.

güzel ve etkili kullanma. "Türkçe kelimeler yerine dilimize yabancı dillerden giren kelimeleri kullanmayı doğru buluyor musunuz. 2. en zengin ve en kolay okunabilecek bir dildir. dilini çok sever ve onu yükseltmek için çalışır. MATERYALLER 338 . : Çalışma kâğıdı SÜREÇ Öğrencilerinize “Türkçe dışında başka bir dil konuşsaydık ne olurdu?” sorusunu yönelterek tartışma başlatınız. çıkarlarının.” “Millî duygu ile dil arasındaki bağ çok kuvvetlidir. eleştirel düşünme. Türk dili dünyada en güzel. konuşma : Türkçeyi doğru. geleneklerinin. Ülkesini. neden?" sorusunu yönelterek öğrencilerinizin görüşlerini alınız. okuma. kısaca bugün kendi milletini oluşturan her şeyin dili sayesinde korunduğunu görüyor. Çünkü Türk milleti geçirdiği sayısız felaketler içinde. dilini de yabancı diller boyunduruğundan kurtarmalıdır. yeter ki bu dil bilinçle işlensin. : 1.” ATATÜRKÇÜLÜK 1 MEB Yayınları Atatürk Diyor ki (Uyarlanmıştır. Türk dili. Milli Kültürün Korunmasında Dilin Önemi (Atatürk’ün Sözleri) “Türk milletinin dili Türkçedir. Türk dili. Türk milletinin kalbidir. Daha sonra metni bir öğrencinize sesli olarak okutunuz. millî duygunun gelişmesinde başlıca etkendir. hatıralarının. Dilin millî ve zengin olması. Onun için her Türk. Atatürk’ün Türkçe ile ilgili söylediği sözleri bilip bilmediklerini sorunuz. ahlakının.) DEĞERLENDİRME 1. yüksek bağımsızlığını korumasını bilen Türk milleti. Millî kültürün korunmasında dilin önemini sözlü veya yazılı olarak anlatır. 2. Öğrencilerinizden kültürün korunmasında dilin önemini anlatan bir metin yazmalarını isteyiniz.ADI: ATATÜRK VE DİL DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI BECERİLER KAZANIMLAR : Türkçe :5 : 40 dakika : Dinleme. zihnidir. Millî kültürün korunmasında dilin önemini anlatan metinler okur. Türk dili Türk milleti için kutsal bir hazinedir. dillerin en zenginlerindendir.

ARA DİSİPLİN ALANLARI ETKİNLİKLERİ 339 .7.

Süreç: 1. etkili ve güzel kullanma ARAÇ. Bu testi uygulamanız sizin için faydalı olacaktır. yazılı bir yönerge vereceğini ve herkesin çalışma kâğıdında yazılı yönergeyi dikkatlice okuyarak bu doğrultuda davranması gerektiğini söyler. yönergeleri ne kadar iyi izleyebildiğiniz konusunda size fikir verecek bir test vardır. DEĞERLENDİRME Çalışma kâğıdında sizden istenilenleri doğru yapabildiniz mi? ÇALIŞMA KÂĞIDI YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? On dakika süreli test: Aşağıda. 340 . 1. okuma. Öğrencilere çalışma kâğıdı dağıtılır ve uygulanır.ADI: YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? DERS : Türkçe SINIF : 1-2 YAKLAŞIK SÜRE : 10-15 dakika ÖĞRENME ALANI : Dinleme. GEREÇ. 3. Öğretmen öğrencilere. ORTAM: Ek olarak verilen çalışma kâğıdı Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. BECERİLER : İletişim. SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin sözlü ve yazılı yönergelere uyması. Türkçeyi doğru. Bu kâğıdın sol üst köşesine beş küçük kare çiziniz. 2. 2. İsminizi sayfanın sağ üst köşesine yazınız. Üçüncü aşamada çizdiğiniz karelerden her birinin içine X işareti koyunuz. KAZANIM : Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular.

3. telafi etme vb. 2. GEREÇ. Öğrencilere. Not:Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. Yanlış veya eksik kullanım hâlinde siz örnekler veriniz. ÖĞRENME ALANI :Konuşma KAZANIM :Günlük ilişkilerin gerektirdiği farklı durumlara uygun konuşur. “tebrik ederim” gibi iletişim kurmaya ve sürdürmeye yönelik becerilere ilişkin konuşulur.ADI: İLETİŞİM BECERİLERİNİ KAZANIYORUM ADI: DERS :Türkçe SINIF :2 YAKLAŞIK SÜRE :10-15 dakika (Her bir grup için). hasta ziyaret etme. gruplar belirledikleri senaryoya göre kullanacakları araçlar konusunda serbest bırakılmalıdır. Öğrencilerin. bir daveti reddetme veya kabul etme. Kişisel ve sosyal değerlere önem verme. etkili ve güzel kullanma. Süreç: 1. çevremizle olan iletişimimizi sürdürmede gerekli ve uygun olan temel iletişim becerilerini kazandırmak. durumlarla ilgili olabilir. hoşgörü gibi temel kültürel ve ahlakî değerlerin önemini fark etmelerini sağlamak. Bu senaryolar. yer ve durumları temsil eden konularını belirlerler ve konulara ilişkin senaryolarını bir sonraki hafta sınıfta canlandırırlar. DEĞERLENDİRME Öğrencilerin ifadeleri doğru kullanmasına dikkat ediniz. “iyi akşamlar” . BECERİLER :Türkçeyi doğru. “geçmiş olsun”. Öğrenciler gruplara ayrılır. ARAÇ. 341 . her bir grup temel iletişim becerilerinin kullanıldığı ortam. “özür dilerim”. “iyi günler”. 2. SÜREÇ Amaç: 1. yapılan yanlış davranışı düzeltme. saygı. rica ederim”. Öğrencilerle her hafta “teşekkür ederim”. ORTAM: Gruplar oluşturulmalı.

· Hoşlandığınız ve hoşlanmadığınız duyguları ayırmak zor muydu? · Tahtaya yazılanlar arasında size uygun olmayan bir sınıflama var mıydı? · Hangi tür duyguları yaşamayı tercih edersiniz? Hoşa giden duygularınızı artırabilir misiniz? DEĞERLENDİRME Hoşlandığımız duyguları yaşamak her zaman mümkün müdür? Hoşlanılmayan duygularımızı ifade etme yolları neler olabilir? 342 . HOŞLANDIĞINIZ DUYGULAR HOŞLANMADIĞINIZ DUYGULAR Öğrenciler. 5. 3. Süreç: 1. Türkçeyi doğru. tahtaya çeşitli yüz resimleri ile ilgili konuşmaları istenir. 2. güzel ve etkili kullanma. 4.Öğrenciler başka duyguları düşünmeye teşvik edilir. BECERİLER : İletişim.Öğrencilerin duyguları tahtadaki uygun yere yazılır.Aşağıdaki sorular sorularak etkileşim başlatılır.Aşağıdaki başlıklar tahtaya yazılır.Hoşlandığımız duyguların mutluluk veren şeyler. ARAÇ-GEREÇ-ORTAM : Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. mutsuzluk verici durumlarla ilgili olduğu vurgulanır. SÜREÇ Amaç: Hoşa giden ve gitmeyen duygularını ayırt etme. hoşlanmadığımız duyguların ise.Öğrencilere etkinliğin amacı açıklanır. 6.ADI: HOŞLANIYORUM-HOŞLANMIYORUM DERS : Türkçe SINIF :2 YAKLAŞIK SÜRE : 20 dakika ÖĞRENME ALANI : Yazma KAZANIM : Hoşlanıp hoşlanmadıklarına ilişkin yazılar yazar.

ADI: YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? DERS :Türkçe SINIF :3 YAKLAŞIK SÜRE :10-15 dakika ÖĞRENME ALANI :Dinleme. ÇALIŞMA KÂĞIDI YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? Beş dakika süreli test: Aşağıda. SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin sözlü ve yazılı yönergelere uyması. 3. 2. Türkçeyi doğru. Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. İsminizi sayfanın orta kısmına yazınız. Öğrencilere çalışma kâğıdı dağıtılır ve uygulanır. ARAÇ. 2. KAZANIM : Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular.GEREÇ. Bu kâğıdın sol üst köşesine annenizin adını yazınız. BECERİLER :İletişim. etkili ve güzel kullanma.ORTAM :Ek olarak verilen çalışma kâğıdı. Bu kâğıdın sağ üst köşesine babanızın adını yazınız. okuma. Süreç: 1. DEĞERLENDİRME Çalışma kâğıdında sizden istenilenleri doğru yapabildiniz mi? 343 . yönergeleri ne kadar iyi izleyebildiğiniz konusunda size fikir verecek bir test vardır. Öğretmen öğrencilere yazılı bir yönerge vereceğini ve herkesin çalışma kâğıdında yazılı yönergeyi dikkatlice okuyarak bu doğrultuda davranmaları gerektiğini söyler. Bu testi uygulamanız sizin için faydalı olacaktır: 1.

ARAÇ. problem çözme. SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin problem çözme sürecini bilmesi Süreç: 1. Sonuçları değerlendir 2.GEREÇ. BECERİLER :İletişim. Problemi tanımla c. En uygun gördüğün alternatifi uygula f. a. Öğrencilerden tahtada yazılı olan problem çözme basamaklarını metnin içeriğine göre belirlemeleri istenir.ADI: PROBLEM ÇÖZME SÜRECİ DERS :Türkçe SINIF :3 YAKLAŞIK SÜRE :30 dakika ÖĞRENME ALANI :Konuşma KAZANIM :Grup çalışmalarında duygu ve düşüncelerini paylaşır. 4. Problemin sana ait olup olmadığına karar ver b. “Problem Çözme Basamakları” açıklanarak tahtaya yazılır. Soruna farklı çözüm yolları bulan öğrencilerin görüşlerini sınıfla paylaşmaları sağlanır. sorunlarımızı çözmede kullanmak bize ne yarar sağlayabilir? 344 .ORTAM :Problem durumlarının işlendiği metinler Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. Her bir alternatifin olası sonuçlarını değerlendir e. Kahramanlarının sorun yaşadığı uygun bir metin öğrencilere okunur. Çözüm için alternatifler geliştir d. DEĞERLENDİRME § § Problem çözme basamaklarını her sorun için kullanabilir miyiz? Bu basamakları. 3.

SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin sözsüz iletişim unsurlarını kavramalarına yardımcı olmak. 3.GEREÇ.ADI: DÜŞÜNEN ADAM DERS : Türkçe SINIF :3 YAKLAŞIK SÜRE : 15-20 dakika ÖĞRENME ALANI : Konuşma KAZANIM : Topluluk önünde konuşur. Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. 345 . DEĞERLENDİRME 1.Aynı resim üzerinde farklı düşünen öğrencilerin de düşüncelerini paylaşmaları istenir. 5. 2.Ağlayan birinin her zaman üzgün olduğunu düşünmek doğru mudur? Sorularını yöneltiniz. 4. Süreç: 1.ORTAM : Gazete ve dergilerden getirilen insan resimleri. etkili ve güzel kullanma.Getirilen resimlerin bir kısmı tahtaya asılır.İletişimin sözsüz unsurları üzerinde konuşularak etkinlik sonlandırılır.Gönüllü öğrencilerden tahtadaki resimlerde ne gördükleri ve neler hissettikleri ile ilgili düşüncelerini sınıfla paylaşmaları istenir. 2.Öğrencilere etkinliğin amacı açıklanır. BECERİLER : Türkçeyi doğru. ARAÇ.Öğrencilerden fotoğrafların uyandırdığı ilk izlenim ile gerçek durumu karşılaştırmalarını isteyiniz.

Japon ve Danimarkalı yatırımcıları. tahripten korunmasının önemini vurgulamak ve insan haklarına gereken önemin verilmesi için basın toplantıları düzenledi. ihracat için gül yetiştirmek amacıyla başkent Nairobi’nin dışındaki elli hektar ormanı tahrip etme planında muhalefete önderlik eder.GEREÇ. Onu izleyenler bir insanın insan hakları ve doğal çevre için neler yapabileceğini gösterdiğini söylüyorlar. Polisin sert müdahalesi yaralanan Wangari hastaneye kaldırıldı. projedeki maddî desteklerini çekmeleri konusunda ikna eder. (Vangari Mathayi) ülkesinin ilk bayan biyoloji profesörüdür. Haziran 1977’de Wangari. “1940’da Kenya’da doğan Wangari Maathai. başkanı eleştirdikleri ve çevreyi geliştirmeye çalıştıkları için hapse gönderilen arkadaşları için eylem yaptılar. İngiliz. etkili ve güzel kullanma. Birleşmiş Milletler Örgütü. Wangari ve grubu hâlâ çalışmalarına devam ediyor. elli binden fazla kadın on milyondan fazla ağaç dikmiş ve binlerce hektar humuslu alanı kurtarmıştır. Aynı zamanda üç çocuk annesidir. DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM SÜREÇ Amaç: İnsan haklarına ilgilerini çekme. Süreç: Aşağıdaki metni öğrencilerinize okuyunuz. Metinde anlatılanlar hakkında ne düşünüyorsunuz? 2.” DEĞERLENDİRME 1. 1992’de Wangari ve grubunun diğer üyeleri. Bunu yaparak Greenbelt (Gırinbelt) Hareketi adında çevreci bir hareket başlatır. Not: Bu etkinlik insan hakları ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. Kenya’nın ulusal kahramanları anısına yedi ağaç diker. Türkçeyi doğru. Greenbelt hareketine çalışmalarından dolayı bir çevre ödülü vermiştir. ARAÇ. Başkanın. Kenya devlet başkanının. Hastanedeki yatağında bile doğal çevrenin bozulması.ORTAM :İnsan hakları alanıyla ilgili metin. Dünyanın her yerinde bu hareketin üyeleri var. Sizce metinde yer alan davranış yanlışlıkları nelerdir? 3. kent merkezindeki parkın ortasına hükümet binası ve kendi heykelini yaptırma projelerine karşın mücadele başlatır ve hükümeti eleştirir.ADI: İNSAN HAKLARI KAHRAMANI :Türkçe :4 :20 :Okuma :Metindeki düşüncelerle kendi düşünceleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirler. 1992’ye kadar. Wangari 1989’da. BECERİLER :İletişim. Siz olsaydınız Wangari’ nin yaptıklarına nasıl bir tepki gösterirdiniz? 346 .

hangilerini iyi kullandılar? 2. Tahtaya kalkan öğrencilere ise konuşma ve dinleme rolleri sırasında hissettiklerini sorunuz. çalışma kâğıdı Not:Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. etkili ve güzel kullanma. Türkçeyi doğru. Arkadaşlarınız etkili konuşma ve dinlemeyle ilgili kurallarda hepsini yerine getirdiler mi? Hangi kuralları yerine getirmediler. Konuşma kurallarını uygulama. benim aile içindeki yerim ve rollerim · En sevdiğim kişiler · Okulda sevdiğim ve sevmediğim kurallar · Çözmem gereken bir problem · Büyüdüğümde yapmak istediğim şeyler DEĞERLENDİRME Her bir konuşma ve dinleme etkinliği sonunda sınıfa aşağıdakine benzer sorular yöneltiniz: 1. Posterleri tahtaya asın (hazırlanamamışsa tahtayı ikiye bölerek yazın).ADI: İYİ BİR KONUŞMACI VE DİNLEYİCİ OLMAK : Türkçe : 4-5 : 30-40 : Dinleme. 347 . Gönüllü öğrencileri ikişer ikişer tahtaya kaldırıp aşağıdakilere benzer konular vererek. DERS SINIF YAKLAŞIK SÜRE ÖĞRENME ALANI KAZANIM SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin etkili konuşma ve dinleme kurallarını öğrenmelerine yardımcı olmak İşlem: 1234Posterleri hazırlayın. posterdeki kurallara uygun biçimde birbirleriyle konuşmalarını isteyin. konuşma : Dinleme kurallarını uygulama. Öğrendikleri kuralların iyi bir dinleyici ve konuşmacı olmaktaki önemi üzerinde tartışarak etkinliği sonlandırınız. 3. Posterlerdeki kuralları öğrencilerle tartışın. ARAÇ-GEREÇ-ORTAM : Posterleştirilmiş 1. çalışma kâğıdı ve 2. BECERİLER : İletişim. · Ailem.

