GENEL ve GÜNCEL

SOSYOEKONOMİK KONULAR

TÜRKİYE ve DÜNYA İLE İLGİLİ

1

3.Faks: 0. Murat Yayınları Dizgi . 3. ŞTİ. 2. Öneri ve Düşünceleriniz için 0.312 231 05 50 yayin@murategitim.Grafik Baskı * Türkiye Şafak Matbaası • Tel: 0312 229 57 84 DÜNYA ÜLKELERİ İTHALAT SIRALAMASI 1.ANKARA Tel: 0.312 231 31 21 .M. 4.facebook.’ne aittir. fotoğraflarının çekilmesi.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR DÜNYA ÜLKELERİ İHRACAT SIRALAMASI 1. 2008 Çin Almanya ABD Japonya Fransa 29.com Bu kitabın basım. şirketin yazılı izni olmadan kopya edilmesi. TÜRKİYE’DE EN ÇOK İHRACAT YAPAN ŞEHİRLER 1. 2009 Çin Almanya ABD Japonya Fransa 29. 2010 Bandrol Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 5’inci maddesinin 2’inci fıkrası çerçevesinde bandrol taşınması zorunlu değildir. Bulvarı No: 83/A Maltepe .K. Almanya Çin ABD Japonya Fransa 28. 4. 2010 Online Kitap Satış Sitesi www. * Türkiye ABD Almanya Çin Japonya Fransa 21.murategitim. 4. 2009 ABD Çin Almanya Japonya Fransa 22. 5. yayın ve satış hakları MURAT YAYINLARI LTD. 5.312 230 30 36 e-posta : bilgi@murategitim. herhangi bir yolla çoğaltılması yasaktır. En az İstanbul Bursa İzmir Ankara Kocaeli Tunceli 2009 İstanbul Bursa Kocaeli İzmir Ankara Tunceli 2010 İstanbul Kocaeli Bursa İzmir Ankara Tunceli 3 2011 2 . 2. Hangi amaçla olursa olsun. 2.com/murategitim ayrıca kurumlarımızdan ve kitapçılardan temin edebilirsiniz.com www. 5. 3. 2008 ABD Almanya Çin Fransa Japonya 22. yayınların tamamının veya bir bölümünün.Grafik Birimi Dizgi .com Yayın ve Dağıtım Murat Yayınları G.

807 milyon dolar 1.267 Milyon dolar 792 Milyon dolar 694 Milyon dolar 654 Milyon dolar İhracat TÜRKİYE’DE İLLERE GÖRE İŞSİZLİK ORANI 1. 2. 23. 5. Tunceli Hatay Ardahan 2008 Adana Diyarbakır Hakkari Osmaniye Kırıkkale Ardahan 2009 Adana Hakkari Van Muş Bitlis Bayburt 2010 2011 Yılı TÜİK Dış Ticaret İstatistikleri Verilerine Göre Mayıs Ayında En Çok İthalat Yapılan Ülkeler Sıralaması 1. ABD Çin Hindistan Rusya Brezilya Türkiye 5 TÜRKİYE’DE İLLERE GÖRE NÜFUS YOĞUNLUĞU 1. en çok ithalat yaptığı ülke yine ALMANYA’dır. Çevreye En Çok Karbondioksit Yayan Ülkeler 1. 3. • Almanya Çin Rusya ABD Ülke 2. 5. 2. 5. 3. 4. 4. 3.335 milyon dolar İthalat Türkiye’nin en çok ihracat yaptığı ülke ALMANYA. 3. 2. En az 4 İstanbul Kocaeli İzmir Hatay Bursa Tunceli 2009 İstanbul Kocaeli İzmir Hatay Bursa Tunceli 2010 İstanbul Kocaeli İzmir Gaziantep Bursa Tunceli 2011 Ülke .306 Milyon dolar 1. 2. Almanya İtalya İngiltere Fransa Ülke 1. 3. 2. En az Şırnak Adana Hakkari Siirt.594 Milyon dolar 1. 4. 4. 3. 4.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR TÜRKİYE’DE EN ÇOK İTHALAT YAPAN ŞEHİRLER 1. 2. 4. 5. En az İstanbul Ankara Bursa İzmir Kocaeli Tunceli 2009 İstanbul Kocaeli Bursa Ankara İzmir Tunceli 2010 İstanbul Kocaeli Bursa Ankara İzmir Tunceli 2011 2011 Yılı TÜİK Dış Ticaret İstatistikleri Verilerine Göre Mayıs Ayında En Çok İhracat Yapılan Ülkeler Sıralaması 1.

