TÜRK STANDARDI

TURKISH STANDARD

TS 706 EN 12620 + A1
Nisan 2009

ICS 91.100.15; 91.100.30 2. baskı

BETON AGREGALARI Aggregates for concrete

TS EN 12620 + A1 (2009) standardı, EN 12620 + A1 (2008) standardı ile birebir aynı olup, Avrupa Standardizasyon Komitesi’nin (CEN, rue de Stassart 36 B-1050 Brussels) izniyle basılmıştır. Avrupa Standardlarının herhangi bir şekilde ve herhangi bir yolla tüm kullanım hakları Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN) ve üye ülkelerine aittir. TSE kanalıyla CEN’den yazılı izin alınmaksızın çoğaltılamaz.

TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ Necatibey Caddesi No.112 Bakanlıklar/ANKARA

Bugünkü teknik ve uygulamaya dayanılarak hazırlanmış olan bu standardın, zamanla ortaya çıkacak gelişme ve değişikliklere uydurulması mümkün olduğundan ilgililerin yayınları izlemelerini ve standardın uygulanmasında karşılaştıkları aksaklıkları Enstitümüze iletmelerini rica ederiz. Bu standardı oluşturan İhtisas Grubu üyesi değerli uzmanların emeklerini; tasarılar üzerinde görüşlerini bildirmek suretiyle yardımcı olan bilim, kamu ve özel sektör kuruluşları ile kişilerin değerli katkılarını şükranla anarız.

Kalite Sistem Belgesi İmalât ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren kuruluşların sistemlerini TS EN ISO 9000 Kalite Standardlarına uygun olarak kurmaları durumunda TSE tarafından verilen belgedir.

Türk Standardlarına Uygunluk Markası (TSE Markası) TSE Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin ilgili Türk Standardına uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü’nün garantisi altında olduğunu ifade eder.

TSEK
Kalite Uygunluk Markası (TSEK Markası) TSEK Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin henüz Türk Standardı olmadığından ilgili milletlerarası veya diğer ülkelerin standardlarına veya Enstitü tarafından kabul edilen teknik özelliklere uygun olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü’nün garantisi altında olduğunu ifade eder.

DİKKAT!
TS işareti ve yanında yer alan sayı tek başına iken (TS 4600 gibi), mamulün Türk Standardına uygun üretildiğine dair üreticinin beyanını ifade eder. Türk Standardları Enstitüsü tarafından herhangi bir garanti söz konusu değildir. Standardlar ve standardizasyon konusunda daha geniş bilgi Enstitümüzden sağlanabilir. TÜRK STANDARDLARININ YAYIN HAKLARI SAKLIDIR.

ICS 91.100.15; 91.100.30

TÜRK STANDARDI

TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009

Ön söz
Bu standard, CEN tarafından kabul edilen “EN 12620:2002” standardı esas alınarak, TSE Maden İhtisas Grubunca hazırlanmış ve TSE Teknik Kurulu’nun “02 Nisan 2003” tarihli toplantısında Türk Standardı olarak kabul edilmiş olup, “12 Ekim 2006” tarihli Teknik Kurul toplantısında “AC” olarak, “28 Nisan 2009” tarihli Teknik Kurul toplantısında ise “A1” olarak tadil edilerek ikinci baskı olarak yayımına karar verilmiştir. Bu standardın daha önce yayınlanmış bulunan baskıları geçersizdir. Bu standardda, “AC” Eki ile yapılan değişiklik ve ilâveler Bu standardda, “A1” Eki ile yapılan değişiklik ve ilâveler işaretleri arasında gösterilmiştir. işaretleri arasında gösterilmiştir.

-

Bu standardda kullanılan bazı kelime ve/veya ifadeler patent haklarına konu olabilir. Böyle bir patent hakkının belirlenmesi durumunda TSE sorumlu tutulamaz. Bu standard, AB Direktiflerinin temel gereklerini destekler. AB Direktifleriyle ilişki için, bu standardın ayrılmaz bir parçası olan bilgi amaçlı Ek ZA’ya bakılmalıdır. Bu ek, geri kazanılmış agregalara ilişkin hükümleri ve prEN 933-11, EN 1744-5, EN 1744-6 ve EN 1367-4’te belirtilen yeni deney metotlarını içerir. Bu standardlar, ileri hazırlık düzeyindedir. Agregaların diğer nihaî kullanımlarına yönelik gerekler, aşağıdaki standardlarda belirtilmiştir: EN 13043 (TS EN 13043) Aggregates for bituminous mixtures and surface treatments for roads, airfields and other trafficked areas EN 13055-1 (TS 1114 EN 13055-1) Lightweight aggregates - Part 1: Lightweight aggregates for concrete, mortar and grout prEN 13055-2 (TS EN 13055-2) Lightweight aggregates - Part 2: Lightweight aggregates for unbound and bound applications EN 13139 (TS 2717 EN 13139) Aggregates for mortar prEN 13242 (TS EN 13242) Aggregates for unbound and hydraulically bound materials for use in civil engineering work and road construction EN 13383-1 (TS EN 13383-1) Armourstone - Part 1:Specification prEN 13450 (TS 7043 EN 13450) Aggregates for railway ballast

ICS 91.100.15; 91.100.30

TÜRK STANDARDI

TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009

İçindekiler
1 2 3 Kapsam .................................................................................................................................................... 1 Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar........................................................................................... 1 Terimler ve tarifler................................................................................................................................... 3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10 3.11 3.12 3.13 3.14 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 7 Agrega .............................................................................................................................................. 3 Doğal agrega.................................................................................................................................... 3 Karışık (tuvenan) agrega.................................................................................................................. 3 Yapay agrega ................................................................................................................................... 3 Geri kazanılmış agrega .................................................................................................................... 3 Dolgu agregası ................................................................................................................................. 3 Agrega tane sınıfı (büyüklüğü) ......................................................................................................... 3 İnce agrega ...................................................................................................................................... 3 İri agrega .......................................................................................................................................... 4 0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar................................................................................ 4 Parti .................................................................................................................................................. 4 Çok ince malzeme............................................................................................................................ 4 Kategori ............................................................................................................................................ 4 Sınıflandırma .................................................................................................................................... 4 Genel ................................................................................................................................................ 4 Agrega tane sınıfları ......................................................................................................................... 4 Tane büyüklüğü dağılımı (granülometri) .......................................................................................... 5 İri agregaların tane şekli ................................................................................................................... 9 İri agregaların kavkı (kabuk) muhtevası ........................................................................................... 9 Çok ince malzemenin muhtevası ................................................................................................... 10 Çok ince malzemenin kalitesi......................................................................................................... 10 Genel .............................................................................................................................................. 10 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci ..................................................................................... 11 İri agregaların aşınmaya karşı direnci ............................................................................................ 11 Yüzey tabakalarında kullanılan iri agregaların parlatmaya ve aşınmaya karşı direnci .................. 11 Tane yoğunluğu ve su emme oranı................................................................................................ 12 Yığın yoğunluğu ............................................................................................................................. 12 Dayanıklılık..................................................................................................................................... 12 Geri kazanılmış iri agrega bileşenlerinin sınıflandırılması ........................................................ 13 Genel .............................................................................................................................................. 15 Klorürler.......................................................................................................................................... 15 Kükürtlü bileşikler ........................................................................................................................... 15 Diğer bileşenler .............................................................................................................................. 16 Beton döşeme kaplamalarının yüzey işlemlerinde kullanılan ince agregaların karbonat muhtevası ........................................................................................................................................................ 17 Genel .............................................................................................................................................. 17 Başlangıç deneyleri ........................................................................................................................ 17 Fabrika üretim kontrolü................................................................................................................... 17 Kısa gösteriliş ve tarif ..................................................................................................................... 18 Agreganın tarifi için ilâve bilgiler..................................................................................................... 18

Geometrik özellikler................................................................................................................................ 4

Fiziksel özellikler................................................................................................................................... 10

Kimyasal özellikler................................................................................................................................ 15

Agrega uygunluğunun değerlendirilmesi........................................................................................... 17 7.1 7.2 7.3

8

Kısa gösteriliş........................................................................................................................................ 18 8.1 8.2

9

İşaretleme ve etiketleme....................................................................................................................... 18

Ek A (Bilgi için) - Tane sınıflarına ayrılmış iri agregalar için yaygın olarak kullanılan tane büyüklükleriyle ilgili özelliklerinin gösterilmesi ......................................................................................... 19

ICS 91.100.15; 91.100.30

TÜRK STANDARDI

TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009

Ek B (Bilgi için) - İnce agregaların irilik/incelik tarifi ile ilgili yol gösterici bilgiler ................................. 21 Ek C - İnce agregalar için üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili azaltılmış toleransları .................................................................................................................................... 22 Ek D - Çok ince malzemenin değerlendirilmesi.......................................................................................... 23 Ek E (Bilgi için) - Agregaların beton yapımında kullanımı ile ilgili yol gösterici bilgiler ....................... 24 Ek F (Bilgi için) - Agregaların donma ve çözülmeye karşı direnci ile ilgili yol gösterici bilgiler ........... 25 Ek G (Bilgi için) - Agregaların bazı kimyasal bileşenlerinin, kullanıldıkları betonun dayanıklılığı üzerindeki etkileri ile ilgili yol gösterici bilgiler.......................................................................................... 27 Ek H - Fabrika üretim kontrolü ..................................................................................................................... 29 Ek ZA (Bilgi için) - Bu standardın AB Direktiflerinin temel hususları veya diğer hükümleriyle ilgili maddeleri........................................................................................................................................................ 34 Kaynaklar........................................................................................................................................................ 44

.

Not 2 . EN 206-1'e uygun beton ile yollarda. diğer kaplamalarda ve öndökümlü beton mamullerde kullanılan beton da dahil olmak üzere. standardlarda yer almakta olup. No (İngilizce) EN 196-2: Methods of testing cement . bunlarla ilgili yeni deney metotları. geri kazanılmış agregalar ile yeni veya bilinmeyen kaynaklardan elde edilen bazı malzemeleri de ihtiva etmektedir.Bölüm 2: Çimentonun kimyasal analizi Agregaların genel özellikleri için deneyler .Eleme metodu 1) TSE Notu: Atıf yapılan standardların TS numarası ve Türkçe adı. * işaretli olanlar bu standardın basıldığı tarihte İngilizce metin olarak yayımlanmış olan Türk Standardlarıdır. atıf yapan bu standardda da tadil veya revizyon yapılması şartı ile uygulanır.100. mamulün kullanım tecrübesine bağlı olarak her durum için ayrı ayrı belirtilebilir ve taraflar arasındaki özel sözleşmelerde tarif edilebilir. fabrika üretim kontrolü bünyesinde.100.Bölüm 5: Genel cihazlar ve kalibrasyon Agregaların geometrik özellikleri için deneyler . Bu standard. EN. Geri kazanılmış agregalar.Part 5: Common equipment and calibration EN 933-1 Tests for geometrical properties of aggregates . IEC Adı vb.Yapılarda kullanılan agregalar.Kısım 3: Basitleştirilmiş petrografik tanımlama için işlem ve terminoloji Agregaların genel özellikleri için deneyler . kullanım yerinde bir kalite kontrol sisteminin yerleştirilmesini öngörür ve mamullerin bu standarda uygunluğunun değerlendirilmesini mümkün kılar. bütün beton tiplerinde kullanılan ve etüvde kurutulmuş tane yoğunluğu 2. Aynı zamanda. ikincil kaynaklardan elde edilen bilinmeyen malzemeler için standardlaştırma çalışmaları yeni başlamış olup.00 Mg/m3 (2. 2 Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar Bu standardda. EN 13055-1:2002 'de belirtilmiştir. uygun ikazlarla birlikte. Bu standard ayrıca. 3. piyasada agrega olarak yer aldıklarında.ICS 91. M/125 “Agregalar” Talimatı. yapay veya geri kazanılmış agregaların. Atıf yapılan standard ve/veya dokümanın tarihinin belirtilmemesi halinde en son baskısı kullanılır. Tarih belirtilen atıflarda daha sonra yapılan tadil veya revizyonlar.50 Mg/m3 (1. Bu atıflar metin içerisinde uygun yerlerde belirtilmiş ve aşağıda liste halinde verilmiştir.000 kg/m3)'ten daha büyük olan agregaları kapsar. kolonda verilmiştir.Bölüm 1: Tane büyüklüğü dağılımı tayini . bu malzemelerin kökeninin ve özelliklerinin açık bir şekilde tarif edilebilmesi için daha fazla zamana ihtiyaç vardır. ISO. pek bilinmeyen bu tür malzemeler. yoğunluğu 1. Bu standard ayrıca. 91. Bu standard.Part 1: Determination of particle size distribution Sieving method TS No1) TS EN 196-2: 2002 TS 10088 EN 932-3 TS EN 932-5 TS 3530 EN 933-1 Adı (Türkçe) Çimento deney metotları .Part 2: Chemical analysis of cement 2005 EN 932-3 Tests for general properties of aggregates .00 Mg/m3 (2.Hafif agregaların özellikleri. Not 1 . İlâve karakteristikler ve özellikler. 1 . çimento yapımında bir bileşen olarak kullanılanlar ile beton yapımında kullanılan inert dolgu agregaları dışındaki dolgu agregalarını kapsamaz. kullanım amacına bağlı olarak bu standard ve tehlikeli maddelerle ilgili ulusal mevzuata (Ek ZA) tam uyumlu olmalıdır.15. son aşamadadır.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Beton agregaları 1 Kapsam Bu standard. Bununla birlikte. dolgu malzemesi olarak kullanılan agregaların ve bu malzemelerin oluşturduğu karışımların özelliklerini kapsar. tarih belirtilerek veya belirtilmeksizin diğer standard ve/veya dokümanlara atıf yapılmaktadır. bu standardda belirtilen bütün özelliklere uygun olmalıdır.Part 3: Procedure and terminology for simplified petrographic description EN 932-5 Tests for general properties of aggregates . beton yapımında kullanılmak amacıyla.500 kg/m3) ile 2. ve 4.000 kg/m3) arasında olan geri kazanılmış agregaları ve geri kazanılmış ince agregaları (4 mm) da kapsar. doğal. bilinen ve geleneksel doğal ve yapay agregaların yanı sıra.

Bölüm 3: Gevşek yığın yoğunluğunun ve boşluk hacminin tayini TS EN 1097-6 Agregaların mekanik ve fiziksel özellikleri için deneyler .Part 2: Magnesium sulphate test Adı (Türkçe) TS 9582 Agregaların geometrik özellikleri için EN 933-3 deneyler .Metilen mavisi deneyi TS EN 933-10 Agregaların geometrik özellikleri için deneyler .Methylene blue test EN 933-10 Tests for geometrical properties of aggregates .Part 9: Assessment of fines . No (İngilizce) EN 933-3 Tests for geometrical properties of aggregates . IEC Adı vb.Part 11: Classification test for the constituents of coarse recycled aggregates Test for mechanical and physical properties of aggregates .Bölüm 8: Taş parlatma değerinin tayini TS EN 1097-9 Agregaların mekanik ve fiziksel özellikleri için deneyler .Percentage of shells in coarse aggregates EN 933-8 Test for geometrical properties of aggregates .Bölüm 8: İnce tanelerin tayini .Bölüm 9: Çivili lastiklerden kaynaklanan aşınmaya karşı direncin tayini .ICS 91.30 TÜRK STANDARDI TS No TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 EN.Nordic test Tests for thermal and weathering properties of aggregates .Bölüm 3: Tane şekli tayini Yassılık endeksi TS 3814 Agregaların geometrik özellikleri için EN 933-4 deneyler .100.Part 8: Assessment of fines. 91.Flakiness index EN 933-4 Tests for geometrical properties of aggregates .Part 4: Determination of particle shape .Kısım 7: İri agregalarda kavkıların yüzdesi .İnce dolgu malzemelerinin tane büyüklüğüne göre sınıflandırılması (hava jetiyle eleme) - EN 1097-2: 1998 EN 1097-3 EN 1097-6 EN 1097-8: 1999 EN 1097-9 TS EN 1097-1 Agregaların mekanik ve fiziksel özellikleri için deneyler .Kum eş değeri tayini TS EN 933-9 Agregaların geometrik özellikleri için deneyler .15.Sand equivalent test EN 933-9 Tests for geometrical properties of aggregates .Part 8: Determination of the polished stone value Tests for mechanical and physical properties of aggregates .Bölüm 2: Magnezyum sülfat deneyi EN 1367-1: 2007 EN 1367-2 2 .Part 3: Determination of particle shape .Part 10: Assessment of fines . ISO.Bölüm 1: Aşınmaya karşı direncin tayini (MikroDeval) TS EN Agregaların mekanik ve fiziksel 1097-2:2000 özellikleri için deneyler .Part 6: Determination of particle density and water absorption Tests for mechanical and physical properties of aggregates .Grading of fillers (air jet sieving) prEN 933-11 EN 1097-1 Tests for geometrical properties of aggregates .Part 2: Methods for the determination of the resistance to fragmentation Tests for mechanical and physical properties of aggregates .Part 3: Determination of loose bulk density and voids Tests for mechanical and physical properties of aggregates .Part 9: Determination of the resistance to wear by abrasion from studded tyres .Bölüm 10: İnce tanelerin tayini .Part 1: Determination of resistance to freezing and thawing Tests for thermal and weathering properties of aggregates .Part 1: Determination of the resistance to wear (micro-Deval) Tests for mechanical and physical properties of aggregates .Bölüm 2: Parçalanma direncinin tayini için metotlar TS EN 1097-3 Agregaların fiziksel ve mekanik özellikleri için deneyler .100.Nordik deneyi TS EN Agregaların termal ve atmosferik 1367-1:2008 etkilere karşı özellikleri için deneyler Bölüm 1: Donmaya ve çözülmeye karşı direncin tayini TS EN 1367-2 Agregaların termal ve bozunma özellikleri için deneyler .Bölüm 9: İnce tanelerin tayini .Bölüm 6: Tane yoğunluğu ve su emme oranının tayini TS EN Agregaların mekanik ve fiziksel 1097-8:2004 özellikleri için deneyler .Kavkı içeriğinin tayini TS EN 933-8 Agregaların geometrik özellikleri için deneyler .Şekil indisi TS EN 933-7 Agregaların geometrik özellikleri için deneyler .Shape index EN 933-7 Tests for geometrical properties of aggregates .Part 7: Determination of shell content .Bölüm 4: Tane şeklinin tayini .