4. 4.Kendinizi germeyin ama dikkatli olun.Hızlı olmayan ancak çok da yavaş olmayan bir tempo ile konuşun.Sizi dinleyen kişinin sizi duyabileceği kadar yüksek sesle konuşun. 2.Konuşmacının duyguları ve içinde bulunduğu durumu anlamaya çalışın. 348 . 3.Sözlerini tamamladığında konuşmacıya geri bildirimde bulunun. 5. sözleri tamamlandığında geri bildirimde bulunun. 2.Konuşmacının sözünü kesmeyin.Konuştuğunuz kişinin yüzüne bakın. 7. 6. görüşlerinizi dile getirdikten sonra farklı bir konuya geçebilirsiniz. 2.Dinleyicinin sizin konuşmalarınızı izleyip izlemediğini tartın.Konuşmacının gözlerine bakın. 10.Konuşmacıya.Konuşmadan önce ne söylemek istediğinizi düşünün.Önemli kelimeleri ve fikirleri vurgulamak için.Yüzünüzü konuşmacıya dönün. 5. ses tonunuzda inişlere ve çıkışlara yer verin. 8.Anlamadığınız bir şey olursa. aynı konuda devam edin. ÇALIŞMA KÂĞIDI İYİ BİR DİNLEYİCİ OLMAK İÇİN 1. ÇALIŞMA KÂĞIDI İYİ BİR KONUŞMACI OLMAK İÇİN 1. konuşmacı durakladığında ya da sözünü bitirdiğinde soru sorun.Konuşma sırası size geldiğinde konuyu değiştirmeyin.Konuşmacının sözlerini dinleyin ve ne söylediğini zihninizde canlandırmaya çalışın. 9. 3. söyleyeceğiniz bir şey varsa onun sözünün bitmesini bekleyin.Bildiğiniz ve sizin için önemli olan konularda konuşun.1. 7. O konuyla ilgili tepkilerinizi. 6.

SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin olumlu ve olumsuz duygularını uygun yüz ifadeleriyle göstermeleri ve tanımaları Süreç: 1. kullandıkları ipuçlarını belirterek resimlerin ifade ettiği duyguyu sınıfta paylaşır.ORTAM: Gazete ve dergilerden kesilmiş insan yüzü resimleri Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. Resimlerin hangi yönleri hangi duyguları yansıtmaktadır? 3. 2. iletişim ARAÇ. Grup kendi arasında her resim için “hangi ip uçlarıyla” duyguları bulduklarını tartışır. Kaşlar. Öğrenciler gruplara ayrılır. 5. Grupların ifadeleri arasında benzerlikler bulunmakta mıdır? 2. 3. 4. DEĞERLENDİRME 1. görünümleriyle duygular arasında bir bağlantı kurabiliyor musunuz? Sizler de yüzünüzü farklı duyguları yansıtacak şekilde değiştirebilir misiniz? 349 . ağız. BECERİLER : Yaratıcı düşünme.ADI: RESİMLERİN SÖYLEDİKLERİ DERS : Türkçe SINIF : 4-5 YAKLAŞIK SÜRE : 25-30 dakika ÖĞRENME ALANI : Görsel Okuma KAZANIM : Resim ve fotoğrafları yorumlar. Öğrencilerin gazete ve dergilerden kestikleri resimlerin hepsi öğretmen tarafından bir araya toplanır. resimler eşit bir şekilde gruplara dağıtılır.GEREÇ. Her grup elindeki resimleri numaralar ve her resmin hangi duyguyu ifade ettiğini numaralarıyla birlikte listeler. Her gruptan bir sözcü. gözler.

evet” diye yazın. Bu kağıdın sol üst köşesinde beş küçük kare çizin. Her bir karenin etrafına bir kare çizin. başa dönün ve sadece ikinci maddede isteneni yapın. Bu sayfanın sol alt köşesine bir çarpı (X )işareti koyun. evet. 8. Bu testi ne ölçüde ciddî cevaplandırırsanız sonuç o ölçüde anlamlı olacaktır. DEĞERLENDİRME Çalışma kâğıdında sizden istenilenleri doğru yapabildiniz mi? ÇALIŞMA KÂĞIDI YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? Üç dakika süreli test: Aşağıda. 2.ADI: YÖNERGELERİ İZLEYEBİLİYOR MUSUNUZ? DERS : Türkçe SINIF : 4-5 YAKLAŞIK SÜRE : 10 dakika ÖĞRENME ALANI : Dinleme.GEREÇ.ORTAM : Çalışma kâğıdı. 4. 7. İsminizi sayfanın sağ üst köşesine yazın. Türkçeyi doğru. İkinci cümledeki isim kelimesini daire içine alın. 10. Not: Bu etkinlik rehberlik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. Başlığın devamına “evet. SÜREÇ Amaç: Öğrencilerin sözlü ve yazılı talimatlara uyması Süreç: 1. 3. 1. Öğrencilere çalışma kâğıdı dağıtılır ve uygulanır. etkili ve güzel kullanma. BECERİLER : İletişim. 9. Dört numarada değinilen karelerden her birinin içine X işareti koyun. ARAÇ. Cevaplandırmaya başlamadan önce soruların tümünü okuyun. yönergeleri ne kadar iyi izleyebildiğiniz konusunda size fikir verecek bir test vardır. Bu sayfayı kullanarak başlayın. 350 . KAZANIM : Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. okuma. Şimdi dikkatlice okumayı bitirdiğinize göre. 6. Öğretmen öğrencilere yazılı bir yönerge vereceğini ve herkesin çalışma kâğıdında yazılı yönergeyi dikkatlice okuyarak bu doğrultuda davranması gerektiğini söyler. 11. Yedi ve sekiz numaralı cümleleri bir daire içine alın. Bu sayfanın başlığının altına imzanızı atın. 5. 2.

Her mesleğin kendine özgü yanları üzerinde düşüncelerini alın. Fotoğraflarda neler gördüklerini tartışın. Öğrencilere hangi mesleğe ilgi duyduklarını sorunuz. Gönüllü öğrencileri tahtaya kaldırıp seçtiği bir meslekle (mesleğin adını vermeden) ilgili konuşturun. Niçin özellikle bu mesleğe yöneldiklerini açıklamalarını isteyiniz. Diğer öğrencilerden tanıtılan mesleği tahmin etmelerini isteyin. BECERİLER : İletişim. Not: Bu etkinlik girişimcilik ara disiplininin hazırlamış olduğu bir etkinliktir. 3. ARAÇ-GEREÇ-ORTAM: Değişik meslekleri yapanları gösteren fotoğraflar. Fotoğrafları tahtaya asın. 351 . 2. Öğrencilere başka hangi meslekler olduğunu sorunuz. Türkçeyi doğru. 3. DEĞERLENDİRME 1. 5. Süreç: Mesleklerle ilgili fotoğraflar getirin.ADI: MESLEKLER DERS : Türkçe SINIF :5 YAKLAŞIK SÜRE : 30-40 ÖĞRENME ALANI : Görsel Okuma KAZANIM : Resim ve fotoğrafları yorumlar. 6. etkili ve güzel kullanma. 1. 2. 4. SÜREÇ Amaç: Mesleklere ilgilerini yöneltme ve meslekleri tanıma.

F. YÖNTEM VE TEKNİKLERİ 352 . ÖĞRENME TÜR.

yöntem ve tekniklerinden yararlanılmaktadır. 353 . dinleme ve konuşma becerilerini. dinleme. Öğretmenlerin uygulamada bunların yanında diğer yöntem ve tekniklerden de yararlanmaları beklenmektedir. görsel okuma ve görsel sunu ile ilgili öğrenme türlerinin açıklamaları verilmektedir. Bu nedenle sesli okumaya ağırlık verilmelidir. okumaya yoğunlaşma. tonlama ve telaffuza dikkat etmeden konuşmaktadır. Araştırmalar. Sesli okuma öğretmene öğrencilerin okuma becerilerinin gelişimi hakkında fikir verir. ilköğretim düzeyinde sesli okuma becerilerini geliştirmeden sessiz okumaya geçmenin öğrencinin konuşma becerilerinin gelişimini olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir.2. tonlama ve telaffuza dikkat etmeden okumakta ve bu becerilerini yeterince geliştirememektedir. seslendirme. Sesli okuma öğrencilerin dil ve zihinsel becerilerini geliştirir. vurgu ve tonlama becerilerini. konuşma. yazıları görme. Bunlar yapılandırıcı yaklaşımla ele alınmakta ve açıklanmaktadır. anlama ve zihinde yapılandırma işlemlerinden oluşan karmaşık bir süreçtir. Sessiz okuma göz ve zihin aracılığıyla yapılmakta ses telleri. Sesli okuma ilk okuma-yazma öğretim sürecinde ayrı bir önem taşımaktadır. • Kelime tanıma ve anlama becerilerini. kelime ve cümleleri tanıma. Sesli okumayla öğrenci okuma sürecini izler. Ayrıca dikkat geliştirme. Öğretmen örnek okumalar yapmalı ve öğrencileri sesli okumaya cesaretlendirmelidir. ÖĞRENME TÜRLERİ Bu başlık altında okuma. Bu durum konuşmaya yansımakta ve öğrenci vurgu. 1. İlk okuma yazma öğretim sürecinde öğrenciler sesli okumayla. yazma. Çünkü sessiz okumada öğrenciler vurgu. kontrol altına alır ve yönlendirir. Bu nedenle sesli okuma çalışmalarına ilköğretim boyunca gerekli ağırlık verilmelidir. 1. yöntem ve teknikleri aşağıda verilmektedir. anlama ve zihinsel becerileri geliştirme daha kolay olmaktadır. • Dikkat ve öğrenme becerilerini geliştirmektedir. Sessiz Okuma Kelime ve cümleleri seslendirmeden yapılan okumaya sessiz okuma denilmektedir. anlama gibi becerileri geliştirmeye katkı sağlar. Sınıflar) Öğretim Programı’nın amaçlarını gerçekleştirmek için çeşitli öğrenme tür. Sesli Okuma Sesli okuma. dinleme. Sessiz okumayla okuma.ÖĞRENME TÜR YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Türkçe Dersi (1-5. 1. dil ve kulak okuma sürecinden çıkarılmaktadır. • Ses. • Okuma. Öğrencilerin dil ve zihinsel becerilerini geliştirmede önemli olan bazı öğrenme tür.1.

nedenleri. Sessiz okumaya dördüncü ve beşinci sınıfta sesli okuma kadar yer verilmelidir. bir konuşmada aktarılan duygu. tahminleri yazılı ve sözlü olarak paylaşma. Sessiz okuma sonrası okunanların anlaşılma durumu kontrol edilmelidir. tartışmaları değerlendirme ve problem çözme gibi işlemleri gerektirmektedir. Özetleme: Kendi kelimeleriyle metindeki önemli olayları kısaca özetleme. Sorgulama: Metnin içeriği ile ilgili sorular sorma. tutarlılığı gibi yönlerini sorgulayarak dinlemedir. öğrenme-öğretme sürecinde aktif olması ve öğrenmekten zevk alması için gerekli koşullar sağlanmalıdır. öğrendiği bilgi ve becerileri günlük yaşamına aktarmakta ve uygulamaktadır. okuyucunun metinde işlenen düşüncelerdeki tutarlılık ya da tutarsızlıkları. öğrenmesi gerekenlere kısa sürede ulaşmakta. Açıklama: Metinde anlaşılmayan yerleri ve güçlükleri açıklama. Öğrenci sessiz okumayla daha hızlı okumakta. çelişkileri.3. görüşleri karşılaştırma. 354 . düşünce üretme. Bu dinlemeyle öğrenci. zamanını ve gücünü daha iyi kullanmasına katkı sağlamaktadır. Sessiz okuma uygulamalarında öğretmen aşağıdaki tekniklerinden yararlanmalıdır: Tahmin etme: Metni okumadan önce inceleme. aynı zamanda bilgiyi edinme. Sessiz ve sesli okuma uygulamaları birlikte yürütülmelidir. düşünceleri düzenleme. Sorgulayıcı dinlemede öğrenci konuşmacının görüşünü paylaşmasa da olaylara tarafsız bakabilmelidir. analiz etme. 1. Sorgulayıcı dinleme öğrencinin zihinsel becerileri yanında diğer becerilerini de etkilemekte ve geliştirmektedir. Sorgulayıcı Okuma Okuma sırasında.Sessiz okuma öğrencinin kendi kendine okuyup öğrenmesine. Öğrencilerin sessiz okuma becerileri ikinci ve üçüncü sınıfta aşamalı olarak geliştirilmelidir.4. bağımsız çalışmasına. düşünce ve bilgilerin doğruluğu. metnin yazılma nedenlerin. metnin içeriğini tahmin etme. sorgulama yapma. Sorgulayıcı okuma. aktif olarak öğrenmekte ve kendini sürekli geliştirmektedir. Öğrencilerin ilköğretim yıllarında sorgulayıcı dinleme becerilerini geliştirmesi. Sorgulayıcı Dinleme Sorgulayıcı dinleme. bir dizi soruyla olguların neden-sonuç ilişkilerini araştırma. Sessiz okumaya ilköğretim birinci sınıfta başlanmalıdır. 1. Bu nedenle öğrenciler sessiz okumaya özendirilmelidir. Bu durum öğrenme alışkanlıklarının kazanıldığı ve kalıcı hâle geldiği ilköğretim yıllarının iyi değerlendirilmesini gerektirmektedir. verilen örneklerin uygunluğu ya da yeterliği hakkında kendine sorular sorarak okumasıdır. Sorgulayıcı okuma. çıkarımlarda bulunma. açıklama ve kavramlar arasındaki ilişkileri yapılandırma biçimidir.

1.6. yere ya da kişiye dikkatle gözlemlenmelidir. içsel yaşantıyla ve dünyaya bakış tarzıyla ilgilidir. ortak karar verme ve sorun çözme gibi becerilerini de geliştirmektedir. Gözlem. çünkü kandırma amaçlı konuşmalarda iş birliği yoktur. İkna edici konuşmada ileri sürülen görüşler kabul edilebilir nitelikte olmalıdır. soru ve kuşkularını giderecek kanıtlar sunma. dikkat çekme. herkes aynı ilgi ve bilgi ile bakmayacağı için gözlemin tamamen aynı ayrıntıları içermesi mümkün değildir. gelin vb. değerlendirme gibi işlemlerdir. İkna edilecek konuda değişik görüş ve bilgilerle karşıdakinin dikkatini çekme. iş birliği yapma ve iki taraf için de yarar sağlamayı amaçlamaktadır. inandırma. Sorgulayıcı Konuşma Öğrencinin bir fikre katılıp katılmadığını.) dış görünüşü açıklayarak yazmadır. İkna edici konuşma beceri gerektirir. Betimleyici Yazma Bir nesnenin (oyuncak. Bunlar sıralama. karşıdaki kişiyi kandırma anlamına gelmez. anlamayı sağlama. 1. İkna edici konuşma. otobüs durağı vb. sınıflama. düşünce ve bilgiler dikkatle seçilerek çeşitli zihinsel işlemlerden geçirilmektedir. Böylece konuşmayı dinleyen kişi farklı görüşlerden etkili olanları ayırırken söylenenleri hemen ret ya da kabul etmemesi gerektiğinin bilincine varır. özetleme. ana fikri aralıklarla tekrar ederek hatırlatma ve son olarak da yapılmak isteneni açıklamadır. karşıdaki kişiyi kontrol altına alma söz konusudur. İkna edici konuşmanın yapıldığı süreçte karşıdaki kişinin kendi düşünce süreçlerinin bilincine varması ve başkalarının farklı düşünce süreçlerini de göz önünde bulundurması sağlanır. Bu konuşma türü öğrencilerin iş birliği yapma.1. karşısındakini kırmamaya dikkat etmelidir. Betimlemede aynı zamanda ortamla ilgili hissedilenlerden de söz edilebilir. araba. canlı bir dille ve somut örneklerle konuyu anlamasını sağlama. atlıkarınca vb. eleştirme. 355 . arkadaş.7. İkna edilen kişi de kendi iradesiyle verdiği kararın sorumluluğunu taşımalıdır. Sorgulayıcı konuşmada kullanılan kelime ve cümlelerin seçimi de dikkatle yapılmaktadır. tartışma.). Sorgulayıcı konuşma öğrencilerin konuşarak düşünme ve anlama becerilerini geliştirmelerine önemli katkı sağlamaktadır. birikimle. İkna Edici Konuşma Bir konuşma türü olan ikna edici konuşma beş adımda gerçekleştirilmektedir. Bunlar. analiz-sentez yapma. tekrarlama ve istenileni açıklama aşamalarıdır. Sorgulayıcı konuşmada zihindeki duygu. Betimlemede ayrıntılar önemlidir.) ya da bir kişinin (bir bebek. Betimleme aynı zamanda “iç görünüş” dediğimiz. Betimlenecek nesneye.5. Ancak. nedenleri ile anlatması ve öne sürülen gerekçeleri sorgulayarak konuşmasıdır. bireyin davranışları ve duyguları ile ilgili olan kişilik özelliklerini de kapsar. İkna eden kişi. bir yerin (piknik alanı. Oysa ikna edici konuşma. ilişki kurma.