2010 Dünya Münazara Yarışması Türkiye’de yapılmıştır. Dr. • Ekonomi Bakanlığı • Avrupa Birliği Bakanlığı • Bilim. Uluslararası çevre hukukunun temel ilkeleri ilk olarak Stockholm Bildirgesi’nde yer almıştır. • Gümrük ve Ticaret Bak. 2011 Avrupa Basketbol Şampiyonası Litvanya’da yapılmıştır. 2014 Dünya Futbol Şampiyonası Brezilya’da yapılacaktır. 2011 Avrupa Gençlik Olimpiyatları Trabzon’da yapılmıştır. Türkiye’de gerçekleştirilen 2010 FIBA Dünya Basketbol Şampiyonasının maksotu Van Kedisidir. 2010 Dünya Gençlik Kongresi Türkiye’de yapılmıştır. Sanayi Teknoloji Bakanı Nihat Ergün Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik Çevre ve Şehircilik Bakanı Erdoğan Bayraktar Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız Gençlik ve Spor Bakanı Suat Kılıç Gıda. Kyoto Protokolü 2012’de süresini tamamlayacak yerine “Bali Konferansı” düzenlenecektir. Kyoto Protokolünden ayrılan ilk ve tek ülke Kanada’dır. 2011 Doğa Sporları Antalya – Kemer’de yapılmıştır. Bu şampiyonada ABD birinci. Türkiye ikinci olmuştur. Sanayi Teknoloji Bak. 2011 Spor Başkenti İstanbul’dur. Cahit Arf 20 TL nin arkasında Mimar Kemalettin 50 TL nin arkasında Fatma Aliye 100 TL nin arkasında Itri adıyla bilinen Buhurizade Mustafa Efendi 200 TL nin arkasında Yunus Emre GÜNCEL BİLGİLER İklim değişikliklerine yol açan sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik yükümlülükler içeren Kyoto Protokolü 1997 yılında düzenlenmiştir. • Kalkınma Bakanlığı • • • • • • 5 TL nin arkasında Ordinaryus Prof. 2010 Dünya Verimlilik Kongresi Türkiye’de yapılmıştır. 2010 Dünya Futbol Şampiyonası Güney Afrika’da düzenlenmiştir. Aydın Sayılı 10 TL nin arkasında Ordinaryus Prof. Dr. Tarım ve Hayvancılık Bakanı Mehmet Mehdi Eker Gümrük ve Ticaret Bakanı Hayati Yazıcı İçişleri Bakanı İdris Naim Şahin Kalkınma Bakanı Cevdet Yılmaz Kültür Bakanı Ertuğrul Günay Maliye Bakanı Mehmet Şimşek Millî Eğitim Bakanı Ömer Dinçer Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu Sağlık Bakanı Ulaştırma Bakanı Recep Akdağ Binali Yıldırım Yeni Kurulan Bakanlıklar • Aile ve Sosyal Politikalar Bak. 7 • Çevre ve Şehircilik Bakanlığı 6 . ABD ve Japonya Kyoto Protokolünü imzalamamıştır.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR 2012 Bakanlıklar Listesi Adalet Bakanı Sadullah Ergin Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Şahin AB Bakanı Egemen Bağış Bilim. 2011 Üniversiade Kış Olimpiyatları İstanbul’da yapılmıştır.

