ornimi ve Açıklamalı Çözümleri

İÇİNDEKİLER
Sayfa GENEL KAVRAMLAR VE İLKÇAĞ MEDENİYETLERİ İSLAMDAN ÖNCEKİ TÜRK TARİHİ İSLAM TARİHİ İLK TÜRK-İSLAM DEVLETLERİ TÜRKİYE TARİHİ ORTAÇAĞ'DA AVRUPA OSMANLI KURULUŞ DEVRİ OSMANLI YÜKSELME DÖNEMİ OSMANLI KÜLTÜR VE MEDENİYETİ YENİÇAĞ'DA AVRUPA DURAKLAMA DÖNEMİ 18. YÜZYIL OLAYLARI VE ISLAHATLAR YAKINÇAĞDA AVRUPA 19. YÜZYIL SİYASİ OLAYLARI 19. YÜZYIL ISLAHATLARI 20. YÜZYILDA OSMANLI DEVLETİ I. DÜNYA DÜNYA SAVAŞI VE GELİŞMELER KURTULUŞ SAVAŞININ HAZIRLIK DÖNEMİ KONGRELER VE ÖRGÜTLENME SON MEBUSLAR MECLİSİ VE MİSAK-I MİLLÎ TBMM VE DÖNEMİ BATI CEPESİ KURTULUŞ SAVAŞININ SİYASAL MÜCADELE VE BARIŞ DÖNEMİ CUMHURİYETİN KURULMASI VE ÇOK PARTİLİ HAYATA GEÇİŞ DENEMELERİ TÜRKİYE'DE ANAYASALAR İNKILAP HAREKETLERİ CUMHURİYET DÖNEMİNDE DIŞ POLİTİKA ATATÜRK'ÜN KİŞİLİĞİ VE İLKELER MİLLİ GÜVENLİK 7 16 18 24 28 32 36 38 42 50 57 62 67 71 79 89 95 101 107 114 118 125 135 144 149 151 161 169 174

GENEL KAVRAMLAR VE İLKÇAĞ MEDENİYETLERİ
1981 -1995 OSS - OYS SORULARI ANALİZİ
7 ..16 .,18 ..24 ..28 ..32 ..36 ..38 ...42 ...50 ...57 ...62 ..67 ...71 ..79 ...89 ...95 .101 L...107 .114 .118 .125 .135 .144 .149 .151 .161 169 174
-

B Ö L Ü M 1]

1 . ÖSS -1981 Eski bir yerleşme yerinde yapılan kazıda elde edilen bulgular, burada yaşayanların taş devrinden sonra,bakır, t u n ç ve demir devirlerine aynı zamanda girmiş olduklarını göstermektedir. Bu yerleşme yerinde yaşayanlar için aşağıdakilerden h a n g i s i n i n d o ğ r u olması en g ü ç l ü olasılıktır? A) Madenleri işlemek için ateşten yararalanmayı öğrenmişlerdir B) Y e r l e ş m e y e r i , bakır, k a l a y ve d e m i r madenler bakımından zengindir C) Bakır ve tunç eşyalara çok geç gereksi­ nim duymuşlardır D) Taş devri uygarlığını yaşayanlar demir devrini yaşayanlardan etkilenmişlerdir. E) Yerleşme yerinde köklü iklim değişmeleri olmuştur Çözüm: Tarih öncesi dönemde toplumlar birbirinden etkilenerek tarihsel bir gelişme göster­ mişlerdir. Taş devrini, maden devirleri takip etmiştir. Bu dönemde toplumların dış bir etki o l m a d a n aynı anda bir ç o k devirleri yaşa­ maları imkansızdır. A, C ve E seçenekleri çok ilgisiz yorumlar içerdiklerinden cevap ola­ mazlar. B seçeneği ise çeldirici görünmekte­ dir. Fakat Tarih öncesi dönemlerde bütün gelişmeler ancak iletişimle olabildiğinden, bir bölgenin m a d e n bakımından zenginliğinin etkisi çok önemli değildir. Cevap D 2 . ÖSS - 1 9 8 2 I. Eski Mısırlılar ilk takvimi bulmuşlar,sonra Sezar v e d a h a s o n r a d a P a p a XIII. Gregor bu takvimi geliştirerek bugün kul­ lanılan takvimi oluşturmuşlardır. II. Fenikeliler ilk alfabeyi bulmuşlar, sonra Yunanlılar ve daha sonra da Romalılar bu alfabeyi geliştirerek bugün kullandığımız latin alfabesini oluşturmuşlardır. Bu bilgiler, b u g ü n yararlanmakta o l d u ğ u ­ muz t a k v i m ve alfabenin nasıl geliştirilmiş o l d u ğ u n u göstermektedir? A) Din ve devlet adamlarının yardımlarıyla B) Savaşlar sırasındaki kültür alış verişleriyle C) Yeni buluşların ödültendirilmesiyle D) Değişik kişi ve toplumların katkılarıyla E) Uluslann birbirleriyle yanşmalarıyla

tr

ÖSS
Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı

ÖYS
Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı

Toplam
Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı

5
—I

>
1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995
İCRAM

15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240

1 3 3 1

17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326

-

32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566

1 3 3 1

1 2 1 1 2 2 2 2 13

1

1

1

2 2 3 3 3 3 4 4 33

2 2 1 1 2 2 20

1 9 8 1 - 1 9 9 5 yılları arasında, Genel kav­ ramlar ve İlkçağ Medeniyetleri k o n u s u n ­
dan çıkan soru yüzdeleri:

OSSde ÖYS'de Toplamda

% 8,33 % 3,987

% 5,830 oranındadır.

Eğer sonraki olayın nedenleri. 3 0 0 0 : Sümerler çivi yazısı kullan­ mışlardır. ö t e k i n i n nedeni sayılıp sayılama­ yacağını ortaya çıkarmak için neye bakıl­ malıdır? A) Sonrakinin n e d e n l e r i n i n . güneyine Aşağı Mezopotamya d e n d i ğ i halde.1 9 8 2 I. II. ÖSS .D ve E seçenekleri ise bir tarihi olayın daha İyi araştırılması için gereklidirler. ÖSS . B. Mezopotamya'nın kuzeyine Yukarı.Ö.1 9 8 2 Birbirini izleyen iki tarihsel olaydan b i r i n i n . C. alanlarında ilk ö r n e k l e r i teşkil etmeleridir. ÖSS . İspanya. Ortak ö z e l l i k l e r i . Bu üç olayın o r t a k y ö n ü nedir? A) Meydana geldikleri dönemlerdeki toplum yapısını yansıtmaları B) Bu tür olayların ilk örnekleri olmaları C) Oluşmalarında birbirlerinden etkilenmeleri D) Uluslararası ilişkileri içermeleri E) Uluslararası etkileşimi hızlandırmaları Çözüm: Yazı.1983 İlkçağda Fenike. Cevap D 6. para ve alfabe gibi buluş ve gelişmeler ilk olarak ilkçağda bulunmuştur. D ve E seçenekleri ise B seçeneğinin sonuçlarıdır. 700 : Lidyalılar ticaret hayatında para kullanmışlardır. 1280 : Hitİtlerle Mısırlılar arasında Kadeş Antlaşması yapılmıştır. M. Cevap B Çözüm: Mezopotamya'da eğim kuzeyden güneye d o ğ r u azalırken Mısır'da güneyden kuzeye doğru azalmaktadır. "Yukarı ve Aşağı" şeklindeki bu belirlemeler neye dayanarak yapılmıştır? A) Ekvatora olan uzaklığa B) Ovaların konumuna C) Yerleşim merkezlerinin dağılışına D) Nehirlerin akış yönüne E) Dağlık bölgelerin konumuna 3. Cevap A 5. ÖSS-1983 İlkçağda. Yeni ç a ğ d a V e n e d i k ve Ceneviz. M. A.sonuç ilişkisi vardır. Ortaçağ'da İspanya. III.Ö. M. Deniz ticaretinin etkisiyle t o p l u m l a r arası etkileşim de artmıştır. Bu eğim azalmaları Fırat ve Dicle ile Nil'in akışıyla ilgildir. Venedik. önceki olayın sonuçları arasında varsa bu iki olay arasında bir ilişki kurulabilir. Y a k ı n ç a ğ ' d a da İngiltere en çok hangi başarılarıyla ün kazanmışlardır? A) Güzel Sanatlar C) Deniz ticareti B) Devlet yönetimi D) Bilimsel çalışmalar 4. Mısır'ın k u z e y i n e Aşağı g ü n e y i n e Yukarı Mısır d e n m i ş t i r .Genel Kavramlar ve Çözüm: B u g ü n kullandığımız t a k v i m ve alfabe ilk çağda bulunmuş ve değişik kişi ve toplum­ ların katkılarıyla bugünkü hale getirilmiştir. Öncekinin sonuçları arasında olup olmadığına B) İki o l a y d a da aynı k i ş i l e r i n e t k i n o l u p olmadığına C) İki olayın da aynı yerde geçip geçmediği­ ne D) İki olayın konuları arasında bir benzerlik olup olmadığına E) Olayların sonuçları arasındaki benzerliğe E) Harp sanatı Çözüm: Fenike. Bu tarihin genel bir ilkesidir. Çözüm: İlkçağ Medeniyetleri TaKvIm Mısır Roma (Miladi" Takvim) Alfabe Fenike İyon Yunan Roma (Latin alfabesi) Cevap D Her zaman tarihsel olaylarda neden .Ceneviz ve İngiltere yaşadıkları çağlarda deniz ticaretiyle üstünlük kurmuşlur ve ün kazanmışlardır.Ö. antlaşma . Cevap C | .C.

ÖSS-1988 Aşağıdakilerden hangisi tarihi olayların araştırılmasında başvurulan y o l l a r d a n biri olamaz? A) Kronoloji ve coğrafyadan yararlanma B) Kaynak taraması yapma C) Buluntuları inceleme D) Deney yapma E) Olaylar arasında İlişki kurma Cevap B 8. E şıkkı ise objektiflikten uzak bir görüştür.Ö. ÖSS . 5000-1.Orta Asya Çözüm: Olayın geçtiği zamanın iyi bilinmesi. Cevap A 4000. Tekrarı m ü m k ü n olmayan olayın deney ve gözlemi yapılamaz. ÖYS-1988 Tarih ö n c e s i devirleri inceleyen bir tarihçi. insanlık yaşamını devam ettirebilmek amacıyla basit taştan ve madenden araç ve gereç yapıyordu. ÖSS . Sadece.ön Asya 3000. Tarih g e ç m i ş devirle alakalı olayları ince­ lediğinden bunların tekrarı mümkün değildir. Cevap D 1 1 .Ö 4 0 0 0 yılına ait b a z ı e s e r l e r i n . en çok aşağıdaki bilimlerin hangisinden j j yararlanır? A) Sosyoloji B) Arkeoloji C)Coğrafya j D) Kronoloji E) Paleoğrafya .. O r t a Asya'da b u l u n a n M.Genel Kavramlar ve ilkçağ Medeniyetleri y 9. değişim ve gelişme çok yavaş olmaktaydı. A seçeneği dışındakiler (E şıkkı hariç) tarihi olayların daha iyi araştırılmasına yönelik aşa­ malardır. Aşağıdakilerden hangisinin ortaya konması. bir olay­ da rolü olanların katkılarının d o ğ r u olarak tespit e d i l m e s i n d e en ö n e m l i etkendir.lumları Mezopotamya'ya gel­ erek b u r a d a k i geliş­ meleri etkilemiştir.1 9 8 4 Tarih öncesinin devirlere ayrılmasında aşağıdaki g e l i ş m e l e r d e n hangisi daha ç o k etkili o l m u ş t u r ? A) Bazı hayvanları evcilleştirme B) Giyim kuşamda değişme C) Tarımla uğruşma D) Toplumsal dayanışma E) Araç ve gereç yapma Çözüm: Tarih öncesi devirlerde etkileşim. Zaman ve mekanın de­ ğişmesi deney yapma imkanını ortadan kal­ dırmaktadır. Cevap E Çözüm: Tarihte deney yapma metodu olmadığından araştırma metodu kullanılır ve yardımcı bilim­ lerden yararlanılır.Mezopotamya 2000.. 5000 yılına ait eser­ lere benzediği g ö r ü l m ü ş t ü r ..Anadolu 0-1- 10. bu Ön Asya uygarlığından e t k i l e n d i ğ i n e bir kanıt olabilir? A) Bulunan eserlerin aynı tarih devrine ait olduğunun B) Ön A s y a uygarlığını y a r a t a n l a r ı n Orta Asya'dan geldiklerinin C) Orta Asya uygarlığının ileri bir uygarlık olduğunun D) Ön Asya uygarlığının başka uygarlıkları etkilemediğinin E) Ön Asya'da bulunan eserlerin daha çeşitli olduğunun Çözüm: Ön Asya uygarlığı tarih­ sel bakımdan Orta Asya uygarlığından daha son­ ra meydana gelmiştir. Göç eden Orta Asya top. Bundan dolayı devirlere ayrılma ancak yapılan araç ve gereçlere göre yapıla­ bilmiştir.1983 Ön Asya'da yapılan bir kazıda bulunan M. Bundan dolayı önemli olaylar yoktu. ÖSS-1986 Bir tarihi olayda rolü olanların katkılarının doğru olarak değerlendirelebilmesi için aşağıdakilerden hangisinin göz önünde tutulması gerekir? A) Olayın geçtiği zamandaki koşulların B) Başka olaylarla benzerliklerin C) Olayla ilgili değişik yorumların D) Olaydan sonra kaç yıl geçmiş olduğunun E) Eleştirinin yapıldığı günün koşullarının 7. Sonra gelen uygarlık Orta Asya'dakine benziyorsa Ön Asya uygarlığı Orta Asya uygarlığından etkilenmiş demektir.

22 Çözüm: T a r i h ö n c e s i d e v i r l e r d e yazı y o k t u . B u dönemler toprak ve su altında kalmış bulun­ tular yardımıyla aydınlanıyordu. Bu yönüyle tarihe yardımcı olan bilim arkeolojidir. Seçeneklerde verilen diğer bilimleri de kı­ saca tanıyalım: Kronoloji:Olayların zamanlarını tayin eden ve saptayan bir bilimdir. Paleoğrafya: Yazıları inceleyen bir bilimdir. S o s y o l o j i : Sosyal olayları inceler. Sosyal olayların kaynakları ve kanunlarını tespit eder. C o ğ r a f y a : Tarihin çok ö n e m l i bir yardımcısıdır. Tarihi olayların meydana gelişlerinde insan topluluklarının yaşadıkları coğrafi yerin ve iklim şartlarının büyük rolleri vardır. Cevap B

_

Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetim. Çözüm: Mısırlıların bulduğu güneş yılı takvimine en büyük katkıyı yapan Roma İmparatoru Sezar olmuştur. Jülyen Takvimi de denilen güneş yılı takvimi Hz. İsa'nın doğumunu başlangıç kabul ettiğinden Miladi takvim İsmini almıştır. XIII. Gregor Miladi Takvime son şeklini vermiştir. Cevap A

1 4 . ÖSS - 1 9 9 0 Hitit krallığı, feodal beyliklerden oluşmuş bir devletti. Daha sonraları bu beylikler kaldı­ rılmış, yerlerine valiler atanmıştır. Bu d e ğ i ş i k l i k l e ulaşılmak istenen amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Saltanat kavgalarını önlemek B) Beylerden, daha önemli görevlerde yarar­ lanmak C) Merkezi yönetimi güçlendirmek D) Beyler arasında anlaşmazlık çıkmasını önlemek E) Yönetimde, yetenekli kişilere görev ver­ mek Çözüm: Hititler İlk d ö n e m l e r d e feodal bir devletti. Yeni k r a l l ı k z a m a n ı n d a f e o d a l b e y l i k l e r kaldırılarak yerine valiler gönderildi. Böylece devlet merkezi bir şekil aldı. Diğer seçenek­ ler daha çok kralların hanedandan ve ülke­ nin ileri gelenleri arasından seçilmesiyle ilgili yorumlardır. Bundan dolayı cevap olamazlar. Cevap C

12. ÖYS-1989 Aşağıdakilerden h a n g i s i , O r t a ç a ğ b o y u n ­ ca siyasi varlığını s ü r d ü r m ü ş t ü r ? A) Karahanlılar Devleti B) Gazneliler Devleti C) Sasaniler Devleti D) Bizans Devleti E) Eyyubiler Devleti Çözüm: Ortaçağ (375 - 1453 )yılları arasında geçen d ö n e m e verilen addır. Kavimler G ö ç ü y l e başlayan Ortaçağ İstanbul'un fethine kadar sürmüştür. Seçeneklerde verilen devletlerin kuruluş ve yıkılış tarihlerini v e r i r s e k s o r u kolayca çözülebilir. Karahanlılar Gazneliler Sasaniler Eyyubiler Bizans (Doğu Roma) (840-1212) ( 963 - 1187) (224-651) (1174-1250) (395-1453) Cevap D

1 5 . ÖSS - 1990 Tarihte ticaret alanında d e ğ i ş - t o k u ş usu­ lünün o r t a d a n kalkmasını ve böylece, eko­ n o m i k hayatın b ü y ü k ö l ç ü d e g e l i ş m e s i n i sağlayan buluş aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Pusula D) Takvim B) Para E) Kağıt C) Yazı

1 3 . ÖYS - 1 9 8 9 Bugün çoğu ülkelerde kulllanılan Miladi takvimin g e l i ş m e s i n e aşağıdaki devletler­ den hangisinin katkısı o l m u ş t u r ? A) Roma B) Lidya C) Fenike

Çözüm: S e ç e n e k l e r d e b e l i r t i l e n b ü t ü n gelişmeler Paranın bulunmasıyla gerçekleşmiştir. Parayı ilk b u l a n Lidyalılardır. Diğer seçeneklerin e k o n o m i k hayatı y ö n l e n d i r m e bakımından önemli bir etkileri yoktur. Cevap B

Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetleri 16. Ö Y S - 1 9 9 0 İyonya'nın bir kültür merkezi olmasının en önemli nedeni aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Pers istilasına uğraması B) Ön Asya'dan gelen ticaret yollarının bitiş noktasında olması C) Tarıma elverişli olması D) Şehir devletlerinden oluşması E) Deniz kıyısında ve yarımadalar üzerinde bulunması

77

1 8 . ÖSS - 1 9 9 1
Cilalı Taş Devri'nde yiyecek olarak kullanıl­ mak üzere çeşitli bitkiler yetiştirilmeye b a ş l a n m ı ş , su kıyılarında birbirine bitişik bahçeli evier yapılmış, taşlardan yapılan alet ve silahlar daha kesici hale getirilmiş, bitki liflerinden giysiler, yiyecekleri saklamak için topraktan çanak çömlek yapılmıştır. Bu açıklamada, Cilalı Taş Devrinde, aşağı­ dakilerden hangisinin gerçekleşmiş o l d u ğ u n u gösteren bir kanıt yoktur? A) Yerleşik hayata geçilmesi B) Topraktan eşya yapılması C) Kullanılan silahların geliştirilmesi D) Tarım üretimine geçilmesi E) Yazının bulunması

Çözüm: İyonya'nın bir kültür merkezi olmasında üç önemli etken vardır: 1. Ön Asya'da gelen ticaret yollarının bitiş noktasında bulunması 2. S o y l u sınıfın t a m bir ö z g ü r l ü ğ e s a h i p olması 3. Miken,Yunan, A n a d o l u , M e z o p o t a m y a , ve Mısır uygarlıklarıyla etkileşim halinde olması. G ö r ü l d ü ğ ü gibi bu açıklamalar sadece B şıkkında vardır. Cevap B

Çözüm: Tarih devirleri ikiye ayrılır. Bu ayırımda esas olan yazıdır. Tarih öncesinde yazı yok, tarihi çağlarda yazı vardır. Soruda da görüldüğü gibi Cilalı Taş Devrinin önemli gelişmeleri verilmiştir. Yazı, tarih Öncesinde olmadığına göre Cilalı Taş Devrinin bir olayı değildir. Cevap E

17. Ö S S - 1 9 9 1 Kudüs'ün aşağıdaki özelliklerinden hangisi, bu kentin hem Museviler hem Hıristiyanlar h e m de M ü s t ü m a n l a r c a kut­ sal sayılmasında başlıca etkendir? A) Bu d i n l e r e i n a n a n İ n s a n l a r ı n b i r l i k t e yaşadığı bir yer olması B) Bu d i n l e r c e ö n e m l i sayılan m a b e t l e r i n bulunması C) Çeşitli uygarlıkların izlerini taşıması D) Uzun süre ticaret merkezi olması E) Önemli bir jeopolitik konumda bulunması

19. ÖYS-1991 Tarihe y a r d ı m c ı b i l i m l e r d e n k r o n o l o j i n i n ilgi alanı aşağıdakilerden hangisidir? A) İnsan topluluklarının dilleri B) Eski paralar üzerindeki damgaların an­ lamları C) Eski yazılar D) Toplumların gelenek ve görenekleri E) Olayların gerçekleşme zamanı

Çözüm: Kronoloji olayların g e r ç e k l e ş m e zamanını tayin ve tespit eden bir bilimdir. Diğer şıklar­ da bu-lunan: - İnsan topluluklarının dillerini: Filoloji - Eski paraları: Numizmatik - Eski yazıları: Paleoğrafya - Toplumların gelenek ve göreneklerinide Etnografya bilimi İnceler. Cevap E

Çözüm: Kudüs'ün kutsal sayılmasında tek tanrılı din­ lerin önemli mabetlerinin burada bulunması e n önemli etkendir. M u s e v i l e r i n , A ğ l a m a Duvarı H ı r i s t i y a n l a r ı n , K a m a m e Kilisesi M ü s l ü m a n l a r ı n M e s c i d n Aksa'sı Kudüs'­ tedir. Cevap B

20.

OSS-1992 Mısır'da, öğütleri ve ahlak kurallarını kap­ sayan, M.Ö. 3000 yıllarına ait edebi eserler bulunmuştur. Anadolu'nun tarih öncesi dö­ nemlerini aydınlatan, aynı yıllara ait buluntu­ lar arasında bu tür eserlere rastlanmaktadır. Anadolu'da aynı döneme ait buluntular sa­ dece g ü n l ü k işlerde kullanılan eşyalardan oluşmaktadır. Bu farkın, Anadolu'nun hangi özelliğinin bir s o n u c u o l d u ğ u savunulabilir? A) Ö n e m l i t i c a r e t y o l l a n ü z e r i n d e b u l u n ­ masının B) Sık sık istilaya uğramasının C) İhtiyaçların Mısır'dakinden farklı olmasının D) Yazıya geçişin daha geç başlamasının E) Verimli topraklara sahip olmasının Çözüm: M.Ö. 3 0 0 0 y ı l l a r ı n d a M ı s ı r ' d a y a z ı k u l ­ lanılırken aynı tarihte Anadolu'da henüz yazı bilinmiyordu. Anadolu'da yazılı devirlere M.Ö 2000'ti yıllarda Kayseri - Kültepe'de Asurlulara ait yazılı tabletlerin bulunması ile ge­ çildi. Cevap D

22. OYS-1992 Tarih ö n c e s i n d e yaşayan insanlar eşya ve alet yapımında aşağıdaki maddelerden hangisinden sırayla yararlanmaya baş­ lamışlardır? A) Toprak B) Toprak C) Taş D) Taş E) Maden Taş Maden Maden Toprak Taş Maden Taş Toprak Maden Toprak

Çözüm: Tarih öncesinde üretim yapmasını bilmeyen insanlık uzun bir süre taştan araçlar yaparak hayatını sürdürmüştür.Üretimin başlamasıyla birlikte topraktan eşya yapılmış, ateş yaygın bir şekilde kullanılmıştır. B u n u , insanlığın madeni işlemesi takip etmiştir: Taş, Toprak ve Maden. Cevap D

2 3 . ÖSS - 1 9 9 3 2 1 . ÖYS - 1 9 9 2
İnsan topluluklarında ve toplumlar arasında geçmişte meydana gelen olayları yer göste­ rerek i n c e l e y e n ve bu olaylar arasındaki neden s o n u ç İlişkilerini k a y n a k l a r a daya­ narak araştıran bilim dalına "Tarih" denir. Bu tanımda tarih biliminin hangi özelliği yoktur? A) B) C) D) E) Eski devirleri aydınlatması Kronolojiye yer vermesi Olayların analizini yapması Belgelerden yararlanması Olayların geçtiği yeri belirtmesi Atina şehir devletinde halkın yardımıyla başa geçen Kiistenes, sınıf ayrılığını ortadan kaldır­ m a y a ç a l ı ş m ı ş , Halk m e c l i s i k u r m u ş b u meclise geniş yetkiler vermiştir. Klistenes'in bu reformlarla ulaşmak iste­ d i ğ i amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Halkın ülke dışına göçünü önlemek B) Kanunları yazılı hale getirmek C) Halkı dış saldırılara karşı korumak D) Yunan şehir devletlerini birleştirmek E) Halkın yönetime katılımını arttırmak

Çözüm: Arhon seçilen Kiistenes M. Ö. 506 yılında kitlelerin ülkenin siyasal y a ş a m ı n d a artan r o l ü n ü g ö z ö n ü n d e t u t a r a k Atina r e j i m i n i demokratlaştırmaya başladı Demokrasinin ilk örneklerinin görüldüğü Atina demokrasisi bir sınıf demokrasisidir.Halk meclisi içinde köle­ lere yer verilmemiştir. Kiistenes soylu sınıfını biraz daha geniş tut­ mak ve böylece zenginleşenlere de temsil hakkı vermek istemiştir. Cevap E

Çözüm: Soruda tarihin tanımı yapılmış ancak önemli bir Özelliğine yer verilmemiştir. Zaman, yer, neden ve sonuç gibi önemli ilkeleri olan tari­ hin z a m a n k a v r a m ı n d a n s o r u d a hiç b a h ­ sedilmemiştir. A, C, D, ve E seçeneklerinin soruda karşılığı vardır. B seçeneğine ise soruda yer verilme­ miştir. Cevap B

2 4 . Cevap­ larda v e r i l e n T u ş p a b u b ö l g e n i n dışında kalmaktadır. ÖYS . Kütahya ve çevresi . Fethiye ve çevresi . Kayseri. Cevap E Çözüm: Urartular da Mısırlılar gibi ö l d ü k d e n sonra yeni bir hayatın başlayacağına inanıyorlardı. A. Cevap E . B.Likya. Diğer seçeneklerin. Cevap A Çözüm: S o r u d a k i b i l g i l e r d e n de anlaşılacağı gibi Tales ve Pisagor g i b i bilginler İyonya'daki ortamın da etkisiyle bilimsel çalışmalar yap­ mışlardır. İzmit. Cevap B 2 7 . Niğde ve Malatya çevresidir. Nevşehir.Pamfilya.K a p a d o k y a . ÖSS . Bu zorluklan aşmanın Önemli bir aşaması da tarihi çağlara ayırmaktır. C ve D s e ç e n e k l e r i n i n mezarların yapılmasıyla bir ilgileri yoktur.Frikya.Kilikya. ÖYS . ve çevresi .1993 A ş a ğ ı d a k i u y g a r l ı k m e r k e z l e r i n d e n han­ gisi K a p a d o k y a Bölgesi'nde d e ğ i l d i r ? A) Tuşpa B) Alişar C) Alacahöyük E) Kültepe 26. Tales ilk kez güneş tutulmasını hesaplamış Pisagor ilk kez dünyanın yuvarlak olduğunu ileri sürmüştür.L i k o n y a . Tuşpa.Pisidya. İsparta ve çevresi . soru kökündeki bilgi ile bir ilişkisi yoktur. Konya ve çevresi • . Van Gölü civarındadır. Yozgat.iyonya.Bitinya. çanakkaie ve çevresi .1993 Tarihi çağlara ayırmanın amacı aşağı da ki­ lerden hangisidir? A) Tarihe yardımcı bilimlerden yararlanmak B) Toplumları birbirinden ayırt etmek C) Tarihi olayları önemine göre sıralamak D) Takvimin başlangıcını belirlemek E) Tarihi olayların İncelenmesini kolaylaştır­ mak Çözüm: Tarihin a m a c ı g e ç m i ş olayları İ n c e l e m e k o l d u ğ u n d a n d o l a y ı bir ç o k z o r l u k l a karşı karşıya kalmaktadır. Anadolu'da bölgeler: . Bundan dolayı mezarlarını ev biçiminde y a p a r a k içine kullanılacak eşya yerleştir­ m i ş l e r d i r . Manisa ve çevresi .Dandanya.Lidya. bilimsel çalışmaları hız­ l a n d ı r m ı ş ve İ y o n y a ' y ı ö n e m l i bir k ü l t ü r merkezi haline getirmiştir.Paflagonya. Antalya ve çevresi . İ l k ç a ğ d a Anadolu denildiği zaman Samsun'un biraz d o ğ u s u d a n Diyarbakır'a o r a d a n d a Fırat'ı d i k e y k e s e r e k a ş a ğ ı y a u z a n a n bir h a t l a çevrelenmiş bölge anlaşılmaktaydı.1994 Urartuların mezarlarını oda ve ev biçi­ m i n d e yapıp içine çeşitli eşyalar koymaları a y a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) Ticarette değiş-tokuş usulünü uyguladık­ larının B) Mimarlıkta geliştiklerinin C) Birden fazla tanrıya İnandıklarının D) Barış içinde yaşadıklannın E) Hayatın Ölümden sonra da devam ettiğine inandıklarının 25. İzmir ve çevresi . İyonya'da serbest düşünce'nin gelişmesi ve ekonomik gelişmeler. İyonya'daki bu gelişmeler aşağıdakilerden hangisini gösterir? A) Çeşitli etnik grupların bir arada yaşadığını B) Bilimsel çalışmalar yapıldığını C) Yöneticilerin çok sık değiştiğini D ) İlk y e r l e ş i m y e r l e r i n i n b u r a d a k u r u l ­ duğunu E) İnsanların gelir düzeyine göre sınıflara ayrıldığını D) Boğazköy Çözüm: İlkçağda Anadolu'nun değişik yerlerine Yunanca bazı isimler verilmiştir. ÖSS-1994 İlkçağda İyonya'da. Sinop ve çevresi . Adana ve çevresi .

Anadolu'nun aşağıdaki özelliklerinden h a n g i s i n i n bir s o n u c u d u r ? A) Yazının kullanılmasına daha geç başlanıl­ ması B) İstilaların daha çok olması C) Siyasi birliğin daha geç kurulması D) Önemli ticaret yolları üzerinde bulunması E) Çeşitli inaçlara sahip İnsanların bulun­ ması Çözüm: Tarih dönemleri yazıyla başlar.14 Genel Kavramlar ve ilkçağ Medeniyetleri 30. B. C. H ü k ü m d a r ı n y a n ı n d a yer a l m a y a n sanatçılar devamlı cezalandırılmıştır. Anadolu'da tarih devirlerine geçilmesini Asurlular sağlamışlardır. Bu durum sanatçıların serbest h a r e k e t l e r i n e z a m a n zaman sınırlama getirmekte idi. ÖYS-1994 İ l k ç a ğ d a k i d ü ş ü n c e h a y a t ı ile D o ğ u v e Batı k ü l t ü r l e r i n i n k a y n a ş m a s ı n d a a ş a ğ ı dakilerden hangisinin etkisi yoktur? A) Paranın icat edilmesinin B) Yazının bulunmasının C) Uluslararası ticaretin D) İskender'in Asya seferinin E) Skolastik düşüncenin Çözüm: E seçeneğinde gördüğümüz skolostik d ü ş ü n c e O r t a ç a ğ d a m e y d a n a g e l m i ş bir olay o l d u ğ u n d a n İlkçağdaki bir olayı etk­ ilemesi İmkansızdır. Nil sularının tasmasıyla bozu­ lan arazi sınırlarının yeniden saptanması ise geometrinin gelişmesinde etkili olmuştur. Nil n e h r i n i n t a ş m a zamanının h e s a p l a n m a s ı astronominin.1995 Bİzansta sanatçılar dinin ve İmparatorluğun emrinde çalışmışlardır. Tarih olarak Mısır ve Mezo­ potamya'dan sonra Anadolu'da yazının kul­ lanılması d a h a geç olmuştur. ÖSS .Ö. 2000 yıllarından sonra olmuştur. D ve E seçenekleri soruda verilen açık­ lamalardan çıkarılabilecek yorumlar değildir. Cevap A 3 1 . Cevap E . Yukarıda verilen bilgilere dayanarak aşa­ ğ ı d a k i g e n e l l e m e l e r i n h a n g i s i n e ulaşıla­ bilir? A) İhtiyaçlar İnsanları bilimsel çalışmaya yön­ lendirmiştir B J C o ğ r a f i k o n u m t a r ı m d a v e r i m l i l i ğ i et­ kilemiştir. Cevap E 29. Soruda da görüldüğü gibi Nil nehrinin (taş­ ma .çekilme) hareketleri bir takım zorluklar çıkarmış bu da bazı bilimlerin gelişmesini sağlamıştır. B u n a g ö r e Bizans'ta s a n a t ç ı l a r ı n a ş a ğ ı d a k i l e r i n hangisi bakımından engellendiği savunulabilir? A) A n a d o l u topraklarında varolmuş çeşitli uygarlıklardan yararlanmaları B) Siyasi otoriteyi artırmada yardımcı olması C) Süslemeye dayalı eserler yapmaları D) Yönetimden maddi destek almaları E) İşleyecekleri konuları Özgürce seçmeleri Çözüm: Sanat ve düşünce adamları Bizans'ta O r t o d o k s Kilisesinin ve İmparatorun kont­ rolünde faaliyet göstermekte idiler. Cevap A 2 8 . ÖSS-1995 İlkçağda Mısır'da tarım ürünlerinden alınan v e r g i n i n b e l i r l e n m e s i m a t e m a t i ğ i n . Aralarındaki zaman farkı bin yıldan fazladır.1994 Anadolu'da tarih dönemlerinin Mezopo­ tamya ve Mısır'dan daha geç başlaması. ÖYS . Anadolu'da bu devrin başlaması M. C) Doğa olayları kontrol altına alınmıştır D) insanların yerleşik hayata geçmesinin bir nedeni tarımdır E) İ n s a n l a r a r a s ı n d a k ü l t ü r b e n z e r l i k l e r i vardır Çözüm: Bilimsel çalışmalar ve araştırmalar merak ve şartların zorlaması ile meydana gelmektedir. Bu da sanat­ çıların her konuyu işlemelerine engel olmak­ t a y d ı .

II. VI.Mısır . Aspendos Tiyatrosu. Roma ve Bizans'ın büyük bir katkısı vardır. B e r g a m a Tapınağı (Zeus) Akropol.Hitit. Tamamen bilgiye dayanmaktadır. Bozdoğan Kemeri.İyon.Roma.H e l l e n i s t i k D ö n e m . II. .1995 I. Lidya. Lidyalılar İbraniler Hititler Fenikeliler İyonlar Urartular İlkçağda yukarıdaki kavimlerden hangileri harf yazısını kullanmamışlardır? A)l ve lif D) IV ve V B)llveV C) III ve VI E) V ve VI Çözüm: İlkçağ'da üç türlü yazı çeşidi gelişmiştir. Kral Yolu. V. Roma Hamamı ve Ogüst mabedi. Üzerinde yaşadığımız topraklarımızı ne kadar tanıyıp tanımadığımızın sorulmasıdır. Apollo Tapınağı. İvriz kabartmaları. Bu soruda da Roma'ya ait eserler soruldu. III. Çemberlitaş. Buna ben­ zer bir s o r u 1980 yılı ö n c e s i n d e ÖYS'de sorulmuştu. . Midas Mezarı. İyon. Aspendos Tiyatrosu hangi devlete aittir. Bu ese­ nleri kısaca tanıyalım: . Sardes Sarayı. IV. Asklepion. Hitit Güneşi.Genel Kavramlar ve İlkçağ Medeniyetleri 15 Çözüm: Çok güzel aynı z a m a n d a zor bir sorudur. ÖYS . Anadolu'da meydana getirilen eserlerde Hitit. III. . VI. V.Hititler . Cevap B 3 2 . Hellenistik Dönem. Bunlar: Harf yazısı Fenikeliler İyonlar Lidyalılar Romalılar İbraniler Yunanlılar Hiyeroglif yazı . . Avgustos Tapınağı. Yazılı kaya kabartmaları. Midas'ın Mezarı Bergama Tapınağı Avgustos Tapınağı Bozdoğan Kemeri Apollo Tapınağı İvriz Kabartması ins'ta kontIdurum laman ı sanat|lmakiayan Anadolu'da bulunan yukarıdaki sanat eserlerinden hangileri Roma dönemine aittir? A) İve II B) III ve IV C) III ve V Bvap E D) I V v e V E) V v e V I .Urartular Çivi yazısı Sümerler Hititler Persi er Cevap C rluğun çeşitli alması beleri 33. .Lidya. Artemis.1 9 9 5 I. Bu soru şöyleydi. Frig.Frig. IV. ÖYS .

BÖLÜM ÖYS . Cevap A . Türkler Uygurlar'a gelinceye kadar g ö ç e b e bir hayat tarzının etkisiyle her şeyiyle taşınabilir malzemeler k u l l a n ı l a r a k bir s a n a t g e l i ş t i r m i ş l e r d i r .557) Cevap A 1 1 3 2 2 5 ÖSS-1994 Genel o l a r a k T ü r k l e r d e sanat U y g u r l a r ' a kadar. saray yapımı ve bunların iç donanımı biçiminde gelişme göstermiştir. Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte saray yapımı da başlamıştır.1995 yılları a r a s ı n d a . I s l a m d a n önceki Türk Tarihi k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda % 0.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. taşınılabilir malzemeden deri. Orta A s y a ' d a B u m i n Kağan Avar h a k i m i ­ y e t i n e son vererek G ö k t ü r k devletini 552 yılında kurmuştur. metal ve taş işçiliğine dayalıdır.Ö. Çözüm: Türk medeniyet tarihinin d ö n ü m noktası yer­ leşik hayata geçilmesidir.1991 O r t a A s y a ' d a Avar e g e m e n l i ğ i n i n s o n a e r m e s i n d e n sonra 552 yılında k u r u l m u ş olan devlet aşağıdakilerden hangisidir? A) Göktürk YILLAI B) Uygur E) Akhun C) Hun fl- ÖSS. Uygur Hun Moğol Akhun (745-840) (M. Uygurlarda ise sanat manastır. Türkler'de sanatta görülen bu gelişme. ahşap. Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı D) Moğol Çözüm: 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 2.1995 ÖSS . a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) G ö ç e b e hayattan yerleşik hayata geçildiğinin B) Ülkenin sınırlarının genişlediğinin C) Komşu devletlerle ilişkilerin zayıfladığının D) Ticaret anlayışının değiştiğinin E) Ülkenin İstilalardan korunduğunun 1981 .833 % 0. 220-48) (1206-1256) (360 . Diğer devletlerin kuruluş tarihini de verirsek soru daha net anlaşılır.883 o r a n ı n d a d ı r .Î S L A M D A N Ö N C E K I T Ü R K TARIHÎ 1981 .920 % 0.

VI. Peçenekler 8. dini terimlerin bile Türkçe karşılıklarını k u l l a n m a y a özen göstermislerdir. C ve E seçeneklerini elemiş oluyoruz. ve III. Bu olgulardan hangileri Uygurlara ilişkin­ dir? A) I. Sibirler (Anadolu içlerine kadar girdiler) 3. Avarlar da Avrupa içlerine kadar yayılmış Türk topluluklarıdır. Uygurlar Göktürklerin (552-745) yıkılmasıyla kuruldular.Islamdan önceki Türk Tarihi 3. Macarlar 7. Avrupa'da devlet kurmuşlardır. Moğollar döneminde kültürel etkinlikleri olmuştur. ÖYS-1994 Aşağıdakilerden hangisi bir Türk t o p l u ­ l u ğ u değildir? A) Kıpçaklar B) Vandallar C) Sabirler 5. Cevap C j . ve V. ÖYS-1995 Türk devletleriyle ilgili o l g u l a r d a n bazıları şunlardır: I.-IV.'nın olduğu seçeneklerin c e v a p o l a m a y a c a ğ ı görülür. Avarlar 4. ve V. D) Karluklar E) Avartar Çözüm: Kıpçaklar d o ğ u Avrupa'da. II. II. B. C) IV. Sabirler Ural Altay dağlarının düzlüklerinde. Hazarlar 5. III. Hunlar (Kuzey Hunları) 2. Uygurlar Budizmi kabul etmelerine rağmen dini terimleri Türkçe kul(anarak milli benliklerini korumaya çalışmışlardır. Böylece A. Bu basit bilgilerin ışığında I. O r d u y u onluk sisteme göre ilk kez dü­ zenlemişlerdir. 745-840 yılları arasında Ö t ü k e n b ö l g e s i ile Aral g ö l ü c i v a r ı n d a yaşadılar. başta Budizm olmak üzere çeşitli dinlere bağlı değişik kültürlerle ilişki kurdukları halde. Soruyla ilgili olmasından dolayı Avrupa'ya göç eden Türk devletlerini sıralayalım: 1. Karluklar İrtiş ırmağı boylarında.-lll. Cevap B j D) H. Oğuzlar (Uzlar) Cevap D | ] j Çözüm: i Türk devletleri tarih boyunca milli benliklerini koruyarak varlıklarını devam ettirmişlerdir.Her y e n i k a b u l e t t i k l e r i ş e y l e r i k ü l t ü r l e r i ile uzlaştırmalardır. Alfabelerinde 14-18 harf kullanmışlardır. Kıpçaklar 9. Vandallar ise Germen kavimlerine! endir. E) H. U y g u r l a r b u davranışlarıyla a ş a ğ ı d a k i l e r ­ d e n hangisini korumaya çalışmışlardır? A) Toprak bütünlüğünü B) Yönetim biçimlerini C) Milli benliklerini D) Toplumda eşitlik anlayışını E) Eski inanç sistemlerini Çözüm: j \ j j Uygurlar. ve Vl..veV. ÖSS-1995 Uygur Türkleri. ve VI.veVl. Siyasi varlıklarına Göktürkler son ver­ mişlerdir. V. j j 4. III. Bulgarlar 6. B) I. Maniheizm'i kabul etmişlerdir. IV. paragraflar Uygurların önemli birer özellikleridir.

B. etki­ lendiği Hristİyan mimarisi ile yarışabilecek bir düzeye geldi.ÖYS S O R U L A R I ANALİZİ 1 . . Bizans ve Yunan medeniyetlerinin etkisinde kaldılar Bu değişik kültür ve mimarilerden yararla­ narak karışım ve sentez bir stil geliştirdiler. batıda Mısır. ÖYS .1 9 9 5 Ö S S .D ve E seçenekleri eksik ve yanlış yo­ rumlar içerdiklerinden cevap olamazlar.680 : % 3. Bu eserlerle İslam mimarisi. Bu tür farkların ortaya çıkmasında aşağı­ d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n d i ğ e r l e r i n d e n daha etkili o l d u ğ u savunulabilir? A) B) C) D) E) Ekonomik yapının Ulaşım ve haberleşmenin Ulusal kültür ve coğrafi özelliklerin İdari ve siyasi yapının Mezhep farklarının 1981 .356 oranındadır. Bunu Kudüs'te yapılan Kubbetüs .I S L A M TARIHÎ BÖLÜM 1981 . İ s l a m T a r i h i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: Çözüm: Fetih hareketlerinin başarıya ulaşmasıyla Müslümanlar çok değişik coğrafi bölgelere yayıldılar. Cevap C ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :% 2.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a .1 9 8 3 İ s l a m m i m a r i s i ilk kez a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin döneminde.Sahra Camii izlemiştir. Hint ve Çin.916 : % 3. Hıristiyan mimarisi ile yarışabilecek bir düzeye ulaşmıştır? A) Osmanlılar B) Dört Halife C) Abbasiler \ YILLA cc " ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Toplam D) Emeviler Çözüm: E)Selçuklular Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 1 1 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 1 2 3 1 1 Fetihlerin etkisiyle Müslümanlar değişik kültür ve sanatlardan da etkilendiler. Batıda İspanya'dan doğuda Maveraünnehr'e kadar hakim oldular. Bunun etkisiyle yaşadıkları yerin c o ğ r a f i özellik­ lerinden ve yerel kültürlerinden etkilenerek farklı üslup ve biçimler meydana getirdiler. Cevap D 1 1 1 1 1 2 3 2 2 19 2. 1 1 1 2 1 12 1 2 1 7 ÖYS-1984 İslam mimarisinin değişik İslam ülkelerindeki uygulamaları arasında birçok benzerlikler olduğu gibi üslup ve biçim yönünden önemli farklar da vardır. Bunun en büyük örneğini Şam'da yapılan Emevi Camisi oluşturmaktadır. Hellen. Doğuda İran. A.

Putların ziyaret edilmesi. Cevap C . A seçeneği için. Buralara valiler ve kadılar tayin edildiler. Fakat Hz.1 9 8 7 İslamiyetten önce Mekke'yi ziyarete gelen Araplar. kurdukları büyük panayırda alışveriş yaparlar. Osman E) Huneyn Savaşı Çözüm: Şam ticaret yolu Bedir Savaşı'yla Müslüman­ ların eline g e ç m i ş t i .C. Hayber'de bulunan Yahudiler on günlük bir kuşatmadan s o n r a teslim oldular. Bu soruda B seçeneği çeldirici gibidir. Aşağıdakilerden hangisi bu parçadan çıkarılabilecek bir s o n u ç değildir? A) Mekke'nin kutsal olduğu B) Araplar'ın ticarete önem verdikleri C) Araplar'ın çok tanrılı dinlere inandıkları D) Kutsal yerlerin ziyaret edilmekte olduğu E) Araplar arasında siyasi birlik bulunduğu Çözüm: Bu tip sorular. Muhammed C) Hz. H e n d e k Savaşı'ndan sonra M e d i n e ' d e b u l u n a n Yahudilerin bir kısmı H a y b e r ' e g e l e r e k t i c a r e t y o l l a r ı n ı n güvenliğini tehdit etmeye başladılar.Ebubekir D) Hz.ve E seçenekleri ise eksik olduklarından cevap olamazlar. s o r u d a verilen metne göre cevaplanacak tipdendir.Muhammed. Cevap E 4. Böylece Şam yolunun güvenliği sağlanmış oldu. B. kurulan panayırda alış-veriş yapmaları C seçeneği için. ÖSS . M u h a m m e d b u n u n üzerine Medine ve Şam ticaret yolu için çok önemli bir konuma sahip olan Hayber'e bir sefer düzenlemiştir. karşılık g e l m e k t e d i r . f e t h e d i l e n y e r l e r i n y ö n e ­ t i m b i r i m l e r i n e ayrılmasına ilk defa kimin zamanında başlanmıştır? A) Hz. ÖYS . ÖSS . giderek mimaride belirgin bir Arap sanatı ve üslubu doğmuştur. eğlenceler ve spor karşılaşmaları d ü z e n l e r l e r . Bunda en önemli etken fethedilen Sasanİ. A s e ç e n e ğ i . G ö r ü l d ü ğ ü gibi E seçeneği dışarıda kalmaktadır. aşağıdaki savaşlardan h a n g i s i y l e Şam t i c a r e t y o l l a r ı n ı n g ü v e n ­ liğini sağlamıştır? A) Bedir Savaşı C) Hayber Savaşı B) Uhud Savaşı D) Hendek Savaşı 6.1 9 8 6 İslamiyetin ilk yıllarında Araplar'ın özgün bir mimarileri yokken. Arap sanatı b a ş l a n g ı ç t a ö n e m l i bir nitelik t a ş ı m a z k e n Emevi ve Abbasi'lerle birlikte büyük bir gelişme göstermiştir. Ebubekir Arap yarımadasını vilayetlere bölmüştür. Ali B) Hz. ÖYS . Bizans ve Mısır mimarilerinin etkisiyle özgün bir Arap mimari tarzının doğmasıdır. Suriye. Kabedeki putlar D s e ç e n e ğ i İçin. Cevap C Çözüm: Hz. Burada yapılacak en önemli şey şıklara karşılık gelen anahtar kelimeleri bulmaktır.İslam Tarihi 19 3. Ömer E) Hz. s o n r a d a K a b e ' d e k i putları ziyaret ederlerdi. Cevap D 5. Ülke sınırlarının g e n i ş l e m e s i idari örgütlenmeyi zorunlu hale getirdi. Kabedeki putların ziyaret edilmesi B seçeneği için. Ömer ise Arap yarımadası dışındaki toprak­ ları. Hz. Bu kültürel gelişmeyi sağlayan başlıca etken aşağıdakilerden hangisidir? A) Çok tanrılı dinler B) Eski Arap uygarlığı C) Arap . Hz.Çin ilişkileri D) Fethedilen ülkelerin kültürleri E) Hellen uygarlığı Çözüm: Yukarıdaki s o r u n u n benzeri niteliğindedir.1986 Hz. O r t a ç a ğ d a etkisini yitirmiştir. Ömer d ö n e m i n d e fetihlerin artmasıyla ele geçirilen topraklar bir takım büyük illere ayrıldı. Filistin ve İran'ı idari birim­ lere ayırmıştır.1 9 8 7 İslam t a r i h i n d e . Mısır.

Ömer D) Hz. ÖYS .D ve E seçenekleri Dört Halife dönemi­ nin dışında da görünürken halifelerin seçimle belirlenmesi Emevilerin halifeliği saltanata dönüştürmesiyle sona ermiştir.ve E seçeneklerine bakılırsa bunların iki taraf arasındaki mücadelenin birer aşa­ ması o l d u ğ u görülür. Ömer'in yaptığı önemli gelİşmelerdir. B u a r a d a savaşlar sırasında Arapların en önemli etkin­ liği olan kervan ticareti ise devam etmiştir. Bu dönemde İlk kez hem dünya hem de İslam tarihinde yöneticiler seçimle belirlenmiş­ lerdir. Osman 10.1987 Aşağıdakilerden hangisi.C. ÖSS . C ve E seçenekleri Hz. Hz.D seçeneği ise Emeviler dönemine ait bir olaydır. oğlu Yezid'i velihat tayin ederek yöneticilerin seçimle belirlenmesi geleneğini ortadan kaldırmıştır. Ö Y S . Arap yarımadası'nın fethinin t a m a m l a n m a s ı n a kadar s ü r d ü . Ebubekir E) Hz. B. Ömer'i devleti daha sistemli hale getirmeye yöneltmiştir A.1990 Aşağıdakilerden hangisi Mekkelilerin.C. Ö m e r döne­ m i n d e İ s l a m D e v l e t i ' n i n s ı n ı r l a r ı n ı hızla g e n i ş l e t m e s i ile b i r l i k t e g ö r ü l e n bir g e l i ş m e değildir? A) Adli teşkilatın kurulması B) Ülkenin büyük illere ayrılması C) Devamlı ordugahların kurulması D) Halifeliğin saltanat haline getirilmesi E) Vergi sisteminin yeniden düzenlenmesi Çözüm: Çözüm: Kuran-ı Kerim Hz. Osman'da çoğaltmıştır.20 7. Peygamberimizin vefatından sonra başlayan fetihlerde çok sayıda hafızın şehit edilmesi üzerine Halife Hz. p e y g a m b e r z a m a n ı n d a ayet ayet vahiy olunuyor ve katipler tarafın­ dan yazılarak saklanıyordu. Kur'an-ı Kerim kitap haline getirildikten sonra Hz. Ebu Bekir bir kurul oluştu­ rarak Kuran'ı Kerimi kitap haline getirdi. Cevap C Ülke sınırlarının g e n i ş l e m e s i y l e bir takım sorunların ortaya çıkması doğaldır. ÖYS-1989 Kur'an ayetlerinin toplanarak bir kitap ha­ line g e t i r i l m e s i k i m i n d ö n e m i n d e o l m u ş ­ tur? A) Hz. Bu mücadelelerin başarıya ulaşmasıyla Müslümanlar bir güç olarak kabul edilmişlerdir. B.D.Ali B) Hz. Toprak­ ların geniş bir coğrafi alana yayılması Hz.Bu d ö n e m e Cumhuriyet devri de de­ nilir. Cevap A İstam Tarihi 9.1 9 9 1 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi.İslam tarihinde yalnız Dört Halife d ö n e m i n i n özellik­ lerinden biridir? A) Devlet başkanlarının s e ç i m s o n u c u n d a belirlenmesi B) İslamiyetin Arap yarımadasının dışında da yayılması C)Arap aileleri arasındaki geçimsizliğin sürmesi D) Yöneticilere halife denilmesi E) İslam dininde ayrılıkların sürmesi Çözüm: Çözüm: Dört Halife döneminin hiç hatırdan çıkarılma­ ması gereken en önemli bir özelliği vardır. Hz. B. Bu devletle Mekkeliler'in mücadeleleri. Muhammed C) Hz. Hicret'ten sonra Medine'de toplanan M ü s l ü m a n l a r ı b i r g ü ç o l a r a k k a b u l ettik­ lerini gösteren bir kanıt değildir? A) Kervan ticaretini sürdürmeleri B) M e d i n e l i l e r e karşı Uhut Savaşı'nı yap­ maları C) Müslümanlara karşı baskılarını artırmaları D) Müslümanların Kabe'yi ziyaretlerini engel­ lemeye çalışmaları E) Hz. Cevap A 8. Muhammed'le Hudeybiye Antlaşması'nı imzalamaları i j Hicretten sonra Medine'de bir İslam devleti kurulmuştu. Cevap D . Muaviye.

y e n i b i r s a n a t v e y e n i bir düşünce akımını kabul ettirmek oldukça zor­ dur. Yeni bir dinle birlikte yeni bir devletin de kurulmuş oldu­ ğunu Medine'de yaşayan halka ilan etmiştir. Ebubekir döneminde. B. Muhammed'den sonra meydana gelen olay­ lardandır. C ve D seçenekleri Abbasilerden önce m e y d a n a g e l m i ş olaylardır. Bu d u r u m a bakarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir? A) Toplumların alışkanlıklarını değiştirmek zordur B) Sosyal gelişmeler kentleşmenin bir sonu­ cudur C) D i n d e . b u d u r u m ü l k e n i n parçalanmasında etkili olmuştur. ÖYS . Hz. y e n i bir t a k v i m i n b a ş l a n g ı c ı kabul edildiğine B) Yeni bir devletin temellerinin atılmakta olduğuna C)Ülke savunmasının Müslümanlara bırakıldığına D) Askerliğin meslek haline getirildiğine E) Askeri ve siyasi İşlerin b i r b i r i n d e n ayrıldığına Çözüm: Hz.1 9 9 2 Abbasi Devleti'nde emir-ü! ümeraların askeri ve idari y e t k i l e r i n i n g i d e r e k artması aşağıdakilerin h a n g i s i n d e etkili o l m u ş t u r ? A ) M ü s l ü m a n o l m a y a n l a r d a n v e r g i alın­ masında B) Kadılık teşkilatının yaygınlaşmasında C) Halifeliğin saltanat haline getirilmesinde D) Arap milliyetçiliğinin ortaya çıkmasında E) Ülkenin parçalanmasında Çözüm: Emir-ül Ümeralık m a k a m ı . E m i r ü l Ümera o l a n Türkler halifeyi hiçe s a y a r a k büyük bir kuvvet kazandılar. dış baskılara karşı birlik­ te hareket edileceğini duyurmuştur. Müslüman olsun olmasın herkesin eşit hak­ lara sahip olacağını. yüzyıl­ dan itibaren ö n e m kazandı. M u h a m m e d M e d i n e halkına. B u n d a n dolayı cevap olamazlar. M u h a m m e d Hicretten sonra Medine'de sorudan da anlaşılacağı gibi Medine ile ilgili olarak bu şehre s a h i p çıkarak. Mekkenin yeni bir dini kabul etmemesinde en önemli etken şimdiye kadar ki alışkanlıklarını terketmedeki zorluklardır. d ü ş ü n c e d e ve y ö n e t i m d e eski uygulamalar geçerlidir D) İnsan hak ve özgürlüklerinin belirli sınırları vardır E) Sanat etkinliklerinde dinlerin etkisi vardır lerin. Türklerin A b b a silerin bütün işlerini ellerine aldıkları 9. Abbasi Halifesi Mutasım'dan sonra bu m a k a m a yalnız Türkler getirildiler. s o r u d a verilen M ü s l ü m a n o l s u n olmasın ifadesine terstir. A. B.1993 Hz. bunların sr aşalelerin bir güç Cevap A dönehızla en b i r 12. Bu makam kısa zamanda b a b a d a n o ğ u l a g e ç e r hale g e l d i . M u h a m m e d ' i n karşılaştığı tepkilerle biri ilgisi yoktur. B u d u y u r u a ş a ğ t d a k i l e r d e n h a n g i s i n e bir kanıt olabilir? A) H i c r e t i n .1 9 9 3 Yeni bir felsefi g ö r ü ş ü veya sanat akımını yaymaya çalışanlar gibi Hz.D ve E şıklarının Hz. M u h a m m m e d de İslam dinini yayarken başlangıçta büyük tepkiyle karşılaşmıştır. Hz. E b u b e k i r d ö n e m i n d e k i b u g e l i ş m e ­ lerin t ü m ü birlikte d ü ş ü n ü l d ü ğ ü n d e bun­ lar.C. -Dinlerinden dönen Arap kabilelerinin yeniden Müslüman olmaları sağlanmıştır. Halifeleri istedik­ leri g i b i d e ğ i ş t i r d i l e r . Cevap B Çözüm: 21 13. Bundan dolayı cevap olamazlar. Tarih b o y u n c a bu gelenek devam etmiştir. ÖSS-1992 H i c r e t t e n s o n r a Hz. Çok büyük hakarete ve tepkiye uğradı.ve E seçenekleri tarihsel bakımdan Hz.D. Ö S S . anan ettik- yap- devleti iler'in fethinin arada etkin­ dir. -Yalancı peygamberler ortadan kaldırılmış. ÖSS .Tarihi İslam Tarihi 1 1 . aşağıdakilerden h a n g i s i n i n bir kanıtı­ dır? A) Ayaklanmaların e k o n o m i k nedenlerden çıktığının B) Mezhep ayrılıklarına son verildiğinin C) Dini ve siyasi yönden etkinlik kazanıldığı­ nın D) Halifelik seçiminde kabilelerin etkili ol­ duğunun E) Arap kabileleri arasında göçebe hayatın yaygınlaştığının sı ımesi ıır takım Topraknası Hz. o n u koru­ maya yönelik önlemler almıştır. Cevap A 14. M u h a m m e d kendisini çok iyi tanıyan ve harta Muhammed-üi Emin diyen M e k k e l i t e r e karşı İ s l a m d i n i n i tanıtırken büyük zorluklarla karşılaştı. Zaten A. -İç ayaklanmalar bastırılmış. savaşlara kimlerin katılacağına karar v e r m e y e t k i s i n i n k e n d i s i n e ait o l d u ğ u n u . C s e ç e n e ğ i ise. etirmeye yaptığı Emeviler ederek îlerıeğini \Cevap D . Cevap E Y e n i b i r d i n .

661 yılları arasıdır. Osman (644 . Emeviler döne­ minde Araplar diğer müslümanlardan üstün görülmüşlerdir. Hz.644) 3. Ömer ise Dört Halife döneminin ikinci kısmını oluş­ turmaktadır. Böylece Müslümanlar Horasan'da yaşayan Türklerle karşılaştılar. Yeni bir devlet ortaya çıkmıştır. Bu da sadece C seçeneğinde vardır. Ebu Bekir Hicret. Ömer d ö n e m i n d e alınmıştır. Ömer (634 . Ebubekir iç ayaklanmaları bastırarak. OSS-1995 Dört Halife döneminde bütün Müslümanlar kardeş kabul edildiği halde. Ali Kerbela olayı Emeviler Deve olayı Hz. Diğer İslam devletlerinin kuruluş yıkılış tarihlerini hatırlarsak soruyu daha iyi anlamış oluruz: -Memlükler . y a l a n c ı p e y g a m b e r l e r i o r t a d a n kaldırmış böylece yeniden siyasi ve dini yönden Arap yarım adası'nda etkinliği sağlamıştır. Ebubekir ( 6 3 2 . B. Dört Halife Dönemi 632 . Ö Y S . Hz.Alİ (656-661) Cevap C Çözüm: İslam Tarihi Hakemler olayı Hz. ve E s e ç e n e k l e r i n d e savaşlar.22 Çözüm: Hz. Ali Kuran'ın toplanması Hz.1 9 9 3 Suriye. Cevap C 17.750) (750-1258) (910-1174) (632-661) Cevap B 18. Türklerden ç o k u z a k l a r d a o l a n b u savaşların d o ğ a l olarak Türkler'in Müslüman olmalarıyla da bir ilgisi yoktur.656) 4. A.1 9 9 4 Aşağıdaki savaşlardan hangisi M ü s l ü m a n Araplar'ın Horasan'a kadar ilerlemelerine ve sonraki yıllarda Türklerin Müslüman olmalarına ortam hazırlamıştır? A) Huneyn Savaşı B) Sıffın Savaşı D) Nihavent Savaşı 15.6 3 4 ) 2. Cevap D E) Fatimİler devri Çözüm: Suriye 634. İslam tarihi ve Hz. Hz. Ö Y S . Peygamberimizin hayatında bir d ö n ü m noktasıdır. Arap yarımadasında meydana gelmiş C seçeneği ise İspanya'da gerçekleşmiştir. Ö Y S . Hz. 1. M u h a m m e d döneminde gerçekleşmiştir? A) Hakemler olayı B) Kerbela olayı C) Hicret D) Kur'an'ın toplanması E) Deve olayı (Cemel Vak'ası) .1 9 9 4 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Hz. Soruda verilen olumsuzlukların kaldırılmasının kanıtı s o r u l d u ğ u n a göre seçeneklerde olumlu bir ifade bulmamız istenmektedir.Emeviler -Abbasiler -Fatimiler . Hz. Filistin 637 ve Mısır 641 yıllarında Hz. Emeviler d ö n e m i n d e k i b u anlayış aşağı­ d a k i l e r d e n hangisine o r t a m hazırlamıştır? A) Hukuk alanında ilk Örgütlenmenin başla­ masına B) Arap yarımadasında İslamiyetin yayılması­ na C) Kur'an nüshalarının eyaletlere gönder­ ilmesine D) Değişik kültürlerden insanların bir arada yaşamasına E) Siyasi kargaşaların başlamasına 16.Dört Halifeler (1250-1517) (661 . Filistin ve Mısır'da İslam haki­ miyeti aşağıdaki devirlerin hangisinde başlamıştır? A) Memlükler Devri C) Emeviler Devri B) Dört Halife Devri D) Abbasiler Devri C) Puvatya Savaşı E) Tebük Savaşı Çözüm: N i h a v e n t Savaşını (642) k a z a n a n M ü s l ü ­ manlar Sasanilere son vererek İran'ı İslam ülkesi haline getirdiler.

aralarında siyasi birliği yeniden kurmak İçin Arap milliyetçiliği­ ni bir devlet politikası haline getirdiler. Musa'ya Tevrat. Hakemler olayı ve Kerbela olayı idi. B u o l a y l a r Sıffın Savaşı. Fakat E şıkkı sadece Yahudilik için geçerli olup diğer din­ lerde kavim özelliği yoktur. A. Hz. Ali ve Emeviler'in ilk dönemlerinde mey­ d a n a g e l e n bazı olaylar Araplar arasında s i y a s i b i r l i ğ i b o z m u ş t u .Bu da Müslümanlar arasında siyasi kargaşaların doğmasına neden oldu. İsa'ya İncil Hz. Cevap E 23 19. Bu olayların meydana getirdiği olumsuzluğu gidermek isteyen Emeviler. A.İslam Tarihi Çözüm: Hz. ÖYS . İslamiyet. ve D seçeneklerini incelediğimizde bu olayların Emeviler'den ö n c e o l d u ğ u n u görmekteyiz. C. M u h a m m e d ' e K u r ' a n .B. Cevap E şagtştır? laşlamasııderırada svap D .1 9 9 5 Aşağıdakilerden hangisi. Hristiyanlık ve Musevilik için g e ç e r l i d i r . Hz. Hristiyanlık v e M u s e v i l i k d i n l e r i n i n o r t a k özelliklerinden biri d e ğ i l d i r ? A ) Bir p e y g a m b e r e g e l e n v a h i y s o n u c u kurulmuş olma B) Kutsal kitaba dayanma C) İbadet yerlerine sahip olma D) Ahlaki değerlere büyük önem verme E) Belli bir kavime ait olma ÇÖzüm: Bu tip s o r u l a r d a şıklar ö n c ü l l e r i n h e p s i n i içine alacak şekilde olmalıdır. Kilise ve Camii gibi mabetleri vardır.C ve D seçenekleri İslamiyet. Bu dinlerin Havra. B.ı K e r i m v a h y olmuştur. Bundan dolayı bu seçenekler cevap olamazlar.

Alparslan ve Melikşah d e v i r l e r i n d e ise e n g e n i ş s ı n ı r l a r ı n a ulaşmıştır. ilk Türkİslâm Devletleri k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüz-deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 2. Cevap C 1981 . Batı'da A k d e n i z ve Marmara. Doğu'da Seyhun Irmağı. BÖLÜM 4) ÖYS-1985 Aşağıdaki olaylardan hangisi.Moğol İmparatorluğu E) Bizans İmparatorluğu Çözüm: 1 1 .5 :% 0 . 1 1 1 2 6 ÖYS-1985 XI-yüzyılda.I S L Â M D E V L E T L E R I 1981 . Selçukluların Tuğrul ve Çağrı Beyler döne­ minde temeli atılmış. Kuzey'de Kafkas Dağları. Böylece Türkler arasında İslamiyet hızla yayılmaya başlamış ve Türk İslam Tarihi başlamıştır. Güney'de Mısır ve Basra Körfezi'ne kadar sınırlarını genişletmiş olan i m p a r a t o r l u k aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Arap . İslam dünyasını d i ğ e r l e r i n e g ö r e o l u m l u y ö n d e etkilemiştir? A) Haçlı Savaşları B) Talaş Savaşı C) Fransız İhtilali D) Moğolların Ön . yüzyılda Osmanlı ve Türk-Moğol Devletleri y o k t u . . Arap-İslam imparatorluğu da parçalanmıştı. Bizans ise yavaş yavaş küçülmeye başlamıştı. Cevap B YILLAI DC " ÖSS ÖYS Toplam Toplam Çıkan TopJam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 6 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 - 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TOW - 1 - 2 1 - 1 2 1 2 1 2 1 1 2 12 2. Bu dönemin en hareketli ve b ü y ü k devleti Selçuklulardır.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1.Asya'yı istilası E) Yeni ticaret yollarının bulunması Çözüm: 751 yılında yapılan Talaş Savaşı'nda Araplar Türklerle birlikte Çinlilere karşı başarılı oldu­ lar. Diğer seçenekler ise İslam dünyasını o l u m s u z y ö n d e etkileyen olaylar olduğundan cevap olamazlar.1 9 9 5 ÖSS .ILK T Ü R K . 1 8 4 : % 2. Bu başarı Çin'in Türkistan'ı terketmesine neden oldu.120 oranındadır. Çin'in uzaklaşmasıyla boşalan Türkistan'a Müslüman Araplar girmeye başladılar.1995 yılları a r a s ı n d a .islam İmparatorluğu B) Osmanlı İmparatorluğu C) Büyük Selçuklu İmparatorluğu D) Türk .

Bundan dolayı Karamanoğlu Mehmet Bey.1 9 8 6 Türk-İslam uygarlığında aşağıdakilerden h a n g i s i n i n y a s a k l a n m a s ı .1 9 9 0 İslam dünyasında önemli bir eğitim öğre­ tim kurumu olan Nizamiye Medresesi'ni aşağıdaki devletlerden hangisi kurmuş­ tur? A) Selçuklular C) Karahanlılar B) Abbasiler D) Gazneliler ÖYS . Halk ve ordu kesimi ise Türkçe konuşuyor­ du. M e d r e s e l e r d e eğitim A r a p ç a y a p ı l ı y o r d u . ÖSS . ÖSS . Cevap A 6. He^ t ü r l ü b i l i m b u m e d r e s e l e r d e okutuhfıustur. ÖSS . A. hükümdar karışmazdı. B u d u r u m . oymacılık. ÖYS .1990 Çinlilerle A r a p l a r a r a s ı n d a yapılan Talaş Savası'nın dünya kültür tarihi açısından en pnemli sonucu aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Batı Türkistan'ın Çin baskısından kurtul­ ması B) Karluklar'ın bağımsız devlet olmaları C) Türk . Cevap C 4. D seçeneği ise yanlış bir yorumdur. Dünyanın ilk ü n i v e r s i t e s i „sayılır.Arap mücadelesinin sona ermesi D) Kağıt üretiminin Çin'in dışında da yaygın­ laşması E} Türkler'in İslam dinini yakından tanımaları Çözüm: Cevap ş ı k l a r ı İ n c e l e n d i ğ i n d e s a d e c e D s e ç e n e ğ i n i n k ü l t ü r t a r i h i ile b i r i l g i s i olduğunu görüyoruz.1 9 9 2 Karahanlılar Devleti. aşağıdaki özellik­ lerinden hangisiyle Göktürk devletinden ayrılır? A) Türkler tarafından kurulmuş olması B) İslam dinini kabul etmesi C) Doğu ve Batı diye ikiye ayrılması D) Asya'da kurulmuş olması E) Türk k ü l t ü r ü n ü anlatan yapıtlara sahip olması E) Samanoğulları . Cevap C Çözüm: 25 Sultan Alparslan'ın emriyle Nizam -ül Mülk tarafından inşa edilen bu yüzden de Nizamiye Medresesi diye bilinen medreseler B a ğ d a t ' t a k u r u l d u .Ilk Türk Islam Devletleri 3. Çünkü İslamiyet'te resim ve heykelin yapılması uygun görülmemiştir.üm: Türk-İslam uygarlığında resim ve heykelcilik gelişmemiştir. Diğer seçenekler ise siyasi tarihle ilgilidir. Cevap D 7. Talaş Savaşı'nda Çin kültürü özellikle de kağıt tanınmış ve Müslümanlar tarafından değişik yerlerde de kullanılmaya başlanmıştır. 5. Hat. S e l ç u k l u l a r d a aşağıdakilerden hangisine neden olmuştur? A) Ordudaki asker sayısının azalmasına B) Yöneticiler ile halk arasındaki bağların güçlenmesine C) Türk dilindeki gelişmenin yavaşlamasına D) Yabancıların siyasal baskılarının önlen­ mesine E) Yönetimde bilim adamlarının söz sahibi olmasına Çözüm: S e l ç u k l u l a r ' d a aktif dil o l a r a k A r a p ç a ve Farsça kullanıldığı için Türkçe'nin gelişmesi yavaşlamış ve hatta duraklama d ö n e m i n e girmiştir. minyatür. Türkçe'nin gelişmesini sağla­ mak ve Selçuklu birliğini kurmak amacıyla Türkçe'yi resmi dil İlan etmiştir (1277). M e d r e s e y ö n e t i m bakımından özerkti. kak­ macılık ve nakkaşlık g i b i s ü s l e m e sanat­ larının g e l i ş m e s i n d e etkili olmuştur? A) Yazı (hat) sanatı B) Duvar çiniciliği C) Resim ve heykelcilik D) Figürlü plastik sanatı E) Minyatür sanatı Çöz. Bundan dolayı cevap olamazlar. B ve E s e ç e n e k l e r i i l g i s i z y o r u m l a r d ı r .1 9 9 1 Se/çuklufar'da resmi yazışmalar Farsça idi.Bundan dolayı cevap olamazlar. figür ve duvar çiniciliği ise oldukça gelişmiştir.

yüzyıllarda yapılan Haçlı Seferlerini hatırlarsanız Müslüman-Hıristiyan çatışmasının sona er­ mediğini görebilirsiniz. ve E seçe­ n e ğ i n d e verilen h ü k ü m l e r e ulaşılabilir. B) Çevirilerin yapıldığı d ö n e m d e İslam dünyasında Avrupa'dan d a h a aydın bir düşünce ortamı vardı.D ve E s e ç e n e k l e r i h e m Karahanlılar hem de Göktürkler için geçerli hükümlerdir. A. Bu sistemin a m a c ı her z a m a n i ç i n ş u d u r : Ü r e t i m d e s ü r e k l i l i ğ i v e a r t ı ş ı s a ğ l a m a k t ı r .1995 S e l ç u k l u S u l t a n l a r ı . Cevap B İlk Türk İslam Devletleri 1 0 . ÖYS . Bu s o r u ikta sisteminin genel olarak amacıyla ilgili bir sorudur.C. Merkeziyetçilik. Çözüm: Soru kökünden hareketle A. E) İslamiyet bilime.26 Çözüm: Karahanlılar. Cevap A 1 1 . Türk tarihinde yeni bir dönemin b a ş l a m a s ı n a n e d e n o l m u ş t u r . ve E seçenekleri de ilgisiz yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. beylerin güçtenmesîyle birlik­ te zayıfladığından B seçeneği cevap olamaz. Talaş savaşının da etkisiyle İslam'ı kabul ederek yeni bir devlet olarak Karahanlıları kurdular. Diğer seçenekler ise devletin genel siyaseti ile ilgi­ lidir. Bundan dolayı cevap olamazlar.B. D) O r t a ç a ğ ' d a Müslüman-Hıristiyan çatış­ ması sona ermiştir. öncelikle aşağıdakilerden hangisini sağlamaya yöneliktir? A) Vergi toplam düzeni B) Üretimde artışı C) Toprak bütünlüğünün korunması D) Ülkede asayişi E) Yönetimde sürekliliği Çözüm: Selçuklu toprak sistemine genel olarak Usta adı verilirdi. pozitif ve akılcı düşün­ ceye karşı değildir. Türkler b u devletin kuruluşuna kadar geleneksel G ö k t a n r ı dini i ç i n d e y d i l e r . aşağıdaki yargılar­ dan hangisine ulaşılamaz? A) Avrupalılar İslam kaynaklarından yararlan­ mıştır.1212 yılları a r a s ı n d a T ü r k i s t a n ' d a siyasal varlık g ö s t e r m i ş olan T ü r k Devleti aşağıdakilerden hangisidir? A) Gazneliler C) Karahanlılar B) Uygurlar D) Harzemşahlar E) Göktürkler Çözüm: Gazneliler Uygurlar Harzemşahlar Göktürkler Karahanlılar (963-1187) (745-840) (1097-1231) (552-745) (840-1212) Cevap C Cevap B . Selçuklu sultanlarının izledikleri bu politi­ ka. İç işlerinde serbest.1 9 9 4 Ortaçağda Müslüman bilim adamlarının eski Yunan filolozoflarının eserlerinden yaptıkları çeviriler. Ö S S . dış işlerinde hükümdara bağlı olan bu beyler zamanla feodal bir yapının oluş­ masına ortam hazırlamışlardır. Cevap D 8. C. f e t h e d i l e n t o p r a ğ ı n f e t h e d e n i n malı o l m a s ı .1 9 9 2 Büyük S e l ç u k l u l a r d a .C. Türkler. fethe­ den uç beyine ikta olarak verilirdi. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinde etkili o l m u ş t u r ? A) Feodal beyliklerin ortaya çıkmasında B) Merkeziyetçiliğin güçlenmesinde C) Deneyimsiz kişilerin komutan olmasında D) Ticarete önem verilmesinde E) Ülkede bayındırlık işlerinin aksamasında Çözüm: Selçuklularda fethedilen topraklar genel olarak devletin malı sayılmakla birlikte. 9. D.1 9 9 3 8 4 0 . d i n v e ırk ayırımı g ö z e t m e d e n h a l k a t o p r a k d a ğ ı t a r a k boş araziyi d e ğ e r l e n d i r m e y i devletin görevi saymışlardır. ve 13. ÖSS . C) Eskiçağ Yunan düşünürleri Ortaçağdaki Avrupa düşünürlerinden farklı bir anlayış içindedirler. daha sonra Avrupalıların Ortaçağ a n l a y ı ş ı n d a n k u r t u l m a l a r ı n d a ö n e m l i bir etken olmuştur. Bu bilgiye dayanarak. ÖYS . D seçeneği ile ilgili olarak 12. Boş toprakların dağıtılarak değer­ lendirilmesiyle ilgili değildir.

A. ÖSS . Bilim ise kökü çok eski dönemlere d a y a n a n bir olaydır. Cevap D . C)Tıp alanında da İslâm bilgini yetişmiştir. B. İ l k ç a ğ d a İ y o n l a r ' ı n . B) Pozitif b i l i m l e r d e İslâm b i l g i n l e r i n i n de hizmetleri vardır. bilimsel gelişmelere açıktır. S ü m e r l e r ' İ n ve F e n i k e l i l e r i n buluşları bilimin ilk örneklerini oluşturmak­ tadır.yüz yıl önce doğ­ muştur.1 9 9 5 islam d ü n y a s ı n ı n ü n l ü b i l g i n l e r i n d e n İbni Sina'nın "Kanun" adtı eseri Batılılar tarafın­ d a n o n b e ş d e f a L a t i n c e y e ç e v r i l e r e k tıp öğretiminde kullanılmıştır. ve E seçenekleri d o ğ r u bir genel­ lemedir. Çünkü bilim İslam'dan önce de vardı. Bugüne kadar bilimle içice gelişerek gelmiştir. Bu durum aşağıdaki genellemelerden hangisini d o ğ r u l a m a z ? A) İslâm dini. Mısırlılar'ın. Çözüm: İslam dini günümüzden 14. D) Pozitif bilimler İslâmiyetle birlikte doğmuş­ tur. C. D seçeneği ise yanlıştır.İlk Türk İslam Devletleri 12. E) Batı dünyası İslâm bilginlerinden yararlan­ mıştır.

226 : % 2. Eyyubi Devleti IV. ÖYS-1983 t. 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992. ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı Yukarıda verilen Türk Devletlerinden h a n g i l e r i belirli bir süre de o l s a aynı d ö n e m d e yaşamışlardır? A) IV. ve III. Kervansaraylar A. ve V. ÖYS . 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 2 Çözüm: D) I. Türkiye Tarihi k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u y ü z d e l e r i : ÖSS'de : % 3. Böylece ticaretin gelişmesi sağlanarak A n a d o l u ö n e m l i bir merkez haline getiril­ miştir. Cevap A 1 1 1 2 2 1 1 2 2 1 - 2. fakat en ö n e m l i amacı değillerdir.745) Eyyubi (1174-1250) Memlükler (1250-1517) Görüldüğü gibi Osmanlı Devleti ile Memlük­ ler belli bir süre de olsa birlikte yaşamışlardır. Cevap C 1 8 1 12 4 43 566 1981 .TÜRKIYE TARIHI 1. . Göktürk Devleti II.630) Kutluk (680 . Kutluk Devleti III. E) I. devletin ana politikasını belirleyen en önemli bir unsurdur. D ve E seçeneklerini de k a p s a m a k t a d ı r l a r . ve II.ÖYS SORULARI ANALİZİ YILLAI tr. Diğer devletler ise bir birlerinin devamı olarak ortaya çıkmışlardır. Osmanlı Devleti BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS .1995 yıllan arasında.1983 Anadolu'daki "kervansaraylar" en çok hangi amaca hizmet için yapılmıştır? A) Anadolu'da iç düzeni sağlama B) Dışdan gelecek tehlikelere karşı korunma C) Ticareti geliştirme D) Türk konukseverliğini tanıtma E) Yoksul kişilere yardım etme Çözüm: Anadolu Selçuklularında ticaret. B.120 o r a n ı n d a d ı r . Başkent Konya'dan başlamak üzere üç önemli kervan yolu vardı.333 ÖYS'de Toplamda : % 1. Bu kervan yolları boyunca hareket eden tüccarların mal ve can g ü v e n l i k l e r i n i s a ğ l a y ı c ı ö n l e m l e r alındı. Devletlerin kuruluş ve yıkılış tarihlerini bilirsek bu soruyu rahatlıkla çözebiliriz. Memlükler Devleti V. ve IV C)lll. Göktürk (552 . 1 1 1 Bu tip sorular doğrudan kronoloji sorularıdır.veV. B) III.

" Bu durum. Suriyeli ve Yahudilerden bazı gruplar Antalya.Miryokefalon. D) II. C.1990 Anadolu Selçuklu yapılan. I. ÖSS . Kısa zamanda Anadolu milletlerarası ticaret yolunun merkezi durumuna gelmiştir. Cevap A 4. Kayseri ve Sivas gibi şehirlere. İt. A n a d o l u ' d a başlıca gelir kaynağı olduğu Çözüm: Şehirde oturan esnaf. aşağıdakilerden hangisini gösteren bir kanıt olabilir? A) Loncaların ticari alanda başarılı oldukları B) Devletin zanaatkarları desteklediğini C) Halkın çoğunluğunun zanaatkar olduğunu D) Z a n a a t k a r l a r arasında dayanışma olduğunu E) El sanatlarının.. I.6... 1176'da Bizans'la yapılmış tır. C) 11. Cevap D D) Mimari i Çözüm: i .. Cevap D i i i 6.. İranlı. Türk tüccarları da k o m ş u ülkelere yerleştirilmiştir. Haçlı Seferlerinin bu devletin yıkılması ile doğrudan bir ilişkisi yok­ tur. Bu d u r u m üretimde kaliteyi arttırırken tüketici­ lerin de haklarının koruma altına alınmasını sağlıyordu. 1230. i ÖSS-1988 Anadolu Selçuklu Devleti döneminde İtalyan. Bu d u r u m u n başlıca nedeni aşağıdaki alanlardan hangisinde görülen gelişme­ lerdir? i A) Ticaret B) Savunma C) Eğitim E) Tarım 3. .Y a s s ı Ç e m e n .8) doğrudan Ortadoğu'ya yönelmiştir.Türkiye Tarihi 29 5. | ÖYS . Konya.. Bu çalışmalar s o n u n d a yabancıların dene­ yimlerinden yararlanılmış ve canlılık sağlan­ mıştır. A. B ite E seçenekleri birbirleriyle içiçedir. Harzemşahlarla .K ö s e d a ğ . Her loncaya mensup olanlar arasında sıkı bir dayanışma sağlanmıştır. Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkılmasından ö n c e . k u r u l u ş d ö n e m i n d e gerçekleşen bir olaydır. II. III. |„ ili.. Fransız. 1243. III. aralarında birleşerek dini-ekonomik özellik taşıyan bir teşkilat kur­ dular. i Çözü m: j Savaşların tarihlerini vererek bu soruyu çözelim. f e t i h l e r d e ve anlaşmalardaki amaçlan ticareti geliştirmekti. Aslında Osmanlı Beyliği'de Anadolu'da kurulan bağımsız bir beyliktir.7. I.1 9 8 5 " A n a d o l u S e l ç u k l u Devleti z a m a n ı n d a ve Osmanlı İmparatorluğu'nun yükselme dönem i n d e A n a d o l u ' d a k i z a n a a t k a r l a r 'Lonca' denilen zanaat gruplarına ayrılarak yönetici­ lerini kendileri seçmişlerdir.1 9 8 6 Aşağıdakilerin hangisinin A n a d o l u Sel­ ç u k l u D e v l e t i ' n i n y ı k ı l m a s ı ile d o ğ r u d a n ilişkisi yoktur? A) Babailer İsyanının çıkması B) Osmanlı Devleti'nin kurulması C) Anadolu'nun Moğol hakimiyetine geçmesi D) Haçlı Savaşları'nın sona ermesi E) A n a d o l u ' d a bağımsız beyliklerin kurul­ ması Çözüm: Haçlı Seferleri. II. K o m ş u ve Batılı devletlerle daha iyi irtibat kurabilmek için Anadolu'daki önemli ticaret merkezlerine y a b a n c ı tüccarları yerleştir­ ilirken. İlk üç Haçlı Seferi Anadolu Selçuklularını o l u m s u z y ö n d e e t k i l e m i ş d i ğ e r l e r i ise (5.Moğollarla . Cevap B ! . B) III. I E) III. ! Anadolu Selçuklu Sultanlarının büyük bir kıs­ mının yaptığı ç a l ı ş m a l a r d a . Bu soruda B seçeneği çeldtrici gibi görün­ mektedir. Miryokefalon Devleti zamanında ] s a v a ş l a r ı n ı n k r o n o l o j i k sırası a ş a ğ ı d a k i ­ lerden hangisinde verilmiştir? A) L. KÖsedağ II. bazı Türkler ise Kıbrıs. Böylece her esnaf derneği kendi işini tamamen tekeline alıyor ve karşılıklı bir denetim sağlıyordu.Suriye ve Kırım'a yerleşmişlerdi.. B.ve E s e ç e n e k l e r i d o ğ r u d a n A n a d o l u Selçuklu Devleti'nin yıkılmasıyla ilgilidir. ÖYS . Yassı Çemen III.

sınır­ lara yerleştirilmiş Türkmen beyleri ve halk üzerindeki Selçuklu otoritesi de zayıflamıştır.1992 Anadolu Selçuklu Devleti'nde. Anadolu Selçuklularından bu uygula­ manın amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Ticari ilişkileri geliştirmek B) A v r u p a ' n ı n Türklere karşı b i r l e ş m e s i n i önlemek C) Avrupa'da nüfus bölgeleri kurmak D) Denizlerde üstünlük sağlamak E) Anadolu'da siyasal birliği sağlamak Çözüm: Görüldüğü gibi Anadolu Selçuklularıyla ilgili çok sayıda soru sorulmuş. sınırlama getirilirken. X I I I . ÖSS . Cevap C i . Osmanlılar'da tahta geçişin bilirli bir usulü varken. Siyasi birliğin bozul­ masıyla Anadolu'nun değişik yerlerinde Türkmen beyleri ortaya çıkmaya başladı. Memlükler'de tahta geçen hükümdar sayısı Osmanlılardan daha çoktur.30 Türkiye Tarihi ÖSS . Bu d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e hız kazandırmıştır? A) Anadolu'da ticaretin gelişmesine B) Bizans'ta entrikaların başlamasına C) Anadolu'da nüfusun artmasına D) Anadolu'daki karışıklıkların ortadan kalk­ masına E) Beyliklerin ortaya çıkmasına 7. Diğer seçeneklere baktığımızda bu amaç­ larının Anadolu Selçuklularının politikalarıyla ilgili olmadığını görürüz. ÖSS-1992 XIII. Bu da sık sık değişikliklere neden olmuştur. y ü z y ı l d a b ü y ü k bir M o ğ o l felaketiyle karşılaşmıştı. Melikler iç işlerinde serbest dış işlerinde ise merkeze bağlı bir konumda idiler. ÖSS-1991 M e m l ü k l ü Devleti'nin varlığı Osmanlı D e v l e t i ' i n d e n d a h a kısa s ü r d ü ğ ü h a l d e . Cevap E 9. M e l i k l e r i n y e t k i l e r i n i n sınırlı tutulması. Bu sorunun da cevabı Anadolu Selçuklu Devleti'nin genel politikasıyla ilgli olarak ticareti geliştirmektir. savaş açma ve hutbe okutma gibi özellikler hükümdarlık alametlerinden sayılırdı. aşağıdakilerden hangisine ö n e m verildiği­ ni gösterir? A) Sınırların güvenliğinin arttırılmasına B) Ekonomik durumun düzeltilmesine C) Ülke bütünlüğünün korunmasına D) Yerleşik hayatın yaygınlaştırılmasına E) Dış ilişkilerin artırılmasına Çözüm: Türk-İslam medeniyetinde ve geleneklerinde para bastırma. savaş açma ve siyasi görüşme yapma yetkileri yoktu.1991 Anadolu Selçukluları Antalya. C ve E s e ç e k l e r i o l u m s u z y ö n d e etk­ ilenirken B seçeneği de ilgisiz bir yorum içer­ mektedir. A. kendilerine bir bölgenin yönetimi verilen hanedan üyelerine "melik" deniyordu. Kendi bölgelerinin yöneti­ minde söz sahibi olan meliklerin para bastır­ ma. Memlükler'de ise her şehzadeye ve komutana sultan olma hakkı verilmiştir. 8. Melik olarak sancaklara tayin edilen şehzadelerin ülke bütünlüğünü bozmalarına engel olmak için bazı yetkileri ellerinden alı­ n a r a k m e r k e z e b a ğ l ı l ı k l a r ı artırılmıştır.İslam devletinin karşı­ laştırılması yapılmıştır. Bu soruların yak­ laşık olarak amaçları aynıdır. Cevap B 1 0 . Memlükler Osmanlılar gibi merkeziyetçi bir devlet olamamışlardır. Memlüklerde hükümdar değişikliklerinin Osmanlılar'dan daha fazla olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Toplumun çeşitli etnik guruplardan oluş­ ması B) Her emirin sultan o l m a hakkına s a h i p olması C) Türkçe bilenlerin imtiyazlı olması D) Osmanlı Devletİ'nden önce kurulması E) H ü k ü m d a r l ı ğ ı n halifenin onayına bağlı olması Çözüm: Bu soruda iki Türk .Alanya ve Sinop gibi limanları ele geçirdikden sonra bu limanlarda Avrupalı tüccarlara düşük gümrük tarifesi uygulamışlardır. Cevap A Çözüm: A n a d o l u . y ü z y ı l s o n l a r ı n a d o ğ r u A n a d o l u ' d a Moğol baskısının zayıflaması üzerine.

ikta sistemi ise tarıma verilen önem­ den kaynaklanıyor. Aşağıdakilerden hangisi A n a d o l u Selçuk­ lularının bu yaklaşımının sonuçlarından biri değildir? A) B) C) D) E) Kervan ticaretinin yaygınlaşması Kervansaraylara İhtiyaç duyulması İkta sisteminin kurulması Şehirciliğin önem kazanması Ülkenin stratejik önem kazanması 1 1 . Ö Y S . İbadet ve dini törenlerini serbestçe yerine getirirlerdi. Bu durum Anadolu Selçuklularıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) Hoşgörüye dayanan bir siyasetin uygu­ landığının B) Ticaretin ülke ekonomisindeki payının az olduğunun C) A n a d o l u ' d a İslamiyetin giderek yaygın­ laştığının D) Yabancılardan alman vergilerin giderek azaltıldığının E) Devlet yönetiminde yabancılara da görev verildiğinin [ ı Çözüm: Anadolu Selçukluları ile ilgili sorular genellik­ le hep ticaretten gelir ilkesi yine bozulmadı.1993 Anadolu Selçukluları d ö n e m i n d e ülkede Müslüman Türklerle birlikte yaşayan Hıristiyan ve Musevi t o p l u l u k l a r g e n e l d e şehirlerde oturur. Din ve dil farklılığına rağmen bir uyumun olması doğru­ dan doğruya devletin hoşgörüye dayanan bir siyaset takip etmesine bağlıdır. Osmanlılar ve diğer aynı özettikteki devletler yazılabilir. Büyük Selçuklular.B-D ve E s e ç e n e k l e r i A n a d o l u Selçuk­ lularının ticarete verdikleri önemin bir sonucu sayılır. Bunlar. askerlik yapmazlar. Cevap C Çözüm: Anadolu Seçuklularında ülkede her türlü din ve millete m e n s u p İnsanlar belli şartlarda rahatlıkta birlikte yaşamaktaydılar. ÖSS . A. ancak vergi Öderlerdi. Bu sorular diğer Türk Devletleri içinde genelleştirilebilir. H o ş g ö r ü l ü bir siyasetin u y g u l a n ­ masıdır. Anadolu Seçuklu Devleti yerine Gazneliler. Cevap h e p aynıdır.1 9 9 5 A n a d o l u Selçukluları ticaret yollarının ele geçirilmesine önem vermişlerdir. Cevap A . zanaat ve ticaretle uğraşır.Türkiye Tarihi 31 12.