3. delikli metal plâkalar ve elektrokimyasal şekillendirilmiş levhalar .Göz ve delik açıklıklarının anma büyüklükleri 3 Terimler ve tarifler Bu standardın amaçları bakımından.Nominal sizes of openings Adı (Türkçe) TS EN 1367-4 Agregaların termal ve bozunma özellikleri için deneyler . 3. IEC Adı vb. No (İngilizce) EN 1367-4 Tests for thermal and weathering properties of aggregates . ISO.Bölüm 6: Geri kazanılmış agrega özütünün çimentonun priz başlangıç süresi üzerindeki etkisinin tayini TS 1225 Deney elekleri .Bölüm 1: Kimyasal analiz TS EN 1744-5 Agregaların kimyasal özellikleri için deneyler .6 Dolgu agregası Çoğunluğu.Part 4: Determination of drying shrinkage EN 1744-1: Tests for chemical properties of 1998 aggregates .Part 6: Determination of the influence recycled aggregate extract on the initial setting time of cement ISO 565:1990 Test sieves .Metal tel örgülü ISO 565:2001 elekler.063 mm göz açıklıklı elekten geçen ve yapı malzemelerine belirli özellikler kazandırmak amacıyla ilâve edilen malzeme.1 Agrega Yapılarda kullanılan taneli malzeme. 3. 3. Not "Çok ince malzeme"nin tarifi için Madde 3. aşağıdaki terimler ve tarifler geçerlidir: 3. üst göz açıklıklı elekte kalan (elek üstü) ve alt göz açıklıklı elekten geçen bazı tanelerin (elek altı) varlığı kabul edilir. 3.2 Doğal agrega Mekanik işlem dışında herhangi bir işleme tâbi tutulmamış olan mineral kaynaklardan elde edilen agrega.5 Geri kazanılmış agrega Önceden yapılarda kullanılmış olan inorganik malzemelerin işlemden geçirilmesi sonucunda elde edilen agrega. Agrega. iri ve ince agrega kısımlarına ayırmaksızın veya iri ve ince agrega kısımları ayrıca hazırlandıktan sonra bunların birleştirilmesi suretiyle üretilebilir. perforated metal plate and electroformed sheet .ICS 91. 3. yapay veya geri kazanılmış tipte olabilir.12'ye bakılmalıdır. 3 .4 Yapay agrega Isıl veya diğer uygulamaları ihtiva eden bir endüstriyel işlem sonucunda elde edilen mineral kökenli agrega. doğal.100. Not Karışık agregalar.Part 1: Chemical analysis EN 1744-5 Tests for chemical properties of aggregates .Metal wire cloth.100.7 Agrega tane sınıfı (büyüklüğü) Agreganın. Not Bu gösterilişte.3 Karışık (tuvenan) agrega İri ve ince agregaların karışımından oluşan agrega. 3.Part 5: Determination of acid soluble chloride salts EN 1744-6 Tests for chemical properties of aggregates . 91.Bölüm 4: Kuruma çekmesi tayini TS EN Agregaların kimyasal özellikleri için 1744-1:2000 deneyler . 0.15.30 TÜRK STANDARDI TS No TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 EN.Bölüm 5: Asitte çözünebilen klorür tuzlarının tayini TS EN 1744-6 Agregaların kimyasal özellikleri için deneyler . alt (d) ve üst (D) elek göz açıklıkları cinsinden ifade edilen d/D olarak gösterilişi.8 İnce agrega "D" değerinin 4 mm'den küçük veya 4 mm'ye eşit olduğu tane büyüklüğündeki agregaya verilen isim.

gemi yükü) veya uniform olduğu varsayılan şartlar altında bir defada üretilen agrega stoğu.Gerekli görülmeyen herhangi bir özellik için.9 İri agrega "D" değerinin 4 mm'den büyük veya 4 mm'ye eşit.3'te belirtilen tane büyüklüğü dağılımı şartlarını sağlamalıdır. işlenmiş agregaların harmanlanması suretiyle de üretilebilir. 3.10 0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar "D" değerinin 8 mm'den küçük veya 8 mm'ye eşit olduğu buzul ve/veya nehir kökenli doğal agregalara verilen isim. nihaî kullanımdaki özel bir uygulama veya agrega menşeine göre karar verilmelidir. 3. 4 Geometrik özellikler 4. kayaç veya çakılların doğal olarak parçalanması ve/veya ezilmesi veya yapay agregaların işlenmesi suretiyle üretilebilir. Not Farklı özelliklerden oluşan kategoriler arasında herhangi bir ilişki mevcut değildir.4'ten küçük olmalıdır. Seri 1 ve seri 2'den seçilen elek göz açıklık kombinasyonlarının kullanılmasına izin verilmez. 1. Agrega tane sınıfları.100.11 Parti Üretim miktarı.Belirli uygulamalar için uygun kategorilerin seçimine yönelik yol gösterici bilgiler. Dolgu malzemesi olarak kullanılan agregalar. Gerektiğinde. kısmî sevkiyat miktarı (demir yolu vagon yükü. 4. bu değerin Çizelge 8'deki karşılığı olarak Fl55 (beyan değer) alınır. 4 . uygun geometrik özelliklerin tayin edilmesi amacıyla Madde 4'te belirtilen deneyler yapılmalıdır. 3. Çizelge 1'de belirtilen temel elek serisi veya temel elek serisi + seri 1 veya temel elek serisi + seri 2 sütunlarından seçilen bir elek göz açıklığı çifti kullanılarak belirtilmelidir. ancak bununla ilgili sınır değerler verilmemişse.2 Agrega tane sınıfları Dolgu malzemesi olarak kullanılan agregalar dışındaki bütün agregalar.063 mm göz açıklıklı elekten geçen agrega tane sınıfı. 3. 3.100.12 Çok ince malzeme 0. 91.1 Genel Bu maddede belirtilen özelliklerden deneyle tayin edilmesi ve beyan edilmesi gerekli olanlara.15. belirtilen bir sürede üretilen agrega miktarı bir parti olarak değerlendirilmelidir. 3.13 Kategori Agregaya ait bir özelliğin. yassılık endeksi 55 olsun.Bir özelliğe ait değer isteniyorsa. dolgu olarak belirtilmeli ve Madde 4. Not 3 . agreganın kullanıldığı yerdeki millî şartnamelerden temin edilebilir. Not 1 . bir değerler aralığı veya bir sınır değeri olarak ifade edilen seviyesi. Meselâ. d/D gösterilişi kullanılarak agrega tane sınıfı cinsinden belirtilmelidir. Agrega tane sınıflarının D/d oranı. "d" değerinin ise 2 mm'den büyük veya 2 mm'ye eşit olduğu tane büyüklüklerindeki agregaya verilen isim.14 Sınıflandırma Belirtilen bir elek serisinden geçen ve kütlece yüzde olarak ifade edilen tane büyüklük dağılımı. Not 2 . "Serbest" kategori kullanılabilir. kamyon yükü. Not Kesintisiz bir işlem uygulanarak.ICS 91. Not Bu agregalar.30 Not - TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 İnce agregalar. bu değer üretici tarafından XXBeyan kategorisi olarak beyan edilmelidir. sevkiyat miktarı.

agrega tane sınıfına (d/D) bağlı olarak Madde 4.3.5 (32) 40 63 Not .1 Genel EN 933-1'e uygun olarak tayin edildiğinde.100. agregaların tane büyüklüğü dağılımı.3.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 1 . 4.2 ilâ Madde 4. 4. Not .100.6'da belirtilen sınırlar dahilinde olmalıdır.1 ilâ Madde 4. bir ayrışmanın (segregasyonun) oluşmamasına dikkat edilmelidir.5 (32) 63 Temel elek serisi + seri 1 mm 0 1 2 4 5.6'da belirtilen şartları sağlamalıdır.ICS 91.3.3. en fazla 6 ay içerisinde farklı yığınlardan belirlenen tane büyüklüğü dağılımı değerlerinin en az % 90'ı.6 (5) 8 11.5 (32) 45 63 Temel elek serisi + seri 2 mm 0 1 2 4 6.3.Parantez içinde gösterilen yuvarlatılmış büyüklükler.Agrega tane sınıflarının belirtilmesinde kullanılan elek göz açıklıkları Temel elek serisi mm 0 1 2 4 8 16 31.3 (6) 8 10 12. üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü değerleri ile ilgili toleranslar için Madde 4.3 Tane büyüklüğü dağılımı (granülometri) 4. Agregalar. agrega tane büyüklüklerinin basitleştirilmiş gösterilişi olarak kullanılabilir. fabrika üretim kontrol sistemi içinde değerlendiriliyorsa.15. 5 .4 (22) 31. d/D tane sınıfı gösterilişine ve Çizelge 2'den seçilen kategorilere uygun olarak Çizelge 2'de belirtilen genel tane büyüklüğü dağılımı özelliklerine uygun olmalıdır.2 İri agregalar Bütün iri agregalar.2 (11) 16 22. 91.5 (12) 14 16 20 31.3.Önemli derecede farklı yoğunluğa sahip agregalar harmanlandığında.

4 katından daha küçük orana sahip elekler kullanılmayabilir.99 90 . Kesikli granülometriye sahip agregadan yapılan beton veya diğer özel kullanımlar için ilâve özellikler belirtilebilir.20 0 .100 98 .Orta göz açıklıklı eleklerle yapılan iri agrega tane büyüklüğü dağılımı için genel sınırlar ve toleranslar Orta göz açıklıklı eleklerdeki genel sınırlar ve toleranslar (Elekten geçen kütlece yüzde) Orta göz açıklıklı elek Kategori D/d Üreticinin beyan ettiği tipik tane mm GT Genel sınırlar büyüklüğü dağılımına uygulanacak toleranslar <4 D/1.4 D a.100 98 . Gd GC85/20 GC80/20 GC90/15 GF85 GNG90 Agrega Tane büyüklüğü İri D/d ≤ 2 veya D ≤ 11.99 db 0 . serideki en yakın elek kullanılmalıdır.2 mm D/d > 2 ve D > 11.20 0 . D.99 100 98 .100.15 d/2 a.Yaygın olarak kullanılan ürün tane büyüklükleriyle ilgili genel sınırlar ve toleranslar. kütlece % 99'dan daha büyük olabilir. orta göz açıklıklı elekten geçen yüzde.2 mm İnce D ≤ 4 mm ve d = 0 Doğal olarak D = 8 mm ve d = 0 sınıflandırılmış 0/8 Karışık a) b) c) d) GA90 100 98 .ICS 91.2 mm ve D/d > 2 veya b) D ≤ 11. 6 .100 85 .99 85 . bir sonraki en yakın elek göz açıklığı kullanılmalıdır.99 90 . Çizelge 3 .5 Yukarıda gösterildiği gibi hesaplanan orta göz açıklıklı eleğin. Not .100.99 80 .4 25 .70 GT17. Çizelge 3'te verilen genel sınırlara uymalıdır.15.100 Dc 85 . Üretici. Bir önceki alt elek göz açıklığının 1.Tane büyüklüğü dağılımı için genel özellikler Elekten geçen kütlece yüzde 2D 100 100 100 100 100 1. kategoriler için farklı özelliklere sahiptir. orta göz açıklıklı elekten geçen kısmın tane büyüklüğü dağılımı ve Çizelge 3'teki kategorilerden seçilen toleransları belgelendirmeli ve istenmesi halinde beyan etmelidir.70 GT15 ± 15 ≥4 D/2 25 . Elekten geçen yüzde (D). D ≤ 45 ve d = 0 a) D > 11. ISO 565:1990/R 20 serisinde verilen tam elek göz açıklığına sahip olmaması durumunda.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 2 . aşağıda verilen ilâve şartları (i ve ii) sağlamalıdır: i) ii) Bütün tane büyüklüğü dağılımları.100 90 . Ek A'da verilmiştir.99 GA85 Hesaplanan elek numaralarının. ISO 565:1990 R 20 serisindeki tam numaralar olmaması durumunda.b 0-5 0-5 0-5 Kategori. ancak bu gibi durumlarda üretici.2 mm ve D/d > 4 olan tane büyüklük dağılımı yapılmış iri agregalarda. d/2 göz açıklıklı elekleri ile temel elek serisi + seri 1'deki veya d ile D arasında yer alan temel elek serisi + seri 2'deki elekler de dahil olmak üzere tipik tane büyüklüğü dağılımını belgelendirmeli ve beyan etmelidir.100 98 .5 ± 17. 91. d. Diğer agrega ürün standardları.b 98 .100 95 .

0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregaların değişkenliğinin kontrol edilmesi amacıyla uygulanmalıdır: a) Üretici.ICS 91.100. Çoğu uygulamalarda normal yeterlilikle kullanılan ince agregalar. Özel kullanımlar ve tane büyüklüğü dağılımı değişkenliğinin azaltıldığı durumlar için belirtilmesi halinde. 7 .3 İnce agregalar İnce agregalar.3.1 ve Çizelge B. Çizelge 5'te verilen toleranslara uygun olmalıdır. üretilen her bir ince agrega tane büyüklüğü dağılımı bilgilerini belgelendirmeli ve istenmesi halinde beyan etmelidir. Aşağıda belirtilen ilâve özellikler. Tipik tane büyüklüğü dağılımı. üretilen her agrega için tipik tane büyüklüğü dağılımı bilgilerini belgelendirmeli ve istenmesi halinde beyan etmelidir.2 mm ve D/d ≤ 2 veya b) D ≤ 11. Çizelge 4 .100. Çizelge 4'te belirtilen elek göz açıklıklarından geçen kütlece agrega yüzdesi olarak ifade edilir. tane büyüklüğü dağılımı toleransları Ek C'ye uygun olarak uygulanmalıdır. Çizelge 2'de belirtilen genel tane büyüklüğü dağılımı şartlarını sağlamalıdır.2). 4.Genel kullanım amaçlı ince agregalar için üreticinin beyan ettiği tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili toleranslar Elek göz açıklığı mm 4 2 1 0.063 a) b) Elekten geçen kütlece yüzdelerin toleransları 0/4 0/2 0/1 ± 5 a) ± 20 ± 20 ±3 ± 5 a) ± 20 ± 25 ±5 ± 5 a) ± 25 ±5 b) ± 5'lik toleranslar.30 a) D > 11.063 mm göz açıklıklı elekten geçen yüzde değerlerine uygulanır.2 mm ve D/d ≤ 4 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 olan tek tane büyüklüğüne sahip iri agregalar için Çizelge 2'de belirtilenlerden başka ilâve şart konulmayabilir.4 0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar 0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar. b) Tane büyüklüğü dağılımları.250 0. Çizelge 4'te belirtilen özelliklere uygun olmalıdır. Belirtilen toleranslara ilâve olarak. 91. ince agregaların değişkenliğinin kontrol edilmesi amacıyla uygulanmalıdır. Aşağıda belirtilen ilâve özellikler. Çizelge 2'de elekten geçen yüzde değerleriyle (D) daha da sınırlı hale gelir. Çizelge 11'den seçilen kategori için çok ince malzemenin miktarının en büyük değeri.3. Not İnce agregaların irilik sınıflamasıyla ilgili tavsiyeler.15. 0. Üretici. 4. Ek B'de verilmiştir (Çizelge B. üst elek göz açıklığına (D) uygun olarak Çizelge 2'de belirtilen genel tane büyüklüğü dağılımı şartlarını sağlamalıdır.