2011 BM İnsani Gelişme Endeksi raporuna göre gelişmişlik düzeyi en yüksek olan ülke Norveç. 2013 Akdeniz Oyunları Yunanistan’da yapılacaktır. Pecs (Macaristan) ve Essen (Almanya)’dır. Avusturya. 2013 Üniversitelerarası Kış Olimpiyatları Slovenya (Maribor)’da yapılacaktır. 2010 Türkiye’de Japon yılı ilan edilmiştir. 2012 Türkiye’de Çin yılı. 2011 Dünya Atletizm Şampiyonası Güney Kore’de yapılmıştır. Nobel ödülü İsveç tarafından verilmektedir. 2011 Türkiye’de Kuzey Kıbrıs yılı ilan edilmiştir. Kanada’dır. 2016 Avrupa Futbol Şampiyonası Fransa’da yapılacaktır. Yapılan referandumla camilere minare yapılmasına yasak getiren ülke İsviçre’dir. en düşük olan ülke Kongo’dur. Avrupa Birliğine üye olmamasına rağmen serbest dolaşım antlaşmasını imzalayan ülke Norveç’tir. BM Suriye tasarısını reddeten ülkeler Rusya ve Çin’dir. 2012 Dünya Atletizm Şampiyonası İstanbul’da yapılacaktır. 2012 Yaz Olimpiyatları Londra’da yapılacaktır. 2011 kış saati uygulamasına geçmeyen tek ülke Rusya’dır. 2013’te Çin’de Türk yılı olarak kutlanacaktır. En fazla döviz rezervine sahip ülke Çin’dir. Federatif yönetime sahip devletler. 2012 Paralimpik Olimpiyatları İngiltere’de yapılacaktır. Dünyada en çok petrol rezervine sahip ülke Suudi Arabistan’dır. Rusya. 2018 Dünya Futbol Şampiyonası Rusya’da yapılacaktır. 2012 Dünya Kısa Kulvar Yüzme Şampiyonası Türkiye’de yapılacaktır. Tüm nükleer santrallerini kapama kararı alan ülke Almanya’dır. 2014 Kış Olimpiyatları Rusya’nın Soçi kentinde yapılacaktır. 6. Dünya Su Fuarı 2012’de Fransa’da yapılacaktır. 9 . Dünya Ekonomik Forumu İsviçre (Davos)’de yapılmaktadır. 11 Mart 2011’de Japonya’da Fukuşima Nükleer Santralinde patlama olmuştur. 2011 Avrupa kültür başkentleri Turku (Finlandiya) ve Tallinn (Estonya) 2011 Nobel Barış Ödülü’nü. Liberya Cumhurbaşkanı Ellen Johnson – Sirleaf ve yine Liberyalı Leymah Gbowee ile Yemenli kadın hakları ve demokrasi eylemcisi Tawakkul Karman almıştır. 2011 Nobel Edebiyat Ödülü “İzmir Saat 3”. Nükleer silahların yayılmasını önleme antlaşmasına taraf olduğu halde. 8 Nobel Edebiyat Ödülü alan ilk Türk yazar Orhan Pamuk’tur. nükleer silahlarını artırmaya devam eden ülke ABD’dir. EXPO-2020’ye resmen aday gösterilen ilimiz İzmir’dir. 2010 Avrupa kültür başkentleri İstanbul.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR 2011 Dünya Güreş Şampiyonası İstanbul’da yapılmıştır. “Hüzün Gondolu” adlı eserleriyle tanınan İsveçli Thomas Tranströmer’e verilmiştir. Yüzyılın en büyük bilimsel deneyi “Büyük Patlama”. 2016 Yaz Olimpiyatları Rio’da yapılacaktır. İsviçre’nin Cern şehrinde yapılmıştır. İsviçre. 2012 Avrupa Futbol Şampiyonası Polonya ve Ukrayna ortaklığı ile yapılacaktır.

UNICEF (BM çocuklara yardım fonu) iyi niyet elçisi olarak Türkan Şoray seçilmiştir. WB. • Türkiye 1999 Helsinki Zirvesi’nde aday ülke olarak kabul edilmiştir. UNICEF 1960 yılında kurulmuştur. 11 . Avrupa Komisyonu tarafından “Avrupa Elçisi” olarak seçilen ünlü Türk Sanatçısı) Fazıl SAY’dır. Fransa. UNESCO 2011 Kasım ayı itibariyle Filistin’i resmen tanımış ve tam üyeliğe kabul etmiştir. C. • Ankara Antlaşması 1964’te yürürlüğe girmiştir. UNESCO 2011 yılını Evliya Çelebi yılı olarak belirlemiştir. • Gümrük Birliği 1996’da yürürlüğe girmiştir. 2007 yılında “Yeni Avrupa Birliği Anayasası” olarak nitelendirilen kararlar Lizbon kentinden alınmıştır. AB üyesi olduğu halde Euro kullanmayan ülkeler İngiltere. Türkiye – AB ilişkileri ile ilgili bilgiler. BM tarafından ozon tabakasını korumak için yapılan anlaşma Montreal Anlaşması’dır. UNESCO (BM Eğitim.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR Türkiye. BM Anlaşması. BM Güvenlik Konseyi’nin daimi üyeleri İngiltere. UNESCO Başkanı İrina Bakova’dır. • Katma Protokol 1970’te imzalanmıştır. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Mario Draghi’dir. ABD. Bilim ve Kültür Örgütü) 2011 yılında Selimiye Cami ve Külliyesini dünya mirası listesine dahil etmiştir. Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) 1992 Maastricih Antlaşması ile Avrupa Birliği’ne dönüşmüştür. Türkiye ile IMF arasında ilk stand-by anlaşması 1961 yılında imzalanmıştır. uluslararası hukuk sisteminin temel belgesidir. Birleşmiş Milletler (BM) 24 Ekim 1945’te kurulmuştur ve 193 üyesi vardır. 10 AB ülkeleri arasında serbest dolaşımı sağlayan Şengen Antlaşmasını İngiltere ve İrlanda imzalamamıştır. Avrupa Birliği’nin Euro’dan önce kullandığı para birimi ECU’dur. Avrupa Birliğinin temeli 1951 – Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu’dur. Meksika. BM Genel Sekreteri Ban Ki-moon’dur. Avrupa Konseyi Başkanı Herman Von Rompuy’dur. Rusya ve Çin’dir. gelişmiş ülkelerin mali olanaklarını gelişme yolundaki ülkelere krediler yoluyla aktaran kuruluştur. IMF Başkanı Chiristine Lagarde (Fransa) Uluslararası Para Fonunun (IMF) tarihsel olarak temel görevi kısa dönemli ödemeler dengesi problemlerinin finansmanıdır. Türkiye’nin AB Başmüzakerecisi Egemen Bağış’tır. Endonezya ve Güney Kore’nin gelişmekte olan ekonomilerini tarif etmek ve bu ülkelerin büyüyen ekonomilerinden bahsetmek için bundan sonra bu ülkelere “MIST ÜLKELERİ” denilecektir. depozitör kuruluş ise T. IMF ve WB 1945’te kurulmuştur. İsveç ve Danimarka’dır. Merkez Bankası’dır. Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisinde TBMM’yi Deniz Baykal temsil edecektir. Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi Başkanı Mevlüt Çavuşoğlu’dur. (Bretton Wood’s Kurumları) IMF – Türkiye ilişkilerinde mali ajan Hazine Müsteşarlığı. BM’ye son katılan ülke Güney Sudan’dır. Türkiye son olarak 2009 – 2010 yıllarında BM Güvenlik Konseyi’nin geçici üyeliğini yapmıştır.