Araştırma İçin İstanbul önerildiğine göre iki şehrimiz a r a s ı n d a en b i l i r g i n f a r k B s e ç e n e ğ i n d e g ö r ü l m e k t e d i r .ORTAÇAĞ 9 D A AVRUPA 1.ÖYS SORULARI ANALİZİ YILLA or oss OYS Toplam ÖSS-1981 "Çağlar b o y u n c a Türk. Cevap B Toplam Çıkan rodam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 5 1981 1982 1983 1984 1985 1966 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1UÜ4 1995 TCFl/M - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 - - - 1 2 1 2 1 - 1 1 2 1 1 2 1 2 11 - 8 1981 . incelemelerini İstanbul'da yapması önerilmiş. İzmir'in ise her iki kültürü de ilgilendiren bir yönü yoktur.İslam dünyasında meydana g e t i r d i ğ i önemli s o n u ç l a r d a n biri değildir? A) Anadolu Selçuklu Devleti'nin zayıflaması B) S u r i y e ve F i l i s t i n t o p r a k l a r ı n ı n harap olması C) Avrupalıların Ortadoğu'yu yakından tanı­ maları D) Türklerin İslam dünyasındaki önemlerinin artması E) A n a d o l u ' d a k i Türklerin İslamiyeti kabul etmeleri . 2 . Ortaç ağ'd a A v r u p a k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüz­ deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 3. İ s t a n b u l u z u n yıllar h e m Roma'nın h e m de Osmnlı Devleti'nin baş­ kentliğini yapmış ve İki önemli dinin merkezi k o n u m u n d a o l m u ş t u r .1 9 8 7 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i .İslam ve Hıristiyan kültürlerinin daha geniş i n c e l e n e b i l m e s i i ç i n İzmir ile İstan­ bul'un karşılaştırılması istenmiştir. İslam ve Hıristiyan kültürlerinin etkileşimini ortaya koymak isteyen bir araştırıcı İzmir'e gelmiştir. ticaret ve kültür merkezi olmasına C) Haçlı Seferleri'nin Anadolu'ya geçiş nok­ tası üzerinde bulunması D) İ s t a n b u l ' u n T ü r k l e r ' d e n ö n c e A r a p l a r tarafından da kuşatılmış olmasına E) Halkının değişik k ü l t ü r l e r d e n gelen araştırıcılan hoşgörüyle karşılamasına Çözüm: Türk.943 oranındadır. Haçlı Savaş­ l a r ı n ı n Türk .1995 yıllan arasında.533 : % 1. ÖYS . Çalış­ malara başlayacağı sırada bu araştırıcıya.33 : % 1. BÖLÜM V£ 1981 -1995 ÖSS . böyle y a p a r s a b u k o n u d a d a h a ç o k kanıt bulabileceği söylenmiştir İstanbul'un hangi özelliğine dayanılarak b ö y l e bir öneride b u l u n u l m u ş t u r ? A) Yeni T ü r k D e v l e t i ' n i n en k a l a b a l ı k ve gelişmiş kenti olmasına B) B i z a n s ve O s m a n l ı d ö n e m l e r i n d e h ü ­ kümet.

ve D seçeneklerine bakıldığında bun­ ların d o ğ r u d a n Haçlı Seferlerinin birer so­ nucu olduğu görülür. C o ğ r a f i Keşifler. Haçlı Seferlerini başlatması. K u d ü s ' ü n Fatimiler'in elinde olmasından dolayı Hıristiyanların dini duygu­ larını kamçılayarak 1096 yılında ilk sefere Çıkmışlar ve Kudüs'ü Fatimİler'den almışlar­ dır.Ortaçağ'da Avrupa 33 Çözüm: Haçlı Seferleri XI. Cevap A rinin daha ile İstantoastvrma sj. Siyasal bir yanı yoktur.1 9 8 8 Aşağıdakilerden hangisi Haçlı larının nedenlerinden biridir? Savaş­ A) Hıristiyanların. Haçlılar. B s e ç e n e ğ i ise Kilise'nin devamını sağla­ m a y a y ö n e l i k bir olaydır. ÖYS . S e ç e n e k l e r e b a k t ı ğ ı m ı z d a Haçlı Seferleri ve Kavimler Göçü'nün bir Ortaçağ olayı o l d u ğ u n u g ö r ü r ü z .C. Feodalite rejimi Ortaçağ boyunca devan etmiştir. y ü z y ı l d a başladığına göre tek d o ğ r u cevap Kavimler G ö ç ü kalıyor. A s e ç e n e ğ i dışındakiler Haçlı Seferleri'nin sonuçlarıdır.Dinsel bir nitelik taşır. Kavimler G ö ç ü 375 yılında Hunların Doğu Avrupa'ya yönelmesiyle geniş topluluklar ve kavimler b ü y ü k o r a n d a yer değiştirmiştir. yüzyılın sonlarında baş­ lamış (1096) XIII.Kiliseyi temsil eden Papalığın k r a l l a r a t a ç g i y d i r m e s i . Rönesans ve Reform ise birer Yeniçağ olayıdır. B u n d a n d o l a y ı önceki olay sonraki olayın sonucu olamaya­ cağından Türkler'in İslamiyeti kabul etmeleri Haçlı Seferleri'nin bir sonucu değildir. kutsal tanıdıkları yerleri Müslümanlardan almak istemeleri B) Derebeylerin kuvvetlerinin azalması C) Papazların dinsel otoritelerini yitirmeleri D) Pusula.1988 Aşağıdakilerden hangisi. E seçeneği ise 1071 Malazgirt Savaşı'yla ve bundan önceki olay­ ların etkisiyle başlamıştır. Ortaçağ'da kiliseyi t e m s i l e d e n Papalığın siyasal bfr g ü ç o l d u ğ u n a kanıt olarak gösterilemez? A) Kendi hakimiyetinde toprakları olması B) Çok sayıda din adamı yetiştirmesi C) Kralları aforoz etme yetkisinin bulunması D) Haçlı Savaşlarını düzenlemesi E) Krallara taç giydirmesi Çözüm: Ortaçağ Avrupa'sının siyasi yapısı feodalite­ dir. Avrupa'da feo­ dalitenin kurulmasına o r t a m hazırlayan etkenlerden biridir? A) Haçlı Savaşları B) Coğrafya Keşifleri C) Rönesans Hareketleri D) Kavimler Göçü E) Reform Hareketleri 5.B. Cevap E 4. b a r u t ve kağıt g i b i buluşların batıya yayılması E) Hiristiyanların Müslümanları daha yakın­ dan tanımaları Çözüm: Haçlı Seferleri'nin dinî. ÖSS .1 9 9 0 Aşağıdakilerden hangisi. ÖYS . Roma'nın ikiye ayrılmasıyla feodal beyler ortaya çıkmışlar insanlar güçlü birilerinin etrafında toplanmaya başlamıştır. Haçlı Seferleri 1 1 . şehrimiz îneğinde fillar hem ti'nin baş|in merkezi se her iki jr. yüzyılın sonlarına kadar de­ vam etmiş (1270) büyük bir olaydır. Cevap B laması n harap lan tam­ imlerinin :i kabul . feodalitenin etkisiyle geniş topraklara ve o n u n g e t i r d i ğ i zenginliklere sahip olmuştu. ekonomik ve siyasi nedenleri vardır. kralları a f o r o z etme yetkisine sahip olması ve geniş topraklara sahip olması Papaların b ü y ü k bir güç o l d u ğ u n u göstermektedir. Sekiz büyük Haçlı Seferi yapılmış b u n u n altısı ile doğrudan Türkler mücadele etmiştir A. Cevap D Çözüm: Ortaçağ'da kilise. Cevap B 3. A seçeneği ise Haçlı Seferleri'nin önemli bir nedenidir.

Bunlar Katolik v e O r t o d o k s M e z h e b l e r i . Bu d u r u m aşağıdakilerin hangisinde etkili olmuştur? A) Hıristiyanların K u d ü s ' ü kutsal yer say­ masında B) Feodal rejimlerin kurulmasında C) Kavimlerin yer değiştirmesinde D) Mezhep Savaşlarının sona ermesinde E) Özgür düşünce ortamının oluşmasında i 9. E s e ç e n e ğ i cevap gibi g ö r ü n ü y o r s a da Avrupa'daki toplumların sınıflara ayrılması mesleki bir ayrılma olmayıp asalet ve gelire göre bir düzenlemedir. burjuvalar ve köylüler olmak üzere sınıflara ayrılması a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini g ö s t e r m e k t e d i r ? A) Şehirli sınıfın ticaretle uğraştığını B) Halk arasında eşitsizlik olduğunu C) Din adamlarının yetkilerine göre sınıflara ayrıldığını D) Halkın yaşam düzeyinin yüksek olduğunu E) Halk a r a s ı n d a belli m e s l e k l e r e ö n e m verildiğini Çözüm: Ortaçağ'da (375-1453) soyluluk ve zenginlik çok önemli bir ölçü olduğu için halk çeşitli sınıflara ayrılmıştı. Cevap B 7. Sülale yönetimi Bizans g i b i b i r ç o k ü l k e d e u y g u l a m ı ş t ı r . rahipler. Bu d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin bir göstergesidir? A) Laik olmayan devlet anlayışının B) Tutsaklık uygulamasının C) Lonca sisteminin D) Feodal sistemin E) Şehir devleti anlayışının . Çözüm: Bizans İmparatorluğu'nda on önemli sülale yönetime gelmiştir. O r t a ç a ğ b o y u n c a H ı r i s t i y a n d ü n y a s ı iki büyük mezhebin etkisi altında kaldı.Diğer seçenekler ise eksik ya da yanlıştırlar. Böylece Avrupa'da özgür bir düşünce ortamı oluşmaya başladı. B.1 9 9 2 Bizans İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a hükümdarlık makamını kendine güvenen ve yeterince güçlü olan kişiler ele geçirebilirdi.34 Ortaçağ'da ÖSS . D a r b e yapan sülale tahtı ele geçirirdi.1 9 9 3 A v r u p a t o p l u m l a r ı n d a Katolik K i l i s e s i ' n e bağlılık. Cevap D Çözüm: i Avrupa 6. Bu durum. Haçlı Seferlerine kadar halk. düşünce. P a p a n ı n y a n ı l m a z l ı ğ ı anlayışı hakimdi. bilim. Katolik Mezhebi hiçbir değişikliği kabul e t m e d e n H ı r i s t i y a n l ı ğ ı Hz. B u tarz yönetim devletin buhranlı dönemlerinde sık sık d a r b e l e r e n e d e n o l m a k t a y d ı . Babadan oğula geçen bir sınıf düzeni vardı. Cevap E ÖSS-1993 Ortaçağ'da Avrupa toplumlarının soylular. Kilisenin büyük toprakları ve malikhaneleri vardı. ÖSS . ÖSS . Bu nedenle Bizans otoritesi sık sık taht değişiklikleri ve o n u n getirdiği sıkıntılara sahne o l u y o r d u . Haçlı S a v a ş l a r ı n d a n s o n r a eski gücünü kaybetmiştir. C ve E s e ç e n e k l e r i İ n c e l e n d i ğ i n d e Bizans yönetiminin özelliği ile bir ilgisinin olmadığı görülür. Bizans İmparatorluğu'nda a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e neden o l m u ş ­ tur? A) Hükümdarların yetkilerinin sınırlanmasına B) Dinin devlet yönetiminde etkisinin azal­ masına C) Askeri ve sivil yönetimin birbirinden ayrıl­ masına D) Birden fazla soyun yönetime gelmesine E) Ülkenin küçük eyaletlere bölünmesine 8. sanat ve krallar üze­ rinde etkili olan Katolik Kilisesi Haçlı Sefer­ leriyle eski g ü c ü n ü yitirdiğinden ö n c e d e n baskı kurduğu kurumlar üzerindeki etkisini yitirdi. Isa d ö n e m i n d e k i g i b i y a ş a d ı l a r . Bu da Avrupa'da halk arasında eşitsizlik olduğunu göstermek­ tedir. Bizans'ta Paleoloğlar sülalesi ile Kommenler sülalesi arasında yıllar süren mücadeleler yaşanmıştır.1 9 9 4 Ortaçağ'da kurulan devletlerin bir çoğun­ d a h ü k a m d a r l a r e g e m e n l i k l e r i n i dine d a y a n d ı r m ı ş l a r ve d i n a d a m l a r ı devlet y ö n e t i m i n d e etkili olmuşlardır. Bu sınıflar birbirlerinden çok farklı yapıya sahiptiler. A.

1 9 9 5 Aşağıdakilerden hangisi III. B. Haçlı Seferinde amaçlarına ulaşa­ mamışlar ve Kudüs'ü alamamışlardır. D. Haçlılar III. Krallar kilisenin gücünü yanları­ na çekerek. III. Sefer h e m denizden hem de karadan yapılmıştır.Ortaçağ'da Avrupa 35 Çözüm: S o r u d a da b e l i r t i l d i ğ i g i b i dine dayalı bir yönetim genellikle Ortaçağ'da hakimdi. Dine dayalı yönetim olması laik olmayan bir devlet anlayışının göstergesidir. Batı'da kralların törenle kilisede taç g i y m e l e r i n i n .1 9 9 5 Ortaçağ'da. Ö Y S . ve E seçeneklerinin dini devlet tarz­ larıyla doğrudan bir ilgileri yoktur. Cevap A pr çoğunrini d i n e ı devlet sinin bir I . Bu sefere A l m a n . Cevap A 1 1 . İngiliz ve Fransız Kralları da katılmıştır. C. d o ğ u ' d a ise Müslüman hükümdarların halifeden menşur almalarının amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Monorşik gücü pekiştirmek B) Doğu kültürüyle Batı kültrünü kaynaştır­ mak C) Haçlı düşüncesine son vermek D} Ulusal devlet kurmak E) İnanç özgürlüğünü sağlamak Çözüm: Haçlı Seferleri 1096 yılıdan 1270 yılına kadar devam eden seferlerdir. Haçlı Seferi'nin sonuçlarından biridir? A) Mezhep kavgalarının sona ermesi B) Kudüs'ün Müslümanlar'ın elinde kalması C) Selçukluların Anadolu'ya yerleşmesi D) Feodalite yönetim sisteminin ortaya çık­ ması E) Roma İmparatorluğu'nun ikiye ayrılması Cevap E 10. ÖYS . Kudüs yine Eyyubilerde kalmıştır. Cevap B Çözüm: zenginlik ıalk çeşitli lirlerinden ten oğula torupa'da stermek[yorsa da ajayrılması [t ve gelire itekler ise [Cevap B Ortaçağ'da dinin toplum üzerinde büyük bir baskısı vardı. Haçlı Seferi ise 11B7'de Hıttin Savaşı'yla K u d ü s ' ü müslümanların alması üzerine 1189 yılında başlamıştır. hükümdarlar da halifeden menşur olarak güçlerini pekiştirirlerdi.

5 E) 3.1995 yılları arasında. II. Karamanoğulları kendilerini S e l ç u k l u l a r ' m mirasçısı sayarak O s m a n l ı Devletj'ne karşı uzun bir süre direniş göster­ miştir. 5 D) 1. 4.2 .Mehmet Çelebi 2. Cevap B - - 1 1 1 1 41 41 41 41 42 1 6 2. Abdülmecit BÖLÜM 1981 -1995 OSS .Osman.533 % 1. 1 -2. . 5 Çözüm: Soruda verilen padişahları İki kısma ayıralım: 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCR/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 1 1 1 1 1 - 1 1 . 4 . 4 .Selim (1879-1807) Çelebi Mehmet (1413-1421) ll.5 B) 3. Osman 4.1. III. D i ğ e r l e r i ise O s m a n l ı Devleti'nin son zamanlarında ıslahat yapan padişahlardır.416 % 1.Mahmut (1808-1838) Abdülmecit(1838-1861) I. Mahmut 5. 5 C) 1.1. 1 .O S M A N L ı K U R U L U Ş DEVRI 1.Osman(1299-1324) lll. 1 Kurucular Islahatçılar I. 4. Osmanlı Devleti'nin Anadolu'ya egemen olmaya çalışmasına karşı d i ğ e r l e r i n d e n daha ç o k direnmiştir? A) B) C) D) E) Candaroğulları Karamanoğulları Saruhanoğulları Germiyanoğulları Karesioğulları 5 43 566 1981 .2-3. Cevap B OSS'de ÖYS'de Toplamda % 0.OYS SORULARI ANALİZİ . O s m a n l ı D e v l e t i ' n i n k u r u c u s u .4-2.1 9 8 4 Aşağıdaki Türk beyliklerinden hangisi.oc ÖSS Topiam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Yukarıdaki Osmanlı padişahları kurucular ve ıslahatçılar olarak iki g r u p t a t o p l a n s a aşağıdakilerden hangisi d o ğ r u olur? A) 3. 2-1. Selim 3. Osmanlı K u r u l u ş Devri k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüz-deleri: Çözüm: Anadolu Beylikleri denildiği zaman akla gelen en güçlü ve büyük beylik Karamanoğuİlandır. YILLA! . ÖYS . OYS-1983 1.3.060 o r a n ı n d a d ı r . Çelebi M e h m e t ' t e Fetret Devrinden sonra devlet otoritesini yeniden sağlayan p a d i ş a h l a r d ı r . Karaman oğullarının kendilerini mirasçı kabul etmelerinde en önemli etken Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkıldığı Konya ve çevresinde kurulmalarıdır.

C ve D seçenekleri Lale Devrin'den s o n r a m e y d a n a g e l m i ş 19. İran.1991 O s m a n l ı ü l k e s i n e katılmış o l a n A n a d o l u Beyliklerinden Aydınoğulları. Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir? A) O s m a n l ı l a r ı n m e d r e s e e ğ i t i m i n i t e m e l almasıyla B) Bu dönemde medrese eğitiminde Mısır ve Suriye'nin ileri bir düzeyde olmasıyla C) İslam ülkeleri arasında kültürel ilişkilere önem verilmesiyle D) Mısır ve Suriye'den başka yerde medrese eğitimi olmamasıyla E) Batı eğitim kurumlarıyla ilişki kurulmamış olmasıyla Çözüm: Kuruluş devrinde Osmanlı medreseleri henüz olgunluk çağına erişemedikleri için Halep.1 9 8 6 Aşağıdaki o l a y l a r d a n h a n g i s i . İlk medrese 1330 y ı l ı n d a İ z n i k ' t e bir t e k m ü d e r r i s l e eğitime başladı. v e T ü r k i s t a n g i b i e ğ i t i m i ileri düzeyde olan yerlere ö ğ r e n c i g ö n d e r i l m i ş veya onlardan hoca getirtilmiştir. Ş a m . 1448'de yapılmış. yüzyılın ç o k önemli ıslahat hareketleridirler. bu ülkelerdeki bazı bilim adamları da medreselerde ders vermek üzere A n a d o l u ' y a g e t i ­ rilmiştir. Kosova Savaşı Çözüm: Timur'un Anadolu'ya gelmesiyle 1402 yılında yapılan Ankara Savaşı'nda Osmanlı Devleti yenilgiye uğradı. Kuruluş devrinde medrese çok ö n e m l i bir k u r u m d u . \ S | .1985 "Osmanlı Devleti'nin İlk yıllarında eğitim için Mısır ve Suriye'ye öğrenciler gönderilmiş. Kosova Savaşı B) Ankara Savaşı D) Varna Savaşı j ! E) II. Bu olay Anadolu'da yeniden bağımsız beylik­ lerin kurulmasına ve Fetret döneminin (1402 -1413) başlamasına neden olmuştur. Zaten B. yüzyıl ıslahatlarıyla daha çok ilgili olmasına rağmen cevabı kuruluş döne­ mini ilgilendirdiği İçin bu soru bu kısma alın­ mıştır.Ö S S . D ve E seçenekleri ise Osmanlılar'ın Balkanlara yerleşmesini kolaylaştırıcı zafer­ lerdir. K o s o v a . aşağıdaki devirlerin h a n g i s i n d e batılılaşma çabaları yoktur? A) Lale Devri B) Birinci Meşrutiyet Devri C) Tanzimat Devri D) İkinci Meşrutiyet Devri E) Fetret Devri Çözüm: Bu soru XIX. Enderun Mektebi henüz daha kurulmamıştı. aşağıdaki savaşlardan hangisinin sonunda bağım­ sızlığını yeniden kazanmıştır? A) Varna Savaşı B) Ankara Savaşı C) Kosova Savaşı D) Sırp Sındığı Savaşı E) Niğbolu Savaşı Çözüm: Ankara Savaşıyla Osmanlı Devleti'nin otorite­ si sarsılarak b a ğ ı m s ı z b e y l i k l e r y e n i d e n kurulmuştur. K o s o v a . kuruluş döne­ minin önemli savaşlarıdır. I ! i i I I Cevap B j 6. Niğbolu. Diğer seçeneklerde verilen savaşlar birer zafer oldukları için cevap olamazlar. Devlet a d a m l a r ı genellikle medreselerden yetişenler arasın­ dan seçilirdi. hiçbir olumsuzlukları yoktur. 1444'de I I . A n a d o l u ' d a Türk b i r l i ğ i n i n b o z u l m a s ı n a v e O s m a n l ı Devleti'nin dağılma t e h l i k e s i g e ç i r m e s i n e yol açmıştır? A) Niğbolu Savaşı C) I. Bu nedenle cevap olamazlar. Aydınoğulları da bunlardan biri­ sidir. Bu olay Osmanlıların dağıl­ ma tehlikesi g e ç i r m e s i n e n e d e n o l d u . Her türlü memur ve kadı ihtiya­ cı medreselerden karşılanırdı. Cevap B j I A. Cevap E ÖYS . 1 3 8 9 d a Varna. 1396da I.1993 Osmanlılarda. ÖYS . C. Osmanlı Devleti'nin Lale Dönemine (1718-1730) kadar şartları iyi o l d u ğ u için batılılaşmaya yönelik bir politikası olmamıştır. ÖYS . Cevap B \ 5.

1 9 8 8 F a t i h d ö n e m i n d e İ s t a n b u l ' u n Ege ada­ larının v e Kırım'ın O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n a katılması. ÖYS . önceleri Osmanlı İmparatorluğu'nun bir iç s o r u n u İken g i d e r e k bir dış s o r u n haline gelmiştir. Cem Suitan'ın aşağıdaki davranışlarından hangisi bu olayın bir dış sorun haline gelmesinde başlıca etken olmuştur? A) Karamanoğulları Beyliği ile işbirliği yap­ ması B) Önce Rodos Şövalyelerine.296 o r a n ı n d a d ı r . Bundan dolayı cevap olamazlar. O s m a n l ı Yükselme Dönemi konusundan çıkan s o r u yüz-deleri: 2.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . ll.OYS SORULARI ANALİZİ Cem Sultan ile II.Bayezit arasındaki saltanat kavgası.O S M A N L ı Y Ü K S E L M E D Ö N E M I 1 .453 % 2.083 % 2. OSS'de ÖYS'de Toplamda % 2. s o n r a Papa'ya sığınması C) İstanbul halkının d e s t e ğ i n i s a ğ l a m a y a çalışması D) Kendi adına hutbe okutarak para bastır­ ması E) Osmanlı topraklarını ikiye ayırmaya çalış­ ması ÖSS YİLLAI Toptam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 4 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 - - 2 4 1 2 2 1 1 13 Çözüm: C e m Olayı (1481 -1495) yılları a r a s ı n d a devam etmiş ve Osmanlı Devletİ'nİ uzun yıllar uğraştırmış bir iç sorun İken kısa zamanda bir dış sorun haline gelmiştir. ÖSS . Diğer s e ç e n e k l e r ise C e m ' i n ülke i ç i n d e n ü f u z u n u arttırmaya yönelik faaliyetleridir.1 9 8 8 BOLUM C 1981 -1995 OSS .Bayezid'e karşı giriştiği taht mücadelesinde başarılı ola­ m a y ı n c a dış d e s t e k a r a m a k i ç i n ö n c e Rodos'a sonra da Papaya sığınarak ilk kez O s m a n l ı D e v l e t İ ' n İ bir dış s o r u n l a karşı karşıya g e t i r m i ş t i r . a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n d e ver­ ilen devletlerin e k o n o m i k çıkarlarını zedelemiştir? A) Napoli ve Portekiz B) İngiltere ve Arnavutluk C) İspanya ve Fransa D) Venedik ve Ceneviz E) Sırbistan ve Macaristan . Cevap B 1 1 5 8 1981 .

Diğer ülkelere verilen imtiyazlar ise daha sonradır. Rodos'un fethi ise Kanuni'nin y a p t ı ğ ı ilk d e n i z s e f e r i d i r . B. Fakat C s e ç e n e ğ i n d e verilen Avrupa'ya ilk kez geçiş ise Orhan Bey döne­ minde 1354 yani kuruluş devrinde gerçek­ leşmiştir. ÖYS-1989 Aşağıdakilerden hangisi. Fatih'in İstan­ bul'u fethine en çok tepki gösteren devlet Venedik idi. Ege. yüzyıldan itibaren Bizans'ın eski gücünü yitirmesi ve taht kavgalarıyla çalkalanması etrafında Venedik ve Ceneviz'in güçlenme­ sine ve önemli yollara hakim olmasına neden oldu. Cevap D 6. Dulkadir Beyliği 1515 Turnadağı Savaşı'yla ortadan kaldırılmış. Bu nedenle önceki bir olay sonraki bir olayın sonucu olamaz. Cevap A 3. ÖYS-1989 Osmanlı Devleti aşağıdaki devletlerden hangisine diğerlerinden daha önce imtiyaz v e r m i ş t i r ? A) Almanya B) Venedik C) İngiltere D) Fransa Çözüm: E) Rusya 4. Cevap C 5.D ve E seçenekleri Akdeniz'deki üstünlüğü devam ettirmeye yönelik hareketlerdir. Osmanlı Emparatorluğu'nun Yükselme Devrinde gerçek­ leşen bir d u r u m değildir? A) Osmanlı Devletİ'nin çağın en g ü ç l ü devletlerinden biri haline gelmesi B) Osmanlılar'ın batıdaki en geniş sınırlarına ulaşması C) Osmanlıların ilk kez Avrupa'ya geçmesi D) Sadrazamların Divana başkanlık etmesi E) İslam d ü n y a s ı n d a . Cevap D Çözüm: 39 A. D ve E seçenekleri yükselme döne­ minin çeşitli zamanlarında gerçekleşen olay­ lardır. bu nedenle Venedik'i kontrol altına almak için İlk olarak V e n e d i k ' e İmtiyaz vermiştir.Osmanlı Yükselme Dönemi Çözüm: XI. B. C. D seçeneği ise Yavuz'un İran Seferi'nin bir sonucudur. 1538 Preveze zaferiyle Avrupa'nın g ü ç l ü Haçlı d o n a n m a s ı n ı yok ederek Akdeniz'deki üstünlüğümüzü kabul ettirmiştir. B. Marmara ve Karadeniz'in önemli yerlerinde bu iki devlete ait koloniler bulunmaktaydı. Çünkü. Çünkü. İstanbul'a bağlı olarak b ü t ü n k o l o n i l e r i n i kaybetmiştir. Fatih'in başlattığı fetih hareketleri sonu­ cu Venedik ve Ceneviz'in ekonomik çıkarları zedelenmiştir. Batı A n a d o l u kıyılan için güvenliği sağlayıcı bir özellik taşır. Mısır Seferi ise 1516 yılın­ da başlamıştır. ÖYS-1989 Osmanlı Devletİ'nin Akdeniz'de üstün­ l ü ğ ü n ü k a b u l e t t i r m e s i n d e aşağıdakiler­ den hangisinin katkısı en büyüktür? A) Preveze Deniz Savaşı'nın kazanılması B) Tunus'un fethi C) Rodos'un fethi D) Cezayir'in Osmanlı topraklarına katılması E) Traplusgarp'ın fethi Çözüm: O s m a n l ı Devleti. Osmanlı Devletİ'nin etkisinin artması İkinci soruyla yakından ilgilidir. Fatih. Diğer seçenek­ lerde verilen devletlerin bu fetihlerden önce ve sonra Osmanlı Devleti ile ticari bir sorunu olmamıştır. Osmanlılar'ın Mısır'ı a l m a s ı n ı n s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) Baharat y o l u n u n Osmanlılar'ın eline geçmesi B) Doğu Akdeniz'de Osmanlı egemenliğinin güçlenmesi C) Devlet gelirlerinin artması D)Dulkadir Beyliği'nin Osmanlı ülkesine katılması E) Memlûk Devletİ'nin sona ermesi Çözüm: A. ÖYS-1989 Aşağıdakiterden hangisi. ve E s e ç e n e k l e r i Mısır Seferi'nin önemli sonuçlarını oluştururken. Fransa'ya 1535 İngiltere'ye 1578 Rusya'ya 1774 Almanya'ya 1895 yıllarında verilmiştir Cevap B .

Fatih'in bu g e l i ş m e l e r l e ulaşmak istediği amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Dış ülkelerle İlişkileri artırmak B) Anadolu'da siyasi birlik sağlamak C) Denizlerde üstünlük sağlamak D) İslamiyetİ yaymak E) A v r u p a ü l k e l e r i n i n d o ğ u ile t i c a r e t i n i engellemek Çözüm: Çözüm: Fatih.İran sınırını çizmesi B) Osmanlı . K ı r ı m . Kıbrıs 1 5 7 0 ' d e a l ı n d ı ğ ı n a g ö r e cevabı kolayca bulabiliriz. B. Bu nedenle her tahta çıkan padişah birlik için olağanüstü g a y r e t g ö s t e r i y o r d u . Çünki A seçeneği.D ve E s e ç e n e k l e r i Fatih'in a m a ç l a r ı a r a s ı n d a d ı r . — İsfendiyaroğullan'ndan Sinop. Bu nedenle Fatih öncelikle Anadolu'da giriştiği faaliyetlerde siyasi birliği sağlamayı amaçlamıştı. A s e ç e n e ğ i ise a m a ç l a r ı n a uygun değildir. Mora 1 4 6 6 ' d a . Fatih'in bu yolla ulaşmak istediği bir amaç olamaz? A) Hıristiyan d i n i n d e m e z h e p ayrılıklarına son vermek B) Yönetimi altındaki Hıristİyanlara hoşgörü ile davranıldığını ortaya koymak C) O r t o d o k s Ki l i s e s i ' n in h a r e k e t l e r i n i kontrol altında tutmak D) Katolik Kilisesi'ne karşı birgüç oluşturmak E) B a l k a n l a r ' d a y a p ı l a c a k s a v a ş l a r d a Rumlar'ın desteğini sağlamak 9.C. Cevap A 1402 A n k a r a Savaşıyla A n a d o l u ' d a Türk siyasi birliği b o z u l m u ş t u . Bu yönüyle Fatih'in amacı o l a m a z .İstanbul'un fethinden dolayı gelen tep­ kileri ö n l e m e k için V e n e d i k ' e i m t i y a z l a r . Haçlıları harekete geçiren olay bu tarihten h e m e n ö n c e k i bir o l a y o l m a l ı d ı r .40 7. Hristiyan dünyasını parçalamadan çok birliğini sağlamaya yöne­ liktir. O r t o d o k s Kilisesine de varlığını d e v a m ettirme hakları vermiştir.1 9 9 1 Aşağıdakilerden hangisinin Osmanlı topraklarına katılmasından sonra. — K a r a m a n o ğ u l l a r ı ' n d a n K o n y a ve Karaman'ı almıştır. Girit 1669'da.1 9 9 1 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap B ÖYS . A m a s r a ve S i n o p Karadeniz sahilinde çok önemli liman kentleri durumun­ d a y d ı . ÖSS-1992 Osmanlı Yükselme Dönemi Fatih Sultan Mehmet zamanında: — Cenevizler'den Amasra. B u n a r a ğ m e n Fatih d ö n e m i n d e hala birlik sağlanamamıştı.İran savaşlarını sona erdirmesi C) Osmaniılar'la İranlılar arasında ilk resmi antlaşma olması D) Avşarlar döneminde imzalanması E) Osmanlıları d o ğ u d a en geniş sınırlarına ulaştırması . Haçlı donanması İnebahtı'da Osmanlı donan­ masına saldırmıştır? A) Kıbrıs D) Girit Çözüm: İnebahtı Savaşı 1571 y ı l ı n d a y a p ı l m ı ş t ı r . Cevap A B) Kırım C) Rodos E) Mora 10. İstanbul'da Ortodoks kilisesinin varlığı korun­ muştur. 1475'de Rodos 1522'de. Aşağıdakilerden hangisi. Osmanlılarla İranlılar arasında y a p ı l a n Amasya Antlaşması'nın özelliklerinden biridir? A) Bugünkü Türkiye . B u iki k e n t i n a l ı n m a s ı için Cenevizlilerle ve İsfendiyaroğullarıyla mücadele edildi. Fatih b ö y l e c e Hıristiyan lan ve Avrupa'yı bölmeyi amaçlamıştır. Ö Y S . Amasra ve Sinop'un alın­ ması h e m K a r a d e n i z h a k i m i y e t i h e m d e Anadolu da siyasi birliği sağlamaya yönelik bir hareket olmuştur. ÖSS-1990 Fatih Sultan M e h m e t ' i n İstanbul'u fethi ile Bizans İmparatorluğu'na son verildiği halde.

B u g ü n k ü T ü r k i y e . Cevap D Çözüm: Hıristiyan dünyasının hoşgörüden uzak poli­ tikaları İspanya'dan Yahudi ve Müslüman­ ların göç etmelerine neden o l d u . yılını kutladılar. Bu nedenle Yahudiler 1992'de kurtuluşlarının 500. Doğuda ise en geniş sınırlarına Osmanlı Devleti 1590 Ferhat Paşa Antlaşmasıyla ulaşılmıştır. B u nedenle bu yargıya ulaşılamaz. C. bir iç s o r u n k e n dış s o r u n olmasıyla birlikte Rodos Şövalyeleri Fransa ve Papalık. A. ÖSS-1995 II. Avrupalılar Cem Sultan'ı yapılacak seferlere dahil etmek istemişlerdir.İran sınırı 1 6 3 9 Kasr-ı Ş i r i n Antlaşmasıyla.Osmanlı Yükselme Dönemi Çözüm: 41 Çözüm: A m a s y a A n t l a ş m a s ı . B. Fatih b u n u n y a n ı n d a Bizans d ö n e m i n d e yetişmiş bifginferfffbirikimlerini başka yerlere (Mesala İtalya'ya) götürmelerini önlemekte istiyordu. Bayezit döneminde İspanya'da Hıristiyan engizisyon mahkemelerinin İşkencelerinden kaçan Yahudiler en güvenli yer olarak gör­ dükleri Osmanlı ülkesine yerleşmişlerdir. Cevap C Fatih'in yerli ve yabancı bilginlere İstanbul'da çalışma ortamı sağlamasının amacı İstan­ bul'u cazip hale getirerek şehrin bir bilim ve kültür merkezi olmasını sağlamaktır. Mahmut döneminde mey­ dana gelmiştir. Afşarların y ö n e t i m e gelişi 1736 yılında gerçekleşmiştir. Bayezit döneminde Osmanlı ülkesinde yaşayan Yahudiler'in nüfusu artmıştır D) Müslümanlar arasında hoşgörü yoktur E) Engizisyon yalnız Hıristiyan değil diğer dinlerden olan kişileri de yargılamıştır 1 1 . Yukarıda verilen bilgilere dayanarak aşa­ ğıdaki yargıların hagisine ulaşılamaz? A) Müslüman olmayan yabancılar Osmanlı ülkesinde güvenlik içindedir B) O d ö n e m Hıristiyan dünyası hoşgörülü değildir C) II.Mehmet d ö n e m i n d e . Papalık b a ş t a olmak üzere Rodos Şövalyeleri ve Fransa. ÖYS . Çınar Olayı IV. Cevap B 13. Navarin Olayı III. Cevap D 12. Osmanlı Devleti'nin gücünü kırmak için aşağıdakilerden h a n g i s i n d e n yararlanmak istemişlerdir? A) Hicaz su yolları sorunu B) Navarin C) Çınar Olayı D) Cem Olayı E) Mısır Sorunu Çözüm: Konuyla ilgili birinci soruya çok benzemekte­ dir. bunu Osmanlı Devleti'nin aley­ hine kullanmak İstemişlerdir. Hicaz su yolları Fatih d ö n e ­ minde. D seçeneği İse s o r u n u n m e t n i ile ç e l i ş k i h a l i n d e d i r . Mısır Sorunu ise II. Özellikle Yahudiler Hıristiyan h o ş g ö r ü s ü z l ü ğ ü n d e n Müslümanlar'ın hoşgörüsüne sığınmışlardır.1 9 9 2 II. 1492 yılında Yahudiler'in b ü y ü k bir kısmı Osmanlı ülkesine yerleştirilmiştir.1 9 9 4 Fatih Sultan M e h m e t ' i n y e r l i v e y a b a n c ı bilginlere çalışma ortamı sağlamakla ulaş­ mak istediği amaçlardan biri aşağıdakiler­ den hangisidir? A) Devlet yönetiminde yabancılardan yarar­ lanmak B) İstanbul'un bir bilim ve kültür m e r k e z i olarak saygınlığını arttırmak C) İ m p a r a t o r l u ğ u n A v r u p a ' d a s ı n ı r l a r ı n ı genişletmek D) İstanbul'da B a t ı d a k i n e b e n z e r o k u l l a r açmak E) Anadolu'da siyasi birliği sağlamak . ve E s e ç e n e k l e r i s o r u d a verilen metne uygun çıkarımlardır. 1 5 5 5 yılında K a n u n i devrinde Osmanlı Devleti-İran arasında yapılan savaşları s o n a e r d i r e n v e İran'la yapılan ilk barış antlaşmasıdır. Cem olayı. M u s t a f a d ö n e ­ minde. Ö S S . Bayezit z a m a n ı n d a .

588 : % 5. 2. Zaten K u d ü s O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n a 1517 yılından sonra katılmıştır. Cevap D 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 2 1 4 4 1 1 1 1 1 1 3 3 1 1 4 1 2 2 1 1 19 2 4 2 2 2 2 1 30 1 1 11 240 326 566 1981 . Bunda İslam dininin zorlayıcı o l m a y ı ş ı . azınlıkları k e n d i n e b a ğ l a m a y ı kolaylaştırma. vergi toplamada zorlanmama ve İslamın tek tanrılı dinleri de hak din kabul etmesi gibi nedenler vardır. kendi dönemlerindeki sorun­ larla ilgli olmasından E} Türk ve İslam olmalarından . ÖSS 1982 Mimar Sinan ve Yunus Emre g i b i kişilerin saygınlığını g ü n ü m ü z d e d e s ü r d ü r m e l e r i nereden kaynaklanmakdadır? A) Çok eser bırakmış olmalarından B) Yaşadıkları d ö n e m d e saygı görmüş olmalarından C) Eserlerinin b u g ü n k ü gereksinimleri bile karşılayabilmesinden D) Eserlerinin.OSMANLı KÜLTÜR VE MEDENIYETI 1. BÖLÜM (Ol 1981 -1995 OSS . gelenek ve göreneklerini h o ş g ö r ü ile karşılamış o l m a s ı n d a aşağıdakilerden hangisinin etken olduğu savunulamaz? A) İslam dininin tek tanrılı dinleri de Hak dini olarak tanıması B) Müslüman olmayan halktan vergi almayı sürdürmede yarar görmesi C)Azınlıklan hoşgörü yoluyla kendine bağlamak istemesi D) Değişik dinlerin kutsal saydığı Kudüs'ün Osmanlı topraklarında olması E) İslam dininin misyonerliğe ve dini yaymak amacıyla zorlamaya izin vermemesi Çözüm: Osmanlı Devleti kuruluşundan itibaren sınır­ ları içinde yaşayan her çeşit din ve millete m e n s u p t o p l u m l a r a e n g i n bir h o ş g ö r ü göstermiştir.1 9 9 5 y ı l l a n a r a s ı n d a . D seçeneğine baktığımızda Kudüs'ün Osmanlı topraklarında olması ile h o ş g ö r ü açısından bir ilgi kurulamayacağı görülür.ÖYS SORULARI ANALİZİ • YİLLAl rr ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru say® ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayıst Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS 1981 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n azınlıkların dinsel inanç.300 oranındadır.828 : % 5. O s m a n l ı Küftür ve Medeniyeti k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 4.

Devlet. toprağını iyi k u l l a n m a y a n ve arka arkaya üç yıl boş bırakanların topraklarını ellerinden alıp başkalarına verirdi. Burada şunu unutmamak gerekir. devletin d e n e t i m i altında halka v e r i l m i ş t i .C ve E seçenekleri de bu amacı destek­ leyici bilgilerdir. Mahmut bu üç dini bir d i n haline g e t i r m e k yerine herkesi o l d u ğ u gibi kabul ederek uzlaştır­ mak istemektedir. imarethaneler hamamlar hala hayranlıkla s e y r e d i l e n ve kullanılan eser­ leridir. i ! 3. hanlar. A.Osmanlı Kültür ve Medeniyeti Çözüm: Mimar Sinan ve Yunus Emre gibi kişilerin bıraktıkları eserler günümüze kadar ulaştığı g i b i b u g ü n k ü ihtiyaçlarımızı d a rahatlıkla karşılamaktadır. kanunlardan daha çok Önem verme C) H a l k ı n ı . Bu sözüne bakarak I I . Burada C seçeneği çeidirici gibi görünmektedir.C. Her iki toprak sisteminde de a m a ç aynıdır. Birinci sorunun benzeridir. j . II. ÖYS 1985 Osmanlı Devleti'nİnin kuruluş döneminde. Beylerbeyi ve Sancak beylerine verilirdi. Bu açıklamaları dikkatle incelersek A. II. Divan üyelerine. Sadece Sancak bir idari birimdir. camiler. b ü t ü n l ü k konularını d e v a m l ı gündeme getirmiştir. b u g ü n k ü Bakanlar Kurulu'nun görev ve yetkilerini"hangi k u r u l u ş yüklenmiştir? A) Enderun C) Kapıkulu Ocakları B) Baba-ı Ali D) Medrese E) Divan-ı Hümayun .Mahmut. Musevileri de havrada tanımak isterim. Cevap D 5. Mahmut." demiştir. Yapılan köprüler. Yunus'un eserleride aynı durumdadır. S a n c a k b e y i t a r a f ı n d a n yönetilir. Hıristiyanlar) kilisede. ÖYS 1983 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmparatorluğu'nda bir y ö n e t i m birimidir? A) Ocaklık D) Has i Çözüm: Seçeneklerde verilen terimlerin açıklamasını yapalım: Ocaklık: Kale muhafızlarına ve tersane mas­ raflarına ayrılan arazidir.D ve E seçeneklerinin toprak birimi olduğunu görürüz. Cevap D t [ \ j ! 6. birlik.000 akçe arasında olan topraklarıdır. Şu an toplumların en çok ihtiyaç d u y d u ğ u . Böyte bir u y g u l a m a n ı n e n ö n e m l i a m a c ı ne olabilir? A) Toprak sahiplerinden vergi almak B) Devlet memurları ve askerlerin maaşlarını toprak gelirleriyle ödemek C) Topraklar üzerindeki haklarını korumak D) Üretimin sürekliliğini sağlamak E) Üreticilere yardımcı olmak B) Sancak C) Yurtluk E) Tımar Cevap C Çözüm: 43 Osmanlı t o p r a k sistemi olan tımar Türk İslam devletlerinde görülen iktanın geliştir­ ilmiş şeklidir. Has: Yıllık geliri 100 bin akçeden çok olan topraklardır. Cevap B 4. Ancak soruda en önemlisi sorulduğundan cevap olamazlar. Bu seçeneklerde amaçtır."Uyruğumdaki Müslümanları an cak camide. Tımar: Yıllık geliri 3000 akçe ile 20. Yurtluk: Sınır boylarını bekleyenlere sınırdaki arazilerin verilmesidir. s e v g i . ÖYS 1984 II.B. Ü r e t i m i s ü r e k l i k ı l m a k v e artırmaktır. Osmanlı toplumunu kaynaştırmak için din farkını göz önüne almamıştır. S a n c a k : Eyaletleri oluşturan ikinci b ü y ü k idari b i r i m d i r . ÖSS 1984 "Osmanlılarda toprağı kullanma hakkı. d i n ve k ü l t ü r y ö n ü n d e n bir­ leştirme D) Halk arasında din farkı gözetmeme E) Azınlıklara özel haklar verme Çözüm: Bu sözler Osmanlıcı bir politikanın teorik İfadesidir. Mahmut'un nasıl bir uygulamadan yana o l d u ğ u söylenebilir? A) İslamlık temeline dayanan devlet düzeni­ ni değiştirme B) Din kurallarına.

Ş e h z a d e . Osmanlıiar'daki Divan-ı Hümayun'a benzemektedir. Divan g i b i adli davalara bakmaz. Fakat.B.Selimiye Camisidir. Cevap B 10.Süleymanİye E) Ş e h z a d e -Selimiye -Süleymanİye Çözüm: Çıraklık Şehzade Camii 1548 yılında Kalfalık — S ü l e y m a n İ y e Camii 1557 yılında Ustalık — > . Babıali: Hükümet teşkilatı Cevap E Çözüm: E s e ç e n e ğ i n d e verilen e k o n o m i k yapının Osmanlı Devleti'nin değişik zamanlarda karşılaştığı bu fikirlere bir etkisi olmamıştır. mahalle mektepleri ve medreseler de varlık­ larını sürdürmüşlerdir. Cevap C ! j | • j i j j ! ÖSS 1986 Aşağıdakilerden hangisi.Selimiye C) Selimiye . A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi b u g e l i ş m e l e r d e etkili olamamıştır? A) Yönetimdeki kişiler B) İslam dini C) Avrupa'daki gelişmeler D) Siyasal değişmeler E) Ekonomik yapı | . B i r b i r l e r i n e a l t e r n a t i f o l a r a k o r t a y a çık­ mamışlardır. Ancak cevabının kültür ve medeni yetle ilgili olmasından dolayı bu bölüme alın­ mıştır. A. A.Selimiye B) Süleymanİye . Doğu. kalfalık. Cevap E i | 9.44 Osmanlı Kültür ve Medeniyeti Çözüm: B a k a n l a r K u r u l u y ü r ü t m e o r g a n ı n ı n başı durumundadır. E n d e r u n : Saray Okulu M e d r e s e : Kadı ve m ü d e r r i s yetiştiren bir kurum Kapıkulu O c a k l a r ı : Merkeze bağlı. ÖSS 1986 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u DÖnemi'nde yeni tarzda öğretim yapan okulların yanında.yüzyılda açılan mekteplerde daha çok batı kültür ve lisanının etkisiyle yapılan eğitim İle medreselerden yetişenler arasında zaman z a m a n s ü r t ü ş m e l e r yaşanmıştır. İcra kuvvetini elinde bulun­ durur. ÖSS 1986 Osmanlı tarihinin. C. 1573 yılında yapılmıştır.Şehzade D) S e l i m i y e .Süleymanİye .Şehzade .Batı kültür çatışması b ü t ü n b o y u t l a r ı y l a i m p a r a t o r l u ğ u n yıkılışından s o n r a da d e v a m etmiştir.Süleymanİye . D ve E seçeneklerinde verilen yenilikler önceki kurumun kaldırılmasıyla gerçekleştir­ ilmiştir. Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u d ö n e m i n d e görülen bir yenilik (ıslahat)degildir? A) Divan'dan Meclis-i Mebusan'a geçiş B) Medrese'den Enderun'a geçiş C) Yeniçeri Ocağından Nizam-ı Cedit'e geçiş D) Mecelfe'den Kanunun-u Esasi'ye geçiş E) Monorşİden Meşrutİyet'e geçiş Çözüm: Bu soru aslında Islahatlar bölümünde olması gerekirdi. genellik­ le devşirmelerden oluşan ordu. araların­ da bazı ö n e m l i farklar vardır. Her iki k u r u m birlikte d e v a m etmişlerdir. Ümmet. Türkiye'nin en yüksek yönetim organıdır.C ve D seçeneklerinin devlet adamları ve devlet üzerinde büyük etkisi olmuştur. D ve E seçenekleri devletin varlığı ve özellikleriyle ilgilidirler. Mesala Bakanlar Kurulu. Cevap A 8. A. Bu durum aşağıdakilerden hagisine yol açmıştır? A) Dinsel baskının artmasına B) Yeni bir eğitim politikasının saptanmasına C) Kültür çatışmalarının ortaya çıkmasına D) Okur-yazar sayısının azalmasına E) Bilim ve teknolojinin gelişmesine Çözüm: XIX. ve ustalık dönemlerinde yaptığı camiler bu sıraya uygun olarak ver­ ilmiştir? A) Şehzade . devlet ve Türklük gibi kavramlar etkili o l d u ğ u d ö n e m l e r d e devleti y ö n e t e n l e r i n dünya görüşlerini ifade etmektedir.B. İki farklı eğitimin etkisiyle yetişen nesiller birbirlerini anlayamamışlardır. ÖYS 1986 Aşağıdakilerden hangisinde Mimar Sinan'ın çıraklık. medrese'­ den yaklaşık yüzyıl sonra ortaya çıkmıştır. B seçeneğinde görülen Medrese­ den Enderun'a geçiş bu şekilde olmamıştır. 7. Kuruluş doneminde"ümmet Tanzimat döneminde "devlet" Meşrutiyet d ö n e m i n d e "Türklük" anlayışı egemen olmuştur. Yalnızca Enderun. Bu d u r u m 1924 yılında k a b u l edilen Tevhid-i Tedrisat'la sona ermiştir.

Eyaletler genellikle miri arazidir. Eyalet: Osmanlı Devleti'nde en büyük İdari birimdir.şehzadeleri sancaklar­ da g ö r e v l e n d i r m e uygulaması kaldırılarak. ÖSS 1987 Yeniçeri Ocağında duraklama dönemine ka dar "Ocak devlet içindir.D ve E seçenekleri Yeniçeri Ocağı'nın bozulmasıyla meydana gelen gelişmelerdir. "Devlet Ocak için dir. Anadolu. Yeniçeri Ocağındaki bu anlayış d e ğ i ş i k l i ğ i n i n bir s o n u c u değildir? A) Devletin güçlü bir dayanağını yitirmesi B) Yeniçeri Ocağının saygınlığının artması C) Gerilemenin hız kazanması D) Savaşlarda yenilginin artması E) İsyanların artması Çözüm: Yeniçeri O c a ğ ı ' n d a k i anlayış değişikliği ülkeyi ve padişahı zor duruma soktuğu gibi ocağın saygınlığının azalmasına da neden olmuştur. Maraş. Rütbesi yüksek olana daha çok toprak. Ceza yır.C. B seçeneği ise ocaktaki anlayış değişikliği ile çelişki halindedir. Yani toprakların gelir­ l e r i ile r ü t b e l e r a r a s ı n d a bir p a r a l e l l i k bulunurdu. Halep. Devlet adamlarının yetki ve s o r u m l u ğ u n a göre toprak dağıtılırdı. İmaret ise bir sosyal kurumdur. Kıbrıs. Karaman. Cevap D 1 4 . bu nedenle devamlı olarak kaldırıl­ masıyla ilgili çalışmalar yapılmıştır." anlayışı e g e m e n ken s bu dönemden sonra.zeamet ve vakıf birer toprak çeşididir. Cevap B 1 3 ." anlayışı egemen olmaya başlamıştır. B u d u r u m u n . I. Has. T r a p z o n . O s m a n l ı y ö n e t i m i n d e yarat­ tığı aksaklık aşağıdakilerden hangisidir? A) Devlet otoritesinin yok olması B) Ülkede sık sık iç isyanların çıkması C) Valide sultanların saltanata e g e m e n olması D) Şehzadelerin yönetim deneyimi ve tanın­ ma fırsatı bulamaması E) Devlet adamlarının sık sık değiştirilmesi Çözüm: Fatih'le birlikte şehzadeler sancaklara giderek hem tercübelerini artırırlar h e m de tanınırlardı. Traplus Ş a m . Aksine ocağa olan güven sarsılmış. Van. Cevap A 12. Bosna. Bu uygulamada. Diyarba kır. Bunlar: Rumeli.1 1 . t ı m a r l a r d a askerlere kiraya verilirdi. hanedanın en yaşlı üyesinin saltanatın basına geçmesi yasallaştırılmıştır. Beylerbeyi tarafından idare edilirdi. A.Ahmet'in getirdiği k a f e s u s u l ü bundan sonra padişahların deneyimsiz olmasına o r t a m hazırlamıştır. Bu sistemin tek bir o l u m l u y ö n ü vardır: K a r d e ş k a t l i önlenmiş böylece taht kavgaları devri sona ermiştir. ÖSS 1987 Osmanlı Devleti topraklarından haslar hanedan mensuplarına ve vezirlere. Şam. Üçüncü . Budin. Cevap A . Kars ve Musul'dur. Şehr-İ zar. Erzurum. Girit. Çıldır. z e a m e t l e r k a d ı l a r a .soruda s a n c a k sorulurken burada da eyalet sorulmuştur. ÖSS 1987 I. ÖYS 1987 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a aşağıdakiler­ d e n hangisi t e m e l idare birimidir? A) Eyalet B) Has C) Zeamet D) Vakıf Çözüm: E) İmaret Üçüncü soruya oldukça benzemektedir. Aşağıdakilerden hangisi. Kefe Rakka. Temeş var. Sivas. rütbesi küçük olana da küçük toprak verilirdi. Arazinin tasarruf hakkı Beylerbeyine verilirdi.Ahmet döneminde.devlet topraklarının kiraya v e r i l e c e ğ i k i ş i l e r i n idari mevkileri ile a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i arasında bir paralellik kurulmaya çalışılmıştır? A) Toprakların gelirleri B) Halkın yaşam biçimi ve düzeyi C) Kişilerin yetişmiş olduğu yöreler D) Toprakların yerleşim merkezlerine yakınlığı E) Kişilerin ihtiyaçları Çözüm: Osmanlılarda devlet adamlarına ve memurlara maaş yerine toprak verilirdi. Osmanlılarda 24 eyalet vardı.

özel mülkiyeti özendir me zaten dirlik sisteminin karşıtıdır. B u n a karşılık Avrupa'da Feodal beylerin yargılama yetkileri vardı. ÖYS 1990 Türk Lonca teşkilatlarının giderek önemini yitirmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) El tezgahlarının fabrikalarla rekabet ede­ meyecek duruma gelmesi B) Esnaf odalarının kurulması C) Sanatın babadan oğula geçmesi D) Osmanlı Devleti'nin devamlı savaşlara girmesi E) El sanatı türlerinin sayılı olması Çözüm: El e m e ğ i n e d a y a n a n ve d a h a çok tezgah üretiminin yapıldığı Lonca sistemi 19. g ü ç l ü bir m e r k e z i d e v l e t s i s t e m i b e n i m ­ senmiştir? A) Göktürkler C) Osmanlılar B) Uygurlar D) Harzemşahlar E) Hunlar . ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. eski Türk hakimiyet anlayışına göre. A. Nedeni. ÖYS 1990 Aşağıdaki Türk devletlerinden hangisinde. ÖSS 1989 Osmanlı Devleti yönetiminde.B.B. Her şey yargının denetimi altın­ daydı.Devlet yönetimi hükümdar ile oğullarına verilmiştir. şartlarında etkisiyle güçlü ve her hükümdarın ölümüyle dağılmayacak merkezi bir devlet kurdular. Osmanlı ekonomisinin uzun yıllar dinamik kalmasını sağlamıştır. Cevap D 1 6 . III. Yönetim de egemenlik kavramıyla yakından ilgilidir. Cevap E 1 9 . A. Yargı işlemini Kadılar yürütürdü. b ü t ü n aileye ait olması anlayışıdır.C ve D seçenekleri Osmanlı Devleti'nin dirlik sis­ t e m i y l e i s t e d i ğ i h e d e f l e r d i r . B u i l k e l e r . Cevap D 17. hakimiyetin belli bir şahsa d e ğ i l . Ülke hanedan üyelerinin ortak malıdır. Y ö n e t i m h a n e d a n ı n en yaşlı ü y e s i n i n hakkıdır.46 Osmanlı Kültür ve Medeneiyeti Çözüm: Türk ve Türk-İslam Tarihinde Osmanlılara gelinceye kadar merkezi bir devlet sistem i kurulumamıştır. E seçeneğinde verilen. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ile ilgili anlayışı ortaya koymaktadır? A) Bağımsızlık B) Adalet C) Egemenlik E) Eşitlik D) Halkçılık Çözüm: B u ilkeler O s m a n l ı e g e m e n l i k anlayışını ortaya koymaktadır. Osmanlılar. her yönüyle topraktan en iyi şekilde yararlan­ mayı amaçlamıştır.yüz yılın b a ş ı n d a n i t i b a r e n seri ü r e t i m y a p a n fab­ rikalarla rekabet edememiş bundan dolayı da eski önemini yitirmeye başlamıştır. Tımar sistemi. Bu nedenle Tımar sahibinin köylüyü y a r g ı l a m a y e t k i s i y o k t u . D i r l i k . ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılarda "tımar s a h i b i ' n i n y e t k i l e r i n d e n b i r i d e ğ i l djr? A) Cebelü yetiştirme B) Vergi toplama C) Toprağın işletilmesini sağlama D) Köylüyü yargılama E) Asker toplama Çözüm: Osmanlılarda idari ve yargı işleri kesin olarak birbirinden ayrılmıştı. Cevap C 1 5 .C ve E seçenekleri zaten tımar sahibinin asli görevleri arasındaydı. II. Cevap C 1 8 . Soruda verilen ö n c ü ­ lerin ortak noktası yönetimdir. belli d ö n e m ­ lerde geçerli olmuş ilkelerden bazıları şun­ lardır: I. Osmanlı yönetim tarzında m e r k e z i d e v l e t anlayışının m e y d a n a g e l meşinde İslam geleneğinden gelen hakimiye tin bölünmemesi prensibi etkili olmuştur. Osmanlı Devleti'nde "dirlik"sistemiyle ulaşılmak istenen hedeflerden biri değildir? A) Askeri masrafları karşılama B) Devlet gelirlerini artırma C) Askeri savaşa hazırlama D) Toprakdan daha iyi yararlanma E) Özel mülkiyeti özendirme Çözüm: B e ş i n c i s o r u n u n d e ğ i ş i k bir ş e k l i d i r .

bazı yerlerde ise o n b e ş t e bir oranında alınırdı. ve tuz olarak genellikle sefer anlarında toplanırdı. daha sonraları yardımcı birlikler haline dönüşmüştür. Divan'ın aldığı kararlar kanuna aykırı olmadı­ ğı taktirde padişah tarafından t a s d i k mecburiyeti vardı. keçi) alınırdı. Aşar: Ürün üzerinden alınan ve ülkenin heryerinde aynı olmayan bir vergidir. Görüldüğü gibi sadece aşar vergisi bir ürün vergisidir.D. Padişah ta d i v a n t o p l a n t ı l a r ı n ı k a f e s arkasından dinlemek suretiyle onları devamlı kontrol ederdi. Bu vergiye Ç i f t b o z a n denilmiş tir. beşte bir. ÖYS 1991 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a aşağıdakilerden hangisi. Cevap C A. Cevap C 21. ÖYS 1992 Osmanlı Devleti'nde toprağını b o ş bırakan k ö y l ü d e n alınan vergiye ne ad verilirdi? A) Çiftbozan D) Haraç Çözüm: Osmanlı Devleti'nde toprak sisteminin temeli t o p r a ğ ı verimli o l a r a k işlemeye ve azami gelir elde etmeye bağlıydı. H a r a ç : Gayr-i müslimlerden alınan toprak ürün vergisidir. ÖYS 1990 Osmanlı Devleti'nde ürün üzerinden peşin o l a r a k alınan v e g i d e r e k k ö y l ü ü z e r i n d e ağır bir yük haline gelen vergi aşağıdakilerden hangisidir? 2 2 . Divan kararlarını Vezir-İ azam "telhis" adı altında özetler ve padişaha sunardı. Cevap A B) Öşür C) Avarız E) Cizye . M ü s e l l e m ise O r h a n B e y t a r a f ı n d a n Bursa'nın fethi sırasında kurulmuş devletin ilk atlı birlikleridir. şeker. askeri alandaki ıslahatlar so­ nucunda ortaya çıkan bir kuruluş değildir? A) Çift Bozan D) Avarız Çözüm: B) Ağnam C) Aşar E) Cizye A) Sekban-ı Cedit C) Müsellem E) Eşkinci Çözüm: B) Nizam-ı Cedit D) İrad-ı Cedit Cevap C i girmesi Çift Bozan: Toprağı işlemeyen ve terk eden­ lerden alınırdı. Bazı yer­ lerde onda bir bazı yerlerde. Ağnam: Hayvan sahiplerinden (koyun. Fatih'le birlikte padişaha ait yetki­ leri kullanmak üzere temsilciler görevlendiril­ di. ÖSS 1991 Aşağıdakilerden hangisi. En ö n e m l i şartı s o n r a d a n ö d e n m e s i d i r .B. Selim (1789 -1807) tarafından kurulmuştur. Avarız: O l a ğ a n ü s t ü d u r u m l a r d a sefer zamanında ordunun İhtiyaçlarını karşılamak için toplanırdı. Osmanlılarda devlet işlerinin g ö r ü ş ü l d ü ğ ü "Divan'ın" bir karar o r g a n ı o l m a k t a n ç o k b i r d a n ı ş m a organı o l d u ğ u n u gösterir? Cevap D A) Divan görüşmelerinin belli günlerde yapıl­ ması B) Divan'ın gerekli görülen yerde toplanması C) Gördüğü işlerin Özelliklerine göre çeşitli adlar alması D) Kararlarda son sözün padişaha ait olması E) Divan'da büyük davalara bakılması Çözüm: Divan. Kadınlardan ve çocuklar­ dan alınmazdı. padişah başkanlığında Fatih dönemi­ ne kadar birinci d e r e c e d e d e v l e t işlerini görüşürdü. A v a r ı z : O l a ğ a n ü s t ü h a l l e r d e alınırdı.Mahmut (1808-1838) Nizam-ı Cedit ve İrad-t ceditte III. ve E şıkları Osmanlı Devleti'nin çöküş döneminde Avrupa'daki gelişmelerden etkilenerek yapılan ıslahat hareketleridir. Padişahın tasdikinden geçen bazı hukuki h ü k ü m l e r k a n u n n a m e a d ı y l a toplanırdı.leneiyeti Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 47 2 0 . Bunun için ağır tazminat v e r g i s i alınarak caydırıcılık uygulanırdı. Cizye: Gayr-i müslümlerden alınan baş vergisidir. Cevap D Cevap D 2 3 . Bu nedenle toprağın boş kalmaması esastı. Sekban-ı Cedit ve Eşkinci Ocağı II. Ü ç beyaz diye tabir edilen u n . Diğer vergileri de kısaca tanıyalım: Öşür: Müslümanlardan alınan toprak-ürün vergisidir. C i z y e : G a y r i m ü s l i m l e r d e n alınan baş (sağlık) vergisidir.

Cevap C 2 7 . D seçeneği ise 19. Tımarlı Sipahi toprağı işler. j . ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi. Amaç topraktan daha İyi gelir elde etmek. Cevap D ] i .000'i buluyordu. ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u ' n d a "miri t o p r a k l a r ı n " bir kısmının kamu görevlilerine dirlik olarak verilmeşinin amaçlarından biridir? A) Vergileri elde edilen ürüne göre düzenlemek B) Beylerbeyliği sayısını artırmak C) Devlete yapılan hizmetleri karşılamak D) Büyük toprak sahiplerini korumak E) Yeniçeri Ocağını kaldırmak Çözüm: B u n a b e n z e r sorular sık sık g e l m e k t e d i r . ölen padişahın yeri ne oğlunun erkek kardeşinin veya amcasının geçtiği görülür. B . insanları daha iyi çalıştırmak ve devletin masraflarını karşılamaktı.Çok yaygın olan hattatlık uzun yıllar kitapların özellikle dini içerikli yayınların elde çoğaltılmasına n e d e n o l d u . B u d u r u m . ve XVI. C ve E s e ç e n e k l e r i O s m a n l ı l a r ı n Balkanlardaki hakimiyetinin sürmesinde etkili olan özelliklerdir. ÖSS 1994 i Osmanlı Devleti'nde padişahların tahta çıkışları incelendiğinde. D e v l e t t e ç o k sayıda i n s a n ı n g e ç i m i n i b u yolla sağlaması karşısında zorlayıcı bir unsur olmamış b u n u n bir s o n u c u olarak matbaa Osmanlı ülkesine Avrupa'dan ikiyüz yıl kadar geç girmiştir. Balkanlardaki b u h a k i m i y e t XIX . Osmanlıların Balkanlardaki varlığını XX. C seçeneği bu nedenle yukarıdaki metnin bir göstergesi olmaktadır. Cevap C \ I j j i i . y ü z y ı l a k a d a r d e v a m etmiştir. Zaten devfet bu dönemde eski g ü c ü n ü kaybetmiş ve büyük topraklar yitirerek Balkanları terketmeye başlamıştır. yüzyıllarda hattatlık (yazıcılık) m e s l e ğ i ç o k yaygın ve saygın bir meslekti. Cevap B j i I Çözüm: Osmanlı Devleti kuruluşundan itibaren takip ettiği fetih politikası s o n u c u kısa bir süre içinde Balkanlara yerleşmiştir. yüzyılın başları­ na kadar s ü r d ü r m e s i n i sağlayan etkenler­ d e n biri değildir? A) Düzenli ordusunun olması B) Adil bir yönetim uygulaması C) Halka inanç özgürlüğü vermesi D) Ulusçuluk akımlarına karşı etkisiz kalması E) U l u s l a r a r a s ı n d a k i a n l a ş m a z l ı k l a r d a n yararlanması i j \ Osmanlılarda özellikle XV. A .yüzyılda ortaya çıkan bir sorundur.48 Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 2 4 . ÖYS 1992 Osmanlı İmparatorluğu'nda hattatlığın yaygın bir meslek olması. A. Miri topraklar devlet görevlileri­ ne maaş karşılığı olarak verilir ve böylece t o p r a ğ ı işlemesi sağlanırdı. aşağıdakilerden hangisini g e c i k t i r e n nedenlerden biridir? A) Esnaf teşkilatlarının kurulmasını B) Dini kitapların matbaada basılması™ C) Medreselerin yaygınlaşmasını D) Arapça'nın bilim dili olmasını E) Ciltçilik sanatının gelişmesi Çözüm: i 2 6 . B u n d a n d o l a y ı dini kitapların matbada basılması uzun yıllar gecikmiştir. Bunların sayısı sadece İstanbul'da 90. O s m a n l ı Devletinde aşağıdaki lerden h a n g i s i n i n bir göstergesidir? A) Bazı padişahların uzun süre tahtta kalma­ dığının B) Padişahlıkta deneyime önem verildiğinin C) Egemenlik hakkının hanedanın kız çocuk­ larına tanınmadığının D) Padişah değişikliğinde dış güçlerin etkiliolduğunun E) Merkezi otoritenin zayıf olduğunun Çözüm: Osmanlı veraset sisteminde hanedanın erkek çocuklarına padişah olma hakkı verilirken kız çocukları bu hakkın dışında tutulmuştur.B.D ve E seçenek/eri ise s o r u d a verilen veraset sistemi ile ilgili değildir. \ ! 2 5 . Osmanlı Devleti'nde genellikle toprağın mülkiyeti devlete ait olup (miri) tasarrufu yani üretimi ve kullanımı şahıslara verilirdi.hem g e ç i m i n i sağlar hem de gelirinin bir kısmıyla atlı asker yani tımarlı sipahi yetiştirirdi.

Osmanlı devlet hayatına komutan. V a r n a v e II. Cevap C Cevap C 29. devi et adamı yetiştirmek a m a c ı y l a T o p k a p ı Sarayı'nda açılan o k u l aşağıdakilerden hangisidir? A) Mekteb-i Ulum-u Edebiye B) Mekteb-i Maarif-i Adliye C) Enderun Mektebi D) Süleymaniye Medreseleri E} Mekteb-i Rüşdiye . kanun yenine geçen Töre vardı. Haçlı dünyası Türk ilerley­ işine karşı y e n i d e n h a k e k e t e g e ç m i ş N i ğ b o l u . devlet adamı ve kadılar m e d r e s e l e r d e n yetişirdi. güvenilir ve nitelikli bir devlet adamı olarak yetiştirilirdi. Cevap B 2 8 . Fatih d ö n e m i n d e .İslami bilgi ve görgüleri artırmak A. 2 .Kosova g i b i ö n e m l i savaşlar yapılmıştır. Törede gelenek ve göreneklerden oluşmaktaydı. usta.sorunun değişik bir şeklidir. 3 0 . Enderun'da eğitim genelde dört konu üzerinde toplanırdı: 1. ÖSS 1994 Fatih d ö n e m inde.B ve E şıklarında okullar Tanzimat döne­ minde Süleymaniye Medreseleri ise Kanuni döneminde açılmıştır. Devşirme sis­ temiyle toplanan bu çocuklar. Fetih poli­ tikaları sonucu Balkanlarda hızlı bir ilerleme görülmüştür.Osmanlı Kültür ve Medeniyeti 49 Çözüm: 27. ÖYS 1994 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlıların Balkanlarda i l e r l e m e s i n i n s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) Beylerbeyliği sayısının ikiye çıkarılması B) Teokratik yönetime geçilmesi C) Yeniçeri Ocağının kurulması D) Haçlı zihniyetinin canlanması E} Boğazların denetiminin Osmanlıların eline geçmesi \ i i j . Yeteneklerine u y g u n bir alanda uzman­ laşmaları 4. Boğazların denetimi tabii olarak ele geçirilmiştir. sanatkar ve idareci yetiştirmek için sarayda yeni bir okul açıldı. Daha sonraları M ü s l ü m a n çocukları da Enderun'a alınmaya başladı.Çözüm: Kuruluş döneminde her türlü yönetici. T e o k r a t i k y ö n e t i m e g e ç i l m e s i ise Yavuz Sultan S e l i m ' i n Mısır Seferiyle Halifeliğin Osmanlılara geçmesiyle meydana gelmiştir. 1. 0 r f l h u k u k : Bu hukuk eskiden beri gelen gelenek ve göreneklere dayanır. Toprakların genişlemesi Beylerbeyliğini ikiye çıkarmış. E n d e r u n ' a b a ş l a n g ı ç t a Hıristiyan t e b a n ı n yetenekli çocukları alınırdı. Yeniçeri Ocağı kurulmuş. NOT: İslamiyettten önceki Türk devletlerinde de yazılı hukuk kuralları bulunmayıp. Saray işlerinin öğrenilmesi 3.Şer-i h u k u k : B u h u k u k d i n i k u r a l l a r a dayanmaktadır. Enderun'a çocuklar ortalama sekiz ile yirmi yaş arasın­ da alınırdı. Bedeni eğitim 2. Enderun'da İyi bir Müslüman. E n d e r u n denilen bu okul bazı düzenlemeler­ le 1909 yılına kadar varlığını s ü r d ü r d ü . ÖYS 1995 Osmanlı imparatorluğu'nda örfi hukuk aşağıdakilerden hangisine dayanmak­ tadır? A) Dinsel Kurallara B) Islahat Fermanına C) Geleneklere D) Mecelle'ye E) Adelet Fermanlarına Çözüm: O s m a n l ı H u k u k u iki k ı s ı m d a n m e y d a n a gelmiştir.

Avrupa devletlerinin sömürge imparator­ lukları kurmaya başladıkları görülmüştür Bu gelişmelerin. XVI. ÖSS 1982 BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS . aşağıdakilerden hangisinin s o n u c u o l d u ğ u söylenebilir? A) B) C) D) E) Reform hareketlerinin Ulusçuluk akımlarının Derebeylikler kurulmasının Kavimler Göçünün Coğrafya Keşiflerinin 1 9 8 1 .1995 yılları arasında. Rönesans'ın. Yeniçağ'da Avrupa konusundan çıkan soru yüzdeleri: 2 . II. Amarika'dan Avrupa'ya bol miktarda altın ve gümüş gelir­ ken hem Akdeniz limanları canlandı hem de Avrupa devletleri ekonomik yönden geliştiler. skolastik d ü ş ü n c e y i bırakıp klasik kültürü yeniden canlandırarak Rönesans'ı gerçekleştirmişlerdir.YENIÇAĞDA AVRUPA 1 .ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS YILLA Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı Ortaçağın sonlarına doğru. ÖSS 1982 I. Servetin esası t o p r a k k e n altın ve g ü m ü ş oldu. Avrupa devletlerinin ekonomik bakımdan geliştikleri. Reform. Ortaçağ'ın sonları­ na d o ğ r u .8 : % 2. u l u s ç u l u k akımı Fransız İhtilalinin. Yukarıdaki olayların ortak amacı nedir? A) Gelişmeyi önleyici engelleri kaldırma B) Var olan toplum düzenini koruma C) Din. daha sonra da İngiltere ve Hollanda bunu geliştirmişlerdir. I. II.063 oranındadır. Kavimler Göçü İse Doğu Avrupa kavimlerinin batıya hareket etmesiyle mey­ dana gelmiştir. bazı kişi ve devletler Papalığa karşı çıkarak d i n d e yeni bir düzenlemeye gitmişlerdir. Atlas O k y a n u s u kıyısındaki limanların önem kazandığı. Kavimler Göçünün. Portekiz ve İspanya b u n u n ö n c ü l ü ğ ü n ü yapmışlar. . 15 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 4 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 1 42 43 566 4 2 2 1 2 1 2 2 3 1 1 2 23 1 2 1 1 Çözüm: Ümit Burnu ile Mecellan Boğazının bulun­ masıyla yeni ticaret yolları dünya ekonomi­ sine büyük bir canlılık getirdi. düşünce ve yönetimde eski uygula­ malara dönme D) Uluslar arasında kültür birliği sağlama E) Halkı yönetime ortak etme ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 5. Değerli madenleri kaybetmemek içinde sömürge imparatorlukları kuruldu. Derebeylikler. III. Cevap E 1 1 1 2 1 1 1 1 9 1 14 1981 .760 : % 4. Bazı Avrupa devletleri. yüzyıl A v r u p a ' s ı n d a .

XVI. II. C seçeneği ise matbaanın icadı ile ilişkisi dolaylı yöndendir. O t u z Yıl S a v a ş l a r ı ' n ı n (1618 . lui zamanında ve d a h a sonra ortaya çıkan hareketlerde ya kral tahttan indirilerek cumhuriyet kurulmuş ya da cumhuriyete son verilerek krallık veya imparatorluğa geçilmiştir. Bu hareket Rönesans ve Reform'u d o ğ u r d u . Cevap C . etkisini v e g ü c ü n ü skotostik d ü ş ü n c e d e n alıyordu. ve bilime karşıydı. krallık ve İmparator­ luk gibi rejimler kurulmuş. C ve D s e ç e n e k l e r i ilgisiz bir y o r u m İçerirken E seçeneği de sorudaki bilgiyle çelişmektedir. Bundan d o l a y ı 15. z a m a n z a m a n iç İsyanlar çıkmış ve bazı padişahlar tahttan indirilmiş olmasına karşın Osmanlı Saltanatı devam etmiştir.1648) da sona ermesi Avrupa'da akıl. Cevap A 3. Böylece gelişmeyi engelleyici faktörler ortadan kaldırıldı. Bölümde ise Osmanlı Devleti'nde bazı padişahlar isyanlar sonucu tahttan indirilmiş. ÖSS 1982 I. bazı kuruluşlar tarafından bildirdirgeler yayınlanmıştır. Bu iki kurum varlığını. Osmanlılardaki yönetimin güçlü olmasıyla B) Fransa'daki hareketlerin devlet düzenini. Osmanlılardakilerin ise kişileri değiştir meye yönelmiş olmasıyla C) Fransa'daki s o y l u l a r ı n . O s m a n l ı l a r d a ise dış g ü ç l e r i n e t k i s i z olmasıyla E) Padişahlığın. I. Bundan dolayı başlayan Rönesans ve Reform gibi hareketler gelişmeyi engelleyici faktörleri o r t a d a n kaldırmıştır.C. krallıktan daha kutsal sayıl masıyla Çözüm: Bu soru aslında Duraklama dönemiyle ilgili bir s o r u d u r . Bu İki d u r u m karşılaştırıldığında.Yeniçağ'da Avrupa Çözüm: O r t a ç a ğ Avrupa'sının e n g ü ç l ü k u r u m l a r ı K i l i s e ve Papalık idi. Cevap A 51 4. Ancak Yeniçağ Avrupa'sının önemli bir devleti olan Fransa'yla Osmanlı Devleti'nin bir karşılaştırması yapıldığından bu bölüme koymayı uygun gördük.C. Bu da her türlü gelişmeyi engelleyici bir faktördü. Cevap B 5. Skolastik d ü ş ü n c e d o g m a t i k bir d ü ş ü n c e o l d u ğ u n d a n yeniliklere. d e n e y v e g ö z l e m d e v r i n i açmış b ö y l e c e insan değer kazanmaya başlamıştır.D ve E seçenekleri matbaanın icadı ve kullanımından doğrudan etkilenmiş olayları vermektedir. Fransa'da. y ü z y ı l d a A v r u p a da Kilise ve Papalığa karşı bir hareket b a ş l a d ı . Osmanlı Devleti'nde.D ve E seçenekleri yanlış yada eksik yorumlardır. ÖSS 1982 i n s a n h a k l a r ı n a i l i ş k i n o l a r a k 1688 d e n b u g ü n e d e ğ i n . Bölümde görüldüğü gibi Fransa'da isyan­ lar sonucu cumhuriyet. II.B. Böylece Aydınlanma Ç a ğ ı başlamıştır. B.D ve E seçenekleri soruda verilen bilgiye tamamen ters ya da ilgisiz yorumlardır. ÖSS 1983 Matbaanın icadı ve kullanımının yaygın­ laşmasıyla aşağıdakilerden hangisi arasında d o ğ r u d a n bir ilişki yoktur? A) Okuma yazma bilenlerin artmaya başla­ ması B) Haber ve düşüncelerin daha çabuk yayıl­ ması C) Monarşik yönetimlerin güç kazanması D) Reform hareketlerinin yaygınlaşması E) Rönesans'ın doğması ve gelişmesi Çözüm: A. A. Seçenekleri incelediğimizde bu açıklamalara en uygun cevap B seçeneğinde görülmekte­ dir. tartış­ malara. O s m a n l ı l a r d a k i yeniçerilerden daha etkin olmasıyla D) F r a n s a ' d a dış g ü ç l e r i n de e t k i l i . Bu b i l g i l e r i n z a m a n l a d a h a kapsamlı bir hale gelmesinde aşağıdakilerden h a n g i s i n i n ö n e m l i bir etken o l d u ğ u savunulabilir? A) insana verilen değerin giderek artması B) Büyük savaş olasılığının giderek azalması C) Devletlerin y ö n e t i m b i ç i m l e r i n i n farklı olması D) D e v l e t l e r i n k a l k ı n m a hızlarının f a r k l ı olması E) İnsan hak ve ö z g ü r l ü k l e r i n i n g i d e r e k daha çok sınırlandırılması Çözüm: Avrupa'da Kilise ve Papalık gibi kurumların Skolastik d ü ş ü n c e y i s a v u n m a l a r ı akıl ve düşüncenin gelişmesini önledi. Osmanlı Saltanatının uzun süre devam etmiş olması nasıl açıklanabilir? A) Fransa'daki yönetimin güçsüz.

III.VI. Yeni ticaret yollarının bulunması II. IV C) IV.Reform. VI. dini kendi çıkarlarına alet etmeleri D) Aydın din adamlarının Katolik Kilisesi'nin çalışmalarını eleştirmeleri E) Feodalitenin yerine. Fransız İhtilali IV. E seçeneğinde verilen mut­ lak krallıkların kurulmasının. ÖSS 1985 I. II. Barut yapmanın öğrenilmesi II.III. . III. siyasal ve e k o n o m i k açıdan Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u diğer­ lerinden daha fazla etkilemiştir? A) I.IV. Olayların gerçekleşme zamanı sorulmuştur.. Çözüm: Bu s o r u aslında bir k r o n o l o j i s o r u s u d u r . Rönesans . mutlak krallıkların kurulmaya başlaması Çözüm: Reform önce Almanya'da başlayıp zamanla Fransa. bazıları ise et­ kilememiştir.IV. ÖSS 1983 Avrupa'da I. B) II. V..III. E) V. Otuzyıl Savaşları ve Mutlak Krallıkların kurul­ ması Osmanlı Devleti'ni etkilemeyen ya da çok az etkileyen bölgesel olaylardır. Çözüm: S o r u d a verilen g e l i ş m e l e r d e n bazıları Osmanlı Devleti'ni etkilemiş..III. Bunlardan yeni ticaret yollarının bulunması..D ve E seçeneklerindeki olaylar ya bölgesel ya da ulusal karekterli iken C'de verilen Coğrafi Keşifler. Bütün bir dünyayı olumlu ve olumsuz yönde etkilemiştir. Cevap A 8.IV.. sonuçlan bakımın­ dan evrenseldir.B. B u n a bir kanıt o l a r a k R e f o r m Almanya'da yayıldığı sırada mutlak krallık değil.. B) lll.52 Yeniçağ'da Avrupa 6. A m e r i k a ' n ı n Keşfi. Avrupa dışında da d i ğ e r l e r i n d e n daha etkili olmuştur? A) B) C) D) E) Batı Roma İmparatorluğu'nun yıkılması Rönesans Hareketleri Coğrafya Keşifleri Reform Hareketleri Papalıkla. Osmanlı Devletinin ekonomisini olumsuz etkilemiş. İşte A. Merkeziyetçi yönetimlerin güçlenmesi olayların oluş sırası nedir? A) I. C) II. feodal parçalanma egemendi..II.. Bu kısımlara ayırmada en önemli etken olayların çevrelerini ne oranda etkilediğidir..II.C ve D seçenekleri Reform'un yayılmasında te­ mel etkenlerdir. D) II.bölgesel. Cevap A . . Derebeyliğin yıkılması III.. ÖYS 1984 Aşağıdaki olaylardan hangisi yeniçağda.. Ateşli silahların yapılması IV. Reform'la İlgisi çok azdır. Mutfak krallıkların kurulması B u n l a r d a n hangileri. ikinci olarak barut ateşli s i l a h l a r d a kullanılmış. Fransız İhtilali de siyasal bakımdan olumsuz etkileyen olaylardandır. Amerika'nın Keşfi V. Avrupa'da Reform hareketlerinin yayılmasında aşağıdakilerd e n hangisi diğerlerine g ö r e daha az etkili olmuştur? A) Tevrat ve İncil'in değişik ulusal dillere çevrilmesi B) Hümanistlerden çoğunun Ortaçağın sko­ lastik fikirlerini eleştirmeleri C) Hıristiyan din a d a m l a r ı n d a n ç o ğ u n u n . Cevap E 9. ve evrensel olaylar.l.. Otuz yıl Savaşları VI..I.B. ü ç ü n c ü olarak b u silahlarla d e r e b e y l i k l e r yıkılmış son olarakta merkeziyetçi yönetimler güçlenmiştir. İlk olarak Barut yapımı ö ğ r e n i l m i ş . Cevap C 7 .. ÖYS 1984 Yeniçağ başlarında.. IV.ll. İngiltere ve Kuzey Avrupa ülkelerin­ de gelişen dinsel nitelikli bir harekettir.. A.. imparatorluklar arasındaki mücadele ÇÖzüm: Dünya'da meydana gelen olayları genelde üç kışıma a y ı r a b i l i r i z : Ulusal. D) IV. Rönesans ve Reform hareketleri lif. I E) I.

Cevap C 1 2 .Derebeyliğin yıkılması B) Fransız İhtilali . derebeylerin şatolarını yıkarak feodaliteye son verdiler. yüzyılda mey­ dana gelmiştir.A k d e n i z limanlarının önem kazanması E) Kavimler G ö ç ü . 16. Avrupa'da krallar.C. yüzyılda mutlak krallıklar arasında savaşlara örnek. ve E seçenekleri ise mutlak otoritenin sınırlanmasıyia doğrudan il­ gili değillerdir. mutlak otoritelerini gerçekleştirmek için bu gücü öncelikle aşağıdakilerden hangisine karşı kullan­ mışlardır? A) B) C) D) E) Derebeyliklere Sömürgelerinden direnişçilere İstilacılara Farklı dinden olan toplumlara Komşu devletlere Avrupa Devletleriyle (İsveç ve Lehistan) ilişki k u r m a s ı n d a ö n e m l i bir etken olmamıştır.Reform Hareketleri C) Coğrafya Keşifleri .Batı Roma İmparatorluğu'nun yıkılması Çözüm: Bu soru tarih metodu ve kronolojisiyle ilgili bir sorudur.D. Yeni. yüzyılda. İtalya'nın a ş a ğ ı d a k i ö z e l l i k l e r i n d e n h a n g i s i en çok etkili o l m u ş t u r ? A) Farklı rejimlerdeki devletlere bölünmüş olması B) Önemli bir ticaret merkezi olması C) Roma ve Hellen kültürlerinin etkilerinin sürmekte olması D) Hıristiyan aleminin dini merkezinin bura­ da bulunması E) Akdenizin ortasında bir yarımada olması i i j ( \ . Bu savaşların nedeni bu devletlerin hakimiyet sahasını genişlet­ mek istemeleridir.Sömürge İmparator­ luklarının kurulması D) Haçlı Savaşları .D ve E seçeneklerinde verilen olayların birbirleriyle sebeb . Bundan dolayı Reform Fransız İhtilali'nin bir sonucu olamaz. ÖYS 1987 '. Rusya ise O r t o d o k s ' t u . ilk olayın s o n u c u değildir? A) Avrupa'da barutun ateşli silahlarda kul­ lanılması.sonuç İlişkisi vardır. Cevap B Çözüm: Kavimler G ö ç ü ' n d e n sonra ortaya çıkan derebeyler kralların mutlak otoritelerini. Almanya-Fransa arasındaki savaşlardır. ÖSS1986 Yeniçağda barutun ateşli silahlarda kullanıl­ ması.B. Böylece krallar mutlak otoritelerini yeniden sağlamış oldular. • j i i 11.yüzyılda Rusya'nın bazı Avrupa devletleriyle ekonomik ve kültürel İlişki kurmasında aşağıdakilerden hangisi en az etkili o l m u ş t u r ? A) B a t ı d a k i g e l i ş m e l e r d e n y a r a r l a n m a y a başlaması B) Açık ve sıcak denizlere ulaşmak istemesi C) Hıristiyanlığın O r t o d o k s m e z h e b i n d e n olması D) Ü l k e d e m e r k e z i bir y ö n e t i m i g e r ç e k leştirmesi E) Avrupa'nın büyük devletleri arasında yer alması Çözüm: Rusya'nın b a ş ı n a 17. Fransız İhtilali'de 18. ÖSS 1986 XVII. A ve C seçenekleri d o ğ r u cevaba en yakın olanlardır. Fransız İhtilali'nin en Önemli sonucu ulusal devlet­ lerin kurulmasıdır. A. y ü z y ı l b a ş l a r ı n d a Ramonof Sülalesi g e ç t i . m ü s t a h k e m mevkilerin ve kalelerin Çökertilmesinde etkili olmuştur. Aşağıdakiterin hangisinde verilen ikinci olay. Ateşli silahların icadı ve t o p u n geliştirilmesiyle.D. batıya yakınlaşmasında önemli bir paya sahip değildir. Ramonof s o y u Rusya'yı batılı devlet haline g e t i r m e k için yeni bir politika u y g u l a d ı . ve E s e ç e n e k l e r i R u s y a ' n ı n i i 1 3 . Bu aileden Çar Petro (1682-1725) nun ö n e m l i çalışmaları o l d u .10. Reform 16. Diğer B. krallar. ve Yakınçağı ilgilendiren olaylardır. Bundan dolayı Rusya'nın bağlı bulunduğu mezhep. Verilen olaylar Orta. Cevap A . ÖSS 1988 Skolastik d ü ş ü n c e y i yıkarak yerine pozitif d ü ş ü n c e y i getiren Hümanizma hareket­ l e r i n i n İtalya'da b a ş l a m a s ı n d a . sınırlayarak sarstılar. A. B seçeneğinde verilen ilişki ise d o ğ r u değildir. Avrupa Devletleri genellikle Katolik ya da P r o t e s t a n idiler. Bundan dolayı hakimiyet sahası ile mutlak otorite farklı şeylerdir.