1. Nesne Betimlemesi Bir nesnenin neye benzediğini yazma işlemidir. Bunun yanı sıra bir yerin betimlenmesinde eğer görüntüde kişiler varsa onlar hakkında da bilgi verilmesi gerekir. Gerek görülürse yazıyı okuyan kişi yapılan betimlemeye göre nesnenin resmini çizerek görselleştirebilir. Betimlenen yer ile ilgili görüntünün iç mekânda mı yoksa dış mekânda mı olduğu önemlidir.7.2. • Dış Görünüşü Betimleme Bir kişinin betimlenmesi bir nesnenin ya da yerin betimlenmesinden daha karmaşık ve etkileyicidir. Nesne betimlenirken rengi. Ancak. sandalye. onu hiç tanımayan bir kişinin onunla karşılaşmadan onu tanıması anlamına gelir. lamba gibi nesnelerin bir iki özelliğinin verilmesi yeterlidir. Yer betimlemesi söz konusu mekân. öğrencinin tanıdığı basit bir nesne seçilmelidir. duvarlar. Bir oda betimlenecekse sadece odanın içi betimlenmeli. o yerin neye benzediğini yazma işlemidir. onun nasıl biri olduğunu da anlatmanız gerekir. Betimleme aynı zamanda arka planda görülenleri de (dağlar. bir insanın neye benzediğini değil. 1. Kişi Betimlemesi Kişinin betimlenmesi iç görünüş ve dış görünüş açısından yapılmaktadır.7. daha önce onu hiç görmemiş okuyucunun betimlemeyi okuduktan sonra.1. nesneler ve nesnelerin o mekân içerisindeki yerinin betimlenmesinden oluşur. Çünkü. davrandığı neler hissettiği. Bunun için. Betimlenen nesne. betimlenecek yer dışarıdaysa pencereden bakınca neler görüldüğü şeklinde sınırlandırılmalıdır.3. Bir kişinin tam bir betimlenmesi onun nasıl düşündüğü. yer betimlemelerinde. Yer Betimlemesi Bir yerin betimlenmesi. 1.7. betimlenen yerdeki nesnelere tek tek odaklanıp onların ayrıntılı betimlemeleri yapılmaz. Sadece odadaki bir tahta koltuk. boyutları ve şekli hakkında bilgi verilir. gökyüzü vb. 356 . onu gözünde canlandırmasını sağlayacak ölçüde açık ve belirgin ifadeler içermelidir. betimlenen yer genel hatları ile anlatılır.) içerir.

Aşağıdaki tabloda bir kişinin dış görünüşünün betimlemesinde kullanılabilecek özelliklere örnekler verilmiştir. Yaş yaşlı orta yaşlı genç yakışıklı orta boylu ideal kiloda beyaz kısa çirkin kısa 20 yaş civarında güzel sevimli sade tıknaz Görünüş hoş Boy Beden uzun tombul siyah Saç uzun Göz Yüz şişman zayıf kızıl sarışın kahverengi dalgalı ela kırışık çilli örgülü at kuyruğu kıvırcık düz mavi kare gri oval kahverengi yeşil yuvarlak uzun 357 .

Hikâye edici yazmada olaylar peş peşe sıralanır. Olayların Oluş Sırası Karışık Olarak Verilen Cümlelerden Hikâye Yazma Aşağıda karışık hâlde verilen cümlelerin. o sahneye ilişkin neler hissettiğini kaydetmelidir. nefret. bir yeri ya da bir kişiyi betimlemekten daha farklıdır. 1. güven. duygunun adını bulmayı okuyucuya bırakmak önemlidir. otobüse ya da servise bindiğinizi. kıskançlık. olayların oluş sırasına uygun olarak yazılması istenir. okula gittiğinizi. Bu şekilde sona doğru gidilir. tereddüt) anlatırken duyguyu yüzde ve bedendeki yansımaları ile vermeye çalışmak. hayal kırıklığı.1. bir anıyı.Kurt büyük annenin kıyafetlerini giydi ve onun yatağına yattı. Hikâye Edici Yazma Hikâye edici yazma. Kişinin duygularının betimlenmesi sürecinde betimlenecek duygu sanki bir filmin bir sahnesinin durdurulması gibidir.• İç Görünüşü (Kişinin Duygularını) Betimleme Bir kişinin duygularından söz etmek bir nesneyi. Ayrıca. Betimlenen kişinin duygularını (mutluluk. Örneğin bir arkadaşınıza bu sabah kalktığınızı. Bir olayın. 1. zaman) kullanarak anlatmadır. Örnek 1: Konu: Kırmızı Başlıklı Kızın Hikâyesi ---. olayların oluş sırasına göre anlatılması. kek yaparken içindeki malzemelerin sırasına uygun olarak konulması gibi. coşku. yer. bir durumu hikâye unsurlarını (karakterler.8. yaptığınız işlerin sıralanması olduğu gibi aynı zamanda da bir hikâyedir. Her cümlenin solunda bırakılan boşluğa bir numara verilerek olaylar olması gereken sırayla yazılmalıdır. Öğrenci. Hikâye etme en basit şekilde hikâye yazmadır.8. derslere girdiğinizi söylediğinizde bu. kahvaltı yaptığınızı. Bir başlangıcı ve bitişi vardır. heyecan. Bir tarihçi bir gün ya da dönemle ilgili olayları anlatırken hikâye edici yazma yönteminden yararlanır. 358 . utanma. Olaylar aşamalı olarak başlangıçtan bitişe doğru sıra ile yazılır. Bazen bir durum için farklı kişilerin. kızgınlık. olay. korku. Hikâye etmenin günlük hayatta önemli bir yeri vardır. bir insan birden çok duyguyu aynı anda yaşayabilir. Örneğin. hayret. sevgi. üzüntü. giyindiğinizi. bir dönemi. yönerge verirken yapılacak olanların sıra ile anlatılması da hikâye edici anlatımdır. duygular birbirinin içine girmiş olabilir. Bir nesneyi ya da yeri betimlemek iyi bir gözlem yapmayı ve ne yazacağınızı iyi bir şekilde planlamayı gerektirir. bir ya da birkaç kişiyi. farklı duygular hissetmesi mümkündür.

büyük annesine götürmesi için hazırladığı kurabiyelerin olduğu bir sepet. ---. İkna edici yazma aynı zamanda öğrencinin kendi düşüncesini öne sürmesi anlamına da gelir. ---. ---.Kırmızı başlıklı kız.Kurt.Kırmızı başlıklı kızın annesi.2. ---. ---. dişlerini fırçala. Başlangıçla bitiş arasında yazılanlar tamamen öğrencinin kendi isteği doğrultusunda yön bulur.8.Okula git. 1.---.Kırmızı başlıklı kız ormana doğru yola çıktı. ---. kurtla karşı karşıya gelmişti.Kahvaltı yap.Kırmızı başlıklı kız büyük annesinin evine vardı.Elini yüzünü yıka. ---.Saatin zilini kapat. İkna Edici Yazma İkna edici yazma önemli bir yazma türüdür.Derse gir.Avcılar geldi ve kırmızı başlıklı kızı kurttan kurtardı. Örnek 2: Konu: Bir Günüm ---. Öğrenci hikâyenin başlangıç cümlesinden bitiş cümlesine kadar kendi yolunu çizmelidir. ---. Tek kural.Kurt. kırmızı başlıklı kızı yemek üzereydi. başlangıçtan bitişe kadar konuyu değiştirmeden yazmaktır. ---. ---. çok komik olabilir ya da bir gerçeğe veya kurguya dayalı olabilir. ---.Yataktan kalk. ---. 1.Evden çık.9. Hikâyenin Ortasını Yazma Bu tür etkinliklerde daha uzun ve daha kısa hikâye yazma fırsatı verilir. ona verdi. büyük annenin evine gitti. Hikâye çok ciddî. İkna edici yazmada öğrencinin kabul 359 .Giyin. ---.

babası ona “Haydi yatağa…” dediğinde. Eğer yazdığı yazı yeterince ikna edici olursa öğrenci istediği şeyi elde edebilir. durum ve davranışları istediği biçimde aktardığından bunların nasıl değişebileceğiyle de ilgilidir. bir kişi bir yerin ikliminin çok sıcak olduğunu ileri sürüyorsa sizin buna karşı o yerin ikliminin çok güzel olduğunu söylemeniz yerine.. 1.1. İkna edici yazma ile ilgili örnek konular: — Okulda kurallara gerek vardır. Örneğin. Bunu sağlamak için öğrenci. -meli” gibi ifadelerle sunarsa ortaya çıkan durumu onaylıyor demektir. Öğrenci ortaya çıkan durumu onaylamıyorsa o zaman “-dır” ifadesi yerine “-mamalı” ifadesini kullanmalı ve kendi düşüncesine göre durumun niçin yanlış olduğu veya ona niçin karşı çıktığını nedenleriyle açıklamalıdır. Aynı zamanda dinleyicide ya da okuyucuda reklamı yapılan ürünü satın alma isteği uyandırması gerekir. isteğini ve bunun gerekçelerini çok iyi belirtmelidir. Örneğin. — Mutlu olmak için para önemli değildir vb.9. “.etmediği bir düşünceye karşı mücadele etmesi de söz konusudur. Bu reklamların çoğunda insanların almayı düşünmediği pek çok ürün çeşitli ikna etme yöntemleri kullanılarak satın almaya özendirilir. Öğrenci ikna edici yazmada. gazete ve broşürlerde yer alan reklâmlar okuyucuyu ikna etmeye yöneliktir. nedenlerden dolayı sizden isteğim . Örneğin.” demesi onun ikna olması için geçerli bir nedendir. Eğer bir düşünceye karşıysanız bu düşüncenin tersi bir düşünceyle yola çıkmak çok uygun olmaz. Öğrencilerin ikna etme yeteneklerini geliştirmek amacıyla onlara şu doğrultuda bir çalışma yaptırılabilir: 360 . Eğer cümleyi “-dır.. Babasının “Çünkü çok geç oldu. Bu tür yazılar çoğunlukla hayal etmeyi. tahmin etmeyi ve görüş belirtmeyi gerektirir.. İkna edici yazmada. İkna edici yazma daha çok öğrencinin değerlerini nasıl açıkladığı ve gösterdiği ile ilgilenir.”. öğrenci bir şeyin nasıl olması ya da olmaması gerektiği hakkındaki düşüncelerini belirtir. o yerin ikliminin çok soğuk olmadığını söylemeniz daha uygun olur. İkna edici yazmada öğrenci öncelikle ne gibi bir değişiklik istediğine karar verir. -dir” gibi kesin ifadelerden kurtarıp “-malı. Dergi. Amaç sadece bir şeye inandırmayı sağlamak değildir. Reklam Yazma Reklam yazma özel bir ikna etme türüdür.. Düşüncesine göre ortaya çıkan durumun doğru ve onun onayladığı bir durum olduğunu nedenleriyle açıklaması gerekir.” gibi bir ifade kullanılması ikna etmek için uygun olabilir. İkna edici yazmak için isteğinizin başkaları tarafından kabul edilebilir olması gerekir. “Neden baba?” diye sorar. İnandırıcılık mantıklı delillerle desteklenmelidir. Çocuklar mutlaka “neden” sorusunu sorarak kendisine iyi bir neden sunulmasını ister. —Teneffüslerde müzik yayını yapılması için okul yönetiminden istekte bulunuyorsunuz. “Büyük ve güçlü olabilmen için uykuya ihtiyacın var.

şampuan. Ürünün tüketicinin dikkatini çekici bir. sabun. Bu çekici özellikleri nasıl bir görüntü ile beraber sunmayı düşündüklerini yazmaları istenir. 3. 361 . iki özelliğini mutlaka yazmaları istenir. herhangi bir ürün hakkındaki memnuniyetsizlikleri yetkili kişilere bildirmek için yazılan yazılara “şikâyet yazısı” denir. ürünle ilgili şikâyetlerse ürünün alındığı dükkân ya da mağazaya yapılmalıdır. Listeden bir ürünü seçmeleri istenir.”. Öğrenciler böyle bir durumla ilgili şikâyet mektubu yazmak için mağazaya geri vermek istedikleri ürünü belirler. 1. 2. “Rengi farklı çıktı. Herhangi bir hizmetin yetersizliği ile ilgili şikâyetler yetkili kurumlara.9. 5. Karşılaştırmalı Yazma İki ya da daha fazla nesne. 6.”. “Gösterildiği şekilde çalışmıyor. şeker vb. bisküvi. kullanmaz kırıldı. Ürün çeşitleri listesi (magazin dergisi. “Beklentilerimi karşılamadı. Karşılaştırma yazılarında nesne. yapısı ya da kullanımı ile ilgili şikâyet varsa bu şikâyet ürünün alındığı mağazaya bildirilmelidir. “Rengi soldu. kişi veya yerin benzer ve farklı yönlerini ele alarak yazmadır. ölçüsü.) verilir. görüntüsü.10. 7.2. Ürünün fiyatını belirlemeleri istenir.”.”. “Kullanır. 1.”. Ürünün iyi ve yeni özelliklerini bir yere yazmaları belirtilir. Eğer alınan bir ürünün bedeni. Öğrenciler 2 ya da 3 – 4 kişilik grup çalışması yapmak üzere ayrılır. Belirlenen ürün hakkındaki memnuniyetsizliklerini ve ürünün sorunlu yanlarını bir şikâyet mektubu ile ilgili yerlere yazarlar. Şikâyet Yazısı Herhangi bir hizmetin yetersizliği.1. “Paket dolu değildi. 4. 8. Örnek konular: —Ailenizin şimdiye kadar oturduğu evleri birbiriyle karşılaştırınız. yetersizliklerden bir veya birkaçını seçebilirler. farklı özellikleri de ayrı bir paragrafta verilebilir.” vb. kişi ya da yerin benzer özellikleri bir paragrafta. Reklamı yapılacak olan seçtikleri ürüne yeni bir ad bulmaları istenir. İsterlerse kendi belirledikleri yetersizlikleri yazabilir ya da “Resimdeki görüntüsüne benzemiyor.

—Bildiğiniz iki oyunu birbiri ile karşılaştırınız. ● Öğrenci. yazma konusunda kendine güven geliştirinceye kadar yazdıklarını eleştirmeyiniz. Metni yazarken iş bölümü yapılır. yazının sayfaya nasıl yerleştirildiği üzerinde durulur. Gruptaki her bir öğrenci metnin bir bölümünü yazabileceği gibi. Planlı Yazma Öğrencilerin bir yazıyı planlı yazma yöntemine uygun olarak yazmaları. 1. uygun sorularla yazıları çözümleme sürecine dâhil edilmelidir. Ön Hazırlık ● Giriş.11. Paylaşarak yazma öğrencilerin grup hâlinde bir ürün ortaya koymasını sağlar ve sosyal ilişkileri geliştirir. gelişme ve sonucun nasıl bölümlendiği. amacı ve ana fikri açıkça anlaşılan örnek yazılar sınıfa getirilir. giriş. —Sevdiğiniz iki yemeği birbiri ile karşılaştırınız. Dikkat Edilecek Hususlar Planlı yazma yöntemini uygularken aşağıdaki hususlara dikkat ediniz: ● Yazmanın yararlarını anlatınız.—Tatilinizi geçirdiğiniz yerleri karşılaştırınız. metnin tümünü de birlikte yazabilirler. 362 . ●Başlığın. Önemli olan öğrencinin her gün farklı konularda yazması değil bir konuyu planlı yazma sürecine uygun olarak yazması. Örnek yazılar birkaç ders saati boyunca sınıfla birlikte çözümlenir (Öğrenciler. —Beğendiğiniz iki televizyon programını birbiriyle karşılaştırınız. sonuç bölümleri iyi oluşturulmuş. gelişme. ● Metin çözümlenirken düşüncenin nasıl oluşturulduğu. a. ana fikrin nasıl saptandığı.). yazma sürecini öğrenmelerini ve bu yolla yazma becerilerini geliştirmeyi kapsamaktadır. konusu. yazının içeriğini ve ana fikrini yansıtıp yansıtmadığı. İş Birliği Yaparak (Paylaşarak) Yazma Öğrencilerin bir konu hakkında küçük gruplar hâlinde birlikte çalışarak bir metin oluşturmasıdır. 1. b.12. Bu süreç birkaç güne yayılabilir. sonucun nasıl bağlandığı. amacın ve konunun nasıl bir işlevi olduğu örneklerle anlatılır. süreci iyi anlaması ve bu yolla yazma becerisini geliştirmesidir.

Öğrencinin kendi yeteneğini keşfetmesine. İlk değerlendirmede. ● Amaçlara uygun ana hatların neler olabileceğini tartışınız. Uyarılarınız doğrultusunda yeniden yazmaları için kâğıtları geri veriniz. ● Konusu. Sınıfça üzerinde anlaşmaya vardığınız ana hatları tahtaya yazınız ve öğrencilerden seçtikleri amaca uygun olan ana hatları belirlemelerini isteyiniz. İyi olan yanlarını vurgulayınız. gelişme ve sonuç bölümlerinde işleyecekleri düşünceleri cümlelere dönüştürmelerini ve yazmaya başlamalarını isteyiniz. Daha sonra öğrencilerin iyi yazılarından örnekler seçerek sergileyebilirsiniz. yazma konusunda bir bilinç geliştirinceye kadar) duvar gazetesinde sergileyiniz. Akıllarına gelenleri not etmelerini ve sonra bunlar arasından seçim yapmalarını söyleyiniz. 363 . sonuç) işleyeceklerini belirlemelerini isteyiniz. hangi bölümlerde (giriş. ● Yazdıkları için onu her fırsatta ödüllendiriniz. amaç ve ana hatlara uygun olarak oluşturulmuş mu? Düşünceler giriş. yazarken hata yapmaktan korkmamalarını. ● Öğrencinin her yazısını (öğrenci yazmayı benimseyinceye. gelişme. ● Giriş. İlk Taslağı Oluşturma ● Yazma konusunu beyin fırtınası yoluyla belirleyiniz.● Öğrencinin yazma isteğini ve yazma girişimlerini destekleyiniz. hatalarını tekrar tekrar düzeltme şanslarının olduğunu söyleyiniz. Öğrenciye yol gösteriniz ama müdahale etmeyiniz. ● Öğrencilere. gelişme ve sonuç bölümlerine uygun bir biçimde düzenlenmiş veya oluşturulmuş mu? gibi hususlara dikkat ederek küçük uyarılarla öğrenciyi ikinci taslağı yazmaya yönlendirin. Bu konuda yazarken ne gibi yazma amaçları olabileceğini tartışınız ve bunlara örnekler veriniz. amacı ve ana hatları belirlenmiş olan yazıyı yazmak için ana hatlar çerçevesinde düşünceler oluşturmalarına zaman veriniz. Yazının konusu ve amacı belirlenmiş mi? Düşünceler konu. ● Öğrencilerin seçtikleri düşünceler arasından hangilerini. üslubunu bulmasına izin veriniz. c.

● Sonuç bölümünde ise giriş ve gelişme bölümünde söylenenleri özetleyen çarpıcı bir ifade ile yazının bitirilmesi gerektiğini söyleyiniz. d. benzetmeler karşılaştırmalar yapmalarını ve gerçekliği herkes tarafından kabul gören bilgilerden yararlanmaları gerektiğini söyleyiniz. Ana fikri desteklemek için örnekler vermelerini. ● Ana fikri destekleyecek ve açıklayacak örnekler vermelerini isteyiniz. ● Gelişme bölümünde. ÖZ DEĞERLENDİRME FORMU 1 2 3 4 5 6 7 Yazımın konusunu belirledim. böylece konunun okuyucuya tanıtılmış olacağını söyleyiniz. Sonuç bölümünde.ç. Ana fikri destekleyecek ve açıklayacak örnekler verdim. konunun ve amacın ne olduğu hakkında genel bir giriş yapılması gerektiğini. giriş bölümünde tanıtılan konunun ana fikir çerçevesinde geliştirildiğini belirtiniz. Gelişme bölümünde. Bu uyarılar doğrultusunda yazıyı ikinci kez yazmalarını isteyiniz. İkinci Taslağı Oluşturma ● Düşüncelerini konu dışına çıkmadan. ● Öğrencilerinize metnin giriş bölümüne çarpıcı bir düşünceyle başlamalarını yazının tümünde neler işleneceğini. Giriş bölümünde çarpıcı bir düşünceye yer verdim. Değerlendirme İkinci taslağı yazma çalışmalarını tamamladıktan sonra “Öz Değerlendirme Formu”nu dağıtarak öğrencilerinizin kendilerini değerlendirmelerini isteyiniz. Yazımın amacını belirledim. giriş ve gelişme bölümünde bahsettiklerimi özetledim. Evet Kısmen Hayır GENEL DEĞERLENDİRME FORMU 1 2 Olaylar mantıklı bir şekilde sıralanmış mı? Yazının amacı açık ve anlaşılır bir şekilde verilmiş mi? Evet Kısmen Hayır 364 . amaçtan uzaklaşmadan ve ana fikri destekleyecek biçimde oluşturmalarını söyleyiniz. Yazımın ana hatlarını belirledim. giriş bölümünde tanıttığım konuları ana fikir çerçevesinde geliştirdim.

teknikleri kullanmasıdır. üst başlık. çelişkileri. metnin ana fikrini onu destekleyen yardımcı fikirleri ve ayrıntıları saptamaya çalışın.13. haritalaştırma. tutarsızlıkları. 1. Okuma sırasında not alırken şöyle bir yol izlenebilir: • • • Metni hızla gözden geçirin. konuyu resimlemesi. Metni tekrar okuyun. ya da katıldığı durumları.3 4 5 6 7 8 9 Açıklayıcı ve etkili kelimeler seçilmiş mi? Düşünce akışı net mi? Akışı bozan anlatımlar var mı? Farklı eylemler ve kelimeler mi kullanılmış yoksa aynı kelimeler mi tekrar edilmiş? Gereksiz ya da eksik kelimeler var mı? Çarpıcı. Metni okuyun. Not Alma Not alma öğrencinin dinlediği ya da okuduğu konunun özünü yakalamak amacıyla kısaltmalar yapması. 365 . mantıksal bir temele oturtarak karşı olma ya da destekleme nedenleriyle birlikte aşamalı bir şekilde yazmasıdır. alt başlıklar ve görsellere dikkat ederek metin hakkında genel bir fikir edinin. sembol kullanma vb. yazan kişinin bir konu hakkında. Sorgulayıcı Yazma Sorgulayıcı yazma.14. akılda kalıcı bir giriş yapılmış mı? Yazı okuyucuları düşünmeye yönlendiriyor mu? Bağlaçlar doğru kullanılmış mı? 10 Cümleler anlamlı ve kurallı bir şekilde sıralanmış mı? 11 Okuyucunun zihninde canlı bir resim oluşturuyor mu? 12 Okunaklı olarak yazılmış mı? 13 Yazı kâğıt yüzeyine iyi yerleştirilmiş mi? 14 Okuyucu grubunu dikkate almış mı? 15 Yazmaya istek duyuyor mu? 1. katılmadığı noktaları. önemli gördüğünüz yerlerin ya da bilgilerin altını çizin.

bununla birlikte= . Önemli gördüğünüz yerleri not alırken ve zihin haritası oluştururken yeni bilgileri eski bilgilerle ilişkilendirmeye çalışın. işareti bunun sonucunda demektir. Merkeze aldığınız ana fikrin ya da önemli bilginin çevresine önem derecesine göre ilişkilendirdiğiniz diğer bilgileri. nelere vurgu yaptığına yoğunlaştırın. bağlaçları kendinize göre işaretler geliştirerek gösterebilirsiniz. kısaltmalar yaparak notlar alın. Önemli noktaları farklı örnekler vererek tekrar anlatır. bütünü anlamaya ve konunun özünü kavramaya çalışın.• Ana fikri veya önemli bilgiyi merkeze alarak bir zihin haritası oluşturun. Bu ipuçlarına dayanarak önemli bulduğunuz yerleri. > işareti < işaretinden daha önemli demektir. Örneğin. Dikkatinizi konuşmacının yüzüne. ses tonuna. Örneklere dikkat edin. vb. fakat= . Ayrıntılarla fazla ilgilenmeyin. fikirleri. Bir plan veya taslağa uygun olarak not alın. kendiniz de benzer örnekler biliyorsanız bunu da notlarınıza ekleyin. daha sonra kendi cümlelerinizle açık ve anlaşılır biçimde özet bilgiye dönüştürün. Konuşmacının sesini ve bedenini kullanma biçimi size konuşmanın önemli yerleri hakkında ipuçları verecektir: o o • Konuşmacı çok kısa bir süre (bir veya birkaç saniye) susarak öğrencinin dikkatini yoğunlaştırmasını bekler. ilişkileri oklar çıkararak. Bu size dinleyeceğiniz konu hakkında bilgi verir. Kendi kelimelerinizle oluşturduğunuz cümlelerle konunun özetini çıkarın. Örnek olarak. • • • 366 . şema veya zihin haritası oluşturarak) birbirleriyle ilişkilendirin. • • Dinleme sırasında not alırken şöyle bir yol izlenebilir: • • Dinleyeceğiniz konunun başlığına dikkat edin. Aldığınız notları görselleştirerek (işaretler ve oklar kullanarak. kavramları yerleştirin. Aldığınız kısa notları. Verilen örneklere dikkat edin. Altını çizdiğiniz ve zihin haritasına yerleştirdiğiniz kavramları. bilgileri kısaltmalar yaparak.

Gözlem sırasında öğrencilere not tutma alışkanlığı kazandırılmalıdır. tartışmaları ve değerlendirmeleri Türkçeyi kullanma becerisiyle yakından ilişkilidir. 2. toplanan materyaller.1. Öğrenciler. gözlem çalışmaları ve inceleme gezileri sırasında gördüklerini ve işittiklerini not etmeleri. belge toplayıp bunlar üzerinde inceleme yapmaları. Gözlem ve İnceleme Gözlem. bir nesneyi ya da bir gerçeği anlamak için olay. alınan fotoğraf veya filmler. 367 . YÖNTEMLER Bu başlık altında Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda yer alan bazı yöntemler açıklanmaktadır.2. disiplin problemleri olmaması için organizasyonun çok iyi yapılması gereklidir. Gözlem planının öğrencilerle ve hatta velilerle yapılması. plana öğrencinin ve velisinin katkısının sağlanması önemlidir. Gözlem sürecinde aşağıda hususlara dikkat edilmelidir: • • • • • • • • Gözlenecek varlık veya olay kendi doğal şartlarında olmalıdır. Gözlem ve inceleme. Öğrencilerin. Gözlem sonunda gözlem sonuçlarını görmeye yönelik bir değerlendirmenin yapılması esastır. Bu süreçte gözlem sırasında tutulan notlar. gittikleri yerlerde neye dikkat edeceklerini. ses kayıtları vb. Gözlemin amaç veya amaçları olmalıdır. İnceleme ise ele alınan bir konu ya da olayın özelliklerini ve ayrıntılarını tam olarak anlamaya çalışmak için yapılan yöntemli çalışmalardır. nesne ya da gerçeğin çeşitli belirti ve koşullarını izleme ve inceleme işidir. neyi gözleyeceklerini bilmelidirler. Gözlemin bir gezi ile birlikte olmasının gerektiği durumlarda. Öğrencilerin gezi sırasında gözlem ve incelemelerini not edebilecekleri bir gezi raporu örneği aşağıda verilmiştir. bazı durumlarda gördüklerini yazılı olarak anlatmaları. bir olayı. Gözlem planlı yapılmalıdır. birbirini tamamlayan iki uğraş gibidir. ayrıntılı olarak değerlendirilmelidir.

GEZİ RAPORU ÖRNEĞİ Öğrencinin Adı ve Soyadı: Gezilen yerin adı: İzlenen veya görülen yerler veya güzergâh: Gezinin amacı nedir? Gezi sırasında ortaya çıkan sorunlar: Gezeceğiniz yerle ilgili ön araştırma yaptınız mı? Gezdiğiniz yerin isminin anlamı veya hikâyesi var mı? Gezdiğiniz yerle ilgili en ilginç olan neydi? Gezdiğiniz yöreye ait efsane veya söylenceler var mı? Varsa neler? Gezdiğiniz yerde daha önce hangi medeniyetler kurulmuştur? Gezdiğiniz yerle ilgili aklınızda kalan en çarpıcı görüntü nedir? Gezdiğiniz yerlerin fotoğrafını çektiniz mi? Sizce gezi amacına ulaştı mı? Ulaşmadıysa neden? Gezdiğiniz yeri haritada gösterebilir misiniz? 368 .

Rol Oynama Rol oynama. kütüphane. Öğrencileri belli bir konu üzerinde düşünmeye yöneltmek. Problem. Problem -anlaşılması için.4. amaca uygun olanlar seçilir ve seçilenler problemin çözümüne yönelik olarak değerlendirilir. ● Öğrencilerin ilgisini çeken. ● Tartışma sırasında öğrencilere kendisini ifade edebileceği kadar süre verilmelidir. başkalarının kimliğine bürünerek onların düşündüklerini. Tartışma sürecinde aşağıdaki önemli kurallara dikkat edilmelidir: ● Öğretmen ve öğrencilerin tartışmaya önceden hazırlıklı olmaları gerekir. kitle iletişim araçları vb. Bu yöntemde önce öğrencilerle birlikte problem belirlenir. ● Sorular öğrencileri düşünmeye sevk eden türde. açık uçlu olmalıdır. bir grup öğrencinin belli bir konunun kavranması amacıyla karşılıklı görüşler. öğrencilerin hayat boyu kullanabilecekleri karar verme ve çözüm üretme yeteneklerini geliştirmek için kullanılan bir yöntemdir. güncel konular seçilmelidir.Problem Çözme Problem çözme. süresi ve tartışmada neler yapılacağı net olarak belirlenmelidir.2. Buradan hareketle problemle ilgili veriler toplanır. Seçilen öneriler denenir. Uygun çözüm önerileri seçilir. nasıl 369 . kişilere veya süreye uygunluk açısından değerlendirilir.3. neler hissettiklerini ve nasıl davrandıklarını anlamasına fırsat verir. Son olarak problem çözme sürecinin bütün aşamaları öğrencilerle birlikte değerlendirilir. konu ile ilgili anlaşılmayan noktaları aydınlığa kavuşturmak ve konuya ilişkin bilgileri pekiştirmek.2. Öğrencilere verilere nasıl ulaşabilecekleri.) nasıl yararlanabilecekleri ve topladıkları verileri nasıl düzenleyebilecekleri konusunda rehberlik edilir. ● Her öğrencinin tartışmaya katılması sağlanmalıdır. Elde edilen veriler amaca. çeşitli bilgi kaynaklarından (internet. ● Öğrencilerin kendilerini rahat hissedebileceği bir ortam oluşturulmalıdır. öğrencilerin. öğrencilerin kendi yaşantılarıyla ilgili ve güncel olmalıdır. fikirler. eleştiriler üreterek o konuyu kapsamlı ve detaylı olarak irdelemesi şeklinde tanımlanabilir. 2.tanımlanır ve sınırlandırılır. 2. öğrencinin konu hakkındaki ön bilgilerini öğrenmek gibi amaçlarla tartışma yapılabilir. ●Tartışmanın amacı. Tartışma Tartışma.