250 0.5 (32) 0/31.4 (22) 16 4 0/31.ICS 91.125 0. agrega tane büyüklüklerinin basitleştirilmiş gösterilişi olarak kullanılabilir. D ≤ 45 mm ve d = 0 olan iri ve ince agrega karışımından oluşmalı ve Çizelge 2'den seçilen kategori için genel tane büyüklüğü dağılımı özelliklerine uygun olmalıdır.5 Karışık agregalar Karışık agregalar.15.2 (11) 6. Karışık agregalar ayrıca.063 Toleranslar (Elekten geçen kütlece yüzde) ±5 ± 10 ± 10 ± 10 ±3 ±2 4.0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar için üreticinin beyan ettiği tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili toleranslar Elek göz açıklığı mm 8 2 1 0.5 (12) 8 2 0/14 8 2 0/16 0/16 10 2 0/20 11. Agrega tane büyüklüğü mm 8 .2 (11) 2 0/22.5 (32) 20 4 0/40 22.100. agrega tane büyüklüğüne uygun olarak Çizelge 6'da belirtilen iki ara elekten geçen yüzde kısmı için öngörülen özelliklere uygun olmalıdır.100.4 (22) 4 0/45 Not .6 (5) 2 0/11.3 4 1 0/8 0/8 4 1 0/10 5.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 5 .3. 91.Karışık agregaların tane büyüklüğü dağılımı özellikleri Aşağıda gösterilen eleklerin genel sınırları (Elekten geçen kütlece yüzde) 40 ± 20 70 ± 20 Temel elek serisi + seri 1 Temel elek serisi + seri 2 Elek için mm 4 1 0/6.3 (6) 2 0/12.Parantez içinde verilen rakamlar. Çizelge 6 .

EN 933-7'ye göre tayin edilmiş olan iri agregaların kavkı muhtevası. bu aralığın içerisinde olmalı. 16 mm. 2 mm.4 İri agregaların tane şekli Gerektiğinde. Yassılık indeksi.1. 0. 31.125 mm. satır 1). son 20 değeri esas alır (Çizelge H. Yassılık indeksi. belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre.Dolgu agregalarının tane büyüklüğü dağılım özellikleri Elekten geçen kütlece yüzde Üretici tarafından beyan edilen en Münferit sonuçlar için genel aralık büyük aralık a) 2 100 0. ISO 565:1990'da belirtilen eleklerden R 20 serisi ile 0.063 mm. 0. EN 933-4'e uygun olarak tayin edilmiş olan şekil indeksi.7 Özel kullanım amaçlı agregalar Belirli bir nihaî beton kullanımı için özel agreganın tane büyüklüğü dağılımının tayini gerektiğinde. belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre. genel tane büyüklüğü dağılım aralığı dahilinde bulunmalıdır (Sütun 2).250 mm.15. Çizelge 9'da belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. EN 933-3'te belirtilen yassılık indeksi cinsinden tayin edilmelidir. 91.063 70 .En büyük yassılık indeks değerlerine göre kategoriler Yassılık indeksi ≤ 15 ≤ 20 ≤ 35 ≤ 50 > 50 Serbest Kategori Fl FI15 FI20 FI35 FI50 FIBeyan FINR Gerektiğinde.5 mm ve 63 mm göz açıklıklı eleklerden uygun olanları kullanılarak özel tane büyüklüğü dağılımı aralıkları tanımlanmalıdır.100.125 85 -100 10 0.5 İri agregaların kavkı (kabuk) muhtevası Gerektiğinde.500 mm.100.ICS 91. 4. 4 mm. 8 mm. Çizelge 8 . Çizelge 8'de belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir.3.6 Dolgu agregaları EN 933-10'a uygun olarak tayin edilen dolgu agregası tane büyüklüğü dağılımı. Çizelge 10'da belirtilen ilgili kategoriye uygun olarak beyan edilmelidir. Çizelge 7 .En büyük şekil indeksi değerlerine göre kategoriler Şekil indeksi ≤ 15 ≤ 20 ≤ 40 ≤ 55 > 55 Serbest Kategori Sl SI15 SI20 SI40 SI55 SIBeyan SINR 4.3. 9 . Elek göz açıklığı mm a) 4. iri agregaların tane şeklinin tayininde referans deney olarak kullanılmalıdır. Çizelge 9 . Sonuçların %90'ı. iri agregaların şekli. 0. 1 mm. Çizelge 7'de belirtilen sınırlara uygun olmalıdır.100 10 Beyan edilen tane büyüklüğü dağılım aralığı. belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 4. ancak sonuçların tümü.

91. Çizelge 11'de belirtilen ilgili kategoriye uygun olarak beyan edilmelidir. agreganın kullanıldığı yerdeki millî şartnamelerden temin edilebilir.15.100.Bir özelliğe ait değer isteniyorsa.5 f4 fBeyan fNR f3 f10 f16 fBeyan fNR f3 f11 fBeyan fNR f3 f10 f16 f22 fBeyan fNR İri agregalar 0/8 mm olarak sınıflandırılmış doğal agregalar Karışık agregalar İnce agregalar 4. Not 2 . bu değer üretici tarafından XXBeyan kategorisi olarak beyan edilmelidir. 5 Fiziksel özellikler 5. Not 1 . Gerektiğinde. Los Angeles katsayısı 60 olsun.063 mm göz açıklıklı elekten geçen kütlece yüzde ≤ 1. "Serbest" kategori kullanılabilir. Madde 4'te belirtilen deneyler.İri agregaların en büyük kavkı muhtevası değerlerine göre kategori Kavkı muhtevası % ≤ 10 > 10 Serbest Kategori SC SC10 SCBeyan SCNR 4.6 Çok ince malzemenin muhtevası EN 933-1'e uygun olarak tayin edilmiş olan çok ince malzemenin muhtevası. Not 3 .Belirli uygulamalar için uygun kategorilerin seçimine yönelik yol gösterici bilgiler.Çok ince malzeme muhtevasının en yüksek değerlerine göre belirlenmiş kategoriler Agrega 0.1 Genel Bu maddede belirtilen özelliklerden deneyle tayin edilmesi ve beyan edilmesi gerekli olanlara. Dolgu agregasındaki çok ince malzemenin muhtevası.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 10 .Gerekli görülmeyen herhangi bir özellik için. bu değerin Çizelge 12'deki karşılığı olarak LA60 (beyan değer) alınır. uygun geometrik özelliklerin tayin edilmesi amacıyla yapılmalıdır. Meselâ. Ek D'ye uygun olarak değerlendirilmeli ve zararlı olup olmadığına karar verilmelidir.5 ≤4 >4 Serbest ≤3 ≤ 10 ≤ 16 > 16 Serbest ≤3 ≤ 11 > 11 Serbest ≤3 ≤ 10 ≤ 16 ≤ 22 > 22 Serbest Kategori f f1.ICS 91.7 Çok ince malzemenin kalitesi Dolgu agregaları da dahil ince agregalardaki çok ince malzemenin kalitesi. 10 . nihaî kullanımdaki özel bir uygulama veya agrega menşeine göre karar verilmelidir.100. Çizelge 11 . Çizelge 7'de belirtilen şartları sağlamalıdır. ancak bununla ilgili sınır değerler verilmemişse.

1 Parlatmaya karşı direnç (parlatma değeri .100. Çizelge 14 .4 Yüzey tabakalarında kullanılan iri agregaların parlatmaya ve aşınmaya karşı direnci 5. Çizelge 13 .ICS 91.En büyük Los Angeles katsayısı değerlerine göre kategoriler Los Angeles katsayısı ≤ 15 ≤ 20 ≤ 25 ≤ 30 ≤ 35 ≤ 40 ≤ 50 > 50 Serbest Kategori LA LA15 LA20 LA25 LA30 LA35 LA40 LA50 LABeyan LANR Gerektiğinde.15. belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre. Los Angeles deney metodu. EN 1097-8'e uygun olarak tayin edilmelidir. Çizelge 12'de belirtilen ilgili kategoriye uygun olarak beyan edilmelidir. MDE). belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre Çizelge 14'te belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. Los Angeles katsayısı. Çizelge 12 .PSV) Gerektiğinde.100.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 5. EN 1097-2:1998 Madde 5'te belirtilen Los Angeles katsayısı cinsinden tayin edilmelidir.2 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci Gerektiğinde.En yüksek darbe direnç değerlerine göre kategoriler Darbe değeri % ≤ 18 ≤ 22 ≤ 26 ≤ 32 > 32 Serbest Kategori SZ SZ 18 SZ 22 SZ 26 SZ 32 SZ Beyan SZNR 5.3 İri agregaların aşınmaya karşı direnci Gerektiğinde. Parlatmaya karşı direnç. 91. belirli bir uygulamaya veya nihaî kullanıma göre Çizelge 13'te belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. parçalanmaya karşı direncin tayininde referans deney metodu olarak kullanılmalıdır. EN 1097-1'e uygun olarak tayin edilmelidir. EN 1097-2:1998 Madde 6'ya uygun olarak tayin edilen darbe değeri.4. 11 . Çizelge 15'te belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. parçalanmaya karşı direnç. Mikro-Deval katsayısı. yüzey işlemlerinde kullanılan iri agregaların parlatmaya karşı direnci (parlatma değeri PSV).En yüksek aşınmaya karşı direnç değerlerine göre kategoriler Mikro-Deval katsayısı ≤ 10 ≤ 15 ≤ 20 ≤ 25 ≤ 35 > 35 Serbest Kategori MDE MDE10 MDE15 MDE20 MDE25 MDE35 MDEBeyan MDENR 5. iri agregaların aşınmaya karşı direnci (Mikro-Deval katsayısı.

Çizelge 16'da belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir.AAV) Gerektiğinde.Çivili lâstiklerden kaynaklanan en yüksek aşınmaya karşı direnç değerleri için kategoriler Nordik aşınma değeri ≤7 ≤ 10 ≤ 14 ≤ 19 ≤ 30 Ara değerler ve 30'dan büyük değerler Serbest Kategori AN AN7 AN10 AN14 AN19 AN30 ANBeyan ANNR 5.100. EN 1097-9'a göre tayin edilmelidir.AAV). Çizelge 17 . yığın yoğunluğu. 5. istenmesi halinde tayin araçları ve kullanılan hesaplamalarla birlikte beyan edilmelidir.En yüksek parlatmaya karşı direnç değerlerine göre kategoriler Parlatma değeri ≥ 68 ≥ 62 ≥ 56 ≥ 50 ≥ 44 Ara değerler ve 44'ten küçük değerler Serbest Kategori PSV PSV68 PSV62 PSV56 PSV50 PSV44 PSVBeyan PSVNR 5. Çizelge 16 . 12 . Çivili lâstiklerden kaynaklanan aşınmaya karşı direnç.1 İri agregaların donma/çözülme etkisine karşı direnci Donma ve çözülmeye maruz kalan bir ortamda kullanılacak betonlar için donmaya dirençli agregaya ihtiyaç duyulması durumunda. 91.ICS 91. yüzey aşınmasına karşı direnç (agrega aşınma değeri . 5.AN).30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 15 .7.6 Yığın yoğunluğu Gerektiğinde.100. tane yoğunluğu ve su emme oranı.7 Dayanıklılık 5. Çizelge 17'de belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. EN 1097-8:1999 Ek A'ya uygun olarak tayin edilmelidir.3 Çivili lâstiklerden kaynaklanan aşınmaya karşı direnç Gerektiğinde. EN 1097-3'e ve istenmesi halinde beyan edilen sonuçlara uygun olarak tayin edilmelidir.5 Tane yoğunluğu ve su emme oranı Gerektiğinde. çivili lâstiklerden kaynaklanan aşınmaya karşı direnç (Nordik aşınma değeri .En yüksek yüzey aşınmasına karşı direnç değerlerine göre kategoriler Agrega aşınma değeri ≤ 10 ≤ 15 ≤ 20 Ara değerler ve 20'den büyük değerler Serbest Kategori AAV AAV10 AAV15 AAV20 AAVBeyan AAVNR 5.2 Yüzey aşınmasına karşı direnç (agrega aşınma değeri .15.4. EN 1097-6'ya göre tayin edilmeli ve sonuçlar.4. Yüzey aşınmasına karşı direnç. Çizelge 18 veya Çizelge 19'da belirtilen ilgili kategoriye göre beyan edilmelidir. EN 1367-1 veya EN 1367-2'ye uygun olarak tayin edilmiş olan donma direnci.

100.Hacim kararlılığı . kurumanın hiç meydana gelmediği yerlere. 13 .7.kuruma büzülmesi Agrega özellikleri sebebiyle betonda hasara yol açan büzülme çatlakları oluşması halinde. 5. geri kazanılmış agrega.3'te verilmiştir.2 Hacim kararlılığı . Not Alkali-silika reaktifliğinin etkileri ile ilgili yol gösterici bilgiler.7.100. Ek G'de verilmiştir. prEN 933-11’e göre tayin edilmeli ve Çizelge 20’de belirtilen ilgili kategorilere göre beyan edilmelidir.ICS 91. Donma/çözülmeye karşı direnci değerlendirmek için su emme değerinin kullanılmasıyla ilgili tavsiye. agregaların alkali-silika reaktifliği. Çizelge 19 . Madde F. tuz çözeltisi veya üre kullanılan deneylerin yapılması daha uygun olabilir. Çizelge 18 .Magnezyum sülfat kullanılarak elde edilen en yüksek don dayanıklılığı değerlerine göre kategoriler Magnezyum sülfat değeri (Kütlece yüzde kaybı) ≤ 18 ≤ 25 ≤ 35 > 35 Serbest Kategori MS MS18 MS25 MS35 MSBeyan MSNR 5. bu çizelgede verilen sınırlar uygulanmaz. Bu durumda. hava sürüklenmiş beton ile kaplanmış kütle betonuna veya simetrik veya yoğun donatılı ve açık havaya maruz kalmayan yapı elemanlarına uygulanmaz. Herhangi bir deney metodu mevcut olmadığı için genleşme ile ilgili sınır değerlerin verilmesi henüz mümkün değildir.8 Geri kazanılmış iri agrega bileşenlerinin sınıflandırılması Geri kazanılmış iri agregadaki bileşen malzemelerin oranları.En yüksek donma-çözülme direnç değerlerine göre kategoriler Donma-çözülme (Kütlece yüzde kaybı a) ) ≤1 ≤2 ≤4 Kategori F F1 F2 F4 a) >4 FBeyan Serbest FNR Aşırı soğuk hava ve/veya tuzluluk veya buz çözücü tuz doygunluğu EN 1367-1:2007 Ek B'de ayrıntısı verilen ve bir durumlarında.Bu özellik. kullanım yerinde geçerli olan mevzuata uygun olarak tayin edilmeli ve sonuçlar beyan edilmelidir.075'i aşmamalı ve sonuçlar beyan edilmelidir durumunda. EN 1367-4'e uygun olarak deneye tâbi tutulması yoluyla tayin edilen (agreganın geri kazanılmış olması kuruma büzülmesi % 0.15. sönmemiş kireç gibi genleşen malzeme içerebilir.genleşme. Çok nadir durumlarda. 5.2.30 Not - TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Agregaların donma ve çözülmeye maruz kalan bir ortamda kullanılmasıyla ilgili yol gösterici bilgiler Ek F'de verilmiştir. 91. Not 1 .3 Alkali-silika reaktifliği Gerektiğinde. ayrıca Ek A’ya bakılmalıdır). gerektiğinde yapı betonunda kullanılacak agregaların. Not 2 .

91.2≤2 FL2≤5 FL5≤ 0. beton mamulleri. harç Beton duvar birimleri Serbest agrega.100.ICS 91.100. prEN 933-11’e göre aşağıda verilmiştir: Bileşen Rc Ru Rb Ra FL X Muhteva (kütlece %) Beton.Bağlayıcı (kil ve toprak gibi) . Bileşen a) Çizelge 20’deki bileşenlerin tarifleri.5≤1 XRg1≤2 XRg2Muhteva cm3/Kg FL ≤ 0. doğal taş Hidrolik bağlı agrega Kil duvar birimleri (tuğlalar ve karolar gibi) Kalsiyum silikat duvar birimleri Gazbeton (yüzmeyen) Bitümlü malzemeler Hacimde yüzen malzeme Diğer: .2 a) FL0.Alçı sıva Cam Rg 14 .2 kategorisi.Geri kazanılmış iri agregalardaki bileşenler için kategoriler Muhteva Kategori (kütlece %) Rc ≥ 90 Rc90 ≥ 80 Rc80 ≥ 70 Rc70 ≥ 50 Rc50 < 50 RcBeyan Serbest RcNR Rc + Ru ≥ 95 Rcu95 ≥ 90 Rcu90 ≥ 70 Rcu70 ≥ 50 Rcu50 < 50 RcuBeyan Serbest RcuNR Rb ≤ 10 Rb10≤ 30 Rb30≤ 50 Rb50> 50 RbBeyan Serbest RbNR Ra ≤1 Ra1≤5 Ra5≤ 10 Ra10X + Rg ≤ 0. plâstik ve lâstik .15.Muhtelif: metaller (demirli ve demir dışı).30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge 20 .5 XRg0. kereste (yüzmeyen). sadece yüksek kalitede yüzey bitirme işlemi gerektiren özel uygulamalar içindir.

30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 6 Kimyasal özellikler 6. bu değer. b) Havada soğutulmuş yüksek fırın curufu dışındaki agregalar için % 1'i aşmamalıdır. Not 1 .2 AS0. S cinsinden.3.15. a) Havada soğutulmuş yüksek fırın curufu için kütlece % 2'yi. "Serbest" kategori kullanılabilir.2 olsun.0 Serbest Kategori AS AS0.0 ASBeyan ASNR Agrega Havada soğutulmuş yüksek fırın curufu dışındaki agregalar Havada soğutulmuş yüksek fırın curufu 6. Not 4 . 91. agreganın kullanıldığı yerdeki millî şartnamelerden temin edilebilir. 15 . uygun geometrik özelliklerin tayin edilmesi amacıyla yapılmalıdır. Çizelge 21 . Gerektiğinde. 6. EN 1744-1:1998 Madde 7'ye uygun olarak tayin edilmeli ve istenmesi halinde üretici tarafından beyan edilmelidir.Belirli uygulamalar için uygun kategorilerin seçimine yönelik yol gösterici bilgiler.2 (beyan değer) alınır.3 Kükürtlü bileşikler 6. Beton yapımında kullanılan geri kazanılmış agregaların asitte çözünebilen klorür iyon muhtevası. ülke içindeki ocaklardan çıkarılan agregalar için).100.Alkali-silika reaktifliği ve kimyasal bileşenlerin kullanıldığı betonun dayanıklılığı ve yüzey özellikleriyle ilişkili hafif organik kirleticiler de dahil olmak üzere agregalardaki kimyasal bileşenlerin etkileri ile ilgili yol gösterici bilgiler Ek G'de verilmiştir. Madde 4'te belirtilen deneyler.01’den daha fazla olmadığı biliniyorsa (meselâ. beton agregalarının suda çözünebilen klorür iyon muhtevası. bu değerin Çizelge 21 'deki karşılığı olarak AS1. bu değer üretici tarafından XXBeyan kategorisi olarak beyan edilmelidir. havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun asitte çözünebilen sülfat muhtevası kütlece % 1.2 Toplam kükürt Gerektiğinde. agregaların ve dolgu agregalarının EN 1744-1:1998 Madde 11'e uygun olarak tayin edilmiş olan toplam kükürt muhtevası. nihaî kullanımdaki özel bir uygulama veya agrega menşeine göre karar verilmelidir. Not Birleştirilmiş agreganın suda çözünebilen klorür iyon muhtevasının % 0.0 > 1.1 Asitte çözünebilen sülfat Gerektiğinde.8 Serbest ≤ 1. EN 1744-5’e uygun olarak tayin edilmeli ve gerektiğinde imalâtçı tarafından beyan edilmelidir. EN 1744-1:1998 Madde 12'ye uygun olarak tayin edilmiş olan beton agregalarının ve dolgu Çizelge 21 'de belirtilen ilgili kategoriye uygun agregalarının asitte çözünebilen sülfat muhtevası.Bir özelliğe ait değer isteniyorsa. 6. ancak bununla ilgili sınır değerler verilmemişse. Meselâ.Asitte çözünebilen en yüksek sülfat muhtevası değerleri için kategoriler Asitte çözünebilen sülfat muhtevası (Kütlece yüzde) ≤ 0.8 > 0. betonun klorür muhtevasının hesabında kullanılabilir.ICS 91.100.2 Klorürler Gerektiğinde.8 ASBeyan ASNR AS1. Not 2 . Not 3 . olarak beyan edilmelidir.Gerekli görülmeyen herhangi bir özellik için.2 ≤ 0.1 Genel Bu maddede belirtilen özelliklerden deneyle tayin edilmesi ve beyan edilmesi gerekli olanlara.3.

3. 6.Şekerler. betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren hafif organik kirleticilerin bulunup bulunmadığı. 91. agrega. çimento macununun ön priz alma zamanı üzerindeki etkisi için kategoriler Ön priz alma zamanındaki değişme (te) (dakika) ≤ 10 ≤ 40 > 40 Serbest 16 Kategori (A) A10 A40 ABeyan ANR . Çizelge 23’teki değerlere uygun olmalıdır. Bu maddelerin oranları. Bu durumda. Şekerlerin veya şeker türevi maddelerin mevcudiyetinden şüphelenilmesi halinde.2 SSNR 6.1 olmalıdır. Not 2 . Gerektiğinde. a) Harç deney numunelerinin katılaşma süresini. agregadan kaynaklanan suda çözünebilen malzemelerin çimento macununun (paste). Organik madde mevcudiyeti.Geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen en yüksek sülfat muhtevası değerleri için kategoriler Suda çözünebilen sülfat muhtevası (kütlece %) ≤ 0. katılaşma süresi ve basınç dayanımı üzerindeki etkileri bakımından EN 1744-1:1998 Madde 15. Bu mineralin mevcut olduğu biliniyorsa.4. Çizelge 22 . standard renklerden daha açık ise. özel tedbirler alınmalıdır. harç deney numunesi kullanılarak deneye tâbi tutulmalıdır (EN 1744-1:1998 Madde 15.2'ye uygun olarak tayin edilmelidir. Not 1 . Sonuçlar. EN 1744-1:1998 Madde 15. EN 1744-1'e göre yapılacak deneyle tayin edilmelidir.4 Diğer bileşenler 6. yukarıda verilen katılaşma süresi ve basınç dayanımı özellikleri uygulanmalıdır.1 Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren bileşenler Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren oranlarda organik maddeleri veya diğer maddeleri ihtiva eden agregalar ile dolgu agregaları. fulvo asitlerin mevcudiyeti.1'e uygun olarak tayin edilmelidir. betonun priz almasını ve sertleşmesini olumsuz olarak etkilemez. EN 1744-1:1998 Madde 15. yüksek bir organik madde muhtevasının varlığını gösterirse. Gerektiğinde.2 Serbest Kategori SS SS0. organik madde muhtevası veya fulvo asit deneylerindeki berrak sıvının rengini etkilemez.3'e uygun olarak değerlendirilmelidir. Çizelge 23 . Çizelge 22 'de belirtilen ilgili kategoriye uygun olarak beyan edilmelidir. 120 dakikadan daha fazla artırmayacak ve b) Harç deney numunelerinin basınç dayanımını. EN 1744-1'e uygun olarak tayin edilmiş olan geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen sülfat muhtevası. EN 1744-6’ya uygun olarak değerlendirilmelidir.ICS 91.100.3). agregaların organik madde ihtiva etmediği kabul edilmelidir.Organik madde muhtevası deneyindeki berrak sıvının rengini değiştiren bazı inorganik bileşikler.100. ön priz alma zamanı üzerindeki etkisi bakımından. Bu deneylerde kullanılan berrak sıvı. S cinsinden toplam kükürt muhtevası en çok % 0.15. Ön priz alma zamanındaki değişme (te).30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Agregada pirotin [kararsız bir demir sülfür (FeS) bileşiği] mevcut ise. 28 günde % 20'den daha fazla azaltmayacak miktarlarda olmalıdır.Geri kazanılmış agregalardaki suda çözünebilen malzemelerin.3 Geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen sülfat muhtevası Gerektiğinde. geri kazanılmış agregalar.

7.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Organik madde varlığının tayini için iki deney metodu yaygın olarak kullanılmaktadır: sodyum hidroksit deneyi ve fulvoasit deneyi (bk. Geri kazanılmış agregalar için EN 1744-6 verilen işlemler kullanılmalıdır. belirtilen özelliklerin aşağıda verilen şartlardaki uygunluğunun kontrol edilmesi amacıyla gerçekleştirilmelidir: a) Yeni bir agrega kaynağının kullanılacak olması. EN 1744-1:1998 Madde 15. Her iki deney de geri kazanılmış agregalara uygulanabilir. agrega üretimi esnasında hangi kalite kontrol işlemlerinin kullanıldığı belirtilmelidir. EN 1744-1:1998 Madde 19. 7. 6. agregaların özelliklerini etkileyebilen temel bir değişikliğin söz konusu olması. kontrol edilmesi isteniyorsa. agrega.2 Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler 6.3’te verilen işlemlerle tayin edilemez. ilgili malzeme için fabrika üretim kontrolünün başlangıç noktası olarak belgelendirilmelidir.3'e uygun olarak hazırlanan bir deney numunesi kısmı kullanılarak tayin edilmeli ve sonuçlar beyan edilmelidir.ICS 91. Başlangıç deneylerinin sonuçları.2. Not . agreganın kullanıldığı yerde yürürlükte olan mevzuatta belirtilen sınırları aşarsa.5 Beton döşeme kaplamalarının yüzey işlemlerinde kullanılan ince agregaların karbonat muhtevası Beton döşeme kaplamalarının yüzey işlemlerinde kullanılan ince agregalardaki karbonat muhtevasının EN 196-21:2005 Madde 5'te belirtildiği gibi. Üreticinin tuttuğu kayıtlarda.2 Havada soğutulmuş yüksek fırın curuf agregası.1 Havada soğutulmuş yüksek fırın curuf agregası.15. Ek H'de belirtilen özelliklere uyan bir fabrika üretim kontrol sistemini oluşturmalıdır.2.4.100. b) Ham maddelerin yapısında veya işlem şartlarında. standard renklerden daha açıksa. kullanım amacına ve bu kullanımla ilgili mevzuata bağlıdır.3 Fabrika üretim kontrolü Üretici. Priz alma zamanı üzerindeki etkiyle ilgili olarak yukarıdaki çizelgede verilen değerler uygulanmalıdır. Not 4 . sodyum hidroksit veya fulvo asit deneylerindeki berrak sıvının rengini etkilemez. Bu bileşenlerden herhangi birinin muhtevası. başlangıç deneylerinin sonuçları beyan edilmelidir.4. 6. agregaların organik madde ihtiva etmediği kabul edilmelidir. ürünün bu standarda ve uygunsa beyan edilen değerlere uygun olduğunun sağlanması amacıyla.Şekerler.Betonun priz alma ve sertleşme hızını olumsuz olarak etkileyebilen geri kazılmış agrega bileşenleri inorganik olabilir ve bu nedenle EN 1744-1:1998 Madde 15. 7 Agrega uygunluğunun değerlendirilmesi 7.1 Genel Üretici.2) ve fabrika üretim kontrolünü (Ek H) gerçekleştirmelidir. başlangıç tip deneyleri (Madde 7.2'ye uygun olarak deneye tâbi tutulduğunda demir ayrışması göstermemelidir.100. karbonat muhtevası EN 1744-1:1998 Madde 12. Bu deneylerde kullanılan berrak sıvı. 91.2 Başlangıç deneyleri Amaçlanan nihaî kullanımla ilgili başlangıç tip deneyleri. Bu belge özellikle. 17 .1'e uygun olarak deneye tâbi tutulduğunda dikalsiyum silikat ayrışması göstermemelidir. normal eşik değerlerinin üzerinde radyasyon yayma ihtimali olan bileşenlerin. Not 3 . EN 1744-1:1998 Madde 19.2). Şekerlerin veya şeker türevi maddelerin mevcudiyetinden şüphelenilmesi halinde. poliaromatik karbonları serbest bırakma ihtimali olan bileşenlerin veya diğer tehlikeli maddelerin belirlenmesi ile ilgili bilgileri ihtiva etmelidir.1 ve Madde 15. su özüt deneyi (EN 1744-6) uygulanarak deneye tâbi tutulmalıdır.Herhangi bir agregaya uygulanan kontrolün tipi. 6.4.

bir depoda tekrar elden geçirilmişse. en az aşağıdaki bilgileri ihtiva etmelidir: Not - 18 . belirli bir nihaî kullanım ile ilişkili belirli özellikler ve Çizelge ZA. Sevkiyat tarihi.ICS 91.2 Agreganın tarifi için ilâve bilgiler Diğer bilgilere gerek duyulması. şartlara ve nihaî kullanıma bağlıdır. Bu standardın numarası.1a ve Çizelge ZA. Belgenin seri numarası. Müşteri. sipariş sırasında üreticiyi.1 Kısa gösteriliş ve tarif a) b) c) d) Kaynak ve üretici . Meselâ: a) b) Kısa gösteriliş ile tarif arasındaki ilişkiyi belirten bir kod.100. hem kaynak. Agrega tipi (EN 932-3’e uygun ve geri kazanılmış agrega için “geri kazanılmış agrega” ifadesi). 91.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 8 Kısa gösteriliş Agregalar.1b'de kapsanmayan ilâve bilgilerle ilgili özellikler hakkında bilgilendirmelidir.3'e bakılmalıdır. Agrega tane büyüklüğü.15. Geri kazanılmış agrega için Çizelge 20’ye göre bileşen kategorisi. İrsaliye ve teslim belgesi. Not - 9 a) b) c) d) İşaretleme ve etiketleme Kısa gösteriliş. aşağıdaki terimlerle belirtilmelidir: 8. hem de depo belirtilmelidir. Belirli bir agregayı belirtmek için ihtiyaç duyulan diğer ilâve bilgiler. 8. CE işareti ve etiketi için. Ek ZA'daki Madde ZA.malzeme.100.

2 4/31.5 31.5 45 ± 15 - d değeri Göz açıklığı/ orta göz açıklığı D/d oranı 2 mm 4 mm 5.6/32 16 8/45 22.5 ± 17. 19 .70 8 2/22.4 mm Genel sınırlar GT17.2/63 25 .5 16/63 25 .Temel elek serisi + seri 1 iri agrega ürün tane büyüklükleri için orta göz açıklıklı elekle yapılan iri agrega tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili genel sınırlar ve toleranslar (mm) Orta göz açıklıklı eleklerdeki genel sınırlar ve toleranslar (Elekten geçen kütlece yüzde) Üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili toleranslar GT15 Göz açıklığı 2.5 31.4/63 25 .6 mm 8 mm 11.4 16 4/45 22.6 4/11.5 ± 17.0 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 5.4 8/63 25 .2 8 4/22.70 11.5 16 5.0 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 11.15.5 Not 1 - Taralı kutucuklardan oluşan alan.4 31.6/63 25 .2/45 31.100.4 11.6/16 8/22.2 22.2 Orta göz açıklığı 2/5.2 5.6 2/16 11.2 5.5 ± 17.4 11. bu durum.5 22.4 5.Orta göz açıklığı olarak " . Not 2 .2 5.ICS 91. normalde kullanılmayan tane büyüklüklerini gösterir.100.4 11.2 mm 16 mm 22.4 16 8/31.70 2/11.6/45 22." işareti gösterildiğinde.6/22.70 5.8 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 4. 91.4 11.70 2/8 4/16 11.5 ± 17.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek A (Bilgi için) Tane sınıflarına ayrılmış iri agregalar için yaygın olarak kullanılan tane büyüklükleriyle ilgili özelliklerinin gösterilmesi Çizelge A.1 . uygun bir orta göz açıklıklı elek olmadığı anlamına gelir.5 31.5 16/45 22.2/31.6 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 8.

2 .5 45 ± 15 ± 15 - d değeri Göz açıklığı/ orta göz açıklığı D/d oranı 2 mm 4 mm 6.4 10/40 16/63 25 .2 6.5 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 3.Orta göz açıklığı olarak " .3 4/10 6.70 8 2/20 16 4/40 25 .5 16 20 ± 17.5 ± 17. Not 2 .5 ± 17. bu durum.15 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 4 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 5 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 8 Orta göz açıklığı Göz açıklığı 10 Orta göz açıklığı 2/6.Temel elek serisi + seri 2 iri agrega ürün tane büyüklükleri için orta göz açıklıklı elekle yapılan iri agrega tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili genel sınırlar ve toleranslar (mm) Orta göz açıklıklı eleklerdeki genel sınırlar ve toleranslar (Elekten geçen kütlece yüzde) Üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili toleranslar GT15 Göz açıklığı 2.3/31.ICS 91.70 2/10 8 4/20 6.5 16 8/40 25 . 91.15.5 20/63 25 .5 31.3/16 8/20 16/40 25 . 20 .3 mm 8 mm 10 mm 16 mm 20 mm Genel sınırlar GT17. normalde kullanılmayan tane büyüklüklerini gösterir." işareti gösterildiğinde.5 25 .70 5 2/16 10 4/31.70 2/8 8 4/16 14 8/31.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge A.5 Not 1 - Taralı kutucuklardan oluşan alan.5 20 31.5 11.100.70 4/12.70 10 20 ± 17.100.3/20 14 10/31.5 22. uygun bir orta göz açıklıklı elek olmadığı anlamına gelir.

Benzer şekilde. ince agregaların iriliği veya inceliği ile ilgili ilâve bilgiler vermek istemesi halinde kullanılır.6 İncelik modülü (FM).15. Çizelge B. İlâve olarak. Not İncelik modülü (FM).30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek B (Bilgi için) İnce agregaların irilik/incelik tarifi ile ilgili yol gösterici bilgiler Çizelge B.50 sınırları dahilinde veya belirtilen diğer bir sınır dahilinde olmalıdır.5) + (> 0.4 FF 2. aşağıda verilen göz açıklıklı (mm) eleklerde kalan kümülatif kütlece yüzdelerin toplamı olarak yüzde cinsinden hesaplanır: İncelik modülü (FM) = ∑ {(> 4) + (> 2) + (> 1) + (> 0.8 .100.125)} 100 21 .100 Çizelge B. 0. Ancak.1 . iri olarak sınıflandırılmış olan ince agregalar C harfi.0.1 seçildiğinde. şartname hazırlayıcıların. bir sevkiyata ait FM değeri. incelik modülü için. beyan edilen FM ± 0.500 mm göz açıklıklı elekten geçen yüzdeye bağlı olarak irilik veya incelik Elekten geçen kütlece yüzde MP 30 .1 ve Çizelge B.2. C. 91.2'de.ICS 91.1. Çizelge B. orta tane büyüklüğü dağılımı için MP kullanılır). İlâve olarak istendiği durumlarda. kararlılığın kontrol edilmesi amacıyla kullanılır.500 mm göz açıklıklı elekten geçen yüzde için.5 CF 4.2 .2 seçildiğinde. M veya F harflerinden sonra P harfi ilâve edilir (meselâ.100.1 . normal olarak.İncelik modülüne bağlı olarak irilik veya incelik İncelik modülü MF 2.1 ve Çizelge B. M veya F harflerinden sonra F harfi ilâve edilir (meselâ. Çizelgelerden her biri bu tür ilâve bilgilerin sağlanmasında kullanılabilir.45 FP 55 . ince tane büyüklüğü dağılımı için FF kullanılır).0 . C.70 CP 5 . Çizelge B.2. Çizelge B.0.25) + (> 0. bu amaçla çizelgelerin her ikisi birlikte kullanılamaz. orta olarak sınıflandırılanlar M harfi ve ince olarak sınıflandırılanlar ise F harfi ile gösterilir.

ICS 91.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek C İnce agregalar için üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili azaltılmış toleransları Çizelge C.15. Elekten geçen yüzdeyle ilgili toleranslar 0/2 ±5 ± 10 ± 15 ±5 0/4 ±5 ± 10 ± 10 ±3 0/1 ±5 ± 15 ±5 22 .100. 91.100.3.1 .İnce agregalar için üretici tarafından beyan edilen tipik tane büyüklüğü dağılımı ile ilgili azaltılmış toleranslar Elek göz açıklığı mm 4 2 1 0.250 0.Madde 4.3.063 Not .

% 3'ten veya agreganın kullanıldığı yerde geçerli olan mevzuata göre belirtilmiş olan başka bir değerden daha az olması. 23 . kum eş değerinin (SE). normal olarak % 90 ihtimal seviyesinde ifade edilmelidir. Avrupa'nın bazı bölgelerindeki farklı ince agregalar için.100.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek D Çok ince malzemenin değerlendirilmesi Çok ince malzeme. Sınırlar ve/veya kategoriler. b) EN 933-8'e uygun olarak deneye tâbi tutulduğunda. d) Bilinen bir performans yeterliliğine sahip agreganınkine eşit performansın elde edilmesi veya herhangi bir problemle karşılaşılmadan kullanım performans yeterliliğinin kanıtlanması. 91. deney metotları kullanılarak daha fazla kanıt elde edilinceye kadar sabit hale getirilemez.15. c) EN 933-9'a uygun olarak deneye tâbi tutulduğunda.ICS 91. metilen mavisi deneyinin (MB).100. belirtilen alt sınır değerinden daha küçük bir değer vermesi. aşağıda belirtilen dört durumdan birinin söz konusu olması halinde zararsız olarak kabul edilmelidir: a) İnce agreganın toplam çok ince malzeme muhtevasının. Not Kesin sınırlar. belirtilen alt sınırı aşması. agreganın kullanıldığı yerde geçerli olan mevzuata uygun olarak yerel yeterlilikteki performansla kullanılan mevcut malzemelerin özellikleriyle ilgili tecrübelerden faydalanılarak oluşturulmalıdır. 0/2 mm aralığı ile yapılan kum eş değeri ve metilen mavisi deneyleriyle ilgili uygunluk özellikleri.

100.1.100. Yeterli bir kullanım performans kaydına sahip olan ve katkı maddesi ihtiva eden veya etmeyen agrega ve çimento kombinasyonlarından elde edilen tesiste üretilmiş betonun normal kontrol dayanımları.2 LA15.1 İri agregaların parçalanmaya karşı direnci Agregalar. suya doygunluk derecesi. kullanım tecrübelerine bağlı olarak değerlendirilmelidir. 40'tan daha büyük Los Angeles katsayılarına sahip agregalar. betonun çok yüksek dayanımlı olması isteniyorsa.ICS 91. çivili lâstiklerin kullanıldığı bölgeler veya özel bölgesel yollar için yüzey tabakası şartlarını sağlamak için).1 Donma ve çözülmeye karşı direnç Betonun donma ve çözülmeye karşı direnci. agreganın dayanımı ile ilgili genellikle yeterli bir bilgi sağlar.3 LA30 kategorili veya SZ22 darbe kategorili agregalar. agrega dayanımının da dikkate alınması gerekebilir. bileşen malzemeler ve bunların betonda kullanılan oranları ile ilişkilidir. LA20 kategorili agregalar veya SZ18 darbe kategorili agregalar. genellikle sadece özel durumlarda gerekir (meselâ. özellikle önemli bir faktördür ve bu sebeple beton deney numuneleri kullanılarak betonun donma ve çözülmeye karşı direncinin değerlendirilmesi için gereklidir.1. E. Hava sürükleme derecesi.2 E. Ancak.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek E (Bilgi için) Agregaların beton yapımında kullanımı ile ilgili yol gösterici bilgiler E. darbe gerilmelerine maruz kalan yol kaplamaları ve döşeme yüzey tabakaları için gerekebilir. 24 .1.2. E.15.1 E. E. 91. genellikle betondan daha yüksek dayanıma sahiptir.

1 İklim Herhangi bir hasarın etkisi. su emme oranından daha çok. agreganın donma-çözülme etkisine dirençli olduğu kabul edilebilir.2. Hasar riski. F. F. marn. F. EN 932-3'te belirtilen işleme göre petrografik analize tâbi tutulması. Ancak. Belirli bir oranda mikro gözenekli çakmaktaşı kökenli agrega tanelerini ihtiva eden bazı agregalar söz konusu olduğunda.3 ve Madde F.1 Genel Agreganın. su emme oranları % 2’den daha yüksek olmasına rağmen. şeyl. nihaî kullanıma. F. yüksek fırın curufları.15. bazı Jura kireçtaşları ve kumtaşları. 25 .1. gözenekli çakmaktaşı. Ancak bu malzemeler.2. bazı çakıltaşları ve breşlerden elde edilen hassas agregalar. agreganın donma-çözülmeye karşı direncin değerlendirilmesinde kullanılabilir. petrografik analizi veya aşağıda belirtilen fiziksel deneylerden birini ihtiva eder. 91.1 Deney Gösterge deneyleri Donma-çözülme hassasiyeti için bir gösterge oluşturabilen deneyler. Permiyen kireçtaşları. dolomitler ve Karbonifer kumtaşları çoğunlukla % 2'den daha yüksek emme değerlerine sahiptir. donma ve çözülmenin derecesi ve agrega tanelerinin doygunluk derecesi ile ilişkilidir. aşağıda verilenlerden bazılarını veya tümünü ihtiva edebilir: Şist. yeterli veya yetersiz donma-çözülme dayanıklılığı arasındaki farklılık.2 F.2. Aşırı ayrışmış kayaçlar. F.100. donma-çözülme olayından hasar görme ihtimali olan zayıf ve/veya yüksek oranda su emen tanelerin varlığıyla ilgili bir gösterge ortaya koyabilir.2 Petrografik analiz Agreganın. Bu tür tanelerin varlığının gözlenmesi veya varlığından şüphelenilmesi halinde. çoğunlukla % 4'ten daha yüksek emme değerlerine sahip iken. mika şist. yoğunluk ölçmeleri ile daha iyi değerlendirilebilir.4'te verilen fiziksel deneylerden biri.1.2.3 Petrografik yapı Donma ve çözülmeye karşı direnç. petrografik tipine ve agrega taneleri içindeki gözeneklerin boyut dağılımına bağlıdır. agreganın deniz suyuna veya buz çözücü tuzlara maruz kalması halinde önemli oranda artar. yeterli donma-çözülme direncine sahip olabilir. tebeşir. donma ve çözülme işleminden kaynaklanan hasar görme hassasiyeti. donma-çözülmeye karşı dirençli olarak kabul edilebilir. daha yüksek emme değerlerine sahiptir.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek F (Bilgi için) Agregaların donma ve çözülmeye karşı direnci ile ilgili yol gösterici bilgiler F. agrega tanelerinin dayanımı ve taneler dahilindeki gözeneklerin boyut ve dağılımının yanı sıra diğer süreksizliklerle de ilişkilidir. kısmen veya tamamen doygun çevre şartları altında veya yüksek nem şartlarında. Bu deneylerden herhangi biriyle ilgili şartları sağlayan agregalar.ICS 91.100.2.1. donma-çözülmeye dayanıklılık için yeterli olan birçok agrega. F. donma-çözülme döngülerinin sıklığı. Meselâ. altere gözenekli bazalt veya kil çimentolu gevşek taneler. Madde F.3 Su emme oranı EN 1097-6'ya uygun olarak tayin edilmiş olan su emme oranı. fillit. donma veya çözülme olaylarından hasar görmesi muhtemeldir. % 1'den daha büyük değilse.2 Nihaî kullanım Agregaların. öncelikle iklime.

EN 1367-1:2007 Ek B'de ayrıntısı verilen ve bir tuz çözeltisi veya üre kullanılan deneylerin yapılması daha uygun olabilir.4 Diğer gösterge deneyleri EN 1367-1'e uygun olarak tayin edilen donma-çözülme değeri veya EN 1367-2'ye uygun olarak tayin edilen magnezyum sülfat etkisine dayanıklılık değeri. agreganın deniz suyuna veya buz çözücü tuzlara maruz kalması durumları için en uygun olarak kabul edilir. tuz yok İstenmiyor F2 veya MS25 F1 veya MS18 . Magnezyum sülfat deneyi. söz konusu agrega.2. Çizelge F.1 ile bağlantılı olarak kullanılabilir. Çizelge F.İklim ve nihaî kullanımla ilişkili donma-çözülme şiddet kategorisi İklim Akdeniz Atlantik Kıta Avrupası a) . İskandinavya'nın bazı bölgeleri ve şiddetli kış hava şartlarının görüldüğü dağlık bölgeler ilâve edilebilir. kuru durum İstenmiyor İstenmiyor İstenmiyor .1 . çimentoyla bağlı tanelere sahip geri kazanılmış agregalara uygun değildir. çevresel şartlar. F. beton üzerinde deney yapmak suretiyle agreganın donma-çözülmeye karşı direncinin tahkik edilmesi mümkündür.Hava alanı satıh kaplamaları F2 veya MS25 F1 veya MS18 F1 veya MS18 a) Kıta Avrupa kategorisine ayrıca İzlanda. kabul edilebilir olarak değerlendirilebilir. istenen donma-çözülme direncinin veya magnezyum sülfat direncinin belirlenmesi amacıyla. nihaî kullanım ve iklim bilgileri.Kısmî doygunluk. Seçilen kategori.3 Kategori seçimi Amaçlanan kullanım şartlarına benzer şartlar altında.ICS 91. agreganın donma-çözülmeye karşı direncinin değerlendirilmesinde kullanılabilir. Ayrıca.100.100. Yeterli performans kayıtlarının mevcut olmaması ve bir deneyin yapılmasının gerekmesi durumunda.7. Magnezyum sülfat deneyi.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 F.Doygun.Tuz (deniz suyu veya yol satıhları) F4 veya MS35 F2 veya MS25 F1 veya MS18 . Madde 5. Not Aşırı soğuk hava ve/veya tuzluluk veya buz çözücü tuz doygunluğu durumlarında.Buzlanma yok. Çevre şartları 26 . tuz yok İstenmiyor F4 veya MS35 F2 veya MS25 . agreganın performansı ile ilgili yeterli bir kayıt mevcut ise.15. 91.1'den uygun bir kategorinin seçilmesi amacıyla kullanılabilir.

1 G. betondaki gözenekler içerisindeki sıvılarda mevcut bulunan alkali hidroksitler ile reaksiyona girebilir. özütlemeden önce ince toz haline öğütülmüş olsa bile.3. bu klorürlerin EN 1744-1:1998 Madde 7’de açıklanan işlemlerde su kullanılarak özütlenmesi mümkün değildir. yüksek oranda sülfat miktarına müsaade edilebilir. Bu sebeple curufta. Geri kazanılmış agregaların çoğu için klorür iyon muhtevalarının düşük olması muhtemeldir.1 Klorürler Doğal agregalardaki klorürler Klorürler. Olumsuz şartlar altında ve rutubet mevcudiyeti söz konusu olduğunda.01'den daha büyük olmadığının gösterilmesi halinde. curuf taneleri halinde bulunduğundan. betonun klorür iyon muhtevasının hesaplanmasında kullanılmalıdır. betonun genleşme suretiyle hasar görmesine de neden olabilir.100. muhtemelen klorür miktarını olduğundan fazla gösterecektir. EN 1744-5’e göre tayin edilen asitte çözünebilen klorür muhtevası.15. 27 .ICS 91. betondaki bileşen malzemelerin tümünün dikkate alındığı toplam klorür miktarının sınırlandırılması genel bir uygulamadır. Etkin alkali muhtevası düşük olan çimento kullanılması. alkali-karbonat reaksiyonudur. bu değer. Belirli bir çimento-agrega kombinasyonunun bozulmaya yol açan reaktifliğinin bulunmadığını gösteren geçmiş uzun dönemli bir tecrübe olmaması halinde. Çoğunlukla ülke içi ocaklardan elde edilen agregaların suda çözünebilir klorür iyonu muhtevasının çok düşük olması muhtemeldir. G. aşağıda verilen tedbirlerden birinin alınması gerekli olabilir: Beton karışımının toplam alkali muhtevasının sınırlandırılması.1 Alkali-silika reaksiyonu Doğal agregalarla alkali-silika reaksiyonu Belirli agregalar. Bu şekilde ilâve bir güvenlik marjı sağlanabilir. betonun toplam klorür ve alkali muhtevasını arttırır. betonda şişmeye bağlı hasara sebep olabilir.100. dolayısıyla bu değer.1. bu olay betonda şişmeye ve takiben çatlamaya veya parçalanmaya yol açabilir. Bu tür tuzlar. kullanıldıkları betonun dayanıklılığı üzerindeki etkileri ile ilgili yol gösterici bilgiler G. alkaliler ve belirli silis formları arasında meydana gelir (alkali-silika reaksiyonu).1. Bu tür malzemelerin toplam klorür muhtevasının.2 Sülfatlar Agregalarda bulunan sülfatlar. Bu bileşikler ayrıca betonda şişmeye bağlı bozulmaya sebep olur. Betonun ihtiva ettiği metalin korozyon riskini en aza indirmek amacıyla. genellikle potansiyel olarak reaktif sülfatlar (alçı sıvası gibi) olup. miktarları büyük oranda agrega kaynağına bağlı olarak.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek G (Bilgi için) Agregaların bazı kimyasal bileşenlerinin.3 G. G. agregalarda sodyum ve potasyum tuzları halinde bulunabilir.2 Geri kazanılmış agregalardaki klorürler Özellikle sertleşmiş beton veya harç içerenler olmak üzere geri kazanılmış agregalarda klorürler. sülfatları oluşturmak üzere beton içinde indirgenebilirler. kalsiyum alüminat ve diğer fazlarda bulunabilir. Reaktif olmayan bir agrega kombinasyonunun kullanılması. Numune. 91. çimentonun hidratasyon reaksiyonlarında hiçbir etkiye sahip değildir. G. % 0. Daha az yaygın diğer bir reaksiyon şekli. Geri kazanılmış agregalarda EN 1744-1’e göre tayin edilen suda çözünebilen sülfatlar. En yaygın reaksiyon şekli. Kristalize yüksek fırın curufunun ihtiva ettiği sülfatın büyük bir oranı. Betonun suya doygunluk derecesinin sınırlandırılması. betondaki bileşen malzemelerin azamî klorür muhtevaları esas alınarak hesaplama işleminde kullanılabilir. Belirli şartlar altında agregalarda mevcut olan diğer kükürt bileşikleri.

böyle bir etkiye sahip maddelere iki örnektir. Beton yüzeyinin önemli olduğu durumlarda.3. yeni betonun (veya içerisindeki çimentonun) alkali muhtevasının sınırlı olduğu hallerde. agreganın getirildiği ülkenin konuyla ilgili tecrübelerini dikkate almalıdır. a) İnce agreganın kütlece % 0. geri kazanılmış genel agrega olması durumunda. daha az muhtemeldir. betonun temel bir özelliği olarak görüldüğü durumlarda. 91. EN 1744-1:1998 Madde 14. agreganın kullanıldığı yerde geçerli olan mevzuata göre değerlendirilebilir. reaktif olmadığı özellikle ortaya konmadıkça malzemenin potansiyel olarak reaktif agrega olduğunun kabul edilmesi uygun olacaktır. Geri kazanılmış agregaların. betonun priz alma ve sertleşme hızını olumsuz olarak etkileyen bileşenleri inorganik olabilir ve bu nedenle EN 1744-1:1998 Madde 15. 28 .15. a) İnce agreganın kütlece % 0.4 Betonun yüzey tabakasını etkileyen bileşenler Görünüş özelliğinin.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Agrega-çimento kombinasyonuna. agrega kaynağının. Agregaların ülke sınırları dışından temin edilmesi halinde. öngörülemeyen bileşen değişkenliği dikkate alınmalıdır. yukarıda belirtilen işlemlerden herhangi birinin uygulanamadığı hallerde. Her iki durumda da. dekoratif kaplamalı betonlarda olduğu gibi).2'ye uygun olarak tayin edilen hafif organik kirleticilerin oranı normal olarak.2 Geri kazanılmış agregalarla alkali-silika reaksiyonu Geri kazanılmış agregaların kullanımı. belirli bir nihaî kullanım için uygunluğuna itina gösterilmelidir.5'ini veya b) İri agreganın kütlece % 0.100. G.25'ini veya b) İri agreganın kütlece % 0.3’te verilen işlemlerle belirlenemez. Not Agregalardaki kütlece çok küçük yüzdelerdeki kirleticiler. kullanıldıkları betonun dayanım gelişme hızını.ICS 91. dayanımını ve dayanıklılığını olumsuz olarak etkiler.05'ini aşmamalıdır. EN 1744-1:1998 Madde 14. Reaktif demir sülfür ve linyit.1'ini aşmamalıdır. EN 1744-6’da verilen işlemler.100. betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren çimento hidratasyon hızını olumsuz olarak etkileyebilir. yüzey kalitesini veya dayanıklılığını olumsuz olarak etkileyen oranlarda malzeme ihtiva etmemelidir. G. satın alıcı.2'ye uygun olarak tayin edilen hafif organik kirleticilerin oranı normal olarak. Organik madde ve şeker türevi malzemeler. orijinal betonun reaktif (veya reaksiyona giren) agrega içermediğinin tespit edilmesinin yanı sıra. CEN Report CR1901 "Regional specifications and recommendations for the avoidance of alkali-silica reactions in concrete" dokümanına bakılmalıdır. beton agregaları olarak kullanıldıklarında betonun hacim kararlılığını olumsuz olarak etkileyebilir. agregalar. Bazı agrega bileşenleri. geri kazanılmış beton agregalarının alkali muhtevasının tayin edilmesi ve dikkate alınması da gerekecektir. kabarmaya veya beton yüzeyine yakın olması halinde patlaklara sebep olmak suretiyle. Ayrıca. G. Agreganın. Ancak. betonun yüzey görünüşünü bu şekilde etkileyen malzemelere verilebilecek iki örnektir. yukarıda belirtilen önlemlerin sürdürülebilirliğini etkileyebilir. Bazı durumlarda (meselâ. Not Daha fazla bilgi için. renk bozulmasına. beton yüzey görünüşünü olumsuz olarak etkileyebilir. G.6 Havada soğutulmuş yüksek fırın curuf bileşenleri Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun bazı bileşenleri. Agreganın. geri kazanılmış beton agregası olması durumunda. beton mastarlamaları üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğundan. hafif organik kirleticilerin seviyeleri konusunda ek şartlar koymak gerekebilir. bazı kil mineralleri de. modern üretim tesislerinden elde edilen havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun beton yapımında kullanılması halinde iyi sonuç vermemesi.5 Betonun priz almasını ve sertleşmesini etkileyen bileşenler Agregaların diğer bileşenleri. lekelenmeye. geri kazanılmış agregalar için kullanılabilir.

kalite sapmalarının belirlenmesi. 91. Not 1 . H.1'de verilen not.3.1 Giriş Bu ek. yapan ve kontrol eden tüm personel arasındaki sorumluluk. Belge ve verilerin yönetimiyle ilgili bir işlem. bununla ilgili kontrol araçları oluşturulmalıdır. her bir agrega üretim tesisi için. b) Varsa. dağıtılması ve yönetimi ile belgelendirmede yapılan değişikliklerin hazırlanması. H.2 Fabrika üretim kontrolü için yönetim temsilcisi Üretici. fabrika üretim kontrolü ile ilgili hususların yerine getirildiği işlemleri ihtiva eden bir fabrika üretim kontrol kullanım kılavuzunu oluşturmalı ve muhafaza etmelidir. H. Bu gözden geçirmelerle ilgili kayıtlar tutulmalıdır. işleme.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek H Fabrika üretim kontrolü H. üretici tarafından ihaleye verilirse. H. 29 .3 Yönetimin gözden geçirmesi Bu ekte belirtilen hususların yerine getirilmesi amacıyla kabul edilmiş olan fabrika üretim kontrol sistemi. bu ekte belirtilen hususların uygulanmasını ve devam etmesini sağlamak amacıyla. dahilî ve haricî belgelendirme ve verilerin onaylanması. üreticinin sorumluluğundadır.2 Alt ihale hizmetleri İşlemin herhangi bir bölümü.100. kaynağı ve uygun olması halinde hammaddenin bulunduğu yeri ve üretim plânını gösteren bir veya daha fazla haritayı ihtiva eden belgeler mevcut olmalıdır. bu ekte verilen prensiplere göre değerlendirilmelidir. bu maddelerin muhtevasının. a) Uygun olmayan özellikte ürün oluşmasının önlenmesi ile ilgili işlemin başlatılması. Fabrika üretim kontrol sisteminin etkinliği.ICS 91. sistemin uygunluğunun ve etkinliğinin sürekli olarak temin edilmesi amacıyla. ihale edilen işlemin herhangi bir bölümü ile ilgili tüm sorumluluğu taşımalıdır.2. yönetim tarafından uygun aralıklarla denetlenmeli ve gözden geçirilmelidir. yayımı ve kaydedilmesi ile ilgili işlemleri ve sorumlulukları kapsayan üretim kontrol kullanma kılavuzunda belirtilmek suretiyle belgelendirilmelidir. malzemelerin muayene edilmesi ve fabrika üretim kontrol sistemiyle ilgili dokümanları kapsayan hükümleriyle ilgili belgeleri ve verileri kapsamalıdır. H. uygun yetkilere sahip bir kişiyi atamalıdır. agreganın kullanıldığı yerde geçerli olan hükümlere göre yürürlükte olan sınır değerlerini aşmadığının temin edilmesi. Ancak.2. yayınlanması. H. H.1 Belge ve veri kontrolü Belge ve veri kontrolü. kaydedilmesi ve giderilmesi amacıyla.2.3 Kontrol işlemleri Üretici. Üretici.15.1 Organizasyon Sorumluluk ve yetki Kaliteyi etkileyen işleri idare eden. agregaların bu standardda belirtilen ilgili özelliklere uygun olmasının temin edilmesi amacıyla kullanılacak bir fabrika üretim kontrol sistemini açıklar. Herhangi bir tehlikeli madde ve maddelerin belirlenmesi halinde.2 H.100. Ek ZA Madde ZA. agrega üreticisinin dikkatine sunulur.3 Hammadde bilgisi Hammadde tipi. genellikle mineral kökenli agrega kaynaklarının çoğunda mevcut değildir. bu standardın satın alma.3.3. yetki ve ilişkiler. tarif edilmelidir.Konsey’in 76/769/EEC Direktifi'nde tarif edilen tehlikeli maddelerin çoğu. organizasyon açısından serbestlik ve yetkiye ihtiyaç duyan personel ile ilgili bilgiler de dahil olmak üzere.

Bu şartlar. EN 932-5'e uygun olmalıdır. Madde H. Çizelge H.100.3.3 Muayene. Bir üretim periyodu.3'te verilenlerin altına indirilebilir.2 Donanım Üretici. kalibrasyonu ve bakımından sorumlu olmalıdır. belirtilen bir sınır değere yakın ise. Not Bu işlemler arasında. ay veya yıl olarak tarif edilir. gerekli muayene ve deneylerin yapılması amacıyla. geri kazanılmış agregalar için. H. kaynak ve tip açılarından satış noktasına kadar belirlenebilir olmalıdır.Geri kazanmayla ilgili girdi kontrol işlemleri. Kalibrasyon doğruluğu ve sıklığı. Bu muayeneler sonucunda belirlenen sapmalar. gözle muayeneyi gerektirebilir. geri kazanılacak hammaddeyle ilgili olarak belgelendirilmiş bir girdi kontrolü mevcut olmalıdır.Ölçülen değer.Hammaddenin özelliği. Not 4 . e) Ürün. Not 1 . Not 2 . . Donanımlar.Hammaddenin kaynağı ve yeri.1 Muayene ve deney Genel Üretici. muayenelerin sıklığını ve şeklini tarif etmelidir.Özel şartlar altında deney sıklıkları. ölçme ve deney donanımının kontrolü.3'te belirtildiği gibi olmalıdır. İlgili karakteristiklerin tayin edilmesi amacıyla yapılması gereken numune alma ve deneylerin sıklığı.5.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek olarak. Çizelge H.3'te belirtilen herhangi bir tehlikeli malzemenin belirlenmesi ve kontrol edilmesine yönelik işlemler mevcut olmalıdır.100. Kalibrasyon kayıtları tutulmalıdır. gerekli bütün tesis. deney sıklıklarının artırılmasına yol açabilir. 91.Geri kazanılmış agregalar için. sıklığın artırılması gerekebilir. ile ilgili işlemler yer alır. donanım ve eğitimli personeli sağlamalıdır.5 H.4 Üretim yönetimi Fabrika üretim kontrol sistemi. muayene. Donanımlar. üretim yapılan günlerden oluşan bir tam hafta. işlem yapan deponun kaynak olarak gösterilmesi yeterlidir. H.Tedarikçi ve taşımayı yapan. Çizelge H. c) Malzemenin kontrollü bir şekilde stoka konulduğunun ve stok yerlerinin ve muhtevalarının belirlenmesinin temin edilmesine yönelik işlemler mevcut olmalıdır. kötü hava şartlarında işlemin değiştirilmesi vb.1. numune alma ve deneylerin sıklığı ve yeri Üretim kontrol dokümanı. H. d) Stoktan alınan malzemenin. Not 3 . aşağıdaki hususları sağlamalıdır: a) Malzemelerin belirlenmesi ve kontrolüne yönelik işlemler mevcut olmalıdır.1. H. Not 2 .Sıklık değerleri.5. . aşağıdaki hususları belirtmelidir: .Fabrika üretim kontrolü ile ilgili hususlar. Çizelge H.2 ve Çizelge H. b) Agreganın kullanıldığı yerde geçerli olan mevzuata göre yürürlükte bulunan sınır değerlerini aşmadıklarının temin edilmesi amacıyla.2 ve Çizelge H. işleme donanımının bakım ve ayarı.5. işlem esnasında numunesi alınan malzemenin muayene edilmesi veya deneye tâbi tutulması. genellikle üretim periyotlarıyla ilişkilidir.ICS 91.15. ayrı ayrı belirtilmelidir. bu malzemenin uygunluğunu tehlikeye düşürecek şekilde bozulmadığının temin edilmesine yönelik işlemler mevcut olmalıdır. belgelendirilmiş işlemlere uygun olarak kullanılabilir. aşağıdakiler olabilir: 30 . Not 3 .

100. malzeme. taşıma ve depolama esnasında ürünün kalitesinin korunması amacıyla gerekli düzenlemeleri yapmalıdır. 91.8 Üretim alanlarında taşıma. Bütün uygunsuzluk durumları. H. Bu durumda.Bazı karakteristikler. c) Karşılaşılan risklere tekabül eden bir seviyeye kadar problemlerin çözülmesi için önleyici faaliyetlerin başlatılması. üretim işleminin düzeltilmesi amacıyla. H. Belirli özelliklerini tutarlılığı ile ilgili uzun vadeli tecrübe.3'te verilen asgarî özellikleri dikkate alan bir deney sıklığı programını hazırlamalıdır. servis raporlarının ve müşteri şikayetlerinin analiz edilmesi. faaliyetlerin. Yüksek uygunluğa sahip agrega kaynakları. d) Etkin düzeltme faaliyetlerinin gerçekleştirilmesinin sağlanması amacıyla kontrollerin uygulanması.30 a) b) c) d) TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Yüksek derecede otomatik üretim donanımı. Çizelge H. kayıtlara geçirilmelidir (meselâ. Üretim işleminin gözetimi ve izlenmesi için istisnaî tedbirleri ihtiva eden bir kalite yönetim sisteminin çalıştırılması.6 Kayıtlar Fabrika üretim kontrol sonuçları. şartnamede belirtilen özellikte olmaması durumunda veya bu özelliği sağlayamayacağı konusunda bir gösterge söz konusu olursa. Bu ekin bütün maddelerinde gerekli görülen kayıtlar da dahil edilmelidir.100. Not 1 . tarihleri ve zamanları ve diğer ilgili bilgilerle (hava şartları gibi) birlikte deneye tâbi tutulan ürün de dahil olmak üzere kaydedilmelidir. durumla ilgili olarak atılan adımları belirten bir not.2 ve Çizelge H. Muayene edilen veya deneye tâbi tutulan ürünün.1. Kayıtlar.7 Uygun çıkmayan ürüne uygulanacak işlemler Ürünün uygun olmadığını gösteren bir deney veya muayeneyi takiben. yeni bir deneyin yapılması ve/veya önlemlerin alınması gibi). numune alma yerleri. ürünün iki veya daha fazla farklı tane büyüklüklerinin kombinasyonundan oluşması durumudur.ICS 91. en az iki yasal dönem boyunca muhafaza edilmelidir. Deney sıklıklarının azaltılma sebepleri. üretici tarafından kaydedilmeli. aşağıdakileri ihtiva edebilir: a) Deney işleminin incelenmesi de dahil olmak üzere. fabrika üretim kontrol dokümanında belirtilmelidir. b) Muhtemel uygunsuzluk sebeplerinin belirlenmesi ve bertaraf edilmesi amacıyla işlemlerin. a) Tekrar işlenmeli veya b) Uygun olan başka bir uygulamaya yönlendirilmeli veya c) Reddedilmeli ve uygun olmayan malzeme olarak işaretlenmelidir.15. kalite kayıtlarının."Yasal dönem". kayıtların. üreticinin elde ettiği tecrübeye bağlı olarak bir deneye ait sonuçların. temel karakteristiklerin değişebileceği durumlarda kontrol edilmelidir. depolama ve şartlandırma Üretici. 31 . uygunsuzluk sebebinin araştırılması ve gerekli düzeltmelerin yapılması. Bu durum özellikle. birkaç ürün tarafından paylaşılabilir. Tane büyüklük dağılımı ve temizlik. incelenmeli ve gerekirse düzeltme işlemi yapılmalıdır. Not 2 . Üretici. Çizelge H. H. e) Düzeltme faaliyeti sebebiyle işlemlerde yapılan değişikliklerin uygulanması ve kaydedilmesi. üretim yerinde uygulanan mevzuata uygun olarak muhafaza edilmesinin gerektiği zaman periyodudur. birden fazla ürüne uygulanması mümkün olabilir. Not Düzeltme işlemleri.

3. Aksi belirtilmedikçe.3. fabrika üretim sisteminde görevli olan bütün personelin eğitilmesi ile ilgili işlemleri oluşturmalı ve sürdürmelidir. H.30 Not - TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Bu düzenlemeler. EN 933-4 azaltılabilir.Genel özelliklerle ilgili en az deney sıklıkları Özellikler 1 Tane büyüklüğü dağılımı Madde 4. 91. ambalâj dışına alınmadan önce agrega özelliklerini önemli oranda değiştirecek derecede agregayı kirletmemeli veya bozmamalıdır. 32 . sadece CE işaretleme amaçları için gerekli olduğunda (Ek ZA). c) Aktarma donanımının ve stoklama alanının temizliği. kırılmış agregalara EN 933-3 uygulanır.1 4. kullanılan ambalâjlama metotları ve malzemeleri.1 .7.6 4.3.100.100.10 Personelin eğitimi Üretici. H.6 5.5 Haftada 1 Haftada 1 Yılda 1 Gerekli hallerde ve şüphe olması durumunda 3 yılda 1 6 7 5. b) Ayrışma (segregasyon). ambalâj üzerinde veya ilgili dokümanlarda belirtilmelidir. EN 933-1 Sadece. yığın olarak nakledildiğinde. kirlenmenin azaltılması için agreganın üzerinin örtülmesi veya bir mahfaza içine alınması gerekebilir.15.ICS 91. H.9 H.3 H. en az Haftada 1 2 İri agreganın tane şekli Çok ince malzemenin muhtevası Çok ince malzemenin kalitesi Tane yoğunluğu ve su emme oranı Alkali-silika reaktifliği Petrografik tanım Tehlikeli maddeler b) Özellikle: Ayda 1 3 4 5 4.3 8.9. Ek D'de belirtilen şartlara uygun olarak gerektiğinde EN 933-8 EN 933-9 EN 1097-6 Deney sıklığı. Uygun eğitim kayıtları tutulmalıdır.6 4. Üreticinin fabrika üretim kontrol sistemi.1 a) EN 932-3 8 Radyoaktivite yayılması Ağır metallerin açığa çıkması Poliaromatik karbonların açığa çıkması H.2 Ambalâjlama Agregalar ambalâjlanıyorsa. Çizelge H.4 Notlar/referanslar Deney metodu EN 933-1 EN 933-10 Deney sıklığı. Kırılmamış çakıl için deney sıklığı.4 b) b) Gerekli hallerde ve şüphe olması durumunda a) b) Kullanım yerinde geçerli olan hükümlere uygun olarak. aşağıdakileri dikkate almalıdır: a) Ürünün kirlenmesi. depolama ve piyasaya arz ile ilgili sorumluluk derecesini belirtmelidir.1 Not - Taşıma ve ambalâjlama Taşıma Agregalar. kaynağa bağlı olup.9. Bunun sağlanması için ambalâjlanmış agreganın aktarılması ve depolanması esnasında alınması gereken önlemler.

2 Yılda 1 Yılda 2 Yılda 2 Yılda 2 Yılda 2 Ayda 1 Ayda 1 Ayda 1 6 7 8 Dikalsiyum silikat ayrışması Demir ayrışması 6.2 EN 1744-1:1998. Yılda 1 Madde 15.3 5.Belirli kaynaklardan elde edilen agregalara ait özelliklerle ilgili en az deney sıklıkları a) Özellikler 1 2 3 Kavkı muhtevası Hacim kararlılığı .katılaşma süresi . Çizelge H.2 5. Madde 12. Madde 19.2 Deniz kökenli agregalar Notlar/referanslar Deniz kökenli iri agregalar Deney metodu EN 933-7 EN 1367-4 Deney sıklığı.5 5.3 aşınma direnci Donma ve çözülme Klorür muhtevası 5.2.2 Notlar/referanslar Yüksek dayanımlı beton için Sadece yüzey tabakalarında kullanılan agregalar Sadece yüzey tabakalarında kullanılan agregalar Sadece yüzey tabakalarında kullanılan agregalar Sadece. Yılda 2 Madde 12 5 6.ICS 91.3 2 yılda 1 EN 196-2: Madde 5 2005.1 6.2 6. Ek A EN 1097-9 Deney sıklığı.15.3 Geri kazanılmış agregalar Yüksek fırın curufu ve geri kazanılmış agregalar Havada soğutulmuş yüksek fırın EN 1744-1:1998.7.3 EN 1744-1:1998.1 EN 1744-1:1998. Beton kaplama yüzey işlemlerinde kullanılan ince agregalar Deney metodu EN 1097-2 EN 1097-1 EN 1097-8 EN 1097-8:1999.Nihaî kullanıma ait özelliklerle ilgili en az deney sıklıkları Özellikler 1 2 3 4 5 6 7 Parçalanma direnci Bozunma (yıpranma) direnci Parlatma direnci Yüzey aşınma direnci Madde 5.1 EN 1744-1:1998.2 8 Kalsiyum karbonat muhtevası 6.1 Sadece geri kazanılmış agregalar EN 1744-6 zamanı üzerindeki etki Geri kazanılmış iri agrega Sadece geri kazanılmış iri 9 5.Kuruma büzülmesi Klorür muhtevası Madde 4. curufu dışındaki agregalar ve geri Yılda 1 Madde 12 kazanılmış agregalar EN 1744-1:1998. Haftada 1 Madde 7 EN 1744-5 Yılda 2 EN 1744-1:1998.Karşılaştırmalı mukavemet deneyi .100.2 Sadece yüksek fırın curufu Sadece yüksek fırın curufu Çimentonun ön priz alma 6.2 EN 1744-1:1998.4.2 . en az Yılda 1 5 yılda 1 4 Kükürt ihtiva eden bileşikler Organik maddeler: .Fulvo asit (organik madde muhtevasının yüksek olduğu gösterildiğinde) . işlemi yapan depo kabul edilebilir. 2 yılda 1 Madde 7 EN 1744-1:1998.Organik madde muhtevası . Madde 15.4.8 prEN 933-11 bileşenleri agregalar Tane yoğunluğu ve su emme Sadece geri kazanılmış iri 10 5.2.3 Sadece geri kazanılmış agregalar EN 1744-1 a) Geri kazanılmış agregalar için kaynak olarak.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge H. çivili lâstiklerin kullanıldığı bölgelerde Deniz kökenli agregalar için Çizelge H.1 EN 1744-1:1998.3 . 33 . Madde 19.4 5.3'e bakılmalıdır. 91.5 EN 1097-6 agregalar oranı 11 Suda çözünebilen sülfat 6.Hafif organik kirleticiler 6. Madde 14.7.100.4. Yılda 1 Madde 15. en az Yılda 2 2 yılda 1 2 yılda 1 2 yılda 1 2 yılda 1 Çivili lâstiklerden kaynaklanan 5.4.4.5 EN 1367-1 veya 2 yılda 1 EN 1367-2 EN 1744-1:1998.1 6.4.

http://europa. büyüklüğü ve yoğunluğu 4. 91. bozunma direnci 5.5 İri agreganın kavkı muhtevası 4.3 İri agreganın bozunma direnci Parlatma.6 Çok ince malzeme 5. değiştirildiği şekliyle. Çizelge ZA. Avrupa mevzuatı ve ulusal yasalar. Not Bu standardın tehlikeli maddelerle ilişkili olan maddelerine ilâveten.5 Tane yoğunluğu ve su emme oranı Temizlik Parçalanma/kırılma direnci 4.2 Yüzey aşınma direnci 5.Kapsam ve ilgili özellik maddeleri Ürün: Bu standardın kapsamına giren ve doğal. burada belirtilen kullanım amaçlarına uygun olduğu varsayımını doğurur. Bu standardın bu ekte verilen maddeleri.2 İri agreganın parçalanma direnci 5.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Ek ZA (Bilgi için) Bu standardın AB Direktiflerinin temel hususları veya diğer hükümleriyle ilgili maddeleri ZA.4. 34 . EUROPA'daki Construction web sitesinde yer almaktadır (CREATE.3 Tane büyüklüğü dağılımı 4.3 Çivili lâstiklerden kaynaklanan aşınma direnci Seviyeler ve/veya sınıflar Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Açıklamalar Gösteriliş (d/D) Tolerans/kategori Kategori Beyan değeri Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori 2) M125 "Agregalar".1 Parlatma direnci 5.1a .15. aşınma.4. uygun olan yer ve zamanda bu özelliklere uyulması ayrıca gerekir.ICS 91. Bu maddelere olan uygunluk. yönetmelikler ve idarî hükümler gibi).4. Uyarı . bu ekin kapsamına giren agregalara ve dolgu agregalarına uygulanabilir. bu standardın kapsamına giren agrega ve dolgu agregalarının. yol ve diğer inşaat mühendisliği işlerinde kullanılan betonların hazırlanması Temel karakteristikler Bu standard ve/veya diğer standardlardaki özellik maddeleri 4. Not: Tehlikeli maddelerle ilgili Avrupa ve ulusal hükümlere ilişkin bir veri tabanı.Amaçlanan kullanımlara uygunluğu etkilemeyen diğer hususlar ve diğer AB Direktifleri. Avrupa Komisyonu ve Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) tarafından CEN'e verilen mecburî direktife2) göre hazırlanmıştır. AB Yapı Ürünleri Direktifi (89/106/EEC) altında verilen mecburî Direktifin hükümlerini yerine getirir.int adresinden erişim sağlanabilir).100.2 Agrega tane büyüklüğü Tane şekli. AB Yapı Ürünleri Direktifi'nin hükümlerini yerine getirmek amacıyla.100. yapay veya geri kazanılmış malzemelerin işlenmesiyle elde edilen agregalar ve bu agregaların karıştırılmasıyla elde edilen agregalar Amaçlanan kullanımlar: Bina. CE işaretiyle birlikte verilen bilgilere atıf yapılmalıdır. bu standardın kapsamına giren ürünlere uygulanabilen diğer özellikler de mevcut olabilir (meselâ.4 İri agreganın şekli 5.eu.1 Kapsam ve ilgili karakteristikler Bu standard ve bu Ek ZA.

5 Beton kaplama yüzey işlemleri için ince agreganın karbonat muhtevası 5.1a .7.(Devam) Ürün: Bu standardın kapsamına giren ve doğal.1'deki Not H.15.7.4.2 Hacim kararlılığı .1 Asitte çözünebilen sülfatlar 6.4.3.4 Üretim yönetimi Yok Madde ZA.3.2 Klorürler Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Yok Beyan değeri Kategori “Kabul/ret” eşik değeri Kategori “Kabul/ret” eşik değeri 6.2 Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler 5.3 Geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen sülfat muhtevası 6.3'ün üçüncü paragrafı 5.3 Alkali-silika reaktifliği Yok Yok Kategoriler Beyan değeri 35 .3. 91.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge ZA.4.2 Toplam kükürt 6.5 Tane yoğunluğu ve su emme oranı Kategori Beyan değeri “Kabul/ret” eşik değeri Yok Yok “Kabul/ret” eşik değeri Beyan değeri Su emme oranı Tehlikeli maddeler: Radyoaktif yayılma (binalardaki betonlarda kullanılması düşünülen ve radyoaktif kaynaklardan elde edilen agregalar için) Ağır metallerin açığa çıkması Poliaromatik karbonların açığa çıkması Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması Donma-çözülmeye karşı dayanıklılık Alkali-silika reaktifliğine karşı dayanıklılık Madde ZA.kuruma büzülmesi Hacim kararlılığı 6.3 Hammadde bilgisi H.7.3.1 Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren doğal agrega bileşenleri 6.100. yol ve diğer inşaat mühendisliği işlerinde kullanılan betonların hazırlanması Bu standard ve/veya diğer Seviyeler Açıklamalar Temel karakteristikler standardlardaki özellik maddeleri ve/veya sınıflar 5.ICS 91.100. yapay veya geri kazanılmış malzemelerin işlenmesiyle elde edilen agregalar ve bu agregaların karıştırılmasıyla elde edilen agregalar Amaçlanan kullanımlar: Bina.1 Çimentonun ön priz alma zamanı üzerindeki etki (geri kazanılmış agregalar) 6.1 İri agreganın donma/çözülme direnci 5.8 Geri kazanılmış iri agrega Bileşim/muhteva Yok Kategoriler bileşenleri 6.

2 Agrega ve dolgu agregalarının uygunluğunun teyidine ilişkin işlemler ZA.100.2a ve Çizelge ZA.3.3 Hammadde bilgisi H.3.2a ve Çizelge ZA.1 İri agreganın donma/çözülme direnci Yok Yok Yok Yok Yok “Kabul/ret” eşik değeri “Kabul/ret” eşik değeri Kategori “Kabul/ret” eşik değeri Beyan değeri Temizlik Hacim kararlılığı Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması Donma-çözülmeye karşı dayanıklılık Madde ZA.2b'de verilmiştir. Bu durumda.2 Hacim kararlılığı .Kapsam ve ilgili özellik maddeleri Ürün: Doğal. Ancak bu seçenek. 36 . ürünlerinin bu karakteristikle ilgili performansını tayin etmek veya beyan etmek mecburiyetinde değildir.3'ün üçüncü paragrafı Yok Kategori Belirli bir karakteristik ile ilgili hüküm. yapay veya geri kazanılmış malzemelerin işlenmesiyle elde edilen dolgu agregaları ve bu agregaların karışımı Amaçlanan kullanımlar: Bina. belirtilen kullanım amaçları için Çizelge ZA.7. ürünlerini bu üye ülkelerdeki pazarlara gönderen üreticiler.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge ZA.kuruma büzülmesi 6.6 Dolgu agregası İncelik/tane büyüklüğü ve 5.1 Asitte çözünebilen sülfatlar Bileşim/muhteva 6.1 Uygunluk teyit sistemleri Değiştirildiği şekliyle M125 "Agregalar" Zorunlu Direktifi'nin Ek 3'ünde verilen 9 Ekim 1998 tarih ve 98/598/EC numaralı Komisyon kararına uygun olarak Çizelge ZA.4.7.3.1b .2. yol ve diğer inşaat mühendisliği işlerinde kullanılan betonların hazırlanması Bu standard ve/veya diğer Seviyeler Temel karakteristikler Açıklamalar standardlardaki özellik maddeleri ve/veya sınıflar Yok “Kabul/ret” eşik değeri 4.ICS 91. ZA.2 Toplam kükürt 6. CE işaretiyle (Madde ZA.1a ve Çizelge ZA.1'deki Not H.15. karakteristiğin eşik seviyeye maruz kaldığı durumlarda kullanılamayabilir. ürünün amaçlanan kullanımına yönelik karakteristikle ilgili olarak herhangi bir düzenleyici hükmün mevcut olmadığı üye ülkelerde uygulanamaz.1 Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren bileşenler 4.1b'de gösterilen agrega ve dolgu agregaları ile ilgili uygunluk teyit sistemi.3.100. belirtilen kullanım amaçları için Çizelge ZA.1b'de gösterilen agrega ve dolgu agregaları ile ilgili uygunluk teyit sistemleri.1a ve Çizelge ZA.2 Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler Madde ZA.6 Çok ince malzeme 5.4.2b'de verilmiştir.5 Tane yoğunluğu ve su emme Yok Beyan değeri yoğunluğu oranı Yok Beyan değeri 6. M125 "Agregalar" Zorunlu Direktifi'nin Ek 3'ünde verilen 24 Haziran 1996 tarih ve 96/579/EC numaralı Komisyon kararına uygun olarak Çizelge ZA.4 Üretim yönetimi 5.2 Klorürler Yok Kategoriler 6. 91.3) birlikte verilen bilgilerde yer alan "Performans tayini yapılmadı" seçeneği kullanılabilir.

1b'deki ilgili bütün karakteristikler Fabrikanın ve FÜK'nin Çizelge ZA.(ii).3 7. fabrikanın ve fabrika üretim kontrolünün başlangıçta denetlenmesi ve fabrika üretim kontrolünün sürekli olarak gözetimi. bu standardın burada belirtilen maddelerinin uygulanması sonucunda elde edilen ve Çizelge ZA. İlâveten. Birinci ihtimale bakılmalıdır. Çizelge ZA.3 3) Güvenlik özellikleri. yollar ve diğer inşaat mühendisliği 2+ enjeksiyon agregaları işlerinde Beton harç ve Binalarda ve yol ve diğer inşaat mühendisliği enjeksiyon için dolgu işleri için prekast beton ürünlerinin 2+ agregaları imalâtında Sistem 2+ : 89/106/EEC (CPD) Direktifi Ek III.3a ve Çizelge ZA. fabrika üretim kontrolü.1a veya Çizelge Başlangıç tipi deneyler ZA. Üye Ülkeler tarafından ulusal yasalar. yönetmelikler ve idarî mevzuatta tarif edilmiştir.1b'deki ilgili bütün Fabrika üretim kontrolü (FÜK) karakteristiklerle ilişkili parametreler Çizelge ZA.ICS 91.2.2a .3b'de verilen uygunluk işlemlerinin değerlendirilmesine dayanmalıdır.3 Üreticinin görevleri Yetkili organın görevleri Çizelge ZA.100.2 7.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge ZA. yollar ve diğer inşaat mühendisliği enjeksiyon agregaları işlerinde Beton harç ve Binalarda ve yol ve diğer inşaat mühendisliği enjeksiyon için dolgu işleri için prekast beton ürünlerinin agregaları imalâtında Sistem 4 : 89/106/EEC (CPD) Direktif'i Ek III.2. harç ve Binalar.1a veya Çizelge gözetimi. yetkili bir organ tarafından.(ii).1b'deki ilgili bütün değerlendirilmesi ve karakteristiklerle ilişkili onaylanması parametreler 7. üçüncü ihtimale bakılmalıdır. değerlendirilmesi ve onaylanması kaydıyla belgelendirilmelidir.1a veya Çizelge ZA.3a . 91.100.1b'deki ilgili bütün denetlemesi karakteristiklerle ilişkili parametreler FÜK'nin belgelendirilmesi FÜK'nin sürekli olarak Çizelge ZA.1b'deki agrega ve dolgu agregaları ile ilgili uygunluk teyidi.1a veya Çizelge başlangıç ZA.1a ve Çizelge ZA.Yüksek güvenlik özellikleri3) gerektiren uygulamalarda kullanılan agrega ve dolgu agregaları için uygunluk teyit sistemleri (burada üçüncü tarafın müdahalesi gerekir) Ürünler Amaçlanan kullanımlar Seviyeler veya sınıflar Uygunluk teyit sistemi 4 4 Beton.15. harç ve Binalar.Yüksek güvenlik özellikleri3) gerektiren uygulamalarda kullanılan agrega ve dolgu agregaları için uygunluk teyit sistemleri (burada üçüncü tarafın müdahalesi gerekir) Ürünler Amaçlanan kullanımlar Seviyeler veya sınıflar Uygunluk teyit sistemi Beton. Çizelge ZA. ZA. Çizelge ZA. 37 .2b .Uygunluk işlerinin değerlendirilmesiyle ilgili görevlendirme (Sistem 2+ 'daki agrega ve dolgu agregaları için) Görevler Görevin kapsamı Uygulanacak maddeler 7.

Aşağıda verilen bilgiler. Üreticinin adı veya tanıtıcı işareti ve tescilli adresi. üretici veya Avrupa Ekonomik Alanı (AEA)'nda yerleşik bulunan temsilcisi.1a veya Çizelge ZA. belirli şartlar altındaki kullanımla ilgili hükümler vb.A. belgenin şartları ve geçerlilik süresi. üreticiye CE işaretini ekleme yetkisini veren bir uygunluk beyanını (EC uygunluk beyanı) hazırlamalı ve muhafaza etmelidir. ambalâj üzerinde veya birlikte bulunan ticarî dokümanlar (meselâ teslimat notu) üzerinde gösterilmelidir. kullanım. Bu beyan.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Çizelge ZA. Ürünün uygun olduğu hükümler (Ek ZA).Uygunluk işlerinin değerlendirilmesiyle ilgili görevlendirme (Sistem 4'teki agrega ve dolgu agregaları için) Görevler Fabrika üretim kontrolü (FÜK) Üreticinin görevleri Başlangıç tipi deneyler Görevin kapsamı Çizelge ZA. Ürünün kullanılmasıyla ilgili uygulanabilir belirli şartlar (meselâ.2 Z. Uygunluk beyanı ile birlikte verilen fabrika üretim kontrol belgesinin sayısı.. ürünün kullanılacağı üye ülkenin resmî dili veya dillerinde sunulmalıdır. .1a veya Çizelge ZA. Uygunluk beyanı ile birlikte.) ve CE işaretiyle birlikte verilen bilgilerin bir nüshası.A. aşağıdakileri ihtiva etmelidir: Üreticinin veya AEA'da yerleşik bulunan yetkili temsilcisinin adı ve adresi ve üretimin yapıldığı yer.100.2 EC uygunluk beyanı Sistem 2+ 'daki agrega ve dolgu agregaları için: Bu ekte verilen şartlara uygunluk sağlandığında ve yetkili organ.1b'deki ilgili bütün karakteristikler Uygulanacak maddeler 7. belirli şartlar altındaki kullanımla ilgili hükümler vb.ICS 91. aşağıdakileri ihtiva etmelidir: Üreticinin veya AEA'da yerleşik bulunan yetkili temsilcisinin adı ve adresi ve üretimin yapıldığı yer.. Fabrika üretim kontrol belge sayısı. aşağıda belirtilen belgeyi hazırladığında. ürünün kullanılacağı üye ülkenin resmî dili veya dillerinde sunulmalıdır. yetkili organ tarafından hazırlanan ve yukarıda verilen bilgilere ilâve olarak aşağıdaki bilgileri ihtiva etmesi gereken bir fabrika üretim kontrol belgesi bulunmalıdır: Yetkili organın adı ve adresi. Uygun olan yerlerde. Üretici veya yetkili temsilcisi adına uygunluk beyanını imzalamaya yetkili olan kişinin adı ve görevi. Üretici veya yetkili temsilcisi adına uygunluk beyanını imzalamaya yetkili olan kişinin adı ve görevi. üreticiye CE işaretini ekleme yetkisini veren bir uygunluk beyanını hazırlamalı ve muhafaza etmelidir. Belgeyi imzalamaya yetkili olan kişinin adı ve görevi. CE işaret sembolüne eşlik etmelidir: 38 Belgelendirme organının tanıtım numarası (sadece Sistem 2+ 'daki ürünler için). Bu beyan. 91.. Ürünün tarifi (tip.2.3 CE işareti ve etiketi Üretici veya AEA dahilinde yerleşik bulunan yetkili temsilcisi. . Ürünün kullanılmasıyla ilgili uygulanabilir belirli şartlar (meselâ. tanıtıcı bilgiler. CE işaretinin eklenmesinden sorumludur.) ve CE işaretiyle birlikte verilen bilgilerin bir nüshası.).). Sistem 4 'deki agrega ve dolgu agregaları için: Bu eke uygunluk sağlandığında. Ürünün tarifi (tip. Yukarıda belirtilen uygunluk beyanı. İşaretin eklendiği yılın son iki rakamı.100.. Ürünün uygun olduğu hükümler (Ek ZA). üretici veya AEA'da yerleşik bulunan temsilcisi.15. kullanım.3 7. Yukarıda belirtilen uygunluk beyanı.1b'deki ilgili bütün karakteristiklerle ilişkili parametreler Çizelge ZA. . 93/68/EC Direktifi’ne uygun olmalı ve birlikte bulunan etiket. Z. Eklenecek CE işareti sembolü. tanıtıcı bilgiler.3b .

Şekil ZA. karakteristiğin. Çizelge ZA.3 ve Şekil ZA. Not Ulusal şerhlerin olmadığı Avrupa mevzuatının belirtilmesi gerekmez. NPD seçeneği kullanılabilir. Bu standardın işaret ve numarası. "Performans tayini yapılmadı" (NPD) seçeneği kullanılmayabilir.1a veya Çizelge ZA. 39 .4. ve amaçlanan kullanım. Şekil ZA. Yukarıda belirtilen tehlikeli maddelerle ilişkili özel bilgilere ilâve olarak.1b'de yer alan aşağıda verilen ilgili temel karakteristikler ile ilişkili bilgiler: Çizelge ZA. verilen bir kullanım amacı için mevzuat hükümlerine maruz kalmaması durumunda. söz konusu mevzuatın gerektirdiği bilgilerle birlikte uygun şekilde ürünle birlikte bulunmalıdır. boyutlar. Şekil ZA. Aksi taktirde. Ürünün tarifi: genel isim. uygunluğun sağlandığının iddia edildiği diğer mevzuatlarla ilgili doküman listesi.30 - TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Fabrika üretim kontrol belgesinin numarası (uygunsa).1.ICS 91.. . 91..100.2. Karakteristiğin eşik seviyeye maruz kaldığı durumlarda. malzeme.15.100.1a veya Çizelge ZA. etiket. gerektiğinde ayrıca. “kabul/ret” özelliği için "kabul" ibaresi de dahil) ve Uygun olan yerlerde karakteristikler için "performans tayini yapılmadı" ibaresi. ambalâj ve/veya ticarî dokümanlarda verilmesi gereken bilgilerle ilgili örnekler vermektedir.1b'deki "Not"larda belirtilen her bir temel karakteristik için beyan edilmek üzere beyan değerleri ve uygun olan yerlerde seviye veya sınıf/kategori (gerekli olduğunda.

2) (% C) (Meselâ AS0.100. % S) (A25) (% CO2) (% WS) (Görünüş) (% CO2) (% WA) Denetlemeyi yapan organın tanıtım numarası Üreticinin adı veya tanıtıcı işareti ve tescilli adresi İşaretin eklendiği yılın son iki rakamı EC belge numarası Standard numarası Ürünün tarifi Ürün ve kontrol edilen karakteristiklerle ilgili bilgiler “Kabul/ret” eşik değeri Kategori Beyan değeri “Kabul/ret” eşik değeri Beyan değeri Beyan değeri Beyan değeri Beyan değerleri (gerektiğinde) Kullanım yerinde geçerli olan eşik değerler Meselâ.15.Sistem 2+ 'daki beton agregaları için CE işaretleme bilgilerine örnek 40 .2) (Dakika cinsinden katılaşma süresi ve basınç dayanımı. SE) (Meselâ SC10) (LA15) (PSV56) (AAV10.2) (Meselâ SNR) (SS0. AN30) (MDE20) (Rc90. XG0. 91.ICS 91.1 .2 µm Beyan değeri Beyan değeri (gerektiğinde) 3 (F veya MS) Şekil ZA. madde X: 0.100.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 93/68/EEC Direktifi'nde verilen "CE" sembolünü ihtiva eden CE uygunluk işareti 01234 (Şirket adı ve adresi) 08 0123-CPD-0456 TS EN 12620 Beton agregaları Tane şekli Tane büyüklüğü Tane yoğunluğu Temizlik Çok ince malzemenin kalitesi Kavkı muhtevası Parçalanma/kırılma direnci Parlatma direnci Aşınma direnci Bozunma direnci Bileşim/muhteva Geri kazanılmış iri agrega bileşimi Klorürler Asitte çözünebilen sülfatlar Toplam kükürt Geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen sülfat muhtevası Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren bileşenler Geri kazanılmış agregaların çimentonun ön priz alma zamanı üzerindeki etkisi Karbonat muhtevası Hacim kararlılığı Kuruma büzülmesi Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler Karbonat muhtevası Su emme oranı Radyoaktif yayılma Ağır metallerin açığa çıkması Poliaromatik karbonların açığa çıkması Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması Donma-çözülmeye karşı dayanıklılık Alkali-silika reaktifliğine dayanıklılık Beyan değeri Gösteriliş Beyan değeri “Kabul/ret” eşik değeri ve Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategoriler Beyan değeri Kategori Kategori Kategori (FI) (d/D) 3 (Mg/m ) (%) (MB.

2 . SE) (% kuruma büzülmesi) (Görünüş.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 93/68/EEC Direktifi'nde verilen "CE" sembolünü ihtiva eden CE uygunluk işareti 01234 (Şirket adı ve adresi) 08 0123-CPD-0456 TS EN 12620 Beton agregaları (Elekten geçen kütlece %) (Mg/m ) (% C) (Meselâ AS0. MB.100. 91.Sistem 2+ 'daki dolgu agregaları için CE işaretleme bilgilerine örnek 41 . gözle görülür çatlama veya parçalanma) 3 Denetlemeyi yapan organın tanıtım numarası Üreticinin adı veya tanıtıcı işareti ve tescilli adresi İşaretin eklendiği yılın son iki rakamı EC belge numarası Standard numarası Ürünün tarifi İncelik/tane büyüklüğü Tane yoğunluğu Bileşim/muhteva Klorürler Asitte çözünebilen sülfatlar Toplam kükürt Temizlik Hacim kararlılığı Kuruma büzülmesi Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması Beyan değeri Beyan değeri Beyan değeri Kategoriler “Kabul/ret” eşik değeri “Kabul/ret” eşik değerleri Ürün ve kontrol edilen karakteristiklerle ilgili bilgiler “Kabul/ret” eşik değeri Beyan değeri X kararı YY/no (yy-aa-gg) Şekil ZA.15. kütlece %.2) (% S) (% geçen.100.ICS 91.

91.2) (% C) (Meselâ AS0.100.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 93/68/EEC Direktifi'nde verilen "CE" sembolünü ihtiva eden CE uygunluk işareti (Şirket adı ve adresi) 08 TS EN 12620 Beton agregaları Tane şekli Tane büyüklüğü Tane yoğunluğu Temizlik Çok ince malzemenin kalitesi Kavkı muhtevası Parçalanma/kırılma direnci Parlatma direnci Aşınma direnci Bozunma direnci Bileşim/muhteva Geri kazanılmış iri agregaların bileşenleri Klorürler Asitte çözünebilen sülfatlar Toplam kükürt Geri kazanılmış agregaların suda çözünebilen sülfat muhtevası Betonun priz alma ve sertleşme hızını değiştiren bileşenler Geri kazanılmış agregaların çimentonun ön priz alma zamanı üzerindeki etkisi Karbonat muhtevası Hacim kararlılığı Kuruma büzülmesi Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler Su emme oranı Radyoaktif yayılma Ağır metallerin açığa çıkması Poliaromatik karbonların açığa çıkması Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması Donma-çözülmeye karşı dayanıklılık Alkali-silika reaktifliğine dayanıklılık Beyan değeri Gösteriliş Beyan değeri “Kabul/ret” eşik değeri ve Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategori Kategoriler Beyan değeri Kategori Kategori Kategori (FI) (d/D) 3 (Mg/m ) (%) (MB. madde X: 0.2 µm Beyan değeri Beyan değerleri (gerektiğinde) 3 (F veya MS) Şekil ZA.Sistem 4'deki beton agregaları için CE işaretleme bilgilerine örnek 42 . % S) (A25) (% CO2) (% WS) (Görünüş) (% WA) Üreticinin adı veya tanıtıcı işareti ve tescilli adresi İşaretin eklendiği yılın son iki rakamı Standard numarası Ürünün tarifi Ürün ve kontrol edilen karakteristiklerle ilgili bilgiler “Kabul/ret” eşik değeri Kategori Beyan değeri “Kabul/ret” eşik değeri Beyan değeri Beyan değeri Beyan değerleri (gerektiğinde) Kullanım yerinde geçerli olan eşik değerler Meselâ. XG0. AN30) (MDE20) (Rc90.ICS 91.100. SE) (Meselâ SC10) (LA15) (PSV56) (AAV10.2) (Meselâ SNR) (SS0.2) (Dakika cinsinden katılaşma süresi ve basınç dayanımı.15.3 .

ICS 91. gözle görülür çatlama veya parçalanma) Beyan değeri Kategoriler “Kabul/ret” eşik değeri “Kabul/ret” eşik değeri (% C) (Meselâ AS0. 91.4 .100.Sistem 4'deki dolgu agregaları için CE işaretleme bilgilerine örnek 43 . MB.2) (% S) (% geçen.30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 93/68/EEC Direktifi'nde verilen "CE" sembolünü ihtiva eden CE uygunluk işareti (Şirket adı ve adresi) 08 TS EN 12620 Beton agregaları İncelik/tane büyüklüğü Tane yoğunluğu Bileşim/muhteva Klorürler Asitte çözünebilen sülfatlar Toplam kükürt Temizlik Hacim kararlılığı Kuruma büzülmesi Havada soğutulmuş yüksek fırın curufunun hacim kararlılığını etkileyen bileşenler Diğer tehlikeli maddelerin açığa çıkması “Kabul/ret” eşik değeri (% kuruma büzülmesi) (Görünüş.15.100. kütlece %. SE) Beyan değeri Beyan değeri (Elekten geçen kütlece %) (Mg/m ) 3 Üreticinin adı veya tanıtıcı işareti ve tescilli adresi İşaretin eklendiği yılın son iki rakamı Standard numarası Ürünün tarifi Ürün ve kontrol edilen karakteristiklerle ilgili bilgiler Beyan değeri X kararı YY/no (yy-aa-gg) Şekil ZA.

EN 13055-1:2002 grout.15. performance.100. 91. .30 TÜRK STANDARDI TS 706 EN 12620 + A1/Nisan 2009 Kaynaklar EN 206-1. mortar and CR 1901.Part 1: Lightweight aggregates for concrete. Regional specifications and recommendations for the avoidance of damaging alkali silica reactions in concrete.Part 1: Specification. production and conformity. Lightweight aggregates . 44 .ICS 91.100. Concrete .

Master your semester with Scribd & The New York Times

Special offer for students: Only $4.99/month.

Master your semester with Scribd & The New York Times

Cancel anytime.