III. Yeniçağ başlarında Avrupa'da g ö r ü l e n . Fakat soruda en çok etkileyen sorulduğu için bunlar cevap olamazlar. 1 4 . E seçeneğinde verilen Coğrafi Keşifler ise O s m a n l ı D e v l e t i ile b i r l i k t e V e n e d i k v e Ceneviz'in de olumsuz yönde etkilemesine n e d e n o l d u . A. Coğrafya Keşifleri. B u n a karşılık İ s p a n y a v e Portekiz sömürgeci olmaya başladılar. Eski Yunan ve Roma antik eser­ lerinin incelenmesi sonucu o eserlerden et­ kilenen ve onlar gibi yaşamaya çalışan çok sayıda düşünür yetişti. II.B. ÖSS 1990 Yeniçağda g ö r ü l e n aşağıdaki gelişmeler­ d e n hangisi.Yeniçağ başlarında A v r u p a l ı l a r ı aşağıdakilerden hangisine yöneltmiştir? A) Asya ülkeleri ile doğrudan ticaret yapma yollarını aramaya B) Asya'dan Avrupa'ya göçleri engellemeye C) Asya ülkeleri ile siyasi ilişkileri başlatmaya D) Temel ihtiyaç maddelerini değiştirmeye E) Tüketim mallarının dağıtımını sınırlandır­ maya . Matbaanın bulunması. ÖYS 1988 Aşağıdakilerden hangisi Coğrafya Keşif lerini başlatan n e d e n l e r d e n biridir? A) İspanya ve Portekiz'in geniş s ö m ü r g e İmparatorlukları kurmaları B) Atlas Okyanusu kıyılarındaki bazı liman şehirlerinin önem kazanması C) Yeni İpek ve Baharat yollarının aranması D) Avrupa'da düşünce hayatında değişiklik­ ler görülmesi E) Doğu-Batı ülkeleri arasında siyasi ilişki­ lerin başlaması I. bu malın Avrupa'da pahalıya satılmasına neden oluyordu. Kavimler G ö ç ü ve Ulusçuluk akımları Yeniçağ'da olmadıkları için cevap olamazlar. Hümanist hareketi başlatan düşünürler pozitif düşünceyi yay­ dılar. Sömürgecilik yarışı İle matbaa'nın bulunması ve eski eserlerin ince­ lenmesi olayları arasında bir ilişki yoktur. Coğrafya Keşifleri denildiği zaman hemen aklımıza gelen şey yeni yolların (İpek ve Baharat) aranmasıdır. Oluşan ortam Rönesans'ın İtalya'da b a ş l a m a s ı n d a e t k i l i o l d u . Aynı zamanda öğretici bir özellik taşıyor.B. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisinde. gelişmelerin üçü de etkili olmuştur? A) B) C) D) E) Pusulanın bulunması Kavimler Göçü Rönesans Hareketleri Sömürgecilik yarışı Ulusçuluk akımları Çözüm: Çözüm: G ö r d ü ğ ü n ü z gibi çok kolay bir soru. Bu durum. Cevap C 17. Bu ü ç olay d a h a ç o k R ö n e s a n s ' ı n m e y d a n a gelmesinde etkili olmuştur. B. A. Eski anıt ve eserlerin İncelenerek bunlar­ dan yararlanılması. Bu olayların ekonomik bir sonuçları yoktur. İspanya ve Portekiz'in gelir kaynaklarını artırmalarında ve s ö m ü r g e c i birer devlet olmalarında etkili o l m u ş t u r ? A) B) C) D) E) Matbaanın bulunması Barutun kullanılması Rönesans Hareketleri Reform Hareketleri Coğrafya Keşifleri Ortaçağda Hindistan ve Çin'den Avrupa'ya gelen malların çok el değiştirmesi.C ve D seçenekleri.D v e E seçenekleri ise Rönesans'ın İtalya'da başla­ masına ortam hazırlamışlardır. ilk defa edebiyat alanın­ da başladı. Cevap C Pusulanın b u l u n m a s ı .54 Çözüm: İtalya'da Rönesans. Cevap C Çözüm: Yeniçağda Avrupa Seçeneklerde görülen olayların bütünü Yeniçağ başlarında meydana gelmiştir. kültürel ve siyasi gelişmelere neden olmuştur. D ve E seçenekleri ise Coğrafi Keşifler­ in sonucunu oluşturmaktadır. Cevap E 16. Çeldirici seçenek yok g i b i . A. ÖSS 1992 1 5 .

güzel sanatlar ve mimaride g ö r ü l e n büyük bir yenilik ve g e l i ş m e h a r e k e t i d i r . B u n u n d a Coğrafi Keşiflerle ilgisi yok. Ceneviz ve Müslümanların elinde bulunuyordu. Türkler'in Mısır ve İstanbul'u atmalarından sonra yollar tamamen Türkler'in kontrolüne girdi. d e n e y ve gözlem yani pozitif düşünceyi gerçekleştire­ rek kilise v e ç e v r e s i n e k a r ş ı b i r c e p h e almıştır. Şehir devletleri ilk çağda bulunduğu için bunun da Rönesans' la ilgisi yoktur. aşağıdakilerin hangisin de etkili olmuştur? A) Toplumlarda sınıfların oluşması B) Şehir devletlerinin zenginleşmesi C) Katolik Kilisesi'ne olan bağlılığın sarsıl­ ması D) Hıristiyanlıkta ilk mezheblerin ortaya çık­ ması E) Krallıkların yetkisinin giderek artması Çözüm: Cevap C Rönesans. Avrupa'yı etkisi altına alan Katolik Kilisesi özgür düşüncenin yayılması İle eski otoritesini kaybetmeye başladı. jtğrafi Keşifler ise ikte V e n e d i k ve ^ıde etkilemesine }ilık İspanya ve ^başladılar. ÖYS 1993 Baharat ve İpeği Uzak Doğu'dan Avrupa'ya taşımada kullanılan yolların değişmesi. Cevap A isinde.(eniçağ'da Avrupa Yeniçağ'da Avrupa 55 Çözüm: Havların b ü t ü n ü na gelmiştir. 1 9 . ilk olarak İtalya'da başlayan ede­ biyat. Cevap C yenerek bunlarol muştur? 18. D ve E s e ç e n e k l e r i g ö r ü l d ü ğ ü g i b i eksik ve yanlış y o r u m l a r i ç e r d i k l e r i n d e n cevap olamazlar. C. A seçeneği Yeniçağ'da önemli bir gelişme o l d u ğ u n d a n Haçlı Seferleri ile ilgisi yoktur. ia Avrupalıları ineltm iştir? an ticaret yapma £i engellemeye lileri başlatmaya (değiştirmeye imi sınırlandır- . Bu olayların tur. bu malın n oluyordu. Kralların yetkisi nin artması da topun kullanılmasıyla ilgili ol­ duğundan A. Önceki soruları hatır­ larsanız A v r u p a ' n ı n g ü n ü m ü z e kadar en büyük olayının ekonomik kaynaklı olduğunu g ö r ü r s ü n ü z . aşağıdaki devletlerden hangisinin ekonomi sini olumsuz yönde etkilemiştir? A) Osmanlı Devleti B) İhşitoğulları Devleti C) Büyük Selçuklu Devleti D) Altınordu Devleti E) Tulunoğulları Devleti Çözüm: Ticaret yolları genellikle Venedik. Yapılan b ü t ü n savaşların temelinde gelir kaynaklarını artırma düşün cesi vardır. ÖYS 1992 Haçlı S e f e r l e r i v e C o ğ r a f y a K e ş i f l e r i ' n i n başlamasında ortak etken aşağıdakilerden hangisidir? A) Gemicilikte yeni buluşların yapılması B) Kutsal şehir K u d ü s ' ü n Müslümanların elinde olması C) Avrupalıların Doğu'nun zenginliklerinden yararlanmak istemesi D) Şövalyelerin macera peşinde koşması E) Türklerin Avrupa'ya geçmesinin önlenme­ ye çalışılması Çözüm: O r t a ç a ğ ile Yeniçağın iki ö n e m l i olayının ortak nedeni sorulmuş. ÖSS 1992 Avrupa'da R ö n e s a n s hareketleriyle özgür düşüncenin yayılması ve b i l i m s e l araştır­ maların yapılması. B seçeneği Kudüs'ün Müslü­ manların elinde bulunması Haçlı Seferleri için önemli bir nedendi. B. Cevap C ı/imler Göçü ve da olmadıkları irgecilik yarışı ile [i eserlerin inceilişki yoktur. Bu d u r u m A v r u p a l ı l a r ı A s y a ü l k e l e r i ile d o ğ r u d a n ticarete yöneltmiş. ' Cevap E Avrupalılar Haçlı Seferleriyle İpek ve Baharat Yollarının kontrolünü ele geçiremeyince bun­ dan sonra devamlı olarak bu yollara sahip olmaya yönelik bir politika izlediler.Çünkü d o ğ u n u n mallarının Avrupa'ya kadar gelişi sırasında birçok el değiştirmesi y ü z ü n d e n çok pahalıya mal o l u y o r d u . sonuçta Coğrafya Keşifleri başlamıştır. R ö n e s a n s bilimsel bir hareket o l d u ğ u için sosyal sınıflarla bir ilgisi yoktur. D seçeneği Şövalyeler d ö n e m i t o p u n kulanılmasıyla sona ermiş dolayısıyla bununda Keşiflerle bir ilgisi yok­ t u r . Batılılar'ın Uzak Doğu'dan Avrupa'ya ulaşan yollara yeni alternatifler bulmalarıyla İpek ve Baharat yolu el değiştirdi. Skolastik d ü ş ü n c e y e r i n e akıl. E s e ç e n e ğ i ise T ü r k l e r i n A v r u p a ' y a geçişi Haçlı Seferleri'nden sonra olduğu için b u n u n l a d a ilgisi y o k t u r . G ö r ü l d ü ğ ü g i b i sadece doğunun zenginliğinden yararlanma bu İki olayın ortak nedenidir. İlk mezheplerde Ortaçağ'ın başlarında ortaya çıkmıştır. Bu ıs'ın meydana 2 0 . B. Ceneviz ve Osmanlı Devleti yeni î'den Avrupa'ya irmesi. kültürel ve siyasi ^ur. D ve E seçenekleri cevap olamazlar. Böylece Venedik. Y e n i ç a ğ ülen.

burjuvalar ve köylülerden oluşurdu. İhşitler (935-969) Selçuklular (1040-1157) Altınordu (1241-1502)ve Tulunoğulları (868905).C ve E seçenekleri Ogsburg Barışı'nın getirdiği bir d u r u m d u r .D ve E seçeneklerini incelediğinizde s o r u d a verilen a ç ı k l a m a l a r l a bir ilgisinin olmadığını görmekteyiz.B. Cevap A Fransa'da halk sınıflara ayrılmıştı. Laiklik o l m a d ı ğ ı n d a n . P r e n s k a b u l e t m i y o r s a başka mezhebe girmek mümkün değildir. Soruda da belirtildiği gibi soylular ve d i n adamları devleti yönettikleri halde vergi vermiyor. Ortaçağ'ın başlarında. Cevap A j Çözüm: Yeniçağ'da Avrupa 2 1 . Derebeylik. B. ÖYS 1994 Coğrafya keşifleri Rönesans Hareketleri Reform Hareketleri Aşağıdakilerden hangisi bu üç gelişmenin sonuçlarından b i r i d i r ? A) Sosyal yapının ve düşüncenin değişmesi B) Derebeylik rejimine geçilmesi C) Şehir devletlerinin kurulması D) Tek tanrılı dini inanışların ortaya çıkması E) Kavimler göçünün başlaması Çözüm: Coğrafi Keşifler. gibi Türk. Fransa'daki bu d u r u m aşağıdakilerden hangisininin bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Sınıfların farklı haklara sahip olmasının B) Devlet yapısının ekonomik yönden güçlü olmasının C) Halkın. ÖYS 1995 Almanya'da Protestanlar!a Katoliklerin müca­ delesi s o n u n d a yapılan O g s b u r g Barışıyla halk. Bu da gösteriyorki Fransa'da sınıflar farklı haklara sahip idiler. g e l i ş e n e k o n o m i k hayatı elinde tutan bujuvalar bütün vergi y ü k ü n ü taşırlar ama yönetime katılamazlardı. Sınıflar soylular. Bundan dolayı cevap olamazlar. R ö n e s a n s v e Reform ise gelişmeyi engelleyici faktörleri ortadan kaldırarak Avrupa'nın sosyal yapısını değiştirmiştir. Cevap A 2 3 . inanç özgürlüğü de y o k t u r .İslam devletleri zaten ipek ve Baharat yollarının el değiştirmesi sırasında tarih sahnesinden çoktan çekilmişlerdi. Dolayısıyla Laiklik tam hakim değildir. şehir devletleri İlkçağ'da tek tan­ rılı dinler O r t a ç a ğ ' d a . Keşifler. Avrupa'da Özellikle A l m a n y a ' d a i n a n ç ö z g ü r l ü ğ ü Otuzyıl Savaşlan'ndan sonra 1648 Vvestfatya barışıy­ la tam olarak sağlanmıştır. Cevap D 2 2 . Rönesans ve Reform birbiri­ ni takip eden ve bugünkü Avrupa'nın ekonomik ve sosyal şekillenmesini sağlayan üç önemli olaydır. Kavimler G ö ç ü ' d e Ortaçağ başlarında olduğundan cevap ola­ mazlar. prenslerin kabul ettiği mezhebe girmek zorunda bırakılmıştır.C. gelir düzeyine göre vergilendirilmeşinin D) Siyasi yapının güçlü bir merkeziyetçiliğe dayanmasının E) M i l l i b i r d e v l e t a n l a y ı ş ı n ı n e g e m e n olmasının j i | . ÖSS 1995 Yeniçağ başlarında Fransa'da soylular ve papazlar devleti yönetirler ama vergi bile ver­ mezlerdi. burjuvalar ise vergi verdikleri halde devleti yönetme hakkından mahrum kalıyorlardı. A. Ç ü n k ü s o r u d a verilen olaylar Yeniçağ başlarında meydana gelmiştir. Özgürlük yoktur. Avrupa'yı ekono­ mik y ö n d e n c a n l a n d ı r m ı ş .56 yollardan olumsuz yönde etkilendiler. rahipler. Bu d u r u m aşağıdakilerden hangisinin bir kanıtı olamaz? A) Din savaşlarının devam ettiğinin B) Prenslerin siyasi üstünlüklerinin olduğu­ nun C) Hıristiyanlığın mezheplere ayrıldığının D) İnanç özgürlüğünün benimsendiğinin E) Savaşan tarafların anlaştığının Çözüm: 1555 yılında yapılan Ogsburg Barışıyla halk prenslerin kabul ettiği mezhebe girebilecek­ lerdir. Oysa.

Osman ve Eli. Abdülhamit dönemine kadar geçen süre içinde nasıl bir d e ğ i ş m e o l d u ğ u söylenebilir? A) Yenilik taraflarının güçlendiği B) Padişahların devleti İyi yönetemedikleri C) Halkın. Abdülhamit ise d e v l e t d ü z e n i n d e y a p ı l m a k İ s t e n e n değişikliklere karşı oldukları için tahtlarından indirilmişlerdir. Diğer seçenekler ise yanlış v e e k s i k y o r u m l a r i ç e r d i k l e r i n d e n cevap olamazlar." Yalnız b u b i l g i l e r e d a y a n a r a k . zamanla yenilik taraftarlarının güçlenmesiyle değişme­ ye başlamıştır.5 % 3. Reform amacıyla sadrazamlığa getirilen Köprülü Mehmet Paşanın bu istek­ l e r i n d e n O'nun nasıl bir amaç g ü t t ü ğ ü anlaşılmaktadır? A) Yeni bir bağımsız devlet kurmak B) Halk iradesine dayanan bir hükümet kur­ mak C) İstediklerini yapabileceği bir ortam hazır­ lamak D) Yakınlarına devlet kapısında iş sağlamak E) Saltanatı eline geçirmek 240 326 566 16 1981 . I I . Abdülaziz ve II. IV. II.OYS SORULARI ANALİZİ YILLAI Û G ÖSS ÖYS Toplam ÖSS-1981 "Osmanlı tarihinde II. BOLÜM 11 1981 -1995 ÖSS . savunması alındıktan sonra karar verilecektir. Saray. İli. I. Devlet memurluklarına kendi İstediği kişi­ leri atayacaktır. D u r a k l a m a Dönemi k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %2. Yenilik taraflarının güçlenmesi devletin i ç i n d e b u l u n d u ğ u kritik şartların etkisiyle oluşmuştur. ÖYS-1982 Köprülü Mehmet Paşa sadrazamlığa getirilirken Saraydan şunları istemiştir. Bu kötü anlayış. devlet işlerine karışmayacaktır.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . Kendi hakkında bir şikayet o l d u ğ u n d a . .DURAKLAMA DÖNEMI 1. düzeni korumaya çalıştığı D) Osmanlı Devleti'nin Avrupa'dan etkilen­ mediği E) Padişahların anayasal düzeni benimse­ dikleri Çözüm: Osmanlı Devleti'nde değişik zamanlarda bazı padişahlar yenilik yapacakları ve yaptık­ ları i ç i n h e m t a h t t a n i n d i r i l m i ş h e m d e Öldürülmüşlerdir.826 oranındadır. O s m a n döneminden II. Selim. D e v l e t i ş l e r i y l e i l g i l i o l a r a k S a r a y a sunulan herşey kabul edilecektir. Cevap A Toplam Okan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sau sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 1 2 2 1 - 1 2 1 2 3 - 1 - 1 1 6 1 1 1 1 10 1 1 2.067 % 2. devlet düzeninde bazı değişiklikler yapmaya çalıştıkları için.

Murat ve Köprülüler 17. Osmanlı Devleti'nin b u n a l ı m l ı bir d ö n e m i n d e g ö r e v e g e l m i ş .C D ve E seçenekleri İse 19. devlet y ö n e t i m i n d e en uzun kalanlara göre adlandırılmıştır. y ü z y ı l d a o r t a y a ç ı k a n b i r s o n u c u olarak kabul edilebilir? A) Islahat hareketlerinin hızlanması B) İç ayaklanmaların artması C) Anayasal yönetime geçilmesi D) Yeni ekonomik önlemler alınması E) Batı ile diplomatik İlişkiler kurulması Çözüm: S o r u d a verilen bu üç ö n e m l i o l u m s u z l u k hem devlet hem de t o p l u m s a l hayatı etkilemeye başladı. Kısa bir zaman içinde hem merkezde h e m d e t a ş r a d a isyanlar y a y g ı n l a ş m a y a başladı. 1564-1579 yıllarına Sokullu. D. İlk ıslahat düşünce­ si 17. Durum her geçen gün kötüleşmeye başladı. Devlet dairelerinde rüşvet ve haksızlık yaygınlaşmıştır. Bu dönemde rüşvet ve İltimas yaygınlaşmış.yüzyılda d o ğ d u ğ u n d a n dolayı hedef olarak hep bir önceki yüzyılın şartlarına ulaş­ mak arzusu vardı.1 9 8 5 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . I.58 Çözüm: Köprülü Mehmet Paşa. 1520-1566 yıllarına Kanuni. bu sorunların XVII.yüzyılda devletin içinde bulunduğu sorunlara çözüm getirmek için ıslahat yapmışlardır. Mehmet'ten bazı isteklerde bulunmuştur. 5. D seçeneğinde verilen yakın­ larına iş bulmadan ziyade tanıdıklarına görev vermeyi amaçlamıştır. Aşağıdakilerden hangisi. ÖSS . Cevap B 3. II. Bu d u r u m ülke içinde bazılarının fırsatları d e ğ e r l e n d i r e r e k isyan e t m e l e r i n e n e d e n oldu. Çözüm: Yavuz. Cevap B . A seçeneği B seçeneğinin bir sonucudur. II.yüzyılda ortaya çıkan gelişmeler o l d u ğ u n d a n cevap olamazlar. Kanuni. IV. A. isyanlar artmış bundan dolayı göreve g e l e n l e r d e başarılı olamamışlardı. Özellikle Padişahların 17. B u d u r u m l a r a bakarak Osmanlı t a r i h i n d e k i d ö n e m l e r i n adlandırılmasında nasıl bir y o l izlendiği söylenebilir? A) D ö n e m l e r i n Önemli olayları göz ö n ü n e alınmıştır B) O yıllarda tarihin akışında rol o y n a y a n kişilere bakılmıştır C) Dönemler.yüzyılda başarısız o l m a l a r ı merkezi otoritenin bozulması sonucunu doğurdu. Köprülü. Sokullu.1 9 8 4 Osmanlı İmparatorluğu'nda I. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'nda. Cevap C 4. Padişahların çoğu başarısız olmuştur. IV. III. D) Birbirine b e n z e y e n p a d i ş a h isimlerinin karıştırılmaması önemli sayılmıştır. buna karşılık olarak saraydan bazı isteklerde bulunmuştur. ÖYS . E) En yaşlı devlet adamının ismi esas alın­ mıştır. 1656-1691 yıllarına Köprülüler dönemi denmiştir. M u r a t v e K ö p r ü l ü l e r i n yaptıkları yeniliklerin özelliği değildir? A) Kuvvete ve şiddete başvurma B) Orduyu disiplin altına alma C) Eyaletlerdeki güvenliği sağlama D) Avrupa'daki gelişmelerden yararlanma E) Yönetime canlılık getirme Çözüm: IV. Bundan dolayı Köprülü istediklerini yapabile­ ceği bir ortam hazırlamak İçin IV. III. C. Köprülüler ve Fatih gibi kişiler yaşadıkları d ö n e m d e tarihin akışında önemli rol oynamışlardır.B ve E s e ç e n e k l e r i O s m a n l ı Devleti'nin dağılma d ö n e m i n d e ortaya çıkan gelişme­ lerdir. Bu d ö n e m ­ lerde olayların tarihi etkilemesi yerine bu şahıslar olayları etkilemişlerdir. ÖSS-1985 Duraklama Dönemi XVII. ve E s e ç e n e k l e r i e k s i k ve i l g i s i z y o r u m l a r içerdiğinden cevap olamazlar. 1512-1520 yıllarına Yavuz. A. Uzun süren ve başarısızlıkla sonuçlanan savaşlara girilmiştir. Bundan dolayı cevap olamaz.

yüzyıldan itibaren zaman zaman yönetimdeki etkinliğini yitirmeye başlamıştır. Mahmut D) Genç Osman D) İngiltere Çözüm: Z i t v a t o r u k 1 6 0 6 ' d a . Zitvatorok Antlaşması II. Cevap C 9. bir­ likte karşı koyması E) İmparatorluğun doğal sınırlara ulaşması E) IV.yüzyılda Hilafetin Osmanlılara geçmesiyle meydana gelmiş bir olaydır.1 9 8 6 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin. C ve E seçenekleri devlete eski can­ lılığı getirmek için başvurulan yöntemlerdi. I I . 59 ÖYS-1987 Osmanlı İmparatorlğu'nun yapmış o l d u ğ u antlaşmalardan bazıları şunlardır: I. M a h m u t v e A b d ü l m e c i t ise 19. B.B. P a s a r o f ç a 1718 v e Belgrat Antlaşması da 1739'da Avusturya ile yapılmıştır. Osmanlı Devleti fetihlerin de etkisiyle çok değişik ulus ve din­ l e r d e n o l u ş a n k a r m a ş ı k v e k o m l e k s bir y a p ı y a s a h i p o l d u . Rusya ve Avusturya ile ilişkide b u l u n m u ş t u r . Murat ve Genç Osman Yeniçeri Ocağını kaldırma teşebbüsü sonucu öldürüldüğünden. Bu farklı yapı­ daki topluluğu uzun bir süre memnun etmek mümkün değildi. ÖSS-1987 Osmanlı ülkesinde bozulan düzeni kuvvete dayanarak t e k r a r k u r m a y a ç a l ı ş m ı ş o l a n devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir? A) III. Cevap E 7. Selim C) Abdülmecit B) II. ÖSS-1988 Aşağıdakilerden hangisi. Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n u n d u r a k l a m a s ı n a y o l a ç a n ic. nedenlerden biridir? A) Ülkede.yüzyıiın devlet adamlarıdır. Bu yapı devletin eski g ü c ü n ü n azda olsa zayıflamasıyla birlikte aleyhine bozulmaya başladı. kuvvete dayanarak bozulan düzeni tekrar k u r m a k isteyen devlet adamı IV. çeşitli milletlerden ve dinlerden kişiler bulunması B) Yeni ticaret yollarının keşfi C) Avrupa'nın bilim ve teknikte ilerlemesi D) Avrupa Hıristİyanları'nın Osmanlılara. Pasarofça Antlaşması III. 17 ve 18. S e l i m . XVII. yüzyıllarda Osmanlı devleti en çok İran. dinsel etkinin ağırlığını artır­ ması Çözüm: 17. Bu d ö n e m d e hiçbir zaman devletin batının gerisinde kaldığı şeklinde bir anlayış ortaya çıkmadı. İdari.yüzyıl Osmanlı Devletİ'nde duraklamanın bütün boyutlarıyla hissedildiği bir dönemdir. Murat Çözüm: Osmanlı Devletİ'nde bozulan düzenin tekrar kurulmaya çalışılması 17.yüzyılda yaşamış iki devlet adamını görürüz: IV. D ve E seçenekleri duraklamaya n e d e n o l a n dış n e d e n l e r i o l u ş t u r u r k e n A seçeneği ise bir iç nedendir. Belgrat antlaşması Bu antlaşmalar aşağıdaki devletlerden hangisiyle yapılmıştır? A) İran B) Rusya C) Avusturya E) Hollanda A. Cevap A . yüzyılda başladığından D seçeneği 17.askeri ve mali bozukluklar A. ÖYS . yüzyılda Osmanlı ülkesinde idari. E seçeneğinde verilen dinsel etkinin ağırlığını artırması olayı 16. Seçeneklere bakıldığı z a m a n 17.yüzyılın bir özelliği değildir. Cevap D 6. ve D seçeneklerinin bir sonucudur.C.yüzyılda başlar. Cevap E Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i ' n i n d u r a k l a m a s ı n d a iki ö n e m l i n e d e n vardır: İ ç n e d e n l e r v e dış nedenler.Duraklama Dönemi 8. askeri ve mali bozuklukların ortaya çıkmasıyla d o ğ r u d a n bir ilgisi yoktur? A) Ülkede iç isyanların çıkması B) Gelir kaynaklarının giderek azalması C) Yetkisiz kişilerin devlet işlerine karışması D) Yeniçerilerin yönetimde etkili hale gelmesi E) Yönetimde. I I I . Dinsel etki 17. Avrupa'daki gelişmelerden yarar­ lanma ilk olarak 18. Osmanlı Devleti'nin batıya ilerlemesi Avusturya ile d o ğ u y a iler­ lemesi ise İran ile devamlı şekilde sorun doğurmuştur.Murat'tır.

a s k e r l i k l e ilgisi olmayanların Yeniçeri Ocağı'na alınmasıyla devletten maaş alan yeniçeri sayısı artmış. Murat ve Köprülü Mehmet Paşa gibi devlet adamları isyanları korku ve şid­ det y o l u y l a bastırmayı esas politika k a b u l etmişlerdir. Seçeneklere baktığımızda sadece A seçeneği e k o n o m i ile ilgilidir. Barışı.1988 XVII. aşağıdaki olaylardan hangisinin nedenleri olarak kabul edilmek­ tedir? A) Kabakçı Mustafa isyanı'nın başlaması B) Celali İsyanlarının genişlemesi C) Kavalalı M e h m e t Ali Paşa'nın ayaklan­ ması D) 31 Mart Olayı'nın başlaması E) Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılması Çözüm: Osmanlı Devleti'nin A v u s t u r y a ve İran ile yaptığı savaşların en önemlisi 17. yüzyılda meydana geldiğinden cevap olamazlar. Ö Y S . D ve E seçeneği ise Genç Osman tarafından yapılmak istenmiştir. Yapılan savaşlar her yönüyle halkı zor durumda bıraktı. A. k o r k u t m a ve ş i d d e t y o l u y l a Önlemeye çalışma Uf Yeniçeri Ocağını kaldırmayı deneme E) Saraydaki kadınların etkinliğini engelleme Çözüm: 5 ve 7.bu İki durumun da önemli birer rolü vardır? A) Ülke ekonomisinin bozulması B) Eğitime önem verilmesi C) Dış ülkelerle diplomatik ilişkiler kurulması D) Toprağın. ÖYS-1991 Osmanlı Devleti'nde Avusturya ve İran ile yaptığı savaşların uzaması ve halktan yeni vergiler alması. devlet o t o r i ­ tesini yeniden k u r m a k amacıyla izledikleri ortak yol aşağıda kilerden hangisidir? A) Maliyeyi düzeltmeye çalışma B) Kanun ve nizamları değiştirme C) İ s y a n l a r ı . yüzyılda yapılanlarıdır. yüzyılda Kuyucu Murat Paşa.1 9 8 8 XVII.Ttm ar sisteminin bozulmasıyla da hem vergiler hem de üretim düşmüş bu da ekonomik yapıyı etkilemiştir. Bu amaçla devlet otoritesinin kuvvetlendirilmesi gerekirdi.ÖÜ Duraklama Dönemi 10. Kuyucu Murat. Vergilerin artırılması bu durumu iyice körükledi. Cevap A [ ÖSS-1992 D u r a k l a m a d ö n e m i n d e . y ü z y ı l d a . Tarhuncu büyük bir cesaretle saray masraflarını kıstı ve kendi adıyla anılan Tarhuncu bütçesini hazırladı. tımar s i s t e m i n i n bozulmasıyla da k ö y l ü t o p r a ğ ı n ı b ı r a k a r a k ş e h i r l e r e göç etmek zorunda kalmıştır. bun­ dan yararlanan Celaliler Anadolu genelinde isyanlarını genişlettiler. Cevap A ' i j .IV. B seçeneği 19.C ve E seçenekleri 19. Cevap C 12. huzuru ve emniyeti bozanlara karşı devlet acımasız olmuştur.17. Ortaya çıkan tablo masrafların gelirden fazla o l d u ğ u şeklinde idi. 1 1 . ÖYS . Cevap B 1 j | 13. Murat ve Köprülü Mehmet Paşa'nın. yüzyılda ortaya çıkmış. yüzyılda Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n u n bütçe açığını kapatmak için Tarhuncu A h m e t Paşa a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i yapmıştır? A) Saray masraflarını kısmıştır B) Ayarı düşük paralan ortadan kaldırmıştır C) Ulufeleri kısmıştır D) Lüks inşaatları durdurmuştur E) Dışarıdan borç para almıştır Çözüm: Tarhuncu Ahmet Paşa 1652 yılında göreve getirildikten sonra ilk olarak devletin gelir ve giderlerini ortaya koydu. Diğer seçeneklerde buna yakın bir bilgi yoktur. Bu iki devlete karşı yapılan s a v a ş l a r ı n u z a m a s ı b e r a b e r i n d e bazı sıkınıtılar da getirdi.yüzyılda devlet adamlarının en önemli amacı devletin eski gücüne yeniden kazandırılması idi. D s e ç e n e ğ i d e 2 0 . elde edilen gelire göre gruplara ayrılması E) El sanatlarında gelişme olması Çözüm: Yeniçeri Ocağı'nın sayısı usulsüzlükler sonu­ cu artınca devletten maaş alan asker sayısı artmış bu da doğrudan devletin mali yapısını olumsuz yönde etkile m işti r. ayrıca. B u n d a n dolayı yapılacak tek şey olan saray masraflarını ve Valide Sultanın istekleri­ ni sınırlamaktı. Aşağıdakilerin hangisinde. IV. A seçeneği Tarhuncu Ahmet Paşa tarafından.soruların aynısıdır.

Bu durum Osmanlı Devleti'nde aşağıda kilerden hagisinin bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Ç e ş i t l i a l a n l a r d a b i l i m s e l ç a l ı ş m a l a r yapıldığının BJToplumda bilim adamlarına büyük hayranlık duyulduğunun C) Bilimsel a l a n l a r d a ö n e m l i b u l u ş l a r yapıldığının D) Bilimsel çalışmanın. yüzyılda O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a tarımsal üre­ t i m i n azalmasına yol açmıştır? A) Kapitülasyonların genişletilmesi B) Dışarıdan borç para alması C) Düyun-u Umumiye'nin kurulması D) Tımar sisteminin bozulması E) Nüfusun artması Çözüm: Osmanlı Devleti'nde tarımın temeli tımar sis­ t e m i n e d a y a n m a k t a d ı r . Kuşatmanın başarısızlığa uğramasıyla birlik­ t e A v r u p a ' d a K u t s a l İttifak k u r u l m u ş . Görüldüğü gibi tarihsel olarakta sorunun cevabı D seçeneğidir. C s e ç e n e ğ i n d e g ö r ü l e n C e l a l i İsyanları 17. Tımar s i s t e m i n i n bozulması ile tarımsal üretimde buna bağlı olarak azalmıştır. ÖYS-1994 Osmanlılar Viyana'yı 1683 yılında ikinci kez kuşatmışlar ancak alamamışlardır. ÖSS . yüzyılda bilimsel çalışmalara Osmanlı hükümeti izinverdiği halde ş e y h ü l i s l a m dini b a h a n e ederek akla ve bilime karşı çıkmış ve önemli çalışmalara son verilmiştir.yüzyılın sonlarına doğru yapıldığı için bu olayın sonucu olamaz. II.C.1 9 9 3 XVI. Aşağıdakilerden h a n g i s i b u k u ş a t m a n ı n sonuçlarından biri değildir? A) Sadrazamlık makamında değişiklik yapıl­ ması B) Podolya'nın elden çıkması C) Celali isyanlarının başlaması D) Kutsal İttİfak'ın kurulması E) Rusya'nın Karadeniz'de üs kazanması . B. Cevap D 15. XVII. Cevap D Aşağıd akil e r d e n h a n g i s i .Duraklama Dönemi Çözüm: 67 14.Viyana Kuşatması ise 17. toplumun bazı kes­ imlerince desteklenmediğinin E) Bilime önem verildiği halde sanata önem verilmediğinin i Macarlar'ın yardım istemesi üzerine M e r z i f o n l u Kara M u s t a f a Paşa O s m a n l ı D e v l e t i ' n i eski g ü c ü n e k a v u ş t u r m a k için Avusturya'ya karşı zafer kazanmak amacıyla V i y a n a ' y ı k u ş a t t ı . A. Bundan dolayı cevap olamazlar. Karadeniz'de üs kurmuştur. Buradan şöyle bir sonuca varılabilir. Osmanlı Devlet'inde bilim­ sel çalışmalara t o p l u m u n bazı k e s i m l e r i destek verirken bazı kesimleri de destek ver­ memiştir.yüzyılda yaşayan Osmanlı astronomi bil­ ginlerinden Takiyyüddin Mehmet. i . hükümet­ ten aldığı izinle T o p h a n e ' d e yeni bir rasathane kurulmasını sağlamış. Podolya k a y b e d i l m i ş ve d a h a da Önemlisi Rusya. Cevap C 16.yüzyılın başlarında meydana gelmiş bir olay o l d u ğ u n d a n . Ö Y S .1 9 9 5 Çözüm: Soruda çok açık belirtildiği gibi 16.ancak bu rasathane zamanın şeyhülislamının isteği üzerine yıktırılmıştır. dışarıdan borç para alınması 1854'de. Duyun-u U m u m i y e ' n i n kurulması 1881'de olmuştur. ve E seçenekleri ise eksik ya da ilgi­ siz bir yorum içermektedirler. M e r z i f o n l u g ö r e v d e n alınmış. f a k a t başarılı o l m a d ı . Kapitülasyonların genişletilmesi 1578'de.

aşağıda­ ki ilişkilerden hangisi bu devir için geçerli olamaz? A) Gerilemenin. ÖYS . merkezi otoriteyi güçlendirmesi D) Değişmelerin. Osmanlı uyruğunda olan Orto­ doksların haklarını koruma yetkisinin veril m esi C) Ruslar'ın gerekli gördükleri yerlerde kon­ solosluk açabilmeleri D) Rus H ı r i s t i y a n l a r ı n ı n k u t s a l y e r l e r i serbestçe ziyaret etmeleri E) Eflak. İç h e s a p l a ş m a l a r a y o l açması Çözüm: II. yeni düzenleme­ lerle birlekte çekişmeler başlamıştır. ÖYS .666 : % 3.B. C seçeneğinde verilen merkezi otoritenin güçlenmesi ise yanlıştır. .1982 1774 K ü ç ü k K a y n a r c a A n t l a ş m a s ı nın aşağıda verilen hükümlerinden hangisi.987 : % 3.Boğdan ve Baserabya halkına din ve mezhep özgürlüğü verilmesi 240 4 326 566 1981 . Cevap C ÖSS ÖYS Toplam 5 _l >~ Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1CR/M .003 oranındadır. Y ü z y ı l Siyasi Olayları ve Islahatlar konusundan çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda : % 1.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1 . yeni önlemler gerektirmesi B) Savaşların. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n egemenlik haklarını b e l i r g i n b i r b i ç i m d e z e d e l e y i c i niteliktedir? A) Rus t i c a r e t f i l o s u n a K a r a d e n i z ve Akdeniz'de ticaret yapma hakkı tanınması B) Ruslara. Doğal olarak devletin birim­ lerinde.1981 Osmanlı İmparatorluğumun Gerileme Devri'ndeki olaylar ve bu olayların sonuçları göz önüne alındığında. sorunlar çoğalmış. V i y a n a kuşatmasının başarısızlıkla sonuçlanması üzerine yapılan Karlofça (1699) ve İstanbul (1700) Antlaşmasıyla ilk kez büyük toprak kayıplarına uğranılmış ve devlet böylece eski gücünü her geçen gün yitiriyordu. 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 - 17 18 17 15 16 16 25 25 1 1 1 1 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 2 1 - 1 - 1 1 2 - 1 2 2 1 1 1 - 25 25 25 25 25 26 26 2 1 1 1 1 17 2 1 - 1 - 1 1 13 2.harcamaların yönünü değiştir­ mesi C) Toprak kaybının.18L Y Ü Z Y ı L O L A Y L A R ı V E I S L A H A T L A R B Ö L Ü M H 1981 . 1 8 .D ve E seçeneklerinin meydana gelen olum­ suzlukların sonucu olduğunu görüyoruz. Seçenekleri eleme yoluyla incelersek A.1995 yılları a r a s ı n d a .1995 ÖSS .yeni gereksinimler doğur­ ması E) Y e n i l g i l e r i n .

yüzyılın sonlarına kadar dışarıya kapalı bir t o p l u m özelliğini devam ettirdi. III.C. II. ÖYS-1984 Osmanlı Devleti uzun yıllar yabancı ülkelerde sürekli elçilikler kurmayı gerekli görmemiştir.C ve D seçenekleri Osmanlı . Bu devletlerle girdiği her mücadele Osmanlı-Rus Savaşına neden o l d u . IV.III C) II.Seçeneklerde veri­ len ıslahat dönemlerinin ilk önce olanı Lale Devridir (1718-30).C. B u r a d a İsveç v e Lehistan'la mücadeleye girdi. Bu d ö n e m d e Osmanlı Devleti güçlü bir devlettir. I. B u a n l a y ı ş ilk d e f a a ş a ğ ı d a k i d e v i r l e r i n h a n g i s i n d e d e ğ i ş m e y e başlamıştır? A) Lale Devri B) lll. A. iki taraf arasında karşılıklı olarak yapılmış ve savaşı kazanan tarafın d a h a avantajlı o l d u ğ u ve karşılıklı güçler dengesi ö l ç ü s ü n d e yapılan hüküm­ lerdir. Cevap E 5. Cevap B .Çözüm: Bir ülkenin e g e m e n l i k haklarının zedelen­ mesi o ülkenin içişlerine d o ğ r u d a n ya da dolaylı olarak karışılmasıyla olur. 1768 de Ruslar'a yenilen Lehliler.1 9 8 3 Osmanlı-Rus ilişkileri üzerinde.Meşrutiyet Devri Çözüm: Osmanlı Devleti 17. 1848 de de Ruslara yenilen Macarlar Osmanlı Devleti'ne sığınmışlardır.D ve E s e ç e n e k l e r i .D ve E seçenekleri batılılaşmada daha büyük ilerlemelerin sağlandığı önemli ısla­ hatlardır...Mahmud Devri D) Tanzimat Devri E) I. R u s y a . ÖYS .IV.Karadeniz'e g i r m e s i m ü m k ü n o l m a d ı ğ ı n d a n Baltık kıyılarını h e d e f l e d i .ll.Çünkü Rusyanın kendini Avrupa devletlerine kabul ettirmeye çalışması İsveç ve Lehistanın Rusya ile karşı karşıya gelme­ sine neden olur. Osmanlı Devleti güçlü bir devlettir ve "Rusya. E) III. B seçeneği ise farklıdır. Bu olaylara bakarak. Fakat soruda en az etkili olan sorul­ duğu İçin E cevaptır. Ruslara yenilen bu devletler korunmak için Osmanlı'ya sığınınca bu da ikili ilişkileri gerginleştirdi.yüzyıldan i t i b a r e n b ü y ü m e k amacıyla açık d e n i z l e r e ve batıya d o ğ r u devamlı olarak açılmak İstiyordu. O s m a n l ı Devleti'nin ilk kez batıdan etkilenmesiyle birlikte yabancı ülkelerde elçi­ likler kurmayı ve oradaki gelişmeleri takip etmeyi hedeflemişlerdir. batısındaki ülkelerle çatışma halindedir" şeklinde bir yargıya ulaşılabilir. Osmanlı Ortodoksları İstanbul'da yaşayacaklar a m a Rus Çarına bağlı olacaklardı. Fakat ilk toprak kaybı ve büyük askeri yenilgiler bu anlayışın değişmesinde etkili o l d u .B. Özetle.yüzyıllar arasındaki değişik zamanlarında çok etkili olmuştur. Özellikle Osmanlı üzerine yönelerek etkisini artırmaya başladı. Cevap A Rusya XVIII. Çözüm: B) I.Ruslarla O s m a n l ı l a r s ü r e k l i s a v a ş halindedir. O s m a n l ı Devleti Milliyetçilik akımlarını desteklemektedir. yargılarından h a n g i l e r i n e ulaşılabilir? 4.Selim Devri C) II..1983 1709 da Ruslara yenilen İsveç Kralı XII.Rus ilişkilerinin 17 ile19. K a y n a r c a A n t l a ş m a s ı y l a O s m a n l ı Devleti'nin içişlerine karışmaya başlamıştır. A) l. Bütün şartlara rağ­ men zor şartlarda kalan toplumlar Osmanlı'ya sığınıyorlarsa b u n u n nedeni Osmanlı'nın bunları koruyabilecek bir g ü ç t e o l d u ğ u n a inanmalarıdır. D) II..yüzyılın sonlarından itibaren büyümeye yönelik aktif bir politika takip etti.. B. b a t ı s ı n d a k i ü l k e l e r l e ç a t ı ş m a halindedir. Cevap B ÖSS .İşte Rusya 1774 K . Rusya'nın hangi t u t u m u en az etkili olmuştur? A) Balkan Yarımadasını Slavlaştrmaya çalışması B) Açık ve sıcak denizlere çıkmak istemesi C) Orta Asya'ya yayılma siyaseti izlemesi D) Osmanlı ülkesindeki Ortodoksların hak­ larını korumaya çalışması E) Kendini A v r u p a devletlerine kabul ettirmeye çalışması Çözüm: Rusya 17.IV. Şarl.Her iki devletin Rusya'yla ilişkisi sonucu Osmanlı Devleti savaşa gir­ miştir.III. E seçeneği de aslında etkili bir olaydır.A.

64 18. 1535 K a p i t ü l a s y o n l a r ı n ı n s ü r e k l i uygulandığı şeklinde yanlış bir bilgi vardır. i j j . yüzyılın ilk yarısında birçok devletle savaşmıştır. v e r i l e n b a z ı devletlerle hiç ilişki bile k u r u l m a d ı ğ ı n d a n dolayı cevap olamazlar. yüzyılda kabul etmeye başlamıştır. Batı e ğ i t i m s i s t e m i n d e n etkilenerek XVIII.i Berr-i H ü m a y u n . Karlofça 1699 Antlaşmalarıyla. Karlofça (1699) Antlaşmasıyla Avusturya. yüzyılda. ve E s e ç e n e k l e r i . İstanbul ve Karlofça A n t l a ş m a l a r ı y l a k a y b e t t i ğ i t o p r a k l a r ı geri almak için.Venedik ve Lehistan'a topraklar verirken/istanbul (1700) Antlaşmasıyla da Rusya'ya ilk kez toprak vermişti.Doğal olarak kaybettiği toprakları yeniden almak istemiştir.D.1988 Fransa ile yapılan K a p i t ü l a s y o n l a r l a ilgili anlaşmanın aşağıdaki hükümlerinden hangisi 1740 yılında değiştirilmiştir? A) Fransız ticaret g e m i l e r i n i n Osmanlı sularında serbestçe dolaşacağı B) Osmanlı ülkesindeki Fransızlar'ın inançlarında serbest olacağı C) Türk ticaret gemilerinin Fransız sularında serbestçe dolaşacağı D) Türkiye'de ölen Fransızlar'ın mallarının varislerine verileceği E) Kapitülasyonların. Venedik ve L e h i s t a n ' a büyük topraklar kaptırmıştır. Cevap B 9ÖYS . A . Tıbbiye ve Harbiye g i b i okullar açmıştır. Meydana gelen yenil­ giler ve toprak kayıpları özellikle askeri alan­ da batı karşısında g e r i kaldığımızı o r t a y a çıkardı. Batı tarzında bir ordu kurmak ve savaşların k a d e r i n i d e ğ i ş t i r m e k i ç i n askeri a l a n d a k i yeniliklere ağırlık verilmiştir. M ü h e n d i s h a n e . Cevap C i I D) Avusturya Çözüm: | . Fakat.yüzyıla kadar hiçbir iliş­ ki meydana gelmemiştir.B. | 8.A. Osmanlı Devleti bu politikasını Batı'daki devletler üzerinde tam olarak uygulayamamış bundan dolayı toprak kayıplarını d o ğ r u d a n telafi etmek y o l u n a gitmiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu devletlerden birisi değildir? Lehistan İtalya — İtalya Venedik İngiltere Portekiz Lehistan Lehistan Avusturya Sırbistan i A) Rusya B) İngiltere C) Venedik E) İran i Osmanlı Devleti İstanbul 1700. ve E seçeneklerinde ki eksiklikleri daha çok XIX. yüzyılda Mühendishane-i Bahri H ü m a y u n . j j I Osmanlı Devleti. ÖYS . A v u s t u r y a . B . Bunun sonucu olarak da İran'la savaşa gir­ miştir. C . Lale D e v r i ' n d e ö n e m l i bir g e l i ş m e d a h a o l m u ş . Rusva. Doğal olarak topraklarını kaybettiği ülkelerden yeniden bunları geri almak İçin bir fetih politikası takip etmişti. anlaşmayı imzalayan hükümdarların d ö n e m i için geçerli ola­ cağı Çözüm: 1535'te Fransa'ya verilen Kapitülasyonların çok Önemli bir h ü k m ü vardı. ÖSS-1987 O s m a n l ı Devleti. hangi devletlerle savaşmıştır? A) Sırbistan B) Fransa C) Hollanda O) Rusya E) Fransa Çözüm: ı 6. Cevap D 7. Seçeneklerde bu dört devlet yer a l m a d ı ğ ı n d a n dolayı üç devlet olarak aramalıyız. Karlofça ve İstanbul A n t l a ş m a l a r ı y l a kaybettiği t o p r a k l a r ı g e r i alabilmek için XVIII.1 9 8 7 Osmanlı İmparatorluğu. Değişen den­ gelere göre her padişah döneminde yeniden yenilenmesine imkan veren. Osmanlı Devleti. XVIII.Yüzyıl Olayları ve Islahatlar ÖYS . İngiltere ile 19.1 9 8 6 Osmanlı Devleti. Bu g e l i ş m e l e r O s m a n l ı Devleti'nin h a n g i alanda batılılaşmaya öncelik verdiğini göstermektedir? A) Medrese eğitiminde B) Yönetim şeklinde C) Askeri alanda D) Ekonomik alanda E) Hukuk alanında Çözüm: Soruda verilen okulların tamamı tıbbiye de dahil askeri okullardır. anlaşmayı imza­ layan hükümdarların dönemi için geçerli ola­ cağıdır.

ÖYS . Bu üç a n t l a ş m a ile ö n e m l i topraklarımız Rusya'nın eline geçmiştir. Cevap D 13. İngiltere ile 1 8 0 9 ' d a Kale-i Sultaniye antlaşması yapıldı. Bükreş ve Edirne Antlaşmaları hangi devletle imzalanmıştır? A) Prusya B) Avusturya D) Rusya Çözüm: \ j j Yaş 1792'de.Halbuki anlaşmanın bu önemli h ü k m ü n d e n dolayı 1740 yılına kadar Kanuni dahil yalnızca beş padişah d ö n e m i n d e uygulanmıştır. ÖYS-1991 Fransa. Bunlardan dolayı devlet askeri alandaki yeni­ liklere ağırlık vererek k a y b o l a n imajını yeniden sağlamaya başlamıştır. yerine cumhuriyet rejimi kurulmuştu.1 9 9 1 Osmanlı Devleti d ö n e m i n d e .1 9 8 9 Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u n d a XVII. Seçeneklerde sadece İngiltere o l d u ğ u n d a n dolayı doğru cevap budur.yüzyılın s o n l a r ı n d a n itibaren girdiği savaşlardan yıkıldığı tarihe kadar bazı başarılar istisna tutulursa genel­ likle m a ğ l u p o l m u ş t u r . Osmanlı Devleti bunun üzerine bir denge siyaseti izleyerek İngiltere ve Rusya'dan askeri y a r d ı m alarak Fransa'yı Mısır'dan çıkartmıştır. 1535'te Kapitülasyonlar verilerek bu yakınlık daha da artırılmıştır. B.kendisine karşı tepki gösteren devlet­ lerin başında gelen İngiltere'yi sömürge yol­ larında etkisiz hale getirmek için Mısır'ı işgal etti. Bükreş1812'de ve Edirne de 1829 yıllarında Osmanlı Devleti ile Rusya a r a s ı n d a yapılmıştır. ÖYS . Cevap E .D ve E seçenekleri incelendiğinde takip edilen politikanın nedenleri olduğu görülür.1988 Aşağıdakilerden hangisi. Fransa bu birliği tek başına yendi. ÖSS .yüzyılda Osmanlı Devleti Prusya.yüzyılın ilk yarısına kadar yapılan ıslahatlarda askeri alana ağırlık v e r i l m e s i n e y o l açan e t k e n ­ lerden biri değildir? A) Askeri harcamaların hızla artması B) Yeniçeri Ocağı'nın bozulması C) İmparatorluğun toprak kaybetmesi D) İ m p a r a t o r l u ğ u n d a ğ ı l m a t e h l i k e s i y l e karşılaşması E) Devletin uluslararası saygınlığının azal­ ması Çözüm: 1789'da çıkan Fransız İhtilali ile Fransa'da yüzlerce yıllık krallık rejimi yıkılmış. Cevap A 10.İngiltere'nin O r t a d o ğ u ve Uzakdo­ ğ u ' d a k i ç ı k a r l a r ı n a e n g e l o l m a k amacıy­ la. 179 8'd e nereyi işgal etmiştir? A) Fas B) Cezayir D) Malta C) Tunus E) Mısır C) İngiltere D) Avusturya Çözüm: E) Fransa Fransa.C. Osmanlı Devleti'nin Avrupa'da dostluk ilişkisi kurduğu en eski bir devlettir. | O s m a n l ı Devleti 17. Yani Fransa bu uzun dönemde (1535 -1740) beş kez yeni kapitülasyon daha alabilmiştir.yüzyıldan XIX. Fransa bütün bu gelişmelere rağmen 1798 yılında Mısır'ı Napolyon'un bir politikası sonucu işgal etti. Yaş. 19. Bunu tehlike olarak gören Avrupa Kralları Fransa'ya karşı birleştiler. Bu başarısızlıklar devletin imajını olumsuz y ö n d e etkilemiş. Cevap E Çözüm: . Zaten A seçeneğinin yapılmasındaki etkenler diğer seçeneklerdir. Avusturya ve Fransa ile ikili bir ant­ laşma yapmamıştır. b e r a b e r i n d e devamlı kayıplar getirmiştir.İşte Fransızlar b u n u ortadan kaldırmak için 1739 Belgrat Antlaşmalarında Osmanlı Devleti'ni d e s t e k l e y e r e k kapitülasyonların 1740 yılında sürekli hale gelmesi için baskı yapmışlardır. N a p o l y o n ' u n Mı­ sır'a saldırması üzerine Osmanlı Devleti'ne yardım eden devletlerden biridir? A) İspanya B) Prusya C) Hollanda E) İngiltere j I 12. S a d e c e Rusya ve İngiltere ile ikili antlaş­ maları vardır. Fransa. Cevap E 11.

74 savaşında Rusya karşısında başarı gösteremeyerek ağır şartlar taşıyan Kaynarca Antlaşmasını imzalamış ve Kırım gibi çok önemli bir bölgenin bağımsız­ lığını k a b u l e t m i ş t i r . K a y n a r c a 1 7 7 4 y ı l ı n d a .B. yüzyılda başlar.1992 O s m a n l ı Devleti a ş a ğ ı d a k i a n t l a ş m a l a r ı n hangisiyle Kırım'ın bağımsızlığını tanımak z o r u n d a kalmıştır? E) Vaka-i Hayriye Çözüm: lll.1 9 9 5 O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a askeri eğitim kurumlarının Batı tarzında teşkilatlandırıl­ ması için Avrupalı uzmanlardan yararlanıl­ masına kaçıncı yüzyılda başlanmıştır? A) XV Çözüm: D e v a m l ı s o r u l a n bir s o r u .1 7 9 2 O s m a n l ı -Rus s a v a ş ı n ı n sonunda yapıldı. hem de lll. Cevap D B) XVI C) XVII D) XVIII E) XIX . Osmanlı Devleti bu t u t u m u y l a aşağıdakilerden hangisini k o r u m a y a çalışmıştır? A) Kırım'ın Karadeniz ticaretindeki yerini B) Gerçekleştirdiği ıslahat hareketlerini C) Kırım halkıyla kültürel bağlarını D) Ortodoks Kilisesinin saygınlığını E) Rusya İle Kırım arasındaki ilişkileri Çözüm: Osmanlı Devleti 1768.D. ÖYS-1994 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i III.ve C seçeneklerinde verilen yüzyıllarda Osmanlı Devleti batıdan hiç etkilenmemiştir. O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e A v r u p a ' d a n y a r a r l a n m a XVIII.Selim dönemi­ nin adıdır.Yüzyıl Olayları ve Islahatlar 16.Mahmut d ö n e m i n d e yani XVIII. Kırım'ın k a y b ı d i ğ e r toprakların kaybından çok farklıdır. Islahat Fermanı 1856'da Abdülmecit döneminde. XVII. A.Yaş Antlaşmasıyla da topraklarına kat­ tığını ilan etti. ÖSS-1993 Osmanlı Devleti Küçük Kaynarca Antlaşması'yla Kırım'ın bağımsızlığını tanımış. İlk etkilenme ilk kayıpların sonu­ cunda doğmuştur. Nizam-ı Cedit hem yeni ordunun adıdır. Bu döneme Nizam-ı Cedit denir. Sened-i İttifak ve Vaka-i Hayriye'de II. Cevap B 15.Selim d ö n e ­ miyle ilgilidir? A) Islahat Fermanı A) Bükreş Antlaşması B) Prut Antlaşması C) Yaş Antlaşması D) Kaynarca Antlaşması E) Belgrat Antlaşması Çözüm: " Seçeneklerden sadece Küçük Kaynarca ve Yaş Antlaşmalarının Kırım'la ilgili hükümleri vardır. yüzyılda olmuştur. Kaynarca ile Kırım'ın bağımsızlığını sağlayan Rusya. B u n d a n dolayı kültürel ve d i n s e l o l a r a k Kırım'la o l a n irtibatı d e v a m ettirmek için Kırım halkının dini bakımdan Halifeye bağlılığını devam ettirmiştir. A. Cevap C 17. İlk olarak Avrupa'dan askeri tarzda yararlanmak I. Çünkü ilk o l a r a k h a l k ı M ü s l ü m a n o l a n bir t o p r a k k a y b e d i l i y o r d u . ancak Müslüman halkın dini bakımından kendisine bağlı kalmasını Rusya'ya kabul ettirmiştir. 1768.Selim dönemi (1789 -1807) yılları arasıdır. ve E s e ç e n e k l e r i ilgisiz y o r u m l a r içerdiklerinden cevap olamazlar. Mahmut dönemlerinde meydana gelmiştir.66 18. Ö Y S . ÖYS .74 Osmanlı-Rus Savaşının sonunda yapıldı. Cevap D C) Sekban-ı Cedit B) Nizam-ı Cedit D) Sened-i İttifak 14.Yaş ise 1 7 8 7 .B. yüzyıl ıslahatlarında A v r u p a ' d a n y a r a r l a n m a y o k t u r . Ç ü n k ü batının g e r i s i n d e kaldığını anlaya­ mamıştır.

OYS SORULARI ANALİZİ 1. Nedeni ise koalisyon savaşlarının devam etmesidir. Bu d u r u m Fransa'nın güçlenmesi demek o l d u ğ u n d a n İngiltere. Yakınçağda Avn.943 oranındadır. ^hatlarında olarak rarlanmak yüzyılda yüzyıllarda lemistir. iCevap D 1981 . Fransız İhtilali'nin bu derece etkili olmasının nedenlerinden biri aşağıdakiler­ d e n hangisi olabilir? A) Getirdiği ilkelerin evrensel nitelikli olması B) Kısa sürede gerçekleştirilmiş olması C) Amerikan İhtilali'nden etkilenmiş olması D) Fransa'nın denizaşarı sömürgelere sahip olması E) F r a n s a ' n ı n g ü ç l ü b i r A v r u p a d e v l e t i olması . çıkarları açısından Fransa'ya karşı Avrupa'da oluşturulan ortak cepheyi destekledi. Bundan dolayı Fransız İhtilali'nin mey­ dana getirdiği olumsuz düşüncelerden etki­ lenmesi düşünülemez. C s e ç e n e ğ i y a n l ı ş bir yorumdur. Cevap E rr • YILLA ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru saysı ÖYS Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı 1981 Cevap B 1982 1983 1984 1985 1986 1987 E) XIX 1988 1989 Osmanlı nma XVIII. Avrupa devletlerini etkisi altına almak için savaşlara girişti. diğer Avrupa devletleri gibi ihtilale karşı hemen tepki göstermemiştir. B seçeneği. fıı ani aya­ rın sonu1990 1991 1992 1993 1994 1995 ÎGRUM 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 1 2 1 1 2 2 1 2 1 1 3 2 2 8 - 240 326 566 11 2.ve Islahatlar döne- Y^KıNÇAĞ'DAAVRUPA 1981 -1995 OSS . pa kc>nusundan çıkan s o r u yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda : % 1. Zaten Fransız İhtilali ne İngiltere'deki meşruti krallık örnek olmuştu. Bu açıklamadan hareketle A seçeneği yanlış bir yorumdur.25 : % 2. Fakat bu arada Fransa ihtilal fikirlerinin de etkisiyle güçlenmeye başlayarak.Fransız Devrimi'nin etkilerinden korumak için önlemler alma C) Yeni Fransız yönetimi ile dostluk kurma D) F r a n s ı z s ö m ü r g e l e r i ' n i i ş g a l e t m e y e başlama E) Fransız Devrimi'ne karşı olan monorşik devletlerin yanında yer alma Çözüm: İngiltere'de 1688 yılında parlamento ege­ menliğine dayanan meşruti krallık kurulmuş­ t u . İngiltere. BOLÜM 11 ÖYS-1981 İ n g i l t e r e ' n i n 1789 D e v r i m i s o n r a s ı n d a k i Fransız yönetimine karşı tutumu ne olmuştur? A) Fransa'daki krallık yanlılarına ve soylulara yardım etme B) Ülkesini. İngiltere'de zaten meşrutiyet olduğu için olumsuz etkilenmesi m ü m k ü n d e ğ i l d i . D seçeneği ise İngiltere böyle politika izle­ memiştir. Yakınçağ'ın başlangıcı sa yılan Fransız İhtilali tüm dünyayı etkilemiştir.19S 5 yılları a r a s ı n d a . ÖSS-1987 O r t a ç a ğ ' ı n başlangıcı sayılan Batı Roma İ m p a r a t o r l u ğ u ' n u n yıkılması Asya kıtasını bile etkilemezken.453 : % 1.

1 7 8 3 yılında iki taraf a r a s ı n d a Versay Antlaşması yapılarak Amerika'nın bağımsızlığı tanındı. Fakat Fransız İhtilali meydana geldiği tarihe kadar t o p l u m l a r ı n hiç d u y m a d ı ğ ı m i l l i y e t ç i l i k . Bu a n t l a ş m a l a r ı n adı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Paris Antlaşması B) Locarno Antlaşması C) Londra Antlaşması D) Saint-Germaine Antlaşması E) Versailles Antlaşması Çözüm: Amarika ile İngiltere arasındaki bağımsızlık Savaşı sekiz yıl sürdü. düşünce adamlarının çalışmaları E Seçeneği.68 Çözüm: Batı Roma'nın yıkılması sonuçları bakımın­ dan bölgesel bir olaydır. E seçeneğinde verilen Coğrafya Keşifleri ise 16. Geniş halk kitlelerini Mgilendiren ilkeler o r t a y a a t m a s ı Fransız İ h t İ l a l İ ' n i n evrensel nitelikli olay olduğunun bir kanıtıdır.yüzyıldan itibaren ortaya çıka­ caktır. Fransa.sosyal sorun­ lar ve düşünceler alanındaki gelişmelerin bir sonucudur. S e ç e n e k l e r d e verilen d i ğ e r antlaşmaların tarihleri de şöyledir: Paris Antlaşması 1856 yılında Locarno Antlaşması 1925 yılında Londra Antlaşması 1913 yılında Saint Germaine Antlaşması 1 9 1 9 ' d a yapılmıştır. Cevap E 6. Cevap E 4. ve D seçeneklerinde verilen olaylar g e n e l l i k l e 19. Amerikalılar.yüzyılda meydana gelen Endüstri İnkılabının bir sonucu olamaz.ekonomik sorunları oluşturmak­ tadır. Cevap A 3. Bunun üzerine.D ve E seçenekleri eksik ya da yanlış yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. ÖYS-1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi Sanayi İnkılabı'nın sonuçlarından biri değildir? A) Kültürlerin ve ulusların birbirlerine yaklaş­ ması B) Ticaretin gelişmesi C) Refahın artması D) Mutlak krallıkların kurulması E) Pazar bulma ihtiyacının artması j i ! i \ .C. Avrupa dışındaki ülkeleri hiçbir yönüyle etkilememiştir. ÖYS-1987 A m a r i k a B a ğ ı m s ı z l ı k Savaşı ile I . Tabii olarak Sanayii İnkılabının sonuçları 19. İngiltere barış iste­ d i . İngilizleri S a r o t o g a ' d a v e York T o w n ' d a y e n i l g i y e uğrattılar. 18. B.Çünkü bu durum ihtilalin nedeni değil bir sonucudur. ÖYS . A seçeneği. I.1 9 8 8 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Fransız İ h t i l a l i n i başlatan nedenlerden biri değildir? A) Monorşik yönetimin halka baskı yapması B) Fransa'nın sınırlarını genişletmeye çalış­ ması C) H a l k ı n f a r k l ı s o s y a l s ı n ı f l a r a a y r ı l m ı ş olması D) Aydın fikir adamlarının halkı etkilemesi E) Halkın vergileri ödeyemez hale gelmesi | Çözüm: Yakınçağ'da Avrupa j Fransız İhtilali ekonomik. A. Bu d ö n e m d e amacı sınırlarını ve etkinlik alanını genişlet­ mektir.Dünya Savaşı'nın b i t i m i n d e n s o n r a A l m a n y a ile y a p ı l a n a n t l a ş m a n ı n adı d a Versay'dır (1919). İhtilal fikirlerini y a y m a k amacıyla 1789-1815 tarihleri arasında süren ihtilal savaşları d ö n e m i n i başlattı. Endüstri İnkıla­ bının gerçekleşmesiyle ortaya çıkan ham­ madde ve pazar ihtiyacındaki artışın sonuçlarından biri değildir? A) Almanya'nın İngiltere'ye rakip çıkması B) Sömürgeciliğin yaygınlaşması C) Birinci Dünya Savaşı'nın çıkması D) Büyük şirketlerin kurulması E) Coğrafya Keşiflerinin başlaması Çözüm: Bu soruda her ne kadar Endüstri İnkılabının sonuçları sorulsa da aslında seçeneklerden hareketle b u n u n bir k r o n o l o j i sorusu o l d u ğ u n u g ö r ü y o r u z . siyasi sorunları C seçeneği.B.C.eşitlik ve özgürlük gibi yeni ve orjinal fikirler yaymış ve geniş halk kitlelerini et­ kilemişti.yüzyılın başlarında olan olaylardır.siyasi. Endüstri İnkılabı ilk olarak ingltere'de. sosyal sorunları D seçeneği.yüzyılda olmuş bir olaydır. D ü n y a Savaşı sonlarında imzalanan antlaşmaların ikisi de aynı adı taşımaktadır. ÖSS-1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. Cevap B 5. G ö r ü l d ü ğ ü gibi B seçeneği dışarıda kalmaktadır. Bundan dolayı keşifler 18. adalet.yüzyılın ikinci yarısında ve 20.yüzyıl sonlarına doğru ortaya çıkmış ve Avrupa'da hızlı bir şekilde yayılmıştır.

Yakınçağ'da Avrupa Çözüm: Bu s o r u da 5.sorunun çok yakın bir b e n ­ zeridir. Bir yıl arayla sorulan bu soruların ikisinde de Sanayi İnkılabının sonucu sorulmuştur.Bu soruda da aynı yöntemi kullana­ cağız. Seçeneklerden bir tanesinin oluşum tarihi Sanayi İnkılabı'ndan ç o k ö n c e mey­ dana gelmiştir. A,B,C ve E seçenekleri Sanayi İnkılabı'nın sonuçları arasındadır. D s e ç e n e ğ i n d e verilen m u t l a k krallıkların - k u r u l m a s ı ise O r t a ç a ğ ' d a b a ş l a y a n b i r gelişmedir. Bundan dolayı Yakınçağ'daki bir olayın sonucu olamaz. Cevap D 7. ÖYS-1990 Aşağıdakilerden hangisi, Fransız İhtilali'nd e n ö n c e g ö r ü l e n g e l i ş m e l e r d e n biridir? A) Reform Hareketleri'nin başlaması B) Y ü r ü t m e , y a s a m a ve yargı y e t k i l e r i n i n ayrılması C) Sosyal devlet anlayışının benimsenmesi D) Bağımsızlık hareketlerinin yaygınlaşması E) İşçi sınıfının önem kazanması Çözüm: Fransız İhtilali 18.yüzyılın sonlarında meydana gelmiştir. B,C,D ve E seçenekleri ihtilal fikirlerinin meydana getirdiği gelişmelerdir. Genellikle 19. yüzyılda kendini göstermiştir. A seçeneğinde verilen Reform İse 16.yüzyılda meydana gelmiştir. Cevap A j ! Çözüm:

69

i

j

Ümit Burnu'nun keşfedilmesi ve Amerika'nın tanınması Coğrafya Keşifleriyle ilgili olup yeni yollar b u l u n m u ş U z a k - D o ğ u ' n u n malları d o ğ r u d a n A v r u p a ' y a getirilmişti. Böylece Osmanlı Devleti yeni yollar dolayısıyla devre dışı bırakılmıştı.Barutun ateşli silahlarda kul­ lanılması da mutlak krallıkların güçlenmesiyle ilgilidir. Süveyş Kanalı'nın 1869 yılında açılmasıyla Ümit Burnu yolu eski ö n e m i n i yitirmiş A k d e n i z t i c a r e t i y e n i d e n eski c a z i b e s i n i kazanmıştır. Avrupalılar Uzak D o ğ u ' d a k i sömürgeleriyle irtibatı Süveyş Kanalı vası­ tasıyla yapmışlardır. Böylece 16.yüzyıl başlarında Osmanlı topraklarında g ö r ü l e n canlılık yeniden sağlanmıştır. Cevap C

j

9.

ÖYS-1991 Osmanlı İmparatorlu'nda g ö r ü l e n aşağıda­ ki gelişmelerden hangisi, Fransız İhtilali'nden daha ö n c e d i r ? A) P a d i ş a h ı n e g e m e n l i k haklarının sınır­ landırılması B) Yargı güvencesinin sağlanması C) Aydınların A v r u p a ' d a k i g e l i ş m e l e r d e n etkilenmesi D) Ulusçuluk hareketlerinin başlaması E) Müslüman olmayanlara inanç serbestliği­ nin tanınması Çözüm: Fransız İhtilali'yle d ü n y a y a bazı evrensel kavramlar ilk kez yayılmıştır.Bu evrensel ilkeleri ilk kez d u y a n t o p l u m l a r harekete geçerek hızla mutlakiyetten meşrutiyete bir geçiş yapmışlardır. Ancak Osmanlı Devleti'nde bazı alanlardaki gelişmeler hem Fransa'nın hem d e d ü n y a n ı n ö n ü n d e d i r . A , B , C ve D s e ç e n e k l e r i n i n O s m a n l ı Devleti'ndeki etkisi 19.yüzyılda görülmeye başlamıştır. Özellikle Tanzimat hareketi bu ilkelerin Osmanlı'ya geçişini sağlamıştır.E seçeneğin­ d e v e r i l e n i n a n ç s e r b e s t l i ğ i ise O s m a n l ı Devleti, kuruluşuyla birlikte bütün dinlere ve kültürlere serbestlik tanımıştır. Zaten Osmanlıların böyle bir politikaları olmasıydı bugün Balkanlar'da değişik milletlerin varlığı m ü m k ü n olmazdı. Osmanlılar Balkanlar'da yaklaşık 500 yıl hakimiyet kurmuşlardır. Cevap E

i

8.

ÖSS-1991 I. Ümit Burnu'nun keşfedilmesi II. Süveyş Kanalı'nın açılması III.Barutun ateşli s i l a h l a r d a k u l l a n ı l m a y a başlanması IV. Sömürgeciliğin hızlanması V. Amerika Kıtası'nın keşfedilmesi Bu gelişmelerden hangileri Osmanlı ülkesinin stratejik öneminin artmasında etkili olmuştur? A) I ve II B) I ve V C) II ve V

!

D) III ve V

E) I V v e V

70

Yakınçağ'da Avrupa Waterloo Savaşı'nı kaybetmesiyle sona erdi. Napolyon'u yenen devletler, Avrupa'nın geleceğini belirlemek amacıyla Viyana'da toplandılar. Osmanlı Devleti bu kongreye katılmadı. İngiltere, Prusya, Avusturya kon­ grenin etkili devletleriydi. Fransız İhtilali (1789): Fransa'daki ekono­ mik, sosyal ve siyasi d ü z e n i n b o z u k l u ğ u sonucu meydana gelmiş ve evrensel ilkeler ortaya çıkarmış, Yakınçağ'ın en önemli olayıdır. Otuzyıl Savaşları (1618-1646): Almanya'da P r o t e s t a n l a r ' l a Katolikler a r a s ı n d a çıkan mezhep savaşlarıdır. Bu savaşlar Almanya, İ s p a n y a ile b i r l i k t e F r a n s a , İsveç, v e Danimarka arasında yapılmıştır. 1648 Westfalya barışı ile mezhep savaşlarına son verilmiştir. 1848 İ h t i l a l l e r i : 19.yüzyılda İngiltere ve Fransa'da Sanayi İnkılabının getirdiği hızlı sanayileşmenin sonucu, g ü ç l ü bir işçi sınıfı ortaya çıktı. İşçi sınıfının hakları konusunda işçi - işveren ilişkileri başladı. Artan sorunları çözmek için Sosyalizm adıyla yeni bir akım otaya çıktı. Açıklamalardan anlaşılacağı gibi 1848 ihtilalleriyle sosyalist akımlar doğmuştur. Cevap B

1 0 . ÖYS - 1 9 9 3
Aşağıdakilerden hangisi,Fransız İhtilal'i nin getirdiği d ü ş ü n c e akımlarıyla bağdaş­ maz? A) Tanzimat Fermanı'nın ilan edilmesi B) Meşrutiyet'in ilan edilmesi C) Islahat Fermanı'nın ilan edilmesi D) 31 Mart Olayı'nın ortaya çıkması E) Sened-i İttifak'ın imzalanması " Çözüm: Fransız İhtilali'yle dünyaya yayılan evrensel fikirleri hatırlarsanız bunların;milliyetçilik, eşit­ lik, hürriyet, adalet ve cumhuriyet gibi ilkeler o l d u ğ u n u g ö r ü r s ü n ü z . B u ilkeler O s m a n l ı Devleti'nde özellikle 19.yüzyılda önemli Islahat hareketleri olarak ortaya çıkmıştır. Sened-i İttifak, Tanzimat, Islahatlar ve Meşrutiyet gibi ıslahat, Fransız İhtilalinin yay­ dığı fikirlerin bir sonucudur. Ülkede kanun ü s t ü n l ü ğ ü s a ğ l a n m ı ş , Padişahın y e t k i l e r i sınırlanmış, halkın eşitliği gerçekleştirilmiştir. 31 Mart Olayı ise Meşrutiyete karşı yapılan bir harekettir. Bundan dolayı ihtilal fikirleriyle kesinlikle bağdaşmaz. Cevap D

1 1 . ÖYS - 1993
Avrupa'da işçi sınıfının ö n e m k a z a n m a s ı ve bu sınıfı temsil eden sosyalist partilerin kurulması, aşağıdaki olaylardan hangi­ sinin g e r ç e k l e ş m e s i n d e etkili o l m u ş t u r ? A) Yüzyıl Savaşları C) Viyana Kongresi B) 1848 İhtilalleri D) Fransız İhtilali

E) Otuzyıl Savaşları Çözüm: Bu tip sorular kolay olmakla birlikte seçeneklerde verilen olayların da tek tek bilinmesi gerekir. Bu olayları kısaca tanıyalım: Yüzyıl Savaşları (1337-1453): Merkezi kral­ lıkların ortaya çıkmasından sonra bu defa kral­ lıklar arasında siyasi m ü c a d e l e l e r b a ş l a d ı . Amaç hakimiyet sahasını genişletmekti. Yüzyıl Savaşları da İngiltere ile Fransa arasın­ d a o l m u ş , Fransa'nın ü s t ü n l ü ğ ü ile s o n a ermiştir. Fransa'da güçlü bir krallık kurularak, siyasi birliğin sağlandığı en uzun süren savaşlardır. . Viyana K o n g r e s i (1815): Fransa'nın başlat­ tığı ihtilal savaşları N a p o l y o n ' u n 1 8 1 5 ' t e i j |

19.YÜZYıL SIYASÎ

OLAYLARı
1. ÖSS-1981 Kırım Savaşı'nı kazanan devletlerden biri olarak Paris Antlaşması'na katılan Osmanlı Devleti'nin, bu antlaşmanın aşağıda verilen maddelerinden hangisiyle y e n i l m i ş bir devlet d u r u m u n a d ü ş ü r ü l d ü ­ ğü anlaşılmaktadır? A) O s m a n l ı Devleti'nin, devletlerin g e n e l hakları b a k ı m ı n d a n bir A v r u p a devleti sayılması B) Avrupa devletlerinin, Osmanlı Devleti'nin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü tanı­ maları C) Avrupa devletlerinin Osmanlı Devleti'nden Hrıstiyan azınlığın haklarını yeniden düzenlemesini istemeleri D) Osmanlılarla, Rusların Karadeniz'de ter­ sane ve savaş gemisi bulundurmamaları E) Osmanlı Devleti İle bu antlaşmayı İmza­ layan devletlerden biri arasında anlaşmaz­ lık çıktığında, önce antlaşmayı imzalayan öteki devletlere başvurulması Çözüm: Osmanlı Devleti galip çıktığı Kırım Savaşı'ndan sonra yapılan Paris Antlaşması'yla mağ­ lup bir d u r u m a düşürülmüştür. Karadeniz tarafsızlaştırılarak hem Rusya'nın hem de Osmanlı Devleti'nin Karadeniz'de tersane ve savaş gemisi bulundurması yasaklanmıştır. A,B,C ve E seçenekleri daha çok Osmanlı varlığı tanımaya ve korumaya yönelik hükümlerdir. Cevap D 2. ÖYS-1981 1856 yılında imzalanan Paris Antlaşması ile Fransa ve İngiltere, Osmanlı topraklarının bütünlüğünün korunması ilkesini kabul etmiştir. A n c a k , d a h a s o n r a k i gelişmeler nedeniyle, bu devletler ya Osmanlı toprak­ larının parçalanmasına fiilen katılmışlar ya da başka devletlerin bu topraklan parçalaması­ na seyirci kalmışlardır. Fransa ve İngiltere'nin tutumlarında görülen bu değişiklik hangi nedene bağlanabilir? A) Avrupa'da milliyetçilik fikirlerinin yayılmasına B) H a m m a d d e ve pazar gereksinimlerinin artmasına C) Osmanlı topraklarını parçalamak isteyen Ruslarla ilişkilerini bozmak istemelerine D) Yaygınlaşan Sosyalist görüşlerin neden o l d u ğ u iç olaylarla uğraşmak z o r u n d a kalmalarına E) Kendi uygarlıklarını diğer ülkelere de yay­ mak istemelerine

1981 - 1995 ÖSS - ÖYS SORULARI ANALİZİ

YILLA

cc

ÖSS

ÖYS

Toplam

Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 2 1

1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995

-

2 1 3 1 1 3 1

2 2 3 2 2 3 1

1

1 1

1

1 2 3 22

2 2 3 27

5

240

326

566

1981 - 1995 yılları arasında, Osmanlı Kültür ve Medeniyeti k o n u s u n d a n çıkan s o r u yüzdeleri - .

OSS'de ÖYS'de Toplamda

: % 2,083 : % 6,748 : % 4,770 oranındadır.

Cevap A 5. Ardahan ve Batum'un Rusya'ya ver­ ilmesi B) Romanya'ya bağımsızlık verilmesi C) Karadağ'a bağımsızlık verilmesi D) Sırbistan'a bağımsızlık verilmesi E) D o ğ u B a y e z i t ' ı n O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e kalması Çözüm: Rusya ile ağır şartlar taşıyan Ayastefanos Antlaşması'nın İmzalanmasından sonra Rusya'nın e t k i n l i ğ i n i n a r t m a s ı karşısında Avrupa devletleri. B.Yüzyı! . Almanya'nın zorlaması ile bu antlaşmanın değiştirilmesi için Berlin'de bir k o n g r e t o p l a n m a s ı n ı R u s y a ' y a k a b u l ettirdiler. B.yüzyılda Osmanlı ülkesinde küçük sa­ nayi atelyeleri ortadan kalkmış. Böylece yeni bir antlaşma hazırlan­ mış. işsiz insan sayısı artmıştır. y ü z y ı l ı n s o n l a r ı n a d o ğ r u .1909) bulunuyordu. Bu d u r u m u n ortaya çıkışında aşağıdakilerden hangisi en önemli etken o l m u ş t u r ? A) Dışardan bol ve ucuz sanayi ürünü mal gelmesi B) Arazi dağıtımının dengesiz olması C) H a m m a d d e n i n sanayileşmiş Avrupa ülkelerine satılması D) Sürekli savaşlar s o n u c u kaliteli insan gücünün azalması E) Ticaretin azınlıklar elinde olması Çözüm: İ n g i l t e r e İle 1 8 3 8 ' d e y a p ı l a n t i c a r e t sözleşmesi ithalatı kolaylaştırıcı. Bunlar Alman ve İtalyan b i r l i k l e r i n i n k u r u l m a s ı y d ı . Bu iki antlaşmanın karşılaştırmasını y a p a r s a k A. buna karşılık ithalat kolaylığı s o n u c u Avrupa'nın ucuz ve bol malı ülkemize serbestçe gire­ biliyordu. ÖYS-1983 XIX. y y Çözüm: İngiltere ve Fransa'nın Paris Antlaşması'yla Osmanlı toprak bütünlüğünü kabul etmeleriden tam 14 yıl sonra Avrupa'da çok önemli iki g e l i ş m e o l d u . O s m a n l ı devlet a d a m l a r ı n d a n ç o ğ u .Rus savaşının kazanılması B) Mithat Paşa'nın sadrazam olması C) Kanun-u Esasi'nin kabul edilmesi D) Osmanlı Medeni Kanunu'nun (Mecelle) hazırlanması E) Yeni askeri ve sivil okulların açılması 4.19. ÖYS . E seçeneğinde verilen Doğu Bayezit. Cevap B 3.u U m u m i y e ) a ş a ğ ı d a a d l a r ı yazılı padişahlardan hangisi zamanında kurul­ muştur? A) II.C. ÖYS-1982 Ayastefanos ve Bertin antlaşmaları arasın­ da büyük ölçüde benzerlik olmasına karşın b u a n t l a ş m a l a r ı n b ü t ü n h ü k ü m l e r i birbirinin aynısı değildir. B u iki d e v l e t i n kurulması İngiltere ve Fransa için yeni bir h a m m a d d e ve pazar sıkıntısının d o ğ m a s ı demekti. Abdülhamit C) Vahdettin B)Abdülaziz D)V. Bu iki antlaş­ manın a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ile İlgili h ü k ü m l e r i arasında bir f a r k vardır? A) Kars. Cevap E Çözüm: Duyun-u Umumiye 1881 yılında Muharrem Kararnamesi adıyla 1854 yılından o tarihe kadar alınan borçların tahsil edilmesi amacıyla kurulmuştur. Cevap A 6.Mehmet Reşat E) Abdülmecit . A b d ü l h a m i t ( 1 8 7 6 . C ve D s e ç e n e k l e r i n d e k i h ü k ü m l e r i n her iki a n t l a ş m a d a d a o r t a k olduğunu görürüz. > . ÖYS . Bu tarihte devletin b a ş ı n d a II.1982 Osmanlı Devleti'nin g e l i r k a y n a k l a r ı n a el k o y m a k demek o l a n Genel Borçlar İdaresi ( D ü y u n . Rusya'ya savaş tazminatının attırılması karşılığında Osmanlı Devleti'ne geri veril­ miştir. B u n d a n dolayı yerli mallar el tezgahlarında üretildiğinden çok pahalıya üretiliyor.D ve E s e ç e n e k l e r i e k s i k y o r u m l a r içerdiğinden cevap olamazlar. aşağıdakiler­ den hangisinin g e r ç e k l e ş t i r i l m e s i halinde A v r u p a d e v l e t l e r i n i n i ç i ş l e r i m i z e karış­ mayacaklarına inanıyorlardı? A) Osmanlı .1985 XIX. Bu olaylar Osmanlı Devleti ile ilgilenmelerine engel olmuştur. Sömürgecilik 1870'den sonra yeni bir boyut daha kazanmıştır. Ayastefanosun yürürlüğe girmesi Önlen­ mişti. ihracatı ise g ü m r ü k duvarlarının yükseltilmesiyle zor­ laştırıcı bir özellik t a ş ı m a k t a y d ı .

. .parağra taki olaylar Türk.D ve E seçenekleri bir ıslahat özelliği göstermedik­ lerinden cevap olamazlar. Cevap D j 9. . ve V.D ve E seçenekleri mali ve ekonomik bir yorum İçermediklerinden cevap olamazlar. Balkan Yarımadasını Slavlaştırmaya çalış­ ma II.Gücünü Avrupa devletlerine kabul ettirmeye çalışma V.B. yüzyıl son­ larında bazı A v r u p a d e v l e t l e r i n i n başvur­ dukları ve başlıca amacı Osmanlı Devleti'nden alacaklarının tahsil e d i l m e s i olan bir y o l d u r ? A) Osmanlı Devleti'ndekİ ıslahat çalışmaları­ na karışma B) Osmanlılardan azınlık haklarının arttırıl­ masını isteme C) O s m a n l ı ü l k e s i n d e e k o n o m i k ve mali denetim kurma D) Osmanlı ülkesinde ulusçuluk akımlarını destekleme E) Osmanlı ülkesini yer yer İşgal etme Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i Kırım Savaşı s ı r a s ı n d a (1854) almaya başladığı boçlarını 1881 yılına g e l i n d i ğ i n d e ö d e y e m e y e c e k bir d u r u m a gelmişti.Rus ilişkileri üzerinde en az etkili olmuştur? A ) l .Çözüm: A v r u p a ' l ı d e v l e t l e r 19. ÖYS . I. III B)lll. parağraflardaki bilgiler ise ya eksik ya da yanlış yorumlar içerdiklerinden en az role sahiptirler. . ÖYS .yüzyılda: I. VI E) I. A. Cevap C D) İngiltere Çözüm: E) Osmanlı Devleti Osmanlı Devleti. II C)ll. XIX. yüzyıl­ da artık O s m a n l ı Devleti'nin iç işlerinede karışmaya başlamıştır.1 9 8 6 XIX.V 10. 19. Rusya 19.1984 A ş a ğ ı d a k i d e v l e t l e r d e n h a n g i s i . O s m a n l ı .1986 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . Hürriyetçi fikirlere karşı çıkma g i r i ş i m l e r i n d e n h a n g i l e r i . . Bundan cesaret alan azınlıklar da devamlı karışıklıklar çıkarmışlardır. Osmanlı ülkesindeki Ortodoksların hak­ larını korumaya çalışma IV. y ü z y ı l ı n sonlarına d o ğ r u Mısır'ın siyasal ve e k o n o m i k öneminin artmasına yol açmıştır? A) Süveyş Kanalı'nın açılması B) İngiltere tarafından Mısır'ın işgal edilmesi C) Mısır Valisi M e h m e t Alî Paşa'nın çalış­ maları D) İngiltere ve Fransa'nın Mısır maliyesini denetlemeleri E) Mısır'da tarım ürünlerine ağırlık verilmesi . Cevap A ÖSS . III. yüzyılda y a p ı l a n b ü y ü k ç a p l ı ıslahatların kökünde azınlıklara d a h a fazla haklar ver­ ilmesi böylece Avrupa'lı devletlerin iç işlerimize karışmaları önlenmek istenmiştir.B. Kırım Sa vaşı'na katılmadığı halde bu savaşın s o n u n ­ da y a p ı l a n P a r i s A n t l a ş m a s ı ' n a katıt mistir? A) Prusya B) Fransa C) Piyemonte Çözüm: Rusya'nın 18. Açık ve sıcak denizlere çıkmak isteme III. y ü z y ı l d a O s m a n l ı Devlett'ndeki dağılmayı hızlandırmak amacıyla azınlıklara haklar verilmesini istemişlerdir.V D)IV. Fransa ve Piyemonte ile birlik­ te savaşa katıldı. IV. Cevap C ÖYS . S e ç e n e k l e r i i n c e l e d i ğ i m i z d e A. 1881 yılında k u r u l a n bu idare Lozan Antlaşmasına kadar görev yapmıştır (1881-1923).Rus ilişkilerinde zaman zaman savaşlara da neden olmuştur.. ve VI. Bunlar Prusya ve Avustur'yadır.1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . O s m a n l ı ü l k e s i n d e y a p ı l a n ıslahatları yetersiz bulma VI. yüzyıldan itibaren güçlenmesi ve sınırlarını genişletmesi Osmanlı Devleti'nin aleyhine olarak gelişmiştir. Seçenekler­ de sadece Prusya verilmiş. XIX. B u n d a n dolayı Avrupa'lı devletler alacaklarını tahsil amacıyla Duyun-u Umumiye adıyla Osmanlı Devleti'nde geliri o l a n bazı kurumlar üzerinde d e n e t i m kur­ muşlardır. Avusturya ver­ ilmemiştir. Daha sonra yapılan Paris A n t l a ş m a s ı n a iki d e v l e t d a h a katılmıştır. Kırım Savaşı'nda Rusya'ya karşı İngiltere.ll.

Cevap D 13. B u a r a d a O s m a n l ı ' n ı n azalan g ü c ü n e karşılık çevresindeki devletlerin de güçleri artmaya başladı. ÖYS-1987 Berlin Antlaşması'ndan sonra İngiltere. Seçeneklerde verilen devletlerden s a d e c e R u s y a O r t a d o k s o l d u ğ u n a göre sorunun doğru cevabı kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. B e r l i n A n t l a ş m a s ı . Ardahan ve Batum Ruslara bırakılınca Kıbrıs'ı yönetim hakkı İngiltere'de kaldı. ve E seçeneklerin Mısır'ın e k o n o m i k ve siyasal önemiyle ilgisi olmadığı g i b i zararları bile olmuştur. İngiltere b a ğ l a m ı n d a ö n e m l i bir ö z e l l i ğ i y o k t u r . ÖYS-1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e b ü y ü k devlet­ ler i t i r a z e t t i k l e r i i ç i n B e r l i n A n t l a ş m a s ı yapılmıştır? A) Hünkar İskelesi Antlaşması B) İstanbul Antlaşması C) Paris Antlaşması D) Ayastefanos Antlaşması E) Karlofça Antlaşmsı E) Almanya Çözüm: Berlin A n t l a ş m a s ı 13 T e m u z 1878 yılında Rusya ile yapılmıştır. zaten İngiltere'de o l d u ğ u için cevap olamaz.74 Çözüm: Ümit Burnu Yolunun 16. Rusların Doğu Anadolu üzerinden Akdenize İnerlerse. Fransa Katolik. ÖSS-1988 Yakınçağ başlarında. ingilizler. Mısır'a eski önemini yeniden kazandıra bilmenin tek yolu Mısır'ı kullanarak A k d e n i z ' e g e ç i ş i s a ğ l a m a k t ı r . Hünkar İskelesi Antlaşması 1833 İstanbul Antlaşması 1700 Paris Antlaşması Karlofça Antlaşması 1856 1699 Cevap D Osmanlı Devleti 19. B o ğ a z l a r ise 1841 S ö z l e ş m e s i n e g ö r e yönetildiği için işgal edilemez. Avusturya ve Almanya ise Protestan idiler. Osmanlı imparatorluğu O r t o d o k s Hıristiyanları birleştiren bir güç olma özelliğini yitirmiştir. Bu g ü ç aşağıdaki devletlerden hangisine geçmiştir? A) İngiltere D) Rusya Çözüm: B) Fransa C) Avusturya i 1 1 . Ali P a ş a n ı n ç a l ı ş m a l a r ı 19. B. ÖYS-1988 Mısır S o r u n u karşısında Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u m u n hangi devletle yaptığı antlaş­ m a b o ğ a z l a r s o r u n u n u n d o ğ m a s ı n a yol açmıştır? A) Rusya B) İngiltere C) Fransa E) Avusturya D) İtalya .Yüzyıl Siyasi Olayları | Berlin Kongresi'nin toplanmasından önce İ n g i l t e r e O s m a n l ı Devleti'ne başvurarak. yüzyıla gelindiğinde eski a s k e r i v e s i y a s i g ü c ü n ü İyice y i t i r m e y e b a ş l a d ı . Tabii Kars. Diğer devletler ise Hristiyanlığın diğer mezheplerine bağlıdırlar. Cevap D 12. yüzyılın ikinci yarısına kadar devam etmişti. C seçeneği çeldirici gibi görünü­ y o r s a da M. Irak ve Suriye'nin Rusya. Yapılan bir gizli antlaş­ m a ile K ı b r ı s ' ı n y ö n e t i m h a k l a r ı n ı e l d e etmiştir. karşılıklı çıkarlar açısından yardım etmek istediğini bildirmişti. yüzyıl başlarında bulunmasıyla Mısır eski önemini yitirmiş bu ö z e l l i ğ i 19. yüzyılın başlarında o l d u ğ u n d a n cevap ola­ mazlar.Rus savaşından sonra yapılan Ayastefanos Antlaşması'nın kabul edilmemesi üzerine hazırlanmıştır. İngiltere Anglikan. Kıbrıs üssü İle onları durduracaktı. Cevap A Çözüm: 19. 1877-78 Osmanlı . Mısır. Rusya'nın ileride Osmanlı ülkesine yapacağı h e r h a n g i bir saldırıyı ö n l e m e amacıyla nereyi işgal etmiştir? A) Boğazları D) Kıbrıs'ı B) Irak'ı C) Mısır'ı E) Suriye'yi 14.D. Cevaplarda verilen antlaşmaların tarihlerine bakarsak doğru cevabı kolayca buluruz. Süveyş Kanalı'nın 1869'da açılmasıyla hem Akdeniz h e m de Mısır'ın ekonomik yönden gelişmesi sağlanmıştır. Bu devletler Osmanlı devleti'nden doğan b o ş l u ğ u d o l d u r m a k için mücadeleye giriştiler.

Sırp ayaklanması bastırılmak üzereyken 1806'da Osmanlı-Rus savaşı çıktı. Bu madde Avrupa'lı devletler için çok önem taşıdığından sekiz yıllık sürenin dolmasından . topraklarının Avrupa'nın güvencesi altı­ na girmesi ve Avrupa hukukundan yararlan­ ması ilk Paris Antlaşmasıyla gerçekleşmiştir. Cevap A Çözüm: Osmanlı Devieti'nin bir Avrupa devleti sayıl­ ması. Hünkar İskelesi Antlaşması (1833) Rusya ile yapıldığı için seçeneklerde Fransa olmadıgına g ö r e d o ğ r u c e v a b ı n İngiltere o l d u ğ u anlaşılır. Akkerman. bazen İngiltere. yüzyılda Avrupa'da etkili olan ve her an var­ lığını hissettiren devlet üç tanedir. Edirne Antlaşması da 1829 yılında yapılmıştır. B u d u r u m d a n b ü y ü k ö l ç ü d e rahatsız o l a n devletlerden biri aşağıdakiierden hangi­ sidir? A) Prusya B) İngiltere C) Avusturya } \ Çözüm: D) Piyemonte E) İspanya Osmanlı Devleti'nde ilk bağımsızlık hareketi 1804'de Ruslarında kışkırtması ile Sırplar tarafından başlatılmıştır.t 9 6 9 Hünkar iskelesi Antlaşması'nda Osmanlı Devleti. . M e h m e t Ali Paşa'nın yeni bir saldırısı karşısında. ve Edirne Antlaşmalarında yer almıştır. Cevap E j Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a . i j ' | 18. Altı yıl s ü r e n savaşta Sırplar. İngiltere ve Fransa'ya g ü v e n i l e m e y e c e ğ i n i d ü ş ü n e r e k Rusya İle 1833'te Hünkar İskelesi Antlaşmasını imza­ ladı. Sonuçta yapılan Bükreş Antlaş­ masında Ruslar. Fransa ve Rusya.1 9 8 9 Osmanlı Devieti'nin bir Avrupa devleti sayılacağı h ü k m ü aşağıdaki antlaşmaların hangisinde yer almıştır? A) Bükreş Antlaşması B) Londra Antlaşması C) Hünkar İskelesi Antlaşması D) Edirne Antlaşması E) Paris Antlaşmsı j i Çözüm: 19. Diğer antlaşmaların da yapılış tarihlerini hatır­ layalım: B ü k r e ş 1812. . Ö S S . Devletler böylece bir Avrupa Devleti sayılan Osmanlı Devletinin iç işlerine karışamayacakiardı. ÖYS .1990 Rusya'nın 1870'te Paris Antlaşması'nın Karadeniz'in tarafsızlığıyla ilgili h ü k m ü n ü tanımamasındaki amacı aşağıdakiierden hangisidir? A) Osmanlı Devieti'nin toprak bütünlüğünü korumak B) Avrupa devletleri arasına girmek C) Ortodoks Kilisesi'ni nüfuzu altına almak D) Kırım'ı ele geçirmek E) Akdeniz'e açılmak j ! . Sırp özerkliği sırasıyla Bükreş. M a h m u t . Rusya bir saldırıya uğrarsa boğazlan kapatmayı kabul etmiştir. Londra 1840. ilk bağımsız­ lık o l a r a k hareketini başlatarak içişlerinde serbest bir prenslik kuran millet aşağıdak­ iierden hangisidir? A) Bulgarlar i C) Romenler E) Araplar B) Sırplar D) Rumlar I ! I j I 15. . Genellikle A v r u p a ' d a k i siyaseti b u b ü y ü k devletler şekillendirmektedir.sonra Londra Konferansını toplayarak b o ğ a z l a r ı d e v l e t l e r a r a s ı bir s o r u n h a l i n e getirdiler. I s l a h a t F e r m a n ı ' n ı n y a y ı n l a n m a s ı Paris Antlaşmasıyla yakından ilgilidir. Bu durumda Sırp ayaklanmasını b a s t ı r m a k m ü m k ü n o l m a d ı . diğer devletlerin savaş gemilerine kapayabilecekti. Sonuçta Berlin Antlaşmasıyla Sırpların bağımsızlığı tanınmıştır. Bu antlaşmaya g ö r e . Rusya ve Fransa'ya karşı birlikte hareket etmişlerdir. Sırplar için de bir h ü k ü m k o y d u r a r a k Sırpların özerk olmasını sağladılar. Ruslara b ü y ü k y a r d ı m d a bulundular. Hünkar İskelesi 1833. Bu üç d e v l e t olaylar k a r ş ı s ı n d a b a z e n b i r l i k t e h a r e k e t etmişler.Çözüm: II. İngiltere. Osmanlı Devleti gerekli hallerde Rusya'nın isteği üzerine bo­ ğazları. Cevap B Cevap B i 16. Ö Y S .