Rol dağıtımında öğrenciler seçilirken oynanacak rollerin genel özellikleri hakkında da bilgilendirilmelidir. harflerin nasıl yazılacağını. Gösteride yapılacaklar basitten karmaşığa doğru sıralanmalıdır. Bu yöntemin kullanılmasında şunlara dikkat edilmelidir: Gösterinin amacı öğrencilere açıklanmalıdır. örneğin. Ortam (sınıf. Rol oynamanın sonunda. ilk uygulamalarda gönüllü ve rolünü iyi canlandırabilecek olanların rol alması sağlanmalıdır. Uygulamadan önce yapılacak etkinliklerin ayrıntıları iyi belirlenmelidir.Rol oynarken aşağıda verilen bazı kurallara dikkat edilmelidir: Canlandırılacak durum ya da olay öğrencilerle birlikte seçilmelidir. bir şeyin nasıl yapılacağının açıklanması ve uygulamalı olarak gösterilmesidir. bir şiirin nasıl okunabileceğini. salon vb.) oynanacak rollere uygun olarak düzenlenmelidir. öğrencileri etkin kılmak. Bütün sınıfın izleyebileceği ve anlayabileceği şekilde yapılmalıdır. verilen bilgilerin bir nasıl grafiğe dönüştürülebileceğini gösterirken kullanılabilir. Bu yöntem uygulanırken şunlara dikkat edilmelidir: ▪ Oyunun bir amacı olmalı ve oyunun sonunda amaca ulaşılıp ulaşılmadığı değerlendirilmelidir. Öğretmen önceden hazırlık yapmalıdır.Oyunlar Oyunlar. ▪ Öğretmen oyunu sürekli kontrol etmelidir. 2.Gösteri Bu yöntem. öğrenilen konuyu ilgi çekici hâle getirmek. sınıfta oyuna ve oyunun amacına ilişkin tartışma ortamı oluşturulmalı. Hem görerek hem de işiterek öğrenme imkânı sağlar. 2. Türkçe derslerinde bu yöntem. Rolleri prova etmeleri için yeterli zaman verilmelidir. değerlendirme yapılmalıdır. 370 . Öğrenciler rol dağıtımında görev almaları için cesaretlendirilmeli.6. rahat bir ortamda. zevk alarak öğrenmelerini sağlamak amacıyla kullanılan bir yöntemdir.5.

371 .▪ Oyunlar basit ve öğrencilerin ilgisini çekecek özellikte olmalıdır. Anlatım Anlatım yöntemine. Yazım ve noktalama kurallarına uyulmalıdır. soru sorulmasına ve öğrencilerin not tutmalarına imkân verilmesine dikkat edilmelidir. 8. kısa ve tam cümleler ile anlatım yapılmalıdır. bir eseri ya da konuşmayı özünü. ▪ Her oyuna bir ders saatinin 5-10 dakikası ayrılmalıdır. Geniş zaman ifadeleri kullanılmalıdır. 7. Öğrencinin eseri kendi ifadeleriyle özetlemesi önemlidir. bir konuya giriş yaparken. Özetlerken dikkat edilmesi gerekenler şunlardır: Metin dikkatlice dinlenmeli/okunmalıdır. ana hatlarıyla kısaltmak şeklinde tanımlanabilir. 2. 2. sınıftaki tüm öğrencilerin katılmasına olanak vermelidir. amacını ve yapısını bozmadan. öğrencilere söz hakkı verilmesine. Bu yöntemin uygulanmasında görsel ve işitsel araçlardan yararlanılmasına. Basit. İşlenen konuların öğrencilerin yaşantılarıyla bağlantıları kurulmalıdır. ▪ Öğrencilerin düzey ve yeteneklerine uygun olmalıdır. bilgi aktarırken ya da özetlerken başvurulmaktadır. Metnin ana ve yardımcı düşünceleri belirlenmelidir. Özetleme Özetleme. ▪ Oyunlara dersin ortasında ya da sonunda yer verilmelidir. ▪ Oyun. Özette metinden doğrudan yapılan alıntılar tırnak içinde verilmelidir. Okunan/dinlenen metin üzerinde önemli görülenler işaretlenmeli ya da not alınmalıdır.

En fazla 15 dakika süre ayrılmalıdır. TEKNİKLER Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda yer alan bazı tekniklerin açıklamaları verilmektedir. olay ya da sorun üzerinde aynı anda beyin fırtınası yapılamaz. Öğrencilerin fikirlerini çekinmeden söyleyebileceği. Bir diğer amaç da öğrencilerin bir işi (örneğin. Etkinliği yönlendirecek ve verimliliği artıracak nitelikte bir başkan gereklidir. Öğrenciler sınırsız düşünmeye özendirilmelidir. rahat bir sınıf ortamı oluşturulmalıdır. Tek konuya odaklanılmalıdır. dinleme ve konuşma alışkanlıkları kazanmalarında. olabildiğince çeşitli seçenekleri göz önünde bulundurmalarını sağlamaktır. Birden fazla konu. 6. 3. 2. İleri sürülen fikirler herkes tarafından duyulmalıdır. öğrencilerin bir konu.3. Beyin fırtınası yöntemi. Bu yöntemin başarılı olabilmesi.1. Soru-Cevap Türkçe dersinin öğretiminde soru cevap öğrencilerin düşünme. Öğrencilerin ileri sürdükleri fikirler asla eleştirilmemelidir. sunulan bütün fikirlerin kaydedilmesine bağlıdır. öğrencilerin yaratıcı düşünme becerilerini geliştirmektir. Öğrencilerin tümünün cevabı düşünmelerini sağlamak için soru tüm sınıfa yöneltilmelidir. Bu teknik uygulanırken şunlara dikkat edilmelidir: 1. Sorunun cevabını düşünmeleri için öğrencilere yeterli zaman verilmelidir. 7. olay ya da sorun hakkında düşünmeleri. çok sayıda fikir üretmeleri ve mantıklı olup olmadığı endişesine kapılmadan kendilerini ifade etmeleri anlayışına dayalıdır. 3. bir hikâyeye başlık bulmak) başarmak için.2. Beyin Fırtınası Beyin fırtınası. 3. 4. 5. Beyin fırtınasının uygulanmasında dikkat edilmesi gereken önemli kurallar şunlardır: 1. Temel amaç. Kaydedilen fikirler beyin fırtınasının amacına göre değerlendirilerek sıralanmalı veya gruplandırılmalıdır. 372 . İleri sürülen her fikir kaydedilmelidir. 2. 8. 9. iletişim becerilerini geliştirmelerinde aynı zamanda anlamayı kontrol etmede başvurulan önemli bir tekniktir. küçük veya büyük gruplarda kullanılabilir.

Rahatlamada hem fiziksel hem de zihinsel rahatlama söz konusudur. Drama çalışmalarında dikkat edilmesi gereken bazı kurallar şöyle sıralanabilir: Drama etkinliklerini uygulamak için önce uygun bir ortam oluşturulmalıdır. Bu aşamanın amacı. bir fikri. Seçilen yer. soruların yöneltilmesinde adaletli olunmalıdır. Değerlendirmede ise oynama sürecinde neler hissettikleri sorularak öğrencilerin kendi davranışları hakkında bilinçlenmeleri ve diğerlerinin davranışları üzerinde düşünerek empati geliştirmeleri sağlanır. 3. Oynama (Esas çalışma): Bu aşamada liderin (genellikle öğretmen) dikkat etmesi gereken nokta oyunlarda aşırılığa kaçmamak ve katılımcıları gereğinden fazla yormamaktır. ön bilgilerini kullanarak yapılandırması. 6. Doğru cevap anında pekiştirilmelidir. Öncelikle gönüllü öğrencilere cevaplama fırsatı verilmeli. doğaçlama. Yanlış cevap veren öğrenciler kesinlikle küçük düşürmemeli. kendilerini ifade etmeye hazır hâle gelmeleri. anlamlandırması ve canlandırmasıdır. gösterilen harekete uygun ritim tutma gibi çalışmalar yaptırılabilir. rastgele seçilmelidir.3. 5. öğrencileri rahatlatmak ve olayın tamamlandığını hissettirmektir. doğru cevabı bulmaları için yönlendirilmelidir. öğrencilerin bir yaşantıyı. 373 . Çalışma grubunun özelliklerine uygun oyunlar seçilmeli ve oynanmalıdır. öğrencilerin fiziksel. koşulları uygun. Drama süreci üç aşamalı olarak planlanmıştır: a. birbirleriyle kaynaşmaları ve rollerine dikkatlerini yoğunlaştırmalarını sağlamaktır. 4. zihinsel ve ruhsal olarak iletişime. Soruya cevap verecek öğrenci. rahat bir ortam olmalıdır.3. Özellikle rahatlama ve dikkat sağlama çalışmaları sırasında öğrencilerin birbirlerine dokunmayacakları bir alanın seçilmesi gerekir. Rahatlama ve değerlendirme çalışmaları: Eklem yerlerinin rahat hareket ettirilmesi. öğrencileri düşünmeye yönlendirebilecek sorular tercih edilmelidir. canlandırma vb. Öğrencinin konu hakkındaki bilgisini öğrenmeye yönelik sorular yerine açık uçlu. Buna göre drama. b. Drama Drama tekniği. kasların yumuşatılması ve öğrencilerin sakinleştirilmesi amacıyla etkinliklerin sonunda kullanılır. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda daha çok “yaratıcı drama” anlamında ele alınmıştır. Burada amaç. bir kavramı ya da bir beceriyi. zıplama. c. bir olayı. tiyatro ya da drama tekniklerinden yararlanılarak bir grup çalışması içinde. Isınma ve rahatlama çalışmaları: Müzik ya da ritim eşliğinde yürüme. Rahatlamayı kolaylaştırmak için ortamda sakin bir müzik ve sözel yönergeler kullanılır. koşma. sınıfta oturdukları sıraya veya liste sırasına göre değil.

Bu ortamda eleştiri yapabilmeleri. onu oluşturan parçaları ve bunların birbirleriyle bağlantılarını gösteren bir görselleştirme tekniğidir. konuyla ilgili ön bilgilerini hatırlayabilecekleri ve yansıtabilecekleri bir ortam içerisinde olmaları gerekir. Kavram Haritası Kavram haritası. drama için yeterli süre ayrılmalıdır. bir kavramı. kavramın onu oluşturan parçalarla birlikte bir bütün olarak görülmesini. ilgi göstermesi ve gerekli hareketleri yapabilmesi için istekli ve gönüllü olmaları önemlidir. İlk kez drama yapılan grupta.4. Herhangi bir etkinliğe dikkatini yoğunlaştırması. Yaş ve gelişim düzeyiyle birlikte grubun özellikleri dikkate alınarak gruptaki öğrenci sayısına karar verilmelidir. kavramla ilgili yeni bilgilerin toplanmasını ve onların kavramla olan ilişkilerinin görülmesini sağlar. 3. Öğrencilerin gerek oyuncu. Kavram haritaları. 374 . Sayı bu niteliklere göre değişmekle birlikte 10-12 kişilik grupların ideal olduğu unutulmamalıdır. kolaylıkla anlaşılmasını. Grubun sayısı önceden belirlenmelidir. Etkinlik seçiminde öğrencilerin görüşleri dikkate alınmalıdır. daha sonra karmaşık çalışmalara doğru gidilmelidir. kavram hakkında bilginin uzun süre akılda kalmasını. öğrencilerin kavramla ilgili ön bilgilerini öğrenmeye ve yazılı bir metni daha anlaşılır hâle getirmeye yardımcı olur. İş birliği ve gerekli ortamı sağlamak için acele edilmemeli. Her drama etkinliğinden sonra etkinlik hakkında değerlendirmeler yapılmalıdır. sosyal. Öğrenciler kendi seçtikleri etkinliklere daha iyi yoğunlaşır ve bunlardan zevk alırlar. çalışmalara basitten başlanmalı. duygusal ve bilişsel yönden bireysel farklılıklarının farkına varabilmeleri sağlanır.Öğrencilerin gelişim düzeyleri dikkate alınmadır. Ayrıca. Bilginin zihinde somut ve görsel olarak düzenlenmesini sağlar. gerekse izleyici konumundayken. Rol alan öğrenciye başarısız olma kaygısı yaşatmamak için gerekli önlemler alınmalıdır.

KAVRAM HARİTASI ÖRNEĞİ KALEM Yapılır Kullanılır KALEM Tahta Plastik Metal Çeşitleri d Yazmak Boyama Çizmek Tükenmez Kalem Keçeli Kalem Kurşun Kalem Dolma Kalemi 375 .

Balık kılçığı tekniğinde izlenecek aşamalar şöyle sıralanır: ▪ Araştırılacak sorun.5. Neden (Gürültü Kirliliği) Alt Sebepleri: …………………………. öğrencilere karmaşık sorunları analiz etmede yardımcı olur. hedef oluşturma.. ………………………… ………………………… 3. ▪ Balık kılçığı tekniği. ▪ Problemin oluşmasına yol açan sebepler ya da etkenler önem sırasına göre. çalışmadaki herkesin nedenler hakkında daha çok bilgi sahibi olmasını sağlar. ………………………… ………………………… Problem (Çevre Kirliliği) 3. rapor hazırlama vb. bir problemin nedenlerinin saptanmasına yardımcı olur. Balık Kılçığı Balık kılçığı tekniği. ▪ Problemin nedeni belirlendikten sonra çözüm aşamasına geçilir. Notları daha yaratıcı biçimlerde almaya. teker teker balık kılçığının yan kılçıklarına yazılır. Toplanan veriler sadece problemlerin ne olduğunu gösterir. sınıf düzeyinde bir metinde geçen sorun ve bu sorunun başlıca nedenleri balık kılçığı tekniği ile görselleştirilmiştir.. Neden (Su Kirliliği) Alt Sebepleri: …………………………. teşhis koyar. Neden (Görüntü Kirliliği) Alt Sebepleri: …………………………. daha kolay hatırlamaya ve üzerinde çalışılan konuyu net bir şekilde anlamaya yardımcı olur. Alt etmenler tek tek incelenerek probleme katkıları belirlenmeye çalışılır.. yani belirlenen problem. toplantı ya da sunum hazırlığı. Neden (Hava Kirliliği) Alt Sebepleri: …………………………. Zihin Haritası Zihin haritaları not alma. Aşağıda örnek olarak 4-5.6.. ………………………… 4. BALIK KILÇIĞI ÖRNEĞİ 1. 376 . ▪ Yazılan yan etkenlerin her birinin altına olası alt etmenler sıralanır. Öğrencilerle birlikte yapıldığından. amaçlar için kullanılan bir öğretim tekniğidir. ………………………… ………………………… 2. balık kılçığının baş tarafına yerleştirilir.3.

Bu teknik diğer not alma tekniklerinden tamamen farklı. Önemli konular üzerinde yoğunlaşmayı sağlar. çizilir. Sadece ana kavramlar ve imgeler not alınarak okunur. konular arasında daha önce fark edilemeyen ilişkilerin görülmesini sağlar. Temel başlıklar. boyut ve görsel imge içerir. Zihin haritaları. Zihin haritaları var olan bilgilerin görsel resminin oluşturulmasını sağlar. En önemli nokta zihin haritası yapmaya başlamadan önce ön yargılardan arınmaktır. 377 . Zihin haritası hazırlarken. Dalların çiziminde farklı renkler kullanılabilir. Tüm temel ve alt başlıklar gözden geçirilir. şekil vb. Sembol ya da şekillerle görselleştirilir. Birbirleriyle ilişkili olanlar tespit edilerek farklı renkte bir kalemle ilişkilendirilir. kelimelerin yanı sıra renk. Beyaz kâğıtlara renkli kalemler kullanılarak çizilmesi uygun olur. o başlığı ifade edecek sembol. resim. Bu yöntem bilgilerin hafızada tutulmasının yanında kolay bir şekilde kâğıda aktarılmasına da yardımcı olur. Belirlenen konu başlığı. Beyni ve yaratıcılığı geliştirir. Gerekli görülen başlıkların yanına. Yazının yanına konuyu çağrıştıracak bir resim ya da simge çizilir. yaratıcı düşünceyi ortaya çıkartan ve kişiye zaman kazandıran bir yöntemdir. ince dallar yardımıyla ayrıntılandırılır. Zihin haritalarında sonradan ek veya düzeltme yapılabilir. Zihin haritaları. Ana konuyu destekleyecek temel alt başlıklar. Hatırlama gücünü arttırır. kâğıdın merkezine kalın büyük harfler ile yazılır. temel başlıkları destekleyici alt başlıklar yazılır. Hedefler belirlenirken. Zaman kazandırır. İnce dallara. merkezden çıkan kalın dallara yazılır.Bu teknik bilginin algılanması ve saklanmasına uygundur.

dergi. Bilgisayar. Yaz Düzenle Bilgiyi Yapılandırma 378 . gazete vb. Öğretmen vb.ZİHİN HARİTASI ÖRNEĞİ ÖDEV HAZIRLAMA Teslim Et Bilgi Topla Görüş Alma ve Son Kontrol Kaynak Tarama Kontrol Et Oku Araştır Görüş Yazma Kitap. Uzman. İnternet vb.

G. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 379 .

Sınıflar) Öğretim Programı’nda. kısa cevaplı. Programın bu anlayışı öğrencilerin bilgi ve becerilerini ölçme ve değerlendirmede farklı değerlendirme yöntemleri kullanılmasını gerektirmektedir. süreci değerlendirmeye yönelik gözlem formları. öğrenci ürün dosyaları vb. Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda bilgi ve becerilerin değerlendirilmesinde çoktan seçmeli. Öğretmenler çeşitli ölçme ve değerlendirme araçlarıyla öğrencilerin gelişim sürecini. ne bildiklerini belirlemeye yarayan bir süreç olarak görmektedir. Türkçe Dersi (1-5. bu sürecin öğrencinin gelişimine ilişkin bilgi toplama çalışması olduğu unutulmamalıdır. ölçme ve değerlendirme ile sadece öğrenme ürünü değil. görüşmeler. öğrenme ve dil gelişim düzeylerini belirlemeli ve bu konularda öğrencileri bilgilendirmelidirler. öğrencilerin öğrenme süreçleri de izlenir ve bu süreç değerlendirilerek gerektiğinde kullanılan etkinlikler. araç ve yöntemler kullanılmaktadır. yöntem ve teknikler değiştirilir. Türkçe Dersi Öğretim Programı değerlendirmeyi. öğrencilerin neyi bilmediğini değil.Sınıflar) Öğretim Programı”nın “İlköğretim Okulları Öğretim Programlarında Ölçme ve Değerlendirme Çalışmaları ile İlgili Ortak Açıklamalar” bölümünde verilmiştir. öğretim yöntemlerinin etkinliğini anlamak için yapılır.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme ve değerlendirme öğrenme-öğretme sürecinin ayrılmaz bir parçasıdır. bireysel farklılıkları dikkate alan öğrenci merkezli öğrenme modeli benimsenmiştir. gelişim durumlarını belirlemek. öz değerlendirme formları. Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda. Öğrencilerin başarılarını. Ölçme ve değerlendirme sürecinde öğrencilerde sınav kaygısı yaratılmamalı. açık uçlu sorulardan oluşan testlerin yanında. boşluk doldurma. eşleştirmeli. 380 . Ayrıca ölçme ve değerlendirmeye ilişkin ayrıntılı bilgiler “İlköğretim Matematik Dersi (1-5. Verilen formlar örnek niteliğinde olup öğretmen tarafından geliştirilebilir.

C. Söz varlığını kullanır. HAZIRLIK Ön hazırlık çalışmalarına katılır. Okuma çalışmalarına katılır. ANLAMA Görsel okuma çalışmalarına katılır. Sonuç değerlendirme çalışmalarına katılır. yöntem ve teknik belirler. Dinleme çalışmalarına katılır. Yazma çalışmalarına katılır. Amaç belirler.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Süreç değerlendirme çalışmalarına katılır. Tür. Görsel sunu çalışmalarına katılır. Ç. Tür ve sunu şeklini belirler.ÖĞRENME-ÖĞRETME SÜRECİNİ GÖZLEM FORMU Açıklama: Bu form öğrenme-öğretme sürecinde öğrencilerin yapılan çalışmalara katılma durumlarını gözlemek amacıyla hazırlanmıştır. Diğer derslerle ve ara disiplinlerle ilişkilendirme çalışmalarına katılır. Tarih: EVET KISMEN HAYIR 381 . KENDİNİ İFADE ETME Zihinsel hazırlık çalışmalarına katılır. Söz varlığını geliştirme çalışmalarına katılır. D. Anahtar kelimelerle çalışmalarına katılır Metni tanıma ve tahmin etme çalışmalarına katılır. Metni inceleme çalışmalarına katılır. Adı ve Soyadı: GÖZLENECEK AŞAMALAR A. B. Anlamı bilinmeyen kelimelerle çalışmalarına katılır. Konuşma çalışmalarına katılır. ZİHİNDE YAPILANDIRMA Günlük hayatla ilişkilendirme çalışmalarına katılır. Araştırma yapar. Konu ve amaç belirler Yöntem ve teknikleri belirler. Zihinsel hazırlık çalışmalarına katılır.

……………………………………………………… ……………………………………………………… Yazma Yeterli Değil Gelişiyor İyi ( ) ( ) ( ) Açıklamalar:………………………….……………………………………….... ………………………………………… ………………………………………… ………………………………………… Açıklamalar:……………………………………….. birinci ve ikinci dönem sonunda. ……………………………………………………..ÖĞRENME ALANLARI DEĞERLENDİRME FORMU Açıklama: Bu form. Açıklamalar: ……………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… 382 ..... …………………………………………… …………………………………………. Öğrencinin Adı ve Soyadı: Sınıfı: Dinleme Yeterli Değil Gelişiyor İyi ( ) ( ) ( ) Yeterli Değil Gelişiyor İyi Tarih: Öğrenci Numarası: Konuşma ( ) ( ) ( ) Açıklamalar: ………………………… ………………………………………… ………………………………………… ………………………………………… Okuma Yeterli Değil Gelişiyor İyi ( ) ( ) ( ) Açıklamalar: ……………………………………. …………………………………………. ……………………………………………………… ……………………………………………………… ……………………………………………………… Görsel Sunu Yeterli Değil Gelişiyor İyi ( ) ( ) ( ) Görsel Okuma Yeterli Değil Gelişiyor İyi ( ) ( ) ( ) Açıklamalar: …………………………… ….. öğrencinin öğrenme alanlarındaki gelişimini gözlemek amacıyla hazırlanmıştır.

nerede. nasıl. Serbest okumalar yaparım. Dinlediklerimle ilgili sorular sorarım ve sorulara cevap veririm. İzlenim ve deneyimlerime dayalı yazılar yazarım. Akıcı konuşurum. Diğer kazanımlar için benzer formlar geliştirilebilir. tiyatro. Duygu. Bilmediğim kelimelerin anlamlarını araştırırım. Metnin türünü dikkate alarak okurum.ÖZ DEĞERLENDİRME FORMU Açıklama: Bu form öğrencinin öğrenme alanlarında kendini değerlendirmeleri amacıyla hazırlanmıştır. Dinlediklerimle ilgili kendi yaşantımdan ve günlük hayattan örnekler veririm. niçin ve kim sorularına cevap ararım. ne zaman. haberleri ve düşünceleri sorgularım. Okuduğum metnin hikâyenin haritasını oluştururum. düşünce ve bilgilerimi görselleştirmede renkleri kullanırım. Kitle iletişim araçlarıyla verilen bilgileri. kukla vb. Duygu. Dinleyicileri önemsediğimi onlara hissettiririm. Dinlediklerimi zihnimde canlandırırım. Okuma amacımı belirlerim. Yazmak için hazırlık yaparım. TOPLAM GÖRSEL OKUMA VE GÖRSEL SUNU YAZMA O K U M A KONUŞMA 383 . Başlıktan hareketle metnin içeriğini tahmin ederim. Okuduklarımda ne. Bu form örnek olması amacıyla bazı kazanımlar alınarak yapılmıştır. düşünce ve izlenimlerimi drama. Okuduğum metnin ana fikrini belirlerim. Reklamlarda verilen mesajları sorgularım. Görgü kurallarına ve değerlere uygun konuşurum. Beden dilini kullanırım. yollarla sunarım. Öğrencinin Adı ve Soyadı: Sınıfı : Öğrenme Alanları D İNLE ME Tarih: Öğrenci Numarası: DERECELER KAZANIMLAR EVET KISMEN HAYIR Dikkatli dinlerim. İş birliği yaparak yazılar yazarım. müzikli oyun. düşünce ve hayallerimi sözlü olarak ifade ederim. Bütün yazılarımı bitişik eğik yazı ile yazarım. Açık. anlaşılır bir şekilde okurum. Duygu. Sunum için hazırlık yaparım. Olayları oluş sırasına göre yazarım.

Hikâyedeki en beğendiğim olayı. başka bir hikâyedeki veya kendi hayatımdaki bir olayla karşılaştırdım. Adı ve Soyadı: Hikâyenin Adı: Tarih: Hikâyenin Yazarı: ÖLÇÜTLER Hikâyedeki kahramanların isimlerini söyledim. Hayır Bazen Evet 384 . Hikâyeyi. Hikâye ile ilgili hissettiklerimi açıkladım. Hikâyedeki sorunları açıkladım. Hikâyedeki sorunların çözümlerini açıkladım. karakteri nedenleriyle belirttim. Hikâyedeki ana düşünceyi açıkladım. Olayın geçtiği yeri betimledim.HİKÂYE ANLATIMI ÖZ DEĞERLENDİRME FORMU Açıklama: Bu form öğrencinin sözlü veya yazılı hikâye anlatımında kendini değerlendirmesi amacıyla hazırlanmıştır. Öğretmenin öğrencilerinin hikâye anlatımlarını değerlendirmek amacıyla bu forma benzer formlar geliştirilebilir. Olayları oluş sırasına göre anlattım.

Deneyim ve anılarını anlatır. Grup konuşmalarını ve tartışmalarını dinler. 1 – Hayır 2 – Bazen 3 . okuma sırası ve sonrasında metinle ilgili soruları 385 . Okumak için hazırlık yapar. Üstlendiği role uygun konuşur. Konuşmasında olayları oluş sırasına göre anlatır. Diğer kazanımlar için benzer formlar geliştirilebilir. Bir fikre katılıp katılmadığını nedenleriyle ortaya koyar. Konuşmalarında sebep-sonuç ilişkileri kurar. Noktalama işaretlerine dikkat ederek okur. Bu form örnek olması amacıyla bazı kazanımlar alınarak yapılmıştır.Evet ÖĞRENCİNİN ADI VE SOYADI KAZANIMLAR Dikkatini dinlediğine yoğunlaştırır.GÖZLEM FORMU Açıklama: Bu form öğrencilerin kazanımlarla ilgili gelişimlerini gözlemek amacıyla hazırlanmıştır. Okuduğu kelimeleri doğru telâffuz eder. Bir etkinliğin veya işin aşamalarını anlatan yönergeleri uygular. Okuma öncesi. Ön bilgilerini kullanarak okuduğunu anlamlandırır. Dinlediklerinin konusunu belirler. Dinlediğini anlamlandırmada ön bilgilerini kullanır. Akıcı okur. Konuşurken dinleyicilere sorular sorar ve sorulara cevap verir. Konu dışına çıkmadan konuşur. Öğrencilerinizin yeterlik düzeylerine göre aşağıdaki dereceleri kazanımların karşısına yazınız. Dinlediklerinde geçen bilmediği kelimelerin anlamını tahmin eder.

Okuduğunun ana fikrini belirler. niçin ve kim (5N1 K) ögelerini vurgular.4 ). Sunumlarında içeriğe uygun görseller seçer ve kullanır. Bütün yazılarını bitişik eğik yazı ile yazar. Okuduklarında hikâye unsurlarını belirler. öğrenciniz 86 puan almış ise. Yazılarında ne.cevaplandırır. İş birliği yaparak yazar. Yazılarında noktalama işaretlerini doğru yazar ve yerinde kullanır. an vb. sembol ve işaretlerin anlamlarını bilir. TOPLAM Değerlendirme Bu etkinlik sonunda yapacağımız değerlendirmede öğrencilerin alabileceği en yüksek puan 111’dir. yüzde puanı 77’dir ( (86 / 111)x 100 = 77. Serbest okuma yapar. olay. Örneğin. Anlamlı ve kurallı cümleler yazar. Yazılarında sözlük ve imlâ kılavuzundan yararlanır. Çevresindeki sosyal olayları anlamlandırır ve yorumlar. yer. Okuduklarında geçen varlıkları ve olayları sınıflandırır. Duygu. düşünce ve hayallerini anlatan yazılar yazar. nerede. ile ilgili görüş ve düşüncelerini yazar. Öğrencilerin formdaki her bir ölçüte göre eksikleri var ise her bir öğrenci için bu eksiklerin olduğu alanları belirleyerek gereken önlemleri almalısınız. Duygu. nasıl. düşünce ve bilgilerini görselleştirmede renkleri kullanır. ne zaman. Buradan öğrencilerin yüzde olarak puanını da hesaplayabilirsiniz. Resim ve fotoğrafları yorumlar Şekil. Kendisine ilginç ve çekici gelen karakter. 386 . Okuduklarında duygusal ve abartılı öğeleri belirler ve sorgular.

...................................................................................... ... .................................................. Tarihi: ................................................................................................................................................................................................................................................................................................................ Öğrenci Numarası: Tarih: 387 ......................................... Seçme Nedenim: ........................................................................................ Çalışmanın Adı: ........................................ .......................................................................... 3......................... ....................................................................................................................... Tarihi: ..................................................................................... .................................. Tarihi: ............................................................................................................................................................................................................................................................................. Seçme Nedenim: ............................................................................................................................................................................. ............................ 5..................................................................................................................................................................................................................................... 2................................................................................................................... Tarihi: ................................................................................................. Seçme Nedenim: ................................................................................................................... ..... Seçme Nedenim: ............................................................... ........................................................................................................................................................................................................ ........................................................... Tarihi: ............................................................................................................................................ ....... 4............. ................................................................... ......................................................................................................................................... Çalışmanın Adı: ............................................................................ Çalışmanın Adı: ....... .......................................................................................... Çalışmanın Adı: .................................................................................................................................................................................. Tarihi: .................................................................................................................................................................. Çalışmanın Adı: ..................................ÖĞRENCİ ÜRÜN DOSYASI İÇERİK ÖRNEĞİ Adı ve Soyadı: Sınıfı : İçindekiler 1.............................. ........................................................ Çalışmanın Adı: ............................................................................................................................................................................................................... ................... Seçme Nedenim: ................. ......................................................................... ............................................................................................. Seçme Nedenim: ................................................................................................................................................................ ....................... 6...................

....................................................................................... .............. Benim için bu çalışmanın anlamı: ……………………………………………………................. ..................................................................... Öğrendiklerimle ilgili arkadaşlarıma........................................................yapardım........................................................................ ...................................................................................................................... ................................................................................... Neden bu çalışmayı sakladım? .................................................................................................................................................................................................................................................................................................. ...... Çalışmamı yaparken beklemediğim nelerle karşılaştım? ................................................................................................................................................... ………………………………………… ……………………… …………………………………………………………………………............................................................................. gösterebilirim................................... .................. .................................................................. ........................................................................................................................ ................................................................................................................................................................................................................................................................................ …………………………………………………………………………………….................................................................... .............................................. Bu çalışmayı neden arkadaşlarımla paylaştım? ........................................... ......................................... .............................................................................................. Eğer bu çalışmayı tekrar yapsaydım..ÖĞRENCİ ÜRÜN DOSYASI Adı ve Soyadı: Sınıfı : Öğrenci Numarası: Tarih: Başlık............................................................................ ................................................... 388 ............................ ................................................

.......... 2.......... 389 ................................................................................................................................................ 12...................................................Öğrenci Ürün Dosyası Değerlendirme Formu Açıklama: Aşağıdaki her bir ölçütü öğrencinize ait ürün dosyasının yeterlik düzeyini göz önüne alarak değerlendiriniz......... Adı ve Soyadı: Sınıfı : Öğrenci Numarası: Tarih: 1................. 6................. 9.............. 7......... 11.......................................................... ........................................ 4... 8..................................................................................... 10........................................................ .. ÖLÇÜTLER Çalışmaların tam olması Çalışmalardaki çeşitlilik Yeterli sayıda çalışma içermesi Çalışmaların amaçları karşılaması Çalışmaların amaca uygunluğu Çalışmaların doğruluğu Dosyanın düzenliliği Niteliği Yaratıcılığı Çalışmaların seçiminde sorumluluk alma Gelişimini gösterme Kendini değerlendirme TOPLAM Yetersiz Orta İyi YORUMLAR VE ÖNERİLER .............................. 5................................................ .................................................... .................................................................... 3.............................................

..................... Düzen Düzensiz ve bağlantısız çalışmalar konulmuş...................... .... 5................................................................................ İçerik Akıl yürütme süreçlerini geliştirici nitelikte ürünler var......ÖĞRENCİ ÜRÜN DOSYASI DEĞERLENDİRME FORMU Açıklama: Bu form öğrencilerin ürün dosyalarını değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır...................................... 3.................... YORUMLAR VE ÖNERİLER Konulması Çalışmaların Konulması gereken birkaç gereken birçok büyük bir çalışma daha var.. özenli ve bilinçli olarak düzenlenmiş Çok sayıda özgün fikir ve zengin yaratıcılığa sahip............................................Çalışmaların Yeterli çaba harcanarak Sayısı hazırlanmış çalışmaların tamamı var..................... Akıl yürütme süreçlerini geliştirici az sayıda nitelikli ürünler var.................................................................. Konuyla oldukça bağlantılı düzenleme yapılmış..... Birkaç tane niteliksiz ürün var.................................................. ............. İyi Biraz çekici/biraz düzgün Öğrenci Numarası: Tarih: Gelişmesi gerek Özensiz 1.............. Görünüş 2......................... Yaratıcılık ve Yaratıcılık Yeterince özgün Yaratıcılık ve fikir ve zengin özgünlüğe sahip........... 4.............................. özgünlük yok............................... Konuyla ilgili birkaç ürün düzenli bir şekilde konulmuş.. 390 .......................................... ...................... çoğunluğu yok.................................................... yaratıcılığı var.......................... çalışma var............ Akıl yürütme süreçlerini geliştirici çok nitelikli ürünler var..................... Rahatça okunabilen mükemmel bir düzenlenme yapılmış................................................. .................. Çok iyi Çekici bir görünümü var....... ...... Adı ve Soyadı: Sınıfı : Mükemmel Dikkatli...................

OKUMA DOSYASI 391 .H.

Eğitim Yönünden Özellikler Bunlar. Ayrıca şiir okumaya ilişkin bilgi ve etkinliklere de yer verilmektedir. sınıflarda 1 ders saati serbest okuma saati olarak ayrılmıştır. sınıflarda 2 ders saati. Bu özellikler aşağıda sıralanmaktadır. içeriğin basitten karmaşığa doğru verilmesi. Bunun yanında öğrenciler için seçilecek kitaplarda bazı özelliklere de dikkat edilmelidir. § § § § § § § § § § § Türkçeyi doğru. öğrencinin düzeyine uygun olması. Aşağıda serbest okuma saatlerinde veya diğer zamanlarda okunacak çocuk kitaplarının nasıl seçileceği. 1. 2 ve 3. Serbest okuma saatlerinde “100 Temel Eser” ile diğer kitap. 4 ve 5. Çocuk kitaplarını seçerken bazı ilkelere dikkat edilmelidir. okunan kitapların nasıl inceleneceği ve yapılacak etkinliklere ilişkin bilgiler verilmektedir. okuduklarını anlamaları. 392 . güzel ve etkili kullanma Eleştirel düşünme Yaratıcı düşünme İletişim Problem çözme Araştırma Bilgi teknolojilerini kullanma Girişimcilik Karar verme Metinler arası okuma Kişisel ve sosyal değerlere önem verme olduğundan öğrencilerin okuması için seçilecek çocuk kitaplarının bu becerileri geliştirecek özellikte olmasına dikkat edilmelidir. Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda öğrencilere kazandırılması beklenen temel beceriler. Bunların başında Türkçe Dersi Öğretim Programı'nın amaçları ve temel becerileri gelmektedir. sorgulamaları. yazarın dilinin açık ve anlaşılır olması öğrencilerin ilgisine yönelik olması gibi özelliklerdir. a. gazete ve dergilerden yararlanılabilir. düşünmeleri. Çocuklar için yazılan her kitap bu amaçlara hizmet etmeyebilir. KİTAP SEÇİMİ Öğrencilerin okumaları. dil ve zihinsel becerilerini geliştirmeleri amacıyla kitaplar iyi seçilmelidir. okuma alışkanlığı kazandırmak ve söz varlığını zenginleştirmek amacıyla Türkçe Dersi Öğretim Programı’nda 1. çocuk kitaplarında ele alınan içeriğin seçimi.OKUMA DOSYASI Öğrencilere okumayı sevdirmek.

Resimler. Ayrıca öğrenilenlerin kalıcılığını sağlamalı ve unutmayı önlemelidir. sayısı. kâğıt ve mürekkep rengi. gerçeğe yakın ve konuyla ilgili seçilmelidir. anlamlı. Kitap seçiminde bu özelliklere dikkat edilmelidir. etken. Çocuk kitaplarında kullanılan resimlere de dikkat edilmelidir. 2. fiillerin zamanları gibi özelliklerdir. Ayrıca kitabın cildi kolay açılır. Dil Yönünden Özellikler Bunlar. çekici olması ve kolay taşınabilmesi öğrencilerin ilgisini çekmektedir. çabuk fark edilen ve kolay okunan kelimeler olmasına dikkat edilmelidir. kapanır ve dağılmayacak kalitede olmalıdır. Öğrenci okuduklarıyla yaşamı arasında bağ kurabilmeli. Öğrencinin okuduğu kitaptan öğrendikleri zekâsından çok okuma ilgisine bağlıdır. OKUMA İLGİSİ Kitap seçiminde öğrencilerin okuma ilgisine de dikkat edilmelidir. aynı güçlük düzeyindeki diğer bir kitaba göre daha kolay okunmakta ve anlaşılmaktadır. Basım Yönünden Özellikler Bu özellikler. İlgi 393 . satır uzunluğu. İlgiye dönük bir kitap. net ve basit olması. oranı ve sayfadaki yeri gibi özelliklerdir. öğrendiklerini uygulayabilmelidir. Çocuk kitaplarında kullanılan cümlelerin de kısa ve kurallı olması okunabilirliği artırmaktadır. resimlerin türü. düzeni. Somut. Görsel ve basım yönünden iyi hazırlanmış bir kitap okuma ve öğrenmeyi kolaylaştırmaktadır. kuruluşu. kullanılan cümlelerin uzunluğu. basit ve tek anlam ifade eden cümlelerin daha etkili olduğunu. ç. kitabın sayfa sayısı. aşırı çizgi ve ayrıntı içermemelidir. türü. öğrencinin hoşlanacağı türden seçilmelidir. Kitaplarda kullanılacak kâğıt ışığı emen türde ve dayanıklı olmalıdır. Özne-tümleç-yüklem sırasını izleyen kurallı cümlelerin kullanılmasının daha uygun olduğunu belirtmektedir. soyut veya somut olması. Sosyolojik Yönden Özellikler Çocuk kitaplarının öğrencilerin özellikleri. Çocuk kitaplarında kullanılacak kelimelerin bilinen. Bu nedenle çocuk kitapları.b. punto büyüklüğü. kelime ve satır aralarındaki açıklık. Kitabın sayfa düzeni görme. açık ve net olmalı. oynadığı oyunlar gibi yönlerini yansıtması gerekmektedir. öğrencilerin sosyal yönden gelişimine katkı sağlayıcı olmalıdır. okuma ve anlamayı kolaylaştırmalıdır. Cümlelerin kısa. Kitabın dış görünüşünün renkli. Yazı karakteri gözü yorucu olmamalıdır. zihinde yapılandırmayı kolaylaştırmaktadır. okul yaşamı. Resimler. içinde bulunduğu sosyal çevre. Resimler konuları anlamaya ve zihinde yapılandırmaya yardımcı olmalıdır. günlük yaşamı. resimli. çocuk kitaplarında kullanılan kelimelerin seçimi. c. Bu nedenle okuma ilgisi öğrencinin kitabı okumasında doğrudan belirleyici olmaktadır. § § § Kısa cümlelerin uzun cümlelerden daha kolay öğrenildiğini. öğrencinin bildiği veya bilmediği kelimeler. tam ve tek anlam ifade etmesi. yazı türü. Öğrencinin günlük yaşamından kesitler sunmalı. Araştırmalar çocuk kitaplarında.

Öğrencilerin ilgi türlerini belirlerken Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda yer alan Zorunlu ve Seçmeli Temaların içeriklerinden de yararlanılabilir. sayısal. gerçeklerden kaçma. hayal dünyasında yaşama. 4) Geçici İlgiler: Bunlar ilginç kimselere ve bilinmeyenlere ilgi. soyut. eğlence. Okuma ilgisi sürekli olduğunda. Aileler ve öğretmenler bu ilgileri doğru belirlemeli ve buna göre kitap seçmelidirler. Öğrencilerin okuma ilgileri gelişim düzeyine ve zekâ alanlarına göre değiştiğinden sadece bu türlerle sınırlı değildir. İlgi Türü İlköğretim düzeyindeki öğrencilerin ilgi türleri. b. İlköğretim düzeyinde görülen bu okuma ilgileri. somut. Öğrencinin ilgisi bazen onu tutsak alabilmekte. pasif hareket ya da konu ağırlıklı. düşünce. sözel. bireysel ya da gruba dönük çeşitli niteliklerde olduğu görülmektedir. başkalarının düşüncelerini öğrenme ve giderek kendine özgü bir hayat anlayışı oluşturma ilgileridir. duygu. heyecanlandıran aile ve günlük yaşamla ilgili kitaplar seçilmelidir. geçici. kendi düşüncelerini ve zihinsel deneyimlerini zenginleştirme. Daha farklı ilgiler de söz konusudur. Öğrencinin okuma ilgisi onu bazen etkinleştirmekte bazen de pasifleştirmektedir. gelişimlerine ve zekâ alanlarına göre genel olarak dört grupta toplanmaktadır. aktif.çekici olmayan bir kitap öğrenciye zor gelmekte ve öğrenci kitabı okumamaktadır. kendine model arama. Buradan hareketle kitap seçerken öğrencilerin okuma ilgilerinin türüne ve niteliğine dikkat edilmelidir. Bu nedenle öğrencileri okumaya güdüleyen. 3) Çevreyi ve Dünyayı Anlama İlgileri: Çevresinde olup bitenleri ve dünyayı anlama. İlginin Niteliği Öğrencilerin okuma ilgilerinin niteliği incelendiğinde. zekâ alanlarına göre sürekli. Öğrencinin okuma ilgisi onu etkinleştirerek ilgilendiği konulara yönelik araştırmalar yapmasını ve bilgi toplamasını sağlamaktadır. § § Öğrencinin okuma ilgisi sürekli ya da geçici olabilmektedir. Böyle durumlarda 394 . zihinsel ve sosyal becerilerini geliştirmeye yönelik ilgilerle hayal. Bu aşamadaki öğrenciler bir taraftan okuma heyecanını yaşamakta bir taraftan da okuma ve anlama hızını artırmaya çalışmaktadır. a. spor gibi çeşitli okuma ilgileridir. öğrenci ilgilendiği konuları araştırıp bulmakta ve sürekli okumaktadır. Seçilen kitaplarla öğrencilerin okuma ve anlama becerilerini geliştirmelerine katkı sağlanmalıdır. 2) Kişilik ve Beceri Geliştirme İlgileri: Bunlar öğrencilerde dil. kendini kabul ettirme. bilgi edinme. kendinden geçirebilmekte veya büyüleyebilmektedir. çoğu zaman birbiri ile iç içe olmaktadır. 1) İlk Okuma İlgileri: Bunlar ilk okuma yazma sonrası öğrencilerde görülen aile ve günlük yaşama dönük ilk ilgilerdir. iletişim gibi kişisel özellikleri içeren ilgilerdir.

Bu süreçte öğrenci nedenleri araştırmakta. matematik. Öğrencinin okuma ilgisi gelişim düzeyine paralel olarak bazen somut bazen de soyut olabilmektedir. Burada önemli olan öğretmenlerin ve ailelerin öğrencilerin ilgilerini doğru belirlemeleri ve buna göre kitap seçmeleridir. Örneğin sosyal. konuya ilişkin düşünceler geliştirmekte ve çözüm yollarını bulmaya çalışmaktadır. 3. Öğrencinin okuma ilgileri bazen birbirinden farklı alanlara yönelik olabilmektedir. Konuya dönük okuma ilgileri ise tamamen mantık kullanmayı gerektiren ilgiler olmaktadır. gelişimlerine ve zekâ alanlarına göre değiştiğinden sadece yukarıda anlatılanlarla sınırlı değildir. § § § Öğrencilerin okuma ilgilerinin niteliği. Bu çalışma yazılı ve sözlü olarak yürütülebilir. yeri. Böyle durumlarda öğrenci onların ilgilerini kendi ilgisi gibi algılamaktadır. okuma alışkanlığının kazandırılması ve öğrencilerin kitapları incelemeleri amacıyla aşağıda kitap inceleme soruları verilmiştir. Bu sorular örnek ve öneri niteliğindedir. Kitaptaki ana karakterler kimlerdir? Yardımcı karakterler kimlerdir? 2.öğrenci. kontrol etmekte ve incelemektedir. Bu nedenle aileler ve öğretmenler. zamanı ve yazarı hakkında sorgulama yaptırılmalıdır. Öğrencinin ilgisi belirlenirken arkadaş veya içinde bulunduğu grubun ilgi durumlarına da dikkat edilmelidir. Karakterler 1. öğrencileri etkinleştiren okuma ilgilerine ağırlık vermelidir. Bu sorularla öğrencilere okudukları kitabın karakterleri. Öğrenci zamanla soyut konulara da ilgi duymaya başlamaktadır. § Öğrencilerde hareket ve konu ağırlıklı okuma ilgileri de görülmektedir. ilgisine yönelik heyecan duyabilmekte ve büyük çabalar gösterebilmektedir. Karakterlerden hoşlandınız mı? Hoşlanmadınız mı? Niçin? 3. öğrencinin düzeyine ve koşullara göre daha farklı sorular da sorulabilir. a. Bunlar dans. olayı. müzik gibi öğrencinin ilgi duyduğu alanlarda kitap seçimine yardımcı olunmalıdır. spor gibi harekete dayalı etkinlikleri kapsamaktadır. Hareketli okuma ilgileri daha çok dikkat gerektiren ilgiler olmaktadır. Kitapta okuduğunuz karakterler çevrenizdeki kişileri hatırlatıyor mu? Hatırlatıyorsa hangi özelliklerinden dolayı benzemektedir? 395 . İlköğretim çağında öğrencilerin okuma ilgisi zaman zaman arkadaşlarının ve içinde bulunduğu grubun okuma ilgilerinden de etkilenmektedir. KİTAP İNCELEME Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda ön görülen dil. zihinsel ve sosyal becerilerin geliştirilmesi. Okuma ilgisi somut konulara yönelik olduğunda öğrenci ilgi duyduklarını görmekte. Kitabın türüne.

Kitapta olay nerede geçiyor? Olayın geçtiği yeri betimleyiniz? Hiç böyle bir yerde bulundunuz mu? Eğer bulunduysanız. Olayların geçtiği zamanda yaşamış olsaydınız. neleri değiştirmek isterdiniz? 5. geçmişte mi. Kitapta verilen problemin çözümüne katılıyor musunuz? 6. Niçin bu karakter hikâyede önemlidir? Eğer siz kitaptaki karakterlerden biri olsaydınız. Kitabın yazarı hakkında neler biliyorsunuz? 2. 8. Bu kitaptan öğrendiğiniz en önemli şey nedir? ç. ağladınız ya da çok üzüldünüz? 12. burayı sevdiniz mi? Eğer olay farklı bir yerde gerçekleşseydi. Eğer bu kitabı başka bir arkadaşınıza önerirseniz. kitap hakkında ne söylersiniz? 9. 6. 3. Kitabın hangi bölümlerinde güldünüz. Olayların geçtiği zaman ile günümüz arasında ne tür farklılık ve benzerlikler vardır? d.4. Zaman 1. Yazarın kitabı yazma amacı sizce nedir? 5. gelecekte mi. Kitapta anlatılan olayların zamanı genel olarak nedir? 2. 5. onlara ne sorardınız? Kitaptaki iki karakteri karşılaştırınız. Benzer ve farklı yönlerini belirleyiniz. 2. hangisi olurdunuz? Niçin? Eğer bu karakterlerden biriyle tanışma şansınız olsaydı. kişi ve duygulara ağırlık veriyor? Bunu nasıl anladınız? 6. Eğer olaylar farklı bir zamanda gerçekleşseydi kitapta nasıl bir değişiklik olurdu? 4. olayda nasıl bir farklılık olurdu? Eğer o yeri ziyaret etme fırsatınız olsaydı. gider miydiniz? Neden? c. 7. Kitapta hatırladığınız en ilginç olay nedir? 8. şimdi mi olmakta? Nasıl anladınız? 3. Yazar görüşlerini desteklemek için ne tür örnekler veriyor? 4. Yazarın başka kitaplarını okumak ister misiniz? Niçin? 396 . 4. Olay 1. Kitapta kendine yakın bulduğun ve sevdiğin karakter hangisidir? Niçin? Kitaptan bir karakter seçiniz. Kitapta ana olaylar nelerdir? 2. Yazar Hakkında Bilgi 1. b. Kitaptaki problem nedir? Bu nasıl çözülüyor? 5. Yazar size ne anlatmak istiyor? Bunu nasıl anladınız? 3. Kitapta anlatılan olaylar sizce doğru mu? Siz olsaydınız ne yapardınız? 4. Yazar kitabında ne tür olay. Yazarın yazım şekliyle ilgili ne düşünüyorsunuz? 8. Kitabın başını okurken olayların sonucunu tahmin ettiniz mi? Tahmininiz ile kitabın sonu uyuşuyor mu? 7. Yazarla aynı fikirde misiniz? Neden? 7. Yer 1. 5. Kitapta hangi bölüm size komik. Olaylar. Kitaptaki olaylar nasıl gelişmektedir? 3. üzücü ve ilginç geldi? 11. Kitabın en iyi bölümünün neresi olduğunu düşünüyorsunuz? Niçin? 10.

piyes vb. tiyatro. Şiirde geçen ortamı. Kitaptaki konulardan hareketle afiş hazırlama. Şiirde işlenen konu nedir? 2. Kitabın içeriğini. Kitaptaki sorunlara farklı çözümler getirmek amacıyla çevredeki yetkililerle görüşmeler yapma. çizgi romana dönüştürme. 5. Bunlar örnek ve öneri niteliğindedir. Şiiri okumakla ne kazandığınızı yazar mısınız? 18. Şiirin en çok hangi bölümünü sevdiniz? Niçin? 3. Kitabın yazarına. Okuduğunuz şiiri arkadaşlarınızla beraber canlandırır mısınız? 9. drama. Kitapla ile ilgili olayları sınıftaki arkadaşları ile tartışma. yeri nasıl betimlersiniz? 19. Şiirin hangi bölümlerinde güldünüz. En çok sevdiğiniz benzetmeler nelerdir? 16. ağladınız ya da çok üzüldünüz? 397 . Şiiri siz bitirseydiniz nasıl bitirirdiniz? 20. Şiirin beğendiğiniz. Kitabın bir bölümünü yeniden ele alarak kendi düşüncelerine göre yeniden yazma. yayın evine ya da çevirmenine kitap hakkında düşüncelerini açıklayan bir mektup yazma. § § § § § § § § § Okunan kitabın konusu ile ilgili gazete. Şiirde geçen anlamlarını bilmediğiniz kelimeler nelerdir? 5. ŞİİR OKUMA ETKİNLİKLERİ Öğrencinin okuduğu şiirlerle ilgili etkinliklerde yararlanılacak bazı sorular aşağıda verilmiştir. Şiiri düz yazıyla ifade etseniz neler yazarsınız? 7. Kitaptaki konulardan hareketle bireysel veya grup olarak araştırmalar yapma. Şiire eklemek istedikleriniz var mı? 13. Okuduğunuz şiirden yola çıkarak yeni bir şiir yazar mısınız? 11. Kitabı resimleme. Şiiri arkadaşınızla beraber okur musunuz? 15. kitaba kapak resmi hazırlama. Bu etkinlikler daha da çoğaltılabilir. yollarla canlandırma. Bu etkinliklerden bazıları aşağıda verilmiştir. Okuduğunuz şiirle ilgili bir resim çizer misiniz? 8. Bu sorulardan yararlanarak çeşitli çalışmalar yapılabilir. öğrencinin düzeyine ve koşullara göre daha farklı etkinlikler de yaptırılabilir. KİTAP OKUMA ETKİNLİKLERİ Öğrenilenlerin kalıcılığının sağlanması amacıyla öğrencilere okudukları kitaplarla ilgili çeşitli etkinlikler yaptırılabilir. 1. Şiirden çıkarmak istedikleriniz var mı? 14. Okuduğunuz şiirden yola çıkarak oyun yazar mısınız? 17. beğenmediğiniz yerleri neresidir? 4. Kitabın türüne.4. Şiire başka hangi başlıklar yazılabilir? 12. Okuduğunuz şiirden yola çıkarak öykü yazar mısınız? 10. dergi haberleri ve fotoğraflar biriktirerek dosya hazırlama. Şiir hakkında ne düşünüyorsunuz? 6.

21. Şair size ne anlatmak istiyor? Bunu nasıl anladınız? 23. Şairin başka şiirlerini okumak ister misiniz? Niçin? 26. Eğer şairle tanışma şansınız olsaydı. ona ne sorardınız? Bu sorular ve etkinlikler daha da çoğaltılabilir. Şairin şiiri yazma amacı sizce nedir? 25. Şair hakkında neler biliyorsunuz? 22. Şair görüşlerini desteklemek için ne tür örnekler veriyor? 24. 398 .

OKUMA DOSYASI ÖRNEĞİ 399 .

KİTAP OKUMAYI SEVİYORUM...... Çünkü. Çünkü:. Okumaya Başlama Tarihi: ......................................... Kitabın Yazarı: .......... Bu kitabı okumaktan (............................ Kitabı arkadaşıma tavsiye ederim veya etmem................ 400 ............................................................................................................. Adım Soyadım:............................................ .. Okuma Bitiş Tarihi: ......................... Kitabın Adı:......... ........) duydum............................... ............................................................................ ................................................... Kitabın Konusu:............................................................. Sınıfım:............................................ ........ ..............................................................................................................

.................................................................................................................................................................................. ........... ............. ............................................................... ......................................... ............................................................................................................................................. .................................... ............................................................ ........................................................................................... ......................................................................... Kendinizde beğendiğiniz ve beğenmediğiniz özellikler nelerdir? Nedenleriyle yazar mısınız? ....................................... .......... ...............Karakterlerin adları.............. beğendiğin ve beğenmediğin yönleri nelerdir? .......................................................... ..................................................................................................................................................... ...... 401 ....................

................................................................................... . ........................................ ................ ....................................................................................... .................................................................................................................................................................................................Değiştirmek istediğiniz bölümü yazar mısınız? .................................................................. ................................................. ........................................................................................................................................ ......... ....................... .............. ..... 402 ............................................................................................. Siz olsaydınız kitaba nasıl bir ad verirdiniz? Neden? ................................................................................................. ............................................................................................................................................................ sevmediğiniz bölüm hangisidir? Niçin? ............................ En sevdiğiniz................................. ............................. ...... Kitap hakkındaki duygularınızı anlatan bir şiir yazar mısınız? ........................................................................

..... .. ..................... ........................................................ ................................ kitabın sonunu nasıl bitirirdiniz? ............................................................. .....Olayın geçtiği yeri betimler misiniz? .................................. ................................................................. 403 .............................................................................................................................................................................................................................................................. ......................................... ..................................................................... ......................................... .................................. Kitabı siz yazsaydınız...................................................................... ....... Kitapta en sevdiğiniz benzetmeler nelerdir? ................................................................................................... ....... Kitaptan çıkardığınız sonuç nedir? ......................................................................................... ........................... Karşılaştığınız yeni kelimeleri ve bunların anlamlarını yazar mısınız? ........................................................ ......................................................................... . ................................................ ............................................................ ...................................................................................................... Size ilginç gelen olay veya kişi hakkında yazar mısınız? ...........................................................................

..................................... ........... ...................................................................... .................................................................................................. .......... ............................................................................. ......................................................................................................................................... .................................................. .......................................................................................................... .............................................................................................................................................................................................. ................................ .............................. ................................................................................ .Kitapla ilgili bir senaryo yazsaydınız............................................................................................... ........................................................................................................................................................................................................................................................... ........................................................................... 404 ...................................................................................... Kitabın yazarına mektup yazmak isteseydiniz neler yazardınız? ........................................................... ........................................................................................................................................................................................................................................................................................................... oyuncuları ve olayları nasıl belirlerdiniz? ............................................ .................................................................. .......................................................................................................... ............................... ................................................................................... ....................... ........................................ .......................................................................................................................................

Okuduğunuz kitabın kapağını farklı bir şekilde tasarlar mısınız? Okuduğunuz kitaptaki kişi. yer. olay vb.nin resmini yapar mısınız? 405 .

BİRLEŞTİRİLMİŞ SINIF UYGULAMASI Birleştirilmiş sınıflı okullarda öğretmen. 406 . Sınıflar) Öğretim Programı ve Kılavuzu’nda belirtilmiştir. derslik ve öğrenci sayılarına (sınıf mevcutlarına) göre sınıfların oluşturulma biçimleri İlköğretim Matematik Dersi (1-5.

Ana Fikir: Okunan metinlerden çıkarılan ders.SÖZLÜK akıcı okuma: Gereksiz tekrar. dergi. kavram haritası: Bir kavramın anlamını. deney ya da çeşitli zihinsel çıkarımlar yoluyla önceden edindiği bilgilerdir. makale. anı. Karakterler: Hikâyede yer alan insan ve insan özellikleri verilen bitki. metinler arası anlam kurma: Bir konu ile ilgili farklı metinlerden (örneğin kitap. Ön bilgiler yapılandırıcı yaklaşımda özel bir öneme sahiptir. ön bilgi: Bireyin gözlem. metin: Yazı ve görsel sembollerden oluşan her türlü roman. duraklama. hikâye unsurları: Yer: Olayın geçtiği mekân. şiir vb. hikâye. yorumlanması ve anlamlandırılarak zihinde yapılandırılması söz konusudur. Sonuç: Sorunun çözümü. 407 . fıkra. hayvan ve nesneler.nin yapılmadığı vurgu ve tonlamalara dikkat edilerek yapılan okuma. Zaman: Olayın meydana geldiği zaman. Sorun (problem): Kahramanın veya kahramanların karşılaştığı temel güçlük. yazılı ürünler. Ön bilgilerin ışığında yeni bilgilerin incelenmesi.) alınan bilgilere dayalı yeni anlam oluşturma. gazete vb. atlama vb. tanımını ve diğer kavramlarla ilişkilerini gösteren görsel anlatımlardır.

kendisini başkasının yerine koymayı ve kendisini ifade etmeyi öğrenir. Öğrendiğimiz bilgiler beynimizde zihinsel şema adı verilen yapılar içinde düzenlenmekte ve saklanmaktadır. Yaratıcı dramada önemli olan ürün çıkarmak değil. 408 . atasözleri vb.söz varlığı: Bir dildeki sözlerin bütünü (örneğin. Çocuklar yaratıcı drama yoluyla kendi duygularını. sürecin kendisidir. yaratıcı drama: Herhangi bir kurala. zihinsel şema: Bilgiyi anlamak. problem çözme yeteneklerini tanır. deyimler. Bir olayı. düzenlemek ve saklamak için kullanılan temel yapılardır. mecazlar.). metne veya sınırlamaya bağlı olmadan yapılan oyunlaştırma etkinliği. heyecanlarını. anlatım yolları. Bilgileri düzenleme ve kullanma biçimini belirler. diğer insanlarla iletişimi. kavramı ya da beceriyi anlama sürecinde zihinsel şema rehberlik eder.

2000. I. Türk Tarih Kurumu. M. Ankara. . MORGÜL. HENGİRMEN. GÖKER. Critical Thinking Activities. MEB Basım Evi. GÜNEŞ. 409 . BANGUOĞLU. Uygulamalı Türkçe Bilgileri 1. . AKYOL.2. Öğrenme-Öğretme. Türkiye Türkçesinin Ses Düzeni ve Türkiye Türkçesinde Sesler. GÜNEŞ. T. Ankara. Anı Yayıncılık. 1998. 2003. .. Hızlı Okuma ve Anlamı Yapılandırma. Kültür Bakanlığı Yayınları. T. 2009. O. H. ERDEN. . Özgür Matbaacılık.Y. ATATÜRK. ARDA. TDK Yayınları. Ocak Yayınları. Ankara 2001. EARGED. . Her Güne Bir Oyun. 1979. Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.KAYNAKÇA ADALI. Mustafa Kemal. 2000. . İstanbul. Türkçe Öğretimi ve Zihinsel Yapılandırma. Ankara. Nobel Yayın Dağıtım. . Tema Merkezli Öğretimin Öğrenci Erişisine Etkisi. GÜNEŞ. 2002. 2002. Ö. Ankara. ve AKMAN. 1997. 2000. F. DURAN. F.). M. Ankara. Ankara. 2007. İnsan Hakları Eğitimi. Ankara. Ankara. 1999. . . Türkçenin Grameri.(ed. Nobel Yayınları. H.. Eğitimde Yaratıcı Dramaya Merhaba. İstanbul. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları. Kök Yayıncılık. . Nutuk. Ankara. Nobel Yayınları. Nobel Yayınları. Scholastic Professional Books. 2003. Ben İnsanım Dizisi. G.. Ankara. DAYIOĞLU. R. LAURIE.C. Gelişim. 1998. Yüksek Lisans Tezi. 1998. F. Ankara. . ÖZDİL. İlk okuma ve Yazma Öğretimi. Ankara. K. GÜNEŞ. Ankara. . M.3. 2002. F. Gelişim ve Öğrenme. Türk Dil Kurumu Yayınları.1981. Nasıl bir Edebiyat Eğitimi. 2007. Ses Temelli Cümle Yöntemi ve Zihinsel Yapılandırma. Ankara. O. DEMİRCAN. 2004. Y. ve Ş. BRITISH COUNCIL. BACANLI. Ankara. Cumhuriyet Dönemi Çocuk ve Gençlik Öyküleri Seçkisi 1. Arkadaş Yayın Evi.Türkçe Dilbilgisi. E. KEPENEKÇİ. Okuma Yazma Öğretimi ve Beyin Teknolojisi. Engin Yayın Evi. . Ankara. Ankara. Atatürkçülükle İlgili Konular. Yapı Kredi Yayınları. 1999.

Çoklu Zekâ Uygulamaları. Ankara 2002. İlköğretim Okulu Programı. Ankara 2002. Ankara 2000. A. İstanbul 1984. M. MEB Yayınları. Nobel Yayınları. Ankara 2005. Eleştirel Düşünme. Ankara 2003. Beyin Temelli Öğrenme. SELÇUK. VURAL. SABAN. Erzurum 2002. Yakutiye Yayıncılık. M. ŞAHİNEL. Türk Atasözleri ve Deyimleri I-II. S. Nobel Yayın Dağıtım. Ev ve Sınıf etkinlikleri Antolojisi. Ankara 2003. Gelişim ve Öğrenme. Ankara 2002. VURAL. M. ŞAHİNEL. PegemA Yayıncılık. Nobel Yayın ve Dağıtım. Yakutiye Yayıncılık. TÜRK DİL KURUMU Yazım Kılavuzu. Z. E. ÜLGEN. Remzi Kitabevi. Ankara 1997. TÜRK DİL KURUMU Türkçe Sözlük. MEB Yayınları.ÖZDEMİR. Dilbilgisi Oyunları. TAZEBAY. TEZEL. G. Türk Tarih Kurumu Basım Evi. İlkokul Öğrencilerinin Okuma Becerilerinin Okuduğunu Anlamaya Etkisi. Türk Halk Bilmeceleri. Türk Dil Kurumu Basım Evi. Erzurum 2003. Nobel Yayın Dağıtım. Öğrenme ve Öğretme Süreci -Yeni Teori ve Yaklaşımlar. 410 . Ankara 2005. İstanbul 2001. İstanbul 2000. Millî Eğitim Basım Evi. N. A. Etkin Öğrenme. PegemA Yayıncılık. SELÇUK Z.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful