ornimi ve Açıklamalı Çözümleri

İÇİNDEKİLER
Sayfa GENEL KAVRAMLAR VE İLKÇAĞ MEDENİYETLERİ İSLAMDAN ÖNCEKİ TÜRK TARİHİ İSLAM TARİHİ İLK TÜRK-İSLAM DEVLETLERİ TÜRKİYE TARİHİ ORTAÇAĞ'DA AVRUPA OSMANLI KURULUŞ DEVRİ OSMANLI YÜKSELME DÖNEMİ OSMANLI KÜLTÜR VE MEDENİYETİ YENİÇAĞ'DA AVRUPA DURAKLAMA DÖNEMİ 18. YÜZYIL OLAYLARI VE ISLAHATLAR YAKINÇAĞDA AVRUPA 19. YÜZYIL SİYASİ OLAYLARI 19. YÜZYIL ISLAHATLARI 20. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ I. DÜNYA DÜNYA SAVAŞI VE GELİŞMELER KURTULUŞ SAVAŞININ HAZIRLIK DÖNEMİ KONGRELER VE ÖRGÜTLENME SON MEBUSLAR MECLİSİ VE MİSAK-I MİLLÎ TBMM VE DÖNEMİ BATI CEPESİ KURTULUŞ SAVAŞININ SİYASAL MÜCADELE VE BARIŞ DÖNEMİ CUMHURİYETİN KURULMASI VE ÇOK PARTİLİ HAYATA GEÇİŞ DENEMELERİ TÜRKİYE'DE ANAYASALAR İNKILAP HAREKETLERİ CUMHURİYET DÖNEMİNDE DIŞ POLİTİKA ATATÜRK'ÜN KİŞİLİĞİ VE İLKELER MİLLİ GÜVENLİK 7 16 18 24 28 32 36 38 42 50 57 62 67 71 79 89 95 101 107 114 118 125 135 144 149 151 161 169 174

GENEL KAVRAMLAR VE İLKÇAĞ MEDENİYETLERİ
1981 -1995 OSS - OYS SORULARI ANALİZİ
7 ..16 .,18 ..24 ..28 ..32 ..36 ..38 ...42 ...50 ...57 ...62 ..67 ...71 ..79 ...89 ...95 .101 L...107 .114 .118 .125 .135 .144 .149 .151 .161 169 174
-

B Ö L Ü M 1]

1 . ÖSS -1981 Eski bir yerleşme yerinde yapılan kazıda elde edilen bulgular, burada yaşayanların taş devrinden sonra,bakır, t u n ç ve demir devirlerine aynı zamanda girmiş olduklarını göstermektedir. Bu yerleşme yerinde yaşayanlar için aşağıdakilerden h a n g i s i n i n d o ğ r u olması en g ü ç l ü olasılıktır? A) Madenleri işlemek için ateşten yararalanmayı öğrenmişlerdir B) Y e r l e ş m e y e r i , bakır, k a l a y ve d e m i r madenler bakımından zengindir C) Bakır ve tunç eşyalara çok geç gereksi­ nim duymuşlardır D) Taş devri uygarlığını yaşayanlar demir devrini yaşayanlardan etkilenmişlerdir. E) Yerleşme yerinde köklü iklim değişmeleri olmuştur Çözüm: Tarih öncesi dönemde toplumlar birbirinden etkilenerek tarihsel bir gelişme göster­ mişlerdir. Taş devrini, maden devirleri takip etmiştir. Bu dönemde toplumların dış bir etki o l m a d a n aynı anda bir ç o k devirleri yaşa­ maları imkansızdır. A, C ve E seçenekleri çok ilgisiz yorumlar içerdiklerinden cevap ola­ mazlar. B seçeneği ise çeldirici görünmekte­ dir. Fakat Tarih öncesi dönemlerde bütün gelişmeler ancak iletişimle olabildiğinden, bir bölgenin m a d e n bakımından zenginliğinin etkisi çok önemli değildir. Cevap D 2 . ÖSS - 1 9 8 2 I. Eski Mısırlılar ilk takvimi bulmuşlar,sonra Sezar v e d a h a s o n r a d a P a p a XIII. Gregor bu takvimi geliştirerek bugün kul­ lanılan takvimi oluşturmuşlardır. II. Fenikeliler ilk alfabeyi bulmuşlar, sonra Yunanlılar ve daha sonra da Romalılar bu alfabeyi geliştirerek bugün kullandığımız latin alfabesini oluşturmuşlardır. Bu bilgiler, b u g ü n yararlanmakta o l d u ğ u ­ muz t a k v i m ve alfabenin nasıl geliştirilmiş o l d u ğ u n u göstermektedir? A) Din ve devlet adamlarının yardımlarıyla B) Savaşlar sırasındaki kültür alış verişleriyle C) Yeni buluşların ödültendirilmesiyle D) Değişik kişi ve toplumların katkılarıyla E) Uluslann birbirleriyle yanşmalarıyla

tr

ÖSS
Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı

ÖYS
Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı

Toplam
Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı

5
—I

>
1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995
İCRAM

15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240

1 3 3 1

17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326

-

32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566

1 3 3 1

1 2 1 1 2 2 2 2 13

1

1

1

2 2 3 3 3 3 4 4 33

2 2 1 1 2 2 20

1 9 8 1 - 1 9 9 5 yılları arasında, Genel kav­ ramlar ve İlkçağ Medeniyetleri k o n u s u n ­
dan çıkan soru yüzdeleri:

OSSde ÖYS'de Toplamda

% 8,33 % 3,987

% 5,830 oranındadır.

M.1 9 8 2 I. Ortaçağ'da İspanya. para ve alfabe gibi buluş ve gelişmeler ilk olarak ilkçağda bulunmuştur. Bu üç olayın o r t a k y ö n ü nedir? A) Meydana geldikleri dönemlerdeki toplum yapısını yansıtmaları B) Bu tür olayların ilk örnekleri olmaları C) Oluşmalarında birbirlerinden etkilenmeleri D) Uluslararası ilişkileri içermeleri E) Uluslararası etkileşimi hızlandırmaları Çözüm: Yazı. D ve E seçenekleri ise B seçeneğinin sonuçlarıdır. Deniz ticaretinin etkisiyle t o p l u m l a r arası etkileşim de artmıştır. Bu eğim azalmaları Fırat ve Dicle ile Nil'in akışıyla ilgildir.1983 İlkçağda Fenike. ÖSS . Öncekinin sonuçları arasında olup olmadığına B) İki o l a y d a da aynı k i ş i l e r i n e t k i n o l u p olmadığına C) İki olayın da aynı yerde geçip geçmediği­ ne D) İki olayın konuları arasında bir benzerlik olup olmadığına E) Olayların sonuçları arasındaki benzerliğe E) Harp sanatı Çözüm: Fenike. Cevap C | . Cevap B Çözüm: Mezopotamya'da eğim kuzeyden güneye d o ğ r u azalırken Mısır'da güneyden kuzeye doğru azalmaktadır. Mısır'ın k u z e y i n e Aşağı g ü n e y i n e Yukarı Mısır d e n m i ş t i r .Ceneviz ve İngiltere yaşadıkları çağlarda deniz ticaretiyle üstünlük kurmuşlur ve ün kazanmışlardır.D ve E seçenekleri ise bir tarihi olayın daha İyi araştırılması için gereklidirler. A.Ö. B.Ö.Ö. alanlarında ilk ö r n e k l e r i teşkil etmeleridir. 3 0 0 0 : Sümerler çivi yazısı kullan­ mışlardır. II. antlaşma . ö t e k i n i n nedeni sayılıp sayılama­ yacağını ortaya çıkarmak için neye bakıl­ malıdır? A) Sonrakinin n e d e n l e r i n i n . Eğer sonraki olayın nedenleri. Mezopotamya'nın kuzeyine Yukarı. ÖSS . önceki olayın sonuçları arasında varsa bu iki olay arasında bir ilişki kurulabilir. M.1 9 8 2 Birbirini izleyen iki tarihsel olaydan b i r i n i n . Venedik.sonuç ilişkisi vardır. Bu tarihin genel bir ilkesidir.C. "Yukarı ve Aşağı" şeklindeki bu belirlemeler neye dayanarak yapılmıştır? A) Ekvatora olan uzaklığa B) Ovaların konumuna C) Yerleşim merkezlerinin dağılışına D) Nehirlerin akış yönüne E) Dağlık bölgelerin konumuna 3. C. 1280 : Hitİtlerle Mısırlılar arasında Kadeş Antlaşması yapılmıştır. güneyine Aşağı Mezopotamya d e n d i ğ i halde. Cevap D 6. III.Genel Kavramlar ve Çözüm: B u g ü n kullandığımız t a k v i m ve alfabe ilk çağda bulunmuş ve değişik kişi ve toplum­ ların katkılarıyla bugünkü hale getirilmiştir. ÖSS . İspanya. Çözüm: İlkçağ Medeniyetleri TaKvIm Mısır Roma (Miladi" Takvim) Alfabe Fenike İyon Yunan Roma (Latin alfabesi) Cevap D Her zaman tarihsel olaylarda neden . Cevap A 5. Ortak ö z e l l i k l e r i . Y a k ı n ç a ğ ' d a da İngiltere en çok hangi başarılarıyla ün kazanmışlardır? A) Güzel Sanatlar C) Deniz ticareti B) Devlet yönetimi D) Bilimsel çalışmalar 4. Yeni ç a ğ d a V e n e d i k ve Ceneviz. M. ÖSS-1983 İlkçağda. 700 : Lidyalılar ticaret hayatında para kullanmışlardır.

Tekrarı m ü m k ü n olmayan olayın deney ve gözlemi yapılamaz.. değişim ve gelişme çok yavaş olmaktaydı..Mezopotamya 2000. ÖSS-1988 Aşağıdakilerden hangisi tarihi olayların araştırılmasında başvurulan y o l l a r d a n biri olamaz? A) Kronoloji ve coğrafyadan yararlanma B) Kaynak taraması yapma C) Buluntuları inceleme D) Deney yapma E) Olaylar arasında İlişki kurma Cevap B 8. Aşağıdakilerden hangisinin ortaya konması.1983 Ön Asya'da yapılan bir kazıda bulunan M. bir olay­ da rolü olanların katkılarının d o ğ r u olarak tespit e d i l m e s i n d e en ö n e m l i etkendir. 5000 yılına ait eser­ lere benzediği g ö r ü l m ü ş t ü r . Bundan dolayı önemli olaylar yoktu. Sadece. Göç eden Orta Asya top. ÖSS-1986 Bir tarihi olayda rolü olanların katkılarının doğru olarak değerlendirelebilmesi için aşağıdakilerden hangisinin göz önünde tutulması gerekir? A) Olayın geçtiği zamandaki koşulların B) Başka olaylarla benzerliklerin C) Olayla ilgili değişik yorumların D) Olaydan sonra kaç yıl geçmiş olduğunun E) Eleştirinin yapıldığı günün koşullarının 7.ön Asya 3000. E şıkkı ise objektiflikten uzak bir görüştür. insanlık yaşamını devam ettirebilmek amacıyla basit taştan ve madenden araç ve gereç yapıyordu. en çok aşağıdaki bilimlerin hangisinden j j yararlanır? A) Sosyoloji B) Arkeoloji C)Coğrafya j D) Kronoloji E) Paleoğrafya . ÖSS . O r t a Asya'da b u l u n a n M. Cevap A 4000.Genel Kavramlar ve ilkçağ Medeniyetleri y 9. ÖSS .Ö 4 0 0 0 yılına ait b a z ı e s e r l e r i n . Tarih g e ç m i ş devirle alakalı olayları ince­ lediğinden bunların tekrarı mümkün değildir. ÖYS-1988 Tarih ö n c e s i devirleri inceleyen bir tarihçi. Zaman ve mekanın de­ ğişmesi deney yapma imkanını ortadan kal­ dırmaktadır. 5000-1.1 9 8 4 Tarih öncesinin devirlere ayrılmasında aşağıdaki g e l i ş m e l e r d e n hangisi daha ç o k etkili o l m u ş t u r ? A) Bazı hayvanları evcilleştirme B) Giyim kuşamda değişme C) Tarımla uğruşma D) Toplumsal dayanışma E) Araç ve gereç yapma Çözüm: Tarih öncesi devirlerde etkileşim. Cevap D 1 1 .Ö.Orta Asya Çözüm: Olayın geçtiği zamanın iyi bilinmesi.Anadolu 0-1- 10.. Cevap E Çözüm: Tarihte deney yapma metodu olmadığından araştırma metodu kullanılır ve yardımcı bilim­ lerden yararlanılır. bu Ön Asya uygarlığından e t k i l e n d i ğ i n e bir kanıt olabilir? A) Bulunan eserlerin aynı tarih devrine ait olduğunun B) Ön A s y a uygarlığını y a r a t a n l a r ı n Orta Asya'dan geldiklerinin C) Orta Asya uygarlığının ileri bir uygarlık olduğunun D) Ön Asya uygarlığının başka uygarlıkları etkilemediğinin E) Ön Asya'da bulunan eserlerin daha çeşitli olduğunun Çözüm: Ön Asya uygarlığı tarih­ sel bakımdan Orta Asya uygarlığından daha son­ ra meydana gelmiştir. Sonra gelen uygarlık Orta Asya'dakine benziyorsa Ön Asya uygarlığı Orta Asya uygarlığından etkilenmiş demektir. Bundan dolayı devirlere ayrılma ancak yapılan araç ve gereçlere göre yapıla­ bilmiştir.lumları Mezopotamya'ya gel­ erek b u r a d a k i geliş­ meleri etkilemiştir. A seçeneği dışındakiler (E şıkkı hariç) tarihi olayların daha iyi araştırılmasına yönelik aşa­ malardır.

22 Çözüm: T a r i h ö n c e s i d e v i r l e r d e yazı y o k t u . B u dönemler toprak ve su altında kalmış bulun­ tular yardımıyla aydınlanıyordu. Bu yönüyle tarihe yardımcı olan bilim arkeolojidir. Seçeneklerde verilen diğer bilimleri de kı­ saca tanıyalım: Kronoloji:Olayların zamanlarını tayin eden ve saptayan bir bilimdir. Paleoğrafya: Yazıları inceleyen bir bilimdir. S o s y o l o j i : Sosyal olayları inceler. Sosyal olayların kaynakları ve kanunlarını tespit eder. C o ğ r a f y a : Tarihin çok ö n e m l i bir yardımcısıdır. Tarihi olayların meydana gelişlerinde insan topluluklarının yaşadıkları coğrafi yerin ve iklim şartlarının büyük rolleri vardır. Cevap B

_

Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetim. Çözüm: Mısırlıların bulduğu güneş yılı takvimine en büyük katkıyı yapan Roma İmparatoru Sezar olmuştur. Jülyen Takvimi de denilen güneş yılı takvimi Hz. İsa'nın doğumunu başlangıç kabul ettiğinden Miladi takvim İsmini almıştır. XIII. Gregor Miladi Takvime son şeklini vermiştir. Cevap A

1 4 . ÖSS - 1 9 9 0 Hitit krallığı, feodal beyliklerden oluşmuş bir devletti. Daha sonraları bu beylikler kaldı­ rılmış, yerlerine valiler atanmıştır. Bu d e ğ i ş i k l i k l e ulaşılmak istenen amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Saltanat kavgalarını önlemek B) Beylerden, daha önemli görevlerde yarar­ lanmak C) Merkezi yönetimi güçlendirmek D) Beyler arasında anlaşmazlık çıkmasını önlemek E) Yönetimde, yetenekli kişilere görev ver­ mek Çözüm: Hititler İlk d ö n e m l e r d e feodal bir devletti. Yeni k r a l l ı k z a m a n ı n d a f e o d a l b e y l i k l e r kaldırılarak yerine valiler gönderildi. Böylece devlet merkezi bir şekil aldı. Diğer seçenek­ ler daha çok kralların hanedandan ve ülke­ nin ileri gelenleri arasından seçilmesiyle ilgili yorumlardır. Bundan dolayı cevap olamazlar. Cevap C

12. ÖYS-1989 Aşağıdakilerden h a n g i s i , O r t a ç a ğ b o y u n ­ ca siyasi varlığını s ü r d ü r m ü ş t ü r ? A) Karahanlılar Devleti B) Gazneliler Devleti C) Sasaniler Devleti D) Bizans Devleti E) Eyyubiler Devleti Çözüm: Ortaçağ (375 - 1453 )yılları arasında geçen d ö n e m e verilen addır. Kavimler G ö ç ü y l e başlayan Ortaçağ İstanbul'un fethine kadar sürmüştür. Seçeneklerde verilen devletlerin kuruluş ve yıkılış tarihlerini v e r i r s e k s o r u kolayca çözülebilir. Karahanlılar Gazneliler Sasaniler Eyyubiler Bizans (Doğu Roma) (840-1212) ( 963 - 1187) (224-651) (1174-1250) (395-1453) Cevap D

1 5 . ÖSS - 1990 Tarihte ticaret alanında d e ğ i ş - t o k u ş usu­ lünün o r t a d a n kalkmasını ve böylece, eko­ n o m i k hayatın b ü y ü k ö l ç ü d e g e l i ş m e s i n i sağlayan buluş aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Pusula D) Takvim B) Para E) Kağıt C) Yazı

1 3 . ÖYS - 1 9 8 9 Bugün çoğu ülkelerde kulllanılan Miladi takvimin g e l i ş m e s i n e aşağıdaki devletler­ den hangisinin katkısı o l m u ş t u r ? A) Roma B) Lidya C) Fenike

Çözüm: S e ç e n e k l e r d e b e l i r t i l e n b ü t ü n gelişmeler Paranın bulunmasıyla gerçekleşmiştir. Parayı ilk b u l a n Lidyalılardır. Diğer seçeneklerin e k o n o m i k hayatı y ö n l e n d i r m e bakımından önemli bir etkileri yoktur. Cevap B

Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetleri 16. Ö Y S - 1 9 9 0 İyonya'nın bir kültür merkezi olmasının en önemli nedeni aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Pers istilasına uğraması B) Ön Asya'dan gelen ticaret yollarının bitiş noktasında olması C) Tarıma elverişli olması D) Şehir devletlerinden oluşması E) Deniz kıyısında ve yarımadalar üzerinde bulunması

77

1 8 . ÖSS - 1 9 9 1
Cilalı Taş Devri'nde yiyecek olarak kullanıl­ mak üzere çeşitli bitkiler yetiştirilmeye b a ş l a n m ı ş , su kıyılarında birbirine bitişik bahçeli evier yapılmış, taşlardan yapılan alet ve silahlar daha kesici hale getirilmiş, bitki liflerinden giysiler, yiyecekleri saklamak için topraktan çanak çömlek yapılmıştır. Bu açıklamada, Cilalı Taş Devrinde, aşağı­ dakilerden hangisinin gerçekleşmiş o l d u ğ u n u gösteren bir kanıt yoktur? A) Yerleşik hayata geçilmesi B) Topraktan eşya yapılması C) Kullanılan silahların geliştirilmesi D) Tarım üretimine geçilmesi E) Yazının bulunması

Çözüm: İyonya'nın bir kültür merkezi olmasında üç önemli etken vardır: 1. Ön Asya'da gelen ticaret yollarının bitiş noktasında bulunması 2. S o y l u sınıfın t a m bir ö z g ü r l ü ğ e s a h i p olması 3. Miken,Yunan, A n a d o l u , M e z o p o t a m y a , ve Mısır uygarlıklarıyla etkileşim halinde olması. G ö r ü l d ü ğ ü gibi bu açıklamalar sadece B şıkkında vardır. Cevap B

Çözüm: Tarih devirleri ikiye ayrılır. Bu ayırımda esas olan yazıdır. Tarih öncesinde yazı yok, tarihi çağlarda yazı vardır. Soruda da görüldüğü gibi Cilalı Taş Devrinin önemli gelişmeleri verilmiştir. Yazı, tarih Öncesinde olmadığına göre Cilalı Taş Devrinin bir olayı değildir. Cevap E

17. Ö S S - 1 9 9 1 Kudüs'ün aşağıdaki özelliklerinden hangisi, bu kentin hem Museviler hem Hıristiyanlar h e m de M ü s t ü m a n l a r c a kut­ sal sayılmasında başlıca etkendir? A) Bu d i n l e r e i n a n a n İ n s a n l a r ı n b i r l i k t e yaşadığı bir yer olması B) Bu d i n l e r c e ö n e m l i sayılan m a b e t l e r i n bulunması C) Çeşitli uygarlıkların izlerini taşıması D) Uzun süre ticaret merkezi olması E) Önemli bir jeopolitik konumda bulunması

19. ÖYS-1991 Tarihe y a r d ı m c ı b i l i m l e r d e n k r o n o l o j i n i n ilgi alanı aşağıdakilerden hangisidir? A) İnsan topluluklarının dilleri B) Eski paralar üzerindeki damgaların an­ lamları C) Eski yazılar D) Toplumların gelenek ve görenekleri E) Olayların gerçekleşme zamanı

Çözüm: Kronoloji olayların g e r ç e k l e ş m e zamanını tayin ve tespit eden bir bilimdir. Diğer şıklar­ da bu-lunan: - İnsan topluluklarının dillerini: Filoloji - Eski paraları: Numizmatik - Eski yazıları: Paleoğrafya - Toplumların gelenek ve göreneklerinide Etnografya bilimi İnceler. Cevap E

Çözüm: Kudüs'ün kutsal sayılmasında tek tanrılı din­ lerin önemli mabetlerinin burada bulunması e n önemli etkendir. M u s e v i l e r i n , A ğ l a m a Duvarı H ı r i s t i y a n l a r ı n , K a m a m e Kilisesi M ü s l ü m a n l a r ı n M e s c i d n Aksa'sı Kudüs'­ tedir. Cevap B

20.

OSS-1992 Mısır'da, öğütleri ve ahlak kurallarını kap­ sayan, M.Ö. 3000 yıllarına ait edebi eserler bulunmuştur. Anadolu'nun tarih öncesi dö­ nemlerini aydınlatan, aynı yıllara ait buluntu­ lar arasında bu tür eserlere rastlanmaktadır. Anadolu'da aynı döneme ait buluntular sa­ dece g ü n l ü k işlerde kullanılan eşyalardan oluşmaktadır. Bu farkın, Anadolu'nun hangi özelliğinin bir s o n u c u o l d u ğ u savunulabilir? A) Ö n e m l i t i c a r e t y o l l a n ü z e r i n d e b u l u n ­ masının B) Sık sık istilaya uğramasının C) İhtiyaçların Mısır'dakinden farklı olmasının D) Yazıya geçişin daha geç başlamasının E) Verimli topraklara sahip olmasının Çözüm: M.Ö. 3 0 0 0 y ı l l a r ı n d a M ı s ı r ' d a y a z ı k u l ­ lanılırken aynı tarihte Anadolu'da henüz yazı bilinmiyordu. Anadolu'da yazılı devirlere M.Ö 2000'ti yıllarda Kayseri - Kültepe'de Asurlulara ait yazılı tabletlerin bulunması ile ge­ çildi. Cevap D

22. OYS-1992 Tarih ö n c e s i n d e yaşayan insanlar eşya ve alet yapımında aşağıdaki maddelerden hangisinden sırayla yararlanmaya baş­ lamışlardır? A) Toprak B) Toprak C) Taş D) Taş E) Maden Taş Maden Maden Toprak Taş Maden Taş Toprak Maden Toprak

Çözüm: Tarih öncesinde üretim yapmasını bilmeyen insanlık uzun bir süre taştan araçlar yaparak hayatını sürdürmüştür.Üretimin başlamasıyla birlikte topraktan eşya yapılmış, ateş yaygın bir şekilde kullanılmıştır. B u n u , insanlığın madeni işlemesi takip etmiştir: Taş, Toprak ve Maden. Cevap D

2 3 . ÖSS - 1 9 9 3 2 1 . ÖYS - 1 9 9 2
İnsan topluluklarında ve toplumlar arasında geçmişte meydana gelen olayları yer göste­ rerek i n c e l e y e n ve bu olaylar arasındaki neden s o n u ç İlişkilerini k a y n a k l a r a daya­ narak araştıran bilim dalına "Tarih" denir. Bu tanımda tarih biliminin hangi özelliği yoktur? A) B) C) D) E) Eski devirleri aydınlatması Kronolojiye yer vermesi Olayların analizini yapması Belgelerden yararlanması Olayların geçtiği yeri belirtmesi Atina şehir devletinde halkın yardımıyla başa geçen Kiistenes, sınıf ayrılığını ortadan kaldır­ m a y a ç a l ı ş m ı ş , Halk m e c l i s i k u r m u ş b u meclise geniş yetkiler vermiştir. Klistenes'in bu reformlarla ulaşmak iste­ d i ğ i amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Halkın ülke dışına göçünü önlemek B) Kanunları yazılı hale getirmek C) Halkı dış saldırılara karşı korumak D) Yunan şehir devletlerini birleştirmek E) Halkın yönetime katılımını arttırmak

Çözüm: Arhon seçilen Kiistenes M. Ö. 506 yılında kitlelerin ülkenin siyasal y a ş a m ı n d a artan r o l ü n ü g ö z ö n ü n d e t u t a r a k Atina r e j i m i n i demokratlaştırmaya başladı Demokrasinin ilk örneklerinin görüldüğü Atina demokrasisi bir sınıf demokrasisidir.Halk meclisi içinde köle­ lere yer verilmemiştir. Kiistenes soylu sınıfını biraz daha geniş tut­ mak ve böylece zenginleşenlere de temsil hakkı vermek istemiştir. Cevap E

Çözüm: Soruda tarihin tanımı yapılmış ancak önemli bir Özelliğine yer verilmemiştir. Zaman, yer, neden ve sonuç gibi önemli ilkeleri olan tari­ hin z a m a n k a v r a m ı n d a n s o r u d a hiç b a h ­ sedilmemiştir. A, C, D, ve E seçeneklerinin soruda karşılığı vardır. B seçeneğine ise soruda yer verilme­ miştir. Cevap B

Bitinya. İyonya'da serbest düşünce'nin gelişmesi ve ekonomik gelişmeler. Nevşehir. bilimsel çalışmaları hız­ l a n d ı r m ı ş ve İ y o n y a ' y ı ö n e m l i bir k ü l t ü r merkezi haline getirmiştir. Kütahya ve çevresi . ÖYS . Van Gölü civarındadır.K a p a d o k y a . Bu zorluklan aşmanın Önemli bir aşaması da tarihi çağlara ayırmaktır. Tuşpa. Diğer seçeneklerin. Yozgat. İsparta ve çevresi .1994 Urartuların mezarlarını oda ve ev biçi­ m i n d e yapıp içine çeşitli eşyalar koymaları a y a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) Ticarette değiş-tokuş usulünü uyguladık­ larının B) Mimarlıkta geliştiklerinin C) Birden fazla tanrıya İnandıklarının D) Barış içinde yaşadıklannın E) Hayatın Ölümden sonra da devam ettiğine inandıklarının 25.Pamfilya. Antalya ve çevresi . ÖYS . soru kökündeki bilgi ile bir ilişkisi yoktur. İyonya'daki bu gelişmeler aşağıdakilerden hangisini gösterir? A) Çeşitli etnik grupların bir arada yaşadığını B) Bilimsel çalışmalar yapıldığını C) Yöneticilerin çok sık değiştiğini D ) İlk y e r l e ş i m y e r l e r i n i n b u r a d a k u r u l ­ duğunu E) İnsanların gelir düzeyine göre sınıflara ayrıldığını D) Boğazköy Çözüm: İlkçağda Anadolu'nun değişik yerlerine Yunanca bazı isimler verilmiştir. B.Lidya.1993 Tarihi çağlara ayırmanın amacı aşağı da ki­ lerden hangisidir? A) Tarihe yardımcı bilimlerden yararlanmak B) Toplumları birbirinden ayırt etmek C) Tarihi olayları önemine göre sıralamak D) Takvimin başlangıcını belirlemek E) Tarihi olayların İncelenmesini kolaylaştır­ mak Çözüm: Tarihin a m a c ı g e ç m i ş olayları İ n c e l e m e k o l d u ğ u n d a n d o l a y ı bir ç o k z o r l u k l a karşı karşıya kalmaktadır. Kayseri.L i k o n y a .Likya. Tales ilk kez güneş tutulmasını hesaplamış Pisagor ilk kez dünyanın yuvarlak olduğunu ileri sürmüştür.Paflagonya. A.1993 A ş a ğ ı d a k i u y g a r l ı k m e r k e z l e r i n d e n han­ gisi K a p a d o k y a Bölgesi'nde d e ğ i l d i r ? A) Tuşpa B) Alişar C) Alacahöyük E) Kültepe 26. C ve D s e ç e n e k l e r i n i n mezarların yapılmasıyla bir ilgileri yoktur. İzmit. ve çevresi . Manisa ve çevresi . ÖSS .Kilikya. Niğde ve Malatya çevresidir. ÖSS-1994 İlkçağda İyonya'da.2 4 .Pisidya.iyonya. Konya ve çevresi • . İzmir ve çevresi . Cevap B 2 7 . Cevap A Çözüm: S o r u d a k i b i l g i l e r d e n de anlaşılacağı gibi Tales ve Pisagor g i b i bilginler İyonya'daki ortamın da etkisiyle bilimsel çalışmalar yap­ mışlardır. Bundan dolayı mezarlarını ev biçiminde y a p a r a k içine kullanılacak eşya yerleştir­ m i ş l e r d i r . Adana ve çevresi . Cevap E .Frikya. İ l k ç a ğ d a Anadolu denildiği zaman Samsun'un biraz d o ğ u s u d a n Diyarbakır'a o r a d a n d a Fırat'ı d i k e y k e s e r e k a ş a ğ ı y a u z a n a n bir h a t l a çevrelenmiş bölge anlaşılmaktaydı.Dandanya. Sinop ve çevresi . çanakkaie ve çevresi . Fethiye ve çevresi . Anadolu'da bölgeler: . Cevap E Çözüm: Urartular da Mısırlılar gibi ö l d ü k d e n sonra yeni bir hayatın başlayacağına inanıyorlardı. Cevap­ larda v e r i l e n T u ş p a b u b ö l g e n i n dışında kalmaktadır.

Cevap A 2 8 .14 Genel Kavramlar ve ilkçağ Medeniyetleri 30. Bu durum sanatçıların serbest h a r e k e t l e r i n e z a m a n zaman sınırlama getirmekte idi. Yukarıda verilen bilgilere dayanarak aşa­ ğ ı d a k i g e n e l l e m e l e r i n h a n g i s i n e ulaşıla­ bilir? A) İhtiyaçlar İnsanları bilimsel çalışmaya yön­ lendirmiştir B J C o ğ r a f i k o n u m t a r ı m d a v e r i m l i l i ğ i et­ kilemiştir.Ö.1995 Bİzansta sanatçılar dinin ve İmparatorluğun emrinde çalışmışlardır. Anadolu'da bu devrin başlaması M. D ve E seçenekleri soruda verilen açık­ lamalardan çıkarılabilecek yorumlar değildir. ÖSS .çekilme) hareketleri bir takım zorluklar çıkarmış bu da bazı bilimlerin gelişmesini sağlamıştır. ÖYS-1994 İ l k ç a ğ d a k i d ü ş ü n c e h a y a t ı ile D o ğ u v e Batı k ü l t ü r l e r i n i n k a y n a ş m a s ı n d a a ş a ğ ı dakilerden hangisinin etkisi yoktur? A) Paranın icat edilmesinin B) Yazının bulunmasının C) Uluslararası ticaretin D) İskender'in Asya seferinin E) Skolastik düşüncenin Çözüm: E seçeneğinde gördüğümüz skolostik d ü ş ü n c e O r t a ç a ğ d a m e y d a n a g e l m i ş bir olay o l d u ğ u n d a n İlkçağdaki bir olayı etk­ ilemesi İmkansızdır. B u n a g ö r e Bizans'ta s a n a t ç ı l a r ı n a ş a ğ ı d a k i l e r i n hangisi bakımından engellendiği savunulabilir? A) A n a d o l u topraklarında varolmuş çeşitli uygarlıklardan yararlanmaları B) Siyasi otoriteyi artırmada yardımcı olması C) Süslemeye dayalı eserler yapmaları D) Yönetimden maddi destek almaları E) İşleyecekleri konuları Özgürce seçmeleri Çözüm: Sanat ve düşünce adamları Bizans'ta O r t o d o k s Kilisesinin ve İmparatorun kont­ rolünde faaliyet göstermekte idiler. H ü k ü m d a r ı n y a n ı n d a yer a l m a y a n sanatçılar devamlı cezalandırılmıştır. C) Doğa olayları kontrol altına alınmıştır D) insanların yerleşik hayata geçmesinin bir nedeni tarımdır E) İ n s a n l a r a r a s ı n d a k ü l t ü r b e n z e r l i k l e r i vardır Çözüm: Bilimsel çalışmalar ve araştırmalar merak ve şartların zorlaması ile meydana gelmektedir. Anadolu'nun aşağıdaki özelliklerinden h a n g i s i n i n bir s o n u c u d u r ? A) Yazının kullanılmasına daha geç başlanıl­ ması B) İstilaların daha çok olması C) Siyasi birliğin daha geç kurulması D) Önemli ticaret yolları üzerinde bulunması E) Çeşitli inaçlara sahip İnsanların bulun­ ması Çözüm: Tarih dönemleri yazıyla başlar. Tarih olarak Mısır ve Mezo­ potamya'dan sonra Anadolu'da yazının kul­ lanılması d a h a geç olmuştur. Anadolu'da tarih devirlerine geçilmesini Asurlular sağlamışlardır. Soruda da görüldüğü gibi Nil nehrinin (taş­ ma . Cevap E . C. Nil sularının tasmasıyla bozu­ lan arazi sınırlarının yeniden saptanması ise geometrinin gelişmesinde etkili olmuştur. ÖSS-1995 İlkçağda Mısır'da tarım ürünlerinden alınan v e r g i n i n b e l i r l e n m e s i m a t e m a t i ğ i n .1994 Anadolu'da tarih dönemlerinin Mezopo­ tamya ve Mısır'dan daha geç başlaması. B. Nil n e h r i n i n t a ş m a zamanının h e s a p l a n m a s ı astronominin. 2000 yıllarından sonra olmuştur. Aralarındaki zaman farkı bin yıldan fazladır. Cevap A 3 1 . ÖYS . Cevap E 29. Bu da sanat­ çıların her konuyu işlemelerine engel olmak­ t a y d ı .

İyon. VI.Lidya. Buna ben­ zer bir s o r u 1980 yılı ö n c e s i n d e ÖYS'de sorulmuştu. Hitit Güneşi. Lidya. . ÖYS . Lidyalılar İbraniler Hititler Fenikeliler İyonlar Urartular İlkçağda yukarıdaki kavimlerden hangileri harf yazısını kullanmamışlardır? A)l ve lif D) IV ve V B)llveV C) III ve VI E) V ve VI Çözüm: İlkçağ'da üç türlü yazı çeşidi gelişmiştir. Bunlar: Harf yazısı Fenikeliler İyonlar Lidyalılar Romalılar İbraniler Yunanlılar Hiyeroglif yazı . Anadolu'da meydana getirilen eserlerde Hitit.Frig. V. Midas Mezarı. Kral Yolu.H e l l e n i s t i k D ö n e m . Artemis. VI. Bu ese­ nleri kısaca tanıyalım: .Hititler . Bu soruda da Roma'ya ait eserler soruldu. Aspendos Tiyatrosu hangi devlete aittir.1995 I. Tamamen bilgiye dayanmaktadır. Roma Hamamı ve Ogüst mabedi. IV. IV. Bozdoğan Kemeri.Roma. Çemberlitaş. V.Hitit. Yazılı kaya kabartmaları. II. İvriz kabartmaları. . Roma ve Bizans'ın büyük bir katkısı vardır.Mısır . Hellenistik Dönem. Sardes Sarayı. Bu soru şöyleydi. Midas'ın Mezarı Bergama Tapınağı Avgustos Tapınağı Bozdoğan Kemeri Apollo Tapınağı İvriz Kabartması ins'ta kontIdurum laman ı sanat|lmakiayan Anadolu'da bulunan yukarıdaki sanat eserlerinden hangileri Roma dönemine aittir? A) İve II B) III ve IV C) III ve V Bvap E D) I V v e V E) V v e V I . Üzerinde yaşadığımız topraklarımızı ne kadar tanıyıp tanımadığımızın sorulmasıdır. Avgustos Tapınağı. II.İyon. Aspendos Tiyatrosu. ÖYS . Frig. Asklepion. III. B e r g a m a Tapınağı (Zeus) Akropol.Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetleri 15 Çözüm: Çok güzel aynı z a m a n d a zor bir sorudur. .1 9 9 5 I. . Cevap B 3 2 . Apollo Tapınağı. . III.Urartular Çivi yazısı Sümerler Hititler Persi er Cevap C rluğun çeşitli alması beleri 33.

metal ve taş işçiliğine dayalıdır.557) Cevap A 1 1 3 2 2 5 ÖSS-1994 Genel o l a r a k T ü r k l e r d e sanat U y g u r l a r ' a kadar. Cevap A .1995 yılları a r a s ı n d a .ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. Türkler'de sanatta görülen bu gelişme.Ö. I s l a m d a n önceki Türk Tarihi k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda % 0. Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte saray yapımı da başlamıştır.920 % 0. BÖLÜM ÖYS . Diğer devletlerin kuruluş tarihini de verirsek soru daha net anlaşılır. Orta A s y a ' d a B u m i n Kağan Avar h a k i m i ­ y e t i n e son vererek G ö k t ü r k devletini 552 yılında kurmuştur. saray yapımı ve bunların iç donanımı biçiminde gelişme göstermiştir. Uygurlarda ise sanat manastır. Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı D) Moğol Çözüm: 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 2. Türkler Uygurlar'a gelinceye kadar g ö ç e b e bir hayat tarzının etkisiyle her şeyiyle taşınabilir malzemeler k u l l a n ı l a r a k bir s a n a t g e l i ş t i r m i ş l e r d i r .Î S L A M D A N Ö N C E K I T Ü R K TARIHÎ 1981 .1995 ÖSS .833 % 0. 220-48) (1206-1256) (360 . Çözüm: Türk medeniyet tarihinin d ö n ü m noktası yer­ leşik hayata geçilmesidir. Uygur Hun Moğol Akhun (745-840) (M. ahşap.883 o r a n ı n d a d ı r .1991 O r t a A s y a ' d a Avar e g e m e n l i ğ i n i n s o n a e r m e s i n d e n sonra 552 yılında k u r u l m u ş olan devlet aşağıdakilerden hangisidir? A) Göktürk YILLAI B) Uygur E) Akhun C) Hun fl- ÖSS. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) G ö ç e b e hayattan yerleşik hayata geçildiğinin B) Ülkenin sınırlarının genişlediğinin C) Komşu devletlerle ilişkilerin zayıfladığının D) Ticaret anlayışının değiştiğinin E) Ülkenin İstilalardan korunduğunun 1981 . taşınılabilir malzemeden deri.

Uygurlar Budizmi kabul etmelerine rağmen dini terimleri Türkçe kul(anarak milli benliklerini korumaya çalışmışlardır. Oğuzlar (Uzlar) Cevap D | ] j Çözüm: i Türk devletleri tarih boyunca milli benliklerini koruyarak varlıklarını devam ettirmişlerdir.Her y e n i k a b u l e t t i k l e r i ş e y l e r i k ü l t ü r l e r i ile uzlaştırmalardır. C ve E seçeneklerini elemiş oluyoruz.Islamdan önceki Türk Tarihi 3. II. ÖYS-1994 Aşağıdakilerden hangisi bir Türk t o p l u ­ l u ğ u değildir? A) Kıpçaklar B) Vandallar C) Sabirler 5. ve V. ÖYS-1995 Türk devletleriyle ilgili o l g u l a r d a n bazıları şunlardır: I. V. Macarlar 7. 745-840 yılları arasında Ö t ü k e n b ö l g e s i ile Aral g ö l ü c i v a r ı n d a yaşadılar. IV. Uygurlar Göktürklerin (552-745) yıkılmasıyla kuruldular. dini terimlerin bile Türkçe karşılıklarını k u l l a n m a y a özen göstermislerdir. Peçenekler 8. Vandallar ise Germen kavimlerine! endir. ve V. Cevap B j D) H. Karluklar İrtiş ırmağı boylarında.. III. ve III. Siyasi varlıklarına Göktürkler son ver­ mişlerdir. paragraflar Uygurların önemli birer özellikleridir. Böylece A. Hazarlar 5. B. Moğollar döneminde kültürel etkinlikleri olmuştur. E) H. ve Vl. Avarlar da Avrupa içlerine kadar yayılmış Türk topluluklarıdır. Sabirler Ural Altay dağlarının düzlüklerinde. başta Budizm olmak üzere çeşitli dinlere bağlı değişik kültürlerle ilişki kurdukları halde. VI. U y g u r l a r b u davranışlarıyla a ş a ğ ı d a k i l e r ­ d e n hangisini korumaya çalışmışlardır? A) Toprak bütünlüğünü B) Yönetim biçimlerini C) Milli benliklerini D) Toplumda eşitlik anlayışını E) Eski inanç sistemlerini Çözüm: j \ j j Uygurlar. III. Sibirler (Anadolu içlerine kadar girdiler) 3. ÖSS-1995 Uygur Türkleri.'nın olduğu seçeneklerin c e v a p o l a m a y a c a ğ ı görülür. Maniheizm'i kabul etmişlerdir. Alfabelerinde 14-18 harf kullanmışlardır. O r d u y u onluk sisteme göre ilk kez dü­ zenlemişlerdir. ve VI.-IV. Bu basit bilgilerin ışığında I. II. Bulgarlar 6.-lll. Bu olgulardan hangileri Uygurlara ilişkin­ dir? A) I. B) I. C) IV.veV. Hunlar (Kuzey Hunları) 2. Soruyla ilgili olmasından dolayı Avrupa'ya göç eden Türk devletlerini sıralayalım: 1.veVl. D) Karluklar E) Avartar Çözüm: Kıpçaklar d o ğ u Avrupa'da. Cevap C j . Avarlar 4. Kıpçaklar 9. j j 4. Avrupa'da devlet kurmuşlardır.

İ s l a m T a r i h i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: Çözüm: Fetih hareketlerinin başarıya ulaşmasıyla Müslümanlar çok değişik coğrafi bölgelere yayıldılar. Bunun etkisiyle yaşadıkları yerin c o ğ r a f i özellik­ lerinden ve yerel kültürlerinden etkilenerek farklı üslup ve biçimler meydana getirdiler. Doğuda İran. Hıristiyan mimarisi ile yarışabilecek bir düzeye ulaşmıştır? A) Osmanlılar B) Dört Halife C) Abbasiler \ YILLA cc " ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Toplam D) Emeviler Çözüm: E)Selçuklular Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 1 1 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 1 2 3 1 1 Fetihlerin etkisiyle Müslümanlar değişik kültür ve sanatlardan da etkilendiler.D ve E seçenekleri eksik ve yanlış yo­ rumlar içerdiklerinden cevap olamazlar.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . etki­ lendiği Hristİyan mimarisi ile yarışabilecek bir düzeye geldi. Bu eserlerle İslam mimarisi.ÖYS S O R U L A R I ANALİZİ 1 .680 : % 3. Bunun en büyük örneğini Şam'da yapılan Emevi Camisi oluşturmaktadır. Hint ve Çin.Sahra Camii izlemiştir. Hellen.1 9 9 5 Ö S S . A. Bu tür farkların ortaya çıkmasında aşağı­ d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n d i ğ e r l e r i n d e n daha etkili o l d u ğ u savunulabilir? A) B) C) D) E) Ekonomik yapının Ulaşım ve haberleşmenin Ulusal kültür ve coğrafi özelliklerin İdari ve siyasi yapının Mezhep farklarının 1981 . batıda Mısır.916 : % 3. Cevap D 1 1 1 1 1 2 3 2 2 19 2. Bizans ve Yunan medeniyetlerinin etkisinde kaldılar Bu değişik kültür ve mimarilerden yararla­ narak karışım ve sentez bir stil geliştirdiler. Batıda İspanya'dan doğuda Maveraünnehr'e kadar hakim oldular.1 9 8 3 İ s l a m m i m a r i s i ilk kez a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin döneminde.356 oranındadır.I S L A M TARIHÎ BÖLÜM 1981 .B. ÖYS . Cevap C ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :% 2. Bunu Kudüs'te yapılan Kubbetüs . 1 1 1 2 1 12 1 2 1 7 ÖYS-1984 İslam mimarisinin değişik İslam ülkelerindeki uygulamaları arasında birçok benzerlikler olduğu gibi üslup ve biçim yönünden önemli farklar da vardır. .

Ömer ise Arap yarımadası dışındaki toprak­ ları. Ebubekir Arap yarımadasını vilayetlere bölmüştür. giderek mimaride belirgin bir Arap sanatı ve üslubu doğmuştur. Fakat Hz. A s e ç e n e ğ i . Cevap C Çözüm: Hz. Kabedeki putların ziyaret edilmesi B seçeneği için. Bu soruda B seçeneği çeldirici gibidir.1 9 8 7 İslam t a r i h i n d e . Cevap E 4. Aşağıdakilerden hangisi bu parçadan çıkarılabilecek bir s o n u ç değildir? A) Mekke'nin kutsal olduğu B) Araplar'ın ticarete önem verdikleri C) Araplar'ın çok tanrılı dinlere inandıkları D) Kutsal yerlerin ziyaret edilmekte olduğu E) Araplar arasında siyasi birlik bulunduğu Çözüm: Bu tip sorular. kurulan panayırda alış-veriş yapmaları C seçeneği için. Filistin ve İran'ı idari birim­ lere ayırmıştır. s o r u d a verilen metne göre cevaplanacak tipdendir. Kabedeki putlar D s e ç e n e ğ i İçin. A seçeneği için. Burada yapılacak en önemli şey şıklara karşılık gelen anahtar kelimeleri bulmaktır.C. Cevap C . M u h a m m e d b u n u n üzerine Medine ve Şam ticaret yolu için çok önemli bir konuma sahip olan Hayber'e bir sefer düzenlemiştir. G ö r ü l d ü ğ ü gibi E seçeneği dışarıda kalmaktadır. Ali B) Hz.1 9 8 7 İslamiyetten önce Mekke'yi ziyarete gelen Araplar.Çin ilişkileri D) Fethedilen ülkelerin kültürleri E) Hellen uygarlığı Çözüm: Yukarıdaki s o r u n u n benzeri niteliğindedir. eğlenceler ve spor karşılaşmaları d ü z e n l e r l e r . H e n d e k Savaşı'ndan sonra M e d i n e ' d e b u l u n a n Yahudilerin bir kısmı H a y b e r ' e g e l e r e k t i c a r e t y o l l a r ı n ı n güvenliğini tehdit etmeye başladılar. Osman E) Huneyn Savaşı Çözüm: Şam ticaret yolu Bedir Savaşı'yla Müslüman­ ların eline g e ç m i ş t i . ÖYS .1 9 8 6 İslamiyetin ilk yıllarında Araplar'ın özgün bir mimarileri yokken. ÖSS . karşılık g e l m e k t e d i r . Ülke sınırlarının g e n i ş l e m e s i idari örgütlenmeyi zorunlu hale getirdi. Bu kültürel gelişmeyi sağlayan başlıca etken aşağıdakilerden hangisidir? A) Çok tanrılı dinler B) Eski Arap uygarlığı C) Arap . Hayber'de bulunan Yahudiler on günlük bir kuşatmadan s o n r a teslim oldular. Putların ziyaret edilmesi.1986 Hz. B. Cevap D 5. ÖYS . Bizans ve Mısır mimarilerinin etkisiyle özgün bir Arap mimari tarzının doğmasıdır. kurdukları büyük panayırda alışveriş yaparlar.ve E seçenekleri ise eksik olduklarından cevap olamazlar. Hz. s o n r a d a K a b e ' d e k i putları ziyaret ederlerdi.Muhammed.Ebubekir D) Hz. Buralara valiler ve kadılar tayin edildiler. Bunda en önemli etken fethedilen Sasanİ. Hz. aşağıdaki savaşlardan h a n g i s i y l e Şam t i c a r e t y o l l a r ı n ı n g ü v e n ­ liğini sağlamıştır? A) Bedir Savaşı C) Hayber Savaşı B) Uhud Savaşı D) Hendek Savaşı 6.İslam Tarihi 19 3. Arap sanatı b a ş l a n g ı ç t a ö n e m l i bir nitelik t a ş ı m a z k e n Emevi ve Abbasi'lerle birlikte büyük bir gelişme göstermiştir. Ömer E) Hz. f e t h e d i l e n y e r l e r i n y ö n e ­ t i m b i r i m l e r i n e ayrılmasına ilk defa kimin zamanında başlanmıştır? A) Hz. Suriye. Mısır. Ömer d ö n e m i n d e fetihlerin artmasıyla ele geçirilen topraklar bir takım büyük illere ayrıldı. O r t a ç a ğ d a etkisini yitirmiştir. Böylece Şam yolunun güvenliği sağlanmış oldu. Muhammed C) Hz. ÖSS .

Bu mücadelelerin başarıya ulaşmasıyla Müslümanlar bir güç olarak kabul edilmişlerdir. Bu dönemde İlk kez hem dünya hem de İslam tarihinde yöneticiler seçimle belirlenmiş­ lerdir. Muhammed C) Hz. B u a r a d a savaşlar sırasında Arapların en önemli etkin­ liği olan kervan ticareti ise devam etmiştir. B.C. Muhammed'le Hudeybiye Antlaşması'nı imzalamaları i j Hicretten sonra Medine'de bir İslam devleti kurulmuştu. B. ÖYS-1989 Kur'an ayetlerinin toplanarak bir kitap ha­ line g e t i r i l m e s i k i m i n d ö n e m i n d e o l m u ş ­ tur? A) Hz. Osman 10.Ali B) Hz. ÖSS . Hz.D seçeneği ise Emeviler dönemine ait bir olaydır. Ömer'in yaptığı önemli gelİşmelerdir. C ve E seçenekleri Hz. Kur'an-ı Kerim kitap haline getirildikten sonra Hz. ÖYS .İslam tarihinde yalnız Dört Halife d ö n e m i n i n özellik­ lerinden biridir? A) Devlet başkanlarının s e ç i m s o n u c u n d a belirlenmesi B) İslamiyetin Arap yarımadasının dışında da yayılması C)Arap aileleri arasındaki geçimsizliğin sürmesi D) Yöneticilere halife denilmesi E) İslam dininde ayrılıkların sürmesi Çözüm: Çözüm: Dört Halife döneminin hiç hatırdan çıkarılma­ ması gereken en önemli bir özelliği vardır.D ve E seçenekleri Dört Halife dönemi­ nin dışında da görünürken halifelerin seçimle belirlenmesi Emevilerin halifeliği saltanata dönüştürmesiyle sona ermiştir. Cevap D .1 9 9 1 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. Ö m e r döne­ m i n d e İ s l a m D e v l e t i ' n i n s ı n ı r l a r ı n ı hızla g e n i ş l e t m e s i ile b i r l i k t e g ö r ü l e n bir g e l i ş m e değildir? A) Adli teşkilatın kurulması B) Ülkenin büyük illere ayrılması C) Devamlı ordugahların kurulması D) Halifeliğin saltanat haline getirilmesi E) Vergi sisteminin yeniden düzenlenmesi Çözüm: Çözüm: Kuran-ı Kerim Hz. Cevap C Ülke sınırlarının g e n i ş l e m e s i y l e bir takım sorunların ortaya çıkması doğaldır. Cevap A 8. Arap yarımadası'nın fethinin t a m a m l a n m a s ı n a kadar s ü r d ü .Ömer D) Hz.1990 Aşağıdakilerden hangisi Mekkelilerin. Peygamberimizin vefatından sonra başlayan fetihlerde çok sayıda hafızın şehit edilmesi üzerine Halife Hz. B.C. Ömer'i devleti daha sistemli hale getirmeye yöneltmiştir A. Cevap A İstam Tarihi 9.ve E seçeneklerine bakılırsa bunların iki taraf arasındaki mücadelenin birer aşa­ ması o l d u ğ u görülür. Ebubekir E) Hz. Hz.Bu d ö n e m e Cumhuriyet devri de de­ nilir. Ö Y S . p e y g a m b e r z a m a n ı n d a ayet ayet vahiy olunuyor ve katipler tarafın­ dan yazılarak saklanıyordu. Ebu Bekir bir kurul oluştu­ rarak Kuran'ı Kerimi kitap haline getirdi. oğlu Yezid'i velihat tayin ederek yöneticilerin seçimle belirlenmesi geleneğini ortadan kaldırmıştır. Bu devletle Mekkeliler'in mücadeleleri. Toprak­ ların geniş bir coğrafi alana yayılması Hz.20 7. Muaviye. Hicret'ten sonra Medine'de toplanan M ü s l ü m a n l a r ı b i r g ü ç o l a r a k k a b u l ettik­ lerini gösteren bir kanıt değildir? A) Kervan ticaretini sürdürmeleri B) M e d i n e l i l e r e karşı Uhut Savaşı'nı yap­ maları C) Müslümanlara karşı baskılarını artırmaları D) Müslümanların Kabe'yi ziyaretlerini engel­ lemeye çalışmaları E) Hz. Osman'da çoğaltmıştır.D.1987 Aşağıdakilerden hangisi.

Yeni bir dinle birlikte yeni bir devletin de kurulmuş oldu­ ğunu Medine'de yaşayan halka ilan etmiştir. M u h a m m m e d de İslam dinini yayarken başlangıçta büyük tepkiyle karşılaşmıştır. -Dinlerinden dönen Arap kabilelerinin yeniden Müslüman olmaları sağlanmıştır. M u h a m m e d ' i n karşılaştığı tepkilerle biri ilgisi yoktur. B u n d a n dolayı cevap olamazlar. ÖSS-1992 H i c r e t t e n s o n r a Hz.1 9 9 2 Abbasi Devleti'nde emir-ü! ümeraların askeri ve idari y e t k i l e r i n i n g i d e r e k artması aşağıdakilerin h a n g i s i n d e etkili o l m u ş t u r ? A ) M ü s l ü m a n o l m a y a n l a r d a n v e r g i alın­ masında B) Kadılık teşkilatının yaygınlaşmasında C) Halifeliğin saltanat haline getirilmesinde D) Arap milliyetçiliğinin ortaya çıkmasında E) Ülkenin parçalanmasında Çözüm: Emir-ül Ümeralık m a k a m ı . etirmeye yaptığı Emeviler ederek îlerıeğini \Cevap D . E b u b e k i r d ö n e m i n d e k i b u g e l i ş m e ­ lerin t ü m ü birlikte d ü ş ü n ü l d ü ğ ü n d e bun­ lar. aşağıdakilerden h a n g i s i n i n bir kanıtı­ dır? A) Ayaklanmaların e k o n o m i k nedenlerden çıktığının B) Mezhep ayrılıklarına son verildiğinin C) Dini ve siyasi yönden etkinlik kazanıldığı­ nın D) Halifelik seçiminde kabilelerin etkili ol­ duğunun E) Arap kabileleri arasında göçebe hayatın yaygınlaştığının sı ımesi ıır takım Topraknası Hz. Bu makam kısa zamanda b a b a d a n o ğ u l a g e ç e r hale g e l d i . anan ettik- yap- devleti iler'in fethinin arada etkin­ dir. E m i r ü l Ümera o l a n Türkler halifeyi hiçe s a y a r a k büyük bir kuvvet kazandılar. B u d u y u r u a ş a ğ t d a k i l e r d e n h a n g i s i n e bir kanıt olabilir? A) H i c r e t i n . Ebubekir döneminde. Abbasi Halifesi Mutasım'dan sonra bu m a k a m a yalnız Türkler getirildiler. Müslüman olsun olmasın herkesin eşit hak­ lara sahip olacağını. dış baskılara karşı birlik­ te hareket edileceğini duyurmuştur. s o r u d a verilen M ü s l ü m a n o l s u n olmasın ifadesine terstir. savaşlara kimlerin katılacağına karar v e r m e y e t k i s i n i n k e n d i s i n e ait o l d u ğ u n u . Cevap A 14. Zaten A. -İç ayaklanmalar bastırılmış. B. Tarih b o y u n c a bu gelenek devam etmiştir. ÖYS . bunların sr aşalelerin bir güç Cevap A dönehızla en b i r 12. o n u koru­ maya yönelik önlemler almıştır.C. Cevap B Çözüm: 21 13. Cevap E Y e n i b i r d i n . Bu d u r u m a bakarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir? A) Toplumların alışkanlıklarını değiştirmek zordur B) Sosyal gelişmeler kentleşmenin bir sonu­ cudur C) D i n d e . Muhammed'den sonra meydana gelen olay­ lardandır.1 9 9 3 Yeni bir felsefi g ö r ü ş ü veya sanat akımını yaymaya çalışanlar gibi Hz. M u h a m m e d M e d i n e halkına. Bundan dolayı cevap olamazlar. Halifeleri istedik­ leri g i b i d e ğ i ş t i r d i l e r .Tarihi İslam Tarihi 1 1 . C s e ç e n e ğ i ise. d ü ş ü n c e d e ve y ö n e t i m d e eski uygulamalar geçerlidir D) İnsan hak ve özgürlüklerinin belirli sınırları vardır E) Sanat etkinliklerinde dinlerin etkisi vardır lerin. -Yalancı peygamberler ortadan kaldırılmış.D ve E şıklarının Hz. y e n i b i r s a n a t v e y e n i bir düşünce akımını kabul ettirmek oldukça zor­ dur. yüzyıl­ dan itibaren ö n e m kazandı. Ö S S . y e n i bir t a k v i m i n b a ş l a n g ı c ı kabul edildiğine B) Yeni bir devletin temellerinin atılmakta olduğuna C)Ülke savunmasının Müslümanlara bırakıldığına D) Askerliğin meslek haline getirildiğine E) Askeri ve siyasi İşlerin b i r b i r i n d e n ayrıldığına Çözüm: Hz. Hz.ve E seçenekleri tarihsel bakımdan Hz. M u h a m m e d kendisini çok iyi tanıyan ve harta Muhammed-üi Emin diyen M e k k e l i t e r e karşı İ s l a m d i n i n i tanıtırken büyük zorluklarla karşılaştı.1993 Hz. A. C ve D seçenekleri Abbasilerden önce m e y d a n a g e l m i ş olaylardır. Mekkenin yeni bir dini kabul etmemesinde en önemli etken şimdiye kadar ki alışkanlıklarını terketmedeki zorluklardır. b u d u r u m ü l k e n i n parçalanmasında etkili olmuştur. ÖSS . Türklerin A b b a silerin bütün işlerini ellerine aldıkları 9. B.D. Çok büyük hakarete ve tepkiye uğradı. M u h a m m e d Hicretten sonra Medine'de sorudan da anlaşılacağı gibi Medine ile ilgili olarak bu şehre s a h i p çıkarak. Hz.

Yeni bir devlet ortaya çıkmıştır. Ö Y S . Dört Halife Dönemi 632 . Filistin 637 ve Mısır 641 yıllarında Hz.1 9 9 3 Suriye. Osman (644 . Cevap C 17. 1. Bu da sadece C seçeneğinde vardır.661 yılları arasıdır. Peygamberimizin hayatında bir d ö n ü m noktasıdır. Hz. Ali Kuran'ın toplanması Hz. M u h a m m e d döneminde gerçekleşmiştir? A) Hakemler olayı B) Kerbela olayı C) Hicret D) Kur'an'ın toplanması E) Deve olayı (Cemel Vak'ası) . Ö Y S . ve E s e ç e n e k l e r i n d e savaşlar. Türklerden ç o k u z a k l a r d a o l a n b u savaşların d o ğ a l olarak Türkler'in Müslüman olmalarıyla da bir ilgisi yoktur.1 9 9 4 Aşağıdaki savaşlardan hangisi M ü s l ü m a n Araplar'ın Horasan'a kadar ilerlemelerine ve sonraki yıllarda Türklerin Müslüman olmalarına ortam hazırlamıştır? A) Huneyn Savaşı B) Sıffın Savaşı D) Nihavent Savaşı 15. A. Cevap D E) Fatimİler devri Çözüm: Suriye 634. Ebubekir iç ayaklanmaları bastırarak.Emeviler -Abbasiler -Fatimiler . Filistin ve Mısır'da İslam haki­ miyeti aşağıdaki devirlerin hangisinde başlamıştır? A) Memlükler Devri C) Emeviler Devri B) Dört Halife Devri D) Abbasiler Devri C) Puvatya Savaşı E) Tebük Savaşı Çözüm: N i h a v e n t Savaşını (642) k a z a n a n M ü s l ü ­ manlar Sasanilere son vererek İran'ı İslam ülkesi haline getirdiler. Ömer ise Dört Halife döneminin ikinci kısmını oluş­ turmaktadır.22 Çözüm: Hz. Ömer (634 . y a l a n c ı p e y g a m b e r l e r i o r t a d a n kaldırmış böylece yeniden siyasi ve dini yönden Arap yarım adası'nda etkinliği sağlamıştır.Dört Halifeler (1250-1517) (661 .Alİ (656-661) Cevap C Çözüm: İslam Tarihi Hakemler olayı Hz. OSS-1995 Dört Halife döneminde bütün Müslümanlar kardeş kabul edildiği halde. Soruda verilen olumsuzlukların kaldırılmasının kanıtı s o r u l d u ğ u n a göre seçeneklerde olumlu bir ifade bulmamız istenmektedir. Hz. Ebu Bekir Hicret.656) 4.1 9 9 4 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Hz. Ebubekir ( 6 3 2 . Böylece Müslümanlar Horasan'da yaşayan Türklerle karşılaştılar. B. Ömer d ö n e m i n d e alınmıştır. Emeviler döne­ minde Araplar diğer müslümanlardan üstün görülmüşlerdir. Ö Y S . Arap yarımadasında meydana gelmiş C seçeneği ise İspanya'da gerçekleşmiştir. Hz. Ali Kerbela olayı Emeviler Deve olayı Hz. Emeviler d ö n e m i n d e k i b u anlayış aşağı­ d a k i l e r d e n hangisine o r t a m hazırlamıştır? A) Hukuk alanında ilk Örgütlenmenin başla­ masına B) Arap yarımadasında İslamiyetin yayılması­ na C) Kur'an nüshalarının eyaletlere gönder­ ilmesine D) Değişik kültürlerden insanların bir arada yaşamasına E) Siyasi kargaşaların başlamasına 16. Diğer İslam devletlerinin kuruluş yıkılış tarihlerini hatırlarsak soruyu daha iyi anlamış oluruz: -Memlükler .750) (750-1258) (910-1174) (632-661) Cevap B 18. Hz.6 3 4 ) 2. İslam tarihi ve Hz.644) 3. Hz.

İsa'ya İncil Hz.B. Bu olayların meydana getirdiği olumsuzluğu gidermek isteyen Emeviler. B u o l a y l a r Sıffın Savaşı.Bu da Müslümanlar arasında siyasi kargaşaların doğmasına neden oldu. Bu dinlerin Havra. Cevap E 23 19. C. Bundan dolayı bu seçenekler cevap olamazlar.C ve D seçenekleri İslamiyet. İslamiyet. Kilise ve Camii gibi mabetleri vardır. Hz. Fakat E şıkkı sadece Yahudilik için geçerli olup diğer din­ lerde kavim özelliği yoktur. Hristiyanlık v e M u s e v i l i k d i n l e r i n i n o r t a k özelliklerinden biri d e ğ i l d i r ? A ) Bir p e y g a m b e r e g e l e n v a h i y s o n u c u kurulmuş olma B) Kutsal kitaba dayanma C) İbadet yerlerine sahip olma D) Ahlaki değerlere büyük önem verme E) Belli bir kavime ait olma ÇÖzüm: Bu tip s o r u l a r d a şıklar ö n c ü l l e r i n h e p s i n i içine alacak şekilde olmalıdır.İslam Tarihi Çözüm: Hz. A. aralarında siyasi birliği yeniden kurmak İçin Arap milliyetçiliği­ ni bir devlet politikası haline getirdiler.1 9 9 5 Aşağıdakilerden hangisi. ÖYS .ı K e r i m v a h y olmuştur. B. Hz. ve D seçeneklerini incelediğimizde bu olayların Emeviler'den ö n c e o l d u ğ u n u görmekteyiz. Cevap E şagtştır? laşlamasııderırada svap D . A. M u h a m m e d ' e K u r ' a n . Musa'ya Tevrat. Hakemler olayı ve Kerbela olayı idi. Hristiyanlık ve Musevilik için g e ç e r l i d i r . Ali ve Emeviler'in ilk dönemlerinde mey­ d a n a g e l e n bazı olaylar Araplar arasında s i y a s i b i r l i ğ i b o z m u ş t u .

BÖLÜM 4) ÖYS-1985 Aşağıdaki olaylardan hangisi. Arap-İslam imparatorluğu da parçalanmıştı.I S L Â M D E V L E T L E R I 1981 .Asya'yı istilası E) Yeni ticaret yollarının bulunması Çözüm: 751 yılında yapılan Talaş Savaşı'nda Araplar Türklerle birlikte Çinlilere karşı başarılı oldu­ lar. Alparslan ve Melikşah d e v i r l e r i n d e ise e n g e n i ş s ı n ı r l a r ı n a ulaşmıştır.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. 1 8 4 : % 2. Bizans ise yavaş yavaş küçülmeye başlamıştı.islam İmparatorluğu B) Osmanlı İmparatorluğu C) Büyük Selçuklu İmparatorluğu D) Türk . Cevap B YILLAI DC " ÖSS ÖYS Toplam Toplam Çıkan TopJam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 6 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 - 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TOW - 1 - 2 1 - 1 2 1 2 1 2 1 1 2 12 2. Selçukluların Tuğrul ve Çağrı Beyler döne­ minde temeli atılmış.1995 yılları a r a s ı n d a . Çin'in uzaklaşmasıyla boşalan Türkistan'a Müslüman Araplar girmeye başladılar. ilk Türkİslâm Devletleri k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüz-deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 2.120 oranındadır. 1 1 1 2 6 ÖYS-1985 XI-yüzyılda. Cevap C 1981 . Diğer seçenekler ise İslam dünyasını o l u m s u z y ö n d e etkileyen olaylar olduğundan cevap olamazlar. .5 :% 0 . yüzyılda Osmanlı ve Türk-Moğol Devletleri y o k t u . Böylece Türkler arasında İslamiyet hızla yayılmaya başlamış ve Türk İslam Tarihi başlamıştır. Bu başarı Çin'in Türkistan'ı terketmesine neden oldu. Güney'de Mısır ve Basra Körfezi'ne kadar sınırlarını genişletmiş olan i m p a r a t o r l u k aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Arap . Kuzey'de Kafkas Dağları. Batı'da A k d e n i z ve Marmara. Bu dönemin en hareketli ve b ü y ü k devleti Selçuklulardır. Doğu'da Seyhun Irmağı.1 9 9 5 ÖSS .ILK T Ü R K .Moğol İmparatorluğu E) Bizans İmparatorluğu Çözüm: 1 1 . İslam dünyasını d i ğ e r l e r i n e g ö r e o l u m l u y ö n d e etkilemiştir? A) Haçlı Savaşları B) Talaş Savaşı C) Fransız İhtilali D) Moğolların Ön .

S e l ç u k l u l a r d a aşağıdakilerden hangisine neden olmuştur? A) Ordudaki asker sayısının azalmasına B) Yöneticiler ile halk arasındaki bağların güçlenmesine C) Türk dilindeki gelişmenin yavaşlamasına D) Yabancıların siyasal baskılarının önlen­ mesine E) Yönetimde bilim adamlarının söz sahibi olmasına Çözüm: S e l ç u k l u l a r ' d a aktif dil o l a r a k A r a p ç a ve Farsça kullanıldığı için Türkçe'nin gelişmesi yavaşlamış ve hatta duraklama d ö n e m i n e girmiştir. D seçeneği ise yanlış bir yorumdur. ÖSS . Çünkü İslamiyet'te resim ve heykelin yapılması uygun görülmemiştir. B ve E s e ç e n e k l e r i i l g i s i z y o r u m l a r d ı r .1 9 8 6 Türk-İslam uygarlığında aşağıdakilerden h a n g i s i n i n y a s a k l a n m a s ı . Halk ve ordu kesimi ise Türkçe konuşuyor­ du. M e d r e s e y ö n e t i m bakımından özerkti.Arap mücadelesinin sona ermesi D) Kağıt üretiminin Çin'in dışında da yaygın­ laşması E} Türkler'in İslam dinini yakından tanımaları Çözüm: Cevap ş ı k l a r ı İ n c e l e n d i ğ i n d e s a d e c e D s e ç e n e ğ i n i n k ü l t ü r t a r i h i ile b i r i l g i s i olduğunu görüyoruz. Talaş Savaşı'nda Çin kültürü özellikle de kağıt tanınmış ve Müslümanlar tarafından değişik yerlerde de kullanılmaya başlanmıştır. Bundan dolayı cevap olamazlar. Cevap C 4. Diğer seçenekler ise siyasi tarihle ilgilidir. B u d u r u m . ÖYS . minyatür.Bundan dolayı cevap olamazlar.1 9 9 1 Se/çuklufar'da resmi yazışmalar Farsça idi. ÖSS . aşağıdaki özellik­ lerinden hangisiyle Göktürk devletinden ayrılır? A) Türkler tarafından kurulmuş olması B) İslam dinini kabul etmesi C) Doğu ve Batı diye ikiye ayrılması D) Asya'da kurulmuş olması E) Türk k ü l t ü r ü n ü anlatan yapıtlara sahip olması E) Samanoğulları .üm: Türk-İslam uygarlığında resim ve heykelcilik gelişmemiştir. oymacılık. hükümdar karışmazdı. figür ve duvar çiniciliği ise oldukça gelişmiştir.1 9 9 0 İslam dünyasında önemli bir eğitim öğre­ tim kurumu olan Nizamiye Medresesi'ni aşağıdaki devletlerden hangisi kurmuş­ tur? A) Selçuklular C) Karahanlılar B) Abbasiler D) Gazneliler ÖYS . 5. Bundan dolayı Karamanoğlu Mehmet Bey. He^ t ü r l ü b i l i m b u m e d r e s e l e r d e okutuhfıustur. Cevap D 7. M e d r e s e l e r d e eğitim A r a p ç a y a p ı l ı y o r d u . A. kak­ macılık ve nakkaşlık g i b i s ü s l e m e sanat­ larının g e l i ş m e s i n d e etkili olmuştur? A) Yazı (hat) sanatı B) Duvar çiniciliği C) Resim ve heykelcilik D) Figürlü plastik sanatı E) Minyatür sanatı Çöz.1 9 9 2 Karahanlılar Devleti. Cevap A 6. Dünyanın ilk ü n i v e r s i t e s i „sayılır. Türkçe'nin gelişmesini sağla­ mak ve Selçuklu birliğini kurmak amacıyla Türkçe'yi resmi dil İlan etmiştir (1277). Cevap C Çözüm: 25 Sultan Alparslan'ın emriyle Nizam -ül Mülk tarafından inşa edilen bu yüzden de Nizamiye Medresesi diye bilinen medreseler B a ğ d a t ' t a k u r u l d u . ÖSS . Hat.Ilk Türk Islam Devletleri 3.1990 Çinlilerle A r a p l a r a r a s ı n d a yapılan Talaş Savası'nın dünya kültür tarihi açısından en pnemli sonucu aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Batı Türkistan'ın Çin baskısından kurtul­ ması B) Karluklar'ın bağımsız devlet olmaları C) Türk .

dış işlerinde hükümdara bağlı olan bu beyler zamanla feodal bir yapının oluş­ masına ortam hazırlamışlardır. ÖYS . yüzyıllarda yapılan Haçlı Seferlerini hatırlarsanız Müslüman-Hıristiyan çatışmasının sona er­ mediğini görebilirsiniz.26 Çözüm: Karahanlılar. C. fethe­ den uç beyine ikta olarak verilirdi.D ve E s e ç e n e k l e r i h e m Karahanlılar hem de Göktürkler için geçerli hükümlerdir. ve E seçenekleri de ilgisiz yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. daha sonra Avrupalıların Ortaçağ a n l a y ı ş ı n d a n k u r t u l m a l a r ı n d a ö n e m l i bir etken olmuştur. D. Diğer seçenekler ise devletin genel siyaseti ile ilgi­ lidir. 9.1 9 9 3 8 4 0 . D) O r t a ç a ğ ' d a Müslüman-Hıristiyan çatış­ ması sona ermiştir. Talaş savaşının da etkisiyle İslam'ı kabul ederek yeni bir devlet olarak Karahanlıları kurdular. Türk tarihinde yeni bir dönemin b a ş l a m a s ı n a n e d e n o l m u ş t u r . ÖYS .1995 S e l ç u k l u S u l t a n l a r ı . pozitif ve akılcı düşün­ ceye karşı değildir. B) Çevirilerin yapıldığı d ö n e m d e İslam dünyasında Avrupa'dan d a h a aydın bir düşünce ortamı vardı. Bundan dolayı cevap olamazlar. ÖSS . öncelikle aşağıdakilerden hangisini sağlamaya yöneliktir? A) Vergi toplam düzeni B) Üretimde artışı C) Toprak bütünlüğünün korunması D) Ülkede asayişi E) Yönetimde sürekliliği Çözüm: Selçuklu toprak sistemine genel olarak Usta adı verilirdi. E) İslamiyet bilime. Boş toprakların dağıtılarak değer­ lendirilmesiyle ilgili değildir.1212 yılları a r a s ı n d a T ü r k i s t a n ' d a siyasal varlık g ö s t e r m i ş olan T ü r k Devleti aşağıdakilerden hangisidir? A) Gazneliler C) Karahanlılar B) Uygurlar D) Harzemşahlar E) Göktürkler Çözüm: Gazneliler Uygurlar Harzemşahlar Göktürkler Karahanlılar (963-1187) (745-840) (1097-1231) (552-745) (840-1212) Cevap C Cevap B . Türkler b u devletin kuruluşuna kadar geleneksel G ö k t a n r ı dini i ç i n d e y d i l e r .C. ve E seçe­ n e ğ i n d e verilen h ü k ü m l e r e ulaşılabilir.1 9 9 4 Ortaçağda Müslüman bilim adamlarının eski Yunan filolozoflarının eserlerinden yaptıkları çeviriler. D seçeneği ile ilgili olarak 12. A. ve 13.1 9 9 2 Büyük S e l ç u k l u l a r d a . Cevap D 8. C) Eskiçağ Yunan düşünürleri Ortaçağdaki Avrupa düşünürlerinden farklı bir anlayış içindedirler. d i n v e ırk ayırımı g ö z e t m e d e n h a l k a t o p r a k d a ğ ı t a r a k boş araziyi d e ğ e r l e n d i r m e y i devletin görevi saymışlardır. Bu sistemin a m a c ı her z a m a n i ç i n ş u d u r : Ü r e t i m d e s ü r e k l i l i ğ i v e a r t ı ş ı s a ğ l a m a k t ı r . Bu bilgiye dayanarak. Cevap A 1 1 . Ö S S . Selçuklu sultanlarının izledikleri bu politi­ ka. f e t h e d i l e n t o p r a ğ ı n f e t h e d e n i n malı o l m a s ı . İç işlerinde serbest. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinde etkili o l m u ş t u r ? A) Feodal beyliklerin ortaya çıkmasında B) Merkeziyetçiliğin güçlenmesinde C) Deneyimsiz kişilerin komutan olmasında D) Ticarete önem verilmesinde E) Ülkede bayındırlık işlerinin aksamasında Çözüm: Selçuklularda fethedilen topraklar genel olarak devletin malı sayılmakla birlikte. Merkeziyetçilik. Türkler. Bu s o r u ikta sisteminin genel olarak amacıyla ilgili bir sorudur.B. beylerin güçtenmesîyle birlik­ te zayıfladığından B seçeneği cevap olamaz. Çözüm: Soru kökünden hareketle A. aşağıdaki yargılar­ dan hangisine ulaşılamaz? A) Avrupalılar İslam kaynaklarından yararlan­ mıştır.C. Cevap B İlk Türk İslam Devletleri 1 0 .

Cevap D . Bilim ise kökü çok eski dönemlere d a y a n a n bir olaydır.yüz yıl önce doğ­ muştur. ve E seçenekleri d o ğ r u bir genel­ lemedir. S ü m e r l e r ' İ n ve F e n i k e l i l e r i n buluşları bilimin ilk örneklerini oluşturmak­ tadır. C)Tıp alanında da İslâm bilgini yetişmiştir. bilimsel gelişmelere açıktır. B. D seçeneği ise yanlıştır. C. A. ÖSS . B) Pozitif b i l i m l e r d e İslâm b i l g i n l e r i n i n de hizmetleri vardır. D) Pozitif bilimler İslâmiyetle birlikte doğmuş­ tur. Çözüm: İslam dini günümüzden 14.İlk Türk İslam Devletleri 12. Bu durum aşağıdaki genellemelerden hangisini d o ğ r u l a m a z ? A) İslâm dini. İ l k ç a ğ d a İ y o n l a r ' ı n . Mısırlılar'ın. Bugüne kadar bilimle içice gelişerek gelmiştir. E) Batı dünyası İslâm bilginlerinden yararlan­ mıştır. Çünkü bilim İslam'dan önce de vardı.1 9 9 5 islam d ü n y a s ı n ı n ü n l ü b i l g i n l e r i n d e n İbni Sina'nın "Kanun" adtı eseri Batılılar tarafın­ d a n o n b e ş d e f a L a t i n c e y e ç e v r i l e r e k tıp öğretiminde kullanılmıştır.

Kervansaraylar A.ÖYS SORULARI ANALİZİ YILLAI tr. Göktürk Devleti II. B) III. ve II.veV. E) I.TÜRKIYE TARIHI 1. Bu kervan yolları boyunca hareket eden tüccarların mal ve can g ü v e n l i k l e r i n i s a ğ l a y ı c ı ö n l e m l e r alındı. Devletlerin kuruluş ve yıkılış tarihlerini bilirsek bu soruyu rahatlıkla çözebiliriz.226 : % 2. Böylece ticaretin gelişmesi sağlanarak A n a d o l u ö n e m l i bir merkez haline getiril­ miştir. Cevap A 1 1 1 2 2 1 1 2 2 1 - 2. 1 1 1 Bu tip sorular doğrudan kronoloji sorularıdır. Osmanlı Devleti BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS . 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992. ÖYS .630) Kutluk (680 . Kutluk Devleti III. Diğer devletler ise bir birlerinin devamı olarak ortaya çıkmışlardır. Göktürk (552 .333 ÖYS'de Toplamda : % 1.1983 Anadolu'daki "kervansaraylar" en çok hangi amaca hizmet için yapılmıştır? A) Anadolu'da iç düzeni sağlama B) Dışdan gelecek tehlikelere karşı korunma C) Ticareti geliştirme D) Türk konukseverliğini tanıtma E) Yoksul kişilere yardım etme Çözüm: Anadolu Selçuklularında ticaret. ve III.120 o r a n ı n d a d ı r . Başkent Konya'dan başlamak üzere üç önemli kervan yolu vardı. ve IV C)lll. B. Türkiye Tarihi k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u y ü z d e l e r i : ÖSS'de : % 3. Cevap C 1 8 1 12 4 43 566 1981 .745) Eyyubi (1174-1250) Memlükler (1250-1517) Görüldüğü gibi Osmanlı Devleti ile Memlük­ ler belli bir süre de olsa birlikte yaşamışlardır. fakat en ö n e m l i amacı değillerdir. 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 2 Çözüm: D) I. Eyyubi Devleti IV. devletin ana politikasını belirleyen en önemli bir unsurdur. ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı Yukarıda verilen Türk Devletlerinden h a n g i l e r i belirli bir süre de o l s a aynı d ö n e m d e yaşamışlardır? A) IV.1995 yıllan arasında. D ve E seçeneklerini de k a p s a m a k t a d ı r l a r . ve V. ÖYS-1983 t. . Memlükler Devleti V.

Cevap D i i i 6.. C) 11. Bu soruda B seçeneği çeldtrici gibi görün­ mektedir. Kayseri ve Sivas gibi şehirlere.. ÖYS . Bu d u r u m üretimde kaliteyi arttırırken tüketici­ lerin de haklarının koruma altına alınmasını sağlıyordu.8) doğrudan Ortadoğu'ya yönelmiştir. i ÖSS-1988 Anadolu Selçuklu Devleti döneminde İtalyan.1 9 8 5 " A n a d o l u S e l ç u k l u Devleti z a m a n ı n d a ve Osmanlı İmparatorluğu'nun yükselme dönem i n d e A n a d o l u ' d a k i z a n a a t k a r l a r 'Lonca' denilen zanaat gruplarına ayrılarak yönetici­ lerini kendileri seçmişlerdir. A n a d o l u ' d a başlıca gelir kaynağı olduğu Çözüm: Şehirde oturan esnaf.Miryokefalon. bazı Türkler ise Kıbrıs.6. İt. f e t i h l e r d e ve anlaşmalardaki amaçlan ticareti geliştirmekti. | ÖYS . Cevap A 4. Böylece her esnaf derneği kendi işini tamamen tekeline alıyor ve karşılıklı bir denetim sağlıyordu. ! Anadolu Selçuklu Sultanlarının büyük bir kıs­ mının yaptığı ç a l ı ş m a l a r d a . III. D) II. . Cevap D D) Mimari i Çözüm: i . aralarında birleşerek dini-ekonomik özellik taşıyan bir teşkilat kur­ dular. II. Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkılmasından ö n c e .Y a s s ı Ç e m e n . 1230. Türk tüccarları da k o m ş u ülkelere yerleştirilmiştir. |„ ili. aşağıdakilerden hangisini gösteren bir kanıt olabilir? A) Loncaların ticari alanda başarılı oldukları B) Devletin zanaatkarları desteklediğini C) Halkın çoğunluğunun zanaatkar olduğunu D) Z a n a a t k a r l a r arasında dayanışma olduğunu E) El sanatlarının.. I. 1176'da Bizans'la yapılmış tır..1990 Anadolu Selçuklu yapılan." Bu durum.1 9 8 6 Aşağıdakilerin hangisinin A n a d o l u Sel­ ç u k l u D e v l e t i ' n i n y ı k ı l m a s ı ile d o ğ r u d a n ilişkisi yoktur? A) Babailer İsyanının çıkması B) Osmanlı Devleti'nin kurulması C) Anadolu'nun Moğol hakimiyetine geçmesi D) Haçlı Savaşları'nın sona ermesi E) A n a d o l u ' d a bağımsız beyliklerin kurul­ ması Çözüm: Haçlı Seferleri. I E) III. Fransız. k u r u l u ş d ö n e m i n d e gerçekleşen bir olaydır. Bu çalışmalar s o n u n d a yabancıların dene­ yimlerinden yararlanılmış ve canlılık sağlan­ mıştır. Harzemşahlarla .ve E s e ç e n e k l e r i d o ğ r u d a n A n a d o l u Selçuklu Devleti'nin yıkılmasıyla ilgilidir. Aslında Osmanlı Beyliği'de Anadolu'da kurulan bağımsız bir beyliktir. B ite E seçenekleri birbirleriyle içiçedir.7. K o m ş u ve Batılı devletlerle daha iyi irtibat kurabilmek için Anadolu'daki önemli ticaret merkezlerine y a b a n c ı tüccarları yerleştir­ ilirken. I. Cevap B ! . A. i Çözü m: j Savaşların tarihlerini vererek bu soruyu çözelim.. 1243. Yassı Çemen III. İranlı. B) III. İlk üç Haçlı Seferi Anadolu Selçuklularını o l u m s u z y ö n d e e t k i l e m i ş d i ğ e r l e r i ise (5. III. C. I. Suriyeli ve Yahudilerden bazı gruplar Antalya. Miryokefalon Devleti zamanında ] s a v a ş l a r ı n ı n k r o n o l o j i k sırası a ş a ğ ı d a k i ­ lerden hangisinde verilmiştir? A) L. Haçlı Seferlerinin bu devletin yıkılması ile doğrudan bir ilişkisi yok­ tur.Suriye ve Kırım'a yerleşmişlerdi. B.. Konya.. Her loncaya mensup olanlar arasında sıkı bir dayanışma sağlanmıştır.. Kısa zamanda Anadolu milletlerarası ticaret yolunun merkezi durumuna gelmiştir. II.Moğollarla . KÖsedağ II.Türkiye Tarihi 29 5. Bu d u r u m u n başlıca nedeni aşağıdaki alanlardan hangisinde görülen gelişme­ lerdir? i A) Ticaret B) Savunma C) Eğitim E) Tarım 3. ÖSS .K ö s e d a ğ .

Memlüklerde hükümdar değişikliklerinin Osmanlılar'dan daha fazla olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Toplumun çeşitli etnik guruplardan oluş­ ması B) Her emirin sultan o l m a hakkına s a h i p olması C) Türkçe bilenlerin imtiyazlı olması D) Osmanlı Devletİ'nden önce kurulması E) H ü k ü m d a r l ı ğ ı n halifenin onayına bağlı olması Çözüm: Bu soruda iki Türk .Alanya ve Sinop gibi limanları ele geçirdikden sonra bu limanlarda Avrupalı tüccarlara düşük gümrük tarifesi uygulamışlardır. Siyasi birliğin bozul­ masıyla Anadolu'nun değişik yerlerinde Türkmen beyleri ortaya çıkmaya başladı. C ve E s e ç e k l e r i o l u m s u z y ö n d e etk­ ilenirken B seçeneği de ilgisiz bir yorum içer­ mektedir. Anadolu Selçuklularından bu uygula­ manın amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Ticari ilişkileri geliştirmek B) A v r u p a ' n ı n Türklere karşı b i r l e ş m e s i n i önlemek C) Avrupa'da nüfus bölgeleri kurmak D) Denizlerde üstünlük sağlamak E) Anadolu'da siyasal birliği sağlamak Çözüm: Görüldüğü gibi Anadolu Selçuklularıyla ilgili çok sayıda soru sorulmuş.30 Türkiye Tarihi ÖSS .İslam devletinin karşı­ laştırılması yapılmıştır. Bu da sık sık değişikliklere neden olmuştur. sınırlama getirilirken. ÖSS-1991 M e m l ü k l ü Devleti'nin varlığı Osmanlı D e v l e t i ' i n d e n d a h a kısa s ü r d ü ğ ü h a l d e . Bu d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e hız kazandırmıştır? A) Anadolu'da ticaretin gelişmesine B) Bizans'ta entrikaların başlamasına C) Anadolu'da nüfusun artmasına D) Anadolu'daki karışıklıkların ortadan kalk­ masına E) Beyliklerin ortaya çıkmasına 7. Memlükler'de ise her şehzadeye ve komutana sultan olma hakkı verilmiştir. ÖSS . y ü z y ı l s o n l a r ı n a d o ğ r u A n a d o l u ' d a Moğol baskısının zayıflaması üzerine. M e l i k l e r i n y e t k i l e r i n i n sınırlı tutulması. Osmanlılar'da tahta geçişin bilirli bir usulü varken. Melik olarak sancaklara tayin edilen şehzadelerin ülke bütünlüğünü bozmalarına engel olmak için bazı yetkileri ellerinden alı­ n a r a k m e r k e z e b a ğ l ı l ı k l a r ı artırılmıştır. Kendi bölgelerinin yöneti­ minde söz sahibi olan meliklerin para bastır­ ma. Cevap B 1 0 .1992 Anadolu Selçuklu Devleti'nde. savaş açma ve hutbe okutma gibi özellikler hükümdarlık alametlerinden sayılırdı. Memlükler'de tahta geçen hükümdar sayısı Osmanlılardan daha çoktur. kendilerine bir bölgenin yönetimi verilen hanedan üyelerine "melik" deniyordu. A. Diğer seçeneklere baktığımızda bu amaç­ larının Anadolu Selçuklularının politikalarıyla ilgili olmadığını görürüz. Cevap E 9. y ü z y ı l d a b ü y ü k bir M o ğ o l felaketiyle karşılaşmıştı. Cevap C i . aşağıdakilerden hangisine ö n e m verildiği­ ni gösterir? A) Sınırların güvenliğinin arttırılmasına B) Ekonomik durumun düzeltilmesine C) Ülke bütünlüğünün korunmasına D) Yerleşik hayatın yaygınlaştırılmasına E) Dış ilişkilerin artırılmasına Çözüm: Türk-İslam medeniyetinde ve geleneklerinde para bastırma. savaş açma ve siyasi görüşme yapma yetkileri yoktu. 8. Bu sorunun da cevabı Anadolu Selçuklu Devleti'nin genel politikasıyla ilgli olarak ticareti geliştirmektir. Melikler iç işlerinde serbest dış işlerinde ise merkeze bağlı bir konumda idiler. Bu soruların yak­ laşık olarak amaçları aynıdır. Cevap A Çözüm: A n a d o l u . X I I I . ÖSS-1992 XIII. Memlükler Osmanlılar gibi merkeziyetçi bir devlet olamamışlardır. sınır­ lara yerleştirilmiş Türkmen beyleri ve halk üzerindeki Selçuklu otoritesi de zayıflamıştır.1991 Anadolu Selçukluları Antalya.

Bunlar.B-D ve E s e ç e n e k l e r i A n a d o l u Selçuk­ lularının ticarete verdikleri önemin bir sonucu sayılır. Cevap h e p aynıdır. H o ş g ö r ü l ü bir siyasetin u y g u l a n ­ masıdır. Anadolu Seçuklu Devleti yerine Gazneliler. Ö Y S . Bu sorular diğer Türk Devletleri içinde genelleştirilebilir. İbadet ve dini törenlerini serbestçe yerine getirirlerdi. Din ve dil farklılığına rağmen bir uyumun olması doğru­ dan doğruya devletin hoşgörüye dayanan bir siyaset takip etmesine bağlıdır. ancak vergi Öderlerdi. askerlik yapmazlar. Aşağıdakilerden hangisi A n a d o l u Selçuk­ lularının bu yaklaşımının sonuçlarından biri değildir? A) B) C) D) E) Kervan ticaretinin yaygınlaşması Kervansaraylara İhtiyaç duyulması İkta sisteminin kurulması Şehirciliğin önem kazanması Ülkenin stratejik önem kazanması 1 1 . ÖSS . Osmanlılar ve diğer aynı özettikteki devletler yazılabilir. Cevap C Çözüm: Anadolu Seçuklularında ülkede her türlü din ve millete m e n s u p İnsanlar belli şartlarda rahatlıkta birlikte yaşamaktaydılar. A. Cevap A . Büyük Selçuklular. ikta sistemi ise tarıma verilen önem­ den kaynaklanıyor.1993 Anadolu Selçukluları d ö n e m i n d e ülkede Müslüman Türklerle birlikte yaşayan Hıristiyan ve Musevi t o p l u l u k l a r g e n e l d e şehirlerde oturur.1 9 9 5 A n a d o l u Selçukluları ticaret yollarının ele geçirilmesine önem vermişlerdir. Bu durum Anadolu Selçuklularıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) Hoşgörüye dayanan bir siyasetin uygu­ landığının B) Ticaretin ülke ekonomisindeki payının az olduğunun C) A n a d o l u ' d a İslamiyetin giderek yaygın­ laştığının D) Yabancılardan alman vergilerin giderek azaltıldığının E) Devlet yönetiminde yabancılara da görev verildiğinin [ ı Çözüm: Anadolu Selçukluları ile ilgili sorular genellik­ le hep ticaretten gelir ilkesi yine bozulmadı. zanaat ve ticaretle uğraşır.Türkiye Tarihi 31 12.

Haçlı Savaş­ l a r ı n ı n Türk .1995 yıllan arasında.ORTAÇAĞ 9 D A AVRUPA 1.İslam ve Hıristiyan kültürlerinin daha geniş i n c e l e n e b i l m e s i i ç i n İzmir ile İstan­ bul'un karşılaştırılması istenmiştir. BÖLÜM V£ 1981 -1995 ÖSS . incelemelerini İstanbul'da yapması önerilmiş.İslam dünyasında meydana g e t i r d i ğ i önemli s o n u ç l a r d a n biri değildir? A) Anadolu Selçuklu Devleti'nin zayıflaması B) S u r i y e ve F i l i s t i n t o p r a k l a r ı n ı n harap olması C) Avrupalıların Ortadoğu'yu yakından tanı­ maları D) Türklerin İslam dünyasındaki önemlerinin artması E) A n a d o l u ' d a k i Türklerin İslamiyeti kabul etmeleri . böyle y a p a r s a b u k o n u d a d a h a ç o k kanıt bulabileceği söylenmiştir İstanbul'un hangi özelliğine dayanılarak b ö y l e bir öneride b u l u n u l m u ş t u r ? A) Yeni T ü r k D e v l e t i ' n i n en k a l a b a l ı k ve gelişmiş kenti olmasına B) B i z a n s ve O s m a n l ı d ö n e m l e r i n d e h ü ­ kümet. Araştırma İçin İstanbul önerildiğine göre iki şehrimiz a r a s ı n d a en b i l i r g i n f a r k B s e ç e n e ğ i n d e g ö r ü l m e k t e d i r . ÖYS .33 : % 1.ÖYS SORULARI ANALİZİ YILLA or oss OYS Toplam ÖSS-1981 "Çağlar b o y u n c a Türk. Ortaç ağ'd a A v r u p a k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüz­ deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 3.533 : % 1. ticaret ve kültür merkezi olmasına C) Haçlı Seferleri'nin Anadolu'ya geçiş nok­ tası üzerinde bulunması D) İ s t a n b u l ' u n T ü r k l e r ' d e n ö n c e A r a p l a r tarafından da kuşatılmış olmasına E) Halkının değişik k ü l t ü r l e r d e n gelen araştırıcılan hoşgörüyle karşılamasına Çözüm: Türk.1 9 8 7 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . İzmir'in ise her iki kültürü de ilgilendiren bir yönü yoktur.943 oranındadır. Cevap B Toplam Çıkan rodam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 5 1981 1982 1983 1984 1985 1966 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1UÜ4 1995 TCFl/M - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 - - - 1 2 1 2 1 - 1 1 2 1 1 2 1 2 11 - 8 1981 . Çalış­ malara başlayacağı sırada bu araştırıcıya. İslam ve Hıristiyan kültürlerinin etkileşimini ortaya koymak isteyen bir araştırıcı İzmir'e gelmiştir. 2 . İ s t a n b u l u z u n yıllar h e m Roma'nın h e m de Osmnlı Devleti'nin baş­ kentliğini yapmış ve İki önemli dinin merkezi k o n u m u n d a o l m u ş t u r .

Feodalite rejimi Ortaçağ boyunca devan etmiştir. Sekiz büyük Haçlı Seferi yapılmış b u n u n altısı ile doğrudan Türkler mücadele etmiştir A. ekonomik ve siyasi nedenleri vardır.B. B u n d a n d o l a y ı önceki olay sonraki olayın sonucu olamaya­ cağından Türkler'in İslamiyeti kabul etmeleri Haçlı Seferleri'nin bir sonucu değildir.1 9 8 8 Aşağıdakilerden hangisi Haçlı larının nedenlerinden biridir? Savaş­ A) Hıristiyanların. C o ğ r a f i Keşifler.Ortaçağ'da Avrupa 33 Çözüm: Haçlı Seferleri XI. Kavimler G ö ç ü 375 yılında Hunların Doğu Avrupa'ya yönelmesiyle geniş topluluklar ve kavimler b ü y ü k o r a n d a yer değiştirmiştir. K u d ü s ' ü n Fatimiler'in elinde olmasından dolayı Hıristiyanların dini duygu­ larını kamçılayarak 1096 yılında ilk sefere Çıkmışlar ve Kudüs'ü Fatimİler'den almışlar­ dır. b a r u t ve kağıt g i b i buluşların batıya yayılması E) Hiristiyanların Müslümanları daha yakın­ dan tanımaları Çözüm: Haçlı Seferleri'nin dinî. Haçlı Seferlerini başlatması.ve D seçeneklerine bakıldığında bun­ ların d o ğ r u d a n Haçlı Seferlerinin birer so­ nucu olduğu görülür. feodalitenin etkisiyle geniş topraklara ve o n u n g e t i r d i ğ i zenginliklere sahip olmuştu. şehrimiz îneğinde fillar hem ti'nin baş|in merkezi se her iki jr. kutsal tanıdıkları yerleri Müslümanlardan almak istemeleri B) Derebeylerin kuvvetlerinin azalması C) Papazların dinsel otoritelerini yitirmeleri D) Pusula. Avrupa'da feo­ dalitenin kurulmasına o r t a m hazırlayan etkenlerden biridir? A) Haçlı Savaşları B) Coğrafya Keşifleri C) Rönesans Hareketleri D) Kavimler Göçü E) Reform Hareketleri 5.C. kralları a f o r o z etme yetkisine sahip olması ve geniş topraklara sahip olması Papaların b ü y ü k bir güç o l d u ğ u n u göstermektedir. A s e ç e n e ğ i dışındakiler Haçlı Seferleri'nin sonuçlarıdır. Siyasal bir yanı yoktur. y ü z y ı l d a başladığına göre tek d o ğ r u cevap Kavimler G ö ç ü kalıyor.Dinsel bir nitelik taşır. Cevap B 3. Ortaçağ'da kiliseyi t e m s i l e d e n Papalığın siyasal bfr g ü ç o l d u ğ u n a kanıt olarak gösterilemez? A) Kendi hakimiyetinde toprakları olması B) Çok sayıda din adamı yetiştirmesi C) Kralları aforoz etme yetkisinin bulunması D) Haçlı Savaşlarını düzenlemesi E) Krallara taç giydirmesi Çözüm: Ortaçağ Avrupa'sının siyasi yapısı feodalite­ dir. A seçeneği ise Haçlı Seferleri'nin önemli bir nedenidir. ÖYS . yüzyılın sonlarına kadar de­ vam etmiş (1270) büyük bir olaydır. Cevap E 4.Kiliseyi temsil eden Papalığın k r a l l a r a t a ç g i y d i r m e s i . ÖYS . Haçlılar. Cevap B laması n harap lan tam­ imlerinin :i kabul . yüzyılın sonlarında baş­ lamış (1096) XIII. E seçeneği ise 1071 Malazgirt Savaşı'yla ve bundan önceki olay­ ların etkisiyle başlamıştır. S e ç e n e k l e r e b a k t ı ğ ı m ı z d a Haçlı Seferleri ve Kavimler Göçü'nün bir Ortaçağ olayı o l d u ğ u n u g ö r ü r ü z . Cevap A rinin daha ile İstantoastvrma sj. Haçlı Seferleri 1 1 .1988 Aşağıdakilerden hangisi. B s e ç e n e ğ i ise Kilise'nin devamını sağla­ m a y a y ö n e l i k bir olaydır. Cevap D Çözüm: Ortaçağ'da kilise. Roma'nın ikiye ayrılmasıyla feodal beyler ortaya çıkmışlar insanlar güçlü birilerinin etrafında toplanmaya başlamıştır. Rönesans ve Reform ise birer Yeniçağ olayıdır.1 9 9 0 Aşağıdakilerden hangisi. ÖSS .

Bu d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin bir göstergesidir? A) Laik olmayan devlet anlayışının B) Tutsaklık uygulamasının C) Lonca sisteminin D) Feodal sistemin E) Şehir devleti anlayışının . Haçlı S a v a ş l a r ı n d a n s o n r a eski gücünü kaybetmiştir. Cevap D Çözüm: i Avrupa 6. Sülale yönetimi Bizans g i b i b i r ç o k ü l k e d e u y g u l a m ı ş t ı r . A. Isa d ö n e m i n d e k i g i b i y a ş a d ı l a r . burjuvalar ve köylüler olmak üzere sınıflara ayrılması a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini g ö s t e r m e k t e d i r ? A) Şehirli sınıfın ticaretle uğraştığını B) Halk arasında eşitsizlik olduğunu C) Din adamlarının yetkilerine göre sınıflara ayrıldığını D) Halkın yaşam düzeyinin yüksek olduğunu E) Halk a r a s ı n d a belli m e s l e k l e r e ö n e m verildiğini Çözüm: Ortaçağ'da (375-1453) soyluluk ve zenginlik çok önemli bir ölçü olduğu için halk çeşitli sınıflara ayrılmıştı. Babadan oğula geçen bir sınıf düzeni vardı. Böylece Avrupa'da özgür bir düşünce ortamı oluşmaya başladı. Bunlar Katolik v e O r t o d o k s M e z h e b l e r i . Bizans'ta Paleoloğlar sülalesi ile Kommenler sülalesi arasında yıllar süren mücadeleler yaşanmıştır. Katolik Mezhebi hiçbir değişikliği kabul e t m e d e n H ı r i s t i y a n l ı ğ ı Hz. Bu sınıflar birbirlerinden çok farklı yapıya sahiptiler. E s e ç e n e ğ i cevap gibi g ö r ü n ü y o r s a da Avrupa'daki toplumların sınıflara ayrılması mesleki bir ayrılma olmayıp asalet ve gelire göre bir düzenlemedir.34 Ortaçağ'da ÖSS . ÖSS . B. B u tarz yönetim devletin buhranlı dönemlerinde sık sık d a r b e l e r e n e d e n o l m a k t a y d ı .1 9 9 2 Bizans İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a hükümdarlık makamını kendine güvenen ve yeterince güçlü olan kişiler ele geçirebilirdi. Cevap B 7. Bizans İmparatorluğu'nda a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e neden o l m u ş ­ tur? A) Hükümdarların yetkilerinin sınırlanmasına B) Dinin devlet yönetiminde etkisinin azal­ masına C) Askeri ve sivil yönetimin birbirinden ayrıl­ masına D) Birden fazla soyun yönetime gelmesine E) Ülkenin küçük eyaletlere bölünmesine 8. Bu durum. P a p a n ı n y a n ı l m a z l ı ğ ı anlayışı hakimdi. bilim.1 9 9 4 Ortaçağ'da kurulan devletlerin bir çoğun­ d a h ü k a m d a r l a r e g e m e n l i k l e r i n i dine d a y a n d ı r m ı ş l a r ve d i n a d a m l a r ı devlet y ö n e t i m i n d e etkili olmuşlardır. ÖSS .1 9 9 3 A v r u p a t o p l u m l a r ı n d a Katolik K i l i s e s i ' n e bağlılık. Bu nedenle Bizans otoritesi sık sık taht değişiklikleri ve o n u n getirdiği sıkıntılara sahne o l u y o r d u . Bu d u r u m aşağıdakilerin hangisinde etkili olmuştur? A) Hıristiyanların K u d ü s ' ü kutsal yer say­ masında B) Feodal rejimlerin kurulmasında C) Kavimlerin yer değiştirmesinde D) Mezhep Savaşlarının sona ermesinde E) Özgür düşünce ortamının oluşmasında i 9. rahipler. O r t a ç a ğ b o y u n c a H ı r i s t i y a n d ü n y a s ı iki büyük mezhebin etkisi altında kaldı. düşünce. Cevap E ÖSS-1993 Ortaçağ'da Avrupa toplumlarının soylular. C ve E s e ç e n e k l e r i İ n c e l e n d i ğ i n d e Bizans yönetiminin özelliği ile bir ilgisinin olmadığı görülür. D a r b e yapan sülale tahtı ele geçirirdi. Çözüm: Bizans İmparatorluğu'nda on önemli sülale yönetime gelmiştir.Diğer seçenekler ise eksik ya da yanlıştırlar. Kilisenin büyük toprakları ve malikhaneleri vardı. sanat ve krallar üze­ rinde etkili olan Katolik Kilisesi Haçlı Sefer­ leriyle eski g ü c ü n ü yitirdiğinden ö n c e d e n baskı kurduğu kurumlar üzerindeki etkisini yitirdi. Bu da Avrupa'da halk arasında eşitsizlik olduğunu göstermek­ tedir. Haçlı Seferlerine kadar halk.

Cevap A pr çoğunrini d i n e ı devlet sinin bir I . Cevap A 1 1 . ÖYS . İngiliz ve Fransız Kralları da katılmıştır.1 9 9 5 Aşağıdakilerden hangisi III. Batı'da kralların törenle kilisede taç g i y m e l e r i n i n . Cevap B Çözüm: zenginlik ıalk çeşitli lirlerinden ten oğula torupa'da stermek[yorsa da ajayrılması [t ve gelire itekler ise [Cevap B Ortaçağ'da dinin toplum üzerinde büyük bir baskısı vardı. Ö Y S . Haçlı Seferinde amaçlarına ulaşa­ mamışlar ve Kudüs'ü alamamışlardır. Krallar kilisenin gücünü yanları­ na çekerek. Haçlı Seferi'nin sonuçlarından biridir? A) Mezhep kavgalarının sona ermesi B) Kudüs'ün Müslümanlar'ın elinde kalması C) Selçukluların Anadolu'ya yerleşmesi D) Feodalite yönetim sisteminin ortaya çık­ ması E) Roma İmparatorluğu'nun ikiye ayrılması Cevap E 10. Dine dayalı yönetim olması laik olmayan bir devlet anlayışının göstergesidir. Haçlılar III. d o ğ u ' d a ise Müslüman hükümdarların halifeden menşur almalarının amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Monorşik gücü pekiştirmek B) Doğu kültürüyle Batı kültrünü kaynaştır­ mak C) Haçlı düşüncesine son vermek D} Ulusal devlet kurmak E) İnanç özgürlüğünü sağlamak Çözüm: Haçlı Seferleri 1096 yılıdan 1270 yılına kadar devam eden seferlerdir.1 9 9 5 Ortaçağ'da. ve E seçeneklerinin dini devlet tarz­ larıyla doğrudan bir ilgileri yoktur. C. B. D. III. Haçlı Seferi ise 11B7'de Hıttin Savaşı'yla K u d ü s ' ü müslümanların alması üzerine 1189 yılında başlamıştır. hükümdarlar da halifeden menşur olarak güçlerini pekiştirirlerdi. Sefer h e m denizden hem de karadan yapılmıştır. Bu sefere A l m a n . Kudüs yine Eyyubilerde kalmıştır.Ortaçağ'da Avrupa 35 Çözüm: S o r u d a da b e l i r t i l d i ğ i g i b i dine dayalı bir yönetim genellikle Ortaçağ'da hakimdi.

4 . 4. D i ğ e r l e r i ise O s m a n l ı Devleti'nin son zamanlarında ıslahat yapan padişahlardır. Selim 3. OYS-1983 1.Mahmut (1808-1838) Abdülmecit(1838-1861) I. 5 D) 1.1. ÖYS . Cevap B OSS'de ÖYS'de Toplamda % 0. Karaman oğullarının kendilerini mirasçı kabul etmelerinde en önemli etken Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkıldığı Konya ve çevresinde kurulmalarıdır. Osmanlı Devleti'nin Anadolu'ya egemen olmaya çalışmasına karşı d i ğ e r l e r i n d e n daha ç o k direnmiştir? A) B) C) D) E) Candaroğulları Karamanoğulları Saruhanoğulları Germiyanoğulları Karesioğulları 5 43 566 1981 .oc ÖSS Topiam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Yukarıdaki Osmanlı padişahları kurucular ve ıslahatçılar olarak iki g r u p t a t o p l a n s a aşağıdakilerden hangisi d o ğ r u olur? A) 3. Mahmut 5.060 o r a n ı n d a d ı r .4-2. Cevap B - - 1 1 1 1 41 41 41 41 42 1 6 2. 2-1.5 B) 3. 4.1995 yılları arasında. Abdülmecit BÖLÜM 1981 -1995 OSS . .1 9 8 4 Aşağıdaki Türk beyliklerinden hangisi.2-3. 1 .O S M A N L ı K U R U L U Ş DEVRI 1. Karamanoğulları kendilerini S e l ç u k l u l a r ' m mirasçısı sayarak O s m a n l ı Devletj'ne karşı uzun bir süre direniş göster­ miştir. 4 . 5 C) 1. II. 1 Kurucular Islahatçılar I. Osman 4. YILLA! .Mehmet Çelebi 2.OYS SORULARI ANALİZİ . O s m a n l ı D e v l e t i ' n i n k u r u c u s u .2 . 5 Çözüm: Soruda verilen padişahları İki kısma ayıralım: 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 1 1 1 1 1 - 1 1 .416 % 1. 5 E) 3. Çelebi M e h m e t ' t e Fetret Devrinden sonra devlet otoritesini yeniden sağlayan p a d i ş a h l a r d ı r . Osmanlı K u r u l u ş Devri k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüz-deleri: Çözüm: Anadolu Beylikleri denildiği zaman akla gelen en güçlü ve büyük beylik Karamanoğuİlandır.3.533 % 1. III.Selim (1879-1807) Çelebi Mehmet (1413-1421) ll.1.Osman(1299-1324) lll. 1 -2.Osman.

Ş a m . ÖYS . C. bu ülkelerdeki bazı bilim adamları da medreselerde ders vermek üzere A n a d o l u ' y a g e t i ­ rilmiştir.1985 "Osmanlı Devleti'nin İlk yıllarında eğitim için Mısır ve Suriye'ye öğrenciler gönderilmiş. Kuruluş devrinde medrese çok ö n e m l i bir k u r u m d u . D ve E seçenekleri ise Osmanlılar'ın Balkanlara yerleşmesini kolaylaştırıcı zafer­ lerdir. aşağıdaki savaşlardan hangisinin sonunda bağım­ sızlığını yeniden kazanmıştır? A) Varna Savaşı B) Ankara Savaşı C) Kosova Savaşı D) Sırp Sındığı Savaşı E) Niğbolu Savaşı Çözüm: Ankara Savaşıyla Osmanlı Devleti'nin otorite­ si sarsılarak b a ğ ı m s ı z b e y l i k l e r y e n i d e n kurulmuştur. Bu olay Osmanlıların dağıl­ ma tehlikesi g e ç i r m e s i n e n e d e n o l d u . Osmanlı Devleti'nin Lale Dönemine (1718-1730) kadar şartları iyi o l d u ğ u için batılılaşmaya yönelik bir politikası olmamıştır. \ S | . Bu nedenle cevap olamazlar. Zaten B. Cevap E ÖYS . yüzyılın ç o k önemli ıslahat hareketleridirler. v e T ü r k i s t a n g i b i e ğ i t i m i ileri düzeyde olan yerlere ö ğ r e n c i g ö n d e r i l m i ş veya onlardan hoca getirtilmiştir. 1 3 8 9 d a Varna. I ! i i I I Cevap B j 6. Devlet a d a m l a r ı genellikle medreselerden yetişenler arasın­ dan seçilirdi. hiçbir olumsuzlukları yoktur. K o s o v a . C ve D seçenekleri Lale Devrin'den s o n r a m e y d a n a g e l m i ş 19. Diğer seçeneklerde verilen savaşlar birer zafer oldukları için cevap olamazlar. Niğbolu.Ö S S . kuruluş döne­ minin önemli savaşlarıdır. Cevap B j I A. A n a d o l u ' d a Türk b i r l i ğ i n i n b o z u l m a s ı n a v e O s m a n l ı Devleti'nin dağılma t e h l i k e s i g e ç i r m e s i n e yol açmıştır? A) Niğbolu Savaşı C) I.1993 Osmanlılarda. Kosova Savaşı Çözüm: Timur'un Anadolu'ya gelmesiyle 1402 yılında yapılan Ankara Savaşı'nda Osmanlı Devleti yenilgiye uğradı. Enderun Mektebi henüz daha kurulmamıştı. İlk medrese 1330 y ı l ı n d a İ z n i k ' t e bir t e k m ü d e r r i s l e eğitime başladı.1991 O s m a n l ı ü l k e s i n e katılmış o l a n A n a d o l u Beyliklerinden Aydınoğulları. Bu olay Anadolu'da yeniden bağımsız beylik­ lerin kurulmasına ve Fetret döneminin (1402 -1413) başlamasına neden olmuştur. Kosova Savaşı B) Ankara Savaşı D) Varna Savaşı j ! E) II. Her türlü memur ve kadı ihtiya­ cı medreselerden karşılanırdı. 1396da I. ÖYS . Cevap B \ 5. İran. 1448'de yapılmış. aşağıdaki devirlerin h a n g i s i n d e batılılaşma çabaları yoktur? A) Lale Devri B) Birinci Meşrutiyet Devri C) Tanzimat Devri D) İkinci Meşrutiyet Devri E) Fetret Devri Çözüm: Bu soru XIX. 1444'de I I .1 9 8 6 Aşağıdaki o l a y l a r d a n h a n g i s i . Aydınoğulları da bunlardan biri­ sidir. K o s o v a . yüzyıl ıslahatlarıyla daha çok ilgili olmasına rağmen cevabı kuruluş döne­ mini ilgilendirdiği İçin bu soru bu kısma alın­ mıştır. Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir? A) O s m a n l ı l a r ı n m e d r e s e e ğ i t i m i n i t e m e l almasıyla B) Bu dönemde medrese eğitiminde Mısır ve Suriye'nin ileri bir düzeyde olmasıyla C) İslam ülkeleri arasında kültürel ilişkilere önem verilmesiyle D) Mısır ve Suriye'den başka yerde medrese eğitimi olmamasıyla E) Batı eğitim kurumlarıyla ilişki kurulmamış olmasıyla Çözüm: Kuruluş devrinde Osmanlı medreseleri henüz olgunluk çağına erişemedikleri için Halep.

OSS'de ÖYS'de Toplamda % 2.453 % 2.083 % 2. ÖSS .OYS SORULARI ANALİZİ Cem Sultan ile II.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . O s m a n l ı Yükselme Dönemi konusundan çıkan s o r u yüz-deleri: 2. Cevap B 1 1 5 8 1981 . Cem Suitan'ın aşağıdaki davranışlarından hangisi bu olayın bir dış sorun haline gelmesinde başlıca etken olmuştur? A) Karamanoğulları Beyliği ile işbirliği yap­ ması B) Önce Rodos Şövalyelerine.1 9 8 8 F a t i h d ö n e m i n d e İ s t a n b u l ' u n Ege ada­ larının v e Kırım'ın O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n a katılması. a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n d e ver­ ilen devletlerin e k o n o m i k çıkarlarını zedelemiştir? A) Napoli ve Portekiz B) İngiltere ve Arnavutluk C) İspanya ve Fransa D) Venedik ve Ceneviz E) Sırbistan ve Macaristan . ÖYS . Diğer s e ç e n e k l e r ise C e m ' i n ülke i ç i n d e n ü f u z u n u arttırmaya yönelik faaliyetleridir. ll. Bundan dolayı cevap olamazlar.1 9 8 8 BOLUM C 1981 -1995 OSS .O S M A N L ı Y Ü K S E L M E D Ö N E M I 1 .Bayezit arasındaki saltanat kavgası.Bayezid'e karşı giriştiği taht mücadelesinde başarılı ola­ m a y ı n c a dış d e s t e k a r a m a k i ç i n ö n c e Rodos'a sonra da Papaya sığınarak ilk kez O s m a n l ı D e v l e t İ ' n İ bir dış s o r u n l a karşı karşıya g e t i r m i ş t i r .296 o r a n ı n d a d ı r . s o n r a Papa'ya sığınması C) İstanbul halkının d e s t e ğ i n i s a ğ l a m a y a çalışması D) Kendi adına hutbe okutarak para bastır­ ması E) Osmanlı topraklarını ikiye ayırmaya çalış­ ması ÖSS YİLLAI Toptam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 4 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 - - 2 4 1 2 2 1 1 13 Çözüm: C e m Olayı (1481 -1495) yılları a r a s ı n d a devam etmiş ve Osmanlı Devletİ'nİ uzun yıllar uğraştırmış bir iç sorun İken kısa zamanda bir dış sorun haline gelmiştir. önceleri Osmanlı İmparatorluğu'nun bir iç s o r u n u İken g i d e r e k bir dış s o r u n haline gelmiştir.

Osmanlı Yükselme Dönemi Çözüm: XI. Çünkü. Cevap D Çözüm: 39 A.D ve E seçenekleri Akdeniz'deki üstünlüğü devam ettirmeye yönelik hareketlerdir. ve E s e ç e n e k l e r i Mısır Seferi'nin önemli sonuçlarını oluştururken. ÖYS-1989 Osmanlı Devleti aşağıdaki devletlerden hangisine diğerlerinden daha önce imtiyaz v e r m i ş t i r ? A) Almanya B) Venedik C) İngiltere D) Fransa Çözüm: E) Rusya 4. Diğer ülkelere verilen imtiyazlar ise daha sonradır. Mısır Seferi ise 1516 yılın­ da başlamıştır. ÖYS-1989 Osmanlı Devletİ'nin Akdeniz'de üstün­ l ü ğ ü n ü k a b u l e t t i r m e s i n d e aşağıdakiler­ den hangisinin katkısı en büyüktür? A) Preveze Deniz Savaşı'nın kazanılması B) Tunus'un fethi C) Rodos'un fethi D) Cezayir'in Osmanlı topraklarına katılması E) Traplusgarp'ın fethi Çözüm: O s m a n l ı Devleti. Fransa'ya 1535 İngiltere'ye 1578 Rusya'ya 1774 Almanya'ya 1895 yıllarında verilmiştir Cevap B . B. Fatih'in İstan­ bul'u fethine en çok tepki gösteren devlet Venedik idi. Diğer seçenek­ lerde verilen devletlerin bu fetihlerden önce ve sonra Osmanlı Devleti ile ticari bir sorunu olmamıştır. İstanbul'a bağlı olarak b ü t ü n k o l o n i l e r i n i kaybetmiştir. Fakat C s e ç e n e ğ i n d e verilen Avrupa'ya ilk kez geçiş ise Orhan Bey döne­ minde 1354 yani kuruluş devrinde gerçek­ leşmiştir. yüzyıldan itibaren Bizans'ın eski gücünü yitirmesi ve taht kavgalarıyla çalkalanması etrafında Venedik ve Ceneviz'in güçlenme­ sine ve önemli yollara hakim olmasına neden oldu. D ve E seçenekleri yükselme döne­ minin çeşitli zamanlarında gerçekleşen olay­ lardır. Rodos'un fethi ise Kanuni'nin y a p t ı ğ ı ilk d e n i z s e f e r i d i r . C. Fatih'in başlattığı fetih hareketleri sonu­ cu Venedik ve Ceneviz'in ekonomik çıkarları zedelenmiştir. Ege. ÖYS-1989 Aşağıdakilerden hangisi. Osmanlı Emparatorluğu'nun Yükselme Devrinde gerçek­ leşen bir d u r u m değildir? A) Osmanlı Devletİ'nin çağın en g ü ç l ü devletlerinden biri haline gelmesi B) Osmanlılar'ın batıdaki en geniş sınırlarına ulaşması C) Osmanlıların ilk kez Avrupa'ya geçmesi D) Sadrazamların Divana başkanlık etmesi E) İslam d ü n y a s ı n d a . Osmanlılar'ın Mısır'ı a l m a s ı n ı n s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) Baharat y o l u n u n Osmanlılar'ın eline geçmesi B) Doğu Akdeniz'de Osmanlı egemenliğinin güçlenmesi C) Devlet gelirlerinin artması D)Dulkadir Beyliği'nin Osmanlı ülkesine katılması E) Memlûk Devletİ'nin sona ermesi Çözüm: A. Fatih. Dulkadir Beyliği 1515 Turnadağı Savaşı'yla ortadan kaldırılmış. Cevap D 6. Cevap A 3. Cevap C 5. Osmanlı Devletİ'nin etkisinin artması İkinci soruyla yakından ilgilidir. Çünkü. B. ÖYS-1989 Aşağıdakiterden hangisi. B. Batı A n a d o l u kıyılan için güvenliği sağlayıcı bir özellik taşır. bu nedenle Venedik'i kontrol altına almak için İlk olarak V e n e d i k ' e İmtiyaz vermiştir. Marmara ve Karadeniz'in önemli yerlerinde bu iki devlete ait koloniler bulunmaktaydı. Bu nedenle önceki bir olay sonraki bir olayın sonucu olamaz. D seçeneği ise Yavuz'un İran Seferi'nin bir sonucudur. 1538 Preveze zaferiyle Avrupa'nın g ü ç l ü Haçlı d o n a n m a s ı n ı yok ederek Akdeniz'deki üstünlüğümüzü kabul ettirmiştir.

1 9 9 1 Aşağıdakilerden hangisi. İstanbul'da Ortodoks kilisesinin varlığı korun­ muştur.İran savaşlarını sona erdirmesi C) Osmaniılar'la İranlılar arasında ilk resmi antlaşma olması D) Avşarlar döneminde imzalanması E) Osmanlıları d o ğ u d a en geniş sınırlarına ulaştırması . O r t o d o k s Kilisesine de varlığını d e v a m ettirme hakları vermiştir. Osmanlılarla İranlılar arasında y a p ı l a n Amasya Antlaşması'nın özelliklerinden biridir? A) Bugünkü Türkiye . Bu yönüyle Fatih'in amacı o l a m a z .İran sınırını çizmesi B) Osmanlı . Cevap B ÖYS . Haçlıları harekete geçiren olay bu tarihten h e m e n ö n c e k i bir o l a y o l m a l ı d ı r . B u n a r a ğ m e n Fatih d ö n e m i n d e hala birlik sağlanamamıştı.C.40 7.D ve E s e ç e n e k l e r i Fatih'in a m a ç l a r ı a r a s ı n d a d ı r . — K a r a m a n o ğ u l l a r ı ' n d a n K o n y a ve Karaman'ı almıştır.İstanbul'un fethinden dolayı gelen tep­ kileri ö n l e m e k için V e n e d i k ' e i m t i y a z l a r . Girit 1669'da. K ı r ı m . Fatih'in bu g e l i ş m e l e r l e ulaşmak istediği amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Dış ülkelerle İlişkileri artırmak B) Anadolu'da siyasi birlik sağlamak C) Denizlerde üstünlük sağlamak D) İslamiyetİ yaymak E) A v r u p a ü l k e l e r i n i n d o ğ u ile t i c a r e t i n i engellemek Çözüm: Çözüm: Fatih. Haçlı donanması İnebahtı'da Osmanlı donan­ masına saldırmıştır? A) Kıbrıs D) Girit Çözüm: İnebahtı Savaşı 1571 y ı l ı n d a y a p ı l m ı ş t ı r . Bu nedenle Fatih öncelikle Anadolu'da giriştiği faaliyetlerde siyasi birliği sağlamayı amaçlamıştı. Cevap A B) Kırım C) Rodos E) Mora 10. Kıbrıs 1 5 7 0 ' d e a l ı n d ı ğ ı n a g ö r e cevabı kolayca bulabiliriz. Fatih b ö y l e c e Hıristiyan lan ve Avrupa'yı bölmeyi amaçlamıştır. Bu nedenle her tahta çıkan padişah birlik için olağanüstü g a y r e t g ö s t e r i y o r d u . 1475'de Rodos 1522'de. Mora 1 4 6 6 ' d a .1 9 9 1 Aşağıdakilerden hangisinin Osmanlı topraklarına katılmasından sonra. Aşağıdakilerden hangisi. Amasra ve Sinop'un alın­ ması h e m K a r a d e n i z h a k i m i y e t i h e m d e Anadolu da siyasi birliği sağlamaya yönelik bir hareket olmuştur. Ö Y S . — İsfendiyaroğullan'ndan Sinop. A s e ç e n e ğ i ise a m a ç l a r ı n a uygun değildir. ÖSS-1990 Fatih Sultan M e h m e t ' i n İstanbul'u fethi ile Bizans İmparatorluğu'na son verildiği halde. B. ÖSS-1992 Osmanlı Yükselme Dönemi Fatih Sultan Mehmet zamanında: — Cenevizler'den Amasra. Fatih'in bu yolla ulaşmak istediği bir amaç olamaz? A) Hıristiyan d i n i n d e m e z h e p ayrılıklarına son vermek B) Yönetimi altındaki Hıristİyanlara hoşgörü ile davranıldığını ortaya koymak C) O r t o d o k s Ki l i s e s i ' n in h a r e k e t l e r i n i kontrol altında tutmak D) Katolik Kilisesi'ne karşı birgüç oluşturmak E) B a l k a n l a r ' d a y a p ı l a c a k s a v a ş l a r d a Rumlar'ın desteğini sağlamak 9. Hristiyan dünyasını parçalamadan çok birliğini sağlamaya yöne­ liktir. A m a s r a ve S i n o p Karadeniz sahilinde çok önemli liman kentleri durumun­ d a y d ı . Çünki A seçeneği. B u iki k e n t i n a l ı n m a s ı için Cenevizlilerle ve İsfendiyaroğullarıyla mücadele edildi. Cevap A 1402 A n k a r a Savaşıyla A n a d o l u ' d a Türk siyasi birliği b o z u l m u ş t u .

Avrupalılar Cem Sultan'ı yapılacak seferlere dahil etmek istemişlerdir. Bayezit döneminde Osmanlı ülkesinde yaşayan Yahudiler'in nüfusu artmıştır D) Müslümanlar arasında hoşgörü yoktur E) Engizisyon yalnız Hıristiyan değil diğer dinlerden olan kişileri de yargılamıştır 1 1 . C. Yukarıda verilen bilgilere dayanarak aşa­ ğıdaki yargıların hagisine ulaşılamaz? A) Müslüman olmayan yabancılar Osmanlı ülkesinde güvenlik içindedir B) O d ö n e m Hıristiyan dünyası hoşgörülü değildir C) II. Cevap D 12. Doğuda ise en geniş sınırlarına Osmanlı Devleti 1590 Ferhat Paşa Antlaşmasıyla ulaşılmıştır. Mahmut döneminde mey­ dana gelmiştir. Mısır Sorunu ise II. Osmanlı Devleti'nin gücünü kırmak için aşağıdakilerden h a n g i s i n d e n yararlanmak istemişlerdir? A) Hicaz su yolları sorunu B) Navarin C) Çınar Olayı D) Cem Olayı E) Mısır Sorunu Çözüm: Konuyla ilgili birinci soruya çok benzemekte­ dir. Navarin Olayı III. ÖSS-1995 II. Çınar Olayı IV. Ö S S . Özellikle Yahudiler Hıristiyan h o ş g ö r ü s ü z l ü ğ ü n d e n Müslümanlar'ın hoşgörüsüne sığınmışlardır. Fatih b u n u n y a n ı n d a Bizans d ö n e m i n d e yetişmiş bifginferfffbirikimlerini başka yerlere (Mesala İtalya'ya) götürmelerini önlemekte istiyordu. M u s t a f a d ö n e ­ minde. Cevap C Fatih'in yerli ve yabancı bilginlere İstanbul'da çalışma ortamı sağlamasının amacı İstan­ bul'u cazip hale getirerek şehrin bir bilim ve kültür merkezi olmasını sağlamaktır.1 9 9 4 Fatih Sultan M e h m e t ' i n y e r l i v e y a b a n c ı bilginlere çalışma ortamı sağlamakla ulaş­ mak istediği amaçlardan biri aşağıdakiler­ den hangisidir? A) Devlet yönetiminde yabancılardan yarar­ lanmak B) İstanbul'un bir bilim ve kültür m e r k e z i olarak saygınlığını arttırmak C) İ m p a r a t o r l u ğ u n A v r u p a ' d a s ı n ı r l a r ı n ı genişletmek D) İstanbul'da B a t ı d a k i n e b e n z e r o k u l l a r açmak E) Anadolu'da siyasi birliği sağlamak . B u nedenle bu yargıya ulaşılamaz. Cem olayı. Hicaz su yolları Fatih d ö n e ­ minde. bir iç s o r u n k e n dış s o r u n olmasıyla birlikte Rodos Şövalyeleri Fransa ve Papalık.1 9 9 2 II. Bu nedenle Yahudiler 1992'de kurtuluşlarının 500. B. Cevap B 13. 1492 yılında Yahudiler'in b ü y ü k bir kısmı Osmanlı ülkesine yerleştirilmiştir. Papalık b a ş t a olmak üzere Rodos Şövalyeleri ve Fransa.İran sınırı 1 6 3 9 Kasr-ı Ş i r i n Antlaşmasıyla. ÖYS . Bayezit z a m a n ı n d a . yılını kutladılar. 1 5 5 5 yılında K a n u n i devrinde Osmanlı Devleti-İran arasında yapılan savaşları s o n a e r d i r e n v e İran'la yapılan ilk barış antlaşmasıdır. B u g ü n k ü T ü r k i y e .Osmanlı Yükselme Dönemi Çözüm: 41 Çözüm: A m a s y a A n t l a ş m a s ı . Afşarların y ö n e t i m e gelişi 1736 yılında gerçekleşmiştir.Mehmet d ö n e m i n d e . A. Cevap D Çözüm: Hıristiyan dünyasının hoşgörüden uzak poli­ tikaları İspanya'dan Yahudi ve Müslüman­ ların göç etmelerine neden o l d u . bunu Osmanlı Devleti'nin aley­ hine kullanmak İstemişlerdir. D seçeneği İse s o r u n u n m e t n i ile ç e l i ş k i h a l i n d e d i r . Bayezit döneminde İspanya'da Hıristiyan engizisyon mahkemelerinin İşkencelerinden kaçan Yahudiler en güvenli yer olarak gör­ dükleri Osmanlı ülkesine yerleşmişlerdir. ve E s e ç e n e k l e r i s o r u d a verilen metne uygun çıkarımlardır.

588 : % 5. ÖSS 1982 Mimar Sinan ve Yunus Emre g i b i kişilerin saygınlığını g ü n ü m ü z d e d e s ü r d ü r m e l e r i nereden kaynaklanmakdadır? A) Çok eser bırakmış olmalarından B) Yaşadıkları d ö n e m d e saygı görmüş olmalarından C) Eserlerinin b u g ü n k ü gereksinimleri bile karşılayabilmesinden D) Eserlerinin.300 oranındadır. 2. D seçeneğine baktığımızda Kudüs'ün Osmanlı topraklarında olması ile h o ş g ö r ü açısından bir ilgi kurulamayacağı görülür. BÖLÜM (Ol 1981 -1995 OSS . O s m a n l ı Küftür ve Medeniyeti k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 4. azınlıkları k e n d i n e b a ğ l a m a y ı kolaylaştırma. kendi dönemlerindeki sorun­ larla ilgli olmasından E} Türk ve İslam olmalarından .OSMANLı KÜLTÜR VE MEDENIYETI 1. Zaten K u d ü s O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n a 1517 yılından sonra katılmıştır. Cevap D 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 2 1 4 4 1 1 1 1 1 1 3 3 1 1 4 1 2 2 1 1 19 2 4 2 2 2 2 1 30 1 1 11 240 326 566 1981 . vergi toplamada zorlanmama ve İslamın tek tanrılı dinleri de hak din kabul etmesi gibi nedenler vardır. Bunda İslam dininin zorlayıcı o l m a y ı ş ı . gelenek ve göreneklerini h o ş g ö r ü ile karşılamış o l m a s ı n d a aşağıdakilerden hangisinin etken olduğu savunulamaz? A) İslam dininin tek tanrılı dinleri de Hak dini olarak tanıması B) Müslüman olmayan halktan vergi almayı sürdürmede yarar görmesi C)Azınlıklan hoşgörü yoluyla kendine bağlamak istemesi D) Değişik dinlerin kutsal saydığı Kudüs'ün Osmanlı topraklarında olması E) İslam dininin misyonerliğe ve dini yaymak amacıyla zorlamaya izin vermemesi Çözüm: Osmanlı Devleti kuruluşundan itibaren sınır­ ları içinde yaşayan her çeşit din ve millete m e n s u p t o p l u m l a r a e n g i n bir h o ş g ö r ü göstermiştir.1 9 9 5 y ı l l a n a r a s ı n d a .ÖYS SORULARI ANALİZİ • YİLLAl rr ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru say® ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayıst Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS 1981 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n azınlıkların dinsel inanç.828 : % 5.

Has: Yıllık geliri 100 bin akçeden çok olan topraklardır. Ancak soruda en önemlisi sorulduğundan cevap olamazlar.000 akçe arasında olan topraklarıdır.B. devletin d e n e t i m i altında halka v e r i l m i ş t i .Osmanlı Kültür ve Medeniyeti Çözüm: Mimar Sinan ve Yunus Emre gibi kişilerin bıraktıkları eserler günümüze kadar ulaştığı g i b i b u g ü n k ü ihtiyaçlarımızı d a rahatlıkla karşılamaktadır. Yapılan köprüler. toprağını iyi k u l l a n m a y a n ve arka arkaya üç yıl boş bırakanların topraklarını ellerinden alıp başkalarına verirdi. Ü r e t i m i s ü r e k l i k ı l m a k v e artırmaktır. Bu sözüne bakarak I I . ÖYS 1985 Osmanlı Devleti'nİnin kuruluş döneminde. ÖSS 1984 "Osmanlılarda toprağı kullanma hakkı. Yurtluk: Sınır boylarını bekleyenlere sınırdaki arazilerin verilmesidir. b u g ü n k ü Bakanlar Kurulu'nun görev ve yetkilerini"hangi k u r u l u ş yüklenmiştir? A) Enderun C) Kapıkulu Ocakları B) Baba-ı Ali D) Medrese E) Divan-ı Hümayun . Her iki toprak sisteminde de a m a ç aynıdır. Mahmut bu üç dini bir d i n haline g e t i r m e k yerine herkesi o l d u ğ u gibi kabul ederek uzlaştır­ mak istemektedir. Cevap D 5."Uyruğumdaki Müslümanları an cak camide. j .D ve E seçeneklerinin toprak birimi olduğunu görürüz. Mahmut. Burada şunu unutmamak gerekir.C ve E seçenekleri de bu amacı destek­ leyici bilgilerdir. Devlet. Burada C seçeneği çeidirici gibi görünmektedir. Osmanlı toplumunu kaynaştırmak için din farkını göz önüne almamıştır. Bu açıklamaları dikkatle incelersek A.Mahmut. Hıristiyanlar) kilisede. Divan üyelerine. hanlar. Şu an toplumların en çok ihtiyaç d u y d u ğ u . s e v g i . Yunus'un eserleride aynı durumdadır. ÖYS 1983 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmparatorluğu'nda bir y ö n e t i m birimidir? A) Ocaklık D) Has i Çözüm: Seçeneklerde verilen terimlerin açıklamasını yapalım: Ocaklık: Kale muhafızlarına ve tersane mas­ raflarına ayrılan arazidir. Sadece Sancak bir idari birimdir. b ü t ü n l ü k konularını d e v a m l ı gündeme getirmiştir. S a n c a k b e y i t a r a f ı n d a n yönetilir. imarethaneler hamamlar hala hayranlıkla s e y r e d i l e n ve kullanılan eser­ leridir. Cevap D t [ \ j ! 6. S a n c a k : Eyaletleri oluşturan ikinci b ü y ü k idari b i r i m d i r . Böyte bir u y g u l a m a n ı n e n ö n e m l i a m a c ı ne olabilir? A) Toprak sahiplerinden vergi almak B) Devlet memurları ve askerlerin maaşlarını toprak gelirleriyle ödemek C) Topraklar üzerindeki haklarını korumak D) Üretimin sürekliliğini sağlamak E) Üreticilere yardımcı olmak B) Sancak C) Yurtluk E) Tımar Cevap C Çözüm: 43 Osmanlı t o p r a k sistemi olan tımar Türk İslam devletlerinde görülen iktanın geliştir­ ilmiş şeklidir. ÖYS 1984 II. Musevileri de havrada tanımak isterim. Birinci sorunun benzeridir. i ! 3. Cevap B 4. birlik. II. A.C. Mahmut'un nasıl bir uygulamadan yana o l d u ğ u söylenebilir? A) İslamlık temeline dayanan devlet düzeni­ ni değiştirme B) Din kurallarına. Bu seçeneklerde amaçtır." demiştir. kanunlardan daha çok Önem verme C) H a l k ı n ı . II. Beylerbeyi ve Sancak beylerine verilirdi. d i n ve k ü l t ü r y ö n ü n d e n bir­ leştirme D) Halk arasında din farkı gözetmeme E) Azınlıklara özel haklar verme Çözüm: Bu sözler Osmanlıcı bir politikanın teorik İfadesidir. camiler. Tımar: Yıllık geliri 3000 akçe ile 20.

genellik­ le devşirmelerden oluşan ordu.Ş e h z a d e . mahalle mektepleri ve medreseler de varlık­ larını sürdürmüşlerdir. Türkiye'nin en yüksek yönetim organıdır.Süleymanİye E) Ş e h z a d e -Selimiye -Süleymanİye Çözüm: Çıraklık Şehzade Camii 1548 yılında Kalfalık — S ü l e y m a n İ y e Camii 1557 yılında Ustalık — > .B. ve ustalık dönemlerinde yaptığı camiler bu sıraya uygun olarak ver­ ilmiştir? A) Şehzade . devlet ve Türklük gibi kavramlar etkili o l d u ğ u d ö n e m l e r d e devleti y ö n e t e n l e r i n dünya görüşlerini ifade etmektedir.B. ÖYS 1986 Aşağıdakilerden hangisinde Mimar Sinan'ın çıraklık. C. ÖSS 1986 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u DÖnemi'nde yeni tarzda öğretim yapan okulların yanında. 1573 yılında yapılmıştır. Babıali: Hükümet teşkilatı Cevap E Çözüm: E s e ç e n e ğ i n d e verilen e k o n o m i k yapının Osmanlı Devleti'nin değişik zamanlarda karşılaştığı bu fikirlere bir etkisi olmamıştır.Süleymanİye . ÖSS 1986 Osmanlı tarihinin. Bu durum aşağıdakilerden hagisine yol açmıştır? A) Dinsel baskının artmasına B) Yeni bir eğitim politikasının saptanmasına C) Kültür çatışmalarının ortaya çıkmasına D) Okur-yazar sayısının azalmasına E) Bilim ve teknolojinin gelişmesine Çözüm: XIX. Bu d u r u m 1924 yılında k a b u l edilen Tevhid-i Tedrisat'la sona ermiştir. Cevap B 10.Süleymanİye . araların­ da bazı ö n e m l i farklar vardır. Ümmet.Selimiye C) Selimiye . A. Cevap A 8.Selimiye B) Süleymanİye . kalfalık. Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u d ö n e m i n d e görülen bir yenilik (ıslahat)degildir? A) Divan'dan Meclis-i Mebusan'a geçiş B) Medrese'den Enderun'a geçiş C) Yeniçeri Ocağından Nizam-ı Cedit'e geçiş D) Mecelfe'den Kanunun-u Esasi'ye geçiş E) Monorşİden Meşrutİyet'e geçiş Çözüm: Bu soru aslında Islahatlar bölümünde olması gerekirdi. Her iki k u r u m birlikte d e v a m etmişlerdir. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi b u g e l i ş m e l e r d e etkili olamamıştır? A) Yönetimdeki kişiler B) İslam dini C) Avrupa'daki gelişmeler D) Siyasal değişmeler E) Ekonomik yapı | . D ve E seçenekleri devletin varlığı ve özellikleriyle ilgilidirler. İki farklı eğitimin etkisiyle yetişen nesiller birbirlerini anlayamamışlardır. B seçeneğinde görülen Medrese­ den Enderun'a geçiş bu şekilde olmamıştır. Ancak cevabının kültür ve medeni yetle ilgili olmasından dolayı bu bölüme alın­ mıştır. 7. B i r b i r l e r i n e a l t e r n a t i f o l a r a k o r t a y a çık­ mamışlardır.C ve D seçeneklerinin devlet adamları ve devlet üzerinde büyük etkisi olmuştur. D ve E seçeneklerinde verilen yenilikler önceki kurumun kaldırılmasıyla gerçekleştir­ ilmiştir. İcra kuvvetini elinde bulun­ durur.yüzyılda açılan mekteplerde daha çok batı kültür ve lisanının etkisiyle yapılan eğitim İle medreselerden yetişenler arasında zaman z a m a n s ü r t ü ş m e l e r yaşanmıştır. Doğu. Fakat.Şehzade . E n d e r u n : Saray Okulu M e d r e s e : Kadı ve m ü d e r r i s yetiştiren bir kurum Kapıkulu O c a k l a r ı : Merkeze bağlı.Selimiye Camisidir.44 Osmanlı Kültür ve Medeniyeti Çözüm: B a k a n l a r K u r u l u y ü r ü t m e o r g a n ı n ı n başı durumundadır. Yalnızca Enderun.Batı kültür çatışması b ü t ü n b o y u t l a r ı y l a i m p a r a t o r l u ğ u n yıkılışından s o n r a da d e v a m etmiştir. Divan g i b i adli davalara bakmaz. Mesala Bakanlar Kurulu. A. Cevap E i | 9. medrese'­ den yaklaşık yüzyıl sonra ortaya çıkmıştır. Kuruluş doneminde"ümmet Tanzimat döneminde "devlet" Meşrutiyet d ö n e m i n d e "Türklük" anlayışı egemen olmuştur. Cevap C ! j | • j i j j ! ÖSS 1986 Aşağıdakilerden hangisi.Şehzade D) S e l i m i y e . A. Osmanlıiar'daki Divan-ı Hümayun'a benzemektedir.

Cevap A . Anadolu. Cevap A 12. ÖSS 1987 Yeniçeri Ocağında duraklama dönemine ka dar "Ocak devlet içindir. ÖSS 1987 I. Yani toprakların gelir­ l e r i ile r ü t b e l e r a r a s ı n d a bir p a r a l e l l i k bulunurdu.soruda s a n c a k sorulurken burada da eyalet sorulmuştur.zeamet ve vakıf birer toprak çeşididir. Kars ve Musul'dur. A. Temeş var. O s m a n l ı y ö n e t i m i n d e yarat­ tığı aksaklık aşağıdakilerden hangisidir? A) Devlet otoritesinin yok olması B) Ülkede sık sık iç isyanların çıkması C) Valide sultanların saltanata e g e m e n olması D) Şehzadelerin yönetim deneyimi ve tanın­ ma fırsatı bulamaması E) Devlet adamlarının sık sık değiştirilmesi Çözüm: Fatih'le birlikte şehzadeler sancaklara giderek hem tercübelerini artırırlar h e m de tanınırlardı. "Devlet Ocak için dir. z e a m e t l e r k a d ı l a r a . t ı m a r l a r d a askerlere kiraya verilirdi.devlet topraklarının kiraya v e r i l e c e ğ i k i ş i l e r i n idari mevkileri ile a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i arasında bir paralellik kurulmaya çalışılmıştır? A) Toprakların gelirleri B) Halkın yaşam biçimi ve düzeyi C) Kişilerin yetişmiş olduğu yöreler D) Toprakların yerleşim merkezlerine yakınlığı E) Kişilerin ihtiyaçları Çözüm: Osmanlılarda devlet adamlarına ve memurlara maaş yerine toprak verilirdi. Yeniçeri Ocağındaki bu anlayış d e ğ i ş i k l i ğ i n i n bir s o n u c u değildir? A) Devletin güçlü bir dayanağını yitirmesi B) Yeniçeri Ocağının saygınlığının artması C) Gerilemenin hız kazanması D) Savaşlarda yenilginin artması E) İsyanların artması Çözüm: Yeniçeri O c a ğ ı ' n d a k i anlayış değişikliği ülkeyi ve padişahı zor duruma soktuğu gibi ocağın saygınlığının azalmasına da neden olmuştur. Karaman. Arazinin tasarruf hakkı Beylerbeyine verilirdi. Bosna. Bu uygulamada. Girit. Devlet adamlarının yetki ve s o r u m l u ğ u n a göre toprak dağıtılırdı. Çıldır. rütbesi küçük olana da küçük toprak verilirdi. Rütbesi yüksek olana daha çok toprak. Kefe Rakka. Has. B u d u r u m u n .Ahmet'in getirdiği k a f e s u s u l ü bundan sonra padişahların deneyimsiz olmasına o r t a m hazırlamıştır. Kıbrıs. Üçüncü . Bunlar: Rumeli. Diyarba kır. Beylerbeyi tarafından idare edilirdi. Ceza yır. T r a p z o n . Cevap D 1 4 . Bu sistemin tek bir o l u m l u y ö n ü vardır: K a r d e ş k a t l i önlenmiş böylece taht kavgaları devri sona ermiştir. ÖYS 1987 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a aşağıdakiler­ d e n hangisi t e m e l idare birimidir? A) Eyalet B) Has C) Zeamet D) Vakıf Çözüm: E) İmaret Üçüncü soruya oldukça benzemektedir. Şehr-İ zar. Aksine ocağa olan güven sarsılmış. B seçeneği ise ocaktaki anlayış değişikliği ile çelişki halindedir. Erzurum. Maraş. Osmanlılarda 24 eyalet vardı. Aşağıdakilerden hangisi. Halep.C. Traplus Ş a m . İmaret ise bir sosyal kurumdur. I.1 1 ." anlayışı egemen olmaya başlamıştır. bu nedenle devamlı olarak kaldırıl­ masıyla ilgili çalışmalar yapılmıştır." anlayışı e g e m e n ken s bu dönemden sonra. Budin. Cevap B 1 3 . ÖSS 1987 Osmanlı Devleti topraklarından haslar hanedan mensuplarına ve vezirlere. Van. Eyalet: Osmanlı Devleti'nde en büyük İdari birimdir.D ve E seçenekleri Yeniçeri Ocağı'nın bozulmasıyla meydana gelen gelişmelerdir. Eyaletler genellikle miri arazidir.Ahmet döneminde.şehzadeleri sancaklar­ da g ö r e v l e n d i r m e uygulaması kaldırılarak. Sivas. Şam. hanedanın en yaşlı üyesinin saltanatın basına geçmesi yasallaştırılmıştır.

Cevap C 1 8 . A.C ve E seçenekleri zaten tımar sahibinin asli görevleri arasındaydı. ÖYS 1990 Türk Lonca teşkilatlarının giderek önemini yitirmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) El tezgahlarının fabrikalarla rekabet ede­ meyecek duruma gelmesi B) Esnaf odalarının kurulması C) Sanatın babadan oğula geçmesi D) Osmanlı Devleti'nin devamlı savaşlara girmesi E) El sanatı türlerinin sayılı olması Çözüm: El e m e ğ i n e d a y a n a n ve d a h a çok tezgah üretiminin yapıldığı Lonca sistemi 19. Y ö n e t i m h a n e d a n ı n en yaşlı ü y e s i n i n hakkıdır.46 Osmanlı Kültür ve Medeneiyeti Çözüm: Türk ve Türk-İslam Tarihinde Osmanlılara gelinceye kadar merkezi bir devlet sistem i kurulumamıştır. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap E 1 9 . Soruda verilen ö n c ü ­ lerin ortak noktası yönetimdir. şartlarında etkisiyle güçlü ve her hükümdarın ölümüyle dağılmayacak merkezi bir devlet kurdular. A. her yönüyle topraktan en iyi şekilde yararlan­ mayı amaçlamıştır. B u i l k e l e r . Osmanlı ekonomisinin uzun yıllar dinamik kalmasını sağlamıştır. özel mülkiyeti özendir me zaten dirlik sisteminin karşıtıdır. Cevap D 17. Yönetim de egemenlik kavramıyla yakından ilgilidir. belli d ö n e m ­ lerde geçerli olmuş ilkelerden bazıları şun­ lardır: I. Cevap C 1 5 . B u n a karşılık Avrupa'da Feodal beylerin yargılama yetkileri vardı.Devlet yönetimi hükümdar ile oğullarına verilmiştir. ÖSS 1989 Osmanlı Devleti yönetiminde. III. II. Osmanlılar. ÖYS 1990 Aşağıdaki Türk devletlerinden hangisinde. eski Türk hakimiyet anlayışına göre. Ülke hanedan üyelerinin ortak malıdır. E seçeneğinde verilen.B. Cevap D 1 6 .B.C ve D seçenekleri Osmanlı Devleti'nin dirlik sis­ t e m i y l e i s t e d i ğ i h e d e f l e r d i r . Nedeni. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılarda "tımar s a h i b i ' n i n y e t k i l e r i n d e n b i r i d e ğ i l djr? A) Cebelü yetiştirme B) Vergi toplama C) Toprağın işletilmesini sağlama D) Köylüyü yargılama E) Asker toplama Çözüm: Osmanlılarda idari ve yargı işleri kesin olarak birbirinden ayrılmıştı.yüz yılın b a ş ı n d a n i t i b a r e n seri ü r e t i m y a p a n fab­ rikalarla rekabet edememiş bundan dolayı da eski önemini yitirmeye başlamıştır. Tımar sistemi. hakimiyetin belli bir şahsa d e ğ i l . Osmanlı Devleti'nde "dirlik"sistemiyle ulaşılmak istenen hedeflerden biri değildir? A) Askeri masrafları karşılama B) Devlet gelirlerini artırma C) Askeri savaşa hazırlama D) Toprakdan daha iyi yararlanma E) Özel mülkiyeti özendirme Çözüm: B e ş i n c i s o r u n u n d e ğ i ş i k bir ş e k l i d i r . a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ile ilgili anlayışı ortaya koymaktadır? A) Bağımsızlık B) Adalet C) Egemenlik E) Eşitlik D) Halkçılık Çözüm: B u ilkeler O s m a n l ı e g e m e n l i k anlayışını ortaya koymaktadır. Yargı işlemini Kadılar yürütürdü. Bu nedenle Tımar sahibinin köylüyü y a r g ı l a m a y e t k i s i y o k t u . g ü ç l ü bir m e r k e z i d e v l e t s i s t e m i b e n i m ­ senmiştir? A) Göktürkler C) Osmanlılar B) Uygurlar D) Harzemşahlar E) Hunlar . Osmanlı yönetim tarzında m e r k e z i d e v l e t anlayışının m e y d a n a g e l meşinde İslam geleneğinden gelen hakimiye tin bölünmemesi prensibi etkili olmuştur. b ü t ü n aileye ait olması anlayışıdır. D i r l i k . Her şey yargının denetimi altın­ daydı.

A v a r ı z : O l a ğ a n ü s t ü h a l l e r d e alınırdı. Avarız: O l a ğ a n ü s t ü d u r u m l a r d a sefer zamanında ordunun İhtiyaçlarını karşılamak için toplanırdı. Bazı yer­ lerde onda bir bazı yerlerde. H a r a ç : Gayr-i müslimlerden alınan toprak ürün vergisidir. Aşar: Ürün üzerinden alınan ve ülkenin heryerinde aynı olmayan bir vergidir. Bunun için ağır tazminat v e r g i s i alınarak caydırıcılık uygulanırdı. Divan'ın aldığı kararlar kanuna aykırı olmadı­ ğı taktirde padişah tarafından t a s d i k mecburiyeti vardı.D. ve E şıkları Osmanlı Devleti'nin çöküş döneminde Avrupa'daki gelişmelerden etkilenerek yapılan ıslahat hareketleridir. bazı yerlerde ise o n b e ş t e bir oranında alınırdı. daha sonraları yardımcı birlikler haline dönüşmüştür. beşte bir. Bu nedenle toprağın boş kalmaması esastı. Cevap D Cevap D 2 3 . ve tuz olarak genellikle sefer anlarında toplanırdı. padişah başkanlığında Fatih dönemi­ ne kadar birinci d e r e c e d e d e v l e t işlerini görüşürdü. Fatih'le birlikte padişaha ait yetki­ leri kullanmak üzere temsilciler görevlendiril­ di. Bu vergiye Ç i f t b o z a n denilmiş tir. ÖYS 1990 Osmanlı Devleti'nde ürün üzerinden peşin o l a r a k alınan v e g i d e r e k k ö y l ü ü z e r i n d e ağır bir yük haline gelen vergi aşağıdakilerden hangisidir? 2 2 . Cevap C 21. Padişahın tasdikinden geçen bazı hukuki h ü k ü m l e r k a n u n n a m e a d ı y l a toplanırdı. En ö n e m l i şartı s o n r a d a n ö d e n m e s i d i r . Divan kararlarını Vezir-İ azam "telhis" adı altında özetler ve padişaha sunardı. keçi) alınırdı. Kadınlardan ve çocuklar­ dan alınmazdı. C i z y e : G a y r i m ü s l i m l e r d e n alınan baş (sağlık) vergisidir.Mahmut (1808-1838) Nizam-ı Cedit ve İrad-t ceditte III. Cevap C A. ÖYS 1992 Osmanlı Devleti'nde toprağını b o ş bırakan k ö y l ü d e n alınan vergiye ne ad verilirdi? A) Çiftbozan D) Haraç Çözüm: Osmanlı Devleti'nde toprak sisteminin temeli t o p r a ğ ı verimli o l a r a k işlemeye ve azami gelir elde etmeye bağlıydı. ÖYS 1991 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a aşağıdakilerden hangisi.B. Padişah ta d i v a n t o p l a n t ı l a r ı n ı k a f e s arkasından dinlemek suretiyle onları devamlı kontrol ederdi. Diğer vergileri de kısaca tanıyalım: Öşür: Müslümanlardan alınan toprak-ürün vergisidir. Cizye: Gayr-i müslümlerden alınan baş vergisidir. ÖSS 1991 Aşağıdakilerden hangisi. Sekban-ı Cedit ve Eşkinci Ocağı II. askeri alandaki ıslahatlar so­ nucunda ortaya çıkan bir kuruluş değildir? A) Çift Bozan D) Avarız Çözüm: B) Ağnam C) Aşar E) Cizye A) Sekban-ı Cedit C) Müsellem E) Eşkinci Çözüm: B) Nizam-ı Cedit D) İrad-ı Cedit Cevap C i girmesi Çift Bozan: Toprağı işlemeyen ve terk eden­ lerden alınırdı. Selim (1789 -1807) tarafından kurulmuştur. şeker. Görüldüğü gibi sadece aşar vergisi bir ürün vergisidir. M ü s e l l e m ise O r h a n B e y t a r a f ı n d a n Bursa'nın fethi sırasında kurulmuş devletin ilk atlı birlikleridir. Ü ç beyaz diye tabir edilen u n . Osmanlılarda devlet işlerinin g ö r ü ş ü l d ü ğ ü "Divan'ın" bir karar o r g a n ı o l m a k t a n ç o k b i r d a n ı ş m a organı o l d u ğ u n u gösterir? Cevap D A) Divan görüşmelerinin belli günlerde yapıl­ ması B) Divan'ın gerekli görülen yerde toplanması C) Gördüğü işlerin Özelliklerine göre çeşitli adlar alması D) Kararlarda son sözün padişaha ait olması E) Divan'da büyük davalara bakılması Çözüm: Divan.leneiyeti Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 47 2 0 . Cevap A B) Öşür C) Avarız E) Cizye . Ağnam: Hayvan sahiplerinden (koyun.

B u d u r u m .48 Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 2 4 . insanları daha iyi çalıştırmak ve devletin masraflarını karşılamaktı.000'i buluyordu. B . Osmanlıların Balkanlardaki varlığını XX. ÖYS 1992 Osmanlı İmparatorluğu'nda hattatlığın yaygın bir meslek olması. ölen padişahın yeri ne oğlunun erkek kardeşinin veya amcasının geçtiği görülür. Cevap C 2 7 . Cevap B j i I Çözüm: Osmanlı Devleti kuruluşundan itibaren takip ettiği fetih politikası s o n u c u kısa bir süre içinde Balkanlara yerleşmiştir.hem g e ç i m i n i sağlar hem de gelirinin bir kısmıyla atlı asker yani tımarlı sipahi yetiştirirdi. Cevap C \ I j j i i . Amaç topraktan daha İyi gelir elde etmek. yüzyıllarda hattatlık (yazıcılık) m e s l e ğ i ç o k yaygın ve saygın bir meslekti. aşağıdakilerden hangisini g e c i k t i r e n nedenlerden biridir? A) Esnaf teşkilatlarının kurulmasını B) Dini kitapların matbaada basılması™ C) Medreselerin yaygınlaşmasını D) Arapça'nın bilim dili olmasını E) Ciltçilik sanatının gelişmesi Çözüm: i 2 6 . C ve E s e ç e n e k l e r i O s m a n l ı l a r ı n Balkanlardaki hakimiyetinin sürmesinde etkili olan özelliklerdir. yüzyılın başları­ na kadar s ü r d ü r m e s i n i sağlayan etkenler­ d e n biri değildir? A) Düzenli ordusunun olması B) Adil bir yönetim uygulaması C) Halka inanç özgürlüğü vermesi D) Ulusçuluk akımlarına karşı etkisiz kalması E) U l u s l a r a r a s ı n d a k i a n l a ş m a z l ı k l a r d a n yararlanması i j \ Osmanlılarda özellikle XV.D ve E seçenek/eri ise s o r u d a verilen veraset sistemi ile ilgili değildir. Balkanlardaki b u h a k i m i y e t XIX . y ü z y ı l a k a d a r d e v a m etmiştir. Zaten devfet bu dönemde eski g ü c ü n ü kaybetmiş ve büyük topraklar yitirerek Balkanları terketmeye başlamıştır. Cevap D ] i . ve XVI. \ ! 2 5 . Bunların sayısı sadece İstanbul'da 90. O s m a n l ı Devletinde aşağıdaki lerden h a n g i s i n i n bir göstergesidir? A) Bazı padişahların uzun süre tahtta kalma­ dığının B) Padişahlıkta deneyime önem verildiğinin C) Egemenlik hakkının hanedanın kız çocuk­ larına tanınmadığının D) Padişah değişikliğinde dış güçlerin etkiliolduğunun E) Merkezi otoritenin zayıf olduğunun Çözüm: Osmanlı veraset sisteminde hanedanın erkek çocuklarına padişah olma hakkı verilirken kız çocukları bu hakkın dışında tutulmuştur.Çok yaygın olan hattatlık uzun yıllar kitapların özellikle dini içerikli yayınların elde çoğaltılmasına n e d e n o l d u .yüzyılda ortaya çıkan bir sorundur. ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi. Tımarlı Sipahi toprağı işler. B u n d a n d o l a y ı dini kitapların matbada basılması uzun yıllar gecikmiştir. C seçeneği bu nedenle yukarıdaki metnin bir göstergesi olmaktadır. D e v l e t t e ç o k sayıda i n s a n ı n g e ç i m i n i b u yolla sağlaması karşısında zorlayıcı bir unsur olmamış b u n u n bir s o n u c u olarak matbaa Osmanlı ülkesine Avrupa'dan ikiyüz yıl kadar geç girmiştir. j .B. A. Osmanlı Devleti'nde genellikle toprağın mülkiyeti devlete ait olup (miri) tasarrufu yani üretimi ve kullanımı şahıslara verilirdi. ÖSS 1994 i Osmanlı Devleti'nde padişahların tahta çıkışları incelendiğinde. D seçeneği ise 19. ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u ' n d a "miri t o p r a k l a r ı n " bir kısmının kamu görevlilerine dirlik olarak verilmeşinin amaçlarından biridir? A) Vergileri elde edilen ürüne göre düzenlemek B) Beylerbeyliği sayısını artırmak C) Devlete yapılan hizmetleri karşılamak D) Büyük toprak sahiplerini korumak E) Yeniçeri Ocağını kaldırmak Çözüm: B u n a b e n z e r sorular sık sık g e l m e k t e d i r . A . Miri topraklar devlet görevlileri­ ne maaş karşılığı olarak verilir ve böylece t o p r a ğ ı işlemesi sağlanırdı.

ÖSS 1994 Fatih d ö n e m inde. usta. Cevap C Cevap C 29.B ve E şıklarında okullar Tanzimat döne­ minde Süleymaniye Medreseleri ise Kanuni döneminde açılmıştır. Yeniçeri Ocağı kurulmuş.İslami bilgi ve görgüleri artırmak A. Daha sonraları M ü s l ü m a n çocukları da Enderun'a alınmaya başladı. devi et adamı yetiştirmek a m a c ı y l a T o p k a p ı Sarayı'nda açılan o k u l aşağıdakilerden hangisidir? A) Mekteb-i Ulum-u Edebiye B) Mekteb-i Maarif-i Adliye C) Enderun Mektebi D) Süleymaniye Medreseleri E} Mekteb-i Rüşdiye . 0 r f l h u k u k : Bu hukuk eskiden beri gelen gelenek ve göreneklere dayanır. Toprakların genişlemesi Beylerbeyliğini ikiye çıkarmış. E n d e r u n ' a b a ş l a n g ı ç t a Hıristiyan t e b a n ı n yetenekli çocukları alınırdı. Enderun'a çocuklar ortalama sekiz ile yirmi yaş arasın­ da alınırdı. Cevap B 2 8 . 3 0 . güvenilir ve nitelikli bir devlet adamı olarak yetiştirilirdi.Şer-i h u k u k : B u h u k u k d i n i k u r a l l a r a dayanmaktadır. Haçlı dünyası Türk ilerley­ işine karşı y e n i d e n h a k e k e t e g e ç m i ş N i ğ b o l u . sanatkar ve idareci yetiştirmek için sarayda yeni bir okul açıldı. Törede gelenek ve göreneklerden oluşmaktaydı. Boğazların denetimi tabii olarak ele geçirilmiştir. E n d e r u n denilen bu okul bazı düzenlemeler­ le 1909 yılına kadar varlığını s ü r d ü r d ü . devlet adamı ve kadılar m e d r e s e l e r d e n yetişirdi. ÖYS 1994 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlıların Balkanlarda i l e r l e m e s i n i n s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) Beylerbeyliği sayısının ikiye çıkarılması B) Teokratik yönetime geçilmesi C) Yeniçeri Ocağının kurulması D) Haçlı zihniyetinin canlanması E} Boğazların denetiminin Osmanlıların eline geçmesi \ i i j . Saray işlerinin öğrenilmesi 3.Çözüm: Kuruluş döneminde her türlü yönetici. Enderun'da eğitim genelde dört konu üzerinde toplanırdı: 1. kanun yenine geçen Töre vardı. V a r n a v e II.Kosova g i b i ö n e m l i savaşlar yapılmıştır. Bedeni eğitim 2. 1. Osmanlı devlet hayatına komutan. Yeteneklerine u y g u n bir alanda uzman­ laşmaları 4. T e o k r a t i k y ö n e t i m e g e ç i l m e s i ise Yavuz Sultan S e l i m ' i n Mısır Seferiyle Halifeliğin Osmanlılara geçmesiyle meydana gelmiştir.Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 49 Çözüm: 27. Fatih d ö n e m i n d e . Enderun'da İyi bir Müslüman. NOT: İslamiyettten önceki Türk devletlerinde de yazılı hukuk kuralları bulunmayıp. 2 . Devşirme sis­ temiyle toplanan bu çocuklar. Fetih poli­ tikaları sonucu Balkanlarda hızlı bir ilerleme görülmüştür.sorunun değişik bir şeklidir. ÖYS 1995 Osmanlı imparatorluğu'nda örfi hukuk aşağıdakilerden hangisine dayanmak­ tadır? A) Dinsel Kurallara B) Islahat Fermanına C) Geleneklere D) Mecelle'ye E) Adelet Fermanlarına Çözüm: O s m a n l ı H u k u k u iki k ı s ı m d a n m e y d a n a gelmiştir.

bazı kişi ve devletler Papalığa karşı çıkarak d i n d e yeni bir düzenlemeye gitmişlerdir. Cevap E 1 1 1 2 1 1 1 1 9 1 14 1981 . Derebeylikler.760 : % 4. Rönesans'ın. XVI. Servetin esası t o p r a k k e n altın ve g ü m ü ş oldu. Ortaçağ'ın sonları­ na d o ğ r u . daha sonra da İngiltere ve Hollanda bunu geliştirmişlerdir. Reform. Avrupa devletlerinin sömürge imparator­ lukları kurmaya başladıkları görülmüştür Bu gelişmelerin. Değerli madenleri kaybetmemek içinde sömürge imparatorlukları kuruldu. skolastik d ü ş ü n c e y i bırakıp klasik kültürü yeniden canlandırarak Rönesans'ı gerçekleştirmişlerdir.YENIÇAĞDA AVRUPA 1 . Yukarıdaki olayların ortak amacı nedir? A) Gelişmeyi önleyici engelleri kaldırma B) Var olan toplum düzenini koruma C) Din. Amarika'dan Avrupa'ya bol miktarda altın ve gümüş gelir­ ken hem Akdeniz limanları canlandı hem de Avrupa devletleri ekonomik yönden geliştiler. düşünce ve yönetimde eski uygula­ malara dönme D) Uluslar arasında kültür birliği sağlama E) Halkı yönetime ortak etme ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 5.1995 yılları arasında. u l u s ç u l u k akımı Fransız İhtilalinin. Avrupa devletlerinin ekonomik bakımdan geliştikleri.063 oranındadır.ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS YILLA Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı Ortaçağın sonlarına doğru. Portekiz ve İspanya b u n u n ö n c ü l ü ğ ü n ü yapmışlar. yüzyıl A v r u p a ' s ı n d a . I. Atlas O k y a n u s u kıyısındaki limanların önem kazandığı. Bazı Avrupa devletleri. III. ÖSS 1982 BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS . II. II. aşağıdakilerden hangisinin s o n u c u o l d u ğ u söylenebilir? A) B) C) D) E) Reform hareketlerinin Ulusçuluk akımlarının Derebeylikler kurulmasının Kavimler Göçünün Coğrafya Keşiflerinin 1 9 8 1 . Yeniçağ'da Avrupa konusundan çıkan soru yüzdeleri: 2 . . Kavimler Göçünün. 15 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 4 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 1 42 43 566 4 2 2 1 2 1 2 2 3 1 1 2 23 1 2 1 1 Çözüm: Ümit Burnu ile Mecellan Boğazının bulun­ masıyla yeni ticaret yolları dünya ekonomi­ sine büyük bir canlılık getirdi. Kavimler Göçü İse Doğu Avrupa kavimlerinin batıya hareket etmesiyle mey­ dana gelmiştir. ÖSS 1982 I.8 : % 2.

d e n e y v e g ö z l e m d e v r i n i açmış b ö y l e c e insan değer kazanmaya başlamıştır. bazı kuruluşlar tarafından bildirdirgeler yayınlanmıştır. lui zamanında ve d a h a sonra ortaya çıkan hareketlerde ya kral tahttan indirilerek cumhuriyet kurulmuş ya da cumhuriyete son verilerek krallık veya imparatorluğa geçilmiştir. O s m a n l ı l a r d a ise dış g ü ç l e r i n e t k i s i z olmasıyla E) Padişahlığın. O t u z Yıl S a v a ş l a r ı ' n ı n (1618 . Bundan d o l a y ı 15. B. ÖSS 1982 i n s a n h a k l a r ı n a i l i ş k i n o l a r a k 1688 d e n b u g ü n e d e ğ i n . C ve D s e ç e n e k l e r i ilgisiz bir y o r u m İçerirken E seçeneği de sorudaki bilgiyle çelişmektedir.Yeniçağ'da Avrupa Çözüm: O r t a ç a ğ Avrupa'sının e n g ü ç l ü k u r u m l a r ı K i l i s e ve Papalık idi. Seçenekleri incelediğimizde bu açıklamalara en uygun cevap B seçeneğinde görülmekte­ dir. Osmanlılardakilerin ise kişileri değiştir meye yönelmiş olmasıyla C) Fransa'daki s o y l u l a r ı n . ÖSS 1983 Matbaanın icadı ve kullanımının yaygın­ laşmasıyla aşağıdakilerden hangisi arasında d o ğ r u d a n bir ilişki yoktur? A) Okuma yazma bilenlerin artmaya başla­ ması B) Haber ve düşüncelerin daha çabuk yayıl­ ması C) Monarşik yönetimlerin güç kazanması D) Reform hareketlerinin yaygınlaşması E) Rönesans'ın doğması ve gelişmesi Çözüm: A. II. Bu hareket Rönesans ve Reform'u d o ğ u r d u . tartış­ malara. Osmanlılardaki yönetimin güçlü olmasıyla B) Fransa'daki hareketlerin devlet düzenini. XVI. Cevap A 51 4. Osmanlı Devleti'nde. Cevap A 3. O s m a n l ı l a r d a k i yeniçerilerden daha etkin olmasıyla D) F r a n s a ' d a dış g ü ç l e r i n de e t k i l i . Bu da her türlü gelişmeyi engelleyici bir faktördü. Ancak Yeniçağ Avrupa'sının önemli bir devleti olan Fransa'yla Osmanlı Devleti'nin bir karşılaştırması yapıldığından bu bölüme koymayı uygun gördük. Bundan dolayı başlayan Rönesans ve Reform gibi hareketler gelişmeyi engelleyici faktörleri o r t a d a n kaldırmıştır. Böylece gelişmeyi engelleyici faktörler ortadan kaldırıldı. A. ve bilime karşıydı. Bu iki kurum varlığını. Böylece Aydınlanma Ç a ğ ı başlamıştır.1648) da sona ermesi Avrupa'da akıl.D ve E seçenekleri soruda verilen bilgiye tamamen ters ya da ilgisiz yorumlardır. krallık ve İmparator­ luk gibi rejimler kurulmuş. Fransa'da. Cevap C . C seçeneği ise matbaanın icadı ile ilişkisi dolaylı yöndendir. Bölümde görüldüğü gibi Fransa'da isyan­ lar sonucu cumhuriyet. Cevap B 5. Skolastik d ü ş ü n c e d o g m a t i k bir d ü ş ü n c e o l d u ğ u n d a n yeniliklere. z a m a n z a m a n iç İsyanlar çıkmış ve bazı padişahlar tahttan indirilmiş olmasına karşın Osmanlı Saltanatı devam etmiştir. krallıktan daha kutsal sayıl masıyla Çözüm: Bu soru aslında Duraklama dönemiyle ilgili bir s o r u d u r . Bu b i l g i l e r i n z a m a n l a d a h a kapsamlı bir hale gelmesinde aşağıdakilerden h a n g i s i n i n ö n e m l i bir etken o l d u ğ u savunulabilir? A) insana verilen değerin giderek artması B) Büyük savaş olasılığının giderek azalması C) Devletlerin y ö n e t i m b i ç i m l e r i n i n farklı olması D) D e v l e t l e r i n k a l k ı n m a hızlarının f a r k l ı olması E) İnsan hak ve ö z g ü r l ü k l e r i n i n g i d e r e k daha çok sınırlandırılması Çözüm: Avrupa'da Kilise ve Papalık gibi kurumların Skolastik d ü ş ü n c e y i s a v u n m a l a r ı akıl ve düşüncenin gelişmesini önledi.D ve E seçenekleri yanlış yada eksik yorumlardır. Bu İki d u r u m karşılaştırıldığında.C. Bölümde ise Osmanlı Devleti'nde bazı padişahlar isyanlar sonucu tahttan indirilmiş. y ü z y ı l d a A v r u p a da Kilise ve Papalığa karşı bir hareket b a ş l a d ı . ÖSS 1982 I. I.B.C.D ve E seçenekleri matbaanın icadı ve kullanımından doğrudan etkilenmiş olayları vermektedir. etkisini v e g ü c ü n ü skotostik d ü ş ü n c e d e n alıyordu. II. Osmanlı Saltanatının uzun süre devam etmiş olması nasıl açıklanabilir? A) Fransa'daki yönetimin güçsüz.

A.IV. Avrupa'da Reform hareketlerinin yayılmasında aşağıdakilerd e n hangisi diğerlerine g ö r e daha az etkili olmuştur? A) Tevrat ve İncil'in değişik ulusal dillere çevrilmesi B) Hümanistlerden çoğunun Ortaçağın sko­ lastik fikirlerini eleştirmeleri C) Hıristiyan din a d a m l a r ı n d a n ç o ğ u n u n .D ve E seçeneklerindeki olaylar ya bölgesel ya da ulusal karekterli iken C'de verilen Coğrafi Keşifler.. III. sonuçlan bakımın­ dan evrenseldir.... Bu kısımlara ayırmada en önemli etken olayların çevrelerini ne oranda etkilediğidir.. E seçeneğinde verilen mut­ lak krallıkların kurulmasının. B) lll.. Cevap E 9. İngiltere ve Kuzey Avrupa ülkelerin­ de gelişen dinsel nitelikli bir harekettir. D) II. A m e r i k a ' n ı n Keşfi.. Fransız İhtilali IV.II. siyasal ve e k o n o m i k açıdan Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u diğer­ lerinden daha fazla etkilemiştir? A) I. Cevap A . ÖYS 1984 Aşağıdaki olaylardan hangisi yeniçağda. .. VI.. Rönesans ve Reform hareketleri lif. İşte A. Olayların gerçekleşme zamanı sorulmuştur. IV. ü ç ü n c ü olarak b u silahlarla d e r e b e y l i k l e r yıkılmış son olarakta merkeziyetçi yönetimler güçlenmiştir. V. II. Fransız İhtilali de siyasal bakımdan olumsuz etkileyen olaylardandır.IV.III. .B.I. Çözüm: S o r u d a verilen g e l i ş m e l e r d e n bazıları Osmanlı Devleti'ni etkilemiş. Cevap C 7 . Derebeyliğin yıkılması III. B u n a bir kanıt o l a r a k R e f o r m Almanya'da yayıldığı sırada mutlak krallık değil. Amerika'nın Keşfi V. IV C) IV.II.. Rönesans . mutlak krallıkların kurulmaya başlaması Çözüm: Reform önce Almanya'da başlayıp zamanla Fransa.. ÖYS 1984 Yeniçağ başlarında. D) IV.. Otuzyıl Savaşları ve Mutlak Krallıkların kurul­ ması Osmanlı Devleti'ni etkilemeyen ya da çok az etkileyen bölgesel olaylardır. C) II. Merkeziyetçi yönetimlerin güçlenmesi olayların oluş sırası nedir? A) I.bölgesel.III. Reform'la İlgisi çok azdır. Osmanlı Devletinin ekonomisini olumsuz etkilemiş. I E) I. dini kendi çıkarlarına alet etmeleri D) Aydın din adamlarının Katolik Kilisesi'nin çalışmalarını eleştirmeleri E) Feodalitenin yerine.. Mutfak krallıkların kurulması B u n l a r d a n hangileri.VI. ve evrensel olaylar. B) II.l. Bütün bir dünyayı olumlu ve olumsuz yönde etkilemiştir. Ateşli silahların yapılması IV. feodal parçalanma egemendi. Otuz yıl Savaşları VI.. Bunlardan yeni ticaret yollarının bulunması. ikinci olarak barut ateşli s i l a h l a r d a kullanılmış. Yeni ticaret yollarının bulunması II.B.C ve D seçenekleri Reform'un yayılmasında te­ mel etkenlerdir.. III..Reform. bazıları ise et­ kilememiştir.52 Yeniçağ'da Avrupa 6.. imparatorluklar arasındaki mücadele ÇÖzüm: Dünya'da meydana gelen olayları genelde üç kışıma a y ı r a b i l i r i z : Ulusal. Cevap A 8. ÖSS 1985 I.IV.ll. İlk olarak Barut yapımı ö ğ r e n i l m i ş . Çözüm: Bu s o r u aslında bir k r o n o l o j i s o r u s u d u r . E) V. ÖSS 1983 Avrupa'da I. Avrupa dışında da d i ğ e r l e r i n d e n daha etkili olmuştur? A) B) C) D) E) Batı Roma İmparatorluğu'nun yıkılması Rönesans Hareketleri Coğrafya Keşifleri Reform Hareketleri Papalıkla.III. Barut yapmanın öğrenilmesi II.

Reform 16. m ü s t a h k e m mevkilerin ve kalelerin Çökertilmesinde etkili olmuştur. • j i i 11.D. Böylece krallar mutlak otoritelerini yeniden sağlamış oldular. Verilen olaylar Orta.D ve E seçeneklerinde verilen olayların birbirleriyle sebeb . A ve C seçenekleri d o ğ r u cevaba en yakın olanlardır. Almanya-Fransa arasındaki savaşlardır. Avrupa'da krallar. Bu aileden Çar Petro (1682-1725) nun ö n e m l i çalışmaları o l d u . Bundan dolayı Rusya'nın bağlı bulunduğu mezhep. Bundan dolayı hakimiyet sahası ile mutlak otorite farklı şeylerdir.Reform Hareketleri C) Coğrafya Keşifleri .sonuç İlişkisi vardır. B seçeneğinde verilen ilişki ise d o ğ r u değildir.Sömürge İmparator­ luklarının kurulması D) Haçlı Savaşları . Ramonof s o y u Rusya'yı batılı devlet haline g e t i r m e k için yeni bir politika u y g u l a d ı . Yeni. derebeylerin şatolarını yıkarak feodaliteye son verdiler. yüzyılda mutlak krallıklar arasında savaşlara örnek. Fransız İhtilali'nin en Önemli sonucu ulusal devlet­ lerin kurulmasıdır. Aşağıdakiterin hangisinde verilen ikinci olay. batıya yakınlaşmasında önemli bir paya sahip değildir. y ü z y ı l b a ş l a r ı n d a Ramonof Sülalesi g e ç t i . Bu savaşların nedeni bu devletlerin hakimiyet sahasını genişlet­ mek istemeleridir.Batı Roma İmparatorluğu'nun yıkılması Çözüm: Bu soru tarih metodu ve kronolojisiyle ilgili bir sorudur.A k d e n i z limanlarının önem kazanması E) Kavimler G ö ç ü . ve E s e ç e n e k l e r i R u s y a ' n ı n i i 1 3 . krallar. Diğer B. ÖSS1986 Yeniçağda barutun ateşli silahlarda kullanıl­ ması. ilk olayın s o n u c u değildir? A) Avrupa'da barutun ateşli silahlarda kul­ lanılması. ÖSS 1988 Skolastik d ü ş ü n c e y i yıkarak yerine pozitif d ü ş ü n c e y i getiren Hümanizma hareket­ l e r i n i n İtalya'da b a ş l a m a s ı n d a . 16. mutlak otoritelerini gerçekleştirmek için bu gücü öncelikle aşağıdakilerden hangisine karşı kullan­ mışlardır? A) B) C) D) E) Derebeyliklere Sömürgelerinden direnişçilere İstilacılara Farklı dinden olan toplumlara Komşu devletlere Avrupa Devletleriyle (İsveç ve Lehistan) ilişki k u r m a s ı n d a ö n e m l i bir etken olmamıştır. ÖSS 1986 XVII. A. Ateşli silahların icadı ve t o p u n geliştirilmesiyle. sınırlayarak sarstılar. Rusya ise O r t o d o k s ' t u . A. yüzyılda mey­ dana gelmiştir.10. Cevap B Çözüm: Kavimler G ö ç ü ' n d e n sonra ortaya çıkan derebeyler kralların mutlak otoritelerini. ve E seçenekleri ise mutlak otoritenin sınırlanmasıyia doğrudan il­ gili değillerdir. İtalya'nın a ş a ğ ı d a k i ö z e l l i k l e r i n d e n h a n g i s i en çok etkili o l m u ş t u r ? A) Farklı rejimlerdeki devletlere bölünmüş olması B) Önemli bir ticaret merkezi olması C) Roma ve Hellen kültürlerinin etkilerinin sürmekte olması D) Hıristiyan aleminin dini merkezinin bura­ da bulunması E) Akdenizin ortasında bir yarımada olması i i j ( \ .B. ve Yakınçağı ilgilendiren olaylardır. Cevap A . Fransız İhtilali'de 18. Avrupa Devletleri genellikle Katolik ya da P r o t e s t a n idiler.C. ÖYS 1987 '. Bundan dolayı Reform Fransız İhtilali'nin bir sonucu olamaz.Derebeyliğin yıkılması B) Fransız İhtilali .D. yüzyılda. Cevap C 1 2 .yüzyılda Rusya'nın bazı Avrupa devletleriyle ekonomik ve kültürel İlişki kurmasında aşağıdakilerden hangisi en az etkili o l m u ş t u r ? A) B a t ı d a k i g e l i ş m e l e r d e n y a r a r l a n m a y a başlaması B) Açık ve sıcak denizlere ulaşmak istemesi C) Hıristiyanlığın O r t o d o k s m e z h e b i n d e n olması D) Ü l k e d e m e r k e z i bir y ö n e t i m i g e r ç e k leştirmesi E) Avrupa'nın büyük devletleri arasında yer alması Çözüm: Rusya'nın b a ş ı n a 17.

A. Eski Yunan ve Roma antik eser­ lerinin incelenmesi sonucu o eserlerden et­ kilenen ve onlar gibi yaşamaya çalışan çok sayıda düşünür yetişti. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisinde. Fakat soruda en çok etkileyen sorulduğu için bunlar cevap olamazlar. A. II. kültürel ve siyasi gelişmelere neden olmuştur. bu malın Avrupa'da pahalıya satılmasına neden oluyordu. E seçeneğinde verilen Coğrafi Keşifler ise O s m a n l ı D e v l e t i ile b i r l i k t e V e n e d i k v e Ceneviz'in de olumsuz yönde etkilemesine n e d e n o l d u . Cevap E 16. ÖSS 1992 1 5 . Matbaanın bulunması. B u n a karşılık İ s p a n y a v e Portekiz sömürgeci olmaya başladılar. III. Coğrafya Keşifleri denildiği zaman hemen aklımıza gelen şey yeni yolların (İpek ve Baharat) aranmasıdır. Cevap C Pusulanın b u l u n m a s ı .D v e E seçenekleri ise Rönesans'ın İtalya'da başla­ masına ortam hazırlamışlardır. B.C ve D seçenekleri. Aynı zamanda öğretici bir özellik taşıyor. Yeniçağ başlarında Avrupa'da g ö r ü l e n . Sömürgecilik yarışı İle matbaa'nın bulunması ve eski eserlerin ince­ lenmesi olayları arasında bir ilişki yoktur. Bu durum. Coğrafya Keşifleri. Cevap C Çözüm: Yeniçağda Avrupa Seçeneklerde görülen olayların bütünü Yeniçağ başlarında meydana gelmiştir. Kavimler G ö ç ü ve Ulusçuluk akımları Yeniçağ'da olmadıkları için cevap olamazlar. Çeldirici seçenek yok g i b i .Yeniçağ başlarında A v r u p a l ı l a r ı aşağıdakilerden hangisine yöneltmiştir? A) Asya ülkeleri ile doğrudan ticaret yapma yollarını aramaya B) Asya'dan Avrupa'ya göçleri engellemeye C) Asya ülkeleri ile siyasi ilişkileri başlatmaya D) Temel ihtiyaç maddelerini değiştirmeye E) Tüketim mallarının dağıtımını sınırlandır­ maya . Bu ü ç olay d a h a ç o k R ö n e s a n s ' ı n m e y d a n a gelmesinde etkili olmuştur. İspanya ve Portekiz'in gelir kaynaklarını artırmalarında ve s ö m ü r g e c i birer devlet olmalarında etkili o l m u ş t u r ? A) B) C) D) E) Matbaanın bulunması Barutun kullanılması Rönesans Hareketleri Reform Hareketleri Coğrafya Keşifleri Ortaçağda Hindistan ve Çin'den Avrupa'ya gelen malların çok el değiştirmesi. Bu olayların ekonomik bir sonuçları yoktur. Cevap C 17.54 Çözüm: İtalya'da Rönesans. Hümanist hareketi başlatan düşünürler pozitif düşünceyi yay­ dılar. ÖSS 1990 Yeniçağda g ö r ü l e n aşağıdaki gelişmeler­ d e n hangisi. A. ilk defa edebiyat alanın­ da başladı. Oluşan ortam Rönesans'ın İtalya'da b a ş l a m a s ı n d a e t k i l i o l d u . gelişmelerin üçü de etkili olmuştur? A) B) C) D) E) Pusulanın bulunması Kavimler Göçü Rönesans Hareketleri Sömürgecilik yarışı Ulusçuluk akımları Çözüm: Çözüm: G ö r d ü ğ ü n ü z gibi çok kolay bir soru. 1 4 .B. D ve E seçenekleri ise Coğrafi Keşifler­ in sonucunu oluşturmaktadır. Eski anıt ve eserlerin İncelenerek bunlar­ dan yararlanılması. ÖYS 1988 Aşağıdakilerden hangisi Coğrafya Keşif lerini başlatan n e d e n l e r d e n biridir? A) İspanya ve Portekiz'in geniş s ö m ü r g e İmparatorlukları kurmaları B) Atlas Okyanusu kıyılarındaki bazı liman şehirlerinin önem kazanması C) Yeni İpek ve Baharat yollarının aranması D) Avrupa'da düşünce hayatında değişiklik­ ler görülmesi E) Doğu-Batı ülkeleri arasında siyasi ilişki­ lerin başlaması I.B.

aşağıdakilerin hangisin de etkili olmuştur? A) Toplumlarda sınıfların oluşması B) Şehir devletlerinin zenginleşmesi C) Katolik Kilisesi'ne olan bağlılığın sarsıl­ ması D) Hıristiyanlıkta ilk mezheblerin ortaya çık­ ması E) Krallıkların yetkisinin giderek artması Çözüm: Cevap C Rönesans. Şehir devletleri ilk çağda bulunduğu için bunun da Rönesans' la ilgisi yoktur. sonuçta Coğrafya Keşifleri başlamıştır. Skolastik d ü ş ü n c e y e r i n e akıl. Böylece Venedik. ' Cevap E Avrupalılar Haçlı Seferleriyle İpek ve Baharat Yollarının kontrolünü ele geçiremeyince bun­ dan sonra devamlı olarak bu yollara sahip olmaya yönelik bir politika izlediler. ÖSS 1992 Avrupa'da R ö n e s a n s hareketleriyle özgür düşüncenin yayılması ve b i l i m s e l araştır­ maların yapılması. Ceneviz ve Osmanlı Devleti yeni î'den Avrupa'ya irmesi. D ve E seçenekleri cevap olamazlar. E s e ç e n e ğ i ise T ü r k l e r i n A v r u p a ' y a geçişi Haçlı Seferleri'nden sonra olduğu için b u n u n l a d a ilgisi y o k t u r . ia Avrupalıları ineltm iştir? an ticaret yapma £i engellemeye lileri başlatmaya (değiştirmeye imi sınırlandır- . Avrupa'yı etkisi altına alan Katolik Kilisesi özgür düşüncenin yayılması İle eski otoritesini kaybetmeye başladı. B. ÖYS 1993 Baharat ve İpeği Uzak Doğu'dan Avrupa'ya taşımada kullanılan yolların değişmesi. D ve E s e ç e n e k l e r i g ö r ü l d ü ğ ü g i b i eksik ve yanlış y o r u m l a r i ç e r d i k l e r i n d e n cevap olamazlar. kültürel ve siyasi ^ur. Y e n i ç a ğ ülen. Bu d u r u m A v r u p a l ı l a r ı A s y a ü l k e l e r i ile d o ğ r u d a n ticarete yöneltmiş. Türkler'in Mısır ve İstanbul'u atmalarından sonra yollar tamamen Türkler'in kontrolüne girdi. Bu ıs'ın meydana 2 0 . Batılılar'ın Uzak Doğu'dan Avrupa'ya ulaşan yollara yeni alternatifler bulmalarıyla İpek ve Baharat yolu el değiştirdi. Bu olayların tur. d e n e y ve gözlem yani pozitif düşünceyi gerçekleştire­ rek kilise v e ç e v r e s i n e k a r ş ı b i r c e p h e almıştır. 1 9 . aşağıdaki devletlerden hangisinin ekonomi sini olumsuz yönde etkilemiştir? A) Osmanlı Devleti B) İhşitoğulları Devleti C) Büyük Selçuklu Devleti D) Altınordu Devleti E) Tulunoğulları Devleti Çözüm: Ticaret yolları genellikle Venedik. B seçeneği Kudüs'ün Müslü­ manların elinde bulunması Haçlı Seferleri için önemli bir nedendi. A seçeneği Yeniçağ'da önemli bir gelişme o l d u ğ u n d a n Haçlı Seferleri ile ilgisi yoktur. Kralların yetkisi nin artması da topun kullanılmasıyla ilgili ol­ duğundan A. güzel sanatlar ve mimaride g ö r ü l e n büyük bir yenilik ve g e l i ş m e h a r e k e t i d i r . jtğrafi Keşifler ise ikte V e n e d i k ve ^ıde etkilemesine }ilık İspanya ve ^başladılar. R ö n e s a n s bilimsel bir hareket o l d u ğ u için sosyal sınıflarla bir ilgisi yoktur. Cevap C yenerek bunlarol muştur? 18. Önceki soruları hatır­ larsanız A v r u p a ' n ı n g ü n ü m ü z e kadar en büyük olayının ekonomik kaynaklı olduğunu g ö r ü r s ü n ü z . D seçeneği Şövalyeler d ö n e m i t o p u n kulanılmasıyla sona ermiş dolayısıyla bununda Keşiflerle bir ilgisi yok­ t u r . Ceneviz ve Müslümanların elinde bulunuyordu. ÖYS 1992 Haçlı S e f e r l e r i v e C o ğ r a f y a K e ş i f l e r i ' n i n başlamasında ortak etken aşağıdakilerden hangisidir? A) Gemicilikte yeni buluşların yapılması B) Kutsal şehir K u d ü s ' ü n Müslümanların elinde olması C) Avrupalıların Doğu'nun zenginliklerinden yararlanmak istemesi D) Şövalyelerin macera peşinde koşması E) Türklerin Avrupa'ya geçmesinin önlenme­ ye çalışılması Çözüm: O r t a ç a ğ ile Yeniçağın iki ö n e m l i olayının ortak nedeni sorulmuş. ilk olarak İtalya'da başlayan ede­ biyat.(eniçağ'da Avrupa Yeniçağ'da Avrupa 55 Çözüm: Havların b ü t ü n ü na gelmiştir. İlk mezheplerde Ortaçağ'ın başlarında ortaya çıkmıştır. Cevap C ı/imler Göçü ve da olmadıkları irgecilik yarışı ile [i eserlerin inceilişki yoktur. Yapılan b ü t ü n savaşların temelinde gelir kaynaklarını artırma düşün cesi vardır. C.Çünkü d o ğ u n u n mallarının Avrupa'ya kadar gelişi sırasında birçok el değiştirmesi y ü z ü n d e n çok pahalıya mal o l u y o r d u . bu malın n oluyordu. B. Cevap A isinde. G ö r ü l d ü ğ ü g i b i sadece doğunun zenginliğinden yararlanma bu İki olayın ortak nedenidir. B u n u n d a Coğrafi Keşiflerle ilgisi yok.

B. Kavimler G ö ç ü ' d e Ortaçağ başlarında olduğundan cevap ola­ mazlar. Sınıflar soylular. A. P r e n s k a b u l e t m i y o r s a başka mezhebe girmek mümkün değildir. Derebeylik.56 yollardan olumsuz yönde etkilendiler. Avrupa'da Özellikle A l m a n y a ' d a i n a n ç ö z g ü r l ü ğ ü Otuzyıl Savaşlan'ndan sonra 1648 Vvestfatya barışıy­ la tam olarak sağlanmıştır. burjuvalar ve köylülerden oluşurdu. Bu d u r u m aşağıdakilerden hangisinin bir kanıtı olamaz? A) Din savaşlarının devam ettiğinin B) Prenslerin siyasi üstünlüklerinin olduğu­ nun C) Hıristiyanlığın mezheplere ayrıldığının D) İnanç özgürlüğünün benimsendiğinin E) Savaşan tarafların anlaştığının Çözüm: 1555 yılında yapılan Ogsburg Barışıyla halk prenslerin kabul ettiği mezhebe girebilecek­ lerdir. gelir düzeyine göre vergilendirilmeşinin D) Siyasi yapının güçlü bir merkeziyetçiliğe dayanmasının E) M i l l i b i r d e v l e t a n l a y ı ş ı n ı n e g e m e n olmasının j i | . R ö n e s a n s v e Reform ise gelişmeyi engelleyici faktörleri ortadan kaldırarak Avrupa'nın sosyal yapısını değiştirmiştir. prenslerin kabul ettiği mezhebe girmek zorunda bırakılmıştır. Bu da gösteriyorki Fransa'da sınıflar farklı haklara sahip idiler. Ç ü n k ü s o r u d a verilen olaylar Yeniçağ başlarında meydana gelmiştir. Cevap D 2 2 . g e l i ş e n e k o n o m i k hayatı elinde tutan bujuvalar bütün vergi y ü k ü n ü taşırlar ama yönetime katılamazlardı. B.C ve E seçenekleri Ogsburg Barışı'nın getirdiği bir d u r u m d u r . Laiklik o l m a d ı ğ ı n d a n . Dolayısıyla Laiklik tam hakim değildir. ÖSS 1995 Yeniçağ başlarında Fransa'da soylular ve papazlar devleti yönetirler ama vergi bile ver­ mezlerdi. Keşifler. gibi Türk. Ortaçağ'ın başlarında. rahipler. burjuvalar ise vergi verdikleri halde devleti yönetme hakkından mahrum kalıyorlardı.D ve E seçeneklerini incelediğinizde s o r u d a verilen a ç ı k l a m a l a r l a bir ilgisinin olmadığını görmekteyiz.C. Cevap A Fransa'da halk sınıflara ayrılmıştı. Soruda da belirtildiği gibi soylular ve d i n adamları devleti yönettikleri halde vergi vermiyor. Bundan dolayı cevap olamazlar. Avrupa'yı ekono­ mik y ö n d e n c a n l a n d ı r m ı ş .İslam devletleri zaten ipek ve Baharat yollarının el değiştirmesi sırasında tarih sahnesinden çoktan çekilmişlerdi. Oysa. şehir devletleri İlkçağ'da tek tan­ rılı dinler O r t a ç a ğ ' d a . Fransa'daki bu d u r u m aşağıdakilerden hangisininin bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Sınıfların farklı haklara sahip olmasının B) Devlet yapısının ekonomik yönden güçlü olmasının C) Halkın. Özgürlük yoktur. Rönesans ve Reform birbiri­ ni takip eden ve bugünkü Avrupa'nın ekonomik ve sosyal şekillenmesini sağlayan üç önemli olaydır. İhşitler (935-969) Selçuklular (1040-1157) Altınordu (1241-1502)ve Tulunoğulları (868905). ÖYS 1995 Almanya'da Protestanlar!a Katoliklerin müca­ delesi s o n u n d a yapılan O g s b u r g Barışıyla halk. ÖYS 1994 Coğrafya keşifleri Rönesans Hareketleri Reform Hareketleri Aşağıdakilerden hangisi bu üç gelişmenin sonuçlarından b i r i d i r ? A) Sosyal yapının ve düşüncenin değişmesi B) Derebeylik rejimine geçilmesi C) Şehir devletlerinin kurulması D) Tek tanrılı dini inanışların ortaya çıkması E) Kavimler göçünün başlaması Çözüm: Coğrafi Keşifler. Cevap A j Çözüm: Yeniçağ'da Avrupa 2 1 . inanç özgürlüğü de y o k t u r . Cevap A 2 3 .

Osman ve Eli. devlet düzeninde bazı değişiklikler yapmaya çalıştıkları için. Abdülaziz ve II. BOLÜM 11 1981 -1995 ÖSS . Saray. Devlet memurluklarına kendi İstediği kişi­ leri atayacaktır. Bu kötü anlayış. D u r a k l a m a Dönemi k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %2. II.826 oranındadır.067 % 2. Diğer seçenekler ise yanlış v e e k s i k y o r u m l a r i ç e r d i k l e r i n d e n cevap olamazlar.DURAKLAMA DÖNEMI 1. Yenilik taraflarının güçlenmesi devletin i ç i n d e b u l u n d u ğ u kritik şartların etkisiyle oluşmuştur. düzeni korumaya çalıştığı D) Osmanlı Devleti'nin Avrupa'dan etkilen­ mediği E) Padişahların anayasal düzeni benimse­ dikleri Çözüm: Osmanlı Devleti'nde değişik zamanlarda bazı padişahlar yenilik yapacakları ve yaptık­ ları i ç i n h e m t a h t t a n i n d i r i l m i ş h e m d e Öldürülmüşlerdir. zamanla yenilik taraftarlarının güçlenmesiyle değişme­ ye başlamıştır. IV. Reform amacıyla sadrazamlığa getirilen Köprülü Mehmet Paşanın bu istek­ l e r i n d e n O'nun nasıl bir amaç g ü t t ü ğ ü anlaşılmaktadır? A) Yeni bir bağımsız devlet kurmak B) Halk iradesine dayanan bir hükümet kur­ mak C) İstediklerini yapabileceği bir ortam hazır­ lamak D) Yakınlarına devlet kapısında iş sağlamak E) Saltanatı eline geçirmek 240 326 566 16 1981 ." Yalnız b u b i l g i l e r e d a y a n a r a k . Cevap A Toplam Okan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sau sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 1 2 2 1 - 1 2 1 2 3 - 1 - 1 1 6 1 1 1 1 10 1 1 2. savunması alındıktan sonra karar verilecektir. . D e v l e t i ş l e r i y l e i l g i l i o l a r a k S a r a y a sunulan herşey kabul edilecektir. Abdülhamit dönemine kadar geçen süre içinde nasıl bir d e ğ i ş m e o l d u ğ u söylenebilir? A) Yenilik taraflarının güçlendiği B) Padişahların devleti İyi yönetemedikleri C) Halkın. I. O s m a n döneminden II. Selim.OYS SORULARI ANALİZİ YILLAI Û G ÖSS ÖYS Toplam ÖSS-1981 "Osmanlı tarihinde II. Kendi hakkında bir şikayet o l d u ğ u n d a . I I .5 % 3. İli.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . devlet işlerine karışmayacaktır. ÖYS-1982 Köprülü Mehmet Paşa sadrazamlığa getirilirken Saraydan şunları istemiştir. Abdülhamit ise d e v l e t d ü z e n i n d e y a p ı l m a k İ s t e n e n değişikliklere karşı oldukları için tahtlarından indirilmişlerdir.

Cevap B .yüzyılda d o ğ d u ğ u n d a n dolayı hedef olarak hep bir önceki yüzyılın şartlarına ulaş­ mak arzusu vardı.1 9 8 5 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i .yüzyılda devletin içinde bulunduğu sorunlara çözüm getirmek için ıslahat yapmışlardır.58 Çözüm: Köprülü Mehmet Paşa. ÖSS-1985 Duraklama Dönemi XVII. Köprülü. Bu dönemde rüşvet ve İltimas yaygınlaşmış. ve E s e ç e n e k l e r i e k s i k ve i l g i s i z y o r u m l a r içerdiğinden cevap olamazlar. D seçeneğinde verilen yakın­ larına iş bulmadan ziyade tanıdıklarına görev vermeyi amaçlamıştır.B ve E s e ç e n e k l e r i O s m a n l ı Devleti'nin dağılma d ö n e m i n d e ortaya çıkan gelişme­ lerdir. II. Bu d u r u m ülke içinde bazılarının fırsatları d e ğ e r l e n d i r e r e k isyan e t m e l e r i n e n e d e n oldu. Uzun süren ve başarısızlıkla sonuçlanan savaşlara girilmiştir. bu sorunların XVII. İlk ıslahat düşünce­ si 17. Devlet dairelerinde rüşvet ve haksızlık yaygınlaşmıştır. Durum her geçen gün kötüleşmeye başladı. A. Kanuni. C. III. 1520-1566 yıllarına Kanuni. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'nda. Özellikle Padişahların 17. M u r a t v e K ö p r ü l ü l e r i n yaptıkları yeniliklerin özelliği değildir? A) Kuvvete ve şiddete başvurma B) Orduyu disiplin altına alma C) Eyaletlerdeki güvenliği sağlama D) Avrupa'daki gelişmelerden yararlanma E) Yönetime canlılık getirme Çözüm: IV. IV. D) Birbirine b e n z e y e n p a d i ş a h isimlerinin karıştırılmaması önemli sayılmıştır. y ü z y ı l d a o r t a y a ç ı k a n b i r s o n u c u olarak kabul edilebilir? A) Islahat hareketlerinin hızlanması B) İç ayaklanmaların artması C) Anayasal yönetime geçilmesi D) Yeni ekonomik önlemler alınması E) Batı ile diplomatik İlişkiler kurulması Çözüm: S o r u d a verilen bu üç ö n e m l i o l u m s u z l u k hem devlet hem de t o p l u m s a l hayatı etkilemeye başladı. Çözüm: Yavuz. A seçeneği B seçeneğinin bir sonucudur. buna karşılık olarak saraydan bazı isteklerde bulunmuştur. 1564-1579 yıllarına Sokullu.Murat ve Köprülüler 17. A. B u d u r u m l a r a bakarak Osmanlı t a r i h i n d e k i d ö n e m l e r i n adlandırılmasında nasıl bir y o l izlendiği söylenebilir? A) D ö n e m l e r i n Önemli olayları göz ö n ü n e alınmıştır B) O yıllarda tarihin akışında rol o y n a y a n kişilere bakılmıştır C) Dönemler. Padişahların çoğu başarısız olmuştur. III.1 9 8 4 Osmanlı İmparatorluğu'nda I. IV. Aşağıdakilerden hangisi. I. II. ÖYS . 1656-1691 yıllarına Köprülüler dönemi denmiştir. Köprülüler ve Fatih gibi kişiler yaşadıkları d ö n e m d e tarihin akışında önemli rol oynamışlardır.C D ve E seçenekleri İse 19. ÖSS . Cevap C 4. Mehmet'ten bazı isteklerde bulunmuştur. D.yüzyılda ortaya çıkan gelişmeler o l d u ğ u n d a n cevap olamazlar. 5.yüzyılda başarısız o l m a l a r ı merkezi otoritenin bozulması sonucunu doğurdu. 1512-1520 yıllarına Yavuz. Cevap B 3. Bundan dolayı cevap olamaz. devlet y ö n e t i m i n d e en uzun kalanlara göre adlandırılmıştır. isyanlar artmış bundan dolayı göreve g e l e n l e r d e başarılı olamamışlardı. E) En yaşlı devlet adamının ismi esas alın­ mıştır. Bundan dolayı Köprülü istediklerini yapabile­ ceği bir ortam hazırlamak İçin IV. Osmanlı Devleti'nin b u n a l ı m l ı bir d ö n e m i n d e g ö r e v e g e l m i ş . Bu d ö n e m ­ lerde olayların tarihi etkilemesi yerine bu şahıslar olayları etkilemişlerdir. Sokullu. Kısa bir zaman içinde hem merkezde h e m d e t a ş r a d a isyanlar y a y g ı n l a ş m a y a başladı.

Avrupa'daki gelişmelerden yarar­ lanma ilk olarak 18. kuvvete dayanarak bozulan düzeni tekrar k u r m a k isteyen devlet adamı IV. E seçeneğinde verilen dinsel etkinin ağırlığını artırması olayı 16. İdari.Duraklama Dönemi 8. ÖYS . Belgrat antlaşması Bu antlaşmalar aşağıdaki devletlerden hangisiyle yapılmıştır? A) İran B) Rusya C) Avusturya E) Hollanda A.yüzyılda başlar. XVII.yüzyıl Osmanlı Devletİ'nde duraklamanın bütün boyutlarıyla hissedildiği bir dönemdir. D ve E seçenekleri duraklamaya n e d e n o l a n dış n e d e n l e r i o l u ş t u r u r k e n A seçeneği ise bir iç nedendir. çeşitli milletlerden ve dinlerden kişiler bulunması B) Yeni ticaret yollarının keşfi C) Avrupa'nın bilim ve teknikte ilerlemesi D) Avrupa Hıristİyanları'nın Osmanlılara. S e l i m .C.1 9 8 6 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin. yüzyılda Osmanlı ülkesinde idari. Cevap A . Selim C) Abdülmecit B) II. B. P a s a r o f ç a 1718 v e Belgrat Antlaşması da 1739'da Avusturya ile yapılmıştır. 59 ÖYS-1987 Osmanlı İmparatorlğu'nun yapmış o l d u ğ u antlaşmalardan bazıları şunlardır: I. Bu farklı yapı­ daki topluluğu uzun bir süre memnun etmek mümkün değildi.Murat'tır.yüzyılda Hilafetin Osmanlılara geçmesiyle meydana gelmiş bir olaydır. Murat ve Genç Osman Yeniçeri Ocağını kaldırma teşebbüsü sonucu öldürüldüğünden. dinsel etkinin ağırlığını artır­ ması Çözüm: 17. Zitvatorok Antlaşması II. Dinsel etki 17. C ve E seçenekleri devlete eski can­ lılığı getirmek için başvurulan yöntemlerdi. Murat Çözüm: Osmanlı Devletİ'nde bozulan düzenin tekrar kurulmaya çalışılması 17. Bu yapı devletin eski g ü c ü n ü n azda olsa zayıflamasıyla birlikte aleyhine bozulmaya başladı.askeri ve mali bozukluklar A. Cevap E 7. I I . Bu d ö n e m d e hiçbir zaman devletin batının gerisinde kaldığı şeklinde bir anlayış ortaya çıkmadı. Rusya ve Avusturya ile ilişkide b u l u n m u ş t u r . I I I . bir­ likte karşı koyması E) İmparatorluğun doğal sınırlara ulaşması E) IV. Osmanlı Devleti'nin batıya ilerlemesi Avusturya ile d o ğ u y a iler­ lemesi ise İran ile devamlı şekilde sorun doğurmuştur. Seçeneklere bakıldığı z a m a n 17. 17 ve 18. Cevap D 6. Cevap E Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i ' n i n d u r a k l a m a s ı n d a iki ö n e m l i n e d e n vardır: İ ç n e d e n l e r v e dış nedenler. yüzyıldan itibaren zaman zaman yönetimdeki etkinliğini yitirmeye başlamıştır. Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n u n d u r a k l a m a s ı n a y o l a ç a n ic.B. M a h m u t v e A b d ü l m e c i t ise 19. Osmanlı Devleti fetihlerin de etkisiyle çok değişik ulus ve din­ l e r d e n o l u ş a n k a r m a ş ı k v e k o m l e k s bir y a p ı y a s a h i p o l d u . ÖSS-1988 Aşağıdakilerden hangisi. Mahmut D) Genç Osman D) İngiltere Çözüm: Z i t v a t o r u k 1 6 0 6 ' d a . ve D seçeneklerinin bir sonucudur.yüzyılın bir özelliği değildir.yüzyıiın devlet adamlarıdır.yüzyılda yaşamış iki devlet adamını görürüz: IV. yüzyılda başladığından D seçeneği 17. Pasarofça Antlaşması III. yüzyıllarda Osmanlı devleti en çok İran. ÖSS-1987 Osmanlı ülkesinde bozulan düzeni kuvvete dayanarak t e k r a r k u r m a y a ç a l ı ş m ı ş o l a n devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir? A) III. askeri ve mali bozuklukların ortaya çıkmasıyla d o ğ r u d a n bir ilgisi yoktur? A) Ülkede iç isyanların çıkması B) Gelir kaynaklarının giderek azalması C) Yetkisiz kişilerin devlet işlerine karışması D) Yeniçerilerin yönetimde etkili hale gelmesi E) Yönetimde. Cevap C 9. nedenlerden biridir? A) Ülkede.

devlet o t o r i ­ tesini yeniden k u r m a k amacıyla izledikleri ortak yol aşağıda kilerden hangisidir? A) Maliyeyi düzeltmeye çalışma B) Kanun ve nizamları değiştirme C) İ s y a n l a r ı . D ve E seçeneği ise Genç Osman tarafından yapılmak istenmiştir. Cevap A [ ÖSS-1992 D u r a k l a m a d ö n e m i n d e . Kuyucu Murat.yüzyılda devlet adamlarının en önemli amacı devletin eski gücüne yeniden kazandırılması idi. a s k e r l i k l e ilgisi olmayanların Yeniçeri Ocağı'na alınmasıyla devletten maaş alan yeniçeri sayısı artmış. yüzyılda Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n u n bütçe açığını kapatmak için Tarhuncu A h m e t Paşa a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i yapmıştır? A) Saray masraflarını kısmıştır B) Ayarı düşük paralan ortadan kaldırmıştır C) Ulufeleri kısmıştır D) Lüks inşaatları durdurmuştur E) Dışarıdan borç para almıştır Çözüm: Tarhuncu Ahmet Paşa 1652 yılında göreve getirildikten sonra ilk olarak devletin gelir ve giderlerini ortaya koydu. Cevap A ' i j . yüzyılda yapılanlarıdır. Barışı. ayrıca. ÖYS-1991 Osmanlı Devleti'nde Avusturya ve İran ile yaptığı savaşların uzaması ve halktan yeni vergiler alması. Bu amaçla devlet otoritesinin kuvvetlendirilmesi gerekirdi. Yapılan savaşlar her yönüyle halkı zor durumda bıraktı. bun­ dan yararlanan Celaliler Anadolu genelinde isyanlarını genişlettiler. 1 1 . tımar s i s t e m i n i n bozulmasıyla da k ö y l ü t o p r a ğ ı n ı b ı r a k a r a k ş e h i r l e r e göç etmek zorunda kalmıştır.soruların aynısıdır. Vergilerin artırılması bu durumu iyice körükledi. Ö Y S . elde edilen gelire göre gruplara ayrılması E) El sanatlarında gelişme olması Çözüm: Yeniçeri Ocağı'nın sayısı usulsüzlükler sonu­ cu artınca devletten maaş alan asker sayısı artmış bu da doğrudan devletin mali yapısını olumsuz yönde etkile m işti r. k o r k u t m a ve ş i d d e t y o l u y l a Önlemeye çalışma Uf Yeniçeri Ocağını kaldırmayı deneme E) Saraydaki kadınların etkinliğini engelleme Çözüm: 5 ve 7. Cevap C 12.IV. B seçeneği 19. aşağıdaki olaylardan hangisinin nedenleri olarak kabul edilmek­ tedir? A) Kabakçı Mustafa isyanı'nın başlaması B) Celali İsyanlarının genişlemesi C) Kavalalı M e h m e t Ali Paşa'nın ayaklan­ ması D) 31 Mart Olayı'nın başlaması E) Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması Çözüm: Osmanlı Devleti'nin A v u s t u r y a ve İran ile yaptığı savaşların en önemlisi 17.C ve E seçenekleri 19. Murat ve Köprülü Mehmet Paşa'nın. Diğer seçeneklerde buna yakın bir bilgi yoktur. yüzyılda ortaya çıkmış. huzuru ve emniyeti bozanlara karşı devlet acımasız olmuştur. Aşağıdakilerin hangisinde. ÖYS . yüzyılda meydana geldiğinden cevap olamazlar. Ortaya çıkan tablo masrafların gelirden fazla o l d u ğ u şeklinde idi. Cevap B 1 j | 13. y ü z y ı l d a . Murat ve Köprülü Mehmet Paşa gibi devlet adamları isyanları korku ve şid­ det y o l u y l a bastırmayı esas politika k a b u l etmişlerdir. IV. yüzyılda Kuyucu Murat Paşa.Ttm ar sisteminin bozulmasıyla da hem vergiler hem de üretim düşmüş bu da ekonomik yapıyı etkilemiştir.1988 XVII. Tarhuncu büyük bir cesaretle saray masraflarını kıstı ve kendi adıyla anılan Tarhuncu bütçesini hazırladı.ÖÜ Duraklama Dönemi 10. Seçeneklere baktığımızda sadece A seçeneği e k o n o m i ile ilgilidir. A. Bu iki devlete karşı yapılan s a v a ş l a r ı n u z a m a s ı b e r a b e r i n d e bazı sıkınıtılar da getirdi. A seçeneği Tarhuncu Ahmet Paşa tarafından. B u n d a n dolayı yapılacak tek şey olan saray masraflarını ve Valide Sultanın istekleri­ ni sınırlamaktı.17. D s e ç e n e ğ i d e 2 0 .bu İki durumun da önemli birer rolü vardır? A) Ülke ekonomisinin bozulması B) Eğitime önem verilmesi C) Dış ülkelerle diplomatik ilişkiler kurulması D) Toprağın.1 9 8 8 XVII.

Görüldüğü gibi tarihsel olarakta sorunun cevabı D seçeneğidir. Ö Y S . Aşağıdakilerden h a n g i s i b u k u ş a t m a n ı n sonuçlarından biri değildir? A) Sadrazamlık makamında değişiklik yapıl­ ması B) Podolya'nın elden çıkması C) Celali isyanlarının başlaması D) Kutsal İttİfak'ın kurulması E) Rusya'nın Karadeniz'de üs kazanması . dışarıdan borç para alınması 1854'de. i . yüzyılda O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a tarımsal üre­ t i m i n azalmasına yol açmıştır? A) Kapitülasyonların genişletilmesi B) Dışarıdan borç para alması C) Düyun-u Umumiye'nin kurulması D) Tımar sisteminin bozulması E) Nüfusun artması Çözüm: Osmanlı Devleti'nde tarımın temeli tımar sis­ t e m i n e d a y a n m a k t a d ı r . II. ÖSS . Kapitülasyonların genişletilmesi 1578'de. A. Karadeniz'de üs kurmuştur.1 9 9 5 Çözüm: Soruda çok açık belirtildiği gibi 16. Podolya k a y b e d i l m i ş ve d a h a da Önemlisi Rusya.yüzyılın sonlarına doğru yapıldığı için bu olayın sonucu olamaz. Cevap D Aşağıd akil e r d e n h a n g i s i .yüzyılın başlarında meydana gelmiş bir olay o l d u ğ u n d a n .Duraklama Dönemi Çözüm: 67 14.C.1 9 9 3 XVI. Cevap D 15. Bu durum Osmanlı Devleti'nde aşağıda kilerden hagisinin bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Ç e ş i t l i a l a n l a r d a b i l i m s e l ç a l ı ş m a l a r yapıldığının BJToplumda bilim adamlarına büyük hayranlık duyulduğunun C) Bilimsel a l a n l a r d a ö n e m l i b u l u ş l a r yapıldığının D) Bilimsel çalışmanın. Duyun-u U m u m i y e ' n i n kurulması 1881'de olmuştur. Cevap C 16. ÖYS-1994 Osmanlılar Viyana'yı 1683 yılında ikinci kez kuşatmışlar ancak alamamışlardır. toplumun bazı kes­ imlerince desteklenmediğinin E) Bilime önem verildiği halde sanata önem verilmediğinin i Macarlar'ın yardım istemesi üzerine M e r z i f o n l u Kara M u s t a f a Paşa O s m a n l ı D e v l e t i ' n i eski g ü c ü n e k a v u ş t u r m a k için Avusturya'ya karşı zafer kazanmak amacıyla V i y a n a ' y ı k u ş a t t ı .ancak bu rasathane zamanın şeyhülislamının isteği üzerine yıktırılmıştır. Osmanlı Devlet'inde bilim­ sel çalışmalara t o p l u m u n bazı k e s i m l e r i destek verirken bazı kesimleri de destek ver­ memiştir. Tımar s i s t e m i n i n bozulması ile tarımsal üretimde buna bağlı olarak azalmıştır. Kuşatmanın başarısızlığa uğramasıyla birlik­ t e A v r u p a ' d a K u t s a l İttifak k u r u l m u ş . M e r z i f o n l u g ö r e v d e n alınmış. yüzyılda bilimsel çalışmalara Osmanlı hükümeti izinverdiği halde ş e y h ü l i s l a m dini b a h a n e ederek akla ve bilime karşı çıkmış ve önemli çalışmalara son verilmiştir. C s e ç e n e ğ i n d e g ö r ü l e n C e l a l i İsyanları 17. ve E seçenekleri ise eksik ya da ilgi­ siz bir yorum içermektedirler. B. Buradan şöyle bir sonuca varılabilir.yüzyılda yaşayan Osmanlı astronomi bil­ ginlerinden Takiyyüddin Mehmet.Viyana Kuşatması ise 17. Bundan dolayı cevap olamazlar. hükümet­ ten aldığı izinle T o p h a n e ' d e yeni bir rasathane kurulmasını sağlamış. XVII. f a k a t başarılı o l m a d ı .

Doğal olarak devletin birim­ lerinde. ÖYS .B. Cevap C ÖSS ÖYS Toplam 5 _l >~ Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1CR/M .harcamaların yönünü değiştir­ mesi C) Toprak kaybının. 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 - 17 18 17 15 16 16 25 25 1 1 1 1 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 2 1 - 1 - 1 1 2 - 1 2 2 1 1 1 - 25 25 25 25 25 26 26 2 1 1 1 1 17 2 1 - 1 - 1 1 13 2. aşağıda­ ki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli olamaz? A) Gerilemenin.18L Y Ü Z Y ı L O L A Y L A R ı V E I S L A H A T L A R B Ö L Ü M H 1981 .D ve E seçeneklerinin meydana gelen olum­ suzlukların sonucu olduğunu görüyoruz. yeni düzenleme­ lerle birlekte çekişmeler başlamıştır. Y ü z y ı l Siyasi Olayları ve Islahatlar konusundan çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda : % 1. yeni önlemler gerektirmesi B) Savaşların.1981 Osmanlı İmparatorluğumun Gerileme Devri'ndeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında.1995 yılları a r a s ı n d a .987 : % 3. İç h e s a p l a ş m a l a r a y o l açması Çözüm: II. C seçeneğinde verilen merkezi otoritenin güçlenmesi ise yanlıştır. V i y a n a kuşatmasının başarısızlıkla sonuçlanması üzerine yapılan Karlofça (1699) ve İstanbul (1700) Antlaşmasıyla ilk kez büyük toprak kayıplarına uğranılmış ve devlet böylece eski gücünü her geçen gün yitiriyordu. 1 8 .ÖYS SORULARI ANALİZİ 1 . Osmanlı uyruğunda olan Orto­ doksların haklarını koruma yetkisinin veril m esi C) Ruslar'ın gerekli gördükleri yerlerde kon­ solosluk açabilmeleri D) Rus H ı r i s t i y a n l a r ı n ı n k u t s a l y e r l e r i serbestçe ziyaret etmeleri E) Eflak.003 oranındadır. Seçenekleri eleme yoluyla incelersek A. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n egemenlik haklarını b e l i r g i n b i r b i ç i m d e z e d e l e y i c i niteliktedir? A) Rus t i c a r e t f i l o s u n a K a r a d e n i z ve Akdeniz'de ticaret yapma hakkı tanınması B) Ruslara.1982 1774 K ü ç ü k K a y n a r c a A n t l a ş m a s ı nın aşağıda verilen hükümlerinden hangisi.666 : % 3. sorunlar çoğalmış.Boğdan ve Baserabya halkına din ve mezhep özgürlüğü verilmesi 240 4 326 566 1981 . merkezi otoriteyi güçlendirmesi D) Değişmelerin.yeni gereksinimler doğur­ ması E) Y e n i l g i l e r i n .1995 ÖSS . . ÖYS .

B u a n l a y ı ş ilk d e f a a ş a ğ ı d a k i d e v i r l e r i n h a n g i s i n d e d e ğ i ş m e y e başlamıştır? A) Lale Devri B) lll.Meşrutiyet Devri Çözüm: Osmanlı Devleti 17. Fakat ilk toprak kaybı ve büyük askeri yenilgiler bu anlayışın değişmesinde etkili o l d u .1 9 8 3 Osmanlı-Rus ilişkileri üzerinde.. ÖYS-1984 Osmanlı Devleti uzun yıllar yabancı ülkelerde sürekli elçilikler kurmayı gerekli görmemiştir. IV. O s m a n l ı Devleti Milliyetçilik akımlarını desteklemektedir. A) l. B.. K a y n a r c a A n t l a ş m a s ı y l a O s m a n l ı Devleti'nin içişlerine karışmaya başlamıştır.C ve D seçenekleri Osmanlı . 1768 de Ruslar'a yenilen Lehliler. O s m a n l ı Devleti'nin ilk kez batıdan etkilenmesiyle birlikte yabancı ülkelerde elçi­ likler kurmayı ve oradaki gelişmeleri takip etmeyi hedeflemişlerdir. Bütün şartlara rağ­ men zor şartlarda kalan toplumlar Osmanlı'ya sığınıyorlarsa b u n u n nedeni Osmanlı'nın bunları koruyabilecek bir g ü ç t e o l d u ğ u n a inanmalarıdır.Her iki devletin Rusya'yla ilişkisi sonucu Osmanlı Devleti savaşa gir­ miştir. D) II. Cevap A Rusya XVIII.yüzyılın sonlarına kadar dışarıya kapalı bir t o p l u m özelliğini devam ettirdi.D ve E seçenekleri batılılaşmada daha büyük ilerlemelerin sağlandığı önemli ısla­ hatlardır. Bu devletlerle girdiği her mücadele Osmanlı-Rus Savaşına neden o l d u . Ruslara yenilen bu devletler korunmak için Osmanlı'ya sığınınca bu da ikili ilişkileri gerginleştirdi. I.IV. ÖYS .Çözüm: Bir ülkenin e g e m e n l i k haklarının zedelen­ mesi o ülkenin içişlerine d o ğ r u d a n ya da dolaylı olarak karışılmasıyla olur. II.A.Ruslarla O s m a n l ı l a r s ü r e k l i s a v a ş halindedir.İşte Rusya 1774 K . iki taraf arasında karşılıklı olarak yapılmış ve savaşı kazanan tarafın d a h a avantajlı o l d u ğ u ve karşılıklı güçler dengesi ö l ç ü s ü n d e yapılan hüküm­ lerdir. Şarl. Cevap B ÖSS .C.III. Çözüm: B) I.1983 1709 da Ruslara yenilen İsveç Kralı XII. III. E) III. Özetle.Karadeniz'e g i r m e s i m ü m k ü n o l m a d ı ğ ı n d a n Baltık kıyılarını h e d e f l e d i .Mahmud Devri D) Tanzimat Devri E) I.D ve E s e ç e n e k l e r i . b a t ı s ı n d a k i ü l k e l e r l e ç a t ı ş m a halindedir. Bu d ö n e m d e Osmanlı Devleti güçlü bir devlettir.IV..yüzyıllar arasındaki değişik zamanlarında çok etkili olmuştur.Seçeneklerde veri­ len ıslahat dönemlerinin ilk önce olanı Lale Devridir (1718-30). R u s y a . Rusya'nın hangi t u t u m u en az etkili olmuştur? A) Balkan Yarımadasını Slavlaştrmaya çalışması B) Açık ve sıcak denizlere çıkmak istemesi C) Orta Asya'ya yayılma siyaseti izlemesi D) Osmanlı ülkesindeki Ortodoksların hak­ larını korumaya çalışması E) Kendini A v r u p a devletlerine kabul ettirmeye çalışması Çözüm: Rusya 17.C.ll. Cevap B . Osmanlı Ortodoksları İstanbul'da yaşayacaklar a m a Rus Çarına bağlı olacaklardı. B seçeneği ise farklıdır. B u r a d a İsveç v e Lehistan'la mücadeleye girdi.B. batısındaki ülkelerle çatışma halindedir" şeklinde bir yargıya ulaşılabilir. Fakat soruda en az etkili olan sorul­ duğu İçin E cevaptır. Osmanlı Devleti güçlü bir devlettir ve "Rusya. Bu olaylara bakarak.Rus ilişkilerinin 17 ile19. Özellikle Osmanlı üzerine yönelerek etkisini artırmaya başladı. 1848 de de Ruslara yenilen Macarlar Osmanlı Devleti'ne sığınmışlardır.. A. yargılarından h a n g i l e r i n e ulaşılabilir? 4. Cevap E 5.III C) II.yüzyıldan i t i b a r e n b ü y ü m e k amacıyla açık d e n i z l e r e ve batıya d o ğ r u devamlı olarak açılmak İstiyordu. E seçeneği de aslında etkili bir olaydır.Selim Devri C) II.yüzyılın sonlarından itibaren büyümeye yönelik aktif bir politika takip etti.Çünkü Rusyanın kendini Avrupa devletlerine kabul ettirmeye çalışması İsveç ve Lehistanın Rusya ile karşı karşıya gelme­ sine neden olur..

M ü h e n d i s h a n e . Batı e ğ i t i m s i s t e m i n d e n etkilenerek XVIII. Lale D e v r i ' n d e ö n e m l i bir g e l i ş m e d a h a o l m u ş . yüzyılda Mühendishane-i Bahri H ü m a y u n . Cevap D 7. Cevap B 9ÖYS . Fakat. 1535 K a p i t ü l a s y o n l a r ı n ı n s ü r e k l i uygulandığı şeklinde yanlış bir bilgi vardır. yüzyılın ilk yarısında birçok devletle savaşmıştır. Değişen den­ gelere göre her padişah döneminde yeniden yenilenmesine imkan veren. Cevap C i I D) Avusturya Çözüm: | . Batı tarzında bir ordu kurmak ve savaşların k a d e r i n i d e ğ i ş t i r m e k i ç i n askeri a l a n d a k i yeniliklere ağırlık verilmiştir. v e r i l e n b a z ı devletlerle hiç ilişki bile k u r u l m a d ı ğ ı n d a n dolayı cevap olamazlar. Bunun sonucu olarak da İran'la savaşa gir­ miştir. i j j . XVIII. İstanbul ve Karlofça A n t l a ş m a l a r ı y l a k a y b e t t i ğ i t o p r a k l a r ı geri almak için. Karlofça ve İstanbul A n t l a ş m a l a r ı y l a kaybettiği t o p r a k l a r ı g e r i alabilmek için XVIII. ve E s e ç e n e k l e r i . Seçeneklerde bu dört devlet yer a l m a d ı ğ ı n d a n dolayı üç devlet olarak aramalıyız.1988 Fransa ile yapılan K a p i t ü l a s y o n l a r l a ilgili anlaşmanın aşağıdaki hükümlerinden hangisi 1740 yılında değiştirilmiştir? A) Fransız ticaret g e m i l e r i n i n Osmanlı sularında serbestçe dolaşacağı B) Osmanlı ülkesindeki Fransızlar'ın inançlarında serbest olacağı C) Türk ticaret gemilerinin Fransız sularında serbestçe dolaşacağı D) Türkiye'de ölen Fransızlar'ın mallarının varislerine verileceği E) Kapitülasyonların.Yüzyıl Olayları ve Islahatlar ÖYS . Venedik ve L e h i s t a n ' a büyük topraklar kaptırmıştır. Meydana gelen yenil­ giler ve toprak kayıpları özellikle askeri alan­ da batı karşısında g e r i kaldığımızı o r t a y a çıkardı.D.B.1 9 8 6 Osmanlı Devleti. Tıbbiye ve Harbiye g i b i okullar açmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu devletlerden birisi değildir? Lehistan İtalya — İtalya Venedik İngiltere Portekiz Lehistan Lehistan Avusturya Sırbistan i A) Rusya B) İngiltere C) Venedik E) İran i Osmanlı Devleti İstanbul 1700. Bu g e l i ş m e l e r O s m a n l ı Devleti'nin h a n g i alanda batılılaşmaya öncelik verdiğini göstermektedir? A) Medrese eğitiminde B) Yönetim şeklinde C) Askeri alanda D) Ekonomik alanda E) Hukuk alanında Çözüm: Soruda verilen okulların tamamı tıbbiye de dahil askeri okullardır.64 18. | 8. Osmanlı Devleti bu politikasını Batı'daki devletler üzerinde tam olarak uygulayamamış bundan dolayı toprak kayıplarını d o ğ r u d a n telafi etmek y o l u n a gitmiştir. j j I Osmanlı Devleti. C .A. ve E seçeneklerinde ki eksiklikleri daha çok XIX. A v u s t u r y a . İngiltere ile 19. hangi devletlerle savaşmıştır? A) Sırbistan B) Fransa C) Hollanda O) Rusya E) Fransa Çözüm: ı 6. anlaşmayı imzalayan hükümdarların d ö n e m i için geçerli ola­ cağı Çözüm: 1535'te Fransa'ya verilen Kapitülasyonların çok Önemli bir h ü k m ü vardı. Doğal olarak topraklarını kaybettiği ülkelerden yeniden bunları geri almak İçin bir fetih politikası takip etmişti. Karlofça (1699) Antlaşmasıyla Avusturya. ÖYS . B .Doğal olarak kaybettiği toprakları yeniden almak istemiştir.1 9 8 7 Osmanlı İmparatorluğu.i Berr-i H ü m a y u n . Osmanlı Devleti. Rusva. A .yüzyıla kadar hiçbir iliş­ ki meydana gelmemiştir. anlaşmayı imza­ layan hükümdarların dönemi için geçerli ola­ cağıdır.Venedik ve Lehistan'a topraklar verirken/istanbul (1700) Antlaşmasıyla da Rusya'ya ilk kez toprak vermişti. Karlofça 1699 Antlaşmalarıyla. yüzyılda. ÖSS-1987 O s m a n l ı Devleti. yüzyılda kabul etmeye başlamıştır.

Cevap E Çözüm: . 1535'te Kapitülasyonlar verilerek bu yakınlık daha da artırılmıştır. ÖYS .D ve E seçenekleri incelendiğinde takip edilen politikanın nedenleri olduğu görülür. Bunu tehlike olarak gören Avrupa Kralları Fransa'ya karşı birleştiler. N a p o l y o n ' u n Mı­ sır'a saldırması üzerine Osmanlı Devleti'ne yardım eden devletlerden biridir? A) İspanya B) Prusya C) Hollanda E) İngiltere j I 12. Bükreş ve Edirne Antlaşmaları hangi devletle imzalanmıştır? A) Prusya B) Avusturya D) Rusya Çözüm: \ j j Yaş 1792'de.1 9 8 9 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u n d a XVII.yüzyılda Osmanlı Devleti Prusya. ÖSS . b e r a b e r i n d e devamlı kayıplar getirmiştir. 19. Fransa bu birliği tek başına yendi. Cevap D 13. Avusturya ve Fransa ile ikili bir ant­ laşma yapmamıştır. Fransa bütün bu gelişmelere rağmen 1798 yılında Mısır'ı Napolyon'un bir politikası sonucu işgal etti. Osmanlı Devleti bunun üzerine bir denge siyaseti izleyerek İngiltere ve Rusya'dan askeri y a r d ı m alarak Fransa'yı Mısır'dan çıkartmıştır.1988 Aşağıdakilerden hangisi.C. İngiltere ile 1 8 0 9 ' d a Kale-i Sultaniye antlaşması yapıldı.yüzyılın s o n l a r ı n d a n itibaren girdiği savaşlardan yıkıldığı tarihe kadar bazı başarılar istisna tutulursa genel­ likle m a ğ l u p o l m u ş t u r . ÖYS-1991 Fransa. Yaş. Cevap E 11. Bükreş1812'de ve Edirne de 1829 yıllarında Osmanlı Devleti ile Rusya a r a s ı n d a yapılmıştır. S a d e c e Rusya ve İngiltere ile ikili antlaş­ maları vardır. 179 8'd e nereyi işgal etmiştir? A) Fas B) Cezayir D) Malta C) Tunus E) Mısır C) İngiltere D) Avusturya Çözüm: E) Fransa Fransa. Zaten A seçeneğinin yapılmasındaki etkenler diğer seçeneklerdir. Bu üç a n t l a ş m a ile ö n e m l i topraklarımız Rusya'nın eline geçmiştir.İngiltere'nin O r t a d o ğ u ve Uzakdo­ ğ u ' d a k i ç ı k a r l a r ı n a e n g e l o l m a k amacıy­ la.İşte Fransızlar b u n u ortadan kaldırmak için 1739 Belgrat Antlaşmalarında Osmanlı Devleti'ni d e s t e k l e y e r e k kapitülasyonların 1740 yılında sürekli hale gelmesi için baskı yapmışlardır. Seçeneklerde sadece İngiltere o l d u ğ u n d a n dolayı doğru cevap budur. Osmanlı Devleti'nin Avrupa'da dostluk ilişkisi kurduğu en eski bir devlettir. | O s m a n l ı Devleti 17. Bu başarısızlıklar devletin imajını olumsuz y ö n d e etkilemiş.yüzyıldan XIX.yüzyılın ilk yarısına kadar yapılan ıslahatlarda askeri alana ağırlık v e r i l m e s i n e y o l açan e t k e n ­ lerden biri değildir? A) Askeri harcamaların hızla artması B) Yeniçeri Ocağı'nın bozulması C) İmparatorluğun toprak kaybetmesi D) İ m p a r a t o r l u ğ u n d a ğ ı l m a t e h l i k e s i y l e karşılaşması E) Devletin uluslararası saygınlığının azal­ ması Çözüm: 1789'da çıkan Fransız İhtilali ile Fransa'da yüzlerce yıllık krallık rejimi yıkılmış.kendisine karşı tepki gösteren devlet­ lerin başında gelen İngiltere'yi sömürge yol­ larında etkisiz hale getirmek için Mısır'ı işgal etti. yerine cumhuriyet rejimi kurulmuştu. Cevap A 10. Cevap E .1 9 9 1 Osmanlı Devleti d ö n e m i n d e . B. Bunlardan dolayı devlet askeri alandaki yeni­ liklere ağırlık vererek k a y b o l a n imajını yeniden sağlamaya başlamıştır. ÖYS .Halbuki anlaşmanın bu önemli h ü k m ü n d e n dolayı 1740 yılına kadar Kanuni dahil yalnızca beş padişah d ö n e m i n d e uygulanmıştır. Fransa. Yani Fransa bu uzun dönemde (1535 -1740) beş kez yeni kapitülasyon daha alabilmiştir.

A. Cevap C 17. ancak Müslüman halkın dini bakımından kendisine bağlı kalmasını Rusya'ya kabul ettirmiştir.Yaş Antlaşmasıyla da topraklarına kat­ tığını ilan etti. yüzyıl ıslahatlarında A v r u p a ' d a n y a r a r l a n m a y o k t u r . Sened-i İttifak ve Vaka-i Hayriye'de II. K a y n a r c a 1 7 7 4 y ı l ı n d a . ÖSS-1993 Osmanlı Devleti Küçük Kaynarca Antlaşması'yla Kırım'ın bağımsızlığını tanımış.Yaş ise 1 7 8 7 .D.74 Osmanlı-Rus Savaşının sonunda yapıldı. Ç ü n k ü batının g e r i s i n d e kaldığını anlaya­ mamıştır. Mahmut dönemlerinde meydana gelmiştir.66 18. yüzyılda başlar. ve E s e ç e n e k l e r i ilgisiz y o r u m l a r içerdiklerinden cevap olamazlar. Bu döneme Nizam-ı Cedit denir. Osmanlı Devleti bu t u t u m u y l a aşağıdakilerden hangisini k o r u m a y a çalışmıştır? A) Kırım'ın Karadeniz ticaretindeki yerini B) Gerçekleştirdiği ıslahat hareketlerini C) Kırım halkıyla kültürel bağlarını D) Ortodoks Kilisesinin saygınlığını E) Rusya İle Kırım arasındaki ilişkileri Çözüm: Osmanlı Devleti 1768. Cevap D B) XVI C) XVII D) XVIII E) XIX .1 9 9 5 O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a askeri eğitim kurumlarının Batı tarzında teşkilatlandırıl­ ması için Avrupalı uzmanlardan yararlanıl­ masına kaçıncı yüzyılda başlanmıştır? A) XV Çözüm: D e v a m l ı s o r u l a n bir s o r u .Selim dönemi­ nin adıdır.1 7 9 2 O s m a n l ı -Rus s a v a ş ı n ı n sonunda yapıldı. ÖYS . ÖYS-1994 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i III. Kırım'ın k a y b ı d i ğ e r toprakların kaybından çok farklıdır.B.74 savaşında Rusya karşısında başarı gösteremeyerek ağır şartlar taşıyan Kaynarca Antlaşmasını imzalamış ve Kırım gibi çok önemli bir bölgenin bağımsız­ lığını k a b u l e t m i ş t i r . 1768. XVII.1992 O s m a n l ı Devleti a ş a ğ ı d a k i a n t l a ş m a l a r ı n hangisiyle Kırım'ın bağımsızlığını tanımak z o r u n d a kalmıştır? E) Vaka-i Hayriye Çözüm: lll.Selim dönemi (1789 -1807) yılları arasıdır. Ö Y S . Kaynarca ile Kırım'ın bağımsızlığını sağlayan Rusya. Çünkü ilk o l a r a k h a l k ı M ü s l ü m a n o l a n bir t o p r a k k a y b e d i l i y o r d u . Cevap D C) Sekban-ı Cedit B) Nizam-ı Cedit D) Sened-i İttifak 14. Nizam-ı Cedit hem yeni ordunun adıdır. hem de lll. Islahat Fermanı 1856'da Abdülmecit döneminde. B u n d a n dolayı kültürel ve d i n s e l o l a r a k Kırım'la o l a n irtibatı d e v a m ettirmek için Kırım halkının dini bakımdan Halifeye bağlılığını devam ettirmiştir. O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e A v r u p a ' d a n y a r a r l a n m a XVIII. A. Cevap B 15. İlk etkilenme ilk kayıpların sonu­ cunda doğmuştur.Mahmut d ö n e m i n d e yani XVIII. İlk olarak Avrupa'dan askeri tarzda yararlanmak I.B.Yüzyıl Olayları ve Islahatlar 16.Selim d ö n e ­ miyle ilgilidir? A) Islahat Fermanı A) Bükreş Antlaşması B) Prut Antlaşması C) Yaş Antlaşması D) Kaynarca Antlaşması E) Belgrat Antlaşması Çözüm: " Seçeneklerden sadece Küçük Kaynarca ve Yaş Antlaşmalarının Kırım'la ilgili hükümleri vardır.ve C seçeneklerinde verilen yüzyıllarda Osmanlı Devleti batıdan hiç etkilenmemiştir. yüzyılda olmuştur.

Fransız İhtilali'nin bu derece etkili olmasının nedenlerinden biri aşağıdakiler­ d e n hangisi olabilir? A) Getirdiği ilkelerin evrensel nitelikli olması B) Kısa sürede gerçekleştirilmiş olması C) Amerikan İhtilali'nden etkilenmiş olması D) Fransa'nın denizaşarı sömürgelere sahip olması E) F r a n s a ' n ı n g ü ç l ü b i r A v r u p a d e v l e t i olması .943 oranındadır. Yakınçağ'ın başlangıcı sa yılan Fransız İhtilali tüm dünyayı etkilemiştir.453 : % 1.25 : % 2.OYS SORULARI ANALİZİ 1.19S 5 yılları a r a s ı n d a . BOLÜM 11 ÖYS-1981 İ n g i l t e r e ' n i n 1789 D e v r i m i s o n r a s ı n d a k i Fransız yönetimine karşı tutumu ne olmuştur? A) Fransa'daki krallık yanlılarına ve soylulara yardım etme B) Ülkesini. fıı ani aya­ rın sonu1990 1991 1992 1993 1994 1995 ÎGRUM 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 2 1 1 2 2 1 2 1 1 3 2 2 8 - 240 326 566 11 2. Nedeni ise koalisyon savaşlarının devam etmesidir. iCevap D 1981 . Avrupa devletlerini etkisi altına almak için savaşlara girişti. Bundan dolayı Fransız İhtilali'nin mey­ dana getirdiği olumsuz düşüncelerden etki­ lenmesi düşünülemez. Cevap E rr • YILLA ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru saysı ÖYS Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı 1981 Cevap B 1982 1983 1984 1985 1986 1987 E) XIX 1988 1989 Osmanlı nma XVIII. Bu d u r u m Fransa'nın güçlenmesi demek o l d u ğ u n d a n İngiltere. pa kc>nusundan çıkan s o r u yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda : % 1. B seçeneği. Yakınçağda Avn. Bu açıklamadan hareketle A seçeneği yanlış bir yorumdur. D seçeneği ise İngiltere böyle politika izle­ memiştir. çıkarları açısından Fransa'ya karşı Avrupa'da oluşturulan ortak cepheyi destekledi. İngiltere.Fransız Devrimi'nin etkilerinden korumak için önlemler alma C) Yeni Fransız yönetimi ile dostluk kurma D) F r a n s ı z s ö m ü r g e l e r i ' n i i ş g a l e t m e y e başlama E) Fransız Devrimi'ne karşı olan monorşik devletlerin yanında yer alma Çözüm: İngiltere'de 1688 yılında parlamento ege­ menliğine dayanan meşruti krallık kurulmuş­ t u . ^hatlarında olarak rarlanmak yüzyılda yüzyıllarda lemistir. ÖSS-1987 O r t a ç a ğ ' ı n başlangıcı sayılan Batı Roma İ m p a r a t o r l u ğ u ' n u n yıkılması Asya kıtasını bile etkilemezken. C s e ç e n e ğ i y a n l ı ş bir yorumdur. Fakat bu arada Fransa ihtilal fikirlerinin de etkisiyle güçlenmeye başlayarak.ve Islahatlar döne- Y^KıNÇAĞ'DAAVRUPA 1981 -1995 OSS . İngiltere'de zaten meşrutiyet olduğu için olumsuz etkilenmesi m ü m k ü n d e ğ i l d i . diğer Avrupa devletleri gibi ihtilale karşı hemen tepki göstermemiştir. Zaten Fransız İhtilali ne İngiltere'deki meşruti krallık örnek olmuştu.

Cevap E 6.eşitlik ve özgürlük gibi yeni ve orjinal fikirler yaymış ve geniş halk kitlelerini et­ kilemişti. Tabii olarak Sanayii İnkılabının sonuçları 19. Geniş halk kitlelerini Mgilendiren ilkeler o r t a y a a t m a s ı Fransız İ h t İ l a l İ ' n i n evrensel nitelikli olay olduğunun bir kanıtıdır.ekonomik sorunları oluşturmak­ tadır. İngiltere barış iste­ d i .D ve E seçenekleri eksik ya da yanlış yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. 1 7 8 3 yılında iki taraf a r a s ı n d a Versay Antlaşması yapılarak Amerika'nın bağımsızlığı tanındı.yüzyılda olmuş bir olaydır. Fakat Fransız İhtilali meydana geldiği tarihe kadar t o p l u m l a r ı n hiç d u y m a d ı ğ ı m i l l i y e t ç i l i k .C. ÖYS-1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi Sanayi İnkılabı'nın sonuçlarından biri değildir? A) Kültürlerin ve ulusların birbirlerine yaklaş­ ması B) Ticaretin gelişmesi C) Refahın artması D) Mutlak krallıkların kurulması E) Pazar bulma ihtiyacının artması j i ! i \ . E seçeneğinde verilen Coğrafya Keşifleri ise 16. A seçeneği.1 9 8 8 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Fransız İ h t i l a l i n i başlatan nedenlerden biri değildir? A) Monorşik yönetimin halka baskı yapması B) Fransa'nın sınırlarını genişletmeye çalış­ ması C) H a l k ı n f a r k l ı s o s y a l s ı n ı f l a r a a y r ı l m ı ş olması D) Aydın fikir adamlarının halkı etkilemesi E) Halkın vergileri ödeyemez hale gelmesi | Çözüm: Yakınçağ'da Avrupa j Fransız İhtilali ekonomik.yüzyılın başlarında olan olaylardır.yüzyılda meydana gelen Endüstri İnkılabının bir sonucu olamaz. Cevap A 3.68 Çözüm: Batı Roma'nın yıkılması sonuçları bakımın­ dan bölgesel bir olaydır. G ö r ü l d ü ğ ü gibi B seçeneği dışarıda kalmaktadır.B. B. adalet.siyasi.yüzyıldan itibaren ortaya çıka­ caktır. siyasi sorunları C seçeneği. Avrupa dışındaki ülkeleri hiçbir yönüyle etkilememiştir. S e ç e n e k l e r d e verilen d i ğ e r antlaşmaların tarihleri de şöyledir: Paris Antlaşması 1856 yılında Locarno Antlaşması 1925 yılında Londra Antlaşması 1913 yılında Saint Germaine Antlaşması 1 9 1 9 ' d a yapılmıştır. 18. Bu a n t l a ş m a l a r ı n adı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Paris Antlaşması B) Locarno Antlaşması C) Londra Antlaşması D) Saint-Germaine Antlaşması E) Versailles Antlaşması Çözüm: Amarika ile İngiltere arasındaki bağımsızlık Savaşı sekiz yıl sürdü.Çünkü bu durum ihtilalin nedeni değil bir sonucudur. ÖSS-1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. ve D seçeneklerinde verilen olaylar g e n e l l i k l e 19. Amerikalılar. Endüstri İnkılabı ilk olarak ingltere'de.Dünya Savaşı'nın b i t i m i n d e n s o n r a A l m a n y a ile y a p ı l a n a n t l a ş m a n ı n adı d a Versay'dır (1919).yüzyıl sonlarına doğru ortaya çıkmış ve Avrupa'da hızlı bir şekilde yayılmıştır.C. İhtilal fikirlerini y a y m a k amacıyla 1789-1815 tarihleri arasında süren ihtilal savaşları d ö n e m i n i başlattı. I. ÖYS . Cevap B 5. Bundan dolayı keşifler 18. İngilizleri S a r o t o g a ' d a v e York T o w n ' d a y e n i l g i y e uğrattılar. ÖYS-1987 A m a r i k a B a ğ ı m s ı z l ı k Savaşı ile I . A. Endüstri İnkıla­ bının gerçekleşmesiyle ortaya çıkan ham­ madde ve pazar ihtiyacındaki artışın sonuçlarından biri değildir? A) Almanya'nın İngiltere'ye rakip çıkması B) Sömürgeciliğin yaygınlaşması C) Birinci Dünya Savaşı'nın çıkması D) Büyük şirketlerin kurulması E) Coğrafya Keşiflerinin başlaması Çözüm: Bu soruda her ne kadar Endüstri İnkılabının sonuçları sorulsa da aslında seçeneklerden hareketle b u n u n bir k r o n o l o j i sorusu o l d u ğ u n u g ö r ü y o r u z .sosyal sorun­ lar ve düşünceler alanındaki gelişmelerin bir sonucudur.yüzyılın ikinci yarısında ve 20. D ü n y a Savaşı sonlarında imzalanan antlaşmaların ikisi de aynı adı taşımaktadır. Bu d ö n e m d e amacı sınırlarını ve etkinlik alanını genişlet­ mektir. sosyal sorunları D seçeneği. Fransa. Cevap E 4. Bunun üzerine. düşünce adamlarının çalışmaları E Seçeneği.

Yakınçağ'da Avrupa Çözüm: Bu s o r u da 5.sorunun çok yakın bir b e n ­ zeridir. Bir yıl arayla sorulan bu soruların ikisinde de Sanayi İnkılabının sonucu sorulmuştur.Bu soruda da aynı yöntemi kullana­ cağız. Seçeneklerden bir tanesinin oluşum tarihi Sanayi İnkılabı'ndan ç o k ö n c e mey­ dana gelmiştir. A,B,C ve E seçenekleri Sanayi İnkılabı'nın sonuçları arasındadır. D s e ç e n e ğ i n d e verilen m u t l a k krallıkların - k u r u l m a s ı ise O r t a ç a ğ ' d a b a ş l a y a n b i r gelişmedir. Bundan dolayı Yakınçağ'daki bir olayın sonucu olamaz. Cevap D 7. ÖYS-1990 Aşağıdakilerden hangisi, Fransız İhtilali'nd e n ö n c e g ö r ü l e n g e l i ş m e l e r d e n biridir? A) Reform Hareketleri'nin başlaması B) Y ü r ü t m e , y a s a m a ve yargı y e t k i l e r i n i n ayrılması C) Sosyal devlet anlayışının benimsenmesi D) Bağımsızlık hareketlerinin yaygınlaşması E) İşçi sınıfının önem kazanması Çözüm: Fransız İhtilali 18.yüzyılın sonlarında meydana gelmiştir. B,C,D ve E seçenekleri ihtilal fikirlerinin meydana getirdiği gelişmelerdir. Genellikle 19. yüzyılda kendini göstermiştir. A seçeneğinde verilen Reform İse 16.yüzyılda meydana gelmiştir. Cevap A j ! Çözüm:

69

i

j

Ümit Burnu'nun keşfedilmesi ve Amerika'nın tanınması Coğrafya Keşifleriyle ilgili olup yeni yollar b u l u n m u ş U z a k - D o ğ u ' n u n malları d o ğ r u d a n A v r u p a ' y a getirilmişti. Böylece Osmanlı Devleti yeni yollar dolayısıyla devre dışı bırakılmıştı.Barutun ateşli silahlarda kul­ lanılması da mutlak krallıkların güçlenmesiyle ilgilidir. Süveyş Kanalı'nın 1869 yılında açılmasıyla Ümit Burnu yolu eski ö n e m i n i yitirmiş A k d e n i z t i c a r e t i y e n i d e n eski c a z i b e s i n i kazanmıştır. Avrupalılar Uzak D o ğ u ' d a k i sömürgeleriyle irtibatı Süveyş Kanalı vası­ tasıyla yapmışlardır. Böylece 16.yüzyıl başlarında Osmanlı topraklarında g ö r ü l e n canlılık yeniden sağlanmıştır. Cevap C

j

9.

ÖYS-1991 Osmanlı İmparatorlu'nda g ö r ü l e n aşağıda­ ki gelişmelerden hangisi, Fransız İhtilali'nden daha ö n c e d i r ? A) P a d i ş a h ı n e g e m e n l i k haklarının sınır­ landırılması B) Yargı güvencesinin sağlanması C) Aydınların A v r u p a ' d a k i g e l i ş m e l e r d e n etkilenmesi D) Ulusçuluk hareketlerinin başlaması E) Müslüman olmayanlara inanç serbestliği­ nin tanınması Çözüm: Fransız İhtilali'yle d ü n y a y a bazı evrensel kavramlar ilk kez yayılmıştır.Bu evrensel ilkeleri ilk kez d u y a n t o p l u m l a r harekete geçerek hızla mutlakiyetten meşrutiyete bir geçiş yapmışlardır. Ancak Osmanlı Devleti'nde bazı alanlardaki gelişmeler hem Fransa'nın hem d e d ü n y a n ı n ö n ü n d e d i r . A , B , C ve D s e ç e n e k l e r i n i n O s m a n l ı Devleti'ndeki etkisi 19.yüzyılda görülmeye başlamıştır. Özellikle Tanzimat hareketi bu ilkelerin Osmanlı'ya geçişini sağlamıştır.E seçeneğin­ d e v e r i l e n i n a n ç s e r b e s t l i ğ i ise O s m a n l ı Devleti, kuruluşuyla birlikte bütün dinlere ve kültürlere serbestlik tanımıştır. Zaten Osmanlıların böyle bir politikaları olmasıydı bugün Balkanlar'da değişik milletlerin varlığı m ü m k ü n olmazdı. Osmanlılar Balkanlar'da yaklaşık 500 yıl hakimiyet kurmuşlardır. Cevap E

i

8.

ÖSS-1991 I. Ümit Burnu'nun keşfedilmesi II. Süveyş Kanalı'nın açılması III.Barutun ateşli s i l a h l a r d a k u l l a n ı l m a y a başlanması IV. Sömürgeciliğin hızlanması V. Amerika Kıtası'nın keşfedilmesi Bu gelişmelerden hangileri Osmanlı ülkesinin stratejik öneminin artmasında etkili olmuştur? A) I ve II B) I ve V C) II ve V

!

D) III ve V

E) I V v e V

70

Yakınçağ'da Avrupa Waterloo Savaşı'nı kaybetmesiyle sona erdi. Napolyon'u yenen devletler, Avrupa'nın geleceğini belirlemek amacıyla Viyana'da toplandılar. Osmanlı Devleti bu kongreye katılmadı. İngiltere, Prusya, Avusturya kon­ grenin etkili devletleriydi. Fransız İhtilali (1789): Fransa'daki ekono­ mik, sosyal ve siyasi d ü z e n i n b o z u k l u ğ u sonucu meydana gelmiş ve evrensel ilkeler ortaya çıkarmış, Yakınçağ'ın en önemli olayıdır. Otuzyıl Savaşları (1618-1646): Almanya'da P r o t e s t a n l a r ' l a Katolikler a r a s ı n d a çıkan mezhep savaşlarıdır. Bu savaşlar Almanya, İ s p a n y a ile b i r l i k t e F r a n s a , İsveç, v e Danimarka arasında yapılmıştır. 1648 Westfalya barışı ile mezhep savaşlarına son verilmiştir. 1848 İ h t i l a l l e r i : 19.yüzyılda İngiltere ve Fransa'da Sanayi İnkılabının getirdiği hızlı sanayileşmenin sonucu, g ü ç l ü bir işçi sınıfı ortaya çıktı. İşçi sınıfının hakları konusunda işçi - işveren ilişkileri başladı. Artan sorunları çözmek için Sosyalizm adıyla yeni bir akım otaya çıktı. Açıklamalardan anlaşılacağı gibi 1848 ihtilalleriyle sosyalist akımlar doğmuştur. Cevap B

1 0 . ÖYS - 1 9 9 3
Aşağıdakilerden hangisi,Fransız İhtilal'i nin getirdiği d ü ş ü n c e akımlarıyla bağdaş­ maz? A) Tanzimat Fermanı'nın ilan edilmesi B) Meşrutiyet'in ilan edilmesi C) Islahat Fermanı'nın ilan edilmesi D) 31 Mart Olayı'nın ortaya çıkması E) Sened-i İttifak'ın imzalanması " Çözüm: Fransız İhtilali'yle dünyaya yayılan evrensel fikirleri hatırlarsanız bunların;milliyetçilik, eşit­ lik, hürriyet, adalet ve cumhuriyet gibi ilkeler o l d u ğ u n u g ö r ü r s ü n ü z . B u ilkeler O s m a n l ı Devleti'nde özellikle 19.yüzyılda önemli Islahat hareketleri olarak ortaya çıkmıştır. Sened-i İttifak, Tanzimat, Islahatlar ve Meşrutiyet gibi ıslahat, Fransız İhtilalinin yay­ dığı fikirlerin bir sonucudur. Ülkede kanun ü s t ü n l ü ğ ü s a ğ l a n m ı ş , Padişahın y e t k i l e r i sınırlanmış, halkın eşitliği gerçekleştirilmiştir. 31 Mart Olayı ise Meşrutiyete karşı yapılan bir harekettir. Bundan dolayı ihtilal fikirleriyle kesinlikle bağdaşmaz. Cevap D

1 1 . ÖYS - 1993
Avrupa'da işçi sınıfının ö n e m k a z a n m a s ı ve bu sınıfı temsil eden sosyalist partilerin kurulması, aşağıdaki olaylardan hangi­ sinin g e r ç e k l e ş m e s i n d e etkili o l m u ş t u r ? A) Yüzyıl Savaşları C) Viyana Kongresi B) 1848 İhtilalleri D) Fransız İhtilali

E) Otuzyıl Savaşları Çözüm: Bu tip sorular kolay olmakla birlikte seçeneklerde verilen olayların da tek tek bilinmesi gerekir. Bu olayları kısaca tanıyalım: Yüzyıl Savaşları (1337-1453): Merkezi kral­ lıkların ortaya çıkmasından sonra bu defa kral­ lıklar arasında siyasi m ü c a d e l e l e r b a ş l a d ı . Amaç hakimiyet sahasını genişletmekti. Yüzyıl Savaşları da İngiltere ile Fransa arasın­ d a o l m u ş , Fransa'nın ü s t ü n l ü ğ ü ile s o n a ermiştir. Fransa'da güçlü bir krallık kurularak, siyasi birliğin sağlandığı en uzun süren savaşlardır. . Viyana K o n g r e s i (1815): Fransa'nın başlat­ tığı ihtilal savaşları N a p o l y o n ' u n 1 8 1 5 ' t e i j |

19.YÜZYıL SIYASÎ

OLAYLARı
1. ÖSS-1981 Kırım Savaşı'nı kazanan devletlerden biri olarak Paris Antlaşması'na katılan Osmanlı Devleti'nin, bu antlaşmanın aşağıda verilen maddelerinden hangisiyle y e n i l m i ş bir devlet d u r u m u n a d ü ş ü r ü l d ü ­ ğü anlaşılmaktadır? A) O s m a n l ı Devleti'nin, devletlerin g e n e l hakları b a k ı m ı n d a n bir A v r u p a devleti sayılması B) Avrupa devletlerinin, Osmanlı Devleti'nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü tanı­ maları C) Avrupa devletlerinin Osmanlı Devleti'nden Hrıstiyan azınlığın haklarını yeniden düzenlemesini istemeleri D) Osmanlılarla, Rusların Karadeniz'de ter­ sane ve savaş gemisi bulundurmamaları E) Osmanlı Devleti İle bu antlaşmayı İmza­ layan devletlerden biri arasında anlaşmaz­ lık çıktığında, önce antlaşmayı imzalayan öteki devletlere başvurulması Çözüm: Osmanlı Devleti galip çıktığı Kırım Savaşı'ndan sonra yapılan Paris Antlaşması'yla mağ­ lup bir d u r u m a düşürülmüştür. Karadeniz tarafsızlaştırılarak hem Rusya'nın hem de Osmanlı Devleti'nin Karadeniz'de tersane ve savaş gemisi bulundurması yasaklanmıştır. A,B,C ve E seçenekleri daha çok Osmanlı varlığı tanımaya ve korumaya yönelik hükümlerdir. Cevap D 2. ÖYS-1981 1856 yılında imzalanan Paris Antlaşması ile Fransa ve İngiltere, Osmanlı topraklarının bütünlüğünün korunması ilkesini kabul etmiştir. A n c a k , d a h a s o n r a k i gelişmeler nedeniyle, bu devletler ya Osmanlı toprak­ larının parçalanmasına fiilen katılmışlar ya da başka devletlerin bu topraklan parçalaması­ na seyirci kalmışlardır. Fransa ve İngiltere'nin tutumlarında görülen bu değişiklik hangi nedene bağlanabilir? A) Avrupa'da milliyetçilik fikirlerinin yayılmasına B) H a m m a d d e ve pazar gereksinimlerinin artmasına C) Osmanlı topraklarını parçalamak isteyen Ruslarla ilişkilerini bozmak istemelerine D) Yaygınlaşan Sosyalist görüşlerin neden o l d u ğ u iç olaylarla uğraşmak z o r u n d a kalmalarına E) Kendi uygarlıklarını diğer ülkelere de yay­ mak istemelerine

1981 - 1995 ÖSS - ÖYS SORULARI ANALİZİ

YILLA

cc

ÖSS

ÖYS

Toplam

Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 2 1

1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995

-

2 1 3 1 1 3 1

2 2 3 2 2 3 1

1

1 1

1

1 2 3 22

2 2 3 27

5

240

326

566

1981 - 1995 yılları arasında, Osmanlı Kültür ve Medeniyeti k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüzdeleri - .

OSS'de ÖYS'de Toplamda

: % 2,083 : % 6,748 : % 4,770 oranındadır.

Abdülhamit C) Vahdettin B)Abdülaziz D)V. Bu olaylar Osmanlı Devleti ile ilgilenmelerine engel olmuştur. Rusya'ya savaş tazminatının attırılması karşılığında Osmanlı Devleti'ne geri veril­ miştir.u U m u m i y e ) a ş a ğ ı d a a d l a r ı yazılı padişahlardan hangisi zamanında kurul­ muştur? A) II.1982 Osmanlı Devleti'nin g e l i r k a y n a k l a r ı n a el k o y m a k demek o l a n Genel Borçlar İdaresi ( D ü y u n .1985 XIX. B u iki d e v l e t i n kurulması İngiltere ve Fransa için yeni bir h a m m a d d e ve pazar sıkıntısının d o ğ m a s ı demekti.Yüzyı! .Rus savaşının kazanılması B) Mithat Paşa'nın sadrazam olması C) Kanun-u Esasi'nin kabul edilmesi D) Osmanlı Medeni Kanunu'nun (Mecelle) hazırlanması E) Yeni askeri ve sivil okulların açılması 4.Mehmet Reşat E) Abdülmecit . Bu d u r u m u n ortaya çıkışında aşağıdakilerden hangisi en önemli etken o l m u ş t u r ? A) Dışardan bol ve ucuz sanayi ürünü mal gelmesi B) Arazi dağıtımının dengesiz olması C) H a m m a d d e n i n sanayileşmiş Avrupa ülkelerine satılması D) Sürekli savaşlar s o n u c u kaliteli insan gücünün azalması E) Ticaretin azınlıklar elinde olması Çözüm: İ n g i l t e r e İle 1 8 3 8 ' d e y a p ı l a n t i c a r e t sözleşmesi ithalatı kolaylaştırıcı. E seçeneğinde verilen Doğu Bayezit. Bu tarihte devletin b a ş ı n d a II. O s m a n l ı devlet a d a m l a r ı n d a n ç o ğ u . Bu iki antlaşmanın karşılaştırmasını y a p a r s a k A. Bunlar Alman ve İtalyan b i r l i k l e r i n i n k u r u l m a s ı y d ı . Cevap B 3. B. Ardahan ve Batum'un Rusya'ya ver­ ilmesi B) Romanya'ya bağımsızlık verilmesi C) Karadağ'a bağımsızlık verilmesi D) Sırbistan'a bağımsızlık verilmesi E) D o ğ u B a y e z i t ' ı n O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e kalması Çözüm: Rusya ile ağır şartlar taşıyan Ayastefanos Antlaşması'nın İmzalanmasından sonra Rusya'nın e t k i n l i ğ i n i n a r t m a s ı karşısında Avrupa devletleri. Cevap A 5.19. Sömürgecilik 1870'den sonra yeni bir boyut daha kazanmıştır. Almanya'nın zorlaması ile bu antlaşmanın değiştirilmesi için Berlin'de bir k o n g r e t o p l a n m a s ı n ı R u s y a ' y a k a b u l ettirdiler. ÖYS . Böylece yeni bir antlaşma hazırlan­ mış. ÖYS-1982 Ayastefanos ve Bertin antlaşmaları arasın­ da büyük ölçüde benzerlik olmasına karşın b u a n t l a ş m a l a r ı n b ü t ü n h ü k ü m l e r i birbirinin aynısı değildir. buna karşılık ithalat kolaylığı s o n u c u Avrupa'nın ucuz ve bol malı ülkemize serbestçe gire­ biliyordu.yüzyılda Osmanlı ülkesinde küçük sa­ nayi atelyeleri ortadan kalkmış. aşağıdakiler­ den hangisinin g e r ç e k l e ş t i r i l m e s i halinde A v r u p a d e v l e t l e r i n i n i ç i ş l e r i m i z e karış­ mayacaklarına inanıyorlardı? A) Osmanlı . ÖYS .C. y ü z y ı l ı n s o n l a r ı n a d o ğ r u . > . C ve D s e ç e n e k l e r i n d e k i h ü k ü m l e r i n her iki a n t l a ş m a d a d a o r t a k olduğunu görürüz. B. ÖYS-1983 XIX. B u n d a n dolayı yerli mallar el tezgahlarında üretildiğinden çok pahalıya üretiliyor. A b d ü l h a m i t ( 1 8 7 6 . Bu iki antlaş­ manın a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ile İlgili h ü k ü m l e r i arasında bir f a r k vardır? A) Kars. işsiz insan sayısı artmıştır. y y Çözüm: İngiltere ve Fransa'nın Paris Antlaşması'yla Osmanlı toprak bütünlüğünü kabul etmeleriden tam 14 yıl sonra Avrupa'da çok önemli iki g e l i ş m e o l d u .1909) bulunuyordu. Ayastefanosun yürürlüğe girmesi Önlen­ mişti. Cevap A 6. Cevap E Çözüm: Duyun-u Umumiye 1881 yılında Muharrem Kararnamesi adıyla 1854 yılından o tarihe kadar alınan borçların tahsil edilmesi amacıyla kurulmuştur. ihracatı ise g ü m r ü k duvarlarının yükseltilmesiyle zor­ laştırıcı bir özellik t a ş ı m a k t a y d ı .D ve E s e ç e n e k l e r i e k s i k y o r u m l a r içerdiğinden cevap olamazlar.

Hürriyetçi fikirlere karşı çıkma g i r i ş i m l e r i n d e n h a n g i l e r i . Cevap C ÖYS . I.Rus ilişkilerinde zaman zaman savaşlara da neden olmuştur. III B)lll.B.V D)IV.D ve E seçenekleri mali ve ekonomik bir yorum İçermediklerinden cevap olamazlar. IV. Bunlar Prusya ve Avustur'yadır. 1881 yılında k u r u l a n bu idare Lozan Antlaşmasına kadar görev yapmıştır (1881-1923).1986 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . parağraflardaki bilgiler ise ya eksik ya da yanlış yorumlar içerdiklerinden en az role sahiptirler. Balkan Yarımadasını Slavlaştırmaya çalış­ ma II. yüzyıldan itibaren güçlenmesi ve sınırlarını genişletmesi Osmanlı Devleti'nin aleyhine olarak gelişmiştir. Avusturya ver­ ilmemiştir. yüzyıl­ da artık O s m a n l ı Devleti'nin iç işlerinede karışmaya başlamıştır. Açık ve sıcak denizlere çıkmak isteme III.Çözüm: A v r u p a ' l ı d e v l e t l e r 19. B u n d a n dolayı Avrupa'lı devletler alacaklarını tahsil amacıyla Duyun-u Umumiye adıyla Osmanlı Devleti'nde geliri o l a n bazı kurumlar üzerinde d e n e t i m kur­ muşlardır. III. Cevap D j 9. S e ç e n e k l e r i i n c e l e d i ğ i m i z d e A. Cevap A ÖSS . y ü z y ı l d a O s m a n l ı Devlett'ndeki dağılmayı hızlandırmak amacıyla azınlıklara haklar verilmesini istemişlerdir.Gücünü Avrupa devletlerine kabul ettirmeye çalışma V. VI E) I. Kırım Sa vaşı'na katılmadığı halde bu savaşın s o n u n ­ da y a p ı l a n P a r i s A n t l a ş m a s ı ' n a katıt mistir? A) Prusya B) Fransa C) Piyemonte Çözüm: Rusya'nın 18. ve VI. ÖYS . Fransa ve Piyemonte ile birlik­ te savaşa katıldı.ll. Bundan cesaret alan azınlıklar da devamlı karışıklıklar çıkarmışlardır. A. ÖYS .1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . O s m a n l ı ü l k e s i n d e y a p ı l a n ıslahatları yetersiz bulma VI.D ve E seçenekleri bir ıslahat özelliği göstermedik­ lerinden cevap olamazlar.1 9 8 6 XIX.V 10. O s m a n l ı . 19. yüzyılda y a p ı l a n b ü y ü k ç a p l ı ıslahatların kökünde azınlıklara d a h a fazla haklar ver­ ilmesi böylece Avrupa'lı devletlerin iç işlerimize karışmaları önlenmek istenmiştir. . Seçenekler­ de sadece Prusya verilmiş. . XIX. y ü z y ı l ı n sonlarına d o ğ r u Mısır'ın siyasal ve e k o n o m i k öneminin artmasına yol açmıştır? A) Süveyş Kanalı'nın açılması B) İngiltere tarafından Mısır'ın işgal edilmesi C) Mısır Valisi M e h m e t Alî Paşa'nın çalış­ maları D) İngiltere ve Fransa'nın Mısır maliyesini denetlemeleri E) Mısır'da tarım ürünlerine ağırlık verilmesi . Kırım Savaşı'nda Rusya'ya karşı İngiltere. . Osmanlı ülkesindeki Ortodoksların hak­ larını korumaya çalışma IV. Daha sonra yapılan Paris A n t l a ş m a s ı n a iki d e v l e t d a h a katılmıştır. Cevap C D) İngiltere Çözüm: E) Osmanlı Devleti Osmanlı Devleti..yüzyılda: I.B. ve V.1984 A ş a ğ ı d a k i d e v l e t l e r d e n h a n g i s i . XIX. . .parağra taki olaylar Türk. yüzyıl son­ larında bazı A v r u p a d e v l e t l e r i n i n başvur­ dukları ve başlıca amacı Osmanlı Devleti'nden alacaklarının tahsil e d i l m e s i olan bir y o l d u r ? A) Osmanlı Devleti'ndekİ ıslahat çalışmaları­ na karışma B) Osmanlılardan azınlık haklarının arttırıl­ masını isteme C) O s m a n l ı ü l k e s i n d e e k o n o m i k ve mali denetim kurma D) Osmanlı ülkesinde ulusçuluk akımlarını destekleme E) Osmanlı ülkesini yer yer İşgal etme Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i Kırım Savaşı s ı r a s ı n d a (1854) almaya başladığı boçlarını 1881 yılına g e l i n d i ğ i n d e ö d e y e m e y e c e k bir d u r u m a gelmişti. Rusya 19.Rus ilişkileri üzerinde en az etkili olmuştur? A ) l . II C)ll.

Osmanlı imparatorluğu O r t o d o k s Hıristiyanları birleştiren bir güç olma özelliğini yitirmiştir. Bu devletler Osmanlı devleti'nden doğan b o ş l u ğ u d o l d u r m a k için mücadeleye giriştiler. Rusya'nın ileride Osmanlı ülkesine yapacağı h e r h a n g i bir saldırıyı ö n l e m e amacıyla nereyi işgal etmiştir? A) Boğazları D) Kıbrıs'ı B) Irak'ı C) Mısır'ı E) Suriye'yi 14. ÖSS-1988 Yakınçağ başlarında. Mısır'a eski önemini yeniden kazandıra bilmenin tek yolu Mısır'ı kullanarak A k d e n i z ' e g e ç i ş i s a ğ l a m a k t ı r . Cevap D 12. Fransa Katolik. Tabii Kars. ingilizler. Yapılan bir gizli antlaş­ m a ile K ı b r ı s ' ı n y ö n e t i m h a k l a r ı n ı e l d e etmiştir.Yüzyıl Siyasi Olayları | Berlin Kongresi'nin toplanmasından önce İ n g i l t e r e O s m a n l ı Devleti'ne başvurarak. Mısır. yüzyılın başlarında o l d u ğ u n d a n cevap ola­ mazlar. yüzyılın ikinci yarısına kadar devam etmişti.74 Çözüm: Ümit Burnu Yolunun 16. ÖYS-1988 Mısır S o r u n u karşısında Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u m u n hangi devletle yaptığı antlaş­ m a b o ğ a z l a r s o r u n u n u n d o ğ m a s ı n a yol açmıştır? A) Rusya B) İngiltere C) Fransa E) Avusturya D) İtalya . B. Irak ve Suriye'nin Rusya. Diğer devletler ise Hristiyanlığın diğer mezheplerine bağlıdırlar. Süveyş Kanalı'nın 1869'da açılmasıyla hem Akdeniz h e m de Mısır'ın ekonomik yönden gelişmesi sağlanmıştır. karşılıklı çıkarlar açısından yardım etmek istediğini bildirmişti. İngiltere b a ğ l a m ı n d a ö n e m l i bir ö z e l l i ğ i y o k t u r . Seçeneklerde verilen devletlerden s a d e c e R u s y a O r t a d o k s o l d u ğ u n a göre sorunun doğru cevabı kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. ÖYS-1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e b ü y ü k devlet­ ler i t i r a z e t t i k l e r i i ç i n B e r l i n A n t l a ş m a s ı yapılmıştır? A) Hünkar İskelesi Antlaşması B) İstanbul Antlaşması C) Paris Antlaşması D) Ayastefanos Antlaşması E) Karlofça Antlaşmsı E) Almanya Çözüm: Berlin A n t l a ş m a s ı 13 T e m u z 1878 yılında Rusya ile yapılmıştır. yüzyıl başlarında bulunmasıyla Mısır eski önemini yitirmiş bu ö z e l l i ğ i 19. Ardahan ve Batum Ruslara bırakılınca Kıbrıs'ı yönetim hakkı İngiltere'de kaldı. Rusların Doğu Anadolu üzerinden Akdenize İnerlerse. Cevap A Çözüm: 19. Cevaplarda verilen antlaşmaların tarihlerine bakarsak doğru cevabı kolayca buluruz. B u a r a d a O s m a n l ı ' n ı n azalan g ü c ü n e karşılık çevresindeki devletlerin de güçleri artmaya başladı. B o ğ a z l a r ise 1841 S ö z l e ş m e s i n e g ö r e yönetildiği için işgal edilemez.Rus savaşından sonra yapılan Ayastefanos Antlaşması'nın kabul edilmemesi üzerine hazırlanmıştır. İngiltere Anglikan. 1877-78 Osmanlı . Avusturya ve Almanya ise Protestan idiler. C seçeneği çeldirici gibi görünü­ y o r s a da M. B e r l i n A n t l a ş m a s ı . zaten İngiltere'de o l d u ğ u için cevap olamaz. Ali P a ş a n ı n ç a l ı ş m a l a r ı 19. Kıbrıs üssü İle onları durduracaktı. Hünkar İskelesi Antlaşması 1833 İstanbul Antlaşması 1700 Paris Antlaşması Karlofça Antlaşması 1856 1699 Cevap D Osmanlı Devleti 19. ÖYS-1987 Berlin Antlaşması'ndan sonra İngiltere. Cevap D 13. ve E seçeneklerin Mısır'ın e k o n o m i k ve siyasal önemiyle ilgisi olmadığı g i b i zararları bile olmuştur. yüzyıla gelindiğinde eski a s k e r i v e s i y a s i g ü c ü n ü İyice y i t i r m e y e b a ş l a d ı . Bu g ü ç aşağıdaki devletlerden hangisine geçmiştir? A) İngiltere D) Rusya Çözüm: B) Fransa C) Avusturya i 1 1 .D.

İngiltere ve Fransa'ya g ü v e n i l e m e y e c e ğ i n i d ü ş ü n e r e k Rusya İle 1833'te Hünkar İskelesi Antlaşmasını imza­ ladı. diğer devletlerin savaş gemilerine kapayabilecekti. Bu antlaşmaya g ö r e . . M e h m e t Ali Paşa'nın yeni bir saldırısı karşısında. . ilk bağımsız­ lık o l a r a k hareketini başlatarak içişlerinde serbest bir prenslik kuran millet aşağıdak­ iierden hangisidir? A) Bulgarlar i C) Romenler E) Araplar B) Sırplar D) Rumlar I ! I j I 15. Sonuçta Berlin Antlaşmasıyla Sırpların bağımsızlığı tanınmıştır. Bu madde Avrupa'lı devletler için çok önem taşıdığından sekiz yıllık sürenin dolmasından . Genellikle A v r u p a ' d a k i siyaseti b u b ü y ü k devletler şekillendirmektedir. Ruslara b ü y ü k y a r d ı m d a bulundular. ve Edirne Antlaşmalarında yer almıştır. Diğer antlaşmaların da yapılış tarihlerini hatır­ layalım: B ü k r e ş 1812.1990 Rusya'nın 1870'te Paris Antlaşması'nın Karadeniz'in tarafsızlığıyla ilgili h ü k m ü n ü tanımamasındaki amacı aşağıdakiierden hangisidir? A) Osmanlı Devieti'nin toprak bütünlüğünü korumak B) Avrupa devletleri arasına girmek C) Ortodoks Kilisesi'ni nüfuzu altına almak D) Kırım'ı ele geçirmek E) Akdeniz'e açılmak j ! .1 9 8 9 Osmanlı Devieti'nin bir Avrupa devleti sayılacağı h ü k m ü aşağıdaki antlaşmaların hangisinde yer almıştır? A) Bükreş Antlaşması B) Londra Antlaşması C) Hünkar İskelesi Antlaşması D) Edirne Antlaşması E) Paris Antlaşmsı j i Çözüm: 19. Rusya bir saldırıya uğrarsa boğazlan kapatmayı kabul etmiştir. bazen İngiltere. Edirne Antlaşması da 1829 yılında yapılmıştır. Rusya ve Fransa'ya karşı birlikte hareket etmişlerdir. ÖYS .sonra Londra Konferansını toplayarak b o ğ a z l a r ı d e v l e t l e r a r a s ı bir s o r u n h a l i n e getirdiler. Hünkar İskelesi Antlaşması (1833) Rusya ile yapıldığı için seçeneklerde Fransa olmadıgına g ö r e d o ğ r u c e v a b ı n İngiltere o l d u ğ u anlaşılır. . Hünkar İskelesi 1833. Ö S S . Sonuçta yapılan Bükreş Antlaş­ masında Ruslar. yüzyılda Avrupa'da etkili olan ve her an var­ lığını hissettiren devlet üç tanedir. Akkerman. Cevap B Cevap B i 16. İngiltere.Çözüm: II. i j ' | 18. Ö Y S . Cevap A Çözüm: Osmanlı Devieti'nin bir Avrupa devleti sayıl­ ması. Bu durumda Sırp ayaklanmasını b a s t ı r m a k m ü m k ü n o l m a d ı . Sırp özerkliği sırasıyla Bükreş. Devletler böylece bir Avrupa Devleti sayılan Osmanlı Devletinin iç işlerine karışamayacakiardı. B u d u r u m d a n b ü y ü k ö l ç ü d e rahatsız o l a n devletlerden biri aşağıdakiierden hangi­ sidir? A) Prusya B) İngiltere C) Avusturya } \ Çözüm: D) Piyemonte E) İspanya Osmanlı Devleti'nde ilk bağımsızlık hareketi 1804'de Ruslarında kışkırtması ile Sırplar tarafından başlatılmıştır. Londra 1840. Altı yıl s ü r e n savaşta Sırplar. Osmanlı Devleti gerekli hallerde Rusya'nın isteği üzerine bo­ ğazları.t 9 6 9 Hünkar iskelesi Antlaşması'nda Osmanlı Devleti. topraklarının Avrupa'nın güvencesi altı­ na girmesi ve Avrupa hukukundan yararlan­ ması ilk Paris Antlaşmasıyla gerçekleşmiştir. I s l a h a t F e r m a n ı ' n ı n y a y ı n l a n m a s ı Paris Antlaşmasıyla yakından ilgilidir. Sırplar için de bir h ü k ü m k o y d u r a r a k Sırpların özerk olmasını sağladılar. M a h m u t . Bu üç d e v l e t olaylar k a r ş ı s ı n d a b a z e n b i r l i k t e h a r e k e t etmişler. Fransa ve Rusya. Cevap E j Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a . Sırp ayaklanması bastırılmak üzereyken 1806'da Osmanlı-Rus savaşı çıktı.

B .H e r s e k ve Bulgaristan'da hakim ve valileri kendilerinin s e ç m e l e r i n i Osmanlı Devleti'ne öner­ mişlerdir. 1770 yılında Ruslar Cebelitarık yoluyla Akdeniz'e giderek Osmanlı donan­ masını yakmışlardır. Bu h ü k ü m özellikle Rusya'nın Akdeniz'e açıl­ masını e n g e l l e m i ş t i . Avusturya'nın .Yüzyıl Siyasi Olayları artan baskıları mülteciler sorununu ortaya çıkarmıştır.76 Çözüm: Paris A n t l a ş m a s ı h e m Rusya'nın h e m d e Osmanlı Devleti'nin Karadeniz'de tersane ve donanma bulundurmasını önlemişti. A l e m d e r olayı. Cevap D 20.1990 I. Selim'i tahta çıkarmak istemiş ancak padişahın ö l d ü r ü l m e s i üzerine y e ğ e n i II. C ve D s e ç e n e k l e r i n i n İ s t a n b u l Konferansı kararlarının reddedilmesiyle bir ilişkisi yoktur.Rus Savaşı'ndan önce t o p l a n a n İ s t a n b u l K o n f e r a n s ı ' n a katılan A v r u p a D e v l e t l e r i . Sinop Baskını II. N a v a r i n Olayı ise 1827 yılında m e y d a n a g e l m i ş t i r . Bu anlayış üzerine İstanbul Konferansı kararları reddedilerek Kanun-i Esasi yürürlüğe konuldu. barışa zorlamak ve istek­ lerini gerçekleştirmek için aniden Osmanlı donanmasını üç kez yakmıştır. ÖYS-1990 O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a aşağıdakilerd e n hangisinin ortaya çıkmasında dış güç­ lerin etkisi yoktur? A) Macar mültecileri sorunu B) Navarin Olayı C) Alemdar Olayı D) Çeşme Olayı E) Şahkulu Ayaklanması B) Fransa D) Rusya 2 1 . Anayasa'nın ilan edilerek devlet­ lerin iç işlerimize karışmalarını önleyeceği g ö r ü ş ü n d e y d i . 1511 yılında Safeviler tarafından kıştırtılmış bir şii ayaklanmasıdır. Osmanlı Devleti'nin bu öneriyi red­ d e t m e s i n i n nedeni aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) A v r u p a devletleri arasındaki görüş bir­ liğinden yararlanmak istemesi B) D ü n y a d a k i siyasi b l o k l a ş m a l a r a karşı olması C) Yerel yönetimlere yetki vermek istemesi D) Ruslarla iyi ilişkiler içinde olmak istemesi E) İçişlerine karışılmasına karşı olması Çözüm: Sorudaki m e t i n d e n de anlaşılacağı gibi İstanbul Konferansı kararları Avrupa'lı devlet­ lerin Osmanlılar'ın iç işlerine karışma İstek­ lerinin açık bir göstergesidir. O s m a n l ı D e v l e t i n i zor durumda bırakmak.B. Cevap E Çözüm: Bu s o r u y u s e ç e n e k l e r h a k k ı n d a kısa kısa bilgi vererek çözelim: M a c a r M ü l t e c i l e r i S o r u n u . R u s y a . 1827 yılında Yunan isyanının bastırılmasına Rusya'nın bir tepkisi olarak ortaya çıkmıştır. Bu olaya Alemdar Olayı denir. 1848 ihtilalleri sonucunda meydana gelmiş. Fransa ve Rusya -tarafından yakılmıştır. Ş a h k u l u A y a k l a n m a s ı . Antalya civarında çıkan dini nitelikli bir isyandır. Bu olayda dış güçlerin etkisi yoktur. ÖSS . Konferansa başkanlık eden Dışişleri Bakanı Saffet Paşa.C ve D seçeneklerinin bazıları Rusya'nın amacıyla ilgili olmayan yorumlar bazıları da eksik ve yanlış olan yorumlardır.Selim'in tahttan İndirilme­ sine t e p k i d u y a n R u s ç u k Ayanı A l e m d e r Mustafa Paşa İstanbul'a gelerek yeniden III. Cevap E 19. B o s n a . Ç e ş m e olayı. A . Navarin O l a y ı . Ç e ş m e Baskını 1770. lll. Osmanlı Devleti ise bu öneriyi red­ detmiştir.1 9 9 3 1877-78 Osmanlı . A. Rusya 1870'ferde Avrupa'da meydana gelen yeni oluşumların oluşturduğu ortamlardan yararlanarak Karadeniz'in tarafsızlığı İlkesini tanımadığını ilen etmiştir. ÖYS . Cevap C 19. Navarin Olayı Bu olayların üçünde de Osmanlı donan­ masına b ü y ü k z a r a r v e r e n d e v l e t a ş a ğ ı dakilerden h a n g i s i d i r ? A) İngiltere C) Venedik E) Avusturya Çözüm: Sinop Baskını 1853. Çeşme Baskını III. Mahmut'u tahta çıkarmıştı. Osmanlı Donanması İngiltere.

O Y S . Tarihlerdende anlaşılacağı g i b i Kavalalı İsyanı ile Mısır sorunu aynı dönemin olaylarıdır.1994 Aşağıdaki ayaklanmalardan hangisi. Cevap A 2 5 . Demir baş Ş a r l ' i n ü l k e s i n e d ö n m e s i 1 7 1 1 .C. olaydan çok önceleri olmuş olduğundan dolayı cevap olamazlar. B) S i n o p Baskını 1853 Kırım'ın Rusya'ya katılması 1792 C) Bulgar Kilisesinin özerkleştirilmesi 1896 . s o r u n u n bir benzeridir.1840 yıllan arasında başlamış ve Osmanlı Devletini uzun yıllar uğraştırmış önemli bir olaydır. Cevap E 22.1 9 9 5 2 3 . ÖYS . Kıbrıs'ın İngiliz yönetimine bırakılması ise 1878'de olmuştur.sonuç ilişkisi vardır. Bu s o r u d a da a y n ı y ö n t e m i k u l l a n ı r s a k B.Meşrutiyet'in ilan edilmesinin . ÖYS . Bu kararda aşağıdakilereden hangisinin etkisi vardır? A) B) C) D) E) Tanzimat Fermanı'nın yayınlanmasının Sened-i İttifak'ın imzalanmasının Kanun-i Esasi'nin çıkarılmasının Mecelle'nin hazırlanmasının II.C. Bu s o r u n u n cevabını. olay.1993 Aşağıdakilerden hangisinde verilen l. Bu s o r u y u seçeneklerde verilen isyanların tarihlerini bilirsek kolaylıkla çözebiliriz. K a b a k ç ı 1807 'de.19. T e p e d e l e n l i 1 8 2 1 .Yüzyıt Siyasi Olayları 77 Çözüm: Mısır Sorunu 1830 . olayın gerçekleşmesinde etkili olmuştur? I.1994 A ş a ğ ı d a k i a n t l a ş m a l a r d a n h a n g i s i . Bulgaristan Krallığının kurulması 1908.Ali P a ş a i s y a n ı ise 1832'de meydana gelmiştir. olayların tarihlerini vererek bulalım.Olay Yunanistan'ın bağımsızlık kazanması Rusya'nın Kırım'ı topraklarına katması Rusya'nın Çeşmede Osmanlı donanma­ sını yakması Avrupa'da Kutsal İttifakın Kurulması Osmanlı Devleti'nin Lehistan'ı himayesi altına almasa 2 4 .D ve E seçeneklerinde II. olayın tarihleri I.Çeşme yangını 1770 D) Azak'ın Rusya'ya geçmesi 1700 .Kutsal İttifakın kurulması 1683 E) Özü'nün kaybedilmesi 1792 . Kırım'ın bağımsız olması 1774. A s e ç e n e ğ i n d e verilen Navarin Faciası 1827'de Yunanistan'ın bağımsızlığı da 1829 yılında gerçekleşmiştir. d e V a r d a r Ali 1647'de A b a z a M e h m e t Paşa 1 6 2 2 ' d e K a v a l a l ı M. Sadece bu İki olay arasında neden .D ve E seçeneklerin de verilen antlaşmalar karşılarında yazılan hükümleri içermemekte­ dirler. li.Olay A) Osmanlı Devleti'nin Navarin'de yakılan gemileri için Rusya' dan tazminat istemesi B) Rusya'nın Sinop'ta Osmanlı donanma­ sını yakması C) Bulgar Kilisesi'nin özerklik kazanması D) Azak kalesi'nin Rusya'nın eline geçmesi E) Rusya'nın Özü Kalesi'ni Osmanlı­ l a r d a n alması Çözüm: Bu s o r u aynı z a m a n d a bir k r o n o l o j i sorusudur. kar­ şısında verilen maddeyi içerir? Antlaşma A) Paris B) Bükreş C) Berlin D) Küçük Kaynarca E) Vasvar Çözüm: Madde Boğazların 1841 antlaş ması'na göre yönetilmesi Bulgaristan Krallığı'nın kurulması Kırım'ın bağımsız olması Demirbaş Safın ülkesine serbestçe dönebilmesi Kıbrıs'ın İngiliz yönetimine bırakılması 22. A seçeneğinde verilen antlaşma ve içerdiği hüküm doğrudur.sonuç ilişkisi içerisinde olayı en yakın bir tarihin olayı e t k i l e m e s i tarihsel gelişmelere daha uygun bir çözüm tarzıdır.Lehistan'­ ın himayeye alınması 1575 Görüldüğü gibi B. Mısır sorununun ortaya çıkmasına neden olmuştur? A) Kabakçı Mustafa Paşa B) Tepedelenli Ali Paşa C) Vardar Ali Paşa D) Abaza Mehmet Paşa E) Kavalalı Mehmet ali Paşa 1856 Paris antlaşmasıyla Osmanlı İmparatorlu'ğunun Avrupa devletler topluluğuna alın­ masına karar verilmiştir. ÖYS . Cevap A ll. N e d e n .

A n k a r a : 20 Ekim 1921'de Fransa ile TBMM a r a s ı n d a yapıldı. M o s k o v a : 16 Mart 1921'de Sovyet Rusya ile T B M M arasında yapılmıştır. E seçeneği ise Avrupalıların çıkarlarını kolay­ laştırmak için yaptıkları bir çalışmadır. Balkan Savaşı'ndan sonra yapılmıştır. ve D s e ç e n e k l e r i Avrupalı devletlerin çtkarlan ile ilgilidir. Sevr: 10 Ağustos 1920 de I. Rusya bu antlaş ma ile Osmanlı Devleti üzerindeki ağırlığını arttırınca batılı devletler itiraz ederek bu ant­ laşmanın yürürlüğe girmesini engellemişler­ dir. ÖYS-1995 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e v e r i l e n ant­ laşmalar imzalandıkları halde yürürlüğe konulmamıştır? A) Berlin . Kars: 13 Ekim 1921'de Sovyet Cumhuriyet leri olan E r m e n i s t a n . T B M M ilk kez batılı bir devlet olan Rusya tarafından tanın­ mıştır. İ s t a n b u l : 1913'de Bulgaristan ile Osmanlı D e v l e t i a r a s ı n d a II. ÖYS-1995 XVIII. yüzyılda Avrupa'nın büyük devletleri Osmanlı İmparatorluğuma bağlı Yakındoğu toprakları­ na ilgi duydular. Osmanlı Devleti Balkanlar­ da çok önemli topraklarını kaybetti. Cevap E E) Gümrü . T B M M ilk defa bir İtilaf . Ege Adaları kaybedilmiş ve Yunanistan'da kalan Türkler'in hakları garan­ ti altına alınmıştır.Yüzyıl Siyasi Olayları devleti tarafından tanınmış. TBMM ilk kez tanınmıştır.Moskova B) Ayastefanos . Dünya Savaşı nın galipleri ile O s m a n l ı Devleti arasında yapıldı. Bu d u r u m Avrupa devletlerinin işine geldiğinden bizi kabul ettiler. C . Atina: 13 Kasım 1913 de Yunanistan ile Os­ manlı Devleti arasında II.Kars Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen a n l a ş m a l a r ı kısaca tanıyalım: B e r l i n : 1878'de Rusya ile Osmanlı Devleti arasında yapıldı. Fransa İşgal ettiği toprakları terketmiştir. A y a s t e f a n o s : 1 8 7 8 R u s y a ile O s m a n l ı Devleti arasında yapılmıştır. Fakat Kurtuluş Savaşı'nın başlaması ve Osmanlı Meclisi kapatılmasından dolayı uygulanamadı.78 Çözüm: 1856 Paris Antlaşması'yla Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa devleti sayılmasında 1839 tarihindeki Tanzimat Fermanının etkisi büyüktür.Kuzey Afrika'daki son toprağımız olan Libya Kalyaya verildi. A . Cevap B 26. Moskova Antlaşmasının bir tekrarıdır. G ü r c i s t a n ve Azarbeycan İle TBMM arasında yapılmıştır. Cevap A 19. U ş i : 18 Ekim 1 9 1 2 ' d e İtalya ile O s m a n l ı Devleti arasında yapıldı. Bu Fermanla padişahın yetkileri sınırlandırıldı. yüzyılın sonlarında ve özellikle XIX.Sevr C) Atina . B . B a l k a n S a v a ş ı ' n d a n sonra yapılmıştır. T B M M ' n i n ilk siyasi başarısıdır. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Avrupalıların bu topraklarla ilgilenmedeki amaçlarından biri değildir? A) Hindistan'a ve Afrikaya ulaşmak B) Ekonomik çıkarlar sağlamak C) Azınlıkların dinsel haklarını savunmak D) Merkezi otoriteyi zayıflatmak E) Arapların tam bağımsız devlet kurmalarını sağlamak Çözüm: Avrupa'nın büyük devletlerinin Osmanlı İmparatorluğunun toprakları ile ilgilenmeleri veya Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a yaşayan milletlerle ilgilenmeleri hep kendi çıkarları i ç i n o l m u ş t u r .Uşi D) İstanbul -Ankara 2 7 . Anayasacalığın başlangıcı k a b u l edileli. G ü m r ü : 3 Aralık 1 9 2 0 ' d e E r m e n i s t a n ile T B M M arasında yapılmıştır. Kanun kuvveti s a ğ l a n m a y a çalışıldı. Türkler azınlık statüsüne kavuşmuşlardır. Amaçları değildir.

İngiltere ve Fransa'nın Osmanlı Devleti'nden böyle bir istekte bulunmalarının amacı aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Hıristiyanların yaşam düzeyini yükseltme B) Kendi ülkelerindeki demokrasi ilkelerini diğer ülkelere de yayma C) Osmanlı İmparatorluğu'ndaki parçalanma ve çöküşü hızlandırma O) O s m a n l ı D e v l e t i ' n e b a ş k a d e v l e t l e r i n baskı yapmasını Önleme E) S ö m ü r g e l e r i n d e yasanların uğradıkları haksızlıkları gizleme Çözüm: Bu tip sorularda cevaplar genellikle standart­ tır.183 oranındadır. Diğer d e v i r l e r d e p a d i ş a h ülkenin tek hakimidir. padişahın yanında yönetime ortak olmaya başlamıştır? A) Kuruluş Devri B) Yükselme Devri C) Lale Devri D) Tanzimat Devri E) Meşrutiyet Devri Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i n d e ilk kez M e ş r u t i y e t d e v r i n d e açılan Meclis-i M e b u s a n ' l a halk yönetime katılmış ve temsil hakkını kullan­ mıştır ( 1 8 7 7 ) .416 : % 6.1 9 9 5 yıllan a r a s ı n d a .ÓYS SORULARI ANALİZİ BOLÜM 1 \ OSS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı ÖSS 1981 "XIX. Y Ü Z Y E L ı S L A H A T L A R ı 1981 -1995 OSS . Halkın yönetimde bir 1981 1982 1983 1984 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 f3A> 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 p5b 3 - 3 1 3 1 2 3 2 2 4 2 2 2 3 4 2 2 1 Ss|:v 1986 19Ö7 1988 2 2 1 4 1 1 1 2 2 1 IfE 1990 1991 1992 1993 1 1 1 1 2 2 1995 TOM 17 - ı ırt |"5b 1 9 8 1 . Osmanlı İmparatorluğu'nda y a ş a y a n Hıristiyanların haklarının yetersiz b u l a r a k Osmanlı Devleti'nden Islahat Fermanı'na uyulmasını istemişlerdir. yüzyılda Osmanlı Devletini bir an önce paylaşmak düşüncesi farklı farklı politika üretmelerine neden olur. Özellikle 19. Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Hıristiyanların h a k l a r ı n d a n d a h a sınırlıydı. yüzyılın ikinci yarısında İngiltere ve Fransa sömürgelerinde yaşayanların hakları. Yüzyıl konusundan ç ı k a n s o r u Islahatları yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :%5.748 : % 6.B. .19. Cevap C ÖYS 1981 'VsmartH'naiKi nangi devirde. Asıl amaçlan parçalanmayı hız­ landırmak. 19.D ve E seçeneklerinin arkasına sığınarak Osmanlı Devletinden bir çok talepte bulun­ muşlardır. A. Buna karşın İngiltere ve Fransa.

Cevap A Ş A.ve Meclis-i Mebusan açıldı. Ocak 17. II. Bu dönemde azınlık İsyanları devletin birliğini bozacak bir sevi­ yeye gelmişti. Ahmet tahttan indirilmiştir. Osmanlı Devlet düzenini d e ğ i ş t i r m e amacına y ö n e ­ liktir? A) Kabakçı Mustafa isyanı B) Patrona Halil isyanı C) Abdülaziz'in tahttan indirilmesi D) 31 Mart ayaklanması E) Genç Osman'ın öldürülmesi Yeniçeri Ocağı (1361 . yeniden Meşrutiyet ö n c e s i d ö n e m e g e ç i l m e s i n i i s t e y e n bir harekettir. Genç Osman'dan itibaren ocağın bu duru­ muna son vermek için çok defalar kaldırma girişimleri o l m u ş fakat başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Cevap E . Kabakçı isyanı İle III. Genç O s m a n ' d a ıslahatçı düşüncelerinden dolayı çıkarcı çevrelerin ve yeniçerilerin isyanı sonucu öldürülmüştür.yüzyıldan itibaren otoriteyi bozucu ve padişahlan zor durumda bırakıcı davranışlar içine girdi.B. A n a y a s a c ı l ı ğ ı n ilk f a a l i y e t i bu h a r e k e t l e b a ş l a m ı ş t ı . Böylece padişahların yeniden yönetime hakim olması sağlanmıştır. halk ve ulemanın da desteğini alarak 1826 yılında ocağı kaldırmıştır.C ve E seçenekleri Osmanlı Devlet düzeni­ ni değil baştaki padişahlan değiştirme amacıyla yapılan sınırlı hareketlerdir. İslamiyete ve uygarlığa yap­ tığı hizmetleri ortaya koymak C) Batı'da gelişen yeni akımları Müslüman halka benimsetmek D) Batı ülkelerinin Osmanlı İmparatorluğu'na karşı geliştirdiği olumsuz tavırları ortadan kaldırmak E) A n a d o l u ' n u n g e r ç e k sahibinin Osmanlı Türkleri olduğunu kanıtlamak Çözüm: Tazminat ve Meşrutiyet devirleri imparator­ luğun en kritik yıllarıdır. cevap olamazlar. A v r u p a ' n ı n d a e t k i s i y l e ilk anayasa olan Kanun-i Esasi İlan edildi.80 etkisi olmamıştır. Cevap E Çözüm: j j I 19.1826) yılları arasında faaliyet göstermişitir. Bu dönemde. Türk tarihini böyle göster­ mekle ulaşılmak istenen amaç ne olabilir A) Çeşitli etnik unsurları birbirleriyle kay­ naştırarak İmparatorluğu ayakta tutmak B) Osmanlıların. Meşrutiyet'in ilanından sekiz ay sonra olmuş . Padişahın yetkileri ilk kez Tanzimat Fermanı'yla sınırlandırılmıştı. Bu olaya Vakay-ı Hayriye denir. Ancak.D ve E s e ç e n e k l e r i İlgisiz y a d a eksik yorumlarından dolayı cevap olamazlar.C ve D seçenekleri yanlış ve eksik bil­ gilerdir.B. A. ÖYS 1983 Aşağıdaki olaylardan hangisi. Bundan dolayı devletin birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n ü sağlamak İçin halkın kay­ naştırılması için Osmanlıcılık politikası uygu­ lanmıştır. M a h m u t aydın. Selim. Meşrutiyete karşı başlatılan bu hareket Osmanlı tarihinde rejime yönelik tek harakettir. Türk tarihinin sadece Osmanlı döneminde kalan bölümü üzerinde durmuşlar ve Türk tarihini bir Osmanlı tarihi gibi gösterme çabasına girmişlerdir. Abdülaziz'de Tanzimat ilkelerini genişletmeye karşı olması ve israfının büyük boyutlara ulaşması sonucu tahttan indirilmiştir.Yüzyıt Islahatları i ] 3. Cevap D 5.C. ÖYS 1983 Yeniçeri Ocağı'nın o r t a d a n kaldırılması Osmanlı yönetimine aşağıdaki yararlar­ dan hangisini sağlamıştır? A) İç isyanların önlenmesini B) Halkın yönetime katılmasını C) Toprak dağıtımının yeniden düzenlenmesini D) Savaşlardaki yenilgilerin sona ermesi E) Padişahların yönetime yeniden egemen olmasını Çözüm: 4. Böylece halk yöne­ time İlk kez katılmış oldu. 31 Mart olayı ise II. Bu politikanın esası çeşitli etnik unsurların eşitliğini sağlayarak kaynaştırmaktır. ÖYS 1981 Tanzimat ve Meşrutiyet devirlerinde tarihle ilgilenen yazarlar. B. Patrona isyanı ile III.

C) Siyasal g ü c ü n ü bu yolla k o r u m a k iste­ mektedir. Toprak sis­ teminin bozulması nedeniyle bir çeşit dere­ beyi sayılacak ayanlar türemiş ve bunlar tıpki bir bey gibi h ü k ü m veriyorlardı. ayanların varlığını v e h a k l a r ı n ı t a n ı m ı ş .yüzyıla askeri ve siyasi g ü c ü n ü kaybetmiş olarak girdi. M u t l a k i y e t l e y ö n e t i l e n O s m a n l ı Devleti'ni böyle bir anlaşma yapmaya sevkeden d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) P a d i ş a h ' ı n y e n i l i k y a p a r k e n a y a n l a r ı n desteğine ihtiyaç duyması B) Devletin. Mahmut. ayanlar d a d e v l e t i n e m i r l e r i n e u y u c a k l a r ı n a söz ver­ mişlerdir. B) Islahatların Avrupa devletlerince tanın­ masına çalışmaktadır. A seçeneğinde verilen genişleme siyaseti ise Tazminat dönemi gerçeklerine aykırıdır. ÖSS 1985 O s m a n l ı D e v l e t i n i n Meclİs-i M e b u s a n ' d a Balkan uluslarına da temsil hakkını tanımış olmasının amaçları arasında aşağıdakiler­ d e n hangisi y o k t u r ? A ) A v r u p a d e v l e t l e r i n i n i ç i ş l e r i m i z e karış­ masını önleme B) Balkan uluslarını yönetime katma C) İmparatorluğun bütünlüğünü koruma D) R u s y a ' n ı n B a l k a n l a r ' ı Slavlaştırmasını önleme E) Meclis'in devamlılığını sağlama E) II. Selim Devri C) Tanzimat Devri B) Lale Devri D) I. T a z m i n a t d ö n e m i n d e ise d a ğ ı l m a d u r u m u n d a idi. D) Büyük devletlerin olumsuz tutumlarından çekinmektedir. AB ve D seçenekleri kısmen doğru iseler de eksik­ tirler.19. Mahmut Devri Çözüm: İlk kez Lale Devrinde (1718-30) batılılaşmaya başlayan Osmanlı Devleti'nde yapılan Islahat hareketleri sonucu devletin iyileşmesi yönünde ciddi bir ilerleme görülmedi.D ve E seçenekleri zayıf ve g ü ç s ü z dönemlerin politikası olabilirler. Cevap E . E seçeneğinde verilen durumun Balkan uluslarına temsil hakkının verilmesiyle bir ilgisi yoktur. yüzyıla gelindiğinde imparatorluk içindeki unsurları kaynaştırmak İçin yönetim ve hukuk alanında ilk kez ıslahatlara girişildi. Devlet bu şartlarda ayanlara söz g e ç i r e m e y e c e k bir durumda idi. yüzyılın başlarında yapılan bir anlaşmay­ la Osmanlı padişahı II. Yükselme Devri'nde Batı ile i l g i l i s o r u n l a r ı n ı k e n d i g ö r ü ş l e r i doğrultusunda çözmeye çalışmıştır. Bundan dolayı güçlü döne­ minde sorunlarını istediği gibi çözebilirken. ÖSS 1985 "Osmanlı imparatorluğu. Çözüm: Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi'nde g ü ç l ü . E seçeneği ise tamamen yanlış bir yorumdur. Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u n u n Batı'ya karşı t u t u m u n d a k i b u d e ğ i ş m e n i n bir açıklaması olamaz? A) Gelişme siyasetini bu yolla sürdürmekte­ dir. a y a n l a r a söz g e ç i r e m e y e c e k kadar zayıf düşmüş olması D) Devletin vergi t o p l a m a d a ayanlardan yararlanmak istemesi E) Padişah'ın yetkilerinden bir kısmını ayan­ lara v e r e r e k s o r u m l u l u ğ u n u a z a l t m a k istemesi Çözüm: İ m p a r a t o r l u k 19." Aşağıdakilerden hangisi. Cevap C j 8. eyaletlerden asker almak için ayanlardan yararlanmak istemesi C) D e v l e t i n .B. ÖYS 1983 XIX.C ve D s e ç e n e k l e r i n d e k i gelişmeleri amaçlamıştı. 19. Bunun sonucu olarak B. Meşrutiyet Devri j j 9. Meclisin açılmasıyla Osmanlı Devleti A. Cevap A i \ | j I ] j 7.C. dağılma d u r u m u n d a ise yaşam mücadelesi vermekte idi. Cevap C | i j I j Çözüm: Osmanlı Devleti dış gelişmelerin de etkisiyle meşrutiyeti ilan ederek Meclis-i Mebusan'ı açmıştı. Avrupa hukuk kurallarına göre işleyen mahkemeler böylece Tazminat hareketiyle kuruldu. ÖYS 1984 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a A v r u p a h u k u k kurallarına göre işleyen mahkemeler ilk defa hangi devirde kurulmaya başlamıştır? A) III. E) Batı ile sorunlarını barış yolu ile çözmeye çalışmaktadır. T a z m i n a t d e v r i ' n d e ise bu tür s o r u n l a r ı n çözülmesinde B a t l ı büyük devletlerle görüş birliği içinde olmaya önem vermiştir.Yüzyıl Islahatları 61 6.

yüzyılda. Osmanlı ü l k e s i n d e ticaret azınlıkların elindedir.82 19. B seçeneği ise Osmanlı Devleti'nin varlığını bir s ü r e d a h a d e v a m e t t i r m e s i n e k a t k ı d a bulunmuştur. Önceden gayri müslimler askerlik yapmazlardı. Sadece Tanzimat ve Islahat Fermanlan askerlikle ilgili bir düzenleme getirmiştir.D ve E seçenek­ lerinde verilen gelişmeleri sonuç olarak ortaya çıkarmaktadır. Osmanlı Devleti ilk kez bu dönemde yönetim ve h u k u k alanında bazı düzenlemeler yaparak ülkenin içinde bulunduğu kötü şart­ ları gidermeyi hedeflemiştir. g r u b ise Osmanlı Devleti'nin egemenlik ve bağımsızlığına zararı olan olaylar. B s e ç e n e ğ i ile ilgili ç a l ı ş m a l a r 17. ve E s e ç e n e k l e r i z a t e n O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e g e l i ş m i ş bir d u r u m d a y d ı . I. Tanzimat'ın getirdiği eşitliği Islahat Fermanı b o z m u ş . Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n u n e g e m e n l i ğ i n i ve bağımsızlığını korumasına yardımcı o l m u ş t u r ? A) Azınlık hakları C) Kapitülasyonlar B) Askeri alanda yenilikler D) Ulusçuluk akımları 1 3 .yüzyılda T a r h u n c u ile b a ş l a m ı ş t ı . Tanzimatla ilk kez azınlıkların yönetime ısındırılması ve kay­ naştırılması amaçlanmıştı. A.D ve E seçenekleri Osmanlı Devleti'nin zayıflamasına ve yıkılma sürecinin hızlan­ masında etkili olan olaylardır. ÖYS 1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i y l e .C. yüzyılda yapılan yeni­ liklerin de bir k a r e k t e r i n i o l u ş t u r m u ş t u r . Aşağıdakilerden hangisi bu d u r u m u n bir s o n u c u değildir? A) Küçük sanayi atölyelerinin azalması B) Yeni fabrikaların kurulması C) İşsizliğin artması D) Yönetimde yeni arayışların artması E) Dış ticarette dengenin bozulması Çözüm: 19. Bunlardan en önemlisi askerlik idi. s e ç e n e k l e r i iki g r u b a a y ı r m a m ı z g e r e k i r . ÖYS 1986 Aşağıdakilerden hangisi. B seçeneğinde verilen yeni fabrikaların kurulması ise soru kökündeki olumsuzluklara ters bir özellik taşır. C . gayr-ı müslimlere nakti bedelli askerlik avantajını getirmiştir. Cevap B 1 2 . ucuz ve çeşitli mallar gelmektedir.C. Tazminat Fermanı ilan e d i l e r e k askerlik bir vatan hizmetine dönüştürüldü. Cevap B .Yüzyıl Islahatları 1 0 .yüzyılda O s m a n l ı Devletinde m e y d a n a gelen olumsuzluklar A. ÖYS 1986 Tanzimat d ö n e m i y l e başlayan ıslahat h a r e k e t l e r i n d e daha ç o k aşağıdakilerden hangisi üzerinde d u r u l m u ş t u r ? A) Hukuk ve yönetim C) Tarım ve ticaret E) Güzel sanatlar Çözüm: T a n z i m a t hareketi ş i m d i y e kadar yapılan ıslahat hareketlerinden çok farklı bir yönde yenilik projesi geliştirmiştir.D ve E seçeneklerinin askerlik konusu ile ilgili bir hükümleri yoktur. Cevap B Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu bozuk d u r u m a ç ö z ü m b u l m a k i ç i n 19. İki t o p l u m arasında ayrıcalıklı konular böylece kaldırılmıştı. H a m m a d d e Avrupa ülkelerine satılmakta dışarıdan bot miktarda. Ö S S 1986 XIX. Cevap A B) Maliye D) Eğitim 1 1 . Osmanlıların girdiği savaşlar genelikle yenilgi ile sonuçlanmıştır. D . A. ş e k l i n d e n bir vatan görevi şekline getiril­ miştir? A) Sened-i İttifak C) Islahat Fermanı B) Tanzimat Fermanı D) Kanun-ı Esasi E) Yabancı okullar Çözüm: Çözüm: E) Misak-ı Milli Bu tip soruların çözümünde cevapların ince­ lenmesiyle doğru sonuca ulaşılabilir. diğer etnik unsurların müslüman toplumla kaynaşmasını sağlamaktı. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a "askerlik düzeni"ocak. T a n z i m a t ' l a başlayan ıslahatlar 19.yüzyılda ortaya çıkan en önemli düşünce.grup Osmanlı Devleti'ne yardımcı olanlar l l .

30) gerçekleştirilmiştir. D seçeneğindeki IV. ÖYS 1988 Tanzimat Fermanı ile a ş a ğ ı d a k i alanların hangisinde yenilik yapılmamıştır? A) Askerlikte B) Maliyede C) İdarede E) Tarımda D) Hukukta . Posta teşkilatı ise II. 17.yüzyıllarda ısla­ hat y a p a r a k d e v l e t i n İ ç i n d e b u l u n d u ğ u sorunlara ç ö z ü m b u l m a y a çalışmıştır. ve İtfaiye bölüğü III. A .Mahmut ver­ miştir. Cevap B 1 8 .C. 18.Mahmut'un (1808 -1838) kurduğu önemli bir teşkilattır. O s m a n l ı Devleti'nin a y a n l a r a s ö z g e ç i r e m e y e c e k hale geldiğini g ö s t e r e n bir kanıttır? A) Fatih Kanunnamesi C) Tanzimat Fermanı B) Sened-İ İttifak D) Islahat Fermanı E) II. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi Tanzimat Fermanı'nın getirdiği yeniliklerden biri değildir? A) Herkesin mal ve mülküne sahip olması B) Herkesten gelirine göre vergi alınması C) Mahkemelerin herkese açık olması D) Askerlik için nakdi bedelin kabul edilmesi E) Rüşvet ve iltimasa karşı önlem alınması 16. ÖSS 1988 Aşağıdaki b e l g e l e r d e n h a n g i s i . Devlet matbaası.yüzyıl ise önceki ıslahatlardan çok farklı olarak ülkenin birlik ve bütünlüğüne yönelik olarak sosyal alanda da ıslahat yapılmıştır. ÖYS 1989 Yalnız askeri alanda değil.Mahmut C) I.yüzyılda eskiye dönüş hedeflenmiş korku ve şiddete dayalı ıslahatlar yapılmıştır. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi. Ayanlarla yapılan bu anlaşmaya Sened-i İttifak denilir. Cevap E 14. 19.yüzyılda hükümdar olduysa da çok kısa bir zaman içinde tahttan indirildiği için ıslahat yapmaya zamanı olmamıştr. Cevap E E) Kanun-i Esasiye Çözüm: II. 19.Abdülhamit B) lll. M a h m u t döne­ minde k u r u l m u ş t u r ? A)Nizam-t Cedit C)Kağıt imalathanesi B) Devlet matbaası D) Posta teşkilatı E) İtfaiye bölüğü Çözüm: Seçeneklerde verilen olayların hangi hüküm­ darlar zamanında olduğunu hatırlatırsak bu soruyu rahatlıkla çözebiliriz: Nizam-ı Cedit III Selim.18 ve 19. Alemdar Mustafa Paşa'nın ısrarıy­ la Anadolu ve Rumeli'de bozulan toprak sis­ teminin etkisiyle oluşan başına buyruk ayan­ lara bazı tavizler vererek bunları merkeze bağlamıştır. sosyal alanda da ıslahat yapılması gereğine inanan Osmanlı padişahlarından biri aşağıdakiler­ d e n hangisidir? A) I. Tarımda önemli bir yenilik getirmemiştir. vergide.yüzyılda A v r u p a l ı l a ş m a k a m a ç l a n a r a k askeri ıslahatlara ağırlık verildi. Ahmet tarafından Lale Devrinde(1718 .Osman D) IV.Mahmut. y ö n e t i m d e ve hukukta her vatandaş eşit haklara veya yükümlülük­ lere sahip olacaktı.Mustafa 19. II. B ve C s e ç e n e k l e r i n d e k i p a d i ş a h l a r 18. Cevap D 1 7 . Hükümdarlar tarafından tek taraflı olarak yapılmış ya da ilan edilmiştir. Askerlikte. A.19.Mahmut Çözüm: Osmanlı Devleti 17.yüzyıla aittir.yüzyılda bunun ilk örneğini II. Kağıt İmalathane­ si.Yüzyıl Islahatları 83 Çözüm: 3 Kasım 1839'da ilan edilen Tanzimat Fermanı öncelikle Osmanlı sınırları içinde yaşayan her dili konuşan ve her dine bağlı t o p l u m l a r ı n her t ü r l ü eşitliğini sağlayarak onları kaynaştırmak istiyordu.Mustafa 15.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeler karşılıklı yapılan bir olay değildir.

yüzyıl başlarında yapılmıştır.yüzyıl sonlarında Asakir-i Mansure. eşitlik. batıdaki gelişmeler den en çok etkilenilen bir dönemdir. 19.84 Çözüm: Tanzimat Fermanı yönetim ve hukuk alanın­ da önemli yenilikler getiren bir ıslahattı. insan h a k l a r ı . İlk kez kanun üstünlüğü. Cevap D 2 1 . Islahat Fermannse yeniden nakdi bedele çevirmiştir. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. Saltanatı sınırlandırmayan gelişme sorulduğuna göre cevap k e n d i l i ğ i n d e n ortaya çıkıyor. Cevap E 19. Cevap D 19. Tanzimat-ı H a y r i y e F e r m a n ı ' n ı n ö z e l l i k l e r i n d e n biri değildir? A) Yapılacak ıslahatları içerme B) Padişahla halk arasında yapılan bir sözleşme olma C)Batı'nın etkisiyle hazırlanmış olma D) Halka açıklanmış ve okunmuş olma E) Padişahın üstünde bir güç olduğunu vur­ gulama . Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n d a k i ıslahat h a r e k e t l e r i n i n bir sonucu değildir? A) Asakir-i Mansure-İ Muhammediye B) Nizam-ı Cedit C) Sekban-ı Cedit D) Eşkinci Ocağı E) Divan-ı Hümayun Çözüm: Islahatlar genellikle 17. Cevap D 2 0 . Önceki d ö n e m l e r d e bazı ç a l ı ş m a l a r o l d u y s a d a başarılı olamamıştır. B u n u n b i r s o n u c u o l a r a k A. A. Osmanlılar'da saltanatın mutlak otoritesini sınırla­ ma m ıştır? A) Tanzimat Fermanı B) Sened-i İttifak C) Islahat Fermanı D) Kanunname-i Âl-i Osman E) Kanuni Esasi Çözüm: Osmanlılar'da mutlak otoriteyi sınırlandıran gelişmeler 19. Bu yayınların. Kanununame-i Ali Osman zaten padişah fer­ manlarından oluştuğundan mutlak otoriteyi sınırlandırması düşünülemez. cumhuriyet.Dünya Savaşı'na katıl­ maları E) I. Askerliği Tanzimat Fermanı vatan hizmetine dönüştürmüş. ve 19. 2 2 . Nizam-ı Cedit 18.B. ÖYS 1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . v e m i l l i y e t ç i l i k g i b i kavramlar Osmanlı ülkesinde de tartışılmaya başlandı.Dünya Savaşına katılmamız jeopolitik ve siyasi kaynaklıdır. yüzyıllarda yapıldığına göre bu dönemler dışında kalan olayın k o l a y c a ıslahat s o n u c u olmadığını görebiliriz.B. D s e ç e n e ğ i n d e verilen I. Divan-ı Hümayun bir ıslahat d e ğ i l . fakat II. A. ve ll. ÖYS 1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. kuvvetler ayrılığı.C ve E seçeneklerinde gelişmeler Tanzimatla birlikte ortaya çıkmıştır. 18. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi üzerinde ö n e m l i bir etkisi y o k t u r ? A) Tanzimat ve Islahat hareketleri B) Ulusçuluk akımları C) Genç Osmanlı ve Jön Türk hareketleri D) O s m a n l ı l a r ı n I. Sekban-ı Cedit ve Eşkinci Ocağı 19. D seçeneğindeki gelişme ise Islahat Fermanıyla sağlanmıştır.yüzyıla aittir.Yüzyıl Islahatları Divan-ı Hümayun ise eski Türk devletlerinde ileri gelen kimselerin katılmasıyla toplanan bir örgüttü. ÖSS 1990 Fransız İhtİlali'nden sonra cumhuriyetçiliği ve özgürlüğü savunan kimi kitaplar Türkçeye ve azınlıkların dillerine çevrilerek Osmanlı ülkesinde de yayınlanmıştır.yüzyılda başlamıştır. Osmanlılar bunu kuruluş döne­ minden itibaren geliştirerek büyük bir organ haline getirdiler. M a h m u t tarafından ıslahat amacıyla kaldırılan bir kurumdur.yüzyıl.C ve E s e ç e n e k l e r i n d e k i g e l i ş m e l e r 19.Meşrutiyet hareketleri Çözüm: i Fransız İhtilali'yle ortaya çıkan fikir akım­ larının O s m a n l ı D e v l e t i ' n i etkilememesi d ü ş ü n ü l e m e z d i .C ve E seçeneklerindeki gelişmeleri ortaya çıkardı.B.

C. 119 maddeden oluşan Kanun-i Esasiyi incelersek Vükela-yı Devlet kısmının 30.demokrasi.B. Sultan A b d ü l m e c i t ' i n b u t u t u m u Osmanlı toplumunda aşağıdakilerden hangisinin b e n i m s e n m e y e çalışıldığının bir gösterge­ sidir? A) B) C) D) E) Halkın yönetime katılması Dini hoşgörü Bütçe anlayışı Kültürel bağımsızlık Kanun üstünlüğü Çözüm: Soruda verilen metnin son cümlesinde de g ö r ü l d ü ğ ü gibi padişah Sultan Addülmecit kendisinin de Tanzimat Fermanına uyacağını söyleyerek. Verilen bu haklar p a d i ş a h l a halk arasında yapılan bir yetki paylaşımı değildir. milliyetçilik ve kuvvetler ayrılığı gibi ilkeler Osmanlı aydınları arasında da tartışıl­ maya başlamıştır.D ve E s e ç e n e k l e r i y a n l ı ş ve i l g i s i z yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. ÖYS 1992 O s m a n l ı l a r d a Asakir-i Mansure-i M u h a m m e d i y e adı île Avrupa usulünde o r d u n u n k u r u l m a s ı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir sonucudur? A) Tanzimat-ı Hayriye B) Sened-i İttifak C} 31 Mart Vakası D) Vak'a-i Vakvakiye E) Vak'a-i Hayriye A) Ayan Meclisi üyelerine ömür boyu görev­ lerinde kalma hakkının tanınması B) Padişahın Meclisi açma ve kapatma yetki­ sine sahip olması C) Meclisin. A. Padişahın otoritesini halkın temsilcilerinden oluşan bir meclisle sınırlandırmak amacıyla meşrutiyet sistemine geçilmiştir. Bu tip s o r u l a r d a genellikle yapılan yanlış yorumlar bilgi kaynağına bakılmadan yapıl­ maktadır. Bu aydınlar Avrupa'daki gelişmelerin kendi ülkelerinde de görülmesi için faaliyete geçtiler. Cevap E 24. A. mahkemelerin açık y a p ı l m a s ı n ı . vergilerin herkesin gelirine g ö r e t o p l a n m a s ı n ı . Bundan dolayı bir sözleşme özelliği göstermez. yargılanmadan idam edilmemesini öngören T a n z i m a t Fermanı'nın ilan edilmesine izin vermiştir.C ve D seçenekleri zaman ve oluşum olarak Tanzimatın ilanından önce ya da çok sonra olmuştur.D ve E s e ç e n e k l e r i T a n z i m a t Fermanı'ntn önemli birer özellikleridir. Fakat ÖSYM bu sorunun cevabını C olarak verdi.31 ve 38 maddelerinde Meclisin hükümeti denetleme yetkisinin olduğu görülmektedir. k i m s e n i n haksız y e r e . hükümeti denetlemesi D) Kanunların y a p ı l m a s ı n d a son s ö z ü n padişaha ait olması E) H ü k ü m e t i n padişaha karşı s o r u m l u olması . ÖYS 1992 Sultan Abdülmecit.C. ÖSS 1991 Osmanlı imparatorluğu'nda. Cevap B Çözüm: 85 Esasen bu soru tartışmalıdır. halkı itaat etmeye davet etmiştir. kendisinin de Fermana uya­ cağını belirtmiştir. Bu açıkça ülkede k a n u n üstünlüğünün bir göstergesidir. ÖYS 1991 tur? Birinci Meşrutiyet dönemindeki Anaya­ s a d a aşağıdaki h ü k ü m l e r d e n hangisi yok- 2 6 . Cevap B 2 5 . Tanzimat Fermanı Sultan Abdüimecİd'in kendi isteği ile en önemli haklarının bir bölümünden halkın lehine vazgeçtiği bir belgedir. Cevap C 23.Yüzyıl Islahatları Çözüm: Bu soruya benzer çok sorular çözdüğümüzden dolayı d o ğ r u s e ç e n e ğ i h e m e n bulabiliriz. m o n a r ş i k sistemlerin s o n a ermesi Çözüm: Fransız İhtilali'nin yaydığı bazı düşünceler Osmanlı Devleti'ne de yayılmış. eşitlik. Halbuki ÖSS ve ÖYS sorularında en küçük bir şüpheye neden olmayan soru­ ların olması gerekirdi. A. Bu değişiklik aşağıdakilerden hangisinin bir s o n u c u d u r ? A) Yeniçeri Ocağının kapatılmış olması B) Osmanlı aydınlarının d e m o k r a s i geliş­ melerden etkilenmesi C) Osmanlı İmparatorluğu'nun güçlenmesi D) Ayanların yetkilerinin artırılması E) D ü n y a d a . Seçeneklerin tamamı Kanun-i Esasi hükümleri arasında vardır.19. Yavaş yavaş padişah otoritesinin sınırlandırılması gündeme gelmiş ve Tanzimat Fermanıyla ilk ö n e m l i a ş a m a tamamlanmıştır. Ayrıca herkesin bu fermana itaat etmesini İstemiş. Bundan dolayı cevap olamazlar.

Mahmut'un ilk günlerinde kuruldu.Mahmut yayımladığı bir fermanla. Padişahın emirleri mutlak olarak yerine getirilecek 2 . savaşlarda başarı sağlanması.B. isyanların bastırılması amaçlan­ mıştı.86 Çözüm: Asakir-i M a n s u r e o r d u s u 1826 yılında II. H ü k ü m l e r d e n d e ç o k a ç ı k bir şekilde anlaşılacağı gibi Padişahın mutlak otoritesi ilk kez sınırlandırılıyordu. Cevaplara baktığımızda A. "kişinin malına devletçe el konulmasfgeleneğini kaldırmıştır. Bu anlayıştan hareketle m ü s a d e ­ re adıyla bir uygulama yapılarak bazı durum­ larda kişinin mallarına devletçe el konurdu.Mahmut. Bir olay çıkarsa ayanlar emir beklemeksizin isyanı bastıracaklardır. 1. Bu da halkın bir yönüyle devlete olan güvensizliğini ortadan kaldırarak devlethalk bütünleşmesine ortam hazırlamıştır. II. Bunun fiili olması m ü m k ü n d e ğ i l d i . A y a n l a r e y a l e t l e r i n d e n d e v l e t i n asker almasına karşı gelmeyecekler 3. ÖSS 1993 Osmanlı Sultanı II.Yüzyıl Islahatları Sekban-ı C e d i t ve Eşkinci Ocakları birer askeri teşkilattır. Cevap A 2 8 . Sened-i İttifak 1 8 0 8 ' d e . Cevap E Çözüm: 19. II. Eşkinci Ocağı ise Yeniçeri Ocağının kaldırılmasından hemen önce yeniçerilerin bir kısmını ocaktan ayırarak kuruldu. Vergiler devletin koyduğu kanunlara göre toplanacak 4. toprak sisteminin bozulmasıy­ la Anadolu ve Rumeli'de ortaya çıkan başına buyruk ayanlarla yapılmıştı. m ü s a d e r e sistemini kaldırarak herkese miras ve mülk edinebilme garantisi­ ni vermiştir. Sekban-ı C e d i t v e E ş k i n c i adı v e r i l e n d ü z e n l e m e ­ lerin amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Eyaletlerin y ö n e t i m i n e y e n i bir d ü z e n getirmek B) Eğitim ve öğretimde yenilik yapmak C) Devşirme sistemini sürdürmek D) Avrupa Hukukundan yararlanmak E) Avrupa usulünde bir ordu kurmak . b u f e r m a n l a a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini amaçlamıştır? A) Yabancılara verilen ayrıcalıkların kaldırıl­ masını B) Gelir dağılımındaki dengesizliklerin gideril meşini C) Mülkiyet hakkının g ü v e n c e altına alın­ masını D) Dışardan mal alımının sınırlandırılmasını E) Yeni bir ekonomik sisteme geçilmesini Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e h u k u k e n her şey padişahın malı sayılırdı. Tanzimat 1 8 3 9 ' d a . Avrupa tarzında bir ordu kurularak yeniliklerin hızlanması.s o n u ç İlişkisini d a h a iyi anlarız. Cevap C 2 9 . ÖYS 1993 Osmanlı İmparatorluğu'nda.Mahmut. 31 Mart Olayı 1909'da. Sekban-ı Cedit.C ve D seçenek­ lerinde askeri bir tanım veya ilişkili bir ifade yoktur. Nİzam-ı Cedit'in ortadan kaldırılmasından sonra II.i İttifak'ı imzalaması aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) P a d i ş a h ı n m u t l a k o t o r i t e s i n i n sınır­ landırıldığının B) Ayanların sayıca artırıldığının C ) G e l e n e k v e g ö r e n e k l e r e bağlılığın azaldığının D)Avrupa'nın sanayideki üstünlüğünün kabul edildiğinin E) Yabancılara yeni ayrıcalıklar verdiğinin Çözüm: Sened-i İttifak. ÖYS 1993 I I . Vaka-i Vakvakiye de 1656'da meydana gelmiştir. B u h u k u k i a n l a m d a bir gelenekti. Cevap E 2 7 . Yapılan bu ant­ laşmayla bundan sonra Ayanlar ile hükümet arasında kurulacak ilişkilerin şekli saptan­ mıştır. M a h m u t ' u n a y a n l a r l a S e n e d . Olayların oluş tarihlerine b a k a r s a k n e d e n . Mahmut tarafından Yeniçeri Ocağı kaldırılarak o n u n yerine kuruldu.

Cevap E ı j . X I X . Y ü k s e l m e d e v r i (1453 -1579).B.Mahmut'u tahtta çıkarma. A. ÖSS 1994 Osmanlı t o p l u m u n d a XIX.yüzyılda başlamıştır. Bu bilgiden hareketle seçenek­ lerde 19.yüzyılda yaşanan devreyi bularak doğru sonucu tespit edelim. Seçeneklere baktığımız zaman sadece E seçeneğinde verilen Meşrutiyetin ilanının ıslahat hareketi o l d u ğ u n u görürüz. Cevap B 3 3 .B.yüzyıla kadar kızlar i ç i n o k u l u o l m a y a n O s m a n l ı Devleti. Alemdar Vak'ası II. Çeşme Vakası 1770'de Osmanlı Donanması nın y a k ı l m a s ı .C ve E s e ç e n e k l e r i ite s o r u m e t n i n d e verilen açıklamalar arasında bir İlişki kurmak mümkün değildir.yazma seferberliğine geçildiğini C) Din eğitimi ile çağdaş eğitimin birleştirildi­ ğini D) Eğitim anlayışında değişiklik olduğunu E) Karma eğitime (kız . ÖSS 1994 O s m a n l ı l a r d a XIX. Cevap D 3 1 .C ve D seçenekleri siyasal düşüncelerin y ö n l e n d i r i l m e m e s i h a l i n d e o r t a y a çıkan gelişmelerdir. I 3 2 . y ü z y ı l d a kızların ilkokuldan sonra devam edebilecekleri Öğret­ men ve sanayi okulları açıldı.Yüzyıl Islahatları 87 A. P a t r o n a H a l i ! i s y a n ı Lale devrinin sona erdirilmesi.Fetret devri (14021 4 1 3 ) . Bu soruda siyasi düşünceler anahtar kelimedir.C ve E seçenekleri ile soru metninde verilen açıklamalar arasında bir ilişki kurmak mümkün değildir.B. Bu durum aşağıdakilerden hangisini engellemiştir? A) Gelenek ve g ö r e n e k l e r i n g ü c ü n ü koru­ masını B) Din ile devlet işlerinin birlikte yürütülmesi­ ni C) Yönetenler ile halk arasında kültür farkı oluşmasını D) Halkın yönetime bağlılığının sürmesini E) Demokrasi anlayışının gelişmesini Çözüm: Bu tür soruların çözümünde anahtar kelimeyi bularak seçeneklerde aramak her zaman en doğru yoldur. Lale Devri (1718 -1730). Siyasi düşünce ile irtibat kurulabilecek sadece E seçeneğinde verilen demokrasi anlayışı var. B ö y l e c e e ğ i t i m anlayışında b ü y ü k değişiklikler yapılmıştır. bu eksikliğini 19.yüzyıla k a d a r . T a n z i m a t devri ise (1839-1876) yılları arasıdır. 19.yüzyıldaki bu g e l i ş m e aşağıdakilerden hangisini g ö s t e r i r ? A) Bütün okulların devletin denetimi altına alındığını B) Okuma .yüzyılda kızlar için okul açarak g i d e r m i ş t i r . s o r u n u n bir devamıdır. halkın siyasi d ü ş ü n c e l e r i n i y ö n l e n d i r e n önemli gelişmeler olmamıştır. D u r a k l a m a d e v r i (1579-1699). Diğer s e ç e n e k l e r ise birer isyan ve facia olaylarıdır. S o r u y u hatır­ larsanız kız çocukların eğitimi 19. Cevap E 30. 31 Mart Olayı da Meşrutiyet'e yönelik bir rejimi yıkma olayıdır. A. Olanakları olanlar isterlerse evlerinde ö z e l d e r s a l ı r l a r d ı . y ü z y ı l a k a d a r . kızlar İlkokuldan sonra öğrenime devam edemez lerdi. ÖYS 1994 \ Aşağıdaki olaylardan hangisi Osmanlı İmparatorluğumun dağılmasını önlemek amacına yöneliktir? A) Alemdar Vak'ası B) Çeşme Vak'ası C) Patrona Halil ayaklanması D) 31 Mart ayaklanması E) Meşrutiyet'in ilanı Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunun dağılmasını önle­ m e k a m a c ı y l a yapılan hareketlere ıslahat denmektedir.19.erkek) geçildiğini Çözüm: Bu tip soruların cevabı genellikle soru paragrafının son cümlesindedir. XIX. ÖYS 1994 O s m a n l ı l a r d a kız ö ğ r e n c i l e r i n e ğ i t i m i UK kez hangi devirde devletin görevleri arası­ na girmiştir? A) Lale Devri C) Fetret Devri B) Tanzimat Devri D) Yükselme Devri E) Duraklama Devri Çözüm: 3 0 . Siyasal düşüncelerin ortaya çıkmasıyla ancak demokrasi anlayışı gelişebilir.

ÖSS 1995 Anayasası'yla. Müslüman olsun olmasın Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u sınırları i ç i n d e y a ş a y a n l a r d i n . Bu olumsuz etkiyi sona erdirmek İçin ortaya atılan akım Osmancılıktır. Milliyetçiliğin zararını durdur­ mak amacına yöneliktir. y ü r ü t m e .Mahmut'tan itibaren. hukuka dayalı. K u v v e t l e r ayrılığı ( y a s a m a .Meşrutiyet'in ilanı ile Osmanlı Devleti'nde yaşayan herkes Osmanlı'dır anlayışı yerleştirilmeye çalışılmıştır. Böylece ortak değerler etrafında birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n sağlanması hedeflenmiştir. ırk v e m e z h e p a y r ı m ı gözetmeksizin "Osmanlı" sayılmıştır. Bu amaçla Meclis-i Mebusan açılmış. Osmanlı ülkesine Avrupa usulünde eğitim gören aydın bir sınıf şahıslara göre devamlı değişen bir yönetim yerine.88 19. Bu durum Osmanlı İmparatorluğu'nda aşağıdakilerden hangisine gereksinim d u y u l d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e s i sayılabilir? A) Ümmetçilik anlayışının korunmasına B) Azınlık haklarının sınırlandırılmasına C) Birlik ve beraberliğin korunmasına D) Geleneklere bağlı kalınmasına E) Saltanat sisteminden vazgeçilmesine Çözürn: 1876 yılında I.Yüzyıl Islahatları 3 4 . kurumları olan yeni bir yönetimin kurulması için çalışmıştır. Bu duruma göre. yargı) kurularak hukuk devletinin temelleri atılacak b ö y l e c e Osmanlı Devletinde ege­ menlik anlayışı değiştirilecekti. Kanun-i Esasi İlan edilecek Osmanlı t o p l u m u n u n siyasal ve hukuki eşitliği sağlanmıştır. Fransız İhtilaliyle m i l l i y e t ç i l i k a k ı m ı n ı n y a y ı l m a s ı Osmanlı İmparatorluğu'nu da olumsuz y ö n d e etkilemiştir. Osmanlı aydınlarının ulaşmak istediği amaç aşağıdakilerden hangisidir? Â) O s m a n l ı t o p l u m u n d a ulus bilimini yer­ leştirmek B) Öğretim sisteminde ikiliği kaldırmak C) Veraset sistemini değiştirmek D) Gelenek ve göreneklerimizi sürdürmek E) Egemenlik anlayışını değiştirmek 3 5 . O s m a n c ı l ı k . Cevap E . ÖSS 1995 II. Cevap C Çözüm: Avrupa tarzında eğitim gören Osmanlı aydın­ ları Fransız İhtilali'nin yaydığı fikirlerden etki­ lenerek kuvvetler ayrılığı prensibini Osmanlı Devleti'nde uygulamak için mücadele verdi ler.

Devlet yönetiminden sorumlu olanların ilan ettiği bu ferman. halkın yaşam düzeyini yükseltmesi Çözüm: Soruda verilen bilgilerden de anlaşılacağı g i b i Fransız ve Rus devrimlerinde sadece egemenlik mücadalesi olmuş. Türk inkılabı İse içeride saltanata dışarıda da emperyalist devletlerin (İngiltere. Osmanlı ülkesinde de Tanzimat Fermanının ilan edilmesi. soyluluğa karşı bir savaş verilmiştir. Fransız ve Rus d e v r i m l e r i n d e bağımsızlık mücadelesi olmamıştır.166 % 1.226 % 2. azınlıklar ve ç o ğ u Avrupa devletleri üzerinde olumlu bir etki uyandırmıştı.Osmanlı ülkesinde aşağıdaki g e l i ş m e l e r d e n hangisinin ilk aşaması sayılabilir? A) Laikliğin C) Milliyetçiliğin B) Anayasacılığın ÖSS YILLA ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam soru soru soru sayısı sayısı sayısı Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 32 1 2 1 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 - 1 2 1 1 2 - 1 2 1 1 5 16 1 1 1 2 6 3 10 240 326 566 1981 . İtalya.473 oranındadır. krallığa ve soylulara karşı. D) Devletçiliğin E) Islahatçılığın . Türk Devrimi ise saltanata ve eperyalizme karşı yapılmıştır" Buna g ö r e Türk Devrimi hangi özelliği ile Fransız ve Rus d e v r i m l e r i n d e n ayrılmak­ tadır? A) Z u l ü m ve baskı düzenine son verip. A. Rus Devrimi Çarlığa ve soylulara karşı. vatandaşlara siyasal haklar getirmesi B) Ulusal bağımsızlıkla ulusal egemenliği birlikte gerçekleştirmesi C) Eski yönetimi yıkıp yerine yeni bir yöne­ tim getirmesi D) Halkın yaşam biçimini değiştirmesi E) Ayrıcalıklı olanların e g e m e n l i ğ i n e son verip. Cevap B ÖSS .C. 20.1 9 9 5 yılları arasında. S o r u d a verilen bu açıklama B seçeneği en uygun olanıdır. Y Ü Z Y ı L D A O S M A N L ı 1981 -1995 OSS .20.D ve E seçenekleri ise eksik olarak İhti­ lallerin özelliklerini vurgulamaktadırlar. Yunanistan ve Ermenistan) işgallerine karşı yapılmıştır. Fransa.1 9 8 4 "Avrupa'da anayasaya bağlı yönetimler oluş­ turulmaya çalışılırken. Yüzyılda Osmanlı Devleti konusundan çıkan soru yüz-deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda % 4.OYS SORULARI ANALİZİ DEVLETI BOLUM ÖSS .1 9 8 1 ^ "Fransız Devrimi.

bağımsızlık yönüyle bütün tutsak uluslara. Bu soruya sorudaki anahtar kelimeyi bularak ta cevap verebiliriz. Cevap D . Cevap A 5. Olayların m e y d a n a g e t i r d i ğ i etkiler toplumların ihtiyaçlarına göre bazen bölgesi­ ni bazende.90 Çözüm: Tanzimat Fermanı azınlıklarla müslümanları kaynaştıran ö n e m l i bir b e l g e d i r . Meşrutiyetin İlanı Çözüm: Seçenekleri verilen olayları olumlu ve olum­ suz olarak iki grupta toplayabiliriz. M e ş r u t i y e t z a t e n ö z l e n e n bir hareket o l d u ğ u için herhangi bir o l u m s u ­ zluğu olmadığından insanı harekete geçirmesi düşünülemez. Soruda istenen Avrupa'ya benzer bir uygulamanın Osmanlı ülkesinde de görülmesidir.1 9 0 9 y ı l l a r ı a r a s ı n d a II. Balkan Savaşları.1909-1918 yılları arasında da İtti­ hat ve Terakki Partisi yönetimdeydi.yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti'ni yönetenleri hatırlamamız g e r e k i r . Fransız İhtilali'nin yaydığı insan hakları bütün dünyaya.Dünya Savaşı. Abdülhamit genellikle dengeli bir politika izlemiş b u n u n l a birlikte özellikle İngiltere. 20. Devletçilik ise ekonomik bir modeldir.C. Evrensellik kavramı ile B. çünkü Osmanlıcılığı gerçekleştirmek istiyor Islahatçılık zaten e s k i d e n beri uygulandığı nokta için ilk aşama olamaz. Fransa ve Rusya'ya karşı Almanya'ya yakın­ lık göstermiştir. Avrupa'da anayasal yönetimler varken Tanzimat Fermanı'yla da ülkemizde bunun ilk aşaması oluşmuştur.Traplusgarp savaşı ve 31 Mart olayı Osmanlı Devletini olumsuz yönde etkileyen olaylardır. Fransız İ h t i l a l i ' n i n g e t i r d i ğ i i l k e l e r d e n çoğu diğer devletler tarafından da benim­ senmiştir. Buna g ö r e . 1 9 0 0 . Padişah kendi haklarından bir kısmını halkın lehine terketmiştir. Sanayi inkılabı da Avrupa'da hızlı yayılmıştır. İşte Türk İnkılabı. bütün bir dünyayı etkileyebilir. Yüzyılda Osmanlı Devleti ÖYS-1986 A t a t ü r k ' t e T ü r k M i l l e t i n i bir araya g e t i r i p m ü c a d e l e e t m e ve d e v l e t yapısını yenile me düşüncesini gerçekleştirme azminin g e l i ş m e s i n d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hengisi e_n az etkili o l m u ş t u r ? A) I. j ÖSS-1989 Yirminci yüzyılın başlarında. Abdülhamit. t o p l u m s a l ve siyasal alandaki g e l i ş m e l e r i n e v r e n s e l l e ş m e s i neye bağlıdır? A) Başka toplumların ihtiyaçlarına da cevap vermesine B) Değişmeleri yapan devletlerin kalkınmış olmasına C) Uygulanmasının kolay olmasına D) Büyük devletleri etkilemesine E) İletişim araçlarının yaygınlaşmasına Çözüm: Soruda açıkça evrenselliğin ölçütü sorulmak­ tadır. Cevap E j j | 3. Cevap B 4. II. İttihat ve Terakki dönemine baktığımızda ise tamamen Almanya hayran­ lığı görmekteyiz. II. Tanzİmatın laiklikle bir ilgisi yoktur. II. III. Bu yayılmalar toplumların ihtiyaç duymalarına göredir. F a k a t . Osmanlılar ü z e r i n d e k i e t k i s i n i g i d e r e k artıran devlet a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hagisidir? A) İngiltere B) İtalya C) Rusya E) Fransa D) Almanya Çözüm: ! Bu sorunun çözümü için 20.D ve E seçenek­ leri ile çok ilgili değildir. ÖSS-1984 I. Türk Kurtuluş Savaşı bütün tutsak ulus­ lara yol göstereci olmuştur.Dünya savaşı B) Balkan Savaşları C) Traplusgarp Savaşı D} 31 Mart (13 Nisan) Olayı E) II. İngiltere ve Fransa'da başlayan Endüstri İnkılabı d a h a s o n r a l a r ı diğer Avrupa devletlerine de yayılmıştır. I. Bundan dolayı o g ü n l e r d e yaşamış ve bu olayların hepsini görmüş olan Atatürk'te mücadele duygusu ve ülkeyi içine düştüğü durumdan kurtarma azmi gelişmiştir. Bu açıkça kanun üstünlüğünün kabul edilmesi demektir. milliyetçiliğe ise terstir. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u d e s t e k l e m e ve kalkındır­ ma g ö r ü n ü m ü altında.

B u iki d u r u m d a . Balkan ü l k e l e r i n i n kendi aralarında anlaşmazlığa d ü ş m e l e r i n i n nedeni aşağıdakiler den hangisidir? A) Alınan toprakların paylaşılmasında sorun çıkması B) Bulgar Kilisesi'nin özerklik kazanması C) Osmanlıların Balkanlar'da ıslahat hareket­ lerini geciktirmesi D) Balkanlardan Anadolu'ya göç edenlerin sayısının artması E) O s m a n l ı l a r ı n E d i r n e ' y i geri almak için harekete geçmesi Çözüm: I. K a r a d a ğ ve S ı r b i s t a n ' a karışı başarılı olamayarak Londra Antlaşma siya Midye-Enez hattının batısını kaybet­ miştir. Yanya.1 9 9 1 Midilli Adası. A. Romanya. Sırbistan.Balkan Savaşı s o n u n d a yapılan Londra Antlaşması'yla Bulgarlar Osmanlı Devleti'nden çok büyük bir toprak parçası elde etti­ ler. Cevap E 8. ÖSS . Cevap A .B. Sakız Adası ve Batı Trakya. B u yıllar i ç i n d e T ü r k l e r Balkanlar'm her bölgesine yerleştiler. Cevap A i I. Bunun yanında Osmanlı Devleti'nin b ö l g e y i terketmesiyle m e y d a n a gelen boşluğun Yunanistan. 1913'te yapılan İstanbul ve Atina Antlaşmalarıyla böl­ genin nüfus ve etnik yapısına bakılmadan Yunanistan ve Bulgaristan'ın sınırları belirlen­ miştir .Balkan Savaşında Osmanlı Devleti Yunanis­ tan. diğerlerini de Yunanistan'a verdiler. Bu antlaşmayla Ege Adalarının gele­ ceği büyük devletlere bırakılmıştı.20.Dünya Savaşı D) Trablusgarp Savaşı E) Kurtuluş Savaşı Çözüm: ÖYS . Bulgaristan. Karadağ ve Bulgaristan tarafından doldurulmak istenmesi de yeni bir anlaşmazlığa neden oldu.Yüzyılda Osmanlı Devleti 6. B o z c a a d a ve dışında k a l a n O n i k i adayı İtalya'ya. Bu d u r u m u n y o l açtığı ve g ü n ü m ü z e kadar süregelen sorun aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Ege hava sahası B) Anadolu'ya yakın olan Yunan adalarının durumu C) Ege denizi kıta sahanlığı D) Kıbrıs Adası'nın d u r u m u E) Batı Trakya'da kalan Türkler'in durumu Çözüm: Balkanlarda Osmanlı hakimiyeti yaklaşık 500 yıl s ü r m ü ş t ü r . M i l l i y e t ç i l i k t e n y a r a r l a ­ narak ulaşılmak i s t e n e n amaç a ş a ğ ı d a k i lerden hangisidir? A) Bağımsızlık mücadelesinde güç kazanmak B) Yeni ittifakların oluşmasını engellemek C) Yabancı sermayeyi sınırlı tutmak D) Komşu devletlerle dostluk İlişkileri kurmak E) Gelenek ve görenekleri sürdürmek Çözüm: M i l l i y e t ç i l i k akımı O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n d a yaşayan bütün azınlıkları harekete geçirmiş sonuçta İmparatorluk dağılmaya başlamış ve yeni devletler k u r u l m u ş t u . Cevap A 9- 7. Kavala Bulgaristan'a Yanya. yeni kurulan Türk -• devletinin temel ilkelerinden biri olmuştur.Rus Savaşı C) I.1 9 8 9 Balkan Savaşları s o n u n u d a yapılan antlaş­ malarla Edirne ve Kırklareli Türkiye'ye. ÖSS-1992 91 Osmanlı İmparatorluğumun parçalanmasın­ da etkili olan "milliyetçilik". Türk milleti de örgütlenerek Kurtuluş Savaşı'nda bu akımın g ü c ü y l e bağımsızlığını k a z a n d ı . Bu d u r u m g ü n ü m ü z e kadar devam ede gelen d ı ş a r ı d a k a l a n T ü r k l e r s o r u n u olarak ortaya çıkmıştır. A. Demekki Milliyetçilik akımı bağımsızlık mücadalesine büyük bir güç katmıştır. hangi savaş s o n u n d a O s m a n l ı e g e m e n ­ liğinden çıkmıştır? A) Balkan Savaşı B) 1877-1878 Osmanlı .C.C ve D seçeneklerinin Kavala. Bu duruma diğer devletler İtiraz ederek yeni bir sorun doğurdular.1992 B i r i n c i Balkan Savaşı'nın s o n u n d a . Selanik ve Girit Adası Yunanistan'a verilmişittir. ÖYS .D ve E seçenekleri ise milliyetçiliğin hem o l u m l u h e m d e o l u m s u z yönlerini birlikte sağlayamazlar. Selanik ve Girit adalarının kaybı ile bugüne kadar süregelen sorunla bir ilgisi yoktur. B ü y ü k devletler 1914 yılı b a ş l a r ı n d a L o n d r a ' d a İmroz.

Cevap B 1 0 . B u l g a r i s t a n ile i l g i l i o l a r a k aşağıdakilerden hangisinin bir gösterge­ sidir? A) Milliyetçilik anlayışının önemini yitirdiğinin B) Azınlıklar arasında dini duyguların zayıf ladığının C Diğer Balkan ülkeleriyle e k o n o m i k işbir­ liğine gidildiğinin D) Azınlık haklarının korunacağına güvence verildiğinin E) K o m ş u ülkelerle olan sınır anlaşmazlık­ larının bittiğinin Çözüm: Soru kökünde de belirtildiği gibi Bulgaristan sınırları içinde kalan Türklere. müftülerini kendilerinin seçmesi.C. İstanbul A n t l a ş m a s ı n d a yer alan bu .yüzyılda girdiği savaşlar­ dan sadece İki tanesinde yenilmemiştir.Akkerman 1826. C . Bu durum aşağıdakilerden hangisinin sonuçlarından biridir? A) Savaşlarda kaybedilen yerlerden gelen göçlerin B) Osmanlı toplumunun değişik etnik yapıda olmasının C) Savaşların d a h a çok. Atina 1913'te Yunanistan ile Z i ş t o v i : 1791'de Avusturya ile. Edirne 1829. ilkokul ve ortaokullarda öğretimlerinin Türkçe olması gibi hükümler yer almıştır. Diğer savaşları t a m a m ı y l a k a y b e d e n O s m a n l ı Devleti devamlı toprak kaybederek küçülmüş böylece 20. Türklere azınlık s t a t ü s ü n ü vermiş ve her türlü haklarını güvence altına almıştır. ÖSS-1995 XIX. kendi vatan­ daşlarına tanıdığı bütün hakları tanıyacağını İstanbul Antlaşmasıyla g ü v e n c e vermiştir. Tabii kaybedilen toprak­ lardaki Türk ve Müslüman nüfus hemen ya da uygulanan politikaların etkisiyle bulun­ dukları t o p r a k l a r d a n g ö ç ederek Osmanlı sınırlan içine yerleşerek kendilerini güvenc­ eye aldılar.sorunun bir benzeridir. Kıbrıs'ın İngiltere'ye devri 1878.Bİri 1853'de Kırım Savaşı'nda Rusya'ya. Cevap D 12. Diğer antlaşmaların hangi devletle yapıldığını hatırlayalım. Yüzyılda Osmanlı Devleti L o z a n : 1 9 2 3 ' t e T ü r k i y e ile l . Berlin 1878. A .D ve E s e ç e n e k l e r i i l g i s i z ve e k s i k yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. O s m a n l ı Devleti'nin sınırlan daralırken sınır içindeki nüfusu gitgide art­ maktaydı.1 9 9 3 O s m a n l ı Devleti ile B u l g a r i s t a n a r a s ı n d a 1913 yılında yapılan İstanbul Antlaşmasında B u l g a r i s t a n ' d a kalan Türklerin m ü l k e d i n ­ mesi. B . bu antlaşma ve sözleşmelerle Osmanlı Devleti devamlı toprak kaybetmiştir. D ü n y a Savaşı"nın galipleri arasında. B. diğeri de 1 8 9 7 ' d a Yunanistan'a. 10. Doğu Rumeli'nin kaybı 1885.yüzyıla kadar gelmiştir. Cevap A j j . Balkan Savaşlarından sonra Bulgaristan'la yaptığımız anlaşma İstanbul Antlaşması'dır. ve E s e ç e n e k l e r i n e b a k t ı ğ ı m ı z d a güvence anlamına gelen bir ifade yoktur. Sırasıyla Bükreş 1812.h ü k ü m l e r .Cezayirin k a y b e d i l m e s i 1830. Biri Rusya diğeri Avusturya ile.yüzyılda. Belgrat: 1739'da iki devletle yapılmıştır.soruda antlaş­ manın ismi verilerek ne anlama geldiği sorul­ muş bu s o r u d a da anlaşmanın ismi sorulmuştur.92 20.sınırlardaki çatış­ malardan çıkmasının D ) S a v a ş l a r d a ele g e ç e n esirlerin sayıca fazla olmasının E) Köyden kente göçenlerin artmasının 11. ÖYS-1994 Balkan S a v a ş l a r ı n d a n sonra B u l g a r i s t a n ' d a y a ş a y a n T ü r k l e r e azınlık s t a t ü s ü ver­ ilmesi a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin bir sonucudur? A) Lozan Antlaşması B) İstanbul Antlaşması C) Atina Antlaşması D) Ziştovi Antlaşması E) Belgrat Antlaşması Çözüm: lO. ÖSS . Çözüm: Osmanlı Devleti 19.

dilden insan yaşamakta idi.Yüzyılda Osmanlı Devleti 93 Çözüm: Soruda da belirtildiği gibi inkılap köklü değişiklikleri ifade e t m e k t e d i r .1995 Bir devletin dayandığı ilkelerin ve toplumun yaşam düzeninin hızla ve ileriye d ö n ü k bir şekilde değişmesine inkılap diyoruz. B) Arap harfleri yerine yeni Türk harflerinin kabul edilmesi C) Meclis h ü k ü m e t i sistemi y e r i n e k a b i n e sistemine geçilmesi D) Mecelle yerine M e d e n i Kanun'un k a b u l edilmesi E) Fes ve benzeri başlıkların yasaklanarak şapka giyilmesi .i E s a s i a d ı y l a ilk anayasa yürürlüğe konulmuştu. A seçeneğinde verilen ümmetçilik anlayışı. O s m a n l ı c ı l ı k z a t e n azınlık k a v r a m ı n ı o r t a d a n k a l d ı r m a y a ç a l ı ş m a k t ı r . Cevap C 13. Aşağıdakilerden hangisi niteliğinde bir g e l i ş m e d e ğ i l d i r ? inkılap Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunda bir çok ırk. D ve E seçenekleri de eksik yorumlarından dolayı cevap olamazlar. Fakat meclis hükümetinden kabine sistemine geçişte t o p l u m u n yaşam düzeyini etkileye­ cek bir durum yaşanmamıştır. Arap harflerini k u l l a n m a k t a n v a z g e ç e r e k yeni harflerin k a b u l e d i l m e s i önemli bir İnkılaptır.D v e E seçenekleri gelişmiştir. Etnik grupların f a z l a o l m a s ı . B u s o r u y u ç ö z e r k e n yukarıdaki tanımı kapsayan ifadenin seçenekler de olup-olmadığına bakacağız. m i l l e t o l g u s u n u n fazla geliştirmesini engellemiştir. O s m a n l ı hukuk sistemi olan Mecelle'den vazgeçilerek Medeni kanunun kabul'u bu da büyük bir inkılaptır. E seçeneği. Cevap C i 15. Bu durum Osmanlı İmparatorluğu'nda aşağıdakiferden hagisine gereksinim d u y u l d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Ümmetçilik anlayışının korunmasına . ÖSS .2D. din ve mezhep ayrımı yapmayan bir anlayışa sahip o l d u ğ u için Osmanlıcılık görüşüne zıt­ tır. d o ğ u kültürünün etkisiyle giyilen fes ve benzeri giysiler kaldırılıyor yerine çağ­ daş kıyafetler giyiliyor bu da bir inkılaptır. D s e ç e n e ğ i .1 9 9 5 Osmanlı İmparatorluğunun toplumsal yapısının çeşitli etnik g r u p l a r d a n oluşması aşağıdakilerden hangisinin gelişmesini engellemiştir? A} B) C) D) E) : Millet olgusunun Merkeziyetçiliğin Uluslararası ticaretin Kültürel çeşitliliğin Hoşgörünün 14. Bu soru şimdiye kadar İnkılap Tarihi çerçevesinde çıkmış ilk s o r u d u r . Osmanlı sınırları i ç i n d e y a ş a y a n b ü t ü n t o p l u m l a r Osmanlı o l a r a k d e ğ e r l e n d i r i l m i ş t i r . din.yüzyılda devletin kurtarılması için birlik ve bütünlüğün sağlanması amaçla­ n a r a k 1 8 7 6 ' d a K a n u n . ÖSS . ırk v e m e z h e p a y r ı m ı gözetilmeksizin "Osmanlı" sayılmıştır. Osmanlı Devleti yerine Türkiye kurulduğuna göre büyük bir İnkılaptır.1 9 9 5 1876 Anayasast'yla Müslüman olsun olmasın O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u sınırları içinde y a ş a y a n l a r d i n . 19. ÖYS . Cevap A A) Osmanlı İmparatorluğu yerine ulusal ege­ menliğe dayalı bir devletin kurulması. B u n u n b i r s o n u c u o l a r a k t a B.yüzyılda yaptığı ısla­ hatların öncekilerden ayrılan önemli bir özel­ liği vardı. 1789 Fransız ihtilâli'nin yaydığı miliyetçilik akımının zarar­ larının ortaya çıktığı tarihe kadar Osmanlı Devletî'nde millet kavramı hiç bir zaman Ön plana çıkamamıştır. B s e ç e n e ğ i . A seçeneği.B) Azınlık haklarının sınırlandırılmasına C) Birlik ve beraberliğin korunmasına D) Geleneklere bağiı kalınmasına E) Saltanat sisteminden vazgeçilmesine Çözüm: Osmanlı Devleti'nin 19.

ÖYS . Kuruluşundan itibaren partinin Osmanlı Devleti üzerindeki etkisi giderek artmıştır.94 20. D seçeneği partinin kuruluşu olduğundan.1995 Aşağıdakilerden hangisiyle İttihat ve Terakki Partisi. E s e ç e n e ğ i d e 1915 yılı başlarında m e y d a n a geldiği için cevap olamazlar. Babıali Baskını (23 Ocak1913) ile de yöneti­ mi tamamen ele geçirmiştir.A ve B seçenekleri partinin etkinliğini artırmıştır. Cevap C \ . O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n y ö n e ­ timine tek başına egemen olmuştur? A) Hareket Ordusu'nun kurulması B) 31 Mart Vakası C) Babıâli Baskını D) Vatan ve Hürriyet Cemiyetinin kurulması E) Osmanlı Ordusu'nun Kafkasya Cephesi'nde yenilmesi Çözüm: İttihat ve Terakki Partisi 1889'da kurulmuştur. Yüzyılda Osmanlı Devleti 16.

İti­ laf devletlerine hiçbir sınırlama getirilmeden güvenliklerini tehdit edici durumlarda işgal hakkı vermiştir. Dünya savaşından çekilmesi . Fakat C seçeneği bunlardan çok farklıdır.ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS . BÖLÜM D Tf 1981 -1995 ÖSS . D ü n y a Savaşı v e G e l i ş m e l e r k o n u s u n d a n çıkan soru yüz-deleri: 2. D ve E s e ç e n e k l e r i i n c e l e n d i ğ i n d e Osmanlı Devleti'nİn uyacağı hükümlerin tanımı ve sınırlaması yapılmıştır.telsiz ve telefonlar İtilaf Devletleri'nce denetlenecektir E) B ü t ü n d e m i r y o l l a r ı .5 : % 4.1995 yıllan arasında. Dünya Savaşı'nın uzaması C) Yarım milyona yakın insanın Ölmesi D) İngiliz ve Fransız donanmalarının büyük kayıplar vermesi E) Rusya'nın l. Bu maddenin hiçbir sınırla­ masının ve şarta bağlı olmamasının sonucu A n a d o l u c i d d i bir tehlike ile karşı karşıya geldi. Türklerin dene­ t i m i n d e kalan Anadolu topraklarınında elden çıkabileceği anlamına gelmektedir? A) Osmanlı devleti diğer devletlerle bütün ilişkilerini kesecektir B) Sınırların k o r u n m a s ı ve g ü v e n l i ğ i n sağlanması ile görevli olanlar dışındaki bütün Osmanlı ordusu terhis edilcektir C) İtilaf devletleri. 1.710 oranındadır. İtilaf devletleri'nin denetimi altına alınacaktır Çözüm: A . ÖYS . B u n d a n dolayı m a d d e l e r i n d e ğ i ş i k y o r u m l a n m a s ı mümkün değildir. Bu seçeneklerde Osmanlı Devleti'nin kayıpları çok açıkça belirtilmiştir.601 : % 3. Cevap C FYILLAI tr ÖSS Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990. 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 1 17 18 17 15 16 16 25 3 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 3 1 1 - 1 - 1 1 1 2 1 2 2 2 2 1 1 1 2 1 1 25 25 25 25 25 25 26 26 1991 1992 1993 1994 1995 1 2 1 15 1 3 1 21 16 16 17 1 - 240 6 326 566 1981 . ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 2. B .1 9 8 2 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i "Çanakkale Savaşı"ntn s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) İtilaf Devletlerinin Ruslara gerekli askeri yardımı yapamaması B) l.güvenliklerini tehdit edici durumlarda stratejik noktaları işgal ede bilecektir D) Hükümet haberleşmesi dışında.L D Ü N Y A SAVAŞı VE G E L I Ş M E L E R 1.1 9 8 1 M o n d r o s Ateşkes A n t l a ş m a s ı n ı n aşağıda­ ki maddelerinden hangisi.

Y u g o s l a v y a 1919 d a .Dünya Savaşına sokmak isteyen devlet Almanya'dır. Macaristan 1919. Almanya rakibi olan İngiltere. H o l l a n d a v e D a n i m a r k a 'nın k u r u l m a s ı y e n i ç a ğ a kadar uzanmaktadır. ÖSS .B. Osmanlı Devleti'ni de Birinci Dünya Savaşı'na s o k m a y a çalış­ malarında Osmanlı Devleti'nin hangi özel­ liği ö n e m l i bir etken o l m u ş t u r ? A) Askeri gücü B) Jeopolitik konumu C) Savaş tecrübesi D) Ekonomik gücü E) Siyasal yapısı Çözüm: Osmanlı Devleti'ni I.Dünya savaşı ve ueıışmeıer | I i Seçeneklerde verilen 15 devletten Avustur­ y a .1 9 8 2 Birinci Dünya Savaşı s o n u c u n d a k u r u l m u ş olan üç yeni devlet aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Bulgaristan .Karadağ D) Yugoslavya . Cevap D 3.Macaristan . Çekoslavakya da 1919'da k u r u l m u ş t u r . Sırbistan 1878. Karadağ 1878. E seçeneğinde verilen d u r u m ise Rusya'da Bolşevik ihtilaii'nin meydana gelmesinin bir sonucudur. Çanakkale Savaşları ile dolaylı bir ilgisi vardır.Fransız ortak donanmasının saldırı­ sıyla başlayan Çanakkale Cephesi Savaşları 18 Mart 1915'te Boğazı g e ç m e g i r i ş i m i n i n başarısızlıkla bitmesiyle sonuçlandı. G ö r ü l d ü ğ ü gibi son dört d e v l e t i n k u r u l u ş tarihleri aynıdır. Belçika 1830. geniş coğrafyasına savaşı y a y m a k ve rakiplerini o y a l a m a k a m a c ı y l a O s m a n l ı Devleti'ni savaşa sokmaya çalışmıştır.Sırbistan . C s e ç e n e ğ i ise son yüzyılın savaşlarında devamlı kaybederek bir tercübe kazanmıştı. ÖYS . İ s v i ç r e .Polonya E) Avusturya .96 Çözüm: İngiliz .B.Romanya B) Hollanda .Yunanistan . Cevap B i j | 4.D ve E s e ç e n e k l e r i ile a n c a k bu üç siyasal akımın ayrı ayrı d ü ş ü l m e s i halinde aralarında bir ilişki kurulabilir. A. fakat Yugoslavya Çekoslavakya ve Polonya aynı seçenektedir. A. Fransa ve Rusya'ya karşı bir s ı ç r a m a tahtası olarak k u l l a n a b i l m e k için g e ç i ş y o l l a r ı ü z e r i n d e b u l u n a n .1982 1917'de Rusya'da 1933'te A l m a n y a ' d a ve 1922'de İtalya'da g ü ç l e n e n siyasal akım­ ların ortak y ö n ü a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i ­ sidir? A) Milletler Cemiyeti'ni tanımamaları B) İnsan haklarını savunmaları C) Liberal demokrasiye karşı olmaları D) Versay Antlaşmasına tepki göstermeleri E) Wilson prensiplerini onaylamaları Çözüm: R u s y a ' d a o r t a y a çıkan k o m ü n i s t r e j i m i n . Bu yönüyle bu seçenek­ ler cevap olamazlar. ÖYS .C ve D seçeneklerinde verilen olaylar Çanakkale Savaşları'nın önemli sonuçlarıdır.1984 B i r i n c i D ü n y a Savaşı'ndan s o n r a ülkem­ izin d ü ş m a n l a r tarafından işgat edilmesine Osmanlı h ü k ü m e t l e r i n i n kayıtsız kalmaları k a r ş ı s ı n d a . A l m a n y a ve İtalya'da o r t a y a çıkan Faşist rejimin ortak yönü çok partili liberal demokrasiye karşı olmalarıdır. A .1983 Bazı b ü y ü k devletlerin. Cevap C j 5. T ü r k M i l e t i ' n i n Mk tepkisi ne olmuştur? A) Yeni bir hükümet kurmak B) Direnme cemiyetleri kurmak C) Saltanatı kaldırmak D) Düzenli bir ordu kurmak E) Yeni bir meclis oluşturmak C) Arnavutluk .İsviçre . 6. Cevap E Çözüm: 1.Çekoslavakya . Diğer devletlerin de kuruluş tarihlerini ver­ erek 1918 yılından s o n r a kurulan ve aynı seçenekte verilen üç devleti bulalım.Belçika . Bulgarsitan 1908. Polonya 1919'da. D ve E s e ç e n e k l e r i y ö n ü y l e Osmanlı Devleti 1914 yılı başlarında her alanda büyük s ı k ı n t ı l a r i ç i n d e y d i .Danimarka ÖYS . R o m a n y a 1 8 7 8 .

İttifak Devletleri'nin lehine döndür­ müştür B) Savaşı. Cevap B I i | 10. ÖYS-1985 Birinci Dünya Savaşı'nın uzamasına aşağı­ daki c e p h e l e r d e n h a n g i s i n i n n e d e n olduğu söylenebilir? A) Kafkasya B) Çanakkale E) Irak C) Kanal 9.1 9 8 8 İngiltere Musul'u aşağıdakilerden hangi­ sine dayanarak işgal etmiştir? A) Mondros Ateşkes Antlaşması B) Sevr Antlaşması C) Lozan Barış Antlaşması D) Mudanya Ateşkes Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: ) ] İngilizler Musul'u 3 Kasım 1918 yılında işgal etmişlerdir.Çözüm: M o n d r o s ' u n i m z a l a n m a s ı n d a n s o n r a İtilaf devletleri y o r u m a açık o l a n 7 . Lozan 1923de. savaşın g i d i ş i ü z e r i n d e nasıl b i r etkide bulunmuştur? A) Savaşı. A ve E seçenekleri de eksik yorumlardır. Ancak Araplar I. Mudanya 1922de.D ve E seçenekleri Kurtuluş Savaşı'nın aşamalarıdır. ÖYS -1987 Osmanlı D e v l e t i ' n i n I. m a d d e d e n yararlanarak A n a d o l u ' y u İşgal e d i y o r l a r d ı . ÖYS .Dünya s a v a ş ı ' n a girmesi. Bu ö r g ü t l e r d i r e n m e cemiyetlerini ortaya çıkardı. Burada büyük bir başarısızlığa uğrayan İ n g i l i z . Ankara ise 1921'de yapılmıştır.1987 I. Amerika'nın savaşa g i r m e s i A l m a n y a ' n ı n tutumu üzerine o l m u ş . Cevap C D) Filistin Çözüm: İtilaf devletlerinin büyük hayallerle girdiği ve büyük sonuçlar beklediği cephe Çanakkale Cephesidir. Bu işgal İngilizlere güvenliklerini tehdit edici stratejik bölgelerin işgal hakkının t a n ı n m ı ş o l m a s ı e t k i l i d i r . İtalya'nın s a v a ş a girmesi ise Avusturya'yla ilgilidir. Cevap B 7. Z a t e n u l u s ç u l u k ü m m e t ç i l i ğ e zıt o l a r a k ortaya çıkmış ve bu iki akım devamlı olarak mücadele etmişlerdir. j ÖYS .C. A. Cevap B 8. Cevap  \ j I i j ! . Bunun üzerine geniş bir coğrafya ü z e r i n d e t o p r a k l a r ı b u l u n a n Osmanlı t o p r a k l a r ı n a s a v a ş sıçramıştır. aşağıdaki görüşlerden hangisinin geçerlil­ iğini yitirdiğini gösterir? A) B) C) D) E) Halkçılık Ulusçuluk Ümmetçilik Devletçilik Medeniyetçilik | | i j Çözüm: Türklerle Araplar 1917 yılına kadar birlikte yaşadılar.daha geniş bir alana yaymıştır C) Amerika Birleşik D e v l e t l e r i ' n i n s a v a ş a girmesini hızlandırmıştır D) İtalya'nın savaşa girme olasılığını artırmıştır E) Dünya güçler dengesini kurmuştur Çözüm: Osmanlı Devleti'nin savaşa girmesiyle (12 Kasım 1914) Almanya'nın Avrupa'dakİ savaş yükü hafiflemiş ve İtilaf devletlerine yenilmekten kurtulmuştur. Bunun üzerine tehlike boyutlarının artması Türk milletini örgütlendirmeye yöneltti. Sevr 1920'de. Fakat Osmanlı Hükümeti M o n d r o s ' u n şart­ larına göre etkisiz hale gelmiş o l d u ğ u n d a n işgallere kayıtsız kaldı.F r a n s ı z g ü ç l e r i O s m a n l ı Devleti'ni savaş dışı bırakamayınca savaş hem u z a m ı ş h e m d e g e n i ş b i r a l a n a yayılmıştır.Dünya Savaşı sırasında İngilizlerin olumsuz propagandalarına uyarak aynı dinden olan kardeşlerini arkadan vurmada tereddüt etmediler. Bu işgal hala bu bölgelerde barışın sağlanamamasında etkilidir. Bu İki t o p l u m u n ortak noktası m ü s l ü m a n olmalarıdır.Dünya S a v a ş ı ' n d a A r a p l a r ı n T ü r k l e r e k a r ş ı İngilizlerle b i r l i k t e h a r e k e t e t m e s i . İngilizler petrol b a k ı m ı n d a n z e n g i n olan b u b ö l g e y i işgal e d e r e k ö n e m l i b i r n o k t a y ı k o n t r o l altına aldılar. Bu durum iki taraf arasında müslümanlığın m e y d a n a g e t i r d i ğ i ümmetçilik anlayışının tamamen bittiğini gösterir.

Bu özellik antlaşmaların bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. ÖSS . M a c a r i s t a n . Bu d u r u m u n nedeni aşağıdakilerden han­ gisidir? A) Rusya'nın Birinci Dünya Savaşından çekilmesi B) Rusya'da iç karışıklıkların devam etmesi C) Türklerin Çanakkale Cephesinde başarılı olması D) İngiltere ve Fransa'nın Rusya'dan daha çok İtalya'nın dostluğuna önem vermesi E) Türklerin Muş ve Bitlis'i Ruslardan geri alması Çözüm: Gizli a n t l a ş m a l a r 1915-17 yılları a r a s ı n d a İngiltere. Fransa. Bu barış antlaşmaları genellikle A. Cevap A 14. İslamcılık d ü ş ü n c e s i n i n ise Balkan Savaşları sırasında. Cevap B Cevap A . B seçeneğinde verilen yeni siyasal rejimler ö n g ö r m e d o ğ r u d a n i ç i ş l e r i n e karışma anlamına geldiğinden bir barış antlaşmasın­ da yer alması mümkün değildir.Dünya Savaşı s o n u n d a i m z a l a n a n a n t l a ş m a l a r ı n ortak Özelliklerinden biri d e ğ i l d i r ? A) Yeni devletlerin kurulmasını sağlama B) Yeni siyasal rejimler öngörme C) Askeri sınırlamalar getirme D) Bazı devletlerin sınırlarını değiştirme E) Ekonomik yükümlülükler içerme Çözüm: I . ÖSS-1990 Osmanlı İmparatorluğunun son döneminde İslamcılık ve Osmanlıcılık anlayışları etkilerini yitirirken yeni bir anlayış güç kazanmıştır. beklenenin aksine gelişmiş bir olay g ö r m e k t e y i z : Ç a n a k k a l e Savaşları. Cevap A E) Medeniyetçilik Çözüm: Osmanlıcılık. ÖYS . B u l g a r i s t a n ve Osmanlı Devleti ile o l m a k üzere beş barış antlaşması yapıldı.Dünya Savaşı ve Gelişmeler 13.C. Sen Germen. İngiliz­ lerin de yenilebileceği kanaati doğmuştur. S e ç e n e k l e r d e k i olayları incelersek tarihinakışına y ö n vermiş. gizli anlaşma­ larda Boğazlar ve Doğu Anadolu BÖlgesi'nin Rusya'ya verilmesi kararlaştırılmışken. Mondros Ateşkes Anlaşmasında böyle bir hüküm yer almamıştır. Arnavutların I. D ü n y a S a v a ş ı ' n ı n s o n u n d a Almanya. Bu yeni anlayış aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Milliyetçilik C) Devletçilik B) Islahatçılık D) Laiklik 1 1 . Bu olayın sömürgelerde bile etkileri olmuştur. Anadolu'daki Ermeni olayları Osmanlıcılık düşüncesinin gerçekleşmesinin m ü m k ü n olmadığını gös­ t e r d i .1 9 8 9 Mustafa Kemal'in tanınması ve Milli m ü c a d e l e d e ö n d e r olarak kabul e d i l m e s i n de aşağıdakilerden hangisinin etkisi en çoktur? A) Çanakkale Savaşını kazanması B) Derne'de İtalyan kuvvetlerini durdurması C) Muş'u ve Bitlis'i Ruslardan geri alması D) Halep'in kuzeyinde düşmanı durdurması E) Vatan ve Hürriyet Cemiyetini kurması Çözüm: Sonuçları bakımından daha etkili olan olaylar kahramanlarını daha çabuk tanıtırlar. Rusya ihtilalle bereber Bolşevikler tarafından savaştan çekilmiş böylece savaşın sonucun­ dan olumlu ya da olumsuz etkilenmesi asgariye inmiştir. Bu savaş hem Mustafa Kemal'in tanınmasını sağlarken.98 1. Bu antlaşmalar: Versay. İtalya ve Rusya arasında yapılmıştır. Balkanlarda görülen isyanlar. Bundan dolayı Rusya'ya Doğu Anadolu'ya işgal hakkı verilmemiştir.hem de Türk milletini kurtuluş için ümitlendirmiştir. 12. A v u s t u r y a . dış devletlerin kışkırtmaları.Dünya Savaşı sırasında Arapların ayaklanmaları s o n u c u n d a başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı görüldü.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeleri içermektedir. Gizli antlaşmalar Rusya'da çıkan Bolşevik İhtilalinden sonra dünya kamu oyuna Bolşevikler tarafından duyurulmuştu. Nöyyi ve Sevr'dir. ÖYS-1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i I. Bu iki fikir akımının başarısızlığı aslında Avrupa'nın etkisiyle yayılan milliyetçiliğin olumsuz etkilerinden kaynaklandı.1989 Birinci Dünya Savaşı sırasında. Triyanon.

Ö Y S .Japonya ve İsveç bir tarafa. için daha sonra P o l a n y a ' n ı n batı b ö l g e s i n i işgal etmiştir. ÖSS .Dünya Savaşının sonucuna göre galip ve mağlup olarak İki g u r u p t a t o p l a m a k g e r e k i r : Almanya bir tarafa.15. Sen G e r m e n A v u s t u r y a ile itilaf devletleri arasında 10 Eylül 1919 da.1 9 9 4 B i r i n c i D ü n y a S a v a ş ı ' n d a n s o n r a imza­ l a n a n S e n j e r m e n A n t l a ş m a s ı ile aşağı­ d a k i l e r d e n hangisi bağımsız bir devlet olarak ortaya çıkmıştır? A) Arnavutluk B) Romanya C) Çekoslavakya j ! j D) Sırbistan E) Karadağ . Bu s o r u d a s e b e p .Dünya Savaşında Kanal. Ö Y S . T r i y a n o n M a c a r i s t a n ile İtilaf D e v l e t l e r i arasında 6 Haziran1920'de. Versay ise Almanya ile İtilaf Devletleri arasın­ da 28 Haziran 1919'da yapılmıştır Cevap D 16. Filistin. Almanya savaşı mağlup olarak bitirdiği için en zor d u r u m d a k a l a n ü l k e i d i . V e r s a y Antlaşması Almanyayı e k o n o m i k ve askeri yönden adeta ç ö k e r t m i ş t i . Kolayın s o n u c u ikinci olayın nedeni olmuştur.1994 Birinci Dünya Savaşı'nda yenilen Almanya. Versay Antlaşması'yla Polanya'ya bırakmış o l d u ğ u yerleri geri almak.Hicaz ve Irak cephelerindeki savaşları kazanamayınca bu bölgeleri 1917 yılından itibaren terketmeye başladı. a ş a ğ ı ­ daki savaşlardan hangisinin bir sonucudur? A) Doksan Üç Savaşı B) Birinci Balkan Savaşı C)Trablusgarp Savaşı D) Birinci Dünya savaşı E) İkinci Balkan Savaşı i i j j I \ j | j 19. Almanya'nın bu tutumu karşısında İngiltere ve Fransa barışı korumaya çalışmışlarsa da İkinci Dünya Savaşı'nın çıkmasını engelleye­ memişlerdir. Bu d u r u m Birinci ve (kinci Dünya Savaş­ ları arasında nasıl bir ilişki o l d u ğ u nu gös­ terir? A) İki savaşta da çok sayıda cephe açılmıştır B) Birinci Dünya Savaşı öncesindeki bloklaş­ malar günümüze kadar devam etmiştir C) Savaşların ikisi de aynı hükümleri içeren antlaşmalarla sonuçlanmıştır D) B i r i n c i savaşın s o n u c u ikinci savaşın başlamasına ortam hazırlamıştır E) İki savaşın sonunda da Avrupa'nın siyasi yapısı korunmuştur Çözüm: Soru kökünde Amanya'nın Versay Antlaşma­ sıyla P o l o n y a ' y a bırakmış o l d u ğ u yerleri almak d a h a s o n r a P o l o n y a ' y ı işgal etmiş bunun da II.Fransajngiltere. Cevap B 17.s o n u ç ilişkisi vardır. Bundan sonra bu bölgeler İngiliz ve Fransız sömürgesine girmiş ve II.Dünya savaşına kadar devam etmiştir.Dünya Savaşına neden olduğu anlaşılmaktadır. B u n d a n dolayı ülke i ç i n d e a r t a n t e p k i l e r s o n u c u r e j i m değişikliği yaşanmıştır. ÖYS-1992 Mekke ve Medine'nin b u l u n d u ğ u Hicaz'ın Osmanlı e g e m e n l i ğ i n d e n çıkması. Nöyyi Bulgaristan ile İtilaf Devletleri arasında 27 Haziran 1919'da. Cevap D i I j | [ İ j D) İsveç Çözüm: E) Japonya S e ç e n e k l e r d e v e r i l e n d e v l e t l e r i I. ÖYS .1 9 9 1 Aşağıdaki d e v l e t l e r i n h a n g i s i n d e B i r i n c i Dünya Savaşı s o n u n d a r e j i m d e ğ i ş i k l i ğ i olmuştur? A) Fransa B) Almanya C) İngiltere Çözüm: Osmanlı Devleti I. i j i Cevap D 18. Bu fırsatı iyi değerlendiren Hİtler ikditarı ele geçirmiş ve yeni bir savaşın o l u ş m a s ı n a o r t a m h a z ı r l a y ı c ı hareketlere girişmiştir.1991 Bulgaristan'ın Birinci Dünya Savaşı'nın s o n u n d a İtilaf Devletleriyle yaptığı antlaş­ ma a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Brest Litovvsk Antlaşması B) Triyanon Antlaşması C) Sen Germen Antlaşması D) NÖyyi Antlaşması E) Versay Antlaşması .Çözüm: Brest-Litovvsk A n t l a ş m a s ı : Rusya ile İttifak devletleri arasında 3 Mart 1918'de .

Wilson bu ilkelerle savaşın sonucunda oluşa­ cak haksız u y g u l a m a l a r ı yeni bir savaşın nedeni olmamasını amaçlamıştır.Gizli Antlaşmalar soruda belirtilen dört devlet arasında yapıl­ mıştır. Sırbistan ve Karadağ topraklan Osmanlı Devletine bağlı idi .sorunun bir benzeridir. Arnavutluk. İngiltere. 1917 yılında bir rejim değişikliği olmuştur.Dünya savaşı'na girmesi Çözüm: 11. ÖYS .700 Çözüm: Seçeneklerde verilen devletlerin k u r u l d u ğ u t o p r a k l a r I. ÖYS . Yeni bir savaşın başlamasına ortam hazır­ ladı.1994 1915-1917 yıllan arasında Osmanlı Devleti'nin parçalanmasıyla ilgili olarak Fransa. 3.C s e ç e n e ğ i n d e verilen Ç e k o s l a v a k y a ise A v u s t u r y a ' n ı n sınırları içerisindeydi. Cevap C 2 1 . R o m a n y a . Sen jermen Antlaşması (1919) da Avusturya ile yapıldığına göre doğru cevap kendiliğin­ den ortaya çıkmaktadır. Bu ilkeler y e n i l e n d e v l e t l e r için bir umut kapısı olmuştur. Bu değişiklik Rusya'nın savaştan çekilmesine n e d e n o l d u ğ u n d a n gizli a n t l a ş m a l a r d a k i Rusya'nın rolü iptal edilmiş ya da pay­ laştırılmıştır. Bu dört devlet arasından Rusya'da. İngiltere etkin bir hale geldi.1 9 9 5 - I. B u o l a y ü ç ö n e m l i sonuç doğurmuştur: 1. Fakat bu ilkeler Paris Barış K o n f e r a n s ı n d a İngiltere tarafından kabul e d i l m e m i ş t i r . Cevap B . İtalya ve Rusya arasında gizli antlaşmalar imzalanmıştır. Ancak bu antlaşmaların pay­ l a ş ı m p l a n ı d a h a sonraları d e ğ i ş i k l i ğ e uğramıştır. bir başkasının boyunduruğu altında sokulmayacak. yargıları a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n kap­ samında açıklanmıştır? A) Bristol raporu B} Wilson ilkeleri C) Saint Germain (Sen Jermen) Antlaşması D) Harbord raporu E) Paris Konferansı Çözüm: ABD Başkanı Wilson savaş sona ermeden 8 Ocak 1918'de ilan ettiği ve "Wilson ilkeleri" denilen kararlarla yukarıda belirtilen öncüller ilk defa kamuoyuna açıklanmıştır. Yenilen devletlerden savaş tazminatı alın­ mayacak Hiç bir ulus. 2. Paylaşım planındaki d e ğ i ş i k l i k aşağıdakilerden h a n g i s i n i n sonuçlarından biridir? A) Birinci Dünya Savaşı'nın başlaması B) italya'nın Anadolu'da işgal ettiği topraklar­ dan çekilmesi C) Rusya'nın savaştan çekilmesi D) Fransa ile İngiltere arasında görüş ayrılığı çık­ ması E) ABD'nin I. Amerika'nın içe dönük bir siyaset İzleme­ sine neden oldu.Dünya Savaşı'ndan ö n c e şu devletlere ait idiler.Dünya Savaşı ve Gelişmeler Yenen devletler topraklarını genişletmeye­ cek. Cevap C 2 0 .

K u r t u l u ş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :% 5.533 oranındadır.1 9 9 5 y ı l l a r ı a r a s ı n d a . devrimleri sonraya bırakması Çözüm: M u s t a f a K e m a l Paşa Kurtuluş Savaşı'nda yapacağı işleri ikiye ayırmıştır.416 . A. C u m h u r i y e t Öncesi d ö n e m d e e k s i k o l a n nedir? A) Kendi öz değerlerine dayanma ve güvenme B) Yabancı düşüncelere kapılarını açık tutma C) Bilim adamlarının çalışmalarını destek­ leme D) Türk uygarlığının etkilerini ortaya koyma E) Eski Türk yapıtların dünyaya tanıtma ." B u p a r ç a y a g ö r e . 1981 . BÖLÜM ÖSS 1981 Kurtuluş Savaşı'mmn devam ettiği yıllarda samimi yurtseverler arasında laikliğe karşı olanlar. çok dikkatli olduğunu sanan bilim çevrelerimizde bile yerleşmişti. B i r i n c i s i ülke­ den düşmanları çıkanncaya kadar mücadele etmek.147 : % 3. ÖSS 1981 " C u m h u r i y e t e k a d a r g e ç e n iki yüzyıllık d ö n e m d e . Cevap E ÖSS YILLA' ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı saya sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 3 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 3 1 1 3 1 2 1 2 2 1 1 1 1 20 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 1 1 1 1 2 1 1 2 1 1 1 1 1 1 7 13 mm 240 2.K U R T U L U Ş SAVAŞI'NIN H A Z I R L I K DÖNEMİ 1981 -1995 OSS . b u ülkenin o k u m u ş geçinenleri ulusumuzun uygarlık kurma ve yaşatma güç­ lerine i n a n m a d a n k o n u ş u r l a r d ı . Mustafa Kemal'i asıl başarıya götüren olay asıl düşüncesini sonraya erteleyerek ülkenin kurtuluşu İçin farklı düşüncedeki insanları bir araya toplarnasıdır. İ k i n c i s i ise ülkenin kurtarılmasından sonra inkılapları gerçekleştirmek. saltanat ve hilafet yanlıları da vardı.% 2. Mustafa Kemal Paşa'nın böyle farklı d ü ş ü n c e d e o l a n k i ş i l e r i t e k a m a ç t a bir­ leştirmesinde aşağtdakilerden hangisi etkili o l m u ş t u r ? A) İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n dışında yeni bir hükümet kurması B) S o n Osmanlı Mebuslar Meclis'nin düş­ manlar tarafından dağıtılmasını protesto etmesi C) Yurtseverlik d u y g u s u n u n g e l i ş m e s i n e önem vermesi OJİstanbul Hükümeti emrinde önemli görevler almış olması E) Y u r d u n kurtarılmasına öncelik vererek.B. bu alanlardaki kendi güç­ l e r i n d e n y o k s u n b ı r a k m a k i s t e y e n bazı yabancı düşünceler. Türklerin ulusal hayatını.OYS SORULARI ANALİZİ 1.C ve D s e ç e n e k l e r i eksik y o r u m l a r İçerdiklerinden cevap olamazlar.

İşte bütün bunların birleştirilmesi İçin yeni bir meclis açılmıştır.i H u k u k c e m i y e t l e r i n i bir­ leştirmek C) Mebuslar Meclİsi'nin toplanmasını sağla­ mak D) Yönetim şeklini değiştirmek E) Padişahlığın yetkilerine ortak olmak .D ve E seçenekleri ise ilgisiz gelişmelerdir. Bu kelimeyi seçeneklerde aradığımız z a m a n s a d e c e A s e ç e n e ğ i n d e görmekteyiz. İtilaf D e v l e t l e r i ' n e k a r ş ı protesto ve mitingler yapılması B) Osmanlı Mebuslar Meclisi kararlarının. ilkesinin benimsetmeye çalışmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Saltanatı yabancı güçlerin etkisinden kur­ tarmak B ) M ü d a f a a ." Bu g e n e l g e l e r i n T ü r k Ulusu üzerinde etkili o l d u ğ u n u g ö s t e r e n ilk belirti ne o l m u ş t u r ? A ) A n a d o l u ' d a . Birinci cümlede görülen k e n d i g ü ç ­ l e r i n e i n a n m a m a l a r ı b u s o r u n u n anahtar kelimesidir.C. B. Bunlar. 3.B ve D seçeneklerindeki olaylar 1920 yılın­ da E seçeneği ise Mondros'un yapılmasın­ dan hemen sonra gerçekleşmiş olaylardır. Cevap A ÖYS 1984 M u s t a f a K e m a l P a ş a "Ulusal güçleri bir­ leştirmek" amacıyla öncelikle aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i n k u r u l m a s ı n a ağırlık ver­ miştir? A) Düzenli bir ordu B) Mahaffi dernekler C) Yeni bir meclis D) İstanbul Hükümeti ile diyalog E) Dış devletlerle iyi ilişkiler Çözüm: Bu soruda iki seçeneğin doğru gibi olduğu g ö r ü l m e k t e d i r . İti­ laf Devletleri'nin isteklerine üymgroası C) A m a s y a ' d a M u s t a f a K e m a l ' i n İ s t a n b u l H ü k ü m e t i t e m s i l c i s i S a l i h P a ş a ile görülmesi D) Erzurum ve Sivas'ta kongreler yapılması E) ilk TBMM'ye.Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Çözüm: Bu soruyu çözerken önce sorudaki anahtar kelimeyi bularak b u n u . 'Türklerin Batı Anadolu'daki Hıristiyan lan katletmek üzere o l d u ğ u " ş e k l i n d e asılsız bir haberi d ü n y a kamuoyuna yaymalarının amacı neydi? A) Anadolu'daki İç isyanların desteklemek B) S e v r A n t l a ş m a s ı ' n ı n i m z a l a n m a s ı n ı çabuklaştırmak C) İzmir'in İşgalini haklı göstermek D) İstanbul'un işgalini haklı göstermek E) Anadolu'da zararlı dernekler kurulmasını hızlandırmak ÖSS 1985 Mustafa Kemal Paşa'nın Kurtuluş Savaşı'nın devam ettiği yıllarda Türk Ufusu'na "Ulusun geleceğini. B ve C seçenekleri ilgisiz yorumlar içerirken. s e ç e n e k l e r d e ara­ malıyız. ordu. Fakat C seçeneğinde verilen İzmir'in işgali 15 Mayıs 1919'da olmuştur. U l u s a l g ü ç l e r denildiği zaman bir ulusun maddi ve manevi bütün dinamikleri anlaşılmaktadır. Cevap A Çözüm: A. D ve E seçenekleri de eksik yorum içermek­ tedir. İzmir'in işgali 18 Ocak 1919'da toplanan Paris Barış Konferansında kararlaştırılmış ve soruda belirtilen asılsız iddia dünyaya yayılmıştır.D ve E seçenek­ lerinden olaylardan önce gerçekleştirmiştir. İstanbul'daki mitingler ve protestolar B. Cevap C 6. M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra Türk Ulusu'nu tehlikelere karşı uyarmak ve harekete g e ç i r m e k a m a c ı y l a Havza v e A m a s y a ' d a genelgeler (tamimler) yayınlamıştır. belediyeler ve sivil halk temsilci­ leridir. ÖSS 1981 " M u s t a f a K e m a l Paşa.Osmanlı Mebuslar Meclisi üyelerinin de alınması Çözüm: Havza ve Amasya Genelgeleri işgal tehlike­ sine karşı halkı uyarmak için yapıldığına göre ilk e t k i l e r i h a l k ı n i ş g a l l e r i p r o t e s t o e t t i ğ i mitingler düzenlemek olmuştur. cemiyetler. 4. İlk mitinglerin başlama tarihleri 1919 yılı hazi­ ran aylarıdır. B u n u n n e d e n i ise ulusal güçler tabirinin eksik anlaşılmasından kay­ n a k l a n m a k t a d ı r . ÖSS 1983 1919 yılında İtilaf Devletlerinin. ulusun kendi iradesi belirleyecetâr". Cevap C 5.

Doğu vilayetleri gerektiğinde savunulacak Bu kararların başlıca amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Bölgedeki Türkleri. M u s t a f a Kemal ile T ü r k milleti arasında karşılıklı gelişen güven d u y g u s u n d a n doğan bir sonuç değildir? A) Cumhuriyetin kurulması B) Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması C) Türkiye Büyük Millet Meclİsi'nin kurulması D) Kadınlara siyasal haklar tanınması E) Kurtuluş Savaşı d ö n e m i n d e mahalli derneklerin kurulması . Cevap C tuş Savaş ı'nın su'na "Ulusun îlirleyecektir". ÖYS 1986 Vatanın kurtuluşunun padişah ve Halifenin buyruklarına sıkı sıkıya uymakla m ü m k ü n olacağına inanan k u r u l u ş aşağıd a k i l e r d e n hangisidir? A) Trakya . Tabii olarak halkın kendi İradesiyle kendi geleceğini belir­ lemesi açıkça yönetim şeklini değiştirmektir. ÖYS 1985 Kuva-i Milliye b a ş l a n g ı ç t a h a n g i d e v l e t i n Anadolu'daki i ş g a l l e r i n e k a r ş ı b i r t e p k i olarak oluşturulmuştur? A) Yunanistan D) Rusya B) Fransa C) İngiltere E) İtalya 1 0 . Bilim. Soruda verilen cemiyetin a m a c ı bu çalışmalarıyla bölgedeki Türkleri azınlıklara oranla her yön­ den güçlü tutmaktı.C. D s e ç e n e ğ i n d e k i cemiyet ise milli varlığa karşı olarak kurulmuştur. ÖSS 1985 Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra. Hiçbir şekilde göç edilmeyecek II. Bu üç devletin işgalleri ilhak özelliğinden ziyade kontrol özelliği taşımaktadır. onir'in işgali 15 ı işgali 18 Ocak Konferansında len asılsız iddia Mustafa Kemal'in Samsun'a çıkmasıyla başlayan Kurtuluş Savaşı sırasında Osmanlı Devleti'nin artık y o k sayılması g e r e k t i ğ i n i halka devamlı telkin etmiştir. ÖSS 1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . o r d u . A n c a k Yunanistan'ın İzmir'i işgali bir ilhak niteliği taşıdığı için Kuvay-ı Milliye hareketi burada doğmuştur. Bundan dolayı büyük ç a p t a bir d i r e n i ş meydana g e l m e m i ş t i r . iktisat ve din alanında Örgütlenile­ cek İli. Cevap D sal güçleri bireaşağıdakilerna ağırlık ver- pg jru gibi olduğu leni ise ulusal lasından kayıçler d e n i l d i ğ i ianevi b ü t ü n tunlar. Zaten A.C ve E seçeneklerindeki cemiyetler yararlı ulusal cemiyetlerdir. D i ğ e r d e v l e t l e r e g e l i n c e : İlk olarak Türk toprak­ larını işgale başlayan devlet İngiltere'dir.B.lazıriık Dönemi 703 Çözüm: Kurjuluş_ Çözüm: Savaşı'nın Hazırlık Dönemi /lar 1920 yılın­ ın yapılmasınniş olaylardır. D o ğ u Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti şu karar­ ları almıştır: I. Cevap A ı 9. Hatta bu devlet ekonomik ve askeri yardım biie etmiştir. azınlıklara oranla her yönden daha güçlü tutma B) Benzer amaçlı milli cemiyetleri birleştirme C)Diğer Müdafaa-i H u k u k Cemiyetleri'ne kendi gücünü gösterme D) Erzurum'da milli bir kongre yapılmasını sağlama E) Cemiyet'in bölgedeki şube sayısını artır­ ma Çözüm: Cevap C Seçeneklerde verilen devletlerden Rusya Türk topraklarını Kurtuluş Savaşı yıllarında işgal etmemiştir.Paşaeli Cemiyeti B) İzmir Müdafaa-i Hukuk-i O s m a n i y e Cemiyeti C) T r a b z o n Mufazaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti D) Sulh ve Selamet-i Osmaniye Fıkrası E) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti Çözüm: Soruda verilen amaca uygun olarak kurulan cemiyet Sulh ve Selamet-İ Osmaniye Fırkasıdır. Cevap D 7. Cevap A 8. Amasya Genelgesinde ifade edilen bu temel ilke ile Kurtuluş Savaşı'nın başından itibaren yeni bir yönetim şekli amaçlanmıştır. lasının teme) İr? Sisinden kurîtlerini b i r lasını sağla­ nmak Doğu Anadolu'da kurulan cemiyetlerin amacı bölgede bir Ermeni devletinin kurulmasının engellemek için çalışmalar yapmaktı.D ve E s e ç e n e k l e r i n i n bu c e m i y e t i n amaçlarından ziyade birer Özelliği o l d u ğ u görülmektedir. B. rilfhalk temsilcijtirilmesi için gelişmelerdir. Bunu Fransa ve İtalya takip etmiştir.

Sevr Antlaşması 10 Ağustos 1920 yılında yapıldığı için Kuvay-i Milliye'nin oluşmasında etkili olamaz. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi bu g ö r ü ş ü destekleyen bir gerekçe olamaz? A) İstanbul'un işgal edilmesi B) Milli mücadele hareketinin güç kazanması C) Mustafa Kemal'in Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığından ayrılması D) Anadolu'da düzenli ordunun kurulması E) O s m a n l ı Devleti'nin işgaller karşısında etkisiz kalması | 1 4 . Sonraki bir olay ö n c e k i bir o l a y ı n a n c a k s o n u c u o l a b i l i r . ÖSS 1988 Kurutuluş Savaşı'nın d e v a m ettiği yıllarda Mustafa Kemal. I. ÖSS 1989 Aşağıdakilerden hangisi Kuva-i Milliye'nin kurulmasında d o ğ r u d a n etkili o l m u ş t u r ? A) İtilaf Devletleri a s k e r l e r i n i n İ s t a n b u l ' a gelmesi B) Osmanlı İmparatorluğunun Birinci Dünya Savaşında yenilmesi C) Anadolu'nun yer yer işgal edilmesi D) Anadolu'da iç isyanlar çıkması E) Rusya'da ihtilal olması Çözüm: 1 1 . nedenlerinden biri 1 3 . A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i bu d r u m u n bir s o n u c u değildir? A) Erzurum ve Sivas Kongrelerinin yapılması B) Yöresel direnişlerin başlaması C) Anadolu halkının.B.Mustafa Kemal'in t a r i h sahnesine çıkış tarihi o l a n 19 Mayıs 1919'dan çok Önce kurulmuşlardır. nedeni olamaz. Cevap E Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Mustafa Kemal'in bu sözü söylemesinde A. Y u n a n l ı l a r İzmir v e çevresini. Öu sırada kurtuluş hareketi başlamamış o l d u ğ u n d a n Mustafa Kemal'in böyle bir söz söylemesi düşünülemez.B. ÖSS 1989 M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra İstanbul Hükümeti galip devletlerin etkisi altı­ na girmiş ve millete karşı sorumluluklarını yerine getiremez olmuştur. Dünya Savaşı devam etmektedir. B. Fransa G ü n e y d o ğ u ' y u işgale başlayınca silahlı direnişte başlamıştır. C s e ç e n e ğ i ise Mustafa Kemal henüz bu tarihlerde Osmanlı o r d u s u n u n bir subayıdır. Cevap C 1 1 .C ve D seçenek­ lerindeki olumsuz gelişmeler üzerine kurul­ muş ve İzmir'in işgaliyle savaşmaya başlamışlardır.Kuva-i Milliye'nin oluşturulmasının değildir? A) Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'ndah yenik çıkması B) M o n d r o s Ateşkes A n t l a ş m a s ı u y a r ı n c a Türk Ordusunun terhis edilmesi C) Osmanlı hükümetlerinin Türk halkının can ve mal g ü v e n l i ğ i n i k o r u y a m a z hale gelmesi D) İtilaf D e v l e t l e r i ' n i n M o n d r o s A t e ş k e s Antlaşması'nın hükümlerini tek taraflı olarak uygulaması E) Osmanlı yönetiminin Sevr Antlaşması'nı onaylaması Çözüm: Kuva-i Milliye birlikleri A. İstanbul Hükümetine olan güvenini yitirmesi D ) A n a d o l u h a l k ı n ı n M u s t a f a Kemal'in çevresinde toplanması E) Gizli anlaşmaların yapılması i . M a h a l l i d e r n e k l e r ise M o n d r o s Ateşkesinden hemen sonra halkın işgallere tepkisi olarak kurulmuştur. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi.104 Çözüm: A. Cevap C i 1 2 ." görüşünü savunuyordu. D ve E s e ç e n e k l e r i n d e k i g e l i ş m e l e r i n b ü y ü k bir r o l ü o l m u ş t u r . "Artık İstanbul Anadolu'ya hakim değil tâbi olmak mecburiyetindedir.C ve D seçeneklerindeki olaylar Türk mil­ letinin desteği ile Mustafa Kemal'in başlattığı Kurtuluş hareketi çerçevesinde gerçekleştir­ i l m i ş t i r . İşgal devletlerinin Anadolu'yu işgal etm­ eye başlamaları Kuva-ı Milliye'nin kurulması­ n a n e d e n o l m u ş t u r . sorunun olumlu bir hale getirilmiş şek­ lidir.

C ve D seçenek­ lerinin meydana gelişleri 1919 yılı olaylarıdır. E seçeneğin. E seçeneği ise 1915 .de verilen Kuvay-i Milliye ise 1919 yılı baş. Mondros Antlaşması 30 Ekim 1918 yılında yapılmıştır. C ve D s e ç e n e k l e r i sırasıyla 1 9 2 0 . Bu cemiyetin uzantıları günümüz de de devam etmektedir.Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşmasından önce meydana gelen olayın hangisi olduğu sorul­ d u ğ u n a g ö r e s e ç e n e k l e r d e Î 9 1 8 yılından önceki olayı bulmalıyız. Ö S S 1991 Mustafa K e m a l ' i n b u y o l l a u l a ş m a k i s t e ­ diği »k amaç a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Saltanatı kaldırmak BJ Yeni bir anayasa hazırlamak C) Kurtuluş Savaşı'nı tek elden yönetmek D) Cumhuriyeti ilan etmek E) Halifeliği kaldırmak Mondros Ateşkes Antlaşması'dan sonra O s m a n l ı H ü k ü m e t i ' n i n s ü r e g e l e n işgaller karşısında yetersiz katması Türk Ulusu'nun tepkilerine yol açmıştır Aşağıdakilerden hangisi bu tepkilerin biridir? A) İstiklal Mahkemelerinin kurulması B) Hiyanet-İ Vataniye kanunu'nun çıkarılması C) Takrir-i Sükun Kanunu'nun kabul edilme­ si D) Tekalif-i Milliye emirlerinin kabul edilmesi E) Kuva-İ Milliye'nin oluşması Çözüm. 1 7 . Cevap E 15.1917 yılları arasında yapıldığına göre doğru cevap ortaya çıkmak­ tadır. Bu c e m i y e t l e r k e n d i başlanna örgütlenerek kararlar alıyordu.1926. Cevap E 16.Türk Ulusu çaresizlik­ lerden dolayı büyük tepkiler göstermek zorunda kalmıştır. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi vatan toprak­ larının azınlıklara v e r i l m e s i d ü ş ü n c e s i n e ve b u n u n l a ilgili e y l e m l e r e karşı k u r u l a n direniş cemiyetlerinden biri d. bazen de aralarında rekabet ortamı bile d o ğ a b i l i y o r d u . Çok sayıda olan bu cemiyetler bazen birbirleriyle çeltşmekteler. Aynı z a m a n d a M o n d r o s Ateşkesiyle ilişkili olaylardır. Cevap C .Dolayısıyla bu cemiyetlerin bir araya getirilmesi ve tek elde toplanması gerekiyordu.1921 yıllarında olmuştur. 1920. Mondros'a. a n a y u r d u n p a r ç a l a n m a s ı tehlikesi karşısında ülke çapında bir kongre yaparak Müdafaa-i Hukuk ve Redd-İ ilhak cemiyetlerini birleştirmiştir. Cevap E Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşması s o n u c u başlayan işgallere karşı Türk halkı tehlike sezdiği yerlerde cemiyetler kurarak Örgütlen­ me yoluna gitmiştir. A. A . D ve E s e ç e n e k l e r i Kurtuluş Savaşı sırasında yapılması sonraya bırakıldığı için amaç olamazlar. B.i M e r k e z i y e t Cemiyeti D) Reddi İlhak Cemiyeti E) Mavri Mira Cemiyeti Çözüm: Bu soruda zararlı cemiyetin hangisi olduğu sorulmaktadır.e. Mavri Mira ise Yunan Hükümeti ve Patrikhanenin desteği ile faaliyet göstermiş büyük Yunan Krallığını kurma hayali olan bir cemiyettir. Bu durum Kurtuluş Savaşı'nın daha çabuk ve düzenli olmasını sağlayacaktı. A. Bu tarih­ ler M o n d r o s ' d a n çok s o n r a olduklarından dolayı bir tepki olamazlar. B . A. B. ÖSS 1990 Mustafa K e m a l . Türklük duygusuyla bölgesel kurtuluşu gerçekleştirmek için kurul­ muşlardır. C ve D seçeneklerinden cemiyetler yararlı ve ulusal nitelikli cemiyetlerdir.ğijdir? A) Trakya Paşaeli Cemiyeti B) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti C) T r a b z o n H a v a l i s i A d e m .B.larında meydana gelmiştir.

ÖYS 1995 Aşağıdakilerden hangisi. işgal kuvvetlerine karşı harekete geçmiştir. ÖYS 1992 Kuva-i Milliye. A. siyasal mitingler ve gösteriler düzenlemiş. Bu sorunu çözmek için Ali Fuat Paşa. dernek ve Kuva-i Mİlli'ye etrafında tarihte eşine rast­ lanmamış ender rastlanılan bir m ü c a d e l e örneği vermiştir. 19.106 Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Çözüm: İşgallerin başlamasıyla Türk milleti. Cevap D 18. Bu da bazı sıkıntılar meydana getiriyordu.B. Bu olay ulusal bir kongre olan Sivas Kongresi'nde (4-11 Eylül 1919) gerçekleştirilmiştir. Bu cepheler arasında kumanda birliği sağlanmasına aşağıdakilerin hangisiyle başlamıştır? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Alaşehir Kongresi D) Balıkesir kongresi E) Edirne Kongresi Çözüm: M o n d r o s ' t a n s o n r a başlayan y u r d u n işgali karşısında Ege ve Güneydoğu'da Türk Milleti cepheler oluşturarak Kuvay-i Milliye adıyla örgütlenmişti. Bu d u r u m Milli M ü c a d e l e d ö n e m i y l e ilgili olarak a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir göstergesidir? A) Laiklik anlayışının benimsendiğinin B) Seçim sisteminin değiştirildiğinin C) Direnişçilerin e ğ i t i m d ü z e y i n i n y ü k s e k olduğunun D) D i r e n m e n i n etkili hale g e t i r i l m e y e Çalışıldığının E) İletişimde güçlüklerle karşılaşıldığının . İşgallere karşı cepheler kurul­ masıyla ortaya çıkmıştır. A. B. Cevap D 2 0 . Aralarında bir kumanda birliği yoktu. propaganda. Batı Cephesi Kuva-i Mİlli'ye Komutanlığına atanmıştır. Bu cepheler tamamen birbiriyle kopuk bir durumda idi.C ve E seçenekleri kurulan bu cemiyet­ lerin en önemli amaçlarıdır. Diğer kongreler yerel ve bölgesel olduğundan dolayı kumanda birliği­ ni sağlaması düşünülemez. ÖSS 1993 Milli Mücale döneminde Türk milleti kadını ve erkeği ile birlikte çeşitli savunma dernekleri kurmuş. Bütün fertlerin içinde bulun­ d u ğ u Milli Mücadele de direniş böylece etkili hale getirilmiştir. Zaten cemiyetler ü l k e n i n birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n ü s a ğ l a m a y a yönelik oldukları için azınlıklara bağımsızlık­ larını s a ğ l a y ı c ı k o l a y l ı k l a r g ö s t e r m e l e r i düşünülemee. işgallere karşı Anadolu ve Trakya'da kurulan bölgesel derneklerin amaçlarından biri değildir? A) Korunmak yada savunmak B) Bölge halkının desteğini sağlamak C) Haklarını basın ve yayın yoluyla duyur­ mak D) Azınlıklara da bağımsızlıklarını sağlamak E) A v r u p a b ü y ü k d e v l e t l e r i n i n d e s t e ğ i n i sağlamak Çözüm: Cevap B M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ile ü l k e n i n işgal edilmesi üzerine Anadolu'nun değişik yerlerinde dernekler ve cemiyetler kuruldu. C ve E seçenekleri incelendiğinde çok ilgisiz yorumlar içerdikleri görülür. Mondros A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra. bütün fertleriyle birlikte miting.

H i ç b i r i m ü c a d e l e n i n esas amacı değildir. İstanbul Hükümetine tanıtılacaktır.33 % 4. Diğeri d e b u çalışmaları y a p a c a k bir hükümet kurul- -mm 1981 . E) Ulusun geleceğini.240 oranındadır.OYS SORULARI ANALİZİ 1 . B) Müdafaa-i Hukuk-u Milliye cemiyetleri tek cemiyet haline getirilecektir.907 % 4. . A. Yeni bir devlet kurmaya d o ğ r u gidildiğinin açık bir ş e k i l d e h a n g i s e ç e n e k t e o l d u ğ u s o r u l m a k t a d ı r . ulusun kendi iradesi belirleyecektir.C ve D seçenekleri Kurtuluş Savaşı'nın a ş a m a l a r ı d ı r . K o n g r e l e r ve Örgütlenme yüzdeleri: konusundan çıkan soru ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %3. Çözüm: Bundan önceki bölümün 6.i H u k u k Cemiyetinin varlığı. Cevap E 3 1981' 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 1 1 32 35 33 30 1 1 2 2 1 1 3 1 1 1 1 1 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 2 1 1 3 1 4 1 3 1 3 1 24 2 1 1 2 1 16 1 8 2 .1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . Yeni devlet k u r m a d a en önemli özellik ulusun kendi İradesiyle yeni bir yönetimi Milli Mücadele'nin başlamasıyla birlikte kurmasıdır. "Ulusal ege­ m e n l i ğ i m i z i n k o ş u l s u z o l a r a k gerçekleşti rilmesi"ne ilk defa nerede karar veril­ miştir? A) Erzurum Kongresİ'nde B) Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde C) Sivas Kongresİ'nde D) İlk TBMM'de E) Amasya Görüşmesinde Çözüm: Ulusal egemenliğimizin sağlanmasında en önemli unsurlardan biri her türlü manda ve h i m a y e n i n r e d d e d i l m e s i d i r . Meclise kabul ettirilecektir. sorusunun ters çevrilmiş şeklinden b a ş k a birşey değildir. ÖYS 1982 K u r t u l u ş Savaşı s ı r a s ı n d a .K O N G R E L E R V E Ö R G Ü T L E N M E 1981 -1995 OSS . C) Hıristiyan unsurlara siyasi e g e m e n ­ liğimizi ve sosyal dengemizi bozucu ayrı­ calıklar verilmeyecektir D) A n a d o l u ve R u m e l i M ü d a f a a .B. ÖYS BOLÜM 1 (61 Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru SOÎU soru soru soru soru " % ' sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı cc OSS OYS Toplam 1981 Kurutuluş Savaşı'mızın d e v a m ettiği yıllar­ da d e ğ i ş i k yer ve zamanlarda alınmış olan aşağıdaki k a r a r l a r d a n hangisi. yeni bir devlet k u r m a y a d o ğ r u g i d i l d i ğ i n i en açık b i r b i ç i m d e ortaya koymaktadır? A) Misak-ı Milli belgesi hazırlanarak.

ÖSS 1983 A m a s y a G e n e l g e s i ' n i n K u r t u l u ş Sava şı'mızdaki ö n e m i e n ç o k h a n g i ö z e l l i ğ i n ­ den kaynaklanmaktadır? A) Anadolu ve Trakya'nın her yanına duyu­ rulmuş olmasından B) Kurtuluş Savaşının gerekçesi ve yönetimi­ ni belirtmesinden C) İşgallerin başlamasını izleyen g ü n l e r d e hazırlanmış olmasından D) Halkı. Cevap B 5.düşmana karşı silahlı direnişe çağır­ mış olmasından E) İstanbul H ü k ü m e t İ ' n e karşı bir hareket niteliği taşımasından Çözüm: Amasya Genelgesi. ÖYS 1983 Aşağıdakilerden hangisi İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n . En büyük sorun İstan­ bul Hükümeti idi.108 maşıdır. C. Fakat s o r u e n önemlisini sorduğu için cevap olamazlar. Bundan dolayı kendisini hem içeri de hem de dışarıda kabul ettirmesi gerekiyordu. toplan­ ması bölgesel olan Erzurum Kongresi'nde alınmıştır. Anadolu adına da Mustafa Kemal'in Amasya'da görüşmeleriyle gerçekleşti. aldığı kararları yönüyle ulusal. Mustafa Kemal Paşa bu genelgeyle Kurtuluş Savaşı'nın bir planını açıklamıştır. Cevap A Çözüm: Kongreler ve Örgütlenme I 3. Bu bilgilerden hareketle manda ve hükümetle ilgili ilk kararın nerede alındığını bulmalıyız. Kongreler . Yeni hükümette aynı akıbetle karşılaşmamak için yeni Temsil Kurulunu tanıma yoluna gitti. kişisel bir hareket ve bir Osmanlı subayının yani Mustafa Kemal'in devlete karşı bir isyanıdır şeklinde bakıyorlardı. Kurtuluş Savaşı'nın planında bu genelge ile savaşın nasıl ve niçin yapılacağını da belirt­ miştir. Erzurum ve Sivas Kongreleri nin dağıtılması y ö n ü n d e c i d d i önlemler al mazlarken. A. D ve E seçenekleri de genelgenin birer ö z e l l i ğ i n i o l u ş t u r m a k t a d ı r . Bu karar. Cevap C ] 4. İnkılap Tarihimizin çok önemli bir dönemini oluşturduklarından dolayı bütün kararlarını çok iyi bilmeliyiz. Bundan sonra içeride ve dışarıda Milli Mücadele'yl Temsil Kurulu temsil edecekti. Kurtuluş Mücadelesinin b a ş l a m a s ı n d a n h e m e n s o n r a 2 2 Haziran 1919 da ilan edilmiş ilk önemli genelgeler­ dendir. İtilaf D e v l e t l e r i ' n i n E r z u r u m ve Sivas Kongreleri'ne karşı önlem almamış olmaları nasıl açıklanabilir? A ) K o n g r e ü y e l e r i n i n t e p k i l e r e karşı ç o k geniş önlemler almış olmalarıyla B) E r z u r u m ve Sivas'ın İ s t a n b u l ' d a n ç o k uzak olmasıyla C) Anadolu Hareketi'nin Önemini anlamaktan uzak olmalarıyla D) Kendi araların da ortak bir amacın sağlan­ mamış olmasıyla E) İstanbul Hükümeti'nin gücüyle bu kong­ relerin dağıtılacağına inanmalanyla Çözüm: Kilaf Devletleri Kurtuluş Savaşı'nın başlarında Anadolu'da cereyan eden olaylara. Cevap B Sivas Kongresi'nde bütün Anadolu'yu İçine alan bir Temsil Kurulu kurulmuştu. Fakat Son Osmanlı Meclisi'nde genellikle milli teşk­ ilat yanlılarının istekleriyle alınan Misak-ı Milli İlan e d i l i n c e b u n u ç ı k a r l a r ı n a u y g u n görmediler. ÖSS 1984 "İtilaf Devletleri. Bu arada İstanbul'da yeni bir hükümet iş başına gelmiş Damat Ferit isti­ fa etmek zorunda kalmıştı. Sivas K o n g r e s i ' n d e s e ç i l e n T e m s i l Kurulu'nu tanıdığına kanıt olarak g ö s t e r i ­ lebilir? A) Londra Konferansı'na TBMM Hükümeti ile birlikte temsilci göndermesi B ) M u s t a f a K e m a l P a ş a ile A m a s y a Görüşmelerini yapması C) Mebusan Meclisinin toplanmasını kabul etmesi D) Mİsak-ı Milli'nin k a b u l e d i l m e s i n e ses çıkarmaması E) Lozan Konferansı'na temsilci göndermek için TBMM'ye başvurması . son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin Misak-ı Mitli doğrultusunda karar­ lar a l m a s ı ü z e r i n e b u M e c l i s ' i k a p a t ­ mışlardır". Bunun s o n u c u n d a harekete g e ç e r e k Misak-ı Milli'yi ilan e d e n m e c l i s i kapattılar. Bu tanıma İstanbul adına Salih Paşa'nın. Bundan dolayı kong­ relere karşı sert önlemler almadılar.

ÖYS 1984 K u r t u l u ş Savaşı'mızın amacı. Bu belge Amasya Genelgesidir (22 Haziran1919). Cevap B ! \ \ 7.ı M i l l i y e .Kongreler ve Örgütlenme 109 6. Mücadeleye katılanlardan büyük çoğunluğu hala Osmanlı Devleti'nin yeniden canlandırılabileceği görüşünde idi. Damat Ferit. C. Çünkü ortam başka türlü davranmaya uygun değildi. Cevap E Ö S S 1987 Amasya Genelgesi'nde. Seçeneklerde verilen bütün olayların gerçekleşme zamanı incelendiğinde İlk önce olan olayın program içermesi akla daha uygundur. A. "ulusal iradenin ve toplanan ulusal güçlerin Padişahlık ve Halifelik makamını kurtaracağı" hükmü de yer almıştır. aşağıdaki terden h a n g i s i y l e s a ğ l a n ­ mıştır? A) Amasya Tamimi C) Sivas Kongresi B) Erzurum Kongresi D) Alaşehir Kongresi j 9. ÖSS 1986 Erzurum Kongresi kararları arasında. Mustafa Kemal mücadele edenleri bölme­ mek için onlarında isteklerini dikkate almıştır. Sivas'ta toplanacak kongre için gelecek temsilcilerin seçimini M ü d a f a a . E) Amasya Görüşmleri Çözüm: istanbul H ü k ü m e t i ve o n u n b a ş k a n ı o l a n Damat Ferit Paşa'nın Milli teşkilata olan ilgi­ sizliği ve karşı o l m a ö z e l l i ğ i a n c a k Sivas Kongresi s o n r a s ı n a k a d a r s ü r e b i l m i ş t i r . Redd-i İlhak Cemiyeti ve belediyelerin yapması istenmiştir. S o r u n u n bir b e n z e r i d i r . g e r e k ç e s i ve y ö n t e m i i l k kez h a n g i y o l l a açıklanmıştır? 8. Bu yolla ulaşılmak istenen temel amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) M ü d a f a a . Milli m ü c a d e l e taraftan kişilerin seçilmesini sağlamak E)Temsilcilerİn can ve mal güvenliklerini sağlamak . bunlara Mustafa Kemal ile görüşerek hem A n a d o l u ve R u m e l i Müdafa-i H u k u k Cemiyeti t a n ı n m ı ş h e m d e İ s t a n b u l ' d a Meclis-ı Mebusan'm toplanması kararı alın­ mıştır. U l u s a l e g e m e n l i k anlayışına t e r s d ü ş e n böyle bir karar alınmasının t e m e l nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Ortamın böyle bir değişikliğe hazır olma­ ması B) İtilaf Devletleri'nden çekinilmesi C) İ m p a r a t o r l u ğ u n ç ö k m e s i n i n ö n l e n m e k istenmesi D) Osmanlı Hükümeti'nin desteğine ihtiyaç duyulması E) Halifeliğin gücünden yararalanmak isten­ mesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı'mızın devam ettiği günlerde s a m i m i y u r t s e v e r l e r a r a s ı n d a her t ü r l ü d ü ş ü n c e y e sahip İnsanlar da vardı. Y e n i hükümet Salih Paşa'yı Amasya'ya gönder­ miş. D ve E seçenekleri. Sivas K o n g r e s i ' d e n h e m e n sonra istifa etmiş yerine daha ılımlı olarak Ali Rıza P a ş a K a b i n e s i k u r u l m u ş t u r . Amasya Genelge­ s i n d e açıklanan programın birer sonuçlan­ dır. Kurtuluş Savaşı'nrn başlarında Mustafa Kemal Paşa uygu­ lanacak stratejiyi ve yöntemi bildiren bir bel­ geyi tüm ulusa yayınladı. Cevap A A) Misak-ı Milli Belgesi'yle B) Amasya Genelgesi'yle C) Sivas Kongresi kararlarıyla D) Erzurum Kongresi kararlarıyla E) İlk TBMM kararlarıyla Çözüm:" 3.i H u k u k .i H u k u k d e r n e k l e r i n i n kurul­ masının teşvik etmek B) Müdafaa-i Hukuk derneklerinin gücünü Türk halkına duyurmak I C) İşgal küvetlerinin dikkatini Sivas'ta yapıla­ cak kongreye çekmek D) Milletin g ü v e n i n i kazanmış. ÖYS 1985 İstanbul H ü k ü m e t i n i n A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-i H u k u k C e m i y e t i ' n i tanıması ve İstanbul'da Meclis-i M e b u s a n ' m t o p l a n ­ ması.

h a l k ı n ilk u y a r ı l m a s ı v e tehlikenin boyutlarına dikkat çekilmesi Amasya Genelgesiyle olmuştur. ulus t ü m d e n direnişe ve savunmaya geçecektir. ÖYS 1987 Erzurum Kongresi'nin aşağıdaki karar­ l a r ı n d a n h a n g i s i . ÖYS 1989 Aşağıdakilerin hangisinde. Seçeneklerin t a m a m ı Erzurum Kongresi'nin hükümleridir. E) Osmanlı Hükümeti'nin dağılması karşısın­ da. İşte bunun gerçekleştiği yer Sivas Kongresi'dir. Mısak-ı M i l l i ' d e d e yer almıştır? A) Ulusun iradesini egemen kılmak esastır. Aynı zamanda soruda geçen Osmanlı Hükümeti'nin sorumsuzluğunun d u y u r u l m a s ı . Sivas Kongresi'ne katılanlar Kurtuluş Savaşı'nın en önemli amacı olan ulusal bağımsızlığı zedeleyen bir kararı Mustafa Kemal Paşa'nın başarılı bir politikasıyla almaktan son anda vazgeçtiler. Yorumla ve tahminle veya seçeneklerin yardımıyla çözülemez. Çözüm: Bu gibi soruların çözümünde takip edilecek en İyi yol ismi geçen kongre ya da genel­ gelerin İçeriklerini öğrenmektir. halkı temsil eden ve toplumun ileri gelen çok s e ç k i n k i m s e l e r i k a t ı l ı y o r l a r d ı .i H u k u k . Sivas'a gidec e k . Bu amaçla devamlı olarak ulusal güçlerin bir­ leştirilmesi İçin çaba göteriyordu. bölünemez.u M i l l i y e . Cevap E . Kronolojik olarak. Ulusal güç­ lerin birleştirilmesi için ulusal güçleri temsil e d e n b ü t ü n temsilcilerin bir a r a d a olması gerekirdi. B) Azınlıklara egemenlik ve ayrıcalık tanına­ maz. s e ç e n e k l e r d e n ilk ö n c e m e y d a n a g e l e n i A m a s y a T a m i m i d i r (22 Haziran 1919). j 1 1 . Cevap D i I \ ! 1 3 . Çünki. milli güçlerin birleştirilmesine karar verilmişti? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Amasya Genelgesi D) Amasya Görüşmesi E) Son Osmanlı Mebuslar Meclisi Çözüm: M u s t a f a Kemal Paşa K u r t u l u ş Savaşı'nın başarıyla sonuçlanmasında her türlü faaliyet ve kuruluşların (aynı amacı güden) birleştiril­ m e s i n i ve tek elde t o p l a n m a s ı n ı n gerekli olduğunu biliyor ve devamlı söylüyordu. Cevap B j i | 1 0 . Zaten bu kuruluşlar işgallere birer t e p k i olarak milletin ileri gelenlerinin halkı örgütlemesiyle oluşmaktaydı. Redd-i İlhak Cemiyeti ve belediyeler gibi kuruluşlar. fakat sonuçta bu görüş reddedilmiştir. C) Manda ve himaye kabul olunamaz D) Ulusal sınırlar içinde vatan bir bütündür. Fakat Kongre'ye. Manda yönetiminin reddedilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? j A) İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n m a n d a isteğine tepkisiz kalması B) İstanbul Hükümeti'nin kongreye açıkça cephe alrftası C) Manda yönetiminin iyi bilinmemesi D) İngiliz ve Amerikan mandası isteyenler arasında görüş birliği sağlanmaması E) M a n d a yönetiminin ulusal bağımsızlığa ters düşmesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı yıllarının çok zor şartlar altında yaşanması bazı yurtseverlerin bile umutsuzluğa kapılarak başka bir güce dayanma ihtiyacını ortaya k o y d u . ÖYS 1987 Osmanlı Hükümeti'nin Türk Milleti'ne olan s o r u m l u l u ğ u n u yerine g e t i r m e d i ğ i . d e l e g e l e r i n bu üç k u r u l u ş t a r a f ı n d a n seçilmesiyle Kurtuluş M ü c a d e l e s i n i h a l k a mal etmek daha kolay ve hızlı olacaktı. D seçeneği aynı zamanda Misak-ı Milli'de de yer almıştır. Cevap D Kongreler ve Örgütlenme 1 2 . ÖSS 1990 Sivas Kongresi'nde "manda" sorunu tartış­ malara yol açmış. Sivas Kongresi toplanan tek ulusal bir kongredir. halkın en ileri gelenlerinin seçildiği ve her yönüyle milletin güvenini kazanmış kişilerden oluşurdu. ilk defa aşağıdakilerden hangisinde kamu oyuna duyurulmaya çalışılmıştır? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Amasya Tamimi D) Amasya Görüşmesi E) Türkiye Büyük Millet Meclisi Çözüm: Soruda ifade edilen ilk defa deyişi bize her zaman Kurtuluş Savaşı'nın başlarında y a p ı l a n bir ç a l ı ş m a y ı h a t ı r l a t m a l ı d ı r .110 Çözüm: M ü d a f a a . bazı yurtseverler Amerikan mandasını savunmuş. Cevap C j j j j j .

8u yeni düzenleme aşağıdakilerden hangisinde yapılmıştır? A) Edirne Kongresi B) Erzurum Kongresi C) Sivas Kongresi D) Balıkesir Kongresi E) Alaşehir Kongresi Çözüm: Temsilciler Kurulu yurdun bütününü temsil eder kararı mutlaka bir ulusal toplantıda alın­ ması gerekir Kurtuluş Savaşı'mızın ilk ve tek ulusal kongresi Sivas'ta yapıldığına göre bu kararın da burada alınması gerekir. hangi yıllar arasında yer alan olayları içer­ mektedir? A) 1911 . T e m s i l K u r u l u ' n u n b u t u t u m u n u n amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) itilaf Devletleri'nın dostluğunu kazanmak B) Yerel yönetim birimi sayısını azaltmak C) İstanbul H ü k ü m e t i ' n e bağlı olmadığını göstermek D) Düzenli ordu kurmak E) Anadolu'daki ayaklanmaları önlemek 15. Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri bölgesel bir kongredir. D o ğ u A n a d o l u ' n u n bütününü t e m s i l eder.1 9 2 7 E) 1920-1938 Çözüm: Türk İnkılabı'nın tarihsel olarak en sağlam ve en ö n e m l i kaynağı Söylev (Nutuk) dir. Cevap A 16. tutanaklar ve Mustafa Kemal'e gönderilen her türlü evrakı içine alan zengin bir k a y n a k t ı r ." şek­ linde yeniden düzenlenmiştir.B. Kurtuluş Savaşı m a s ı n d a Mustafa Kemal'in gönderdiği mektuplar emirler.ve 7. ÖYS 1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . İstanbul H ü k ü m e t i ile y ö n e t i m y ö n ü n d e n ilişkiyi ve her türlü h a b e r l e ş m e y i kesmiş.D ve E seçeneklerinin Temsil Kurulu'nun bu tavırlarıyla bir ilgisi yoktur. Cevap C Çözüm: Sivas K o n g r e s i ulusal nitelikli bir kongre o l d u ğ u n d a n dolayı ortaya çıkan Temsil Kurulu da bütün Anadolu'yu temsil etmekte­ dir.1920 C) 1918-1924 B) 1 9 1 4 . Bu benzer sorulara bakılarak bu konuyla İlgili yeni soruların nasıl sorulabileceğini düşünün. İ s t a n b u l ' d a n A n a d o l u ' y a atanan k o m u t a n valileri kabul etmeyerek geri göndermiştir. kon­ gre zabıtları. Bu kong­ reler özellikle toplandıkları bölgelerin sorun­ larını çözmek amacıyla toplanmışlardır. Cevap D 17. Sivas K o n g r e s i ' n d e n s o n r a Ali Rıza Paşa Hükümeti kurulmuştu. Bu görüşme. A. ÖYS 1990 "Temsilciler Kurulu. Erzurum. Söylev. Fakat Temsil Kurulu Anadolu'da kendini kabul ettirmek için kendi başına ve gücünü halktan alan bir kuruluş olduğunu göstermek amacıyla İstanbul Hükümetine karşı boykot kararı almıştır. M u s t a f a K e m a l ' i n S a m s u n ' a çıkmasıyla b a ş l a y a n olaylarla başlar ve 1927 yılına kadar ki olayları kapsar.Kongreler ve Örgütlenme 111 14. ÖYS 1990 K u r t u l u ş Savaşı'nın v e T ü r k İnkılabı'nın t a r i h s e l b e l g e s i n i t e l i ğ i n d e o l a n Söylev. Bu görüşme Temsil Kurulu'nun İstanbul Hükümetine karşı d a h a sert tepki göstermesine engel olmuştur."kararı. Cevap C . "Temsilciler Kurulu yurdun bütününü temsil eder.soruların çok yakın bir benzeridir. Zaten Edirne. bakanların­ dan Salih Paşa'yı A m a s y a ' y a g ö n d e r e r e k Mustafa Kemal Paşa'yla g ö r ü ş m e s i n i sağlamıştır. Boykotlar Temsil Kurulu'nun A n a d o l u ' d a k i otoritesini artırmakla birlikte t a m a m e n bağımsız ve İstanbul'a bağımlı olmadığını göstermiştir. ÖSS 1992 Sivas Kongresi'nden sonra Temsil Kurulu. Hükümet. hukuken İstanbul Hükümetinin tanıması anlamına gelmektedir. A n a d o l u hareka­ tının İstanbul H ü k ü m e t i ' n c e de tanındığını gösterir? A) Salih Paşa'nın Amasya'ya gönderilmesi B) Mustafa Kemal'in Temsil kurulu Başkanı seçilmesi C) Ali Fuat Paşanın Kuva-i Milliye Komutanlığına tayin edilmesi D) Ulusal direniş derneklerinin birleştirilmesi E) Kazım Karabekir Paşa'nın Doğu Cephesi'ne tayin edilmesi Çözüm: 4.1 9 2 3 D) 1 9 1 9 . S ö y l e v .

Gördüğünüz gibi soru metni aynıdır. İstanbul Hükümeti'nce tanınması. Olayları bu şekilde durdu­ ramayacağını da anlayınca görüşme yolunu seçmiştir. D ve E s e ç e n e k l e r i . İstanbul Hükümeti ile Temsil K u r u l u aşağıdakilerin h a n g i s i n d e b i r l i k t e hareket etmiştir? A) Amasya Genelgesİ'nİn yayımlanmasında B) Amasya Protokollerinin hazırlanmasında C) Sivas Kongresi kararlarının alınmasında D) Kuva-i Milliye'nin desteklenmesinde E) Erzurum Kongresi karalarının alınmasında Çözüm: İstanbul Hükümeti İle Temsil Kurulu ilk kez Amasya Görüşmeleri'nde biraraya gelmişler ve karşılıklı bazı protokollar hazırlamışlardır. halkın istekleri doğrultusunda alınmasını sağlamak C)Anadolu'da toplanacak Kongrelerin sayısını artırmak D) Yerel direnişleri başlatmak E) İşgal güçleri arasında görüş ayrılığı yarat­ mak Çözüm: Temsil Kurulu'nun en önemli sorunu içerde ve dışarda tanınma ve etkinlik sorunuydu. bu cemiyete hangi k o n u d a önemli bir i m k a n sağlamıştır? A) Temsil Kurulu'nu oluşturması B) Mustafa Kemal'i başkan seçmesi C) Üyelerini seçimle belirlemesi D) Ulusal cemiyetleri bünyesinde toplaması E) Siyasi etkinliğini artırması Erzurum Kongresi'nin bu t u t u m u aşağıda­ kilerden hangisini g ö s t e r i r ? A) Meclis gibi hareket edildiğini B) İstanbul Hükümeti'ne yardımcı olunmak istendiğini C) Ekonomik sorunlara siyasi sorunlardan daha çok önem verildiğini D) Yabancı ülkelerle ilişkilerin arttığını E) İtilaf Devletleri'nin A n a d o l u harekatına bakış açısının değiştiğini Erzurum Kongresi'nde yalnızca iç politikayı i l g i l e n d i r e n ilkeler d e ğ i l . ÖSS 1994 1 9 . A . C . Müdafaa-i Hukuk-u Milliye cemiyetleri ve belediye başkanları aracılığıyla seçilmeleri istenmiştir. hem de ülke içinde hala kurtuluş hareketini benimsemeyen insanların d e s t e ğ i n i k a z a n d ı . temsil ettiği güç artmıştır. Bu isteğin amacı aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Hilafet Ordusunu yıpratmak B) Kararların. Mustafa K e m a l Paşa. Sivas Kongresi ulusal bir kon­ gre olacağından dolayı buraya gelecek kim­ selerin halkı temsil etmeleri şart koşulmuştur. Sivas K o n g r e s i üyelerinin seçilmesiyle ilgili değillerdir. Sivas'ta toplanacak ulusal kongreye katılacak üyelerin.C. B ö y l e c e k u r u l u n etki sahası genişlemiş. ÖYS 1993 Kurtuluş Savaşı sırasında. Böylece Temsil Kurulu'nu kontrol etmek istemiştir. Cevap B 2 1 . A.112 Kongreler ve Örgütlenme 18. Temsil Kurulu'nun İstanbul Hükümeti tarafın­ dan resmen tanınması hem yasal bir kuruluş olduğunu gösterdi. . Cevap B Çözüm: 9. ÖYS 1992 A m a s y a P r o t o k o l ü ' y l e A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti yasal bir kuruluş olarak İstanbul Hükümeti'nce tanınmıştır. Sorunun aynısıdır. Cevap E 2 0 . Kurtuluş h a r e k e t i n i halka m a l e t m e k ve m ü c a d e l e için g e r e k l i kararları halkın almasını sağlayarak örgütlen­ meyi hızlandırmak istemiştir. ÖSS 1992 Amasya Genelge'sinde. Kurtuluş Savaşı'nın başarıya ulaşması için yapılan çalışmalardır.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeler Amasya Görüşmeleri'nden önce olduğu için zaten İstanbul hükümeti bu faaliyetleri dur­ durmak istemiştir. bazı dış politika ilkeleri de belirlenerek ilan edilmiştir.

O l a y l a r ı n t a r i h l e r i n e b a k a r s a k Temsilciler Kurulu olduğunu görürüz. Felah-ı Vatan Gurubu 12 Ocak 1920'de kurul­ muşlardır. Erzurum Kongresi ulusal direniş İçin gerekti İç ve dış politikayla ilgili kararlar aldığına g ö r e m e c l i s g i b i hareket ettiği anlamına gelir.i O s m a n i y e Cemiyeti C) Erzurum ve Sivas Kongreleri D) Nazilli ve Afyon Kongreleri E) Edirne ve Lüleburgaz Kongreleri j Çözüm: Yunanlılar 15 Mayıs 1 9 1 9 ' t a İzmir'i İşgal etmişlerdir. Cevap A \ j Çözüm: Sivas K o n g r e s i 4-11 E y l ü l 1919 yılında yapıldı. Temsil Kurulu'nun b ü y ü k bir başarısı o l d u ğ u n a g ö r e b u görüşmelerin de olumlu sonuçlarının olması gerekir. Mustafa Kemal Havza Kongresi ile işgali protesto ederken Balıkesir ve Alaşehir kongreleri ile Yunanlılar'a karşı strateji belirlemiş Batı Cephesi oluşturulmuş­ tur. yukarıdakllerden hangilerinin bir göster­ gesidir? A) İ v e III D) III ve IV Çözüm: B) II ve III E) İV ve V C) H v e V | | I 2 4 . Cevap D 2 2 . Cevap A 23. İstanbul Hükümetinin Anadolu harekatını tanıması II.i H u k u k . Mebuslar Meclisi 12 Ocak 1920'de. Seçeneklere baktığımızda T e m s i l Kurulu'nun ve temsil ettiği g ü c ü n lehine iki olay görülmektedir. Kuva-i Milliye 15 Mayıs 1 9 1 9 ' d a . ÖYS 1995 Milli Mücadele tarihimizde "Batı Cephesi "ol arak adlandırılan cephe. Asker toplayan bu kongreler Yunan ilerle­ yişine karşı Örgütlenmiş ve cepheye gönder­ ilmiştir.. İstanbul Hükümeti ise 19. Bu genel bir prensiptir. ülke İçinde ve dışarıya karşı siyasi ve İdari kararlar alabilmek yetkisi aşağıdakilerden hangisine ver­ ilmiştir? A) Mebusan Meclisi B) Kuva-i Milliye C) İstanbul Hükümeti D) Temsilciler Kurulu E) Felah-ı Vatan gurubu . İzmir'in işgali ve Batı A n a d o l u d a k İ Y u n a n İlerleyişi k a r ş ı s ı n d a kongreler toplanmıştır. ÖYS 1994 I.IV. Anadolu'da isyanların sona ermesi Milli Mücadele döneminde Temsilciler K u r u l u ile İstanbul H ü k ü m e t i t e m s i l c i s i n i n Amasya'da bir p r o t o k o l imzalaması. K. İstanbul Hükümeti'nde değişiklik olması IV. ve V paragraflar Amasya Protokolleriyle ilgisiz yorumlardır.Çözüm: Demokratik sistemlerde iç ve dış politikanın temel esaslarını meclisler belirlemektedir. aşağı­ d a k i l e r d e n hangisinde alınan kararlar sonucunda kurulmuştur? A) Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri B ) İzmir M ü d a f a a . Mebuslar Meclisinin kapanması III. Cevap A i Amasya Protokolleri. İtilaf devletleri arasında görüş ayrılığı çık­ ması V. ÖYS 1994 Sivas Kongresi'nde A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-İ Hukuk Cemlyeti'nin ilkeleri doğrultusunda.yüzyılda ortaya çık­ mıştır.

.296 oranındadır. seçimle gelen üyelerden oluşmuştu. TBMM'nin tavrı bu özellikle açıklanabilir. Bunun üzerine bazı Meclis üyeleri yeni kurulan TBMM'ye katıldılar.hükümetin de başkanıdır. Bu Meclis İtilaf Devletlerince kapatıldı. D) Vatanın geleceğini ulusal irade belirleye­ cektir. Bu üyelerin yeni açılan TBMM'ye üye kabul edilmeleri. j YILLAI rr ÖYS Toplam ÖSS 1981 " S o n O s m a n l ı M e b u s l a r Meclisi.yürütme yetkisini hükümet eliyle kullanır.1995 yıllan arasında. Son Mebuslar Meclîsi ve Misak-ı Milli k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: 2. ulusal mücadeleyi padişah adına da y ü r ü t t ü ğ ü n ü s ö y l e m e olanağı vermişir? A) İ s t a n b u l ' u n İtilaf D e v l e t l e r i n c e işgal edilmesi B) Mustafa Kemal'in istifa ederek görevin­ den ayrılması C) İstanbul Hükümeti'nin Mustafa Kemal'i öldürtmek istemesi D) Bazı d e v l e t a d a m l a r ı n ı n İstanbul'dan ayrılarak Anadolu'ya geçmesi E) M u s t a f a K e m a l ' i n Amasya'da İstanbul Hükümeti temsilcisiyle görüşmesi ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 3.226 : % 2. Mustafa Kemal'e. Cevap D Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCPl/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 1 2 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 - - 1 2 2 2 1 3 13 - 1 - 2 1 1 9 4 240 326 566 1981 . B) TBMM 'nin üstünde bir kuvvet yoktur.SON MEBUSLAR MECLİSİ VE MİS AKI MÎLLÎ 1981 -1995 ÖSS . O s m a n l ı M e b u s l a r M e c l i s i ü y e l e r i n i n ilk TBMM'ye üye kabul edilmeleri. Yani her durumda ülkenin gele­ ceğini ulusal irade belirleyecektir. ÖSS 1981 A ş a ğ ı d a k i o l a y l a r ı n h a n g i s i . TBMM'nin hangi kararına dayandırılabilir? A) Meclis. Çözüm: S o r u k ö k ü n d e n h a r e k e t l e S o n Osmanlı Mebuslar Meclisi üyeleride seçimle belir­ lendiğinden dolayı demek ki ulusal irdadenin üstünlüğü ile oluşmuştur. C) Yasam ve y ü r ü t m e yetkileri TBMM'de toplanır. bun­ ların ö n c e d e n seçilmiş olmalarından kay­ naklanıyor.ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS Toplam soru sayısı BÖLÜM ^l£J 1. E) Meclisin başkanı.75 : % 1.

Cevap C 5.Son Mebuslar Meclisi ve Mİsak-ı Milli Çözüm: Son Osmanlı Mebusan Meclisinde oluşturu­ lan Felah-ı Vatan grubunun çalışmalarıyla 28 Ocak 1820'de Misak-ı Milli kabul edilmiştir. Cevap A . D o ğ a l olarak bu m e c l i s O s m a n l ı Devleti'nin yaşamını d e v a m e t t i r m e k için kararlar almıştır. Bu bölgelerde Türk ve Müslüman nüfus her y ö n ü y l e fazlaydı. Bu d u r u m a r a ğ m e n Sevr Antlaşması'nı kabul etmekle padişah aşağıdakilerden hangisine ters d ü ş m ü ş t ü r ? A) Çoğunluğun görüşüne B) Azınlık çıkarlarına C) Monorşik anlayışa D) İtilaf Devletlerinin görüşüne E) Mondros Antlaşması hükümlerine Çözüm: Ç o k ağır şartlar taşıyan Sevr A n t l a ş m a s ı Kurtuluş Savaşı'ntn amaçlarına ters bir uygu­ lama idi. ÖSS 1988 Mİsak-ı Mili belgesinde politik. A r d a h a n . Cevap A 3. j i j | j \ j | j . Mebusların b ö y l e farklı kararlar almaların­ da a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i en ç o k e t k i l i olmuştur? A} Çoğunluğun Saltanat'a bağlı olması B) K e n d i ç ı k a r l a r ı n ı k o r u m a ç a b a s ı n a girmeleri C) Demokratik kurallara uymaya çalışmaları D) İtilaf Devletleri'nİn baskısından korkmaları E) Çoğunluğun manda taraftarı olması Çözüm: Son O s m a n l ı M e b u s l a r M e c l i s i O s m a n l ı Devleti'nin bir y a s a m a o r g a n ı d ı r . Buna güvenerek halk oylanması istenmiştir. aşağıdakilerden hangisinin ortadan kaldırılması amaçlanmıştır ? A) Dine dayanan devlet düzeninin B) Osmanlı saltanatının C) Aşar vergjsinin D) Eski eğitim sisteminin E) Kapitülasyonların | | j ! | . Sevr adıyla y e n i d e n esaret d ö n e m i n i b a ş l a t a c a k bir a n t l a ş m a k a b u l edilmektedir. ÖSS 1987 Osmanlı Mebusan Meclisi. B u i ş g a l Mustafa Kemal'e milli mücadeleyi işgal altında bulunan padişah adına yürüttüğünü söyleme fırsatı doğmuştur. ÖSS 1986 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde alınacak kararların t a s l a ğ ı n ı M u s t a f a K e m a l Paşa hazırladığı h a l d e . Ancak mecliste Müdafaa grubu ve Mustafa Kemal'in başkan seçilmesi g i b i d u r u m l a r d a ilgisiz d a v r a n mışlardır. Bunun anlaşılması için halk oylaması (plebisit) yapılacaktı. Bu yörelerin hangi özelliğinden dolayı serbest o y l a m a n ı n ç ı k a r l a r ı m ı z a u y g u n olacağı d ü ş ü n ü l m ü ş t ü r ? A) Stratejik bakımından önemli bölgelerde olmaları B) Uzun süreden beri Osmanlı yönetiminde bulunmaları C) Halkın çoğunluğunun Türk ve Müslüman olması D) Verimli topraklarına sahip olmaları E) Temsilcilerin Meclis-i M e b u s a n ' d a etkili olmaları | i i 6. Değişik sebeplerle kay­ b e t t i ğ i m i z Kars. diğerlerinde uyulmamıştır. Cevap A 4. Türk halkı bağımsızlık için müca­ dele verirken. Bunun aksi olması eşyanın tabiatına aykırıdır. B a t u m ve Batı Trakya'nın yeniden kazanılması için Osmanlı Hükümeti halk oylaması yapılmasını Wilson'a dayanarak istemektedir. B u o l a y ü z e r i n e İtilaf D e v l e t l e r i 1 6 M a r t 1 9 2 0 ' d e İ s t a n b u l ' u i ş g a l ettiler. Kars ve Batı Trakya için gerekirse serbest oylama yapılabileceği görüşü yer almıştır. Padişahın bu tavrı Türk Milleti'nin tutumuna ters bir girişimdir. Türk m i l l e t i b u a n t l a ş m a y a k a r ş ı b ü y ü k bir mücadelenin içinde olmuştur. Bu hükümle. B u n u n n e d e n i d e Saltanata olan bağlılıklarıdır.dağıtılmadan önce Misak-ı Milli'yi kabul ederek Türk yurdunun parçalanmasına razı olmadığını ortaya koy­ muştur. ÖSS 1987 Misak-ı Milli b e l g e s i n d e B a t u m . s a d e c e vatanın b ü t ü n lüğünü korumaya yönelik kararlarda bu taslağa uyulmuş. A r d a h a n . ekonomik ve mali g e l i ş m e m i z i k ö s t e k l e y e n v e h u k u k u alanında hakimiyetimizi sınırlayan imtiyaz ların ortadan kaldırılması hükmü bulunmak­ taydı. B u n d a n dolayı M e b u s a n Meclisi üyeleri vatanın bağımsızlığı ile ilgili kararlarda tereddüt göstermemişlerdir. j Çözüm: 115 I j ) Wilson Prensiplerine göre çoğunlukta olunan yerlerde toplumlara Self-Determinasyon ver­ ilecekti.

Cevap E . Bu soruyu seçeneklerde verilen olayların tarihlerini vererek çözebiliriz. Son Osmanlı Meclisinin toplanmasıda 12 Ocak 1920'de olmuştur..Temsil K u r u l u ' n u n Ankara'ya gelişi... Hıyanet-i V a t a n i y e 2 9 N i s a n 1 9 2 0 ' d e . II.IL.i S ü k û n 4 M a r t 1 9 2 5 .ll.lll. Cevap B 10.. Çözüm: İstanbul'un işgali 16 Mart 1920'de.lll. D ve E seçenekleri daha çok bağımsızlıklara sınırla­ ma getiren hükümlerdir. Bu olayların oluş sırasına göre sıralarsak doğru cevap E seçeneğidir. Bunun için Mustafa Kemal Müdafaa-İ Hukuk Grubunu ısrarla kurmak istiyordu.lll.B.l. İstanbul'un Anlaşma Devletleri'nce işgal edilmesi. Tekalif-i Milliye Emirleri de 8 Ağustos 1921'de meydana gelmiştir.l. Cevap A 7..ll. E) ll. Zaten soruda verilen e k o n o m i k .. Cevap E ) j j i 8. C.. Aksi takdirde İstan­ bul'da İtilaf devletlerinin her an bir baskısı olabilirdi. ÖYS 1993 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i s o n Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin onayından geçmiştir? A) Takrir-i Sükun Kanunu B) Hiyanet-i Vataniye Kanunu C) İstiklal Mahkemeleri D) Mİsak-ı Milli E) Tekalif-i Milliye Emirleri Çözüm: S o n O s m a n l ı M e b u s a n M e c l i s i 12 Ocak 1 9 2 0 ' d e a ç ı l ı p 16 M a r t 1 9 2 0 ' y e kadar çalışmıştır.C ve D seçeneklerinde verilen gelişmeler Kurtuluş Savaşinın bitiminden sonra mey­ dana gelen olaylardır. Cevap D . III. Anadolu adına seçilen bu milletvekillerinin bir araya gelmeleriyle vatanın bütünlüğünü İlgilendiren kararlar alabilirlerdi. ÖSS 1989 Osmanlı İmparatorluğunda. İtilaf Devletleri nin aşağıdaki girişimlerinden hangisi doğru­ dan "milli iradeyi" yok etmeyi amaçlamıştır? A) Boğazların yönetimine el koymaları B) Mebusan Meclisini dağıtmaları C) Osmanlı O r d u s u ' n u n b ü y ü k bir kısmını terhis ettirmeleri D) Karadeniz kıyısındaki bazı önemli nokta­ ları kontrol altına almaları E) U l a ş ı m ve h a b e r l e ş m e s i s t e m l e r i n i n işletilmesine el koymaları Çözüm: Milli İrade s e ç i m l e b e l i r l e n i r ve m e c l i s t e bulunur. Seçeneklerde milli irade ile ilgili olan olay Mebusan Meclisidir. B) lll.. I | Son Mebuslar Meclisi ve Misak-ı Milli 9. A. D)l. Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin toplan­ ması Olayların kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir? A) j l. İstiklal Mahkemeleri 11 Eylül 1920'de Misak-ı Milli 28 Ocak 1920'de. H e y e t i T e m s i l i y e n i n ( T e m s i l K u r u l u ) Ankara'ya gelişi.l. A. ÖSS 1991 M u s t a f a Kemal'in Son Osmanlı Mebuslar M e c l i s i n d e Müdafaa-İ H u k u k Grubu oluş­ turmasını istemesinin amacı aşağıdakiler­ d e n hangisidir? A) Vatanın bütünlüğünün korunması yolun­ da kararlar alamak B) Padişahın yetkilerini artırmak C) Hükümette değişiklik yapılmasını sağlamak D)Meclisin t o p l a n a b i l m e s i için gerekli çoğunluğu sağlamak E) Yasama ve yürütme organları arasında uyum sağlamak Çözüm: Mustafa Kemal Meclis-i Mebusan'ın vereceği bütün kararlarda milletin kuvvetine dayan­ masını istiyordu. C)lll.116 Çözüm: Misak-ı Milli 28 Ocak 1920'de ilan edilmiştir.. kapitülasyonlar anlamına gelmektedir. 27 Aralık 1919'da. politik ve hukuki alandaki sınırlamalar yani imtiyazlar. ÖYS 1988 Kurtuluş Savaşinın başladığı yıllarda gerçekleşen: I. T a k r i r . Bu ise mecliste kuvvetli bir grubun meydana gelmesiyle sağlanabilirdi. mali.ll.

Mebuslar Meclİsi'nin toplanması için işgal altındaki bölgelerde yapılan seçimleri engelleyecek bir harekette bulunmamışlardır. D ve E s e ç e n e k l e r i n i n o l u m s u z bir s o n u c u olmamıştır.Felah-ı Vatan adıyla yeni bir grup kurmuşlardır. ÖYS 1994 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde vatanın bütünlüğü ilke olarak kabul edilmiş. Fakat Mustafa Kemal'in ifadesiyle İnançsız. B. ÖSS 1994 Son Osmanlı Mebuslar Meclisinde Anadolu ve Rumeli Mudafaa-i Hukuk Cemiyeti adına seçilen Mebuslar C e m i y e t i n adını taşıyan grup yerine. ÖSS 1994 Milli Mücadele d ö n e m i n d e İtilaf Devletleri. Çünkü seçilenlerin İtilaf Devletlerİ'nİn çıkarlarına aykırı davranacaklarını beklememektedirler. C. Cevap B 11. ürkek ve çekingen duran bu mil­ letvekilleri istanbul'da görüşlerini değiştir­ mişlerdir.Ancak daha sonra kabul edilen Sevr A n t l a ş m a s ı ile t o p r a k l a r ı n b ö l ü ş ü l m e s i sağlanmıştır. Fakat İstanbul zaten fiilen işgal altında o l d u ğ u n d a n dolayı böyle bir amaç güdülmüş olamaz. İtilaf Devletlerinin tutumlarındaki bu d e ğ i ş i k l i ğ i n nedeni aşağıdakiierden hangi­ sidir? A) Türk Halkına sempatik görünmek istemeleri B) Meclis'in İstanbul'da toplanmasına karşı olmaları C) Alınan kararlan beklentilerine aykırı bul­ maları DJİstanbul Hükümeti ile Anadolu arasında anlaşma ortamının doğmasını istemeleri E) Türk Halkının kendileri ile barış yapacağı­ na İnanmaları Çözüm: S o r u k ö k ü n d e d e b e l i r t i l d i ğ i g i b i İtilaf Devletleri seçimlere karışmamışlardır. A. ! A) Sevr Antlaşması'nı kabul etmesi B) Lozan Konferansina katılmak istemesi C) Amasya Görüşmeleri'ne temsilci gönder­ mesi D) Londra Konferansı'na katılması E ) T B M M ile a n l a ş m a k ü z e r e B İ l e c i k ' e delege göndermesi Çözüm: Son Osmanlı Mebuslar Meclİsi'nin aldığı en önemli karar Misak-ı Mİlli'yi kabul etmesidir.B ve D ise itilaf Devletlerinin böyle bir politikası olmadığından cevap olamazlar.Son Mebuslar Meclisi ve Misak-ı Milli 117 Çözüm: Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Gurubu adına seçilen milletvekilleri İstanbul'a vardık­ larında ilk olarak Mustafa Kemal'in direktifleri doğrultusunda adına seçildikleri grubu kura­ caklardı. Misak-ı Milli ile Türkler'in o t u r d u ğ u yerler. Fakat M e c l i s t e Misak-ı Milli ilan e d i l i n c e M e c l i s i b a s m ı ş l a r . m e b u s l a r ı n bazılarını tutuklayarak sürgüne göndermişlerdir. D s e ç e n e ğ i çeldirict g i b i görünmektedir. Cevap C i \ | | • 1 3 . ancak İstanbul Hükümeti daha sonra bu ilkeye ters düşmüştür. Aşağıdakiierden hangisi İstanbul Hükümeti'nin bu ilkeye ters düştüğünün bir göstergesidir? [ \ . i . İtilaf Devletleri işgalci olduklarından A ve E seçenekleri cevap olama2. B u n d a n d o l a y ı cevap olamazlar. Bu durum a ş a ğ ı d a k i i e r d e n h a n g i s i n i n b i r göstergesdir? A) Ulusal Kurtuluş harekâtının başlatılmak istendiğinin B) Mebusların görüşlerini değiştirdiklerinin C) İşgal k u v v e t l e r i n i n M e b u s l a r M e c l i s i üzerindeki baskılarının azaldığının D) İstanbul'un işgal edilmesinin engellenmek istendiğinin E) Padişahın yetkilerinin sınırlandırıldığının j j j | j .C ve D seçenekleri yanlış ve ilgi­ siz yorumlardır. hiçbir şekilde ayrılık kabul etmez karan alınmıştır. Ancak ortaya çıkan tablo çok farklı o l m u ş Misak-ı M i l l i g i b i bir b e l g e n i n k a b u l ü d o ğ r u d u n işgallere karşı bir t e p k i özelliği gösterdiği için Meclis-i M e b u s a n ' ı kapatmışlardır. Cevap A j ı | 12.

T B M M VE DÖNEMI 1. Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 3 2 1 1 1 1 1 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 1 1 41 41 41 41 42 43 566 3 3 1 1 1 2 1 1 4 2 2 1 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCRPtA • 1 1 2 1 1 1 1 16 1 8 2 24 Cevap D 2. Havza'da ve Amasya'da arkadaşlarıyla birlikte ortak bildiriler yayın­ ladı. C seçeneği ise kongreler genelgeler ve meclis kavramına zıt bir görüştür.240 oranındadır.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . OSS'de ÖYS'de Toplamda % 3. B) TBMM'nin üstünde bir kuvvet yoktur. . Mustafa Kemal Paşa bağımsızlık savaşının ö n d e r i olarak ortaya çıkmasından sonra ilk olarak geldiği Samsun'da. C) Geçici bir hükümet başkanı tanımak veya padişah vekili atamak doğru değildir.907 % 4. 1981 . YILLAR ÖSS Toplam Çıkan ÖYS Toplam —: Çıkan soru sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 soru şayia soru sayısı 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 Toplam .ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖYS 1981 Mustafa Kemal Ulusal Bağımsızlık Savaşı'mıza ilişkin ö n e m l i kararların alın­ masında a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i temel ilkelerinden biri olarak uygulamıştır? A) Kısa sürede kesin sonuç verecek çözüm­ lere yönelmek B) Askeri çözümleri siyasal çözümlere tercih etmek C) Son sözü söyleyen kişi olmak D) Heyet ya da meclis üyelerinin görüş ve onaylarını almak E) Düşmanların güçsüz olduğunu savunmak Çözüm: Ulusal Kurtuluş Savaşı'mızın başından itibaren genelgeler. BÖLÜM 1 1981 -1995 OSS . Erzurum ve Sivas'ta bölgelerden ve ülke genelinden gelen temsilcilerle bazı kararlar aldı. T B M M v e Dönemi yüzdeleri: konusundan çıkan soru ÖYS 1981 İlk T B M M ' n i n aldığı aşağıdaki kararlardan hangisinde. B ve E seçenekleri konuyla tamamen ilgi­ sizdir. D) TBMM yasa yapma ve yürütme yetkisine sahiptir.33 % 4. İstanbul H ü k ü m e t i n i n yok sayıldığı en belirgin bir biçimde ortaya çıkmaktadır? A) Hükümet kurmak gereklidir. kongreler ve meclis açılarak önemli kararlar alınmıştır. TBMM'nin açılmasıyla birlikte bu gelenek devam etti. A. Bundan dolayı cevap olamazlar. E) Padişah ve halife meclisin düzenleyeceği yasaya göre yerini alır.

Z a t e n K u r t u l u ş Savaşı s ı r a s ı n d a r e j i m i n değişmesine yönelik bir kararın alınması son­ raya bırakılmıştır. CHTÂVCYÖ ^ ğ ^ j m ı e ^ vçvr\ ön\em\er alındı. A. TBMM'nin belirlemediği bir hükümetin kabul edilmeyeceği ifade edilmektedir. C seçeneği ise bu yurtseverlerin böyle bir d ü ş ü n c e d e olmaları İstanbul'dan Anadolu'ya gelmeleriyle çelişmektedir. A.TBMM ve Dönemi Çözüm: G ö r ü l d ü ğ ü g i b i b ü t ü n seçenekler İstanbul H ü k ü m e t i n i n yok sayıldığı anlamına gelmek­ tedir. Bu g ö r ü ş aşağıdakiterin h a n g i s i n d e n kaynaklanmış o l a m a z ? A) Anayurdun bir an önce düşman işgalin­ den kurtarılması isteğinden B) H ü k ü m e t k u r m a çalışmalarının savaşı uzatacağı düşüncesinden C) İstanbul Hükümeti'nin vatanı kurtarabileceği İnancından D) Mustafa Kemal Paşa'nın daha çok askeri alanda başarılı olacağı inancından E) Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin kurtuluş iÇİn yeterli görülmesinden ^ j j I f T B M M ' n i n açılmasını takip eden günlerde otoriteyi ve birliği bozucu iç isyanlar hızlan­ mıştır. Bu emrin.B.C. ÖSS 1982 Ulusal Kurtuluş Savaşimızın d e v a m ettiği günlerde Batı Anadolu'daki Kuvay-ı Milliye birliklerine suçluların bir emir gönderilerek cezalandırılmaması. Butıuo. ÖYS 1982 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . ^ T V Ö Â \u\Yusunu g i d e r m e k i ç i n h ü k ü m e t kurmakla u ğ r a ş t ı g m ı " ileri sürmüşlerdir. " İ z m i r c e p h e s i n d e g i d i p k o m u ­ t a y ı e l i n e a l m a s ı ojerekûrfee. Bu durum Anadolu'da büyük karışık­ l ı k l a r a n e d e n o l u y o r d u ..meşine verilmesi istenmiştir. ÖYS 1981 Ulusal Kurtuluş Savaşimızın devam ettiği yıl­ larda Anadolu'ya geçerek Kurtuluş Savaşina katılanlardan bazıları. bu yuttaşların bir suçlu görülen yurttaşların cezalandırılmaması İstik­ lal Mahke. Kurtuluş Savaşını yöneten İlk TBMM. Kurtuluş Savaşının bitiminden sonra sona ermiştir.C. aşağıdaki amaçlardan hangi­ sine y ö n e l i k o l d u ğ u söylenemez? A) Devlet otoritesini gerçekleştirme B) Suçluların cezalandırılmasını geciktirme C) Ulusal birliklerin savunma dışındaki yetki­ lerini sınırlandırma D) Halkın Kuva-ı Milliye'ye olan güvenini koruma E) Suçluyu suçsuzdan ayırma Çözüm: j 3.D ve E seçenekleri suçluların cezalandırılmasının birer amaçtandır. B. j Çözüm: Soru kökünden de anlaşıldığı gibi İstanbul'­ dan bazı aydınlar ve yurtseverler ayrılarak Anadolu'da Kurtuluş Savaşina katılmışlardır.Soruda en belirgin olan s o r u l d u ğ u n a göre seçenekleri incelediğimizde A. ö r g ü t l e n m e d e n ve halkın birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü s a ğ l a n m a d a n savaşın başlamasını istemektedirler.C ve E seçenekleri ilk TBMM'nin kuruluş amaçlandır. Mustafa Kemal Paşanın. Cevap B i | Cevap D .^. İlk T ü r k i y e B ü y ü k Millet Meclisi'nin k u r u l u ş amaçları arasında yer almamıştır? A) Ulusal birliği gerçekleştirme B) Düzenli bir ordu kurma C) Vatanı düşmanlardan kurtarma D) Halifeliği kaldırma E) Ulusal irade'yi hakim kılma Çözüm: İlk TBMM 23 Nisan 1920'den 1 Nisan 1923 yılına kadar çok önemli faaliyetler gerçek­ leştirdi.D ve E seçenekleri bütünüyle B seçeneğinin içeriği olmaktadır. Cevap B \ | 5. Bu y u r t s e v e r l e r biraz a c e l e c i d a v r a n a r a k hazırlık y a p ı l m a d a n . Cevap B 119 4. D ve E seçenekleri bu direnişlerin bir sonucudur. B s e ç e n e ğ i ise a l ı n a n bu k a r a r a zıt bîr harekettir. Halifeliğin kaldırılması 3 Mart 1924 yılında yapıldığı için sorunun ceva­ bıdır. A.

. Böylece hem süratli kararlar almış. IV. Ülke yönetimini elinde b u l u n d u r a n tek organ olma III. 7. 8. Antlaşma Devletlerinin meclisin açılışına izin vermeleri. Zaten A. M u s t a f a Kemal Paşa'nın bu yolla ulaşmak İstediği amaç nedir? A) • B) C) D) E) Bağımsızlık savaşını başlatmakla haklı olduklarını dünyaya duyurmak Ulusal güçleri birleştirmek Dışandan ekonomik yardım almak İç isyanlara son vermek kendi yetkilerini artırmak 6.C ve D seçeneklerinde meydana gelen olay. Cevap B 9. ÖYS 1983 A n l a ş m a Devi etleri'nin Osmanlı M e b u s a n M e c l i s i ' n i k a p a t m a l a r ı . İşte bu düşünce T B M M 'nin devamlılığında en önemli etken olmuştur. j . Fakat Mebusan meclisi üyeleri TBMM üyesi olarak kabul edilince Osmanlı Meclisi üyeliği doğru­ dan sona ermiştir. V. Zaten T B M M ülke yönetimini bütün organ­ larıyla birlikte elinde b u l u n d u r m u ş t u r . hem de düzenli çalışmıştır. Genelgeler ve K o n g r e l e r y o l u y l a halkı ö r g ü t l e m i ş ve ulusal güçleri birleştirmiştir. TBMM tek hedef olarak. Farklı düşünceye sahip insanların en büyük amacı ülkeye yeniden bağımsızlığını kazandırmaktı. Dış i l i ş k i l e r d e g ü ç l ü o l m a p r e n s i b i n i benimseme VI. Ayaklanmaları bastırma Y u k a r ı d a k i l e r d e n hangileri. ÖYS 1984 İlk T B M M Hükümeti üyeleri kimler arasın­ d a n seçilmiştir? A) Kurtuluş Savaşını yürüten komutanlar B) Meclis dışındaki yetenekli kişiler C) Osmanlı Mebuslar Meclisi üyeleri D) Meclis Başkanlığinca belirlenen kişiler E) Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Çözüm: İlk TBMM hükümeti ilk TBMM'den seçilmiştir. değişik d ü n y a görüşlerine sahip çok sayıda eğilimi bir araya getirdi.. E) III. Cevap A . C s e ç e n e ğ i b ü y ü k bîr ç e l d i r i c i d i r . ÖYS 1985 I. E seçeneğinde verilen T B M M ' n i n açılması ise 23 Nisan 1920'de meydana gelmiştir. aşağıdaki olaylar­ d a n h a n g i s i n e yol açmıştır? A) Erzurum ve Sivas kongrelerinin yapılmasına B) Ulusal derneklerin birleştirilmesine C) Amasya Görüşmeleri'nin yapılmasına D) Amasya Tamimi'nin yayınlanmasına E) TBMM'nin Ankara'da açılmasına Çözüm: Anlaşma devletleri. meclisten aleyhlerine bir kararın çıkmasını beklememeleriydi.B.. D) V.120 TBMM ve Dönemi ÖYS 1982 Ulusal Kurtuluş Savaşımızın başladığı g ü n l e r d e M u s t a f a Kemal Paşa askeri alan­ dan daha ç o k bir millet meclisi ve bu m e c l i s e bağlı bir hükümet kurmaya ö n c e ­ lik v e r m i ş t i r . Kurtuluş Savaşinı başarıyla sonuca ulaştırmayı istemiştir. A m a s y a .TBMM. E r z u r u m .VI. Vatan ve milletin kurtuluşunu herşeyin üstünde tutma II. Bu politika uzun bir zaman almış. Bu a m a ç l a S a m s u n . Bu yönüyle cevap olamazlar. Kurduğu hükümeti devam ettirme V . Kurtuluş Savaşimızın başın­ dan itibaren takip ettiği politika ülkeyi içinde bulunduğu şartların etkisiyle ortak duyarlılığa ulaştırmaktır. 16 Mart 1920'den önceki olaylardır. Havza. hatta samimi yurtseverler bile tepki göstermişlerdir. ilk TBMM'nin M i l l i M ü c a d e l e ' n i n s o n u n a k a d a r düzenli çalışmasını ve süratli karar almasını sağlamıştır? A ) l „ II.. B) III. 28 Ocak 1920'de Misak'ı Milli'yi k a b u l e d e n Meclis-i Mebusan-ı 16 Mart 1920'de kapatmışlardır. Cevap E Çözüm: I. Sivas'a bizzat g i d e r e k halkı bilinçlendirmeye çalışmıştır. Ancak bunun farklı olması bu devletleri harekete geçirdi. Cevap E Çözüm: Mustafa Kemal. C) IV. V.

ÖSS 1986 Türkiye'de. ÖYS 1988 İlk T B M M . 20 Ocak 1921 'de Mudanya. aşağıdakilerden hangisi i ç i n bir hazırlık sayılamaz? A) Yeni bir devlet kurma B) Ulusal egemenliği hakim kıima C) Demokratikleşme sürecini başlatma D) Ulusal Bağımsızlğı kazanma E) Yerel yönetimlere ağırlık verme Çözüm: Mahalli Kongreler. T B M M ' y e kadar iç i s y a n l a r l a Kuva-i M i l l i y e .Ekonomik yardımlaşma C) Bağımsızlığa saygı D) Sınır yakınlığı E) Askeri güç Çözüm: Kurtuluş Savaşı sırasında Türk Milleti iki türlü mücadele ediyordu. 1 Kasım 1922'de Gümrü Antlaşması.B. İlk Anayasa. 11 Ekim 1922'de Saltanatın kaldırılması. k u r u l u ş u n u n ilk yılların­ da. E s e ç e n e ğ i ise d e m o k r a s i y i g e l i ş t i r m e y e yönelik bir durumdur. B u ö n l e m i n . Z a t e n d o s t l u ğ u n kurulmasında bağımsızlık temel ilkedir. ÖYS 1986 T B M M ' n i n ilk yıllarında. ÖSS 1989 İlk T B M M d ö n e m i n d e devletin en çok har­ c a m a yaptığı alan aşağıdakilerden hangi­ sidir? \ A) Tarım ve hayvancılık C) Sanayi B) Ticaret D) Milli savunma j E) Ulaşım ve Haberleşme . böylece Kurtuluş Savaşı'nda etkinlik kazanmada Önemli roller oynadılar. Cevap D \ 1 1 . yabancı devletlerle siyasal ilişkiler ( d o s t l u k i l i ş k i l e r i ) k u r a r k e n aşağıdakiler­ d e n hangisine ö n c e l i k l e dikkat etmiştir? A) Yönetim şekli benzerliği B) .TBMM ve Dönemi 121 10. Otorite boşluğun­ dan yararlanan isyancılar kışkırtmalarında etkişiyle kısa sürede etkili hale geldiler. T B M M ' y l e b i r l i k t e d ü z e n l i ordular mücadele etmiştir. Kurtuluş Savaşt'nın hazırlık döne­ m i n d e Mahalli Kongreler yapılarak T B M M kurulmuştur. Bu k a n u n u işlete­ bilmek amacıyla da 11 Eylül 1920 de İstiklal Mahkemeleri kurulmuştur. Bunun göstergeside TBMM açıldıktan tam altı gün sonra 29 Nisan 1920'de Hıyanet-i Vataniye Kanununu çıkarmasıdır. TBMM mücadele döneminde devletlerle olan i l i ş k i l e r i n d e d e v a m l ı o l a r a k bağımsızlığa s a y g ı p r e n s i b i n i e s a s almıştır. Hem İstanbul Hükümetine karşı hem de işgalcilere karşı. Cevap E 1 2 . A. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini diğerlerinden önpe gerçekleştirmiştir? j A) Yeni T ü r k Devletinin iik A n a y a s a s i n ı n kabulünü B) Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın onay­ lanmasını C) Saltanatın kaldırılmasını D) G ü m r ü Barış A n l a ş m a s i n ı n o n a y l a n ­ masını E) Ankara Antlaşması'nın onaylanmasını Çözüm: Bu bir kronoloji sorusudur. Hıyanet-i Vataniye Kanunu çıkarılarak İstiklal Mahkemeleri kurulmuştur. Bu gelişmeler. Cumhuriyet döneminin bir olayıdır. Kongreler ulusal güçleri birleştirmek. Cevap C i \ j 1 3 . Cevap B \ 1 4 . ÖYS 1987 T B M M Hükümeti. ulusal birlik ve bütünlüğü s a ğ l a m a k amacıyla E d i r n e ' d e n Erzurum'a yurdun çok değişik yerlerinde örgütlendiler. düzenli o r d u n u n k u r u l m a s ı dışında ö n c e l i k l e aşağıdakiler­ den hangisinde etken olduğu savunula­ bilir? A) Yeni bir anayasanın hazırlanması B) Ayaklanmaların önlenmesi C) Cumhuriyetin kurulması D) Halifeliğin kaldırılması E) Saltanatın kaldırılması Çözüm: Anadolu'da Ulusal Kurtuluş mücadelesinin başlamasıyla birlikte olumsuz bir harekette b a ş l ı y o r d u . 20 Ekim 1921'de yapılmıştır. Olayların gerçek­ leşme zamanı bilinirse soru kolayca cevap­ lanır. 3 Aralık 1920'de Ankara Antlaşması.C ve D seçenekleri bölgesel kongrelerle başlayan gelişmelerin bir sonucudur.

29 Nisan 1920'da İstiklal Mahkemeleri. 28 Ocak 1920'de Takrir-i Sükun. 4 Mart 1925'de Hıyanet-i Vataniye. 13.122 Çözüm: İlk TBMM 1920 -1923 yılları arasında faaliyet göstermiştir.sorunun aynısıdır.C ve D seçenekleri ile Mustafa Kemal'in sözleri arasında bir ilişki kurmak m ü m k ü n değildir. Her iki soruda da aynı tarz uygulanmıştır. Cevap D Çözüm: TBMM ve Dönemi . sorunun bir benzeridir. Bundan dolayı meclisin halkın iradesine uygun olarak çalışması gerekirdi." diyerek İstanbul Hükümeti'nin Anadolu üzerinde hiçbir etkisinin olmadığını söylemiştir. Mustafa Kemal Paşa ilk T B M M ' n i n a ç ı l d ı ğ ı g ü n l e r d e m e c l i s e bir önerge vererek "TBMM'nin üzerinde bir güç yoktur. Çünkü mücadele savaşa dayanıyordu. Cevap E 1 6 . Düzenli Ordu 1921 yılı başlarında. Kurulan hükü­ met milli egemenlik esasına dayanan bir halk hükümetiydi.C ve E seçeneklerinde yapılan yatırım ve harcamalar da askeri yani savunma nitelikli idi. çok partili düzene ise 1946 yılından itibaren gir­ ilmiştir. A. bu soruda 16. ÖSS 1990 İlk T B M M k e n d i s i n i n ü s t ü n d e bir kuvvet tanımamakla aşağıdakilerden hangisini y o k saymıştır? A) Azınlık haklarını B) İtilaf Devletlerini C) Osmanlı yönetimini D) Eski antlaşmaları E) Kuva-i Milliye'yi Çözüm: 15." demiştir.B.B. Mustafa Kemal bu sözleriyle aşağıdakilerden hangisini anlatmak istemiştir? A) İstanbul Hükümeti ile anlaşmaya çalışıla­ cağını B) Halifeliğin kaldırılacağını C) Kendisinin meclis başkanı seçileceğini D) Hükümet ve meclis başkanlarının aynı kişi olacağını E) M e c l i s i n . üç yıl b o y u n c a s ü r e n Ulusal Kurtuluş Savaşı'nı yönetmiştir. ÖSS 1989 Mustafa Kemal 23 Nisan 1920'de Meclise verdiği önergede " g e ç i c i kaydıyla bir h ü k ü m e t reisi tanımak veya p a d i ş a h kay­ makamı atamak d o ğ r u değildir. Savaş döneminde doğal olarak her şeyden önce askeri harcamalar birinci sırayı almaktadır. ilk T B M M döne­ mi gelişmelerinden biri değildir? A) Yeni bir hükümet kurulması B) Düzenli ordunun kurulması C) Çok partili düzene geçilmesi D) Vatanın düşmandan kurtarılması E) Yeni bir anayasa yapılması Çözüm: 15. Cevap C . Misak-1 Milli. B u n u s a ğ l a m a k a m a c ı y l a M u s t a f a Kemal m e c l i s e açıldığı g ü n bir ö n e r g e v e r e r e k meclis üzerindeki engelleri ortadan kaldır­ mak istemiştir. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. A. Kurtuluş Savaşı da 1919-1923 yılları arasında olduğuna göre. ÖYS 1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi İlk T B M M ' n i n açılmasından daha ö n c e o l m u ş t u r ? A) Misak-ı Milli'nin ilan edilmesi B) Takrir-i Sükûn Kanununun çıkarılması C) Hiyanet-i Vataniye kanununun çıkarılması D) İstiklal Mahkemelerinin kurulması E) Tekalif-İ Milliye Emirlerinin çıkarılması G ö r ü l d ü ğ ü g i b i T B M M ile ilgili s o r u l a r d a genellikle kronoloji ağırlıklı sorular sorulmuş. 11 Eylül 1920'de Tekalif-i Milliye ise 8 A ğ u s t o s 1921 ' d e yapılmıştır. kararlarında bağımsız olması gerektiğini Çözüm: T B M M ' n i n a ç ı l m a s ı y l a y e n i bir T ü r k Devletinin temelleri atılmıştı. soru gibi bir kronoloji sorusudur. Cevap A 1 7 . ülke­ den düşmanların çıkarılması 1922 yılı son­ larında.TBMM. yeni anayasa 1921 başlarında. Olayların tarihlerine bakarak sorunun cevabını bulabiliriz. T B M M bir k u r u m o l a r a k k e n d i n i k a b u l ettirmede İstanbul yönetimiyle karşı karşıya gelmektedir. Cevap C 18. Yeni hükümet TBMM'nin açılmasıyla birlikte kurul­ du.

y e n i . ülkede ortaya çıkan otoriteboşluğu ve bazı bilinçsiz unsurların tutumları sonucu çıkmıştır. ulusal mücadeleye verdiği desteği çekebilirlerdi. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi. Bu dönemde var g ü c ü y l e v a t a n ı n k u r t a r ı l m a s ı i ç i n çalışılmıştır. Eğer o yıllarda aynı anda yeni bir devlet düzeninden bahsedilseydi çoğu yurt­ severler. işgallere karşı halkı duyarlı bir hale getirmiştir. İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n halkı yanlış bil­ g i l e n d i r m e s i . Mustafa Kemal Paşa bağımsızlıkla beraber egemenlik mücadelesinin de verildiğini biliyordu. bir d e v l e t d ü z e n i n e geçilmesini sağlayıcı yönleri de bulunmasına rağmen bu yönleri ön plana çıkarılmamıştır. kurulmasıyla birlikte ülke içinde büyük isyan hareketleriyle karşılaşmıştır. İlk TBMM 1920-1923 yılları arasında faaliyet göster­ miştir. ilk TBMM'nin aldığı kararlardan biri d e ğ i l d i r ? A) İstiklal Marşı'nın kabul edilmesi B) Ulusal Hükümet'ln kurulması C) Hıyanet-i V a t a n i y e K a n u n u ' n u n k a b u l edilmesi D) Moskova'ya bir kurul gönderilmesi E) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun kabul edilme­ si Çözüm: Bu soruda bir kronoloji sorusudur.n r r a r r u d M dT?y- j ordu. Çözüm: K u r t u l u ş S a v a ş i n ı n d e v a m ettiği yıllarda idareyi elinde bulunduran TBMM ulusal güç­ leri büyük oranda birleştirmiş. T B M M ' y e karşı d ü ş ­ manca davranmalarını önlemek B) Vatanın kurtarılmasına öncelik vermek C) Azınlıkların ayn devlet kurma girişimlerini önlemek D) Komşu devletlerin güvenini i kazanmak. Temsil K u r u l u . d a h a g e n i ş bir k u r u l o l a n ilk TBMM'nin açılışına kadar. B u n l a r . C ve D s e ç e n e k l e r i T B M M için çok olumlu olaylardır. bu olumsuz tep­ kilere bir örnektir? A) A f g a n i s t a n ile T B M M arasında d o s t l u k antlaşması imzalanması B) İtalyanların işgal ettikleri yerlerden çekil­ mesi C) Londra Konferansı'na TBMM Hükümeti'nin de çağrılması Arrttaşması'nı imzalaması E) İtilaf Devletlerinin Anadolu'da TBMM'ye karşı çıkan ayaklanmaları desteklemesi Çözüm: T B M M . genellikle İngilizler'in kışkırtmaları. içte ve dışta bazı olumsuz tepkilerle karşılaşmıştır. Anadolu'yu temsil etme gücünü devam ettirdi.12 Mart 1921'de J&6a7' ttutfürrietin kurutması 24 Nisan 1920'de Hıyanet-i Vataniye Kanunu. 29 Nisan 1920'de Moskova'ya bir kurul gönderilmesi. Cevap A | 20. E seçeneği ise Anadolu'nun güvenliğini zedeleyerek TBMM'nin otoritesini sarsmıştır. ÖYS 1991 E r z u r u m ve Sivas K o n g r e l e r i n d e seçilen Temsil Kurulu'nun görevi aşağıdakilerden hangisiyle s o n a ermiştir? A) TBMM'nin açılmasıyla B) Batı Cephesİ'nİn oluşturulmasıyla C) İstanbul'un işgal edilmesiyle D) Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin kurulmasıyla E) Kuva-i Milliye'nin oluşturulmasıyla Çözüm: E r z u r u m ve Sivas K o n g r e l e r i n d e s e ç i l e n Temsil Kurulu bir hükümet gibi kararlar alıyor ve b ü t ü n bir A n a d o l u ' y u t e m s i l e d i y o r d u . Fakat birliği bozmamak için devlet düzeni ile ilgili görüşlerini sonraya bırakmıştır. Ankara'nın merkez yapılması ve seçimler y a p ı l m a s ı g i b i çok ö n e m l i işlerdi. lemsi} Kurulu önemli çalışmalar yap­ mıştır. Cevap B . Temsi Kurulu oücünü tamamen halktan alıv„ 3 p"Hiv. A. Cevap E 1991 İlk T B M M ' n i n . Aşağıdakilerden hangisi. Bu isyanlar. B. ÖSS 2 2 . Haziran 1920'de Teşvik-i S a n a y i K a n u n u ise 1927 yılında yapılmıştır. Böyle b i r t u t u m u n amacı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) İtilaf Devletlerinin. A m a s y a g ö r ü ş m e l e r i .1 9 . İstiklal Marşı'nın kabulü. ÖSS 1992 23 Nisan 1920 tarihinde kurulan yeni Türk Devleti. Cevap E 2 1 .

Her ikiside düşmanımız olarak Mondros'tan sonra topraklarımızı işgal etmişler ve azınlıkları kışkırtmışlardır. Bunun s o n u c u n d a Londra Konferansında başlayan ayrılıklarKurtuluş Savaşı'nın sonuna kadar devam etmiştir. İkinci TBMM ise 11 Ağustos 1923'te başlamış ve 1 Ekim 1927'ye kadar sürmüştür. 24 Temuz 1923 — Ankara'nın başkent olması. Fransa TBMM Hükümeti'ne anlaşma önerisin de bulunmuştur. ÖYS 1995 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ilk T B M M ' d e kabul edilmiştir? A) Takhr-i Sükun Kanunu B) Lozan Antlaşması C) Ankara'nın başkent yapılması D) Cumhuriyetin ilan edilmesi E) Mustafa Kemal'e Mareşal rütbesi verilme­ si Çözüm: İlk TBMM. Cevap E | j j . Bunun en önemli nedeni İki ülke arasındaki Avrupa sorunudur. Cevap D 2 4 .124 TBMM ve Dönemi 2 3 . 4 Mart 1925 — Lozan Antlaşması. 29 Ekim 1923 — Mustafa Kemal'e Mareşallik rütbesinin verilmesi ise 19 Eylül 1921'dir. 13 Ekim 1923 — Cumhuriyetin ilanı. Seçenek­ lerde verilen olayların tarihlerini vererek ilk TBMM'nin çalışmasını bulalım: — Takrir-i Sükun. 23 Nisan 1920'de açılmış ve çalış­ malarına 1 Nisan 1923'te son vermiştir. Fakat s o r u d a ifade e d i l d i ğ i g i b i bu İki d ü ş m a n devletin T B M M ' y e karşı davranışları farklı farklı olmuştur. Almanya'nın Fransa İçin giderek tehlikeli olması karşısında kayıtsız kalınca. ÖSS 1995 İngiltere Anadolu'daki milli hareketi Osmanlı Hükümeti'ne karşı basit bir ayaklanma sayıp TBMM Hükümeti'ni tanımamayı sürdürürken. İngiltere. Fransa'da İngiltere'ye karşı Anadolu'da tavır almış ve TBMM'yi tanıyarak işgal ettiği toprakları terketmiştir. Bu d u r u m aşğıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) İngiltere ve Fransa'nın Avrupa'nın büyük devletleri olduğunun B) Fransa'nın sömürgeci anlayıştan vazgeçtiğinin C) F r a n s a ' n ı n O s m a n l ı D e v l e t i ' n i t a n ı madiğinin D) İngiltere ile Fransa arasında görüş ayrılığı olduğunun E) Fransa'nın etnik ayrımcılığı d e s t e k ­ lediğinin Çözüm: İngiltere'de Fransa'da işgalci ve birer itilaf Devleti'dirler.

daha sonra Başkomutanlık Meydan S a v a ş i y l a gerçek­ leştirilmiştir.1 9 9 5 Ö S S .. Batı Cephesi konusundan çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de : % 3.75 ÖYS'de :% 7.1995 yıllan arasında. ÖSS 1981 "Ulusal K u r u t u l u ş Savaşı'mızın devam ettiği yıllarda Sovyet Rusya: l. .D s e ç e n e k l e r i I. İ n ö n ü S a v a ş l a n ' n ı n . III. II.975 Toplamda : % 6.Yunanistan'ı destekle­ mekten caydırma E) Düşmanı oyalayarak zaman kazanma 1981 . b u n u n l a beraber Türkiye'nin batı ile ilişkilerde bulunmasını istemediği şek­ ilde kanaate varılabilir. Sovyet Rusya'nın bu davranışlarından nasıl bir s o n u ç çıkarılabilir? A)TBMM Hükümeti'nin Batı ile sıkı ilişki kur­ masını istemediği B) T ü r k i y e ' d e k i u l u s ç u l u k akımlarından çekindiği C ) T B M M H ü k ü m e t i n i dışarıda v e i ç e n d e güçsüz bırakmak İstediği D) Bağımsız bir Türk devletinin kurulmasının istemediği E) TBMM Hükümetini devletlere karşı koru­ maya çalıştığı Çözüm: I. Batı A n a d o l u ' y u d ü ş m a n d a n t e m i z l e m e hareketine girişmemiş. E seçeneği ise Rusya bu tarih­ lerde zaten İngiltere.ÖSS ÖYS Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam soru soru soru soru soru sotu sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 3 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 5 1 1 2 3 1 3 3 2 4 4 2 1 1 26 1 3 4 2 4 5 3 2 1 35 1 1 1 1 9 1981 . Fransa ve İtalya'nın tehdidi ile karşı karşıyadır. Cevap A . T B M M H ü k ü m e t i n i n 20 Ekim 1 9 2 1 ' d e Fransa ile yaptığı Ankara Antlaşması'™ protesto etmiştir.C. B. p a r a g r a f t a k i bilgiyle çelişmektedir. paragraftaki bilgiye dayanarak Sovyet Rusya'nın ulusal direniş hareketini desteklediği. Ö S S 1982 İnönü Savaşlarinı kazanan T B M M Ordusu. bu amaç. Ortak düşmanlarının olması Rusya'yı rahatlatacaktı. II. Ç ü n k ü Rusya Kendi güvenlik ve g e l e c e ğ i a ç ı s ı n d a n T ü r k i y e ' n i n batının k a r ş ı s ı n d a olmasını istiyordu.Dışişleri B a k a n ı ' n ı n 16 M a r t 1 9 2 1 ' d e TBMM Hümümeti adına görüşmeler yap­ masını protesto etmiştir.183 oranındadır.ÖYS SORULARI ANAUZİ YILLAR . K u r t u l u ş Savaşımız i ç i n d e k i başlıca r o l ü ne olmuştur? A) İstanbul Hükümeti'nin desteğini sağlama B) TBMM kuvvetlerinin savaş gücünü sınama C) Düşmanın gücü hakkında bilgi edinme D) İtilaf devletlerini. Anadolu'daki ulusal bağımsızlık çabalarını desteklemiştir.BATı CEPHESI BÖLÜM . ve III.

l. ÖSS 1982 İlk TBMM Hükümeti: I. İ n ö n ü Savaşları sırasında Düzenli Ordu yeni kuruluyordu. A.C ve E seçenekleri hem çok yanlış hem de ilgisiz yorumlardır. Bu bilgilere dayanarak aşağıdaki yargılar­ d a n hangisine ulaşılabilir? A) T B M M H ü k ü m e t i . 4. Ancak bu seçenek İki tarafında birlikte hareket etmeler­ ine ortam hazırlayan bir etken olabilir. D seçeneği ise ancak Sakarya Savaşı ile mümkün olabilmiştir. İtilaf devletlerini TBMM hükümetiyle antlaşmaya zorlamıştır.ve II. T ü r k l e r l e savaşı göze alamamışlardır. C) S o v y e t l e r B i r l i ğ i İle F r a n s a . Her savaştan sonra TBMM birde siyasal başarı kazanmıştır.D ve E seçenekleri yanlızca bir tarafı veya karşılıklı çıkarları ilgilendirmektedir. A seçeneği ise temelde doğrudur Fakat eksiktir. 3.İnönü ise 6-10 Ocak 1921 'de dir. O halde Moskova Antlaşması'nın herhangi bir mad­ desi hem Rusya'yı hem de TBMM'yi bu şart­ l a r d a b i r b i r i n e b a ğ l a m a l ı d ı r . K u r t u l u ş Savaşı d ö n e m i n d e Batı C e p h e s i n d e d ö r t b ü y ü k savaş yapmış ve kazanmıştır.D ve E seçeneklerinin Londra K o n f e r a n s i n d a n s o n r a yapıldığını anlarız I. Yunanlılara karşıdır. Başkomutanlık Meydan Savaşı'nı kazan­ m a s ı ü z e r i n e d e İtilaf D e v l e t l e r i y l e Mudanya Ateşkes Antlaşması'nı yapmıştır. varlığını askeri alandaki başarılarıyla kabul ettirmiştir. Çözüm: T B M M .126 Çözüm: l. A. ve C seçenekleri ilgisiz ve eksik yorum­ lardır. İnönü Muharebesi C) Sakarya Meydan Muharebesi D) Başkomudanlık Meydan Muharebesi E) Dogu illerinin düşmandan temizlenmesi j ÖYS 1982 TBMM Hükümeti Londra Konferansı'na katılarak Misak-ı Milli'yi dünya k a m u o y u ­ na duyurmayı amaçlamıştı. Osmanlı Devleti ile b i r l i k t e T B M M H ü k ü m e t i n i n L o n d r a Konferansına ç a ğ r ı l m a s ı n d a e t k i l i o l m u ş ­ tur? A) I.ve II.Rusya ile savaşma durumu ortaya hiç çıkmamıştır. TBMM bu dönemde bir savunma savaşı yap­ mıştır. Cevap C [ I | I j ! j j 6. Çünkü Sovyet. Cevap A 5. İnönü Muharebesi B) II. ÖSS 1982 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. Böylece siyasal başarıları askeri başarıları takip etmiştir. T B M M H ü k ü m e t i ' y l e Sovyetler B i r l i ğ i ' n i n siyasi alanda birlikte hareket edecekleri anlamını taşımaktadır? A) Sovyetler Birliğinin Mısak-ı Milli'yi tanı­ ması B) Osmanlı Devleti ile Çarlık Rusya'sı arasın­ da İmzalanmış olan antlaşmaların geçer­ siz sayılması C) İki taraftan birinin tanımadığı devletler arası bir senedi diğerinin de tanıması D) S o v y e t l e r B i r l i ğ i n i n . TBMM H ü k ü m e t i bu K o n f e r a n s a katılmakla İtilaf Devletleri nin hangi k o n u d a Türkler aley­ hine bir propaganda başlatmalarını da engellemiş oluyordu? A) Türklerin Anadolu'daki azınlıklara baskı yaptıkları B) Anadolu harekatının. Cevap D ÖYS 1982 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması'nm aşağıda verilen maddelerinden hangisi. S a k a r y a M e y d a n Savaşı'nı kazanması üzerine Fransa ile Ankara Antlaşması'nı III. B. Bundan dolayı yeni bir ordunun taarruz yapması beklenemezdi. k a p i t ü l a s y o n l a r ı n kaldırılmasını kabul etmesi E) İki devlet arasındaki ekonomik ilişkilerin artırılması Çözüm: Siyasi a l a n d a iki devletin birlikte hareket e t m e l e r i b i r b i r l e r i n i b a ğ l a y a n ö n e m l i bir kabullenmenin olmasına bağlıdır. B) Sovyetler Birliği ile Fransa.B.C. E) Sovyetler Birliği. Cevap E Çözüm: Batı Cephesi i I j Londra Konferansı 21 Şubat -12 Mart 1921 tarihinde yapılmıştır. B seçeneği çeldiricl gibi görünmektedir. Osmanlı Hükümetine karşı bir hareket olduğu C) Türklerin Anadolu'dan çıkarılması gerektiği D) Türklerin barış g ö r ü ş m e l e r i n e katılma­ yarak savaşı sürdürmekte oldukları E) Saltanatın ve Halifeliğin korunması gerektiği j j . İnönü Savaşlarını kazanması üzer­ ine S o v y e t l e r B i r l i ğ i ile M o s k o v a Antlaşması'nı II. D) TBMM Hükümeti. haklarını s a v a ş a r a k alma yanlısıdır. Seçeneklerdekİ olayları İncelersek B.

B seçeneği. o r d u n u n m a d d i ve manevi g ü c ü n ü büyük ölçüde artırmak ve yönetimi bir kat daha sağlamlaştırmak için TBMM'nin bunun­ la ilgili yetkisini meclis adına fiili olarak kullanalabilir" denilmektedir. D) IV. ÖSS 1985 I. TBMM' de hemm ü c a d e l e e d i y o r d u h e m de aleyhimizdeki propogandaları çürütüyordu. Birinci Londra Konferansıda 21 Şubat 12 Mart 1921'de m e y d a n a gelmiştir.III. TBMM Hükümeti'ne ateşkes önerisinde bulunmaları C) Yunanistan'ın taarruz kaabiliyetinin kırılarak savunma zorunda bırakılması D) İtalya'nın Anadolu'da işgal ettiği toprakları boşaltmaya başlaması E) T B M M H ü k ü m e t i ile F r a n s a a r a s ı n d a Ankara Antlaşması'nın yapılması Çözüm: ı Milli'yi tanıa'sı arasınaların geçer­ liği devletler [tanıması föılasyonların mik İlişkilerin 7. ÖSS 1985 Ağustos 1921'de çıkan bir yasada "Başko­ m u t a n ..IV.IV... Cevap A 10. B seçeneğide zaten Almanya zor şartlarda olduğu için cevap olamazlar... C)III. 3 Aralık 1920'de. İşte T B M M ' n i n Londra Konferansına katıl­ masında en önemli etken barış görüşmeler-İne k a t ı l m a d ı ğ ı m ı z ş e k l i n d e k i o l u m s u z düşünceyi silmekti. h e m topraklarımızı haksız yere işgal ediyorlar hem de toprakların s a v u n u l m a s ı n d a n d o l a y ı T ü r k l e r i n barış istemedikleri şeklinde kamuoyuna olumsuz bir propaganda yayıyorlardı. İtilaf devlet­ leri Rusya'da yeni kurulan Sovyet Hükümeti­ ne ve TBMM'ye karşı idiler.. 22 Mart 1922. Moskova Antlaşması.JV. A Seçeneği. E) IV.lll.II. Gümrü Antlaşması. T B M M İmakla İtilaf ürkler aleynalarını da 8. Ankara Antlaşması II. ÖYS 1984 TBMM Hükümeti Ük siyasi ilişkilerini aşağıdaki Avrupa ü l k e l e r i n d e n hangisiyle kurmuştur? A) İngiltere B) Almanya C) Fransa E) İtalya D) Sovyet Rusya Çözüm: ikte hareket in önemli bir Idır. Cevap A ıtlaşması'nın len hangisi. Cevap C Hem Sovyet-Rusya hem de TBMM ortak bir düşman karşısında bulunuyordu. Cevap D Sakarya Meydan Muharebesi 23 Ağustos12 Eylül tarihleri arasında m e y d a n a gelmiştir. Sakarya Savaşından sonra.. 16 Mart 1921'de. O halde ingi bir madIM'yi bu şartA. ÖYS 1985 Aşağıdakilerden hangisi Sakarya M e y d a n Muharebesi'nin sonuçlarından biri değildir? A) TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasın­ da Moskova Antlaşması'nın yapılması B) Anlaşma Devletleri'nln.ll. Soru Sakarya'nın sonucu olmayan seçeneği sorduğuna göre kronolojik olarak bu savaş­ tan önce olan olayı bulacağız. E seçeneği..B.lll. 20 Ekim 1921'de. Moskova Antlaşması IV. Birinci Londra Konferansı T B M M ' n i n s i y a s i a l a n d a b i r varlık o l a r a k tanınmasında etkili olan yukarıdaki antlaş­ maların k r o n o l o j i k sırası nedir? A) l. Cevap B 9.C. Bu iki hükümete karşı işgalci devletlerin tavırları yeni gelişmeleri doğurmuş bu da iki taraf arasın­ da yakınlaşma başlatmıştır. Olayları sıralarsak. Sakarya savaşından sonra. B u y a s a .III. ve E seçenekleri düşman devletler olduğu İçin. 20 Ekim 1921'de yapılmıştır. M u s t a f a K e m a l Paşa'ya h a n g i g ü c ü sağlamıştır? A) Saltanatı kaldırma B) İnkılapları gerçekleştirme C) Devlet işlerinde tek başına hareket ede­ bilme D) Cumhurbaşkanı seçilebilme E) Meclisteki farklı grupları birleştirme feransı'na kamuoyutı. Cevap D Ankara Antlaşması. A. B) ll. klara baskı hükümetine gerektiği ıe katıl maıkları ı gerektiği .I. C seçeneği.iati Cephesi Batı Cephesi Çözüm: Çözüm: 127 2 Mart 1921 rdeki olayları irinin Londra ığını anlarız ir....II. 16 Mart 1921'de.l. er Birliği'nin ıt edecekleri İtilaf Devletleri. D seçeneği. Bunun sonucun­ da TBMM ilk siyasi ilişkisini Sovyet-Rusya ile Moskova Antlaşmasiyla kurmuştur. B seçeneği doğru cevap olur.. Gümrü Antlaşması III.UI.C ve E seçeneklerinin TBMM'nin Londra K o n f e r a s i n a katılmakla b e k l e d i ğ i hedefler arasında bir ilişki yoktur..D ve E lya karşılıklı seçeneği Ancak bu leket etmelerıbilir.I. A.

Kütahya Savaşiarı'nın yenilgiyle sonuçlanması üzerine Türk ordusu geri çekilmisti. Türkiye ve Yunan devletlerine ateşkes önerisinde bulunarak her iki tarafında askeri bakımdan kendi denetimleri altına girmesini İstemişlerdir. Mustafa Kemal o r d u n u n ihtiyaçlarını karşılamak için TBMM'nin imkanları dışına çıkarak halka yeniden bir kere daha başvu­ rarak fedakarlık etmesini istemiştir. ÖYS 1988 TBMM'nin İtilaf Devletlerince h u k u k s a l alanda ilk defa tanınması aşağıdakilerden hangisiyle o l m u ş t u r ? A) Lozan Barış Antlaşması B) Ankara Antlaşması C) Londra Konferansı D) Mudanya Ateşkes Anlaşması E) Moskova Antlaşması 1 4 . İtilaf Devletleri. j i Seçeneklerde verilen antlaşmalardan A.D. ÖYS 1988 Birinci İnönü Savaşı'ndan sonra hangi devletler. Cevap C Çözüm: Batı Cephesi j | j | j j . TBMM'nin Konferanstaki tutumu İtilaf devlet­ leri arasında ilk g ö r ü ş ayrılıklarına neden olmuştur. Zaten A. İtilaf Devletlerinin d e n e t i ­ mi altına g i r m e y i hangi ilkeye t e r s d ü ş t ü ğ ü için reddetmiş olabilir? A) Devletçilik B) Bağımsızlık C) Laiklik ] | j | j j 1 3 .B. Bunun önüne g e ç m e k için 5 Ağustos 1921'de Mustafa Kemal Paşa'ya TBMM'nin yetkileri geçici bir süre için verilerek tek başı­ na hareket edebilmesi sağlanmıştır. D o ğ a l o l a r a k T B M M b a ğ ı m s ı z l ı ğ ı n ı engelleyen her türlü denetimi kabul edemez­ di.D ve E seçenekleri Sakarya'dan sonra veya çok önce gerçekleşen olaylardır. ÖSS 1987 Sakarya Meydan Muharebesinden sonra İtilaf Devletleri. I. Çok taraflı antlaş­ malardan Londra Konferansı (21 Şubat 12Mart 1921) ilk ö n c e gerçekleşmiştir. Bundan dolayı cevap olamazlar. Cevap B 1 2 . Böyle bir u y g u l a m a n ı n amacı aşağıdakil­ e r d e n hangisidir? A) İstiklal Mahkemelerini kurma B) Türk ordusunun ihtiyaçlarını karşılama C) Başkomutanlık yetkisinin süresini uzatma D) Meclis yetkilerine sahip olma E) Savaş alanını daraltma D) Halkçılık Çözüm: E) Medeniyetçilik i Çözüm: Eskişehir-Kütahya Savaşlarının yenilgiyle sonuçlanması olağanüstü bir hazırlık yapıl­ madan bu yenilginin izlerini silmek mümkün değildi.B ve E seçenekleri de ikili antlaşmalardır. T ü r k H ü k ü m e t i . yapìlacak tek şey o r d u n u n ihtiyaç duyduğu silah ve cephanenin temin edilme­ siydi.C.128 Çözüm: Eskişehir.ve E seçenekleri tarihsel b a k ı m d a n 1922 ve 1923 yılı olaylarıdır. Sakarya Meydan Muharebesi ne h a z ı r l a n ı r k e n T ü r k M i l l e t i n e "Tekalİf-i Milliye Emirleri" (Milli Yükümlülük Emirleri) çıkarmıştır. Amaç bu iken İtilaf devletleri hala Türk tarafını denetim altına almak için ateşkes önerisinde bulundu­ lar. dene­ tim konusundaki öneriyi reddetmiştir. Türk tarafı ilke olarak ateşkes önerisini benimsediği halde. İnönü zaferinden sonra toplanan L o n d r a K o n f e r a n s ı n a T B M M ' y i d e davet etmişlerdir. Yunanistan'ın Londra Konferan­ sına katılmasını sağlamaya çalışmışlardır? A) İran ve Romanya B) Rusya ve ABD C) Fransa ve İtalya D) Bulgaristan ve Almanya E) Avusturya ve Japonya . Cevap C 1 1 . A. Ordunun geri çekilmesi hem TBMM'yi h e m de halkı o l u m s u z y ö n d e etkilemişti. TBMM'nin Konferanstaki varlığı doğal olarak hukuken tanındığı anlamına gelmektedir.C ve D seçenekleri çok taraflı . ÖYS 1988 Başkomutan. Cevap B Türk Kurtuluş Savaşt'nın en b ü y ü k hedefi tam bağımsızlığı gerçekleştirmekti.

Fransa ve İtalya idi.D ve E seçeneklerinde Anlaşma devletlerinin amaçlarıdır. İnönü Zaferi s o n u n d a yapılmıştır. Aynı z a m a n d a TBMM'nin ülke içinde etkinliğide artmış oluy­ ordu. Burada sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden h a n g i s i d i r ? A) Lozan Barış Antlaşması B) Gümrü Antlaşması C) Kars Antlaşması D) Moskova Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: TBMM İlk askeri başarısını 24 Eylül 1920'de başlattığı hareket sonucu Ermenistan'a karşı kazanmıştır. Türk ve Yunan devletlerine ateşkes ö n e r i s i n d e bulunmalarının asıl amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Yunan ordusunu güçlendirmek B) Sevr A n t l a ş m a s ı şartlarını hafifleterek kabul ettirmek C) Sorunları barışçı yoldan çözmek D) Aralarında fikir birliği o l d u ğ u izlenimini uyandırmak E) Y u n a n i s t a n ' d a k i e k o n o m i k s o r u n l a r a çözüm bulmak 15.C. T B M M . Batı ve Güney cephelerinin güçlenmesini sağlamış ve daha sonraki gelişmelerde de etkili olmuştur. böylece D o ğ u Anado­ lu'da bağımsız bir Ermeni Devleti'nin kurul­ masını ö n l e m i ş o l u y o r d u . Kurtuluş Savaşı'nda Yunanistan'ı destekle­ yen devletler İngiltere. İnönü S a v a ş i n d a n s o n r a Türk başarısını görmezlikten gelemeyen Fransa ve İtalya'nın katkılarıyla TBMM'nin Londra Konferansı' na katılması sağlandı. ÖSS 1989 TBMM Hükümetinin İlk askeri başarısı sonu­ c u n d a yaptığı a n t l a ş m a . Cevap D 1 7 . sonradan meydana gelen bazı gelişmeler bu devletler arasında anlaş­ mazlıklara neden oldu.C ve E seçeneklerinin büyük etkisi olmuştur. ÖYS 1989 Sakarya Zaferinden sonra Anlaşma devlet­ lerinin. T B M M ' n i n başarısı karşısında yenilen Yunanistan yine bu devletlerin çalışmalarıyla konferansa getirilmiştir Cevap C Çözüm: 129 Londra Konferansı 21 Şubat-12 Mart 1921 tarihleri arasında l. T B M M Hükümetinin Konferansa ç a ğ r ı l m a s ı n d a A. İti­ laf d e v l e t l e r i T B M M ' n i n b a ş a r ı l ı o l d u ğ u d u r u m l a r d a b i l e S e v r ' d e n t a v i z ver­ memişlerdir. D s e ç e n e ğ i ise L o n d r a K o n f e r a n s ı n d a n s o n r a yani 23 A ğ u s t o s -12 Eylül 1921'de yapıldığından dolayı önceki bir olayda etkili olamaz. Bu üç devlet savaşın başlarında birlik halinde hareket ederken.B. ÖYS 1989 TBMM H ü k ü m e t i n i n L o n d r a K o n f e r a n s ı n a çağrılmasında a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n etkisi yoktur? A) TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya yakın laşması B) F r a n s ı z l a r a k a r ş ı m ü c a d e l e d e b a ş a r ı sağlanması C) Çerkez Ethem'in yenilmesi D) Sakarya Zaferinin kazanılması E) İtalya'nın arabuluculuk rolünü üstlenmesi iangf sranrdır? 1 8 . Cevap B 16. Cevap B Çözüm: İtilaf devletlerinin Kurtuluş Savaşı'nın başın­ d a n s o n u n a k a d a r i s t e d i k l e r i v e hiç v a z g e ç m e d i k l e r i en Önemli a m a ç l a n Sevr Antlaşması'™ TBMM'ye kabul ettirmektir.D ve E seçenek­ leri Gümrü'den sonra meydana gelmişlerdir. Aslında A. Fakat soruda asıl amaç sorulduğu için cevap olamazlar.C.•ephesi Batı Cephesi Çözüm. I. Sakarya Zaferinden sonra da Sevr'i kabul ettirmek için ateşkes önerisinde sonrada barış önerisinde bulunmuşlardır. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi ikili antlaşmalara bir örnektir? A} Sevr Antlaşması B) Londra Konferansı C) Paris Barış Konferansı D) Lozan Barış Antlaşması E) Ankara Antlaşması . Zaten tarihsel bakımdan B. Bütün bu avantajları sağlayan antlaşma Gümrü'dür.

130 Çözüm: Sevr A n t l a ş m a s ı 10 Ağustos 1920'de I . D ü n y a S a v a ş ı n ı n g a l i p l e r i İle O s m a n l ı arasında, L o n d r a K o n f e r a s ı 21 Şubat-Mart 1921'de İtilaf devletleri ve TBMM arasında, Paris Konferansı 18 Ocak 1919'da I. Dünya Savaşı'nm galipleri arasında, L o z a n A n t l a ş m a s ı 24 Temuz 1923'de Türkiye ile galip devletler arasında, Ankara A n t l a ş m a s ı ise 20 Ekim 1921'de TBMM İle Fransa arasın­ da yapılmıştır. Görüldüğü gibi E seçeneği dışındakiler çok taraflı antlaşmalardır. Cevap E Çözüm:

Batı Cephesi

Soruda Kurtuluş Savaşı'mızm üç önemli olayı v e r i l m i ş t i r . Bu üç olayın ö n e m l i siyasi sonuçları meydana gelmiştir. I. İ n ö n ü 6-10 Ocak 1921'de, S a k a r y a S a v a ş ı 2 3 A ğ u s t o s -12 Eylül 1921*de, B a ş k o m u t a n l ı k Savaşı 31 Ağustos 1922de yapılmıştır. Seçenekleri incelediğimiz zaman A, B, D ve E seçeneklerinin meydana geliş tarihleri s o r u d a verilen o l a y l a r d a n sonra gelişmiştir. C seçeneğinde verilen Gümrü Antlaşması ise 3 Aralık 1920'de yapıldığı için bu olayların bir sonucu değildir. Cevap C

19. ÖYS 1989
B e r l i n A n t l a ş m a s ı y l a Rusya'ya bırakılan Kars ve A r d a h a n dolayları aşağıdaki ant­ laşmalardan hangisiyle yeniden toprak­ larımıza katılmıştır? A) Moskova Antlaşması B) Kars Antlaşması C) Gümrü antlaşması D) Ankara Antlaşması E) Lozan Antlaşması Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i , R u s l a r l a y a p t ı ğ ı BrestLitovsk Antlaşmasıyla D o ğ u A n a d o l u ' n u n toprak bütünlüğünü sağlamış, ancak Mondros'la birlikte önceki sınırlara çekilmek zorunda kalmıştır. Bu arada fırsattan yarar­ lanan Ermeniler d o ğ u bölgelerimize saldır­ maya başladılar. Bunun üzerine Türk Ordusu 24 Eylül 1920'de harekete geçerek Kars ve dolaylarını kurtarmış Ermenilerle Gümrü Antlaşmasını yapmıştır. Cevap C

2 1 . ÖYS 1991
A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e , İ s t a n b u l ve T B M M hükümetleri birlikte katılmışlardır? A) Sevr Antlaşması B) Lozan Görüşmeleri C) Londra Konferansı D) Moskova Antlaşması E) San Remo Konferansı Çözüm: Hem İstanbul H ü k ü m e t i n i n hem de TBMM'nin birlikte davet edildikleri iki önemli uluslararası t o p l a n t ı vardır.Bunlar Londra Konferansı ve Lozan Görüşmeleri.İki tarafın L o n d r a K o n f e r a n s ı n a b i r l i k t e katılmaları mümkün olurken Lozan Konferansı'na İstan­ b u l H ü k ü m e t i k a t ı l a m a m ı ş t ı . Çünkü Saltanatın kaldırılmasından dolayı hükümette İstifa etmişti. Böylece İstanbul'daki yönetim hukuki olarak ta sona eriyordu. Cevap C

2 0 . ÖYS 1990 Kuruluş Savaşı'nm bazı bölümleri şunlardır: I. Birinci İnönü Savaşı II. Sakarya Meydan Savaşı III. Başkomutan Meydan Savaşı Aşağıdakilerden hangisi, bu savaşların bir s o n u c u değildir? A) Londra Konferansı B) Moskova Antlaşması C) Gümrü Barış Antalaşması D) Lozan Barış Antlaşması E) Mudanya Ataşkes Antlaşması

2 2 . ÖYS 1991
Ç e r k e z E t h e m ve k a r d e ş l e r i n i n TBMM Hükümeti'ne isyan etmesi üzerine siyasal ve a s k e r i d u r u m u elverişli b u l a n Yunanlılar A n a d o l u ' y u işgal h a r e k e t l e r i n i hızlandır­ mışlardır. B u n u n ü z e r i n e , Y u n a n l ı l a r ı durdurma amacıyla yapılmış o l a n savaş aşağıdakil­ e r d e n hangisidir? A) Eskişehir ve Kütahya C) Birinci İnönü B) İkinci İnönü D) Sakarya E) Dumlupınar

Batı Cephesi Çözüm: Çerkez Ethem, Düzenli Ordunun kurulması sırasında i s y a n e t m i ş b u d a Yunanlıların cesaretlenmesine neden olmuştu. Yunanlıların bu saldırısı onların ilk düzenli saldırısı olması y ö n ü y l e çok önemlidir. TBMM Hükümetinin bu Yunan saldırısını durd u r d u ğ u savaş I . i n ö n ü ' d ü r . Çerkez e t e m isyanı I. İnönü Savaşı sırasında Yunan ilerley­ işinin durdurulmasıyla birlikte bastırılmıştır. Cevap C

131

2 5 . ÖSS 1992
Sakarya Savaşı'ndan sonra TBMM Hükümeti ile F r a n s a a r a s ı n d a y a p ı l a n A n k a r a A n t l a ş m a s ı ' y l a T ü r k i y e ' n i n g ü n e y sınırı çizilmiştir. Ancak bu antlaşma, Fransa'nın müttefiki olan İngiltere'yi tedirgin etmiştir. İngiltere'nin bu tedirginliğinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Yunanlıların Sakarya'ya kadar ilerlemesi B)Yeni Türk Devletleri'nin daha güçlü hale gelmesi C) Anlaşmazlıkların çok uluslu toplantılarda çözülmesi D) Demokratik rejimlerin tehlikeye düşmesi E) Hatay'ın Türkiye sınırları dışında kalması Çözüm: Mondros'tan sonra başlayan işgallere, Türk Milletinin karşılık vermesi üzerine Kurtuluş Savaşı doğmuştu. Bu dönemde Türk Milletini en çok uğraştıranlar İngilizlerdir, Yunanlılara, verdikleri her türlü destekle işgallerin devam etmesini sağlamışlardır. İngilizler, Fransa ve İtalya'nın işgallerden vazgeçmesine rağmen kararlılığını devam ettirmiştir. Çünkü İngiltere yeni Türk devletinin güçlü olmasını istemiyor­ du. Çünkü çok değerli petrol bölgelerini kay­ betmek istemiyordu. j Cevap B

j ] i i

2 3 . ÖYS 1991
İlk T B M M G ü m r ü , M o s k o v a ve Ankara ant­ laşmalarını hangi devletlerle yapmıştır? Gümrü A) Ermenistan B) Fransa C) Ermenistan D) Sovyet Rusya E) Fransa Çözüm: G ü m r ü A n t l a ş m a s ı 3 Aralık 1 9 2 0 d e Erme n i s t a n ile M o s k o v a A n t l a ş m a s ı 1 6 M a r t 1921'de Sovyet-Rusya ile, Ankara Antlaşması 20 Ekim 1921 'de Fransa ile yapılmıştır. Cevap A Moskova Sovyet Rusya Ermenistan Fransa Ermenistan Sovyet Rusya Ankara Fransa Sovyet Rusya Sovyet Rusya Fransa Ermenistan

24. ÖYS 1991
TBMM Hükümeti Osmanlı yönetiminin aşağıdaki uygulamalarından hangisine karşı çıkmamıştır? A) Sevr Antlaşması'nı imzalaması B) Lozan barış g ö r ü ş m e l e r i n e katılmak istemesi C) Kuva-i İnzibatiye'yi A n a d o l u ' d a hareket geçirmesi D) Damat Ferit Paşa'yı görevinden alması E) İtilaf Devletleriyle işbirliği yapması Çözüm: j K u r t u l u ş Savaşt'nın d e v a m e t t i ğ i y ı l l a r d a T B M M ile O s m a n l ı H ü k ü m e t i sık sık karşı k a r ş ı y a g e l m i ş l e r d i r . B u n u n n e d e n i ikisi arasında v a r o l a n ü s t ü n l ü k m ü c a d e l e s i v e o t o r i t e s o r u n u d u r . B u n u n l a b i r l i k t e bazı d u r u m l a r d a d a o r t a k kararlar almışlardır. A,B,C ve E s e ç e n e k l e r i n d e verilen olaylar TBMM'nin benimsemediği gelişmelerdir. D s e ç e n e ğ i n d e verilen Damat Ferit'in görevden ayrılması zaten TBMM'nin de iste­ diği bir durumdu. Cevap D

2 6 . ÖYS 1992
Kurtuluş savaşı'nın 1920-1921 yıllarına rast­ l a y a n e n sıkıntılı g ü n l e r i n d e , y e n i T ü r k Devletİ'nin gelirleri savaş giderlerini karşılamıyordu. i Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle önlenmeye çalışılmıştır? A) Kapitülasyonların kaldırılması B) Hıyanet-i Vataniye Kanunu'nun çıkanlması C) Tekalif-i Milliye Emirlerinin çıkarılması D) Asker sayısının azaltılması E) Planlı ekonomiye geçilmesi Çözüm: K u r t u l u ş S a v a ş ı n d a e n y o ğ u n savaşların yapıldığı 1920-1921 yıllarında TBMM Hükümeti büyük ekonomik sıkıntılar yaşadı. Bu sıkıntılar Eskişehir-Kütahya savaşlarından (10-24 T e m u z 1921) s o n r a d a h a ç o k hissedilmeye başladı. Bunun üzerine ekonomik birtakım önlemler alındı. A , B , D ve E s e ç e n e k l e r i n i n b a z ı l a r ı n ı n ekonomik özelliği olsa da devletin gelirlerini artırıcı bir yönleri yoktur. Cevap C

732

Batı Cephesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı aynı anda hem egemenlik h e m de bağımsızlık m ü c a d e l e s i n i birlikte s ü r d ü r d ü ğ ü n d e n ister i s t e m e z bir takım sorunlarla karşı karşıya gelmiştir. Kurtuluş Savaşinı yürüten TBMM, ö r g ü t l e n m e , prop o g a n d a , b i l i n ç l e n m e , s a v u n m a ve taar­ r u z h a r e k e t i n i h e p b i r l i k t e planlamıştır. Bunun sonucu, doğal olarak görüş ayrılıkları ortaya çıkmıştır. A,B,C ve D s e ç e n e k l e r i n d e g e n i ş g ö r ü ş ayrılıkları meydana gelmiştir. Fakat Londra Konferansına temsilci gönderilmesi sırasında farklı bir düşünce ortaya çıkmamıştır. Cevap E

2 7 . ÖYS 1992
TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında imzalanan Moskova Antlaşması'nda; "Osman lı Devleti ile Çarlık Rusyası arasında yapılmış olan antlaşmalar geçersizdir." hükmü yer almaktadır. A n t l a ş m a d a bu h ü k m ü n yer alması, aşağıdakiferden hangisi d o ğ r u l t u s u n d a bir gelişmedir? A) Uşi Antlaşması B) Brest-Lİtowsk Antlaşması C) İstanbul Antlaşması D) Atina Antlaşması E) Bükreş Antlaşması Çözüm: Bu soru ile seçenekler arasında tam bir ilişki yoktur. Aslında sorunun şöyle olması gerekir­ di. "Bu hüküm doğrultusunda aşağıdaki ant­ laşmalardan hangisi geçersiz sayılmıştır." olmalıydı. Soru ise bu hükmün hangi antlaş­ ma doğrultusunda olduğu şeklindedir. Bundan dolayı soru ile seçenekler arasında bir uyumsuzluk vardır. Bu soruyu genel tarih bilgisi çerçevesinde çözebiliriz. Uşi Antlaşması İtalya İle İstanbul Antlaşması Bulgaristan ile Atina Antlaşması Yunanistan ile yapıldığı için A,C ve D seçenekleri cevap olamazlar. B ü k r e ş A n t l a ş m a s ı 1 8 1 2 ' d e R u s y a ile yapılmış fakat M o s k o v a Antlaşması ile bir ilişkisi yoktur. Cevap B

2 9 . ÖYS 1992
A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n imzalanması, T B M M H ü k ü m e t i ' n i n t a n ı n m a s ı ile i l g i l i olarak Fransa'nın İ n g i l t e r e ile görüş ayrılığına d ü ş t ü ğ ü n ü n bir göstergesidir? A) Ankara Antlaşması B) Gümrü antlaşması C) Moskova Antlaşması D) Kars Antlaşması E) Mudanya Ateşkes Antlaşması

Çözüm: 2 5 . s o r u n u n d e ğ i ş i k bir şeklidir. İngiltere kesinlikle yeni Türk Devletinin güçlenmesini istememektedir. B u n d a n dolayı Fransa ve İtalya'nın TBMM'ye olan yakınlaşmalarından dolayı rahatsızlık duymaktadır. İngiltere ile Fransa arasında görüş ayrıllığına neden olan Ankara Antlaşması'dır (20 Ekim 1921). Cevap A

3 0 . ÖSS 1993
TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında 1921'de imzalanan Moskova Antlaşmasinın başlangıç kısmında "milletlerin kendi gele­ ceğine serbestçe karar verebilmesi" ilkesine yer verilmiştir Antlaşmaya bu ilkeyi koymakla, TBMM ve S o v y e t R u s y a a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi y ö n ü n d e k a r ş ı l ı k l ı b i r b i r l e r i n e güvence vermişlerdir? A) Bağımsızlıklarına saygı duyma B) Dünyadaki bloklaşmaların dışında kalma C) Avrupa diplomasisini izleme D) Milletler Cemİyeti'ne üye olma E) Ekonomik ilişkilerde bulunma

2 8 . ÖYS 1992
İlk T B M M ' n i n üyeleri arasında, aşağıdakil­ e r d e n h a n g i s i ile i l g i l i o l a r a k bir g ö r ü ş ayrılığı ortaya çıkmamıştır? A) Ordunun Sakarya'nın doğusuna çekilme­ si B) Yeni bir ordunun kurulması C ) B a ş k o m u t a n l ı k K a n u n u ile t a n ı n a n sürenin uzatılması D) Saltanatın kaldırılması E) L o n d r a K o n f e r a n s i n a t e m s i l c i g ö n d e r ­ ilmesi

ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi.TBMM'nin açıl­ masından sonra İtilaf Devletlerİ'nin Londra'da bir konferans düzenlemeye karar v e r m e s i n d e etkili o l m u ş t u r ? 3 3 .C. başkomutanlığın süresiz olarak Mustafa Kemal'de kalmasına karar vermiştir. ÖYS 1993 A y a s t a f a n o s A n t l a ş m a s ı v e Sevr A n t l a ş ­ masının ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir? A) Arap ülkelerinin g e l e c e ğ i ile ilgili m a d ­ delerin yer alması "* B) Rusya ile imzalanmış olması C) Kararlarının uygulanmamış olması D) Boğazlar Komisyonu'nun kurulması E) Bosna ve Hersek'e özerklik tanınması İMM ve ıangisi jvence Lkalma .D ve E seçenekleri ise t a m a m e n ilgisizdir. Eskişehir-Kütahya yenilgisinden sonra Başkomutanlık yetkilerini üzerinde toplayan Mustafa Kemal'e halkın güveni biraz daha artmaya başladı. İevap A Londra Konferansı 21 Şubat -12 Mart 1921 tarihlerinde yapılmıştır. Sakarya Zaferinin kazanılm a s ı d a n s o n r a M e c l i s d ü ş m a n a s o n bir darbe vurulması için Mustafa Kemal'e olan desteğini yeniledi. I. M o s k o v a A n t l a ş m a s ı 16 mart 1921'de. H e m Sovyet Rusya'da h e m de Türkiye'de bir geçiş dönemi yaşanıyordu. Seçenekleri İncelediğimizde K a r s 13 Ekim 1921'de. Sevr A n t l a ş m a s ı da Türk Kurtuluş Savaşı'yla b ü y ü k bir tepkiyle karşılaşmış ve uygulanamamıştı. Cevap C 3 1 . B a ş k o m u t a n l ı k Yasasının y ü r ü r l ü k s ü r e s i n i n 2 0 T e m m u z 1922 d e tekrar uzatılması g ü n d e m e geldiğinde sürenin uzatılmasını istememiştir. Buna rağ­ men Meclis. Cevap A Çözüm: 133 Ayastafonos Antlaşması'nı başta Prusya ve diğer Avrupa devletleri kabul etmeyince. ÖSS 1994 A) Kars Antlaşmasinın imzalanması B) Sakarya Zaferi'nin kazanılması C) ikinci İnönü Zaferi'nin kazanılması D) Moskova Antlaşması'nın imzalanması E) Birinci İnönü Zaferi'nin kazanılması Çözüm: ı İngiltere erimesini Tansa ve ilarından piltere ile iden olan 1). İ n ö n ü ' n ü n 10 Ocak 1921'de yapıldıklarını görüyoruz Cevap E M e c l i s ' i n bu kararı a l m a s ı n d a aşağıdakil­ e r d e n hangisi etkili o l m u ş t u r ? A) Halkın orduyu desteklemesi B) B a ş k o m u t a n ı n aynı z a m a n d a Meclis Başkanı olması C) Meclis'te bazı grupların oluşması D) Meclis'te yeni bir anayası için çalışmaların başlaması E) Başkomutana duyulan güvenin artması Çözüm: Kurtuluş Savaşinın başından beri Türk halkı ile M u s t a f a K e m a l a d e t a b ü t ü n l e ş m i ş t i . Bunun üzerine Lozan barışı yapılmıştır. B. Bu geçiş d ö n e m i n d e yapılan Moskova Antlaşmasiyla taraflar birbirlerini tanırlarken aynı zamanda temel ilkelerini de ortaya koy­ muşlardır. arasında lasfnın idi geleilkesine 32.C ve D seçenekleri meclisin kararıyla ilgili yorumlar değillerdir. Konferansın toplan­ m a s ı n d a bir o l a y ı n e t k i l i o l a b i l m e s i i ç i n zaman olarak daha önce olması gerekir. Cevap E M u s t a f a Kemal.B. S a k a r y a Z a f e r i 23 Ağustos-12 Eylül 1921'de. Milletlerin kendi geleceğine serbestçe karar verebilmeleri ancak bağım­ sızlıklarına saygı duymalarıyla m ü m k ü n ola­ bilir.Batı Cephesi Çözüm: İki tarafı birbirine yaklaştıran en önemli olay Batı dünyasının ortak düşmanı d u r u m u n d a olmalarıdır. A. M. yeri ne Berlin antlaşması yapılmış ve yürürlükten kaldırılmıştır. İ n ö n ü 31 Mart 1921'de.

OYS1994 Milli Mücadele döneminde siyasal konularda birliği sağlamak amacıyla birtakım Önlemler alınmıştır.C ve E seçenekleri birliği sağlamak için yapılan önemli adım(ardır. yetkilerini geçici olarak başko­ mutan Mustafa Kemal'e bırakması Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nın başından sonuna kadar takip e d i l e n en b e l i r g i n p o l i t i k a .İnönü yenilgisinden sonra tarafları Londra Konferansında bir araya getirmiştir. birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü s a ğ l a m a ve ulusal g ü ç l e r i birleştirmedir.B. TBMM'nin itibarını artıran ve tanıtan bir olaydır. Aşağıdakilerden hangisi bu önlemlerden biri değildir A) Lozan görüşmeleri sırasında Meclis İçinde görüş ayrılıklarının tehlikeli olması üzerine seçimlere gidilmesi B) Kuvay-i Mİlliyenin disiplinsiz davranışları karşısında düzenli ordunun kurulması C) O r d u n u n i h t i y a ç l a r ı n ı k a r ş ı l a m a k için buyruklarının uygulanması D) A f g a n i s t a n İle bir d o s t l u k a n t l a ş m a s ı yapılması E) TBMM'nin. A. İnönü yenilgisin­ den sonra da Anadolu'dan işgal ettiği toprak­ lan terketmeye başlayarak. Bağımsızlık Mücadelesinin ancak b ö y l e k a z a n ı l a c a ğ ı d ü ş ü n c e s i t e m e l bir anlayış olarak gelişti. fakat sonuç alamamıştır. OYS1995 İtalya. işgal ettiği yer­ lerden çekilerek askeri tarafsızlığını göster­ miştir.34.rak İngiltere'ye karşı tepki gösterdi. I. İşgal ettiği güney bölgelerimizde halka kötü d a v r a n m a d a n b e k l e m e y e b a ş l a d ı . Aşağıdakilerden hangisi İtalya'nın bu d o ğ r u l t u d a hareket e t m e s i n d e k i etkenler­ d e n biridir? A) Fransızlarla Ankara antlaşmasının yapıl­ ması B) T B M M o r d u s u n u n Sakarya Zaferini kazanması C) Yunan ordusunun TBMM ordusu karşısın­ da ikinci kez İnönü'de yenilmesi D) Kafkas Cumhuriyetiyle Kars Antlaşması­ nın yapılması E) Yunanlıların Doğu Trakya'da yenilmesi Çözüm: İtalya İzmir'in Yunanlılar t a r a f ı n d a n işgal edilmesinden sonra yaptığı İşgalleri yavaşlata. II. Milli Mücadele döneminde İngiltere ve Fransa ile birlikte Mondros Ateşkes Antlaş­ m a s ı n a d a y a n a r a k A n a d o l u ' n u n işgaline katılacak ancak daha sonra. İtalya adeta Yunanlıların başarısız olmasını bekli­ yordu. Cevap D j ] 35. tarafsızlığını ilan etmiştir. D seçeneğinde verilen olay. Cevap C i i j i j | i I | j j .

1 9 9 5 yıllan a r a s ı n d a . C) L o z a n K o n f e r a n s ı ' n ı n b i t i m i n e k a d a r Türkler Doğu Trakya'da sekiz bin asker bulunduracaktır.416 ÖYS'de Toplamda :% 6. Urla. . İzmir. Trakya sınırları içinde olan Edirne'dir. ÖSS-1982 BÖLÜM Aşağıdaki şehirlerden hangisi düşman işgalinden M u d a n y a A t e ş k e s Antlaşma­ sı' yla. Toplam > 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 Cevap C 1992 1993 1994 1995 TOFUM Toplam soru sayısı Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı Çözüm: "Yunanlılar 15 gün içinde Trakya'yı boşalta­ c a k l a r . K u r t u l u ş Savaşının Siyasal M ü c a d e l e ve Barış Dönemi konusundan çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de :%5. Gaziantep ve Kars daha önce kurtarılmıştı. Mudanya'nın b u h ü k m ü g e r e ğ i Trakya'da bulunan Edirne ile birlikte Tekirdağ. Kırklareli ve istanbul'da savaş yapmadan kurtarıldı. Büyük Millet Meclisi Hükümeti yönetimine bırakılacaktır.1983 Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın aşağıda­ ki maddelerinden hangisi Osmanlı Devleti'nin hukuken sona erdiğini gös­ terir? A) Doğu Trakya'da Meriç ırmağının sol sahi­ line kadar olan bölge onbeş gün içinde Yunanlılar tarafından terk edilecektir B) D o ğ u T r a k y a ' n ı n d e v r i t e s l i m işi İtilaf Devletlerinin memurları aracılığıyla otuz gün içinde yapılacaktır. Bu madde çerçevesine giren ilimiz. Zaten. Çözüm: Kurtuluş Savaşının başından itibaren İstanbul H ü k ü m e t i ile T B M M a r a s ı n d a bir siyasal nüfuz m ü c a d e l e s i y a ş a n m a y a başlamıştı. İstanbul Hükümeti giderek etkinlik sahasını kaybetmiş ve sadece istanbul ve çevresinde tutun abilmişti.441 : % 6. " Bu h ü k ü m M u d a n y a Ateşkes Antlaşmasının önemli bir maddesi idi.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. E) İtilaf D e v l e t l e r i n i n k u v v e t l e r i L o z a n Antlaşması'na kadar İstanbul'da kalacak­ tır.007 oranındadır. savaş yapmadan kurtarılmıştır? A) İzmir B) Urfa D) Kars C) Gaziantep E) Edirne ÖSS ÖYS . D) İstanbul ve Boğazlar. b ö l g e y e g i r e c e k İtilaf k u v v e t l e r i Trakya'yı en 30 gün İçinde Türk yönetimine teslim e d e c e k l e r d i . Cevap E 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 4 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 3 2 1 1 2 2 1 2 3 2 1 21 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 5 6 2 1 3 2 2 4 1 3 2 2 34 1 - 1 2 1 1 13 2. Kurtuluş Savaşı'nm başany\a 1981 .K U R T U L U Ş SAVAŞININ SİYASAL MÜCADELE VE BARIŞ DÖNEMİ 1981 -1995 OSS . ÖSS .

Batılıların deyimiyle yüzyıllık sorunlar ç ö z ü l m ü ş t ü . Diğer Musul. Savunma ve taarruz savaşları.B ve E s e ç e n e k l e r i n d e n verilen antlaş­ malar ikili antlaşmalar olup daha çok sınır düzeltmeleriyle uğraşmıştır. ÖSS-1983 Aşağıdakilerden hangisi. Büyük Taarruz ise isminden de anlaşılacağı üzere Kurtuluş Savaşımızın en son yapılan ve Anadolu'dan işgalcilerin çıkarıldığı ve kaybettiğimiz toprakların alındığı bir taarruzdur. Bunlar: Kapitülasyonlar ve Ermeni devletinin kurul­ ması. Seçenekler de sadece kapitülasyonlar o l d u ğ u için d o ğ r u cevap kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. Romanya.ve İtalya) Yunanlıları A n a d o l u ' d a n çıkarmamıza. T B M M temsil­ c i s i İsmet Paşa a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n ­ den ödün vermemiştir? A) Musul sorunu C) Dış borçlar B) Kapitülasyonlar D) Boğazlar E) Oniki ada Çözüm: Lozan Konferansı'nda özellikle iki k o n u d a kesinlikle taviz verilmemiştir. B ü t ü n azınlıklarının Türk vatandaşı sayılmasıyla devletlerin iç işlerimize karışmaları da önlenmiş oluyordu. Şu anda Türkiye'nin büyük sorunlarını oluşturan konularda 1923 şartlarında verilen tavizlerin büyük bir rolü vardır. Bu antlaşmayla. ÖYS-1983 Aşağıdaki antlaşmaların hangisinde " b ü y ü k d e v l e t l e r i n " T ü r k i y e ' d e k i azınlık­ ların Türk u y r u k l u o l d u k l a r ı n ı ve diğer yurttaşlardan farkları olmadığını kabul etmişlerdir? A) Gümrü Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Lozan Antlaşması D) Sevr Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen uluslararası antlaş­ malardan Türkiye sadece Lozan'a katılmıştı. Cevap D Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi hazırlayan azınlıklar s o r u n u çözülmüştür. İtalya. İtalya E) Romanya. ÖYS-1983 Lozan barış g ö r ü ş m l e r i n d e . . d ü ş m a n ı n silahlı kuvvetlerini y o k e t m e k ve ö n e m l i arazi bölümlerini ele geçirmek" amacıyla yapılmıştır? A) Balkan Savaşı B) Çanakkale Savaşı C) İnönü Muharebeleri D) Sakarya Meydan Muharebesi E) Büyük Taarruz Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen savaşları iki g r u p t a toplamak gerekir. Yunanlıların başarısı için bütün desteği veren batının üç b ü y ü k d e v l e t i (İngiltere.B ve C seçeneklerinin İstan­ bul'la ilgili bir özelliği y o k t u r .1983 Lozan Barış g ö r ü ş m e l e r i n d e . A. Cevap E 4. İstanbul ve çevresinin alınmasıyla artık Osmanlı Devleti h u k u k e n sona erecekti. Türkiye'nin isteklerine en çok direnme gösteren devletler. Japonya 3.Fransa. O n İki a d a v e B o ğ a z l a r k o n u s u n d a ise Türkiye istediği hiçbir sonucu elde edemey­ erek büyük tavizler vermiştir. Özellikle I9.136 bitmesinin ardından yapılan Mudanya A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ' y l a sıra İ s t a n b u l v e çevresine g e l m i ş t i . Dış borçlar. Sovyet Rusya. ÖYS . A.C ve D seçeneklerinde verilen savaşlar birer Savunma (Müdafaa) savaşlarıdır. Cevap D L. Cevap C 5.Fransa. Yugoslavya D) İngiltere. Cevap B 6. Yunanistan C) Yunanistan. Kurtuluş Savaşı'nı başarıyla bitirmemize rağ­ men Lozan Konferansı'nda Türk isteklerine karşı hiç ılımlı davranmamışlardır. A.B. Sevr Antlaşması da zaten uygulanmamıştır. Fransa. Sovyet Rusya B) Japonya. Türk o r d u s u n u n bu savaşlardaki amacı toprak­ larımızı işgallerden korumak ve düşmanları durdurmaktır. E s e ç e n e ğ i çeldirici g i b i g ö r ü n ü y o r s a d a İ s t a n b u l ' u n yönetimiyle ilgili ifade geçmiyor. aşağıdakilerin hangisinde birlik­ te verilmiştir? A) Yugoslavya.yüzyılda Osmanlı Devletini çok uğraştıran ve yıkılışını Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nda yeni Türk Devletinin g ü ç l e n m e s i n i i s t e m e y e n .

milli çıkarlarımızı dost ve düşman devletlere onaylatmak amacıyla Lozan'a İsmet Paşa'nın (İnönü) g ö n d e r i l m e s i n d e O n u n hangi başarısı daha etkili o l m u ş t u r ? A) l. Nöyyi. İsmet Paşa Mudanya'da askerlik mesleğindeki maharetini diplomatik alanda da göster­ erek ulusal çıkarlarımızı başarıyla savunmuş­ tur. T B M M Hükümeti yöne­ timine bırakılacaktır. E seçeneği ise yeni bir devletin kurulma şartlanndan ve gelişmelerinden değil daha çok demokratik bir rejimin geliştirilmesine yöneliktir. geçerliliğini uzun süre koruyup-koruyamadığı ile ilgilidir.ve II. Etkinliğini de gün geçtikçe kaybederek sadece İstanbul ve çevresindeki küçük bir bölgeye sıkışmıştı. Cevap C )evletinin ianlılann jatının üç ve İtalya) rmamıza. Cevap E 137 9.D ve E seçenekleri normal bütün antlaşmaların birer aşaması ve özelliğidir. Lozan Barış Antlaşmasına. Sen Germen gibi antlaşmaları da çok sayıda devlet imza­ lamıştı. A.1 9 8 4 Kurtuluş Savaşı'mızın sonunda.1984 M u d a n y a Ateşkes A n t l a ş m a s ı n ı n . A seçeneği çeldirici gibi görün­ mektedir. Bu başarı daha sonra Lozan K o n f e r a n s ı n a İsmet Paşa'nın baş d e l e g e olarak gönderilmesinde etkili olmuştur. İlk TBMM'nin kurulması II. A. A n c a k s o r u d a en etkili o l a n sorulduğundan cevap olamazlar." hükmü. Cevap A 8. ÖSS . C.Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücadele ve Barış Dönemi 7. ÖSS . :mize rağsteklerine Cevap D .B. ÖSS . Mudanya'da yer alan İstanbul ve çevresinin TBMM'ye devredilmesiyle birlikte Osmanlı Devleti'nin varlığı tamamen ortadan kalkıyor­ du. Cevap B Cevap B Çözüm: İsmet Paşa Batı Cephesi komutanı olarak sonuçlandırdığı savaşların s o n u c u n d a M u d a n y a Konferansına katılması d o ğ a l d ı . Versay. fakat bugün hiçbirinin geçerliliği yok­ tur. ÖSS .1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi. "İstan­ bul ve Boğazlar.D ve E seçenekleri de İsmet Paşa'nın başarılarıdır. ancak b u g ü n geçerliliğini koruyamamışlardır. ö n e m l i bir uluslararası ant­ laşma niteliği kazandırmaktadır? A) Bu antlaşmayı bütün dünya devletlerinin onaylamış olması B) Bu antlaşmanın. Osmanlı Devleti'nin ne olacağını gösteriyordu? A) Hukuken sona ereceğini B) Küçük bir devlet olarak kalacağını C) TBMM Hükümeti'ne bağımlı olacağını D) TBMM Hükümeti ile birlikte hareket ede­ ceğini E) Anlaşma devletlerine bağımlı kalacağını Çözüm: Osmanlı Devleti fiili olarak Mondros Ateşkes Antlaşmasıyla sona ermiştir. geçerliliğini uzun süre koruyabilmesi C) Bu antlaşmanın.1984 I. Fakat.B. Saltanatın kaldırılması III. D) Demokratik yönetimi gerçekleştirmek E) Seçim sistemini değiştirmek Çözüm: Türk İnkılap h a r e k e t i n i n en b ü y ü k a m a c ı ulusal bağımsızlık ve ulusal egemenliği koşulsuz olarak gerçekleştirmekti. Lozan'dan önce ve sonra yapılmış çok uluslararası ant­ laşma vardır. Bu toprakların da alınmasıyla Osmanlı Devleti'nin hukuki varlığı da sona erecekti. İnönü Savaşlarını kazanması B) Türkiye'de düzenli o r d u kurulmasına katkısı C) M u d a n y a A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a milli çıkarlarımızı korumuş olması D) M u s t a f a K e m a l P a ş a ' n ı n g ü v e n i n i ve arkadaşlığını kazanması E) Çerkez Ethem isyanını bastırması 1 0 . uzun süren görüşmeler sonunda yapılmış olması D) Bu antlaşmanın birçok antlaşmaya Örnek teşkil etmesi E) Bu antlaşmayla ilgili tarafların tüm istek­ lerinin gerçekleşmiş olması Çözüm: Bir a n t l a ş m a n ı n uluslararası bir a n t l a ş m a niteliği k a z a n m a s ı . Cumhuriyetin kurulması Türkiye'deki bu gelişmeler aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i g e r ç e k l e ş t i r m e amacı t a ş ı mamamıştır? Cevap C A) Ulusal iradeyi hakim kılma B) Yeni bir devlet kurma C) Anayasal düzeni kurmak .C ve D seçenekleri parağrafda verilen gelişmelerin doğal bir amacıdır.

Kapitülasyonların kaldırılması Lozan'da diğer devletlere de kabul ettirilmişti.İktisat K o n g r e s i ' n d e . padişah ve taraftarları tarafın­ dan içinden çıkılmaz bir şekilde idi. Kurtuluş Savaşı'nın başlarında ü l k e n i n g ö r ü n ü m ü . Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi 13. Mustafa Kemal. hangi antlaşmayla çözüme kavuşturulmuştur? A) Ankara Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Lozan Barış Antlaşması D) Mudanya Ateşkes Antlaşması E) Gümrü Antlaşması Çözüm: Paragraflarda verilen sorunlar ancak uluslar arası bir k o n f e r a n s t a ç ö z ü m l e n e b i l i r . ÖYS-1985 A ş a ğ ı d a k i s o r u n l a r d a n h a n g i s i . ÖYS . K a p i t ü l a s y o n l a r t a m a m e n k a l d ı r ı l d ı . Türk Devleti'nin tanınması III. Sadece Lozan Antlaşması uluslararası bir antlaşmasıdır. Cevap C 14. Cevap D 1 2 . Dış barışın esaslarının belirlenmesi II. T ü r k i y e Y u n a n i s t a n ' d a n s a v a ş tazminatı olarak K a r a a ğ a ç ve çevresini almıştı. T ü r k u y r u k l u o l d u ğ u n u n kabul edilmesi E) Boğazlar Komisyonu'nun kaldırılması j Cevap A . bazı aydınlar. Dış borçların taksitlerle Ödenmesi kabul edildi. Lozan Barış Antlaşması'nın bu ilkeyi destekleyici h ü k m ü aşağıdakilerden hangisidir? A) Boğazlar Komisyonunun kurulması B) Azınlık mahkemelerine son verilmesi C) Harp tazminatının Yunanistan'a yüklen­ mesi D) Kapitülasyonların kaldırılması E) Osmanlı dış borçlarının ödenmesinin bazı esaslara bağlanması Çözüm: Osmanlı döneminde verilen kapitülasyonlar. kıt imkanlar ve g ü ç l ü d ü ş m a n l a r a karşı yürütülmüş ve Türk milletinin üstün feragat ve cesareti ile başarıya ulaştırılmıştı. diğer taraf ise yüzyıllardan beri b ü y ü k devletler k u r m u ş ve bağımsız yaşamış Türk milletine güvenmemişlerdi. padişah ve taraftarlarının aşağıdakilerden hangisini önemsemediği söylenebilir? A) Türk Milleti'nin gücünü B) İngiltere'nin politikasını C) Saltanatın çıkarlarını D) İşgal kuvvetlerinin gücünü E) Sevr Antlaşması'nı Çözüm: Kurtuluş Savaşı b ü t ü n o l u m s u z l u k l a r . ÖYS-1984 İzmir'de t o p l a n a n Türkiye I.138 11. "ekonominin her kesiminde bağımsızlığın sağlanması ve korunması" bir ilke o l a r a k k a b u l e d i l m i ş t i r . Harp tazminatı. Cevap C 15. Lozan Barış Antlaşması'nda bir ç ö z ü m e kavuştu­ rulamamıştır? A) Azınlık hakları C)Türkiye-lrak sınırı B) Harp tazminatı D) Kapitülasyonlar E) Dış borçlar Çözüm: Azınlık hakları. Türk milletinin g ü c ü n d e n hareket etmişti. ÖSS . Kapitülasyonların kaldırılması Yukarıdaki sorunlar. İzmir İ k t i s a t K o n g r e s i 1 7 Ş u b a t 1923'de yeni Türk Devletinin ekonomik plan­ lamasını y a p m ı ş ve e k o n o m i k g e l i ş m e l e r üzerindeki engelleri kaldıran bir karar almıştı. Türkiye-lrak sınırı ise Türkiye ve İngiltere'nin taviz v e r m e m e l e r i üzerine bu konunun görüşülmesi Konferans tarafından 9 ay son­ raya bırakılmıştı.1 9 8 5 I. ÖYS-1986 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i L o z a n Barış A n t l a ş m a s ı n ı n g e t i r d i ğ i bir sonuç değildir? A) Yeni Türk Devleti'nin resmen tanınması B) Osmanlı İmparatorluğu'ndan kalan sorun­ lardan birçoğunun çözülmesi C) Türkiye'nin bağımsızlığını ve egemenliğini sınırlayıcı engellerin ortadan kaldırlması D) A z ı n l ı k l a r ı n .1 9 8 4 K u r t u l u ş Savaşı'mızın s o n u ç l a r ı d i k k a t e alındığında. zamanla e k o n o m i k bağımsızlığımızı tehdit e d e r e k 1923 yılına kadar g e l d i . t ü m azınlıkların Türk vatan­ daşı sayılmasıyla ç ö z ü l d ü . Seçeneklerde verilen antlaşmalar ya ikili ya da ateşkes antlaşmalardır. K u r t u l u ş Savaşı sırasında kapitülasyonlara Erzurum Kongresi ve Mİsak-ı Milli İle tepki göster­ i l m i ş t i . Z a t e n L o z a n A n t l a ş m a s ı T ü r k i y e ' n i n dış dünyada doğuşudur.

Cevap A gisi. ^İngiltere'nin ılı k o n u n u n tn 9 ay son- Cevap C )zan B a r ı ş bir s o n u ç 17.C ve D seçenekleri Lozan Antlaşması'nın birer sonucudur. rkiye'nin dış Cevap C 16. E s e ç e n e ğ i n d e verilen B o ğ a z l a r K o m i s y o n u n kaldırılması ise 20 Temmuz 1936'da Montrö Antlaşmasıyla sağlanmıştır. Ö Y S . ş tazminatı ini almıştı. ve D seçeneklerinde verilen olaylar ortam hazırlamıştır. Bundan dolayı ilk T B M M ' n i n tarihte y a p ı l m a s ı ç o k zor bir işi y a p m a s ı d o ğ a l olarak yıpranmasına ve yorulmasına neden olmuştu. Bu d u r u m . B o ğ a z l a r K o m i s y o n u Lozan Antlaşmasıyla kurulmuş ve 1936 yılına kadar faaliyet göstermiştir. Bu antlaşmanın yapılmasında A. lar ya ikili ya dece Lozan tlaşmasıdır. D seçeneği çeldirici gibi görünmektedir.'<anş Dönemi Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücadele ve Barış Dönemi Çözüm: Çözüm: 139 ımesı ntlaşmayla A. E seçeneği ise Fransa ve İtalya.1 9 8 7 Aşağıdakilerden hangisi. Ö Y S . imtiyazlı devletler kapitülasyonun devamını istiyorlardı. kimld*.1 9 8 8 Aşağıdakilerden hangisiyle ilgili sorun­ ların ç ö z ü m ü d i ğ e r l e r i n d e n sonra gerçek­ leştirilmiştir? A) Hatay C) Doğu sorunu B) Boğazlar D) Ege adaları E) Yabancı okullar . Bu devletlerin amacı yeni Türk devletinin bağımsızlığını kabul etmemekti. Dış sabul edildi. İngiltere'yi bu işten vazgeçirm­ eye çalıştılarsa da başarılı olamadılar. siyasal İlişkileri etkilediğini E) Yeni Türk devletinin bağımsızlığını Çözüm: Kurtuluş Savaşında Türk Milletinin hakkı olan bağımsızlık haklarını vermek istemeyen İ n g i l t e r e . Cevap E 18. F r a n s a İle İtalya ü ç l ü s ü L o z a n Antlaşmasında bu karallıklarını devam ettirerek kapitülasyonların kaldırılmasında o l d u k ç a direnmişlerdir. Doğal olarak yıpranmış bir meclisin yeni bir mücadele de başarılı olması düşünülemezdi. Mudanya A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ' n a o r t a m hazırlayan nedenlerden biri d e ğ i l d i r ? A) Y u n a n i s t a n ' ı n T ü r k o r d u s u k a r ş ı s ı n d a yenilmesi B) İngiltere Hükümeti'nin Türkiye ile yeni bir savaş olasılığı karşısında yalnız kalması C) İngiltere dominyonlarının savaştan bık­ ması D) Mustafa Kemal'in diplomatik çabaları E) Fransa ve İtalya'nın Türklere karşı yeni den savaşa gireceği düşüncesi nınması ilan sorunjemenliğini Idırlması Iduğunun ılması 19. Cevap E İ ıncak uluslar Jmlenebilir. imtiyazlı devletlerin aşağıdakilerden hangisini kabul etmek istemedik­ lerini g ö s t e r m e k t e d i r ? A) Savaşın sona erdiğini B) Demokratik ilkelerin gerekliliğini C) Uluslararası ilişkilerin önemini D) Ekonominin.Türk vatan•p tazminatı. Fakat Lozan'a giden heyet Önceden belir­ l e n d i ğ i v e İl. Komisyonun varlığı Türkiye devletinin ege­ menlik haklarını sınırlayıcı bir nitelik gösteri. Cevap E 11 Ekim 1922'de yapılan Mudanya Ateşkes Antlaşması Büyük Taarruz'un başarıyla sonuçlanması üzerine yapılmış ve Kurtuluş Savaşının askeri mücadele d ö n e m i n i bitir­ mişti.C. ÖSS-1987 Lozan Konferansı'nın birinci döneminde uzun tartışmalara yol açan konulardan biri kapitülasyonlardı.1 9 8 7 23 Nisan 1920'de k u r u l a n T B M M ' n i n 1 N i s a n 1923'te y e n i l e n m e k i s t e n m e s i n i n ang nedşni aşağıdakilerden hangisidir? A) Meclisin o yılların zor koşulları altında yıpranmış olması B) Çok partili hayata geçilmeye çalışılması C) Mustafa Kemal Paşa'nın etrafında idealist­ lerin toplanması D) L o z a n barış g ö r ü ş m e l e r i n e y e n i d e n başlanacağı düşüncesinin güçlenmesi E) Yeni bir seçim sisteminin denemek isten­ mesi Çözüm: İlk T B M M ' n i n e n ö n e m l i ö z e l l i ğ i f a r k l ı d ü ş ü n c e d e k i insanları bir araya getirerek Kurtuluş Savaşını başarıyla sonuca ulaştır­ mıştır. m e c l i s i n ç a l ı ş m a l a r ı n a 1 1 Ağustos 1922'de başladığından cevap ola­ maz. siyasi m ü c a d e l e safhası başlamıştı. L o z a n ime kavuştu- tazminatı ülasyonlar . Artık kurtuluşun askeri safhası bit­ m i ş .B. ÖYS .B. Çünkü. Anadolu'da devam eden Kurtuluş Savaşı'nın kendileri için bir hüsran olacağını Sakarya M e y d a n S a v a ş ı ' n d a n s o n r a d a h a d a iyi anlamışlardı. yordu.

Yabancı Okuliar sorunu ise 1925 yılında çözüme kavuşmuştur. ÖYS-1988 Yunanistan'ın Anadolu kıyısına yakın adalarda asker b u l u n d u r m a y a c a ğ ı h ü k m ü aşağıda kilerin hangisinde y e r almaktadır? A) Mondros Ateşkes Antlaşması B) Mudanya Ateşkes Antlaşması C) Sevr Antlaşması D) Montrö Boğazlar Sözleşmesi E) Lozan Barış Antlaşması Çözüm: Lozan Antlaşması. İşte b u n d a n d o l a y ı K u r t u l u ş S a v a ş ı ' n ı n başarıya uluşmaması için elinden gelen her türlü faaliyeti gösterdi ya da destekledi. O n İki a d a d a i t a l y a ' y a v e r i l m i ş t i r . A. ÖSS-1991 İtilaf Devletleri. Türk Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması ile doğrudan ilişkili değildir? A) Düzenli Ordu'nun kurulması B) Mustafa Kemal'e geçici bir süre Meclis yetkilerinin verilmesi C)1921 Anayasası'nda güçler birliğinin temel alınması D) Tekatif-ı Milliye Emirleri'nin çıkarılması E) Lozan Barış Görüşmelerİ'ne ara verilmesi Çözüm: Türk Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması için s a d e c e a s k e r i ö n l e m l e r a l m a k şüphesiz y e t e r l i d e ğ i l d i . L o n d r a Konferansı'na ve Lozan Barış G ö r ü ş m e s i ' n e h e m Osmanlı H ü k ü m e t i ' n i h e m d e T B M M Hükümetİ'ni davet etmişlerdir. barış dönemi­ nin bir olayıdır. Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi ç o c u ğ u ve yaşlısıyla kendini tutsak etmek i s t e y e n l e r e k a r ş ı b ü y ü k zafer k a z a n d ı . Avrupa'nın iki ö n e m l i şeye ihtiyacı v a r d ı : H a m m a d d e ve pazar. 1990-ÖYS Aşağıdakilerden hangisi. Olayları k r o n o l o j i k olarak sıraladığımızda Hatay'ın a n a v a t a n ' a katılmasının e n s o n r a o l d u ğ u görülecektir. Boğazlar 1936. Lozan Antlaşmasıyla kapitülasyonların da kaldırılmasıyla e k o n o m i k bağımsızlığımız d a sağlanmış oldu. Cevap E 23.B. Montrö Antlaşması'yla Doğu sınırı 13 Ekim 1921 Kars Antlaşmasıyla Ege adaları Lozan Konferansı'nda. Bu amaçla Londra Konferansı'na .C ve D seçeneklerinin her biri Kurtuluş Savaşı'mızın daha iyi yürütülmesi için alınan ö n l e m l e r d i . İmroz ve B o z c a a d a Tavşan adaları dışında Ege Adalarının bütünü. Türklerin kurtuluşu hem ekonomik hem de siyasi y ö n d e n o l d u . E g e Denizi'nde toplam 3602 ada bulunmaktadır. E s e ç e n e ğ i ise K u r t u l u ş Savaşının sonunda yapılmış. Buna r a ğ m e n K u r t u l u ş Savaşı k a d ı n ı .140 Çözüm: Hatay Sorunu 1939'da. İtilaf Devleti e ri'nin bu iki hükümeti birlikte çağırmalarının amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) TBMM'yi desteklemek B) İstanbul H ü k ü m e t i ' n e güven duyul­ madığını göstermek C) İki hükümet arasındaki görüş ayrılığından yararlanmak D) Demokratik bir tutum ortaya koymak E) İki hükümeti uzlaştırmak Çözüm: İtilaf devletleri Türk Kurtuluş Savaşı karşısın­ da başarılı olamadıklarından dolayı bu b a ş a r ı y ı b a ş k a t ü r l ü b a l t a l a m a yollarına yöneldiler. ÖSS-1990 A n a d o l u ' n u n Batılı devletlerin h a m m a d d e kaynağı ve pazarı olma d u r u m u n d a n kur­ tarılması amacıyla atılmış olan ö n e m l i adım aşağıdakilerden hangisidir? A) Aşar vergisinin kaldırılması B) Kapitülasyonların kaldırılması C) İhracatın kontrol edilmesi D) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun çıkarılması E) Gümrük vergilerinin yükseltilmesi Çözüm: A v r u p a ' d a b a ş l a y a n Sanayi İnkılabı kısa sürede Avrupa'nın zenginleşmesine ve dev kuruluşların ortaya çıkmasına neden o l d u . Cevap E 2 1 . Kurtuluş Savaşını kazanan Türkiye bunlardan sadece iki tanesini alarak zaferinin karşılığını görmüştür. Cevap B 22. Cevap A 20. Türkiye'ye yakın olanların silahlan­ dırılmamak şartı ile Yunanistan'a bırakmıştır. e r k e ğ i . K u r t u l u ş bir b ü t ü n d ü v e t o p l u m u ilgilendiren b ü t ü n alanda olması gerekirdi.

İsmet İnönü bu tutumuyla. A seçeneği henüz bağımsızlık aşamasını tamamlamakta olan bir ülke için g e r e k l i bir d u r u m d e ğ i l d i r . b u a n t l a ş m a n ı n ulus­ lararası d ü z e y d e ö n e m l i bir b e l g e haline g e l m e s i n d e en az etkilidir? A) Çok sayıda devlet tarafından imzalanmış olması B) Türkiye'nin diğer devletlerle ilişkilerinde esas alınması C) Çeşitli devletlerin e k o n o m i k çıkarlarını sınırlandıran hükümler içermesi D) Boğazlar için.1 9 9 1 Lozan barış g ö r ü ş m e l e r i n d e ele alınan aşağıdaki s o r u n l a r d a n hangisi 1926'da Ankara Antlaşması'yla ç ö z ü m l e n m i ş t i r ? A) Savaş tazminatı B) Türkiye. Seçeneklerde uluslararası nitelik t a ş ı y a n tek a n t l a ş m a L o z a n ' d ı r .1 9 9 1 Lozan Barış A n t l a ş m a s ı n ı n aşağıdaki öze­ l i k l e r i n d e n hangisi. siyasal e g e m e n l i ğ i m i z i zedeleyici ayrıcalıkların kaldırılmasıdır.D ve E s e ç e n e k l e r i İtilaf devletlerinin amaçlarının tamamen dışındadır.1 9 9 2 İsmet İ n ö n ü . Cevap E 25. B. A. O s m a n l ı Devleti'nİ ç o k uğraştıran azınlık s o r u n u Lozan'ın bu hükmü sayesinde Türkiye Cumhuriyeti d ö n e m i n d e hiç sorun olmamıştır. ÖSS . C ve D s e ç e n e k l e r i L o z a n ' ı n u l u s ­ lararası bir düzeye ulaşmasında içerdikleri hükümler bakımından önemlidir. Lozan Konferansı'na katılan devletlere. ÖSS . Ö Y S . aşağıdakilerden hangisiyle başka uluslarca da onaylanmıştır? A) Misak-ı Milli B) Lozan Antlaşması C) Erzurum Kongresi D) Sivas Kongresi E) Amasya Görüşmesi Çözüm: Soruda verilen bu hüküm Misak-ı Milli'nİn bir hükmüdür. Cevap B 2 4 . Bu karar. Musul aynı zamanda çok zengin petrol kaynakları­ na sahip bir bölgedir. Bu antlaş­ manın konusu Musul sorunu va Türkiye-lrak Sınırım belirlenmesidir. Cevap C . barışın yapılması için egemenlik ve hayat hakkımıza saygı duyulması gerek­ tiğini belirtmiştir. Lozan'da onaylanarak Türkiye'nin azınlık s o r u n u g i b i ö n e m l i bir sorunu çözülmüştür. Türkiye. kadar. Amaçları iki taraf arasında ayrılık meydana getirerek istedikleri gibi Sevr şartlarını yürürlüğe koyacaklardı. E seçeneği araboşluklar ise Cumhuriyetin kurulması İle uluslararası bir antlaşmanın siyasi bir ilişkisi yoktur. Cevap E 26.. Misak-ı Millİ'nin bu h ü k m ü .B. A. Dönemi Kurtuluş Savaşının Siyasa! Mücadele ve Barış Dönemi iki tarafı birlikte çağırdılar. Cevap C 141 m e m e k için büyük çabalar harcadı. Misak-ı Milli sınırları i ç i n d e yer a l a n M u s u l ' u k a y b e t ­ 2 7 . Devletlerin karşılıklı menfaatlerini gözeterek hazırlamış olması sık sık itirazlara n e d e n olmamıştır. halen yürürlükte olan ve uzun yıllar uygulanagelen ikinci bir devletlerarası antlaşma gösterilemez. çeşitli devletlerin rol aldığı bir komisyon yönetimini getirmesi E) T ü r k i y e ' d e c u m h u r i y e t i n ilanına o r t a m hazırlaması Çözüm: Lozan Antlaşması.Yunanistan sınırı C) Devlet borçları D) Türk ve Rum ahalinin değiş tokuşu E) Türkiye-lrak sınırı Çözüm: 1926'da yapılan Ankara Antlaşması İngiltere ile Türkiye arasında yapılmıştır. ÖYS-1991 Milli Mücadele dönemlerinde alınan kararlar­ dan biri de azınlıklara tanınmış olan. Konferans'ta aşağıdakilerden hangisini savunmuştur? A) B) C) D) E) Bloklaşma Korumacılık Uluslararası eşitlik Kuvvet kullanma Karşılıksız dış yardım alma Çözüm: B ve E s e ç e n e k l e r i bağımsızlık ilkeleriyle çelişmektedir. D s e ç e n e ğ i konuyla tamamen ilgisizdir.

Türkiye-lrak Sınırı 5 Haziran 1926'da. ÖYS-1994 1 Kasım 1922'de kabul edilen bir kanunla saltanat kaldırılmıştır. Batum'un Gürcistan'a verilmesi 16 Marti 921' de. T B M M . ÖYS-1993 Aşağ ıd akil e r d e n h a n g i s i Lozan Antlaşma­ s ı n ı n s o n u ç l a r ı n d a n biridir? A) Yunanistan'ın onarım b o r c u karşılığında Karaağaç'ı Türkiye'ye bırakması B) Batum'un Gürcistan'a verilmesi C) Türkiye. İtilaf d e v l e t l e r i d e T B M M ' n l n g ü c ü n ü kabul etmişlerdi. Bağımsızlık haklarımızı zedeleyen engeller birer birer ortadan kaldırılmış şimdi sıra ege­ m e n l i k m ü c a d e l e s i n e g e l m i ş t i . ÖYS-1993 Aşağıdakilerin hangisinde. 1 Temmuz 1926'da çıkarılan bir yasayla limanlarımızın işletme hakkı yalnız Türk vatandaşlanna verildi. 30. Cevap C 3 1 . Cevap E 2 8 . Kıbrıs'ın İngiltere yönetimine bırakılması 1878'de.Irak sınırının saptanması D) Kıbrıs'ın İngiltere yönetimine bırakılması E) Türkiye.142 Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi Çözüm: B ü y ü k T a a r r u z ' d a n s o n r a Batı A n a d o l u Yunan İ ş g a l i n d e n t e m i z l e n m i ş t i . K u r t u l u ş Savaşını k a z a n a n taraf olarak konferansa kendisi gitmek istiyordu. Sadece işgal altında kalan bölgemiz Doğu Trakya ve Boğazlar bölgesiydi. Cevap C 29. Yunanlıların Doğu Trakya'yı boşaltması h ü k m ü yer almaktadır? A) Ankara Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Mudanya Ateşkes Antlaşması D) Sevr Antlaşması E) Montrö Antlaşması ÖYS-1994 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . Saltanatın kaldırılması için fırsatlar b e k l e n i r k e n İtİlai devletleri 27 Ekim 1922'de TBMM ile birlikte Osmanlı Hükümetini Lozan'a davet ettiler. L o z a n Barış G ö r ü ş m e l e r i n e y a l n ı z B o ğ a z l a r rejimini ilgilendiren konularda katılan devletlerden biridir? A) İtalya C) Sovyet Rusya E) Fransa B) Yunanistan D) İngiltere . Sadece Boğazlar bölgesi Lozan Antlaşması'na kadar işgal altında kaldı. T ü r k i y e .Bulgaristan sınırının saptanması Çözüm: Lozan Antlaşması 24 Temmuz 1923 yılında yapıldı. Aşağıdakilerden hangisi bu kanunun kabul edilmesini çabuklaştırmıştır? A) Düzenli Ordunun kurulması B) Birinci İnönü Savaşı'nın kazanılması C) Londra Konferansı'nın toplanması D) Yeni bir Anayasa'nın kabul edilmiş olması E) Lozan'da yapılacak barış görüşmelerine Osmanlı Hükümeti'nin de çağrılması Çözüm: Türk Kurtuluş Savaşının askeri mücadele s a f h a s ı s o n a e r m i ş . Mudanya Mütarekesiyle Yunanlılar D o ğ u T r a k y a ' y ı d a terkettiler. B u s o r u bir k r o n o l o j i s o r u s u d u r . Yunanistan'dan Karaağaç'ın alınması savaş tazminatı olarak Lozan'da gerçekleşmiştir.1 9 9 3 Kabotaj Kanunu'nda Türk karasularında g e m i İşletme hakkının yalnız T ü r k v a t a n ­ daşlarına ait o l d u ğ u h ü k m ü n ü n yer alması. Cevap A 32.B u l g a r i s t a n sınırının s a p t a n m a s ı 1913 ve 1915 antlaşmaları ile. Olayları tarihsel sıraya koyarsak Lozan'dan sonra meydana gelen olayı kolayca bulabiliriz. ÖYS . T B M M bundan dolayı Saltanatı konferans sırasında kaldırarak e n g e l oluşturmasını Önlemiştir. Türkiye'de aşağıda kilerden hangisinin kaldırılmasının bir uzantısıdır? A) Aşar vergisinin C) Kapitülasyonların B) Saltanatın D) Halifeliğin E) Mecelle'nin Çözüm: Bir ülkenin ekonomik. hukuki ve dini olarak bağımsızlığını zedeleyen kasıtlamaya kapitülasyon denilmektedir.

Roman­ ya ve Yugoslavya idi. Türkiye'nin bu hareketi her yönüyle bağım­ sızlığının ilk yıllarına rastlamaktadır. M ü c a d e l e n i n a m a c ı Türklerin ç o ğ u n l u k t a olduğu yerlerin düşman işgalinden temizlen­ mesi idi. Kurtuluş Savaşı'nın mutlak olarak başarısına r a ğ m e n Batı T r a k y a . Bun/ar Rusya. Fakat Boğazlar ç o k önemli bir geçit olduğundan dolayı bununla İlgili görüşmelere Karadeniz'de kıyısı olan devletlerin de çağrılması gerekirdi. T ü r k h ü k ü m e t i bu t e p k i s i y l e aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i k o r u m a y a çalışmıştır? A) Yabancı okulların sayısını B) İnsan Haklarını C) Bağımsız devlet anlayışını D) Yabancıların kültürlerini E) Eğitim ve öğretimde ikiliği Çözüm: Yabancı okullar k u r u l d u ğ u zamandaki statüsüyle devlet içinde devlet gibi davranı­ y o r l a r d ı . Cevap C 3 3 . Japonya. yabancı okulların öğrenimini Türk hükümeti düzenleyecek ve denetleyecekti. H a t a y . Ancak Türk h ü k ü m e t i onlarla bu konuda görüşme yapmayı kesinlikle reddetti. ÖSS . İsmet P a ş a n ı n bu sözü aşağtdakilerden h a n g i s i n i s a v u n d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) B) C) D) E) Paris Konferansını Cemiyet-i Akvam'ı Misak-ı Milli'ye Saltanatın kaldırılması Laik devlet anlayışını Lozan Konferansı'na katılan.1995 Lozan görüşmelerinde Lord Curzon Mondros Ateşkes Antlaşmasını öne sürmüş. İtalya. M u s u l v e Boğazlar gibi topraklarımızı boşaltmayan İti­ laf devletleri TBMM'ye direnmişlerdir. Zaten Bulgaristan seçeneklerde yok. Cevap C Çözüm: Lozan Antlaşmasına kadar TBMM altı büyük savaş yapmış ve çok kayıplar vermiştir. ÖYS . Böyle bir davranışı doğal olarak karşılamak gerekir. Bulgaristan ve Romanya idi Romanya zaten savaşın galibi olarak k o n f e r a n s t a y d ı . Fransa.iş Dönemi Kurtuluş[Savaşının Siyasa! Mücadele Çözüm: ve Barış_pönemi 143 3 4 . İsmet Paşa Misak-ı Milli'yi savunarak hak­ larımızın alınmasında ısrar etmiştir. Yunanistan. Her t ü r l ü d e n e t i m ve k o n t r o l d e n uzak olarak Lozan Antlaşmasına kadar geldiler. Bazı okullar bu kurala uymak istemediler ve bağlı oldukları devletlerin elçi­ leri aracılığıyla Türk hükümetiyle görüşmek istediler. buna karşılık İsmet Paşa M u d a n y a Ateşkes Antlaşmasından sonra Lozan'a gelindiğini söylemiştir. Soruda yanlızca Boğazlar görüşmesi o l u d u ğ u için Rusya'dır. Cevap C .1 9 9 5 Lozan Antlaşması'na göre. İngiltere. T ü r k l e r i n o t u r d u ğ u t o p r a k l a r ı n sınırları Misak-ı Milli İle tespit edilmişti. Türk Hükümeti bu keyfiliğe son ver­ erek o k u l l a r d a d e n e t i m k u r m a y a b a ş l a d ı .

OYS SORULARI ANALİZİ BÖLÜM ı. tek partili yönetimden çok partili yönetime geçme girişimleri olmuştur.1 9 8 1 Atatürk d ö n e m i n d e .147 % 2.33 % 2. Bu girişimler aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmeyi amaçlamıştır? A) Meclisteki siyasal anlaşmazlıkları azalt­ mak B) Halkın istek ve görüşlerinin Meclise daha çok yansımasını sağlamak C) Dış devletlerin ekonomik desteğini kazan­ mak D) C u m h u r i y e t y ö n e t i m i n e karşı olanları belirlemek E) Devlet hizmetlerinin yürütülmesini kolay­ laştırmak Çözüm: Çok parti. A t a t ü r k bunun ö n ü n e g e ç m e k i ç i n h a y a t ı n d a iki kez demokrasiye geçiş girişiminde bulunmuştur. Atatürk'ün amacı halkın değişik duygu ve düşüncelerini meclise yansıtmaktı. ÖYS .650 oranındadır.1983 Türkiye C u m h u r i y e t i k u r u l d u k t a n sonra bir süre t e k partili y ö n e t i m i n sürdürülmüş olmasında aşağıdakilerden hangisinin etk­ ili o l d u ğ u savunulamaz? A) İnkılapların yerleşmesini sağlama B) H a l k ı n b e l l i b i r s i y a s a l o l g u n l u ğ u n a erişmesini bekleme C) Kalkınma yolundaki gelişmeleri hızlandır­ ma D) Tek elden yönetimi. en iyi yönetim biçimi kabul etme E) Ulusal birlik ve bütünleşmeyi çabuklaştır­ ma . Cumhuriyetin K u r u l m a s ı ve Ç o k Partili Hayata G e ç i ş D e n e m e l e r i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda % 3. çok değişik kişi ve görüş demektir. Partiler ne kadar çoğalırsa çözüm yolları da o kadar çoğalacaktır.1995 yılları arasında. Tek partili dönemde sadece Cumhuriyet Halk Partisi olduğu için hiç m u h a l e f e t l e k a r ş ı l a ş m a d a n yönetimi e l i n d e b u l u n d u r u y o r d u . Cevap B cc 5 ÖSS ÖYS soru sayısı Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru sayısı soru sayısı >• 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991*« 1992 1993 1994 1995 Toplam Çıkan Toplam soru soru soru sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 1 1 1 1 2 2 1 1 3 1 1 2 2 1 1 1 15 2.CUMHURİYETİN KURULMASI VE ÇOK P A R T İ L İ HAYATA G E Ç İ Ş D E N E M E L E R İ 1981 -1995 ÖSS . Bunun istisnaları olsa bile genellikle böyledir. 1 1 1 1 1 7 8 1981 . ÖYS .

ÖSS . Ş e y h S a i t İ s y a n ı 1 9 2 5 v e Menemen Olayı 1930'da laik C u m h u r i y e t e karşı yapılmış rejimi hedef alan olaylardır. C) Kurulacak hükümet devamlı olacaktır. 1 Cumhuriyete kadar meydana gelen olaylar (A. A .D ve E seçenekleri ise eksik ve yanlış yorumlar oldukları için cevap olamazlar.1987 Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyetin kurulmasından çok geliştirilmesi amacına hizmet etmiştir? A) Düzenli ordunun kurulması B) Saltanatın kaldırılması C) Laik devlet anlayışı D) Kurtuluş Savaşı E) Lozan Barış Antlaşması Çözüm: Seçeneklerde verilen olayları iki kışıma ayıra­ biliriz. Tek parti yönetiminin Tükiye'de uzun yıllar uygu­ lanması kritik şartların etkisinden kaynaklan­ mıştır. ÖSS . 29 Ekim 1923'te kurulduğuna göre o tarihe kadar meydana g e l e n olaylar c u m h u r i y e t i n k u r u l m a s ı n d a etkili olabilir. İsmet İ n ö n ü (1938-1950). TBMM'nin çıkaracağı yasaya göre yerini alacaktır. ÖSS .Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri Çözüm: Türkiye'de tek partili dönem (1923-1950) yıl­ ları arasında yaşanmıştır. 6. Laik devlet anlayışı ise özgürlük ve demokrasinin gelişmesini sağlayacak olan bir gelişmedir. c u m h u r i y e t y ö n e t i m i n e g e ç i l e ­ ceği en kesin bir ş e k i l d e ifade e d i l m i ş t i r ? A) Bakanlar." Aşağıdakilerden hangisi. B .B.1 9 8 8 T ü r k i y e ' d e "saltanat" v e " u l u s a l d e v l e t " taraftarları arasındaki tartışmanın en y o ğ u n o l d u ğ u d ö n e m hangi yıllan kapsar? A) 1908-1912 C) 1920-1923 E) 1925-1928 B) 1 9 1 5 . E) Padişah ve Halife. ÖYS-1985 İlk T B M M ' n i n a l d ı ğ ı a ş a ğ ı d a k i k a r a r l a r ı n hangisinde.C. D ve E seçeneklerinin oluşları Cumhuriyetten önce o l d u k l a r ı n a g ö r e c e v a p o l a m a z l a r . Cevap D 3.1 9 8 5 "Osmanlı İmparatorluğunun Meşrutiyet döneminde 31 Mart ay aklanması. Cevap A Çözüm: 145 C u m h u r i y e t y ö n e t i m i n i n üç Önemli ö ğ e s i vardır: •Yasama •Yürütme •Yargı Yasama ve yürütme. O h a l d e A . C ve E s e ç e n e k l e r i de a s l ı n d a cumhuriyet yönetimine geçileceğini gösteren gelişmelerdir. TBMM'nin yasama ve yürütme yetkilerini kullanması Cumhuriyet yönetimine geçile­ ceğini kesin olarak gösteren bir durumdur. Bu d ö n e m d e iki d e v l e t a d a m ı m ı z ı n izleri g ö r ü l ü r .1 9 1 8 D) 1923-1925 . B. TBMM'ye karşı sorumludur.B. D seçeneği ise. Atatürk sağlığında iki kez partileşme çabası vermiş olduğundan doğru değildir. A. B . bu olayların ortak özelliklerinden biridir? A) Mevcut yönetime karşı olmaları B) Kişilere yönelik olmaları C) Dış güçler tarafından desteklenmeleri D) Toplumun her kesiminden insanların katıl­ ması E) Kırsal yörelerden başlamaları Çözüm: 31 Mart Olayı yeni ilan edilen M e ş r u t i y e t dönemine bir t e p k i olarak ortaya çıkmış. Cumhuri­ yetten sonra meydana gelen olaylar (C seçeneği) Cumhuriyet. D) Yasama ve yürütme görevleri TBMM'ye ait­ tir.D ve E seçenekleri) 2. B) TBMM Başkanı Hükümetin de başkanıdır. Cevap D 5. Cevap C 4. halkın iradesi sonucu b e l i r l e n m i ş ve halka d a y a n a n bir özelliği taşıyorsa cumhuriyet rejimi kurulmuş demek­ tir. Cumhuriyetten sonra meydana gelen olayın da cumhuriyeti geliştirici olması d a h a m a n t ı k l ı d ı r .C ve E seçeneklerinin tek parti döneminin yaşanmasında büyük rolleri vardır.tekrar m u t l a k h a k i m i y e t i g e t i r m e k istemiştir. A t a t ü r k (1923-38).Cumhuriyet döneminde ise Şeyh Sait İsyanı ve Menemen Olayı olmuştur. Fakat s o r u d a en keşin şek­ linde bir ifade olduğu için D doğrudur.

ÖYS . T B M M ' n i n Saltanatı k a l d ı r m a s ı y l a O s m a n l ı Devleti h u k u k e n d e s o n a e r m i ş ulusal d e v l e t anlayışı iyice g ü ç l e n m i ş t i r . Bu sözler. Düzce Ayaklanması B) Yozgat Ayaklanması C) Afyon Ayaklanması D) Menemen Olayı E) Konya Ayaklanmaları Çözüm: A. Cevap E 1 0 . Cumhuriyetin ilanı İle saltanat yönetiminin izleri silinmiş ve ulusal devlet kesin olarak ortaya çıkmıştır. Bundan dolayı çok partili hayata geçilmesi mümkün olmamıştır. milli direnişi pasifleştirmeye yönelik isyanlardı. T B M M ' n i n otoritesini yıkmak. kuvvetler birliğini esas alır (yasama. Cevap C ÖSS . B a k a n l a r t e k tek meclis tarafından seçilirler.146 Çözüm: Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri 9. İtilaf devletlerinin desteği ile İstanbul Hükümeti tarafından çıkarılan isyan­ lardır.1988 T ü r k i y e ' d e Şeyh Sait A y a k l a n m a s ı ve M e n e m e n Olayı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ­ nin bir süre için e r t e l e n m e s i n e neden olmuştur? A) Devletçilik politikasının B) Milletler Cemiyeti İle ilişki kurulmasının C) Dış ticarete ağırlık verilmesinin D) Kadınlara siyasal haklar tanınmasının E) Çok partili demokrasiye geçilmesinin Çözüm: Ş e y h Sait A y a k l a n m a s ı . T e r a k k i p e r v e r C u m h u r i y e t Fıkrası'nın k u r u l m a s ı n d a n M e n e m e n Olayı ise S e r b e s t C u m h u r i y e t Fırkası'nın kurulmasından hemen sonra mey­ dana g e l m i ş ve laik C u m h u r i y e t i yıkmaya yönelik olaylardır. düşünce­ lerin s e r b e s t ç e o r t a y a k o n m a s ı . Saltanat sis­ teminden çok farklı olarak yeni bir sistemin başlangıcı olmuştur. Milletvekilleri.C ve E s e ç e n e k l e r i de d e m o k r a s i n i n b i r e r b ö l ü m ü n ü o l u ş t u r u r l a r . Her şey halkın iradesine dayanır ve meclise yansır ve t o p l u m u n her k e s i m i n i n ö r g ü t l e n m e s i n i zorunlu kılar. TBMM açılmasıyla birlik­ te Osmanlı yönetimi ile rekabet ortamına gir­ miştir. İnsanların düşünce özgürlükleri en büyük gerçekleri ve i l e r l e m e l e r i b e r a b e r i n d e g e t i r i r .yürütme ve yargı). karşılıklı aktarılması ile meydana çıkar ve yükselir.1 9 9 0 En büyük gerçekler ve ilerleyişler. A m a c ı birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü bozmak.B. yanlız seçildikleri bölgeyi değil bütün milleti t e m s i l e d e r l e r . Cevap D 7. Cevap D 8. Cevap D . ÖYS-1988 Aşağıdakilerden hangisi. Kabine s i s t e m i n d e : Devlet Başkanı tarafın­ dan bir Başbakan atanır. Bakanlar Kurulunu B a ş b a k a n hazırlayarak Devlet Başkanının o n a y ı n a s o n r a d a m e c l i s i n g ü v e n oyuna sunar. D s e ç e n e ğ i n d e verilen olay ise 23 Aralık 1930 yılında meydana gelmiştir ve laik yöne­ timi yıkma girişimidir.aşağıdakilerden hangisinin öne­ mini vurgulamaktadır? A) Egemenliğin C) İnkılapçılığın B) Halkçılığın D) Demokrasinin E) Devletçiliğin Çözüm: A. Ortak sorumluluk taşıyan bir hükümet yoktur.1 9 9 0 T ü r k i y e ' d e M e c l i s H ü k ü m e t i n d e n Kabine S i s t e m i n e g e ç i ş a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangi­ siyle başlamıştır? A) Saltanatın kaldırılması B) Kars Antlaşması'nın imzalanması C) TBMM'nin kurulması D) Cumhuriyetin ilan edilmesi E) Halifeliğin kaldırılması Çözüm: Meclis H ü k ü m e t i . Bakanlar içlerinden birini başkan seçerlerdi. İsmet Paşa'ya ilk hükümeti kurma görevi ver­ miştir.B. Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte Atatürk. Türkiye'de halkın iradesine dayanarak kuru­ lan ilk önemli kuruluş TBMM'dir. laik yönetimi yıkma amacıyla yapılmıştır? A) Bolu.C ve E seçeneklerinde verilen isyanlar Kurtuluş Savaşı'mızın devam ettiği yıllarda TBMM'ye karşı. ÖSS . Fakat bu iki İsyanda iki siyasi partinin kurulmasından sonra gelişmiştir.

Cevap A 12.yürütme ve yargı yetkilerinin tek kişide toplanması C) Milletvekili sayısının 4 5 0 ' d e n 150'ye "indirilmesi D) Hükümet yetkilerinin. ÖYS . Bu durum.C.1993 Aşağıdakilerden hangisi çok partili d e m o k r a s i y e geçişin bir süre için ertelen­ mesinin nedenlerinden biridir? A) Menemen olayı B) Çerkez Ethem ayaklanması C ) T B M M ' d e Müdafaa-i Hukuk G r u b u ' n u n uygulanması D) Tekalif -i Milliye emirlerinin uygulanması E) Milli varlığa düşman cemiyetlerin ortaya çıkması Çözüm: Çok partili demokrasiye geçilebilmesi için her şeyden önce Cumhuriyetin ilan edilmesi g e r e k i r d i . Her îert vatandaşlık hakkı olarak o y u n u serbestçe kullanmalıdır. B.C. Menemen Olayı. Türkiye'de aşağıdakilerden hangisini g ü ç l e ş t i r m i ş t i r ? A) Seçimlerin yenilenmesini B) Hükümetin denetlenmesini C} İnkilapların yapılmasını D) Cumhurbaşkanının seçilmesini E) Hükümetin kurutmasını Çözüm: Tek partinin olduğu meclislerde ve yönetim­ lerde partinin bir muhalefeti olmadığından dolayı farklı görüş ve düşünceler oluşamaz. Cevap D Cevap B .1 9 9 4 1925 . Seçim olmayan sis­ t e m l e r d e d e m o k r a s i o l u ş a m a z . t a m a n l a m ı y l a m i l l e t i n hür iradesinin iktidara yansımasıdır. Serbest Cumhuriyet Fıkrası'nın kapatılmasından bir süre s o n r a olmuştur.Meşrutiyetin ilanı D) TBMM'nin kurulması E) Saltanatın Kaldırılması Kabine siste mine geçiş TBMM'nin kurulması Cumhuriyetin ilanı Cumhuriyetin ilanı Saltanatın kaldırılması Halifeliğin kaldırılması 1 4 . Menemen Olayı ise 23 Aralık 1930 tarihinde meydana gelmiş ve laik cumhuriyeti tehdit e d e n bir olaydır. bu ilkeye u y g u n bir uygulama olabilir? A) Milletvekilliği süresinin sınırsız olması B) Yasama. Bundan dolayı hükümetin denetlenmesi mümkün değildir.1 9 9 2 "Ulusal egemenlik.D v e E s e ç e n e k l e r i n e bakarsak oluş tarihlerinin cumhuriyetin ilanından önce olduğunu görürüz. Cevap B Çözüm: Meclis H ü k ü m e t i T B M M ' n i n k u r u l m a s ı ile Kabine s i s t e m i de C u m h u r i y e t i n İlanı ile uygulanmıştır. ÖSS .Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri 147 1 1 .1930 yılları arasında TBMM'de yalnız C u m h u r i y e t Halk Fırkası'nın milletvekilleri vardır. Bundan dolayı bu seçenekler cevap olamazlar. Halk yöneti­ cilerini seçimle belirler. Türk halkının henüz demokrasiye geçişe hazır olmadığını göster­ mesi bakımından önemlidir. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. meclis yetkilerinden üstün olması E ) R e ş i t o l a n her v a t a n d a ş ı n o y u n u serbestçe kullanması Çözüm: D e m o k r a s i .D ve E seçeneklerinde verilen olaylar daha çabuk ve seri bir şekilde yapılabilir. Cevap E 1 3 . Bunun bir sonucu olarak A.1992 Türkiye'de meclis hükümeti ve kabine sis­ t e m l e r i n e geçiş süreçlerini başlatan olay­ lar aşağıdakilerin hangisinde d o ğ r u olarak verilmiştir? Meslis hükümeti sistemine oeçiş A) Kanun-i Esasi'nin ilanı B) TBMM'nin kurulması C) II. Demokrasinin vazgeçil­ mez temel Öğelerinden biridir. ÖSS . ÖYS .

En önemli fark Serbest C u m h u r i y e t Partisinin liberal ekonomiyi savunmasıdır. C. B. Cevap A j I i . Cumhuriyet Halk partisinden birkaç y ö n d e n farklı idi. Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Parti/i Hayata Geçiş Denemeleri ÖYS 1995 Çok partili hayata geçmek amacıyla Cumhuriyet Halk Partisi karşısında Serbest Cumhuriyet Partisi kurulmuştur. Serbest Cumhuriyet Partisi aşağıdakilerd e n hangisini b e n i m s e m e m i ş t i r ? A) Devletçilik C) Milliyetçilik B) Cumhuriyetçilik D) Halkçılık E) Laiklik Çözüm: Serbest Cumhuriyet Partisi. Devletçilik politikasının yanlış d e ğ e r ­ lendirilmesi ve uygulanması görüş ayrılıkları­ na neden olmuştur. D ve E seçeneklerinde verilen ilkelerde İki parti arasında bir farklılık yoktur.mm 148 15.

1995 yılları arasında. o l d u ğ u İçin.T Ü R K İ Y E ' D E ANAYASALAR 1981 -1995 OSS . Acil ve hızlı karar ala­ bilme ve işleri yoluna koyma amacına yöne­ liktir. .1 9 8 8 1921 Anayasası ile "Güçler Birliği" s i s t e m i ­ nin kabul e d i l m e s i n i n temel amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Meclisi. D seçeneğide TBMM'nin açıl­ ması İle yetkiler t a m a m e n ulusal idareye dayanmış olduklarından cevap olamazlar.060 oranındadır. Demokratik geleneklere tamamen zıt o l a n b u anlayış o l a ğ a n ü s t ü ş a r t l a r d a ancak uygulanabilir. T ü r k i y e ' d e A n a y a s a l a r k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %1. B. Amaçları ülkeye. Kurtuluş Savaşı'nın o kritik gün­ lerinde 1921 Anayasa'sının getirdiği Güçler Birliği ilkesi ile gücünü artırmış ve milletin tek temsilcisi haline gelmiştir. y a s a m a . doğal olarak bütün yetki­ lerin ve gücün kaynağını da millet oluştur­ maktadır. Cevap A 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 3 25 26 26 326 3 566 1981 . milletin tek temsilcisi haline getirme B) Ekonomik alanda kalkınmayı hızlandırma C) Mustafa Kemal'in meclis başkanı seçilmesini sağlama D) Padişahın yetkileri ile TBMM'nin yetkilerini dengede tutma E) Siyasal partilerin kurulmasını kolaylaştır­ ma Çözüm: Güçler Birliği.1 9 8 7 1924 Anayasasına göre.25 % 0. yani millete en güzel hizmeti s u n m a k .920 % 1. Cevap A ÖSS . Bundan dolayı yetki ve kuvvetin kaynağı olamazlar. halkın d a h a rahat yaşamasını sağlamaktır. Türkiye'de bütün kuvvet ve yetkilerin kaynağı aşağıdakilerd e n hangisidir? A) Millet C) Ordu B) Devlet D) Cumhurbaşkanı E) Bakanlar kurulu oc ÖSS ÖYS Toplam Çözüm: > 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 • • Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 1 1 1 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 2 1 1 1 1 1 1 6 1924 Anayasası egemenlik anlayışında 1921 Anayasasını benimsemiştir. zaten Mustafa Kemal o günlerde Meclis Başkanı.C. TBMM. " E g e m e n l i k kayıtsız şartsız milletindir. y ü r ü t m e ve yargı yetkilerinin yani meclisin elinde bulundurma sistemidir.OYS SORULARI ANALİZİ BOLUM ÖYS . B ve E seçenekleri ilgisiz o l d u ğ u n d a n .D ve E s e ç e n e k l e r i a n a y a s a l b i r e r kurumdur."prensibi bu a n a y a s a n ı n d a esasını o l u ş t u r m a k t a d ı r . C s e ç e n e ğ i . Her şey millet İçin olduğuna göre.

İnönü Savaşı) yeni bir anayasa hazırlamıştır. paragrafların geçerliliği 1921 Anayasa­ sıyla birlikte sona ererken III. ve D seçeneklerinde verilen ilkeler 1921 Anayasa­ sının temelini oluştururlar. günümüze kadar bir d e ğ i ş i k l i k olmamıştır A) III ve IV C) II ve III E) II ve IV B) I ve III D) İve IV . ve IV. 1921 A n a y a s a s ı n d a k i bu h ü k ü m l e ulaşıl­ mak istenen başlıca amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Bütün yetkileri TBMM'de toplamak B) Demokratik devletlerin dostluğunu kazan­ mak C) İç isyanlara son vermek D) Çok partili hayata geçmek E) Yurtta ve dünyada barışı korumak Çözüm: Gördüğünüz gibi 2.1 9 8 9 1921 Anayasa'sına göre: Türkiye Devleti. bu olaya karşı Hıyanet-i Vataniye Kanunu ve İstiklal Mahkemelerini kurarak önlem almıştı. Süre dolmadan TBMM seçiminin yenilen­ mesine karar verme IV.çalışması ve s o r u m l u l u ğ u ile çok farklıdır.B. Hükümet kurma. Cevap A 5. paragraf­ lar ise özelliğini devam ettirmektedir. sorunun bir benzeridir. T B M M tarafından idare olunur ve Hükümeti T B M M hükümeti adını taşır. kuruluşundan hemen sonra hazırladığı Teşkilat-ı Esasiye (Anayasa) Kanunu ile yeni kurulan devletin otoritesini güçlendirmiştir. C seçeneği ise TBMM. Bundan dolayı cevap olamazlar. Çünkü 1921 A n a y a s a s ı n a g ö r e çift d e r e c e l i bir s e ç i m vardı. Önce milletvekilini seçecek delegeler seçiliyor sonra da o delegeler tarafından mil­ letvekili seçimi yapılıyordu. A. çalışma tarzını ve oluşumunu belirlemek amacıyla ilk önemli zaferden sonra( I. ÖYS-1993 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i 1921 A n a y a s a ­ s ı n ı n dayandığı temel ilkelerden biri değildir? A) Milli egemenlik B) Tek meclis C) Güçler birliği D) Meclisin üstünlüğü E) Tek dereceli seçim Çözüm: 1. Bu iki önemli özellik 1924 Anayasasının kabulüyle sona ermiştir. Yeni Anayasa yeni Türk devletine işlerlik kazandırmış ve etkin­ liğini arttırmıştır. B. Bir yıl arayla Ö S S ' d e s o r u l m u ş . Cevap B 3. TBMM'nin yetki­ lerinden bazıları ş u n l a r d ı r : I. yeni T ü r k Devleti'ne işlerlik kazandırmak amacıyla aşağıdakilerden hangisini d i ğ e r l e r i n d e n daha önce gerçekleştirmiştir? A) Saltanatı kaldırma B) Yen bir anayasa hazırlama C) Başkomutanlık Kanunu'nu kabul etme D) Meclis Hükümeti'ni kurma E) S o v y e t R u s y a ile d o s t l u k a n t l a ş m a s ı yapma Çözüm: İlk T B M M varlığını kabul ettirmek.D ve E seçenekleri Kurtuluş Savaşından sonra Cumhuriyet dönemi gelişmeleridir. Cevap E 6. B ö y l e c e yürütme ve yasama g ü c ü TBMM'de toplanıy­ ordu.C. Cevap A Çözüm: 1921 Anayasasını sonraki anayasalardan ayıran İki önemli özelliği vardır: B i r i n c i s i . İkinci farklılık ise kişisel hak ve özgürlüklere hiç yer vermemesidir. Savaş ve barışa karar verme Bu yetkilerinde hangilerinde.TBMM Başkanı. ÖSS-1990 1921 Anayasa'sına göre. TBMM. ÖYS-1993 İlk T B M M .Sorunun değişik bir şeklidir. 4. I. E seçeneğinde verilen tek dereceli seçim İse 1961 Anayasa­ sıyla birlikte ortaya çıkmıştır.150 Türkiyede Anayasalar ÖSS . Her b a k a n mecliste salt çoğunlukla seçilirdi. İcra Vekilleri Heyetinin (Bakanlar Kurulu) tabii başkanı sayma III. Hükümete görev alacak bakanları seçme II.ve II.

828 % 7.OYS SORULARI ANALİZİ ÖYS -1981 C u m h u r i y e t i n ilk yıllarında halkın elinde yeterli s e r m a y e b u l u n m a m a s ı .INKıLAP HAREKETLERI BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS ... Medeni Kanunun kabulü 17 Şubat 1926'dır.... Kadınlara siyasal haklar tanınması IV.. IV. II. 1 0 N i s a n 1928 Kadınlara siyasal hakları. Cevap C ÖYS . Laikliğin kabul edilmesi III. IL.. (Belediye seçimleri) verilmesi 3 Nisan 1930'da.75 % 5.III E) I. L a i k l i ğ i n k a b u l e d i l m e s i . C u m h u r i y e t ' i n ilk yıllarında Atatürk İzmir İktisat Kongresi doğrultusunda devlet'çi bir politika izlemiştir.067 oranındadır.. yatırımların devlet eliyle yap­ ması gerekir. herşeyin devlet eliyle yapılmasından ziyade bazı temel gir­ işimlerin devlet eliyle olmasına taraftardır..25 Kasım 1925. IV B) 11. Yalnız bu politika. Şapkanın k a b u l edilmesi. II D) IV. I C) III. V..1995 yılları a r a s ı n d a . III. e k o n o m i k alanda nasıl bir yolun izlenmesini zorunlu kılmıştır? A) Halka e k o n o m i k y ö n d e n o l a b i l d i ğ i n c e özgürlük sağlama B)Özel girişimcileri devlet kredileriyle destekleme C) Temel tüketim mallarını ve önemil hizmet­ leri devlet eliyle üretme DJÜretimİ artırmak için yabancı sermayenin işbirliğini sağlama E) Her türlü üretimi devlet eliyle yürütme Çözüm: Doğal olarak halkın elinde yatırım yapacak sermaye yoksa. Köy muhtar ve heyeti seçimlerine 26 Ekim 1933 Milletvekilleri seçimlerine 5 Aralık 1934 de Öğretimin birleştirilmesi 3 Mart 1924. .. Medeni Kanun'un kabul edilmesi Türkiye Cumhuriyeti'ni ilgilendiren yukarı­ daki olayların k r o n o l o j i k sırası nedir A) V. III. Cevap D YILLA ce " ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru saysı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 once 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 2 2 2 2 2 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 2 4 3 2 3 3 3 1 3 1 2 1 3 3 6 40 1 1 1 1 1 1 1 2 2 3 19 1 1 1 3 21 19. IV. III.I. I.1 9 8 1 I. Devletçilik Cumhuriyet döneminin temel ekonomik poli­ tikasıdır.. Öğretimin birleştirilmesi (Tevhid-i Tedrisat Kanunu) V. Şapkanın kabul edilmesi II. İ n k ı l a p H a r e k e t l e r i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda % 8. V Çözüm: Soruda verilen olayların tarihlerini yazarak koronolojik olarak sıralayalım.... I.95 1981 .. IV. V. IL...V.

C.1982 Osmanlı İmparatorluğu döneminde. 17 Ş u b a t 1926 d a d a T ü r k M e d e n i Kanunu k a b u l e d i l m i ş t i r .1 9 4 5 B) 1 9 3 3 . leri geliştirmeye yöneliktirler. B u n d a n d o l a y ı Cumhuriyet d ö n e m i n d e devlet tarafsız bir yapıya kavuşturularak kardeş kavgaları önlenmiştir. ÖSS . Duyun-u U m u m i y e ile gelişen ve yerleşen yabancı işletmeciliğe son vermek için büyük işletmeler tamamen millileştirildi. Din ve vicdan özgürlüğü de ancak laiklikle m ü m k ü n olabilir. ÖSS-1983 3 Mart 1924'te Halifelik kaldırılmış. onlardan gerekli yararı sağlamak E) Devletin gelirleriyle g i d e r l e r i arasında denge kurmak Çözüm: 1881'de alacaklarını tahsil amacıyla y a b a n c ı l a r tarafından kurulan Duyun-u Umumiye bütün işletmeleri kendi yönetimine alarak gelirlerine el k o y m u ş t u . ulusal e k o n o m i d e yabancı sermaye ve işlet­ meciliğe karşı bir t u t u m u yansıtmaktadır? A) Geri kalmış sanayii canlandırarak modern­ leştirmek B) Kamu yararını doğrudan ilgilendiren işlet­ meleri millileştirmek C) Tarımın gelişmesi için gerekli önlemleri almak D) Ormanları geliştirerek. b ö l ü n m e l e r e kadar giden kardeş kavgaları olmuştur. Cevap D 6. Türkiye. Şapka Kanunu 1925 ve Yeni Türk Harfleri de 1928 y ı l ı n d a g e r ç e k l e ş m i ş t i r . Yeni Türk harflerinin kabul edilmesi Türkiye'de ulusçu­ luğun gelişmesinde önemli bir etken olmuştur.1 9 6 0 Çözüm: Türkiye.1 9 8 2 3 Kasım 1928 tarihinde aşağıdaki devrim­ lerden hangisi gerçekleştirilmiştir? A) Halifeliğin kaldırılması B) Tekke ve zaviyelerin kapatılması C) Medeni Kanunun kabul edilmesi D) Yeni Türk haflerinin kabul edilmesi E) Şapka Kanunun kabul edilmesi Çözüm: Halifelik 1924. 1933-1939 yılları arasında Misak-ı Milli'nin dışında kalan sorunların ç ö z ü m ü n e ağırlık verilmiştir. D ü n y a savaşının belirtilerinin ortaya çıktığı tarih olan 1933 yılı Türkiye'de de savaşa karşı önlemler alınması g e r e k t i ğ i n i z o r u n l u hale g e t i r d i . B u n u n bir s o n u c u o l a r a k ç a ğ d a ş l a ş m a yavaşlamaya başlamıştır.1 9 5 0 E) 1 9 5 0 . Harckrıh'.1982 TBMM Hükümeti'nin 1922 de aldığı e k o n o m i k ö n l e m l e r d e n hangisi. A. mezhep ve tarikat ayrılığı y ü z ü n d e n . Bu ç a ğ ­ d a ş l a ş m a g e n e l olarak C u m h u r i y e t tarihi b o y u n c a devam etmiştir denilebilir. Cevap C 7. Bu durum 1923 Lozan Antlaşması'na kadar devam etti. Cevap A ÖYS . Cevap B 4 .1 9 3 8 D) 1 9 4 5 . 1923 yılında Cumhuriyetinin ilanı ile hızlı ç a ğ d a ş l a ş m a içine girmiştir.752 İnkılap 5. B u ü ç d e ğ i ş i k l i k aşağıd a k i l e r d e n özellikle hangisini gerçek­ leştirmek için yapılmıştır? A) Laik devlet düzenini B) Cumhuriyet yönetimi C) Yurttaşlar arasında eşitliği D) Ekonomik kalkınmayı E) Ulusal birliği . Tekke ve zaviyelerin kapatıl­ ması 1925. Ancak soruda en yoğun ifadesi kullanıldğı için sınır­ l a n d ı r ı l m a s ı g e r e k i r .D ve E seçenekleri Türkiye'deki sektör-. 3 .1 9 3 3 C) 1 9 3 8 . 2 Eylül 1925 te t e k k e ve zaviyeler kapatılmış. bu tür olayları ö n l e y i c i nite­ liktedir? A) Halifeliğin kaldırılması B) Öğretimin Birleştirilmesi (Tevhid-i Tedrisat Kanun'nun kabul edilmesi C) Laiklik ilkesinin benimsenmesi D) Medeni Kanun'nun kabul edilmesi E) Çok partili hayata geçilmesi Çözüm: Mezhep ve tarikat ayrılığının m e y d a n a getirdiği bölünmeler ve kavgalar genellikle din ve vicdan özgürlüğünün olmadığı anlamı­ na gelir. Medeni Kanun'nun kabulü 1926. Cumhuriyet döneminde getirilen yenilik­ lerin hangisi. ÖSS .1 9 8 2 Türkiye'de ç a ğ d a ş l a ş m a y o l u n d a k i d e ğ i ş ­ melerin en yoaun olduğu d ö n e m aşağıd a k i l e r d e n hangisidir? A) 1 9 2 3 . D ü n y a d a II. ÖYS .

III. Çözüm: Osmanlı Devletl'nde egemenliği sınırlandıran en önemli kurum Saltanat'tı.C.Yurttaşlar arasında eşitlik 1924 Anayasasıyla sağlandığından. paragraflar anayasanın bu önemli hükmüyle dolaylı olarak ilişkili olduklarından cevap olamazlar.Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin kurulması V. C) III. D) V.. Halifeliğin kaldırılması IV. III. ve VI. E) III. I. Laikliğin kabul edilmesi II. I. III. Ekonomik kalkınma 1923 İzmir İktisat Kongresi ile sağ­ landığından. II.C ve D seçeneklerinde verilen haklara Türk kadınları 17 şubat 1926'da kabul edilen Türk Medeni Kanunu ile sahip olmuşlardır.1 9 8 3 Cumhuriyet döneminde görülen gelişmelerden bazıları şunlardır: I. Cevap A Çözüm: 153 Milletvekili seçme ve seçilme 1934. III.hakları tanın­ mıştır. ÖSS . I E) ILIII. T B M M ile S a l t a n a t arasındaki m ü c a d e l e 1 Kasım 1922 yılına kadar sürdü. Ulusal iradenin yönetime egemen olması İlk kez TBMM'nin a ç ı l m a s ı y l a b a ş l a d ı .1 9 8 3 Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk kadınlarına. Belediye seçimlerine g i r m e 1930.1 9 8 4 i j "Osmanlı İmparatorluğu döneminde Türki­ ye'deki patrikhaneler din işleri dışında azın­ lıkların haklarını izleme g i b i bazı g ü n l ü k işlerde de yetki sahibiydiler. 1950'li yıllardan sonra Avrupa'da da kadınlara bu haklar verildi. B) l.. aşağıdaki hakların h a n g i s i n d e uzun süre Avrupa ülkelerinin kadınlarından daha ö n d e olmuşlardır? A) Evlenme ve boşanma B) Mal mülk edinme C) Meslek seçme D) Eğitim ve öğretimi sürdürme E) Seçme ve seçilme Çözüm: A.V. Bundan dolayı bir hukuk bir- i i | 9. Mesala müslümanlar Şer'i Hukuka göre. V..IV.. Milletvekili seçme ve seçilme. Fakat E seçeneğine Türk kadını 1930 yılında kavuş­ muştur.IV ! | 1 1 . Bu tarihlerde henüz Avrupa'nın hiçbir ülkesinde kadınlara bu haklar ver­ ilmemiştir. B e l e d i y e m e c l i s l e r i n e ü y e s e ç m e v e seçilme. ÖSS . Cevap E 8. ulusal birlik ise TBMM'nin kurul­ m a s ı y l a g e r ç e k l e ş t i ğ i n d e n B. I. Aşağıdakiferden hangisi ilgili hakların tanınma sırasını gösterir? A) I. Cevap C C) II. kendi dinlerinin özel hukuklarına tabi idiler. ÖSS . . ÖYS .D ve E seçenekleri cevap olamazlar. tekke ve zaviyelerin kapatılması ve Türk Medeni Kanunun kabulü gibi gelişmeler dinsel devlet düzeninin önemli ölçüde dayanaklarını ortadan kaldır­ mışlardır. j | D) III. B) II.JII.. gayr-i müslümlerde kendi cemaatlerine ait Özel hukuk kurallarına göre yargılanırlardı. İstediği mesleğe girebilme.I. Bugün İsviçre'nin bazı kantonlarında hala kadınların seçme ve seçilme hakları yoktur. Cumhuriyet yönetimine 1923'te geçildiğin­ den. Her yönüyle yeni bir karakterde devletin ortaya çıkması gerçekleşmiştir. Saltanatın kaldırılması III.B.1 9 8 4 Türk kadınları. II. Cevap C 10. I..." Patrikhanelerin bu durumuna aşağıdaki yeniliklerin hangisiyle s o n verilmiştir? A) Laikliğin kabul edilmesi B) Öğretim birleştirilmesi C) Yeni Türk alfabesinin kabul edilmesi D) Medeni Kanunun kabul edilmesi E) Türk kadınlarına siyasal hakların tanınması Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunda yaşayan değişik dinlere bağlı toplumlar. İstediği mesleğe girebilme hakkı da Türk Medeni Kanunu'nun kabulüyle (17 Şubat 1926) mümkün olmuştur.İnkılap Hareketleri Çözüm: Halifeliğin kaldırılması. II. Yeni Türk Alfabesinin kabul edilmesi VI. Medeni Kanunun kabul edilmesi Bu gelişmelerin hangileri "Egemenlik kayıtsız şartsız ulusundur" ilkesi ile d o ğ r u d a n ilişkilidir? A) I. Bu y ö n ü y l e Türk kadını bu haklarını A v r u p a ' y a göre geç kazanmıştır. VI. II. Ulusal iradeye dayanmayan bu sistemin kaldırılmasıyla en büyük engel kaldırılmış oldu.

saat ve ölçülerin değiştirilmesi B) Tekke. B s e ç e n e ğ i İse d o ğ r u d a n batı örnek alınarak gerçekleştir­ ilmiştir. ulusal ve çağdaş bir devlet" olarak yaşatılması gerektiğini vurgulamıştır.1 9 8 6 Atatürk. ÖSS . ÖSS .D ve seçenekleri eksik. dervişler. Cevap E 1 5 . ilgisiz ve yanlış yorumlar İçerdiklerinden cevap olamazlar. Atatürk'ün Cumhuriyeti Türk gençliğine emanet etmesinin tenisi amacı nedir? A) Gençleri siyasal hayata katmak B) Yenileşmeyi sürekli kılmak C) Yurt savunmasını gençlere bırakmak D) Ekonomik gelişmede gençlere yetki vermek E) Türk gençliğini korumak Çözüm: Atatürk.1 9 8 5 "Türkiye Cumhuriyeti şeyhler. "en son bilimsel ve teknik iler­ lemelere dayanan.C. ulusçuluktan ç o k medeniyetçiliğe yöneliktir? A) Saltanatın kaldırılması B) Yeni ölçü sistemlerinin kabul edilmesi C) Öğretimin birleştirilmesi D) TBMM'nin kurulması E) Türk diline önem verilmesi . A. Cevap B 14. ÖSS . Öncelikle aşağıdaki­ l e r d e n h a n g i s i n i n g e r ç e k l e ş m e s i n d e yol gösterici olmuştur? A) Takvim. Türkiye Cumhuriyeti her alanda doğru yolu gösterecek. Atatürk bu işleri birlikte düşünerek ülkenin. Patrikhaneler dini ve dünyevi işleri birbirlerine karıştırmaktaydılar. uyaracak güçte­ dir. . Cumhuriyeti Türk gençliğine emanet ederken onun.C. ÖYS . Dolayısıyla şeyh ve dervişlerin ülkede istenmemesi tekke ve zaviyelerin de istenmemesi anlamına gelir.C ve D seçenekleri İnkılapların özellik­ lerinden de anlaşılacağı gibi eğitim ve kültür hayatımızı d o ğ r u d a n etkilemişlerdir. Gençlik. Cevap A 1 3 . Cevap B . kurduğu ulusal ve çağdaş Türk devleti­ ni yaşatmak için bilimsel ve teknik gelişmelere dayandırmıştır. Soyadı K a n u n u ise t o p l u m s a l a l a n d a y a p ı l a n bir inkılap o l d u ğ u için eğitim ve kültürel gelişmelerle doğrudan bir ilgisi çok azdır. e n d ü s t r i ve bayındırdık işlerinin bir b ü t ü n olarak ele alınmasının nedeni aşağı­ dakilerden hangisidir? A) Bu alanlardaki gelişmelerin birbirine bağlı olması B) Halktan alınan ağır vergilerin kaldırılmak istenmesi C) Dış kaynaklardan kredi almanın kolay­ laşmış olması D) Halkçılık ilkesinin yaygın olarak uygula­ maya konması E) Türkiye'nin bir tarım ülkesi haline getiril­ mek istenmesi Çözüm: Soruda belirtilen kavramlar ülke ekonomisi ve kalkınması için birbirlerine bağlı olan ve yapılması gereken yeniliklerdir. Cevap E Medeniyetçilik d a h a çok çağdaş anlamda batıda olan ve onun ülkemize de getirilme­ siyle o l u ş a n bir d u r u m d u r .1985 Eğitim ve kültür alanındaki gelişmelerle ilişkisi ejı_az olan inkılap aşağıdakilerden hangisidir? A) Öğretimin birleştirilmesi B) Yeni Türk Alfabesi'nin kabul edilmesi C) Medreselerin kapatılması D) Türk Tarih Kurumu'nun kurulması E) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: A.154 ligi yoktu.1 9 8 5 Aşağıdakilerden hangisi.B. bütün halinde kalkınmasını hedeflemiştir. yeniliklere ve değişme­ lere en çok açık olan bir grup olduğundan dolayı Türk gençliğine emanet etmiştir. ÖSS . müritler memleketi olamaz. ticaret.D ve E seçenekleri daha çok ulusal idare ve ulusçu­ luk d ü ş ü n c e s i y l e ilgilidir. Medeni Kanunun kabul edilmesiyle patrikhanelerin yetkilerine son verildi." Atatürk'ün bu sözleri. zaviye ve türbelerin kapatılması C) Kadınlara siyasal haklar tanınması D) Milli ekonominin kurulması E) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: Osmanlı d ö n e m i n d e şeyh ve dervişlerin faaliyetlerini s ü r d ü r d ü ğ ü yerler tekkeler ve zaviyeler idi. 16.1 9 8 6 Atatürk döneminde Türkiye'de tarım. Cevap D Çözüm: İnkılap Hareketleri 1 2 .B.

I I . Kadınlara siyasal haklar tanınması gibi demokratikleşme gelişmelerinin kro­ nolojik sırası aşağıdakilerden h a n g i s i d i r ? A) il.1 9 8 7 Uluslararası ekonomik ilişkilerde. İH. aşağı­ daki inkılaplardan hangisi Türkiye'ye ö n e m l i kolaylıklar sağlamıştır? A) Kadınlara siyasi haklar tanınması B) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi C) Ölçü birimlerinin değiştirilmesi D) Medeni kıyafetlerin kabul edilmesi E) Tekke. Çok partili sisteme geçilmesi 1946'da. ı ı „ ı v . Çok partili sisteme geçilmesi IV... ÖSS . Cevap B E) IV. Cevap E 2 1 . Cevap C D) II.1934 yıllarında olmuştur. OYS . Çözüm: Saltanatın kaldırılması.. IV. Cevap A 20.. Yapılan tepkiler yeniliğin hem getirilmesine hem de kaldırılmasına karşıdır. I. TBMM'nin kurulması. . aşağıdaki düşüncelerden hangisinin yeri yoktur? A) Devletin bağımsızlığını koruma B) Yönetimde millet egemenliğini sürdürme C)Türk kültürünü çağdaş uygarlık düzeyine çıkarma D) K a l k ı n m a d a a k l ı n . OSS . Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi Bu gelişmelerin k r o n o l o j i k sırası nedir? A) III. B) ı . Bu da çıkarı bozulan bir çevrenin devamlı olarak y e n i g e l i ş m e l e r e t e p k i g ö s t e r d i ğ i sonucuna varılabilir.. I... 23 Nisan 1920'de. C) II.. ÖYS . B) lll. Cumhuriyetimizin İlk yıl­ larında Darülfünun'un ve fesin kaldırılmasına da karşı çıkmıştır. akıl v e d e m o k r a t i k y o l l a r l a inkılapları birer birer geliştirmiştir. zaviye ve türbelerin kapatılması Çözüm: A. l l l .1 9 8 7 ak vermek Osmanlı İmparatorluğumda Darülfünun 'un kurulmasına ve fesin dışarıdan alınmasına karşı çıkan zihniyet.1986 Türkiye'de I. II. Türk M e d e n i K a n u n u ' n u n k a b u l edilmesi 17 Şubat 1926'da gerçek­ leşmiştir. laik devlet anlayışının benimsen­ m e s i 1924'de. İli. IV. ÇÖzüm: Türk kadınlarına siyasal haklar verilmesi 1930'da.1 9 8 8 Atatürk ilke ve inkılaplarında...B. III. m . i.. D) i.. C) I. Cevap E iğine 19.1 9 8 7 Cumhuriyet tarihimizdeki gelişmelerden üçü şunlardır: I. III. 1 Kasım 1 9 2 2 ' d e . II. III.D ve E seçeneklerinde verilen inkılaplar toplumsal nitelikli yeniliklerdir. Bu zihniyette kişilerin aşağıdakilerden hangisine karşı oldukları söylenebilir? A) Devlet yönetimine B) Yeni gelişmelere C) Her türlü eğitime D) Sınırların genişletilmesine E) Geleneklerin korunmasına devletiişmelere 'eğişmeğundan ^evap B . b i l i m i n r e h b e r l i ğ i n i esas alma E) Amaca ulaşmak için her yolu deneme Çözüm: A.İnktfap Hareketleri Çözüm: 155 1 7 .C ve D seçenekleri zaten Atatürkçülüğün t e m e l e s a s l a r ı d ı r . II. 1 8 .. A t a t ü r k b i l i m . Saltanatın kaldırtması II... E seçeneğin de verilen yöntem ise diktatörlük y ö n e t i m l e r i n d e görülen bir gelişmedir. I.. 1. IV. Türk kadınlarına siyasal haklar tanınması II.. Kadınlara siyasi haklar verilmesi 1930 . E) II. II. I. ÖSS . C seçeneği İse e k o n o m i k k a r e k t e r l i b i r y e n i l i k t i r . I.111..B. Ölçü b i r i m l e r i n i n d e ğ i ş t i r i l m e s i y l e uluslar arası ekonomik ilişkilerde önemli kolaylıklar sağlamıştır. TBMM'nin kurulması III. Türkiye'de laik devlet anlayışının benim­ senmesi III. Soru kökünde de belirtildiği gibi her yapılan yenilik bir tepkiyle veya isyanla karşılaşmıştır.

Cevap D Çözüm: Tehid-i Tedrisat 3 Mart 1924 yılında uygulan­ maya başlayarak A. şahitlik ve boşanma gibi konularda aynı haklara kadın­ larda sahip olmuştur.C.C ve D seçeneklerinde verilen gelişmeleri d o ğ r u d a n sağlamıştır.1 9 8 9 Aşağıdaki yeniliklerden hangisi. Miras. Bundan dolayı toplumsal yaşayışın düzenlenmesindeki rolü çok azdır. ÖYS . Atatürk kadını hem üretken hem de aktif bir hale getirmek istemiştir. Medeni Kanun'da patrikhanelerin yetki­ l e r i y l e İlgili b i r ç o k h ü k ü m l e r v a r d ı r .1 9 8 9 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i T ü r k i y e ' d e laik anlayışın y e r l e ş m e s i n d e k i aşamalardan biridir? A) Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un kabul edilmesi B) Teşvik-i Sanayi Kanun'nun kabul edilmesi C) Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesi D) Uluslararası ölçü biriminin kabul edilmesi E) Arazi vergisinin kabul edilmesi Çözüm: B. Türkiye' de kadınlarla erkekler arasında t o p l u m s a l ve e k o n o m i k haklar alanında eşitlik sağla­ ma amacını g ü t m e k t e d i r ? A) Öğretimin birleştirilmesi B) Halifeliğin kaldırılması C) Cumhuriyetin ilan edilmesi D) Medeni Kanunun kabul edilmesi E) Saltanatın kaldırılması Çözüm: A.D ve E seçenekleri ekonominin düzen­ lenmesine yönelik hareketlerdir. evlenme. 2 3 . Ancak E seçeneğinde verilen d u r u m ise 3 Kasım 1928'de latin harflerinin kabul edilme­ siyle sağlanmıştır. Cevap A 24. Bundan dolayı kadınlar atıl ve pasif bir d u r u m a d ü ş t ü . Tevhid-i Tedrisat (Öğretimin birleştirilmesi) Kanunu'nun uygulanmasıyla sağlanan gelişmelerden biri değildir? A) Eğitim kurumlarının Milli Eğitim Bakanlığı­ na bağlaması B) Öğretim ilkelerinde birlik sağlanması C) Eğitim programların çağdaşlaştırılması D) Medreselerin kapatılması E) Okuma-yazma öğrenmenin kolaylaştırıl­ ması .D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeleri meydana getirmiştir. Bundan d o l a y ı Laik anlayışın y e r l e ş m e s i n d e birer aşama olamazlar. Cevap E 25.C ve E s e ç e n e k l e r i siyasal ve e ğ i t i m alanında yapılan inkılaplardır. Geleneksel olarak Osmanlı döneminde kadının toplumsal yönü fazla gelişmedi.156 İnkılap Hareketleri ÖSS . G e n e l l i k l e n ü f u s u n yarısı kadın yarısı da e r k e k l e r d e n oluşur. E seçeneği ilk duyduğumuz bir gelişme ola­ bilir.B. B ö y l e c e Atatürk d e m o k r a t i k bir devlet kurarken toplumun yarısına sahip olan kadın­ ları devamlı ön planda tutarak yönetime katıl­ malarını sağladı. ÖYS-1990 Aşağıdakilerden hangisi.erkek eşitliğini sağlayan çok önemli bir gelişmedir. 1934 yılında da milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır. ÖSS-1991 Türk kadınlarına 1930 yılında belediye seçim­ lerine katılma. Cevap C 26. soruyu tekrar inceleyin. A seçeneği ise Türkiye'de eğitim sistemi akıl ve bilim çerçevesinde yeniden düzenlenerek laikleştirilmiştir.B.B. C seçeneği ise S o y a d ı K a n u n u 1 9 3 4 y ı l ı n d a k a b u l edilmesiyle sağlanmıştır. D seçeneğinde verilen inkılap ise kadın . Türkiye'de Medeni Kanun'un kabulüyle sağlanan gelişmelerden biri değildir? A) Kadına mesleğini seçme hakkı verilmesi B) Tanık olmada kadın erkek eşitliğinin getirilmesi C) Ailelere soyadı alma z o r u n l u l u ğ u n u n getirilmesi D) Vatandaşlar arasında din ve mezhep farkı gözetilmemesi E) Patrikhanelerin dünya işleriyle ilgili yetki­ lerinin kaldırtması Çözüm: Medeni Kanun 17 Şubat 1926 yılında kabul edilmiş ve A. 1 1 . Bu gelişmelerin amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Kadının yönetime katılmasını sağlama B) Aile yapısında değişiklik yapma C) Kadınlar arasında okur-yazar oranını artırma D) Çok partili hayata geçme E) Seçime katılmayı zorunlu hale getirme Çözüm: Bir t o p l u m u k a d ı n v e e r k e k l e r o l u ş t u r u r . ÖYS-1989 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap A 22.

Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi gelişmelerinden hangileri. }. 19. III. III.C ve D seçeneklerinin. İzmir İktisat Kongresi'nde 21 Şubat 1923'de. V. ÖYS . Cevap C [ j ] i 3 0 . Hızla çağdaşlaşmaya doğru gidildiği bir Türkiye' de bu kurumların yeri yoktu. ÖYS . parağraflardaki yenilikleri kabul etmesi uluslararası adı geçen alanlarda anlaşmayı ve ilişkileri kolaylaştırmaktır. diğer­ lerinden sonra g e r ç e k l e ş m i ş t i r ? A) Milli iktisat ilkesinin kabul edilmesi B) Medreselerin kapatılması C) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi D) Miladi takvimin kabul edilmesi E) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: Milli İktisat İlkesi. Aşar vergisinin kaldırılması V. ve V. | i i . \ | .yüzyılda medreselerin yanısıra batı tarzın­ da mekteplerde kurulmuştu. Cevap E i 28. 1 3 1 . görüldüğü gibi e ğ i t i m ve ö ğ r e t i m l e bir ilgllieri y o k t u r . Bunlarda zaman zaman bir­ birleriyle çekişmeye giriyorlardı. Bundan dolayı Türk toplumunda iki ayrı eğitim almış sınıflar meydana geldi.İnkılap Hareketleri 157 Çözüm: C u m h u r i y e t i n i l a n ı n d a n s o n r a yeni Türk devletini hızla ç a ğ d a ş uygarlık seviyesine ulaştırmak için bir politika izlendi. T ü r k i y e ' d e aşağıdaki olayların h a n g i s i n i n zamanlaması b u ilkeye u y g u n olmamıştır? A) Saltanatın kaldırılmasından sonra Cumhuriyetin ilan edilmesi B) C u m h u r i y e t i n ilan e d i l m e s i n d e n s o n r a T e r a k k i p e r v e r C u m h u r i y e t Fırkası'nın kurulması C) S o n Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin kap­ atılmasından sonra TBMM'nin açılması D) Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesin den sonra kadınlara siyasi haklar verilmesi E) Yeni Türk alfabesinin kabul edilmesinden sonra Millet Mekteplerinin açılması A) Devletçilik İlkesinin yaygın olarak uygulamaya konulduğunun B) Hızlı bir çağdaşlaşmaya gidildiğinin C) Sosyal sorunların ortadan kalktığının D)Yönetimde yeni arayışlara gidildiğinin E) S i y a s a l b a ğ ı m s ı z l ı ğ ı n t a m a m l a n m a k istendiğinin . Tekke ve türbelerin kapatılması İli. Cevap B 2 7 . ÖYS i j 29. tekke ve türbe gibi kurumlar çağdaş devlet anlayışı ile çelişen kurumlardır. IV. paragraflar bir ülkenin İç işleriyle ilgili daha çok toplumsal nitelikli olaylardır.1 9 9 3 Türkiye'de 1924 yılında Hilafetin kaldırılması ve ö ğ r e t i m i n b i r l e ş t i r i l m e s i . ÖSS . IV. C)l. Bunu önle­ mek için ve eski gelenekleri devam ettiren medreseler kapıtıldı.1 9 9 3 Aşağıdakilerden hangisi Türk t o p l u m u n d a ö ğ r e t i m alanındaki ikiliği ortadan kaldırma amacını g ü d e n gelişmelerden biridir? A) Yeni ağırlık ve Ölçü b i r i m l e r i n i n k a b u l edilmesi B) Devletçilik İlkesinin kabul edilmesi C) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi D) Miladi takviminin kabul edilmesi E) Medreselerinin kapatılması Çözüm: A.1 9 9 2 Türkiye C u m h u r i y e t i n d e . Soyadı Kanunu 1934de. zamanlamanın uygun olması gerekir. E) II. E s e ç e n e ğ i n d e verilen Medreselerin kapatıl­ ması ise e ğ i t i m l e ilgili bir g e l i ş m e d i r . D) II. M e d r e s e l e r i n kapatılması 1924de. Ağırlık ölçü birimlerinin değiştirilmesi II. Cevap C j ! j j j B) II. ÖYS .B. Zaten Türkiye'nin I ve III. Hilafet. B u d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir kanıtıdır? i -1993 Toplumsal olaylarda başarı sağlamak için. Miladi Takvim 1926'da. Bundan dolayı eski devletin izlerini taşıyan kurum­ ların kaldırılmasına başlandı. Miladi takvimin kabul edilmesi IV. V. uluslararası t i c a r i ilişkilerde kolaylıklar sağlamıştır? A) IV. Şapka K a n u n u ' n u n k a b u l ü 1925'te gerçek­ leşmiştir. Çözüm: Soru da verilen y e n i l i k l e r d e n II. 1925 yılında ise kıyafette değişiklik ile tekke ve türbelerin kapatıl­ masına ilişkin yasalar TBMM'de kabul edilmiştir.1991 Türkiye'de aşağıdakilerden hangisi.

158 Çözüm: Soru kökünden de anlaşıldığı gibi her şeyde zamanlama ve planlama çok önemlidir. Paragrafta ekonomik düzenle­ meyle ilgilidir.D ve E seçenekleri görüldüğü gibi eğitim. ÖSS . ekonomik ve toplumsal yeniliklerdir. Birbirini anlamayan iki zümre oluşturmaktadır. Fakat B seçeneğinde verilen iki olay sonuçları itibariyle başarlı olamamıştır. II. Bu hukuksal alandaki düzenlemeleri kapsayan yenilik ise Türk Medeni Kanunudur (17 Şubat 1926). B u yasaların o r t a k y ö n ü a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) İkilikleri ortadan kaldırma B) Ticari ilişkileri kolaylaştırma C) Eğitimi yaygınlaştırma D) İlköğretimi yaygınlaştırma E) T a r i h o l a y l a r ı n ı n k a r ş ı l a ş t ı r m a s ı n d a kolaylık sağlama Çözüm: Aynı t o p l u m d a aynı z a m a n d a eski saat ile yeni saat sisteminin kullanılması. paragraflar ise doğru­ dan milliyetçilik ilkesi ile ilgili olan yenilik­ lerdir. p a r a g r a f e ğ i t i m v e ö ğ r e t i m l e i l g i l i bir gelişmedir. Türk üniversitelerine y a b a n c ı bilim adamlarının kabul edilmesi II. ÖYS . Cevap B i Çözüm: İnkılap Hareketleri j [ .1994 Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında. Türk tarihinin derinliğine araştırılması B u g e l i ş m e l e r d e n m i l l i y e t ç i l i k i l k e s i ile doğrudan ilgili olanlar aşağıdakilerden h a n g i s i n d e birlikte verilmiştir? A) İ v e III D) II ve IV B) İve II C) I ve IV E) II ve III Türk Medeni Kanunu ile vatandaşlara çoğu konularda önemli haklar tanınmış. Soruda verilen bigiler ise hukuksal alandaki gelişme­ lerdir. soyadı kanunu gibi konularda etkili olmuştur.1994 I. ve IV. ve II. ÖYS .1 9 9 5 3 3 .C.C. Bundan dolayı cevap olamazlar. Cevap B 3 2 . Cumhuriyetin ilanı her ne kadar demokratik­ l e ş m e i ç i n bir fırsat v e r d i y s e de o r t a m ı n uygun olmaması kurulan partilerin tekrar ka­ patılmasına neden olmuştur. medrese­ lerin yanında çağdaş okullarında bulunması. III. olaylar arasında hem uyum hem de bir başarı vardır. ÖSS . ikilik meydana getirmektedir. İlk beşyıllık ekonomik planın uygulaması IV. Bundan dolayı bunun önüne g e ç m e k için eski sistemi temsil eden kurumlar kaldırılarak yeni kurumlar b e n i m s e n m i ş b ö y l e c e ikilikler ortadan kaldırılmıştır. -Tanık olmada kadın ve erkeğin eşit olması -Miras işlemlerinin yeniden düzenlenmesi -Kadınların seçme ve seçilmesini sağlayan ortamın oluşması gelişmeleri aşağıdakilerden hangisinin sonuçları arasındadır? i A) Tevhid-i Tedrisat Kanunu B) Türk Medeni Kanunu C) Kabotaj Kanunu D) Takrİr-i Sükun Kanunu E) Şapka Kanunu Çözüm: A.D ve E seçeneklerini incelersek I. Cevap D 3 4 . Türkçe'nin bir bilim ve kültür dili haline gelmesi III. Bu d u r u m Türk İnkılabının aşağıdaki özel­ liklerinden hangisinin bir göstergesidir? A) Yapılan yeniliklerin birbirini tamamlama sının B) Dünyaya örnek olmasının C) Ulusal egemenliğe dayanmasının D) Kültürel özellikleri korumasının E) Dünya barışma katkıda bulunmasının . eski saat sistemi bırakılarak g ü n ü m ü z saat sis­ t e m i n i n esas alınmasına ve m e d r e s e l e r i n kapatılarak ç a ğ d a ş okulların varlığını sürdürmesine ilişkin yasalar kabul edilmiştir. Cevap A j | \ | 3 5 .1 9 9 4 Türkiye'de. bu hak­ ların kavranıp uygulanmasında daha sonra çıkarılan kadınlara seçme ve seçilme hakkı veren kanun. A.

likle aşağıdakilerden h e n g i s i n e bağlıdır? A) Türk dilinin dünyada yaygınlaştırılmasına B) Sözlük çalışmalarının çeşitli alanlara yayıl­ masına C) Dil öğretiminde birlik sağlanmasına D)Yazı d i l i ile k o n u ş m a d i l i a r a s ı n d a k i kopuklukların giderilmesine E) Dile ilişkin kaynakların araştırılmasına ve yayınlanmasına ÇÖzüm: T ü r k Dil K u r u m u ( 1 9 3 2 ) .C.İnkılap Hareketeleri ÇÖzüm: Bu soru aynı zamanda Türk İnkılabının özel­ liği ile ilgili bir s o r u d u r . S o r u d a 1 9 2 6 ' d a kabul edilen Medeni Kanun'la kadınlara iste­ d i ğ i m e s l e ğ e g i r m e hakkı verilirken 1930 yılında d a s e ç m e s e ç i l m e hakları verilmiş b u n u da Soyadı Kanunu'nun (1934) kabul e d i m e s i t a k i p etmiştir.D ve E s e ç e n e k l e r i n i n s o r u d a verilen açıklama arasında bir ilişki yoktur. Yeni sözlük­ ler ve karşılıklı kelimeler hazırlandı. y a p ı l a c a k dil çalışmalarına t e m e l olmak üzere saptanan ilkelerden biri "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini ortaya çıkarmak" olmuştur. B. İkincisi de yabancı sermayeyi Türkiye'ye getirmekti. Atatürk. Cevap B 36. Böylece t o p l u m s a l a l a n d a ç o k s a y ı d a i n k ı l a p y a p ı l a r a k bir . Cevap A 159 3 7 . ülkemize yardım yapacak devlet. ö n c e t e m e l inkılapların yapldığı. sonra da bunlara bağlı diğer inkılapların gerçekleştirildiği görülür. B. ÖSS . Birbirine bağlı .1995 T ü r k inkılabı İ n c e l e n d i ğ i n d e . Birincisi. bu sözüyle aşağıdakilerden hangisine karşı olmadığını belirtmektedir? A) Sömürgeciliğin dünyada yaygınlaşması­ na B) Yabancı sermayenin ülkenin çıkarları için kullanılmasına C) Yabancıların devletlerin iç sorunlarına karışmasına D) Devletlere e k o n o m i k ayrıcalıklar tanın­ masına E) Ekonomik kalkınmada y&lnız sanayileş­ meye öncelik verilmesine Çözüm: Cumhuriyetin ilk yıllannda sermaye yetersiz­ liği t ü m boyutlarıyla etkisini hissettirmeye başlamıştı.C ve D seçenekleri zaten E seçeneğinin b i r e r s o n u ç l a r ı d ı r . B u n u n i ç i n iki ç ö z ü m y o l u vardı. B u m ü c a d e l e iki Önemli k u r u m u n kaldırılması g e r e k i y o r d u . A s e ç e n e ğ i ise t a r i h i gerçeklere uymamaktadır Cevap E 3 8 . ÖSS -1995 T ü r k Dil K u r u m u 1932 yılında k u r u l d u ğ u z a m a n . İşgaller sona erince ikinci bir m ü c a d e l e b a ş l a d ı . dışarıda işgalcilere karşı mücadele verdi. k u r u l m a s ı n d a n sonra Selçuklu ve Osmanlı döneminde ihmale u ğ r a y a n Türkçe'nin zenginliğini ve güzelliğini ortaya çıkarmak için çalışmalar başlattı. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi diğerlerinin gerçekleştirilmesine o r t a m hazırlamıştır? A) Medreselerin kapatılması B) Halifeliğin kaldırılması C) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi D) Tekke ve türbelerin kapatılması E) Kadınlara siyasal hakların verilmesi Çözüm: Türk yurdu düşman işgalinden kurtarıldıktan s o n r a ülkeyi ç a ğ d a ş l a ş t ı r a c a k inkılaplara geçilmiştir. temel İşletmeleri devlet eliyle yapmak. İhmale uğrayan Türkçe'nin yeniden ön p l a n a çıkartılması için Türkçe'nin tarih içinde meydana gelmiş öz kaynaklarına yönelerek araştırmalar başladı. B u i l k e l e r i n g e r ç e k l e ş t i r i l m e s i öjıçe. ÖYS .bütünlük sağlanmış oldu. Fakat Türkiye yeni bağımsızlığını kazandığından dolayı dışarı­ dan gelen sermayenin ülkemizin yönetimininde etkili olmamasını Atatürk ısrarla iste­ mektedir.1 9 9 5 Atatürk. B ö y l e bir y ö n e l i m e g ö r e . Bunlar: Saltanat ve Hilafetti. ülkemizi ele geçirme amacını gütmemeli ve devletimizin ulusçuluk ilkesine saygılı olmalı­ dır demiştir. Türk inkılabını yapan kadro içeride saltanata.

II. Soyadı Kanunu Yukarıdaki k a n u n l a r d a n hangileri t o p l u m ­ sal yaşamda karışıklığın giderilmesi amacına yöneliktir? 3 9 . Soruda verilen paragrafları inceleyelim: I. ile hedeflenen özel teşebbüsün geliştirilmesi. Türk Harfleri Hakkında Kanun IV.Paragraf: Türk harflerinin kabulü eğitimle İlgili yeniliktir. mali bir olaydır.C ve E seçeneklerinin Türkiye'nin kalkın­ masını bütün halinde değerlendiren bir özel­ likleri yoktur. 1927 yılında yapılan Teşvik-i Sanayi Kanunu.1 9 9 5 Türkiye C u m h u r i y e t i n d e B i r i n c i Beş yıllık Planın k a b u l e d i l m e s i n e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e n i s t e n i l e n s o n u c u n alınama­ ması bir gerekçe olarak g ö s t e r i l m i ş t i r ? A) Kabotaj Kanunu'ndan B) Aşar Vergisinin kaldırılmasından C) İzmir İktisat Kongresinden D) Teşvik-İ Sanayi Kanunu'ndan E) Toprak reformundan Çözüm: T ü r k i y e ' d e e k o n o m i d e p l a n l ı v e hızlı bir kalkınma için ilk kalkınma planı 1933 yılında yapılmıştır.Paragraf: M i l a d i T a k v i m . B u t o p l u m d a bazı sıkıntılar doğuruyordu. A. 1929'da m e y d a n a gelen D ü n y a Ekonomik buhranı yapılan çalışmaların sonuçsuz kalmasına neden olmuştur.Aşar v e r g i s i n i n kanun kaldırılmasına ilişkin II. Cevap D A) I veli B) I ve II D) II ve III C) I ve IV E) II ve IV Çözüm: Toplumsal Yaşamda karışıklık çıkması ikilik­ lerin olması ve insanların tanınmasındaki zor­ luklardan kaynaklanır. IV. Bu planın yapılmasında ekono­ mide ve sanayide istenilen seviyeye gelin­ memesi en önemli etken olmuştur. E .Paragraf: Aşar vergisi. Bu kanundan önce insanlar genellikle unvan ve lakaplarla a n ı l ı y o r l a r d ı . ÖYS . Bunun İçin karışıklık vardı.Parağraf: Soyadı Kanunu. Miladi Takvimin kabul edilmesine ilişkin kanun III. '-tenilen sonucu vermeyince kalkınma plan­ ı n yapılmıştır. köylüden alınan bir üretim vergisidir. b u t a k v i m d e n önce Hicri Takvim kullanılmaktaydı. Cevap B | inkılap Hareketleri 40 ÖYS-1995 I.B.160 olan bu kurumlardan saltanat 1922'de kaldırılınca sıra hilafete g e l m i ş t i . Verilen seçenekleri incelediğimiz de temel inkılabın halifeliğin kaldırılması o l d u ğ u n u diğer inkılapların O ' n a b a ğ l ı o l a r a k yapıldığını söyleyebiliriz. III.

üm olumsuz şart­ lara rağmen bağımsızlık savaşının başarılmasıdır.770 oranındadır. İşte bu başarıdan dolayı Asya ve Afrika ülkeleri Türkiye'yi örnek almışlardır. Örnek alınmasının nedeni. Cevap E 16 - - 11 27 •mm 240 326 566 1981 . ÖSS 1981 Özellikle İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra.583 : % 4.C ve D seçeneklerinin bir sonucu olarak Türkiye Hatay'ın Anavatana katılması için bir ç a b a g ö s t e r m i ş t i r . Türkiye'nin.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . E s e ç e n e ğ i ise t a r i h olarak Hatay'ın A n a v a t a n a katılmasından scnra olmuştur. Dünya Savaşından sonra sömürgeci devletlere karşı büyük bir bağım­ sızlık mücadelesi verilmiş ve başarılı olun­ muştur.1 9 9 5 ÖSS . . Cevap E BÖLÜM tr ÖSS ÖYS Toplam 3 >• Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 2 2 1 1 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 3 4 1 3 1 2 1 6 2 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 2 2 1 4 2 2 1 1 1 2 1 1 1 2. ÖYS 1981 Hatay'ın A n a v a t a n a k a t ı l m a s ı n d a a ş a ğ ı ­ d a k i l e r d e n h a n g i s i d o ğ r u d a n e t k i l i olma­ mıştır? A) Nüfusunun ç o ğ u n l u ğ u n u Türklerin oluş­ turması B) Fransa'nın bu iş için savaşı göze almaması C) Türk dış politikasının başarısı D) Hatay'ın o s ı r a d a b a ğ ı m s ı z bir devlet olması E) İkinci Dünya Savaşı'nın başlaması Çözüm: A. Bundan dolayı neden ola­ maz. Sömürge durumunda olan ülkelerin ç o ğ u n l u ğ u şartlara b a k m a d a n bağımsızlık hareketlerine başlamışlardır.B.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1.CUMHURİYET DÖNEMİNDE DIŞ POLİTİKA 1981 . bu ülkeleri etki­ leyen yönü aşağıdakilerden hangisi olmuştur? A) Yurtta ve dünyada banşı korumaya çalış­ ması B) Başka ulusların haklarına saygılı olması C) Ortadoğuda güç dengesini koruması D) Batı demokrasi İlkelerini benimsemesi E) Bağımsızlığını kazanma ve sürdürmedeki başarısı Çözüm: T ü r k i y e ' d e I. s ö m ü r g e d u r u m u n d a o l a n bazı Asya v e Afrika ülkelerinin Türkiye'yi ö r n e k aldıkları görülmüştür. C u m h u r i y e t Döneminde Dış Politika k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYSMe Toplamda : % 4.907 : % 4.

Boğazların güvenliği ve egemenlik haklarının k o r u n m a s ı için bu s ö z l e ş m e n i n değiştiril­ mesini istemiştir. . Milletler Cemiyeti tarafından İngiliz mandasındaki Irak'a bırakılmıştır. Ortadoğu ülkeleri de batıdan Türkiye'ye d o ğ r u bir y ö n e l i m e girmişlerdir. İlgili devletlere yaptığı çağrıyı iki Önemli olaya dayandırmıştır. B. aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin bu isteğinde haklı o l d u ğ u n a bir kanıt olarak gösterilebilir? A) Dünya uluslarının giderek belli bloklarda toplamaya başlaması B) Milletler Cemiyeti'nin uluslararası sorun­ ların çözümünde etkisiz olması C) Almanya ve İtalya'nın saldırgan bir tutum içine girmeleri D) Dünyanın önemli bir ekonomik bunalıma girmesi E) Yabancı ülkelerin.762 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika ÖYS 1981 Musul.D ve E seçeneklerine bakıldığında ilgisiz ve yanlış yorumlar içerdikleri görülecektir. ve III. II. III. paragraflar daha etkili olmuşlar­ dır. ve IV. Ortadoğu ve Afrika ülkelerindeki siyasal değişikliklerin. ÖSS 1982 Türkiye. Almanya'nın silahlanma yarışına başla­ yarak Avrupa'da yeniden sıkıntıların başla­ ması 2. Fakat 1936 yılında bu şartların b o z u l d u ğ u n u söyleyerek yeni bir Boğazlar s t a t ü s ü n ü n b e l i r l e n m e s i n i istemiştir. ve IV. paragraflar ise genel olmaktan ziyade bazı özel gelişmelerdir. Milletler Cemiyeti'nin bu kararı karşısında Türkiye'nin k o n u n u n üzerine daha fazla g i t m e y i ş i hangi nedene bağlanabilir? A) İçeride çözüm bekleyen sosyal ve ekono­ mik sorunların olmasına B) İngilizlerin kısa sürede Musul'dan çekile­ bileceği inancına C) M u s u l ' u n e k o n o m i k d e ğ e r i n i n . E) III. ÖSS 1982 Son yıllara kadar. IV. Cevap A Çözüm: Soru m e t n i n d e de belirtildiği g i b i Türkiye batıdan d o ğ u y a doğru bir yönelme göster­ miş. Cevap C j j j j ! 3. Cevap C 4. İtalya'nın Habeşistan'ı İşgal ederek Akdenizdeki güvenliğin bozulması. Ortadoğu ve Afrika ülkeleriyle Batı arasın­ 1 daki sorunların bulunduğu ileri sürülmektedir. 1926). ve III. Karşılıklı olarak bu iki tarafın birbirlerine yönelmelerin­ de I. I. ve . Misak-ı Milli sınırları içinde sayıldğı halde sonradan. T ü r k i y e ile O r t a d o ğ u v e A f r i k a ü l k e l e r i arasındaki ticaretin artmasında. Y u k a r ı d a sözü e d i l e n d ö n e m i n k o ş u l l a r ı göz önüne alındığında. Bunun üzerine Türkiye askeri hareketten v a z g e ç e r e k ingiltere'nin Musul üzerindeki İsteklerin kabul etmek zorunda kaldı (Ankara Antlaşmasıyla. Günümüzde ise Türkiye'nin dış ticaretinde O r t a d o ğ u ve Afrika ülkeleri ağırlık kazan­ maya başlamıştır.11 B) I. ve IV. Avrupa'da gelişen buhranların. 1923 y ı l ı n d a k i ş a r t l a r a b a k a r a k Lozan'ın Boğazlar üzerinde kurduğu statüyü kabul etmişti. Türkiye'nin dış ticaretinde Batılı ü l k e l e r ö n e m l i b i r yer t u t m u ş t u r .C. ve IV D) II. 5. yukarıdakilerden hangilerinin öteki ikisinden daha etkili o l d u ğ u savunulabilir? A) 1. Fakat 1925 yılı başlarında Güneydoğuda Cumhuri yet rejimini tehdit eden bir isyan baş göster­ di. Boğazların güvenliği için verilmiş olan kollektif garantiyi artık i ş l e m e z hale g e t i r d i ğ i n i b e l i r t m i ş . Boğazlar statüsünün değiştirilmesi için çaba göstermeleri Çözüm: T ü r k i y e . Türkiye açısından çok önemli olmayışına D) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti kararlarına uymak zorunda olmasına E) Milletler Cemiyeti kararının Türk haklarını korumakta olmasına Çözüm: Lozan'da ç ö z ü m e kavuşmayan Musul için taraflar arasında 1924 yılı sonlarına d o ğ r u yapılan görüşmelerde de bir çözüm buluna­ mayınca askeri harekete karar verildi. C) I. 1. Bu değişmeye yol açan etkenler arasında. Lozan Antlaşması'nı İmzalamış olan d e v l e t l e r e 1936 yılında bir n o t a v e r e r e k . II. Ortadoğu ve Afrika ülkelerindeki kalkınma çabalarının. Türk dış politikasındaki değişikliklerin.

Bu antlaşmalar genellikle Türkiye'nin lehine o l m a k üzere bazı kazançlar sağlanmıştır. 7. II. Lozan 1923'te Anlaşma Devletleri ile.C. Üretim azalmış.D ve E seçenekleri soru kökünde verilen g e l i ş m e l e r l e ç e l i ş k i halindedir. B u d u r u m l a r a b a k a r a k Sovyet Rusya'nın Boğazlarla ilgili politikasında h a n g i ama­ ca y ö n e l d i ğ i söylenebilir? A) Lozan'da kaybettiği haklarını geri alaya B) Akdeniz yolu üzerindeki engelleri ortadan kaldırmaya C) Türkiye'nin güçlenmesini engellemeye D) II. M o s k o v a 1921 'de Sovyet Rusya ile. Çünkü çok sayıda insanın silah altına alınmasından dolayı nüfus artışı g e r ç e k l e ş m e m i ş aksine nüfus azalmıştır.B. Sonuçta Montrö yapılarak Boğazlarda yeniden hakimiyet sağlandı. D ü n y a Savaşı'na f i i l e n katıl­ madığı halde T ü r k e k o n o m i s i bu savaştan olumsuz yönde etkilenmiştir. Dünya Savaşı'ndan sonra Türkiye'den Boğazlarda kendisine bir üs verilmesini istemiştir.C ve D seçenekleri Türkiye'yi olumsuz y ö n d e etkileyen gelişmelerdir. E seçeneğinde verilen nüfusun artması İse d o ğ r u değildir. 1933 yılından sonra II.Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 163 6. Kapalı bir devlet olmaktan kurtul­ ması bu politikadaki başarısıyla doğru oran­ tılıdır. Türkiye' nin güçlenmesini kendi çıkarları için istemek­ tedir. Batıyla olan ilişkilerine göre Türkiye'ye yönelik bir politika izlemiştir.1933 yıllan arasında hızlı bir çağdaşlaşma yaşanmıştır.1932 B) 1933 -1935 D) 1927-1929 E) 1924-1926 E} Ankara Antlaşması Çözüm: G ü m r ü 1920'de Ermenilerle. Aşağıdakilerden hangisi buna neden olarak g ö s t e r i ­ ÖSS 1984 Sovyet Rusya. L o z a n g ö r ü ş m e l e r i n d e T ü r k i y e ' n i n Boğazlar konusnudaki önerisini destek­ lemiştir. Cevap B Çözüm: Türkiye'de 1923 . pahalılık artmıştır. bundan dolayı yenilikleri durdurarak bazı sorunların çözümüne ağırlık verdi. Sovyet Rusya tarih b o y u n c a açık ve sıcak denizlere inmek için bir politika izlemiştir. A n k a r a A n t l a ş m a s ı da 1921 yılında Fransa ile yapılmıştır. ÖYS 1983 Aşağıdaki d ö n e m l e r i n hangisinde Misak-ı Milli ülkelerine uygun antlaşmalar yapılmıştır? A) 1936 -1939 C) 1930. Dünya Savaşı'nda bozulan Avrupa güç dengesini yeniden kurmaya E) Türkiye'yi kendi rejimi İçine almaya Çözüm: A. Rusya'nın Lozan'da herhangi bir kaybı yoktur. Cevap B lemez? A) Halkın satın alma gücünün azalması B) Tarafsız kalmak için dışsatım yapılamaması C) Dışalıma bağlı malların sağlanamaması D) İşgücünün askere alınması yüzünden üretimini gerilemesi E) Nüfusun hızla artması Çözüm: A. I I . Cevap E i i ! \ : i i [ i ! . M o n t r ö g ö r ü ş m e l e r i n d e . bir dostluk antlaşmasıdır. I. (Moskova Antlaşması'nın bir maddesi hariç Batum Gürcistan'a verilmiştir. Cevap A i j j i i 9. Sınırların belirlenmesinde doğal olarak etkili olmamış­ tır. Hatay alınarak (1939) te güney sınırımız son şeklini almıştır. II. ÖYS 1982 T ü r k i y e . Türkiye. III. B a l k a n A n t l a ş m a s ı ise 1934 yılında ya­ pılmış. Dünya Savaşı belirtilerinin ortaya çıkması dünyayı etkilediği gibi Türkiye'yi de etkilemiştir. ÖYS 1982 T ü r k i y e ' n i n b u g ü n k ü sınırlarının b e l i r l e n ­ m e s i n d e aşağıdaki a n t l a ş m a l a r d a n hangi­ s i n i n bir rolü olmamıştır? A) B) C) D} Gümrü Antlaşması Balkan Antlaşması Lozan Antlaşması Moskova Antlaşması | 8. B o ğ a z l a r d a n geçiş hakkı İstemiştir. ihracat ve ithalat gerilemiş.

Türk Hükümeti aşağıdakilerden hangisini. ve C seçenekleri görüldüğü gibi çok zor gerçekleşmiş olaylar değildir. Almanya silahlanmaya başlamış. Montrö Sözleşmesi ise büyük bir diplomatik zaferdir. ÖYS 1984 A v r u p a ' d a savaş b e l i r t i l e r i n i n a r t m a s ı v e A k d e n i z ' d e g ü v e n l i ğ i n i n b o z u l m a s ı kar­ şısında. Türkiye'nin 1936 yılında aldığı ö n ­ lem aşağıdakilerden hangisi o l m u ş t u r ? A) Boğazlar s t a t ü s ü n ü ilgili devletlerle yeniden düzenlemek B) Sovyetlerle saldırmazlık anlaşması yapmak C) Milletler Cemiyeti'ne üye olmak D) Balkan Antantını (İttifakını) kurmak E) Sadabat Paktı'na üye olmak Çözüm: Türkiye 1936 yılında meydana gelen güven­ siz ortamının etkisiyle d i p l o m a t i k bir atak yaparak Boğazlar üzerindeki Lozan'ın eksikligini g i d e r m e k için M o n t r ö S ö z l e ş m e s i n i y a p m a y ı b a ş a r m ı ş t ı r .C. İtalya'da Habeşistan'ı işgal etmiş­ lerdir. Lozan Antlaş­ masının birer sonuçlandır. B seçeneği 1925'te C seçeneği 1932'te D seçeneği 1934'te E seçeneği 1937'de yapılmışlardır. ÖYS 1986 Atatürk. 1935 yılındaki bir k o n u ş m a s ı n d a . ÖSS 1984 "Dış siyasette güçlü ve sözü geçer olmanın ön koşulu içte de güçlü olmaktır. Atatürk'ün hedef aldığı liderler dolayısıyla Mussolini ve Hitler'dir. Cevap A Çözüm: . Bu da Türkiye'nin dış dünyadaki kararlılığına gölge dü­ şürmüştür. Z a t e n B. Denetimleri altındaki uluslara ulusçuluğu ve geleneği yanlış bir b i ç i m d e g ö s t e r e r e k ve kötüye kullanarak onları aldatmışlardır. D seçeneğinde verilen yabancı okulların yönetimi ise Türkiye'nin bir iç soru­ nu olduğu için İlgili devletlerle görüşmeyi ka­ bul etmemiştir. bu sözleriyle hangi ülkelerin poli­ tikalarını eleştirmektedir? A) Fransa ve İngiltere B) ABD ve SSCB C) Almanya ve İtalya D) Yunanistan ve İspanya E) Japonya ve Çin 1 1 . D ü n y a Savaşı s o n u n d a y a p ı l a n antlaş­ malarda özellikle Almanya mağdur bir duru­ ma düşürülmüştü. I." I Aşağıdakilerden hangisi. saldırının araçları olmuşlardır. E seçeneği ise za­ ten Türkiye'nin aleyhine gelişmiş ve sonuç­ lanmış bir olaydır." demiştir. Boğazlar üzerindeki egemenliğimizi yeniden kurmuştur. Cevap D 1 2 . Atatürk döne­ m i n d e Türkiye'nin içte d e g ü ç l ü o l d u ğ u n u gösteren bir dış olaydır? A) Türkiye'de yaşayan Rumlarla.B. Bundan dolayı Almanya ve İtalya 1933 yılından itibaren yeni bir savaş hazırlıklarına giriştiler. Yunanistan' daki Türklerin karşılıklı değiştirilmesi B) Hükümet'in çıkardığı yönetmeliğe uyma­ yan bazı yabancı okulların kapatılması C) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti'ne üye olma sı D) Türkiye'nin Montrö Sözleşmesi'yle Boğaz­ lar üzerinde kesin egemenlik sağlama E) Musul s o r u n u n u A n k a r a ' d a İngiltere ile anla şarak sonuçlandırması Çözüm: A. Misak-ı Milli sınır­ ları içinde olan Musul'u Şeyh Sait Olayı'ndan dolayı İngiltere'ye bırakmıştır. Atatürk.B.C ve E seçenekleri Türkiye ile diğer batılı ülkeler arasında meydana gelmiş önemli dış sorunlardır. Türkiye. bir iç s o r u n s a y d ı ğ ı i ç i n y a b a n c ı d e v l e t l e r ile g ö r ü ş m e y i reddetmiştir? A) Hatay'ın geleceği B) Musul'un geleceği C) Türk ve Rum nüfusun mübadelesi D) Türkiye'deki yabancı okulların yönetimi E) Boğazların denetimi Çözüm: A. Cevap C . "Savaşın ağırlığını göz önüne almayan bazı s a m i m i y e t t e n y o k s u n ö n d e r l e r . ÖYS 1985 Lozan Barış Antlaşması'ndan sonra.D ve E seçeneklerindeki olaylar 1936 yılından önce ve sonra olmuşlardır.Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 1 0 . Cevap D \ 1 3 .

Önemli bir diplomatik olaydır. C ve D se­ çeneklerinde içteki güçlülüğün dışa yansı­ ması yoktur. 1925-1937 yılları arasında Balkan Antantı'na ve Sadabat Paktı'na öncülük etmişlerdir. E seçeneğinde ise olaylar ara­ sında bir ilişki yoktur. C s e ç e n e ğ i n d e verilen kapitülasyonlar ise hiç taviz verilmeden Lozan Antlaşmasıyla ta­ mamen kaldırılmıştır. S o r u d a verilen h ü k ü m Türkiye'nin aleyhine olduğuna göre Montrö Sözleşmesi olamaz. d ü n y a d a barış ilkesine uymak C) Komşu devletlerin dostluğunu kazanmak D) Devletlerarası güc birliği kurmak E) Komşu devletler arasındaki anlaşmazlıkiara çözüm bulmak Çözüm: Türkiye d o ğ u ve batı sınırları güvenlik altına almak amacıyla Önce Balkan Antantını sonra­ da Sadabat Paktını gerçekleştirmiştir. Cevap A | i 15. Bu hüküm ilk kez Sevr'de yer almış fakat uygulanmamıştı. Aşağıdakilerden hangisi. 1939 yılında Türkiye-lrak sınırı da 1926 yılında çözülmüş tür. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi. Kurtuluş Savaşı. Türk-Yunan ilişkileri. Aynı hüküm Lozan Antlaşmasında da yer almış ve 1936 yılına kadar uygulanmıştır. O halde cevap ortaya çıkmış oluyor. E seçeneği ise doğru değildir. Cevap D .B. Mudanya ve Moskova anttaşm a l a r ı n d a B o ğ a z l a r l a ilgili bir h ü k ü m d e n ziyade yönetimin kim de olacağına dairdir. Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri için bir sorun olmamıştır? A) Türk-Yunan ilişkileri B) Boğazlar C) Kapitülasyonlar D) Hatay E) Türkiye-lrak sınırı Çözüm: Lozan'da A. A. uluslararası bir komisyona verilerek bütün devletlerin gemilerine açık tutulması" hük­ mü yer almaktadır? A) Ankara Antlaşması'nda B) Mudanya Ateşkes Antlaşması'nda C) Moskova Antlaşması'nda D) Sevr Antlaşması'nda E) Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nde Çözüm: i i I i I i I \ Ankara Antlaşmasında boğazlarla ilgili bir hüküm yoktur. Ö S S 1988 Dış siyasette güçlü ve sözü geçer olmanın önkoşulu içte güçlü olmaktatır. Çünkü antlaş­ ma yapılan devletlerle Türkiye arasında çö­ zümlenecek önemli sorunlar kalmamıştı. 1930 yılında Boğazlar. Çünkü Montrö. Bundan dolayı Cumhuriyet Hükümetleri bu sorunları Türkiye'nin lehine çözmek. "Boğazların. C ve D seçenekleri bu iki paktın kuruluş amaç­ larını vermektedirler.için devamlı mücadele etmek zorunda kalmıştır.1 4 . B. ÖSS 1986 Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri. B u n u n s o n u c u n d a T ü r k i y e Lozan Antlaşması'yla siyasi bir zafer kazanmıştı. Cevap C | i 1 7 .D ve E seçeneklerinde verilen olaylar t a m olarak ç ö z ü m e kavuşmamıştı. Cevap E .B. ! 1 6 . bu girişimlerin amacı d e ö i l d i r ? A) Sınırların güvenliğini sağlamak B) Yurtta barış. büyük bîr başarıyla sonuçlanınca hem saldırgan devletlere hem de saltanat yanlılarına karşı bir zafere dönüş­ m ü ş t ü . komisyonu kaldırmış ve hakimiyeti Türkiye'ye vermiştir. T ü r k i y e ' d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i buna bir örnektir? A) K u r t u l u ş Savaşı'nın k a z a n ı l m a s ı n d a n sonra Lozan Barış Antlaşması'nın imza­ lanması B) Birinci Dünya Savaşı'nda sonra Kurtuluş Savaşı'nın başlaması C) Saltanatın kaldırılmasından s o n r a Cumhuriyetin kurulması D) Cumhuriyetin ilanından sonra Halifeliğin kaldırılması E) Milletler Cemiyeti'ne g i r d i k t e n sonra Balkan Antantı'nın imzalanması Çözüm: Soruda içteki güçlülüğün dışa yansımasının hangisi olduğu sorulmaktadır. Ö S S 1988 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e . Sevr ve Montrö İse uluslararası birer antlaşmadır. 1936 yılında Hatay.

mak için çok hassas bir bölgede Şeyh Sait Ayaklanmasını d e s t e k l e m i ş t i r . A ve B seçenekleri Türkiyenİn aleyhine sonuçlanır­ ken. Milletler Cemiyetine girmesi için davet edilmiştir. B a t u m Misak-ı Milliye rağmen Gürcistan'a verilmişti. Türk-Yunan anlaşması Y u g o s l a v y a ve Romanya'nın da yakınlaş­ masıyla 1934 yılında bu dört devletin Balkan Antantını kurmalarına ortam hazırlamıştır. Aynı d u r u m 16 Mart 1921'de yapılan M o s k o v a Antlaşmasında da vardır. aşağı­ d a k i l e r d e n hangisine o r t a m hazırlamıştır? A) M o n t r ö Boğazlar S ö z l e ş m e s i n i n yapıl­ masına B) T ü r k i y e ' n i n M i l l l e t l e r C e m i y e t i n e üye olmasına C) Hatay'ın Türkiye Cumhuriyeti sınırları içine alınmasına D) Sadabat Paktının kurulmasına E) Balkan Antantının kurulmasına Çözüm: T ü r k . D ve E seçenekleri lehine ç ö z ü m l e n ­ miştir. Türkiye Cumhuriyeti nin dış s i y a s e t i n d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi önemli bir s o r u n olmamıştır? A) Nüfus değişimi B) toak sınırı ve Musul C) Milletler Cemiyetine üye olma D) Boğazlar Komisyonunun kaldırılması E) Hatay'ın Anavatana katılması Çözüm: A.B. aşağıdakilerden hangisine aykırı bir uygu­ lama g ö r ü n ü m ü n d e d i r ? A) Amasya Görüşmelerine B) Misak-ı Milli'ye C) Londra Konferansı kararlarına D) Amasya Genelgesine E) Kars ve Gümrü Antlaşmalarına Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşmasıyla Türk toprak­ ları haksız yere işgal edilmeye başlayınca Son Osmanlı Mebuslar Meclisi buna bir tepki olarak Türk topraklarının bölünmez bir bütün o l d u ğ u n u Misak-ı Milli ile b ü t ü n d ü n y a y a d u y u r d u . ÖYS 1988 Türkiye'nin Musul'u geri almaya çalışması karşısında İngiltere'nin gösterdiği tepki­ lerinden biri aşağıdakilerden hangisi olmuştur? A) Türklere karşı Yunanlıları destekleme B) Türklere karşı Araplarla işbirliği yapma C) Şeyh Sait ayaklanmasını çıkarma D) Kıbrısı işgal etme E) Menemen Olayını çıkarma Çözüm: Musul bilindiği gibi petrol yatakları bakımın­ dan çok zengin bir bölgedir. B u n a k a r ş ı l ı k İngiltere'de bu zengin bölgeyi Türkiye'ye ver­ memek için ve Türkiye'yi zor durumda bırak-.766 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 18. H a t a y ' d a Misak-ı M i l l i ' y e g ö r e Türkiye sınırları içerisindeydi. ÖYS 1988 Fransa ile yapılan A n k a r a Antlaşması'yla Hatay'da özel bir y ö n e t i m kurulması. ÖYS 1988 Atatürk döneminde. C seçeneği ise Türkiye. Bundan dolayı Fransa'nın Hatay'da özel bir y ö n e t i m kur­ ması Mİsak-ı Milli'ye aykırı ilk gelişmeler­ dendir.D ve E seçenekleri Lozan'da çözülme­ miş olduklarından dolayı Türkiye Cumhuriyeti bu sorunları çözmek için ilgili devletlere karşı diplomatik bir m ü c a d e l e vermiştir. ÖYS 1988 1930 yılından sonra Türkiye'nin Yunanis­ tan'la g e l i ş t i r d i ğ i d o s t l u k i l i ş k i l e r i . Misak-ı Milli sınırları içinde bulunan Musul'u almak için Lozan'dan sonra gerekirse askeri önlem­ ler a l m a y ı d a g ö z e a l d ı . Türkiye. ÖYS 1989 Aşağıdaki antlaşmalardan hangisi İkinci D ü n y a Savaşı'nın çıkmasına o r t a m hazır­ layan etkenlerden biridir? A) Sen Jermen D) Nöyyi B) Versay C) Sevr E) Triyanon . Bundan dolayı Türkiye bu olay için bir dış sorunla karşılaş­ mamıştır. Cevap B 2 0 . Türkiye b u olay üzerine önemli bir iç sorunla uğraştığından dolayı Musul harekatından vazgeçerek İngiltere'nin isteklerini kabul etmek zorunda kalmıştır. Cevap C 2 2 . Cevap E 2 1 .Y u n a n d o s t l u k antlaşması İki ülkeyi B a l k a n l a r ' d a k i s o r u n l a r ı n ç ö z ü m ü n d e bir araya getirmiştir. Cevap C 19.

Rusya'da rejim değişikliği 1917 yılında. aşağıdaki gelişmelerin hangisiyle fiilen sona ermiştir? A) B) C) D) E) İkinci Dünya Savaşı Sovyetler Birlİği'nin kurulması Hatay sorununun çözülmesi Sadabat Paktı'nın kurulması Milletler Cemiyeti'nin kurulması tevap C İkinci hazır- Çözüm: Balkan Antantı 1934 yılında İtalya ve Alman ya'nın saldırgan politikaları üzerine Türkiye. Arnavutluk. Dünya Savaşının başlamasıyla birlikte bazı Balkan ülkeleri işgale uğrayınca çalışamaz bir hale gelmiştir. ÖYS 1989 Aşağıdaki d e v l e t l e r d e n h a n g i s i n i n izlediği dış politikanın g ü v e n s i z l i k yaratması Bal­ kan Antantının kurulmasının nedenlerin­ d e n biri o l m u ş t u r ? A) Yugoslavya B) Romanya C) İtalya D) Yunanistan E) Türkiye Çözüm: Balkan Antantı. E n ağır ş a r t l a r t a ş ı y a n V e r s a y Antlaşması güçlü ve ırkçı olan Almanları ha­ rekete geçirdi. Cevap B 167 2 5 . B. Macaristan.B. jyh Sait ^iye b u ftığından eçerek Lorunda Y a h u d i Devleti'nin kuruluşu. Romanya. A l m a n y a ' n ı n ikiye ayrılması. İtalya s e ç e n e k l e r d e o l d u ğ u n d a n dolayı cevaptır. Hitler bu fırsatı değerlendire­ rek 1933 yılından sonra yayılımcı bir politika i z l e d i . ÖSS 1991 Yeni T ü r k d e v l e t i . Cihanda Sulh'tur. Hitler. Balkan Atlantı 1939 yılında II. Yunanistan ve Yugoslavya arasın­ da kurulmuştur. Cevap A 2 6 . A. Cevap 2 4 . ÖYS 1991 A ş a ğ ı d a k i t e r e n h a n g i s i . V e r s a y A n t l a ş m a s ı n ı k a b u l etmeyerek hızla silahlanarak Avrupa'da yeni bir savaş ortamının doğmasına neden oldu. Türk dış poli­ tikasında maceracı ve yayılmacı politikaların yeri yoktur. Sovyetler Birliği. 2 3 . Polonya. Doğu Almanya. Gerçekçilik ve akılcılık esastır. T ü r k t o p r a k l a r ı n ı e l e geçirmek isteyenlere s o n u n a kadar savaş­ mayı. Türkiye. yeni Türk Oevleti'nin dış politika­ da izlediği yol aşağıdakilerden hangisidir? A) Barış içinde yaşama B) Topraklarını genişletme C) Bloklaşmaya son verme D) Rejim değişikliklerini destekleme E) Demokrasiyi yayma Çözüm: Türkiye'nin dış politikasındaki t e m e l ilkesi Yurtta Sulh. 1947 yılında. Bulgaristan. 1950 yılında olmuştur. İtalya'nın saldırgan politikası sonu­ cu bu antant kurulmuştur. Cevap A Sevr . Cevap C jakımınMİsak-ı L) almak Önlemkarşılık s'ye verla bırak-. Buna göre. bağımsızlığına saygı gösteren devletlerle siyasal ilişkiler kurarak anlaşmalar yapmayı kendine temel ilke edinmiştir. Dünya Savaşı 1945 yılında sona ermiştir. Roman­ y a v e Y u g o s l a v y a a r a s ı n d a 1934 yılında kurulmuştur. Dünya Savaşı sonunda yenilen devletlere ağır şartlar taşıyan barış antlaşmaları imzalatılmaları yeni bir savaşın da tohumlarını a t m ı ş t ı r . Romanya ve Çekoslovakya katıldı. I I . Dünya Sava­ şandan sonra g ö r ü l e n g e l i ş m e l e r d e n biri değildir? A) Varşova Patkı'nın kurulması B) Mısır'ın bağımsızlığını kazanması C) Yahudilere Filistin'de bir devlet k u r m a olanağı verilmesi D) Rusya'da rejim değişikliği olması E) Almanya'nın İkiye ayrılması Çözüm: II. Pakta. V a r ş o v a P a k t ı 1955 yılında Nato'ya karşı Doğu Bloku tarafından kuruldu. Bunlar A l m a n y a ve İtalya'dır. İki devlet 1933 yılından itibaren dünyayı yeniden bir savaş ortamına sürük­ l e m i ş l e r d i r . ÖYS 1987 Balkan Antantı. 1945 yılında. D ve E seçe­ nekleri zaten bu ittifakın kurucularıdır. Yunanistan. Mısır'ın bağımsızlığı.C ve E seçenekleri 1945 yılından sonra meydana gelmiştir. A.i Cumhuriyet Döneminde Dış Politika Çözüm: I.

168 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 2 7 . A. ÖSS 1993 Lozan Antlaşması'nda boğazların yönetimi. Cevap E i j j I | j ] . B u d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir göstergesidir? j ! ] A) B o ğ a z l a r d a n az sayıda devletin yararlandığı B) Boğazlarla ilgili rejimin taraflı olarak saptandığının C) Boğazlar s o r u n u n u n Avrupalı devletler tarafından çıkarıldığının D) Boğazların zamanla uluslararası önemini yitirdiğinin E) Boğazlar üzerindeki Türk egemenliğinin daha çok güçlendiğinin Çözüm: Lozan Antlaşması'nın meydana getirdiği eksiklik Montrö Antlaşmasıyla (1936} gide­ rilerek Boğazlar K o m i s y o n u kaldırılmış ve bunun görev ve yetkileri Türkiye'ye devredil­ miştir.C ve D seçenekleri soru metniyle çelişen ve ilgisiz yorumlar içermektedirler. ayrı bir bütçesi olan ve Türkiye temsilcisinin başkanlık ettiği Boğazlar Komisyonu'na verilmiş. görevini Türkiye Cumhuriyeti'ne bırakmıştır.B. ancak daha sonra Montrö Boğazlar Sözleşmesi'yle Boğazlar Komisyonu. B ö y l e c e Boğazlar ü z e r i n d e k i T ü r k egemenliği daha da güçlenmiştir.

Atatürk'ün Kişiliği v e İlkeler k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüzdeleri*. ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :%5 :% 1.ATATÜRK'ÜN KİŞİLİĞİ VE İLKELER 1981 -1995 ÖSS .1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . . B i r i n c i D ü n y a S a v a ş ı ' n a O s m a n l ı Devleti'nin de girdiği günlerde bu savaşta Almanların yenileceğini. paragraflarda verilen gelişmelerden anlaşıldığı gibi olayların gidişatından sonucu g ö r e b i l m i ş t i r . Mustafa Kemal 20.1 9 8 1 BÖLÜM YILLA 0= ÖSS ÖYS —. Toplam _ "Mustafa Kemal Paşa. Çanakkale Savaşı'nda o r d u k o m u t a n ı n d a n savaş bölgesindeki bütün kuvvetlerin kendi emrine verilmesini. M u s t a f a K e m a l A t a t ü r k ' ü n k i ş i l i ­ ğ i n i n hangi y ö n ü örneklendirilmektedir? A) Yurta ve dünyada barışa önem verme B) T o p l u m a y ö n v e r e b i l e c e k yollar bula­ bilme C) Olayların g i d i ş i n d e n s o n u c u n ne ola­ cağını görebilme D) Savaşın amaç değil. II. bir araç o l d u ğ u n a inanma E) Türk Ulusunun gücüne güvenme Çözüm: Atatürk." Bunlar. 1 8 0 oranındadır.yüzyılda 1981 . 1 1 - - 25 25 25 26 26 326 1 2 1 12 6 18 ÖSS . İ t a l y a ' n ı n H a b e ş i s t a n ' a saldır masıyla İkinci Dünya Savaşı'nın başlamış olduğunu söylemiştir. düşmanın birkaç g ü n içinde çekilebile­ ceğini.840 : % 3 .—. I. A . B .1 9 8 1 "Mustafa Kemal Atatürk. ÖSS . C ve D s e ç e n e k l e r i n i n Atatürk'ün bu yönüyle doğrudan İlgileri yok­ tur. Cevap E Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 2 2 1 2 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 3 2 2 1 2 2 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 1 - 1 2 2 - 2.1937 y ı l ı n d a . Sakarya Savaşı'nda da TBMM'den Başkomu tanlıkla birlikte Meclisin yetkilerini istemiştir" Bu İstekler onun kişiliğinin hangi yönüne örnek gösterilebilir? A) Açık sözlülüğü B) Titizlik ve güç tutkusuna C) İnandırma gücüne D) Tez canlılığına E) Kendine olan güvenine Çözüm: Atatürk g ö r ü l d ü ğ ü gibi bütün zor şartlarda g ö r e v a l m a k t a n v e s o r u m l u l u k t a n kaçın­ m a m ı ş t ı r . Çanakkale Savaşı'nın sonlarına d o ğ r u . 111.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1.

.r
170 y e t i ş m i ş ü s t ü n bir askeri y e t e n e ğ e s a h i p devlet adamıydı. Geniş bir yorumlama g ü c ü vardı. Üstün bir tarih bilgisine sahip olan Atatürk bütün olay­ lara bilimsel bir usulle y a k l a ş m a k t a ve yorumlamaktadır. Cevap C 3. ÖYS-.1981 Atatürk, devletin dış politikasını yönlendirmede aşağıdakilerden hangisini temel ilke saymıştır? A) B) C) D) E) Devletçilik Bağımsızlık Medeniyetçilik Devrimcilik Ulusçuluk 5. Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler ÖSS-1982 Atatürk'ün doğumunun 100. yılı kutlamaları­ na çeşitli ülkeler ve bazı uluslararası kuru­ luşlar da katılmışlardır. Bu d u r u m , Atatürk'ün hangi y ö n ü ile en az ilişkili olabilir? A) Ülkesinin bağımsızlık savaşını başarıyla sonuçlandırmış olması B) "Ulusal irade"yi herşeyin üstünde tutması C) Ülkesini çağdaşlaştırma da büyük başarılar sağlaması D) "Yurtta sulh, Cihanda sulh" ilkesini ortaya koyması E) Kapütilasyonları kaldırmış olması Çözüm: A,B,C ve D seçenekleri Atatürk'ün büyük bir lider olmasıyla yakından ilgilidir. Atatürk'ü uluslararası seviyeye çıkaran yönü evrensel barış düşüncesinde olmasıdır. E s e ç e n e ğ i n i n ise uluslararası kuruluşları ilgilendiren bir yönü yoktur. j Cevap E

i j

Çözüm: A,C,D ve E seçenekleri bir ülkenin iç işleriyle ilgili k a v r a m l a r d ı r . B a ğ ı m s ı z l ı k İlkesi ise Türkiye'nin diğer devletlerle olan ilişkilerinde t e m e l ilke olarak k a b u l edilmiştir. Atatürk devletlerin birbirlerinin bağımsızlıklarını tanı­ madan ikili ilişkilerin m ü m k ü n olmayacağını ısrarla belirlemiştir. Cevap B 4. ÖSS-1982 Mustafa Kemal Atatürk, önemli kararlar verirken İlgili heyet y a d a meclis üyelerinin görüş ve onaylarını da almaya özen göster­ miştir. Bu durum M u s t a f a Kemal A t a t ü r k ' ü n nasıl bir lider o l d u ğ u n u gösterir? A) Kötü sonuçlardan sorumlu tutulmak isten­ meyen B) Kolay ve çabuk karar alma yollarını ara yan C) Yurtseverliğini kanıtlamaya çalışan D) Heyet ya da meclis üyelerinin görüşlerini kendisininkinden üstün gören E) Ulusal iradeyle birlikte hareket etmeye çalışan 7. Çözüm: Mustafa Kemal bir liderdir. Türk toplumunu bir m ü c a d e l e d ö n e m i n d e n sonra bağımsı­ zlığına kavuşturmuştur. A,B,C ve D seçenek­ leri M u s t a f a K e m a l ' i n d ü ş ü n c e l e r i y l e Çelişmektedir. Cevap E

6.

ÖSS-1983 "Halkçılık" aşağıdaki A t a t ü r k ilkelerinden hangilerinin d o ğ a l bir s o n u c u d u r ? A) Devletçilik—Laiklik B) Devletçilik—İnkılapçılık C) İnkılapçılık-Laiklik D) Laiklik—Milliyetçilik E) Cumhuriyetçilik—Milliyetçilik Çözüm: Halkçılık, halkın halk tarafından yönetilme­ sidir. Halkçılığın iki y ö n ü vardır. Birincisi: Halkın kendi kendini yönetmesi ve İkincisi i s e , a y r ı c a l ı k s ı z bir t o p l u m o l u ş m a s ı d ı r . Bundan dolayı Cumhuriyetçilik ve Milliyetçilik ilkeleriyle yakından ilgilidir. Cevap E ÖSS-1983 D ü ş m a n i ş g a l i n e k a r ş ı 1 9 1 8 - 1 9 1 9 yılları arasında Anadolu ve Trakya'nın çeşitli y ö r e l e r i n d e bölgesel d i r e n i ş güçleri oluş­ turulmuştur. Bu d u r u m , Atatürk ilkelerin d e n hangisinin Türk ulusunca daha önce­ d e n b e n i m s e n m i ş o l d u ğ ı n u gösterir? A) Devletçilik B) Halkçılık C)Milliyetçilik

i

D) İnkılapçılık

E) Bağımsızlık

Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler Çözüm: Türk milletinin Anadolu ve Rumeli'de başlattığı mücadelenin amacı sömürgecilere karşı bağımsızlık savaşı idi. Bağtmsızlıkjürk milletinin yapısal bir karakteriydi. Tarih b o y u n c a bu ilkeden hiç taviz verilmemiştir. A, B, C ve D seçeneklerinde verilen ilkeleri Türk Milleti Atatürk'le birlikte tanımaya başlamıştır. A t a t ü r k ö n c e s i d ö n e m d e bu ilkelere rastlanmaz. Cevap E i | | Çözüm:

171

Bir ülkede demokrasinin gerçekleştirilmesi iki önemli şarta bağlıdır. 1. Ülkenin bağımsızlığının sağlanmış olması 2. Ulusal egemenliğin herşeyin üzerinde ol­ ması ve değişik fikir ve görüşlerin serbestçe söylenmesi gerekir. A, B, C ve E s e ç e n e k l e r i ise d a h a ç o k demokrasinin geliştirilmesine yöneliktir. Cevap D 10. Ö S S - 1 9 8 5 Bir devletin yönetimindeki çeşitli t o p l u m ­ sal g r u p l a r a k a n u n ö n ü n d e k e s i n e ş i t l i k tanıması, aşağıdaki ilkelerden hangisinin uygulandığına kanıt olabilir? A) Milliyetçilik C) İnkılapçılık E) Devletçilik Çözüm: B) Halkçılık D) Laiklik

I | |

8.

ÖSS - 1 9 8 4 " A t a t ü r k , T ü r k t a r i h i n i yalnız O s m a n l ı v e Selçuklu dönemiyle sınırlı olarak değil, çok daha gerilere giderek dünya tarihi çerçevesinde i n c e l e m e l e r i için tarihçileri teşvik etmiştir." Aşağıdakilerden hangsi böyle bir çalış­ manın a m a c ı olamaz? A) Türklerin ç o k sayıda devlet ve uygarlık kurmuş olduklarını göstermek B) T ü r k l e r i n , d ü n y a n ı n eski bir ulusu olduğunu ortaya koymak C) A n a d o l u ' d a ilk yaşayan kavimlerin Türk olduğunu belgelemek D) Türklerin ç o ğ u kez tarihin akışına y ö n verdiklerini göstermek E) A s y a u y g a r l ı ğ ı n ı y a r a t a n l a r a r a s ı n d a Türklerin de bulunduğunu kanıtlamak Çözüm: Atatürk 1931 yılında kurduğu Tarih Kurumu ile d ü n y a tarihi ç e r ç e v e s i n d e incelemeler başlattı. Tarih Kurumunun amaçları A,B,D ve E seçeneklerinde belirtilmiştir. C seçeneği ise iki y ö n ü y l e Atatürk'ün amacı olamaz. B i r i n c i s i , zaten bu tez tarihsel d o ğ r u l a r l a çelişmektedir. İ k i n c i s i d e , böyle bir fikrin savunulmasının anlamsız olmasıdır. Cevap C

j

j j

Soruda verilen tanım Halkçılık ilkesini ifade etmektedir. Halkçılık, halkın sınıf ya da bir zümre tarafından yönetilmesini reddeder. Herkesi kanun önünde eşit sayar. Cevap B

i j i

İ j ] ! | \

1 1 . ÖSS - 1 9 8 6
Atatürk "Dünyanın her türlü ilminden, buluş lanndan, ilerlemelerinden yararlanılacaktır; a n c a k t e m e l , k e n d i i ç i m i z d e n çıkarılmalı dır."demiştir. Atatürk, bu sözleriyle e ğ i t i m i n nasıl olmasını istemiştir? A) B) C) D) E) Zorunlu Mesleğe hazırlayıcı Demokratik Çağdaş ve milli Eşitlik sağlayıcı

9.

ÖSS - 1 9 8 5 Bir ülke de d e m o k r a s i n i n gerçekletinImesi öncelikle aşağıdakilerden hangisine bağlıdır? A) Halkçılık ve medeniyetçiliğe B) Laiklik ve devletçiliğe C) Cumhuriyetçilik ve inkılâpçılığa O) Bağımsızlık ve milli egemenliğe E) Bilimsellik ve milliyetçiliğe

Çözüm: S o r u d a g ö r ü l e n açıklama Türk eğitiminde yeni bir anlayışı başlatmaktadır. Dışa açılma ve her türlü gelişmeyi almayı hedefleyen bir çağdaşlık ve millilik getirmiştir. Cevap D

172

Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler 14. Ö Y S - 1 9 8 9 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i , T ü r k i y e ' d e Dev letçilik ilkesinin kabul edilmesi için d o ğ r u ­ d a n bir gerekçe olamaz? A) Teşvik-i Sanayi Kanunundan beklenenin gerçekleşmemesi B) İhtiyaçtan fazla üretime geçilmek isten­ mesi C) Özel kesimde yeterli sermaye birikiminin olmaması D) Ülkedeki üretimin t e m e l ihtiyaçları bile karşılayamaması E) Doğal kaynaklardan yararlanmaya çalışıl­ ması Çözüm: j Devletçilik,ekonomik alanda kalkınmayla ilgili programlar içeren temel ilkelerdendir. A,B,C ve D seçenekleri Devletçilik İlkesinin kabul edilmesinin gerekçelerini oluştururlar. E seçeneği ise doğal kaynaklardan yararlan­ mak için devletçilik şart değildir. Özel sek­ törde de doğal kaynaklardan yararlanır. Cevap E 15. ÖYS-1989 Aşağıdaki ilkelerden hangisi vicdan ö z g ü r l ü ğ ü n ü güvence altına alma amacını gütmektedir? A) Laiklik C) Devletçilik E) Milliyetçilik A) Halkçılık C) Devletçilik E) Laiklik B) İnkılapçılık D) Milliyetçilik Çözüm: Laiklik bir din sorunu olmayıp bir özgürlük s o r u n u d u r . Devlet ibadetleri sınırlamadığı gibi ibadetlerin serbestçe yapılabilmesi için ortam bile hazırlar. Böylece v i c d a n ö z g ü r l ü ğ ü g ü v e n c e altına alınmış olur. Cevap A Türkiye'nin sanayileşmesi, ekonomik alanda kalkınması, büyük işletmelerin devlet eliyle kurularak, özel girişimlerin d e s t e k l e n m e s i için Atatürk, Devletçilik ilkesini o r t a y a atmıştır. A,B,D ve E seçeneklerinin ekonomik kalkınmayla İlgili bir özellikleri yoktur. Siyasi ve sosyal nitelikli ilkelerdir. Atatürk'ün devletçilik anlayışı sosyalizmden çok farklıdır. Atatürk şartların gereği olarak temel b ü y ü k işletmelerin devlet tarafından kurulmasına taraftardır. Cevap C I j B) Egemenlik D) Halkçılık

1 2 . ÖYS - 1986
"Her ulus, kendi devletini kurup, kendi istediğine göre kendisini yönetmelidir." g ö r ü ş ü , a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n d e verilen ilkelere uygundur? j I

A) B) C) D) E)

Ulusçuluk-Halçılık Devletçilik—İnkılapçılık Devletçilik-Laiklik Laiklik-Halkçılık İnkilapçılık-Laiklik

Çözüm: Soruda verilen görüş Atatürk'ün iki önemli ilkesini ifade etmektedir. Her ulusun bağım­ sız olarak kendi devletini kurması U l u s ç u l u k i l k e s i n e , halkın e t k i n l i ğ i n e ve çıkarlarına g ö r e bir devlet y ö n e t i m i n kurulması da halkçılık ilkesine uygundur. Cevap A

]

13.

ÖSS-1988 Atatürk döneminin temel hedeflerinden biri sanayi kuruluşlarına öncelik vermekti. Ancak halkın elinde bu amaç İçin yeterli sermaye yoktu. Bu d u r u m , aşağıdaki ilkelerden hangisini z o r u n l u kılmıştır?

Çözüm:

1 6 . ÖYS - 1 9 9 2
1934 yılında çıkarılan bir kanunla, toplum­ sal sınıfları ve ayrıcalıkları belirten unvan­ ların kaldırılması aşağıdakilerden hangisiyle en yakından ilişkilidir? A) Laiklik B) Devletçilik D) Halkçılık

i j |

C) Cumhuriyetçilik E) Milliyetçilik

diğer bir yoldan kendi huzur ve saade­ tine temine çalışmak demektir. ÖYS-1993 Aşağıdakilerden hangisi. cumhuriyetin kurulmasından sonra dış politikada bağımsızlığı esas alan "Yurtta Sulh Cihanda Sulh"ilkesini temel kabul etmiştir. Atatürk'ün bu sözleri aşağıdakilerden h a n g i s i n i n d e ğ e r i n i ortaya koymaktadır? A) Bağımsız bir devlet olmanın B) Ekonomide devletçiliği uygulamanın C) Cumhuriyet rejimini benimsemenin D) Uluslararası barışı korumanın E) Laik bir devlet kurmanın Çözüm: Atatürk.1 9 9 3 Atatürk "Dünya milletlerininin saadetine çalışmak. Türkiye'de laikliğe geçiş ilk olarak Saltanatın kaldırılmasıyla (1922)başlamış ve 1937'de laikliğin Anayasa'ya girmesiyle tamamlan­ mıştır. E s e ç e n e ğ i n d e verilen Türk Medeni Kanunuda yeni bir laik t o p l u m u n meydana g e t i r i l m e s i n d e ö n e m l i bir etken olmuştur. Barışlar kadar savaşlarda evrenseldir. ÖSS .B ve C seçenekleri ekonomik alanda yapılan yenilikleri. En uzakta z a n n e t t i ğ i m i z bir h a d i s e n i n i n bize b i r g ü n temas etmeyeceğini bilemeyiz. Cevap D i . D seçeneği de diplomatik bir gelişmedir. Cevap D j j i 18. Cevap E \ 1 7 . dünyanın neresinde olursa olsun savaşların durdurulmasına çalışılması gerektiğine inan­ maktadır. Savaş hiç bir zaman çıktığı yerle sınırlı k a l m a d ı ğ ı n d a n d o l a y ı A t a t ü r k . Görüldüğü gibi uzun bir süreç sonun­ da Laiklik yerleşmiştir. Cumhuriyet dönem i n d e sınıfsız bir t o p l u m u n v e s o s y a l adaletin gerçekleşmesine büyük bir İhtiyaç vardı." demiştir. B u t e m e l i l k e Halkçılıktır. evlilik ve eşitlik gibi alanlarda kanun üstünlüğü getirmiştir. A. Türkiye'de laiklik ilkesinin yerleşmesinin aşamalarından biridir? A) Birinci İzmir İktisat Kongresi'nin toplan­ ması B) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun kabul edilme­ si C) Planlı ekonomiye geçilmesi D) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti üyeliğine kabul edilmesi E) Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: .Çözüm: Osmanlı Devleti d ö n e m i n d e n kalma ve t o p l u m d a y a y g ı n c a kullanılan lakap ve unvanlar ister istemez sosyal hayatta sınıflaş­ maya neden olmaktaydı. Miras. Bu eksiklik t a m olarak 1934 yılında o r t a d a n kaldırılmıştır.

kaynaklarını kalkın­ maya harcamaları D) Büyük kayıplara uğrama korkusunun ta­ rafları anlaşmaya zorlaması E) Savaşa karşı olan küçük devletlerin ayrı bir blok oluşturmaları Çözüm: Silahlanma yarışı insanlık tarihi kadar eskidir. Bundan dolayı dev­ letler her şartta sonucun kendilerini de olum­ suz yönde etkileyeceği için İster istemez bir uzlaşma İçine girmişlerdir. Silah teknolojisindeki bu korkutucu ilerlemenin bir çok kötü sonuçlan yanında olumlu bir etkisinden de söz edile­ bilir. B.1 9 9 5 ÖSS .MÎLLÎ 1981 . C ve E seçeneklerinin devletlerin uzlaş­ malarında bir paya sahip o l d u ğ u söylene­ mez. Bu tehlikeli durum ne silahı yapan ne de kul­ lanan için farklı değildir. ÖSS-1981 "Çağımızda insanlığı yok edici silahların çeşit ve güçlerinin artmasına karşın.1981 G ü n ü m ü z d e " B a ğ l a n t ı s ı z l a r " o l a r a k ad­ l a n d ı r ı l a n d e v t l e r i n g e n e l l i k l e aşağıdaki lerden hangisinde birlikte hareket ettikleri görülmektedir? A) Ortak savunma sistemleri geliştirmede B) Dünya sağlık sorunlarına çözüm bulmaya yönelik çalışmalarda C) Dünya enerji sorununa çözüm bulmaya yönelik çalışmlarda D) Birleşmiş Milletler'deki siyasal tartışma ve oylamalarda E) Ekonomik dayanışmayı sağlayacak örgüt­ ler kurmada . Bu o l u m l u etki aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) Gelişmiş ülkelerin. 1981 . insan haklarını koru­ maya özel bir önem vermeleri B) Çağımızda savaşla çözülecek sorunların ortadan kalkması C) Gelişmiş ülkelerin. A. son 35 yıl içinde büyük devletlerin birbirleriyle savaştık­ ları görülmemiştir. İlkçağlardan günümüze kadar devamlı olarak silahlanma yarışı olmuş ve bunu önlemeye yönelik tedbirler alınmış. Cevap D oss YILLA Toplam soru sayısı ÖYS Toplam Çıkan Toplam soru soru sayısı sayısı Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 T&UM = - 1 2 2 3 1 3 2 2 2 2 2 2 2 2 28 - 1 2 2 3 2 2 2 2 2 3 3 3 3 2 2 - 2 2 4 5 5 3 5 4 4 5 5 5 5 4 4 - - - - - - - - - - - - - 34 - 62 2.OYS SORULARI ANALİZİ GÜVENLIK 1. Milli Güvenlik konusundan çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda ÖYS . fakat silahlanma durdurulamamıştır.1995 yılları arasında. Şu an dünyanın geldiği nokta şudur: Sahip olunan nükleer silahlar dünyayı en az 4 kez yok edebilecek güçtedir.

İkiyüze yakın üyesi olan B. cumhuriyetin varlığına içten ve dıştan gelecek her türlü tehlikeye önceden hazır olmak ve gerektiğinde savaşmak" şekilde tanımlanabilecek olan kavram aşağıdakilerden hangisidir? A) Soğuk harp C) Seferberlik B) Sivil Savunma D) Özel harp E) Milli Güvenlik Çözüm: Milli G ü v e n l i k ' i n tanımı yapılmıştır. Cevap A Çözüm: B i r l e ş m i ş Milletler G ü v e n l i k K o n s e y i ' n i n d a i m i beş üyesine veto hakkı verilmiştir.B.Milli Güvenlik Çözüm: Bağlantısızlar adıyla anılan devletler Nato ve V a r ş o v a P a k t l a r ı n a k a t ı l m a y a r a k b u iki dünyanın dışında kalmışlardır. Bu devletlere Üçüncü Dünya" da denilmektedir. Sivil Savunma hizmet kapsamını genişleterek savaş öncesi ve savaş hali durumlarında. Cevap B . T ü r k i y e ' d e ise 1 9 2 8 y ı l ı n d a " P a s i f K o r u n m a Teşkilatı" kuruldu. Diğer devletlerin böyle bir hakları yoktur. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi bu ilkeye uygun bir uygulamadır? A) Bazı devletlere daimi delegelik hakkı ve­ ril mesi B) Beş büyük devlete veto hakkı tanınması C) Çatışma o l a n yerlerin bazılarına barış gücü gönderilmesi D) Genel K u r u l ' d a her üye devlete bir oy hakkı tanınması E) Karşılaşılan sorunların bazılarını çözmek İçin Adalet Divanı"nın toplanması Çözüm: Savaş silahlarının cephe gerisine uzanan etki leri g ö z ö n ü n e a l ı n a r a k . Cevap D 4.Dünya Savaşı. 175 ÖYS-1982 "Ulusun bağımsızlık ve egemenliğine. Bağlantısızlar. yurttaşların özgürlük ve mutluluğuna.M. yur­ d u n bütünlüğüne. Cevap E 3. Hindistan'ın liderliğinde Birleşmiş Milletlerde örgütlenmişlerdir. B i r i n c i D ü n y a Savaşı'ndan sonra sivil halkın bu silahların etkilerinden korunması bakımından "pasif koruma" adı altında bir teşkilatlanmaya gidil­ d i . savaş tekniğinde meydana gelen gelişmelerin etkisinde yapılmış gelişmiş uçaklar kullanılmış ve bütün ülke savaş alanı haline gelmiştir.Rusya.. doğal afetlere. yangınlara karşı halkın can ve mal güvenliği­ ni sağlamaya çalışmaktadır. Diğer seçenekler Milli güvenilğin bozulmasıyla bir­ likte ortaya çıkan gelişmelerdir. ÖYS-1982 Bir ülkenin g ü ç l ü bir silahlı kuvveti varken ayrıca bir sivil savunma örgütü kurması hangi nedene bağlanabilir? A) Cephe gerisinin de düşman hedefi haline gelmesine B) Savaş z a m a n ı n d a e m n i y e t ö r g ü t ü n ü n görevlerinin artmasına C) Her yuttaşın ülke savunmasına katılma zorunda olmasına D) Silahlı Kuvvetlerin savaş gücünün yedek güçlerle artırılmasına E) Askerin cepheye gitmesiyle yurdun bazı bölümlerinin savunmasız kalmasına 5. II.D. Fransa ve Çin. A. içinde iki grup meydana gelmektedir. Bu devletler Birleşmiş Milletler teşkilatı içinde örgütlendikleri için buradaki oylamalarda bir­ likte hareket edecek bir güç oluşturmaktadır­ lar. İngiltere. ÖSS-1983 Birleşmiş Milletler Teşkilatı'nın işleyişine ba­ kıldığında bu Teşkilat'taki bazı uygulamaların "devletlerin eşitliği" ilkesine uyduğu bazılarınınsa uymadığı görülmektedir. Pasif k o r u n m a b ö y l e c e Sivil S a v u n m a Teşkilatına o r t a m hazırladı. İkinci g r u p devletlerin teşkilat içindeki durumları devletlerin eşitliği ilkesine uymamaktadır. çıkar­ larıyla ilgili konularda veto haklarını kullana­ b i l m e k t e d i r l e r .

kendi toprakları üzerinde savaş yap­ mak demektir. Artık dünyada halkın eşitliğine dayanan. herkesin kanun önünde eşit oldu­ ğu bir sistem vardır. ÖYS .C.D ve E seçenekleri zaferle sonuçlanacak bir savaşı isteyen ordunun yapması gereken davranışlardır.özüm: A n a y a s a ' n ı n 1 1 7 . Bu iki devletin komşularıyla toprak anlaşmazlığı sorunları bulunmaktadır. Toplumun eşitliği il­ kesine sadece y ü k ü m l ü l ü k sistemi uymak­ tadır. Düşmanın taarruzunu bekle­ mek. eşitli­ ği bozucu sistemlerdir. a s k e r i . Bundan dolayı en iyi savunma taarruzdur.D ve E seçenekleri A seçeneğinin birer unsurlarıdır. Cevap C 8. anlayışı geçerlidir. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini yapmaz? A) Düşmanın taarruz etmesini beklemek B) Düşmanı mevzilerinden ayırarak u y g u n bir yere çekmek C) Propaganda ile düşmanın moralini boz­ mak D) Düşman hatlarına sabotajlar düzenlemek E) Düşman hatlarına taarruz etmek Çözüm: B. Suriye'nin Lübnan ve Türkiye ile İsrail'in de bütün bir Arap dünyası ve Filistin'le önemli s o r u n l a r ı o l d u ğ u n d a n dolayı askeri kuvvetlere ağırlık vermektedirler. Cevap E Günümüz dünyasında asalete dayanan ve babadan oğula geçen sınıf sistemlerine artık rastlanmıyor.176 6. Cevap A | | ! . Cevap A 9. m a d d e s i ile b u g ö r e v Bakanlar Kurulu'na verilmiştir.1 9 8 4 G ü n ü m ü z ü l k e l e r i n d e a s k e r l i k çağına g e l e n g e n ç l e r i n s i l a h altına alınmasında aşağıdaki s i s t e m l e r d e n hangisi en ç o k ter­ c i h edilmektedir? A) Kura B) Bedel C) Yükümlülük E) Devşirme D Gönüllülük Çözüm: 7. ÖSS . ülkemizde milli güvenliğin sağlanmasından ve silahlı kuvvetlerin savaşa hazırlanmasından TBMM'ye karşı s o r u m l u d u r ? A) Genel Kurmay Başkanlığı B) Yüksek Askeri Şura C) Cumhurbaşkanlığı D) Milli Savunma Bakanlığı E) Bakanlar Kurulu . e k o n o m i k . Cevap A Çözüm: Milli Güvenlik Ortadoğu'da Suriye ile İsrail'in çok önemli bir konumları vardır. ÖSS .D ve E seçenekleri. B. ÖYS-1983 Aşağıdakilerden hangisi. Soruda tanımı yapılan değerler Milli gücü oluştururlar. aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir? A) Bazı komşularıyla ilişkilerinin bozuk olma sıyla B) Savunmanın önemini d a h a iyi kavramış olmalarıyla C) Çok uluslu savunma teşkilatlarının üyesi olmalarıyla D) Kişi başına düşen milli gelirlerinin yüksek oluşuyla E) Doğal sınırlardan yoksun oluşlarıyla j \ 10. ÖYS-1984 Bir m i l l e t i n s i y a s i .1983 Düşmanı güç duruma düşürerek zaferle s o n u ç l a n a c a k bir m u h a r e b e ortamı hazır­ lamaya çalışan bir o r d u .C. v e p s i k o l o j i k kaynak ve d e ğ e r l e r i n tümüne ne denir? A) Milli Güç C) Moral gücü B) Sivil savunma D) Lojistik güç E) İstihbarat gücü Çözüm. Bundan dolayı A.1983 Suriye ve İsrail'in s i l a h altında b u l u n d u r ­ d u k l a r ı a s k e r sayısının n ü f u s l a r ı n a oranı nın d i ğ e r k o m ş u d e v l e t l e r i n k i n d e n d a h a yüksek oluşu. Bu da genellikle büyük kayıp­ lara neden olmaktadır.B.

Zaman Değişmeyen Etkenler L Ü l k e ve b ö l g e n i n sı­ nırları 2. bu devletlerin birbirlerinin yönetimlerine saygılı o l d u ğ u s ö y l e n e b i l i r ? A) Her devlet kendi geleceğine kendisi karar verecek B) Birinin tanımadığı devletlerarası bir anlaş­ mayı diğeri de tanımayacak C) Daha önce yapmış oldukları anlaşmalar.C ve D seçenekleri bir ü l k e n i n silahlı kuvvetlerinin büyüklüğü ile doğrudan ilgilidir. aşağıdakilerden hangisin­ d e n k o r u n m a amacıyla ortaya çıkmıştır? A) Psikolojik savaşlar C) Uçak saldırıları B) İç ayaklanmalar D) Doğal afetler E) Bulaşıcı hastalıklar Çözüm: II. Cevap C 1 3 . ÖYS .Dünya Savaşı'nda çok gelişmiş uçakların b o m b a r d u m a n d a kullanılması bir anda ül­ kenin bütün topraklarının savaş alanı haline gelmesine neden olmuş.Coğrafi karakteri 4.B. E seçeneği İse silahlı kuvvetlerin büyüklüğü ile doğrudan İlgili değildir.Askeri değerler 5. aşağıdakilerden hangisiyle ilişkili d e â l l l r ? A) Nüfusu B) Toprak büyüklüğü C) Savunma ihtiyacı D) Ekonomik kalkınma düzeyi E) İklim özellikleri Çözüm: A.Politik değerler 4. devletler.Arazi (fiziki yapı) Cevap E 1 2 .1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi ülkenin jeopolitik d u r u m u n u belirleyici "değişmeyen" türd e n b i r etkendir? A) Ekonomik yapısı B) Siyasal politikası C) Sosyo .Ekonomik değerler 3. ÖYS .1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi. ÖSS .D ve E seçenekleri iki devletin devletler arası alanda birlikte hareket etmeleriyle ilgili hükümlerdir. Cevap E 1 5 . ÖYS . Sivil halkın cephe gerisinde büyük bir tehlikeyle karşılaşması SKİI Savunma teşkilatının kurulmasına ne­ den olmuştur. yeni durumlardan etkilenmeyecek D) Karşılıklı ekonomik çıkarlara ağırlık verile­ cek E) Anlaşmalar tek taraflı olarak yürürlükten kaldırılmayacak Çözüm: B. ÖSS-1984 İki devletin anlaşmasında aşağıdakilerden hangisi temel ilke olarak alınırsa.D ve E seçeneği milletin bir özelliği. Cevap A 14. birbirlerinin yönetimlerine saygılıdır denilebilir. bir milletin hukuki olarak Örgütlenmesidir. İki devletin birbirlerinin yönetim­ lerine saygılı olmalarıyla ilgili değildir.C. B. Her devlet kendi geleceğine kendisi karar vere­ biliyorsa.C. devleti milletten ayıran bir özelliktir? A) Hukuksal Örgütlenme B) Nüfus Çokluğu C) Ekonomik güç D) Dil birliği E) Tarih birliği . sivil halk doğrudan zarar görmeye başlamıştır. Cevap A Çözüm: 177 Devlet.Dünya üzerindeki yeri 3. A seçeneği ise devletin bir özelliğidir.kültürel değerler D) Dil birliği E) Coğrafi konumu Çözüm: Bir ülkenin jeopolitik d u r u m u n u etkileyen faktörler d e ğ i ş e n ve d e ğ i ş m e y e n etkenler olarak iki grupta toplanabilir: Değişen Etkenler LSosyo-Kültürel değerler 2.Milli Güvenlik 11.1 9 8 5 Sivil Savunma.1984 Bir ülkenin silahlı kuvvetlerin b ü y ü k l ü ğ ü .

2. Bu konsey. Üye ülkelerin Dışişleri Bakanların dan oluşur. • Balkan Savaşı. Çünki seçeneklerde ver­ ilen savaşlar çok uzun sürmüştür. konsey tarafından oybirliği ile seçilir. Kuzey Atlantik Konseyi'dir.Dünya Savaşı. Fransa ve İzlanda katılmaz. A n a y a s a ' y a g ö r e C u m h u r b a ş kanlığı'nın başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu. ÖYS-1985 Türkiye'de. s e f e r b e r l i ğ e hangi kuruluş ka­ rar verir? A) Milli S a v u n m a Bakanlığı'nın önerisi ile TBMM B) Askeri Şura'nın önerisi ile Genelkurmay Başkanlığı C) Bakanlar Kurulu'nun önerisi ile TBMM D) Sıkıyönetim komutanlıklarının önerisi ile Askeri Şura E) G e n e l k u r m a y Başkanlığı'nın önerisi ile Bakanlar kurulu Çözüm: Seferberlik.1 9 8 5 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisiyle savaşlar. Cevap E 19. Savaş devam ettiği dönemde dünyanın gün­ demini işgal etmiştir. NATO'NUN YAPISI t . A ş a ğ ı d a k i l e d e n h a n g i s i m u h a r i p sınıflar­ dan biridir? A) Levazım B) Ulaştırma C) İstihkam D) Ordudonatım E) Personel . İtalya. 4 . 1982'de İspanya katılarak üye sayısı 16'ya yükselmiştir. dev­ let ierin silahlı kuvvetlerinin karşılıklı çar­ pışması ş e k l i n d e n çıkıp milletlerin t o p y e kün savaşı haline g e l m i ş t i r ? A) Balkan Savaşı C) Otuzyıl Savaşları B) Napolyon Savaşları D) Haçlı Savaşları Milli Güvenlik 18. ÖYS-1985 NATO'nun en y ü k s e k karar organı. Genel S e k r e t e r i n dışında üye ülkelerin hangi düzeydeki t e m s i l c i l e r i n d e n oluşur? A) B) C) D) E) Daimi Temsilci Savunma Bakanı Genel Kurmay Başkanı Dışişleri bakanı Başbakan E) I. Norveç. Türkiye henüz bu görevi hiç üstlenmemiştir. Genel Sekreter konseyinin baş­ kanıdır. Cevap E Çözüm: 4 Nisan 1949'da Washington'da imzalan ant­ laşma ile Danimarka. Nato Genel Sekreteri. Diğer savaşların devam ettiği yıllarda sadece bölgesel olarak etkilen­ me meydana gelmiştir. 5. 1789 -1815 • Otuzyıl Savaşları. İzlanda. 3. 1955'te Almanya. i Cevap D 1 7 . N a t o S e k r e t e r l i ğ h T e ş k i l a t ı n sekreterya görevini y a p m a k üzere kurulmuştur. ÖSS-1986 Türk Silahlı K u v v e t l e r i n d e g ö r e v dağılımı muharip ve yardımcı sınıflar olmak üzere iki genel grupta toplanmaktadır. ABD ve Kana'da katılmış ve antlaş­ manın kapsamı Kuzey Atlantik bölgesini içine alacak şekilde genişletilmiştir. Nato A s e m b l e s i : Nato ülkelerinin parla­ mentolarınca seçilmiş delegelerden oluşur. 1912 -1913 • Napolyon Savaşları. Milli Güvenlik Kurulu'nun da görüşü nü alarak genel veya kısmi seferberlik ilan edilir. 1914 -1918 yılları arasında yapılmıştır.Dünya Savaşı Çözüm: Savaşların çok uzun sürmesi t o p y e k ü n anlamına gelmez. S a v u n m a K o m i t e s i : Üye ü l k e l e r i n i n Savunma Bakanlarından oluşur.Sadece I.Dünya Savaşı yapıldığı dönemde bütün bir dünyayı etkilemiş ve 36 civarında devlet katılmıştır. Bu haliyle seçeneklerde yoktur Buna en yakın seçenek E seçeneğidir. A s k e r i K o m i t e : Fransa ve İzlanda dışında­ ki 14 ülkenin Genel Kurmay Başkanlarından oluşur. 1618 -1648 • Haçlı Savaşları. 1096 -1270 • I. Portekiz. Nato K o n s e y i : Nato'nun en yüksek yetkili organıdır.178 1 6 . Bu ittifaka 1952'de Türkiye ve Yunanistan. ÖSS .

V. V. ulus ve ülkenin kaderi üzerinde alınacak kararlartn Meclis dene­ timine sunulması şarttır. ÖYS-1986 Kara Kuvvetlerinde erbaş ve erlerin yetiştiril me evreleri şunlardır: I. ÖSS-1987 Cumhurbaşkanlığı forsundaki güneş aşağıdakilerden hangisini temsil etmekte­ dir? A) Türkiye Cumhuriyetini B) TBMM'nİ C) Genel Kurmay Başkanlığını D) Kuvvet Komutanlıklarını E) Bakanlar Kurulunu . aşağıdakilerden hangisinin gerçekleştir­ ilmesi için atılmış olan ö n e m l i bir adımdır? A) B) C) D) E) Medeniyetçilik Devletçilik Laiklik Demokrasi Kanun önünde eşitlik 2 0 . Cevap D ÖSS-1987 Aşağıdakilerden hangisi. Dağıtım ve intikal Bu evrelerden hangilerinin süreleri diğer­ lerinden daha uzundur? A) I. Bu yolla. o l a ğ a n ü s t ü d u r u m l a r d a bir kısmı ya da t ü m ü ile.. İstihkam ise muharip bir sınıftır. Cevap E 2 1 . Temel eğitim III. Bu nedenle Meclisin toplantıya çağrıl­ ması gerekir. D) I. Çözüm: Meclisin toplantıya çağrılmasıyla ulusal irade nin egemenliği hakim kılmak istenmektedir. T ü r k bayrağının kullanılışını belirleyen esaslardan de­ ğildir? A) Göndere çabuk çekilir.C ve E seçenekleri Türk bayrağının 1936 yılında hazırlanan esaslarına uygundur. IV. 23.Milli Güvenlik Çözüm: A. Geliş ve eğitime hazırlık II.B. D seçeneği ise doğru değildir. E) Resmi yerlerde törenle çekilir. Cevap C 179 22. P e r s o n e l ihtiyacı Deniz Kuvvetleri tarafından sağlanır.. İhtisas eğitim IV.." Sivas Kongresi'nde alınan bu karar. Cevap C E) C) II. harp halinde ise t ü m ü ile hangi a s k e r i k u r u l u ­ ş u n e m r i n e girecektir? A) Milli Güvenlik Kurulu B\ Jandarma Komutanlığı C) Kara Kuvvetleri Komutanlığı D) Hava Kuvvetleri Komutanlığı E) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Çözüm: Sahil Güvenlik Komutanlığı İçişleri Bakanlığı­ n a b a ğ l ı bir k u r u m d u r . B) G ö n d e r d e n genel olarak g ü n batarken indirilir. Ulusal iradenin ülkenin kaderine el koyması ve meclisin denetiminde olması demokrasi­ nin gerçekleştirilmesi amacını taşır. Yapılan dağıtım­ d a n s o n r a p r o f e s y o n e l asker o l a r a k t a m oniki ay ihtisas eğitimi verilir. Cevap D 24.III l. Çözüm: Askerlerin yetiştirilmesinde iki önemli aşama vardır.. Meclis denetiminin ger­ çekleştirilmesi bir ülkenin demokratikleşme­ siyle mümkündür. ÖSS-1987 "Çağımızda ulusal iradeye uyulma zorun­ ludur. Bu so­ ruyu sorunun anahtar kelimesini bularakta cevaplayabiliriz: Sorunun anahtar kelimesi M e c l i s denetimidir. yavaş indirilir. II B) IV.D ve E seçenekleri yardımcı sınıfları oluş­ turmaktadır. Çözüm: A. ÖYS . Sahil Güvenlik.1986 Sahil Güvenlik Komutanlığı. Test V. Erler önce temel eğitime alınarak belli merkezi yerlerde askerliğe hazırlık safhası olarak dört ay yetiştirirler. kıyılarımızın güvenliği ile beraber her türlü kaçakçılığı önlemek amacıyla faali­ yet gösteren bir komutanlıktır.B. C) Ev ve d ü k k a n l a r d a yalnız milli b a y r a m günlerinde asılabilir.. Olağanüstü durumlarda yani savaş hallerinde ise Deniz Kuvvetlerinin emrine girer. D) Okullarda göndere her gün çekilir.

ÖYS-1988 Aşağıdakiterden hangisi. ÖYS-1987 Aşağıdakiterden hangisi Merkez Komutanlığı'nın g ö r e v l e r i n d e n b i r i d e ğ i l d i r ? A) Askeri disiplini sağlamak B) Askeri suçluları takip ederek yakalamak ve gerekli kanuni işlemi yaptırmak C) Askeri trafik işlerini düzenlemek ve sivil trafik ile işbirliği yapmak D) Bölgenin emniyet teşkilatı ile işbirliği yap­ mak E) Sivil Savunma Teşkilatını kurmak Çözüm: A. Türkiye Cumhuriyetini tem­ sil e d e r k e n yıldızlarda. Almanya. Cevap B 25. D seçeneği İse ülke zor şartlarda kalmış ve bundan dolayı seferbirlik ilan etmiştir. ÖYS-1987 Aşağıdaki durumların hangisinde.C ve E se­ çeneklerinin makul ve kabul edilebilir gerek­ çeler olduğunu görürüz. Bu amacını gerçekleştirmek için diğer güçlerle de işbirliği yapar. ÖSS . Avrupa cephe­ s i n d e Fransızlara karşı ü s t ü n l ü k sağlaya­ bilmek için kimyasal gazlar kullanmıştır. TBMM toplantı halinde değilse. ilk kez I. Cevap A 27. Böyle bir karar alma yetkisi ülkemizde hangi k u r u l u ş a aittir? A) Bakanlar Kurulu'na B) Genel Kurmay Başkanlığı'na C) Milli Savunma Bakanlığı'na D) Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne E) Cumhurbaşkanlığı'na Çözüm: Olağanüstü durumlarda Cumhurbaşkanının başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu.B. soğuk savaş çeşitlerinden biri değildir? A) Politik Savaş C) Ekonomik Savaş B) Teknolojik Savaş D) Genel Savaş E) Psikolojik Savaş . Milli Güvenlik ÖSS-1988 Aşağıdaki silah t ü r l e r i n d e n hangisi. miletlerarası hukuk­ tan d o ğ a n y ü k ü m l ü l ü k l e r ihlal e d i l m e m e k koşuluyla. askerlik çağına g e l m i ş kişilere erteleme (tecil) y%z pılmaz? A) Son yoklamada geçerli sağlık özürü bu­ lunduğunda B) Yüksek öğrenime girmek istendiğinde C) Öğrenime devam edildiğinde D) Genel seferberlik ifan edildiğinde E) İki kardeşten biri askerde olup ailesi istek­ te bulunduğunda Çözüm: Seçenekleri incelediğimizde A. Cevap D 26. Böylece son kararı TBMM vermiş olmaktadır. Verilen bu karar Resmi Gazetede yayımlanır ve aynı gün TBMM'nin' onayına sunulur. Cevap E 29. Güneş.Dünya S a v a ş ı ' n d a A l m a n l a r t a r a f ı n d a n Fransızlara karşı kullanmışlardır? A) Nükleer silahlar B) Kimyasal silahlar C) Biyolojik silahlar D) Elektronik kozmik silahlar E) Psikolojik silahlar Çözüm: Dünya. ilk kez topyekün bir savaşı I. Cevap D 28.Dünya Savaşında yaşadı. vatandaşların temel hak ve özgür­ l ü k l e r i n i k ı s m e n v e y a t a m a m e n kaldıran kararlar alınabilir. Merkez Komutanlığının amacı askeri düzen ve disip lini sağlamaktır.C ve D s e ç e n e k l e r i n i n aynı t ü r d e n görevler o l d u ğ u anlaşılmaktadır. Milli Güvenlik Kurulu'nun da görüşünü aldıktan s o n r a karar verir. E seçeneğinde verilen Sivil Savunma Teşki­ latı ise İçişleri Bakanlığına bağlıdır. T ü r k i y e C u m h u r i ­ yetinden önce kurulmuş 16 bağımsız Türk Devletini temsil etmektedir. seferberlik ve sıkıyönetim ilan edildiği durumlarda.180 Çözüm: C u m h u r b a ş k a n l ı ğ ı f o r s u n u n sol üst k ö ş e ­ sinde güneş ve etrafında da 16 yıldız bulun­ maktadır.B. Doğal olarak böyle durum­ larda tecil yapılması uygun değildir.1 9 8 8 Türkiye'de savaş. hemen toplantıya çağrılır.

Dünya Savaşında daha da geliştirilen tanklar g ü n ü m ü z d e m ü k e m m e l bir seviyeye getirildi.Milli Güvenlik Çözüm: Milli güç unsurlarının kullanılma usul ve de­ recelerine göre savaş. Bu tip soruların çıkma ihtimaline karşı Milli güvenlik kıtabınızdaki silahları dikkatle ince­ leyiniz. sefer görev emrini almış olanlar muhtarlıklara giderek çağrı bildirimini İmzalarlar.Dünya Savaşındaki 10 milyon Ölünün %52 si asker. Fakat genellikle soğuk savaş ve g e n e l savaş (sıcak savaş) olarak adlandırılır. aşağıdakiIerden hangisinin kurulmasını gerektir­ miştir? A) Genel Kurmay Başkanlığı B) Milli Savunma Bakanlığı C) Sivil Savunma Teşkilatı D) Askerlik Şubeleri E) Kuvvet Komutanlıkları Çözüm: | | ] \ i 30. Cevap B [ 3 4 . Sefer görevi alan şoför ve sürücüler araçları ile birlikte İl ve İlçenin Milli Savunma Yükümlülük Komisyonuna başvururlar. A. Çağrı bildirimi olan vatandaşlar 6 saat içinde hazırlıklarını tamamlayarak. Cevap B | ] | j | II. II. ÖYS . sefer görev e m r i n i al­ mış o l a n v a t a n d a ş l a r ı n . B. Bundan dolayı cephe gerisindeki halkın can ve mal güvenliğini sağlamak amacıyla Sivil Savunma Teşkilatları kurulmuştur. her türlü silahsız ko­ ruyucu ve kurtarıcı tedbir ve faaliyetleri yürü­ tür. soğuk savaş. ÖYS'ye giren öğrencilerimizin bü­ yük bir çoğunluğu askere gitmediğine göre bu soruyu seçenekler yardımı ile çözelim. ç a ğ r ı b i l d i r i m i n i imzalamak için nereye başvurması gerekir? A) Askerlik Şubelerine B) Muhtarlıklara C) Mülki Amirliklere D) Milli Savunma Yükümlülük Komisyonlanna E) Sivil Savunma Kuruluşlarına Çözüm: Seferberlik çağrısını duyan vatandaşlardan. A.1989 20 yaşına g i r m i ş oldukları halde isimlerini n ü f u s k ü t ü ğ ü n e yazdırarak n ü f u s cüzdanı almamış olanlara ne ad verilir? A) Saklı B) Yoklama kaçağı C) Firar D) Bakaya E) Yedek . Askerlik şubesi­ ne veya doğruca birlik ve kurumuna hareket etmek zorundadırlar. Cevap C j l j [ | 3 3 . ÖSS-1989 Seferberlik ilanında. Bu teştilat İçişleri Bakanlığına bağlıdır.İsrail Savaşı E) Balkan Savaşları Çözüm: Kara Kuvvetlerinin ve zırhlı birliklerin temel silahı olan tank. B seçeneği ise tek kişi tarafından kullanılabilir. Cevap D | I 181 32. Cevap B 31. ÖYS . sınırlı savaş ve genel savaş İle her üç durumunda kullanılabilecek özel savaş olmak üzere dört kısma ayrılır. C ve D seçenekleri soğuk savaşın türleridir.1989 Zırhlı b i r l i k l e r i n t e m e l silahı o l a n tanklar. İlk d e f a a ş a ğ ı d a k i savaşların h a n g i s i n d e kullanılmaya başlamıştır? A) Kore Savaşı B) Birinci Dünya Savaşı C) İkinci Dünya Savaşı D) Arap . 3000 metre mesafede atışlarda on atışdan d o k u z u n d a isabet ka­ biliyetine sahiptir. ÖYS-1988 Aşağı da kil e r d e n h a n g i s i .Dünya Savaşında ilk kez kullanılmıştır. C. t e k k i ş i t a r a f ı n ­ d a n kullanılan silahlardan biridir? j I i A) Ağır makineli tüfek C) Tanksavar B) El bombası D) Havan | E) Geri tepmesiz t o p Çözüm: Bu tip sorular askere gitmeden kolayca çö­ zülemez. I. ÖYS-1989 G ü n ü m ü z savaşlarında c e p h e gerisinin de d ü ş m a n hedefi haline g e l m e s i . D ve E seçeneklerinin tek kişi tarafından kullanılması m ü m k ü n değildir. Sivil Savunma teşkilatı. %48'i sivil kişilerden oluşmuştur. Güdümlü mermiler atmak­ tadır.

B. 4. B.C ve D seçenekleri E se­ çeneğinin bölümleridir. Soruda Milli Gü­ venlik için milli güç unsurlarının bütünü hare­ kete geçirildiğine göre milli seferberlik İlan edilmiş demektir. bir olağanüstü d u r u m u en iyi karşılayacak şekilde barış halinden sefer haline geçirHmesF'ne ad verilir? A) B) C) D) E) Sivil savunma Bölgesel seferberlik Personel seferberliği Lojistik seferberlik Milli seferberlik 37. D Hassasiyet d e r e c e l i bölgeler.182 Çözüm: Bu tip sorularda karşılaşabileceğiniz 5 adet tanım vardır. Firar: Kıtasından izinsiz altı g ü n d e n fazla uzaklaşmaya denir. Doğal afete maruz kalacak bölgelerdir. cephe gerisinin can ve mal güvenliğini sağlamaktı. ÖSS-1990 "Milli güvenliğin devamlılığını sağlamak için bütün milli güç unsurlarının. A hassasiyet dereceli bölgeler. Sivil savunma. B a k a y a : Kanuni mazereti olmaksızın celbe İcabet etmeyerek şevkini yaptırmayanlar ile celbe icab ederek şevkini yaptırdıkları halde kıtalarına katılmayanlara veya geç katılanlara denir. d ü ş m a n taar­ ruzlarına özellikle hedef o l a b i l e c e k şehir. Cevap A . Yoklama Kaçağı: Kanuni mazereti olmaksı­ zın k a n u n i süresi i ç i n d e s o n y o k l a m a s ı n ı yaptırmayanlardır.Sivil Savunma 2. Milli Guv ÖSS-1990 Devletlerin silahlı bir çatışmaya g i r m e d e n birbirlerine karşı politik. Has­ sas bölgeler sivil savunma bakımından dört dereceye ayrılır: 1. Bunları kısaca açıklayalım: Saklı: 20 yaşına girmiş olduğu ve nüfus kü­ tüğüne yazıldığı halde nüfus cüzdanı alma­ mış olanlardır. Seferberlik B u n d a n ö n c e k i sorularda Sivil Savunmayı öğrenmiştik.D ve E seçenekleri sıcak savaşın türlerini o l u ş t u r u r l a r . S o r u d a verilen t a n ı m s o ğ u k harbin tanımıdır. Bu soru­ da verilen metnin cevabı olamayacağına gö­ re seferberlik olması gerekir. B Hassasiyet dereceli bölgeler. Cevap E Soruda ifade edilen "hayati önem" tabirinden Hassas bölge olduğu anlaşılmaktadır. Nükleer veya klasik silahlarla yapılacak saldırının beklendiği bölgeler. 2. ekonomik. C H a s s a s i y e t d e r e c e l i b ö l g e l e r . ÖYS-1990 Hayati ö n l e m l e r i n d e n dolayı. Cevap C 35. psiko­ lojik ve t e k n o l o j i k alanlarda üstünlük kur­ maya çalışmaları aşağıdaki h a r p t ü r l e r i n ­ d e n hangisinin kapsamına girer? A) B) C) D) E) Genel Harp Sınırlı Harp Soğuk Harp Gerilla Harbi Gayri Nizami harp Çözüm: A. Cevap A 36. Nükleer bir saldırının ilk anda yapılabileceği bölgeler. Yal­ nızca klasik silahlarla bir saldırının olabile­ ceği bölgeler. kasaba ve tesisler ile d o ğ a l afetlere uğra­ ması muhtemel yerlere ne ad verilir? A) Hassas bölge C) Karargah B) Askeri kışla D) Cephe gerisi E) Kurtarılmış bölge Çözüm: Çözüm: Seçenekleri iki kısma ayırabiliriz: 1. Sevk T e h i r i : Kanuni mazeretleri sebebi İle müteakip yıl işlem göreceklere yapılan işle­ me denir. 3.

Diğer haber­ leşme vasıtaları ile duyrulur. Radyoaktif Serpinti i kazı: Radyoaktif ser­ pinti veya kimyasal saldırı var anlamındadır.1 9 9 0 Sarı ikaz. aşağıdaki d u r u m l a r ı n h a n g i s i n ­ de verilir? A) Taarruz ihtimalinde B) Tehlikenin geçmesinde C) Taarruzun başlamasında D) Radyoaktif serpinti olduğunda E) Tahliye durumunda Çözüm: Sivil Savunma açısından dört çeşit İkaz vardır: 1. a s k e r i m e m u r . Milli Güvenlik Kurulu'na k i m başkanlık yapar? A) Genelkurmay Başkanı B) Başbakan C) Milli Savunma Bakanı D) İçişleri Bakanı E) Dışişleri Bakanı . A. Beyaz ikaz: Tehlike geçti anlamındadır. 2. ve ilmi alanlarda üstün hizmette bulunanlara verilir.B. Milli Savunma Yükümlülük K o m i s y o n u n a başvurmak zo­ rundadırlar. televizyon gibi yayın araçlarıyla verilir.Milli Güvenlik 38. ÖSS-1991 Türkiye'de seferberlik ilan e d i l d i ğ i zaman izinde bulunan subay. 4. ve D seçeneklerinde verilen madalya­ lar.C. Kesik kesik siren sesiyle veya. Cevap E 4 1 . eğer kıta uzakta İse en yakın asker­ lik şubesine başvurmak zorundadır.Cephe gerisinin can ve mal güven­ liğini sağlamak amacıyla kuruldu. ÖYS-1991 Cumhurbaşkanı'nın katılmadığı durumlar­ da. güçlen­ mesi için askeri İdari. Taşıt v e H a y v a n s a h i p l e r i . 3. 15 saniye aralıkla 3 dakika devam eden dalgalı siren sesi İle duyurulur. 15 saniye aralıklı 3 dakika devam eden devamlı siren sesi ile duyurulur. ÖYS-1990 Milli M ü c a d e l e d ö n e m i n d e o r d u e m r i n d e görev alarak yararlık g ö s t e r m i ş olan kişi­ lere verilen madalya aşağıdakilerden han­ gisidir? A) Hizmet Madalyası C) Başarı Madalyası B) Övünç Madalyası D) Liyakat Madalyası 183 4 0 . Ö Y S . Cevap C E) İstiklal Madalyası Çözüm: Milli Mücadele d ö n e m i n d e yararlılık göste­ renlere 869 sayılı kanun ile İstiklal Madalyası verilmiştir. şeref ve itibarını artıran. Sarı İkaz: Taarruz ihtimali var anlamın­ dadır. Cevap D 39. a s t s u b a y ve e r l e r hemen kıta veya kurumlarına dönmek zorundadırlar. Cevap A 42. Erler. Kırmızı İkaz: Taarruz tehlikesi var anla­ mındadır. askeri memur. Türk Silahlı Kuvvetlerinin nam ve şanını yükselten.1 9 9 1 Sivil Savunma Genel M ü d ü r l ü ğ ü aşağıda­ ki kuruluşlardan hangisine bağlıdır? A) Milli Savunma Bakanlığı B) Genel Kurmay Başkanlığı C) İçişleri Bakanlığı D) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı E) Dışişleri Bakanlığı Çözüm: Sivil Savunma teşkilatı İçişleri Bakanlığına bağlıdır. Altı saat içinde yola çıkarak hemen kıtasına. ÖSS . Bu ikazda siren kullanılmaz. ast­ s u b a y ve erler aşağıdakilerden hangisini yapmak zorundadırlar? A) Milli Savunma Yükümlülük Komisyonuna başvurmak B) B a ğ l ı b u l u n d u k l a r ı a s k e r l i k ş u b e s i n e başvurmak C) Sivil Savunma Müdürlüğü veya Memurlu ğu ile ilişki kurmak D) Hemen kıt'a veya kurumlarına dönmek E) Bağlı bulundukları muhtarlığa baş vurmak Çözüm: Seferberlik a n ı n d a izinli b u l u n a n s u b a y .

2 . Askerlik çağı sırasıyla üç d ö n e m e ayrılır: 1. Milli S a v u n m a Bakanı. O da Meraşal' dır." demiştir. I . ÖYS . komuta ettiği bir­ likler askerlik mesleğinin niteliklerinden yok­ sunsa hiçbir varlık gösteremez.Muvazzaflık Yedeklik . 3.D ve E seçeneklerinde verilen rütbelerin bir üst rütbesi vardır. ÖYS-1991 Aşağıda kilerin h a n g i s i n d e verilen m e s l e k elemanları d i ğ e r l e r i n d e n ayrı olarak silah altına alınmaktadır? A) Sanatçılar B) Mühendisler C) Avukatlar D) Tıp doktorları E) İktisatçılar . "Komutan ne kadar değerli olursa olsun. B.184 Çözüm: Milli Güvenlik Kurulu C u m u h u r b a ş k a n ı n ı n başkanlığında.C ve E seçeneğindeki meslekler karışık sınıfa girerler. Kara.için karışık sınıf ve tıp doktorları olmak üzere iki ayrı celp dönemi vardır. Cumhurbaşkanı katılmadığı zamanlarda kurula Başbakan başkanlık yapar. Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları ile J a n d a r m a Genel Komutanından oluşur.bat-Nisan-Haziran Ağustos-Ekim-Aralık olmak üzere senede 6 celp döneminde silah altına alınırlar.Yedeklik Yoklama . İçişleri ve Dışişleri B a k a n l a r ı . Başbakan. A. ÖSS-1992 Deniz kuvvetlerimizdeki "Büyükamiral" r ü t b e s i n i n Kara kuvvetlerimizdeki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir? A) Mareşal B) Orgeneral C) Korgeneral E) Tuğgeneral Çözüm: Askerlik ç a ğ ı . 2 .Yoklama d ö n e m i : Askerlik çağının başlangıcından kıtaya kadar olan süre içerisinde yapılan tüm işlemler. Cevap D 4 3 . bu sözüyle aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i n Önemini vurgulamıştır? A) Silah ve mühümmatın B) Haberleşme araçlarının C) Cephe mahallinin D) Askerlik eğitiminin E) Sivil savunmanın 44. Yoklama ilk v e s o n y o k l a m a o l m a k üzere iki b ö l ü m e ayrılır. Bunun Kara Kuvvetlerindeki karşılığı da en yüksek rütbe olmalıdır. T ı p d o k t o r l a r ı : Şu. yılda üç celp döneminde silah altına alınırlar. Genelkurmay Başkanı. Deniz Kuvvetlerindeki en büyük rütbedir. her erkek Türk vatantaşının yirmi yaşına g i r d i ğ i o c a k ayının birinci g ü n ü n d e n başlar.Yedeklik d ö n e m i : Erbaş ve erlerin terhis t a r i h i n d e n askerlik çağının s o n u n a kadar geçen süredir.C. K a r ı ş ı k s ı n ı f i s e : Ntsan-Ağustos-Aralık olmak üzere.Yoklama Yedeklik Muvazzaflık.Yedeklik 45. Cevap E D) Tümgeneral Çözüm: Büyükamiral. Cevap B Çözüm: Milli Güvenlik 4 yıl ve d a h a fazla süreli yüksek öğrenim kurumlarından mezun olan yükümlüler. 4 6 yaşına g i r d i ğ i o c a k ayının birinci günü sona erer. ÖSS-1992 Mustafa Kemal ilk TBMM'de.1 9 9 1 Askerlik çağı dönemleri aşağtdakilerden hangisinde d o ğ r u sırası ile verilmiştir? A) B) C) D) E) Muvazzaflık Yedeklik Yoklama Muvazzaftık Yoklama . M u s t a f a K e m a l . M u v a z z a f l ı k d ö n e m i : Askerlik y a p a c a k kişinin askerlik şubesinden eğitim merkezine sevk edildiği günden terhisine kadar geçen süredir.B. Cevap A 46.Muvazzaflık Yoklama .

C ve D seçenekleri koruyucu ve kurtarıcı sivil s a v u n m a Önlemlerindendir. Milli gücün etkili bir şekilde kullanılması genel seferberlikle mümkündür. k o r u y u c u ve kurtarıcı sivil savunma önlemlerinden biri değildir? A) Sığmaklar C) Tahliye B) İkaz ve alarm D) Seyrekleştirme E) NBC silahlan j ] i | j | .Milli Güvenlik Çözüm: Mesleğin niteliklerini kavramak ancak eğitimle olur. sorunun aynısıdır. Ö Y S . Ö Y S . Cevap B 4 9 . Cevap D j Çözüm: 35. Savaş ve barışta sivil halkın hiç silah kullanmadan savunulmasıdır. Bu teşkilat İçişleri Bakanlığına bağlı olarak faaliyet göstermek­ tedir.C. T ü r k Kara Kuvvetleri'ndeki m u h a r i p sınıflardan biridir? A) Piyade B) Ordudonatım C) Ulaştırma E) Personel D) Levazım Çözüm: 51. Bütün kuvvet komutanlıklarındaki birimler m u h a r i p ve y a r d ı m c ı sınıflar o l m a k üzere ikiye ayrılır. Kara Havacılık. Bu s o r u l a n bir kere daha incelersek soruda verilen tanımın yok­ lama olduğunu görürüz. M u s t a f a K e m a l ' i n k o n u ş m a s ı n d a şikayetçi o l d u ğ u konu birliklerin askeri eğitimden yoksun olduklarıdır. devletlerin silahlı kuvvetlerinin karşılıklı çarpışması şeklinden çıkıp. Buna pasif direnişte denilebilir.1 9 9 2 Askerlik çağının başlangıcından kıt'aya katılma z a m a n ı n a k a d a r g e ç e n s ü r e içer i s i n d e y ü k ü m l ü l e r e yapılan i ş l e m l e r e ne denir? | j ! i 50. mil­ letlerin t o p y e k ü n savaşı haline gelmesi sonucunda kurulmuştur? A) Gene) Kurmay Başkanlığı B) Sivil Savunma Teşkilatı C) Sahi) Güvenlik Komutanlığı D) Emniyet Genel Müdürlüğü E) Jandarma Genel Komutanlığı Çözüm: ll. biyolojik ve kimyasal silahlardır.1 9 9 2 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i .0 ve E seçenekleri piyadeye yardımcı sınıflardır. İstihkam Muharebe ve Jandarma'dır. savaşların.Dünya Savaşında meydana gelen ölüm­ lerin %48 nin cephe gerisindeki insanlardan oluşması bütün dünyada sivil savunma sis­ temlerinin güçlenmesine neden olmuştur. 1992/11 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap B 48. Koruyucu ve kurtarıcı bir özellik taşımazlar. soruda askerlikle ilgili bazı önemli terimleri açıklamıştık. Topçu. ve 43.B. B.1993 Türkiye'de aşağıdakilerden hangisi. Cevap D ' i | j j Çözüm: 185 A.1 9 9 3 Ulusal hedeflerin elde e d i l m e s i amacıyla iç ve dış sorunlarda ve milletlerarası ilişki­ lerde milli g ü c ü n etkili bir şekilde kullanıl­ masına ne ad verilir? A) B) C) D) E) Politik Güç Genel seferberlik Koruyucu Güvenlik Psikolojik harp Lojistik güç A) Muvazzaflık B) Saklı C) Bakaya E) Yedeklik D) Yoklama ÇÖzüm: 34. M u h a r i p S ı n ı f l a r : Piyade. Süvari. T ü r k i y e ' d e de Sivil S a v u n m a Teşkilatı Örgütlenmeye başlamıştır. N B C ise nükleer. ÖSS . Cevap E 47. Cevap A ÖSS . Koruma ve kurtarmaya yönelik çalış­ malar yapmaktadır. Tank.

Dünya Savaşında kullanılmaya baş­ lanan tanklar II. şiddet kullanan ve saldırıda bulunan kişileri yakalamak E) Taşıtları tescil ederek belge ve plakalarını vermek j Polis. kahve.Dünya Savaşında çok etkili bir silah haline g e l d i . E seçeneği trafikle ilgili görevidir. ÖSS-1994 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap E . Ancak nöbet hizme­ tinin ve iklim koşullarının Özelliği nedeniyle. adli ve trafikle ilgili görev ve yetkileri vardır. toplumda dirlik ve düzeni. idari. halkın.1 9 9 3 Askeri öğrenci. toplumun ve kişilerin temel haklarını kullanma güvencesi­ ni.D ve E seçenekleri o k u l d a .B. C s e ç e n e ğ i ise s a d e c e a s k e r l i k e ğ i t i m i sırasında öğrenilir. can ve mal güvenliğini korumak D) Düzene karşı koyan.1 9 9 3 Aşağıdakilerden hangisi. t o p l u m u n huzur ve güven İçerisinde yaşamasını sağlayan. n ö b e t s ü r e s i e n fazla kaç saat olabilir? A)20 Çözüm: Ç o ğ a l t m a h a l l e r i n d e n ö b e t süresi 4 saati geçemez. adli. gerektiğinde süresi uzatılabilir. ÖYS . erbaş ve erlerin tuttuğu nö­ betler genelde iki saattir. A seçeneği İdari görevidir. sinema gibi yerleri kapatmak E) Yeni bir devlet rejimi saptamak ÇÖzüm: 5 2 . ÖYS-1993 G ü n ü m ü z kara savaşlarında. ailede ve sosyal çevrede öğrenilebilen davranışlardır. Cevap E B)16 C)12 D)8 E)4 53. Polis. konut dokunulmazlığını. İdari ve trafik ile ilgili dört Çeşit görevleri vardır. B seçeneği İdari görevidir. Polisin siyasi. Cevap C Çözüm: İlk kez I. ÖSS-1994 Günümüzde aşağıdakilerden hangisi y a t nız askerlik eğitimi sırasında öğretilir? A) Kanunlara ve nizamlara uyma B) Sembol. polisin yetki­ lerinden biri değildir? A) Şüpheli kişilerin üstlerini ve eşyalarını ara­ mak B) Suçluları yakalamak ve ifadelerini almak C) Suç unsuru sayılabilecek eşyaları zapt etmek D) Yasalara uymayan otel. B u d u r u m d a . Cevap D 55. ÖYS . kanun ve tüzük ve yönetmeliklerin kendisine verdiği görevleri yapan silahlı bir kolluk kuvvetidir. Cevap B 56. D seçeneği siyasi görevidir.-25 derece olan gün­ lerde nöbet süresi olan iki saat. yerine göre bir veya yarım saate indirilir. C seçeneği idari görevidir. Aksi taktirde ülkede huzur ve barışın sağlanması mümkün değildir. can ve malını koruyan. G ü n ü m ü z d e ise çok geliştirilen tanklar kara gücünün en güçlü si­ lahı haline geldi. t ö r e n ve g ö s t e r i l e r d e gerekli güvenlik önlemlerini almak B) Yangın. su baskını. Kalın zırhlarla korunan tank­ lar kolayca tahrip edilemeyen özelliğiyle ve vuruculuğundaki yüksek isabet tankları de­ vamlı ön plana çıkarmaktadır. Kış mevsiminin çok sert geçtiği Doğu Anadolu'da -20. deprem gibi afetlerde olay yerinde önlem almak C) Vatandaşların ırz. devletin yasalarla b e l i r l e n e n g ö r e v i n i y a p a n bir kuvvet olduğundan dolayı devletin yönetim şeklinin belirlenmesinde etkili olamaz. Türkiye'de polisin siyasi görevlerinden biridir? A) Geçit.786 Milli Güvenlik Çözüm: Polisin siyasi. gazino.aşağıdakilerden h a n g i s i d i ğ e r l e r i n d e n daha g ü ç l ü v e etkilidir? A) Havanlar B) Tanklar C) El bombaları E) Mayınlar D) Makinalı tüfekler 5 4 . kişi ve makamları selamlama C) Savaş araç ve gereçlerini kullanma D) Ast-üst ilişkileri E) İlk yardım uygulamaları Çözüm: A.