B. Anayasa'nın ilan edilerek devlet­ lerin iç işlerimize karışmalarını önleyeceği g ö r ü ş ü n d e y d i . Bu olaya Alemdar Olayı denir. Cevap C 19.Yüzyıl Siyasi Olayları artan baskıları mülteciler sorununu ortaya çıkarmıştır. B . lll. O s m a n l ı D e v l e t i n i zor durumda bırakmak.Rus Savaşı'ndan önce t o p l a n a n İ s t a n b u l K o n f e r a n s ı ' n a katılan A v r u p a D e v l e t l e r i . ÖSS . Sinop Baskını II. 1511 yılında Safeviler tarafından kıştırtılmış bir şii ayaklanmasıdır. 1848 ihtilalleri sonucunda meydana gelmiş. barışa zorlamak ve istek­ lerini gerçekleştirmek için aniden Osmanlı donanmasını üç kez yakmıştır. Ş a h k u l u A y a k l a n m a s ı . B o s n a . Bu h ü k ü m özellikle Rusya'nın Akdeniz'e açıl­ masını e n g e l l e m i ş t i . ÖYS-1990 O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a aşağıdakilerd e n hangisinin ortaya çıkmasında dış güç­ lerin etkisi yoktur? A) Macar mültecileri sorunu B) Navarin Olayı C) Alemdar Olayı D) Çeşme Olayı E) Şahkulu Ayaklanması B) Fransa D) Rusya 2 1 . A . Osmanlı Devleti'nin bu öneriyi red­ d e t m e s i n i n nedeni aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) A v r u p a devletleri arasındaki görüş bir­ liğinden yararlanmak istemesi B) D ü n y a d a k i siyasi b l o k l a ş m a l a r a karşı olması C) Yerel yönetimlere yetki vermek istemesi D) Ruslarla iyi ilişkiler içinde olmak istemesi E) İçişlerine karışılmasına karşı olması Çözüm: Sorudaki m e t i n d e n de anlaşılacağı gibi İstanbul Konferansı kararları Avrupa'lı devlet­ lerin Osmanlılar'ın iç işlerine karışma İstek­ lerinin açık bir göstergesidir.1 9 9 3 1877-78 Osmanlı . Bu anlayış üzerine İstanbul Konferansı kararları reddedilerek Kanun-i Esasi yürürlüğe konuldu. ÖYS .76 Çözüm: Paris A n t l a ş m a s ı h e m Rusya'nın h e m d e Osmanlı Devleti'nin Karadeniz'de tersane ve donanma bulundurmasını önlemişti. Mahmut'u tahta çıkarmıştı. A. Avusturya'nın . Ç e ş m e Baskını 1770. Selim'i tahta çıkarmak istemiş ancak padişahın ö l d ü r ü l m e s i üzerine y e ğ e n i II. Osmanlı Devleti ise bu öneriyi red­ detmiştir.Selim'in tahttan İndirilme­ sine t e p k i d u y a n R u s ç u k Ayanı A l e m d e r Mustafa Paşa İstanbul'a gelerek yeniden III. 1827 yılında Yunan isyanının bastırılmasına Rusya'nın bir tepkisi olarak ortaya çıkmıştır.1990 I. Bu olayda dış güçlerin etkisi yoktur. Konferansa başkanlık eden Dışişleri Bakanı Saffet Paşa. 1770 yılında Ruslar Cebelitarık yoluyla Akdeniz'e giderek Osmanlı donan­ masını yakmışlardır. Çeşme Baskını III.C ve D seçeneklerinin bazıları Rusya'nın amacıyla ilgili olmayan yorumlar bazıları da eksik ve yanlış olan yorumlardır. N a v a r i n Olayı ise 1827 yılında m e y d a n a g e l m i ş t i r . Fransa ve Rusya -tarafından yakılmıştır. Cevap D 20. Rusya 1870'ferde Avrupa'da meydana gelen yeni oluşumların oluşturduğu ortamlardan yararlanarak Karadeniz'in tarafsızlığı İlkesini tanımadığını ilen etmiştir. Navarin O l a y ı . Navarin Olayı Bu olayların üçünde de Osmanlı donan­ masına b ü y ü k z a r a r v e r e n d e v l e t a ş a ğ ı dakilerden h a n g i s i d i r ? A) İngiltere C) Venedik E) Avusturya Çözüm: Sinop Baskını 1853. Cevap E 19. Cevap E Çözüm: Bu s o r u y u s e ç e n e k l e r h a k k ı n d a kısa kısa bilgi vererek çözelim: M a c a r M ü l t e c i l e r i S o r u n u . C ve D s e ç e n e k l e r i n i n İ s t a n b u l Konferansı kararlarının reddedilmesiyle bir ilişkisi yoktur. A l e m d e r olayı. Antalya civarında çıkan dini nitelikli bir isyandır. Ç e ş m e olayı. R u s y a . Osmanlı Donanması İngiltere.H e r s e k ve Bulgaristan'da hakim ve valileri kendilerinin s e ç m e l e r i n i Osmanlı Devleti'ne öner­ mişlerdir.

ÖYS . Mısır sorununun ortaya çıkmasına neden olmuştur? A) Kabakçı Mustafa Paşa B) Tepedelenli Ali Paşa C) Vardar Ali Paşa D) Abaza Mehmet Paşa E) Kavalalı Mehmet ali Paşa 1856 Paris antlaşmasıyla Osmanlı İmparatorlu'ğunun Avrupa devletler topluluğuna alın­ masına karar verilmiştir.1993 Aşağıdakilerden hangisinde verilen l. B) S i n o p Baskını 1853 Kırım'ın Rusya'ya katılması 1792 C) Bulgar Kilisesinin özerkleştirilmesi 1896 .19.1840 yıllan arasında başlamış ve Osmanlı Devletini uzun yıllar uğraştırmış önemli bir olaydır. T e p e d e l e n l i 1 8 2 1 . Tarihlerdende anlaşılacağı g i b i Kavalalı İsyanı ile Mısır sorunu aynı dönemin olaylarıdır. Cevap A ll. ÖYS . Kıbrıs'ın İngiliz yönetimine bırakılması ise 1878'de olmuştur. Demir baş Ş a r l ' i n ü l k e s i n e d ö n m e s i 1 7 1 1 .Ali P a ş a i s y a n ı ise 1832'de meydana gelmiştir.1994 A ş a ğ ı d a k i a n t l a ş m a l a r d a n h a n g i s i . olay. Bu kararda aşağıdakilereden hangisinin etkisi vardır? A) B) C) D) E) Tanzimat Fermanı'nın yayınlanmasının Sened-i İttifak'ın imzalanmasının Kanun-i Esasi'nin çıkarılmasının Mecelle'nin hazırlanmasının II. ÖYS .1 9 9 5 2 3 .Olay A) Osmanlı Devleti'nin Navarin'de yakılan gemileri için Rusya' dan tazminat istemesi B) Rusya'nın Sinop'ta Osmanlı donanma­ sını yakması C) Bulgar Kilisesi'nin özerklik kazanması D) Azak kalesi'nin Rusya'nın eline geçmesi E) Rusya'nın Özü Kalesi'ni Osmanlı­ l a r d a n alması Çözüm: Bu s o r u aynı z a m a n d a bir k r o n o l o j i sorusudur. kar­ şısında verilen maddeyi içerir? Antlaşma A) Paris B) Bükreş C) Berlin D) Küçük Kaynarca E) Vasvar Çözüm: Madde Boğazların 1841 antlaş ması'na göre yönetilmesi Bulgaristan Krallığı'nın kurulması Kırım'ın bağımsız olması Demirbaş Safın ülkesine serbestçe dönebilmesi Kıbrıs'ın İngiliz yönetimine bırakılması 22. O Y S . N e d e n .sonuç ilişkisi vardır.Çeşme yangını 1770 D) Azak'ın Rusya'ya geçmesi 1700 .Kutsal İttifakın kurulması 1683 E) Özü'nün kaybedilmesi 1792 . Kırım'ın bağımsız olması 1774. Sadece bu İki olay arasında neden .Lehistan'­ ın himayeye alınması 1575 Görüldüğü gibi B. olayların tarihlerini vererek bulalım. s o r u n u n bir benzeridir. Cevap E 22.C. olaydan çok önceleri olmuş olduğundan dolayı cevap olamazlar. A s e ç e n e ğ i n d e verilen Navarin Faciası 1827'de Yunanistan'ın bağımsızlığı da 1829 yılında gerçekleşmiştir.Meşrutiyet'in ilan edilmesinin . olayın gerçekleşmesinde etkili olmuştur? I.Yüzyıt Siyasi Olayları 77 Çözüm: Mısır Sorunu 1830 . Bulgaristan Krallığının kurulması 1908. Bu s o r u n u n cevabını. Bu s o r u y u seçeneklerde verilen isyanların tarihlerini bilirsek kolaylıkla çözebiliriz. Bu s o r u d a da a y n ı y ö n t e m i k u l l a n ı r s a k B.Olay Yunanistan'ın bağımsızlık kazanması Rusya'nın Kırım'ı topraklarına katması Rusya'nın Çeşmede Osmanlı donanma­ sını yakması Avrupa'da Kutsal İttifakın Kurulması Osmanlı Devleti'nin Lehistan'ı himayesi altına almasa 2 4 .sonuç ilişkisi içerisinde olayı en yakın bir tarihin olayı e t k i l e m e s i tarihsel gelişmelere daha uygun bir çözüm tarzıdır. A seçeneğinde verilen antlaşma ve içerdiği hüküm doğrudur.1994 Aşağıdaki ayaklanmalardan hangisi. li. d e V a r d a r Ali 1647'de A b a z a M e h m e t Paşa 1 6 2 2 ' d e K a v a l a l ı M. K a b a k ç ı 1807 'de.D ve E seçeneklerin de verilen antlaşmalar karşılarında yazılan hükümleri içermemekte­ dirler. Cevap A 2 5 .C. olayın tarihleri I.D ve E seçeneklerinde II.

Uşi D) İstanbul -Ankara 2 7 .Yüzyıl Siyasi Olayları devleti tarafından tanınmış. Anayasacalığın başlangıcı k a b u l edileli. Moskova Antlaşmasının bir tekrarıdır. Balkan Savaşı'ndan sonra yapılmıştır. T B M M ilk defa bir İtilaf . Amaçları değildir. A n k a r a : 20 Ekim 1921'de Fransa ile TBMM a r a s ı n d a yapıldı. T B M M ilk kez batılı bir devlet olan Rusya tarafından tanın­ mıştır.Moskova B) Ayastefanos . Cevap A 19.Kars Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen a n l a ş m a l a r ı kısaca tanıyalım: B e r l i n : 1878'de Rusya ile Osmanlı Devleti arasında yapıldı. Rusya bu antlaş ma ile Osmanlı Devleti üzerindeki ağırlığını arttırınca batılı devletler itiraz ederek bu ant­ laşmanın yürürlüğe girmesini engellemişler­ dir. Cevap B 26. Fakat Kurtuluş Savaşı'nın başlaması ve Osmanlı Meclisi kapatılmasından dolayı uygulanamadı. A y a s t e f a n o s : 1 8 7 8 R u s y a ile O s m a n l ı Devleti arasında yapılmıştır. U ş i : 18 Ekim 1 9 1 2 ' d e İtalya ile O s m a n l ı Devleti arasında yapıldı. ve D s e ç e n e k l e r i Avrupalı devletlerin çtkarlan ile ilgilidir. ÖYS-1995 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e v e r i l e n ant­ laşmalar imzalandıkları halde yürürlüğe konulmamıştır? A) Berlin . A . B a l k a n S a v a ş ı ' n d a n sonra yapılmıştır. Cevap E E) Gümrü . A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i Avrupalıların bu topraklarla ilgilenmedeki amaçlarından biri değildir? A) Hindistan'a ve Afrikaya ulaşmak B) Ekonomik çıkarlar sağlamak C) Azınlıkların dinsel haklarını savunmak D) Merkezi otoriteyi zayıflatmak E) Arapların tam bağımsız devlet kurmalarını sağlamak Çözüm: Avrupa'nın büyük devletlerinin Osmanlı İmparatorluğunun toprakları ile ilgilenmeleri veya Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n d a yaşayan milletlerle ilgilenmeleri hep kendi çıkarları i ç i n o l m u ş t u r . Osmanlı Devleti Balkanlar­ da çok önemli topraklarını kaybetti. ÖYS-1995 XVIII. Bu d u r u m Avrupa devletlerinin işine geldiğinden bizi kabul ettiler. Ege Adaları kaybedilmiş ve Yunanistan'da kalan Türkler'in hakları garan­ ti altına alınmıştır. Bu Fermanla padişahın yetkileri sınırlandırıldı. G ü r c i s t a n ve Azarbeycan İle TBMM arasında yapılmıştır. yüzyılın sonlarında ve özellikle XIX. E seçeneği ise Avrupalıların çıkarlarını kolay­ laştırmak için yaptıkları bir çalışmadır. Dünya Savaşı nın galipleri ile O s m a n l ı Devleti arasında yapıldı.Kuzey Afrika'daki son toprağımız olan Libya Kalyaya verildi. Fransa İşgal ettiği toprakları terketmiştir. Kars: 13 Ekim 1921'de Sovyet Cumhuriyet leri olan E r m e n i s t a n . TBMM ilk kez tanınmıştır. Atina: 13 Kasım 1913 de Yunanistan ile Os­ manlı Devleti arasında II. T B M M ' n i n ilk siyasi başarısıdır.Sevr C) Atina . yüzyılda Avrupa'nın büyük devletleri Osmanlı İmparatorluğuma bağlı Yakındoğu toprakları­ na ilgi duydular. Sevr: 10 Ağustos 1920 de I.78 Çözüm: 1856 Paris Antlaşması'yla Osmanlı İmparatorluğu'nun Avrupa devleti sayılmasında 1839 tarihindeki Tanzimat Fermanının etkisi büyüktür. B . C . Kanun kuvveti s a ğ l a n m a y a çalışıldı. G ü m r ü : 3 Aralık 1 9 2 0 ' d e E r m e n i s t a n ile T B M M arasında yapılmıştır. M o s k o v a : 16 Mart 1921'de Sovyet Rusya ile T B M M arasında yapılmıştır. İ s t a n b u l : 1913'de Bulgaristan ile Osmanlı D e v l e t i a r a s ı n d a II. Türkler azınlık statüsüne kavuşmuşlardır.

748 : % 6. yüzyılın ikinci yarısında İngiltere ve Fransa sömürgelerinde yaşayanların hakları. 19. Özellikle 19. İngiltere ve Fransa'nın Osmanlı Devleti'nden böyle bir istekte bulunmalarının amacı aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Hıristiyanların yaşam düzeyini yükseltme B) Kendi ülkelerindeki demokrasi ilkelerini diğer ülkelere de yayma C) Osmanlı İmparatorluğu'ndaki parçalanma ve çöküşü hızlandırma O) O s m a n l ı D e v l e t i ' n e b a ş k a d e v l e t l e r i n baskı yapmasını Önleme E) S ö m ü r g e l e r i n d e yasanların uğradıkları haksızlıkları gizleme Çözüm: Bu tip sorularda cevaplar genellikle standart­ tır. . Diğer d e v i r l e r d e p a d i ş a h ülkenin tek hakimidir. A.183 oranındadır. yüzyılda Osmanlı Devletini bir an önce paylaşmak düşüncesi farklı farklı politika üretmelerine neden olur. Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Hıristiyanların h a k l a r ı n d a n d a h a sınırlıydı. Cevap C ÖYS 1981 'VsmartH'naiKi nangi devirde. Osmanlı İmparatorluğu'nda y a ş a y a n Hıristiyanların haklarının yetersiz b u l a r a k Osmanlı Devleti'nden Islahat Fermanı'na uyulmasını istemişlerdir. Halkın yönetimde bir 1981 1982 1983 1984 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 f3A> 2 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 p5b 3 - 3 1 3 1 2 3 2 2 4 2 2 2 3 4 2 2 1 Ss|:v 1986 19Ö7 1988 2 2 1 4 1 1 1 2 2 1 IfE 1990 1991 1992 1993 1 1 1 1 2 2 1995 TOM 17 - ı ırt |"5b 1 9 8 1 .B. Yüzyıl konusundan ç ı k a n s o r u Islahatları yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :%5. Asıl amaçlan parçalanmayı hız­ landırmak.ÓYS SORULARI ANALİZİ BOLÜM 1 \ OSS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı ÖSS 1981 "XIX.416 : % 6. Buna karşın İngiltere ve Fransa. Y Ü Z Y E L ı S L A H A T L A R ı 1981 -1995 OSS . padişahın yanında yönetime ortak olmaya başlamıştır? A) Kuruluş Devri B) Yükselme Devri C) Lale Devri D) Tanzimat Devri E) Meşrutiyet Devri Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i n d e ilk kez M e ş r u t i y e t d e v r i n d e açılan Meclis-i M e b u s a n ' l a halk yönetime katılmış ve temsil hakkını kullan­ mıştır ( 1 8 7 7 ) .19.1 9 9 5 yıllan a r a s ı n d a .D ve E seçeneklerinin arkasına sığınarak Osmanlı Devletinden bir çok talepte bulun­ muşlardır.

B. ÖYS 1983 Aşağıdaki olaylardan hangisi.1826) yılları arasında faaliyet göstermişitir.C. ÖYS 1983 Yeniçeri Ocağı'nın o r t a d a n kaldırılması Osmanlı yönetimine aşağıdaki yararlar­ dan hangisini sağlamıştır? A) İç isyanların önlenmesini B) Halkın yönetime katılmasını C) Toprak dağıtımının yeniden düzenlenmesini D) Savaşlardaki yenilgilerin sona ermesi E) Padişahların yönetime yeniden egemen olmasını Çözüm: 4.80 etkisi olmamıştır. Abdülaziz'de Tanzimat ilkelerini genişletmeye karşı olması ve israfının büyük boyutlara ulaşması sonucu tahttan indirilmiştir. Genç Osman'dan itibaren ocağın bu duru­ muna son vermek için çok defalar kaldırma girişimleri o l m u ş fakat başarısızlıkla sonuçlanmıştır. Bu dönemde azınlık İsyanları devletin birliğini bozacak bir sevi­ yeye gelmişti. 31 Mart olayı ise II. Meşrutiyet'in ilanından sekiz ay sonra olmuş . Meşrutiyete karşı başlatılan bu hareket Osmanlı tarihinde rejime yönelik tek harakettir.ve Meclis-i Mebusan açıldı. Bu dönemde.B. Kabakçı isyanı İle III. halk ve ulemanın da desteğini alarak 1826 yılında ocağı kaldırmıştır. İslamiyete ve uygarlığa yap­ tığı hizmetleri ortaya koymak C) Batı'da gelişen yeni akımları Müslüman halka benimsetmek D) Batı ülkelerinin Osmanlı İmparatorluğu'na karşı geliştirdiği olumsuz tavırları ortadan kaldırmak E) A n a d o l u ' n u n g e r ç e k sahibinin Osmanlı Türkleri olduğunu kanıtlamak Çözüm: Tazminat ve Meşrutiyet devirleri imparator­ luğun en kritik yıllarıdır. II. Osmanlı Devlet düzenini d e ğ i ş t i r m e amacına y ö n e ­ liktir? A) Kabakçı Mustafa isyanı B) Patrona Halil isyanı C) Abdülaziz'in tahttan indirilmesi D) 31 Mart ayaklanması E) Genç Osman'ın öldürülmesi Yeniçeri Ocağı (1361 . Türk tarihini böyle göster­ mekle ulaşılmak istenen amaç ne olabilir A) Çeşitli etnik unsurları birbirleriyle kay­ naştırarak İmparatorluğu ayakta tutmak B) Osmanlıların. B. A. Türk tarihinin sadece Osmanlı döneminde kalan bölümü üzerinde durmuşlar ve Türk tarihini bir Osmanlı tarihi gibi gösterme çabasına girmişlerdir. Böylece padişahların yeniden yönetime hakim olması sağlanmıştır. A v r u p a ' n ı n d a e t k i s i y l e ilk anayasa olan Kanun-i Esasi İlan edildi. M a h m u t aydın. Genç O s m a n ' d a ıslahatçı düşüncelerinden dolayı çıkarcı çevrelerin ve yeniçerilerin isyanı sonucu öldürülmüştür. Cevap E Çözüm: j j I 19. Cevap E .C ve E seçenekleri Osmanlı Devlet düzeni­ ni değil baştaki padişahlan değiştirme amacıyla yapılan sınırlı hareketlerdir.D ve E s e ç e n e k l e r i İlgisiz y a d a eksik yorumlarından dolayı cevap olamazlar. Böylece halk yöne­ time İlk kez katılmış oldu. Ocak 17. Cevap D 5. Selim. yeniden Meşrutiyet ö n c e s i d ö n e m e g e ç i l m e s i n i i s t e y e n bir harekettir. Ancak. Bu politikanın esası çeşitli etnik unsurların eşitliğini sağlayarak kaynaştırmaktır. Ahmet tahttan indirilmiştir. Bundan dolayı devletin birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n ü sağlamak İçin halkın kay­ naştırılması için Osmanlıcılık politikası uygu­ lanmıştır. Cevap A Ş A. A n a y a s a c ı l ı ğ ı n ilk f a a l i y e t i bu h a r e k e t l e b a ş l a m ı ş t ı . ÖYS 1981 Tanzimat ve Meşrutiyet devirlerinde tarihle ilgilenen yazarlar. Padişahın yetkileri ilk kez Tanzimat Fermanı'yla sınırlandırılmıştı.yüzyıldan itibaren otoriteyi bozucu ve padişahlan zor durumda bırakıcı davranışlar içine girdi.C ve D seçenekleri yanlış ve eksik bil­ gilerdir.Yüzyıt Islahatları i ] 3. Bu olaya Vakay-ı Hayriye denir. cevap olamazlar. Patrona isyanı ile III.

E) Batı ile sorunlarını barış yolu ile çözmeye çalışmaktadır. Cevap C j 8. Mahmut Devri Çözüm: İlk kez Lale Devrinde (1718-30) batılılaşmaya başlayan Osmanlı Devleti'nde yapılan Islahat hareketleri sonucu devletin iyileşmesi yönünde ciddi bir ilerleme görülmedi.D ve E seçenekleri zayıf ve g ü ç s ü z dönemlerin politikası olabilirler. ayanların varlığını v e h a k l a r ı n ı t a n ı m ı ş .C. yüzyılın başlarında yapılan bir anlaşmay­ la Osmanlı padişahı II. Cevap C | i j I j Çözüm: Osmanlı Devleti dış gelişmelerin de etkisiyle meşrutiyeti ilan ederek Meclis-i Mebusan'ı açmıştı. ayanlar d a d e v l e t i n e m i r l e r i n e u y u c a k l a r ı n a söz ver­ mişlerdir. Yükselme Devri'nde Batı ile i l g i l i s o r u n l a r ı n ı k e n d i g ö r ü ş l e r i doğrultusunda çözmeye çalışmıştır. B) Islahatların Avrupa devletlerince tanın­ masına çalışmaktadır.yüzyıla askeri ve siyasi g ü c ü n ü kaybetmiş olarak girdi. E seçeneği ise tamamen yanlış bir yorumdur. eyaletlerden asker almak için ayanlardan yararlanmak istemesi C) D e v l e t i n . E seçeneğinde verilen durumun Balkan uluslarına temsil hakkının verilmesiyle bir ilgisi yoktur." Aşağıdakilerden hangisi. Bundan dolayı güçlü döne­ minde sorunlarını istediği gibi çözebilirken. Cevap E . C) Siyasal g ü c ü n ü bu yolla k o r u m a k iste­ mektedir. ÖYS 1984 Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a A v r u p a h u k u k kurallarına göre işleyen mahkemeler ilk defa hangi devirde kurulmaya başlamıştır? A) III.C ve D s e ç e n e k l e r i n d e k i gelişmeleri amaçlamıştı. T a z m i n a t d e v r i ' n d e ise bu tür s o r u n l a r ı n çözülmesinde B a t l ı büyük devletlerle görüş birliği içinde olmaya önem vermiştir. ÖYS 1983 XIX. dağılma d u r u m u n d a ise yaşam mücadelesi vermekte idi. a y a n l a r a söz g e ç i r e m e y e c e k kadar zayıf düşmüş olması D) Devletin vergi t o p l a m a d a ayanlardan yararlanmak istemesi E) Padişah'ın yetkilerinden bir kısmını ayan­ lara v e r e r e k s o r u m l u l u ğ u n u a z a l t m a k istemesi Çözüm: İ m p a r a t o r l u k 19. M u t l a k i y e t l e y ö n e t i l e n O s m a n l ı Devleti'ni böyle bir anlaşma yapmaya sevkeden d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) P a d i ş a h ' ı n y e n i l i k y a p a r k e n a y a n l a r ı n desteğine ihtiyaç duyması B) Devletin. Çözüm: Osmanlı Devleti Yükselme Dönemi'nde g ü ç l ü . Devlet bu şartlarda ayanlara söz g e ç i r e m e y e c e k bir durumda idi.B. Bunun sonucu olarak B.19.Yüzyıl Islahatları 61 6. Mahmut. Selim Devri C) Tanzimat Devri B) Lale Devri D) I. Meclisin açılmasıyla Osmanlı Devleti A. Toprak sis­ teminin bozulması nedeniyle bir çeşit dere­ beyi sayılacak ayanlar türemiş ve bunlar tıpki bir bey gibi h ü k ü m veriyorlardı. AB ve D seçenekleri kısmen doğru iseler de eksik­ tirler. Cevap A i \ | j I ] j 7. ÖSS 1985 O s m a n l ı D e v l e t i n i n Meclİs-i M e b u s a n ' d a Balkan uluslarına da temsil hakkını tanımış olmasının amaçları arasında aşağıdakiler­ d e n hangisi y o k t u r ? A ) A v r u p a d e v l e t l e r i n i n i ç i ş l e r i m i z e karış­ masını önleme B) Balkan uluslarını yönetime katma C) İmparatorluğun bütünlüğünü koruma D) R u s y a ' n ı n B a l k a n l a r ' ı Slavlaştırmasını önleme E) Meclis'in devamlılığını sağlama E) II. 19. A seçeneğinde verilen genişleme siyaseti ise Tazminat dönemi gerçeklerine aykırıdır. T a z m i n a t d ö n e m i n d e ise d a ğ ı l m a d u r u m u n d a idi. ÖSS 1985 "Osmanlı imparatorluğu. D) Büyük devletlerin olumsuz tutumlarından çekinmektedir. Osmanlı İmpara­ t o r l u ğ u n u n Batı'ya karşı t u t u m u n d a k i b u d e ğ i ş m e n i n bir açıklaması olamaz? A) Gelişme siyasetini bu yolla sürdürmekte­ dir. yüzyıla gelindiğinde imparatorluk içindeki unsurları kaynaştırmak İçin yönetim ve hukuk alanında ilk kez ıslahatlara girişildi. Meşrutiyet Devri j j 9. Avrupa hukuk kurallarına göre işleyen mahkemeler böylece Tazminat hareketiyle kuruldu.

B seçeneği ise Osmanlı Devleti'nin varlığını bir s ü r e d a h a d e v a m e t t i r m e s i n e k a t k ı d a bulunmuştur. Önceden gayri müslimler askerlik yapmazlardı.D ve E seçenek­ lerinde verilen gelişmeleri sonuç olarak ortaya çıkarmaktadır. ş e k l i n d e n bir vatan görevi şekline getiril­ miştir? A) Sened-i İttifak C) Islahat Fermanı B) Tanzimat Fermanı D) Kanun-ı Esasi E) Yabancı okullar Çözüm: Çözüm: E) Misak-ı Milli Bu tip soruların çözümünde cevapların ince­ lenmesiyle doğru sonuca ulaşılabilir. Sadece Tanzimat ve Islahat Fermanlan askerlikle ilgili bir düzenleme getirmiştir. ÖYS 1986 Tanzimat d ö n e m i y l e başlayan ıslahat h a r e k e t l e r i n d e daha ç o k aşağıdakilerden hangisi üzerinde d u r u l m u ş t u r ? A) Hukuk ve yönetim C) Tarım ve ticaret E) Güzel sanatlar Çözüm: T a n z i m a t hareketi ş i m d i y e kadar yapılan ıslahat hareketlerinden çok farklı bir yönde yenilik projesi geliştirmiştir. Cevap A B) Maliye D) Eğitim 1 1 . C .yüzyılda. Cevap B .Yüzyıl Islahatları 1 0 . Cevap B Osmanlı Devleti'nin içinde bulunduğu bozuk d u r u m a ç ö z ü m b u l m a k i ç i n 19. I. ucuz ve çeşitli mallar gelmektedir. Cevap B 1 2 . Bunlardan en önemlisi askerlik idi.grup Osmanlı Devleti'ne yardımcı olanlar l l . yüzyılda yapılan yeni­ liklerin de bir k a r e k t e r i n i o l u ş t u r m u ş t u r . g r u b ise Osmanlı Devleti'nin egemenlik ve bağımsızlığına zararı olan olaylar.yüzyılda T a r h u n c u ile b a ş l a m ı ş t ı . ve E s e ç e n e k l e r i z a t e n O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e g e l i ş m i ş bir d u r u m d a y d ı . Osmanlıların girdiği savaşlar genelikle yenilgi ile sonuçlanmıştır. B seçeneğinde verilen yeni fabrikaların kurulması ise soru kökündeki olumsuzluklara ters bir özellik taşır.C.yüzyılda ortaya çıkan en önemli düşünce. Tanzimat'ın getirdiği eşitliği Islahat Fermanı b o z m u ş . gayr-ı müslimlere nakti bedelli askerlik avantajını getirmiştir. T a n z i m a t ' l a başlayan ıslahatlar 19.D ve E seçenekleri Osmanlı Devleti'nin zayıflamasına ve yıkılma sürecinin hızlan­ masında etkili olan olaylardır. D . A. Aşağıdakilerden hangisi bu d u r u m u n bir s o n u c u değildir? A) Küçük sanayi atölyelerinin azalması B) Yeni fabrikaların kurulması C) İşsizliğin artması D) Yönetimde yeni arayışların artması E) Dış ticarette dengenin bozulması Çözüm: 19.82 19. B s e ç e n e ğ i ile ilgili ç a l ı ş m a l a r 17. ÖYS 1986 Aşağıdakilerden hangisi. Ö S S 1986 XIX.D ve E seçeneklerinin askerlik konusu ile ilgili bir hükümleri yoktur. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u ' n d a "askerlik düzeni"ocak. Tanzimatla ilk kez azınlıkların yönetime ısındırılması ve kay­ naştırılması amaçlanmıştı. Osmanlı Devleti ilk kez bu dönemde yönetim ve h u k u k alanında bazı düzenlemeler yaparak ülkenin içinde bulunduğu kötü şart­ ları gidermeyi hedeflemiştir.C. s e ç e n e k l e r i iki g r u b a a y ı r m a m ı z g e r e k i r . H a m m a d d e Avrupa ülkelerine satılmakta dışarıdan bot miktarda. Osmanlı ü l k e s i n d e ticaret azınlıkların elindedir. diğer etnik unsurların müslüman toplumla kaynaşmasını sağlamaktı. A. Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n u n e g e m e n l i ğ i n i ve bağımsızlığını korumasına yardımcı o l m u ş t u r ? A) Azınlık hakları C) Kapitülasyonlar B) Askeri alanda yenilikler D) Ulusçuluk akımları 1 3 .yüzyılda O s m a n l ı Devletinde m e y d a n a gelen olumsuzluklar A. Tazminat Fermanı ilan e d i l e r e k askerlik bir vatan hizmetine dönüştürüldü. ÖYS 1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i y l e . İki t o p l u m arasında ayrıcalıklı konular böylece kaldırılmıştı.

18 ve 19.yüzyılda A v r u p a l ı l a ş m a k a m a ç l a n a r a k askeri ıslahatlara ağırlık verildi. D seçeneğindeki IV.Mustafa 19. Cevap D 1 7 . Alemdar Mustafa Paşa'nın ısrarıy­ la Anadolu ve Rumeli'de bozulan toprak sis­ teminin etkisiyle oluşan başına buyruk ayan­ lara bazı tavizler vererek bunları merkeze bağlamıştır.30) gerçekleştirilmiştir.yüzyıla aittir. II. vergide. ÖYS 1989 Yalnız askeri alanda değil. Askerlikte.Abdülhamit B) lll.Mahmut. Tarımda önemli bir yenilik getirmemiştir. ve İtfaiye bölüğü III. y ö n e t i m d e ve hukukta her vatandaş eşit haklara veya yükümlülük­ lere sahip olacaktı.19. Kağıt İmalathane­ si. sosyal alanda da ıslahat yapılması gereğine inanan Osmanlı padişahlarından biri aşağıdakiler­ d e n hangisidir? A) I. B ve C s e ç e n e k l e r i n d e k i p a d i ş a h l a r 18.yüzyıllarda ısla­ hat y a p a r a k d e v l e t i n İ ç i n d e b u l u n d u ğ u sorunlara ç ö z ü m b u l m a y a çalışmıştır. ÖSS 1988 Aşağıdaki b e l g e l e r d e n h a n g i s i .C.Yüzyıl Islahatları 83 Çözüm: 3 Kasım 1839'da ilan edilen Tanzimat Fermanı öncelikle Osmanlı sınırları içinde yaşayan her dili konuşan ve her dine bağlı t o p l u m l a r ı n her t ü r l ü eşitliğini sağlayarak onları kaynaştırmak istiyordu. Ahmet tarafından Lale Devrinde(1718 . 19.Mahmut ver­ miştir.Mahmut'un (1808 -1838) kurduğu önemli bir teşkilattır. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi. Posta teşkilatı ise II. Hükümdarlar tarafından tek taraflı olarak yapılmış ya da ilan edilmiştir. Cevap B 1 8 .D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeler karşılıklı yapılan bir olay değildir. Cevap E E) Kanun-i Esasiye Çözüm: II. 17.yüzyıl ise önceki ıslahatlardan çok farklı olarak ülkenin birlik ve bütünlüğüne yönelik olarak sosyal alanda da ıslahat yapılmıştır. A. 18.Mahmut Çözüm: Osmanlı Devleti 17. ÖYS 1988 Tanzimat Fermanı ile a ş a ğ ı d a k i alanların hangisinde yenilik yapılmamıştır? A) Askerlikte B) Maliyede C) İdarede E) Tarımda D) Hukukta .yüzyılda eskiye dönüş hedeflenmiş korku ve şiddete dayalı ıslahatlar yapılmıştır. 19.Mustafa 15. M a h m u t döne­ minde k u r u l m u ş t u r ? A)Nizam-t Cedit C)Kağıt imalathanesi B) Devlet matbaası D) Posta teşkilatı E) İtfaiye bölüğü Çözüm: Seçeneklerde verilen olayların hangi hüküm­ darlar zamanında olduğunu hatırlatırsak bu soruyu rahatlıkla çözebiliriz: Nizam-ı Cedit III Selim. Devlet matbaası.yüzyılda hükümdar olduysa da çok kısa bir zaman içinde tahttan indirildiği için ıslahat yapmaya zamanı olmamıştr.yüzyılda bunun ilk örneğini II.Mahmut C) I. O s m a n l ı Devleti'nin a y a n l a r a s ö z g e ç i r e m e y e c e k hale geldiğini g ö s t e r e n bir kanıttır? A) Fatih Kanunnamesi C) Tanzimat Fermanı B) Sened-İ İttifak D) Islahat Fermanı E) II. A . Cevap E 14. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi Tanzimat Fermanı'nın getirdiği yeniliklerden biri değildir? A) Herkesin mal ve mülküne sahip olması B) Herkesten gelirine göre vergi alınması C) Mahkemelerin herkese açık olması D) Askerlik için nakdi bedelin kabul edilmesi E) Rüşvet ve iltimasa karşı önlem alınması 16. Ayanlarla yapılan bu anlaşmaya Sened-i İttifak denilir.Osman D) IV.

Osmanlılar'da saltanatın mutlak otoritesini sınırla­ ma m ıştır? A) Tanzimat Fermanı B) Sened-i İttifak C) Islahat Fermanı D) Kanunname-i Âl-i Osman E) Kanuni Esasi Çözüm: Osmanlılar'da mutlak otoriteyi sınırlandıran gelişmeler 19. ve ll.B.C ve E s e ç e n e k l e r i n d e k i g e l i ş m e l e r 19. ve 19. Bu yayınların. batıdaki gelişmeler den en çok etkilenilen bir dönemdir. 18. B u n u n b i r s o n u c u o l a r a k A. kuvvetler ayrılığı. A. ÖSS 1990 Fransız İhtİlali'nden sonra cumhuriyetçiliği ve özgürlüğü savunan kimi kitaplar Türkçeye ve azınlıkların dillerine çevrilerek Osmanlı ülkesinde de yayınlanmıştır. v e m i l l i y e t ç i l i k g i b i kavramlar Osmanlı ülkesinde de tartışılmaya başlandı. Önceki d ö n e m l e r d e bazı ç a l ı ş m a l a r o l d u y s a d a başarılı olamamıştır.B. Osmanlılar bunu kuruluş döne­ minden itibaren geliştirerek büyük bir organ haline getirdiler. insan h a k l a r ı . Islahat Fermannse yeniden nakdi bedele çevirmiştir. cumhuriyet.yüzyıl başlarında yapılmıştır. İlk kez kanun üstünlüğü. 19.yüzyıla aittir. Cevap D 2 1 .Dünya Savaşı'na katıl­ maları E) I.yüzyıl. Cevap D 2 0 . ÖYS 1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. Cevap D 19. D seçeneğindeki gelişme ise Islahat Fermanıyla sağlanmıştır. Sekban-ı Cedit ve Eşkinci Ocağı 19. fakat II. Divan-ı Hümayun bir ıslahat d e ğ i l . Nizam-ı Cedit 18. A. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap E 19.yüzyıl sonlarında Asakir-i Mansure. eşitlik. Osmanlı İmparat o r l u ğ u ' n d a k i ıslahat h a r e k e t l e r i n i n bir sonucu değildir? A) Asakir-i Mansure-İ Muhammediye B) Nizam-ı Cedit C) Sekban-ı Cedit D) Eşkinci Ocağı E) Divan-ı Hümayun Çözüm: Islahatlar genellikle 17. ÖYS 1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i .Yüzyıl Islahatları Divan-ı Hümayun ise eski Türk devletlerinde ileri gelen kimselerin katılmasıyla toplanan bir örgüttü.C ve E seçeneklerindeki gelişmeleri ortaya çıkardı. D s e ç e n e ğ i n d e verilen I. Askerliği Tanzimat Fermanı vatan hizmetine dönüştürmüş. Tanzimat-ı H a y r i y e F e r m a n ı ' n ı n ö z e l l i k l e r i n d e n biri değildir? A) Yapılacak ıslahatları içerme B) Padişahla halk arasında yapılan bir sözleşme olma C)Batı'nın etkisiyle hazırlanmış olma D) Halka açıklanmış ve okunmuş olma E) Padişahın üstünde bir güç olduğunu vur­ gulama . M a h m u t tarafından ıslahat amacıyla kaldırılan bir kurumdur.B. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi üzerinde ö n e m l i bir etkisi y o k t u r ? A) Tanzimat ve Islahat hareketleri B) Ulusçuluk akımları C) Genç Osmanlı ve Jön Türk hareketleri D) O s m a n l ı l a r ı n I.C ve E seçeneklerinde gelişmeler Tanzimatla birlikte ortaya çıkmıştır. 2 2 . Saltanatı sınırlandırmayan gelişme sorulduğuna göre cevap k e n d i l i ğ i n d e n ortaya çıkıyor. Kanununame-i Ali Osman zaten padişah fer­ manlarından oluştuğundan mutlak otoriteyi sınırlandırması düşünülemez.84 Çözüm: Tanzimat Fermanı yönetim ve hukuk alanın­ da önemli yenilikler getiren bir ıslahattı.yüzyılda başlamıştır. yüzyıllarda yapıldığına göre bu dönemler dışında kalan olayın k o l a y c a ıslahat s o n u c u olmadığını görebiliriz.Dünya Savaşına katılmamız jeopolitik ve siyasi kaynaklıdır.Meşrutiyet hareketleri Çözüm: i Fransız İhtilali'yle ortaya çıkan fikir akım­ larının O s m a n l ı D e v l e t i ' n i etkilememesi d ü ş ü n ü l e m e z d i .

k i m s e n i n haksız y e r e . Ayrıca herkesin bu fermana itaat etmesini İstemiş. Verilen bu haklar p a d i ş a h l a halk arasında yapılan bir yetki paylaşımı değildir.19. Halbuki ÖSS ve ÖYS sorularında en küçük bir şüpheye neden olmayan soru­ ların olması gerekirdi.demokrasi. kendisinin de Fermana uya­ cağını belirtmiştir. Seçeneklerin tamamı Kanun-i Esasi hükümleri arasında vardır. Yavaş yavaş padişah otoritesinin sınırlandırılması gündeme gelmiş ve Tanzimat Fermanıyla ilk ö n e m l i a ş a m a tamamlanmıştır.31 ve 38 maddelerinde Meclisin hükümeti denetleme yetkisinin olduğu görülmektedir. Padişahın otoritesini halkın temsilcilerinden oluşan bir meclisle sınırlandırmak amacıyla meşrutiyet sistemine geçilmiştir. milliyetçilik ve kuvvetler ayrılığı gibi ilkeler Osmanlı aydınları arasında da tartışıl­ maya başlamıştır.Yüzyıl Islahatları Çözüm: Bu soruya benzer çok sorular çözdüğümüzden dolayı d o ğ r u s e ç e n e ğ i h e m e n bulabiliriz. halkı itaat etmeye davet etmiştir. Cevap B 2 5 . Bu açıkça ülkede k a n u n üstünlüğünün bir göstergesidir. Cevap E 24.B. hükümeti denetlemesi D) Kanunların y a p ı l m a s ı n d a son s ö z ü n padişaha ait olması E) H ü k ü m e t i n padişaha karşı s o r u m l u olması .C. Bu tip s o r u l a r d a genellikle yapılan yanlış yorumlar bilgi kaynağına bakılmadan yapıl­ maktadır. A. Bu değişiklik aşağıdakilerden hangisinin bir s o n u c u d u r ? A) Yeniçeri Ocağının kapatılmış olması B) Osmanlı aydınlarının d e m o k r a s i geliş­ melerden etkilenmesi C) Osmanlı İmparatorluğu'nun güçlenmesi D) Ayanların yetkilerinin artırılması E) D ü n y a d a . Tanzimat Fermanı Sultan Abdüimecİd'in kendi isteği ile en önemli haklarının bir bölümünden halkın lehine vazgeçtiği bir belgedir.D ve E s e ç e n e k l e r i y a n l ı ş ve i l g i s i z yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar. m o n a r ş i k sistemlerin s o n a ermesi Çözüm: Fransız İhtilali'nin yaydığı bazı düşünceler Osmanlı Devleti'ne de yayılmış. mahkemelerin açık y a p ı l m a s ı n ı . Bundan dolayı bir sözleşme özelliği göstermez. Cevap C 23. A. ÖSS 1991 Osmanlı imparatorluğu'nda. yargılanmadan idam edilmemesini öngören T a n z i m a t Fermanı'nın ilan edilmesine izin vermiştir. Cevap B Çözüm: 85 Esasen bu soru tartışmalıdır. vergilerin herkesin gelirine g ö r e t o p l a n m a s ı n ı . ÖYS 1992 O s m a n l ı l a r d a Asakir-i Mansure-i M u h a m m e d i y e adı île Avrupa usulünde o r d u n u n k u r u l m a s ı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir sonucudur? A) Tanzimat-ı Hayriye B) Sened-i İttifak C} 31 Mart Vakası D) Vak'a-i Vakvakiye E) Vak'a-i Hayriye A) Ayan Meclisi üyelerine ömür boyu görev­ lerinde kalma hakkının tanınması B) Padişahın Meclisi açma ve kapatma yetki­ sine sahip olması C) Meclisin.C ve D seçenekleri zaman ve oluşum olarak Tanzimatın ilanından önce ya da çok sonra olmuştur. ÖYS 1992 Sultan Abdülmecit. ÖYS 1991 tur? Birinci Meşrutiyet dönemindeki Anaya­ s a d a aşağıdaki h ü k ü m l e r d e n hangisi yok- 2 6 . Fakat ÖSYM bu sorunun cevabını C olarak verdi. Sultan A b d ü l m e c i t ' i n b u t u t u m u Osmanlı toplumunda aşağıdakilerden hangisinin b e n i m s e n m e y e çalışıldığının bir gösterge­ sidir? A) B) C) D) E) Halkın yönetime katılması Dini hoşgörü Bütçe anlayışı Kültürel bağımsızlık Kanun üstünlüğü Çözüm: Soruda verilen metnin son cümlesinde de g ö r ü l d ü ğ ü gibi padişah Sultan Addülmecit kendisinin de Tanzimat Fermanına uyacağını söyleyerek.C.D ve E s e ç e n e k l e r i T a n z i m a t Fermanı'ntn önemli birer özellikleridir. Bundan dolayı cevap olamazlar. eşitlik. A. 119 maddeden oluşan Kanun-i Esasiyi incelersek Vükela-yı Devlet kısmının 30. Bu aydınlar Avrupa'daki gelişmelerin kendi ülkelerinde de görülmesi için faaliyete geçtiler.

Mahmut'un ilk günlerinde kuruldu. Sekban-ı C e d i t v e E ş k i n c i adı v e r i l e n d ü z e n l e m e ­ lerin amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Eyaletlerin y ö n e t i m i n e y e n i bir d ü z e n getirmek B) Eğitim ve öğretimde yenilik yapmak C) Devşirme sistemini sürdürmek D) Avrupa Hukukundan yararlanmak E) Avrupa usulünde bir ordu kurmak .s o n u ç İlişkisini d a h a iyi anlarız. toprak sisteminin bozulmasıy­ la Anadolu ve Rumeli'de ortaya çıkan başına buyruk ayanlarla yapılmıştı. Cevap E Çözüm: 19.Mahmut yayımladığı bir fermanla. 31 Mart Olayı 1909'da. savaşlarda başarı sağlanması. Yapılan bu ant­ laşmayla bundan sonra Ayanlar ile hükümet arasında kurulacak ilişkilerin şekli saptan­ mıştır.C ve D seçenek­ lerinde askeri bir tanım veya ilişkili bir ifade yoktur. A y a n l a r e y a l e t l e r i n d e n d e v l e t i n asker almasına karşı gelmeyecekler 3. II. Bir olay çıkarsa ayanlar emir beklemeksizin isyanı bastıracaklardır. II. Padişahın emirleri mutlak olarak yerine getirilecek 2 . Cevaplara baktığımızda A. Cevap A 2 8 . Sekban-ı Cedit. Tanzimat 1 8 3 9 ' d a . ÖYS 1993 I I . Bu da halkın bir yönüyle devlete olan güvensizliğini ortadan kaldırarak devlethalk bütünleşmesine ortam hazırlamıştır.i İttifak'ı imzalaması aşağıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) P a d i ş a h ı n m u t l a k o t o r i t e s i n i n sınır­ landırıldığının B) Ayanların sayıca artırıldığının C ) G e l e n e k v e g ö r e n e k l e r e bağlılığın azaldığının D)Avrupa'nın sanayideki üstünlüğünün kabul edildiğinin E) Yabancılara yeni ayrıcalıklar verdiğinin Çözüm: Sened-i İttifak. m ü s a d e r e sistemini kaldırarak herkese miras ve mülk edinebilme garantisi­ ni vermiştir. Avrupa tarzında bir ordu kurularak yeniliklerin hızlanması. "kişinin malına devletçe el konulmasfgeleneğini kaldırmıştır.Mahmut. 1. b u f e r m a n l a a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini amaçlamıştır? A) Yabancılara verilen ayrıcalıkların kaldırıl­ masını B) Gelir dağılımındaki dengesizliklerin gideril meşini C) Mülkiyet hakkının g ü v e n c e altına alın­ masını D) Dışardan mal alımının sınırlandırılmasını E) Yeni bir ekonomik sisteme geçilmesini Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i ' n d e h u k u k e n her şey padişahın malı sayılırdı. Mahmut tarafından Yeniçeri Ocağı kaldırılarak o n u n yerine kuruldu. isyanların bastırılması amaçlan­ mıştı. Bu anlayıştan hareketle m ü s a d e ­ re adıyla bir uygulama yapılarak bazı durum­ larda kişinin mallarına devletçe el konurdu. ÖSS 1993 Osmanlı Sultanı II. Bunun fiili olması m ü m k ü n d e ğ i l d i . M a h m u t ' u n a y a n l a r l a S e n e d . Sened-i İttifak 1 8 0 8 ' d e .86 Çözüm: Asakir-i M a n s u r e o r d u s u 1826 yılında II.Mahmut.Yüzyıl Islahatları Sekban-ı C e d i t ve Eşkinci Ocakları birer askeri teşkilattır. Cevap E 2 7 . Cevap C 2 9 . Vergiler devletin koyduğu kanunlara göre toplanacak 4. B u h u k u k i a n l a m d a bir gelenekti. H ü k ü m l e r d e n d e ç o k a ç ı k bir şekilde anlaşılacağı gibi Padişahın mutlak otoritesi ilk kez sınırlandırılıyordu.B. Vaka-i Vakvakiye de 1656'da meydana gelmiştir. Olayların oluş tarihlerine b a k a r s a k n e d e n . Nİzam-ı Cedit'in ortadan kaldırılmasından sonra II. Eşkinci Ocağı ise Yeniçeri Ocağının kaldırılmasından hemen önce yeniçerilerin bir kısmını ocaktan ayırarak kuruldu. ÖYS 1993 Osmanlı İmparatorluğu'nda.

T a n z i m a t devri ise (1839-1876) yılları arasıdır. D u r a k l a m a d e v r i (1579-1699).yüzyıla kadar kızlar i ç i n o k u l u o l m a y a n O s m a n l ı Devleti. Cevap E ı j .yüzyılda yaşanan devreyi bularak doğru sonucu tespit edelim. X I X .erkek) geçildiğini Çözüm: Bu tip soruların cevabı genellikle soru paragrafının son cümlesindedir.C ve E s e ç e n e k l e r i ite s o r u m e t n i n d e verilen açıklamalar arasında bir İlişki kurmak mümkün değildir. Diğer s e ç e n e k l e r ise birer isyan ve facia olaylarıdır. P a t r o n a H a l i ! i s y a n ı Lale devrinin sona erdirilmesi. ÖYS 1994 O s m a n l ı l a r d a kız ö ğ r e n c i l e r i n e ğ i t i m i UK kez hangi devirde devletin görevleri arası­ na girmiştir? A) Lale Devri C) Fetret Devri B) Tanzimat Devri D) Yükselme Devri E) Duraklama Devri Çözüm: 3 0 .Fetret devri (14021 4 1 3 ) .Yüzyıl Islahatları 87 A. Bu durum aşağıdakilerden hangisini engellemiştir? A) Gelenek ve g ö r e n e k l e r i n g ü c ü n ü koru­ masını B) Din ile devlet işlerinin birlikte yürütülmesi­ ni C) Yönetenler ile halk arasında kültür farkı oluşmasını D) Halkın yönetime bağlılığının sürmesini E) Demokrasi anlayışının gelişmesini Çözüm: Bu tür soruların çözümünde anahtar kelimeyi bularak seçeneklerde aramak her zaman en doğru yoldur. Seçeneklere baktığımız zaman sadece E seçeneğinde verilen Meşrutiyetin ilanının ıslahat hareketi o l d u ğ u n u görürüz. bu eksikliğini 19.yazma seferberliğine geçildiğini C) Din eğitimi ile çağdaş eğitimin birleştirildi­ ğini D) Eğitim anlayışında değişiklik olduğunu E) Karma eğitime (kız . Y ü k s e l m e d e v r i (1453 -1579).B. Siyasal düşüncelerin ortaya çıkmasıyla ancak demokrasi anlayışı gelişebilir. Olanakları olanlar isterlerse evlerinde ö z e l d e r s a l ı r l a r d ı .yüzyılda başlamıştır.yüzyılda kızlar için okul açarak g i d e r m i ş t i r .19.B. XIX. Alemdar Vak'ası II. y ü z y ı l a k a d a r . Bu bilgiden hareketle seçenek­ lerde 19. halkın siyasi d ü ş ü n c e l e r i n i y ö n l e n d i r e n önemli gelişmeler olmamıştır. Siyasi düşünce ile irtibat kurulabilecek sadece E seçeneğinde verilen demokrasi anlayışı var. ÖSS 1994 Osmanlı t o p l u m u n d a XIX. y ü z y ı l d a kızların ilkokuldan sonra devam edebilecekleri Öğret­ men ve sanayi okulları açıldı.C ve D seçenekleri siyasal düşüncelerin y ö n l e n d i r i l m e m e s i h a l i n d e o r t a y a çıkan gelişmelerdir. S o r u y u hatır­ larsanız kız çocukların eğitimi 19.Mahmut'u tahtta çıkarma. s o r u n u n bir devamıdır. B ö y l e c e e ğ i t i m anlayışında b ü y ü k değişiklikler yapılmıştır.C ve E seçenekleri ile soru metninde verilen açıklamalar arasında bir ilişki kurmak mümkün değildir.yüzyıla k a d a r .B. Cevap E 30.yüzyıldaki bu g e l i ş m e aşağıdakilerden hangisini g ö s t e r i r ? A) Bütün okulların devletin denetimi altına alındığını B) Okuma . Bu soruda siyasi düşünceler anahtar kelimedir. Lale Devri (1718 -1730). A. ÖSS 1994 O s m a n l ı l a r d a XIX. A. 31 Mart Olayı da Meşrutiyet'e yönelik bir rejimi yıkma olayıdır. Cevap D 3 1 . Cevap B 3 3 . Çeşme Vakası 1770'de Osmanlı Donanması nın y a k ı l m a s ı . I 3 2 . kızlar İlkokuldan sonra öğrenime devam edemez lerdi. ÖYS 1994 \ Aşağıdaki olaylardan hangisi Osmanlı İmparatorluğumun dağılmasını önlemek amacına yöneliktir? A) Alemdar Vak'ası B) Çeşme Vak'ası C) Patrona Halil ayaklanması D) 31 Mart ayaklanması E) Meşrutiyet'in ilanı Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunun dağılmasını önle­ m e k a m a c ı y l a yapılan hareketlere ıslahat denmektedir. 19.

Böylece ortak değerler etrafında birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n sağlanması hedeflenmiştir. Bu duruma göre. yargı) kurularak hukuk devletinin temelleri atılacak b ö y l e c e Osmanlı Devletinde ege­ menlik anlayışı değiştirilecekti. K u v v e t l e r ayrılığı ( y a s a m a . y ü r ü t m e . Bu durum Osmanlı İmparatorluğu'nda aşağıdakilerden hangisine gereksinim d u y u l d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e s i sayılabilir? A) Ümmetçilik anlayışının korunmasına B) Azınlık haklarının sınırlandırılmasına C) Birlik ve beraberliğin korunmasına D) Geleneklere bağlı kalınmasına E) Saltanat sisteminden vazgeçilmesine Çözürn: 1876 yılında I. ÖSS 1995 Anayasası'yla. Cevap C Çözüm: Avrupa tarzında eğitim gören Osmanlı aydın­ ları Fransız İhtilali'nin yaydığı fikirlerden etki­ lenerek kuvvetler ayrılığı prensibini Osmanlı Devleti'nde uygulamak için mücadele verdi ler. ırk v e m e z h e p a y r ı m ı gözetmeksizin "Osmanlı" sayılmıştır. Bu olumsuz etkiyi sona erdirmek İçin ortaya atılan akım Osmancılıktır. Kanun-i Esasi İlan edilecek Osmanlı t o p l u m u n u n siyasal ve hukuki eşitliği sağlanmıştır. ÖSS 1995 II. Bu amaçla Meclis-i Mebusan açılmış.Meşrutiyet'in ilanı ile Osmanlı Devleti'nde yaşayan herkes Osmanlı'dır anlayışı yerleştirilmeye çalışılmıştır. Fransız İhtilaliyle m i l l i y e t ç i l i k a k ı m ı n ı n y a y ı l m a s ı Osmanlı İmparatorluğu'nu da olumsuz y ö n d e etkilemiştir.Mahmut'tan itibaren. Müslüman olsun olmasın Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u sınırları i ç i n d e y a ş a y a n l a r d i n . kurumları olan yeni bir yönetimin kurulması için çalışmıştır. Osmanlı ülkesine Avrupa usulünde eğitim gören aydın bir sınıf şahıslara göre devamlı değişen bir yönetim yerine. Osmanlı aydınlarının ulaşmak istediği amaç aşağıdakilerden hangisidir? Â) O s m a n l ı t o p l u m u n d a ulus bilimini yer­ leştirmek B) Öğretim sisteminde ikiliği kaldırmak C) Veraset sistemini değiştirmek D) Gelenek ve göreneklerimizi sürdürmek E) Egemenlik anlayışını değiştirmek 3 5 . Cevap E . Milliyetçiliğin zararını durdur­ mak amacına yöneliktir.88 19. O s m a n c ı l ı k .Yüzyıl Islahatları 3 4 . hukuka dayalı.

D ve E seçenekleri ise eksik olarak İhti­ lallerin özelliklerini vurgulamaktadırlar. Türk Devrimi ise saltanata ve eperyalizme karşı yapılmıştır" Buna g ö r e Türk Devrimi hangi özelliği ile Fransız ve Rus d e v r i m l e r i n d e n ayrılmak­ tadır? A) Z u l ü m ve baskı düzenine son verip. halkın yaşam düzeyini yükseltmesi Çözüm: Soruda verilen bilgilerden de anlaşılacağı g i b i Fransız ve Rus devrimlerinde sadece egemenlik mücadalesi olmuş. azınlıklar ve ç o ğ u Avrupa devletleri üzerinde olumlu bir etki uyandırmıştı. Yunanistan ve Ermenistan) işgallerine karşı yapılmıştır.1 9 8 4 "Avrupa'da anayasaya bağlı yönetimler oluş­ turulmaya çalışılırken.20. D) Devletçiliğin E) Islahatçılığın . Y Ü Z Y ı L D A O S M A N L ı 1981 -1995 OSS . 20. Türk inkılabı İse içeride saltanata dışarıda da emperyalist devletlerin (İngiltere. Fransa. Fransız ve Rus d e v r i m l e r i n d e bağımsızlık mücadelesi olmamıştır.Osmanlı ülkesinde aşağıdaki g e l i ş m e l e r d e n hangisinin ilk aşaması sayılabilir? A) Laikliğin C) Milliyetçiliğin B) Anayasacılığın ÖSS YILLA ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam soru soru soru sayısı sayısı sayısı Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 32 1 2 1 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 - 1 2 1 1 2 - 1 2 1 1 5 16 1 1 1 2 6 3 10 240 326 566 1981 . krallığa ve soylulara karşı. vatandaşlara siyasal haklar getirmesi B) Ulusal bağımsızlıkla ulusal egemenliği birlikte gerçekleştirmesi C) Eski yönetimi yıkıp yerine yeni bir yöne­ tim getirmesi D) Halkın yaşam biçimini değiştirmesi E) Ayrıcalıklı olanların e g e m e n l i ğ i n e son verip. Osmanlı ülkesinde de Tanzimat Fermanının ilan edilmesi. Rus Devrimi Çarlığa ve soylulara karşı. Cevap B ÖSS .226 % 2.473 oranındadır. S o r u d a verilen bu açıklama B seçeneği en uygun olanıdır. soyluluğa karşı bir savaş verilmiştir. İtalya.1 9 8 1 ^ "Fransız Devrimi. A.OYS SORULARI ANALİZİ DEVLETI BOLUM ÖSS .166 % 1. Yüzyılda Osmanlı Devleti konusundan çıkan soru yüz-deleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda % 4.C. Devlet yönetiminden sorumlu olanların ilan ettiği bu ferman.1 9 9 5 yılları arasında.

Osmanlılar ü z e r i n d e k i e t k i s i n i g i d e r e k artıran devlet a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hagisidir? A) İngiltere B) İtalya C) Rusya E) Fransa D) Almanya Çözüm: ! Bu sorunun çözümü için 20. Fransa ve Rusya'ya karşı Almanya'ya yakın­ lık göstermiştir. Evrensellik kavramı ile B. II. Devletçilik ise ekonomik bir modeldir. Olayların m e y d a n a g e t i r d i ğ i etkiler toplumların ihtiyaçlarına göre bazen bölgesi­ ni bazende. III.C. t o p l u m s a l ve siyasal alandaki g e l i ş m e l e r i n e v r e n s e l l e ş m e s i neye bağlıdır? A) Başka toplumların ihtiyaçlarına da cevap vermesine B) Değişmeleri yapan devletlerin kalkınmış olmasına C) Uygulanmasının kolay olmasına D) Büyük devletleri etkilemesine E) İletişim araçlarının yaygınlaşmasına Çözüm: Soruda açıkça evrenselliğin ölçütü sorulmak­ tadır. F a k a t . Bu yayılmalar toplumların ihtiyaç duymalarına göredir. Türk Kurtuluş Savaşı bütün tutsak ulus­ lara yol göstereci olmuştur. çünkü Osmanlıcılığı gerçekleştirmek istiyor Islahatçılık zaten e s k i d e n beri uygulandığı nokta için ilk aşama olamaz. Osmanlı İ m p a r a t o r l u ğ u n u d e s t e k l e m e ve kalkındır­ ma g ö r ü n ü m ü altında. Cevap E j j | 3. j ÖSS-1989 Yirminci yüzyılın başlarında. Tanzİmatın laiklikle bir ilgisi yoktur. Cevap A 5. Yüzyılda Osmanlı Devleti ÖYS-1986 A t a t ü r k ' t e T ü r k M i l l e t i n i bir araya g e t i r i p m ü c a d e l e e t m e ve d e v l e t yapısını yenile me düşüncesini gerçekleştirme azminin g e l i ş m e s i n d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hengisi e_n az etkili o l m u ş t u r ? A) I. İngiltere ve Fransa'da başlayan Endüstri İnkılabı d a h a s o n r a l a r ı diğer Avrupa devletlerine de yayılmıştır. Sanayi inkılabı da Avrupa'da hızlı yayılmıştır. II.yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti'ni yönetenleri hatırlamamız g e r e k i r . Abdülhamit. I. Fransız İ h t i l a l i ' n i n g e t i r d i ğ i i l k e l e r d e n çoğu diğer devletler tarafından da benim­ senmiştir. Fransız İhtilali'nin yaydığı insan hakları bütün dünyaya. Abdülhamit genellikle dengeli bir politika izlemiş b u n u n l a birlikte özellikle İngiltere. Bundan dolayı o g ü n l e r d e yaşamış ve bu olayların hepsini görmüş olan Atatürk'te mücadele duygusu ve ülkeyi içine düştüğü durumdan kurtarma azmi gelişmiştir. bütün bir dünyayı etkileyebilir. Avrupa'da anayasal yönetimler varken Tanzimat Fermanı'yla da ülkemizde bunun ilk aşaması oluşmuştur. milliyetçiliğe ise terstir. 20. 1 9 0 0 . Bu açıkça kanun üstünlüğünün kabul edilmesi demektir. Buna g ö r e .D ve E seçenek­ leri ile çok ilgili değildir. Cevap D . İttihat ve Terakki dönemine baktığımızda ise tamamen Almanya hayran­ lığı görmekteyiz.1 9 0 9 y ı l l a r ı a r a s ı n d a II. II.Dünya savaşı B) Balkan Savaşları C) Traplusgarp Savaşı D} 31 Mart (13 Nisan) Olayı E) II. Meşrutiyetin İlanı Çözüm: Seçenekleri verilen olayları olumlu ve olum­ suz olarak iki grupta toplayabiliriz. Padişah kendi haklarından bir kısmını halkın lehine terketmiştir.bağımsızlık yönüyle bütün tutsak uluslara. M e ş r u t i y e t z a t e n ö z l e n e n bir hareket o l d u ğ u için herhangi bir o l u m s u ­ zluğu olmadığından insanı harekete geçirmesi düşünülemez.Traplusgarp savaşı ve 31 Mart olayı Osmanlı Devletini olumsuz yönde etkileyen olaylardır. Soruda istenen Avrupa'ya benzer bir uygulamanın Osmanlı ülkesinde de görülmesidir. İşte Türk İnkılabı. Bu soruya sorudaki anahtar kelimeyi bularak ta cevap verebiliriz. Cevap B 4.Dünya Savaşı. ÖSS-1984 I. Balkan Savaşları.1909-1918 yılları arasında da İtti­ hat ve Terakki Partisi yönetimdeydi.90 Çözüm: Tanzimat Fermanı azınlıklarla müslümanları kaynaştıran ö n e m l i bir b e l g e d i r .

1 9 9 1 Midilli Adası. diğerlerini de Yunanistan'a verdiler. hangi savaş s o n u n d a O s m a n l ı e g e m e n ­ liğinden çıkmıştır? A) Balkan Savaşı B) 1877-1878 Osmanlı . Türk milleti de örgütlenerek Kurtuluş Savaşı'nda bu akımın g ü c ü y l e bağımsızlığını k a z a n d ı . B o z c a a d a ve dışında k a l a n O n i k i adayı İtalya'ya.1 9 8 9 Balkan Savaşları s o n u n u d a yapılan antlaş­ malarla Edirne ve Kırklareli Türkiye'ye.B. yeni kurulan Türk -• devletinin temel ilkelerinden biri olmuştur.Dünya Savaşı D) Trablusgarp Savaşı E) Kurtuluş Savaşı Çözüm: ÖYS .Balkan Savaşında Osmanlı Devleti Yunanis­ tan. Balkan ü l k e l e r i n i n kendi aralarında anlaşmazlığa d ü ş m e l e r i n i n nedeni aşağıdakiler den hangisidir? A) Alınan toprakların paylaşılmasında sorun çıkması B) Bulgar Kilisesi'nin özerklik kazanması C) Osmanlıların Balkanlar'da ıslahat hareket­ lerini geciktirmesi D) Balkanlardan Anadolu'ya göç edenlerin sayısının artması E) O s m a n l ı l a r ı n E d i r n e ' y i geri almak için harekete geçmesi Çözüm: I. Karadağ ve Bulgaristan tarafından doldurulmak istenmesi de yeni bir anlaşmazlığa neden oldu. Demekki Milliyetçilik akımı bağımsızlık mücadalesine büyük bir güç katmıştır.20. Bu duruma diğer devletler İtiraz ederek yeni bir sorun doğurdular.1992 B i r i n c i Balkan Savaşı'nın s o n u n d a .Rus Savaşı C) I. Bunun yanında Osmanlı Devleti'nin b ö l g e y i terketmesiyle m e y d a n a gelen boşluğun Yunanistan. Bu d u r u m g ü n ü m ü z e kadar devam ede gelen d ı ş a r ı d a k a l a n T ü r k l e r s o r u n u olarak ortaya çıkmıştır. Kavala Bulgaristan'a Yanya. Bu d u r u m u n y o l açtığı ve g ü n ü m ü z e kadar süregelen sorun aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Ege hava sahası B) Anadolu'ya yakın olan Yunan adalarının durumu C) Ege denizi kıta sahanlığı D) Kıbrıs Adası'nın d u r u m u E) Batı Trakya'da kalan Türkler'in durumu Çözüm: Balkanlarda Osmanlı hakimiyeti yaklaşık 500 yıl s ü r m ü ş t ü r . B u yıllar i ç i n d e T ü r k l e r Balkanlar'm her bölgesine yerleştiler. Cevap A 9- 7. Selanik ve Girit adalarının kaybı ile bugüne kadar süregelen sorunla bir ilgisi yoktur. Cevap A . ÖSS-1992 91 Osmanlı İmparatorluğumun parçalanmasın­ da etkili olan "milliyetçilik". B ü y ü k devletler 1914 yılı b a ş l a r ı n d a L o n d r a ' d a İmroz.D ve E seçenekleri ise milliyetçiliğin hem o l u m l u h e m d e o l u m s u z yönlerini birlikte sağlayamazlar. ÖSS . Bu antlaşmayla Ege Adalarının gele­ ceği büyük devletlere bırakılmıştı. Yanya. Bulgaristan. ÖYS . Sakız Adası ve Batı Trakya. A. Selanik ve Girit Adası Yunanistan'a verilmişittir. Sırbistan. Cevap A i I.Yüzyılda Osmanlı Devleti 6. B u iki d u r u m d a . M i l l i y e t ç i l i k t e n y a r a r l a ­ narak ulaşılmak i s t e n e n amaç a ş a ğ ı d a k i lerden hangisidir? A) Bağımsızlık mücadelesinde güç kazanmak B) Yeni ittifakların oluşmasını engellemek C) Yabancı sermayeyi sınırlı tutmak D) Komşu devletlerle dostluk İlişkileri kurmak E) Gelenek ve görenekleri sürdürmek Çözüm: M i l l i y e t ç i l i k akımı O s m a n l ı t o p r a k l a r ı n d a yaşayan bütün azınlıkları harekete geçirmiş sonuçta İmparatorluk dağılmaya başlamış ve yeni devletler k u r u l m u ş t u .C ve D seçeneklerinin Kavala. K a r a d a ğ ve S ı r b i s t a n ' a karışı başarılı olamayarak Londra Antlaşma siya Midye-Enez hattının batısını kaybet­ miştir. Cevap E 8.Balkan Savaşı s o n u n d a yapılan Londra Antlaşması'yla Bulgarlar Osmanlı Devleti'nden çok büyük bir toprak parçası elde etti­ ler. Romanya. A. 1913'te yapılan İstanbul ve Atina Antlaşmalarıyla böl­ genin nüfus ve etnik yapısına bakılmadan Yunanistan ve Bulgaristan'ın sınırları belirlen­ miştir .C.

yüzyılda. ve E s e ç e n e k l e r i n e b a k t ı ğ ı m ı z d a güvence anlamına gelen bir ifade yoktur. Biri Rusya diğeri Avusturya ile.C.sınırlardaki çatış­ malardan çıkmasının D ) S a v a ş l a r d a ele g e ç e n esirlerin sayıca fazla olmasının E) Köyden kente göçenlerin artmasının 11. kendi vatan­ daşlarına tanıdığı bütün hakları tanıyacağını İstanbul Antlaşmasıyla g ü v e n c e vermiştir. Cevap B 1 0 . Cevap A j j . Bu durum aşağıdakilerden hangisinin sonuçlarından biridir? A) Savaşlarda kaybedilen yerlerden gelen göçlerin B) Osmanlı toplumunun değişik etnik yapıda olmasının C) Savaşların d a h a çok. diğeri de 1 8 9 7 ' d a Yunanistan'a.yüzyıla kadar gelmiştir. İstanbul A n t l a ş m a s ı n d a yer alan bu . Diğer savaşları t a m a m ı y l a k a y b e d e n O s m a n l ı Devleti devamlı toprak kaybederek küçülmüş böylece 20. A .h ü k ü m l e r . müftülerini kendilerinin seçmesi. Kıbrıs'ın İngiltere'ye devri 1878. Diğer antlaşmaların hangi devletle yapıldığını hatırlayalım.D ve E s e ç e n e k l e r i i l g i s i z ve e k s i k yorumlar içerdiklerinden cevap olamazlar.soruda antlaş­ manın ismi verilerek ne anlama geldiği sorul­ muş bu s o r u d a da anlaşmanın ismi sorulmuştur. Atina 1913'te Yunanistan ile Z i ş t o v i : 1791'de Avusturya ile. ÖSS-1995 XIX. ilkokul ve ortaokullarda öğretimlerinin Türkçe olması gibi hükümler yer almıştır. 10. B . Doğu Rumeli'nin kaybı 1885. C . Yüzyılda Osmanlı Devleti L o z a n : 1 9 2 3 ' t e T ü r k i y e ile l . B. D ü n y a Savaşı"nın galipleri arasında. Balkan Savaşlarından sonra Bulgaristan'la yaptığımız anlaşma İstanbul Antlaşması'dır.92 20.1 9 9 3 O s m a n l ı Devleti ile B u l g a r i s t a n a r a s ı n d a 1913 yılında yapılan İstanbul Antlaşmasında B u l g a r i s t a n ' d a kalan Türklerin m ü l k e d i n ­ mesi. Tabii kaybedilen toprak­ lardaki Türk ve Müslüman nüfus hemen ya da uygulanan politikaların etkisiyle bulun­ dukları t o p r a k l a r d a n g ö ç ederek Osmanlı sınırlan içine yerleşerek kendilerini güvenc­ eye aldılar.Cezayirin k a y b e d i l m e s i 1830. Sırasıyla Bükreş 1812. Edirne 1829. Çözüm: Osmanlı Devleti 19.Bİri 1853'de Kırım Savaşı'nda Rusya'ya. Belgrat: 1739'da iki devletle yapılmıştır. bu antlaşma ve sözleşmelerle Osmanlı Devleti devamlı toprak kaybetmiştir.Akkerman 1826. ÖYS-1994 Balkan S a v a ş l a r ı n d a n sonra B u l g a r i s t a n ' d a y a ş a y a n T ü r k l e r e azınlık s t a t ü s ü ver­ ilmesi a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisinin bir sonucudur? A) Lozan Antlaşması B) İstanbul Antlaşması C) Atina Antlaşması D) Ziştovi Antlaşması E) Belgrat Antlaşması Çözüm: lO. Cevap D 12. ÖSS . O s m a n l ı Devleti'nin sınırlan daralırken sınır içindeki nüfusu gitgide art­ maktaydı. B u l g a r i s t a n ile i l g i l i o l a r a k aşağıdakilerden hangisinin bir gösterge­ sidir? A) Milliyetçilik anlayışının önemini yitirdiğinin B) Azınlıklar arasında dini duyguların zayıf ladığının C Diğer Balkan ülkeleriyle e k o n o m i k işbir­ liğine gidildiğinin D) Azınlık haklarının korunacağına güvence verildiğinin E) K o m ş u ülkelerle olan sınır anlaşmazlık­ larının bittiğinin Çözüm: Soru kökünde de belirtildiği gibi Bulgaristan sınırları içinde kalan Türklere. Berlin 1878.sorunun bir benzeridir. Türklere azınlık s t a t ü s ü n ü vermiş ve her türlü haklarını güvence altına almıştır.yüzyılda girdiği savaşlar­ dan sadece İki tanesinde yenilmemiştir.

B u s o r u y u ç ö z e r k e n yukarıdaki tanımı kapsayan ifadenin seçenekler de olup-olmadığına bakacağız. Arap harflerini k u l l a n m a k t a n v a z g e ç e r e k yeni harflerin k a b u l e d i l m e s i önemli bir İnkılaptır. din.D v e E seçenekleri gelişmiştir. O s m a n l ı hukuk sistemi olan Mecelle'den vazgeçilerek Medeni kanunun kabul'u bu da büyük bir inkılaptır. Bu durum Osmanlı İmparatorluğu'nda aşağıdakiferden hagisine gereksinim d u y u l d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e s i d i r ? A) Ümmetçilik anlayışının korunmasına . dilden insan yaşamakta idi.yüzyılda yaptığı ısla­ hatların öncekilerden ayrılan önemli bir özel­ liği vardı.Yüzyılda Osmanlı Devleti 93 Çözüm: Soruda da belirtildiği gibi inkılap köklü değişiklikleri ifade e t m e k t e d i r . Cevap C 13. ÖSS . O s m a n l ı c ı l ı k z a t e n azınlık k a v r a m ı n ı o r t a d a n k a l d ı r m a y a ç a l ı ş m a k t ı r . B s e ç e n e ğ i . Aşağıdakilerden hangisi niteliğinde bir g e l i ş m e d e ğ i l d i r ? inkılap Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunda bir çok ırk. ÖYS . D s e ç e n e ğ i .i E s a s i a d ı y l a ilk anayasa yürürlüğe konulmuştu. 19. Etnik grupların f a z l a o l m a s ı .1 9 9 5 1876 Anayasast'yla Müslüman olsun olmasın O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u sınırları içinde y a ş a y a n l a r d i n . B u n u n b i r s o n u c u o l a r a k t a B.1995 Bir devletin dayandığı ilkelerin ve toplumun yaşam düzeninin hızla ve ileriye d ö n ü k bir şekilde değişmesine inkılap diyoruz. din ve mezhep ayrımı yapmayan bir anlayışa sahip o l d u ğ u için Osmanlıcılık görüşüne zıt­ tır. 1789 Fransız ihtilâli'nin yaydığı miliyetçilik akımının zarar­ larının ortaya çıktığı tarihe kadar Osmanlı Devletî'nde millet kavramı hiç bir zaman Ön plana çıkamamıştır. Cevap A A) Osmanlı İmparatorluğu yerine ulusal ege­ menliğe dayalı bir devletin kurulması. d o ğ u kültürünün etkisiyle giyilen fes ve benzeri giysiler kaldırılıyor yerine çağ­ daş kıyafetler giyiliyor bu da bir inkılaptır. Osmanlı sınırları i ç i n d e y a ş a y a n b ü t ü n t o p l u m l a r Osmanlı o l a r a k d e ğ e r l e n d i r i l m i ş t i r . Fakat meclis hükümetinden kabine sistemine geçişte t o p l u m u n yaşam düzeyini etkileye­ cek bir durum yaşanmamıştır. E seçeneği.B) Azınlık haklarının sınırlandırılmasına C) Birlik ve beraberliğin korunmasına D) Geleneklere bağiı kalınmasına E) Saltanat sisteminden vazgeçilmesine Çözüm: Osmanlı Devleti'nin 19. A seçeneğinde verilen ümmetçilik anlayışı. B) Arap harfleri yerine yeni Türk harflerinin kabul edilmesi C) Meclis h ü k ü m e t i sistemi y e r i n e k a b i n e sistemine geçilmesi D) Mecelle yerine M e d e n i Kanun'un k a b u l edilmesi E) Fes ve benzeri başlıkların yasaklanarak şapka giyilmesi . Cevap C i 15. Bu soru şimdiye kadar İnkılap Tarihi çerçevesinde çıkmış ilk s o r u d u r .yüzyılda devletin kurtarılması için birlik ve bütünlüğün sağlanması amaçla­ n a r a k 1 8 7 6 ' d a K a n u n . m i l l e t o l g u s u n u n fazla geliştirmesini engellemiştir.2D. D ve E seçenekleri de eksik yorumlarından dolayı cevap olamazlar. ÖSS .1 9 9 5 Osmanlı İmparatorluğunun toplumsal yapısının çeşitli etnik g r u p l a r d a n oluşması aşağıdakilerden hangisinin gelişmesini engellemiştir? A} B) C) D) E) : Millet olgusunun Merkeziyetçiliğin Uluslararası ticaretin Kültürel çeşitliliğin Hoşgörünün 14. A seçeneği. ırk v e m e z h e p a y r ı m ı gözetilmeksizin "Osmanlı" sayılmıştır. Osmanlı Devleti yerine Türkiye kurulduğuna göre büyük bir İnkılaptır.

E s e ç e n e ğ i d e 1915 yılı başlarında m e y d a n a geldiği için cevap olamazlar.A ve B seçenekleri partinin etkinliğini artırmıştır.94 20. ÖYS .1995 Aşağıdakilerden hangisiyle İttihat ve Terakki Partisi. Yüzyılda Osmanlı Devleti 16. Babıali Baskını (23 Ocak1913) ile de yöneti­ mi tamamen ele geçirmiştir. D seçeneği partinin kuruluşu olduğundan. Cevap C \ . Kuruluşundan itibaren partinin Osmanlı Devleti üzerindeki etkisi giderek artmıştır. O s m a n l ı İ m p a r a t o r l u ğ u n u n y ö n e ­ timine tek başına egemen olmuştur? A) Hareket Ordusu'nun kurulması B) 31 Mart Vakası C) Babıâli Baskını D) Vatan ve Hürriyet Cemiyetinin kurulması E) Osmanlı Ordusu'nun Kafkasya Cephesi'nde yenilmesi Çözüm: İttihat ve Terakki Partisi 1889'da kurulmuştur.

B u n d a n dolayı m a d d e l e r i n d e ğ i ş i k y o r u m l a n m a s ı mümkün değildir.1995 yıllan arasında. Türklerin dene­ t i m i n d e kalan Anadolu topraklarınında elden çıkabileceği anlamına gelmektedir? A) Osmanlı devleti diğer devletlerle bütün ilişkilerini kesecektir B) Sınırların k o r u n m a s ı ve g ü v e n l i ğ i n sağlanması ile görevli olanlar dışındaki bütün Osmanlı ordusu terhis edilcektir C) İtilaf devletleri.1 9 8 2 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i "Çanakkale Savaşı"ntn s o n u ç l a r ı n d a n biri değildir? A) İtilaf Devletlerinin Ruslara gerekli askeri yardımı yapamaması B) l. Cevap C FYILLAI tr ÖSS Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990.ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS . Fakat C seçeneği bunlardan çok farklıdır. Bu maddenin hiçbir sınırla­ masının ve şarta bağlı olmamasının sonucu A n a d o l u c i d d i bir tehlike ile karşı karşıya geldi. D ü n y a Savaşı v e G e l i ş m e l e r k o n u s u n d a n çıkan soru yüz-deleri: 2. Dünya savaşından çekilmesi .telsiz ve telefonlar İtilaf Devletleri'nce denetlenecektir E) B ü t ü n d e m i r y o l l a r ı . ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 2. İtilaf devletleri'nin denetimi altına alınacaktır Çözüm: A . İti­ laf devletlerine hiçbir sınırlama getirilmeden güvenliklerini tehdit edici durumlarda işgal hakkı vermiştir. D ve E s e ç e n e k l e r i i n c e l e n d i ğ i n d e Osmanlı Devleti'nİn uyacağı hükümlerin tanımı ve sınırlaması yapılmıştır.güvenliklerini tehdit edici durumlarda stratejik noktaları işgal ede bilecektir D) Hükümet haberleşmesi dışında. 1. B . ÖYS .1 9 8 1 M o n d r o s Ateşkes A n t l a ş m a s ı n ı n aşağıda­ ki maddelerinden hangisi. Bu seçeneklerde Osmanlı Devleti'nin kayıpları çok açıkça belirtilmiştir. BÖLÜM D Tf 1981 -1995 ÖSS . 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 1 17 18 17 15 16 16 25 3 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 3 1 1 - 1 - 1 1 1 2 1 2 2 2 2 1 1 1 2 1 1 25 25 25 25 25 25 26 26 1991 1992 1993 1994 1995 1 2 1 15 1 3 1 21 16 16 17 1 - 240 6 326 566 1981 .601 : % 3.5 : % 4.L D Ü N Y A SAVAŞı VE G E L I Ş M E L E R 1.710 oranındadır. Dünya Savaşı'nın uzaması C) Yarım milyona yakın insanın Ölmesi D) İngiliz ve Fransız donanmalarının büyük kayıplar vermesi E) Rusya'nın l.

ÖYS .Romanya B) Hollanda . C s e ç e n e ğ i ise son yüzyılın savaşlarında devamlı kaybederek bir tercübe kazanmıştı. A. Osmanlı Devleti'ni de Birinci Dünya Savaşı'na s o k m a y a çalış­ malarında Osmanlı Devleti'nin hangi özel­ liği ö n e m l i bir etken o l m u ş t u r ? A) Askeri gücü B) Jeopolitik konumu C) Savaş tecrübesi D) Ekonomik gücü E) Siyasal yapısı Çözüm: Osmanlı Devleti'ni I.Danimarka ÖYS . R o m a n y a 1 8 7 8 . İ s v i ç r e . A . Karadağ 1878. G ö r ü l d ü ğ ü gibi son dört d e v l e t i n k u r u l u ş tarihleri aynıdır. A l m a n y a ve İtalya'da o r t a y a çıkan Faşist rejimin ortak yönü çok partili liberal demokrasiye karşı olmalarıdır.Dünya Savaşına sokmak isteyen devlet Almanya'dır. Diğer devletlerin de kuruluş tarihlerini ver­ erek 1918 yılından s o n r a kurulan ve aynı seçenekte verilen üç devleti bulalım. Bu yönüyle bu seçenek­ ler cevap olamazlar. Y u g o s l a v y a 1919 d a . D ve E s e ç e n e k l e r i y ö n ü y l e Osmanlı Devleti 1914 yılı başlarında her alanda büyük s ı k ı n t ı l a r i ç i n d e y d i . Cevap C j 5.C ve D seçeneklerinde verilen olaylar Çanakkale Savaşları'nın önemli sonuçlarıdır. T ü r k M i l e t i ' n i n Mk tepkisi ne olmuştur? A) Yeni bir hükümet kurmak B) Direnme cemiyetleri kurmak C) Saltanatı kaldırmak D) Düzenli bir ordu kurmak E) Yeni bir meclis oluşturmak C) Arnavutluk .Sırbistan . A. Bulgarsitan 1908. geniş coğrafyasına savaşı y a y m a k ve rakiplerini o y a l a m a k a m a c ı y l a O s m a n l ı Devleti'ni savaşa sokmaya çalışmıştır.96 Çözüm: İngiliz . Cevap E Çözüm: 1.B. Polonya 1919'da.Karadağ D) Yugoslavya .Belçika . Fransa ve Rusya'ya karşı bir s ı ç r a m a tahtası olarak k u l l a n a b i l m e k için g e ç i ş y o l l a r ı ü z e r i n d e b u l u n a n .1 9 8 2 Birinci Dünya Savaşı s o n u c u n d a k u r u l m u ş olan üç yeni devlet aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Bulgaristan . Belçika 1830.Yunanistan .Çekoslavakya . Çekoslavakya da 1919'da k u r u l m u ş t u r .Fransız ortak donanmasının saldırı­ sıyla başlayan Çanakkale Cephesi Savaşları 18 Mart 1915'te Boğazı g e ç m e g i r i ş i m i n i n başarısızlıkla bitmesiyle sonuçlandı. Çanakkale Savaşları ile dolaylı bir ilgisi vardır.Dünya savaşı ve ueıışmeıer | I i Seçeneklerde verilen 15 devletten Avustur­ y a . ÖSS . E seçeneğinde verilen d u r u m ise Rusya'da Bolşevik ihtilaii'nin meydana gelmesinin bir sonucudur. Cevap D 3. Cevap B i j | 4. ÖYS .İsviçre . fakat Yugoslavya Çekoslavakya ve Polonya aynı seçenektedir.D ve E s e ç e n e k l e r i ile a n c a k bu üç siyasal akımın ayrı ayrı d ü ş ü l m e s i halinde aralarında bir ilişki kurulabilir.B. Almanya rakibi olan İngiltere.Macaristan . H o l l a n d a v e D a n i m a r k a 'nın k u r u l m a s ı y e n i ç a ğ a kadar uzanmaktadır. Macaristan 1919.1984 B i r i n c i D ü n y a Savaşı'ndan s o n r a ülkem­ izin d ü ş m a n l a r tarafından işgat edilmesine Osmanlı h ü k ü m e t l e r i n i n kayıtsız kalmaları k a r ş ı s ı n d a . Sırbistan 1878. 6.Polonya E) Avusturya .1983 Bazı b ü y ü k devletlerin.1982 1917'de Rusya'da 1933'te A l m a n y a ' d a ve 1922'de İtalya'da g ü ç l e n e n siyasal akım­ ların ortak y ö n ü a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i ­ sidir? A) Milletler Cemiyeti'ni tanımamaları B) İnsan haklarını savunmaları C) Liberal demokrasiye karşı olmaları D) Versay Antlaşmasına tepki göstermeleri E) Wilson prensiplerini onaylamaları Çözüm: R u s y a ' d a o r t a y a çıkan k o m ü n i s t r e j i m i n .

A ve E seçenekleri de eksik yorumlardır. Lozan 1923de. Amerika'nın savaşa g i r m e s i A l m a n y a ' n ı n tutumu üzerine o l m u ş .Çözüm: M o n d r o s ' u n i m z a l a n m a s ı n d a n s o n r a İtilaf devletleri y o r u m a açık o l a n 7 .F r a n s ı z g ü ç l e r i O s m a n l ı Devleti'ni savaş dışı bırakamayınca savaş hem u z a m ı ş h e m d e g e n i ş b i r a l a n a yayılmıştır.Dünya Savaşı sırasında İngilizlerin olumsuz propagandalarına uyarak aynı dinden olan kardeşlerini arkadan vurmada tereddüt etmediler. Cevap  \ j I i j ! . Bu durum iki taraf arasında müslümanlığın m e y d a n a g e t i r d i ğ i ümmetçilik anlayışının tamamen bittiğini gösterir. ÖYS-1985 Birinci Dünya Savaşı'nın uzamasına aşağı­ daki c e p h e l e r d e n h a n g i s i n i n n e d e n olduğu söylenebilir? A) Kafkasya B) Çanakkale E) Irak C) Kanal 9. Mudanya 1922de. Bunun üzerine tehlike boyutlarının artması Türk milletini örgütlendirmeye yöneltti. A. savaşın g i d i ş i ü z e r i n d e nasıl b i r etkide bulunmuştur? A) Savaşı.C. Burada büyük bir başarısızlığa uğrayan İ n g i l i z . Bu işgal hala bu bölgelerde barışın sağlanamamasında etkilidir. Cevap B 8. Ankara ise 1921'de yapılmıştır. Bunun üzerine geniş bir coğrafya ü z e r i n d e t o p r a k l a r ı b u l u n a n Osmanlı t o p r a k l a r ı n a s a v a ş sıçramıştır. Bu İki t o p l u m u n ortak noktası m ü s l ü m a n olmalarıdır. Bu ö r g ü t l e r d i r e n m e cemiyetlerini ortaya çıkardı.Dünya s a v a ş ı ' n a girmesi. Cevap C D) Filistin Çözüm: İtilaf devletlerinin büyük hayallerle girdiği ve büyük sonuçlar beklediği cephe Çanakkale Cephesidir.daha geniş bir alana yaymıştır C) Amerika Birleşik D e v l e t l e r i ' n i n s a v a ş a girmesini hızlandırmıştır D) İtalya'nın savaşa girme olasılığını artırmıştır E) Dünya güçler dengesini kurmuştur Çözüm: Osmanlı Devleti'nin savaşa girmesiyle (12 Kasım 1914) Almanya'nın Avrupa'dakİ savaş yükü hafiflemiş ve İtilaf devletlerine yenilmekten kurtulmuştur. j ÖYS .D ve E seçenekleri Kurtuluş Savaşı'nın aşamalarıdır. aşağıdaki görüşlerden hangisinin geçerlil­ iğini yitirdiğini gösterir? A) B) C) D) E) Halkçılık Ulusçuluk Ümmetçilik Devletçilik Medeniyetçilik | | i j Çözüm: Türklerle Araplar 1917 yılına kadar birlikte yaşadılar.1987 I. m a d d e d e n yararlanarak A n a d o l u ' y u İşgal e d i y o r l a r d ı . İtalya'nın s a v a ş a girmesi ise Avusturya'yla ilgilidir. Bu işgal İngilizlere güvenliklerini tehdit edici stratejik bölgelerin işgal hakkının t a n ı n m ı ş o l m a s ı e t k i l i d i r . ÖYS .İttifak Devletleri'nin lehine döndür­ müştür B) Savaşı.1 9 8 8 İngiltere Musul'u aşağıdakilerden hangi­ sine dayanarak işgal etmiştir? A) Mondros Ateşkes Antlaşması B) Sevr Antlaşması C) Lozan Barış Antlaşması D) Mudanya Ateşkes Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: ) ] İngilizler Musul'u 3 Kasım 1918 yılında işgal etmişlerdir. Cevap B 7.Dünya S a v a ş ı ' n d a A r a p l a r ı n T ü r k l e r e k a r ş ı İngilizlerle b i r l i k t e h a r e k e t e t m e s i . Z a t e n u l u s ç u l u k ü m m e t ç i l i ğ e zıt o l a r a k ortaya çıkmış ve bu iki akım devamlı olarak mücadele etmişlerdir. Ancak Araplar I. ÖYS -1987 Osmanlı D e v l e t i ' n i n I. Sevr 1920'de. Cevap B I i | 10. Fakat Osmanlı Hükümeti M o n d r o s ' u n şart­ larına göre etkisiz hale gelmiş o l d u ğ u n d a n işgallere kayıtsız kaldı. İngilizler petrol b a k ı m ı n d a n z e n g i n olan b u b ö l g e y i işgal e d e r e k ö n e m l i b i r n o k t a y ı k o n t r o l altına aldılar.