RTÜK üyeleri TBMM tarafından seçilir. Türkiye’de bankaların açılmasına BDDK izin verir. BDT (Bağımsız Devletler Topluluğu) 1991’de Rusya. Kuveyt. Kanada. NATO 4 Nisan 1949’da kurulmuştur. Osmanlı Devleti’nin bütçeye ilişkin ilk sistemli belgesi “Bütçe Nizamnamesi”dir. ABD’de yapılmıştır. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi. 2011 toplantısı Fransa. Ülkemizde bir siyasi parti kurmak için 30 kişi gerekmektedir. sekreteryası İstanbul’dadır. Mısır. S. ILO 1919’da Verssilles Barış Antlaşması’yla kurulmuştur. Merkez Bankası’nındır. Türkiye’de en fazla sivil personele sahip bakanlık Millî Eğitim Bakanlığı’dır. Merkez Bankası’nındır. Türkiye’de para politikası uygulama yetkisi T. 13 . Türkiye’nin dış borçlanmasını yürütmekte görevli kuruluş Hazine Müsteşarlığı’dır. Türkiye’de Polis Haftası her yıl 3 – 10 Nisan tarihleri arasında kutlanır. Ukrayna ve Belarus tarafından kurulmuştur. Rusya Federasyonu. Danıştay. Kazakistan ve Tacikistan’dır. devletin danışma ve inceleme organıdır. Arabistan ve Venezuella’dır. Dicle ırmağı üzerine yapılacak olan Ilısu Barajı ile Hasankeyf sular altında kalacaktır. Çalışma hayatı ile ilgili uluslararası düzenlemeler yapan organizasyon Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO)’dür. Avrupa Konseyi 5 Mayıs 1949’da kurulmuştur ve 47 üyesi ile Avrupa’nın en geniş katılımlı örgütlerinden biridir. 12 Şangay Beşlisi olarak anılan ülkeler Çin. Malezya. 2012 toplantısı ABD. ABD’den başlayıp tüm dünyayı etkisi altına alan ekonomik kriz gayrimenkul sektöründen kaynaklanmıştır. Türk Sanayicileri ve İş Adamları Derneği (TÜSİAD)’nin başkanı Ümit Boyner’dir. 2013 toplantısı İngiltere. Endonezya. Pakistan.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR Dünya Bankası Başkanı Robert Zoellik Nisan 2012’de görevini devredecektir. Vatandaşlara Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası verilmesi uygulamasına 2000 yılında başlanmıştır. C. 2011 toplantısı Fransa. En son istiklal madalyası verilen ilimiz Gaziantep’tir. D-8 ülkeleri: Türkiye. İran. NATO Genel Sekreter Yardımcısı Hüseyin Diriöz NATO. Irak. G-20 2010 toplantısı Güney Kore. Nijerya G-8 2010 toplantısı Kanada. Dünya Ticaret Örgütü (WTO) Genel Direktörü Pascal Lamy WTO Marshall planı doğrultusunda kurulmuştur. WTO 1995’te GATT’ın yerine kurulmuştur. Türkiye’de para basma yetkisi T. Türkiye’de çok partili hayata 1946’da geçilmiştir. Soğuk Savaş sonrasında ilk askeri operasyonunu Bosna-Hersek’de gerçekleştirmiştir. Türkiye’de kamu çalışanlarına sendika kurma hakkı ilk kez 1961 Anayasası ile verilmiştir. Bangladeş. Avrupa Konseyi’ne bağlıdır ve 1959’da kurulmuştur. Petrol İhraç Edilen Ülkeler Teşkilatı (OPEC)’nın kurucu üyeleri İran. Marshall Planı İkinci Dünya Savaşı sonrasında Avrupa’nın ekonomik kalkınmasını destekleyen ABD kaynaklı ekonomik yardım paketidir. Kırgızistan. Dünya Günü her yıl 22 Nisan’da kutlanır. C. ILO kararları tavsiye kararları niteliğindedir. İslam Konferansı Genel Sekreteri Ekmeleddin İhsanoğlu D-8 ülkeleri Necmettin Erbakan önderliğinde kurulmuştur.

İngiltere ve Fransa’nın 1956’da Süveyş Sorunu yüzünden Mısır’a düzenledikleri saldırının siyasal sonuçları. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu. • Sovyetler Birliği’nin Orta Doğu’daki etkisinin artması • Mısır’ın. Türkiye’nin sanayisi en çok gelişmiş coğrafi bölgesi “Marmara Bölgesi”dir. • Kıbrıs adası. • Kredi kuruluşları nezdindeki tasarruf mevduatını sigorta etmek • Kredi kuruluşları nezdindeki gerçek kişilere ait katılım fonlarını sigorta etmek • Faaliyet izni kaldırılan bankaların yönetim ve denetimlerini devralmak • Fona devredilen bankaların devir. Ziraat Bankası”dır. kişi başına düşen geliri çok yüksek olduğu halde “gelişmiş ülkeler” grubunda yer almaz. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu gözetim ve denetiminde çalışır. 1 Ocak 2005 tarihinde Türk lirasından (TL) 6 sıfır atılmıştır. 1974’te Kıbrıs’a yaptığı askerî müdahaleyi 1960 Garanti Antlaşması’na dayandırmaktadır. 15 . • Kıbrıs Cumhuriyeti 1963’te kurulmuştur. • Garanti Antlaşması (1960) ile Yunanistan. açığa satış ve repo işlemlerini düzenleme görevi Sermaye Piyasası Kurulu’na aittir. “Stratejik derinlik” kavramı Dışişleri Bakanlarından Ahmet Davutoğlu tarafından ortaya atılmıştır. Suudi Arabistan. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunun (TMSF) görevleri. Türkiye ve İngiltere garantör devlet statüsüne kavuşmuştur. Süveyş Kanalı üzerinde tam denetim sağlaması • İngiltere ve Fransa’nın Orta Doğu’daki etkisinin büyük ölçüde azalması • ABD’nin Orta Doğu’da daha etkili duruma gelmesi Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkındaki Kanun 25 Şubat 1930 tarihinde çıkarılmıştır. 14 Türkiye’de menkul kıymetlerin ödünç alma ve ödünç verme. • Lozan Antlaşması ile İngiltere’nin adadaki egemenliği tanınmıştır. “T. İsrail. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı’nın görev süresi 5 yıldır. Türkiye. Kıbrıs’ın tarihi ile ilgili bilgiler. Gaziler Günü her yıl 19 Eylül’de kutlanır. kimlik numarası 01-11-2006 tarihinden itibaren vergi numarası olarak da kullanılmaya başlanmıştır. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’dur. mevcut kaynaklarını belirlenen önceliklere göre kullanma ve ekonomik kaynakların işletilmesini düzenleme konularında Bakanlar Kurulu’na yardımcı olmak amacıyla 1960 yılında Devlet Planlama Teşkilatı kurulmuştur. C. Bir hükümlünün cezasının infazı veya bir sanığın yargılanması için iadesi maksadıyla görüldüğü yerde tutuklanması amacıyla uluslararası düzeyde Kırmızı bülten yayınlanır. Bir ekonomide “ikiz açıklar” olarak nitelenen olgular Bütçe açığı ve dış açıktır. satış ve birleştirilme işlemlerini yürütmek Soğuk Savaş döneminde “barış içinde birarada yaşama” politikası SSCB Devleti hangisi tarafından ortaya atılmıştır.GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR Türkiye’de kamusal sermayeli mevduat bankası “T. 1571’de Osmanlı egemenliğine geçmiştir. TBMM kararıyla. Türkiye’nin ekonomik kalkınmasını hızlandırma.C.

GENEL VE GÜNCEL SOSYOEKOMOMİK KONULAR 16 .