İtalya ve Rusya arasında yapılmıştır. Bu iki fikir akımının başarısızlığı aslında Avrupa'nın etkisiyle yayılan milliyetçiliğin olumsuz etkilerinden kaynaklandı. Bu özellik antlaşmaların bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Bu barış antlaşmaları genellikle A.Dünya Savaşı s o n u n d a i m z a l a n a n a n t l a ş m a l a r ı n ortak Özelliklerinden biri d e ğ i l d i r ? A) Yeni devletlerin kurulmasını sağlama B) Yeni siyasal rejimler öngörme C) Askeri sınırlamalar getirme D) Bazı devletlerin sınırlarını değiştirme E) Ekonomik yükümlülükler içerme Çözüm: I .Dünya Savaşı sırasında Arapların ayaklanmaları s o n u c u n d a başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı görüldü.Dünya Savaşı ve Gelişmeler 13. Bu savaş hem Mustafa Kemal'in tanınmasını sağlarken. Nöyyi ve Sevr'dir. Triyanon. ÖSS . Fransa. ÖYS-1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i I. İslamcılık d ü ş ü n c e s i n i n ise Balkan Savaşları sırasında. Cevap B Cevap A . beklenenin aksine gelişmiş bir olay g ö r m e k t e y i z : Ç a n a k k a l e Savaşları. Arnavutların I. dış devletlerin kışkırtmaları. A v u s t u r y a . Mondros Ateşkes Anlaşmasında böyle bir hüküm yer almamıştır. Bu olayın sömürgelerde bile etkileri olmuştur.98 1. İngiliz­ lerin de yenilebileceği kanaati doğmuştur. Cevap A E) Medeniyetçilik Çözüm: Osmanlıcılık. B seçeneğinde verilen yeni siyasal rejimler ö n g ö r m e d o ğ r u d a n i ç i ş l e r i n e karışma anlamına geldiğinden bir barış antlaşmasın­ da yer alması mümkün değildir.hem de Türk milletini kurtuluş için ümitlendirmiştir. S e ç e n e k l e r d e k i olayları incelersek tarihinakışına y ö n vermiş.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeleri içermektedir. Bundan dolayı Rusya'ya Doğu Anadolu'ya işgal hakkı verilmemiştir.C. 12. Rusya ihtilalle bereber Bolşevikler tarafından savaştan çekilmiş böylece savaşın sonucun­ dan olumlu ya da olumsuz etkilenmesi asgariye inmiştir. D ü n y a S a v a ş ı ' n ı n s o n u n d a Almanya. Gizli antlaşmalar Rusya'da çıkan Bolşevik İhtilalinden sonra dünya kamu oyuna Bolşevikler tarafından duyurulmuştu. ÖYS .1989 Birinci Dünya Savaşı sırasında. Sen Germen. Bu yeni anlayış aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Milliyetçilik C) Devletçilik B) Islahatçılık D) Laiklik 1 1 . Anadolu'daki Ermeni olayları Osmanlıcılık düşüncesinin gerçekleşmesinin m ü m k ü n olmadığını gös­ t e r d i . gizli anlaşma­ larda Boğazlar ve Doğu Anadolu BÖlgesi'nin Rusya'ya verilmesi kararlaştırılmışken. Bu d u r u m u n nedeni aşağıdakilerden han­ gisidir? A) Rusya'nın Birinci Dünya Savaşından çekilmesi B) Rusya'da iç karışıklıkların devam etmesi C) Türklerin Çanakkale Cephesinde başarılı olması D) İngiltere ve Fransa'nın Rusya'dan daha çok İtalya'nın dostluğuna önem vermesi E) Türklerin Muş ve Bitlis'i Ruslardan geri alması Çözüm: Gizli a n t l a ş m a l a r 1915-17 yılları a r a s ı n d a İngiltere. Bu antlaşmalar: Versay.1 9 8 9 Mustafa Kemal'in tanınması ve Milli m ü c a d e l e d e ö n d e r olarak kabul e d i l m e s i n de aşağıdakilerden hangisinin etkisi en çoktur? A) Çanakkale Savaşını kazanması B) Derne'de İtalyan kuvvetlerini durdurması C) Muş'u ve Bitlis'i Ruslardan geri alması D) Halep'in kuzeyinde düşmanı durdurması E) Vatan ve Hürriyet Cemiyetini kurması Çözüm: Sonuçları bakımından daha etkili olan olaylar kahramanlarını daha çabuk tanıtırlar. Cevap A 14. ÖSS-1990 Osmanlı İmparatorluğunun son döneminde İslamcılık ve Osmanlıcılık anlayışları etkilerini yitirirken yeni bir anlayış güç kazanmıştır. B u l g a r i s t a n ve Osmanlı Devleti ile o l m a k üzere beş barış antlaşması yapıldı. Balkanlarda görülen isyanlar. M a c a r i s t a n .

Almanya savaşı mağlup olarak bitirdiği için en zor d u r u m d a k a l a n ü l k e i d i .Çözüm: Brest-Litovvsk A n t l a ş m a s ı : Rusya ile İttifak devletleri arasında 3 Mart 1918'de . T r i y a n o n M a c a r i s t a n ile İtilaf D e v l e t l e r i arasında 6 Haziran1920'de. Filistin. Almanya'nın bu tutumu karşısında İngiltere ve Fransa barışı korumaya çalışmışlarsa da İkinci Dünya Savaşı'nın çıkmasını engelleye­ memişlerdir. a ş a ğ ı ­ daki savaşlardan hangisinin bir sonucudur? A) Doksan Üç Savaşı B) Birinci Balkan Savaşı C)Trablusgarp Savaşı D) Birinci Dünya savaşı E) İkinci Balkan Savaşı i i j j I \ j | j 19. ÖYS . Nöyyi Bulgaristan ile İtilaf Devletleri arasında 27 Haziran 1919'da.1 9 9 4 B i r i n c i D ü n y a S a v a ş ı ' n d a n s o n r a imza­ l a n a n S e n j e r m e n A n t l a ş m a s ı ile aşağı­ d a k i l e r d e n hangisi bağımsız bir devlet olarak ortaya çıkmıştır? A) Arnavutluk B) Romanya C) Çekoslavakya j ! j D) Sırbistan E) Karadağ .s o n u ç ilişkisi vardır. Ö Y S . i j i Cevap D 18. Sen G e r m e n A v u s t u r y a ile itilaf devletleri arasında 10 Eylül 1919 da. ÖYS-1992 Mekke ve Medine'nin b u l u n d u ğ u Hicaz'ın Osmanlı e g e m e n l i ğ i n d e n çıkması. Bundan sonra bu bölgeler İngiliz ve Fransız sömürgesine girmiş ve II. Kolayın s o n u c u ikinci olayın nedeni olmuştur.Dünya Savaşının sonucuna göre galip ve mağlup olarak İki g u r u p t a t o p l a m a k g e r e k i r : Almanya bir tarafa.1991 Bulgaristan'ın Birinci Dünya Savaşı'nın s o n u n d a İtilaf Devletleriyle yaptığı antlaş­ ma a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Brest Litovvsk Antlaşması B) Triyanon Antlaşması C) Sen Germen Antlaşması D) NÖyyi Antlaşması E) Versay Antlaşması .Dünya Savaşına neden olduğu anlaşılmaktadır. ÖSS . için daha sonra P o l a n y a ' n ı n batı b ö l g e s i n i işgal etmiştir. Cevap D i I j | [ İ j D) İsveç Çözüm: E) Japonya S e ç e n e k l e r d e v e r i l e n d e v l e t l e r i I.Dünya savaşına kadar devam etmiştir.Hicaz ve Irak cephelerindeki savaşları kazanamayınca bu bölgeleri 1917 yılından itibaren terketmeye başladı. V e r s a y Antlaşması Almanyayı e k o n o m i k ve askeri yönden adeta ç ö k e r t m i ş t i .1 9 9 1 Aşağıdaki d e v l e t l e r i n h a n g i s i n d e B i r i n c i Dünya Savaşı s o n u n d a r e j i m d e ğ i ş i k l i ğ i olmuştur? A) Fransa B) Almanya C) İngiltere Çözüm: Osmanlı Devleti I. Bu fırsatı iyi değerlendiren Hİtler ikditarı ele geçirmiş ve yeni bir savaşın o l u ş m a s ı n a o r t a m h a z ı r l a y ı c ı hareketlere girişmiştir.1994 Birinci Dünya Savaşı'nda yenilen Almanya. Versay ise Almanya ile İtilaf Devletleri arasın­ da 28 Haziran 1919'da yapılmıştır Cevap D 16.15. Versay Antlaşması'yla Polanya'ya bırakmış o l d u ğ u yerleri geri almak. Bu s o r u d a s e b e p .Japonya ve İsveç bir tarafa. Bu d u r u m Birinci ve (kinci Dünya Savaş­ ları arasında nasıl bir ilişki o l d u ğ u nu gös­ terir? A) İki savaşta da çok sayıda cephe açılmıştır B) Birinci Dünya Savaşı öncesindeki bloklaş­ malar günümüze kadar devam etmiştir C) Savaşların ikisi de aynı hükümleri içeren antlaşmalarla sonuçlanmıştır D) B i r i n c i savaşın s o n u c u ikinci savaşın başlamasına ortam hazırlamıştır E) İki savaşın sonunda da Avrupa'nın siyasi yapısı korunmuştur Çözüm: Soru kökünde Amanya'nın Versay Antlaşma­ sıyla P o l o n y a ' y a bırakmış o l d u ğ u yerleri almak d a h a s o n r a P o l o n y a ' y ı işgal etmiş bunun da II. Cevap B 17.Fransajngiltere. Ö Y S .Dünya Savaşında Kanal. B u n d a n dolayı ülke i ç i n d e a r t a n t e p k i l e r s o n u c u r e j i m değişikliği yaşanmıştır.

Arnavutluk. Yeni bir savaşın başlamasına ortam hazır­ ladı. Sırbistan ve Karadağ topraklan Osmanlı Devletine bağlı idi . Cevap B .1 9 9 5 - I. İngiltere etkin bir hale geldi. bir başkasının boyunduruğu altında sokulmayacak. Wilson bu ilkelerle savaşın sonucunda oluşa­ cak haksız u y g u l a m a l a r ı yeni bir savaşın nedeni olmamasını amaçlamıştır. ÖYS .1994 1915-1917 yıllan arasında Osmanlı Devleti'nin parçalanmasıyla ilgili olarak Fransa.sorunun bir benzeridir.700 Çözüm: Seçeneklerde verilen devletlerin k u r u l d u ğ u t o p r a k l a r I. Bu ilkeler y e n i l e n d e v l e t l e r için bir umut kapısı olmuştur. 1917 yılında bir rejim değişikliği olmuştur. 3. Yenilen devletlerden savaş tazminatı alın­ mayacak Hiç bir ulus. B u o l a y ü ç ö n e m l i sonuç doğurmuştur: 1. İtalya ve Rusya arasında gizli antlaşmalar imzalanmıştır. Fakat bu ilkeler Paris Barış K o n f e r a n s ı n d a İngiltere tarafından kabul e d i l m e m i ş t i r . Amerika'nın içe dönük bir siyaset İzleme­ sine neden oldu. yargıları a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n kap­ samında açıklanmıştır? A) Bristol raporu B} Wilson ilkeleri C) Saint Germain (Sen Jermen) Antlaşması D) Harbord raporu E) Paris Konferansı Çözüm: ABD Başkanı Wilson savaş sona ermeden 8 Ocak 1918'de ilan ettiği ve "Wilson ilkeleri" denilen kararlarla yukarıda belirtilen öncüller ilk defa kamuoyuna açıklanmıştır. R o m a n y a . Cevap C 2 0 .Dünya Savaşı ve Gelişmeler Yenen devletler topraklarını genişletmeye­ cek.Dünya Savaşı'ndan ö n c e şu devletlere ait idiler. Bu değişiklik Rusya'nın savaştan çekilmesine n e d e n o l d u ğ u n d a n gizli a n t l a ş m a l a r d a k i Rusya'nın rolü iptal edilmiş ya da pay­ laştırılmıştır. Sen jermen Antlaşması (1919) da Avusturya ile yapıldığına göre doğru cevap kendiliğin­ den ortaya çıkmaktadır. Bu dört devlet arasından Rusya'da.Gizli Antlaşmalar soruda belirtilen dört devlet arasında yapıl­ mıştır.Dünya savaşı'na girmesi Çözüm: 11. Ancak bu antlaşmaların pay­ l a ş ı m p l a n ı d a h a sonraları d e ğ i ş i k l i ğ e uğramıştır.C s e ç e n e ğ i n d e verilen Ç e k o s l a v a k y a ise A v u s t u r y a ' n ı n sınırları içerisindeydi. ÖYS . Paylaşım planındaki d e ğ i ş i k l i k aşağıdakilerden h a n g i s i n i n sonuçlarından biridir? A) Birinci Dünya Savaşı'nın başlaması B) italya'nın Anadolu'da işgal ettiği topraklar­ dan çekilmesi C) Rusya'nın savaştan çekilmesi D) Fransa ile İngiltere arasında görüş ayrılığı çık­ ması E) ABD'nin I. 2. İngiltere. Cevap C 2 1 .

147 : % 3.533 oranındadır. devrimleri sonraya bırakması Çözüm: M u s t a f a K e m a l Paşa Kurtuluş Savaşı'nda yapacağı işleri ikiye ayırmıştır. saltanat ve hilafet yanlıları da vardı. B i r i n c i s i ülke­ den düşmanları çıkanncaya kadar mücadele etmek.416 . İ k i n c i s i ise ülkenin kurtarılmasından sonra inkılapları gerçekleştirmek. Türklerin ulusal hayatını. çok dikkatli olduğunu sanan bilim çevrelerimizde bile yerleşmişti. C u m h u r i y e t Öncesi d ö n e m d e e k s i k o l a n nedir? A) Kendi öz değerlerine dayanma ve güvenme B) Yabancı düşüncelere kapılarını açık tutma C) Bilim adamlarının çalışmalarını destek­ leme D) Türk uygarlığının etkilerini ortaya koyma E) Eski Türk yapıtların dünyaya tanıtma . Mustafa Kemal'i asıl başarıya götüren olay asıl düşüncesini sonraya erteleyerek ülkenin kurtuluşu İçin farklı düşüncedeki insanları bir araya toplarnasıdır. b u ülkenin o k u m u ş geçinenleri ulusumuzun uygarlık kurma ve yaşatma güç­ lerine i n a n m a d a n k o n u ş u r l a r d ı .C ve D s e ç e n e k l e r i eksik y o r u m l a r İçerdiklerinden cevap olamazlar. BÖLÜM ÖSS 1981 Kurtuluş Savaşı'mmn devam ettiği yıllarda samimi yurtseverler arasında laikliğe karşı olanlar." B u p a r ç a y a g ö r e .K U R T U L U Ş SAVAŞI'NIN H A Z I R L I K DÖNEMİ 1981 -1995 OSS .OYS SORULARI ANALİZİ 1. 1981 .1 9 9 5 y ı l l a r ı a r a s ı n d a . A. Mustafa Kemal Paşa'nın böyle farklı d ü ş ü n c e d e o l a n k i ş i l e r i t e k a m a ç t a bir­ leştirmesinde aşağtdakilerden hangisi etkili o l m u ş t u r ? A) İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n dışında yeni bir hükümet kurması B) S o n Osmanlı Mebuslar Meclis'nin düş­ manlar tarafından dağıtılmasını protesto etmesi C) Yurtseverlik d u y g u s u n u n g e l i ş m e s i n e önem vermesi OJİstanbul Hükümeti emrinde önemli görevler almış olması E) Y u r d u n kurtarılmasına öncelik vererek.% 2. K u r t u l u ş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :% 5.B. ÖSS 1981 " C u m h u r i y e t e k a d a r g e ç e n iki yüzyıllık d ö n e m d e . bu alanlardaki kendi güç­ l e r i n d e n y o k s u n b ı r a k m a k i s t e y e n bazı yabancı düşünceler. Cevap E ÖSS YILLA' ÖYS Toplam Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı saya sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 3 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 3 1 1 3 1 2 1 2 2 1 1 1 1 20 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 1 1 1 1 2 1 1 2 1 1 1 1 1 1 7 13 mm 240 2.

Cevap C 5. Cevap A Çözüm: A. Birinci cümlede görülen k e n d i g ü ç ­ l e r i n e i n a n m a m a l a r ı b u s o r u n u n anahtar kelimesidir. İtilaf D e v l e t l e r i ' n e k a r ş ı protesto ve mitingler yapılması B) Osmanlı Mebuslar Meclisi kararlarının." Bu g e n e l g e l e r i n T ü r k Ulusu üzerinde etkili o l d u ğ u n u g ö s t e r e n ilk belirti ne o l m u ş t u r ? A ) A n a d o l u ' d a . ordu. U l u s a l g ü ç l e r denildiği zaman bir ulusun maddi ve manevi bütün dinamikleri anlaşılmaktadır.B ve D seçeneklerindeki olaylar 1920 yılın­ da E seçeneği ise Mondros'un yapılmasın­ dan hemen sonra gerçekleşmiş olaylardır. Bu kelimeyi seçeneklerde aradığımız z a m a n s a d e c e A s e ç e n e ğ i n d e görmekteyiz. ÖSS 1983 1919 yılında İtilaf Devletlerinin. 'Türklerin Batı Anadolu'daki Hıristiyan lan katletmek üzere o l d u ğ u " ş e k l i n d e asılsız bir haberi d ü n y a kamuoyuna yaymalarının amacı neydi? A) Anadolu'daki İç isyanların desteklemek B) S e v r A n t l a ş m a s ı ' n ı n i m z a l a n m a s ı n ı çabuklaştırmak C) İzmir'in İşgalini haklı göstermek D) İstanbul'un işgalini haklı göstermek E) Anadolu'da zararlı dernekler kurulmasını hızlandırmak ÖSS 1985 Mustafa Kemal Paşa'nın Kurtuluş Savaşı'nın devam ettiği yıllarda Türk Ufusu'na "Ulusun geleceğini. ÖSS 1981 " M u s t a f a K e m a l Paşa. İzmir'in işgali 18 Ocak 1919'da toplanan Paris Barış Konferansında kararlaştırılmış ve soruda belirtilen asılsız iddia dünyaya yayılmıştır. Cevap C 6. ilkesinin benimsetmeye çalışmasının temel amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Saltanatı yabancı güçlerin etkisinden kur­ tarmak B ) M ü d a f a a . 4.Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Çözüm: Bu soruyu çözerken önce sorudaki anahtar kelimeyi bularak b u n u . s e ç e n e k l e r d e ara­ malıyız. Cevap A ÖYS 1984 M u s t a f a K e m a l P a ş a "Ulusal güçleri bir­ leştirmek" amacıyla öncelikle aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i n k u r u l m a s ı n a ağırlık ver­ miştir? A) Düzenli bir ordu B) Mahaffi dernekler C) Yeni bir meclis D) İstanbul Hükümeti ile diyalog E) Dış devletlerle iyi ilişkiler Çözüm: Bu soruda iki seçeneğin doğru gibi olduğu g ö r ü l m e k t e d i r .C.i H u k u k c e m i y e t l e r i n i bir­ leştirmek C) Mebuslar Meclİsi'nin toplanmasını sağla­ mak D) Yönetim şeklini değiştirmek E) Padişahlığın yetkilerine ortak olmak .D ve E seçenekleri ise ilgisiz gelişmelerdir.D ve E seçenek­ lerinden olaylardan önce gerçekleştirmiştir. Fakat C seçeneğinde verilen İzmir'in işgali 15 Mayıs 1919'da olmuştur. D ve E seçenekleri de eksik yorum içermek­ tedir. belediyeler ve sivil halk temsilci­ leridir. M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra Türk Ulusu'nu tehlikelere karşı uyarmak ve harekete g e ç i r m e k a m a c ı y l a Havza v e A m a s y a ' d a genelgeler (tamimler) yayınlamıştır. B ve C seçenekleri ilgisiz yorumlar içerirken. Bunlar. B u n u n n e d e n i ise ulusal güçler tabirinin eksik anlaşılmasından kay­ n a k l a n m a k t a d ı r . İti­ laf Devletleri'nin isteklerine üymgroası C) A m a s y a ' d a M u s t a f a K e m a l ' i n İ s t a n b u l H ü k ü m e t i t e m s i l c i s i S a l i h P a ş a ile görülmesi D) Erzurum ve Sivas'ta kongreler yapılması E) ilk TBMM'ye.Osmanlı Mebuslar Meclisi üyelerinin de alınması Çözüm: Havza ve Amasya Genelgeleri işgal tehlike­ sine karşı halkı uyarmak için yapıldığına göre ilk e t k i l e r i h a l k ı n i ş g a l l e r i p r o t e s t o e t t i ğ i mitingler düzenlemek olmuştur. 3. B. İstanbul'daki mitingler ve protestolar B. İşte bütün bunların birleştirilmesi İçin yeni bir meclis açılmıştır. cemiyetler. ulusun kendi iradesi belirleyecetâr". İlk mitinglerin başlama tarihleri 1919 yılı hazi­ ran aylarıdır.

Amasya Genelgesinde ifade edilen bu temel ilke ile Kurtuluş Savaşı'nın başından itibaren yeni bir yönetim şekli amaçlanmıştır. D i ğ e r d e v l e t l e r e g e l i n c e : İlk olarak Türk toprak­ larını işgale başlayan devlet İngiltere'dir.B. lasının teme) İr? Sisinden kurîtlerini b i r lasını sağla­ nmak Doğu Anadolu'da kurulan cemiyetlerin amacı bölgede bir Ermeni devletinin kurulmasının engellemek için çalışmalar yapmaktı. onir'in işgali 15 ı işgali 18 Ocak Konferansında len asılsız iddia Mustafa Kemal'in Samsun'a çıkmasıyla başlayan Kurtuluş Savaşı sırasında Osmanlı Devleti'nin artık y o k sayılması g e r e k t i ğ i n i halka devamlı telkin etmiştir. ÖYS 1985 Kuva-i Milliye b a ş l a n g ı ç t a h a n g i d e v l e t i n Anadolu'daki i ş g a l l e r i n e k a r ş ı b i r t e p k i olarak oluşturulmuştur? A) Yunanistan D) Rusya B) Fransa C) İngiltere E) İtalya 1 0 .D ve E s e ç e n e k l e r i n i n bu c e m i y e t i n amaçlarından ziyade birer Özelliği o l d u ğ u görülmektedir. Bundan dolayı büyük ç a p t a bir d i r e n i ş meydana g e l m e m i ş t i r . Bu üç devletin işgalleri ilhak özelliğinden ziyade kontrol özelliği taşımaktadır. Soruda verilen cemiyetin a m a c ı bu çalışmalarıyla bölgedeki Türkleri azınlıklara oranla her yön­ den güçlü tutmaktı. Hatta bu devlet ekonomik ve askeri yardım biie etmiştir. D o ğ u Anadolu Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti şu karar­ ları almıştır: I. Hiçbir şekilde göç edilmeyecek II. ÖSS 1987 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . o r d u . ÖYS 1986 Vatanın kurtuluşunun padişah ve Halifenin buyruklarına sıkı sıkıya uymakla m ü m k ü n olacağına inanan k u r u l u ş aşağıd a k i l e r d e n hangisidir? A) Trakya . Bunu Fransa ve İtalya takip etmiştir. iktisat ve din alanında Örgütlenile­ cek İli.C ve E seçeneklerindeki cemiyetler yararlı ulusal cemiyetlerdir. rilfhalk temsilcijtirilmesi için gelişmelerdir.lazıriık Dönemi 703 Çözüm: Kurjuluş_ Çözüm: Savaşı'nın Hazırlık Dönemi /lar 1920 yılın­ ın yapılmasınniş olaylardır. Cevap D 7. D s e ç e n e ğ i n d e k i cemiyet ise milli varlığa karşı olarak kurulmuştur. Bilim. Cevap A ı 9. B. Doğu vilayetleri gerektiğinde savunulacak Bu kararların başlıca amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Bölgedeki Türkleri. Cevap A 8. azınlıklara oranla her yönden daha güçlü tutma B) Benzer amaçlı milli cemiyetleri birleştirme C)Diğer Müdafaa-i H u k u k Cemiyetleri'ne kendi gücünü gösterme D) Erzurum'da milli bir kongre yapılmasını sağlama E) Cemiyet'in bölgedeki şube sayısını artır­ ma Çözüm: Cevap C Seçeneklerde verilen devletlerden Rusya Türk topraklarını Kurtuluş Savaşı yıllarında işgal etmemiştir. M u s t a f a Kemal ile T ü r k milleti arasında karşılıklı gelişen güven d u y g u s u n d a n doğan bir sonuç değildir? A) Cumhuriyetin kurulması B) Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması C) Türkiye Büyük Millet Meclİsi'nin kurulması D) Kadınlara siyasal haklar tanınması E) Kurtuluş Savaşı d ö n e m i n d e mahalli derneklerin kurulması . ÖSS 1985 Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra. Tabii olarak halkın kendi İradesiyle kendi geleceğini belir­ lemesi açıkça yönetim şeklini değiştirmektir. Cevap D sal güçleri bireaşağıdakilerna ağırlık ver- pg jru gibi olduğu leni ise ulusal lasından kayıçler d e n i l d i ğ i ianevi b ü t ü n tunlar. Zaten A. Cevap C tuş Savaş ı'nın su'na "Ulusun îlirleyecektir".C.Paşaeli Cemiyeti B) İzmir Müdafaa-i Hukuk-i O s m a n i y e Cemiyeti C) T r a b z o n Mufazaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti D) Sulh ve Selamet-i Osmaniye Fıkrası E) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti Çözüm: Soruda verilen amaca uygun olarak kurulan cemiyet Sulh ve Selamet-İ Osmaniye Fırkasıdır. A n c a k Yunanistan'ın İzmir'i işgali bir ilhak niteliği taşıdığı için Kuvay-ı Milliye hareketi burada doğmuştur.

C s e ç e n e ğ i ise Mustafa Kemal henüz bu tarihlerde Osmanlı o r d u s u n u n bir subayıdır.Kuva-i Milliye'nin oluşturulmasının değildir? A) Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'ndah yenik çıkması B) M o n d r o s Ateşkes A n t l a ş m a s ı u y a r ı n c a Türk Ordusunun terhis edilmesi C) Osmanlı hükümetlerinin Türk halkının can ve mal g ü v e n l i ğ i n i k o r u y a m a z hale gelmesi D) İtilaf D e v l e t l e r i ' n i n M o n d r o s A t e ş k e s Antlaşması'nın hükümlerini tek taraflı olarak uygulaması E) Osmanlı yönetiminin Sevr Antlaşması'nı onaylaması Çözüm: Kuva-i Milliye birlikleri A.C ve D seçeneklerindeki olaylar Türk mil­ letinin desteği ile Mustafa Kemal'in başlattığı Kurtuluş hareketi çerçevesinde gerçekleştir­ i l m i ş t i r .B. nedenlerinden biri 1 3 . A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi bu g ö r ü ş ü destekleyen bir gerekçe olamaz? A) İstanbul'un işgal edilmesi B) Milli mücadele hareketinin güç kazanması C) Mustafa Kemal'in Yıldırım Orduları Grubu Komutanlığından ayrılması D) Anadolu'da düzenli ordunun kurulması E) O s m a n l ı Devleti'nin işgaller karşısında etkisiz kalması | 1 4 . ÖSS 1988 Kurutuluş Savaşı'nın d e v a m ettiği yıllarda Mustafa Kemal." görüşünü savunuyordu. Sonraki bir olay ö n c e k i bir o l a y ı n a n c a k s o n u c u o l a b i l i r . Cevap E Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Mustafa Kemal'in bu sözü söylemesinde A. Fransa G ü n e y d o ğ u ' y u işgale başlayınca silahlı direnişte başlamıştır. Sevr Antlaşması 10 Ağustos 1920 yılında yapıldığı için Kuvay-i Milliye'nin oluşmasında etkili olamaz. B.Mustafa Kemal'in t a r i h sahnesine çıkış tarihi o l a n 19 Mayıs 1919'dan çok Önce kurulmuşlardır. D ve E s e ç e n e k l e r i n d e k i g e l i ş m e l e r i n b ü y ü k bir r o l ü o l m u ş t u r .104 Çözüm: A. Öu sırada kurtuluş hareketi başlamamış o l d u ğ u n d a n Mustafa Kemal'in böyle bir söz söylemesi düşünülemez. sorunun olumlu bir hale getirilmiş şek­ lidir.C ve D seçenek­ lerindeki olumsuz gelişmeler üzerine kurul­ muş ve İzmir'in işgaliyle savaşmaya başlamışlardır. Cevap C 1 1 . İstanbul Hükümetine olan güvenini yitirmesi D ) A n a d o l u h a l k ı n ı n M u s t a f a Kemal'in çevresinde toplanması E) Gizli anlaşmaların yapılması i . I. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i bu d r u m u n bir s o n u c u değildir? A) Erzurum ve Sivas Kongrelerinin yapılması B) Yöresel direnişlerin başlaması C) Anadolu halkının. ÖSS 1989 Aşağıdakilerden hangisi Kuva-i Milliye'nin kurulmasında d o ğ r u d a n etkili o l m u ş t u r ? A) İtilaf Devletleri a s k e r l e r i n i n İ s t a n b u l ' a gelmesi B) Osmanlı İmparatorluğunun Birinci Dünya Savaşında yenilmesi C) Anadolu'nun yer yer işgal edilmesi D) Anadolu'da iç isyanlar çıkması E) Rusya'da ihtilal olması Çözüm: 1 1 . Y u n a n l ı l a r İzmir v e çevresini. İşgal devletlerinin Anadolu'yu işgal etm­ eye başlamaları Kuva-ı Milliye'nin kurulması­ n a n e d e n o l m u ş t u r . Dünya Savaşı devam etmektedir. "Artık İstanbul Anadolu'ya hakim değil tâbi olmak mecburiyetindedir. nedeni olamaz. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap C i 1 2 . M a h a l l i d e r n e k l e r ise M o n d r o s Ateşkesinden hemen sonra halkın işgallere tepkisi olarak kurulmuştur.B. ÖSS 1989 M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra İstanbul Hükümeti galip devletlerin etkisi altı­ na girmiş ve millete karşı sorumluluklarını yerine getiremez olmuştur.

E seçeneği ise 1915 . Cevap E Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşması s o n u c u başlayan işgallere karşı Türk halkı tehlike sezdiği yerlerde cemiyetler kurarak Örgütlen­ me yoluna gitmiştir.ğijdir? A) Trakya Paşaeli Cemiyeti B) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk-i Milliye Cemiyeti C) T r a b z o n H a v a l i s i A d e m .1921 yıllarında olmuştur. A. B. Mavri Mira ise Yunan Hükümeti ve Patrikhanenin desteği ile faaliyet göstermiş büyük Yunan Krallığını kurma hayali olan bir cemiyettir.Dolayısıyla bu cemiyetlerin bir araya getirilmesi ve tek elde toplanması gerekiyordu. Bu tarih­ ler M o n d r o s ' d a n çok s o n r a olduklarından dolayı bir tepki olamazlar. ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi vatan toprak­ larının azınlıklara v e r i l m e s i d ü ş ü n c e s i n e ve b u n u n l a ilgili e y l e m l e r e karşı k u r u l a n direniş cemiyetlerinden biri d.B. C ve D s e ç e n e k l e r i sırasıyla 1 9 2 0 .1926. E seçeneğin. Cevap E 16. A.i M e r k e z i y e t Cemiyeti D) Reddi İlhak Cemiyeti E) Mavri Mira Cemiyeti Çözüm: Bu soruda zararlı cemiyetin hangisi olduğu sorulmaktadır.Türk Ulusu çaresizlik­ lerden dolayı büyük tepkiler göstermek zorunda kalmıştır. A . A. Aynı z a m a n d a M o n d r o s Ateşkesiyle ilişkili olaylardır. Cevap C . C ve D seçeneklerinden cemiyetler yararlı ve ulusal nitelikli cemiyetlerdir. Mondros'a. Türklük duygusuyla bölgesel kurtuluşu gerçekleştirmek için kurul­ muşlardır. B. Cevap E 15. B . a n a y u r d u n p a r ç a l a n m a s ı tehlikesi karşısında ülke çapında bir kongre yaparak Müdafaa-i Hukuk ve Redd-İ ilhak cemiyetlerini birleştirmiştir. Bu durum Kurtuluş Savaşı'nın daha çabuk ve düzenli olmasını sağlayacaktı.e.1917 yılları arasında yapıldığına göre doğru cevap ortaya çıkmak­ tadır. ÖSS 1990 Mustafa K e m a l .larında meydana gelmiştir. bazen de aralarında rekabet ortamı bile d o ğ a b i l i y o r d u . 1 7 . Çok sayıda olan bu cemiyetler bazen birbirleriyle çeltşmekteler.C ve D seçenek­ lerinin meydana gelişleri 1919 yılı olaylarıdır. Mondros Antlaşması 30 Ekim 1918 yılında yapılmıştır. D ve E s e ç e n e k l e r i Kurtuluş Savaşı sırasında yapılması sonraya bırakıldığı için amaç olamazlar.Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşmasından önce meydana gelen olayın hangisi olduğu sorul­ d u ğ u n a g ö r e s e ç e n e k l e r d e Î 9 1 8 yılından önceki olayı bulmalıyız. Bu cemiyetin uzantıları günümüz de de devam etmektedir. Bu c e m i y e t l e r k e n d i başlanna örgütlenerek kararlar alıyordu.de verilen Kuvay-i Milliye ise 1919 yılı baş. 1920. Ö S S 1991 Mustafa K e m a l ' i n b u y o l l a u l a ş m a k i s t e ­ diği »k amaç a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) Saltanatı kaldırmak BJ Yeni bir anayasa hazırlamak C) Kurtuluş Savaşı'nı tek elden yönetmek D) Cumhuriyeti ilan etmek E) Halifeliği kaldırmak Mondros Ateşkes Antlaşması'dan sonra O s m a n l ı H ü k ü m e t i ' n i n s ü r e g e l e n işgaller karşısında yetersiz katması Türk Ulusu'nun tepkilerine yol açmıştır Aşağıdakilerden hangisi bu tepkilerin biridir? A) İstiklal Mahkemelerinin kurulması B) Hiyanet-İ Vataniye kanunu'nun çıkarılması C) Takrir-i Sükun Kanunu'nun kabul edilme­ si D) Tekalif-i Milliye emirlerinin kabul edilmesi E) Kuva-İ Milliye'nin oluşması Çözüm.

Bu sorunu çözmek için Ali Fuat Paşa. propaganda. Zaten cemiyetler ü l k e n i n birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü n ü s a ğ l a m a y a yönelik oldukları için azınlıklara bağımsızlık­ larını s a ğ l a y ı c ı k o l a y l ı k l a r g ö s t e r m e l e r i düşünülemee.C ve E seçenekleri kurulan bu cemiyet­ lerin en önemli amaçlarıdır. ÖSS 1993 Milli Mücale döneminde Türk milleti kadını ve erkeği ile birlikte çeşitli savunma dernekleri kurmuş. ÖYS 1995 Aşağıdakilerden hangisi. işgal kuvvetlerine karşı harekete geçmiştir. A.B. Batı Cephesi Kuva-i Mİlli'ye Komutanlığına atanmıştır. dernek ve Kuva-i Mİlli'ye etrafında tarihte eşine rast­ lanmamış ender rastlanılan bir m ü c a d e l e örneği vermiştir. Bu olay ulusal bir kongre olan Sivas Kongresi'nde (4-11 Eylül 1919) gerçekleştirilmiştir. Bu cepheler arasında kumanda birliği sağlanmasına aşağıdakilerin hangisiyle başlamıştır? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Alaşehir Kongresi D) Balıkesir kongresi E) Edirne Kongresi Çözüm: M o n d r o s ' t a n s o n r a başlayan y u r d u n işgali karşısında Ege ve Güneydoğu'da Türk Milleti cepheler oluşturarak Kuvay-i Milliye adıyla örgütlenmişti. 19. işgallere karşı Anadolu ve Trakya'da kurulan bölgesel derneklerin amaçlarından biri değildir? A) Korunmak yada savunmak B) Bölge halkının desteğini sağlamak C) Haklarını basın ve yayın yoluyla duyur­ mak D) Azınlıklara da bağımsızlıklarını sağlamak E) A v r u p a b ü y ü k d e v l e t l e r i n i n d e s t e ğ i n i sağlamak Çözüm: Cevap B M o n d r o s A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ile ü l k e n i n işgal edilmesi üzerine Anadolu'nun değişik yerlerinde dernekler ve cemiyetler kuruldu. Bütün fertlerin içinde bulun­ d u ğ u Milli Mücadele de direniş böylece etkili hale getirilmiştir. Cevap D 2 0 . Bu d u r u m Milli M ü c a d e l e d ö n e m i y l e ilgili olarak a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir göstergesidir? A) Laiklik anlayışının benimsendiğinin B) Seçim sisteminin değiştirildiğinin C) Direnişçilerin e ğ i t i m d ü z e y i n i n y ü k s e k olduğunun D) D i r e n m e n i n etkili hale g e t i r i l m e y e Çalışıldığının E) İletişimde güçlüklerle karşılaşıldığının . Mondros A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a n sonra. bütün fertleriyle birlikte miting.106 Kurtuluş Savaşı'nın Hazırlık Dönemi Çözüm: İşgallerin başlamasıyla Türk milleti. Cevap D 18. Bu da bazı sıkıntılar meydana getiriyordu. siyasal mitingler ve gösteriler düzenlemiş. ÖYS 1992 Kuva-i Milliye. İşgallere karşı cepheler kurul­ masıyla ortaya çıkmıştır. Aralarında bir kumanda birliği yoktu. C ve E seçenekleri incelendiğinde çok ilgisiz yorumlar içerdikleri görülür. Diğer kongreler yerel ve bölgesel olduğundan dolayı kumanda birliği­ ni sağlaması düşünülemez. A. Bu cepheler tamamen birbiriyle kopuk bir durumda idi. B.

B.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . ÖYS 1982 K u r t u l u ş Savaşı s ı r a s ı n d a .i H u k u k Cemiyetinin varlığı. sorusunun ters çevrilmiş şeklinden b a ş k a birşey değildir.K O N G R E L E R V E Ö R G Ü T L E N M E 1981 -1995 OSS . Cevap E 3 1981' 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 - 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 1 1 32 35 33 30 1 1 2 2 1 1 3 1 1 1 1 1 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 2 1 1 3 1 4 1 3 1 3 1 24 2 1 1 2 1 16 1 8 2 .240 oranındadır. Çözüm: Bundan önceki bölümün 6. . H i ç b i r i m ü c a d e l e n i n esas amacı değildir. C) Hıristiyan unsurlara siyasi e g e m e n ­ liğimizi ve sosyal dengemizi bozucu ayrı­ calıklar verilmeyecektir D) A n a d o l u ve R u m e l i M ü d a f a a . ulusun kendi iradesi belirleyecektir. "Ulusal ege­ m e n l i ğ i m i z i n k o ş u l s u z o l a r a k gerçekleşti rilmesi"ne ilk defa nerede karar veril­ miştir? A) Erzurum Kongresİ'nde B) Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde C) Sivas Kongresİ'nde D) İlk TBMM'de E) Amasya Görüşmesinde Çözüm: Ulusal egemenliğimizin sağlanmasında en önemli unsurlardan biri her türlü manda ve h i m a y e n i n r e d d e d i l m e s i d i r . Yeni bir devlet kurmaya d o ğ r u gidildiğinin açık bir ş e k i l d e h a n g i s e ç e n e k t e o l d u ğ u s o r u l m a k t a d ı r . K o n g r e l e r ve Örgütlenme yüzdeleri: konusundan çıkan soru ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %3. B) Müdafaa-i Hukuk-u Milliye cemiyetleri tek cemiyet haline getirilecektir.C ve D seçenekleri Kurtuluş Savaşı'nın a ş a m a l a r ı d ı r . Yeni devlet k u r m a d a en önemli özellik ulusun kendi İradesiyle yeni bir yönetimi Milli Mücadele'nin başlamasıyla birlikte kurmasıdır. A. E) Ulusun geleceğini. yeni bir devlet k u r m a y a d o ğ r u g i d i l d i ğ i n i en açık b i r b i ç i m d e ortaya koymaktadır? A) Misak-ı Milli belgesi hazırlanarak. Diğeri d e b u çalışmaları y a p a c a k bir hükümet kurul- -mm 1981 .907 % 4.33 % 4. ÖYS BOLÜM 1 (61 Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru SOÎU soru soru soru soru " % ' sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı cc OSS OYS Toplam 1981 Kurutuluş Savaşı'mızın d e v a m ettiği yıllar­ da d e ğ i ş i k yer ve zamanlarda alınmış olan aşağıdaki k a r a r l a r d a n hangisi.OYS SORULARI ANALİZİ 1 . İstanbul Hükümetine tanıtılacaktır. Meclise kabul ettirilecektir.

Cevap B 5. A. ÖYS 1983 Aşağıdakilerden hangisi İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n . Cevap B Sivas Kongresi'nde bütün Anadolu'yu İçine alan bir Temsil Kurulu kurulmuştu. İnkılap Tarihimizin çok önemli bir dönemini oluşturduklarından dolayı bütün kararlarını çok iyi bilmeliyiz. Bundan dolayı kong­ relere karşı sert önlemler almadılar. Bunun s o n u c u n d a harekete g e ç e r e k Misak-ı Milli'yi ilan e d e n m e c l i s i kapattılar. Sivas K o n g r e s i ' n d e s e ç i l e n T e m s i l Kurulu'nu tanıdığına kanıt olarak g ö s t e r i ­ lebilir? A) Londra Konferansı'na TBMM Hükümeti ile birlikte temsilci göndermesi B ) M u s t a f a K e m a l P a ş a ile A m a s y a Görüşmelerini yapması C) Mebusan Meclisinin toplanmasını kabul etmesi D) Mİsak-ı Milli'nin k a b u l e d i l m e s i n e ses çıkarmaması E) Lozan Konferansı'na temsilci göndermek için TBMM'ye başvurması . D ve E seçenekleri de genelgenin birer ö z e l l i ğ i n i o l u ş t u r m a k t a d ı r . toplan­ ması bölgesel olan Erzurum Kongresi'nde alınmıştır. Bundan sonra içeride ve dışarıda Milli Mücadele'yl Temsil Kurulu temsil edecekti. son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin Misak-ı Mitli doğrultusunda karar­ lar a l m a s ı ü z e r i n e b u M e c l i s ' i k a p a t ­ mışlardır". Bu arada İstanbul'da yeni bir hükümet iş başına gelmiş Damat Ferit isti­ fa etmek zorunda kalmıştı. Bundan dolayı kendisini hem içeri de hem de dışarıda kabul ettirmesi gerekiyordu.düşmana karşı silahlı direnişe çağır­ mış olmasından E) İstanbul H ü k ü m e t İ ' n e karşı bir hareket niteliği taşımasından Çözüm: Amasya Genelgesi. Erzurum ve Sivas Kongreleri nin dağıtılması y ö n ü n d e c i d d i önlemler al mazlarken. Kurtuluş Savaşı'nın planında bu genelge ile savaşın nasıl ve niçin yapılacağını da belirt­ miştir. Cevap C ] 4. aldığı kararları yönüyle ulusal. İtilaf D e v l e t l e r i ' n i n E r z u r u m ve Sivas Kongreleri'ne karşı önlem almamış olmaları nasıl açıklanabilir? A ) K o n g r e ü y e l e r i n i n t e p k i l e r e karşı ç o k geniş önlemler almış olmalarıyla B) E r z u r u m ve Sivas'ın İ s t a n b u l ' d a n ç o k uzak olmasıyla C) Anadolu Hareketi'nin Önemini anlamaktan uzak olmalarıyla D) Kendi araların da ortak bir amacın sağlan­ mamış olmasıyla E) İstanbul Hükümeti'nin gücüyle bu kong­ relerin dağıtılacağına inanmalanyla Çözüm: Kilaf Devletleri Kurtuluş Savaşı'nın başlarında Anadolu'da cereyan eden olaylara. C. Mustafa Kemal Paşa bu genelgeyle Kurtuluş Savaşı'nın bir planını açıklamıştır. ÖSS 1983 A m a s y a G e n e l g e s i ' n i n K u r t u l u ş Sava şı'mızdaki ö n e m i e n ç o k h a n g i ö z e l l i ğ i n ­ den kaynaklanmaktadır? A) Anadolu ve Trakya'nın her yanına duyu­ rulmuş olmasından B) Kurtuluş Savaşının gerekçesi ve yönetimi­ ni belirtmesinden C) İşgallerin başlamasını izleyen g ü n l e r d e hazırlanmış olmasından D) Halkı. Fakat Son Osmanlı Meclisi'nde genellikle milli teşk­ ilat yanlılarının istekleriyle alınan Misak-ı Milli İlan e d i l i n c e b u n u ç ı k a r l a r ı n a u y g u n görmediler.108 maşıdır. Kurtuluş Mücadelesinin b a ş l a m a s ı n d a n h e m e n s o n r a 2 2 Haziran 1919 da ilan edilmiş ilk önemli genelgeler­ dendir. ÖSS 1984 "İtilaf Devletleri. Cevap A Çözüm: Kongreler ve Örgütlenme I 3. En büyük sorun İstan­ bul Hükümeti idi. Fakat s o r u e n önemlisini sorduğu için cevap olamazlar. Bu tanıma İstanbul adına Salih Paşa'nın. Kongreler . Anadolu adına da Mustafa Kemal'in Amasya'da görüşmeleriyle gerçekleşti. Yeni hükümette aynı akıbetle karşılaşmamak için yeni Temsil Kurulunu tanıma yoluna gitti. Bu bilgilerden hareketle manda ve hükümetle ilgili ilk kararın nerede alındığını bulmalıyız. Bu karar. kişisel bir hareket ve bir Osmanlı subayının yani Mustafa Kemal'in devlete karşı bir isyanıdır şeklinde bakıyorlardı.

S o r u n u n bir b e n z e r i d i r . Sivas K o n g r e s i ' d e n h e m e n sonra istifa etmiş yerine daha ılımlı olarak Ali Rıza P a ş a K a b i n e s i k u r u l m u ş t u r . bunlara Mustafa Kemal ile görüşerek hem A n a d o l u ve R u m e l i Müdafa-i H u k u k Cemiyeti t a n ı n m ı ş h e m d e İ s t a n b u l ' d a Meclis-ı Mebusan'm toplanması kararı alın­ mıştır. Kurtuluş Savaşı'nrn başlarında Mustafa Kemal Paşa uygu­ lanacak stratejiyi ve yöntemi bildiren bir bel­ geyi tüm ulusa yayınladı. g e r e k ç e s i ve y ö n t e m i i l k kez h a n g i y o l l a açıklanmıştır? 8. Bu yolla ulaşılmak istenen temel amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) M ü d a f a a .i H u k u k . Milli m ü c a d e l e taraftan kişilerin seçilmesini sağlamak E)Temsilcilerİn can ve mal güvenliklerini sağlamak . Çünkü ortam başka türlü davranmaya uygun değildi. E) Amasya Görüşmleri Çözüm: istanbul H ü k ü m e t i ve o n u n b a ş k a n ı o l a n Damat Ferit Paşa'nın Milli teşkilata olan ilgi­ sizliği ve karşı o l m a ö z e l l i ğ i a n c a k Sivas Kongresi s o n r a s ı n a k a d a r s ü r e b i l m i ş t i r . ÖYS 1984 K u r t u l u ş Savaşı'mızın amacı. ÖYS 1985 İstanbul H ü k ü m e t i n i n A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-i H u k u k C e m i y e t i ' n i tanıması ve İstanbul'da Meclis-i M e b u s a n ' m t o p l a n ­ ması. D ve E seçenekleri. Cevap B ! \ \ 7. ÖSS 1986 Erzurum Kongresi kararları arasında. U l u s a l e g e m e n l i k anlayışına t e r s d ü ş e n böyle bir karar alınmasının t e m e l nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Ortamın böyle bir değişikliğe hazır olma­ ması B) İtilaf Devletleri'nden çekinilmesi C) İ m p a r a t o r l u ğ u n ç ö k m e s i n i n ö n l e n m e k istenmesi D) Osmanlı Hükümeti'nin desteğine ihtiyaç duyulması E) Halifeliğin gücünden yararalanmak isten­ mesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı'mızın devam ettiği günlerde s a m i m i y u r t s e v e r l e r a r a s ı n d a her t ü r l ü d ü ş ü n c e y e sahip İnsanlar da vardı. Bu belge Amasya Genelgesidir (22 Haziran1919). Sivas'ta toplanacak kongre için gelecek temsilcilerin seçimini M ü d a f a a . Cevap E Ö S S 1987 Amasya Genelgesi'nde. Damat Ferit. Seçeneklerde verilen bütün olayların gerçekleşme zamanı incelendiğinde İlk önce olan olayın program içermesi akla daha uygundur. Y e n i hükümet Salih Paşa'yı Amasya'ya gönder­ miş. aşağıdaki terden h a n g i s i y l e s a ğ l a n ­ mıştır? A) Amasya Tamimi C) Sivas Kongresi B) Erzurum Kongresi D) Alaşehir Kongresi j 9. A.ı M i l l i y e . Redd-i İlhak Cemiyeti ve belediyelerin yapması istenmiştir. Mustafa Kemal mücadele edenleri bölme­ mek için onlarında isteklerini dikkate almıştır. "ulusal iradenin ve toplanan ulusal güçlerin Padişahlık ve Halifelik makamını kurtaracağı" hükmü de yer almıştır.i H u k u k d e r n e k l e r i n i n kurul­ masının teşvik etmek B) Müdafaa-i Hukuk derneklerinin gücünü Türk halkına duyurmak I C) İşgal küvetlerinin dikkatini Sivas'ta yapıla­ cak kongreye çekmek D) Milletin g ü v e n i n i kazanmış. Cevap A A) Misak-ı Milli Belgesi'yle B) Amasya Genelgesi'yle C) Sivas Kongresi kararlarıyla D) Erzurum Kongresi kararlarıyla E) İlk TBMM kararlarıyla Çözüm:" 3. Mücadeleye katılanlardan büyük çoğunluğu hala Osmanlı Devleti'nin yeniden canlandırılabileceği görüşünde idi.Kongreler ve Örgütlenme 109 6. Amasya Genelge­ s i n d e açıklanan programın birer sonuçlan­ dır. C.

Cevap C j j j j j . Redd-i İlhak Cemiyeti ve belediyeler gibi kuruluşlar. Seçeneklerin t a m a m ı Erzurum Kongresi'nin hükümleridir. Cevap E . fakat sonuçta bu görüş reddedilmiştir. halkı temsil eden ve toplumun ileri gelen çok s e ç k i n k i m s e l e r i k a t ı l ı y o r l a r d ı . İşte bunun gerçekleştiği yer Sivas Kongresi'dir. E) Osmanlı Hükümeti'nin dağılması karşısın­ da. ÖYS 1989 Aşağıdakilerin hangisinde.i H u k u k . s e ç e n e k l e r d e n ilk ö n c e m e y d a n a g e l e n i A m a s y a T a m i m i d i r (22 Haziran 1919).110 Çözüm: M ü d a f a a . Cevap D i I \ ! 1 3 . j 1 1 . ulus t ü m d e n direnişe ve savunmaya geçecektir. Ulusal güç­ lerin birleştirilmesi için ulusal güçleri temsil e d e n b ü t ü n temsilcilerin bir a r a d a olması gerekirdi. milli güçlerin birleştirilmesine karar verilmişti? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Amasya Genelgesi D) Amasya Görüşmesi E) Son Osmanlı Mebuslar Meclisi Çözüm: M u s t a f a Kemal Paşa K u r t u l u ş Savaşı'nın başarıyla sonuçlanmasında her türlü faaliyet ve kuruluşların (aynı amacı güden) birleştiril­ m e s i n i ve tek elde t o p l a n m a s ı n ı n gerekli olduğunu biliyor ve devamlı söylüyordu. Cevap D Kongreler ve Örgütlenme 1 2 . ÖSS 1990 Sivas Kongresi'nde "manda" sorunu tartış­ malara yol açmış. Bu amaçla devamlı olarak ulusal güçlerin bir­ leştirilmesi İçin çaba göteriyordu. Çünki. Sivas Kongresi'ne katılanlar Kurtuluş Savaşı'nın en önemli amacı olan ulusal bağımsızlığı zedeleyen bir kararı Mustafa Kemal Paşa'nın başarılı bir politikasıyla almaktan son anda vazgeçtiler. Manda yönetiminin reddedilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? j A) İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n m a n d a isteğine tepkisiz kalması B) İstanbul Hükümeti'nin kongreye açıkça cephe alrftası C) Manda yönetiminin iyi bilinmemesi D) İngiliz ve Amerikan mandası isteyenler arasında görüş birliği sağlanmaması E) M a n d a yönetiminin ulusal bağımsızlığa ters düşmesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı yıllarının çok zor şartlar altında yaşanması bazı yurtseverlerin bile umutsuzluğa kapılarak başka bir güce dayanma ihtiyacını ortaya k o y d u . halkın en ileri gelenlerinin seçildiği ve her yönüyle milletin güvenini kazanmış kişilerden oluşurdu. Fakat Kongre'ye. B) Azınlıklara egemenlik ve ayrıcalık tanına­ maz. ÖYS 1987 Erzurum Kongresi'nin aşağıdaki karar­ l a r ı n d a n h a n g i s i .u M i l l i y e . ilk defa aşağıdakilerden hangisinde kamu oyuna duyurulmaya çalışılmıştır? A) Erzurum Kongresi B) Sivas Kongresi C) Amasya Tamimi D) Amasya Görüşmesi E) Türkiye Büyük Millet Meclisi Çözüm: Soruda ifade edilen ilk defa deyişi bize her zaman Kurtuluş Savaşı'nın başlarında y a p ı l a n bir ç a l ı ş m a y ı h a t ı r l a t m a l ı d ı r . bazı yurtseverler Amerikan mandasını savunmuş. Aynı zamanda soruda geçen Osmanlı Hükümeti'nin sorumsuzluğunun d u y u r u l m a s ı . Sivas'a gidec e k . Mısak-ı M i l l i ' d e d e yer almıştır? A) Ulusun iradesini egemen kılmak esastır. bölünemez. ÖYS 1987 Osmanlı Hükümeti'nin Türk Milleti'ne olan s o r u m l u l u ğ u n u yerine g e t i r m e d i ğ i . Yorumla ve tahminle veya seçeneklerin yardımıyla çözülemez. Zaten bu kuruluşlar işgallere birer t e p k i olarak milletin ileri gelenlerinin halkı örgütlemesiyle oluşmaktaydı. Kronolojik olarak. D seçeneği aynı zamanda Misak-ı Milli'de de yer almıştır. Cevap B j i | 1 0 . d e l e g e l e r i n bu üç k u r u l u ş t a r a f ı n d a n seçilmesiyle Kurtuluş M ü c a d e l e s i n i h a l k a mal etmek daha kolay ve hızlı olacaktı. Sivas Kongresi toplanan tek ulusal bir kongredir. Çözüm: Bu gibi soruların çözümünde takip edilecek en İyi yol ismi geçen kongre ya da genel­ gelerin İçeriklerini öğrenmektir. h a l k ı n ilk u y a r ı l m a s ı v e tehlikenin boyutlarına dikkat çekilmesi Amasya Genelgesiyle olmuştur. C) Manda ve himaye kabul olunamaz D) Ulusal sınırlar içinde vatan bir bütündür.

Boykotlar Temsil Kurulu'nun A n a d o l u ' d a k i otoritesini artırmakla birlikte t a m a m e n bağımsız ve İstanbul'a bağımlı olmadığını göstermiştir. Kurtuluş Savaşı m a s ı n d a Mustafa Kemal'in gönderdiği mektuplar emirler.soruların çok yakın bir benzeridir. ÖYS 1990 K u r t u l u ş Savaşı'nın v e T ü r k İnkılabı'nın t a r i h s e l b e l g e s i n i t e l i ğ i n d e o l a n Söylev. "Temsilciler Kurulu yurdun bütününü temsil eder.D ve E seçeneklerinin Temsil Kurulu'nun bu tavırlarıyla bir ilgisi yoktur. Zaten Edirne. D o ğ u A n a d o l u ' n u n bütününü t e m s i l eder. ÖYS 1990 "Temsilciler Kurulu.Kongreler ve Örgütlenme 111 14. S ö y l e v .ve 7. Cevap D 17.1 9 2 7 E) 1920-1938 Çözüm: Türk İnkılabı'nın tarihsel olarak en sağlam ve en ö n e m l i kaynağı Söylev (Nutuk) dir. Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri bölgesel bir kongredir. 8u yeni düzenleme aşağıdakilerden hangisinde yapılmıştır? A) Edirne Kongresi B) Erzurum Kongresi C) Sivas Kongresi D) Balıkesir Kongresi E) Alaşehir Kongresi Çözüm: Temsilciler Kurulu yurdun bütününü temsil eder kararı mutlaka bir ulusal toplantıda alın­ ması gerekir Kurtuluş Savaşı'mızın ilk ve tek ulusal kongresi Sivas'ta yapıldığına göre bu kararın da burada alınması gerekir. M u s t a f a K e m a l ' i n S a m s u n ' a çıkmasıyla b a ş l a y a n olaylarla başlar ve 1927 yılına kadar ki olayları kapsar. Erzurum. A n a d o l u hareka­ tının İstanbul H ü k ü m e t i ' n c e de tanındığını gösterir? A) Salih Paşa'nın Amasya'ya gönderilmesi B) Mustafa Kemal'in Temsil kurulu Başkanı seçilmesi C) Ali Fuat Paşanın Kuva-i Milliye Komutanlığına tayin edilmesi D) Ulusal direniş derneklerinin birleştirilmesi E) Kazım Karabekir Paşa'nın Doğu Cephesi'ne tayin edilmesi Çözüm: 4.1 9 2 3 D) 1 9 1 9 ." şek­ linde yeniden düzenlenmiştir. Cevap C Çözüm: Sivas K o n g r e s i ulusal nitelikli bir kongre o l d u ğ u n d a n dolayı ortaya çıkan Temsil Kurulu da bütün Anadolu'yu temsil etmekte­ dir. ÖYS 1990 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . Sivas K o n g r e s i ' n d e n s o n r a Ali Rıza Paşa Hükümeti kurulmuştu. kon­ gre zabıtları."kararı. Bu benzer sorulara bakılarak bu konuyla İlgili yeni soruların nasıl sorulabileceğini düşünün. T e m s i l K u r u l u ' n u n b u t u t u m u n u n amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) itilaf Devletleri'nın dostluğunu kazanmak B) Yerel yönetim birimi sayısını azaltmak C) İstanbul H ü k ü m e t i ' n e bağlı olmadığını göstermek D) Düzenli ordu kurmak E) Anadolu'daki ayaklanmaları önlemek 15. Cevap C . ÖSS 1992 Sivas Kongresi'nden sonra Temsil Kurulu. İstanbul H ü k ü m e t i ile y ö n e t i m y ö n ü n d e n ilişkiyi ve her türlü h a b e r l e ş m e y i kesmiş. Söylev. bakanların­ dan Salih Paşa'yı A m a s y a ' y a g ö n d e r e r e k Mustafa Kemal Paşa'yla g ö r ü ş m e s i n i sağlamıştır. Cevap A 16.1920 C) 1918-1924 B) 1 9 1 4 .B. Bu kong­ reler özellikle toplandıkları bölgelerin sorun­ larını çözmek amacıyla toplanmışlardır. hukuken İstanbul Hükümetinin tanıması anlamına gelmektedir. hangi yıllar arasında yer alan olayları içer­ mektedir? A) 1911 . Fakat Temsil Kurulu Anadolu'da kendini kabul ettirmek için kendi başına ve gücünü halktan alan bir kuruluş olduğunu göstermek amacıyla İstanbul Hükümetine karşı boykot kararı almıştır. İ s t a n b u l ' d a n A n a d o l u ' y a atanan k o m u t a n valileri kabul etmeyerek geri göndermiştir. Bu görüşme. Bu görüşme Temsil Kurulu'nun İstanbul Hükümetine karşı d a h a sert tepki göstermesine engel olmuştur. tutanaklar ve Mustafa Kemal'e gönderilen her türlü evrakı içine alan zengin bir k a y n a k t ı r . Hükümet. A.

İstanbul Hükümeti'nce tanınması. B ö y l e c e k u r u l u n etki sahası genişlemiş. ÖYS 1993 Kurtuluş Savaşı sırasında. A. bazı dış politika ilkeleri de belirlenerek ilan edilmiştir. Cevap B 2 1 . Müdafaa-i Hukuk-u Milliye cemiyetleri ve belediye başkanları aracılığıyla seçilmeleri istenmiştir. Cevap E 2 0 . bu cemiyete hangi k o n u d a önemli bir i m k a n sağlamıştır? A) Temsil Kurulu'nu oluşturması B) Mustafa Kemal'i başkan seçmesi C) Üyelerini seçimle belirlemesi D) Ulusal cemiyetleri bünyesinde toplaması E) Siyasi etkinliğini artırması Erzurum Kongresi'nin bu t u t u m u aşağıda­ kilerden hangisini g ö s t e r i r ? A) Meclis gibi hareket edildiğini B) İstanbul Hükümeti'ne yardımcı olunmak istendiğini C) Ekonomik sorunlara siyasi sorunlardan daha çok önem verildiğini D) Yabancı ülkelerle ilişkilerin arttığını E) İtilaf Devletleri'nin A n a d o l u harekatına bakış açısının değiştiğini Erzurum Kongresi'nde yalnızca iç politikayı i l g i l e n d i r e n ilkeler d e ğ i l . Sivas K o n g r e s i üyelerinin seçilmesiyle ilgili değillerdir. C . Cevap B Çözüm: 9. İstanbul Hükümeti ile Temsil K u r u l u aşağıdakilerin h a n g i s i n d e b i r l i k t e hareket etmiştir? A) Amasya Genelgesİ'nİn yayımlanmasında B) Amasya Protokollerinin hazırlanmasında C) Sivas Kongresi kararlarının alınmasında D) Kuva-i Milliye'nin desteklenmesinde E) Erzurum Kongresi karalarının alınmasında Çözüm: İstanbul Hükümeti İle Temsil Kurulu ilk kez Amasya Görüşmeleri'nde biraraya gelmişler ve karşılıklı bazı protokollar hazırlamışlardır. Böylece Temsil Kurulu'nu kontrol etmek istemiştir.C. temsil ettiği güç artmıştır. Sivas'ta toplanacak ulusal kongreye katılacak üyelerin. ÖYS 1992 A m a s y a P r o t o k o l ü ' y l e A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti yasal bir kuruluş olarak İstanbul Hükümeti'nce tanınmıştır. D ve E s e ç e n e k l e r i .112 Kongreler ve Örgütlenme 18. Sorunun aynısıdır. Olayları bu şekilde durdu­ ramayacağını da anlayınca görüşme yolunu seçmiştir. Bu isteğin amacı aşağıdakilerden hangi­ sidir? A) Hilafet Ordusunu yıpratmak B) Kararların. ÖSS 1994 1 9 . Gördüğünüz gibi soru metni aynıdır. Kurtuluş Savaşı'nın başarıya ulaşması için yapılan çalışmalardır. Temsil Kurulu'nun İstanbul Hükümeti tarafın­ dan resmen tanınması hem yasal bir kuruluş olduğunu gösterdi. halkın istekleri doğrultusunda alınmasını sağlamak C)Anadolu'da toplanacak Kongrelerin sayısını artırmak D) Yerel direnişleri başlatmak E) İşgal güçleri arasında görüş ayrılığı yarat­ mak Çözüm: Temsil Kurulu'nun en önemli sorunu içerde ve dışarda tanınma ve etkinlik sorunuydu.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeler Amasya Görüşmeleri'nden önce olduğu için zaten İstanbul hükümeti bu faaliyetleri dur­ durmak istemiştir. hem de ülke içinde hala kurtuluş hareketini benimsemeyen insanların d e s t e ğ i n i k a z a n d ı . A . Mustafa K e m a l Paşa. . Kurtuluş h a r e k e t i n i halka m a l e t m e k ve m ü c a d e l e için g e r e k l i kararları halkın almasını sağlayarak örgütlen­ meyi hızlandırmak istemiştir. Sivas Kongresi ulusal bir kon­ gre olacağından dolayı buraya gelecek kim­ selerin halkı temsil etmeleri şart koşulmuştur. ÖSS 1992 Amasya Genelge'sinde.

Cevap D 2 2 . O l a y l a r ı n t a r i h l e r i n e b a k a r s a k Temsilciler Kurulu olduğunu görürüz. ÖYS 1994 Sivas Kongresi'nde A n a d o l u ve Rumeli Müdafaa-İ Hukuk Cemlyeti'nin ilkeleri doğrultusunda. İstanbul Hükümetinin Anadolu harekatını tanıması II. Anadolu'da isyanların sona ermesi Milli Mücadele döneminde Temsilciler K u r u l u ile İstanbul H ü k ü m e t i t e m s i l c i s i n i n Amasya'da bir p r o t o k o l imzalaması. Erzurum Kongresi ulusal direniş İçin gerekti İç ve dış politikayla ilgili kararlar aldığına g ö r e m e c l i s g i b i hareket ettiği anlamına gelir. Asker toplayan bu kongreler Yunan ilerle­ yişine karşı Örgütlenmiş ve cepheye gönder­ ilmiştir. Mustafa Kemal Havza Kongresi ile işgali protesto ederken Balıkesir ve Alaşehir kongreleri ile Yunanlılar'a karşı strateji belirlemiş Batı Cephesi oluşturulmuş­ tur. Seçeneklere baktığımızda T e m s i l Kurulu'nun ve temsil ettiği g ü c ü n lehine iki olay görülmektedir. İstanbul Hükümeti ise 19. İtilaf devletleri arasında görüş ayrılığı çık­ ması V. K.yüzyılda ortaya çık­ mıştır. ÖYS 1994 I. İstanbul Hükümeti'nde değişiklik olması IV. Felah-ı Vatan Gurubu 12 Ocak 1920'de kurul­ muşlardır. aşağı­ d a k i l e r d e n hangisinde alınan kararlar sonucunda kurulmuştur? A) Balıkesir ve Alaşehir Kongreleri B ) İzmir M ü d a f a a . ülke İçinde ve dışarıya karşı siyasi ve İdari kararlar alabilmek yetkisi aşağıdakilerden hangisine ver­ ilmiştir? A) Mebusan Meclisi B) Kuva-i Milliye C) İstanbul Hükümeti D) Temsilciler Kurulu E) Felah-ı Vatan gurubu .IV. İzmir'in işgali ve Batı A n a d o l u d a k İ Y u n a n İlerleyişi k a r ş ı s ı n d a kongreler toplanmıştır.i O s m a n i y e Cemiyeti C) Erzurum ve Sivas Kongreleri D) Nazilli ve Afyon Kongreleri E) Edirne ve Lüleburgaz Kongreleri j Çözüm: Yunanlılar 15 Mayıs 1 9 1 9 ' t a İzmir'i İşgal etmişlerdir. Cevap A 23. Cevap A \ j Çözüm: Sivas K o n g r e s i 4-11 E y l ü l 1919 yılında yapıldı. ÖYS 1995 Milli Mücadele tarihimizde "Batı Cephesi "ol arak adlandırılan cephe. Kuva-i Milliye 15 Mayıs 1 9 1 9 ' d a . ve V paragraflar Amasya Protokolleriyle ilgisiz yorumlardır. Mebuslar Meclisi 12 Ocak 1920'de. Bu genel bir prensiptir..Çözüm: Demokratik sistemlerde iç ve dış politikanın temel esaslarını meclisler belirlemektedir. yukarıdakllerden hangilerinin bir göster­ gesidir? A) İ v e III D) III ve IV Çözüm: B) II ve III E) İV ve V C) H v e V | | I 2 4 . Temsil Kurulu'nun b ü y ü k bir başarısı o l d u ğ u n a g ö r e b u görüşmelerin de olumlu sonuçlarının olması gerekir. Cevap A i Amasya Protokolleri. Mebuslar Meclisinin kapanması III.i H u k u k .

Çözüm: S o r u k ö k ü n d e n h a r e k e t l e S o n Osmanlı Mebuslar Meclisi üyeleride seçimle belir­ lendiğinden dolayı demek ki ulusal irdadenin üstünlüğü ile oluşmuştur. Cevap D Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCPl/M 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 1 2 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 2 - - 1 2 2 2 1 3 13 - 1 - 2 1 1 9 4 240 326 566 1981 . Mustafa Kemal'e. Son Mebuslar Meclîsi ve Misak-ı Milli k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: 2.hükümetin de başkanıdır. ÖSS 1981 A ş a ğ ı d a k i o l a y l a r ı n h a n g i s i . ulusal mücadeleyi padişah adına da y ü r ü t t ü ğ ü n ü s ö y l e m e olanağı vermişir? A) İ s t a n b u l ' u n İtilaf D e v l e t l e r i n c e işgal edilmesi B) Mustafa Kemal'in istifa ederek görevin­ den ayrılması C) İstanbul Hükümeti'nin Mustafa Kemal'i öldürtmek istemesi D) Bazı d e v l e t a d a m l a r ı n ı n İstanbul'dan ayrılarak Anadolu'ya geçmesi E) M u s t a f a K e m a l ' i n Amasya'da İstanbul Hükümeti temsilcisiyle görüşmesi ÖSS'de ÖYS'de Toplamda : % 3. TBMM'nin tavrı bu özellikle açıklanabilir. TBMM'nin hangi kararına dayandırılabilir? A) Meclis. bun­ ların ö n c e d e n seçilmiş olmalarından kay­ naklanıyor.75 : % 1. . C) Yasam ve y ü r ü t m e yetkileri TBMM'de toplanır.yürütme yetkisini hükümet eliyle kullanır. j YILLAI rr ÖYS Toplam ÖSS 1981 " S o n O s m a n l ı M e b u s l a r Meclisi. Bu üyelerin yeni açılan TBMM'ye üye kabul edilmeleri.226 : % 2.1995 yıllan arasında. D) Vatanın geleceğini ulusal irade belirleye­ cektir. Bu Meclis İtilaf Devletlerince kapatıldı. O s m a n l ı M e b u s l a r M e c l i s i ü y e l e r i n i n ilk TBMM'ye üye kabul edilmeleri. seçimle gelen üyelerden oluşmuştu. Bunun üzerine bazı Meclis üyeleri yeni kurulan TBMM'ye katıldılar.296 oranındadır. Yani her durumda ülkenin gele­ ceğini ulusal irade belirleyecektir.ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖSS Toplam soru sayısı BÖLÜM ^l£J 1.SON MEBUSLAR MECLİSİ VE MİS AKI MÎLLÎ 1981 -1995 ÖSS . E) Meclisin başkanı. B) TBMM 'nin üstünde bir kuvvet yoktur.

Bu yörelerin hangi özelliğinden dolayı serbest o y l a m a n ı n ç ı k a r l a r ı m ı z a u y g u n olacağı d ü ş ü n ü l m ü ş t ü r ? A) Stratejik bakımından önemli bölgelerde olmaları B) Uzun süreden beri Osmanlı yönetiminde bulunmaları C) Halkın çoğunluğunun Türk ve Müslüman olması D) Verimli topraklarına sahip olmaları E) Temsilcilerin Meclis-i M e b u s a n ' d a etkili olmaları | i i 6. Kars ve Batı Trakya için gerekirse serbest oylama yapılabileceği görüşü yer almıştır. Cevap A . s a d e c e vatanın b ü t ü n lüğünü korumaya yönelik kararlarda bu taslağa uyulmuş. ÖSS 1988 Mİsak-ı Mili belgesinde politik. Bunun anlaşılması için halk oylaması (plebisit) yapılacaktı. ÖSS 1987 Misak-ı Milli b e l g e s i n d e B a t u m . Değişik sebeplerle kay­ b e t t i ğ i m i z Kars. Cevap A 3. Bu hükümle. Bu bölgelerde Türk ve Müslüman nüfus her y ö n ü y l e fazlaydı. B a t u m ve Batı Trakya'nın yeniden kazanılması için Osmanlı Hükümeti halk oylaması yapılmasını Wilson'a dayanarak istemektedir. Bu d u r u m a r a ğ m e n Sevr Antlaşması'nı kabul etmekle padişah aşağıdakilerden hangisine ters d ü ş m ü ş t ü r ? A) Çoğunluğun görüşüne B) Azınlık çıkarlarına C) Monorşik anlayışa D) İtilaf Devletlerinin görüşüne E) Mondros Antlaşması hükümlerine Çözüm: Ç o k ağır şartlar taşıyan Sevr A n t l a ş m a s ı Kurtuluş Savaşı'ntn amaçlarına ters bir uygu­ lama idi. Cevap A 4. B u o l a y ü z e r i n e İtilaf D e v l e t l e r i 1 6 M a r t 1 9 2 0 ' d e İ s t a n b u l ' u i ş g a l ettiler. ÖSS 1986 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde alınacak kararların t a s l a ğ ı n ı M u s t a f a K e m a l Paşa hazırladığı h a l d e . Buna güvenerek halk oylanması istenmiştir. Sevr adıyla y e n i d e n esaret d ö n e m i n i b a ş l a t a c a k bir a n t l a ş m a k a b u l edilmektedir. Türk halkı bağımsızlık için müca­ dele verirken. B u n d a n dolayı M e b u s a n Meclisi üyeleri vatanın bağımsızlığı ile ilgili kararlarda tereddüt göstermemişlerdir. ekonomik ve mali g e l i ş m e m i z i k ö s t e k l e y e n v e h u k u k u alanında hakimiyetimizi sınırlayan imtiyaz ların ortadan kaldırılması hükmü bulunmak­ taydı.dağıtılmadan önce Misak-ı Milli'yi kabul ederek Türk yurdunun parçalanmasına razı olmadığını ortaya koy­ muştur. Cevap C 5. A r d a h a n . Mebusların b ö y l e farklı kararlar almaların­ da a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i en ç o k e t k i l i olmuştur? A} Çoğunluğun Saltanat'a bağlı olması B) K e n d i ç ı k a r l a r ı n ı k o r u m a ç a b a s ı n a girmeleri C) Demokratik kurallara uymaya çalışmaları D) İtilaf Devletleri'nİn baskısından korkmaları E) Çoğunluğun manda taraftarı olması Çözüm: Son O s m a n l ı M e b u s l a r M e c l i s i O s m a n l ı Devleti'nin bir y a s a m a o r g a n ı d ı r . Padişahın bu tavrı Türk Milleti'nin tutumuna ters bir girişimdir. j i j | j \ j | j . diğerlerinde uyulmamıştır. j Çözüm: 115 I j ) Wilson Prensiplerine göre çoğunlukta olunan yerlerde toplumlara Self-Determinasyon ver­ ilecekti. A r d a h a n . ÖSS 1987 Osmanlı Mebusan Meclisi. Ancak mecliste Müdafaa grubu ve Mustafa Kemal'in başkan seçilmesi g i b i d u r u m l a r d a ilgisiz d a v r a n mışlardır. Bunun aksi olması eşyanın tabiatına aykırıdır. B u i ş g a l Mustafa Kemal'e milli mücadeleyi işgal altında bulunan padişah adına yürüttüğünü söyleme fırsatı doğmuştur. aşağıdakilerden hangisinin ortadan kaldırılması amaçlanmıştır ? A) Dine dayanan devlet düzeninin B) Osmanlı saltanatının C) Aşar vergjsinin D) Eski eğitim sisteminin E) Kapitülasyonların | | j ! | . D o ğ a l olarak bu m e c l i s O s m a n l ı Devleti'nin yaşamını d e v a m e t t i r m e k için kararlar almıştır. Türk m i l l e t i b u a n t l a ş m a y a k a r ş ı b ü y ü k bir mücadelenin içinde olmuştur.Son Mebuslar Meclisi ve Mİsak-ı Milli Çözüm: Son Osmanlı Mebusan Meclisinde oluşturu­ lan Felah-ı Vatan grubunun çalışmalarıyla 28 Ocak 1820'de Misak-ı Milli kabul edilmiştir. B u n u n n e d e n i d e Saltanata olan bağlılıklarıdır.

ll.l..C ve D seçeneklerinde verilen gelişmeler Kurtuluş Savaşinın bitiminden sonra mey­ dana gelen olaylardır. İstanbul'un Anlaşma Devletleri'nce işgal edilmesi. II. Zaten soruda verilen e k o n o m i k . C. Cevap D .lll. ÖSS 1991 M u s t a f a Kemal'in Son Osmanlı Mebuslar M e c l i s i n d e Müdafaa-İ H u k u k Grubu oluş­ turmasını istemesinin amacı aşağıdakiler­ d e n hangisidir? A) Vatanın bütünlüğünün korunması yolun­ da kararlar alamak B) Padişahın yetkilerini artırmak C) Hükümette değişiklik yapılmasını sağlamak D)Meclisin t o p l a n a b i l m e s i için gerekli çoğunluğu sağlamak E) Yasama ve yürütme organları arasında uyum sağlamak Çözüm: Mustafa Kemal Meclis-i Mebusan'ın vereceği bütün kararlarda milletin kuvvetine dayan­ masını istiyordu. ÖYS 1988 Kurtuluş Savaşinın başladığı yıllarda gerçekleşen: I.ll.ll. I | Son Mebuslar Meclisi ve Misak-ı Milli 9. Cevap E ) j j i 8. Tekalif-i Milliye Emirleri de 8 Ağustos 1921'de meydana gelmiştir. Bu soruyu seçeneklerde verilen olayların tarihlerini vererek çözebiliriz. ÖYS 1993 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i s o n Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin onayından geçmiştir? A) Takrir-i Sükun Kanunu B) Hiyanet-i Vataniye Kanunu C) İstiklal Mahkemeleri D) Mİsak-ı Milli E) Tekalif-i Milliye Emirleri Çözüm: S o n O s m a n l ı M e b u s a n M e c l i s i 12 Ocak 1 9 2 0 ' d e a ç ı l ı p 16 M a r t 1 9 2 0 ' y e kadar çalışmıştır.. Çözüm: İstanbul'un işgali 16 Mart 1920'de. Cevap E . politik ve hukuki alandaki sınırlamalar yani imtiyazlar. A. İstiklal Mahkemeleri 11 Eylül 1920'de Misak-ı Milli 28 Ocak 1920'de. kapitülasyonlar anlamına gelmektedir. İtilaf Devletleri nin aşağıdaki girişimlerinden hangisi doğru­ dan "milli iradeyi" yok etmeyi amaçlamıştır? A) Boğazların yönetimine el koymaları B) Mebusan Meclisini dağıtmaları C) Osmanlı O r d u s u ' n u n b ü y ü k bir kısmını terhis ettirmeleri D) Karadeniz kıyısındaki bazı önemli nokta­ ları kontrol altına almaları E) U l a ş ı m ve h a b e r l e ş m e s i s t e m l e r i n i n işletilmesine el koymaları Çözüm: Milli İrade s e ç i m l e b e l i r l e n i r ve m e c l i s t e bulunur. ÖSS 1989 Osmanlı İmparatorluğunda.lll. D ve E seçenekleri daha çok bağımsızlıklara sınırla­ ma getiren hükümlerdir.i S ü k û n 4 M a r t 1 9 2 5 . Bu olayların oluş sırasına göre sıralarsak doğru cevap E seçeneğidir... H e y e t i T e m s i l i y e n i n ( T e m s i l K u r u l u ) Ankara'ya gelişi. 27 Aralık 1919'da. B) lll.l.B. Aksi takdirde İstan­ bul'da İtilaf devletlerinin her an bir baskısı olabilirdi. III. Seçeneklerde milli irade ile ilgili olan olay Mebusan Meclisidir.lll. Son Osmanlı Mebusan Meclisi'nin toplan­ ması Olayların kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir? A) j l.l.. Anadolu adına seçilen bu milletvekillerinin bir araya gelmeleriyle vatanın bütünlüğünü İlgilendiren kararlar alabilirlerdi. D)l.. E) ll. Cevap A 7. C)lll. Hıyanet-i V a t a n i y e 2 9 N i s a n 1 9 2 0 ' d e . Bunun için Mustafa Kemal Müdafaa-İ Hukuk Grubunu ısrarla kurmak istiyordu. T a k r i r . A...Temsil K u r u l u ' n u n Ankara'ya gelişi.116 Çözüm: Misak-ı Milli 28 Ocak 1920'de ilan edilmiştir. Bu ise mecliste kuvvetli bir grubun meydana gelmesiyle sağlanabilirdi. Son Osmanlı Meclisinin toplanmasıda 12 Ocak 1920'de olmuştur.. Cevap B 10.IL. mali.

C. İtilaf Devletleri işgalci olduklarından A ve E seçenekleri cevap olama2. D s e ç e n e ğ i çeldirict g i b i görünmektedir. ancak İstanbul Hükümeti daha sonra bu ilkeye ters düşmüştür. Mebuslar Meclİsi'nin toplanması için işgal altındaki bölgelerde yapılan seçimleri engelleyecek bir harekette bulunmamışlardır. B. Ancak ortaya çıkan tablo çok farklı o l m u ş Misak-ı M i l l i g i b i bir b e l g e n i n k a b u l ü d o ğ r u d u n işgallere karşı bir t e p k i özelliği gösterdiği için Meclis-i M e b u s a n ' ı kapatmışlardır. B u n d a n d o l a y ı cevap olamazlar. ürkek ve çekingen duran bu mil­ letvekilleri istanbul'da görüşlerini değiştir­ mişlerdir. Cevap A j ı | 12.Felah-ı Vatan adıyla yeni bir grup kurmuşlardır. ÖYS 1994 Son Osmanlı Mebuslar Meclisi'nde vatanın bütünlüğü ilke olarak kabul edilmiş. i . Cevap C i \ | | • 1 3 .Ancak daha sonra kabul edilen Sevr A n t l a ş m a s ı ile t o p r a k l a r ı n b ö l ü ş ü l m e s i sağlanmıştır. A.Son Mebuslar Meclisi ve Misak-ı Milli 117 Çözüm: Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Gurubu adına seçilen milletvekilleri İstanbul'a vardık­ larında ilk olarak Mustafa Kemal'in direktifleri doğrultusunda adına seçildikleri grubu kura­ caklardı. hiçbir şekilde ayrılık kabul etmez karan alınmıştır. m e b u s l a r ı n bazılarını tutuklayarak sürgüne göndermişlerdir.C ve D seçenekleri yanlış ve ilgi­ siz yorumlardır.B ve D ise itilaf Devletlerinin böyle bir politikası olmadığından cevap olamazlar. ÖSS 1994 Son Osmanlı Mebuslar Meclisinde Anadolu ve Rumeli Mudafaa-i Hukuk Cemiyeti adına seçilen Mebuslar C e m i y e t i n adını taşıyan grup yerine. Fakat Mustafa Kemal'in ifadesiyle İnançsız. Fakat M e c l i s t e Misak-ı Milli ilan e d i l i n c e M e c l i s i b a s m ı ş l a r . ! A) Sevr Antlaşması'nı kabul etmesi B) Lozan Konferansina katılmak istemesi C) Amasya Görüşmeleri'ne temsilci gönder­ mesi D) Londra Konferansı'na katılması E ) T B M M ile a n l a ş m a k ü z e r e B İ l e c i k ' e delege göndermesi Çözüm: Son Osmanlı Mebuslar Meclİsi'nin aldığı en önemli karar Misak-ı Mİlli'yi kabul etmesidir. Fakat İstanbul zaten fiilen işgal altında o l d u ğ u n d a n dolayı böyle bir amaç güdülmüş olamaz. D ve E s e ç e n e k l e r i n i n o l u m s u z bir s o n u c u olmamıştır. Aşağıdakiierden hangisi İstanbul Hükümeti'nin bu ilkeye ters düştüğünün bir göstergesidir? [ \ . Bu durum a ş a ğ ı d a k i i e r d e n h a n g i s i n i n b i r göstergesdir? A) Ulusal Kurtuluş harekâtının başlatılmak istendiğinin B) Mebusların görüşlerini değiştirdiklerinin C) İşgal k u v v e t l e r i n i n M e b u s l a r M e c l i s i üzerindeki baskılarının azaldığının D) İstanbul'un işgal edilmesinin engellenmek istendiğinin E) Padişahın yetkilerinin sınırlandırıldığının j j j | j . İtilaf Devletlerinin tutumlarındaki bu d e ğ i ş i k l i ğ i n nedeni aşağıdakiierden hangi­ sidir? A) Türk Halkına sempatik görünmek istemeleri B) Meclis'in İstanbul'da toplanmasına karşı olmaları C) Alınan kararlan beklentilerine aykırı bul­ maları DJİstanbul Hükümeti ile Anadolu arasında anlaşma ortamının doğmasını istemeleri E) Türk Halkının kendileri ile barış yapacağı­ na İnanmaları Çözüm: S o r u k ö k ü n d e d e b e l i r t i l d i ğ i g i b i İtilaf Devletleri seçimlere karışmamışlardır. Misak-ı Milli ile Türkler'in o t u r d u ğ u yerler. ÖSS 1994 Milli Mücadele d ö n e m i n d e İtilaf Devletleri. Cevap B 11. Çünkü seçilenlerin İtilaf Devletlerİ'nİn çıkarlarına aykırı davranacaklarını beklememektedirler.

Bundan dolayı cevap olamazlar. Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 3 2 1 1 1 1 1 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 1 1 41 41 41 41 42 43 566 3 3 1 1 1 2 1 1 4 2 2 1 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 TCRPtA • 1 1 2 1 1 1 1 16 1 8 2 24 Cevap D 2. T B M M v e Dönemi yüzdeleri: konusundan çıkan soru ÖYS 1981 İlk T B M M ' n i n aldığı aşağıdaki kararlardan hangisinde. B) TBMM'nin üstünde bir kuvvet yoktur. . Havza'da ve Amasya'da arkadaşlarıyla birlikte ortak bildiriler yayın­ ladı. TBMM'nin açılmasıyla birlikte bu gelenek devam etti. E) Padişah ve halife meclisin düzenleyeceği yasaya göre yerini alır.907 % 4.T B M M VE DÖNEMI 1. Erzurum ve Sivas'ta bölgelerden ve ülke genelinden gelen temsilcilerle bazı kararlar aldı. OSS'de ÖYS'de Toplamda % 3. Mustafa Kemal Paşa bağımsızlık savaşının ö n d e r i olarak ortaya çıkmasından sonra ilk olarak geldiği Samsun'da. BÖLÜM 1 1981 -1995 OSS .33 % 4. D) TBMM yasa yapma ve yürütme yetkisine sahiptir. İstanbul H ü k ü m e t i n i n yok sayıldığı en belirgin bir biçimde ortaya çıkmaktadır? A) Hükümet kurmak gereklidir. C) Geçici bir hükümet başkanı tanımak veya padişah vekili atamak doğru değildir. C seçeneği ise kongreler genelgeler ve meclis kavramına zıt bir görüştür.240 oranındadır. YILLAR ÖSS Toplam Çıkan ÖYS Toplam —: Çıkan soru sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 soru şayia soru sayısı 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 Toplam .ÖYS SORULARI ANALİZİ ÖYS 1981 Mustafa Kemal Ulusal Bağımsızlık Savaşı'mıza ilişkin ö n e m l i kararların alın­ masında a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i temel ilkelerinden biri olarak uygulamıştır? A) Kısa sürede kesin sonuç verecek çözüm­ lere yönelmek B) Askeri çözümleri siyasal çözümlere tercih etmek C) Son sözü söyleyen kişi olmak D) Heyet ya da meclis üyelerinin görüş ve onaylarını almak E) Düşmanların güçsüz olduğunu savunmak Çözüm: Ulusal Kurtuluş Savaşı'mızın başından itibaren genelgeler. B ve E seçenekleri konuyla tamamen ilgi­ sizdir. 1981 . kongreler ve meclis açılarak önemli kararlar alınmıştır. A.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a .

C seçeneği ise bu yurtseverlerin böyle bir d ü ş ü n c e d e olmaları İstanbul'dan Anadolu'ya gelmeleriyle çelişmektedir.Soruda en belirgin olan s o r u l d u ğ u n a göre seçenekleri incelediğimizde A. B s e ç e n e ğ i ise a l ı n a n bu k a r a r a zıt bîr harekettir. ÖSS 1982 Ulusal Kurtuluş Savaşimızın d e v a m ettiği günlerde Batı Anadolu'daki Kuvay-ı Milliye birliklerine suçluların bir emir gönderilerek cezalandırılmaması. ö r g ü t l e n m e d e n ve halkın birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü s a ğ l a n m a d a n savaşın başlamasını istemektedirler. Halifeliğin kaldırılması 3 Mart 1924 yılında yapıldığı için sorunun ceva­ bıdır. Mustafa Kemal Paşanın.C ve E seçenekleri ilk TBMM'nin kuruluş amaçlandır. Butıuo. Bu g ö r ü ş aşağıdakiterin h a n g i s i n d e n kaynaklanmış o l a m a z ? A) Anayurdun bir an önce düşman işgalin­ den kurtarılması isteğinden B) H ü k ü m e t k u r m a çalışmalarının savaşı uzatacağı düşüncesinden C) İstanbul Hükümeti'nin vatanı kurtarabileceği İnancından D) Mustafa Kemal Paşa'nın daha çok askeri alanda başarılı olacağı inancından E) Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin kurtuluş iÇİn yeterli görülmesinden ^ j j I f T B M M ' n i n açılmasını takip eden günlerde otoriteyi ve birliği bozucu iç isyanlar hızlan­ mıştır. Bu y u r t s e v e r l e r biraz a c e l e c i d a v r a n a r a k hazırlık y a p ı l m a d a n . ÖYS 1982 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . bu yuttaşların bir suçlu görülen yurttaşların cezalandırılmaması İstik­ lal Mahke. ^ T V Ö Â \u\Yusunu g i d e r m e k i ç i n h ü k ü m e t kurmakla u ğ r a ş t ı g m ı " ileri sürmüşlerdir. " İ z m i r c e p h e s i n d e g i d i p k o m u ­ t a y ı e l i n e a l m a s ı ojerekûrfee.meşine verilmesi istenmiştir. Cevap B 119 4. Cevap B \ | 5.D ve E seçenekleri bütünüyle B seçeneğinin içeriği olmaktadır. ÖYS 1981 Ulusal Kurtuluş Savaşimızın devam ettiği yıl­ larda Anadolu'ya geçerek Kurtuluş Savaşina katılanlardan bazıları.B.C.^. Kurtuluş Savaşının bitiminden sonra sona ermiştir. TBMM'nin belirlemediği bir hükümetin kabul edilmeyeceği ifade edilmektedir.TBMM ve Dönemi Çözüm: G ö r ü l d ü ğ ü g i b i b ü t ü n seçenekler İstanbul H ü k ü m e t i n i n yok sayıldığı anlamına gelmek­ tedir. Z a t e n K u r t u l u ş Savaşı s ı r a s ı n d a r e j i m i n değişmesine yönelik bir kararın alınması son­ raya bırakılmıştır. D ve E seçenekleri bu direnişlerin bir sonucudur.. Bu emrin. Bu durum Anadolu'da büyük karışık­ l ı k l a r a n e d e n o l u y o r d u .C. İlk T ü r k i y e B ü y ü k Millet Meclisi'nin k u r u l u ş amaçları arasında yer almamıştır? A) Ulusal birliği gerçekleştirme B) Düzenli bir ordu kurma C) Vatanı düşmanlardan kurtarma D) Halifeliği kaldırma E) Ulusal irade'yi hakim kılma Çözüm: İlk TBMM 23 Nisan 1920'den 1 Nisan 1923 yılına kadar çok önemli faaliyetler gerçek­ leştirdi. A. j Çözüm: Soru kökünden de anlaşıldığı gibi İstanbul'­ dan bazı aydınlar ve yurtseverler ayrılarak Anadolu'da Kurtuluş Savaşina katılmışlardır.D ve E seçenekleri suçluların cezalandırılmasının birer amaçtandır. A. aşağıdaki amaçlardan hangi­ sine y ö n e l i k o l d u ğ u söylenemez? A) Devlet otoritesini gerçekleştirme B) Suçluların cezalandırılmasını geciktirme C) Ulusal birliklerin savunma dışındaki yetki­ lerini sınırlandırma D) Halkın Kuva-ı Milliye'ye olan güvenini koruma E) Suçluyu suçsuzdan ayırma Çözüm: j 3. CHTÂVCYÖ ^ ğ ^ j m ı e ^ vçvr\ ön\em\er alındı. B. Kurtuluş Savaşını yöneten İlk TBMM. A. Cevap B i | Cevap D .

. Ülke yönetimini elinde b u l u n d u r a n tek organ olma III. Ancak bunun farklı olması bu devletleri harekete geçirdi. B) III. j . V. Bu yönüyle cevap olamazlar. aşağıdaki olaylar­ d a n h a n g i s i n e yol açmıştır? A) Erzurum ve Sivas kongrelerinin yapılmasına B) Ulusal derneklerin birleştirilmesine C) Amasya Görüşmeleri'nin yapılmasına D) Amasya Tamimi'nin yayınlanmasına E) TBMM'nin Ankara'da açılmasına Çözüm: Anlaşma devletleri. Farklı düşünceye sahip insanların en büyük amacı ülkeye yeniden bağımsızlığını kazandırmaktı. C s e ç e n e ğ i b ü y ü k bîr ç e l d i r i c i d i r . 28 Ocak 1920'de Misak'ı Milli'yi k a b u l e d e n Meclis-i Mebusan-ı 16 Mart 1920'de kapatmışlardır. Bu a m a ç l a S a m s u n . Havza. Genelgeler ve K o n g r e l e r y o l u y l a halkı ö r g ü t l e m i ş ve ulusal güçleri birleştirmiştir. TBMM tek hedef olarak. 7. Zaten A. Cevap B 9. E seçeneğinde verilen T B M M ' n i n açılması ise 23 Nisan 1920'de meydana gelmiştir. Sivas'a bizzat g i d e r e k halkı bilinçlendirmeye çalışmıştır. Vatan ve milletin kurtuluşunu herşeyin üstünde tutma II. 16 Mart 1920'den önceki olaylardır. ÖYS 1984 İlk T B M M Hükümeti üyeleri kimler arasın­ d a n seçilmiştir? A) Kurtuluş Savaşını yürüten komutanlar B) Meclis dışındaki yetenekli kişiler C) Osmanlı Mebuslar Meclisi üyeleri D) Meclis Başkanlığinca belirlenen kişiler E) Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Çözüm: İlk TBMM hükümeti ilk TBMM'den seçilmiştir..B. A m a s y a . Cevap E Çözüm: I. hatta samimi yurtseverler bile tepki göstermişlerdir. Cevap E Çözüm: Mustafa Kemal. IV. ÖYS 1983 A n l a ş m a Devi etleri'nin Osmanlı M e b u s a n M e c l i s i ' n i k a p a t m a l a r ı .. M u s t a f a Kemal Paşa'nın bu yolla ulaşmak İstediği amaç nedir? A) • B) C) D) E) Bağımsızlık savaşını başlatmakla haklı olduklarını dünyaya duyurmak Ulusal güçleri birleştirmek Dışandan ekonomik yardım almak İç isyanlara son vermek kendi yetkilerini artırmak 6. Ayaklanmaları bastırma Y u k a r ı d a k i l e r d e n hangileri. Zaten T B M M ülke yönetimini bütün organ­ larıyla birlikte elinde b u l u n d u r m u ş t u r . Dış i l i ş k i l e r d e g ü ç l ü o l m a p r e n s i b i n i benimseme VI.C ve D seçeneklerinde meydana gelen olay. E r z u r u m . İşte bu düşünce T B M M 'nin devamlılığında en önemli etken olmuştur. Cevap A . değişik d ü n y a görüşlerine sahip çok sayıda eğilimi bir araya getirdi. Kurduğu hükümeti devam ettirme V .. 8. Kurtuluş Savaşinı başarıyla sonuca ulaştırmayı istemiştir. E) III. D) V.120 TBMM ve Dönemi ÖYS 1982 Ulusal Kurtuluş Savaşımızın başladığı g ü n l e r d e M u s t a f a Kemal Paşa askeri alan­ dan daha ç o k bir millet meclisi ve bu m e c l i s e bağlı bir hükümet kurmaya ö n c e ­ lik v e r m i ş t i r . Böylece hem süratli kararlar almış. ÖYS 1985 I.VI.TBMM. Fakat Mebusan meclisi üyeleri TBMM üyesi olarak kabul edilince Osmanlı Meclisi üyeliği doğru­ dan sona ermiştir. meclisten aleyhlerine bir kararın çıkmasını beklememeleriydi. Bu politika uzun bir zaman almış. C) IV. Kurtuluş Savaşimızın başın­ dan itibaren takip ettiği politika ülkeyi içinde bulunduğu şartların etkisiyle ortak duyarlılığa ulaştırmaktır. Antlaşma Devletlerinin meclisin açılışına izin vermeleri. ilk TBMM'nin M i l l i M ü c a d e l e ' n i n s o n u n a k a d a r düzenli çalışmasını ve süratli karar almasını sağlamıştır? A ) l „ II. hem de düzenli çalışmıştır. V.

Hıyanet-i Vataniye Kanunu çıkarılarak İstiklal Mahkemeleri kurulmuştur. T B M M ' y e kadar iç i s y a n l a r l a Kuva-i M i l l i y e . düzenli o r d u n u n k u r u l m a s ı dışında ö n c e l i k l e aşağıdakiler­ den hangisinde etken olduğu savunula­ bilir? A) Yeni bir anayasanın hazırlanması B) Ayaklanmaların önlenmesi C) Cumhuriyetin kurulması D) Halifeliğin kaldırılması E) Saltanatın kaldırılması Çözüm: Anadolu'da Ulusal Kurtuluş mücadelesinin başlamasıyla birlikte olumsuz bir harekette b a ş l ı y o r d u . Hem İstanbul Hükümetine karşı hem de işgalcilere karşı. Bunun göstergeside TBMM açıldıktan tam altı gün sonra 29 Nisan 1920'de Hıyanet-i Vataniye Kanununu çıkarmasıdır. Cevap B \ 1 4 . 20 Ekim 1921'de yapılmıştır. böylece Kurtuluş Savaşı'nda etkinlik kazanmada Önemli roller oynadılar.B. Otorite boşluğun­ dan yararlanan isyancılar kışkırtmalarında etkişiyle kısa sürede etkili hale geldiler. Bu gelişmeler. Cumhuriyet döneminin bir olayıdır.Ekonomik yardımlaşma C) Bağımsızlığa saygı D) Sınır yakınlığı E) Askeri güç Çözüm: Kurtuluş Savaşı sırasında Türk Milleti iki türlü mücadele ediyordu.TBMM ve Dönemi 121 10. Cevap D \ 1 1 . A. Kurtuluş Savaşt'nın hazırlık döne­ m i n d e Mahalli Kongreler yapılarak T B M M kurulmuştur. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini diğerlerinden önpe gerçekleştirmiştir? j A) Yeni T ü r k Devletinin iik A n a y a s a s i n ı n kabulünü B) Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın onay­ lanmasını C) Saltanatın kaldırılmasını D) G ü m r ü Barış A n l a ş m a s i n ı n o n a y l a n ­ masını E) Ankara Antlaşması'nın onaylanmasını Çözüm: Bu bir kronoloji sorusudur. TBMM mücadele döneminde devletlerle olan i l i ş k i l e r i n d e d e v a m l ı o l a r a k bağımsızlığa s a y g ı p r e n s i b i n i e s a s almıştır. Z a t e n d o s t l u ğ u n kurulmasında bağımsızlık temel ilkedir. ÖYS 1987 T B M M Hükümeti. Bu k a n u n u işlete­ bilmek amacıyla da 11 Eylül 1920 de İstiklal Mahkemeleri kurulmuştur.C ve D seçenekleri bölgesel kongrelerle başlayan gelişmelerin bir sonucudur. Kongreler ulusal güçleri birleştirmek. ÖYS 1986 T B M M ' n i n ilk yıllarında. 1 Kasım 1922'de Gümrü Antlaşması. ÖYS 1988 İlk T B M M . Cevap C i \ j 1 3 . aşağıdakilerden hangisi i ç i n bir hazırlık sayılamaz? A) Yeni bir devlet kurma B) Ulusal egemenliği hakim kıima C) Demokratikleşme sürecini başlatma D) Ulusal Bağımsızlğı kazanma E) Yerel yönetimlere ağırlık verme Çözüm: Mahalli Kongreler. 3 Aralık 1920'de Ankara Antlaşması. ÖSS 1986 Türkiye'de. ÖSS 1989 İlk T B M M d ö n e m i n d e devletin en çok har­ c a m a yaptığı alan aşağıdakilerden hangi­ sidir? \ A) Tarım ve hayvancılık C) Sanayi B) Ticaret D) Milli savunma j E) Ulaşım ve Haberleşme . Cevap E 1 2 . yabancı devletlerle siyasal ilişkiler ( d o s t l u k i l i ş k i l e r i ) k u r a r k e n aşağıdakiler­ d e n hangisine ö n c e l i k l e dikkat etmiştir? A) Yönetim şekli benzerliği B) . 11 Ekim 1922'de Saltanatın kaldırılması. Olayların gerçek­ leşme zamanı bilinirse soru kolayca cevap­ lanır. ulusal birlik ve bütünlüğü s a ğ l a m a k amacıyla E d i r n e ' d e n Erzurum'a yurdun çok değişik yerlerinde örgütlendiler. 20 Ocak 1921 'de Mudanya. T B M M ' y l e b i r l i k t e d ü z e n l i ordular mücadele etmiştir. k u r u l u ş u n u n ilk yılların­ da. İlk Anayasa. B u ö n l e m i n . E s e ç e n e ğ i ise d e m o k r a s i y i g e l i ş t i r m e y e yönelik bir durumdur.

11 Eylül 1920'de Tekalif-i Milliye ise 8 A ğ u s t o s 1921 ' d e yapılmıştır. 4 Mart 1925'de Hıyanet-i Vataniye. sorunun bir benzeridir.122 Çözüm: İlk TBMM 1920 -1923 yılları arasında faaliyet göstermiştir." demiştir. Düzenli Ordu 1921 yılı başlarında. Mustafa Kemal Paşa ilk T B M M ' n i n a ç ı l d ı ğ ı g ü n l e r d e m e c l i s e bir önerge vererek "TBMM'nin üzerinde bir güç yoktur. 13. Misak-1 Milli. T B M M bir k u r u m o l a r a k k e n d i n i k a b u l ettirmede İstanbul yönetimiyle karşı karşıya gelmektedir. kararlarında bağımsız olması gerektiğini Çözüm: T B M M ' n i n a ç ı l m a s ı y l a y e n i bir T ü r k Devletinin temelleri atılmıştı. A. soru gibi bir kronoloji sorusudur. Kurtuluş Savaşı da 1919-1923 yılları arasında olduğuna göre. B u n u s a ğ l a m a k a m a c ı y l a M u s t a f a Kemal m e c l i s e açıldığı g ü n bir ö n e r g e v e r e r e k meclis üzerindeki engelleri ortadan kaldır­ mak istemiştir. Cevap D Çözüm: TBMM ve Dönemi . çok partili düzene ise 1946 yılından itibaren gir­ ilmiştir. 29 Nisan 1920'da İstiklal Mahkemeleri.C ve E seçeneklerinde yapılan yatırım ve harcamalar da askeri yani savunma nitelikli idi. Çünkü mücadele savaşa dayanıyordu. Kurulan hükü­ met milli egemenlik esasına dayanan bir halk hükümetiydi. ÖSS 1990 İlk T B M M k e n d i s i n i n ü s t ü n d e bir kuvvet tanımamakla aşağıdakilerden hangisini y o k saymıştır? A) Azınlık haklarını B) İtilaf Devletlerini C) Osmanlı yönetimini D) Eski antlaşmaları E) Kuva-i Milliye'yi Çözüm: 15. ÖYS 1989 Aşağıdakilerden hangisi. bu soruda 16.B. Olayların tarihlerine bakarak sorunun cevabını bulabiliriz. Yeni hükümet TBMM'nin açılmasıyla birlikte kurul­ du. ÖYS 1989 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi İlk T B M M ' n i n açılmasından daha ö n c e o l m u ş t u r ? A) Misak-ı Milli'nin ilan edilmesi B) Takrir-i Sükûn Kanununun çıkarılması C) Hiyanet-i Vataniye kanununun çıkarılması D) İstiklal Mahkemelerinin kurulması E) Tekalif-İ Milliye Emirlerinin çıkarılması G ö r ü l d ü ğ ü g i b i T B M M ile ilgili s o r u l a r d a genellikle kronoloji ağırlıklı sorular sorulmuş. Cevap C 18. Cevap C . Cevap A 1 7 . ülke­ den düşmanların çıkarılması 1922 yılı son­ larında. Mustafa Kemal bu sözleriyle aşağıdakilerden hangisini anlatmak istemiştir? A) İstanbul Hükümeti ile anlaşmaya çalışıla­ cağını B) Halifeliğin kaldırılacağını C) Kendisinin meclis başkanı seçileceğini D) Hükümet ve meclis başkanlarının aynı kişi olacağını E) M e c l i s i n . Her iki soruda da aynı tarz uygulanmıştır. üç yıl b o y u n c a s ü r e n Ulusal Kurtuluş Savaşı'nı yönetmiştir.B." diyerek İstanbul Hükümeti'nin Anadolu üzerinde hiçbir etkisinin olmadığını söylemiştir. Bundan dolayı meclisin halkın iradesine uygun olarak çalışması gerekirdi. Cevap E 1 6 . 28 Ocak 1920'de Takrir-i Sükun. yeni anayasa 1921 başlarında. ÖSS 1989 Mustafa Kemal 23 Nisan 1920'de Meclise verdiği önergede " g e ç i c i kaydıyla bir h ü k ü m e t reisi tanımak veya p a d i ş a h kay­ makamı atamak d o ğ r u değildir.C ve D seçenekleri ile Mustafa Kemal'in sözleri arasında bir ilişki kurmak m ü m k ü n değildir. Savaş döneminde doğal olarak her şeyden önce askeri harcamalar birinci sırayı almaktadır.TBMM.sorunun aynısıdır. ilk T B M M döne­ mi gelişmelerinden biri değildir? A) Yeni bir hükümet kurulması B) Düzenli ordunun kurulması C) Çok partili düzene geçilmesi D) Vatanın düşmandan kurtarılması E) Yeni bir anayasa yapılması Çözüm: 15. A.

kurulmasıyla birlikte ülke içinde büyük isyan hareketleriyle karşılaşmıştır.1 9 . Aşağıdakilerden hangisi. ilk TBMM'nin aldığı kararlardan biri d e ğ i l d i r ? A) İstiklal Marşı'nın kabul edilmesi B) Ulusal Hükümet'ln kurulması C) Hıyanet-i V a t a n i y e K a n u n u ' n u n k a b u l edilmesi D) Moskova'ya bir kurul gönderilmesi E) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun kabul edilme­ si Çözüm: Bu soruda bir kronoloji sorusudur. Cevap E 1991 İlk T B M M ' n i n . Bu isyanlar.12 Mart 1921'de J&6a7' ttutfürrietin kurutması 24 Nisan 1920'de Hıyanet-i Vataniye Kanunu. Mustafa Kemal Paşa bağımsızlıkla beraber egemenlik mücadelesinin de verildiğini biliyordu. Bu dönemde var g ü c ü y l e v a t a n ı n k u r t a r ı l m a s ı i ç i n çalışılmıştır. Çözüm: K u r t u l u ş S a v a ş i n ı n d e v a m ettiği yıllarda idareyi elinde bulunduran TBMM ulusal güç­ leri büyük oranda birleştirmiş. E seçeneği ise Anadolu'nun güvenliğini zedeleyerek TBMM'nin otoritesini sarsmıştır. Ankara'nın merkez yapılması ve seçimler y a p ı l m a s ı g i b i çok ö n e m l i işlerdi. genellikle İngilizler'in kışkırtmaları. lemsi} Kurulu önemli çalışmalar yap­ mıştır. Cevap E 2 1 . ulusal mücadeleye verdiği desteği çekebilirlerdi. İstiklal Marşı'nın kabulü. d a h a g e n i ş bir k u r u l o l a n ilk TBMM'nin açılışına kadar. İstanbul H ü k ü m e t i ' n i n halkı yanlış bil­ g i l e n d i r m e s i . A m a s y a g ö r ü ş m e l e r i . y e n i . Cevap A | 20. B u n l a r . A. İlk TBMM 1920-1923 yılları arasında faaliyet göster­ miştir. Anadolu'yu temsil etme gücünü devam ettirdi. Cevap B . ÖYS 1991 E r z u r u m ve Sivas K o n g r e l e r i n d e seçilen Temsil Kurulu'nun görevi aşağıdakilerden hangisiyle s o n a ermiştir? A) TBMM'nin açılmasıyla B) Batı Cephesİ'nİn oluşturulmasıyla C) İstanbul'un işgal edilmesiyle D) Müdafaa-i Hukuk cemiyetlerinin kurulmasıyla E) Kuva-i Milliye'nin oluşturulmasıyla Çözüm: E r z u r u m ve Sivas K o n g r e l e r i n d e s e ç i l e n Temsil Kurulu bir hükümet gibi kararlar alıyor ve b ü t ü n bir A n a d o l u ' y u t e m s i l e d i y o r d u . ülkede ortaya çıkan otoriteboşluğu ve bazı bilinçsiz unsurların tutumları sonucu çıkmıştır. Böyle b i r t u t u m u n amacı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) İtilaf Devletlerinin. Eğer o yıllarda aynı anda yeni bir devlet düzeninden bahsedilseydi çoğu yurt­ severler. Temsi Kurulu oücünü tamamen halktan alıv„ 3 p"Hiv.n r r a r r u d M dT?y- j ordu. T B M M ' y e karşı d ü ş ­ manca davranmalarını önlemek B) Vatanın kurtarılmasına öncelik vermek C) Azınlıkların ayn devlet kurma girişimlerini önlemek D) Komşu devletlerin güvenini i kazanmak. Temsil K u r u l u . içte ve dışta bazı olumsuz tepkilerle karşılaşmıştır. Fakat birliği bozmamak için devlet düzeni ile ilgili görüşlerini sonraya bırakmıştır. C ve D s e ç e n e k l e r i T B M M için çok olumlu olaylardır. bu olumsuz tep­ kilere bir örnektir? A) A f g a n i s t a n ile T B M M arasında d o s t l u k antlaşması imzalanması B) İtalyanların işgal ettikleri yerlerden çekil­ mesi C) Londra Konferansı'na TBMM Hükümeti'nin de çağrılması Arrttaşması'nı imzalaması E) İtilaf Devletlerinin Anadolu'da TBMM'ye karşı çıkan ayaklanmaları desteklemesi Çözüm: T B M M . ÖSS 2 2 . ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi. işgallere karşı halkı duyarlı bir hale getirmiştir. 29 Nisan 1920'de Moskova'ya bir kurul gönderilmesi. bir d e v l e t d ü z e n i n e geçilmesini sağlayıcı yönleri de bulunmasına rağmen bu yönleri ön plana çıkarılmamıştır. Haziran 1920'de Teşvik-i S a n a y i K a n u n u ise 1927 yılında yapılmıştır. B. ÖSS 1992 23 Nisan 1920 tarihinde kurulan yeni Türk Devleti.

24 Temuz 1923 — Ankara'nın başkent olması. Bu d u r u m aşğıdakilerden hangisinin bir göstergesidir? A) İngiltere ve Fransa'nın Avrupa'nın büyük devletleri olduğunun B) Fransa'nın sömürgeci anlayıştan vazgeçtiğinin C) F r a n s a ' n ı n O s m a n l ı D e v l e t i ' n i t a n ı madiğinin D) İngiltere ile Fransa arasında görüş ayrılığı olduğunun E) Fransa'nın etnik ayrımcılığı d e s t e k ­ lediğinin Çözüm: İngiltere'de Fransa'da işgalci ve birer itilaf Devleti'dirler. Bunun s o n u c u n d a Londra Konferansında başlayan ayrılıklarKurtuluş Savaşı'nın sonuna kadar devam etmiştir. İkinci TBMM ise 11 Ağustos 1923'te başlamış ve 1 Ekim 1927'ye kadar sürmüştür. Cevap E | j j . Cevap D 2 4 . 4 Mart 1925 — Lozan Antlaşması. Fakat s o r u d a ifade e d i l d i ğ i g i b i bu İki d ü ş m a n devletin T B M M ' y e karşı davranışları farklı farklı olmuştur. Almanya'nın Fransa İçin giderek tehlikeli olması karşısında kayıtsız kalınca. Fransa'da İngiltere'ye karşı Anadolu'da tavır almış ve TBMM'yi tanıyarak işgal ettiği toprakları terketmiştir. Her ikiside düşmanımız olarak Mondros'tan sonra topraklarımızı işgal etmişler ve azınlıkları kışkırtmışlardır. Bunun en önemli nedeni İki ülke arasındaki Avrupa sorunudur. ÖYS 1995 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ilk T B M M ' d e kabul edilmiştir? A) Takhr-i Sükun Kanunu B) Lozan Antlaşması C) Ankara'nın başkent yapılması D) Cumhuriyetin ilan edilmesi E) Mustafa Kemal'e Mareşal rütbesi verilme­ si Çözüm: İlk TBMM. Fransa TBMM Hükümeti'ne anlaşma önerisin de bulunmuştur. 23 Nisan 1920'de açılmış ve çalış­ malarına 1 Nisan 1923'te son vermiştir. ÖSS 1995 İngiltere Anadolu'daki milli hareketi Osmanlı Hükümeti'ne karşı basit bir ayaklanma sayıp TBMM Hükümeti'ni tanımamayı sürdürürken. 13 Ekim 1923 — Cumhuriyetin ilanı. İngiltere. Seçenek­ lerde verilen olayların tarihlerini vererek ilk TBMM'nin çalışmasını bulalım: — Takrir-i Sükun.124 TBMM ve Dönemi 2 3 . 29 Ekim 1923 — Mustafa Kemal'e Mareşallik rütbesinin verilmesi ise 19 Eylül 1921'dir.

BATı CEPHESI BÖLÜM . II.75 ÖYS'de :% 7.D s e ç e n e k l e r i I. Anadolu'daki ulusal bağımsızlık çabalarını desteklemiştir.975 Toplamda : % 6. Cevap A . II. daha sonra Başkomutanlık Meydan S a v a ş i y l a gerçek­ leştirilmiştir. bu amaç. p a r a g r a f t a k i bilgiyle çelişmektedir. B. Fransa ve İtalya'nın tehdidi ile karşı karşıyadır. b u n u n l a beraber Türkiye'nin batı ile ilişkilerde bulunmasını istemediği şek­ ilde kanaate varılabilir.Dışişleri B a k a n ı ' n ı n 16 M a r t 1 9 2 1 ' d e TBMM Hümümeti adına görüşmeler yap­ masını protesto etmiştir. Batı Cephesi konusundan çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de : % 3. Batı A n a d o l u ' y u d ü ş m a n d a n t e m i z l e m e hareketine girişmemiş.ÖYS SORULARI ANAUZİ YILLAR . ÖSS 1981 "Ulusal K u r u t u l u ş Savaşı'mızın devam ettiği yıllarda Sovyet Rusya: l. Ç ü n k ü Rusya Kendi güvenlik ve g e l e c e ğ i a ç ı s ı n d a n T ü r k i y e ' n i n batının k a r ş ı s ı n d a olmasını istiyordu.183 oranındadır. E seçeneği ise Rusya bu tarih­ lerde zaten İngiltere. Ö S S 1982 İnönü Savaşlarinı kazanan T B M M Ordusu. T B M M H ü k ü m e t i n i n 20 Ekim 1 9 2 1 ' d e Fransa ile yaptığı Ankara Antlaşması'™ protesto etmiştir. Ortak düşmanlarının olması Rusya'yı rahatlatacaktı. K u r t u l u ş Savaşımız i ç i n d e k i başlıca r o l ü ne olmuştur? A) İstanbul Hükümeti'nin desteğini sağlama B) TBMM kuvvetlerinin savaş gücünü sınama C) Düşmanın gücü hakkında bilgi edinme D) İtilaf devletlerini.. III.C. İ n ö n ü S a v a ş l a n ' n ı n .1 9 9 5 Ö S S .1995 yıllan arasında.Yunanistan'ı destekle­ mekten caydırma E) Düşmanı oyalayarak zaman kazanma 1981 .ÖSS ÖYS Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam soru soru soru soru soru sotu sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 3 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 5 1 1 2 3 1 3 3 2 4 4 2 1 1 26 1 3 4 2 4 5 3 2 1 35 1 1 1 1 9 1981 . ve III. Sovyet Rusya'nın bu davranışlarından nasıl bir s o n u ç çıkarılabilir? A)TBMM Hükümeti'nin Batı ile sıkı ilişki kur­ masını istemediği B) T ü r k i y e ' d e k i u l u s ç u l u k akımlarından çekindiği C ) T B M M H ü k ü m e t i n i dışarıda v e i ç e n d e güçsüz bırakmak İstediği D) Bağımsız bir Türk devletinin kurulmasının istemediği E) TBMM Hükümetini devletlere karşı koru­ maya çalıştığı Çözüm: I. . paragraftaki bilgiye dayanarak Sovyet Rusya'nın ulusal direniş hareketini desteklediği.

C) S o v y e t l e r B i r l i ğ i İle F r a n s a . O halde Moskova Antlaşması'nın herhangi bir mad­ desi hem Rusya'yı hem de TBMM'yi bu şart­ l a r d a b i r b i r i n e b a ğ l a m a l ı d ı r . Çünkü Sovyet.D ve E seçeneklerinin Londra K o n f e r a n s i n d a n s o n r a yapıldığını anlarız I. 4. k a p i t ü l a s y o n l a r ı n kaldırılmasını kabul etmesi E) İki devlet arasındaki ekonomik ilişkilerin artırılması Çözüm: Siyasi a l a n d a iki devletin birlikte hareket e t m e l e r i b i r b i r l e r i n i b a ğ l a y a n ö n e m l i bir kabullenmenin olmasına bağlıdır. ÖSS 1982 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi.Rusya ile savaşma durumu ortaya hiç çıkmamıştır. Yunanlılara karşıdır.İnönü ise 6-10 Ocak 1921 'de dir. Cevap E Çözüm: Batı Cephesi i I j Londra Konferansı 21 Şubat -12 Mart 1921 tarihinde yapılmıştır.C ve E seçenekleri hem çok yanlış hem de ilgisiz yorumlardır. İ n ö n ü Savaşları sırasında Düzenli Ordu yeni kuruluyordu. B seçeneği çeldiricl gibi görünmektedir. 3. ve C seçenekleri ilgisiz ve eksik yorum­ lardır. E) Sovyetler Birliği. İtilaf devletlerini TBMM hükümetiyle antlaşmaya zorlamıştır. Bu bilgilere dayanarak aşağıdaki yargılar­ d a n hangisine ulaşılabilir? A) T B M M H ü k ü m e t i .126 Çözüm: l. İnönü Savaşlarını kazanması üzer­ ine S o v y e t l e r B i r l i ğ i ile M o s k o v a Antlaşması'nı II. Başkomutanlık Meydan Savaşı'nı kazan­ m a s ı ü z e r i n e d e İtilaf D e v l e t l e r i y l e Mudanya Ateşkes Antlaşması'nı yapmıştır. Cevap A 5. İnönü Muharebesi B) II.B. D) TBMM Hükümeti. T ü r k l e r l e savaşı göze alamamışlardır. K u r t u l u ş Savaşı d ö n e m i n d e Batı C e p h e s i n d e d ö r t b ü y ü k savaş yapmış ve kazanmıştır.D ve E seçenekleri yanlızca bir tarafı veya karşılıklı çıkarları ilgilendirmektedir. Seçeneklerdekİ olayları İncelersek B. l. Bundan dolayı yeni bir ordunun taarruz yapması beklenemezdi. Çözüm: T B M M . haklarını s a v a ş a r a k alma yanlısıdır. A seçeneği ise temelde doğrudur Fakat eksiktir. TBMM H ü k ü m e t i bu K o n f e r a n s a katılmakla İtilaf Devletleri nin hangi k o n u d a Türkler aley­ hine bir propaganda başlatmalarını da engellemiş oluyordu? A) Türklerin Anadolu'daki azınlıklara baskı yaptıkları B) Anadolu harekatının. A.C. S a k a r y a M e y d a n Savaşı'nı kazanması üzerine Fransa ile Ankara Antlaşması'nı III.ve II.ve II. Ancak bu seçenek İki tarafında birlikte hareket etmeler­ ine ortam hazırlayan bir etken olabilir. D seçeneği ise ancak Sakarya Savaşı ile mümkün olabilmiştir. Cevap C [ I | I j ! j j 6. Cevap D ÖYS 1982 1921'de imzalanan Moskova Antlaşması'nm aşağıda verilen maddelerinden hangisi. Osmanlı Devleti ile b i r l i k t e T B M M H ü k ü m e t i n i n L o n d r a Konferansına ç a ğ r ı l m a s ı n d a e t k i l i o l m u ş ­ tur? A) I. ÖSS 1982 İlk TBMM Hükümeti: I. Böylece siyasal başarıları askeri başarıları takip etmiştir. İnönü Muharebesi C) Sakarya Meydan Muharebesi D) Başkomudanlık Meydan Muharebesi E) Dogu illerinin düşmandan temizlenmesi j ÖYS 1982 TBMM Hükümeti Londra Konferansı'na katılarak Misak-ı Milli'yi dünya k a m u o y u ­ na duyurmayı amaçlamıştı. TBMM bu dönemde bir savunma savaşı yap­ mıştır. A. B) Sovyetler Birliği ile Fransa. B. varlığını askeri alandaki başarılarıyla kabul ettirmiştir. Her savaştan sonra TBMM birde siyasal başarı kazanmıştır. T B M M H ü k ü m e t i ' y l e Sovyetler B i r l i ğ i ' n i n siyasi alanda birlikte hareket edecekleri anlamını taşımaktadır? A) Sovyetler Birliğinin Mısak-ı Milli'yi tanı­ ması B) Osmanlı Devleti ile Çarlık Rusya'sı arasın­ da İmzalanmış olan antlaşmaların geçer­ siz sayılması C) İki taraftan birinin tanımadığı devletler arası bir senedi diğerinin de tanıması D) S o v y e t l e r B i r l i ğ i n i n . Osmanlı Hükümetine karşı bir hareket olduğu C) Türklerin Anadolu'dan çıkarılması gerektiği D) Türklerin barış g ö r ü ş m e l e r i n e katılma­ yarak savaşı sürdürmekte oldukları E) Saltanatın ve Halifeliğin korunması gerektiği j j .

lll. Birinci Londra Konferansı T B M M ' n i n s i y a s i a l a n d a b i r varlık o l a r a k tanınmasında etkili olan yukarıdaki antlaş­ maların k r o n o l o j i k sırası nedir? A) l. Soru Sakarya'nın sonucu olmayan seçeneği sorduğuna göre kronolojik olarak bu savaş­ tan önce olan olayı bulacağız. Cevap C Hem Sovyet-Rusya hem de TBMM ortak bir düşman karşısında bulunuyordu..IV. Sakarya savaşından sonra.IV. B u y a s a . h e m topraklarımızı haksız yere işgal ediyorlar hem de toprakların s a v u n u l m a s ı n d a n d o l a y ı T ü r k l e r i n barış istemedikleri şeklinde kamuoyuna olumsuz bir propaganda yayıyorlardı. TBMM Hükümeti'ne ateşkes önerisinde bulunmaları C) Yunanistan'ın taarruz kaabiliyetinin kırılarak savunma zorunda bırakılması D) İtalya'nın Anadolu'da işgal ettiği toprakları boşaltmaya başlaması E) T B M M H ü k ü m e t i ile F r a n s a a r a s ı n d a Ankara Antlaşması'nın yapılması Çözüm: ı Milli'yi tanıa'sı arasınaların geçer­ liği devletler [tanıması föılasyonların mik İlişkilerin 7.D ve E lya karşılıklı seçeneği Ancak bu leket etmelerıbilir. er Birliği'nin ıt edecekleri İtilaf Devletleri.. TBMM' de hemm ü c a d e l e e d i y o r d u h e m de aleyhimizdeki propogandaları çürütüyordu. 16 Mart 1921'de. Moskova Antlaşması. 20 Ekim 1921'de. Gümrü Antlaşması.III. Cevap B 9. Cevap D Sakarya Meydan Muharebesi 23 Ağustos12 Eylül tarihleri arasında m e y d a n a gelmiştir. B seçeneğide zaten Almanya zor şartlarda olduğu için cevap olamazlar. ÖSS 1985 I.iati Cephesi Batı Cephesi Çözüm: Çözüm: 127 2 Mart 1921 rdeki olayları irinin Londra ığını anlarız ir.. E seçeneği. E) IV. O halde ingi bir madIM'yi bu şartA. klara baskı hükümetine gerektiği ıe katıl maıkları ı gerektiği . o r d u n u n m a d d i ve manevi g ü c ü n ü büyük ölçüde artırmak ve yönetimi bir kat daha sağlamlaştırmak için TBMM'nin bunun­ la ilgili yetkisini meclis adına fiili olarak kullanalabilir" denilmektedir.. D seçeneği. B seçeneği doğru cevap olur. Ankara Antlaşması II. ÖYS 1984 TBMM Hükümeti Ük siyasi ilişkilerini aşağıdaki Avrupa ü l k e l e r i n d e n hangisiyle kurmuştur? A) İngiltere B) Almanya C) Fransa E) İtalya D) Sovyet Rusya Çözüm: ikte hareket in önemli bir Idır.II. Cevap D Ankara Antlaşması.. A Seçeneği. C)III.. T B M M İmakla İtilaf ürkler aleynalarını da 8. ÖYS 1985 Aşağıdakilerden hangisi Sakarya M e y d a n Muharebesi'nin sonuçlarından biri değildir? A) TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasın­ da Moskova Antlaşması'nın yapılması B) Anlaşma Devletleri'nln.l. ÖSS 1985 Ağustos 1921'de çıkan bir yasada "Başko­ m u t a n . B) ll.C. B seçeneği. Gümrü Antlaşması III.I.UI. 22 Mart 1922. Bunun sonucun­ da TBMM ilk siyasi ilişkisini Sovyet-Rusya ile Moskova Antlaşmasiyla kurmuştur.I. Cevap A ıtlaşması'nın len hangisi.. Sakarya Savaşından sonra.C ve E seçeneklerinin TBMM'nin Londra K o n f e r a s i n a katılmakla b e k l e d i ğ i hedefler arasında bir ilişki yoktur..B... A.II. Birinci Londra Konferansıda 21 Şubat 12 Mart 1921'de m e y d a n a gelmiştir. ve E seçenekleri düşman devletler olduğu İçin... İtilaf devlet­ leri Rusya'da yeni kurulan Sovyet Hükümeti­ ne ve TBMM'ye karşı idiler.JV. D) IV. İşte T B M M ' n i n Londra Konferansına katıl­ masında en önemli etken barış görüşmeler-İne k a t ı l m a d ı ğ ı m ı z ş e k l i n d e k i o l u m s u z düşünceyi silmekti. 16 Mart 1921'de. Olayları sıralarsak. 3 Aralık 1920'de. 20 Ekim 1921'de yapılmıştır.lll.III. C seçeneği.ll. A.. Cevap A 10. M u s t a f a K e m a l Paşa'ya h a n g i g ü c ü sağlamıştır? A) Saltanatı kaldırma B) İnkılapları gerçekleştirme C) Devlet işlerinde tek başına hareket ede­ bilme D) Cumhurbaşkanı seçilebilme E) Meclisteki farklı grupları birleştirme feransı'na kamuoyutı. Moskova Antlaşması IV. Bu iki hükümete karşı işgalci devletlerin tavırları yeni gelişmeleri doğurmuş bu da iki taraf arasın­ da yakınlaşma başlatmıştır.

Cevap B 1 2 . yapìlacak tek şey o r d u n u n ihtiyaç duyduğu silah ve cephanenin temin edilme­ siydi. dene­ tim konusundaki öneriyi reddetmiştir. Ordunun geri çekilmesi hem TBMM'yi h e m de halkı o l u m s u z y ö n d e etkilemişti. j i Seçeneklerde verilen antlaşmalardan A. ÖSS 1987 Sakarya Meydan Muharebesinden sonra İtilaf Devletleri. Bunun önüne g e ç m e k için 5 Ağustos 1921'de Mustafa Kemal Paşa'ya TBMM'nin yetkileri geçici bir süre için verilerek tek başı­ na hareket edebilmesi sağlanmıştır.Kütahya Savaşiarı'nın yenilgiyle sonuçlanması üzerine Türk ordusu geri çekilmisti. İtilaf Devletlerinin d e n e t i ­ mi altına g i r m e y i hangi ilkeye t e r s d ü ş t ü ğ ü için reddetmiş olabilir? A) Devletçilik B) Bağımsızlık C) Laiklik ] | j | j j 1 3 . TBMM'nin Konferanstaki tutumu İtilaf devlet­ leri arasında ilk g ö r ü ş ayrılıklarına neden olmuştur. Cevap C 1 1 . D o ğ a l o l a r a k T B M M b a ğ ı m s ı z l ı ğ ı n ı engelleyen her türlü denetimi kabul edemez­ di. Sakarya Meydan Muharebesi ne h a z ı r l a n ı r k e n T ü r k M i l l e t i n e "Tekalİf-i Milliye Emirleri" (Milli Yükümlülük Emirleri) çıkarmıştır. Mustafa Kemal o r d u n u n ihtiyaçlarını karşılamak için TBMM'nin imkanları dışına çıkarak halka yeniden bir kere daha başvu­ rarak fedakarlık etmesini istemiştir. ÖYS 1988 Birinci İnönü Savaşı'ndan sonra hangi devletler. Yunanistan'ın Londra Konferan­ sına katılmasını sağlamaya çalışmışlardır? A) İran ve Romanya B) Rusya ve ABD C) Fransa ve İtalya D) Bulgaristan ve Almanya E) Avusturya ve Japonya . Cevap C Çözüm: Batı Cephesi j | j | j j . Zaten A. Türkiye ve Yunan devletlerine ateşkes önerisinde bulunarak her iki tarafında askeri bakımdan kendi denetimleri altına girmesini İstemişlerdir. TBMM'nin Konferanstaki varlığı doğal olarak hukuken tanındığı anlamına gelmektedir.ve E seçenekleri tarihsel b a k ı m d a n 1922 ve 1923 yılı olaylarıdır. Çok taraflı antlaş­ malardan Londra Konferansı (21 Şubat 12Mart 1921) ilk ö n c e gerçekleşmiştir.D. ÖYS 1988 TBMM'nin İtilaf Devletlerince h u k u k s a l alanda ilk defa tanınması aşağıdakilerden hangisiyle o l m u ş t u r ? A) Lozan Barış Antlaşması B) Ankara Antlaşması C) Londra Konferansı D) Mudanya Ateşkes Anlaşması E) Moskova Antlaşması 1 4 . A. ÖYS 1988 Başkomutan. Böyle bir u y g u l a m a n ı n amacı aşağıdakil­ e r d e n hangisidir? A) İstiklal Mahkemelerini kurma B) Türk ordusunun ihtiyaçlarını karşılama C) Başkomutanlık yetkisinin süresini uzatma D) Meclis yetkilerine sahip olma E) Savaş alanını daraltma D) Halkçılık Çözüm: E) Medeniyetçilik i Çözüm: Eskişehir-Kütahya Savaşlarının yenilgiyle sonuçlanması olağanüstü bir hazırlık yapıl­ madan bu yenilginin izlerini silmek mümkün değildi.B ve E seçenekleri de ikili antlaşmalardır. Cevap B Türk Kurtuluş Savaşt'nın en b ü y ü k hedefi tam bağımsızlığı gerçekleştirmekti. I.C. T ü r k H ü k ü m e t i . İtilaf Devletleri.D ve E seçenekleri Sakarya'dan sonra veya çok önce gerçekleşen olaylardır. İnönü zaferinden sonra toplanan L o n d r a K o n f e r a n s ı n a T B M M ' y i d e davet etmişlerdir.128 Çözüm: Eskişehir. Bundan dolayı cevap olamazlar.B. Amaç bu iken İtilaf devletleri hala Türk tarafını denetim altına almak için ateşkes önerisinde bulundu­ lar. Türk tarafı ilke olarak ateşkes önerisini benimsediği halde.C ve D seçenekleri çok taraflı .

ÖYS 1989 Sakarya Zaferinden sonra Anlaşma devlet­ lerinin. Bütün bu avantajları sağlayan antlaşma Gümrü'dür. Cevap D 1 7 . I.•ephesi Batı Cephesi Çözüm. İti­ laf d e v l e t l e r i T B M M ' n i n b a ş a r ı l ı o l d u ğ u d u r u m l a r d a b i l e S e v r ' d e n t a v i z ver­ memişlerdir.C. İnönü Zaferi s o n u n d a yapılmıştır. Kurtuluş Savaşı'nda Yunanistan'ı destekle­ yen devletler İngiltere. D s e ç e n e ğ i ise L o n d r a K o n f e r a n s ı n d a n s o n r a yani 23 A ğ u s t o s -12 Eylül 1921'de yapıldığından dolayı önceki bir olayda etkili olamaz. Türk ve Yunan devletlerine ateşkes ö n e r i s i n d e bulunmalarının asıl amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Yunan ordusunu güçlendirmek B) Sevr A n t l a ş m a s ı şartlarını hafifleterek kabul ettirmek C) Sorunları barışçı yoldan çözmek D) Aralarında fikir birliği o l d u ğ u izlenimini uyandırmak E) Y u n a n i s t a n ' d a k i e k o n o m i k s o r u n l a r a çözüm bulmak 15. Fakat soruda asıl amaç sorulduğu için cevap olamazlar. Zaten tarihsel bakımdan B. Cevap B 16. Aynı z a m a n d a TBMM'nin ülke içinde etkinliğide artmış oluy­ ordu. sonradan meydana gelen bazı gelişmeler bu devletler arasında anlaş­ mazlıklara neden oldu.D ve E seçenek­ leri Gümrü'den sonra meydana gelmişlerdir. Burada sözü edilen antlaşma aşağıdakilerden h a n g i s i d i r ? A) Lozan Barış Antlaşması B) Gümrü Antlaşması C) Kars Antlaşması D) Moskova Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: TBMM İlk askeri başarısını 24 Eylül 1920'de başlattığı hareket sonucu Ermenistan'a karşı kazanmıştır.C ve E seçeneklerinin büyük etkisi olmuştur. İnönü S a v a ş i n d a n s o n r a Türk başarısını görmezlikten gelemeyen Fransa ve İtalya'nın katkılarıyla TBMM'nin Londra Konferansı' na katılması sağlandı. Batı ve Güney cephelerinin güçlenmesini sağlamış ve daha sonraki gelişmelerde de etkili olmuştur. ÖSS 1989 TBMM Hükümetinin İlk askeri başarısı sonu­ c u n d a yaptığı a n t l a ş m a .B. Sakarya Zaferinden sonra da Sevr'i kabul ettirmek için ateşkes önerisinde sonrada barış önerisinde bulunmuşlardır. ÖYS 1989 TBMM H ü k ü m e t i n i n L o n d r a K o n f e r a n s ı n a çağrılmasında a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n etkisi yoktur? A) TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya yakın laşması B) F r a n s ı z l a r a k a r ş ı m ü c a d e l e d e b a ş a r ı sağlanması C) Çerkez Ethem'in yenilmesi D) Sakarya Zaferinin kazanılması E) İtalya'nın arabuluculuk rolünü üstlenmesi iangf sranrdır? 1 8 . ÖYS 1990 Aşağıdakilerden hangisi ikili antlaşmalara bir örnektir? A} Sevr Antlaşması B) Londra Konferansı C) Paris Barış Konferansı D) Lozan Barış Antlaşması E) Ankara Antlaşması . T B M M ' n i n başarısı karşısında yenilen Yunanistan yine bu devletlerin çalışmalarıyla konferansa getirilmiştir Cevap C Çözüm: 129 Londra Konferansı 21 Şubat-12 Mart 1921 tarihleri arasında l. T B M M Hükümetinin Konferansa ç a ğ r ı l m a s ı n d a A. böylece D o ğ u Anado­ lu'da bağımsız bir Ermeni Devleti'nin kurul­ masını ö n l e m i ş o l u y o r d u . Aslında A. Fransa ve İtalya idi. T B M M .D ve E seçeneklerinde Anlaşma devletlerinin amaçlarıdır. Cevap B Çözüm: İtilaf devletlerinin Kurtuluş Savaşı'nın başın­ d a n s o n u n a k a d a r i s t e d i k l e r i v e hiç v a z g e ç m e d i k l e r i en Önemli a m a ç l a n Sevr Antlaşması'™ TBMM'ye kabul ettirmektir.C. Bu üç devlet savaşın başlarında birlik halinde hareket ederken.

130 Çözüm: Sevr A n t l a ş m a s ı 10 Ağustos 1920'de I . D ü n y a S a v a ş ı n ı n g a l i p l e r i İle O s m a n l ı arasında, L o n d r a K o n f e r a s ı 21 Şubat-Mart 1921'de İtilaf devletleri ve TBMM arasında, Paris Konferansı 18 Ocak 1919'da I. Dünya Savaşı'nm galipleri arasında, L o z a n A n t l a ş m a s ı 24 Temuz 1923'de Türkiye ile galip devletler arasında, Ankara A n t l a ş m a s ı ise 20 Ekim 1921'de TBMM İle Fransa arasın­ da yapılmıştır. Görüldüğü gibi E seçeneği dışındakiler çok taraflı antlaşmalardır. Cevap E Çözüm:

Batı Cephesi

Soruda Kurtuluş Savaşı'mızm üç önemli olayı v e r i l m i ş t i r . Bu üç olayın ö n e m l i siyasi sonuçları meydana gelmiştir. I. İ n ö n ü 6-10 Ocak 1921'de, S a k a r y a S a v a ş ı 2 3 A ğ u s t o s -12 Eylül 1921*de, B a ş k o m u t a n l ı k Savaşı 31 Ağustos 1922de yapılmıştır. Seçenekleri incelediğimiz zaman A, B, D ve E seçeneklerinin meydana geliş tarihleri s o r u d a verilen o l a y l a r d a n sonra gelişmiştir. C seçeneğinde verilen Gümrü Antlaşması ise 3 Aralık 1920'de yapıldığı için bu olayların bir sonucu değildir. Cevap C

19. ÖYS 1989
B e r l i n A n t l a ş m a s ı y l a Rusya'ya bırakılan Kars ve A r d a h a n dolayları aşağıdaki ant­ laşmalardan hangisiyle yeniden toprak­ larımıza katılmıştır? A) Moskova Antlaşması B) Kars Antlaşması C) Gümrü antlaşması D) Ankara Antlaşması E) Lozan Antlaşması Çözüm: O s m a n l ı D e v l e t i , R u s l a r l a y a p t ı ğ ı BrestLitovsk Antlaşmasıyla D o ğ u A n a d o l u ' n u n toprak bütünlüğünü sağlamış, ancak Mondros'la birlikte önceki sınırlara çekilmek zorunda kalmıştır. Bu arada fırsattan yarar­ lanan Ermeniler d o ğ u bölgelerimize saldır­ maya başladılar. Bunun üzerine Türk Ordusu 24 Eylül 1920'de harekete geçerek Kars ve dolaylarını kurtarmış Ermenilerle Gümrü Antlaşmasını yapmıştır. Cevap C

2 1 . ÖYS 1991
A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n e , İ s t a n b u l ve T B M M hükümetleri birlikte katılmışlardır? A) Sevr Antlaşması B) Lozan Görüşmeleri C) Londra Konferansı D) Moskova Antlaşması E) San Remo Konferansı Çözüm: Hem İstanbul H ü k ü m e t i n i n hem de TBMM'nin birlikte davet edildikleri iki önemli uluslararası t o p l a n t ı vardır.Bunlar Londra Konferansı ve Lozan Görüşmeleri.İki tarafın L o n d r a K o n f e r a n s ı n a b i r l i k t e katılmaları mümkün olurken Lozan Konferansı'na İstan­ b u l H ü k ü m e t i k a t ı l a m a m ı ş t ı . Çünkü Saltanatın kaldırılmasından dolayı hükümette İstifa etmişti. Böylece İstanbul'daki yönetim hukuki olarak ta sona eriyordu. Cevap C

2 0 . ÖYS 1990 Kuruluş Savaşı'nm bazı bölümleri şunlardır: I. Birinci İnönü Savaşı II. Sakarya Meydan Savaşı III. Başkomutan Meydan Savaşı Aşağıdakilerden hangisi, bu savaşların bir s o n u c u değildir? A) Londra Konferansı B) Moskova Antlaşması C) Gümrü Barış Antalaşması D) Lozan Barış Antlaşması E) Mudanya Ataşkes Antlaşması

2 2 . ÖYS 1991
Ç e r k e z E t h e m ve k a r d e ş l e r i n i n TBMM Hükümeti'ne isyan etmesi üzerine siyasal ve a s k e r i d u r u m u elverişli b u l a n Yunanlılar A n a d o l u ' y u işgal h a r e k e t l e r i n i hızlandır­ mışlardır. B u n u n ü z e r i n e , Y u n a n l ı l a r ı durdurma amacıyla yapılmış o l a n savaş aşağıdakil­ e r d e n hangisidir? A) Eskişehir ve Kütahya C) Birinci İnönü B) İkinci İnönü D) Sakarya E) Dumlupınar

Batı Cephesi Çözüm: Çerkez Ethem, Düzenli Ordunun kurulması sırasında i s y a n e t m i ş b u d a Yunanlıların cesaretlenmesine neden olmuştu. Yunanlıların bu saldırısı onların ilk düzenli saldırısı olması y ö n ü y l e çok önemlidir. TBMM Hükümetinin bu Yunan saldırısını durd u r d u ğ u savaş I . i n ö n ü ' d ü r . Çerkez e t e m isyanı I. İnönü Savaşı sırasında Yunan ilerley­ işinin durdurulmasıyla birlikte bastırılmıştır. Cevap C

131

2 5 . ÖSS 1992
Sakarya Savaşı'ndan sonra TBMM Hükümeti ile F r a n s a a r a s ı n d a y a p ı l a n A n k a r a A n t l a ş m a s ı ' y l a T ü r k i y e ' n i n g ü n e y sınırı çizilmiştir. Ancak bu antlaşma, Fransa'nın müttefiki olan İngiltere'yi tedirgin etmiştir. İngiltere'nin bu tedirginliğinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Yunanlıların Sakarya'ya kadar ilerlemesi B)Yeni Türk Devletleri'nin daha güçlü hale gelmesi C) Anlaşmazlıkların çok uluslu toplantılarda çözülmesi D) Demokratik rejimlerin tehlikeye düşmesi E) Hatay'ın Türkiye sınırları dışında kalması Çözüm: Mondros'tan sonra başlayan işgallere, Türk Milletinin karşılık vermesi üzerine Kurtuluş Savaşı doğmuştu. Bu dönemde Türk Milletini en çok uğraştıranlar İngilizlerdir, Yunanlılara, verdikleri her türlü destekle işgallerin devam etmesini sağlamışlardır. İngilizler, Fransa ve İtalya'nın işgallerden vazgeçmesine rağmen kararlılığını devam ettirmiştir. Çünkü İngiltere yeni Türk devletinin güçlü olmasını istemiyor­ du. Çünkü çok değerli petrol bölgelerini kay­ betmek istemiyordu. j Cevap B

j ] i i

2 3 . ÖYS 1991
İlk T B M M G ü m r ü , M o s k o v a ve Ankara ant­ laşmalarını hangi devletlerle yapmıştır? Gümrü A) Ermenistan B) Fransa C) Ermenistan D) Sovyet Rusya E) Fransa Çözüm: G ü m r ü A n t l a ş m a s ı 3 Aralık 1 9 2 0 d e Erme n i s t a n ile M o s k o v a A n t l a ş m a s ı 1 6 M a r t 1921'de Sovyet-Rusya ile, Ankara Antlaşması 20 Ekim 1921 'de Fransa ile yapılmıştır. Cevap A Moskova Sovyet Rusya Ermenistan Fransa Ermenistan Sovyet Rusya Ankara Fransa Sovyet Rusya Sovyet Rusya Fransa Ermenistan

24. ÖYS 1991
TBMM Hükümeti Osmanlı yönetiminin aşağıdaki uygulamalarından hangisine karşı çıkmamıştır? A) Sevr Antlaşması'nı imzalaması B) Lozan barış g ö r ü ş m e l e r i n e katılmak istemesi C) Kuva-i İnzibatiye'yi A n a d o l u ' d a hareket geçirmesi D) Damat Ferit Paşa'yı görevinden alması E) İtilaf Devletleriyle işbirliği yapması Çözüm: j K u r t u l u ş Savaşt'nın d e v a m e t t i ğ i y ı l l a r d a T B M M ile O s m a n l ı H ü k ü m e t i sık sık karşı k a r ş ı y a g e l m i ş l e r d i r . B u n u n n e d e n i ikisi arasında v a r o l a n ü s t ü n l ü k m ü c a d e l e s i v e o t o r i t e s o r u n u d u r . B u n u n l a b i r l i k t e bazı d u r u m l a r d a d a o r t a k kararlar almışlardır. A,B,C ve E s e ç e n e k l e r i n d e verilen olaylar TBMM'nin benimsemediği gelişmelerdir. D s e ç e n e ğ i n d e verilen Damat Ferit'in görevden ayrılması zaten TBMM'nin de iste­ diği bir durumdu. Cevap D

2 6 . ÖYS 1992
Kurtuluş savaşı'nın 1920-1921 yıllarına rast­ l a y a n e n sıkıntılı g ü n l e r i n d e , y e n i T ü r k Devletİ'nin gelirleri savaş giderlerini karşılamıyordu. i Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle önlenmeye çalışılmıştır? A) Kapitülasyonların kaldırılması B) Hıyanet-i Vataniye Kanunu'nun çıkanlması C) Tekalif-i Milliye Emirlerinin çıkarılması D) Asker sayısının azaltılması E) Planlı ekonomiye geçilmesi Çözüm: K u r t u l u ş S a v a ş ı n d a e n y o ğ u n savaşların yapıldığı 1920-1921 yıllarında TBMM Hükümeti büyük ekonomik sıkıntılar yaşadı. Bu sıkıntılar Eskişehir-Kütahya savaşlarından (10-24 T e m u z 1921) s o n r a d a h a ç o k hissedilmeye başladı. Bunun üzerine ekonomik birtakım önlemler alındı. A , B , D ve E s e ç e n e k l e r i n i n b a z ı l a r ı n ı n ekonomik özelliği olsa da devletin gelirlerini artırıcı bir yönleri yoktur. Cevap C

732

Batı Cephesi Çözüm: Kurtuluş Savaşı aynı anda hem egemenlik h e m de bağımsızlık m ü c a d e l e s i n i birlikte s ü r d ü r d ü ğ ü n d e n ister i s t e m e z bir takım sorunlarla karşı karşıya gelmiştir. Kurtuluş Savaşinı yürüten TBMM, ö r g ü t l e n m e , prop o g a n d a , b i l i n ç l e n m e , s a v u n m a ve taar­ r u z h a r e k e t i n i h e p b i r l i k t e planlamıştır. Bunun sonucu, doğal olarak görüş ayrılıkları ortaya çıkmıştır. A,B,C ve D s e ç e n e k l e r i n d e g e n i ş g ö r ü ş ayrılıkları meydana gelmiştir. Fakat Londra Konferansına temsilci gönderilmesi sırasında farklı bir düşünce ortaya çıkmamıştır. Cevap E

2 7 . ÖYS 1992
TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında imzalanan Moskova Antlaşması'nda; "Osman lı Devleti ile Çarlık Rusyası arasında yapılmış olan antlaşmalar geçersizdir." hükmü yer almaktadır. A n t l a ş m a d a bu h ü k m ü n yer alması, aşağıdakiferden hangisi d o ğ r u l t u s u n d a bir gelişmedir? A) Uşi Antlaşması B) Brest-Lİtowsk Antlaşması C) İstanbul Antlaşması D) Atina Antlaşması E) Bükreş Antlaşması Çözüm: Bu soru ile seçenekler arasında tam bir ilişki yoktur. Aslında sorunun şöyle olması gerekir­ di. "Bu hüküm doğrultusunda aşağıdaki ant­ laşmalardan hangisi geçersiz sayılmıştır." olmalıydı. Soru ise bu hükmün hangi antlaş­ ma doğrultusunda olduğu şeklindedir. Bundan dolayı soru ile seçenekler arasında bir uyumsuzluk vardır. Bu soruyu genel tarih bilgisi çerçevesinde çözebiliriz. Uşi Antlaşması İtalya İle İstanbul Antlaşması Bulgaristan ile Atina Antlaşması Yunanistan ile yapıldığı için A,C ve D seçenekleri cevap olamazlar. B ü k r e ş A n t l a ş m a s ı 1 8 1 2 ' d e R u s y a ile yapılmış fakat M o s k o v a Antlaşması ile bir ilişkisi yoktur. Cevap B

2 9 . ÖYS 1992
A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n imzalanması, T B M M H ü k ü m e t i ' n i n t a n ı n m a s ı ile i l g i l i olarak Fransa'nın İ n g i l t e r e ile görüş ayrılığına d ü ş t ü ğ ü n ü n bir göstergesidir? A) Ankara Antlaşması B) Gümrü antlaşması C) Moskova Antlaşması D) Kars Antlaşması E) Mudanya Ateşkes Antlaşması

Çözüm: 2 5 . s o r u n u n d e ğ i ş i k bir şeklidir. İngiltere kesinlikle yeni Türk Devletinin güçlenmesini istememektedir. B u n d a n dolayı Fransa ve İtalya'nın TBMM'ye olan yakınlaşmalarından dolayı rahatsızlık duymaktadır. İngiltere ile Fransa arasında görüş ayrıllığına neden olan Ankara Antlaşması'dır (20 Ekim 1921). Cevap A

3 0 . ÖSS 1993
TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında 1921'de imzalanan Moskova Antlaşmasinın başlangıç kısmında "milletlerin kendi gele­ ceğine serbestçe karar verebilmesi" ilkesine yer verilmiştir Antlaşmaya bu ilkeyi koymakla, TBMM ve S o v y e t R u s y a a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi y ö n ü n d e k a r ş ı l ı k l ı b i r b i r l e r i n e güvence vermişlerdir? A) Bağımsızlıklarına saygı duyma B) Dünyadaki bloklaşmaların dışında kalma C) Avrupa diplomasisini izleme D) Milletler Cemİyeti'ne üye olma E) Ekonomik ilişkilerde bulunma

2 8 . ÖYS 1992
İlk T B M M ' n i n üyeleri arasında, aşağıdakil­ e r d e n h a n g i s i ile i l g i l i o l a r a k bir g ö r ü ş ayrılığı ortaya çıkmamıştır? A) Ordunun Sakarya'nın doğusuna çekilme­ si B) Yeni bir ordunun kurulması C ) B a ş k o m u t a n l ı k K a n u n u ile t a n ı n a n sürenin uzatılması D) Saltanatın kaldırılması E) L o n d r a K o n f e r a n s i n a t e m s i l c i g ö n d e r ­ ilmesi

Milletlerin kendi geleceğine serbestçe karar verebilmeleri ancak bağım­ sızlıklarına saygı duymalarıyla m ü m k ü n ola­ bilir. Konferansın toplan­ m a s ı n d a bir o l a y ı n e t k i l i o l a b i l m e s i i ç i n zaman olarak daha önce olması gerekir.Batı Cephesi Çözüm: İki tarafı birbirine yaklaştıran en önemli olay Batı dünyasının ortak düşmanı d u r u m u n d a olmalarıdır. ÖSS 1994 A) Kars Antlaşmasinın imzalanması B) Sakarya Zaferi'nin kazanılması C) ikinci İnönü Zaferi'nin kazanılması D) Moskova Antlaşması'nın imzalanması E) Birinci İnönü Zaferi'nin kazanılması Çözüm: ı İngiltere erimesini Tansa ve ilarından piltere ile iden olan 1).TBMM'nin açıl­ masından sonra İtilaf Devletlerİ'nin Londra'da bir konferans düzenlemeye karar v e r m e s i n d e etkili o l m u ş t u r ? 3 3 . S a k a r y a Z a f e r i 23 Ağustos-12 Eylül 1921'de. ÖYS 1993 A y a s t a f a n o s A n t l a ş m a s ı v e Sevr A n t l a ş ­ masının ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir? A) Arap ülkelerinin g e l e c e ğ i ile ilgili m a d ­ delerin yer alması "* B) Rusya ile imzalanmış olması C) Kararlarının uygulanmamış olması D) Boğazlar Komisyonu'nun kurulması E) Bosna ve Hersek'e özerklik tanınması İMM ve ıangisi jvence Lkalma . İ n ö n ü 31 Mart 1921'de. H e m Sovyet Rusya'da h e m de Türkiye'de bir geçiş dönemi yaşanıyordu. yeri ne Berlin antlaşması yapılmış ve yürürlükten kaldırılmıştır. I. Bunun üzerine Lozan barışı yapılmıştır.B. M.C. B. arasında lasfnın idi geleilkesine 32. Buna rağ­ men Meclis. Cevap A Çözüm: 133 Ayastafonos Antlaşması'nı başta Prusya ve diğer Avrupa devletleri kabul etmeyince. Cevap C 3 1 . Seçenekleri İncelediğimizde K a r s 13 Ekim 1921'de.D ve E seçenekleri ise t a m a m e n ilgisizdir. Sakarya Zaferinin kazanılm a s ı d a n s o n r a M e c l i s d ü ş m a n a s o n bir darbe vurulması için Mustafa Kemal'e olan desteğini yeniledi. başkomutanlığın süresiz olarak Mustafa Kemal'de kalmasına karar vermiştir. M o s k o v a A n t l a ş m a s ı 16 mart 1921'de.C ve D seçenekleri meclisin kararıyla ilgili yorumlar değillerdir. Sevr A n t l a ş m a s ı da Türk Kurtuluş Savaşı'yla b ü y ü k bir tepkiyle karşılaşmış ve uygulanamamıştı. Bu geçiş d ö n e m i n d e yapılan Moskova Antlaşmasiyla taraflar birbirlerini tanırlarken aynı zamanda temel ilkelerini de ortaya koy­ muşlardır. ÖYS 1993 Aşağıdakilerden hangisi. Eskişehir-Kütahya yenilgisinden sonra Başkomutanlık yetkilerini üzerinde toplayan Mustafa Kemal'e halkın güveni biraz daha artmaya başladı. B a ş k o m u t a n l ı k Yasasının y ü r ü r l ü k s ü r e s i n i n 2 0 T e m m u z 1922 d e tekrar uzatılması g ü n d e m e geldiğinde sürenin uzatılmasını istememiştir. Cevap E M u s t a f a Kemal. İ n ö n ü ' n ü n 10 Ocak 1921'de yapıldıklarını görüyoruz Cevap E M e c l i s ' i n bu kararı a l m a s ı n d a aşağıdakil­ e r d e n hangisi etkili o l m u ş t u r ? A) Halkın orduyu desteklemesi B) B a ş k o m u t a n ı n aynı z a m a n d a Meclis Başkanı olması C) Meclis'te bazı grupların oluşması D) Meclis'te yeni bir anayası için çalışmaların başlaması E) Başkomutana duyulan güvenin artması Çözüm: Kurtuluş Savaşinın başından beri Türk halkı ile M u s t a f a K e m a l a d e t a b ü t ü n l e ş m i ş t i . A. İevap A Londra Konferansı 21 Şubat -12 Mart 1921 tarihlerinde yapılmıştır.

Aşağıdakilerden hangisi bu önlemlerden biri değildir A) Lozan görüşmeleri sırasında Meclis İçinde görüş ayrılıklarının tehlikeli olması üzerine seçimlere gidilmesi B) Kuvay-i Mİlliyenin disiplinsiz davranışları karşısında düzenli ordunun kurulması C) O r d u n u n i h t i y a ç l a r ı n ı k a r ş ı l a m a k için buyruklarının uygulanması D) A f g a n i s t a n İle bir d o s t l u k a n t l a ş m a s ı yapılması E) TBMM'nin. Cevap C i i j i j | i I | j j .İnönü yenilgisinden sonra tarafları Londra Konferansında bir araya getirmiştir. yetkilerini geçici olarak başko­ mutan Mustafa Kemal'e bırakması Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nın başından sonuna kadar takip e d i l e n en b e l i r g i n p o l i t i k a . D seçeneğinde verilen olay. İtalya adeta Yunanlıların başarısız olmasını bekli­ yordu. TBMM'nin itibarını artıran ve tanıtan bir olaydır. Milli Mücadele döneminde İngiltere ve Fransa ile birlikte Mondros Ateşkes Antlaş­ m a s ı n a d a y a n a r a k A n a d o l u ' n u n işgaline katılacak ancak daha sonra. OYS1994 Milli Mücadele döneminde siyasal konularda birliği sağlamak amacıyla birtakım Önlemler alınmıştır. Cevap D j ] 35. tarafsızlığını ilan etmiştir. Aşağıdakilerden hangisi İtalya'nın bu d o ğ r u l t u d a hareket e t m e s i n d e k i etkenler­ d e n biridir? A) Fransızlarla Ankara antlaşmasının yapıl­ ması B) T B M M o r d u s u n u n Sakarya Zaferini kazanması C) Yunan ordusunun TBMM ordusu karşısın­ da ikinci kez İnönü'de yenilmesi D) Kafkas Cumhuriyetiyle Kars Antlaşması­ nın yapılması E) Yunanlıların Doğu Trakya'da yenilmesi Çözüm: İtalya İzmir'in Yunanlılar t a r a f ı n d a n işgal edilmesinden sonra yaptığı İşgalleri yavaşlata. Bağımsızlık Mücadelesinin ancak b ö y l e k a z a n ı l a c a ğ ı d ü ş ü n c e s i t e m e l bir anlayış olarak gelişti. OYS1995 İtalya. fakat sonuç alamamıştır.B.rak İngiltere'ye karşı tepki gösterdi. İnönü yenilgisin­ den sonra da Anadolu'dan işgal ettiği toprak­ lan terketmeye başlayarak. birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü s a ğ l a m a ve ulusal g ü ç l e r i birleştirmedir. II.34. İşgal ettiği güney bölgelerimizde halka kötü d a v r a n m a d a n b e k l e m e y e b a ş l a d ı .C ve E seçenekleri birliği sağlamak için yapılan önemli adım(ardır. I. işgal ettiği yer­ lerden çekilerek askeri tarafsızlığını göster­ miştir. A.

Gaziantep ve Kars daha önce kurtarılmıştı. ÖSS-1982 BÖLÜM Aşağıdaki şehirlerden hangisi düşman işgalinden M u d a n y a A t e ş k e s Antlaşma­ sı' yla. Toplam > 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 Cevap C 1992 1993 1994 1995 TOFUM Toplam soru sayısı Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı Çözüm: "Yunanlılar 15 gün içinde Trakya'yı boşalta­ c a k l a r . İstanbul Hükümeti giderek etkinlik sahasını kaybetmiş ve sadece istanbul ve çevresinde tutun abilmişti. " Bu h ü k ü m M u d a n y a Ateşkes Antlaşmasının önemli bir maddesi idi.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. Bu madde çerçevesine giren ilimiz. Büyük Millet Meclisi Hükümeti yönetimine bırakılacaktır.416 ÖYS'de Toplamda :% 6. Kırklareli ve istanbul'da savaş yapmadan kurtarıldı. ÖSS . Çözüm: Kurtuluş Savaşının başından itibaren İstanbul H ü k ü m e t i ile T B M M a r a s ı n d a bir siyasal nüfuz m ü c a d e l e s i y a ş a n m a y a başlamıştı. D) İstanbul ve Boğazlar. İzmir.441 : % 6. K u r t u l u ş Savaşının Siyasal M ü c a d e l e ve Barış Dönemi konusundan çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de :%5.K U R T U L U Ş SAVAŞININ SİYASAL MÜCADELE VE BARIŞ DÖNEMİ 1981 -1995 OSS . savaş yapmadan kurtarılmıştır? A) İzmir B) Urfa D) Kars C) Gaziantep E) Edirne ÖSS ÖYS .1983 Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın aşağıda­ ki maddelerinden hangisi Osmanlı Devleti'nin hukuken sona erdiğini gös­ terir? A) Doğu Trakya'da Meriç ırmağının sol sahi­ line kadar olan bölge onbeş gün içinde Yunanlılar tarafından terk edilecektir B) D o ğ u T r a k y a ' n ı n d e v r i t e s l i m işi İtilaf Devletlerinin memurları aracılığıyla otuz gün içinde yapılacaktır. E) İtilaf D e v l e t l e r i n i n k u v v e t l e r i L o z a n Antlaşması'na kadar İstanbul'da kalacak­ tır. Urla. . Kurtuluş Savaşı'nm başany\a 1981 . Mudanya'nın b u h ü k m ü g e r e ğ i Trakya'da bulunan Edirne ile birlikte Tekirdağ. b ö l g e y e g i r e c e k İtilaf k u v v e t l e r i Trakya'yı en 30 gün İçinde Türk yönetimine teslim e d e c e k l e r d i .007 oranındadır. Cevap E 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 4 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 3 2 1 1 2 2 1 2 3 2 1 21 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 5 6 2 1 3 2 2 4 1 3 2 2 34 1 - 1 2 1 1 13 2. Trakya sınırları içinde olan Edirne'dir.1 9 9 5 yıllan a r a s ı n d a . Zaten. C) L o z a n K o n f e r a n s ı ' n ı n b i t i m i n e k a d a r Türkler Doğu Trakya'da sekiz bin asker bulunduracaktır.

Yunanistan C) Yunanistan. Bu antlaşmayla. Japonya 3. Seçenekler de sadece kapitülasyonlar o l d u ğ u için d o ğ r u cevap kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. Cevap B 6. Cevap C 5. Bunlar: Kapitülasyonlar ve Ermeni devletinin kurul­ ması. Yugoslavya D) İngiltere.1983 Lozan Barış g ö r ü ş m e l e r i n d e . Fransa.C ve D seçeneklerinde verilen savaşlar birer Savunma (Müdafaa) savaşlarıdır. Şu anda Türkiye'nin büyük sorunlarını oluşturan konularda 1923 şartlarında verilen tavizlerin büyük bir rolü vardır. A. ÖYS-1983 Aşağıdaki antlaşmaların hangisinde " b ü y ü k d e v l e t l e r i n " T ü r k i y e ' d e k i azınlık­ ların Türk u y r u k l u o l d u k l a r ı n ı ve diğer yurttaşlardan farkları olmadığını kabul etmişlerdir? A) Gümrü Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Lozan Antlaşması D) Sevr Antlaşması E) Ankara Antlaşması Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen uluslararası antlaş­ malardan Türkiye sadece Lozan'a katılmıştı. Cevap D Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi hazırlayan azınlıklar s o r u n u çözülmüştür. Romanya. Türkiye'nin isteklerine en çok direnme gösteren devletler. Cevap E 4. A. ÖSS-1983 Aşağıdakilerden hangisi. T B M M temsil­ c i s i İsmet Paşa a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n ­ den ödün vermemiştir? A) Musul sorunu C) Dış borçlar B) Kapitülasyonlar D) Boğazlar E) Oniki ada Çözüm: Lozan Konferansı'nda özellikle iki k o n u d a kesinlikle taviz verilmemiştir. E s e ç e n e ğ i çeldirici g i b i g ö r ü n ü y o r s a d a İ s t a n b u l ' u n yönetimiyle ilgili ifade geçmiyor.Fransa. aşağıdakilerin hangisinde birlik­ te verilmiştir? A) Yugoslavya. Yunanlıların başarısı için bütün desteği veren batının üç b ü y ü k d e v l e t i (İngiltere. Sevr Antlaşması da zaten uygulanmamıştır. Savunma ve taarruz savaşları. Batılıların deyimiyle yüzyıllık sorunlar ç ö z ü l m ü ş t ü . Cevap D L. Büyük Taarruz ise isminden de anlaşılacağı üzere Kurtuluş Savaşımızın en son yapılan ve Anadolu'dan işgalcilerin çıkarıldığı ve kaybettiğimiz toprakların alındığı bir taarruzdur. A. ÖYS . İstanbul ve çevresinin alınmasıyla artık Osmanlı Devleti h u k u k e n sona erecekti. Sovyet Rusya B) Japonya. İtalya E) Romanya.yüzyılda Osmanlı Devletini çok uğraştıran ve yıkılışını Çözüm: Kurtuluş Savaşı'nda yeni Türk Devletinin g ü ç l e n m e s i n i i s t e m e y e n . . Kurtuluş Savaşı'nı başarıyla bitirmemize rağ­ men Lozan Konferansı'nda Türk isteklerine karşı hiç ılımlı davranmamışlardır. Sovyet Rusya. İtalya. Diğer Musul.Fransa. d ü ş m a n ı n silahlı kuvvetlerini y o k e t m e k ve ö n e m l i arazi bölümlerini ele geçirmek" amacıyla yapılmıştır? A) Balkan Savaşı B) Çanakkale Savaşı C) İnönü Muharebeleri D) Sakarya Meydan Muharebesi E) Büyük Taarruz Çözüm: S e ç e n e k l e r d e verilen savaşları iki g r u p t a toplamak gerekir.136 bitmesinin ardından yapılan Mudanya A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ' y l a sıra İ s t a n b u l v e çevresine g e l m i ş t i .ve İtalya) Yunanlıları A n a d o l u ' d a n çıkarmamıza.B ve E s e ç e n e k l e r i n d e n verilen antlaş­ malar ikili antlaşmalar olup daha çok sınır düzeltmeleriyle uğraşmıştır. O n İki a d a v e B o ğ a z l a r k o n u s u n d a ise Türkiye istediği hiçbir sonucu elde edemey­ erek büyük tavizler vermiştir.B. Dış borçlar. Özellikle I9. B ü t ü n azınlıklarının Türk vatandaşı sayılmasıyla devletlerin iç işlerimize karışmaları da önlenmiş oluyordu. ÖYS-1983 Lozan barış g ö r ü ş m l e r i n d e .B ve C seçeneklerinin İstan­ bul'la ilgili bir özelliği y o k t u r . Türk o r d u s u n u n bu savaşlardaki amacı toprak­ larımızı işgallerden korumak ve düşmanları durdurmaktır.

İlk TBMM'nin kurulması II. Sen Germen gibi antlaşmaları da çok sayıda devlet imza­ lamıştı." hükmü. Versay. İnönü Savaşlarını kazanması B) Türkiye'de düzenli o r d u kurulmasına katkısı C) M u d a n y a A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı n d a milli çıkarlarımızı korumuş olması D) M u s t a f a K e m a l P a ş a ' n ı n g ü v e n i n i ve arkadaşlığını kazanması E) Çerkez Ethem isyanını bastırması 1 0 .B. Nöyyi. Bu başarı daha sonra Lozan K o n f e r a n s ı n a İsmet Paşa'nın baş d e l e g e olarak gönderilmesinde etkili olmuştur.1984 M u d a n y a Ateşkes A n t l a ş m a s ı n ı n . geçerliliğini uzun süre koruyup-koruyamadığı ile ilgilidir. :mize rağsteklerine Cevap D .B. A. A n c a k s o r u d a en etkili o l a n sorulduğundan cevap olamazlar.1984 I. C.1 9 8 4 Kurtuluş Savaşı'mızın sonunda. Lozan'dan önce ve sonra yapılmış çok uluslararası ant­ laşma vardır.D ve E seçenekleri de İsmet Paşa'nın başarılarıdır. Cevap E 137 9. "İstan­ bul ve Boğazlar. E seçeneği ise yeni bir devletin kurulma şartlanndan ve gelişmelerinden değil daha çok demokratik bir rejimin geliştirilmesine yöneliktir. Cevap A 8. Bu toprakların da alınmasıyla Osmanlı Devleti'nin hukuki varlığı da sona erecekti. D) Demokratik yönetimi gerçekleştirmek E) Seçim sistemini değiştirmek Çözüm: Türk İnkılap h a r e k e t i n i n en b ü y ü k a m a c ı ulusal bağımsızlık ve ulusal egemenliği koşulsuz olarak gerçekleştirmekti. Cevap C )evletinin ianlılann jatının üç ve İtalya) rmamıza.ve II. A seçeneği çeldirici gibi görün­ mektedir.1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi. Osmanlı Devleti'nin ne olacağını gösteriyordu? A) Hukuken sona ereceğini B) Küçük bir devlet olarak kalacağını C) TBMM Hükümeti'ne bağımlı olacağını D) TBMM Hükümeti ile birlikte hareket ede­ ceğini E) Anlaşma devletlerine bağımlı kalacağını Çözüm: Osmanlı Devleti fiili olarak Mondros Ateşkes Antlaşmasıyla sona ermiştir. İsmet Paşa Mudanya'da askerlik mesleğindeki maharetini diplomatik alanda da göster­ erek ulusal çıkarlarımızı başarıyla savunmuş­ tur. Lozan Barış Antlaşmasına. ÖSS . Mudanya'da yer alan İstanbul ve çevresinin TBMM'ye devredilmesiyle birlikte Osmanlı Devleti'nin varlığı tamamen ortadan kalkıyor­ du. A. ö n e m l i bir uluslararası ant­ laşma niteliği kazandırmaktadır? A) Bu antlaşmayı bütün dünya devletlerinin onaylamış olması B) Bu antlaşmanın.C ve D seçenekleri parağrafda verilen gelişmelerin doğal bir amacıdır. Cumhuriyetin kurulması Türkiye'deki bu gelişmeler aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i g e r ç e k l e ş t i r m e amacı t a ş ı mamamıştır? Cevap C A) Ulusal iradeyi hakim kılma B) Yeni bir devlet kurma C) Anayasal düzeni kurmak . T B M M Hükümeti yöne­ timine bırakılacaktır. ÖSS .Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücadele ve Barış Dönemi 7. Cevap B Cevap B Çözüm: İsmet Paşa Batı Cephesi komutanı olarak sonuçlandırdığı savaşların s o n u c u n d a M u d a n y a Konferansına katılması d o ğ a l d ı . ÖSS . milli çıkarlarımızı dost ve düşman devletlere onaylatmak amacıyla Lozan'a İsmet Paşa'nın (İnönü) g ö n d e r i l m e s i n d e O n u n hangi başarısı daha etkili o l m u ş t u r ? A) l. ÖSS . Fakat. Etkinliğini de gün geçtikçe kaybederek sadece İstanbul ve çevresindeki küçük bir bölgeye sıkışmıştı. geçerliliğini uzun süre koruyabilmesi C) Bu antlaşmanın. ancak b u g ü n geçerliliğini koruyamamışlardır. uzun süren görüşmeler sonunda yapılmış olması D) Bu antlaşmanın birçok antlaşmaya Örnek teşkil etmesi E) Bu antlaşmayla ilgili tarafların tüm istek­ lerinin gerçekleşmiş olması Çözüm: Bir a n t l a ş m a n ı n uluslararası bir a n t l a ş m a niteliği k a z a n m a s ı . Saltanatın kaldırılması III.D ve E seçenekleri normal bütün antlaşmaların birer aşaması ve özelliğidir. fakat bugün hiçbirinin geçerliliği yok­ tur.

İzmir İ k t i s a t K o n g r e s i 1 7 Ş u b a t 1923'de yeni Türk Devletinin ekonomik plan­ lamasını y a p m ı ş ve e k o n o m i k g e l i ş m e l e r üzerindeki engelleri kaldıran bir karar almıştı. Z a t e n L o z a n A n t l a ş m a s ı T ü r k i y e ' n i n dış dünyada doğuşudur. Cevap C 14. Kapitülasyonların kaldırılması Yukarıdaki sorunlar. ÖSS . Lozan Barış Antlaşması'nın bu ilkeyi destekleyici h ü k m ü aşağıdakilerden hangisidir? A) Boğazlar Komisyonunun kurulması B) Azınlık mahkemelerine son verilmesi C) Harp tazminatının Yunanistan'a yüklen­ mesi D) Kapitülasyonların kaldırılması E) Osmanlı dış borçlarının ödenmesinin bazı esaslara bağlanması Çözüm: Osmanlı döneminde verilen kapitülasyonlar.138 11.1 9 8 5 I. hangi antlaşmayla çözüme kavuşturulmuştur? A) Ankara Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Lozan Barış Antlaşması D) Mudanya Ateşkes Antlaşması E) Gümrü Antlaşması Çözüm: Paragraflarda verilen sorunlar ancak uluslar arası bir k o n f e r a n s t a ç ö z ü m l e n e b i l i r . Türkiye-lrak sınırı ise Türkiye ve İngiltere'nin taviz v e r m e m e l e r i üzerine bu konunun görüşülmesi Konferans tarafından 9 ay son­ raya bırakılmıştı. ÖYS-1985 A ş a ğ ı d a k i s o r u n l a r d a n h a n g i s i . ÖYS-1984 İzmir'de t o p l a n a n Türkiye I.1 9 8 4 K u r t u l u ş Savaşı'mızın s o n u ç l a r ı d i k k a t e alındığında. Lozan Barış Antlaşması'nda bir ç ö z ü m e kavuştu­ rulamamıştır? A) Azınlık hakları C)Türkiye-lrak sınırı B) Harp tazminatı D) Kapitülasyonlar E) Dış borçlar Çözüm: Azınlık hakları. Cevap D 1 2 . K a p i t ü l a s y o n l a r t a m a m e n k a l d ı r ı l d ı . padişah ve taraftarları tarafın­ dan içinden çıkılmaz bir şekilde idi. "ekonominin her kesiminde bağımsızlığın sağlanması ve korunması" bir ilke o l a r a k k a b u l e d i l m i ş t i r . T ü r k u y r u k l u o l d u ğ u n u n kabul edilmesi E) Boğazlar Komisyonu'nun kaldırılması j Cevap A . Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi 13. Harp tazminatı. ÖYS . Cevap C 15. T ü r k i y e Y u n a n i s t a n ' d a n s a v a ş tazminatı olarak K a r a a ğ a ç ve çevresini almıştı. Türk Devleti'nin tanınması III. bazı aydınlar. Mustafa Kemal. kıt imkanlar ve g ü ç l ü d ü ş m a n l a r a karşı yürütülmüş ve Türk milletinin üstün feragat ve cesareti ile başarıya ulaştırılmıştı. Sadece Lozan Antlaşması uluslararası bir antlaşmasıdır. diğer taraf ise yüzyıllardan beri b ü y ü k devletler k u r m u ş ve bağımsız yaşamış Türk milletine güvenmemişlerdi. K u r t u l u ş Savaşı sırasında kapitülasyonlara Erzurum Kongresi ve Mİsak-ı Milli İle tepki göster­ i l m i ş t i . padişah ve taraftarlarının aşağıdakilerden hangisini önemsemediği söylenebilir? A) Türk Milleti'nin gücünü B) İngiltere'nin politikasını C) Saltanatın çıkarlarını D) İşgal kuvvetlerinin gücünü E) Sevr Antlaşması'nı Çözüm: Kurtuluş Savaşı b ü t ü n o l u m s u z l u k l a r .İktisat K o n g r e s i ' n d e . zamanla e k o n o m i k bağımsızlığımızı tehdit e d e r e k 1923 yılına kadar g e l d i . Seçeneklerde verilen antlaşmalar ya ikili ya da ateşkes antlaşmalardır. Kurtuluş Savaşı'nın başlarında ü l k e n i n g ö r ü n ü m ü . Kapitülasyonların kaldırılması Lozan'da diğer devletlere de kabul ettirilmişti. Dış borçların taksitlerle Ödenmesi kabul edildi. Dış barışın esaslarının belirlenmesi II. Türk milletinin g ü c ü n d e n hareket etmişti. ÖYS-1986 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i L o z a n Barış A n t l a ş m a s ı n ı n g e t i r d i ğ i bir sonuç değildir? A) Yeni Türk Devleti'nin resmen tanınması B) Osmanlı İmparatorluğu'ndan kalan sorun­ lardan birçoğunun çözülmesi C) Türkiye'nin bağımsızlığını ve egemenliğini sınırlayıcı engellerin ortadan kaldırlması D) A z ı n l ı k l a r ı n . t ü m azınlıkların Türk vatan­ daşı sayılmasıyla ç ö z ü l d ü .

siyasi m ü c a d e l e safhası başlamıştı. F r a n s a İle İtalya ü ç l ü s ü L o z a n Antlaşmasında bu karallıklarını devam ettirerek kapitülasyonların kaldırılmasında o l d u k ç a direnmişlerdir. Bundan dolayı ilk T B M M ' n i n tarihte y a p ı l m a s ı ç o k zor bir işi y a p m a s ı d o ğ a l olarak yıpranmasına ve yorulmasına neden olmuştu. Ö Y S .C ve D seçenekleri Lozan Antlaşması'nın birer sonucudur. Cevap E 18. ÖSS-1987 Lozan Konferansı'nın birinci döneminde uzun tartışmalara yol açan konulardan biri kapitülasyonlardı.Türk vatan•p tazminatı. B o ğ a z l a r K o m i s y o n u Lozan Antlaşmasıyla kurulmuş ve 1936 yılına kadar faaliyet göstermiştir. Ö Y S . imtiyazlı devletler kapitülasyonun devamını istiyorlardı. Cevap A gisi. Bu antlaşmanın yapılmasında A. ^İngiltere'nin ılı k o n u n u n tn 9 ay son- Cevap C )zan B a r ı ş bir s o n u ç 17. Bu d u r u m . Komisyonun varlığı Türkiye devletinin ege­ menlik haklarını sınırlayıcı bir nitelik gösteri. yordu.1 9 8 7 Aşağıdakilerden hangisi.1 9 8 7 23 Nisan 1920'de k u r u l a n T B M M ' n i n 1 N i s a n 1923'te y e n i l e n m e k i s t e n m e s i n i n ang nedşni aşağıdakilerden hangisidir? A) Meclisin o yılların zor koşulları altında yıpranmış olması B) Çok partili hayata geçilmeye çalışılması C) Mustafa Kemal Paşa'nın etrafında idealist­ lerin toplanması D) L o z a n barış g ö r ü ş m e l e r i n e y e n i d e n başlanacağı düşüncesinin güçlenmesi E) Yeni bir seçim sisteminin denemek isten­ mesi Çözüm: İlk T B M M ' n i n e n ö n e m l i ö z e l l i ğ i f a r k l ı d ü ş ü n c e d e k i insanları bir araya getirerek Kurtuluş Savaşını başarıyla sonuca ulaştır­ mıştır. E s e ç e n e ğ i n d e verilen B o ğ a z l a r K o m i s y o n u n kaldırılması ise 20 Temmuz 1936'da Montrö Antlaşmasıyla sağlanmıştır. Fakat Lozan'a giden heyet Önceden belir­ l e n d i ğ i v e İl. imtiyazlı devletlerin aşağıdakilerden hangisini kabul etmek istemedik­ lerini g ö s t e r m e k t e d i r ? A) Savaşın sona erdiğini B) Demokratik ilkelerin gerekliliğini C) Uluslararası ilişkilerin önemini D) Ekonominin.B. Çünkü.B. ş tazminatı ini almıştı. ÖYS . D seçeneği çeldirici gibi görünmektedir. kimld*. Cevap E 11 Ekim 1922'de yapılan Mudanya Ateşkes Antlaşması Büyük Taarruz'un başarıyla sonuçlanması üzerine yapılmış ve Kurtuluş Savaşının askeri mücadele d ö n e m i n i bitir­ mişti. Artık kurtuluşun askeri safhası bit­ m i ş . Dış sabul edildi. Anadolu'da devam eden Kurtuluş Savaşı'nın kendileri için bir hüsran olacağını Sakarya M e y d a n S a v a ş ı ' n d a n s o n r a d a h a d a iyi anlamışlardı. lar ya ikili ya dece Lozan tlaşmasıdır. L o z a n ime kavuştu- tazminatı ülasyonlar . E seçeneği ise Fransa ve İtalya. İngiltere'yi bu işten vazgeçirm­ eye çalıştılarsa da başarılı olamadılar. Bu devletlerin amacı yeni Türk devletinin bağımsızlığını kabul etmemekti. Doğal olarak yıpranmış bir meclisin yeni bir mücadele de başarılı olması düşünülemezdi.1 9 8 8 Aşağıdakilerden hangisiyle ilgili sorun­ ların ç ö z ü m ü d i ğ e r l e r i n d e n sonra gerçek­ leştirilmiştir? A) Hatay C) Doğu sorunu B) Boğazlar D) Ege adaları E) Yabancı okullar . rkiye'nin dış Cevap C 16. siyasal İlişkileri etkilediğini E) Yeni Türk devletinin bağımsızlığını Çözüm: Kurtuluş Savaşında Türk Milletinin hakkı olan bağımsızlık haklarını vermek istemeyen İ n g i l t e r e . Mudanya A t e ş k e s A n t l a ş m a s ı ' n a o r t a m hazırlayan nedenlerden biri d e ğ i l d i r ? A) Y u n a n i s t a n ' ı n T ü r k o r d u s u k a r ş ı s ı n d a yenilmesi B) İngiltere Hükümeti'nin Türkiye ile yeni bir savaş olasılığı karşısında yalnız kalması C) İngiltere dominyonlarının savaştan bık­ ması D) Mustafa Kemal'in diplomatik çabaları E) Fransa ve İtalya'nın Türklere karşı yeni den savaşa gireceği düşüncesi nınması ilan sorunjemenliğini Idırlması Iduğunun ılması 19. m e c l i s i n ç a l ı ş m a l a r ı n a 1 1 Ağustos 1922'de başladığından cevap ola­ maz. Cevap E İ ıncak uluslar Jmlenebilir.C.'<anş Dönemi Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücadele ve Barış Dönemi Çözüm: Çözüm: 139 ımesı ntlaşmayla A. ve D seçeneklerinde verilen olaylar ortam hazırlamıştır.

Montrö Antlaşması'yla Doğu sınırı 13 Ekim 1921 Kars Antlaşmasıyla Ege adaları Lozan Konferansı'nda. Türklerin kurtuluşu hem ekonomik hem de siyasi y ö n d e n o l d u . İşte b u n d a n d o l a y ı K u r t u l u ş S a v a ş ı ' n ı n başarıya uluşmaması için elinden gelen her türlü faaliyeti gösterdi ya da destekledi. Cevap E 2 1 . Cevap B 22. E s e ç e n e ğ i ise K u r t u l u ş Savaşının sonunda yapılmış. O n İki a d a d a i t a l y a ' y a v e r i l m i ş t i r . Bu amaçla Londra Konferansı'na . ÖYS-1988 Yunanistan'ın Anadolu kıyısına yakın adalarda asker b u l u n d u r m a y a c a ğ ı h ü k m ü aşağıda kilerin hangisinde y e r almaktadır? A) Mondros Ateşkes Antlaşması B) Mudanya Ateşkes Antlaşması C) Sevr Antlaşması D) Montrö Boğazlar Sözleşmesi E) Lozan Barış Antlaşması Çözüm: Lozan Antlaşması. İmroz ve B o z c a a d a Tavşan adaları dışında Ege Adalarının bütünü. barış dönemi­ nin bir olayıdır.C ve D seçeneklerinin her biri Kurtuluş Savaşı'mızın daha iyi yürütülmesi için alınan ö n l e m l e r d i . Buna r a ğ m e n K u r t u l u ş Savaşı k a d ı n ı . Türkiye'ye yakın olanların silahlan­ dırılmamak şartı ile Yunanistan'a bırakmıştır.140 Çözüm: Hatay Sorunu 1939'da. 1990-ÖYS Aşağıdakilerden hangisi. L o n d r a Konferansı'na ve Lozan Barış G ö r ü ş m e s i ' n e h e m Osmanlı H ü k ü m e t i ' n i h e m d e T B M M Hükümetİ'ni davet etmişlerdir. Yabancı Okuliar sorunu ise 1925 yılında çözüme kavuşmuştur. E g e Denizi'nde toplam 3602 ada bulunmaktadır. Boğazlar 1936. Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi ç o c u ğ u ve yaşlısıyla kendini tutsak etmek i s t e y e n l e r e k a r ş ı b ü y ü k zafer k a z a n d ı . Lozan Antlaşmasıyla kapitülasyonların da kaldırılmasıyla e k o n o m i k bağımsızlığımız d a sağlanmış oldu. K u r t u l u ş bir b ü t ü n d ü v e t o p l u m u ilgilendiren b ü t ü n alanda olması gerekirdi. Kurtuluş Savaşını kazanan Türkiye bunlardan sadece iki tanesini alarak zaferinin karşılığını görmüştür. Avrupa'nın iki ö n e m l i şeye ihtiyacı v a r d ı : H a m m a d d e ve pazar. İtilaf Devleti e ri'nin bu iki hükümeti birlikte çağırmalarının amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) TBMM'yi desteklemek B) İstanbul H ü k ü m e t i ' n e güven duyul­ madığını göstermek C) İki hükümet arasındaki görüş ayrılığından yararlanmak D) Demokratik bir tutum ortaya koymak E) İki hükümeti uzlaştırmak Çözüm: İtilaf devletleri Türk Kurtuluş Savaşı karşısın­ da başarılı olamadıklarından dolayı bu b a ş a r ı y ı b a ş k a t ü r l ü b a l t a l a m a yollarına yöneldiler. Cevap E 23. A. e r k e ğ i . Cevap A 20. ÖSS-1990 A n a d o l u ' n u n Batılı devletlerin h a m m a d d e kaynağı ve pazarı olma d u r u m u n d a n kur­ tarılması amacıyla atılmış olan ö n e m l i adım aşağıdakilerden hangisidir? A) Aşar vergisinin kaldırılması B) Kapitülasyonların kaldırılması C) İhracatın kontrol edilmesi D) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun çıkarılması E) Gümrük vergilerinin yükseltilmesi Çözüm: A v r u p a ' d a b a ş l a y a n Sanayi İnkılabı kısa sürede Avrupa'nın zenginleşmesine ve dev kuruluşların ortaya çıkmasına neden o l d u . ÖSS-1991 İtilaf Devletleri. Olayları k r o n o l o j i k olarak sıraladığımızda Hatay'ın a n a v a t a n ' a katılmasının e n s o n r a o l d u ğ u görülecektir.B. Türk Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması ile doğrudan ilişkili değildir? A) Düzenli Ordu'nun kurulması B) Mustafa Kemal'e geçici bir süre Meclis yetkilerinin verilmesi C)1921 Anayasası'nda güçler birliğinin temel alınması D) Tekatif-ı Milliye Emirleri'nin çıkarılması E) Lozan Barış Görüşmelerİ'ne ara verilmesi Çözüm: Türk Kurtuluş Savaşı'nın kazanılması için s a d e c e a s k e r i ö n l e m l e r a l m a k şüphesiz y e t e r l i d e ğ i l d i .

Bu antlaş­ manın konusu Musul sorunu va Türkiye-lrak Sınırım belirlenmesidir.. Lozan'da onaylanarak Türkiye'nin azınlık s o r u n u g i b i ö n e m l i bir sorunu çözülmüştür. Seçeneklerde uluslararası nitelik t a ş ı y a n tek a n t l a ş m a L o z a n ' d ı r . Cevap C . Cevap C 141 m e m e k için büyük çabalar harcadı. Musul aynı zamanda çok zengin petrol kaynakları­ na sahip bir bölgedir.Yunanistan sınırı C) Devlet borçları D) Türk ve Rum ahalinin değiş tokuşu E) Türkiye-lrak sınırı Çözüm: 1926'da yapılan Ankara Antlaşması İngiltere ile Türkiye arasında yapılmıştır. Cevap E 26. O s m a n l ı Devleti'nİ ç o k uğraştıran azınlık s o r u n u Lozan'ın bu hükmü sayesinde Türkiye Cumhuriyeti d ö n e m i n d e hiç sorun olmamıştır. Türkiye. b u a n t l a ş m a n ı n ulus­ lararası d ü z e y d e ö n e m l i bir b e l g e haline g e l m e s i n d e en az etkilidir? A) Çok sayıda devlet tarafından imzalanmış olması B) Türkiye'nin diğer devletlerle ilişkilerinde esas alınması C) Çeşitli devletlerin e k o n o m i k çıkarlarını sınırlandıran hükümler içermesi D) Boğazlar için. ÖSS . aşağıdakilerden hangisiyle başka uluslarca da onaylanmıştır? A) Misak-ı Milli B) Lozan Antlaşması C) Erzurum Kongresi D) Sivas Kongresi E) Amasya Görüşmesi Çözüm: Soruda verilen bu hüküm Misak-ı Milli'nİn bir hükmüdür. C ve D s e ç e n e k l e r i L o z a n ' ı n u l u s ­ lararası bir düzeye ulaşmasında içerdikleri hükümler bakımından önemlidir. barışın yapılması için egemenlik ve hayat hakkımıza saygı duyulması gerek­ tiğini belirtmiştir. ÖSS . siyasal e g e m e n l i ğ i m i z i zedeleyici ayrıcalıkların kaldırılmasıdır. Lozan Konferansı'na katılan devletlere.1 9 9 1 Lozan Barış A n t l a ş m a s ı n ı n aşağıdaki öze­ l i k l e r i n d e n hangisi. Misak-ı Millİ'nin bu h ü k m ü . ÖYS-1991 Milli Mücadele dönemlerinde alınan kararlar­ dan biri de azınlıklara tanınmış olan. E seçeneği araboşluklar ise Cumhuriyetin kurulması İle uluslararası bir antlaşmanın siyasi bir ilişkisi yoktur. çeşitli devletlerin rol aldığı bir komisyon yönetimini getirmesi E) T ü r k i y e ' d e c u m h u r i y e t i n ilanına o r t a m hazırlaması Çözüm: Lozan Antlaşması. A seçeneği henüz bağımsızlık aşamasını tamamlamakta olan bir ülke için g e r e k l i bir d u r u m d e ğ i l d i r .1 9 9 2 İsmet İ n ö n ü . İsmet İnönü bu tutumuyla. Ö Y S . Devletlerin karşılıklı menfaatlerini gözeterek hazırlamış olması sık sık itirazlara n e d e n olmamıştır. Cevap B 2 4 . Amaçları iki taraf arasında ayrılık meydana getirerek istedikleri gibi Sevr şartlarını yürürlüğe koyacaklardı.D ve E s e ç e n e k l e r i İtilaf devletlerinin amaçlarının tamamen dışındadır. A. D s e ç e n e ğ i konuyla tamamen ilgisizdir. Dönemi Kurtuluş Savaşının Siyasa! Mücadele ve Barış Dönemi iki tarafı birlikte çağırdılar. kadar. Bu karar. Cevap E 25.B. Misak-ı Milli sınırları i ç i n d e yer a l a n M u s u l ' u k a y b e t ­ 2 7 . A. Konferans'ta aşağıdakilerden hangisini savunmuştur? A) B) C) D) E) Bloklaşma Korumacılık Uluslararası eşitlik Kuvvet kullanma Karşılıksız dış yardım alma Çözüm: B ve E s e ç e n e k l e r i bağımsızlık ilkeleriyle çelişmektedir. halen yürürlükte olan ve uzun yıllar uygulanagelen ikinci bir devletlerarası antlaşma gösterilemez. B.1 9 9 1 Lozan barış g ö r ü ş m e l e r i n d e ele alınan aşağıdaki s o r u n l a r d a n hangisi 1926'da Ankara Antlaşması'yla ç ö z ü m l e n m i ş t i r ? A) Savaş tazminatı B) Türkiye.

Bulgaristan sınırının saptanması Çözüm: Lozan Antlaşması 24 Temmuz 1923 yılında yapıldı. Türkiye-lrak Sınırı 5 Haziran 1926'da. 30. İtilaf d e v l e t l e r i d e T B M M ' n l n g ü c ü n ü kabul etmişlerdi. L o z a n Barış G ö r ü ş m e l e r i n e y a l n ı z B o ğ a z l a r rejimini ilgilendiren konularda katılan devletlerden biridir? A) İtalya C) Sovyet Rusya E) Fransa B) Yunanistan D) İngiltere . Bağımsızlık haklarımızı zedeleyen engeller birer birer ortadan kaldırılmış şimdi sıra ege­ m e n l i k m ü c a d e l e s i n e g e l m i ş t i .B u l g a r i s t a n sınırının s a p t a n m a s ı 1913 ve 1915 antlaşmaları ile.Irak sınırının saptanması D) Kıbrıs'ın İngiltere yönetimine bırakılması E) Türkiye. Yunanistan'dan Karaağaç'ın alınması savaş tazminatı olarak Lozan'da gerçekleşmiştir. Batum'un Gürcistan'a verilmesi 16 Marti 921' de.142 Kurtuluş Savaşının Siyasal Mücale ve Barış Dönemi Çözüm: B ü y ü k T a a r r u z ' d a n s o n r a Batı A n a d o l u Yunan İ ş g a l i n d e n t e m i z l e n m i ş t i . T B M M bundan dolayı Saltanatı konferans sırasında kaldırarak e n g e l oluşturmasını Önlemiştir. Olayları tarihsel sıraya koyarsak Lozan'dan sonra meydana gelen olayı kolayca bulabiliriz. Cevap C 29. K u r t u l u ş Savaşını k a z a n a n taraf olarak konferansa kendisi gitmek istiyordu. ÖYS-1993 Aşağıdakilerin hangisinde. Cevap A 32. ÖYS-1994 1 Kasım 1922'de kabul edilen bir kanunla saltanat kaldırılmıştır. Saltanatın kaldırılması için fırsatlar b e k l e n i r k e n İtİlai devletleri 27 Ekim 1922'de TBMM ile birlikte Osmanlı Hükümetini Lozan'a davet ettiler. hukuki ve dini olarak bağımsızlığını zedeleyen kasıtlamaya kapitülasyon denilmektedir. T ü r k i y e . Cevap C 3 1 . ÖYS . Aşağıdakilerden hangisi bu kanunun kabul edilmesini çabuklaştırmıştır? A) Düzenli Ordunun kurulması B) Birinci İnönü Savaşı'nın kazanılması C) Londra Konferansı'nın toplanması D) Yeni bir Anayasa'nın kabul edilmiş olması E) Lozan'da yapılacak barış görüşmelerine Osmanlı Hükümeti'nin de çağrılması Çözüm: Türk Kurtuluş Savaşının askeri mücadele s a f h a s ı s o n a e r m i ş .1 9 9 3 Kabotaj Kanunu'nda Türk karasularında g e m i İşletme hakkının yalnız T ü r k v a t a n ­ daşlarına ait o l d u ğ u h ü k m ü n ü n yer alması. Sadece işgal altında kalan bölgemiz Doğu Trakya ve Boğazlar bölgesiydi. Cevap E 2 8 . Mudanya Mütarekesiyle Yunanlılar D o ğ u T r a k y a ' y ı d a terkettiler. Türkiye'de aşağıda kilerden hangisinin kaldırılmasının bir uzantısıdır? A) Aşar vergisinin C) Kapitülasyonların B) Saltanatın D) Halifeliğin E) Mecelle'nin Çözüm: Bir ülkenin ekonomik. Sadece Boğazlar bölgesi Lozan Antlaşması'na kadar işgal altında kaldı. Kıbrıs'ın İngiltere yönetimine bırakılması 1878'de. T B M M . Yunanlıların Doğu Trakya'yı boşaltması h ü k m ü yer almaktadır? A) Ankara Antlaşması B) Moskova Antlaşması C) Mudanya Ateşkes Antlaşması D) Sevr Antlaşması E) Montrö Antlaşması ÖYS-1994 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i . 1 Temmuz 1926'da çıkarılan bir yasayla limanlarımızın işletme hakkı yalnız Türk vatandaşlanna verildi. B u s o r u bir k r o n o l o j i s o r u s u d u r . ÖYS-1993 Aşağ ıd akil e r d e n h a n g i s i Lozan Antlaşma­ s ı n ı n s o n u ç l a r ı n d a n biridir? A) Yunanistan'ın onarım b o r c u karşılığında Karaağaç'ı Türkiye'ye bırakması B) Batum'un Gürcistan'a verilmesi C) Türkiye.

Bazı okullar bu kurala uymak istemediler ve bağlı oldukları devletlerin elçi­ leri aracılığıyla Türk hükümetiyle görüşmek istediler. Japonya. Fransa. T ü r k l e r i n o t u r d u ğ u t o p r a k l a r ı n sınırları Misak-ı Milli İle tespit edilmişti. Her t ü r l ü d e n e t i m ve k o n t r o l d e n uzak olarak Lozan Antlaşmasına kadar geldiler. Fakat Boğazlar ç o k önemli bir geçit olduğundan dolayı bununla İlgili görüşmelere Karadeniz'de kıyısı olan devletlerin de çağrılması gerekirdi. İngiltere. Kurtuluş Savaşı'nın mutlak olarak başarısına r a ğ m e n Batı T r a k y a . Yunanistan.1995 Lozan görüşmelerinde Lord Curzon Mondros Ateşkes Antlaşmasını öne sürmüş. Cevap C . buna karşılık İsmet Paşa M u d a n y a Ateşkes Antlaşmasından sonra Lozan'a gelindiğini söylemiştir. Cevap C 3 3 . Türk Hükümeti bu keyfiliğe son ver­ erek o k u l l a r d a d e n e t i m k u r m a y a b a ş l a d ı . Zaten Bulgaristan seçeneklerde yok. İtalya. T ü r k h ü k ü m e t i bu t e p k i s i y l e aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i k o r u m a y a çalışmıştır? A) Yabancı okulların sayısını B) İnsan Haklarını C) Bağımsız devlet anlayışını D) Yabancıların kültürlerini E) Eğitim ve öğretimde ikiliği Çözüm: Yabancı okullar k u r u l d u ğ u zamandaki statüsüyle devlet içinde devlet gibi davranı­ y o r l a r d ı . M ü c a d e l e n i n a m a c ı Türklerin ç o ğ u n l u k t a olduğu yerlerin düşman işgalinden temizlen­ mesi idi. H a t a y . ÖSS .1 9 9 5 Lozan Antlaşması'na göre. İsmet P a ş a n ı n bu sözü aşağtdakilerden h a n g i s i n i s a v u n d u ğ u n u n bir g ö s t e r g e ­ sidir? A) B) C) D) E) Paris Konferansını Cemiyet-i Akvam'ı Misak-ı Milli'ye Saltanatın kaldırılması Laik devlet anlayışını Lozan Konferansı'na katılan. Ancak Türk h ü k ü m e t i onlarla bu konuda görüşme yapmayı kesinlikle reddetti. Böyle bir davranışı doğal olarak karşılamak gerekir. M u s u l v e Boğazlar gibi topraklarımızı boşaltmayan İti­ laf devletleri TBMM'ye direnmişlerdir. İsmet Paşa Misak-ı Milli'yi savunarak hak­ larımızın alınmasında ısrar etmiştir. Bulgaristan ve Romanya idi Romanya zaten savaşın galibi olarak k o n f e r a n s t a y d ı .iş Dönemi Kurtuluş[Savaşının Siyasa! Mücadele Çözüm: ve Barış_pönemi 143 3 4 . yabancı okulların öğrenimini Türk hükümeti düzenleyecek ve denetleyecekti. ÖYS . Bun/ar Rusya. Cevap C Çözüm: Lozan Antlaşmasına kadar TBMM altı büyük savaş yapmış ve çok kayıplar vermiştir. Roman­ ya ve Yugoslavya idi. Soruda yanlızca Boğazlar görüşmesi o l u d u ğ u için Rusya'dır. Türkiye'nin bu hareketi her yönüyle bağım­ sızlığının ilk yıllarına rastlamaktadır.

1983 Türkiye C u m h u r i y e t i k u r u l d u k t a n sonra bir süre t e k partili y ö n e t i m i n sürdürülmüş olmasında aşağıdakilerden hangisinin etk­ ili o l d u ğ u savunulamaz? A) İnkılapların yerleşmesini sağlama B) H a l k ı n b e l l i b i r s i y a s a l o l g u n l u ğ u n a erişmesini bekleme C) Kalkınma yolundaki gelişmeleri hızlandır­ ma D) Tek elden yönetimi. ÖYS . Cumhuriyetin K u r u l m a s ı ve Ç o k Partili Hayata G e ç i ş D e n e m e l e r i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda % 3.OYS SORULARI ANALİZİ BÖLÜM ı. en iyi yönetim biçimi kabul etme E) Ulusal birlik ve bütünleşmeyi çabuklaştır­ ma . Bu girişimler aşağıdakilerden hangisini gerçekleştirmeyi amaçlamıştır? A) Meclisteki siyasal anlaşmazlıkları azalt­ mak B) Halkın istek ve görüşlerinin Meclise daha çok yansımasını sağlamak C) Dış devletlerin ekonomik desteğini kazan­ mak D) C u m h u r i y e t y ö n e t i m i n e karşı olanları belirlemek E) Devlet hizmetlerinin yürütülmesini kolay­ laştırmak Çözüm: Çok parti.650 oranındadır. 1 1 1 1 1 7 8 1981 .1 9 8 1 Atatürk d ö n e m i n d e . ÖYS . Partiler ne kadar çoğalırsa çözüm yolları da o kadar çoğalacaktır.CUMHURİYETİN KURULMASI VE ÇOK P A R T İ L İ HAYATA G E Ç İ Ş D E N E M E L E R İ 1981 -1995 ÖSS . çok değişik kişi ve görüş demektir. Tek partili dönemde sadece Cumhuriyet Halk Partisi olduğu için hiç m u h a l e f e t l e k a r ş ı l a ş m a d a n yönetimi e l i n d e b u l u n d u r u y o r d u .1995 yılları arasında. tek partili yönetimden çok partili yönetime geçme girişimleri olmuştur. A t a t ü r k bunun ö n ü n e g e ç m e k i ç i n h a y a t ı n d a iki kez demokrasiye geçiş girişiminde bulunmuştur. Atatürk'ün amacı halkın değişik duygu ve düşüncelerini meclise yansıtmaktı. Bunun istisnaları olsa bile genellikle böyledir.147 % 2.33 % 2. Cevap B cc 5 ÖSS ÖYS soru sayısı Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru sayısı soru sayısı >• 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991*« 1992 1993 1994 1995 Toplam Çıkan Toplam soru soru soru sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 1 1 1 1 1 2 2 1 1 3 1 1 2 2 1 1 1 15 2.

Bu d ö n e m d e iki d e v l e t a d a m ı m ı z ı n izleri g ö r ü l ü r . Cumhuri­ yetten sonra meydana gelen olaylar (C seçeneği) Cumhuriyet. halkın iradesi sonucu b e l i r l e n m i ş ve halka d a y a n a n bir özelliği taşıyorsa cumhuriyet rejimi kurulmuş demek­ tir. İsmet İ n ö n ü (1938-1950).tekrar m u t l a k h a k i m i y e t i g e t i r m e k istemiştir. C ve E s e ç e n e k l e r i de a s l ı n d a cumhuriyet yönetimine geçileceğini gösteren gelişmelerdir. 29 Ekim 1923'te kurulduğuna göre o tarihe kadar meydana g e l e n olaylar c u m h u r i y e t i n k u r u l m a s ı n d a etkili olabilir. E) Padişah ve Halife. Laik devlet anlayışı ise özgürlük ve demokrasinin gelişmesini sağlayacak olan bir gelişmedir. Cevap A Çözüm: 145 C u m h u r i y e t y ö n e t i m i n i n üç Önemli ö ğ e s i vardır: •Yasama •Yürütme •Yargı Yasama ve yürütme. c u m h u r i y e t y ö n e t i m i n e g e ç i l e ­ ceği en kesin bir ş e k i l d e ifade e d i l m i ş t i r ? A) Bakanlar. O h a l d e A .Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri Çözüm: Türkiye'de tek partili dönem (1923-1950) yıl­ ları arasında yaşanmıştır. 6. Cumhuriyetten sonra meydana gelen olayın da cumhuriyeti geliştirici olması d a h a m a n t ı k l ı d ı r . Tek parti yönetiminin Tükiye'de uzun yıllar uygu­ lanması kritik şartların etkisinden kaynaklan­ mıştır. Atatürk sağlığında iki kez partileşme çabası vermiş olduğundan doğru değildir.1 9 1 8 D) 1923-1925 . A .D ve E seçenekleri) 2. B) TBMM Başkanı Hükümetin de başkanıdır. Fakat s o r u d a en keşin şek­ linde bir ifade olduğu için D doğrudur.B. Cevap C 4. C) Kurulacak hükümet devamlı olacaktır. 1 Cumhuriyete kadar meydana gelen olaylar (A. D seçeneği ise. B . ÖSS . bu olayların ortak özelliklerinden biridir? A) Mevcut yönetime karşı olmaları B) Kişilere yönelik olmaları C) Dış güçler tarafından desteklenmeleri D) Toplumun her kesiminden insanların katıl­ ması E) Kırsal yörelerden başlamaları Çözüm: 31 Mart Olayı yeni ilan edilen M e ş r u t i y e t dönemine bir t e p k i olarak ortaya çıkmış.1 9 8 8 T ü r k i y e ' d e "saltanat" v e " u l u s a l d e v l e t " taraftarları arasındaki tartışmanın en y o ğ u n o l d u ğ u d ö n e m hangi yıllan kapsar? A) 1908-1912 C) 1920-1923 E) 1925-1928 B) 1 9 1 5 . TBMM'nin yasama ve yürütme yetkilerini kullanması Cumhuriyet yönetimine geçile­ ceğini kesin olarak gösteren bir durumdur.D ve E seçenekleri ise eksik ve yanlış yorumlar oldukları için cevap olamazlar." Aşağıdakilerden hangisi.1987 Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyetin kurulmasından çok geliştirilmesi amacına hizmet etmiştir? A) Düzenli ordunun kurulması B) Saltanatın kaldırılması C) Laik devlet anlayışı D) Kurtuluş Savaşı E) Lozan Barış Antlaşması Çözüm: Seçeneklerde verilen olayları iki kışıma ayıra­ biliriz. ÖYS-1985 İlk T B M M ' n i n a l d ı ğ ı a ş a ğ ı d a k i k a r a r l a r ı n hangisinde. B. A t a t ü r k (1923-38). D ve E seçeneklerinin oluşları Cumhuriyetten önce o l d u k l a r ı n a g ö r e c e v a p o l a m a z l a r .B. A. Cevap D 3. ÖSS . Cevap D 5. ÖSS .C. Ş e y h S a i t İ s y a n ı 1 9 2 5 v e Menemen Olayı 1930'da laik C u m h u r i y e t e karşı yapılmış rejimi hedef alan olaylardır. TBMM'nin çıkaracağı yasaya göre yerini alacaktır.C ve E seçeneklerinin tek parti döneminin yaşanmasında büyük rolleri vardır. TBMM'ye karşı sorumludur. D) Yasama ve yürütme görevleri TBMM'ye ait­ tir.Cumhuriyet döneminde ise Şeyh Sait İsyanı ve Menemen Olayı olmuştur. B .1 9 8 5 "Osmanlı İmparatorluğunun Meşrutiyet döneminde 31 Mart ay aklanması.

C ve E s e ç e n e k l e r i de d e m o k r a s i n i n b i r e r b ö l ü m ü n ü o l u ş t u r u r l a r .1 9 9 0 En büyük gerçekler ve ilerleyişler. Cevap E 1 0 . T e r a k k i p e r v e r C u m h u r i y e t Fıkrası'nın k u r u l m a s ı n d a n M e n e m e n Olayı ise S e r b e s t C u m h u r i y e t Fırkası'nın kurulmasından hemen sonra mey­ dana g e l m i ş ve laik C u m h u r i y e t i yıkmaya yönelik olaylardır. Her şey halkın iradesine dayanır ve meclise yansır ve t o p l u m u n her k e s i m i n i n ö r g ü t l e n m e s i n i zorunlu kılar. yanlız seçildikleri bölgeyi değil bütün milleti t e m s i l e d e r l e r . Düzce Ayaklanması B) Yozgat Ayaklanması C) Afyon Ayaklanması D) Menemen Olayı E) Konya Ayaklanmaları Çözüm: A. Bu sözler. laik yönetimi yıkma amacıyla yapılmıştır? A) Bolu. İtilaf devletlerinin desteği ile İstanbul Hükümeti tarafından çıkarılan isyan­ lardır. ÖSS . düşünce­ lerin s e r b e s t ç e o r t a y a k o n m a s ı . Bakanlar Kurulunu B a ş b a k a n hazırlayarak Devlet Başkanının o n a y ı n a s o n r a d a m e c l i s i n g ü v e n oyuna sunar.C ve E seçeneklerinde verilen isyanlar Kurtuluş Savaşı'mızın devam ettiği yıllarda TBMM'ye karşı.yürütme ve yargı).146 Çözüm: Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri 9. ÖYS .1 9 9 0 T ü r k i y e ' d e M e c l i s H ü k ü m e t i n d e n Kabine S i s t e m i n e g e ç i ş a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangi­ siyle başlamıştır? A) Saltanatın kaldırılması B) Kars Antlaşması'nın imzalanması C) TBMM'nin kurulması D) Cumhuriyetin ilan edilmesi E) Halifeliğin kaldırılması Çözüm: Meclis H ü k ü m e t i . Cevap D 7. Cevap D 8. Kabine s i s t e m i n d e : Devlet Başkanı tarafın­ dan bir Başbakan atanır. D s e ç e n e ğ i n d e verilen olay ise 23 Aralık 1930 yılında meydana gelmiştir ve laik yöne­ timi yıkma girişimidir. T B M M ' n i n Saltanatı k a l d ı r m a s ı y l a O s m a n l ı Devleti h u k u k e n d e s o n a e r m i ş ulusal d e v l e t anlayışı iyice g ü ç l e n m i ş t i r . TBMM açılmasıyla birlik­ te Osmanlı yönetimi ile rekabet ortamına gir­ miştir. Cumhuriyet'in ilanıyla birlikte Atatürk. ÖYS-1988 Aşağıdakilerden hangisi. Saltanat sis­ teminden çok farklı olarak yeni bir sistemin başlangıcı olmuştur. karşılıklı aktarılması ile meydana çıkar ve yükselir. B a k a n l a r t e k tek meclis tarafından seçilirler. milli direnişi pasifleştirmeye yönelik isyanlardı.B.B. T B M M ' n i n otoritesini yıkmak. Cevap C ÖSS . Cevap D . Cumhuriyetin ilanı İle saltanat yönetiminin izleri silinmiş ve ulusal devlet kesin olarak ortaya çıkmıştır. A m a c ı birlik ve b ü t ü n l ü ğ ü bozmak. Türkiye'de halkın iradesine dayanarak kuru­ lan ilk önemli kuruluş TBMM'dir. İsmet Paşa'ya ilk hükümeti kurma görevi ver­ miştir. Ortak sorumluluk taşıyan bir hükümet yoktur. Bakanlar içlerinden birini başkan seçerlerdi. İnsanların düşünce özgürlükleri en büyük gerçekleri ve i l e r l e m e l e r i b e r a b e r i n d e g e t i r i r .aşağıdakilerden hangisinin öne­ mini vurgulamaktadır? A) Egemenliğin C) İnkılapçılığın B) Halkçılığın D) Demokrasinin E) Devletçiliğin Çözüm: A.1988 T ü r k i y e ' d e Şeyh Sait A y a k l a n m a s ı ve M e n e m e n Olayı a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i ­ nin bir süre için e r t e l e n m e s i n e neden olmuştur? A) Devletçilik politikasının B) Milletler Cemiyeti İle ilişki kurulmasının C) Dış ticarete ağırlık verilmesinin D) Kadınlara siyasal haklar tanınmasının E) Çok partili demokrasiye geçilmesinin Çözüm: Ş e y h Sait A y a k l a n m a s ı . Fakat bu iki İsyanda iki siyasi partinin kurulmasından sonra gelişmiştir. kuvvetler birliğini esas alır (yasama. Bundan dolayı çok partili hayata geçilmesi mümkün olmamıştır. Milletvekilleri.

Menemen Olayı ise 23 Aralık 1930 tarihinde meydana gelmiş ve laik cumhuriyeti tehdit e d e n bir olaydır. Her îert vatandaşlık hakkı olarak o y u n u serbestçe kullanmalıdır. ÖSS . Serbest Cumhuriyet Fıkrası'nın kapatılmasından bir süre s o n r a olmuştur. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi. Türkiye'de aşağıdakilerden hangisini g ü ç l e ş t i r m i ş t i r ? A) Seçimlerin yenilenmesini B) Hükümetin denetlenmesini C} İnkilapların yapılmasını D) Cumhurbaşkanının seçilmesini E) Hükümetin kurutmasını Çözüm: Tek partinin olduğu meclislerde ve yönetim­ lerde partinin bir muhalefeti olmadığından dolayı farklı görüş ve düşünceler oluşamaz.D v e E s e ç e n e k l e r i n e bakarsak oluş tarihlerinin cumhuriyetin ilanından önce olduğunu görürüz.1 9 9 4 1925 . Bu durum.Meşrutiyetin ilanı D) TBMM'nin kurulması E) Saltanatın Kaldırılması Kabine siste mine geçiş TBMM'nin kurulması Cumhuriyetin ilanı Cumhuriyetin ilanı Saltanatın kaldırılması Halifeliğin kaldırılması 1 4 . ÖYS .Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Partili Hayata Geçiş Denemeleri 147 1 1 .C. ÖSS . B. Demokrasinin vazgeçil­ mez temel Öğelerinden biridir. Türk halkının henüz demokrasiye geçişe hazır olmadığını göster­ mesi bakımından önemlidir. bu ilkeye u y g u n bir uygulama olabilir? A) Milletvekilliği süresinin sınırsız olması B) Yasama.1 9 9 2 "Ulusal egemenlik. Halk yöneti­ cilerini seçimle belirler.1930 yılları arasında TBMM'de yalnız C u m h u r i y e t Halk Fırkası'nın milletvekilleri vardır.D ve E seçeneklerinde verilen olaylar daha çabuk ve seri bir şekilde yapılabilir. Cevap E 1 3 . Menemen Olayı.yürütme ve yargı yetkilerinin tek kişide toplanması C) Milletvekili sayısının 4 5 0 ' d e n 150'ye "indirilmesi D) Hükümet yetkilerinin. Cevap B Çözüm: Meclis H ü k ü m e t i T B M M ' n i n k u r u l m a s ı ile Kabine s i s t e m i de C u m h u r i y e t i n İlanı ile uygulanmıştır.1993 Aşağıdakilerden hangisi çok partili d e m o k r a s i y e geçişin bir süre için ertelen­ mesinin nedenlerinden biridir? A) Menemen olayı B) Çerkez Ethem ayaklanması C ) T B M M ' d e Müdafaa-i Hukuk G r u b u ' n u n uygulanması D) Tekalif -i Milliye emirlerinin uygulanması E) Milli varlığa düşman cemiyetlerin ortaya çıkması Çözüm: Çok partili demokrasiye geçilebilmesi için her şeyden önce Cumhuriyetin ilan edilmesi g e r e k i r d i . Bunun bir sonucu olarak A. Cevap D Cevap B . Cevap A 12. meclis yetkilerinden üstün olması E ) R e ş i t o l a n her v a t a n d a ş ı n o y u n u serbestçe kullanması Çözüm: D e m o k r a s i .1992 Türkiye'de meclis hükümeti ve kabine sis­ t e m l e r i n e geçiş süreçlerini başlatan olay­ lar aşağıdakilerin hangisinde d o ğ r u olarak verilmiştir? Meslis hükümeti sistemine oeçiş A) Kanun-i Esasi'nin ilanı B) TBMM'nin kurulması C) II.C. Seçim olmayan sis­ t e m l e r d e d e m o k r a s i o l u ş a m a z . Bundan dolayı hükümetin denetlenmesi mümkün değildir. Bundan dolayı bu seçenekler cevap olamazlar. ÖYS . t a m a n l a m ı y l a m i l l e t i n hür iradesinin iktidara yansımasıdır.

Cumhuriyet Halk partisinden birkaç y ö n d e n farklı idi. Serbest Cumhuriyet Partisi aşağıdakilerd e n hangisini b e n i m s e m e m i ş t i r ? A) Devletçilik C) Milliyetçilik B) Cumhuriyetçilik D) Halkçılık E) Laiklik Çözüm: Serbest Cumhuriyet Partisi. Devletçilik politikasının yanlış d e ğ e r ­ lendirilmesi ve uygulanması görüş ayrılıkları­ na neden olmuştur.mm 148 15. Cevap A j I i . B. Cumhuriyetin Kurulması ve Çok Parti/i Hayata Geçiş Denemeleri ÖYS 1995 Çok partili hayata geçmek amacıyla Cumhuriyet Halk Partisi karşısında Serbest Cumhuriyet Partisi kurulmuştur. D ve E seçeneklerinde verilen ilkelerde İki parti arasında bir farklılık yoktur. C. En önemli fark Serbest C u m h u r i y e t Partisinin liberal ekonomiyi savunmasıdır.

o l d u ğ u İçin.920 % 1. Cevap A 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 3 25 26 26 326 3 566 1981 . Kurtuluş Savaşı'nın o kritik gün­ lerinde 1921 Anayasa'sının getirdiği Güçler Birliği ilkesi ile gücünü artırmış ve milletin tek temsilcisi haline gelmiştir. Türkiye'de bütün kuvvet ve yetkilerin kaynağı aşağıdakilerd e n hangisidir? A) Millet C) Ordu B) Devlet D) Cumhurbaşkanı E) Bakanlar kurulu oc ÖSS ÖYS Toplam Çözüm: > 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 • • Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 1 1 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 1 1 1 - 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 1 1 2 1 1 1 1 1 1 6 1924 Anayasası egemenlik anlayışında 1921 Anayasasını benimsemiştir. Acil ve hızlı karar ala­ bilme ve işleri yoluna koyma amacına yöne­ liktir. Amaçları ülkeye.T Ü R K İ Y E ' D E ANAYASALAR 1981 -1995 OSS .OYS SORULARI ANALİZİ BOLUM ÖYS ."prensibi bu a n a y a s a n ı n d a esasını o l u ş t u r m a k t a d ı r . B ve E seçenekleri ilgisiz o l d u ğ u n d a n . y ü r ü t m e ve yargı yetkilerinin yani meclisin elinde bulundurma sistemidir.D ve E s e ç e n e k l e r i a n a y a s a l b i r e r kurumdur. Demokratik geleneklere tamamen zıt o l a n b u anlayış o l a ğ a n ü s t ü ş a r t l a r d a ancak uygulanabilir. Cevap A ÖSS .060 oranındadır. milletin tek temsilcisi haline getirme B) Ekonomik alanda kalkınmayı hızlandırma C) Mustafa Kemal'in meclis başkanı seçilmesini sağlama D) Padişahın yetkileri ile TBMM'nin yetkilerini dengede tutma E) Siyasal partilerin kurulmasını kolaylaştır­ ma Çözüm: Güçler Birliği.1 9 8 8 1921 Anayasası ile "Güçler Birliği" s i s t e m i ­ nin kabul e d i l m e s i n i n temel amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Meclisi.25 % 0. halkın d a h a rahat yaşamasını sağlamaktır. C s e ç e n e ğ i . Her şey millet İçin olduğuna göre.1 9 8 7 1924 Anayasasına göre. D seçeneğide TBMM'nin açıl­ ması İle yetkiler t a m a m e n ulusal idareye dayanmış olduklarından cevap olamazlar. zaten Mustafa Kemal o günlerde Meclis Başkanı. TBMM. yani millete en güzel hizmeti s u n m a k .C.1995 yılları arasında. y a s a m a . . Bundan dolayı yetki ve kuvvetin kaynağı olamazlar. T ü r k i y e ' d e A n a y a s a l a r k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: ÖSS'de ÖYS'de Toplamda %1. doğal olarak bütün yetki­ lerin ve gücün kaynağını da millet oluştur­ maktadır. " E g e m e n l i k kayıtsız şartsız milletindir. B.

Cevap A 5. İcra Vekilleri Heyetinin (Bakanlar Kurulu) tabii başkanı sayma III. paragraf­ lar ise özelliğini devam ettirmektedir. Bir yıl arayla Ö S S ' d e s o r u l m u ş . TBMM. Bu iki önemli özellik 1924 Anayasasının kabulüyle sona ermiştir. Yeni Anayasa yeni Türk devletine işlerlik kazandırmış ve etkin­ liğini arttırmıştır. ve D seçeneklerinde verilen ilkeler 1921 Anayasa­ sının temelini oluştururlar. A. Bundan dolayı cevap olamazlar.C. Cevap E 6. Önce milletvekilini seçecek delegeler seçiliyor sonra da o delegeler tarafından mil­ letvekili seçimi yapılıyordu. Cevap B 3.Sorunun değişik bir şeklidir. Savaş ve barışa karar verme Bu yetkilerinde hangilerinde. 1921 A n a y a s a s ı n d a k i bu h ü k ü m l e ulaşıl­ mak istenen başlıca amaç aşağıdakilerden hangisidir? A) Bütün yetkileri TBMM'de toplamak B) Demokratik devletlerin dostluğunu kazan­ mak C) İç isyanlara son vermek D) Çok partili hayata geçmek E) Yurtta ve dünyada barışı korumak Çözüm: Gördüğünüz gibi 2. ÖSS-1990 1921 Anayasa'sına göre.ve II.150 Türkiyede Anayasalar ÖSS . C seçeneği ise TBMM. Hükümete görev alacak bakanları seçme II. 4. TBMM'nin yetki­ lerinden bazıları ş u n l a r d ı r : I. T B M M tarafından idare olunur ve Hükümeti T B M M hükümeti adını taşır. B ö y l e c e yürütme ve yasama g ü c ü TBMM'de toplanıy­ ordu.B. Hükümet kurma. kuruluşundan hemen sonra hazırladığı Teşkilat-ı Esasiye (Anayasa) Kanunu ile yeni kurulan devletin otoritesini güçlendirmiştir. İnönü Savaşı) yeni bir anayasa hazırlamıştır. Çünkü 1921 A n a y a s a s ı n a g ö r e çift d e r e c e l i bir s e ç i m vardı. paragrafların geçerliliği 1921 Anayasa­ sıyla birlikte sona ererken III.1 9 8 9 1921 Anayasa'sına göre: Türkiye Devleti.TBMM Başkanı. yeni T ü r k Devleti'ne işlerlik kazandırmak amacıyla aşağıdakilerden hangisini d i ğ e r l e r i n d e n daha önce gerçekleştirmiştir? A) Saltanatı kaldırma B) Yen bir anayasa hazırlama C) Başkomutanlık Kanunu'nu kabul etme D) Meclis Hükümeti'ni kurma E) S o v y e t R u s y a ile d o s t l u k a n t l a ş m a s ı yapma Çözüm: İlk T B M M varlığını kabul ettirmek.çalışması ve s o r u m l u l u ğ u ile çok farklıdır. ve IV. günümüze kadar bir d e ğ i ş i k l i k olmamıştır A) III ve IV C) II ve III E) II ve IV B) I ve III D) İve IV . E seçeneğinde verilen tek dereceli seçim İse 1961 Anayasa­ sıyla birlikte ortaya çıkmıştır. I. sorunun bir benzeridir. çalışma tarzını ve oluşumunu belirlemek amacıyla ilk önemli zaferden sonra( I. Süre dolmadan TBMM seçiminin yenilen­ mesine karar verme IV. İkinci farklılık ise kişisel hak ve özgürlüklere hiç yer vermemesidir. B. bu olaya karşı Hıyanet-i Vataniye Kanunu ve İstiklal Mahkemelerini kurarak önlem almıştı. Cevap A Çözüm: 1921 Anayasasını sonraki anayasalardan ayıran İki önemli özelliği vardır: B i r i n c i s i . Her b a k a n mecliste salt çoğunlukla seçilirdi. ÖYS-1993 İlk T B M M . ÖYS-1993 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i 1921 A n a y a s a ­ s ı n ı n dayandığı temel ilkelerden biri değildir? A) Milli egemenlik B) Tek meclis C) Güçler birliği D) Meclisin üstünlüğü E) Tek dereceli seçim Çözüm: 1.D ve E seçenekleri Kurtuluş Savaşından sonra Cumhuriyet dönemi gelişmeleridir.

Devletçilik Cumhuriyet döneminin temel ekonomik poli­ tikasıdır... Medeni Kanun'un kabul edilmesi Türkiye Cumhuriyeti'ni ilgilendiren yukarı­ daki olayların k r o n o l o j i k sırası nedir A) V. yatırımların devlet eliyle yap­ ması gerekir. Medeni Kanunun kabulü 17 Şubat 1926'dır.. IL.067 oranındadır. IV B) 11. IL. III. V Çözüm: Soruda verilen olayların tarihlerini yazarak koronolojik olarak sıralayalım. I.. Köy muhtar ve heyeti seçimlerine 26 Ekim 1933 Milletvekilleri seçimlerine 5 Aralık 1934 de Öğretimin birleştirilmesi 3 Mart 1924.V.1 9 8 1 I.. İ n k ı l a p H a r e k e t l e r i k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda % 8... IV.1995 yılları a r a s ı n d a .. Kadınlara siyasal haklar tanınması IV... Öğretimin birleştirilmesi (Tevhid-i Tedrisat Kanunu) V.. III.25 Kasım 1925.. L a i k l i ğ i n k a b u l e d i l m e s i . Yalnız bu politika. Şapkanın kabul edilmesi II. IV.OYS SORULARI ANALİZİ ÖYS -1981 C u m h u r i y e t i n ilk yıllarında halkın elinde yeterli s e r m a y e b u l u n m a m a s ı ... Şapkanın k a b u l edilmesi. 1 0 N i s a n 1928 Kadınlara siyasal hakları. Cevap D YILLA ce " ÖSS Toplam soru sayısı Çıkan soru saysı ÖYS Toplam soru sayısı Çıkan soru sayısı Toplam Toplam Çıkan soru soru sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 once 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 2 2 2 2 2 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 326 2 2 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 2 4 3 2 3 3 3 1 3 1 2 1 3 3 6 40 1 1 1 1 1 1 1 2 2 3 19 1 1 1 3 21 19.. V.75 % 5. Cevap C ÖYS . II D) IV. C u m h u r i y e t ' i n ilk yıllarında Atatürk İzmir İktisat Kongresi doğrultusunda devlet'çi bir politika izlemiştir. II.III E) I. Laikliğin kabul edilmesi III.I. I C) III.. herşeyin devlet eliyle yapılmasından ziyade bazı temel gir­ işimlerin devlet eliyle olmasına taraftardır. IV.. III.INKıLAP HAREKETLERI BÖLÜM 1981 -1995 ÖSS . I.95 1981 . (Belediye seçimleri) verilmesi 3 Nisan 1930'da.828 % 7. e k o n o m i k alanda nasıl bir yolun izlenmesini zorunlu kılmıştır? A) Halka e k o n o m i k y ö n d e n o l a b i l d i ğ i n c e özgürlük sağlama B)Özel girişimcileri devlet kredileriyle destekleme C) Temel tüketim mallarını ve önemil hizmet­ leri devlet eliyle üretme DJÜretimİ artırmak için yabancı sermayenin işbirliğini sağlama E) Her türlü üretimi devlet eliyle yürütme Çözüm: Doğal olarak halkın elinde yatırım yapacak sermaye yoksa. . V..

Yeni Türk harflerinin kabul edilmesi Türkiye'de ulusçu­ luğun gelişmesinde önemli bir etken olmuştur. 3 . Harckrıh'. Ancak soruda en yoğun ifadesi kullanıldğı için sınır­ l a n d ı r ı l m a s ı g e r e k i r . Türkiye. 2 Eylül 1925 te t e k k e ve zaviyeler kapatılmış. Cevap C 7.1 9 6 0 Çözüm: Türkiye. ulusal e k o n o m i d e yabancı sermaye ve işlet­ meciliğe karşı bir t u t u m u yansıtmaktadır? A) Geri kalmış sanayii canlandırarak modern­ leştirmek B) Kamu yararını doğrudan ilgilendiren işlet­ meleri millileştirmek C) Tarımın gelişmesi için gerekli önlemleri almak D) Ormanları geliştirerek. B u n d a n d o l a y ı Cumhuriyet d ö n e m i n d e devlet tarafsız bir yapıya kavuşturularak kardeş kavgaları önlenmiştir. ÖSS . Bu durum 1923 Lozan Antlaşması'na kadar devam etti. Cumhuriyet döneminde getirilen yenilik­ lerin hangisi. B u ü ç d e ğ i ş i k l i k aşağıd a k i l e r d e n özellikle hangisini gerçek­ leştirmek için yapılmıştır? A) Laik devlet düzenini B) Cumhuriyet yönetimi C) Yurttaşlar arasında eşitliği D) Ekonomik kalkınmayı E) Ulusal birliği . ÖSS-1983 3 Mart 1924'te Halifelik kaldırılmış. Bu ç a ğ ­ d a ş l a ş m a g e n e l olarak C u m h u r i y e t tarihi b o y u n c a devam etmiştir denilebilir.1 9 3 8 D) 1 9 4 5 .1 9 4 5 B) 1 9 3 3 .1 9 3 3 C) 1 9 3 8 . leri geliştirmeye yöneliktirler. Din ve vicdan özgürlüğü de ancak laiklikle m ü m k ü n olabilir. D ü n y a d a II. B u n u n bir s o n u c u o l a r a k ç a ğ d a ş l a ş m a yavaşlamaya başlamıştır. Tekke ve zaviyelerin kapatıl­ ması 1925. Medeni Kanun'nun kabulü 1926.1 9 5 0 E) 1 9 5 0 . bu tür olayları ö n l e y i c i nite­ liktedir? A) Halifeliğin kaldırılması B) Öğretimin Birleştirilmesi (Tevhid-i Tedrisat Kanun'nun kabul edilmesi C) Laiklik ilkesinin benimsenmesi D) Medeni Kanun'nun kabul edilmesi E) Çok partili hayata geçilmesi Çözüm: Mezhep ve tarikat ayrılığının m e y d a n a getirdiği bölünmeler ve kavgalar genellikle din ve vicdan özgürlüğünün olmadığı anlamı­ na gelir. ÖYS . Cevap D 6. 1923 yılında Cumhuriyetinin ilanı ile hızlı ç a ğ d a ş l a ş m a içine girmiştir.752 İnkılap 5. A.1 9 8 2 Türkiye'de ç a ğ d a ş l a ş m a y o l u n d a k i d e ğ i ş ­ melerin en yoaun olduğu d ö n e m aşağıd a k i l e r d e n hangisidir? A) 1 9 2 3 . 17 Ş u b a t 1926 d a d a T ü r k M e d e n i Kanunu k a b u l e d i l m i ş t i r . Şapka Kanunu 1925 ve Yeni Türk Harfleri de 1928 y ı l ı n d a g e r ç e k l e ş m i ş t i r . Cevap B 4 .C. onlardan gerekli yararı sağlamak E) Devletin gelirleriyle g i d e r l e r i arasında denge kurmak Çözüm: 1881'de alacaklarını tahsil amacıyla y a b a n c ı l a r tarafından kurulan Duyun-u Umumiye bütün işletmeleri kendi yönetimine alarak gelirlerine el k o y m u ş t u .1 9 8 2 3 Kasım 1928 tarihinde aşağıdaki devrim­ lerden hangisi gerçekleştirilmiştir? A) Halifeliğin kaldırılması B) Tekke ve zaviyelerin kapatılması C) Medeni Kanunun kabul edilmesi D) Yeni Türk haflerinin kabul edilmesi E) Şapka Kanunun kabul edilmesi Çözüm: Halifelik 1924.1982 TBMM Hükümeti'nin 1922 de aldığı e k o n o m i k ö n l e m l e r d e n hangisi. mezhep ve tarikat ayrılığı y ü z ü n d e n . Duyun-u U m u m i y e ile gelişen ve yerleşen yabancı işletmeciliğe son vermek için büyük işletmeler tamamen millileştirildi. ÖSS . b ö l ü n m e l e r e kadar giden kardeş kavgaları olmuştur.1982 Osmanlı İmparatorluğu döneminde. Cevap A ÖYS .D ve E seçenekleri Türkiye'deki sektör-. 1933-1939 yılları arasında Misak-ı Milli'nin dışında kalan sorunların ç ö z ü m ü n e ağırlık verilmiştir. D ü n y a savaşının belirtilerinin ortaya çıktığı tarih olan 1933 yılı Türkiye'de de savaşa karşı önlemler alınması g e r e k t i ğ i n i z o r u n l u hale g e t i r d i .

hakları tanın­ mıştır. Bu tarihlerde henüz Avrupa'nın hiçbir ülkesinde kadınlara bu haklar ver­ ilmemiştir.D ve E seçenekleri cevap olamazlar. III.Yurttaşlar arasında eşitlik 1924 Anayasasıyla sağlandığından.C ve D seçeneklerinde verilen haklara Türk kadınları 17 şubat 1926'da kabul edilen Türk Medeni Kanunu ile sahip olmuşlardır. Mesala müslümanlar Şer'i Hukuka göre. ÖSS . III.Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin kurulması V. T B M M ile S a l t a n a t arasındaki m ü c a d e l e 1 Kasım 1922 yılına kadar sürdü. I. Bugün İsviçre'nin bazı kantonlarında hala kadınların seçme ve seçilme hakları yoktur. aşağıdaki hakların h a n g i s i n d e uzun süre Avrupa ülkelerinin kadınlarından daha ö n d e olmuşlardır? A) Evlenme ve boşanma B) Mal mülk edinme C) Meslek seçme D) Eğitim ve öğretimi sürdürme E) Seçme ve seçilme Çözüm: A. I. gayr-i müslümlerde kendi cemaatlerine ait Özel hukuk kurallarına göre yargılanırlardı... B) II. . Cevap C 10.1 9 8 4 Türk kadınları.. kendi dinlerinin özel hukuklarına tabi idiler.1 9 8 3 Cumhuriyetin ilk yıllarında Türk kadınlarına.. III. II. VI. İstediği mesleğe girebilme.C.JII.. Ekonomik kalkınma 1923 İzmir İktisat Kongresi ile sağ­ landığından. Cumhuriyet yönetimine 1923'te geçildiğin­ den. ÖYS .. Fakat E seçeneğine Türk kadını 1930 yılında kavuş­ muştur. B) l. II. ve VI. I. II. 1950'li yıllardan sonra Avrupa'da da kadınlara bu haklar verildi. Milletvekili seçme ve seçilme. ÖSS .1 9 8 3 Cumhuriyet döneminde görülen gelişmelerden bazıları şunlardır: I. III. Bundan dolayı bir hukuk bir- i i | 9. Cevap E 8. D) V. Her yönüyle yeni bir karakterde devletin ortaya çıkması gerçekleşmiştir.V. B e l e d i y e m e c l i s l e r i n e ü y e s e ç m e v e seçilme." Patrikhanelerin bu durumuna aşağıdaki yeniliklerin hangisiyle s o n verilmiştir? A) Laikliğin kabul edilmesi B) Öğretim birleştirilmesi C) Yeni Türk alfabesinin kabul edilmesi D) Medeni Kanunun kabul edilmesi E) Türk kadınlarına siyasal hakların tanınması Çözüm: Osmanlı İmparatorluğunda yaşayan değişik dinlere bağlı toplumlar. Medeni Kanunun kabul edilmesi Bu gelişmelerin hangileri "Egemenlik kayıtsız şartsız ulusundur" ilkesi ile d o ğ r u d a n ilişkilidir? A) I. Aşağıdakiferden hangisi ilgili hakların tanınma sırasını gösterir? A) I. j | D) III..1 9 8 4 i j "Osmanlı İmparatorluğu döneminde Türki­ ye'deki patrikhaneler din işleri dışında azın­ lıkların haklarını izleme g i b i bazı g ü n l ü k işlerde de yetki sahibiydiler. Ulusal iradeye dayanmayan bu sistemin kaldırılmasıyla en büyük engel kaldırılmış oldu. ÖSS . Çözüm: Osmanlı Devletl'nde egemenliği sınırlandıran en önemli kurum Saltanat'tı.IV ! | 1 1 . Ulusal iradenin yönetime egemen olması İlk kez TBMM'nin a ç ı l m a s ı y l a b a ş l a d ı .B. Belediye seçimlerine g i r m e 1930. Laikliğin kabul edilmesi II. Saltanatın kaldırılması III. Cevap C C) II. İstediği mesleğe girebilme hakkı da Türk Medeni Kanunu'nun kabulüyle (17 Şubat 1926) mümkün olmuştur.İnkılap Hareketleri Çözüm: Halifeliğin kaldırılması. ulusal birlik ise TBMM'nin kurul­ m a s ı y l a g e r ç e k l e ş t i ğ i n d e n B. I E) ILIII. tekke ve zaviyelerin kapatılması ve Türk Medeni Kanunun kabulü gibi gelişmeler dinsel devlet düzeninin önemli ölçüde dayanaklarını ortadan kaldır­ mışlardır. Bu y ö n ü y l e Türk kadını bu haklarını A v r u p a ' y a göre geç kazanmıştır.IV. II. I. Yeni Türk Alfabesinin kabul edilmesi VI. Halifeliğin kaldırılması IV. E) III. paragraflar anayasanın bu önemli hükmüyle dolaylı olarak ilişkili olduklarından cevap olamazlar.I. Cevap A Çözüm: 153 Milletvekili seçme ve seçilme 1934. V. C) III.

Cevap E 1 5 . dervişler. zaviye ve türbelerin kapatılması C) Kadınlara siyasal haklar tanınması D) Milli ekonominin kurulması E) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: Osmanlı d ö n e m i n d e şeyh ve dervişlerin faaliyetlerini s ü r d ü r d ü ğ ü yerler tekkeler ve zaviyeler idi. uyaracak güçte­ dir.1 9 8 6 Atatürk. Dolayısıyla şeyh ve dervişlerin ülkede istenmemesi tekke ve zaviyelerin de istenmemesi anlamına gelir. B s e ç e n e ğ i İse d o ğ r u d a n batı örnek alınarak gerçekleştir­ ilmiştir. Cevap E Medeniyetçilik d a h a çok çağdaş anlamda batıda olan ve onun ülkemize de getirilme­ siyle o l u ş a n bir d u r u m d u r .C ve D seçenekleri İnkılapların özellik­ lerinden de anlaşılacağı gibi eğitim ve kültür hayatımızı d o ğ r u d a n etkilemişlerdir. A. ÖSS .B. Cevap B 14.B. ÖSS . Öncelikle aşağıdaki­ l e r d e n h a n g i s i n i n g e r ç e k l e ş m e s i n d e yol gösterici olmuştur? A) Takvim. ÖSS . Gençlik. kurduğu ulusal ve çağdaş Türk devleti­ ni yaşatmak için bilimsel ve teknik gelişmelere dayandırmıştır.1 9 8 6 Atatürk döneminde Türkiye'de tarım. Atatürk bu işleri birlikte düşünerek ülkenin. Cumhuriyeti Türk gençliğine emanet ederken onun.1 9 8 5 Aşağıdakilerden hangisi. Medeni Kanunun kabul edilmesiyle patrikhanelerin yetkilerine son verildi." Atatürk'ün bu sözleri. müritler memleketi olamaz. Patrikhaneler dini ve dünyevi işleri birbirlerine karıştırmaktaydılar. yeniliklere ve değişme­ lere en çok açık olan bir grup olduğundan dolayı Türk gençliğine emanet etmiştir. saat ve ölçülerin değiştirilmesi B) Tekke. ulusçuluktan ç o k medeniyetçiliğe yöneliktir? A) Saltanatın kaldırılması B) Yeni ölçü sistemlerinin kabul edilmesi C) Öğretimin birleştirilmesi D) TBMM'nin kurulması E) Türk diline önem verilmesi . e n d ü s t r i ve bayındırdık işlerinin bir b ü t ü n olarak ele alınmasının nedeni aşağı­ dakilerden hangisidir? A) Bu alanlardaki gelişmelerin birbirine bağlı olması B) Halktan alınan ağır vergilerin kaldırılmak istenmesi C) Dış kaynaklardan kredi almanın kolay­ laşmış olması D) Halkçılık ilkesinin yaygın olarak uygula­ maya konması E) Türkiye'nin bir tarım ülkesi haline getiril­ mek istenmesi Çözüm: Soruda belirtilen kavramlar ülke ekonomisi ve kalkınması için birbirlerine bağlı olan ve yapılması gereken yeniliklerdir. Cevap D Çözüm: İnkılap Hareketleri 1 2 . Atatürk'ün Cumhuriyeti Türk gençliğine emanet etmesinin tenisi amacı nedir? A) Gençleri siyasal hayata katmak B) Yenileşmeyi sürekli kılmak C) Yurt savunmasını gençlere bırakmak D) Ekonomik gelişmede gençlere yetki vermek E) Türk gençliğini korumak Çözüm: Atatürk. ÖYS .D ve seçenekleri eksik.1 9 8 5 "Türkiye Cumhuriyeti şeyhler. "en son bilimsel ve teknik iler­ lemelere dayanan. Cevap A 1 3 .C. ulusal ve çağdaş bir devlet" olarak yaşatılması gerektiğini vurgulamıştır. ÖSS . Cevap B . bütün halinde kalkınmasını hedeflemiştir.1985 Eğitim ve kültür alanındaki gelişmelerle ilişkisi ejı_az olan inkılap aşağıdakilerden hangisidir? A) Öğretimin birleştirilmesi B) Yeni Türk Alfabesi'nin kabul edilmesi C) Medreselerin kapatılması D) Türk Tarih Kurumu'nun kurulması E) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: A. Türkiye Cumhuriyeti her alanda doğru yolu gösterecek. Soyadı K a n u n u ise t o p l u m s a l a l a n d a y a p ı l a n bir inkılap o l d u ğ u için eğitim ve kültürel gelişmelerle doğrudan bir ilgisi çok azdır.C.D ve E seçenekleri daha çok ulusal idare ve ulusçu­ luk d ü ş ü n c e s i y l e ilgilidir. 16. ticaret.154 ligi yoktu. . ilgisiz ve yanlış yorumlar İçerdiklerinden cevap olamazlar.

. D) i. ı ı „ ı v . B) ı . ÇÖzüm: Türk kadınlarına siyasal haklar verilmesi 1930'da.1 9 8 7 Uluslararası ekonomik ilişkilerde... ÖSS .. Cevap A 20. Bu zihniyette kişilerin aşağıdakilerden hangisine karşı oldukları söylenebilir? A) Devlet yönetimine B) Yeni gelişmelere C) Her türlü eğitime D) Sınırların genişletilmesine E) Geleneklerin korunmasına devletiişmelere 'eğişmeğundan ^evap B ...1 9 8 8 Atatürk ilke ve inkılaplarında.C ve D seçenekleri zaten Atatürkçülüğün t e m e l e s a s l a r ı d ı r . İH. IV.B. İli. C seçeneği İse e k o n o m i k k a r e k t e r l i b i r y e n i l i k t i r .1934 yıllarında olmuştur.. Türk kadınlarına siyasal haklar tanınması II.. Ölçü b i r i m l e r i n i n d e ğ i ş t i r i l m e s i y l e uluslar arası ekonomik ilişkilerde önemli kolaylıklar sağlamıştır.. I I . Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi Bu gelişmelerin k r o n o l o j i k sırası nedir? A) III. III. IV. zaviye ve türbelerin kapatılması Çözüm: A. akıl v e d e m o k r a t i k y o l l a r l a inkılapları birer birer geliştirmiştir. i. Cevap B E) IV. OYS . II. aşağıdaki düşüncelerden hangisinin yeri yoktur? A) Devletin bağımsızlığını koruma B) Yönetimde millet egemenliğini sürdürme C)Türk kültürünü çağdaş uygarlık düzeyine çıkarma D) K a l k ı n m a d a a k l ı n .. Cumhuriyetimizin İlk yıl­ larında Darülfünun'un ve fesin kaldırılmasına da karşı çıkmıştır. III.1 9 8 7 ak vermek Osmanlı İmparatorluğumda Darülfünun 'un kurulmasına ve fesin dışarıdan alınmasına karşı çıkan zihniyet.İnktfap Hareketleri Çözüm: 155 1 7 . II. Türkiye'de laik devlet anlayışının benim­ senmesi III. I. . laik devlet anlayışının benimsen­ m e s i 1924'de. b i l i m i n r e h b e r l i ğ i n i esas alma E) Amaca ulaşmak için her yolu deneme Çözüm: A. 1 Kasım 1 9 2 2 ' d e . Saltanatın kaldırtması II. Cevap E 2 1 .. Kadınlara siyasi haklar verilmesi 1930 . IV. 1. 23 Nisan 1920'de.... B) lll. III. A t a t ü r k b i l i m . Cevap C D) II. ÖSS . m . Bu da çıkarı bozulan bir çevrenin devamlı olarak y e n i g e l i ş m e l e r e t e p k i g ö s t e r d i ğ i sonucuna varılabilir. Yapılan tepkiler yeniliğin hem getirilmesine hem de kaldırılmasına karşıdır. 1 8 . C) II.. TBMM'nin kurulması III. I. Cevap E iğine 19. OSS . E seçeneğin de verilen yöntem ise diktatörlük y ö n e t i m l e r i n d e görülen bir gelişmedir. Çok partili sisteme geçilmesi IV. aşağı­ daki inkılaplardan hangisi Türkiye'ye ö n e m l i kolaylıklar sağlamıştır? A) Kadınlara siyasi haklar tanınması B) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi C) Ölçü birimlerinin değiştirilmesi D) Medeni kıyafetlerin kabul edilmesi E) Tekke. Soru kökünde de belirtildiği gibi her yapılan yenilik bir tepkiyle veya isyanla karşılaşmıştır. II. Kadınlara siyasal haklar tanınması gibi demokratikleşme gelişmelerinin kro­ nolojik sırası aşağıdakilerden h a n g i s i d i r ? A) il. Çözüm: Saltanatın kaldırılması.1986 Türkiye'de I.1 9 8 7 Cumhuriyet tarihimizdeki gelişmelerden üçü şunlardır: I. TBMM'nin kurulması. I. ÖYS .. C) I.111. I.. II.. Türk M e d e n i K a n u n u ' n u n k a b u l edilmesi 17 Şubat 1926'da gerçek­ leşmiştir. E) II.B. I. l l l . Çok partili sisteme geçilmesi 1946'da.D ve E seçeneklerinde verilen inkılaplar toplumsal nitelikli yeniliklerdir.

C seçeneği ise S o y a d ı K a n u n u 1 9 3 4 y ı l ı n d a k a b u l edilmesiyle sağlanmıştır. G e n e l l i k l e n ü f u s u n yarısı kadın yarısı da e r k e k l e r d e n oluşur.B. ÖYS-1989 Aşağıdakilerden hangisi. 1 1 . Bu gelişmelerin amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Kadının yönetime katılmasını sağlama B) Aile yapısında değişiklik yapma C) Kadınlar arasında okur-yazar oranını artırma D) Çok partili hayata geçme E) Seçime katılmayı zorunlu hale getirme Çözüm: Bir t o p l u m u k a d ı n v e e r k e k l e r o l u ş t u r u r . B ö y l e c e Atatürk d e m o k r a t i k bir devlet kurarken toplumun yarısına sahip olan kadın­ ları devamlı ön planda tutarak yönetime katıl­ malarını sağladı. Bundan dolayı kadınlar atıl ve pasif bir d u r u m a d ü ş t ü . Medeni Kanun'da patrikhanelerin yetki­ l e r i y l e İlgili b i r ç o k h ü k ü m l e r v a r d ı r . D seçeneğinde verilen inkılap ise kadın . E seçeneği ilk duyduğumuz bir gelişme ola­ bilir.B.156 İnkılap Hareketleri ÖSS . ÖYS-1990 Aşağıdakilerden hangisi. 2 3 . Miras.D ve E seçenekleri ekonominin düzen­ lenmesine yönelik hareketlerdir.C ve E s e ç e n e k l e r i siyasal ve e ğ i t i m alanında yapılan inkılaplardır. şahitlik ve boşanma gibi konularda aynı haklara kadın­ larda sahip olmuştur. evlenme.C ve D seçeneklerinde verilen gelişmeleri d o ğ r u d a n sağlamıştır. ÖSS-1991 Türk kadınlarına 1930 yılında belediye seçim­ lerine katılma.erkek eşitliğini sağlayan çok önemli bir gelişmedir. Türkiye'de Medeni Kanun'un kabulüyle sağlanan gelişmelerden biri değildir? A) Kadına mesleğini seçme hakkı verilmesi B) Tanık olmada kadın erkek eşitliğinin getirilmesi C) Ailelere soyadı alma z o r u n l u l u ğ u n u n getirilmesi D) Vatandaşlar arasında din ve mezhep farkı gözetilmemesi E) Patrikhanelerin dünya işleriyle ilgili yetki­ lerinin kaldırtması Çözüm: Medeni Kanun 17 Şubat 1926 yılında kabul edilmiş ve A.B. Atatürk kadını hem üretken hem de aktif bir hale getirmek istemiştir.1 9 8 9 Aşağıdaki yeniliklerden hangisi. A seçeneği ise Türkiye'de eğitim sistemi akıl ve bilim çerçevesinde yeniden düzenlenerek laikleştirilmiştir. Bundan d o l a y ı Laik anlayışın y e r l e ş m e s i n d e birer aşama olamazlar. ÖYS . Geleneksel olarak Osmanlı döneminde kadının toplumsal yönü fazla gelişmedi. Bundan dolayı toplumsal yaşayışın düzenlenmesindeki rolü çok azdır. Cevap A 24. 1934 yılında da milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.C. Cevap E 25. Cevap D Çözüm: Tehid-i Tedrisat 3 Mart 1924 yılında uygulan­ maya başlayarak A.D ve E seçeneklerinde verilen gelişmeleri meydana getirmiştir. Türkiye' de kadınlarla erkekler arasında t o p l u m s a l ve e k o n o m i k haklar alanında eşitlik sağla­ ma amacını g ü t m e k t e d i r ? A) Öğretimin birleştirilmesi B) Halifeliğin kaldırılması C) Cumhuriyetin ilan edilmesi D) Medeni Kanunun kabul edilmesi E) Saltanatın kaldırılması Çözüm: A. Cevap A 22. soruyu tekrar inceleyin. Cevap C 26. Tevhid-i Tedrisat (Öğretimin birleştirilmesi) Kanunu'nun uygulanmasıyla sağlanan gelişmelerden biri değildir? A) Eğitim kurumlarının Milli Eğitim Bakanlığı­ na bağlaması B) Öğretim ilkelerinde birlik sağlanması C) Eğitim programların çağdaşlaştırılması D) Medreselerin kapatılması E) Okuma-yazma öğrenmenin kolaylaştırıl­ ması .1 9 8 9 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i T ü r k i y e ' d e laik anlayışın y e r l e ş m e s i n d e k i aşamalardan biridir? A) Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun'un kabul edilmesi B) Teşvik-i Sanayi Kanun'nun kabul edilmesi C) Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesi D) Uluslararası ölçü biriminin kabul edilmesi E) Arazi vergisinin kabul edilmesi Çözüm: B. Ancak E seçeneğinde verilen d u r u m ise 3 Kasım 1928'de latin harflerinin kabul edilme­ siyle sağlanmıştır.

Miladi Takvim 1926'da. Aşar vergisinin kaldırılması V. ÖYS .İnkılap Hareketleri 157 Çözüm: C u m h u r i y e t i n i l a n ı n d a n s o n r a yeni Türk devletini hızla ç a ğ d a ş uygarlık seviyesine ulaştırmak için bir politika izlendi. Cevap C j ! j j j B) II. ÖYS . E) II. zamanlamanın uygun olması gerekir. ÖYS . ve V. 19.1 9 9 3 Aşağıdakilerden hangisi Türk t o p l u m u n d a ö ğ r e t i m alanındaki ikiliği ortadan kaldırma amacını g ü d e n gelişmelerden biridir? A) Yeni ağırlık ve Ölçü b i r i m l e r i n i n k a b u l edilmesi B) Devletçilik İlkesinin kabul edilmesi C) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi D) Miladi takviminin kabul edilmesi E) Medreselerinin kapatılması Çözüm: A. \ | . Bundan dolayı Türk toplumunda iki ayrı eğitim almış sınıflar meydana geldi. Soyadı Kanunu 1934de. }. IV. Çözüm: Soru da verilen y e n i l i k l e r d e n II. Bunu önle­ mek için ve eski gelenekleri devam ettiren medreseler kapıtıldı. Ağırlık ölçü birimlerinin değiştirilmesi II. tekke ve türbe gibi kurumlar çağdaş devlet anlayışı ile çelişen kurumlardır. Hızla çağdaşlaşmaya doğru gidildiği bir Türkiye' de bu kurumların yeri yoktu. paragraflar bir ülkenin İç işleriyle ilgili daha çok toplumsal nitelikli olaylardır. Miladi takvimin kabul edilmesi IV.yüzyılda medreselerin yanısıra batı tarzın­ da mekteplerde kurulmuştu. Cevap B 2 7 . ÖSS . III. diğer­ lerinden sonra g e r ç e k l e ş m i ş t i r ? A) Milli iktisat ilkesinin kabul edilmesi B) Medreselerin kapatılması C) Soyadı Kanunu'nun kabul edilmesi D) Miladi takvimin kabul edilmesi E) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: Milli İktisat İlkesi.1 9 9 3 Türkiye'de 1924 yılında Hilafetin kaldırılması ve ö ğ r e t i m i n b i r l e ş t i r i l m e s i . D) II. C)l.B.1 9 9 2 Türkiye C u m h u r i y e t i n d e .1991 Türkiye'de aşağıdakilerden hangisi. T ü r k i y e ' d e aşağıdaki olayların h a n g i s i n i n zamanlaması b u ilkeye u y g u n olmamıştır? A) Saltanatın kaldırılmasından sonra Cumhuriyetin ilan edilmesi B) C u m h u r i y e t i n ilan e d i l m e s i n d e n s o n r a T e r a k k i p e r v e r C u m h u r i y e t Fırkası'nın kurulması C) S o n Osmanlı Mebuslar Meclisi'nin kap­ atılmasından sonra TBMM'nin açılması D) Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesin den sonra kadınlara siyasi haklar verilmesi E) Yeni Türk alfabesinin kabul edilmesinden sonra Millet Mekteplerinin açılması A) Devletçilik İlkesinin yaygın olarak uygulamaya konulduğunun B) Hızlı bir çağdaşlaşmaya gidildiğinin C) Sosyal sorunların ortadan kalktığının D)Yönetimde yeni arayışlara gidildiğinin E) S i y a s a l b a ğ ı m s ı z l ı ğ ı n t a m a m l a n m a k istendiğinin . görüldüğü gibi e ğ i t i m ve ö ğ r e t i m l e bir ilgllieri y o k t u r .C ve D seçeneklerinin. 1 3 1 . Şapka K a n u n u ' n u n k a b u l ü 1925'te gerçek­ leşmiştir. Hilafet. IV. E s e ç e n e ğ i n d e verilen Medreselerin kapatıl­ ması ise e ğ i t i m l e ilgili bir g e l i ş m e d i r . Cevap C [ j ] i 3 0 . Tekke ve türbelerin kapatılması İli. İzmir İktisat Kongresi'nde 21 Şubat 1923'de. B u d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir kanıtıdır? i -1993 Toplumsal olaylarda başarı sağlamak için. Cevap E i 28. parağraflardaki yenilikleri kabul etmesi uluslararası adı geçen alanlarda anlaşmayı ve ilişkileri kolaylaştırmaktır. ÖYS i j 29. V. M e d r e s e l e r i n kapatılması 1924de. 1925 yılında ise kıyafette değişiklik ile tekke ve türbelerin kapatıl­ masına ilişkin yasalar TBMM'de kabul edilmiştir. III. V. Bundan dolayı eski devletin izlerini taşıyan kurum­ ların kaldırılmasına başlandı. Zaten Türkiye'nin I ve III. Bunlarda zaman zaman bir­ birleriyle çekişmeye giriyorlardı. uluslararası t i c a r i ilişkilerde kolaylıklar sağlamıştır? A) IV. | i i . Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi gelişmelerinden hangileri.

ekonomik ve toplumsal yeniliklerdir.C. Soruda verilen bigiler ise hukuksal alandaki gelişme­ lerdir.1994 Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında. p a r a g r a f e ğ i t i m v e ö ğ r e t i m l e i l g i l i bir gelişmedir. ve II.C. eski saat sistemi bırakılarak g ü n ü m ü z saat sis­ t e m i n i n esas alınmasına ve m e d r e s e l e r i n kapatılarak ç a ğ d a ş okulların varlığını sürdürmesine ilişkin yasalar kabul edilmiştir. II. III. ÖSS .1994 I. Cevap D 3 4 . Türkçe'nin bir bilim ve kültür dili haline gelmesi III. ikilik meydana getirmektedir. B u yasaların o r t a k y ö n ü a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisidir? A) İkilikleri ortadan kaldırma B) Ticari ilişkileri kolaylaştırma C) Eğitimi yaygınlaştırma D) İlköğretimi yaygınlaştırma E) T a r i h o l a y l a r ı n ı n k a r ş ı l a ş t ı r m a s ı n d a kolaylık sağlama Çözüm: Aynı t o p l u m d a aynı z a m a n d a eski saat ile yeni saat sisteminin kullanılması.1 9 9 4 Türkiye'de. İlk beşyıllık ekonomik planın uygulaması IV. ÖSS . Bu d u r u m Türk İnkılabının aşağıdaki özel­ liklerinden hangisinin bir göstergesidir? A) Yapılan yeniliklerin birbirini tamamlama sının B) Dünyaya örnek olmasının C) Ulusal egemenliğe dayanmasının D) Kültürel özellikleri korumasının E) Dünya barışma katkıda bulunmasının . Fakat B seçeneğinde verilen iki olay sonuçları itibariyle başarlı olamamıştır.1 9 9 5 3 3 . Bundan dolayı bunun önüne g e ç m e k için eski sistemi temsil eden kurumlar kaldırılarak yeni kurumlar b e n i m s e n m i ş b ö y l e c e ikilikler ortadan kaldırılmıştır. olaylar arasında hem uyum hem de bir başarı vardır. Bundan dolayı cevap olamazlar. Birbirini anlamayan iki zümre oluşturmaktadır. ÖYS . Bu hukuksal alandaki düzenlemeleri kapsayan yenilik ise Türk Medeni Kanunudur (17 Şubat 1926). Cevap B i Çözüm: İnkılap Hareketleri j [ . A.D ve E seçenekleri görüldüğü gibi eğitim. soyadı kanunu gibi konularda etkili olmuştur. ÖYS . Türk üniversitelerine y a b a n c ı bilim adamlarının kabul edilmesi II. medrese­ lerin yanında çağdaş okullarında bulunması. Paragrafta ekonomik düzenle­ meyle ilgilidir. bu hak­ ların kavranıp uygulanmasında daha sonra çıkarılan kadınlara seçme ve seçilme hakkı veren kanun. Cevap B 3 2 .158 Çözüm: Soru kökünden de anlaşıldığı gibi her şeyde zamanlama ve planlama çok önemlidir. Türk tarihinin derinliğine araştırılması B u g e l i ş m e l e r d e n m i l l i y e t ç i l i k i l k e s i ile doğrudan ilgili olanlar aşağıdakilerden h a n g i s i n d e birlikte verilmiştir? A) İ v e III D) II ve IV B) İve II C) I ve IV E) II ve III Türk Medeni Kanunu ile vatandaşlara çoğu konularda önemli haklar tanınmış. Cevap A j | \ | 3 5 . -Tanık olmada kadın ve erkeğin eşit olması -Miras işlemlerinin yeniden düzenlenmesi -Kadınların seçme ve seçilmesini sağlayan ortamın oluşması gelişmeleri aşağıdakilerden hangisinin sonuçları arasındadır? i A) Tevhid-i Tedrisat Kanunu B) Türk Medeni Kanunu C) Kabotaj Kanunu D) Takrİr-i Sükun Kanunu E) Şapka Kanunu Çözüm: A. ve IV. Cumhuriyetin ilanı her ne kadar demokratik­ l e ş m e i ç i n bir fırsat v e r d i y s e de o r t a m ı n uygun olmaması kurulan partilerin tekrar ka­ patılmasına neden olmuştur.D ve E seçeneklerini incelersek I. paragraflar ise doğru­ dan milliyetçilik ilkesi ile ilgili olan yenilik­ lerdir.

k u r u l m a s ı n d a n sonra Selçuklu ve Osmanlı döneminde ihmale u ğ r a y a n Türkçe'nin zenginliğini ve güzelliğini ortaya çıkarmak için çalışmalar başlattı. B u n u n i ç i n iki ç ö z ü m y o l u vardı. temel İşletmeleri devlet eliyle yapmak. sonra da bunlara bağlı diğer inkılapların gerçekleştirildiği görülür. Fakat Türkiye yeni bağımsızlığını kazandığından dolayı dışarı­ dan gelen sermayenin ülkemizin yönetimininde etkili olmamasını Atatürk ısrarla iste­ mektedir. ülkemize yardım yapacak devlet. B ö y l e bir y ö n e l i m e g ö r e . dışarıda işgalcilere karşı mücadele verdi. İşgaller sona erince ikinci bir m ü c a d e l e b a ş l a d ı . Türk inkılabını yapan kadro içeride saltanata. B u i l k e l e r i n g e r ç e k l e ş t i r i l m e s i öjıçe. ö n c e t e m e l inkılapların yapldığı. Bunlar: Saltanat ve Hilafetti. İhmale uğrayan Türkçe'nin yeniden ön p l a n a çıkartılması için Türkçe'nin tarih içinde meydana gelmiş öz kaynaklarına yönelerek araştırmalar başladı.1 9 9 5 Atatürk. ülkemizi ele geçirme amacını gütmemeli ve devletimizin ulusçuluk ilkesine saygılı olmalı­ dır demiştir.bütünlük sağlanmış oldu. ÖSS . S o r u d a 1 9 2 6 ' d a kabul edilen Medeni Kanun'la kadınlara iste­ d i ğ i m e s l e ğ e g i r m e hakkı verilirken 1930 yılında d a s e ç m e s e ç i l m e hakları verilmiş b u n u da Soyadı Kanunu'nun (1934) kabul e d i m e s i t a k i p etmiştir.C. Atatürk.likle aşağıdakilerden h e n g i s i n e bağlıdır? A) Türk dilinin dünyada yaygınlaştırılmasına B) Sözlük çalışmalarının çeşitli alanlara yayıl­ masına C) Dil öğretiminde birlik sağlanmasına D)Yazı d i l i ile k o n u ş m a d i l i a r a s ı n d a k i kopuklukların giderilmesine E) Dile ilişkin kaynakların araştırılmasına ve yayınlanmasına ÇÖzüm: T ü r k Dil K u r u m u ( 1 9 3 2 ) . ÖYS . Böylece t o p l u m s a l a l a n d a ç o k s a y ı d a i n k ı l a p y a p ı l a r a k bir . B u m ü c a d e l e iki Önemli k u r u m u n kaldırılması g e r e k i y o r d u . ÖSS -1995 T ü r k Dil K u r u m u 1932 yılında k u r u l d u ğ u z a m a n . y a p ı l a c a k dil çalışmalarına t e m e l olmak üzere saptanan ilkelerden biri "Türk dilinin öz güzelliğini ve zenginliğini ortaya çıkarmak" olmuştur. İkincisi de yabancı sermayeyi Türkiye'ye getirmekti. A s e ç e n e ğ i ise t a r i h i gerçeklere uymamaktadır Cevap E 3 8 . Yeni sözlük­ ler ve karşılıklı kelimeler hazırlandı.D ve E s e ç e n e k l e r i n i n s o r u d a verilen açıklama arasında bir ilişki yoktur. B. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi diğerlerinin gerçekleştirilmesine o r t a m hazırlamıştır? A) Medreselerin kapatılması B) Halifeliğin kaldırılması C) Şapka Kanunu'nun kabul edilmesi D) Tekke ve türbelerin kapatılması E) Kadınlara siyasal hakların verilmesi Çözüm: Türk yurdu düşman işgalinden kurtarıldıktan s o n r a ülkeyi ç a ğ d a ş l a ş t ı r a c a k inkılaplara geçilmiştir.C ve D seçenekleri zaten E seçeneğinin b i r e r s o n u ç l a r ı d ı r . Cevap B 36. Birbirine bağlı .1995 T ü r k inkılabı İ n c e l e n d i ğ i n d e . Birincisi. Cevap A 159 3 7 . bu sözüyle aşağıdakilerden hangisine karşı olmadığını belirtmektedir? A) Sömürgeciliğin dünyada yaygınlaşması­ na B) Yabancı sermayenin ülkenin çıkarları için kullanılmasına C) Yabancıların devletlerin iç sorunlarına karışmasına D) Devletlere e k o n o m i k ayrıcalıklar tanın­ masına E) Ekonomik kalkınmada y&lnız sanayileş­ meye öncelik verilmesine Çözüm: Cumhuriyetin ilk yıllannda sermaye yetersiz­ liği t ü m boyutlarıyla etkisini hissettirmeye başlamıştı.İnkılap Hareketeleri ÇÖzüm: Bu soru aynı zamanda Türk İnkılabının özel­ liği ile ilgili bir s o r u d u r . B.

B.Paragraf: M i l a d i T a k v i m . E . Bunun İçin karışıklık vardı. Bu planın yapılmasında ekono­ mide ve sanayide istenilen seviyeye gelin­ memesi en önemli etken olmuştur. Türk Harfleri Hakkında Kanun IV.Paragraf: Türk harflerinin kabulü eğitimle İlgili yeniliktir. 1927 yılında yapılan Teşvik-i Sanayi Kanunu.Aşar v e r g i s i n i n kanun kaldırılmasına ilişkin II. Soruda verilen paragrafları inceleyelim: I. Miladi Takvimin kabul edilmesine ilişkin kanun III. III. Soyadı Kanunu Yukarıdaki k a n u n l a r d a n hangileri t o p l u m ­ sal yaşamda karışıklığın giderilmesi amacına yöneliktir? 3 9 . B u t o p l u m d a bazı sıkıntılar doğuruyordu. b u t a k v i m d e n önce Hicri Takvim kullanılmaktaydı. Cevap B | inkılap Hareketleri 40 ÖYS-1995 I. IV.1 9 9 5 Türkiye C u m h u r i y e t i n d e B i r i n c i Beş yıllık Planın k a b u l e d i l m e s i n e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e n i s t e n i l e n s o n u c u n alınama­ ması bir gerekçe olarak g ö s t e r i l m i ş t i r ? A) Kabotaj Kanunu'ndan B) Aşar Vergisinin kaldırılmasından C) İzmir İktisat Kongresinden D) Teşvik-İ Sanayi Kanunu'ndan E) Toprak reformundan Çözüm: T ü r k i y e ' d e e k o n o m i d e p l a n l ı v e hızlı bir kalkınma için ilk kalkınma planı 1933 yılında yapılmıştır.160 olan bu kurumlardan saltanat 1922'de kaldırılınca sıra hilafete g e l m i ş t i .C ve E seçeneklerinin Türkiye'nin kalkın­ masını bütün halinde değerlendiren bir özel­ likleri yoktur. mali bir olaydır. köylüden alınan bir üretim vergisidir. '-tenilen sonucu vermeyince kalkınma plan­ ı n yapılmıştır. II. A. ile hedeflenen özel teşebbüsün geliştirilmesi. Verilen seçenekleri incelediğimiz de temel inkılabın halifeliğin kaldırılması o l d u ğ u n u diğer inkılapların O ' n a b a ğ l ı o l a r a k yapıldığını söyleyebiliriz.Parağraf: Soyadı Kanunu. 1929'da m e y d a n a gelen D ü n y a Ekonomik buhranı yapılan çalışmaların sonuçsuz kalmasına neden olmuştur. Bu kanundan önce insanlar genellikle unvan ve lakaplarla a n ı l ı y o r l a r d ı . ÖYS . Cevap D A) I veli B) I ve II D) II ve III C) I ve IV E) II ve IV Çözüm: Toplumsal Yaşamda karışıklık çıkması ikilik­ lerin olması ve insanların tanınmasındaki zor­ luklardan kaynaklanır.Paragraf: Aşar vergisi.

CUMHURİYET DÖNEMİNDE DIŞ POLİTİKA 1981 . ÖYS 1981 Hatay'ın A n a v a t a n a k a t ı l m a s ı n d a a ş a ğ ı ­ d a k i l e r d e n h a n g i s i d o ğ r u d a n e t k i l i olma­ mıştır? A) Nüfusunun ç o ğ u n l u ğ u n u Türklerin oluş­ turması B) Fransa'nın bu iş için savaşı göze almaması C) Türk dış politikasının başarısı D) Hatay'ın o s ı r a d a b a ğ ı m s ı z bir devlet olması E) İkinci Dünya Savaşı'nın başlaması Çözüm: A. Cevap E BÖLÜM tr ÖSS ÖYS Toplam 3 >• Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 1 2 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 25 25 25 26 26 2 2 1 1 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 3 4 1 3 1 2 1 6 2 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 2 2 1 4 2 2 1 1 1 2 1 1 1 2.1 9 9 5 ÖSS . bu ülkeleri etki­ leyen yönü aşağıdakilerden hangisi olmuştur? A) Yurtta ve dünyada banşı korumaya çalış­ ması B) Başka ulusların haklarına saygılı olması C) Ortadoğuda güç dengesini koruması D) Batı demokrasi İlkelerini benimsemesi E) Bağımsızlığını kazanma ve sürdürmedeki başarısı Çözüm: T ü r k i y e ' d e I. Türkiye'nin.583 : % 4.770 oranındadır. üm olumsuz şart­ lara rağmen bağımsızlık savaşının başarılmasıdır.B.907 : % 4. ÖSS 1981 Özellikle İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra.C ve D seçeneklerinin bir sonucu olarak Türkiye Hatay'ın Anavatana katılması için bir ç a b a g ö s t e r m i ş t i r . C u m h u r i y e t Döneminde Dış Politika k o n u s u n d a n çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYSMe Toplamda : % 4. s ö m ü r g e d u r u m u n d a o l a n bazı Asya v e Afrika ülkelerinin Türkiye'yi ö r n e k aldıkları görülmüştür. . E s e ç e n e ğ i ise t a r i h olarak Hatay'ın A n a v a t a n a katılmasından scnra olmuştur.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a . Cevap E 16 - - 11 27 •mm 240 326 566 1981 . Dünya Savaşından sonra sömürgeci devletlere karşı büyük bir bağım­ sızlık mücadelesi verilmiş ve başarılı olun­ muştur. İşte bu başarıdan dolayı Asya ve Afrika ülkeleri Türkiye'yi örnek almışlardır. Bundan dolayı neden ola­ maz.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1. Örnek alınmasının nedeni. Sömürge durumunda olan ülkelerin ç o ğ u n l u ğ u şartlara b a k m a d a n bağımsızlık hareketlerine başlamışlardır.

Ortadoğu ülkeleri de batıdan Türkiye'ye d o ğ r u bir y ö n e l i m e girmişlerdir. C) I. I. Türkiye açısından çok önemli olmayışına D) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti kararlarına uymak zorunda olmasına E) Milletler Cemiyeti kararının Türk haklarını korumakta olmasına Çözüm: Lozan'da ç ö z ü m e kavuşmayan Musul için taraflar arasında 1924 yılı sonlarına d o ğ r u yapılan görüşmelerde de bir çözüm buluna­ mayınca askeri harekete karar verildi. Ortadoğu ve Afrika ülkelerindeki siyasal değişikliklerin. ve IV. Misak-ı Milli sınırları içinde sayıldğı halde sonradan. Bu değişmeye yol açan etkenler arasında. 1. Boğazların güvenliği için verilmiş olan kollektif garantiyi artık i ş l e m e z hale g e t i r d i ğ i n i b e l i r t m i ş . II. 1926). İtalya'nın Habeşistan'ı İşgal ederek Akdenizdeki güvenliğin bozulması. Fakat 1936 yılında bu şartların b o z u l d u ğ u n u söyleyerek yeni bir Boğazlar s t a t ü s ü n ü n b e l i r l e n m e s i n i istemiştir. aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin bu isteğinde haklı o l d u ğ u n a bir kanıt olarak gösterilebilir? A) Dünya uluslarının giderek belli bloklarda toplamaya başlaması B) Milletler Cemiyeti'nin uluslararası sorun­ ların çözümünde etkisiz olması C) Almanya ve İtalya'nın saldırgan bir tutum içine girmeleri D) Dünyanın önemli bir ekonomik bunalıma girmesi E) Yabancı ülkelerin. Günümüzde ise Türkiye'nin dış ticaretinde O r t a d o ğ u ve Afrika ülkeleri ağırlık kazan­ maya başlamıştır. Bunun üzerine Türkiye askeri hareketten v a z g e ç e r e k ingiltere'nin Musul üzerindeki İsteklerin kabul etmek zorunda kaldı (Ankara Antlaşmasıyla. ÖSS 1982 Son yıllara kadar. paragraflar ise genel olmaktan ziyade bazı özel gelişmelerdir.762 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika ÖYS 1981 Musul.D ve E seçeneklerine bakıldığında ilgisiz ve yanlış yorumlar içerdikleri görülecektir. E) III. ve IV. İlgili devletlere yaptığı çağrıyı iki Önemli olaya dayandırmıştır. Ortadoğu ve Afrika ülkeleriyle Batı arasın­ 1 daki sorunların bulunduğu ileri sürülmektedir. T ü r k i y e ile O r t a d o ğ u v e A f r i k a ü l k e l e r i arasındaki ticaretin artmasında. ÖSS 1982 Türkiye. paragraflar daha etkili olmuşlar­ dır.C. yukarıdakilerden hangilerinin öteki ikisinden daha etkili o l d u ğ u savunulabilir? A) 1. IV. 1923 y ı l ı n d a k i ş a r t l a r a b a k a r a k Lozan'ın Boğazlar üzerinde kurduğu statüyü kabul etmişti. B. ve IV D) II. Y u k a r ı d a sözü e d i l e n d ö n e m i n k o ş u l l a r ı göz önüne alındığında. ve III. ve . Ortadoğu ve Afrika ülkelerindeki kalkınma çabalarının. III. Boğazların güvenliği ve egemenlik haklarının k o r u n m a s ı için bu s ö z l e ş m e n i n değiştiril­ mesini istemiştir. . Türkiye'nin dış ticaretinde Batılı ü l k e l e r ö n e m l i b i r yer t u t m u ş t u r . Fakat 1925 yılı başlarında Güneydoğuda Cumhuri yet rejimini tehdit eden bir isyan baş göster­ di. Cevap C j j j j ! 3. Cevap A Çözüm: Soru m e t n i n d e de belirtildiği g i b i Türkiye batıdan d o ğ u y a doğru bir yönelme göster­ miş. Avrupa'da gelişen buhranların.11 B) I. Lozan Antlaşması'nı İmzalamış olan d e v l e t l e r e 1936 yılında bir n o t a v e r e r e k . Türk dış politikasındaki değişikliklerin. Karşılıklı olarak bu iki tarafın birbirlerine yönelmelerin­ de I. Milletler Cemiyeti tarafından İngiliz mandasındaki Irak'a bırakılmıştır. Boğazlar statüsünün değiştirilmesi için çaba göstermeleri Çözüm: T ü r k i y e . II. ve III. Almanya'nın silahlanma yarışına başla­ yarak Avrupa'da yeniden sıkıntıların başla­ ması 2. Cevap C 4. Milletler Cemiyeti'nin bu kararı karşısında Türkiye'nin k o n u n u n üzerine daha fazla g i t m e y i ş i hangi nedene bağlanabilir? A) İçeride çözüm bekleyen sosyal ve ekono­ mik sorunların olmasına B) İngilizlerin kısa sürede Musul'dan çekile­ bileceği inancına C) M u s u l ' u n e k o n o m i k d e ğ e r i n i n . ve IV. 5.

B.1932 B) 1933 -1935 D) 1927-1929 E) 1924-1926 E} Ankara Antlaşması Çözüm: G ü m r ü 1920'de Ermenilerle. B u d u r u m l a r a b a k a r a k Sovyet Rusya'nın Boğazlarla ilgili politikasında h a n g i ama­ ca y ö n e l d i ğ i söylenebilir? A) Lozan'da kaybettiği haklarını geri alaya B) Akdeniz yolu üzerindeki engelleri ortadan kaldırmaya C) Türkiye'nin güçlenmesini engellemeye D) II. Dünya Savaşı'ndan sonra Türkiye'den Boğazlarda kendisine bir üs verilmesini istemiştir. Sınırların belirlenmesinde doğal olarak etkili olmamış­ tır. I I .1933 yıllan arasında hızlı bir çağdaşlaşma yaşanmıştır.C. Bu antlaşmalar genellikle Türkiye'nin lehine o l m a k üzere bazı kazançlar sağlanmıştır. (Moskova Antlaşması'nın bir maddesi hariç Batum Gürcistan'a verilmiştir. bir dostluk antlaşmasıdır. D ü n y a Savaşı'na f i i l e n katıl­ madığı halde T ü r k e k o n o m i s i bu savaştan olumsuz yönde etkilenmiştir. Sonuçta Montrö yapılarak Boğazlarda yeniden hakimiyet sağlandı. pahalılık artmıştır. Çünkü çok sayıda insanın silah altına alınmasından dolayı nüfus artışı g e r ç e k l e ş m e m i ş aksine nüfus azalmıştır. I. Sovyet Rusya tarih b o y u n c a açık ve sıcak denizlere inmek için bir politika izlemiştir. A n k a r a A n t l a ş m a s ı da 1921 yılında Fransa ile yapılmıştır. Lozan 1923'te Anlaşma Devletleri ile. ÖYS 1982 T ü r k i y e ' n i n b u g ü n k ü sınırlarının b e l i r l e n ­ m e s i n d e aşağıdaki a n t l a ş m a l a r d a n hangi­ s i n i n bir rolü olmamıştır? A) B) C) D} Gümrü Antlaşması Balkan Antlaşması Lozan Antlaşması Moskova Antlaşması | 8. Türkiye' nin güçlenmesini kendi çıkarları için istemek­ tedir. Cevap B Çözüm: Türkiye'de 1923 . Rusya'nın Lozan'da herhangi bir kaybı yoktur. Dünya Savaşı'nda bozulan Avrupa güç dengesini yeniden kurmaya E) Türkiye'yi kendi rejimi İçine almaya Çözüm: A. B o ğ a z l a r d a n geçiş hakkı İstemiştir. ihracat ve ithalat gerilemiş. ÖYS 1983 Aşağıdaki d ö n e m l e r i n hangisinde Misak-ı Milli ülkelerine uygun antlaşmalar yapılmıştır? A) 1936 -1939 C) 1930. 1933 yılından sonra II. Cevap A i j j i i 9. M o n t r ö g ö r ü ş m e l e r i n d e . III. Aşağıdakilerden hangisi buna neden olarak g ö s t e r i ­ ÖSS 1984 Sovyet Rusya. ÖYS 1982 T ü r k i y e . Kapalı bir devlet olmaktan kurtul­ ması bu politikadaki başarısıyla doğru oran­ tılıdır. B a l k a n A n t l a ş m a s ı ise 1934 yılında ya­ pılmış. Dünya Savaşı belirtilerinin ortaya çıkması dünyayı etkilediği gibi Türkiye'yi de etkilemiştir. M o s k o v a 1921 'de Sovyet Rusya ile. L o z a n g ö r ü ş m e l e r i n d e T ü r k i y e ' n i n Boğazlar konusnudaki önerisini destek­ lemiştir. E seçeneğinde verilen nüfusun artması İse d o ğ r u değildir. bundan dolayı yenilikleri durdurarak bazı sorunların çözümüne ağırlık verdi. 7. Batıyla olan ilişkilerine göre Türkiye'ye yönelik bir politika izlemiştir. II. Hatay alınarak (1939) te güney sınırımız son şeklini almıştır. Üretim azalmış.C ve D seçenekleri Türkiye'yi olumsuz y ö n d e etkileyen gelişmelerdir. Cevap B lemez? A) Halkın satın alma gücünün azalması B) Tarafsız kalmak için dışsatım yapılamaması C) Dışalıma bağlı malların sağlanamaması D) İşgücünün askere alınması yüzünden üretimini gerilemesi E) Nüfusun hızla artması Çözüm: A. II.Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 163 6. Türkiye.D ve E seçenekleri soru kökünde verilen g e l i ş m e l e r l e ç e l i ş k i halindedir. Cevap E i i ! \ : i i [ i ! .

I. Denetimleri altındaki uluslara ulusçuluğu ve geleneği yanlış bir b i ç i m d e g ö s t e r e r e k ve kötüye kullanarak onları aldatmışlardır. Misak-ı Milli sınır­ ları içinde olan Musul'u Şeyh Sait Olayı'ndan dolayı İngiltere'ye bırakmıştır. Bundan dolayı Almanya ve İtalya 1933 yılından itibaren yeni bir savaş hazırlıklarına giriştiler." I Aşağıdakilerden hangisi." demiştir.D ve E seçeneklerindeki olaylar 1936 yılından önce ve sonra olmuşlardır. E seçeneği ise za­ ten Türkiye'nin aleyhine gelişmiş ve sonuç­ lanmış bir olaydır. Türkiye. Z a t e n B. bir iç s o r u n s a y d ı ğ ı i ç i n y a b a n c ı d e v l e t l e r ile g ö r ü ş m e y i reddetmiştir? A) Hatay'ın geleceği B) Musul'un geleceği C) Türk ve Rum nüfusun mübadelesi D) Türkiye'deki yabancı okulların yönetimi E) Boğazların denetimi Çözüm: A. B seçeneği 1925'te C seçeneği 1932'te D seçeneği 1934'te E seçeneği 1937'de yapılmışlardır. Bu da Türkiye'nin dış dünyadaki kararlılığına gölge dü­ şürmüştür. Lozan Antlaş­ masının birer sonuçlandır. Cevap D 1 2 . Türk Hükümeti aşağıdakilerden hangisini. Atatürk'ün hedef aldığı liderler dolayısıyla Mussolini ve Hitler'dir. saldırının araçları olmuşlardır. "Savaşın ağırlığını göz önüne almayan bazı s a m i m i y e t t e n y o k s u n ö n d e r l e r .C ve E seçenekleri Türkiye ile diğer batılı ülkeler arasında meydana gelmiş önemli dış sorunlardır. Cevap D \ 1 3 . D ü n y a Savaşı s o n u n d a y a p ı l a n antlaş­ malarda özellikle Almanya mağdur bir duru­ ma düşürülmüştü. ve C seçenekleri görüldüğü gibi çok zor gerçekleşmiş olaylar değildir. Boğazlar üzerindeki egemenliğimizi yeniden kurmuştur. İtalya'da Habeşistan'ı işgal etmiş­ lerdir. Atatürk.Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 1 0 .B. ÖYS 1984 A v r u p a ' d a savaş b e l i r t i l e r i n i n a r t m a s ı v e A k d e n i z ' d e g ü v e n l i ğ i n i n b o z u l m a s ı kar­ şısında. Atatürk döne­ m i n d e Türkiye'nin içte d e g ü ç l ü o l d u ğ u n u gösteren bir dış olaydır? A) Türkiye'de yaşayan Rumlarla. Montrö Sözleşmesi ise büyük bir diplomatik zaferdir. Cevap C . D seçeneğinde verilen yabancı okulların yönetimi ise Türkiye'nin bir iç soru­ nu olduğu için İlgili devletlerle görüşmeyi ka­ bul etmemiştir. 1935 yılındaki bir k o n u ş m a s ı n d a .B. Almanya silahlanmaya başlamış. Yunanistan' daki Türklerin karşılıklı değiştirilmesi B) Hükümet'in çıkardığı yönetmeliğe uyma­ yan bazı yabancı okulların kapatılması C) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti'ne üye olma sı D) Türkiye'nin Montrö Sözleşmesi'yle Boğaz­ lar üzerinde kesin egemenlik sağlama E) Musul s o r u n u n u A n k a r a ' d a İngiltere ile anla şarak sonuçlandırması Çözüm: A. ÖYS 1985 Lozan Barış Antlaşması'ndan sonra. Cevap A Çözüm: .C. ÖYS 1986 Atatürk. Türkiye'nin 1936 yılında aldığı ö n ­ lem aşağıdakilerden hangisi o l m u ş t u r ? A) Boğazlar s t a t ü s ü n ü ilgili devletlerle yeniden düzenlemek B) Sovyetlerle saldırmazlık anlaşması yapmak C) Milletler Cemiyeti'ne üye olmak D) Balkan Antantını (İttifakını) kurmak E) Sadabat Paktı'na üye olmak Çözüm: Türkiye 1936 yılında meydana gelen güven­ siz ortamının etkisiyle d i p l o m a t i k bir atak yaparak Boğazlar üzerindeki Lozan'ın eksikligini g i d e r m e k için M o n t r ö S ö z l e ş m e s i n i y a p m a y ı b a ş a r m ı ş t ı r . ÖSS 1984 "Dış siyasette güçlü ve sözü geçer olmanın ön koşulu içte de güçlü olmaktır. bu sözleriyle hangi ülkelerin poli­ tikalarını eleştirmektedir? A) Fransa ve İngiltere B) ABD ve SSCB C) Almanya ve İtalya D) Yunanistan ve İspanya E) Japonya ve Çin 1 1 .

Çünkü antlaş­ ma yapılan devletlerle Türkiye arasında çö­ zümlenecek önemli sorunlar kalmamıştı. Bu hüküm ilk kez Sevr'de yer almış fakat uygulanmamıştı. Aşağıdakilerden hangisi. Mudanya ve Moskova anttaşm a l a r ı n d a B o ğ a z l a r l a ilgili bir h ü k ü m d e n ziyade yönetimin kim de olacağına dairdir. Cevap C | i 1 7 . A. büyük bîr başarıyla sonuçlanınca hem saldırgan devletlere hem de saltanat yanlılarına karşı bir zafere dönüş­ m ü ş t ü . Ö S S 1988 Dış siyasette güçlü ve sözü geçer olmanın önkoşulu içte güçlü olmaktatır. 1925-1937 yılları arasında Balkan Antantı'na ve Sadabat Paktı'na öncülük etmişlerdir. Türk-Yunan ilişkileri. E seçeneğinde ise olaylar ara­ sında bir ilişki yoktur. ! 1 6 . Önemli bir diplomatik olaydır. O halde cevap ortaya çıkmış oluyor.B. Çünkü Montrö.D ve E seçeneklerinde verilen olaylar t a m olarak ç ö z ü m e kavuşmamıştı. ÖSS 1986 Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri. C s e ç e n e ğ i n d e verilen kapitülasyonlar ise hiç taviz verilmeden Lozan Antlaşmasıyla ta­ mamen kaldırılmıştır. Cevap A | i 15. Bundan dolayı Cumhuriyet Hükümetleri bu sorunları Türkiye'nin lehine çözmek. T ü r k i y e ' d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i buna bir örnektir? A) K u r t u l u ş Savaşı'nın k a z a n ı l m a s ı n d a n sonra Lozan Barış Antlaşması'nın imza­ lanması B) Birinci Dünya Savaşı'nda sonra Kurtuluş Savaşı'nın başlaması C) Saltanatın kaldırılmasından s o n r a Cumhuriyetin kurulması D) Cumhuriyetin ilanından sonra Halifeliğin kaldırılması E) Milletler Cemiyeti'ne g i r d i k t e n sonra Balkan Antantı'nın imzalanması Çözüm: Soruda içteki güçlülüğün dışa yansımasının hangisi olduğu sorulmaktadır. 1930 yılında Boğazlar. Ö S S 1988 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n d e . Cevap D . Türkiye Cumhuriyeti hükümetleri için bir sorun olmamıştır? A) Türk-Yunan ilişkileri B) Boğazlar C) Kapitülasyonlar D) Hatay E) Türkiye-lrak sınırı Çözüm: Lozan'da A. C ve D se­ çeneklerinde içteki güçlülüğün dışa yansı­ ması yoktur. C ve D seçenekleri bu iki paktın kuruluş amaç­ larını vermektedirler. ÖYS 1987 Aşağıdakilerden hangisi.B. komisyonu kaldırmış ve hakimiyeti Türkiye'ye vermiştir.1 4 . B. 1939 yılında Türkiye-lrak sınırı da 1926 yılında çözülmüş tür. bu girişimlerin amacı d e ö i l d i r ? A) Sınırların güvenliğini sağlamak B) Yurtta barış. Kurtuluş Savaşı. d ü n y a d a barış ilkesine uymak C) Komşu devletlerin dostluğunu kazanmak D) Devletlerarası güc birliği kurmak E) Komşu devletler arasındaki anlaşmazlıkiara çözüm bulmak Çözüm: Türkiye d o ğ u ve batı sınırları güvenlik altına almak amacıyla Önce Balkan Antantını sonra­ da Sadabat Paktını gerçekleştirmiştir. B u n u n s o n u c u n d a T ü r k i y e Lozan Antlaşması'yla siyasi bir zafer kazanmıştı. Sevr ve Montrö İse uluslararası birer antlaşmadır. Cevap E . "Boğazların. E seçeneği ise doğru değildir. S o r u d a verilen h ü k ü m Türkiye'nin aleyhine olduğuna göre Montrö Sözleşmesi olamaz. uluslararası bir komisyona verilerek bütün devletlerin gemilerine açık tutulması" hük­ mü yer almaktadır? A) Ankara Antlaşması'nda B) Mudanya Ateşkes Antlaşması'nda C) Moskova Antlaşması'nda D) Sevr Antlaşması'nda E) Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nde Çözüm: i i I i I i I \ Ankara Antlaşmasında boğazlarla ilgili bir hüküm yoktur.için devamlı mücadele etmek zorunda kalmıştır. Aynı hüküm Lozan Antlaşmasında da yer almış ve 1936 yılına kadar uygulanmıştır. 1936 yılında Hatay.

B. ÖYS 1988 Fransa ile yapılan A n k a r a Antlaşması'yla Hatay'da özel bir y ö n e t i m kurulması. Bundan dolayı Türkiye bu olay için bir dış sorunla karşılaş­ mamıştır.766 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 18. H a t a y ' d a Misak-ı M i l l i ' y e g ö r e Türkiye sınırları içerisindeydi. ÖYS 1989 Aşağıdaki antlaşmalardan hangisi İkinci D ü n y a Savaşı'nın çıkmasına o r t a m hazır­ layan etkenlerden biridir? A) Sen Jermen D) Nöyyi B) Versay C) Sevr E) Triyanon . aşağı­ d a k i l e r d e n hangisine o r t a m hazırlamıştır? A) M o n t r ö Boğazlar S ö z l e ş m e s i n i n yapıl­ masına B) T ü r k i y e ' n i n M i l l l e t l e r C e m i y e t i n e üye olmasına C) Hatay'ın Türkiye Cumhuriyeti sınırları içine alınmasına D) Sadabat Paktının kurulmasına E) Balkan Antantının kurulmasına Çözüm: T ü r k . Milletler Cemiyetine girmesi için davet edilmiştir. Türkiye. Misak-ı Milli sınırları içinde bulunan Musul'u almak için Lozan'dan sonra gerekirse askeri önlem­ ler a l m a y ı d a g ö z e a l d ı . D ve E seçenekleri lehine ç ö z ü m l e n ­ miştir.Y u n a n d o s t l u k antlaşması İki ülkeyi B a l k a n l a r ' d a k i s o r u n l a r ı n ç ö z ü m ü n d e bir araya getirmiştir. Türk-Yunan anlaşması Y u g o s l a v y a ve Romanya'nın da yakınlaş­ masıyla 1934 yılında bu dört devletin Balkan Antantını kurmalarına ortam hazırlamıştır. ÖYS 1988 Atatürk döneminde. Bundan dolayı Fransa'nın Hatay'da özel bir y ö n e t i m kur­ ması Mİsak-ı Milli'ye aykırı ilk gelişmeler­ dendir. Türkiye Cumhuriyeti nin dış s i y a s e t i n d e a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi önemli bir s o r u n olmamıştır? A) Nüfus değişimi B) toak sınırı ve Musul C) Milletler Cemiyetine üye olma D) Boğazlar Komisyonunun kaldırılması E) Hatay'ın Anavatana katılması Çözüm: A. B a t u m Misak-ı Milliye rağmen Gürcistan'a verilmişti. aşağıdakilerden hangisine aykırı bir uygu­ lama g ö r ü n ü m ü n d e d i r ? A) Amasya Görüşmelerine B) Misak-ı Milli'ye C) Londra Konferansı kararlarına D) Amasya Genelgesine E) Kars ve Gümrü Antlaşmalarına Çözüm: Mondros Ateşkes Antlaşmasıyla Türk toprak­ ları haksız yere işgal edilmeye başlayınca Son Osmanlı Mebuslar Meclisi buna bir tepki olarak Türk topraklarının bölünmez bir bütün o l d u ğ u n u Misak-ı Milli ile b ü t ü n d ü n y a y a d u y u r d u . Cevap C 19. Aynı d u r u m 16 Mart 1921'de yapılan M o s k o v a Antlaşmasında da vardır. mak için çok hassas bir bölgede Şeyh Sait Ayaklanmasını d e s t e k l e m i ş t i r . Cevap B 2 0 . ÖYS 1988 1930 yılından sonra Türkiye'nin Yunanis­ tan'la g e l i ş t i r d i ğ i d o s t l u k i l i ş k i l e r i . ÖYS 1988 Türkiye'nin Musul'u geri almaya çalışması karşısında İngiltere'nin gösterdiği tepki­ lerinden biri aşağıdakilerden hangisi olmuştur? A) Türklere karşı Yunanlıları destekleme B) Türklere karşı Araplarla işbirliği yapma C) Şeyh Sait ayaklanmasını çıkarma D) Kıbrısı işgal etme E) Menemen Olayını çıkarma Çözüm: Musul bilindiği gibi petrol yatakları bakımın­ dan çok zengin bir bölgedir. A ve B seçenekleri Türkiyenİn aleyhine sonuçlanır­ ken. B u n a k a r ş ı l ı k İngiltere'de bu zengin bölgeyi Türkiye'ye ver­ memek için ve Türkiye'yi zor durumda bırak-.D ve E seçenekleri Lozan'da çözülme­ miş olduklarından dolayı Türkiye Cumhuriyeti bu sorunları çözmek için ilgili devletlere karşı diplomatik bir m ü c a d e l e vermiştir. Cevap E 2 1 . Türkiye b u olay üzerine önemli bir iç sorunla uğraştığından dolayı Musul harekatından vazgeçerek İngiltere'nin isteklerini kabul etmek zorunda kalmıştır. C seçeneği ise Türkiye. Cevap C 2 2 .

1947 yılında. Arnavutluk. 1945 yılında. İtalya'nın saldırgan politikası sonu­ cu bu antant kurulmuştur.C ve E seçenekleri 1945 yılından sonra meydana gelmiştir. Cihanda Sulh'tur. A l m a n y a ' n ı n ikiye ayrılması. A. ÖYS 1991 A ş a ğ ı d a k i t e r e n h a n g i s i . Yunanistan ve Yugoslavya arasın­ da kurulmuştur. V e r s a y A n t l a ş m a s ı n ı k a b u l etmeyerek hızla silahlanarak Avrupa'da yeni bir savaş ortamının doğmasına neden oldu. yeni Türk Oevleti'nin dış politika­ da izlediği yol aşağıdakilerden hangisidir? A) Barış içinde yaşama B) Topraklarını genişletme C) Bloklaşmaya son verme D) Rejim değişikliklerini destekleme E) Demokrasiyi yayma Çözüm: Türkiye'nin dış politikasındaki t e m e l ilkesi Yurtta Sulh. Cevap 2 4 . D ve E seçe­ nekleri zaten bu ittifakın kurucularıdır. ÖSS 1991 Yeni T ü r k d e v l e t i . Mısır'ın bağımsızlığı. İki devlet 1933 yılından itibaren dünyayı yeniden bir savaş ortamına sürük­ l e m i ş l e r d i r . Dünya Sava­ şandan sonra g ö r ü l e n g e l i ş m e l e r d e n biri değildir? A) Varşova Patkı'nın kurulması B) Mısır'ın bağımsızlığını kazanması C) Yahudilere Filistin'de bir devlet k u r m a olanağı verilmesi D) Rusya'da rejim değişikliği olması E) Almanya'nın İkiye ayrılması Çözüm: II. Dünya Savaşı 1945 yılında sona ermiştir. T ü r k t o p r a k l a r ı n ı e l e geçirmek isteyenlere s o n u n a kadar savaş­ mayı. ÖYS 1989 Aşağıdaki d e v l e t l e r d e n h a n g i s i n i n izlediği dış politikanın g ü v e n s i z l i k yaratması Bal­ kan Antantının kurulmasının nedenlerin­ d e n biri o l m u ş t u r ? A) Yugoslavya B) Romanya C) İtalya D) Yunanistan E) Türkiye Çözüm: Balkan Antantı. Doğu Almanya. Gerçekçilik ve akılcılık esastır. Türk dış poli­ tikasında maceracı ve yayılmacı politikaların yeri yoktur. Sovyetler Birliği. Cevap A Sevr . Türkiye. İtalya s e ç e n e k l e r d e o l d u ğ u n d a n dolayı cevaptır. V a r ş o v a P a k t ı 1955 yılında Nato'ya karşı Doğu Bloku tarafından kuruldu.i Cumhuriyet Döneminde Dış Politika Çözüm: I. Macaristan. Polonya. Balkan Atlantı 1939 yılında II. Rusya'da rejim değişikliği 1917 yılında.B. Buna göre. Roman­ y a v e Y u g o s l a v y a a r a s ı n d a 1934 yılında kurulmuştur. aşağıdaki gelişmelerin hangisiyle fiilen sona ermiştir? A) B) C) D) E) İkinci Dünya Savaşı Sovyetler Birlİği'nin kurulması Hatay sorununun çözülmesi Sadabat Paktı'nın kurulması Milletler Cemiyeti'nin kurulması tevap C İkinci hazır- Çözüm: Balkan Antantı 1934 yılında İtalya ve Alman ya'nın saldırgan politikaları üzerine Türkiye. A. Hitler. Yunanistan. Hitler bu fırsatı değerlendire­ rek 1933 yılından sonra yayılımcı bir politika i z l e d i . ÖYS 1987 Balkan Antantı. Dünya Savaşı sonunda yenilen devletlere ağır şartlar taşıyan barış antlaşmaları imzalatılmaları yeni bir savaşın da tohumlarını a t m ı ş t ı r . E n ağır ş a r t l a r t a ş ı y a n V e r s a y Antlaşması güçlü ve ırkçı olan Almanları ha­ rekete geçirdi. Cevap B 167 2 5 . bağımsızlığına saygı gösteren devletlerle siyasal ilişkiler kurarak anlaşmalar yapmayı kendine temel ilke edinmiştir. Dünya Savaşının başlamasıyla birlikte bazı Balkan ülkeleri işgale uğrayınca çalışamaz bir hale gelmiştir. Cevap A 2 6 . Bunlar A l m a n y a ve İtalya'dır. Romanya. 2 3 . jyh Sait ^iye b u ftığından eçerek Lorunda Y a h u d i Devleti'nin kuruluşu. Cevap C jakımınMİsak-ı L) almak Önlemkarşılık s'ye verla bırak-. Romanya ve Çekoslovakya katıldı. Bulgaristan. B. I I . Pakta. 1950 yılında olmuştur.

B u d u r u m a ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i n i n bir göstergesidir? j ! ] A) B o ğ a z l a r d a n az sayıda devletin yararlandığı B) Boğazlarla ilgili rejimin taraflı olarak saptandığının C) Boğazlar s o r u n u n u n Avrupalı devletler tarafından çıkarıldığının D) Boğazların zamanla uluslararası önemini yitirdiğinin E) Boğazlar üzerindeki Türk egemenliğinin daha çok güçlendiğinin Çözüm: Lozan Antlaşması'nın meydana getirdiği eksiklik Montrö Antlaşmasıyla (1936} gide­ rilerek Boğazlar K o m i s y o n u kaldırılmış ve bunun görev ve yetkileri Türkiye'ye devredil­ miştir.C ve D seçenekleri soru metniyle çelişen ve ilgisiz yorumlar içermektedirler. ÖSS 1993 Lozan Antlaşması'nda boğazların yönetimi. B ö y l e c e Boğazlar ü z e r i n d e k i T ü r k egemenliği daha da güçlenmiştir. görevini Türkiye Cumhuriyeti'ne bırakmıştır.168 Cumhuriyet Döneminde Dış Politika 2 7 .B. ayrı bir bütçesi olan ve Türkiye temsilcisinin başkanlık ettiği Boğazlar Komisyonu'na verilmiş. ancak daha sonra Montrö Boğazlar Sözleşmesi'yle Boğazlar Komisyonu. Cevap E i j j I | j ] . A.

111. M u s t a f a K e m a l A t a t ü r k ' ü n k i ş i l i ­ ğ i n i n hangi y ö n ü örneklendirilmektedir? A) Yurta ve dünyada barışa önem verme B) T o p l u m a y ö n v e r e b i l e c e k yollar bula­ bilme C) Olayların g i d i ş i n d e n s o n u c u n ne ola­ cağını görebilme D) Savaşın amaç değil.840 : % 3 . Mustafa Kemal 20. 1 8 0 oranındadır. Çanakkale Savaşı'nda o r d u k o m u t a n ı n d a n savaş bölgesindeki bütün kuvvetlerin kendi emrine verilmesini.1937 y ı l ı n d a . İ t a l y a ' n ı n H a b e ş i s t a n ' a saldır masıyla İkinci Dünya Savaşı'nın başlamış olduğunu söylemiştir.ÖYS SORULARI ANALİZİ 1.1 9 8 1 BÖLÜM YILLA 0= ÖSS ÖYS —. II.1 9 8 1 "Mustafa Kemal Atatürk.1 9 9 5 yılları a r a s ı n d a .ATATÜRK'ÜN KİŞİLİĞİ VE İLKELER 1981 -1995 ÖSS . Sakarya Savaşı'nda da TBMM'den Başkomu tanlıkla birlikte Meclisin yetkilerini istemiştir" Bu İstekler onun kişiliğinin hangi yönüne örnek gösterilebilir? A) Açık sözlülüğü B) Titizlik ve güç tutkusuna C) İnandırma gücüne D) Tez canlılığına E) Kendine olan güvenine Çözüm: Atatürk g ö r ü l d ü ğ ü gibi bütün zor şartlarda g ö r e v a l m a k t a n v e s o r u m l u l u k t a n kaçın­ m a m ı ş t ı r . 1 1 - - 25 25 25 26 26 326 1 2 1 12 6 18 ÖSS . ÖSS . B i r i n c i D ü n y a S a v a ş ı ' n a O s m a n l ı Devleti'nin de girdiği günlerde bu savaşta Almanların yenileceğini. Toplam _ "Mustafa Kemal Paşa. paragraflarda verilen gelişmelerden anlaşıldığı gibi olayların gidişatından sonucu g ö r e b i l m i ş t i r . . düşmanın birkaç g ü n içinde çekilebile­ ceğini. Atatürk'ün Kişiliği v e İlkeler k o n u s u n d a n ç ı k a n s o r u yüzdeleri*.—. B ." Bunlar.yüzyılda 1981 . Çanakkale Savaşı'nın sonlarına d o ğ r u . bir araç o l d u ğ u n a inanma E) Türk Ulusunun gücüne güvenme Çözüm: Atatürk. ÖSS'de ÖYS'de Toplamda :%5 :% 1. A . I. C ve D s e ç e n e k l e r i n i n Atatürk'ün bu yönüyle doğrudan İlgileri yok­ tur. Cevap E Toplam Çıkan Toplam Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru soru soru soru sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı sayısı 15 17 16 15 15 17 16 16 16 16 16 16 16 16 17 240 2 2 2 1 2 1 17 18 17 15 16 16 25 25 25 25 1 32 35 33 30 31 33 41 41 41 41 41 41 41 42 43 566 3 2 2 1 2 2 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 1 1 - 1 2 2 - 2.

.r
170 y e t i ş m i ş ü s t ü n bir askeri y e t e n e ğ e s a h i p devlet adamıydı. Geniş bir yorumlama g ü c ü vardı. Üstün bir tarih bilgisine sahip olan Atatürk bütün olay­ lara bilimsel bir usulle y a k l a ş m a k t a ve yorumlamaktadır. Cevap C 3. ÖYS-.1981 Atatürk, devletin dış politikasını yönlendirmede aşağıdakilerden hangisini temel ilke saymıştır? A) B) C) D) E) Devletçilik Bağımsızlık Medeniyetçilik Devrimcilik Ulusçuluk 5. Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler ÖSS-1982 Atatürk'ün doğumunun 100. yılı kutlamaları­ na çeşitli ülkeler ve bazı uluslararası kuru­ luşlar da katılmışlardır. Bu d u r u m , Atatürk'ün hangi y ö n ü ile en az ilişkili olabilir? A) Ülkesinin bağımsızlık savaşını başarıyla sonuçlandırmış olması B) "Ulusal irade"yi herşeyin üstünde tutması C) Ülkesini çağdaşlaştırma da büyük başarılar sağlaması D) "Yurtta sulh, Cihanda sulh" ilkesini ortaya koyması E) Kapütilasyonları kaldırmış olması Çözüm: A,B,C ve D seçenekleri Atatürk'ün büyük bir lider olmasıyla yakından ilgilidir. Atatürk'ü uluslararası seviyeye çıkaran yönü evrensel barış düşüncesinde olmasıdır. E s e ç e n e ğ i n i n ise uluslararası kuruluşları ilgilendiren bir yönü yoktur. j Cevap E

i j

Çözüm: A,C,D ve E seçenekleri bir ülkenin iç işleriyle ilgili k a v r a m l a r d ı r . B a ğ ı m s ı z l ı k İlkesi ise Türkiye'nin diğer devletlerle olan ilişkilerinde t e m e l ilke olarak k a b u l edilmiştir. Atatürk devletlerin birbirlerinin bağımsızlıklarını tanı­ madan ikili ilişkilerin m ü m k ü n olmayacağını ısrarla belirlemiştir. Cevap B 4. ÖSS-1982 Mustafa Kemal Atatürk, önemli kararlar verirken İlgili heyet y a d a meclis üyelerinin görüş ve onaylarını da almaya özen göster­ miştir. Bu durum M u s t a f a Kemal A t a t ü r k ' ü n nasıl bir lider o l d u ğ u n u gösterir? A) Kötü sonuçlardan sorumlu tutulmak isten­ meyen B) Kolay ve çabuk karar alma yollarını ara yan C) Yurtseverliğini kanıtlamaya çalışan D) Heyet ya da meclis üyelerinin görüşlerini kendisininkinden üstün gören E) Ulusal iradeyle birlikte hareket etmeye çalışan 7. Çözüm: Mustafa Kemal bir liderdir. Türk toplumunu bir m ü c a d e l e d ö n e m i n d e n sonra bağımsı­ zlığına kavuşturmuştur. A,B,C ve D seçenek­ leri M u s t a f a K e m a l ' i n d ü ş ü n c e l e r i y l e Çelişmektedir. Cevap E

6.

ÖSS-1983 "Halkçılık" aşağıdaki A t a t ü r k ilkelerinden hangilerinin d o ğ a l bir s o n u c u d u r ? A) Devletçilik—Laiklik B) Devletçilik—İnkılapçılık C) İnkılapçılık-Laiklik D) Laiklik—Milliyetçilik E) Cumhuriyetçilik—Milliyetçilik Çözüm: Halkçılık, halkın halk tarafından yönetilme­ sidir. Halkçılığın iki y ö n ü vardır. Birincisi: Halkın kendi kendini yönetmesi ve İkincisi i s e , a y r ı c a l ı k s ı z bir t o p l u m o l u ş m a s ı d ı r . Bundan dolayı Cumhuriyetçilik ve Milliyetçilik ilkeleriyle yakından ilgilidir. Cevap E ÖSS-1983 D ü ş m a n i ş g a l i n e k a r ş ı 1 9 1 8 - 1 9 1 9 yılları arasında Anadolu ve Trakya'nın çeşitli y ö r e l e r i n d e bölgesel d i r e n i ş güçleri oluş­ turulmuştur. Bu d u r u m , Atatürk ilkelerin d e n hangisinin Türk ulusunca daha önce­ d e n b e n i m s e n m i ş o l d u ğ ı n u gösterir? A) Devletçilik B) Halkçılık C)Milliyetçilik

i

D) İnkılapçılık

E) Bağımsızlık

Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler Çözüm: Türk milletinin Anadolu ve Rumeli'de başlattığı mücadelenin amacı sömürgecilere karşı bağımsızlık savaşı idi. Bağtmsızlıkjürk milletinin yapısal bir karakteriydi. Tarih b o y u n c a bu ilkeden hiç taviz verilmemiştir. A, B, C ve D seçeneklerinde verilen ilkeleri Türk Milleti Atatürk'le birlikte tanımaya başlamıştır. A t a t ü r k ö n c e s i d ö n e m d e bu ilkelere rastlanmaz. Cevap E i | | Çözüm:

171

Bir ülkede demokrasinin gerçekleştirilmesi iki önemli şarta bağlıdır. 1. Ülkenin bağımsızlığının sağlanmış olması 2. Ulusal egemenliğin herşeyin üzerinde ol­ ması ve değişik fikir ve görüşlerin serbestçe söylenmesi gerekir. A, B, C ve E s e ç e n e k l e r i ise d a h a ç o k demokrasinin geliştirilmesine yöneliktir. Cevap D 10. Ö S S - 1 9 8 5 Bir devletin yönetimindeki çeşitli t o p l u m ­ sal g r u p l a r a k a n u n ö n ü n d e k e s i n e ş i t l i k tanıması, aşağıdaki ilkelerden hangisinin uygulandığına kanıt olabilir? A) Milliyetçilik C) İnkılapçılık E) Devletçilik Çözüm: B) Halkçılık D) Laiklik

I | |

8.

ÖSS - 1 9 8 4 " A t a t ü r k , T ü r k t a r i h i n i yalnız O s m a n l ı v e Selçuklu dönemiyle sınırlı olarak değil, çok daha gerilere giderek dünya tarihi çerçevesinde i n c e l e m e l e r i için tarihçileri teşvik etmiştir." Aşağıdakilerden hangsi böyle bir çalış­ manın a m a c ı olamaz? A) Türklerin ç o k sayıda devlet ve uygarlık kurmuş olduklarını göstermek B) T ü r k l e r i n , d ü n y a n ı n eski bir ulusu olduğunu ortaya koymak C) A n a d o l u ' d a ilk yaşayan kavimlerin Türk olduğunu belgelemek D) Türklerin ç o ğ u kez tarihin akışına y ö n verdiklerini göstermek E) A s y a u y g a r l ı ğ ı n ı y a r a t a n l a r a r a s ı n d a Türklerin de bulunduğunu kanıtlamak Çözüm: Atatürk 1931 yılında kurduğu Tarih Kurumu ile d ü n y a tarihi ç e r ç e v e s i n d e incelemeler başlattı. Tarih Kurumunun amaçları A,B,D ve E seçeneklerinde belirtilmiştir. C seçeneği ise iki y ö n ü y l e Atatürk'ün amacı olamaz. B i r i n c i s i , zaten bu tez tarihsel d o ğ r u l a r l a çelişmektedir. İ k i n c i s i d e , böyle bir fikrin savunulmasının anlamsız olmasıdır. Cevap C

j

j j

Soruda verilen tanım Halkçılık ilkesini ifade etmektedir. Halkçılık, halkın sınıf ya da bir zümre tarafından yönetilmesini reddeder. Herkesi kanun önünde eşit sayar. Cevap B

i j i

İ j ] ! | \

1 1 . ÖSS - 1 9 8 6
Atatürk "Dünyanın her türlü ilminden, buluş lanndan, ilerlemelerinden yararlanılacaktır; a n c a k t e m e l , k e n d i i ç i m i z d e n çıkarılmalı dır."demiştir. Atatürk, bu sözleriyle e ğ i t i m i n nasıl olmasını istemiştir? A) B) C) D) E) Zorunlu Mesleğe hazırlayıcı Demokratik Çağdaş ve milli Eşitlik sağlayıcı

9.

ÖSS - 1 9 8 5 Bir ülke de d e m o k r a s i n i n gerçekletinImesi öncelikle aşağıdakilerden hangisine bağlıdır? A) Halkçılık ve medeniyetçiliğe B) Laiklik ve devletçiliğe C) Cumhuriyetçilik ve inkılâpçılığa O) Bağımsızlık ve milli egemenliğe E) Bilimsellik ve milliyetçiliğe

Çözüm: S o r u d a g ö r ü l e n açıklama Türk eğitiminde yeni bir anlayışı başlatmaktadır. Dışa açılma ve her türlü gelişmeyi almayı hedefleyen bir çağdaşlık ve millilik getirmiştir. Cevap D

172

Atatürk'ün Kişiliği ve İlkeler 14. Ö Y S - 1 9 8 9 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i , T ü r k i y e ' d e Dev letçilik ilkesinin kabul edilmesi için d o ğ r u ­ d a n bir gerekçe olamaz? A) Teşvik-i Sanayi Kanunundan beklenenin gerçekleşmemesi B) İhtiyaçtan fazla üretime geçilmek isten­ mesi C) Özel kesimde yeterli sermaye birikiminin olmaması D) Ülkedeki üretimin t e m e l ihtiyaçları bile karşılayamaması E) Doğal kaynaklardan yararlanmaya çalışıl­ ması Çözüm: j Devletçilik,ekonomik alanda kalkınmayla ilgili programlar içeren temel ilkelerdendir. A,B,C ve D seçenekleri Devletçilik İlkesinin kabul edilmesinin gerekçelerini oluştururlar. E seçeneği ise doğal kaynaklardan yararlan­ mak için devletçilik şart değildir. Özel sek­ törde de doğal kaynaklardan yararlanır. Cevap E 15. ÖYS-1989 Aşağıdaki ilkelerden hangisi vicdan ö z g ü r l ü ğ ü n ü güvence altına alma amacını gütmektedir? A) Laiklik C) Devletçilik E) Milliyetçilik A) Halkçılık C) Devletçilik E) Laiklik B) İnkılapçılık D) Milliyetçilik Çözüm: Laiklik bir din sorunu olmayıp bir özgürlük s o r u n u d u r . Devlet ibadetleri sınırlamadığı gibi ibadetlerin serbestçe yapılabilmesi için ortam bile hazırlar. Böylece v i c d a n ö z g ü r l ü ğ ü g ü v e n c e altına alınmış olur. Cevap A Türkiye'nin sanayileşmesi, ekonomik alanda kalkınması, büyük işletmelerin devlet eliyle kurularak, özel girişimlerin d e s t e k l e n m e s i için Atatürk, Devletçilik ilkesini o r t a y a atmıştır. A,B,D ve E seçeneklerinin ekonomik kalkınmayla İlgili bir özellikleri yoktur. Siyasi ve sosyal nitelikli ilkelerdir. Atatürk'ün devletçilik anlayışı sosyalizmden çok farklıdır. Atatürk şartların gereği olarak temel b ü y ü k işletmelerin devlet tarafından kurulmasına taraftardır. Cevap C I j B) Egemenlik D) Halkçılık

1 2 . ÖYS - 1986
"Her ulus, kendi devletini kurup, kendi istediğine göre kendisini yönetmelidir." g ö r ü ş ü , a ş a ğ ı d a k i l e r i n h a n g i s i n d e verilen ilkelere uygundur? j I

A) B) C) D) E)

Ulusçuluk-Halçılık Devletçilik—İnkılapçılık Devletçilik-Laiklik Laiklik-Halkçılık İnkilapçılık-Laiklik

Çözüm: Soruda verilen görüş Atatürk'ün iki önemli ilkesini ifade etmektedir. Her ulusun bağım­ sız olarak kendi devletini kurması U l u s ç u l u k i l k e s i n e , halkın e t k i n l i ğ i n e ve çıkarlarına g ö r e bir devlet y ö n e t i m i n kurulması da halkçılık ilkesine uygundur. Cevap A

]

13.

ÖSS-1988 Atatürk döneminin temel hedeflerinden biri sanayi kuruluşlarına öncelik vermekti. Ancak halkın elinde bu amaç İçin yeterli sermaye yoktu. Bu d u r u m , aşağıdaki ilkelerden hangisini z o r u n l u kılmıştır?

Çözüm:

1 6 . ÖYS - 1 9 9 2
1934 yılında çıkarılan bir kanunla, toplum­ sal sınıfları ve ayrıcalıkları belirten unvan­ ların kaldırılması aşağıdakilerden hangisiyle en yakından ilişkilidir? A) Laiklik B) Devletçilik D) Halkçılık

i j |

C) Cumhuriyetçilik E) Milliyetçilik

Cevap D j j i 18. ÖSS . Savaş hiç bir zaman çıktığı yerle sınırlı k a l m a d ı ğ ı n d a n d o l a y ı A t a t ü r k . cumhuriyetin kurulmasından sonra dış politikada bağımsızlığı esas alan "Yurtta Sulh Cihanda Sulh"ilkesini temel kabul etmiştir.1 9 9 3 Atatürk "Dünya milletlerininin saadetine çalışmak. D seçeneği de diplomatik bir gelişmedir. Barışlar kadar savaşlarda evrenseldir. A. B u t e m e l i l k e Halkçılıktır. diğer bir yoldan kendi huzur ve saade­ tine temine çalışmak demektir. Türkiye'de laiklik ilkesinin yerleşmesinin aşamalarından biridir? A) Birinci İzmir İktisat Kongresi'nin toplan­ ması B) Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun kabul edilme­ si C) Planlı ekonomiye geçilmesi D) Türkiye'nin Milletler Cemiyeti üyeliğine kabul edilmesi E) Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi Çözüm: . Bu eksiklik t a m olarak 1934 yılında o r t a d a n kaldırılmıştır. Cevap D i ." demiştir. Cumhuriyet dönem i n d e sınıfsız bir t o p l u m u n v e s o s y a l adaletin gerçekleşmesine büyük bir İhtiyaç vardı.Çözüm: Osmanlı Devleti d ö n e m i n d e n kalma ve t o p l u m d a y a y g ı n c a kullanılan lakap ve unvanlar ister istemez sosyal hayatta sınıflaş­ maya neden olmaktaydı. evlilik ve eşitlik gibi alanlarda kanun üstünlüğü getirmiştir. Türkiye'de laikliğe geçiş ilk olarak Saltanatın kaldırılmasıyla (1922)başlamış ve 1937'de laikliğin Anayasa'ya girmesiyle tamamlan­ mıştır. ÖYS-1993 Aşağıdakilerden hangisi. En uzakta z a n n e t t i ğ i m i z bir h a d i s e n i n i n bize b i r g ü n temas etmeyeceğini bilemeyiz.B ve C seçenekleri ekonomik alanda yapılan yenilikleri. Cevap E \ 1 7 . Görüldüğü gibi uzun bir süreç sonun­ da Laiklik yerleşmiştir. E s e ç e n e ğ i n d e verilen Türk Medeni Kanunuda yeni bir laik t o p l u m u n meydana g e t i r i l m e s i n d e ö n e m l i bir etken olmuştur. Miras. dünyanın neresinde olursa olsun savaşların durdurulmasına çalışılması gerektiğine inan­ maktadır. Atatürk'ün bu sözleri aşağıdakilerden h a n g i s i n i n d e ğ e r i n i ortaya koymaktadır? A) Bağımsız bir devlet olmanın B) Ekonomide devletçiliği uygulamanın C) Cumhuriyet rejimini benimsemenin D) Uluslararası barışı korumanın E) Laik bir devlet kurmanın Çözüm: Atatürk.

Bu tehlikeli durum ne silahı yapan ne de kul­ lanan için farklı değildir. ÖSS-1981 "Çağımızda insanlığı yok edici silahların çeşit ve güçlerinin artmasına karşın. 1981 .1 9 9 5 ÖSS .1981 G ü n ü m ü z d e " B a ğ l a n t ı s ı z l a r " o l a r a k ad­ l a n d ı r ı l a n d e v t l e r i n g e n e l l i k l e aşağıdaki lerden hangisinde birlikte hareket ettikleri görülmektedir? A) Ortak savunma sistemleri geliştirmede B) Dünya sağlık sorunlarına çözüm bulmaya yönelik çalışmalarda C) Dünya enerji sorununa çözüm bulmaya yönelik çalışmlarda D) Birleşmiş Milletler'deki siyasal tartışma ve oylamalarda E) Ekonomik dayanışmayı sağlayacak örgüt­ ler kurmada . Bu o l u m l u etki aşağıdakilerden hangisi olabilir? A) Gelişmiş ülkelerin. İlkçağlardan günümüze kadar devamlı olarak silahlanma yarışı olmuş ve bunu önlemeye yönelik tedbirler alınmış. Bundan dolayı dev­ letler her şartta sonucun kendilerini de olum­ suz yönde etkileyeceği için İster istemez bir uzlaşma İçine girmişlerdir. C ve E seçeneklerinin devletlerin uzlaş­ malarında bir paya sahip o l d u ğ u söylene­ mez. Silah teknolojisindeki bu korkutucu ilerlemenin bir çok kötü sonuçlan yanında olumlu bir etkisinden de söz edile­ bilir. B. Milli Güvenlik konusundan çıkan soru yüzdeleri: OSS'de ÖYS'de Toplamda ÖYS . fakat silahlanma durdurulamamıştır. son 35 yıl içinde büyük devletlerin birbirleriyle savaştık­ ları görülmemiştir. A.MÎLLÎ 1981 .1995 yılları arasında. Cevap D oss YILLA Toplam soru sayısı ÖYS Toplam Çıkan Toplam soru soru sayısı sayısı Çıkan Toplam Çıkan soru soru soru sayısı sayısı sayısı 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 1990 1991 1992 1993 1994 1995 T&UM = - 1 2 2 3 1 3 2 2 2 2 2 2 2 2 28 - 1 2 2 3 2 2 2 2 2 3 3 3 3 2 2 - 2 2 4 5 5 3 5 4 4 5 5 5 5 4 4 - - - - - - - - - - - - - 34 - 62 2. Şu an dünyanın geldiği nokta şudur: Sahip olunan nükleer silahlar dünyayı en az 4 kez yok edebilecek güçtedir. insan haklarını koru­ maya özel bir önem vermeleri B) Çağımızda savaşla çözülecek sorunların ortadan kalkması C) Gelişmiş ülkelerin. kaynaklarını kalkın­ maya harcamaları D) Büyük kayıplara uğrama korkusunun ta­ rafları anlaşmaya zorlaması E) Savaşa karşı olan küçük devletlerin ayrı bir blok oluşturmaları Çözüm: Silahlanma yarışı insanlık tarihi kadar eskidir.OYS SORULARI ANALİZİ GÜVENLIK 1.

Cevap B . Hindistan'ın liderliğinde Birleşmiş Milletlerde örgütlenmişlerdir. A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisi bu ilkeye uygun bir uygulamadır? A) Bazı devletlere daimi delegelik hakkı ve­ ril mesi B) Beş büyük devlete veto hakkı tanınması C) Çatışma o l a n yerlerin bazılarına barış gücü gönderilmesi D) Genel K u r u l ' d a her üye devlete bir oy hakkı tanınması E) Karşılaşılan sorunların bazılarını çözmek İçin Adalet Divanı"nın toplanması Çözüm: Savaş silahlarının cephe gerisine uzanan etki leri g ö z ö n ü n e a l ı n a r a k .Dünya Savaşı. Bağlantısızlar. A. Fransa ve Çin. İkiyüze yakın üyesi olan B. Cevap A Çözüm: B i r l e ş m i ş Milletler G ü v e n l i k K o n s e y i ' n i n d a i m i beş üyesine veto hakkı verilmiştir. İngiltere. Bu devletlere Üçüncü Dünya" da denilmektedir. Pasif k o r u n m a b ö y l e c e Sivil S a v u n m a Teşkilatına o r t a m hazırladı. yur­ d u n bütünlüğüne.Rusya. yurttaşların özgürlük ve mutluluğuna.B. doğal afetlere. Cevap D 4.. yangınlara karşı halkın can ve mal güvenliği­ ni sağlamaya çalışmaktadır.Milli Güvenlik Çözüm: Bağlantısızlar adıyla anılan devletler Nato ve V a r ş o v a P a k t l a r ı n a k a t ı l m a y a r a k b u iki dünyanın dışında kalmışlardır. savaş tekniğinde meydana gelen gelişmelerin etkisinde yapılmış gelişmiş uçaklar kullanılmış ve bütün ülke savaş alanı haline gelmiştir. çıkar­ larıyla ilgili konularda veto haklarını kullana­ b i l m e k t e d i r l e r . ÖSS-1983 Birleşmiş Milletler Teşkilatı'nın işleyişine ba­ kıldığında bu Teşkilat'taki bazı uygulamaların "devletlerin eşitliği" ilkesine uyduğu bazılarınınsa uymadığı görülmektedir. 175 ÖYS-1982 "Ulusun bağımsızlık ve egemenliğine. Diğer seçenekler Milli güvenilğin bozulmasıyla bir­ likte ortaya çıkan gelişmelerdir. ÖYS-1982 Bir ülkenin g ü ç l ü bir silahlı kuvveti varken ayrıca bir sivil savunma örgütü kurması hangi nedene bağlanabilir? A) Cephe gerisinin de düşman hedefi haline gelmesine B) Savaş z a m a n ı n d a e m n i y e t ö r g ü t ü n ü n görevlerinin artmasına C) Her yuttaşın ülke savunmasına katılma zorunda olmasına D) Silahlı Kuvvetlerin savaş gücünün yedek güçlerle artırılmasına E) Askerin cepheye gitmesiyle yurdun bazı bölümlerinin savunmasız kalmasına 5. cumhuriyetin varlığına içten ve dıştan gelecek her türlü tehlikeye önceden hazır olmak ve gerektiğinde savaşmak" şekilde tanımlanabilecek olan kavram aşağıdakilerden hangisidir? A) Soğuk harp C) Seferberlik B) Sivil Savunma D) Özel harp E) Milli Güvenlik Çözüm: Milli G ü v e n l i k ' i n tanımı yapılmıştır. II. Bu devletler Birleşmiş Milletler teşkilatı içinde örgütlendikleri için buradaki oylamalarda bir­ likte hareket edecek bir güç oluşturmaktadır­ lar. İkinci g r u p devletlerin teşkilat içindeki durumları devletlerin eşitliği ilkesine uymamaktadır. Cevap E 3. Sivil Savunma hizmet kapsamını genişleterek savaş öncesi ve savaş hali durumlarında. T ü r k i y e ' d e ise 1 9 2 8 y ı l ı n d a " P a s i f K o r u n m a Teşkilatı" kuruldu. Diğer devletlerin böyle bir hakları yoktur. B i r i n c i D ü n y a Savaşı'ndan sonra sivil halkın bu silahların etkilerinden korunması bakımından "pasif koruma" adı altında bir teşkilatlanmaya gidil­ d i . içinde iki grup meydana gelmektedir.M.D.

Cevap A 9. eşitli­ ği bozucu sistemlerdir.B. ÖYS . a s k e r i . Cevap E Günümüz dünyasında asalete dayanan ve babadan oğula geçen sınıf sistemlerine artık rastlanmıyor. Bundan dolayı en iyi savunma taarruzdur. B. m a d d e s i ile b u g ö r e v Bakanlar Kurulu'na verilmiştir. Suriye'nin Lübnan ve Türkiye ile İsrail'in de bütün bir Arap dünyası ve Filistin'le önemli s o r u n l a r ı o l d u ğ u n d a n dolayı askeri kuvvetlere ağırlık vermektedirler.176 6. Artık dünyada halkın eşitliğine dayanan.D ve E seçenekleri A seçeneğinin birer unsurlarıdır. kendi toprakları üzerinde savaş yap­ mak demektir. a ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisini yapmaz? A) Düşmanın taarruz etmesini beklemek B) Düşmanı mevzilerinden ayırarak u y g u n bir yere çekmek C) Propaganda ile düşmanın moralini boz­ mak D) Düşman hatlarına sabotajlar düzenlemek E) Düşman hatlarına taarruz etmek Çözüm: B. Soruda tanımı yapılan değerler Milli gücü oluştururlar. e k o n o m i k . Cevap C 8. v e p s i k o l o j i k kaynak ve d e ğ e r l e r i n tümüne ne denir? A) Milli Güç C) Moral gücü B) Sivil savunma D) Lojistik güç E) İstihbarat gücü Çözüm. Cevap A Çözüm: Milli Güvenlik Ortadoğu'da Suriye ile İsrail'in çok önemli bir konumları vardır. ÖYS-1983 Aşağıdakilerden hangisi. Düşmanın taarruzunu bekle­ mek. ÖYS-1984 Bir m i l l e t i n s i y a s i . ülkemizde milli güvenliğin sağlanmasından ve silahlı kuvvetlerin savaşa hazırlanmasından TBMM'ye karşı s o r u m l u d u r ? A) Genel Kurmay Başkanlığı B) Yüksek Askeri Şura C) Cumhurbaşkanlığı D) Milli Savunma Bakanlığı E) Bakanlar Kurulu . Cevap A | | ! . Toplumun eşitliği il­ kesine sadece y ü k ü m l ü l ü k sistemi uymak­ tadır. herkesin kanun önünde eşit oldu­ ğu bir sistem vardır.1983 Suriye ve İsrail'in s i l a h altında b u l u n d u r ­ d u k l a r ı a s k e r sayısının n ü f u s l a r ı n a oranı nın d i ğ e r k o m ş u d e v l e t l e r i n k i n d e n d a h a yüksek oluşu.D ve E seçenekleri.1 9 8 4 G ü n ü m ü z ü l k e l e r i n d e a s k e r l i k çağına g e l e n g e n ç l e r i n s i l a h altına alınmasında aşağıdaki s i s t e m l e r d e n hangisi en ç o k ter­ c i h edilmektedir? A) Kura B) Bedel C) Yükümlülük E) Devşirme D Gönüllülük Çözüm: 7. aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir? A) Bazı komşularıyla ilişkilerinin bozuk olma sıyla B) Savunmanın önemini d a h a iyi kavramış olmalarıyla C) Çok uluslu savunma teşkilatlarının üyesi olmalarıyla D) Kişi başına düşen milli gelirlerinin yüksek oluşuyla E) Doğal sınırlardan yoksun oluşlarıyla j \ 10.C.1983 Düşmanı güç duruma düşürerek zaferle s o n u ç l a n a c a k bir m u h a r e b e ortamı hazır­ lamaya çalışan bir o r d u . Bundan dolayı A. ÖSS . Bu iki devletin komşularıyla toprak anlaşmazlığı sorunları bulunmaktadır.D ve E seçenekleri zaferle sonuçlanacak bir savaşı isteyen ordunun yapması gereken davranışlardır. anlayışı geçerlidir.özüm: A n a y a s a ' n ı n 1 1 7 . ÖSS . Bu da genellikle büyük kayıp­ lara neden olmaktadır.C.

aşağıdakilerden hangisiyle ilişkili d e â l l l r ? A) Nüfusu B) Toprak büyüklüğü C) Savunma ihtiyacı D) Ekonomik kalkınma düzeyi E) İklim özellikleri Çözüm: A. Cevap E 1 5 . ÖYS .C.1984 Bir ülkenin silahlı kuvvetlerin b ü y ü k l ü ğ ü . Cevap C 1 3 . sivil halk doğrudan zarar görmeye başlamıştır. A seçeneği ise devletin bir özelliğidir.Ekonomik değerler 3.B.D ve E seçenekleri iki devletin devletler arası alanda birlikte hareket etmeleriyle ilgili hükümlerdir.Politik değerler 4. İki devletin birbirlerinin yönetim­ lerine saygılı olmalarıyla ilgili değildir.kültürel değerler D) Dil birliği E) Coğrafi konumu Çözüm: Bir ülkenin jeopolitik d u r u m u n u etkileyen faktörler d e ğ i ş e n ve d e ğ i ş m e y e n etkenler olarak iki grupta toplanabilir: Değişen Etkenler LSosyo-Kültürel değerler 2. Her devlet kendi geleceğine kendisi karar vere­ biliyorsa. yeni durumlardan etkilenmeyecek D) Karşılıklı ekonomik çıkarlara ağırlık verile­ cek E) Anlaşmalar tek taraflı olarak yürürlükten kaldırılmayacak Çözüm: B.1 9 8 5 Sivil Savunma. ÖYS . Sivil halkın cephe gerisinde büyük bir tehlikeyle karşılaşması SKİI Savunma teşkilatının kurulmasına ne­ den olmuştur.Askeri değerler 5. aşağıdakilerden hangisin­ d e n k o r u n m a amacıyla ortaya çıkmıştır? A) Psikolojik savaşlar C) Uçak saldırıları B) İç ayaklanmalar D) Doğal afetler E) Bulaşıcı hastalıklar Çözüm: II. bir milletin hukuki olarak Örgütlenmesidir. devleti milletten ayıran bir özelliktir? A) Hukuksal Örgütlenme B) Nüfus Çokluğu C) Ekonomik güç D) Dil birliği E) Tarih birliği . devletler.Coğrafi karakteri 4. E seçeneği İse silahlı kuvvetlerin büyüklüğü ile doğrudan İlgili değildir.C ve D seçenekleri bir ü l k e n i n silahlı kuvvetlerinin büyüklüğü ile doğrudan ilgilidir. ÖYS .D ve E seçeneği milletin bir özelliği. ÖSS-1984 İki devletin anlaşmasında aşağıdakilerden hangisi temel ilke olarak alınırsa.Dünya üzerindeki yeri 3. birbirlerinin yönetimlerine saygılıdır denilebilir.Milli Güvenlik 11.1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi.C.Zaman Değişmeyen Etkenler L Ü l k e ve b ö l g e n i n sı­ nırları 2. bu devletlerin birbirlerinin yönetimlerine saygılı o l d u ğ u s ö y l e n e b i l i r ? A) Her devlet kendi geleceğine kendisi karar verecek B) Birinin tanımadığı devletlerarası bir anlaş­ mayı diğeri de tanımayacak C) Daha önce yapmış oldukları anlaşmalar.1 9 8 4 Aşağıdakilerden hangisi ülkenin jeopolitik d u r u m u n u belirleyici "değişmeyen" türd e n b i r etkendir? A) Ekonomik yapısı B) Siyasal politikası C) Sosyo .Arazi (fiziki yapı) Cevap E 1 2 .Dünya Savaşı'nda çok gelişmiş uçakların b o m b a r d u m a n d a kullanılması bir anda ül­ kenin bütün topraklarının savaş alanı haline gelmesine neden olmuş. B. Cevap A Çözüm: 177 Devlet. Cevap A 14. ÖSS .

İzlanda. Genel S e k r e t e r i n dışında üye ülkelerin hangi düzeydeki t e m s i l c i l e r i n d e n oluşur? A) B) C) D) E) Daimi Temsilci Savunma Bakanı Genel Kurmay Başkanı Dışişleri bakanı Başbakan E) I. s e f e r b e r l i ğ e hangi kuruluş ka­ rar verir? A) Milli S a v u n m a Bakanlığı'nın önerisi ile TBMM B) Askeri Şura'nın önerisi ile Genelkurmay Başkanlığı C) Bakanlar Kurulu'nun önerisi ile TBMM D) Sıkıyönetim komutanlıklarının önerisi ile Askeri Şura E) G e n e l k u r m a y Başkanlığı'nın önerisi ile Bakanlar kurulu Çözüm: Seferberlik. Portekiz. konsey tarafından oybirliği ile seçilir. 3.Dünya Savaşı Çözüm: Savaşların çok uzun sürmesi t o p y e k ü n anlamına gelmez. ABD ve Kana'da katılmış ve antlaş­ manın kapsamı Kuzey Atlantik bölgesini içine alacak şekilde genişletilmiştir.Dünya Savaşı. ÖYS-1985 NATO'nun en y ü k s e k karar organı. ÖYS-1985 Türkiye'de. Cevap E 19.Sadece I.Dünya Savaşı yapıldığı dönemde bütün bir dünyayı etkilemiş ve 36 civarında devlet katılmıştır. Cevap E Çözüm: 4 Nisan 1949'da Washington'da imzalan ant­ laşma ile Danimarka. • Balkan Savaşı. 1955'te Almanya. 4 . Diğer savaşların devam ettiği yıllarda sadece bölgesel olarak etkilen­ me meydana gelmiştir. Bu konsey. Milli Güvenlik Kurulu'nun da görüşü nü alarak genel veya kısmi seferberlik ilan edilir. 1914 -1918 yılları arasında yapılmıştır.1 9 8 5 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n hangisiyle savaşlar. Savaş devam ettiği dönemde dünyanın gün­ demini işgal etmiştir. Fransa ve İzlanda katılmaz. A ş a ğ ı d a k i l e d e n h a n g i s i m u h a r i p sınıflar­ dan biridir? A) Levazım B) Ulaştırma C) İstihkam D) Ordudonatım E) Personel . N a t o S e k r e t e r l i ğ h T e ş k i l a t ı n sekreterya görevini y a p m a k üzere kurulmuştur. Bu haliyle seçeneklerde yoktur Buna en yakın seçenek E seçeneğidir. Genel Sekreter konseyinin baş­ kanıdır. i Cevap D 1 7 . dev­ let ierin silahlı kuvvetlerinin karşılıklı çar­ pışması ş e k l i n d e n çıkıp milletlerin t o p y e kün savaşı haline g e l m i ş t i r ? A) Balkan Savaşı C) Otuzyıl Savaşları B) Napolyon Savaşları D) Haçlı Savaşları Milli Güvenlik 18. Nato A s e m b l e s i : Nato ülkelerinin parla­ mentolarınca seçilmiş delegelerden oluşur. 1912 -1913 • Napolyon Savaşları. Üye ülkelerin Dışişleri Bakanların dan oluşur. 1789 -1815 • Otuzyıl Savaşları. 1618 -1648 • Haçlı Savaşları. Nato Genel Sekreteri. A s k e r i K o m i t e : Fransa ve İzlanda dışında­ ki 14 ülkenin Genel Kurmay Başkanlarından oluşur. Nato K o n s e y i : Nato'nun en yüksek yetkili organıdır. 2. Kuzey Atlantik Konseyi'dir. Norveç. S a v u n m a K o m i t e s i : Üye ü l k e l e r i n i n Savunma Bakanlarından oluşur.178 1 6 . Türkiye henüz bu görevi hiç üstlenmemiştir. 5. 1982'de İspanya katılarak üye sayısı 16'ya yükselmiştir. İtalya. ÖSS . Bu ittifaka 1952'de Türkiye ve Yunanistan. A n a y a s a ' y a g ö r e C u m h u r b a ş kanlığı'nın başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu. ÖSS-1986 Türk Silahlı K u v v e t l e r i n d e g ö r e v dağılımı muharip ve yardımcı sınıflar olmak üzere iki genel grupta toplanmaktadır. Çünki seçeneklerde ver­ ilen savaşlar çok uzun sürmüştür. NATO'NUN YAPISI t . 1096 -1270 • I.

II B) IV. Geliş ve eğitime hazırlık II. İstihkam ise muharip bir sınıftır. Olağanüstü durumlarda yani savaş hallerinde ise Deniz Kuvvetlerinin emrine girer. Çözüm: Askerlerin yetiştirilmesinde iki önemli aşama vardır. IV.1986 Sahil Güvenlik Komutanlığı. aşağıdakilerden hangisinin gerçekleştir­ ilmesi için atılmış olan ö n e m l i bir adımdır? A) B) C) D) E) Medeniyetçilik Devletçilik Laiklik Demokrasi Kanun önünde eşitlik 2 0 .. o l a ğ a n ü s t ü d u r u m l a r d a bir kısmı ya da t ü m ü ile. Cevap C E) C) II. kıyılarımızın güvenliği ile beraber her türlü kaçakçılığı önlemek amacıyla faali­ yet gösteren bir komutanlıktır. Çözüm: A. İhtisas eğitim IV. Bu yolla. ÖSS-1987 "Çağımızda ulusal iradeye uyulma zorun­ ludur. harp halinde ise t ü m ü ile hangi a s k e r i k u r u l u ­ ş u n e m r i n e girecektir? A) Milli Güvenlik Kurulu B\ Jandarma Komutanlığı C) Kara Kuvvetleri Komutanlığı D) Hava Kuvvetleri Komutanlığı E) Deniz Kuvvetleri Komutanlığı Çözüm: Sahil Güvenlik Komutanlığı İçişleri Bakanlığı­ n a b a ğ l ı bir k u r u m d u r . Meclis denetiminin ger­ çekleştirilmesi bir ülkenin demokratikleşme­ siyle mümkündür. C) Ev ve d ü k k a n l a r d a yalnız milli b a y r a m günlerinde asılabilir. 23. D) Okullarda göndere her gün çekilir. Cevap C 179 22.. Bu nedenle Meclisin toplantıya çağrıl­ ması gerekir. ÖYS-1986 Kara Kuvvetlerinde erbaş ve erlerin yetiştiril me evreleri şunlardır: I. V. Yapılan dağıtım­ d a n s o n r a p r o f e s y o n e l asker o l a r a k t a m oniki ay ihtisas eğitimi verilir. Temel eğitim III. ulus ve ülkenin kaderi üzerinde alınacak kararlartn Meclis dene­ timine sunulması şarttır.B. B) G ö n d e r d e n genel olarak g ü n batarken indirilir. Dağıtım ve intikal Bu evrelerden hangilerinin süreleri diğer­ lerinden daha uzundur? A) I.. Cevap D 24.C ve E seçenekleri Türk bayrağının 1936 yılında hazırlanan esaslarına uygundur. Test V.. E) Resmi yerlerde törenle çekilir. ÖYS .V.III l. Cevap D ÖSS-1987 Aşağıdakilerden hangisi. Cevap E 2 1 .Milli Güvenlik Çözüm: A. ÖSS-1987 Cumhurbaşkanlığı forsundaki güneş aşağıdakilerden hangisini temsil etmekte­ dir? A) Türkiye Cumhuriyetini B) TBMM'nİ C) Genel Kurmay Başkanlığını D) Kuvvet Komutanlıklarını E) Bakanlar Kurulunu ..B. D) I. P e r s o n e l ihtiyacı Deniz Kuvvetleri tarafından sağlanır. Bu so­ ruyu sorunun anahtar kelimesini bularakta cevaplayabiliriz: Sorunun anahtar kelimesi M e c l i s denetimidir. D seçeneği ise doğru değildir. T ü r k bayrağının kullanılışını belirleyen esaslardan de­ ğildir? A) Göndere çabuk çekilir. Erler önce temel eğitime alınarak belli merkezi yerlerde askerliğe hazırlık safhası olarak dört ay yetiştirirler. yavaş indirilir.D ve E seçenekleri yardımcı sınıfları oluş­ turmaktadır. Çözüm: Meclisin toplantıya çağrılmasıyla ulusal irade nin egemenliği hakim kılmak istenmektedir. Ulusal iradenin ülkenin kaderine el koyması ve meclisin denetiminde olması demokrasi­ nin gerçekleştirilmesi amacını taşır. Sahil Güvenlik." Sivas Kongresi'nde alınan bu karar.

C ve D s e ç e n e k l e r i n i n aynı t ü r d e n görevler o l d u ğ u anlaşılmaktadır. Böyle bir karar alma yetkisi ülkemizde hangi k u r u l u ş a aittir? A) Bakanlar Kurulu'na B) Genel Kurmay Başkanlığı'na C) Milli Savunma Bakanlığı'na D) Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne E) Cumhurbaşkanlığı'na Çözüm: Olağanüstü durumlarda Cumhurbaşkanının başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu. Cevap B 25. Cevap D 28. Cevap D 26. askerlik çağına g e l m i ş kişilere erteleme (tecil) y%z pılmaz? A) Son yoklamada geçerli sağlık özürü bu­ lunduğunda B) Yüksek öğrenime girmek istendiğinde C) Öğrenime devam edildiğinde D) Genel seferberlik ifan edildiğinde E) İki kardeşten biri askerde olup ailesi istek­ te bulunduğunda Çözüm: Seçenekleri incelediğimizde A. hemen toplantıya çağrılır. Cevap A 27. ÖYS-1988 Aşağıdakiterden hangisi. Doğal olarak böyle durum­ larda tecil yapılması uygun değildir.180 Çözüm: C u m h u r b a ş k a n l ı ğ ı f o r s u n u n sol üst k ö ş e ­ sinde güneş ve etrafında da 16 yıldız bulun­ maktadır. Merkez Komutanlığının amacı askeri düzen ve disip lini sağlamaktır. E seçeneğinde verilen Sivil Savunma Teşki­ latı ise İçişleri Bakanlığına bağlıdır. ÖSS . Milli Güvenlik ÖSS-1988 Aşağıdaki silah t ü r l e r i n d e n hangisi. miletlerarası hukuk­ tan d o ğ a n y ü k ü m l ü l ü k l e r ihlal e d i l m e m e k koşuluyla. Türkiye Cumhuriyetini tem­ sil e d e r k e n yıldızlarda. soğuk savaş çeşitlerinden biri değildir? A) Politik Savaş C) Ekonomik Savaş B) Teknolojik Savaş D) Genel Savaş E) Psikolojik Savaş . Verilen bu karar Resmi Gazetede yayımlanır ve aynı gün TBMM'nin' onayına sunulur. seferberlik ve sıkıyönetim ilan edildiği durumlarda. Böylece son kararı TBMM vermiş olmaktadır. ÖYS-1987 Aşağıdakiterden hangisi Merkez Komutanlığı'nın g ö r e v l e r i n d e n b i r i d e ğ i l d i r ? A) Askeri disiplini sağlamak B) Askeri suçluları takip ederek yakalamak ve gerekli kanuni işlemi yaptırmak C) Askeri trafik işlerini düzenlemek ve sivil trafik ile işbirliği yapmak D) Bölgenin emniyet teşkilatı ile işbirliği yap­ mak E) Sivil Savunma Teşkilatını kurmak Çözüm: A. Milli Güvenlik Kurulu'nun da görüşünü aldıktan s o n r a karar verir. Almanya. Güneş.Dünya S a v a ş ı ' n d a A l m a n l a r t a r a f ı n d a n Fransızlara karşı kullanmışlardır? A) Nükleer silahlar B) Kimyasal silahlar C) Biyolojik silahlar D) Elektronik kozmik silahlar E) Psikolojik silahlar Çözüm: Dünya.B. D seçeneği İse ülke zor şartlarda kalmış ve bundan dolayı seferbirlik ilan etmiştir.1 9 8 8 Türkiye'de savaş. ÖYS-1987 Aşağıdaki durumların hangisinde. ilk kez I. vatandaşların temel hak ve özgür­ l ü k l e r i n i k ı s m e n v e y a t a m a m e n kaldıran kararlar alınabilir.C ve E se­ çeneklerinin makul ve kabul edilebilir gerek­ çeler olduğunu görürüz. T ü r k i y e C u m h u r i ­ yetinden önce kurulmuş 16 bağımsız Türk Devletini temsil etmektedir. Cevap E 29. ilk kez topyekün bir savaşı I. Avrupa cephe­ s i n d e Fransızlara karşı ü s t ü n l ü k sağlaya­ bilmek için kimyasal gazlar kullanmıştır. TBMM toplantı halinde değilse.Dünya Savaşında yaşadı.B. Bu amacını gerçekleştirmek için diğer güçlerle de işbirliği yapar.

Fakat genellikle soğuk savaş ve g e n e l savaş (sıcak savaş) olarak adlandırılır. Cevap B | ] | j | II. Güdümlü mermiler atmak­ tadır. Sivil Savunma teşkilatı. sefer görev e m r i n i al­ mış o l a n v a t a n d a ş l a r ı n . B seçeneği ise tek kişi tarafından kullanılabilir.1989 Zırhlı b i r l i k l e r i n t e m e l silahı o l a n tanklar. Cevap B 31.Dünya Savaşındaki 10 milyon Ölünün %52 si asker. Çağrı bildirimi olan vatandaşlar 6 saat içinde hazırlıklarını tamamlayarak. ÖYS'ye giren öğrencilerimizin bü­ yük bir çoğunluğu askere gitmediğine göre bu soruyu seçenekler yardımı ile çözelim.İsrail Savaşı E) Balkan Savaşları Çözüm: Kara Kuvvetlerinin ve zırhlı birliklerin temel silahı olan tank. Bu teştilat İçişleri Bakanlığına bağlıdır. ÖYS . %48'i sivil kişilerden oluşmuştur. Cevap D | I 181 32. C ve D seçenekleri soğuk savaşın türleridir. Cevap C j l j [ | 3 3 . ÖSS-1989 Seferberlik ilanında. ÖYS-1989 G ü n ü m ü z savaşlarında c e p h e gerisinin de d ü ş m a n hedefi haline g e l m e s i . aşağıdakiIerden hangisinin kurulmasını gerektir­ miştir? A) Genel Kurmay Başkanlığı B) Milli Savunma Bakanlığı C) Sivil Savunma Teşkilatı D) Askerlik Şubeleri E) Kuvvet Komutanlıkları Çözüm: | | ] \ i 30. A. Sefer görevi alan şoför ve sürücüler araçları ile birlikte İl ve İlçenin Milli Savunma Yükümlülük Komisyonuna başvururlar. Cevap B [ 3 4 . İlk d e f a a ş a ğ ı d a k i savaşların h a n g i s i n d e kullanılmaya başlamıştır? A) Kore Savaşı B) Birinci Dünya Savaşı C) İkinci Dünya Savaşı D) Arap . Askerlik şubesi­ ne veya doğruca birlik ve kurumuna hareket etmek zorundadırlar. sınırlı savaş ve genel savaş İle her üç durumunda kullanılabilecek özel savaş olmak üzere dört kısma ayrılır. sefer görev emrini almış olanlar muhtarlıklara giderek çağrı bildirimini İmzalarlar. C. soğuk savaş. ÖYS-1988 Aşağı da kil e r d e n h a n g i s i .Dünya Savaşında ilk kez kullanılmıştır. 3000 metre mesafede atışlarda on atışdan d o k u z u n d a isabet ka­ biliyetine sahiptir. II.Milli Güvenlik Çözüm: Milli güç unsurlarının kullanılma usul ve de­ recelerine göre savaş. Bundan dolayı cephe gerisindeki halkın can ve mal güvenliğini sağlamak amacıyla Sivil Savunma Teşkilatları kurulmuştur.Dünya Savaşında daha da geliştirilen tanklar g ü n ü m ü z d e m ü k e m m e l bir seviyeye getirildi. A. Bu tip soruların çıkma ihtimaline karşı Milli güvenlik kıtabınızdaki silahları dikkatle ince­ leyiniz. t e k k i ş i t a r a f ı n ­ d a n kullanılan silahlardan biridir? j I i A) Ağır makineli tüfek C) Tanksavar B) El bombası D) Havan | E) Geri tepmesiz t o p Çözüm: Bu tip sorular askere gitmeden kolayca çö­ zülemez. I. B. ÖYS . ç a ğ r ı b i l d i r i m i n i imzalamak için nereye başvurması gerekir? A) Askerlik Şubelerine B) Muhtarlıklara C) Mülki Amirliklere D) Milli Savunma Yükümlülük Komisyonlanna E) Sivil Savunma Kuruluşlarına Çözüm: Seferberlik çağrısını duyan vatandaşlardan. her türlü silahsız ko­ ruyucu ve kurtarıcı tedbir ve faaliyetleri yürü­ tür.1989 20 yaşına g i r m i ş oldukları halde isimlerini n ü f u s k ü t ü ğ ü n e yazdırarak n ü f u s cüzdanı almamış olanlara ne ad verilir? A) Saklı B) Yoklama kaçağı C) Firar D) Bakaya E) Yedek . D ve E seçeneklerinin tek kişi tarafından kullanılması m ü m k ü n değildir.

Bu soru­ da verilen metnin cevabı olamayacağına gö­ re seferberlik olması gerekir. ÖSS-1990 "Milli güvenliğin devamlılığını sağlamak için bütün milli güç unsurlarının. D Hassasiyet d e r e c e l i bölgeler. Milli Guv ÖSS-1990 Devletlerin silahlı bir çatışmaya g i r m e d e n birbirlerine karşı politik. Firar: Kıtasından izinsiz altı g ü n d e n fazla uzaklaşmaya denir. C H a s s a s i y e t d e r e c e l i b ö l g e l e r . ekonomik.Sivil Savunma 2. Bunları kısaca açıklayalım: Saklı: 20 yaşına girmiş olduğu ve nüfus kü­ tüğüne yazıldığı halde nüfus cüzdanı alma­ mış olanlardır. Has­ sas bölgeler sivil savunma bakımından dört dereceye ayrılır: 1. S o r u d a verilen t a n ı m s o ğ u k harbin tanımıdır. bir olağanüstü d u r u m u en iyi karşılayacak şekilde barış halinden sefer haline geçirHmesF'ne ad verilir? A) B) C) D) E) Sivil savunma Bölgesel seferberlik Personel seferberliği Lojistik seferberlik Milli seferberlik 37. B.C ve D seçenekleri E se­ çeneğinin bölümleridir. 2. Seferberlik B u n d a n ö n c e k i sorularda Sivil Savunmayı öğrenmiştik. Cevap A 36. Yoklama Kaçağı: Kanuni mazereti olmaksı­ zın k a n u n i süresi i ç i n d e s o n y o k l a m a s ı n ı yaptırmayanlardır. ÖYS-1990 Hayati ö n l e m l e r i n d e n dolayı. Sivil savunma. B a k a y a : Kanuni mazereti olmaksızın celbe İcabet etmeyerek şevkini yaptırmayanlar ile celbe icab ederek şevkini yaptırdıkları halde kıtalarına katılmayanlara veya geç katılanlara denir.182 Çözüm: Bu tip sorularda karşılaşabileceğiniz 5 adet tanım vardır. Yal­ nızca klasik silahlarla bir saldırının olabile­ ceği bölgeler.B. B Hassasiyet dereceli bölgeler. Cevap E Soruda ifade edilen "hayati önem" tabirinden Hassas bölge olduğu anlaşılmaktadır. Nükleer veya klasik silahlarla yapılacak saldırının beklendiği bölgeler. Soruda Milli Gü­ venlik için milli güç unsurlarının bütünü hare­ kete geçirildiğine göre milli seferberlik İlan edilmiş demektir. psiko­ lojik ve t e k n o l o j i k alanlarda üstünlük kur­ maya çalışmaları aşağıdaki h a r p t ü r l e r i n ­ d e n hangisinin kapsamına girer? A) B) C) D) E) Genel Harp Sınırlı Harp Soğuk Harp Gerilla Harbi Gayri Nizami harp Çözüm: A. Nükleer bir saldırının ilk anda yapılabileceği bölgeler. 4. Cevap A . 3. Doğal afete maruz kalacak bölgelerdir. d ü ş m a n taar­ ruzlarına özellikle hedef o l a b i l e c e k şehir.D ve E seçenekleri sıcak savaşın türlerini o l u ş t u r u r l a r . kasaba ve tesisler ile d o ğ a l afetlere uğra­ ması muhtemel yerlere ne ad verilir? A) Hassas bölge C) Karargah B) Askeri kışla D) Cephe gerisi E) Kurtarılmış bölge Çözüm: Çözüm: Seçenekleri iki kısma ayırabiliriz: 1. A hassasiyet dereceli bölgeler. Sevk T e h i r i : Kanuni mazeretleri sebebi İle müteakip yıl işlem göreceklere yapılan işle­ me denir. cephe gerisinin can ve mal güvenliğini sağlamaktı. Cevap C 35.

Kesik kesik siren sesiyle veya. askeri memur. Cevap C E) İstiklal Madalyası Çözüm: Milli Mücadele d ö n e m i n d e yararlılık göste­ renlere 869 sayılı kanun ile İstiklal Madalyası verilmiştir. Erler. 2. Radyoaktif Serpinti i kazı: Radyoaktif ser­ pinti veya kimyasal saldırı var anlamındadır.C. Milli Savunma Yükümlülük K o m i s y o n u n a başvurmak zo­ rundadırlar. A. Türk Silahlı Kuvvetlerinin nam ve şanını yükselten.Milli Güvenlik 38. Diğer haber­ leşme vasıtaları ile duyrulur.1 9 9 1 Sivil Savunma Genel M ü d ü r l ü ğ ü aşağıda­ ki kuruluşlardan hangisine bağlıdır? A) Milli Savunma Bakanlığı B) Genel Kurmay Başkanlığı C) İçişleri Bakanlığı D) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı E) Dışişleri Bakanlığı Çözüm: Sivil Savunma teşkilatı İçişleri Bakanlığına bağlıdır. Cevap A 42. 15 saniye aralıklı 3 dakika devam eden devamlı siren sesi ile duyurulur. eğer kıta uzakta İse en yakın asker­ lik şubesine başvurmak zorundadır. güçlen­ mesi için askeri İdari. Altı saat içinde yola çıkarak hemen kıtasına. a s k e r i m e m u r .B. Beyaz ikaz: Tehlike geçti anlamındadır. aşağıdaki d u r u m l a r ı n h a n g i s i n ­ de verilir? A) Taarruz ihtimalinde B) Tehlikenin geçmesinde C) Taarruzun başlamasında D) Radyoaktif serpinti olduğunda E) Tahliye durumunda Çözüm: Sivil Savunma açısından dört çeşit İkaz vardır: 1. Cevap D 39. ÖSS-1991 Türkiye'de seferberlik ilan e d i l d i ğ i zaman izinde bulunan subay. a s t s u b a y ve e r l e r hemen kıta veya kurumlarına dönmek zorundadırlar.Cephe gerisinin can ve mal güven­ liğini sağlamak amacıyla kuruldu. Milli Güvenlik Kurulu'na k i m başkanlık yapar? A) Genelkurmay Başkanı B) Başbakan C) Milli Savunma Bakanı D) İçişleri Bakanı E) Dışişleri Bakanı . Kırmızı İkaz: Taarruz tehlikesi var anla­ mındadır. Cevap E 4 1 . 15 saniye aralıkla 3 dakika devam eden dalgalı siren sesi İle duyurulur. Sarı İkaz: Taarruz ihtimali var anlamın­ dadır. 4. ast­ s u b a y ve erler aşağıdakilerden hangisini yapmak zorundadırlar? A) Milli Savunma Yükümlülük Komisyonuna başvurmak B) B a ğ l ı b u l u n d u k l a r ı a s k e r l i k ş u b e s i n e başvurmak C) Sivil Savunma Müdürlüğü veya Memurlu ğu ile ilişki kurmak D) Hemen kıt'a veya kurumlarına dönmek E) Bağlı bulundukları muhtarlığa baş vurmak Çözüm: Seferberlik a n ı n d a izinli b u l u n a n s u b a y .1 9 9 0 Sarı ikaz. ve D seçeneklerinde verilen madalya­ lar. televizyon gibi yayın araçlarıyla verilir. ÖYS-1991 Cumhurbaşkanı'nın katılmadığı durumlar­ da. Taşıt v e H a y v a n s a h i p l e r i . 3. şeref ve itibarını artıran. Bu ikazda siren kullanılmaz. ve ilmi alanlarda üstün hizmette bulunanlara verilir. ÖSS . ÖYS-1990 Milli M ü c a d e l e d ö n e m i n d e o r d u e m r i n d e görev alarak yararlık g ö s t e r m i ş olan kişi­ lere verilen madalya aşağıdakilerden han­ gisidir? A) Hizmet Madalyası C) Başarı Madalyası B) Övünç Madalyası D) Liyakat Madalyası 183 4 0 . Ö Y S .

184 Çözüm: Milli Güvenlik Kurulu C u m u h u r b a ş k a n ı n ı n başkanlığında.Muvazzaflık Yedeklik . Cevap E D) Tümgeneral Çözüm: Büyükamiral. bu sözüyle aşağıdakilerd e n h a n g i s i n i n Önemini vurgulamıştır? A) Silah ve mühümmatın B) Haberleşme araçlarının C) Cephe mahallinin D) Askerlik eğitiminin E) Sivil savunmanın 44.Yedeklik Yoklama . Cumhurbaşkanı katılmadığı zamanlarda kurula Başbakan başkanlık yapar.B. A. yılda üç celp döneminde silah altına alınırlar. Bunun Kara Kuvvetlerindeki karşılığı da en yüksek rütbe olmalıdır.Muvazzaflık Yoklama .için karışık sınıf ve tıp doktorları olmak üzere iki ayrı celp dönemi vardır. Askerlik çağı sırasıyla üç d ö n e m e ayrılır: 1. "Komutan ne kadar değerli olursa olsun. Yoklama ilk v e s o n y o k l a m a o l m a k üzere iki b ö l ü m e ayrılır. Cevap B Çözüm: Milli Güvenlik 4 yıl ve d a h a fazla süreli yüksek öğrenim kurumlarından mezun olan yükümlüler. ÖYS . T ı p d o k t o r l a r ı : Şu.bat-Nisan-Haziran Ağustos-Ekim-Aralık olmak üzere senede 6 celp döneminde silah altına alınırlar. Cevap D 4 3 . K a r ı ş ı k s ı n ı f i s e : Ntsan-Ağustos-Aralık olmak üzere. 4 6 yaşına g i r d i ğ i o c a k ayının birinci günü sona erer. B. O da Meraşal' dır. her erkek Türk vatantaşının yirmi yaşına g i r d i ğ i o c a k ayının birinci g ü n ü n d e n başlar. Cevap A 46. ÖSS-1992 Deniz kuvvetlerimizdeki "Büyükamiral" r ü t b e s i n i n Kara kuvvetlerimizdeki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir? A) Mareşal B) Orgeneral C) Korgeneral E) Tuğgeneral Çözüm: Askerlik ç a ğ ı ." demiştir. ÖSS-1992 Mustafa Kemal ilk TBMM'de.D ve E seçeneklerinde verilen rütbelerin bir üst rütbesi vardır. 2 .Yedeklik 45.1 9 9 1 Askerlik çağı dönemleri aşağtdakilerden hangisinde d o ğ r u sırası ile verilmiştir? A) B) C) D) E) Muvazzaflık Yedeklik Yoklama Muvazzaftık Yoklama . M u v a z z a f l ı k d ö n e m i : Askerlik y a p a c a k kişinin askerlik şubesinden eğitim merkezine sevk edildiği günden terhisine kadar geçen süredir.C.Yoklama d ö n e m i : Askerlik çağının başlangıcından kıtaya kadar olan süre içerisinde yapılan tüm işlemler. 3. Deniz Kuvvetlerindeki en büyük rütbedir. Kara. Genelkurmay Başkanı. ÖYS-1991 Aşağıda kilerin h a n g i s i n d e verilen m e s l e k elemanları d i ğ e r l e r i n d e n ayrı olarak silah altına alınmaktadır? A) Sanatçılar B) Mühendisler C) Avukatlar D) Tıp doktorları E) İktisatçılar .Yedeklik d ö n e m i : Erbaş ve erlerin terhis t a r i h i n d e n askerlik çağının s o n u n a kadar geçen süredir. Milli S a v u n m a Bakanı. M u s t a f a K e m a l . Deniz ve Hava Kuvvetleri Komutanları ile J a n d a r m a Genel Komutanından oluşur. 2 . Başbakan.Yoklama Yedeklik Muvazzaflık.C ve E seçeneğindeki meslekler karışık sınıfa girerler. İçişleri ve Dışişleri B a k a n l a r ı . I . komuta ettiği bir­ likler askerlik mesleğinin niteliklerinden yok­ sunsa hiçbir varlık gösteremez.

B.1993 Türkiye'de aşağıdakilerden hangisi. Kara Havacılık. Bu s o r u l a n bir kere daha incelersek soruda verilen tanımın yok­ lama olduğunu görürüz.1 9 9 2 A ş a ğ ı d a k i l e r d e n h a n g i s i .Dünya Savaşında meydana gelen ölüm­ lerin %48 nin cephe gerisindeki insanlardan oluşması bütün dünyada sivil savunma sis­ temlerinin güçlenmesine neden olmuştur. soruda askerlikle ilgili bazı önemli terimleri açıklamıştık. Savaş ve barışta sivil halkın hiç silah kullanmadan savunulmasıdır. mil­ letlerin t o p y e k ü n savaşı haline gelmesi sonucunda kurulmuştur? A) Gene) Kurmay Başkanlığı B) Sivil Savunma Teşkilatı C) Sahi) Güvenlik Komutanlığı D) Emniyet Genel Müdürlüğü E) Jandarma Genel Komutanlığı Çözüm: ll. T ü r k Kara Kuvvetleri'ndeki m u h a r i p sınıflardan biridir? A) Piyade B) Ordudonatım C) Ulaştırma E) Personel D) Levazım Çözüm: 51. Cevap B 48.1 9 9 3 Ulusal hedeflerin elde e d i l m e s i amacıyla iç ve dış sorunlarda ve milletlerarası ilişki­ lerde milli g ü c ü n etkili bir şekilde kullanıl­ masına ne ad verilir? A) B) C) D) E) Politik Güç Genel seferberlik Koruyucu Güvenlik Psikolojik harp Lojistik güç A) Muvazzaflık B) Saklı C) Bakaya E) Yedeklik D) Yoklama ÇÖzüm: 34. Milli gücün etkili bir şekilde kullanılması genel seferberlikle mümkündür. ve 43.1 9 9 2 Askerlik çağının başlangıcından kıt'aya katılma z a m a n ı n a k a d a r g e ç e n s ü r e içer i s i n d e y ü k ü m l ü l e r e yapılan i ş l e m l e r e ne denir? | j ! i 50. N B C ise nükleer. Bütün kuvvet komutanlıklarındaki birimler m u h a r i p ve y a r d ı m c ı sınıflar o l m a k üzere ikiye ayrılır.C ve D seçenekleri koruyucu ve kurtarıcı sivil s a v u n m a Önlemlerindendir. Koruyucu ve kurtarıcı bir özellik taşımazlar. Ö Y S . Tank. Cevap B 4 9 . Cevap E 47. Cevap A ÖSS . 1992/11 Aşağıdakilerden hangisi. İstihkam Muharebe ve Jandarma'dır. T ü r k i y e ' d e de Sivil S a v u n m a Teşkilatı Örgütlenmeye başlamıştır.C. Süvari.Milli Güvenlik Çözüm: Mesleğin niteliklerini kavramak ancak eğitimle olur. Bu teşkilat İçişleri Bakanlığına bağlı olarak faaliyet göstermek­ tedir. Ö Y S . devletlerin silahlı kuvvetlerinin karşılıklı çarpışması şeklinden çıkıp. Cevap D j Çözüm: 35. Cevap D ' i | j j Çözüm: 185 A. Topçu. biyolojik ve kimyasal silahlardır. Buna pasif direnişte denilebilir.B. sorunun aynısıdır.0 ve E seçenekleri piyadeye yardımcı sınıflardır. M u s t a f a K e m a l ' i n k o n u ş m a s ı n d a şikayetçi o l d u ğ u konu birliklerin askeri eğitimden yoksun olduklarıdır. Koruma ve kurtarmaya yönelik çalış­ malar yapmaktadır. savaşların. M u h a r i p S ı n ı f l a r : Piyade. k o r u y u c u ve kurtarıcı sivil savunma önlemlerinden biri değildir? A) Sığmaklar C) Tahliye B) İkaz ve alarm D) Seyrekleştirme E) NBC silahlan j ] i | j | . ÖSS .

1 9 9 3 Aşağıdakilerden hangisi. kişi ve makamları selamlama C) Savaş araç ve gereçlerini kullanma D) Ast-üst ilişkileri E) İlk yardım uygulamaları Çözüm: A. Kalın zırhlarla korunan tank­ lar kolayca tahrip edilemeyen özelliğiyle ve vuruculuğundaki yüksek isabet tankları de­ vamlı ön plana çıkarmaktadır. ÖSS-1994 Günümüzde aşağıdakilerden hangisi y a t nız askerlik eğitimi sırasında öğretilir? A) Kanunlara ve nizamlara uyma B) Sembol. ailede ve sosyal çevrede öğrenilebilen davranışlardır. erbaş ve erlerin tuttuğu nö­ betler genelde iki saattir. can ve malını koruyan.Dünya Savaşında çok etkili bir silah haline g e l d i . ÖYS-1993 G ü n ü m ü z kara savaşlarında. ÖSS-1994 Aşağıdakilerden hangisi. ÖYS . can ve mal güvenliğini korumak D) Düzene karşı koyan. halkın. Türkiye'de polisin siyasi görevlerinden biridir? A) Geçit. adli ve trafikle ilgili görev ve yetkileri vardır. Polis. deprem gibi afetlerde olay yerinde önlem almak C) Vatandaşların ırz. B seçeneği İdari görevidir. Cevap C Çözüm: İlk kez I. kahve. Aksi taktirde ülkede huzur ve barışın sağlanması mümkün değildir. C seçeneği idari görevidir. C s e ç e n e ğ i ise s a d e c e a s k e r l i k e ğ i t i m i sırasında öğrenilir. Cevap E .aşağıdakilerden h a n g i s i d i ğ e r l e r i n d e n daha g ü ç l ü v e etkilidir? A) Havanlar B) Tanklar C) El bombaları E) Mayınlar D) Makinalı tüfekler 5 4 . Cevap E B)16 C)12 D)8 E)4 53. t ö r e n ve g ö s t e r i l e r d e gerekli güvenlik önlemlerini almak B) Yangın. Cevap D 55. devletin yasalarla b e l i r l e n e n g ö r e v i n i y a p a n bir kuvvet olduğundan dolayı devletin yönetim şeklinin belirlenmesinde etkili olamaz. adli. kanun ve tüzük ve yönetmeliklerin kendisine verdiği görevleri yapan silahlı bir kolluk kuvvetidir. Polisin siyasi. sinema gibi yerleri kapatmak E) Yeni bir devlet rejimi saptamak ÇÖzüm: 5 2 . E seçeneği trafikle ilgili görevidir. konut dokunulmazlığını. toplumun ve kişilerin temel haklarını kullanma güvencesi­ ni. t o p l u m u n huzur ve güven İçerisinde yaşamasını sağlayan. yerine göre bir veya yarım saate indirilir. Ancak nöbet hizme­ tinin ve iklim koşullarının Özelliği nedeniyle. ÖYS .-25 derece olan gün­ lerde nöbet süresi olan iki saat.1 9 9 3 Askeri öğrenci. İdari ve trafik ile ilgili dört Çeşit görevleri vardır. toplumda dirlik ve düzeni. su baskını.Dünya Savaşında kullanılmaya baş­ lanan tanklar II. gerektiğinde süresi uzatılabilir. Kış mevsiminin çok sert geçtiği Doğu Anadolu'da -20. gazino. şiddet kullanan ve saldırıda bulunan kişileri yakalamak E) Taşıtları tescil ederek belge ve plakalarını vermek j Polis.B. D seçeneği siyasi görevidir. polisin yetki­ lerinden biri değildir? A) Şüpheli kişilerin üstlerini ve eşyalarını ara­ mak B) Suçluları yakalamak ve ifadelerini almak C) Suç unsuru sayılabilecek eşyaları zapt etmek D) Yasalara uymayan otel.786 Milli Güvenlik Çözüm: Polisin siyasi. n ö b e t s ü r e s i e n fazla kaç saat olabilir? A)20 Çözüm: Ç o ğ a l t m a h a l l e r i n d e n ö b e t süresi 4 saati geçemez.D ve E seçenekleri o k u l d a . Cevap B 56. B u d u r u m d a . G ü n ü m ü z d e ise çok geliştirilen tanklar kara gücünün en güçlü si­ lahı haline geldi. idari. A seçeneği İdari görevidir.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful