P. 1
halil-kitap

halil-kitap

|Views: 81|Likes:
Yayınlayan: Esila Seyran

More info:

Published by: Esila Seyran on Dec 14, 2011
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as TXT, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

06/06/2013

pdf

text

original

Sections

HERKES IÇIN TEMEL BILGISAYAR ve INTERNET KILAVUZU

Hazirlayan

Halil Ünsal NAMAZCI

Halil Ünsal NAMAZCI, 03 Aralik 1979 tarihinde Giresun da dogdu. Türkiye de Kontrol Sistemleri Teknolojisi bölümü yüksek ögrenimini tamamladiktan sonra Türksat Uydu Haberlesme Genel Merkezin de bitirme tezini tamamladi. Daha sonra ise bilgisayar ögretmeni olarak çalisti. Yazarimiz bilgisayar mühendisligi yüksek ögrenimine ve çalisma hayatina System Administrator olarak almanya da devam etmektedir. Yazarimiza halil@namazci.com e-mail adresi ve www.bilgisarayi.com web sitesinden ulasabilirsiniz.

...... 12 Bilgisayar Nasil Çalisir ? . 20 Disket Sürücü .................................... .... ..................... DONANIM VE YAZILIM Bilgisayar Nedir ? ................. ............................ 14 CPU ............................................................................ Harddisk ........................................................................... ...... 11 Gelecekteki Bilgisayarlar ............... ..... 15 RAM .....BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR .................................... .................... 14 1........................................................................... ........................................................................................ BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI .............................................................................................................................................................................................. ........................... 11 Günümüzdeki Bilgisayarlar ......................... 9 Türkiye de Kullanilan Ilk Bilgisayar .................. .................. ............... ...................... 14 Donanim Yapisi .............................................................................................................................................. 21 ....... BILGISAYARIN TARIHÇESI ...... 17 Fare ( Mouse ) .................................................. .....DONANIM ( Hardware ) ......... ......... .................. 16 Giris Birimleri ............................ ................ 16 Çikis Birimleri ............ 8 Bilgisayarin Tarihçesi . ....... ..................................13 Bilgisayarin Temel Kavramlari ........... 17 Klavye ( Keyboard ) .....................................................................ROM ...... 13 Harflerin ve Rakamlarin Binary Kodlari .................

........................................................................................................................................... ...... .......................................... 32 Bilgisayarim ve Özellikleri . 28 DOS ( Disk Operating System ) ........................ Modem ........................................................................................... 34 Belgelerim ............................ .... .............. ................ ....................... 34 Pencerelerin Açilip/Kapatilmasi ..................... ................................ ... ........................ .................................................. ............................... ... 29 WINDOWS .......... 33 Ag Komsulari ............ 27 2.................................................................................. 22 Tarayici ............ CD Rom ............................... ................................................. ............................................ Power ve Reset Dügmeleri ............ ................ ...................YAZILIM ( Software ) ........................ 34 Evrak Çantam ................................................................................. 35 ........................Isletim Sistemleri ............................................................................ 27 Giris-Çikis Kapilari .......... 34 Windows da Pencereler ........ ......................................................... 33 Geri Dönüsüm Kutusu .......... Ses ve Ekran Karti ........... 24 Monitör .............................................................. DVD-Rom .................................................... 26 Veriyollari .Yazici ve Kullanimi ................. 35 Görev Çubugu .. 25 Kasa ............. .... 27 a........................................................................ 23 Anakart ( Mainboard ) ............... .....................................

.................. 37 Bilgisayar ve Saglik ........................................ 38 Alistirma .............................................. .........................................Baslat Menüsü ................. 39 .. ..... ......................................................... ............................................... 37 Bilgisayar Açilirken Neler Olur? ...................... ............................... 36 Bilgisayar Nasil Açilir? ..............................................................

.. ............................................................................................................. 48 Düzen Menüsü ........................ .... ..................................................... 46 Belge Kaydetme .................................................................................................................... ....... 46 Dosya/Klasör Adi Degistirme ....................................... 51 Üstbilgi ve Alt bilgi Ekleme ........................................... ................ ................................................ ........................................... 49 Görünüm Menüsü ............................................................ 43 Dosya Silme .................. .....................67 Araçlar Menüsü ............................................................................... 54 Ekle Menüsü ........................... ..56 Belgeye Resim Ekleme ............................................................. .........69 Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme .................... .............................. 41 Dosya Menüsü ....................................55 Belgeye Simge Ekleme ..........................BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI POWERPOINT ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI Standart Araç Çubugu ... ....... ....... ......... 46 Belgeyi Yazdirma ..............................59 Biçim Menüsü ............ ................. ............................................................................................................................................................................ ...62 Word de Kullanilan Kisayol Tuslari ..54 Belgeye Sayfa Numarasi Ekleme ...............................................................................................................

.......................... ...73 POWERPOINT PowerPoint Standart Araç Çubugu .................83 .................................70 Pencere Menüsü .......74 Yeni Bir Sunu Hazirlama ..................................... ...................................................79 BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI................... ................83 Internet in Avantajlari ....................70 Tablo olusturma ........................................69 Tablo Menüsü ............................. ............75 Örnek Hazirlanmis Bir Slayt Örnegi .....................................................................81 Internet in Tarihçesi .. ......................................................................... ............ ................................ ...........................................................................82 Türkiye de Internet ................................................. ............................................................................................................................... E-MAIL ALIM VE KULLANIMI............................................ WEBSITESI YAPIMI VE HABERLESME YAZILIMLARI Bilgisayar Aglari ( Network ) .................................................. .......74 PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu ....... ................................................................................ .........73 Yardim Menüsü .81 Internet nedir ? ...

.... .................83 Temel Tanimlar ......................84 Internet in Temel Ag Yapisi ..........8 7 ........................84 Intranet ............................................................................................Kullanim Amaçlari ...... ....................... ....... .............. .......................................................87 Dosya transferinde dikkat edilmesi gereken unsurlar ................................... ...............................................................................................84 Internet de Kullanilan Protokoller ........................85 Internet de Güvenlik Önlemleri ...........................................

..........................................................92 Hotmail den yeni bir mail hesabi alinmasi ve kullanilmasi ..............88 Internet teki Adres Gruplari ........................ .. .............................................................................................. ..........100 Üniversiteler ............98 Internet te Arama Sayfalarinin Kullanimi .................................................................................................................................... ...... ........ .................... ... .................................................................................................................................................105 .....................97 Microsoft Netmeeting .............................................................................. ..................................................................................95 Hotmail de bir baskasina e-mail gönderme ..............................102 Telekom Siteleri ..................................................... ................104 Arama Siteleri .... ...............97 MSN Messenger ....................................... 96 Haberlesme Yazilimlari ......................... ......... ........100 Resmi Kurumlar ........................................93 Hotmail Kullanimi ........103 Download Siteleri ve FTP Arsivleri ................................................ ............................................91 FTP Programlari ve Kullanimi ......................................................................103 Internet Servis Saglayicilar .................................................................. ............99 Internet Rehberi ............... ................ ....................................88 Internet Explorer Kullanimi .............. .......................................................Internet Araçlari ...................88 Web Browser..............104 Medya Kuruluslari ..............................

......................................................121 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!!................................................113 Ücretsiz disk alani veren siteler ve özellikleri .......... ............118 Köse Yazilarim. ............ .......................................................... Bilgi = Güç tür.124 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023''...........114 Geocities Dosya Göndermek ................. Eglence Linkleri .................................................................................................................Donanim Üreticileri ..106 Yazilim Siteleri .123 Dikkat !!! W32/Blaster-A..................................111 Notepad Kullanimi ................................................. ............................................. ...............128 ......................108 Web sitesi Hazirlama ............................................................................................... .........................112 Web Sayfasi hazirlamak için yapilmasi gerekenler ......120 INTERNET Dedikleri .................................................... ..................................................110 FrontPage Express Kullanimi ve Anlatimi ................................ ............................106 Is Bulma ve Arama Siteleri .................. ............................121 Internet de hersey bedava(mi)?.........................107 Egitim..................107 Ücretsiz e-mail ve web alani veren siteler ................................................................................ .....................113 Geocities den Web Alani Almak ........... .......................116 Web Sitesi Hazirlamadaki Püf Noktalari ....................................................................117 Önemli Arama Motorlari ............................... ................................................................ ............... .....125 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi...................

............ PC ............ .....................................................................131 Bilgi Güvenligi (2) ........................................................................................................1 35 Iyi ki dogdun. 136 Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise..... ...CeBIT 2004...................130 Bilgi Güvenligi (1) ................................132 Internet = Hayat..........................................................................................133 GEL PC.......................................................134 Evlilik 3 Yil içinde....................137 .............................................

BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR ? BILGISAYARIN TARIHÇESI BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI DONANIM VE YAZILIM .

Günümüzdeki bilgisayarlar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz. Müzik dinleyebilirsiniz. yine insanlar tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun biçimde. görüntülü ve sesli iletisim yapabilirsiniz. Bilgisayarlar ingilizce açilimiyla ( PC ) Personel Computer yada türkçesiyle kisisel bilgisayar anlamina gelir. Örnegin bilgisayar kullandigimiz bir dijital radyodan daha fazla karmasik degildir.e-mail kullanmayi ve internetin temel yapisini ögreneceksiniz... kendi filminizi ve müziginizi yapabilir ve kendi web sitenizi yaparak dünyaya açilabilirsiniz. . is kazanci.Radyoda kanallari ayarlarken bilgisayarda da programlari çalistirmak için gerekli islemleri yapariz. Radyo dinleyebilirsiniz. Bilgisayar demek zaman. Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabilir.Artik bilgisayarlar yaptigimiz islerde ve günlük yasantimizin büyük bir kisminda bize yardim eden en önemli yardimcilarimiz haline geldiler. turizmden sohbete her seyde bilgisayar kendine uzun bir zaman kalkmayacak güçlü bir yer bulmustur. sanattan eglenceye .BiLGiSAYAR NEDiR? Insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri. Fax çekebilirsiniz. internetde yolunuzu kaybetmeden istediginiz bilgiyi bulabilmeyi.Örnegin TV izleyebilirsiniz. bilgi ve güç demektir.Çünkü sanayiden egitime.istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri veren veya depolayan elektronik cihazlardir.Ikisinide açma kapama dügmeleri ile açip kapatiriz. Bunun için günümüzde bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir ve bu kitapla temel olarak bilgisayar ve yazi programlarini kullanmayi .Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. para.

.

Bilgisayarin Tarihçesi 1937 yilinda. 1959-1964 arasinda üretilen bilgisayarlarda transistörler (10 bin adet) kullanildi. düsük enerji harcamasi ve hizli olmasi bu chip'lerin mikro-bilgisayar yapiminda kullanilmasina neden oldu. yüksek güvenirlilik. ufak boyutlar. .Erkert'in ilk islevsel bilgisayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. Bu tüpler bir ampul büyüklügünde. Harvard üniversitesinden Howard-Aiken ilk otomatik hesap makinesi (MARK-I). Düsük maliyet. 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. Resim 1 : Ilk Islevsel Bilgisayar ENIAC 1951-1959 arasindaki üretilen bilgisayarlarda vakum tüpleri kullanildi. ALGOL yüksek düzeyli diller ve isletim sistemleri gelistirildi. FORTRAN.000 islem yapan ENIAC [Electronic Numerical Integrator And Calculator] (Elektronik Sayisal Dogrulayici ve Bilgisayar)'i yapti. Veri ve programlar magnetik teyp ve tambur gibi bilgi saklama araçlariyla saklandi. P. üretilen bilgisayarlarda entegre devreler kullanildi. 1964-1970 arasinda. Bilgisayar donaniminda bu teknolojinin kullanilmasi bilgisayarin hesaplama hizlarini ve güvenirliligini arttirmis ve hacimleri çok küçültmüstür. çok fazla enerji harcamakta ve çok fazla isi yaymakta idiler. 1970'li yillardan sonra. COBOL. büyük çapli tümlesik devreler kullanilmaya baslandi. on binlerce devre küçük bir silikon chip'e yerlestirildi. Veriler ve programlar bilgisayara delgi kartlari ile yükleniyordu.

sirketin. içinde sabit disk bulunan ilk kisisel bilgisayari olan PC/XT'sini piyasaya sürdü. 1983 baharinda. IBM. IBM. Intel'in 80286 micro islemcisine dayali. Ilk popüler grafiksel isletim sistemi 1984 yilinda. Yukarida da görüldügü gibi ilk bilgisayarlar bir oda büyüklügünde idi. Disk. yerlesik bir depolama aygiti olarak çalisip. Microsoft firmasi Macintosh için sözlük islemci ve elektronik tablo programi yazdi. 1984'te. IBM PC'den üç kat hizliydi. Apple Macintosh'u sürdügünde piyasaya girdi. 10 megabayt'likti.Mikroislemci denilen tek bir tümlesik devre yongalarinin bilgisayarlara uygulanmasi ile tek kullanicili ucuz bilgisayarlar üretilmistir. PC AT adli yüksek performansli ikinci kusak bilgisayarini tanitti. Simdi ise gelisen teknoloji sayesinde avuç içine sigidilar. .

. 5000 çarpma ve 138. bankacilik islemlerinizi gerçeklestirebilecek ve alisverisinizi yapabileceksiniz. o Okuma 200. Delme / Yazma 100 kart / Satir dakika hizinda olmasi o Assembler ve Fortran 'in özel programlama dilleri kullanimi (SOAPFORTRANSIT) Resim 2 : Türkiye nin Ilk Bilgisayari Günümüzdeki Bilgisayarlar Yandaki sekilde de gördügünüz gibi gelisen teknoloji sayesinde ilk bilgisayarlar 30 ton agirligindan 170 gr a kadar düsmüstür. Cep PC'niz sayesinde her zaman ve her yerden internete baglanabilecek.Türkiye 'de Kullanilan Ilk Bilgisayar Türkiye 'de bilgisayar kullanimi. o Her biri 10 karakter ve 1 isaretten olusan 2000 sözcüklük Tambur bellek bulunmasi.Bu yeni teknoloji harikasi cep bilgisayarlarinin özellikleri ise . lambali olmasi. 1960 yilinda hizmete giren ve yaklasik 12 yil kullanilan IBM-650 Data Processing Machine" ile baslamistir. internet üzerinden istediginiz tüm bilgilere ulasabilecek . o Özel kablolarla baglanan kontrol paneller ile delikli kart irtibati. o Dakikada 78000 toplama-çikartma.000 mantiksal karar verebilme özelligi. Tarihi sistemin ilginç bazi özellikleri : o Birinci nesil. o Delikli kart ile bilgi girisi yapilmasi. Karayollari Genel Müdürlügünde.

Randevulariniz. Sesli uyari mesajlari ile takip etmek istediginiz her seyi cep PC'niz size hatirlatacak. Mesajlarinizin içindeki word ve excel dosyalarini. . Notlarinizi el yazinizla. MP3 dosyalarini yükleyebilecek ve dilediginiz heryerde istediginiz sarkilari dinleyebileceksiniz. Kizilötesi baglanti noktasi sayesinde iPAQ avuçiçi bilgisayarinizi diger elektronik cihazlarla konusturabileceksiniz. yapacaginiz isler ve elektronik mesajlariniz. Gelecekteki Bilgisayarlar Resim 3 : Gelecekteki Giyilebilir bilgisayarlar. klavye kullanarak ya da sesli kaydederek tutabileceksiniz. iPAQ avuçiçi bilgisayarinizda görüntüleyebileceksiniz. adres defteriniz. cep PC'niz sayesinde hep yaninizda olacak.

Harflerin ve Rakamlarin Binary ( Ikili ) Kodlari 0 = 001010 2 = 000010 4 = 000100 6 = 000110 8 = 001000 1 = 000001 3 = 000011 5 = 000101 7 = 000111 9 = 001001 A = 110001 B = 110010 C = 110011 D = 110100 E = 110101 F = 110110 G = 110111 H = 111000 I = 111001 J = 100001 K = 100010 L = 100011 M = 100100 N = 100101 O = 100110 P = 100111 Q = 101000 R = 101001 S = 010010 T = 010011 U = 010100 V = 010101 W = 010110 X = 010111 Y = 011000 Z = 011001 BIT:O Ve 1 lerden olusan bilgidir. Bilgisayarda en küçük bellek birimi BIT tir.Kisaca bilgisayarlar açik ( 1 ) ve kapali ( 0 ) durumlar. Grafik. Bilgisayarda bilgiyi ( datayi) temsil eden 2 kavram vardir.kapali ) farkli durumlarindan .Bilgisayarlar ikilik sayi sistemini kullanirlar. karakter gibi bilgile ri . Bunlar 0 ve 1 dir. açik ve kapali dir. 1 byte ile 28 bit lik yani 256 karakter ifade edilir. yaptigi tüm islemleri yerine getirirken iki elektriksel olaydan hareket eder.Bilgisayarlar bu ikili olayin (açik.Bilgisayar Nasil Çalisir? Bilgisayarlar . harflere . Ikili ( Binary ) sayi sisteminde 2 farkli durum oldugundan ( 0 ve 1 ) : bu sistemde tasarlanan bilgisayarlar hem basit hemde güvenilirdir ve hata olasiligi en aza indirilmistir. bilgisayarlar tarafindan . komutlari ve kullanil an tüm karakterleri üretir. rakamlara yada sembollere dönüstürülerek görüntülenirler. terimleri .Bu olaylar .Ikili sayi sisteminde kullan ilan 0 ve 1 elektronikte 0 yoklugu ( kapali ) 1 ise varligi ( açik ) temsil eder. harfleri. 1 Byte ( bayt ) : 8 Adet bit in yan yana gelmesinden olusan bilgi birimidir.

1 KB ( Kilobayt ) : 1024 byte ten olusur.= 210 bit 1 MB ( Megabayt ) : 1024 KB tan olusur.üzerinde toplar. = 220 bit 1 GB ( Gigabayt ) : 1024 MB tan olusur = 230 bit .

fare. mikroislemci. Bilgisayarlarin fiziksel kisimlarina donanim denilmektedir. bilgisayarin çalistirilmasi için gerekli olan ve bilgisayarda çesitli islemler yapilmasina imkan saglayan programa denir. Elle tutulabilirler. 1 DONANIM ( HARDWARE ) Bilgisayarin bünyesinde bulunan her türlü mekanik ve elektronik cihazlari (donanim) olusturur . Yazilim (software) ise. Bilgisayari olusturan her türlü elektronik ve mekanik bölümlerine donanim (hardware ) denir. Ekran. ikincisi ise yazilimdir. Donanim Yapisi . klavye.Bunlardan birincisi donanim . bellek. tarayici. yazici. Sabit disk (harddisk).Bilgisayarin Temel Kavramlari Bilgisayardan söz edildigi zaman birbirini tamamlayan iki kavram akla gelir.

GIRIS BIRIMLERI ÇIKIS BIRIMLERI CPU (Merkezi Islem Birimi) Harddisk (Sabit disk) RAM ROM .

Bilgisayarlarda bilgi depolama ünitesi. Resim 6 : Sabit Disk ( Harddisk ) 2 .Resim 4 : AMD Islemci ön ve arka yüzü Resim 5 : PIV Islemci ve Yuvasi 1.HARDDISK: Sabit disk. Bu nedenle bir bilgisayarin islem yetenegi ve hizi islemcisinin yetenegi ve hiziyla dogruda n ilgilidir. .CPU: Central Processing Unit ( Merkezi Islem Birimi). Bilgisayar kasasinin içinde kendileri için ayrilmis yuvalara yerlestirilirler. Çünkü tüm islemler CPU tarafindan yapilir. Merkezi Islemci ya da kisaca islemci. Sabit diskler büyük miktarda bilgiyi uzun süreli olarak saklamak için kullanilan manyetik disklerdir. Sabit diskler özellikle disketlerle karsilastirildiginda çok büyük miktarda bilgi depolama özelligine sahiptirler. Zaten bu yüzden de sabit disk adini almislardir. CPU genellikle bilgisayar in beyni olarak tanimlanir. Ana Islem Ünitesi. Bilgisayarin program komutlarini bellekten aldiktan sonra kodlarini çözen ve karsiligi olan islemleri yerine getiren merkez birimi. Genellikle tasinabilir olma özelligi yoktur.

Bir ROM yongasi üreticisinden çiktiginda içerigi belirlenmistir. kamera . mouse . Rasgele Erisimli Bellek. tarayici . Bilgisayarin yüklenmesini saglayan ana program gibi. Özellikle grafik kullanici yüzüne sahip isletim sistemleri daha çok RAM kullanir. ROM lar bilgisayarlarda hiç degismeyecek ancak sürekli kullanilan bazi programlari saklamak için kullanilir. Salt Okunur Bellek. Içerdigi verilerin üzerine sadece bir kere yazildigi ve bir daha degistirilemedigi bellek tipi. Disketten farki. Bir bilgisayarin ne kadar RAM a sahip olmasi gerektigi. .. Yazma yapilamaz.RAM: Random Access Memory. optik okuyucu . Herhangi bir noktasina dogrudan erisilebilen bellek tipi. Resim 8 : VIA Yonga 4 .ROM: Read Only Memory.büyük kapasiteli hizli ve PC içerisinde sabit olmasidir. Üretici firma tarafindan ilk imalati esnasinda yerlestirilir. kullandigi isletim sistemi ve çalistiracagi programlarin ihtiyaçlarina baglidir. GiRiS BiRiMLERi Klavye. Resim 7 : SD-Ram 3 . elektrik akimi kesildiginde RAM lerin sakladiklari bilgileri kaybetmelerine ragmen. dijital fotograf makinasi gibi elemanlar bilgisayarin giris birimlerini olusturu rlar. barkod okuyucu . ROM larin etkilenmemeleridir..Bilgileri silinmeyen manyetik ortamlarda tutma ve genis hacimli bilgilere hizli olarak ulasmak için kullanilan giris ve çikis birimidir. disket . ROM larin RAM lerden en önemli farki.

FONKSIYON TUSLARI STANDART TUSLAR YÖN TUSLARI RAKAM TUSLARI . Klavyeler harflerin dizilisine göre farkli tiplerde olabilirler.ÇIKIS BiRiMLERi Monitör. Sol üstte bulunan harf Q ise Q klavye F ise F klavye olarak adlandirilir. KLAVYE :( Keyboard ) KLAVYE :( Keyboard ) Bilgisayarin bilgi girisinde kullanilan ve daktiloya benzeyen parçasi. Printer ( Yazici ) gibi elemanlar bilgisayarin çikis birimlerini olusturur. F klavyede harfler Türkçe daktilolarda düzenledikleri sekildedirler.

STANDART TUSLAR : Bu bölümde A ile Z arasi harfler 0 ile 9 arasi rakamlar !. Klavye üzerindeki tuslari 4 kisimda inceleyebiliriz. .^. . Bunlar A-Z ye harf tuslarini içerir. ÖZEL TUSLAR: Backspace( isaretli tus): Imlecin bulundugu yerden sola dogru tek tek tamamini siler. YÖN TUSLARI : Imleci sola . kontrol tuslari ve sag tarafta sayisal klavye olarak adlandirilan tus takimi vardir. saga . ? vb. gibi RAKAM TUSLARI : Bu bölümde 0 ile 9 arasi rakamlarin yaninda bazi özel fonksiyonlar bulunur. F1 den F12 ye kadardir. yukari ve asagi dogru hareket ettirmekte kullanilirlar.Klavye veri giris birimidir. Fonksiyon tuslari 2. 1. Yön tuslari FONKSIYON TUSLARI : Bu tuslar her programlama dilinde ve isletim sisteminde farkli görevler almistir. Rakam tuslari 4. isaret tuslari ile bazi özel tuslar bulunur. "NUM LOCK" bir kez basildiginda isik söner ve rakamlar yerine özel fonksiyonlar çalisir. Bunun disinda klavye üzerinde fonksiyon tuslari . Klavyeler üzerinde bir yazi karakterlerinin karsiligi tuslar bulunur. Delete (Del): Imlecin bulundugu yerden saga dogru tek tek siler. Standart tuslar 3.

Caps Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar. ) Büyük harf yada küçük harf tusu. ) Bu tus açikken klavyenin sag tarafinda bulunan rakamlari kullanabiliriz.Print Screen : Yazilan yaziyi yaziciya yollar. Num Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar. .

Control+Alt+Del: Ayni anda basildiginda bilgisayarin açma kapama dügmesine basmadan hafizayi tamamen silmemizi ve bilgisayari yeniden baslatmamizi saglar. Home: Imleci satirin basina getirir. End : Imleci satirin sonuna götürür.. Insert: Araya yazi yazacagi zaman kullanilan bir tustur. Ctrl+Break: Programlarda çalismayi durdurur. Page Down: Imleci bir ekran asagiya indirir.Scroll Lock: Bu tusa basildiginda imleç kilitlenir ve ekran kayar.Ayrica tus kilitlenmesini de açar. Space Bar: (Harflerin altindaki uzun tus) Yazi yazarken harf araligi vermek için kullanilir. . Page up: Imleci bir ekran yukari çikarir. Pause : Bu tusa basildiginda ekran durur. Tab Tusu: Bu tusa basildiginda imleci 8 karakter birden saga hareket ettirir. Ctrl+C: Isletim sistemi komutlarini çalisma aninda durdurur.

bazi tuslar üçüz görevlidir. .AltGr : ( Klavye üzerinde bazi tuslar ikiz. ) Ikiz görevliler Shift tusu ile basilirsa ikinci karakteri yazar.

Sag Tusa Tiklama: Mouse göstergesi bir nesne veya pencere üzerinde . Iki kez Tiklama : Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusuna çift tiklandiginda nesneye ait pencerenin açilmasini ve ya nesnenin temsil ettigi programin çalismasini saglar. Basili Olarak Sürükleme: Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusu basili tutularak nesne istenilen yere tasinir. 3.Mouse asagidaki sekillerde olabilir. Normal Seçim Çalisiyor Yardim Seç Mesgul Metin Seç MOUSE KULLANIMANA ILISKIN TEKNIKLER 1.Bu teknigi tasima islemlerinde kullaniriz.Bu islem ile seçilen nesneye ait islem kutusu mavi renk alir. Bir kez tiklama (enter): Mouse göstergesi seçilecek nesnenin üzerine yerlestirilip Mouse un bize göre sol tusuna bir kez tiklanir. Mouse isareti islem yapilacak nesne üzerinde iken isleme baslanir.FARE : ( MOUSE ) Mouse Kullanimi: Windows da bulunan simgelere.Tus serbest birakildiginda islem biter. 2.programa ve menülere ulasmak için kullanilir. 4.

3 .Tekrar topu yerine takarak fare temizleme islemi bitmis olur. 1 Farenin arka kismi çevrilir.iken sag tusa tiklanirsa o nesne veya pencere hakkinda yapilabilecek islemleri içeren kisa yol menüsü denilen menü ekrana gelir. . topu çikartip dönen parçalari temizleriz. 2 .Farenin altindaki topun bulundugu yuvayi çevirerek açip . FARE NIN TEMIZLENMESI Farkli çesitlerde fare olmasina karsin genel manada fare temizlemek için su sira izlenir.

Diske veri yazan ya da okuyan birim.Resim 9 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde masaüstünde farenin sag tusu ile bos bir yere tikladigimizda gelen menü.. optik disklere okuyup yazan optik sürücüler gibi.genelde.Disketlerin içi dairesel bir yapida olup track denilen izler ve sektör denilen alanlardan olusur..Disketler boyutlarina göre ikiye ayrilir: . Resim 11 : Disket Sürücü DISKET SÜRÜCÜ Disket:Yapilan islemlerin sonuç olarak saklandigi ve tekrar bilgisayara gönderildigi giris ve çikis birimidir. bir dis ünite olarak da baglanabilir. Kullanmak için önce formatlamak gerekir. Disk sürücüler okuyup yazdiklari disk tipine göre çesitli isimler alir: Disketlere okuyup yazan disket sürücüler. Disk sürücüler bilgisayarin içine yerlestirilebilecegi gibi.Tasinabilirler. disk sürücü dendiginde sabit disk sürücü kastedilir. Resim 10 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde herhangi bir dosya veya klasöre farenin sag tusu ile tikladigimizda gelen menü.

. Line feed (Satir atlat) :Bir satir atlayarak yazar.Disket üzerinde bulunan koruma(Write Protect) kapatildiginda disketteki bilgiler yalnizca okunabilir.Isik yanarken disket çikarilmaz. Offline (Kapali) :Yazici çalismaz. Resim 12 : Lazer Yazici YAZICI (PRINTER) : Bilgisayar ile üretilen metin ve resimleri kagida basmak için kullanilan araç Bilgisayarda üretilen bilgilerin dökümler halinde alinmasini saglayan bir çikis aracidir. Paper feed (Kagit koy) :Yaziciya kagit yüklemesini saglar.Çünkü isik yaniyorsa disketten bilgi okunuyor yada bilgi yaziliyor demektir. Grafik olarak(Bu yazicinin hizini keser) YAZICI KULLANIMI: Yazici üzerinde bulunan tuslarin görevi: Online (Yazmaya hazir) :Bu tus göstergesine ait isik yanarsa PC kagida döküm yapar.Disket çikartma dügmesine bastigimizda disket disari çikar.Sürücüden gelen tik sesi: disket yuvasina yerlesir. Yazi olarak(Bu yazicinin hizini arttirir).döküm iki sekilde alinir.Yazma ve silme islemleri yapilamaz. SÜRÜCÜYE DISKET TAKMA VE ÇIKARTMA: Demir metal kismi ve etiketli bölümü üste gelecek sekilde ve ok yönünde bilgisayara takilir.Ancak koruma açildiginda yapilabilir.

CD-Rom larin yerini almasi beklenen yeni bir optik disk teknolojisi.Resim 13 : Tarayici ( Scanner ) SCANNER: Tarayici. Bu araca CD-R denir. . CD-ROM larin üzerine bilgiyi kaydedebilmek için özel araç kullanilir. Resim 14 : CD Rom / CD . CD-ROM SÜRÜCÜLERINE CD TAKMA VE ÇIKARTMA: CD sürücü üzerinde bulunan açma-kapama dügmesi ile CDler yazili kismi üstte. Resim 15 : DVD-Rom DVD-ROM: Dijital Versatile Disk. CD-ROM'lardaki veriler optik olarak kaydedilirler. Yüksek kapasitede bilgi depolamak için kullanilan optik disklerdir. Kolay bozulmazlar.parlak kismi altta olacak sekilde yuvaya yerlestirilir. CDROM'lardaki verilerin korumak için çizilmemesine dikkat etmek gerekir. 133 dakikalik bir filmin tek bir diskte tutulmasi saglanabilecek.R CD-ROM: Compact Disk-Read Only Memory. Her hangi bir yaziyi ve ya resmi kagit üzerindeki haliyle bilgisayar bellegine yükler. CDROM sürücü varsa hard diskten sonraki en son sürücünün adini alir.DVD-Rom oynatici denilen aletlerin normal CD-Romlari da oynatmasi söz konusu. CD-ROM sürücü E ile belirtilir. Örnegin: Hard Disk C ve D ise.Giris ünitesidir.Kagida basili yazi ve resimleri okuyup bilgisayarlarin anlayacagi biçime çeviren araç.

bellek.Resim 17 : CPU takili bir Anakart ANAKART ( MAINBOARD ) : Bilgisayarlardaki temel devre ve bilesenleri üzerinde bulunduran kart. BIOS. Ana kartla birlikte sadece CPU degil. ROM ve ana bellek de daha iyi modele geçirilmis olur. depolama aygiti arabirimleri. seri ve paralel portlar. CPU. Bir PC yi daha iyi bir modele çevirmek için ana karti degistirmek gerekir. genisleme yuvalari ve ekran. Ancak bu islem sirasinda genisleme kartlarinin yeni ana kartla uyumlu olmasina dikkat edilmelidir. Ana kart. Resim 16 : Anakart Sekli CPU FANI CPU ( ISLEMCI ) RAM YUVASI HAFIZA PILI PCI KART YUVASI FARE BAGLANTISI KLAVYE . klavye gibi çevre ünitelerinin denetleyicilerini bulundurur.

BAGLANTISI ÇIKIS BIRIM BAGLANTILARI .

Bilgisayarin sesi islemesini saglayan genisleme karti. ancak telefon hatlari üzerinden gönderilen veriler analog yapida olmalidir. Bu yüzden modemler bilgisayarlarin dijital yapida sakladiklari verileri analog yapiya çevirerek gönderme isini üstlenir. Ses kartlari. Bilgisayarlar verileri dijital olarak saklarlar. gösterdikleri renk sayisina ve destekledikleri çözünürlük ranlarina göre siniflanir. . Telefon hatlarindan veri aktarmakta kullanilan araçlar. EKRAN KARTI Bilgisayarin görüntüyü islemesini saglayan kart. MODEM: Kisaltma. Bu islemin tersi de yine modemler tarafindan gerçeklestirilir.Resim 18 : LCD Monitör Ayar Dügmeleri Açma / Kapama Dügmesi Resim 19 : Monitör MONITÖR: Ekran. Oysa pek çok yazilim ve CD-ROM lar çok daha yüksek kalitede bir ses çikisina ihtiyaç duyar. SOUND CARD: Ses karti. Bir ses karti olmadan bilgisayar sadece bip sesleri ve oldukça mekanik melodiler çikarabilir. Bilgisayarlarla kullanicilar arasindaki görsel baglantiyi saglayan birim. Telefon hatlarindan analog yapida gelen sinyalleri bilgisayarlarin anlayacagi dijital yapiya çevirirler. Ekranlar büyüklüklerine. Modulator-Demodulator. karta baglanan hoparlörler araciligiyla dijital ses eld e edilmesini saglar.

bilgisayar içinde bulunan donanimlarin bir arada bulunmasini saglayan mekanik donanimin adidir. .KASA : Kasa.

. Bilgisayarimiza elektrik gelmesini saglar.POWER : Bilgisayarimizin Açma / Kapama dügmesidir. Ayrica klavyeden 2 defa Ctrl + Alt + Del Tuslarina basarakta resetleyebiliriz. Kasanin üzerinde bulunan büyük dügmedir. RESET : Bilgisayarimiz kilitlendiginde açmak için kullandigimiz dügmedir.

. LPT1 LPT2 olarak degisir. 1. Elle tutulmazlar. 25 ile 40 arasinda pini vardir. Yazici girisidir.).. Mouse: Com Portuna / Seri Yazici: LTP1 Portuna / Paralel dir Klavye: AT/PS2 Portuna GIRIS ÇIKIS KAPILARI PORT: Bilgisayarin diger çevre aygitlari ile iliskisini saglayan baglanti noktalarina port denir. Com1. sunu (presentation). Örnegin: Kelime islem (Word processor) programlari son kullanicilarin yazi yazmasi için kullanilir. .VERIYOLLARI Paralel ve seri olarak 2 yoldan olusmaktadir. programlama dilleri (Pascal. Bilgisayarin nasil çalisacagini söylerler. install). SERIAL PORT: Erkek Port tur 9-25 arasinda Pini bulunmaktadir. ses (sound) programi gibi. Sistem Yazilimlari: Yazilim ile donanim arasindaki isleri yöneten ve aracilik yapan yazilimlardir. Communication dan gelir. 2 -YAZILIM ( SOFTWARE ) Donanimi kullanmak için gerekli programlardir. C . Seri veriyollari 9 pin lik portlardan Erkek Paralel veriyollari 40 pin lik portlardan Disi olusmaktadir. Fare modem baglanir. Bilgisayarin istenilen islemleri yapabilmesi için gerekli olan komutlar topluluguna yazilim denir. PARALEL PORT: Dizi konnektördür. Belirli bir islemi yapmak üzere bilgisayara kurulurlar (setup. Tablolama (spread sheet). Veriyollari bilgisayarin çevre birimleri ile arasindaki bagi olustururlar. Com 2 diye çogaltilir.

Win2000. NT Server. Linux . Kullanilan bu koda . Programlama Dilleri: Bir isi bilgisayara yaptirmak ancak belirli kodlarin belirli bir sira dogrultusunda kullanilmasi ile olanaklidir. sikistirma.. Yararli Programlar: Isletim Sistemi ile verilen format. kurtarma vb. Aygit sürücü Yazilimlari (Device Driver): Çevre birimlerinin çalismasi için bilgisayara yüklenen programlar. WinMe.. Win98.Ör: Win95. NT Workstation.

programlama dili denilir. Yazilan kaynak kod program derleyici veya yorumlayici tarafindan bilgisayar diline çevrilir. Programlama dillerinden bazilari C, Pascal, Delphi, Java, Visual Basic, Visual C Uygulama Programlari : Belli bir amaci gerçeklestirmek üzere üretilmis yazilimlardir. Örnegin, okul yönetim sistemi programlari, muhasebe programi, bilgisayar oyunlari, programlama dilleri derleyicileri vb. Uygulama yazilimlari belirli uygulamalari çalistirirlar. Bilgisayarin çok amaçli olmasina olanak tanirlar ve islerin daha iyi yapilmasina yardimci olurlar. Kelim e islemci (Word processor) yazilimlari mektup, günlük plan, ders notu hazirlamada; tablolama programlari ögrenci not ortalamasi hesaplama, maas bordrosu yapmada; veri tabani yazilimi, ögrenci bilgilerinin saklanmasi, bulunmasi, güncellenmesi, düzenlenmesi ve rapor olusturulmasinda kullanilirlar. Elektronik posta yazma, grafik hazirlama, masaüstü yayincilik, çalisma plani hazirlama, is akisi çizimi, web sayfasi olusturma programlari da uygulama yazilimlarina örnektir. Ör: Winamp , Winzip , ACD , ZoneAlarm ... Ticari yazilimlar: Muhasebe, tahmin yapma, proje yönetmede kullanilirlar. Eglence yazilimlari: Oyun, ekran koruyucu Egitim ve Basvuru Yazilimlari: Bilgisayar Destekli Egitim yazilimlari, benzetim (simülasyon) yazilimlari, elektronik ansiklopedi, atlas. Çoklu ortam (Multimedia) Yazilimlari: Bilgisayar tabanli medya ile bütünlesik olarak hazirlanirlar. Ses, video, animasyon, resim içerirler. Çoklu ortam ansiklopedileri bunlara örnektir.

A - iSLETiM SiSTEMLERi

Bilgisayarlarin çalisabilmesi için gereken temel yazilim. Bilgisayarlar çesitli donanim ürünlerinin belli bir tasarima göre bir araya getirilmesiyle olusturulur. Ancak kendilerinden beklenen isleri gerçeklestirmeleri için bu sadece donanimdan olusan altyapi yeterli degildir. Bir kelime islem yazilimi ile belge olusturabilmek için önce bilgisayarin açilmasi, donanim ürünlerinin birbirlerini tanimasi ve birlikte çalisacaklari sartlarin saglanmasi gerekecektir. Kullanici klavyede bir tusa bastiginda, bir harfin ekranda görüntülenmesi, yazilanlarin

saklanmak istendiginde belgenin disk üzerine yazilmasi, belgeye bir dosya adi verilebilmesi yapilabilecek isler arasindadir. Kullanilan yazilim ne tür olursa olsun bazi temel islemler hep aynidir; dosyalarin diske yazilmasi, diskten alini p ekrana görüntülenmesi, bir dosyanin basilmak üzere yaziciya gönderilmesi... Bu durumda tüm yazilimlarin üzerinde çalisacagi zemini olusturmak ve temel islemleri gerçeklestirmek üzere kullanilan yazilim ile karsilasilir. Bu, isletim sistemidir. Isletim sistemi bilgisayarin her türlü altyapi çalismalarini düzenler, çesitli aygitlarin birbirleriyle anlasmasini saglar. Bu sayede çesitli uygulama yazilimlari, güven içinde çalisip kullaniciya hizmet edebilirler. Bu yüzden bir bilgisayarin donanim özellikleri kadar isletim sistemi de önemlidir. Çünkü sistemin genel performansi gibi islev yelpazesi de kullanilan isletim sistemine göre degisir. Isletim sistemleri bilgisayarda olup biten her seyi denetleyen yazilimlardir. Bu yüzden sistem ne kadar karmasiksa, isletim sistemi de o oranda gelismis olmak zorundadir. Genel amaçli bir isletim sisteminin üstlenmesi gereken isler söyle siralanabilir: . Çevre birimleri ile programlar arasindaki iletisimi saglamak. Bir kelime islem yazilimi yaziciya ya da CD-ROM sürücüye ulasarak kullanilmasinda oldugu gibi... . Sistemin bellegini yönetmek, disk tamponu (disk cache) gibi ek olanaklar saglayarak bellegin etkili bir sekilde kullanilmasini saglamak. Örnegin, sanal bellek olusturarak ana bellekten daha büyük bir alanin kullanilmasi. . Saklama aygitlarindaki dosyalara belli bir düzen erisilmesi için bir dosya yönetim sistemi olusturmak. . Özellikle çok kullanicili sistemlerde kaynaklara güvenli erisim saglamak. . Programlar arasi veri iletisimi saglamak. Kullanicinin çesitli komutlar vermesi ve programlar çalistirmasini saglamak

DOS (Disk Operating System)

MS-DOS: Disk isletim sistemi, çevre üniteler ile bilgisayar arasindaki giris/çikis islemlerini, programlarin çalistirilmasini ve dosya islemlerinin gerçeklestirilmesini saglar.

Makinenin açilip çalisabilir olmasini ve komutlariyla makineye hükmetmesini saglar. Ms-dos ortaminda bilgiler ; 1. Bilgiler DOSYA lar halinde saklanir.

2. Her dosyanin bir ADI ve UZANTISI vardir.

3. Dosyanin isim kismi max 8 , uzantisi max 3 karakterden olusur. Isim ve uzanti birbirinden (.) ile ayrilir. 4. Dosyalar uzantilarina göre ikiye ayrilir.

A) ÇALISABILIR OLANLAR COM (komut) EXE (çalistirici) BAT (yigin) B) ÇALISAMAZ OLANLAR COM , EXE VE BAT haricindeki diger dosyalar.

5. Dos makinayi açip çalisabilir hale getirebilmesi için 3 dosyaya ihtiyaç vardir. Bu dosyalar; 1. IO.SYS 2. MSDOS.SYS 3. COMMAND.COM

Bu isletim sistemi programlari ve verileri (data) Harddisk üzerine yazan, silen, isim degistiren veriler üzerinde degisiklik gibi bir çok islemi yapan komutlari içerir. Iç ve Dis Komutlar DOS ta her hangi bir dosyayi ihtiyaç duymadan çalistiran komutlara Iç Komutlar denir. DOS ta çalismasi için program dosyasinin olmasina ihtiyaç duyan komutlara dis komut denir. Dis komutlari çalistirabilmek için o komutun program dosyasina ihtiyaç vardir. Mesala; FORMAT komutunu kullanabilmek için Format .com dosyasina ihtiyaç vardir.

DOS ISLETIM SISTEMI KOMUTLARI

IÇ KOMUTLAR A: A (diskete) geç C (hard disk) geç C:\windows>A: C: DIR Dizindeki tüm dosyalari göster Dizindeki tüm dosyalari sayfa sayfa göster

doc CLS Clear Screen Ekran temizle CLS C'deki belge~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster CLS MD Make Directory Dizin yarat Md DizinAdi A:\>md okul CD Change Directory degistir Cd DizinAdi A:\> cd okul CD. ..Dizindeki tüm dosyalari yanyana göster A kök dizinindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içinde uzantisi doc olan dosyalari göster DIR DIR /P DIR/W DIR A: DIR C:\belgel~1 DIR C:\belgel~1\*.

A:\okul> CD. .Change Bir alt CD...

doc a:\okul A'daki tüm dosyalari C'deki belgel~1 içine kopyala A:\> copy *.doc'u A'da okul dizini içine kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2. (Dizinin içi bos olmak zorundadir) A:\Okul\RD sinif2 COPY Dosya kopyala A'daki deneme.doc'u A'ya kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2.* c:\belgel~1 .doc c:\belgel~1 Kopyalanacak Dosya Kopyalanan Yer C'de belgelerim dizinindeki deneme2.Directory dizine geç CD\ Change Directory Kök Dizine geç CD\ A:\Okul\sinif>CD\ RD Remove Directory A'daki okul dizini içindeki sinif2 dizinini sil.doc'u c'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>COPY deneme.doc a: C'de belgelerim dizinindeki deneme2.

doc deneme3.doc A'da adi ne olursa olsun doc uzantili dosyalari sil. A:\>Del deneme?.* A'da ilk harfi d ile baslayan tüm dosyalari sil A:\>Del d*.doc A'da adi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil. A:\>ren deneme2.doc Eski_isim Yeni_isim DEL DELETE Sil A'da a. A:\>Del deneme.doc isimli dosyayi sil A:\>Del a.* .doc dosyasinin adini Deneme3.* A'da adi ilk 6 harfi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil.A'da uzantisi doc olan tüm dosyalari C'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>copy *. A:\>Del *.doc c:\belgel~1 Kopyalanacak_Dosya Kopyalanacak_Yer REN RENAME Isim degistir A'daki Deneme2.doc olarak degistir.

C:\>Type autoexec.bat dosyasinin içerigini göster.A'da ilk iki harfi ha olan üçüncü harfi ne olursa olsun uzantisi doc olan dosyalari sil.doc DEL (bütün dosyalariniz silinir) A:\>del *.bat Time Saat Saati göster Time Date Tarih Tarihi göster Date . A:\>Del ha?an.* (bütün dosyalariniz silinir) TYPE Yaz C'deki autoexec.

R okunabilir A arsiv H gizli Attrib -r -h -a (tüm dosyalari okunabilir yap.DIS KOMUTLAR Format Biçimlendir DIKKAT: DISKETTEKI TÜM VERILERI SILER. +r +h +a Xcopy Dizin kopyala A'daki okul dizinini içindeki tüm . gizli dosyalari göster. arsiv niteligi kazandir.) Attrib. Format A: (disketi biçimlendir) Format a: /s (Disketi biçimlendir ve sistem dosyalarini yükle) CHKDSK CHECK DISK Disketi kontrol et Chkdsk a: Diskcopy Disket kopyala Diskcopy a: a: Attrib Dosya niteligi Dosya niteligi degistir.

dosyalari ve alt dizinlerle birlikte c'deki belgel~1dizini içine kopyala XCopy a:\ okul c:\belgel~1 /s Dizin Yaratma: Yeni bir dizin yaratmak için MD komutu kullanilir.Standart olarak bulunanlar ve kendi olusturacagimiz Klasör. Dizin Silme:(Release Directory) Bir dizini veya alt dizini silmek için C:\>RD GÖKHAN RD komutu kullanilir. . Etkilesimli Ara Birim: Bir çok programin birbiri ile etkilesimli ve uyumlu olarak ayni anda çalisabilmesine denir. MASA ÜSTÜ ELEMANLARI Windows programinda kullanilacak temel nesneler masa üstünde yer alir. program ve kisayollar bulunur. bütün uygulama programlarini çalistiran grafiksel ve etkilesimli ara birime sahip Microsoft tarafindan üretilmis isletim sistemidir. Masa üstünde standart olarak sunlar bulunur.Bu programlar arasinda en yaygini Windows dur. WINDOWS Tanimi: Bilgisayarin açilisindan kapanisina kadar aktif bir sekilde her türlü isletim ve yönetim görevlerini yürüten. C:\> MD GÖKHAN GÖKHAN isimli bir dizin yaratilir. dosya.

Denetim Masasi. sabit diskin içerigini gösterir. Modem araciligiyla diger bilgisayarlar arasinda bilgi paylasabilirsiniz. . Sisteminizin tamamini denetleyebilirsiniz. disket sürücüsü. CD-ROM sürücünüzün içerigini gösterir. CDROM.1-Bilgisayarim: Simge üzerinde Mouse un sol tusuna çift tiklanirsa. Bu pencere içerisinde sabit disk. Yazicilar ve Çevirmeli Ag simgeleri gelir. Sisteminize yazici kurabilir ve yazicilar hakkinda bilgi alabilirsiniz. Genellikle sabit diskinizin içini göstermek için kullanilir. 2. kullandigimiz bilgisayar hakkinda her türlü bilginin sunuldugu ve istenilen degisiklik ayarlarinin yapildigi bilgisayarim penceresi gelir. Disketinizin içerigini göstermek için kullanilir.

Görev Zamanlayici.Görev Zamanlayici. 2-Ag Komsulari: Bilgisayar Windows. (Disk Birlestiricisi gibi) görevleri. Windows u her baslattiginizda baslar ve artalanda çalisir. Network gibi bir ag ortaminda çalisiyorsa bu simgelerden yararlanarak diger terminallere baglanma ve yazici paylasimi islevleri yapilir. sizin için en uygun zamanda düzenli olarak çalisacak sekilde zamanlamanizi saglayan bir araçtir. .

ses.Pencereler bütün programlarda ayni özellikte elemanlara sahiptir.3-Geri Dönüsüm Kutusu: Silinen dosya ve klasörlerin geçici olarak tutuldugu yerdir. Baslik Çubugu Simge Durumuna Küçült Kapama Menü Çubugu Araç Çubugu Adres Çubugu . tablo. resim gibi ögeler içeren dokümanlarin (belgelerin) bir arada tutuldugu klasördür. 5-Belgelerim: Kullanicilarin hazirlamis oldugu metin. DOLU BOS 4-Evrak Çantam: Tasinabilir bir bilgisayar varsa bu bilgisayar ile olusturdugumuz dosyalari ev veya isyerimizdeki bilgisayar agina yüklememizi saglar. WINDOWS DA PENCERELER Tüm Windows uygulamalarinda pencereler kullanilir.

Durum Çubugu .

açilan nesne penceresinin adi. -Türe Göre :Uzantiyi A dan Z . Durum Çubugu: Açik olan pencere hakkinda size bilgi verilen çubuktur. Pencerenin en sag üst kösesindedir. Çalisma Alani Içerisine Simge Yerlestirme: Masa üstündeki nesneleri belli bir düzene göre yerlestirmek için Mouse un sag tusuna tiklanir. kaydirma oklari ve bir kaydirma kutusu içerir. pencere içinde o anda görünenden daha fazla bilgi var demektir.Mouse yoksa f10 tusu ve ya Alt tusu ile birlikte komut basligindaki alti çizili harfe basilirsa aktif hale gelir. Bilgisayarda görünen pencerenin tam ekran yapilmasini veya önceki boyuta getirilmesini saglar. Baslik Çubugu: Denetim menüsü. Bilgisayar da görüne pencerenin simge durumuna indirilmesini saglar.ekran boyut dügmeleri vardir. -Ada Göre :A dan Z ye dogru yerlestirir. Burada. Bir kaydirma çubugu pencerenizde belirdiginde.Excel. Windows 98' deki Menü Çubuklari ile Microsoft' un diger uygulamalarindaki (Word.Powerpoint gibi) Menü Çubuklari arasinda büyük benzerlik vardir. ye dogru yerlestirir. Pencerenin en üstünde sag kösede yer alir. Çalistigimiz uygulamada yapilacak islemleri içeren komutlardan olusur. yatay kaydirma yaparken de pencerenin sol kenari boyunca görünen bir serittir. Kaydirma Çubugu: Düsey kaydirma yaparken pencerenin sag kenari boyunca.GöREV ÇUBUGU PENCERLERIN KAPATILIP AÇILMASI VE KÜÇÜLTÜLMESI Bilgisayar da görünen pencerenin kapatilmasini saglar. Pencerenin sag üst kösesinde yer alir. Menü Çubugu : Genellikle baslik çubugunun altinda yer alan ve üzerinde menü isimlerinin bulundugu satirdir. Simge Yerlestirme menüsünde. Bir kaydirma çubugu.

o pencereyi temsil eden bir dügme görünür. dügmesi de kaybolur.-Boyuta Göre :Kapladigi alana göre yerlestirir. GÖREV ÇUBUGU Bir programi her baslattiginizda ya da her açtiginizda. . Pencereler arasinda geçis yapmak için. -Otomatik :Windows un kendi sistemine göre yerlestirir. Bir pencere kapatildiginda. -Tarihe Göre :Kaydedildigi tarihe göre yerlestirir. istediginiz pencerenin dügmesini tiklatin.

Belgeler: Kullanicinin kendi hazirladigi dosyalarin en son kullanilmis 15 tanesinin listesi bulunur.BASLAT MENÜSÜ Tiklandiginda sol alt köseden baslayarak yukariya dogru bir liste ekrana gelir. Ayarlar: Bilgisayarin sistem yazilimlari ve donanim üniteleri üzerindeki degisiklikler buradan yapilir. Donatilar: Windows ile birlikte bilgisayara yüklenen çesitli uygulama programlaridir. Bu nesnelerin görevleri: Programlar : Windows üzerinde tanimlanmis programlar ve donatilar yer alir. .

Programlarin listesini görüntüler En son kullanilan belgeleri görebilirsiniz Windows ayarlarini degistirmek için kullanilir. .Bul: Daha önce kaydedilen dosya ve klasörlerin aranmasini saglar. Programlari çalistirir Windows Oturumunu kapatir. klasör veya bilgisayarlari arar ve listeler. Yardim: Windows un yardim dosyalarina ulasilir. Bilgisayarinizi kapatir. Yeni kurulan ve donatilar bulunur Sik kullandiginiz web sayfalarini ve dosyalari açar Takildiginiz konularda yardim da bulunur. Windows ayarlarini güncellestirir. Dosya.

ana bellegin dogru çalisip çalismadigini denetler. bilgisayar açik kaldigi sürece ana bellekte kalir. isletim sisteminin bir kopyasinin ana bellege konmasi demektir. Bilgisayar daha sonra diskte AUTOEXEC. Eger böyle bir dosya yoksa sistem normal parametreleri kullanarak çalisma ortamini düzenler. BILGISAYAR AÇILIRKEN NELER OLUR? Bilgisayar açildigi zaman. Bu program. Bu program. COMMAND.SYS adli bir dosya arar ve bulursa buna göre sistemin çalisma ortamini düzenler. Ana bellek denetlendikten sonra. ROM'daki program diskteki iki sistem kütügünü yükler. Oturumu Kapat: Bilgisayarin oturumunu kapatarak Windows u kapatir. sabit disk=C üzerinde tekrarlanir. . Toplu islem kütükleri içlerinde bir ya da daha fazla program çalistirma istegi olan kütüklerdir. Bu dosyayi bulduktan sonra bu dosyada bulunan komutlari çalistirir. ilk olarak ROM'da bulunan küçük bir programi çalistirir. ayni islem.COM programinin çalistirilmasi. bilgisayar ayni diskte CONFIG. bilgisayar A disk sürücüsünde disk olup olmadigini arastirir. DOS isletim sisteminin iç komutlarini içerir. Bilgisayar. Bu iki program çalistigi zaman. Eger bir sorunla karsilasirsa ekrana mesaj yazar. Askiya Al: Programi bir süre için durdurur.COM adli bir programi arar ve bunu çalistirir. Çünkü isletim sistemi ana bellege yüklenememistir. asagidaki islemler sirasiyla yapilir. Eger varsa. Bu iki sistem kütügü diskte yoksa veya A disk sürücüsünde disk yoksa. Power tusuna bastigimizda bilgisayarimiza elektrik gelir ve böylece bilgisayarimiz açilir.BAT adli bir toplu islem kütügünü arar. Ayni programlar daha sonra diskte.Çalistir: Program ad ve yerini belirterek o programin dogrudan çalistirilmasini saglar. COMMAND. BILGISAYAR NASIL AÇILIR ? Bilgisayarlari çalistirabilmek için kasanin üzerinde bulunan power (güç ) tusuna basmamiz yeterlidir. Bu program. Bilgisayarimiz kilitlendiginde ise kesinlikle power tusuna basmamaliyiz çünkü bilgisayar çalisirken tekrar power tusuna basarsak bilgisayarimiz donanimsal veya yazilimsal olarak zarar görebilir. Bu da basarili olmazsa bilgisayar açilmaz.

WINDOWS 95/98/2000/ME isletim sistemi yüklenir ve Masaüstü karsimiza gelene kadar beklenir. .

görme bozuklugu varsa mutlaka düzeltilmeli Ekrandan 45-75 cm. uzakta oturmali Ekranin üst kenari ile göz hizasinin ayni seviyede olmasina dikkat etmeli Kagit tutucu kullaniyorsak bunu ekranla ayni hizada tutmali Odanin los isikli. Masa yüksekligi 65-70 cm.BILGISAYAR ve SAGLIK Bilgisayarin sagliga zararlarindan korunma Dogru oturus Bilgisayarin karsisinda otururken sunlara özen göstermeliyiz. aydinlatma 30-50 mumluk ve indirekt olmali Isik ekrana dik açiyla gelmemeli Isik yansima ve parlamalari önlemeli 15-20 dakikada bir kisa süre gözleri uzaga odaklayarak göz kaslarinin dinlenmesi saglanmali. sirti bele uygun ve esnek bir ergonomik koltuk Omuzlar rahat birakilmis Dik oturulmus ve sirt desteklenmis Kollar yatay veya biraz yukarida Dirsek ve eller düz bir çizgide Bacaklarin üst kismi yatay Dizler 9 veya 110 derece açida olmali Gözlerimizin sagligi için: Bilgisayar kullanmadan önce bir göz muayenesinden geçmeli. Bunlarin yani sira: Saat basi mola vererek odayi temiz hava ile doldurmak ve ufak ekzersizler yapmak . Yüksekligi ayarlanabilir.

Hamilelerin ekran basina geçmemelerini saglamak gerekiyor. .

.ALISTRMALAR 1-Bilgisayar sisteminde farenin islevi nedir ? 2.Bilgisayar sisteminde klavyenin islevi nedir? 3-Klavye üzerinde hangi tus takimlari bulunur ? 4-Enter ve Shift tuslarinin islevi nedir ? 5-Monitörün islevi nedir ? 6-Bilgisayar sistemi kavramindan ne anlasilmaktadir ? 7-CPU nedir? Islevi nedir ? 8-RAM ve ROM bellek arasindaki en belirgin fark nedir ? 9-Disket sürücünün islevi nedir ? 10-Açma-kapama dügmelerinin islevi nedir? TEST 1 1-Klavyeden girilen komutlari onaylamak ve islemi baslatmakta yaralanilan tus.

asagidakilerden hangisidir? A) End B) Backspace C) Space D) Imleç E) Tab 3.asagidakilerden hangisidir? A) Esc B) Enter C) Ctrl D) Alt Gr E) Shift 2-Bilgisayar programi üzerinde yazi yazarken.Büyük karakterleri ve tuslarin üzerindeki ikinci karakterleri yazdirmakta yararlanilan tus. asagidakilerden hangisidir? A) Enter B) Shift C) Alt D) Ctrl E) Tab . kelimeler arasinda uzun bosluklar birakmakta kullanilan tus.

BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD VE POWER POINT ÖGRETIM VE UYGULAMALARI .

Kesme: Ctrl-X / Shift-Delete: Seçilen alani bellege alir. yeniden uygulamak için kullanilir. Sonra uygulama yapilacak paragraf üzerine gidilir. Geri Al: Ctrl-Z: En son yapilan islemi geri almak için kullanilir. Kopyalama: Seçilen alan silinmez.bir belge açar. Paragraf seçilir. 2.MICROSOFT WORD STANDART ARAÇ ÇUBUGU Yeni Sayfa: Ctrl-N: Yeni bos. Biçim Boyayicisi: Ctrl-Shift-C: Bir paragrafin biçimini diger paragraflara uygulamak için kullanilir.Biçim boyayicisindan kurtulmak için ESC tusuna veya herhangi bir tusa basilir. Aç: Ctrl-O: ( Eskiden yazilmis bir dosyayi daha sonra açmak için ) Kaydetme: Ctrl-S : ( Yazilmis dosyayi. Geri alma islemi yapilmadan ileri alma islemi yapilamaz. Yapistirma: Ctrl-V / Shift Insert: Kopyalanan veya kesilen alani. Biçim boyayicisi simgesi üzerine basilir. dosya ismi vererek kaydetmek için. Birden fazla basilirsa önceki islemleri de geri alir. . belge içinde gidilen yere yazar. Ileri Al: Geri alinan islemi. Paragraf seçilerek biçimin uygulanmasi saglanir. Kaydedilmis dosya üzerinde degisiklik yaptiktan sonra degisiklikleri kaydetmek için ) Yazdirma: Ctrl-P: (Hazirlanan dosyanin yazicidan çiktisini almak için) Kopyalama: Ctrl-C: Seçilen alani bellege kopyalamak için kullanilir. Yerinde kalir.

Sayfanin tümü sütunlara bölünecekse seçim yapmadan. sayfanin bir kismi sütunlara bölünecekse seçim yapildiktan sonra sol taraftaki Sütunlar simgesi seçilir. Yandaki sekilde 2 satir x 2 sütunlu bir tablo olusturur.Tablo Ekle: Belgeye tablo eklemek için kullanir. Sütunlar: Sayfayi birden fazla sütuna bölmek için kullanilir. Sag tarafta bulunan pencere gözüktükten sonra kaç sütun olacagi belirlenir. . Seçilen alan kadar tablo olusturur.

isaretli yazinin altini çizme. Ayrica resim vey . Biçimlendirme araç çubugunda su özellikler bulunur : yaziyi kalinlastirma . yazinin karakterini italik yapma .Biçimlendirme Araç Çubugu Kalin (Koyu): Ctrl-K Italik (Egik Yazi): Ctrl-T Alti Çizili: Ctrl-A Sola Hizala: Ctrl-L Ortala: Ctrl-R Saga Hizala: Ctrl-G Iki Yana Yasla: Ctrl-D Numaralandirma: Madde Imleri: Girintiyi Azalt: Girinti Artir: Ctrl-M Biçimlendirme araç çubugu Word de sik kullandigimiz bir çubuktur.

a yazilarimizi sayfa düzeninde ortalamamiz . Eger yok ise Microsoft Word Görünüm menüsünün içinde Araç Çubuklari sekmesinden Biçimlendirme sekmesini isaretlememiz yeterlidir. Biçimlendirme araç çubugu Microsoft Word için temel araç çubuklarindandir. . saga veya sola yaslamamiz yine bu araç çubugundan yapilir.

.DOSYA MENÜSÜ Yeni (Ctrl-N): Bos WORD belgesi (dosyasi) açar. Aç (Ctrl-O): Daha önce yazilmis Word dosyasini açar.

ne zaman. "Tür". Bir kez daha basilirsa Bilgisayarim'a geçilir.. bu dosyayi olusturmus.. Komutlar ve ayarlar: Metin ya da özellik: Dosya içinde geçen bir sözcük ya da ifade bu kutucuga yazilir. Sik kullanilanlara ekle: Sik kullanilan dosyalara seçilen dosya eklenir.. ne kadar sürede de . Bir Düzey Yukari: Alt dizinden bir üst dizine çikmak için kullanilir. Sözcük sayisi. Bu basliklar üzerine tiklandiginda siralama yapar. Diger klasörlere geçmek ya da görmek için simgesi üzerine basilir. "Sik Kullanilanlara bak" seçeneginde dosyalari görmeye yarar. Açilmak istenen dosya bulunduktan sonra ya Aç komut dügmesine basilir ya da seçilmek istenen dosya üzerine çift tiklanir.. Önizleme: Dosyayi açmadan içini görmeye yarar. Ayrintilar: Dosyalarin "Adi". Büyük dosyalarin açilmasi zaman alir/yavas çalisir. Eger aranan sözcügü içeren dosya/dosyalar bulunursa isimleri listelenir. paragraf sayisi . Örnek: C ana dizininde bulunan Belgelerim dizini içindeyken. "Degistirilme Tarihine" yazisi tiklanirsa en son yazilan dosyadan ilk önce yazilan dosyaya göre siralanir. Örnegin: "Adi" seçenegi üzerine tiklanirsa dosya adlarina göre siralama yapar. Kim. Web'de ara: Internet'te bir dosya aramak için kullanilir. "Degistirme Tarihi" hakkinda bilgi verir. Diger klasörlere geçmek için kullanilir.Aç Dügmesi Açilacak dosyanin bakilacagi klasör: Açmak istenilen dosyayi seçmek. CD ile Ag komsularina geçmek. Özellikler: Dosyanin özellikleri hakkinda bilgi verir. Normal durumda Dosya-Aç ya da Standart Araç Çubugunda Aç simgesi seçildiginde. Internet te dosya seçmek için kullanilir. sabit diskin diger bölümlerine geçmek. . Simdi Bul komut dügmesi tiklandiginda belirtilen sözcük ve ifade aranir. diger klasörlere. Liste: Dosya isimleri ve klasörlerin isimlerini alt alta görmek için kullanilir. Sik Kullanilanlara bak: Sik kullanilan dosyalar içinden bir dosya seçmek için kullanilir. hakkinda bilgi verir. Bu sekilde dosya bulmak daha kolay olur. Açilan pencereden geçmek istenilen klasör seçilir. harf sayisi. "Boyut". Belgelerim klasörü açilir. C ana dizinine çikmak için bir kez tiklanir.

.

Eger isaretlenirse bu sözcükler birbirinden farklidir. Simdi Bul kutusu tiklanir. Bu durumda bulunulan dizin içindeki word dosyalari içindeki metinlerde aradiginiz sözcügü içeren dosyalari bulur ve listeler. Eger alt klasörler de aranmak isteniyorsa Gelismis dügmesine basilir. Arama Kaydet: Yapilan arama sonuçlarini kaydetmeye yarar. Alt Klasörleri Ara yazisinin yaninda bulunan kutucuk üzerine basilir. Bu durumlarda dosya içinde bulunan bir sözcük. Bazen dosya adi animsanmaya bilinir. Arama Aç: Daha önce kaydedilen arama sonuçlarini ekrana getirir. Dosya adi yazilir. . Gelismis Bul penceresi açilir. Örnegin Bilgisayar. deyim ya da cümle Deger kutusu içine yazilarak arama yaptirilir.BUL Dosya Adi: Adi bilinen bir dosyanin aranip bulunmasi için kullanilir. bilgisayar sözcükleri birbirinin aynidir. BÜYÜK/Küçük harf eslestir: Isaretli degilse büyük ve küçük harflere duyarli degildir. BILGISAYAR . Simdi Bul dügmesine basilir. Bulunulan dizin içinde arama yapar.

Eger belge ilk kez kaydediliyorsa Farkli Kaydet penceresi açilir. Açilan pencerede Yeniden Adlandir seçilir. Açilan pencereden Gönder-"3 1/2 Disket A"seçilir. Dosya Kopyalama: Yazilmis bir dosyayi diskete kopyalamak için. Kaydet (Ctrl-S): Açik olan belgeyi kaydeder. Dosya adi kismina dosyaya verilmek istenen isim yazilir. (dosyanin açik olmamasi gerekir) dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Açilan pencerede Sil komutu seçilir. Silmek istediginizden eminseniz EVET komut dügmesine basilir. Emin degilseniz yaptiginiz islemi iptal ediniz. dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. klavye üzerindeki Enter tusuna basilir. Dosya/Klasör Adi Degistirme: Yazilan bir dosyanin adini degistirmek için. dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Dosya açiksa silme islemi yapilamaz. Eger bu ismi kabul ediyorsaniz Kaydet komut dügmesi tiklanir ya da Enter tusuna basilir. .Dosya Silme: Yazilan bir dosyanin silinmesi için. Yeni dosya ismi yazilip. Word yazdiginiz metnin ilk satirini geçerli dosya adi olarak önerir. Kapat: Açik olan WORD dosyasini kapatir.

HTML dilinde kaydeder.Farkli Kaydet: Açik olan dosyayi farkli isimde kaydetmek için kullanilir. Çikis: Word'den çikilir. netscape gibi Internet browserlarinda gözükür. Açilan son dosyalar: Açilan son dosyalar listelenir. Sayfa Yapisi: Sayfa kenar bosluklari ve Kagit boyutu ve yönü (yatay-dikey) ayarlari yapilir. Metin üzerinde degisiklik yapilamaz. yukaridaki gibi "1" yazilirsa her 1 dakikada bir o metini kaydeder. Özellikler: Dosya özelliklerini verir. Örnegin. Diger bir deyisle internette de gözükecek duruma gelir. HTML olarak kaydet: Word dosyasini (. Diger bir deyisle yazilan metin kurtarilabilir. Baski Önizleme: Yazilan metinin kagitta nasil gözüktügünü gösterir.b alicilara word belgesi göndermek için kullanilir. Böylelikle bilgisayar kilitlendigi veya elektrik kesildiginde dosyanin kaybolmasi önlenir. Otomatik Kurtarma bilgilerini kaydetme sikligi seçilip buraya bir sayi girildiginde bilgisayar yazilan metni o siklikta kaydeder. Kaydet ya da farkli kaydet penceresinden Seçenekler Komut Dügmesi seçilirse yukaridaki pencere açilir.doc uzantilidir). Gönder: Bir fax v.html uzantili dosyalar Internet Explorer. . .

Bir metinin tümü degil de istenen sayfalari yazdirmak için istenilen sayfanin numarasi ya da numaralari yazdirilir. Eger bu seçenek isaretlenmezse sayfalar 1. Sayfalardan 1 kopya çikar. 4 ve 5. 4 sayfalik bir metin çikarilmak istenildiginde önce 4. Harmanla: 3 sayfalik bir metinde 2 kopya alindiginda 1.yazilir. 3.3 sirasiyla çikar. Imlecin üzerinde bulundugu sayfayi yazdirmak için Geçerli sayfa isaretlenir.2. Kopya sayisi: Yazdirilacak metini 1 kopyadan fazla bastirmak istedigimizde Kopya sayisi kutucuguna yazilir. 8. 6. ve 3. Sayfalar çikar. . 1 ve 3. yazinin tamamini yazdirmak için Tümü seçenegi isaretlenir. 4. 1.Yazdir: Istenilen yazicidan. Daha sonra 1.2-8 biçimi kullanilir.3. Örnegin 3 yazildiginda ayni sayfadan 3 kopya yazicidan çikar. Sayfa ve sonraki sayfalari yazdirmak için 5. 1. 3 yazilir.2. 2. Sayfalar çikar. Sayfa. sayfalari yazdirmak için 1. sonra 3.1.2. SEÇENEKLER Yazdirma sirasini ters çevir: basilacak sayfalari tersten basar.2.3.3. sayfalari yazdirmak için Sayfa kutucuguna 1. Ardarda gelen 2. sayfalarini yazdirmak için 25 yazilir. 5. 5. 7.

Köprü Olarak Yapistir: Belge içi bir metinde baska bir alana ulasmak için köprü yapmaya yarar. biçimlendirilmis metin (RTF). biçimlendirilmis metin. Tümünü Seç [Ctrl+B]: Metnin tümünü seçmek için kullanilir.DÜZEN Geri Al Yazilan (Ctrl+Z): En son yapilan islemi geri alir. [Alt-Z + A] Yinele Yazilan (Ctrl+Y): En son yapilan islemi bir kez daha yapar. [Alt-Z+E] Kes [Ctrl+X] Kopyala [ Ctrl+C] Yapistir [Ctrl-V] Özel Yapistir: Seçilen alani resim. BUL [Ctrl+F]: . MS Word nesnesi olarak ekler. Temizle [Delete]: Imlecin sag tarafinda silme islemi yapar.

Imleçten sonraki Ilk Aranan sözcügü buldugunda o ifade üzerinde bekler. tekrar "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. "Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. . "Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. Yazdiginiz sözcük ya da ifadeyi bulunca orada bekler. Yeni Deger kutusuna " Halil Ünsal Namazci " yazilir. Eger aradiginiz sözcük ya da ifade degilse. "Tüm seçenekler" komut dügmesine basildiginda Bul ve Degistir Penceresi yukaridaki gibi genisler. Eger degistirmek istediginiz ifade buysa "Degistir" komut dügmesine basiniz. Örnegin Metin içinde geçen "Halil Namazci" ifadesini "Halil Ünsal Namazci" olarak degistirmek istiyorsunuz. Metindeki "Aranan" metin kutusunda bulunan sözcük veya ifadenin tümünü degistirmek için "Tümünü Degistir" metin kutusuna basilir. degilse "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. Aranan metin kutusuna " Halil Namazci ".Metin içinde bulunmasi istenen sözcük ya da ifade yazilir. DEGISTIR Metin içindeki bir sözcük ya da ifadeyi baska bir metinle degistirmek istenildiginde kullanilir.

Araç Çubuklarini kaldirmak ya da ekrana getirmek için Görünüm+Araç Çubuklari üzerine tiklanir. ("Ögretmen" sözcügünü bulsun "Ögretmenim" sözcügünü bulmasin. Bu yüzden Araç Çubuklari istenildiginde ekrana getirilmesi gerekmektedir. Fakat Araç Çubuklarinin hepsinin açik olmasi da ekrani küçültmektedir. gitmeye yarar. Içindekiler tablosu olustururken düzeyleri görmeyi saglar. bölüm.Büyük/küçük harf duyarli arama: Sözcügü nasil yazdiysaniz tipkisini bulur. yer imi ne .) Git (Alt+Ctrl+G) : Istenilen sayfa. Normal: Sayfanin kenar bosluklarini göstermez. GÖRÜNÜM: Ekran görüntüsü ile ilgili ayarlari yapmak için kullanilir. . Bazen de Araç Çubuklari kullanici tarafindan istenilerek ya da istenilmeyen bir sekilde ortadan kalkmaktadir. Sayfa Düzeni: Sayfayi kenar bosluklariyla birlikte gösterir. Baglantili Görünüm: Sayfanin içinde bulunan basliklari gösterir. satir. ögretmen sözcügünü bulmasin) Yalnizca tam sözcükleri bul: Aranan sözcügün tipkisini bulur. (Asagi-yukari tasima) Asil Belge: Araç Çubuklari: Word ve diger Microsoft ürünlerinde Araç Çubuklarinin kullanimi yapilan isleri kolaylastirmaktadir. Anahat: Sayfamizdaki paragraflar üzerinde çalisma yapmak için kullanilir.. Örnegin (Ögretmen. sözcügünü bulsun..

.Ekranda gözüken araç çubuklarinin yaninda v isareti bulunmaktadir. Istenildigi takdirde Araç Çubuklarina ek komutlar (simgeler) eklenip çikarilabilir. Hangi Araç Çubugu getirilmek ya da kaldirilmak isteniyorsa üzerine tiklanir. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari-Özellestir seçilir. Ekranda belirdikten sonra mavi kismina tiklanarak istenilen bölgeye tasinir. Asagida çok kullanilan bazi Araç Çubuklari verilmistir. Çikan pencereden "Komutlar" seçilir.

Kaldirilmak istenilen simge üzerine gidilip tiklanir ve açik olan pencere içine tasinir. Eger bir Araç Çubugunu kaldirmak istiyorsaniz ! (Lütfen kendi yarattiginiz Araç Çubuklarini kaldiriniz) Sil komut dügmesine basilir. Sonra Komutlar seçilir. Parmagimizi kaldirmadan istenilen araç çubugu üzerine sürüklenilir. Açilan pencereye yeni araç çubugunun adi yazilir. Cetvel:Ekranin solunda ve üstünde bulunan cetvelin gözükmesini/gözükmemesini saglar. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari -Özellestir. Fare ile üzerine tiklanir. Istenirse yeni bir Araç Çubugu da yaratilabilir. Araç Çubugunun istedigimiz yerine gelince Fare üzerindeki parmak kaldirilir. . Istenilen komutlar yeni Araç Çubugu üzerine tasinir.Yeni seçilir. Eklenen tüm simgeleri kaldirip araç çubugunu eski durumuna getirmek için "Sifirla"komut dügmesine basilir. Araç Çubugundaki komutlari yok etmek için Görünüm-Araç Çubuklari seçilir. Belge Baglantilari: Ekranin sol tarafinda beliren pencere yardimiyla belgenin baglantilarini gösterir ve sayfa içinde kolaylikla geçis yapilabilir.Istenilen komutun üzerine gelinir.

resim eklemek için kullanilir. EKLE .Üstbilgi ve Alt bilgi: Yazilan sayfanin üstüne ve/veya altina metin. Bu kisma yazilan metin ya eklenen resimler tüm sayfalarda gözükür. sayfa numarasi. metinin basildigi tarih ve saat.

Hizalama: Numaralandirmayi "Sagda. Burada sayfanin "Baslangiç" numarasi verilebilir. . Numaralandirmanin biçimini degistirmek için "Biçim" seçilir. Sayfa numarasinin ilk sayfada çikmasi için "Numarayi ilk sayfada göster" isaretlenir. "Solda". Sayfa Numaralari: Sayfanin Altina/Üstüne sayfa numarasi ekler. Sayilarin biçimi belirlenebilir.. "Orta". Tarih ve Saat. Konum: "Sayfa Alti" ya da "Sayfa Üstü" nü seçmek için kullanilir.Kesme: Imlecin bulundugu yerden itibaren olan yazilari bir sonraki sayfanin basindan baslatir.: Belgeye günün Tarih ve Saatini eklemek için kullanilir.. Içeride ve Disarida olmasini saglar.

"Ekle"+"Dipnot" seçildiginde asagidaki pencere açilir. . Açiklama: Dipnot: Imlecin bulundugu yerle ilgili dipnotu Sayfa sonu ya da bölüm sonuna eklemek için kullanilir. "Ekle+Simge"ye basildiktan sonra çikan pencereden klavyede olmayan karakter bulunur ve üzerine çift tiklanir.Simge: Klavye üzerinde olmayan karakterlerin belgeye eklenmesi için kullanilir.

Çapraz Basvuru.... "Seçenekler" komut dügmesine basilinca asagidaki pencere açilir.: Içindekiler Tablosu Olusturma . Buradan sayilarin biçimi. Tablo ve Denklem yazdirmak için kullanilir.Dipnotlarin numaralandirmasi otomatik olarak yapilir.: Dizin ve Tablolar.. Numara yerine özel bir isaret konulmasi istenirse "Özel im" seçenegi isaretlenir ve konulmak istenen isaret metin kutusuna yazilir.: Resimlerin altina Sekil.. baslangiç numarasi ve bölümle ilgili degisiklikler yapilabilir.. Resim Yazisi.

Basliklar düzeylerine göre isaretlenir. düzeydeki baslik (Örnek Bölüm Basligi) seçilir. "Biçimlendirme" Araç Çubugunda bulunan Biçim (Ctrl+ÜstKrkt+S) penceresi açilir. Asagidaki pencere açilir. Içindekiler Tablosu seçilir. Içindekiler tablosunda çikmasi istenilen tüm basliklar düzeylerine göre isaretlenince "Ekle"+"Dizin ve Tablolar" seçilir. . Kaç adet düzeyin seçilecegi "Düzeyleri göster" den belirlenir. Bunun Için 1. Istenilen içindekiler biçimi "Biçimler"den seçilir.

Açilan pencereden resim bulunur. Resim üzerine çift tiklanarak ya da "Insert" (Ekle) üzerine tiklanarak.Resim: Bilgisayar içindeki hazir resimleri (clipart) eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Küçük Resim" seçilir. Resmi eklemek için "Ekle" komut dügmesine basilir. Açilan penceredeki istenilen resim seçilir. . Resmi bulmak için "Bak" metin kutucugunu kullanarak istenilen dizine geçilir. Kullanicinin hazirladigi ya da internetten çektigi resimleri eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Dosyadan" seçilir. resim Word belgesi üzerine tasinir.

bulunur... resim.. Alt+Ctrl+K: Belgenizde bulunan bir sözcük ya da ifade üzerine tikladiginizda Internet te bir sayfa açmak istiyorsaniz ya da metin içinde "Yer imi" ile imlenmis bir alana gitmek istediginizde kullanilir. Nesne. powerpoint. "Renkler ve Çizgiler" komut penceresinden "Çizgi yok" seçilir. degistirilmek istenilen taraftaki metin kutusu çizgisi üzerine gelinir. oklar. Parmak kaldirilmadan sagalta dogru sürüklenir.: Belgeye nesne (ses.. metin kutusu ile ilgili olarak yapilabilecek islemler gözükür. "Ekle"+"Metin Kutusu" seçilir. Burada çizgiler. konusma balonlari vb.Metin Kutusu: Sayfa içinde metin yazmak için ayri bir kutu açmak için kullanilir. Imlecin ucu + biçimini alir. Dosya imlecin bulundugu yerden baslayarak eklenir. Köprü. excel. fare ile çizgi tiklanir.: Daha önce yazmis oldugunuz bir dosyayi üzerinde çalistiginiz dosyaya eklemek için kullanilir.. Otomatik Sekil: "Ekle"-"Resim"-"Otomatik Sekil" seçilerek ortaya çikan araç çubugu kullanilarak istenilen sekil belgeye eklenir. Dosya. Metin kutusu çizgisi üzerinde iken farenin sag tusuna basilirsa. Örnegin metin kutusunun kenarindaki çizgiyi kaldirmak için "Metin Kutusu Biçimlendir" seçilir. video. Metin kutusunun büyüklügünü degistirmek için... denklem. Metin kutusu nereye açilacaksa oraya gidilip tiklanir. Yazdiginiz belge içerisinden Internet'te bulunan bir sayfayi açmak için yapilacak isler sunlardir: Baglanacak ifade seçilir: Ekle+Köprü seçilir.)eklemeye yarar. .. istenilen büyüklüge erisince farenin tusu serbest birakilir.

"Ekle"+"Köprü"+"Gözat" tiklanir. "Tamam" komut dügmesine tiklanir. 3. "Baglanilacak URL veya dosya adi" metin kutucuguna baglanilacak web sayfasinin adresi yazilir. Baglanacak ifade seçilir 2."Köprü Ekle" penceresi açilir. "Dosyaya Bagla" penceresini kullanarak istenilen dosya seçilir. "Tamam" + "Tamam" komut dügmesine tiklanir. Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda istediginiz dosya açilir. Dosyada Belirli Konum: . Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda adresini yazdiginiz web sayfasi açilir. Belgeye Köprü : 1.

. Yer imi penceresinden seçim yapilir. Tamam komut dügmesine basilarak çikilir.Dosyanizin içinde daha önceden imlenmis bir konuma gitmek için Üzerine tiklaninca sayfa içinde gidilecek konuma Dosyada Belirli Konum (Seçmeli) metin kutusunun yanindaki "Gözat" komut dügmesine tiklanir.

yazi boyutunu . ... yazinin rengini ve yazi üzerine efektler verebiliriz. yazinin alti çizili olup olmamasini . Yazi tipi menüsünden yazi tipimizin hangi karakterde olmasi gerektigini .BIÇIM MENÜSÜ Yazi Tipi. yazi tipi biçimini .

Özel: Ilk satir. ortadan ve iki yandan seçenegi vardir. Madde imi ile metin arasindaki konumu belirlemeye yarar. Farkli bir madde imi seçmek için "Madde imi" seçilir..63 cm'dir. paragraf basini ayarlar. 12 nk tek araliga esittir. sagdan. . Imlenmis Listeyi Özellestir: Madde iminin yazi tipini degistirmek için "Yazi Tipi" seçilir. Paragrafin tersidir. Aralik: Yazilan satirdan önce ya da sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. 6 nk (nokta) yarim satir. Bu uzakligi artirmak veya azaltmak için kullanilir.. çift. Istenilen madde imi üzerine tiklanir. 1. Girinti yeri: Normalde madde imi ile yazi arasi uzaklik 0. Kullanici istediginde Deger kismina klavyeyi kullanarak bir deger girebilir. Seçili alana uygulanir. Madde imli liste yaratmak için kullanilir. Ikinci satir içten baslar. Çoklu biçimindedir.. Madde Imleri ve Numaralandirma.. Girinti: Sol veya sag bosluktan sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. Tam. Satir Araligi: Satir araligi Tek. Buradan madde iminin yazi tipi ve boyutu degistirilebilir. Asili ise 1. En az. Hizalama: Soldan. Penceredeki madde imi disinda bir madde imi kullanilmak isteniyorsa "Özellestir" komut dügmesine basilir.Paragraf. 12 nk 1 satir bosluk birakir.5. Genellikle numaralandirmada kullanilir. Satir distan baslar.

.

Biçemden çizginin tipi belirlenir. "Ayar"dan çerçevenin biçimi belirlenir.. Çerçevenin kenarlarindan birini kaldirmak ya da eklemek için Önizleme bölümünde bulunan kenarlar seçilir.Kenarliklar ve Gölgelendirme. Sayfa Kenarligi Sayfanin tümüne çerçeve eklemek için kullanilir. "Ilk sayfa". çerçevenin "Tüm belge". . "Ilk sayfa disinda tümü" seçeneklerinden hangisi olacagi "Uygulanacak Yer" menüsünden seçilir. çerçevenin kalinligini degistirmek için "Genislik" kullanilir. "Bu bölüm". Seçilen alana çerçeve çizer.. Çerçevenin kenarliginin sekillerden olusmasi istenildiginde "Resim".

Bir sayfaya iki veya daha fazla sütun yazmak için kullanilir.Sütunlar.. "Biçim"+"Sekmeler" komutlari kullanilarak elle yapilabilecegi gibi cetvel'in alt kismindaki gri çizgi üzerine farenin sol tusuna basilarak da yapilabilir. . Sütunlar arasina çizgi koymak için "sadece araya çizgi koy" seçilir.. Sekmeler. Sekmeler. Tablo yapmadan metin ya da sayilari alt alta getirmek için kullanilir. Iki sütun tüm sayfaya yapilabilecegi gibi seçilen alana da yapilabilir...

Genellikle dergi. Ilk harften son ra yazilan metinin harfin hemen yanindan itibaren harfi sarmasi isteniliyorsa "Metinde" seçenegi seçilir. Örnek: Ögrencinin Adi Soyadi Velinin Adi . Metin Yönü..Istenildiginde sekme üzerine tiklanarak saga ve sola tasinabilir. Eger ilk harfin alt tarafinin bosluk olmasi isteniyorsa "Boslukta" seçenegi seçilir. Sekmeler üst üste getirildiginde tasinan sekme silinir.. : Bir paragrafa baslanirken ilk harfi büyütmek için kullanilir. Bir sekmeden digerine geçmek için klavye üzerindeki Tab tusu kullanilir.: Bir tabloda metnin yönünü degistirmek için kullanilir. Tüm sekmeleri kaldirmak için "Sekmeler" penceresinden tümünü temizle seçilir. gazete gibi metinler yazdirilirken kullanilir.. Örnek Adi Soyadi Ilçe Il Halil Ünsal NAMAZCI Merkez GIRESUN Baslangiç Büyüt..

Soyadi .

Ayni islem degistirilmek istenen ifade seçilerek "Shift+F3" tusuna basilarak da yapilabilir. Nesne. WORD DE KULLANILAN KISAYOL TUSLARI : YAPILACAK ISLEM MENÜ KISAYOL TUSU Yeni bir dosya açmak Dosya/Yeni Ctrl+N Çalisilan dosyayi kaydetmek Dosya/Kaydet Ctrl+S Kaydedilmis dosyayi açmak Dosya/Aç Ctrl+O Dosyayi Farkli kaydetmek . Seçilen nesneye göre burada bulunan komut ismi degisir. resim seçildiginde "Nesne" yerine "Resim Biçimlendir" yazisi belirir.BÜYÜK/Küçük Harf Degistir. Artalan... Önce nesne (resim.. Otomatik Biçim.... Sonra "Biçim"+"Nesne" seçilir. metin kutusu. Tamamen büyük yazilmis bir metnin tamamini küçük harfe çevirmek veya sözcüklerin ilk harflerini büyük harfe çevirmek için kullanilir.: Sayfada bulunan nesneleri biçimlendirmek için kullanilir. Örnegin..) seçilir. ses . Daha sonra "Biçim"+"Büyük/Küçük harf degistir" seçilir.. Önce çevrilmek istenen sözcük seçilir.: Sayfanin artalan (zemin) rengini belirlemek/degistirmek için kullanilir.: Metnin biçimini Word'ün otomatik olarak düzenlemesi için kullanilir..

Dosya/Farkli kaydet F12 Dosyayi kapatmak Dosya/Kapat Ctrl+F4 Dosyayi yazdirmak Dosya/Yazdir Ctrl+P Baski Önizleme Dosya/Önizleme Ctrl+F2 Kesme Düzen/Kes Ctrl+X Kopyalama Düzen/Kopyala Ctrl+C Yapistir Düzen/Yapistir Ctrl+V Islemi geri alma Düzen/Geri Al Ctrl+Z .

Küçük resim eklediginizde. Çizim katmanina eklenen kayan resimleri sayfa üzerine. resme kenarlik eklemek. Ayrica diger programlardan veya konumlardan aldiginiz resmi veya fotografi da ekleyebilirsiniz. Küçük Resim Galerisi'nden küçük resim veya resim ekleyebilirsiniz. doldurma veya çizgi renklerini degistirebilir. Biçim menüsünden Resim'i tiklatin. Word alinan resimleri kayan resimler olarak ekler. metin veya diger nesnelerin önüne veya arkasina yerlestirebilirsiniz. Örnegin. resmi seçtikten sonra. görüntüyü çizim nesnelerine dönüstürebilirsiniz ve nesneleri düzenlemek için Çizim araç çubugu üzerindeki seçenekleri kullanabilirsiniz. Bir resim seçtiginizde Resim araç çubugu. parlaklik ve karsitlik ayarlarini yapmak için kullanabileceginiz seçeneklerle birlikte görüntülenir. Kayan resmi dogrudan metnin içine veya ekleme noktasina yerlestirilen satir içi resmine dönüstürmek için. Resim araç çubugu görünmüyorsa. NOT: Varsayilan olarak. parçalari yeniden düzenleyebilirsiniz veya görüntüleri birlestirebilirsiniz . resmi sag fare dügmesiyle tiklatin ve sonra kisayol menüsündeki Resim Araç Çubugunu Göster'i tiklatin. . resmi kirpmak. Konum sekmesinden metnin üstünde kaydir onay kutusunu temizleyin.Metine Resim Eklemek : Yapilan bir Word belgesine resim eklemek için Ekle menüsünden Resim Ekle seçenegi tiklatilarak asagidaki pencereden istenilen resimler seçilerek belgeye aktarilabilir.

olasi dilbilgisi hatalarini belirtmek içinse dalgali yesil alt çizgiler kullanir. SÖZCÜK SAYIMI : Üzerinde çalisilan belgenin içerisine toplam kaç kelime . es anlamli kelime. Yazim ve Dilbilgisi sekmesinden. Dalgali alt çizgiler belgenizi karmasik hale getiriyorsa. Burada kullanilan dilimiz seçildikten sonra bütün imla kurallari. Tamam'i tiklatin. önce Seçenekler'i. Hatayi dogrudan belgede de düzenleyebilirsiniz. HECELEME : Belge içerisinde yazilan kelimelerin gerekirse hecelenmesini saglar. Ek yazim ve dilbilgisi seçeneklerini kullanmak için kisayol menüsünden Yazim ve Dilbilgisi'ni tiklatin. Bir sonraki yazim veya dilbilgisi hatasina hizli bir biçimde geçmek için.ARAÇLAR MENÜSÜ : Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme : Dilbilgisi denetimi Türk dilbilgisi kurallarina uymayan kelimeler için geçerli bir özelliktir. Yazarken yazimi denetle ve Yazarken dilbilgisini denetle onay kutularini seçin. durum çubugundan Yazim ve Dilbilgisi Durumu simgesini çift tiklatin. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini seçin. sonra Yazim ve Dilbilgisi sekmesini tiklatin. Bir hatayi düzeltmek için. Ayrintili bilgi için simgesini tiklatin. heceleme gibi bir takim sözcüksel islemler hep bu dilin sözlügün göre yapilir. hatalari düzeltmeye hazir olana kadar onlari geçici olarak gizleyebilirsiniz. kullanilamaz demektir ve uygun yazim veya dilbilgisi denetleyicisini yüklemeniz gerekir. DIL : Üzerinde çalisilan belgenin hangi dil ile yazildigini belirtmemizi saglayan bir komuttur. önce dalgali alt çizgisi olan sözcügü sagdan tiklatin sonra kisayol menüsünde istediginiz düzeltmeyi tiklatin. Araçlar menüsünden. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini temizleyin. Belgeyi yazarken Word olasi yazim hatalarini belirtmek için dalgali kirmizi alt çizgiler. Istediginiz seçenek kararmis olarak görünüyorsa.

paragraf ve karakter sayisinin kaç oldugu gibi bir takim istatistiksel bilgiler verir. kaç sayfadan olustugu. .yazildigini.

Bu islemi saglayan komut Makro dur. DÜZELTMELER : Belge üzerinde yapilan degisikliklerin (revizyonlarin) takip edilmesini saglayan bir komuttur. Bu amaçla yapilan islem bilgisayara kaydedilir. ZARFLAR VE ETIKETLER : Bir grup insan adina zarf veya etiket basilmasini saglayan komuttur. SEÇENEKLER : Word üzerinde yer alan bir takim ön belirleme ve ayarlarin degistirilmesini saglar. ADRES-MEKTUP BIRLESTIRME : Hazirlanan belge eger bir grup insana postalanacaksa ve bu postalama islemlerinde gidecek kisilerin adlari dogrudan dogruya bulanacaksa o zaman herhangi bir veri tabani bilgisi ile bu bilginin birlestirilerek (uygun sekilde) çikti alinmasini saglar. MAKRO : Word ortaminda çok sik yapilan islemin daha otomatiklesmesini saglar. ÖZELLESTIR : Word üzerinde yer alan Kullanici ara biriminin kullanici istek ve ihtiyaçlarina göre düzenlenmesini saglar. . Bu dügmeye basin ve basili tutarak saga dogru çektiginizde sütun sayisini asagi dogru çektiginizde de satir sayisini gösteren pencere açilacaktir. Bu amaçla çok sikça yapilacak islemin öncelikle bilgisayara tanitilmasi gerekir. BELGEYI KORU : Belgenin bir takim ehil olmayan kisilere karsi korunmasini saglayan komuttur. Tablo olusturmanin bir diger yolu araç çubuklarinda üstte gösterilen butonun tiklanmasidir. Belge revizyonlara. Kullanici ara birimi menü. TABLO MENÜSÜ : Tablolar ile Islem : Bir tabloyu yaratmak için Tablo / Tablo Ekle menü seçenekleri kullanilabilir. Araç çubugu ve tus kombinasyonundan olusmustur. yani ögretilir.OTOMATIK DÜZELT : Yazilan yazi üzerinde otomatik düzeltmelerin yapilmasini saglamak üzere bazi düzeltme tanimlarinin yapilmasini saglar. notlara veya formalara karsi ve istenirse sifre ile korunabilir.

.

tablonun herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina. çizim nesnesine ¾ metin kutusu. Sütun veya Tabloyu Seçmek : Shift + Yön tuslari ile veya fare ile dökümanda seçim yapabileceginizi biliyorsunuz. Otomatik Biçim. Hücre Boyutlarini Ayarlamak : Istenilen hücre seçildikten sonra Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi Ve Genisligi menüsü yardimi ile hücre boyutu ayarlanabilir. paragrafa veya belgedeki seçilmis bir metne kenarlik ekleyebilirsiniz. Belgedeki her sayfanin herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina. Tablo içersinde bir Tab kadar bosluk birakmak için Ctrl + Tab tus kombinasyonunu kullanmaniz gerekir. Sütun Ekleme ve Silme : Altina yeni satirlar eklemek istediginiz satiri veya yeni sütunlar eklemek istediginiz yerin sagindaki sütunu seçin. resimli kenarlik (bir agaç sirasi gibi) da dahil olmak üzere. . Eklemek istediginizle ayni sayida satir veya sütun seçin.Tabloda Tab Tusu : Tabloda . Tab tusu yardimi ile eklenecegi gibi Tablo menüsünden Satir / Ekle /Sil menüleri ile de bu görev gerçeklestirilebilir. Ayni zamanda. Ayrica tablonun sonuna yeni satirlar eklemek Tab tusu ile çok kolaydir. kenarlik ekleyebilirsiniz. Tabloya Kenarlik Ekleme : Word belgesinde. Satir. resim veya alinan resim de dahil olmak üzere ¾ de kenarlik veya çizgi ekleyebilirsiniz. Tabloya Satir . Hücreleri Birlestirme : Bu islem için önce istenilen hücreler seçilir ve Tablo menüsünden Hücreleri Birlestir menüsü seçenegi kullanilarak bu islem gerçeklestirilebilir. Tabloda bu yöntemlerle seçme (bloklama) yapilabilecegi gibi tabloya özgün yöntemler kullanilarakda kolayca seçim yapilabilir. Son hücrede iken Tab tusuna basarsaniz Word tablonun altina yeni bir satir ekleyecektir. Tab Shift tuslari yardimiyla hücreler arasinda kolayca geçis yapilabilir.

Tabloyu Sayfada Ortalama : Sayfa genisliginin tamamini kaplamayan bir tabloyu sayfanin soluna sagina veya ortasina yerlestirebilirsiniz. Bu islemi yapmak için Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi ve Genisligi seçenegini kullanabilirsiniz. . Ancak bu islemi satir ortalamaya yarayan dügmelerle yapamazsiniz.

Bir Tabloyu Otomatik Olarak Biçimlendirmek : Tabloyu tiklatin. Tablonun birçok sayfadan olusmasi durumunda önemli olan bir diger olay da bir hücrenin sayfalar arasinda kesilip kesilmeyecegidir. Iki hücre ayni degeri içeriyorsa ve bu iki hücrenin hangi sütuna göre siralanacagi da istenirse Sonraki çerçevesinde belirlenir. Tabloyu Sirala : Bir tablonun içerigi belli kriterlere göre A dan Z ye veya Z den A ya dogru alfabetik olarak siralanabilir. Bu durumda Tablo / Tablo Böl seçenegi kullanilmalidir. Tabloyu Bölme ve Birlestirme : Bir tabloyu bir satirdan itibaren bölmek yani iki ayri tabloya dönüstürmek gerekebilir. Örnegin bir hücrede birkaç satirlik metin varsa bir sonraki sayfaya geçildiginde bu metnin bir kismi da bir sayfada bir kismida diger sayfada kalacaktir.Tablo Birkaç Sayfadan Olusuyorsa : Tablomuz bir sayfaya sigmayacak kadar büyükse tablo bir sonraki tablo bir sonraki sayfaya geçecektir. Siralanacak olan tablo seçildikten sonra Tablo / Sirala menü seçenekleri ile pencereye ulasilir. Biçimler kutusundan. Istediginiz seçenekleri seçin. Tablo menüsünden. istediginiz biçimi tiklatin. . bu sütundaki bilgilerin türü de (metin / sayi) tür kutusunda belirlenir. Burada hangi sütunun siralanacagi Siralama Ölçütü kutusunda . Iki ayri tabloyu birlestirmek için ise iki tablo arasindaki bosluklari silmeniz yeterlidir. Siralamanin artan mi azalan mi sirada olacagi seçenekler ile belirlenir. Bu seçenek o anda içinde bulundugunuz satirdan tabloyu ikiye ayirir. Otomatik Tablo Biçimi'ni tiklatin.

.Metni Tabloya Dönüstürmek : Tablo mantigi ile girilmemis birtakim bilgileri tabloya çevirmek mümkündür. Tabloya dönüstürülen metin seçildikten sonra Tablo / Metni Tabloya Dönüstür seçenegi ile metni tabloya çevirebilmek mümkün olmaktadir.

YARDIM MENÜSÜ Yardim menüsünde ise. tasimak veya kopyalamak istediginiz metni ve hücre sonu imini seçin. önceden orada bulunan metni degistirmeden tasimak veya kopyalamak için. hücre sonu imini seçmeyin. Seçimi tasimak için. Microsoft Word programi hakkinda genel bilgiler. PENCERE MENÜSÜ : Bu komut içerisinde Word ün bir imkani olan çok pencerelilik özelligine göre pencereler arasi geçis. BÖL : Bir belgeye ait pencerenin ikiye bölünmesini saglar. Web de Microsoft hakkinda bilgiler ile yardim konularini içeren açiklamalar yer almaktadir . TÜMÜNÜ DÜZENLE : O anda açik bulunan tüm pencerelerin Word ortaminda düzenlenmesini saglar.Tabloda Öge Tasima Ve Kopyalama : Tasimak veya kopyalamak istediginiz hücre. YENI PENCERE : Üzerinde çalisilan belgeye ait ikinci bir pencere açilmasini saglar. Yeni yerde bulunan metni ve biçimlendirmeyi degistirmek için. onu yeni konuma sürükleyin. yalnizca hücrenin içindeki metni seçin. içindekiler ve dizin bölümü. yardim konulari. yeni pencere olusturma gibi bazi özellikleri kapsayan komutlar yer alir. satir veya sütunlari seçin. Böylelikle bir belgenin biri birine uzak iki farkli konumunu ekran üzerinde takip etmemizi saglar. Metni yeni bir yere. Ayni belgenin birden fazla pencereden takip edilmesini mümkün kilar.

Yardim menüsünde Microsoft word programi hakkinda takildiginiz veya yanit bulamadiginiz bir çok soruya yardim menüsünden bulabilirsiniz. .

PowerPoint Standart Araç Çubugu PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu .POWERPOINT Sunu Programi Slayt: PowerPoint programinda her bir ekrana slayt denir.

. Yukaridaki pencerede gözüken slayt türlerinin görevleri su sekildedir.Sunu Programi Hazirlama PowerPoint Programi çalistirildiginda ekrana gelen pencereden Bos Sunu seçilir. Akilli Içerik Sihirbazi ve Sablon yardimiyla daha önceden hazirlanmis örnekleri kullanarak sunu hazirlanabilir. Yeni Slayt penceresinden olusturulacak slayt türü seçilir.

Slayt basligi yazilarak hazirlanir. slayt madde imi+resim 10. slayt sadece baslik 12. .. slayt kurulus semasi 8. 1. slayt bos slayt eklemek için kullanilir. slayt madde imi+grafik 6. slayt sadece metin 2. slayt madde imleri+metin 3. slayt grafik 9. PowerPoint sunusu hazirlarken slaytlara baslik yazilmasi daha sonra yapilacak islemleri kolaylastiracaktir. slayt grafik+madde imi 7. Slayt türü seçilir. slayt resim+madde imi 11. slayt iki sütunda madde imi + metin 4.1. slayt Tablo eklemek 5.

Slayt tamamlandiktan sonra yeni slayti hazirlamak için Standart Araç Çubugu üzerinde bulunan "Yeni Slayt Olustur" simgesi üzerine tiklanir.

Hazirlanan tüm slaytlari görmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt siralayicisi görünümü" seçilir. Bu ekranda slaytlarin yeri degistirilebilir. Bunun için slaytin üzerine tiklanir, parmak kaldirilmadan slayt tasinacagi yere kadar sürüklenip, birakilir.

Normal sayfa görünümüne geçmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt görünümü" seçilir.

Anahat görünümü: Slayt hazirlamak ve degisiklik yapmak için kullanilir.

Hazirlanan sunuyu göstermek için kullanilir. Sunudan çikmak için klavye üzerindeki ESC tusuna basilir. Aksi belirtilmedigi sürece bir slayttan diger slayta geçis fareye tiklayarak yapilir. Klayve üzerinde bulunan "Page Down", sag ok veya ayagi ok tusu bir sonraki slayta geçis için, "Page Up", sol ok veya yukari ok bir önce ki slayta geçis için kullanilir.

Resim Ekleme: Bir slayta resim eklemek için Ekle+Resim+"Küçük Resim"/"Dosyadan" komutu isletilir. Istenilen resim bulunduktan sonra "Insert clip"/"Ekle" seçildiginde resim slayta eklenir.

Slayt Geçisi Slaytlarin otomatik gösterimi için "slayt siralayicisi görünümü"nde iken farenin sag tusuna basildiginda açilan komut penceresinden "Slayt geçisi" seçilir. Ya da Menü çubugundan "Slayt Gösterisi"+"Slayt

Geçisi" ile ayni komut isletilir.

Slaytlarin otomatik (fare ve klavye kullanilmadan) gösterimi için "Otomatik olarak" komutu seçilip, belirtilen saniye sonra slaytlarin degisimi saglanir.

Her slayt için ayri zaman vermek için "Uygula" komutu; tüm slaytlarin ekranda belirtilen zaman gözükmesi için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Slaytlarin ekrana gelisi sirasinda efekt verilebilir. Bunun için açilan menüden istenilen efekt seçilir. "Yavas", "Orta" ve "Hizli" seçeneklerinden birisi seçilerek slayt efektinin geçisi belirlenebilir.

Bir slayta ayri efekt vermek için "Uygula"; tüm slaytlara ayni efekti vermek için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Tasarim Uygula: Slaytlara daha önceden hazirlanmis sablonlari kullanarak tasarim yapmak mümkündür. Bunun için slayt üzerinde iken slaytin bos bir yerinde (metin ve yazilarin disindaki bos bir alanda) iken sag tusa basilir. Açilan pencereden "Tasarim Uygula" seçilir.

Seçilen tasarim, "Uygula" komutuyla birlikte tüm slaytlari degistirir. Tüm slaytlarin renk düzeni ayni olur. Her slayta ayri renk düzeni vermek için "Slayt Görünümü"nde iken farenin sag tusuna basilip açilan pencereden "Slayt Renk Düzeni" seçilir. Istenilen renk düzeni seçilip "Uygula" komutuyla çalisilan slayta, "Tümüne Uygula" komutuyla sunuya uygulanir.

Slaytin zemin rengini degistirmek için "Artalan" seçilir. Istenilen "Artalan Dolgusu" seçilir.

Sunu Tasarimi Sunu tasarimi genel olarak iki sekilde yapilir. Sunu için hazirlanan slaytlar sirayla gösterilir. Ana menü hazirlanir. Menü yapilirken her sefer ayni gösterebilir. Bu yöntemle Komut dügmeleri kullanmak kullanilarak istenilen sayfalar gösterilir. Sunus siranin izlenmesi gerekmez. Kullanici istedigi bölümü sunu hazirlamak için a) köprü/baglanti/link yapmak b) gerekir.

Bir sunuya canlandirma efekti vermek

Bir sunuya canlandirma efekti vermek için "Biçimlendirme" araç çubugu üzerindeki "Canlandirma Efektleri" dügmesi etkin (basili) duruma

getirilir. . "Canlandirma Efektleri" araç çubugunun görüntülenmesi saglanir.

. 6 slayt gelecek biçimde de yazdirilabilir. 3. Içeri Sürme Efekti: Sözcükler sag taraftan uçarak içeri girer Uçma Efekti: Sözcükler sol taraftan uçarak içeri girer. Bir A4 kagidina 6 tane slayti yazdirmak için "Dosya"+"Yazdir" seçilir. Daktilo Metni Efekti: Harfler daktilo sesi esliginde teker teker yazilir. ekrana gelirken ses esliginde gelmeleri ayarlanir.Bu araç çubugundaki komut dügmeleri kullanilarak slaytta bulunan resim ya da metinlerin ekranda gözükme sirasi. Özel Canlandirma: Slaytta bulunan grafik. Slaytlarin Yazicidan Çikisi: Slaytlar yazicidan her slayt bir sayfaya gelecek biçimde alinabilecegi gibi. Birak: Sözcükler yukaridan asagiya teker teker düser. Lazer Metin Efekti: Harfleri sag taraftan içeriye dogru teker teker içeri girer. ekrana gelis biçimleri. Canlandirma Sirasi: Slayta girecek nesnelerin ekrana giris sirasini ayarlar. Slayt Metni Canlandir: Slayttaki gövde metnine efekt vermek için kullanilir. Metin Sirasi Efektini Ters Çevir: Slayttaki metinleri asagidan yukariya dogru yazar. Bir Kere Parla: Sözcükler kisa bir süre ekranda belirir. her sayfaya 2. Sonra kaybolur. ses ve film gibi gösterileri yapmak için gerekleri ayarlari düzenler. Kamera Efekti: Sözcükler içten disa dogru kamera sesi esliginde ekranda belirir. Açilan "Yazdir" penceresinin "Yazdirilacak" bölümünden "Dinleyici Notu (6 slayt/sayfa)" seçilir. Baslik Canlandir: Slayttaki basliga efekt (canlandirma) vermek için kullanilir.

ÖRNEK HAZIRLANMIS BIR SLAYT ÖRNEGI .

BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI WEB SITESI YAPIMI E-MAIL VE INTERNET PROGRAMLARI KULLANIM VE UYGULAMALARI .

Internet dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablolari araciligiyla birbirine baglandigi agdir. INTRANET: Bir isletme içerisinde interneti kullanarak yapilan islemdir.Diger bilgisayarlar server-1 server-2 olarak adlandirilirlar. 1. in birbirine bagli olarak 2. Bilgisayar aglari ana bilgisayarin islem gücünden ve depolama kapasitesinden baska yazici gibi çevre birimlerinin ortak kullanimini da saglar. b) WAN (GENIS ÇALISMA AGI): Birden fazla LAN çalismasini ifade eder. INTERNET Internet: Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisayar aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. ucuz. .Internet: Dünya üzerindeki bilgisayar kuruluslarinin birbirine baglanmasini saglayan genis aga denir. Internet. Kisaca aglarin agi olarak tanimlanmaktadir. Islevi. paylasilmasi ve kolay erisimidir.Ana bilgisayarin adi SERVER dir. Internet teknolojisi yardimiyla bilgiler insanlara kolay. Yerel ve Ulusal Aglar: a) LAN (LOCAL AREA NETWORK): Bölgesel çalisma agi. Dünya çapinda bir kütüphanedir.BILGISAYAR AGLARI (NETWORK) Iki ya da daha çok bilgisayarin veri iletmek ve bilgisayar kaynaklarini ortak kullanmak amaci ile birbirine baglanmasina bilgisayar agi denir. üretilen her türlü bilginin saklanmasi. hizli ve güvenli b ir sekilde erisebilmektedir.

. OS/2 ) özelliklerine sahip olan bilgisayarlarin birbiriyle iletisim içinde bulunmasini saglamaktadir. MOS. TV hizmetleri) yönleri vardir. LINUX. Fikirlerin paylasildigi bir demokrasi platformudur. ) ve yazilim (Isletim Sistemleri: UNIX.Büyük bir bilgisayar ve iletisim agidir. Internet birbirinden çok farkli donanim (PC. DOS. dergi. Internet in sahibi yoktur. gazete. Insan hayatini kolaylastirici (banka. Macintosh. alisveris. Çift yönlü bilgi aktarimi yapilabilmektedir. WINDOWS.

1989 yilinin baslarinda. Amerikan Genelkurmay Baskanligi 'na bagli Ileri Savunma Arastirmalari Proje Dairesi (DARPA) tarafindan gelistirilen. "Üniversiteler arasi haberlesmenin.Kimilerine göre de. (Bu baglantiya T1 adi verildi) Ayrica ag üzerindeki merkez sayisi da arttirildi. askeri nitelik tasimayan ve Savunma Bakanligi'nin finanse etmedigi projelerde de. merkez sayisi 16 'ya.544 Mbps hizina çikarti. ag trafiginin artmasi üzerine 56 Kbps olan agi 1. Bunun sonucunda Unix kullanan birçok üniversitede TCP/IP desteklenmeye baslanmistir. elektronik posta göndermeyi. ag üzerindeki trafigi de arttirmisti. harikasi olarak nitelendirilmektedir. 1980 yilinin baslarinda Amerikan Ulusal Bilim Vakfi (NSF). . koaksiyel kablo üzerinde iletilen paket sikistirmali EtherNet LAN sistemini gelistirmistir. dünyanin en büyük bilgisayar agidir. INTERNETIN TARIHÇESI Günümüzde Internet adi verilen yapi. Bu yapi sadece süper bilgisayarlardan yararlanmayi degil. arastirma kuruluslari ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak amaciyla kuruldu.Internet. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. tahmin edilenin çok üzerinde olmakta ve kullanici sayisi hizla artmaktadir. merkeze bagli ag sayisi ise 3500 'e çikartildi. Üniversitelerin ilgisi.500. (1979) Yine 1970 lerde arastirmacilar yeni ARPANET tekniklerini iletisim protokollerine uyarlayarak. dünyanin 8. aralarinda 56 Kbps hizinda ve TCP/IP protokolüyle konusacak bir agi devreye soktu. Ayni zamanlarda Xerox Palo Alto Research Center.000 adet kullanicisi oldugu tahmin edilen Internet sebekesinin gelisimi. bes üniversitenin bünyesinde bulunan süper bilgisayarlari birbirine baglamak amaciyla.000. kurumlar arasindaki haberlesmeyi ve dosya transferlerini o kadar kolaylastirdi ki. bilgi transferi için kullanildi. Su anda 1. (Bu baglantiya ise T3 adi verildi) 1991 yilinin Kasim ayinda omurga T1 'den T3 'e. birbirlerine belirli protokoller ile baglanarak haberlesmenin saglandigi. dünya üzerine dagilmis. tüm masraflarinin bakanlik bütçesinden karsilanmasinin haksizlik" oldugunu belirterek ARPANET 'ten çekilecegini açikladi. Iste bu omurga bugün Internet dedigimiz yapidir. boyutlari ve isletim sistemleri birbirinden farkli milyonlarca bilgisayarin. Amerikan Savunma Bakanligi. NSF giderek artan yükü kaldirmak amaciyla agin 45 Mbps hizina yükseltilmesi gündeme geldi. Bu protokol NCP yerine kullanilmaya baslanan TCP/IP 'dir. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistem -o zaman ki adi ARPANET-. NSF. dosya aktarmayi ve haber gruplari olusturmayi sagliyordu. tek bir network iletisimine basladilar. hangi bilgisayarin.

Türkiye'de Internet Türkiye Internet e Nisan 1993'ten beri baglidir. Ege Üniversitesi'nden olan baglanti ise. isadamlari veya askeri amaçli degil. . INTERNETIN AVANTAJLARI Internet'in avantajlari asagidaki biçimde siralanabilir. 64kbit/san. KULLANIM AMAÇLARI Günümüzde pek çok amaçla hizmet veren Internet sebekesi . (1995 Kasim) ve ITÜ (1996 Subat) baglantilari gerçeklesmistir.Fiyat açisindan uygundur. Ardindan sirayla. 64kbit/san hizinda olan bu 2 hat. 1994 baslarinda. mail hizmeti saglayan herhangi bir servisten e-mail . Download isleminin yani sira. ilerleyen bölümlerde ele alinacak olan bazi özel programlar yardimiyla Internet teki belli kullanicilarin birbirlerine dosya transferi mümkündür. ticaret ve reklam uygulamalari Internet Servis Saglayicilarinin en büyük finansal destegi durumundadir.Basit bir network olmamakta.Özel yazilim veya donanima fazla masraf yapilmasina gerek yoktur.(1995 Eylül). . . DOSYA TRANSFERI Internet üzerinde bulunan ftp arsivleri ve download sitelerinde mevcut olan dosyalar ve programlar ilgili sitelerin izin verdigi ölçüde kullanici tarafindan kendi PC sine çekilebilir(download). Bogaziçi Üniv. pek çok programin güncellemesi ve yeni programlarin Internet üzerinden çekilebilmesinin yani sira. ELEKTRONIK POSTA ( E-MAIL ) ALISVERISI Elektronik Posta (e-mail) kullanimi kullanicilarin birbirlerine dosya ve mesaj göndermek için en yaygin olarak kullandiklari yöntemdir. E-mail göndermek ve almak için kullanicinin.Sadece akademisyenler. tüm ülkenin tek çikisi olmustur. metin içerikli makalelerle resimlerin de kisisel bilgisayarlara kopyalanmasi mümkündür. hizi ile gerçeklestirilmistir. Online alisveris. Ilk baglanti ODTÜ'den gerçeklestirilmistir. çok uzun bir süre. Bu yöntemle. Bilkent Ün. . buna karsin farkli network gruplarinin birlesimi olmaktadir. milyonlarca kullanicinin ayni anda erisebildigi . . özel ya da ticari amaçlarla da kullanilabilir. birbirleriyle iletisim kurabildigi ve heme n her türlü bilgi ve dökümani kolayca elde edebildigi tek ve en büyük iletisim sebekesi ve sanal kütüphanedir.Yerel ya da uluslararasi kullanima açiktir.

.adresi edinmesi gereklidir.

Internetten farki. E-Mail ve Telnet verilebilir. Bu numaralar 0-255 arasinda degisir. en büyük ve en sinirsiz WAN sebekesidir. Bu numaralara IP (Internet Protocol) numaralari adi verilir. Internet sebekesinin topolojisi WAN türü bir networktür. Kullanicilarin numara ezberlemeleri zor olacagindan her numarayi tanitici isimler verilmektedir. DNS ( DOMAIN NAME SYSTEM ) Internette bilgisayarlari tanimlama amaciyla isimlerin organize edildigi ve dagitildigi sistemdir. TCP/IP Transmission Control Protocol/Internet Protocol kelimelerinin bas harflerinden olusmustur. Bilgisayarlar arasi iletisimi saglayan. Gerçekte DNS bir TCP/IP servis protokolüdür. sirket içi kurumsal haberlesme ve dosya yazici paylasimlari için olusturulmus networklerdir. Network yapilari ikiye ayrilmaktadir : LAN (Local Area Network) :Yakin mesafelerde (en fazla bin metre) iletisim saglanan network türüdür. INTERNETIN TEMEL AG YAPISI . dis ortama kapali bir LAN (ya da WAN) sebekesi olarak düsünülebilir. Bu isimlerde standart olarak kullanilan bazi kisaltmalar bulunmaktadir. Örnek olarak FTP.TEMEL TANIMLAR NETWORK Farkli mekanlardaki bilgisayarlarin özel hatlar ya da telefon sebekesi araciligiyl a birbirlerine baglanmalari. Temel olarak Intranet. WAN (Wide Area Network) : LAN larin birlesmesinden olusan. Network of Networks olarak tanimlanan Internet. yüzlerce veya binlerce kilometre mesafeler arasindaki iletisimin saglandigi networktür. söz konusu networkün sinirsiz kullanicisi olan Internet ortamina açik olmamasidir. veri aktarimini kontrol eden ve bilgisayarlar arasi organizasyonu düzenleyen veri iletisim protokollerine verilen genel addir. Her Internet adresine 4 haneli bir numara karsilik gelir. DNS "host" olarak adlandirilan Internet 'e bagli tüm birimlerin yerel olarak bir agaç yapisi içerisinde gruplandirilmasini saglar. INTRANET Internet ortamina bagli olmayan.

milyonlarca kullaniciya ait kisisel bilgisayarlarla sürekli iletisim halindedir. Bu sebeke içerisinde Web sayfalarinin ve dosya arsivlerinin tutuldugu serverlar. Çesitli isletim sistemleri kullanan server ve kisisel bilgisayarlarin ortak bir di lle .Yukarida da açiklandigi gibi Internet büyük bir WAN sebekesidir.

Wais. Internete bagli olan her PC ye ISS ( Internet Servis Saglayici ) tarafindan geçici bir IP numarasi verilir. Archie ve News yapilari üzerine Hypertext konularak. Yan i bir adresleme bilgisi mevcuttur. kisisel kullanici PC lerinin önce kendi Internet Servis Saglayici makinalarina daha sonra da dünyanin diger bölgelerindeki networklere ve bilgisayarlara baglandigi bir yapidir. dinlemek veya seyretmek mümkündür.iletisim kurdugu yegane ortamdir. Örnek olarak TTNET DNS Server larinin IP adresleri 212. gerekli iletisimin saglanmasi islemi yerine getirilebilir. IP numarasi.4. bir kaç tane haberlesme yöntemi mevcuttur (GET. Bunlar vasitasiyla. hangi karakter s etini kullandigi bilgileri karsilikli aktarilir. Daha kisa bir tanimla Http. Ancak unutulmamalidir ki tüm bu islemleri gerçeklestirmek için çoklu medyaya elverisli bilgisayarlara ihtiyaç vardir.156. Dokümanlar HTML (Hyper Text Markup Language) ile indekslenmistir.4 ve 212. WWW (Web) sayesinde bir dokümani okumak. ayni IP numarasina sahip iki ayri bilgisayar bulunamaz. Bu adreslemenin saglanmasi ise TCP/IP protokolüyle mümkündür. getirilmediyse neden getirilmedigi bilgilerinin yani sira. Internet üzerinde gönderilen her data paketi üzerinde. gerekli olan ve genellikle yürütülen islemlerin ne durumda oldugu konusunda açiklayici olan bilgilerin de karsilikli olarak istemci ile sunucu arasinda tasinmasina müsaade eder. WWW ise HyperText tabanli bilgi sistemidir. paketi gönderen bilgisayara ve paketin gönderilecegi bilgisayara ait kimlik bilgileri olarak tabir edilebilecek bilgiler bulunur. islemin gerçeklestirilmesi için istemciden gönderilmis olan verilerin sunucuya gönderilmesi. Bu protokol içerisinde.20 dir. Protokol sahip oldugu bir baska mekanizma vasitasiyla. veri akisinin saglanmasinda kullanilan HTTP (Hyper Text Transfer Protocol) Protokolü dür. Avrupa Nükleer Arastirma Merkezi CERN 'de yüksek enerji fizikçileri için World Wide Web projesi sayesinde. FTP. Internete bagli bir bilgisayarin tanimlayici kimligi durumundadir. Istegin yerine getirilip getirilmedigi. Internet yapisi LAN larin ve WAN larin ISS ler araciligiyla ve uydu üzerinden birbirlerine baglanmis halidir. INTERNETTE KULLANILAN PROTOKOLLER Internette kullanilan tüm protokoller (tamami 100 den fazla) . POST veya HEAD). HTTP HTTP sunucusu ile haberlesmenin. Gopher. . çoklu medya kullanimina olanak saglanmistir. Internet (ya da Intranet) üzerinde ayni anda. WWW (Web) sayfalarinin görüntülenmesinde kullanilan bir protokoldür. Internet üzerinde data iletisimi TCP/IP protokolüyle saglanir. Bu ortam kurumsal networklerin. istemcinin kabul edebilecegi veri tipi.156.4. TCP/IP protokolü ile desteklenir. Bu protokolün temel mantigi kullanicinin network ortamindan bagimsiz haberlesme yapmasi ve iletisim kurmasina dayanmaktadir.

SMTP/POP Elektronik Posta (e-mail) alisverisi için SMTP ( Simple Mail Transfer Protocol ) ve POP ( Post Office Protocol ) protokolleri kullanilir. grafikler. . WWW üzerinde özel indeks dokümanlari olusturularak anahtar kelime bazinda tarama yapilmasi mümkün olmaktadir. MVS. NeXT. VMS. Bu kelimeler baska dökümanlarla baglantili olabilirler. POP ise gelen maillerin alinmasinda kullanilir. Web dagiticilari tek tek kullanicilara kontrolleri kendilerinde olmak kaydiyla Internet üzerinden nesne paylasimina olanak saglamaktadirlar. SMTP. Seçim islemi mouse destekli sistemde mouse ile diger sistemlerde ise ok tuslari ile gerçeklestirilir.0 ve daha üstü sürümlerde bulunan Outlook Express programi e-mail alisverisi için kullanilabilecek ücretsiz ve kolay kullanimli bir programdir. Ikinci doküman da baska bazi dokümanlara bagli olabilir. Öyle ki baska Internet alanlarina dahi bagli olabilir. HyperMedia 'nin isleyis tarzi da aynidir. Eger kullanilan sistem Macintosh. Unix veya X-Windows ise kullanilan makinadaki kurulu sistem yeterli olmaktadir. Arama sonuçlarini içeren indeks ile baska dokümana geçilebilir. HyperText dogrusallik içermeyen bir text yapisidir. video v e ses özellikleri ile de desteklenmistir. FTP FTP (File Transfer Protocol) Internete bagli bir bilgisayardan digerine (her iki yönde de) dosya aktarimi yapmak için gelistirilen bir Internet protokolü ve bu isi yapan uygulama programlarina verilen genel addir. Ancak text yaninda. Bunun yaninda konunun bütünlügünü bozmamasi amaciyla bazi kelimeler anahtar kelime görevini görebilir. MS-DOS. Ilk gelistirilen Internet protokollerinden biridir. Ayrica diger dokümanlara geçis bulunmaktadir. Internet Explorer 4. FTP protokolü ile bir bilgisayardan baska bir bilgisayara dosya aktarimi yapilirken. FTP sitelerindeki Binary komutlariyla text dosyalar ya da çalistirilabilir programlar. Yani içerigini belirlemek kullanicinin inisiyatifindedir. e-mail gönderilmesinde. ASCII komutlariyla ise ASCII dosyalarin transferi yapilir.WWW programlari HTTP (Hypertext Transfer Protocol)'ne göre çalismaktadirlar. VM/CMS. Hypertext dokümani üzerindeki özel bir kelime anlam veya baslik olarak farkli bilgileri içerebilir. Okuyucu ikinci dokümani açmak istedigi zaman bu kelimeyi seçer. Sözkonusu protokoller ve gerekli programlar yardimiyla e-mail adresleri olan kullanicilar birbirlerine mesaj ve dosya gönderebilirler. o bilgisayar ile etkilesimli-ayni anda (o nline) baglanti kurulur ve protokol ile saglanan bir dizi komutlar yardimiyla iki bilgisayar arasinda dosya alma/gönderme islemleri yapilir.

.

NNTP Internet üzerinde bulunan News (haber) öbeklerine ulasmak için kullanilan protokoldür. Ilgilenilen belli konularda haberler almak , mesaj listelerini görüntülemek amaci ile kullanilir.

TELNET Internet üzerindeki akademik ve diger çalismalara erismek için en çok kullanilan baglanti biçimi, TELNET baglanti protokolüdür. Telnet, Internet agi üzerinde uzak bilgisayara baglanmak için gelistirilmis bir TCP/IP protokolü olup, ayni zamanda bu isi yapan programlara verilen genel addir.

GOPHER Gopher, telnet protokolü ile baglanilan text tabanli sitelerin benzeri olup, sadec e sayfalarin menü seçenekleri ile görüntülenmesi için kullanilan bir protokoldür. FTP ya da Telnet protokolü kadar yaygin kullanimi yoktur.

INTERNETTE GÜVENLIK ÖNLEMLERI INTERNETTE GEZINTI YAPARKEN KARSILASILABILECEK OLASI TEHLIKELER Milyonlarca kullanicinin bir arada bulundugu ve sürekli olarak veri alisverisi yaptiklari bir ortamda çesitli riskler de mevcuttur. Internette karsilasilabilecek en büyük sorunlar dosya transferleri ve e-maillerle gelebilecek virüsler, ve Interneti baska kullanicilarin PC 'lerine sizip degerli dosyalarini tahrip etmek, Internet sifresinden Windows parolasina kadar pek çok gizli bilgiyi edinmek amaciyla kullanan kullanicilardir. Bu kullanicilar, Internette gerekli önlemleri almadan gezinti yapan kullanicilarin bilgisayarlarina trojan adi verilen programlar yerlestirirler. Trojanlar Internetten çekilebilecek dosyalar ya da e-maillerle beraber gelebilir. Trojan bulunan bir bilgisayar Internette büyük tehlike içerisindedir. Trojanlarin virüslerden farki, kendilerini çogaltmamalari, sisteme herhangi bir zarar vermemeleri ve kimi trojanlarin Anti Virüs programlariyla bile tespit edilmelerinin çok güç olmasidir. Trojanlar kendilerini PC 'ye yerlestiren kullanicilar adina bir nevi casusluk yaparlar. Bulunduklari PC 'nin tüm sifrelerini ve güvenlik özelliklerini sahiplerine (karsi tarafta da kendilerini sorgulayacak bir program olmasi sartiyla) iletirler. Bundan sonra ise PC 'ye Internet üzerinden erismek, CD sürücüsünü kullanmak, belgelerini silmek, hatta Sabit diski formatlamak bile mümkün olmaktadir. Bu tehlikelere karsi bir takim önlemler almak mümkündür.

DOSYA TRANSFERINDE DIKKAT EDILMESI GEREKEN UNSURLAR

Internet üzerindeki FTP ve Download sitelerinden ve diger Internet

kullanicilarindan alinacak programlarin virüs açisindan mutlaka kontrol edilmeleri gerekmektedir. FTP ve download siteleri gibi hizmet birimlerinin

yöneticileri, virüs konusunda hiçbir garanti verememektedirler. Ayrica bugün milyonlarca programin yer aldigi bir sistemde her programin kontrol edilmesi mümkün olmadigindan kullanicilarin dikkatli olmalari önerilmektedir. Web üzerinden çekilen dosyalari PC 'ye kaydetmeden önce virüs taramasindan geçiren virüs programlarinin, PC 'lerde mutlaka yüklü olmasi gerekir. Özellikle tek bir bilgisayarin Internet yoluyla (ya da baska bir yolla) virüslenmis olmasi, aga (LAN) bagli diger tüm bilgisayarlar için tehlike teskil etmektedir.

INTERNET ARAÇLARI WEB BROWSERLAR VE KULLANIMI WEB BROWSERLAR

Internet trafiginin yüzde 85 'ini olusturan WWW hizmetinin kullanilmasi için gerekli olan yazilimlar Web Browser olarak adlandirilmaktadir. Http protokolünün kullanildigi bu hizmet ( WWW ) Internetteki dökümanlara ulasmak için en çok kullanilan yöntemdir. HTML (Hypertext Markup Language) kodunda yazilan, Hypertext tabanli sayfalari görüntülemek için browserlar programlari kullanilmaktadir. Bu programlar yardimiyla http://www.gidilecek_adres.com.tr seklinde bir adresle istenilen web sitesine ulasilabilmektedir. Açilan sayfalarda genellikle resimler, yazilar gibi görsel olarak gelismis ekran görüntüleri mevcuttur. Daha açik bir ifadeyle Browserlar , Internet baglantisi saglandiktan sonra Internet üzerindeki adreslerin ve bu adreslerdeki sayfa ve dökümanlarin görüntülenmesini saglayan programlardir. Komut satirinda (Text tabanli) çalisan browserlardan günümüze kadar pek çok gelisme kaydedilmistir. Bugün en sik kullanilan ve güvenlik, Internet gezintisi, uygulama destegi açisindan en güçlü browser programlari Internet Explorer ve Netscape dir. Bunun yaninda Opera, Gotoworld gibi browserlar da kullanilmaktadir. Hem Internet Explorer hem de Netscape programlari önceleri ücretliyken, yazilimlari gelistiren Microsoft ve Netscape firmalari arasindaki rekabetten dolayi günümüzde ücretsiz olarak dagitilmaktadir. Genel olarak her iki program da birbirine benzer kullanici arabirimini (user interface) kullanir. Yani ekran görüntüleri ve menü seçenekleri benzerlik göstermektedir. Ancak, Türkçe sürümlerinin daha kolay bulunabilmesi, içerdigi diger destek programlari ve Windows95/98 e uyumu açisindan,

INTERNET EXPLORER KULLANIMI VE GÜVENLIK ÖZELLIKLERI Internet Explorer 2.0 'dan baslayarak 5.0 'a kadar uzanan sürümlerde bulunabilen ve dünyada en yaygin olarak kullanilan oldukça güçlü ve hizli bir web browserdir. Ilk sürümlerinden ziyade, özellikle 4.0 ve 5.0 sürümleri Web üzerindeki pek çok ihtiyaci karsilayabilecek özelliktedir. Browserlarda aranmasi gereken özellikler kisaca Internetten aldigi verileri hizli bir sekilde isleyip ekrana getirmesi, gelismis güvenlik özelliklerinin bulunmasi ve özellikle son yillarda Java/ActiveX destekli sayfalari görüntüleyebilmesidir. Internet

Explorer programi Microsoft tarafindan gelistirildigi için, Microsoft 'un diger ürünlerinden olan Word, Excel, Access vb. programlarla benzer menülere ve tus kombinasyonlarina sahiptir. ( kopyalama, sayfada aranan bir kelimeyi bulma vb.) Bu yüzden Internet Explorer 'in diger Microsoft programlariyla benzesen özelliklerinden bahsedilmeyecektir. Internet Explorer açildiginda karsimiza ya bir bos sayfa, ya da browserin ilgili bölümlerinde kullanicinin daha önceden tanimlamis oldugu baslama sayfasi çikacaktir. Açilan sayfanin adresi adres kisminda yazilidir. (http://www.turksatonline.com gibi). Bu sayfadan baska sayfalara atlamak iki sekilde olur :

Sayfa içindeki linkleri kullanmak. Linkler, bulundugu sayfadan, diger web sayfalarina baglanti saglar. Web sayfalarinda genelde linklerin alti çizilidir ve diger metinlerden farkli biçimdedir. Linkler sadece metinlerde olmayip, resimlerde de olabilir. Linklerin üzerine mouse 'la gelindiginde bir el sekli belirir ve ekranin altinda linkin adre si çikar. Bir linkin tarif ettigi sayfaya gitmek için yapilmasi gereken tek sey bu linkin üzerine tiklamaktir. Browser'in adres penceresine gidilecek adresin yazilmasi. internet Explorer 'da adresi bilinen sayfalara gitmek için, adres penceresine gidilecek web sitesinin adresi yazilir ve ENTER tusuna basilir. internette ziyaret edilen bazi sayfalarin PC 'ye kaydedilmesi için Dosya menüsündeki Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Sayfanin PC 'ye kaydedilecegi konum seçildikten ve sayfaya bir isim verildikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internet Explorer web sayfasini, içerdigi resimlerle beraber seçilen konuma kaydedecektir. Web sayfasinin tamamini PC 'ye kaydetmeye gerek kalmadan; Internet Explorer ile açilmis bir web sayfasindaki istenilen metin ve resimleri PC 'ye aktarmak mümkündür. Açilan bir sayfadaki metinin istenilen kismi mouse ile seçilir. Düzen menüsünden Kopyala seçenegi seçilir. Bu asamada, seçilen metin kopyalanmis demektir. Daha sonra Word ya da Notepad gibi herhangi bir metin editöründeki bos bir sayfaya Ctrl-V tus kombinasyonuyla yapistirilir ve dosya kaydedilir. Resimlerin kopyalanmasi için ise, web sayfasindaki resmin üzerinde mouseun sag tusuna tiklatilarak, açilacak olan menüden Resmi Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Dosya ismi ve kaydedilecek konum belirlendikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internette bulunan FTP ve Download sitelerindeki dosyalarin transfer edilmesi ilerleyen bölümlerde ele alinacaktir. Internet Explorer ilk çalistirildiginda açilmasi istenilen bir web sayfasi belirlemek mümkündür. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. Açilacak olan pencerede Genel baslikli klasör seçilerek Giris Sayfasi kismindaki Adres çubuguna, Internet Explorer ilk

Giris (Home) Baslama sayfasi olarak tanimlanan sayfayi açar. Bu islem için önce Sik Kulanilanlar/Sik Kullanilanlara Ekle menüsü açilir. Sik Kulanilanlar menüsüne eklenecek sayfalarin o anda Internet Explorer ekraninda açik olmasi gerekir. Asagida açiklanacak olan ve sayfanin üst kisminda yer alan Giris tusuna tiklatilarak da bu sayfaya gidilebilir. Bu linkler ziyaret edilen siteye . Bu islemden sonra o sayfaya adres yazmadan ulasilabilecektir. Yenile (Refresh) Açili olan sayfayi bulundugu serverdan tekrar yükler. tekrar bir sayfa ilerisine gidilmesini saglar. Internet Explorer 'in üst kisminda bulunan ve alt kisminda etiketler bulunan Tuslarin ve bazi menü seçeneklerinin kullanim amaç ve sekilleri asagida açiklanmistir : Geri (Back) Ekranda açik olan sayfadan. Ileri (Forward) Geri komutuyla geri gelinen sayfadan. Sik Kullanilanlar (Favorites) Internette sikça ziyaret edilen sayfalarin programin hafizasinda saklanmasini ve o web sayfasina adresin tekrar yazilmasina gerek kalmadan kolayca ulasilmasini saglar. TAMAM tusuna basildiktan sonra web sayfasina ait link hafizaya alinacak ve Sik Kullanilanlar menüsünde görülecektir. tarihe göre siralanabilir. Bu seçenek bir adres defteri olarak da düsünülebilir. Hafizaya alinan sayfaya ait açiklayici ismin üzerine gelinip. mous ile tiklanir. daha önce açilmis olan en son sayfaya geri döner. Yazdir (Print) Açili olan sayfanin yazicidan çiktisini alir. Dur (Stop) Yüklenmekte olan bir web sayfasinin transfer islemini durdurur. Ara (Search) Bir konu hakkinda yazili sayfalari bulmak için internet üzerinde arastirma yapilmasini saglar. Geçmis (History) Bu tusa basildiginda sayfanin sol kesiminde yeni bir pencere açilir ve burada en son ziyaret edilen sayfalarin linkleri görülebilir. Bu sayfaya daha sonra ulasmak için tekrar Sik Kullanilanlar menüsü açilir.çalistirildiginda açilmasi istenen sayfanin adresi yazilir ve Tamam tusuna tiklatilir. linke ait sayfa browserda açilir. Aranan konuyla ilgili seçilecek kelimeleri içeren internet . Eklenecek adresin kolay taninmasi için açiklayici bir isim verilir. Buradaki bir linke tiklatildiginda adres yazilmasina gerek kalmadan.

Posta (Mail) Isletim Sisteminde yüklü olup internet Explorer 'da da geçerli posta programi olarak tanitilmis olan E-mail programinin (baska bir tercih yapilmamissa .sayfalarinin listesini görüntülemek için kullanilir.

Internet Server 'larin adlari agaç seklinde alanlara (Domain) ayrilmis bir yapi izler. Tüm seçeneklerde güvenlik düzeyi. Askeri olmayan devlet organizasyonu. Agacin köklerini Top Level Domain 'ler olusturur. Açilacak olan pencerede Güvenlik baslikli klasör seçilir. Bunlar Internet Servis Saglayicilarinin serverlari üzerinde bulunan özel programlardir. Top Level Domain 'den önce Domain agacinin bir dali olan bir sonraki Sub Domain bulunur. Egitim kurumlarinin olusturdugu yapi. Top Level Domain Internet adreslerinin sonunda bulunur. Düsük ve Çok Düsük olmak üzere 4 tercihte kullaniciya sunulmaktadir. Bu görevi Name Server lar yerine getirir. INTERNETTEKI ADRES GRUPLARI DNS talep üzerine bir kullanici programi vasitasiyla sembolik Domain adlarini IP adreslerine. Internet Explorer 'daki güvenlik düzeyleri istenildigi sekilde düzenlenebilir. Yüksek güvenlik seçenegi seçildiginde yukarida açiklanan gizli bilgilerin Internette yayinlanmasi sirasinda Internet Explorer kullaniciyi uyarir ve devam etmek isteyip istemedigini sorar. . Orta. Özel amaçli organizasyon. Yüksek. Yine tüm seçeneklerde yer alan Siteler/Gelismis tuslarina tiklatilarak adresi bilinen herhangi bir sitenin yasaklanmasi (Internet Explorer tarafindan açilmamasi) ya da güvenilen sitelerin herhangi bir uyari vermeden browserda açilmasi saglanabilir. ya da virüs içerebilecek. Gerekli güvenlik ayari yapildiktan sonra TAMAM tusuna tiklatilir. o anda Internet üzerindeki kullanicila r tarafindan görülmesi tehlikesine önlem almak. Askeri kurulus organizasyonu.internet Explorer için bu program Microsoft Outlook Express 'tir. Güvenilen Siteler ve Yasak Siteler olmak üzere 4 adet seçenek bulunmaktadir. ) çalistirilmasini saglar. Yerel Ag. E-mail programinin çalistirilmasi için bir link olarak düsünülebilir. Top Level Domain ler temel olarak asagidaki gibi siralanabilir : com edu gov mil net org : : : : : : Sirket veya diger ticari kurulus organizasyonu. IP adreslerini de sembolik Domain adlarina dönüstürür. Bu agacin tümü genelden özele giden hiyerarsik bir yapi olusturur. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. Yazi tipi (Font) Ekrandaki yazi karakterlerinin boyutlarini degistirmek için kullanilir. Network birlesimi. Diger seçeneklerde ise güvenlik önlemleri daha düsüktür. Burada Internet. Internette gezinti yaparken online alisveris yapmak amaciyla verilen kredi karti numaralari. abone olunarak girilen sitelerin girislerinde sorulan kullanici adi ve password gibi gizli kullanici bilgilerinin. güvenilmeyen dosyalarin mevcut oldugu sitelere girilmesini önlemek üzere.

belirli tuslara tiklayarak program gönderme ve alma islemlerini yapmalarina olanak tanir. Örnegin Türkiye için tr.tr benzeri bir adres yazilarak da web tabanli ftp arsivlerine ulasilabilir. bu protokol ile oldukça hizli biçimde yapilmaktadir. tr ise Türkiye ye ait bir adres oldugunu belirtmektedir. Böylece sadece karsi tarafin izin verdigi alanlara ulasilir. Uzak mesafelerdeki bilgisayarlar arasinda dosya transferi. kullanicilarin sadece baglanacaklari FTP arsivi adresini yazip. Böylece yukarida verilen domain. Anonymous olarak baglanildiginda genellikle password sorulmamaktadir.gidilecek_adres. Bazi ftp arsivlerinde Anonymous kullanicisina da password sorulmaktadir.name belli bir sistem çerçevesinde yazilmaktadir. FTP hizmet alanlarinda her kesime ve zevke hitap eden programlarin veya dokümanlarin bulunabilmesi olasidir. Bu gibi durumlarda genellikle kullanicinin e-mail adresi server tarafindan password yerine kabul edilmektedir. Herkese açik olan FTP alanlarina ulasmak için kullanici adi anonymous olarak tanitilmalidir.telekom. Fransa için fr gibi. FTP. FTP PROGRAMLARI VE KULLANIMI Internet altinda dosya transfer etmenin ilk yolu FTP (File Transfer Protocol) kullanmaktir. Eger sisteme abone olunmus ise bu durumda farkli kullanici tanimlari yapilabilir. http://www. Amerika 'da bulunan sistemlerden mesai saatleri disinda transfer yapildigi zaman performans artmaktadir. Özellikle FTP arsivlerine erismek amaciyla gelistirilmis bu yazilimlardan en sik kullanilanlari WS_FTP 95. Cute FTP ve FTP Explorer dir.tr örnek adresinde gov Top Level Domaini gidilecek adresin bir devlet organizasyonuna ait oldugunu. sadece dosya ve klasörlerin olusturdugu sanal bir kütüphaneye benzetilebilir. Ekrana gelecek olan sayfalar görsel olarak kullaniciya hitap etmeyip . Ancak baglanilan bilgisayarin yerel saati transfer hizini etkilemektedir. Web browserlarda adres hanesinde ftp://ftp. . Ayrica bir bilgisayardan FTP araciliyla dosya transferi yapilabilmesi için o bilgisayarin FTP hizmet birimi (FTP server) haline getirilmis olmasi gerekmektedir.com.gov.Bunun yaninda her ülke kendi koduna göre tanimlanmaktadir. Yani komutlari ezberlemek ya da ögrenmek gerekmemektedir. birtakim programlar tüm FTP komutlarini entegre ederek. komut satirinda çalisan komutlara sahip olmasina karsin.

.

hotmail.b. 2 Daha sonra ise gelen formu doldurun.com yazip enter tusuna basin. yasadiginiz ülkeyi v. soyadinizi .Öncelikle web tarayicinizin adres satirina www.Daha sonra ise Sign Up linkine tiklayip e-mail alin. ni yazin. Sign In Name adli form kismina yazacaginiz bilgi sizin bundan sonraki .YENI BIR MAIL HESABI ALINMASI ve KULLANILMASI 1 .( Adinizi .) 3 Bir alt formdaki Account Information formunu doldurunuz.

e-mail adresiniz olacaktir. .

Buraya almak istediginiz baska bir e-mail adresi yazmaniz gerekir. .4 Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmis ise Registration Error uyarisini alirsiniz. 5 . 6 E-mail adresiniz belli olduktan sonra Hotmail size belli kurallari kabul etmenizi isteyen bir belge sunar bunuda I Accept diyerek geçiniz.Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmamis ise ekrana Sign Up Successful ! notu gelir ve Continue at Hotmail linkine tiklayarak belirlemis oldugunuz email adresini almaya devam ediniz.

7. Asama olarak Hotmail bizden çesitli haber veya bilgi gruplarina üye olup olmayacagimizi soran bir form daha sunar bunu da Contiune diyerek asiniz ve böylece e-mailimize kavusmus olunuz. .

ADDRESS BOOK adindan da anlasilacagi üzere arkadaslarinizin e-mail adreslerini . HOTMAIL DE BIR BASKASINA E-MAIL GÖNDERME . SIGNOUT Hotmail den çikmak için kullanilir. Inbox klasörüne gelen e-mailleri okumak için gelen e-mailin üzerine fare ile bir kere tiklamak yeterlidir. soyadi . ad . Web sayfasi üzerinde yapilir. Ancak bu islemler ayri bir programda degil. dogum günü v. DELETE .b bilgilerini kaydetmeye yarar.Aksi takdirde baskasi sizin bilgilerinize rahatça ulasabilir.INBOX DELETE COMPOSE ADDRESS BOOK OPTIONS SIGNOUT HOTMAIL KULLANIMI INBOX web üzerinden ücretsiz olarak alinmis bir e-mail hesabina girildiginde. eger gelen yeni bir e-mail varsa Inbox klasöründe bu e-mail görülebilecektir. Inbox bölümünde gelen e-maillerin yaninda bulunan kutucugu isaretleyip delete linkine tiklayarak gelen e-mailin silinmesi saglanir.

Bu asamadan sonra Send tusuna basilir ve mail gönderilmis olur. En son asama olarak gönderdigimiz e-mail in ulasip ulasmadigini bakmak için Inbox bölümüne bakip ögrenebiliriz. Alinan maillerdeki dosya ekleri ise Download Attachment linki çalistirilarak bilgisayara kaydedilir. Açilacak olan pencerede Gözat (Browse) tusuna basilarak gönderilecek dosya PC 'den seçilir. maile eklenmis olur. To isimli pencere alicinin e-mail adresi Subject kismina ise konusu girildikten sonra mesaj yazilir. Eger hazirlanan maille birlikte aliciya PC 'de bulunan bir dosya da gönderilmek istenirse Attach linkine basilir. . Done ve Attach tuslarina basilarak dosya.Compose linkine tiklatildiginda e-mail göndermek için gerekli sayfa açilacaktir.

Options bölümünden ise daha önceden belirledigimiz sifremizi v.b özellikleri degistirebiliriz. HABERLESME PROGRAMLARI .

karsi tarafin ekranina ulasacaktir. bulunduklari serverlara göre siniflandirilmislardir. Açilacak pencereye yazildiktan sonra Enter tusuna basilan her metin. çoklu sohbetlere katilabilir. üst kisimda bulunan sohbet tusu tiklatilarak gerçeklestirilebilir. Kabul edilen bir çagridan sonra görüsme. Ayni baglanti sekliyle ikiden fazla kullanici. mikrofon.Chat (IRC) programlari Internet üzerinde sesli. Eger her iki tarafta da ses karti. Kullanicilar belirli sohbet odalarinda takma isimlerle görüsme yapabilirler. sesli ve görüntülü görüsme de yapilabilir. görüntülü ve text tabanli online görüsme yapmak amaciyla kullanilan yazilimlardir. MICROSOFT NETMEETING Microsoft Netmeeting de kullanicilar bulunduklari odalara göre degil. Program o serverdaki kullanicilari tarayarak liste halinde ekrana getirir. . Bu programda kullanici kendi bilgilerini ve takma adini ilgili yere yazdiktan sonra istedigi server a baglanir. Bu kullanicilardan herhangi birisiyle görüsme yapilmak isteniyorsa kullanicinin isminin bulundugu satira çift tiklatilarak çagri yapilir. hopar lör ve kamera varsa . Araçlar/Dosya Aktarimi/Dosya Gönder menüsünden ise seçilen kullaniciya dosya göndermek mümkün olur.

Explorer özellestir kurulumu yaparak bilgisayariniza yükleyebilirsiniz.resimdeki gibi hotmail kullanan diger arkadaslarinizla haberlesebilirsiniz.I. Turksat2a@hotmail.com .Explorer kullanicilari kurulum asamasinda messenger yazilimini kurabilirler veya daha sonra yine I. Offline Online Bu logoya farenin sag tusu ile veya çift tiklayarak gelen menüden OPEN sekmesini tiklayip messenger programimizi baslatabiliriz.MSN MESSENGER E-mail olarak hotmail sirketini kullanan kullanicilar için gelistirilmis haberlesm e yazilimidir. Resimdeki gibi Click here to sign in daha sonra ise e-mailinizin sifresini (password )yazarak 2.Önce sirasiyla 1.

Telekom kelimesinin geçtigi web sayfalarini bulmak için bu kelimeyi yazip Enter 'e basmak yeterli olacaktir.INTERNETIN VERIMLI BIR SEKILDE KULLANIMI ARAMA SAYFALARININ KULLANIMI Arama sayfalari. Her sayfada 10 adet siteye yer verilir. Örnek : Altavista arama sayfasinda bulunan tek satirlik pencereye ilgili konuya ait tanimlayici bir kelime yazilarak Enter tusuna basilir. arastirilan bir konu ile ilgili daha önceden bilinmeyen sitelere ait adreslerin ve ilgili sayfalarin listelenerek. Diger sayfa lar içinse Altavista sayfasinin en alt kisminda bulunan Next linkine tiklatilir. bu sitelere ulasilmasi amaciyl a kullanilan web siteleridir. Türk Telekom Giresun kelime grubunun aranmasi içinse bu kelimeler tirnak içerisinde yazilmalidir. ( "Türk Telekom 1 3 4 2 . Yazilan kelimeyi içeren sayfalar ekranda listelenir.

Cumhurbaskanligi www.cankaya. NOT gibi) ayni özellikler diger web sitelerinde de saglanabilir. Teleks gibi "Tele" harfleriyle baslayan kelimeleri içeren tüm siteler listelenecektir. Mantik literatürüne yakin bir sekilde ancak degisik simge ya da komutlarla (+. Telekom ve Giresun kelimelerinin her birinin bagimsiz olarak yer aldigi web siteleri listelenecektir. Telekom. +"Telekom" -" Giresun " yazmak yeterli olacaktir. Bu arama parametreleri arama sitelerine göre degisiklik gösterebilir.gov.tr T. bir kalip halinde aranacaktir.C. INTERNET REHBERI ÜLKEMIZDEKI FAYDALI SITELER RESMI KURUMLAR T.C. Yani . Belli bir kelimeye göre bulunacak web sayfalarindan baska kelimeyi içermeyenlerin de bulunmasi saglanabilir. Telefon. Tele* yazilip arama yaptirildiginda . Bu kelimeleri tirnak içerisinde yazmadigimiz taktirde ise Türk. Ilk birkaç harfi ortak olan kelimelerin bulundugu sitelerin listelenmesi de mümkündür. -. Arama sitelerinde milyonlarca web sayfasi bulundugundan. bu parametreler kullanilarak aranacak olan sayfalarin filtrelenip en aza indirgenmesi faydali olacaktir. OR. *. AND. &. Basbakanlik . Yani Telekom kelimesinin bulundugu ancak Giresun kelimesinin bulunmadigi sayfalarin listelenmesi için : "Telekom" -"Giresun" ya da .Giresun" ) Bu sekilde yazildiginda üç kelime de ayri ayri degil.

saglik.gov.tr Saglik Bakanligi www.mfa.gov.tr Disisleri Bakanligi www.msb.basbakanlik.tr .gov.tr Milli Savunma Bakanligi www.gov.www.

tr Diyanet Isleri Baskanligi www.ubak.gov.gov.tr Türk Tarih Kurumu www.gov.gov.tubitak.ttk.gov.turizm.tr Ulastirma Bakanligi www.Maliye Bakanligi www.tdk.tr Istanbul Menkul Kiymetler Borsasi www.tr Milli Piyango Idaresi www.gov.gov.gov.tr Turizm Bakanligi www.cevre.gov.gov.tr Tübitak www.tr Savunma Sanayii Müstesarligi www.tr Devlet Tiyatrolari .tr Türk Dil Kurumu www.gov.maliye.tr Çevre Bakanligi www.diyanet.imkb.millipiyango.ssm.

tr .gov.tedas.tr Sermaye Piyasasi Kurulu www.ulakbim.gov.gov.gov. Merkez Bankasi www.tr TEDAS www.gov. www.spk.tr ÖSYM www.nukleer.gov.tr Milli Kütüphane www.die.C.gov.gov.tcmb.tr Devlet Istatistik Enstitüsü www.darphane.tr Darphane www.mkutup.dpt.gov.osym.tr Nükleer Arastirma ve Deneme Mrk.tr Ulusal Akademik Ag ve Bilgi Mrk. www.gov.devtiyatro.tr T.tr Devlet Planlama Teskilati www.www.gov.

akdeniz.edu.ÜNIVERSITELER Akdeniz Üniversitesi www.tr ODTÜ www.edu.edu.edu.edu.itu.tr Uludag Üniversitesi www.edu.selcuk.uludag.tr Selçuk Üniversitesi www.metu.ktu.tr Karadeniz Teknik Ünv.hun.tr Anadolu Üniversitesi www.edu.ege.anadolu.tr ITÜ www.tr Hacettepe Üniversitesi www. www.edu.tr Bogaziçi Üniversitesi .tr Ege Üniversitesi www.edu.

ankara.edu.edu.istanbul.deun.tr Ankara Üniversitesi www.cu.edu.edu.gazi.bilkent.tr Marmara Üniversitesi www.marun.edu.tr Çukurova Üniversitesi www.tr Istanbul Üniversitesi www.www.edu.edu.tr Gazi Üniversitesi www.edu.boun.tr Bilkent Üniversitesi www.edu.edu.tr .tr Mimar Sinan Üniversitesi www.yildiz.tr Yildiz Teknik Üniversitesi www.tr Dokuz Eylül Üniversitesi www.msu.

tr TÜRKIYE TELEFON REHBERI www.tr INTERNET SERVIS SAGLAYICILAR .gov.ttsamsun.tr Türk Telekom www.telekom.telekom.gov.gov.telekom.TELEKOM SITELERI Türk Telekom Giresun www.gov.telekom.tr/ TÜRK TELEKOM BORÇ SORMA http://fatura.ttgiresun.gov.ttrehber.tr Türk Telekom Samsun www.

superonline.turnet.efesnet.com Ihlas Net www.tr .com.net.tr Hay Net www.Turnet web.net.net.tr Superonline www.tr Efes Net www.ihlas.hay.

DOWNLOAD SITELERI VE FTP ARSIVLERI Zdnet Türkiye www.net.com Nerede www.net.zdnet.com Ihlas Net www.edu.ttnet.tr ODTÜ ftp.com.ihlas.tr ARAMA SAYFALARI Arabul www.tr Haynet FTP Arsivi ftp.tr TT Net FTP Arsivi ftp.tr Netbul .metu.arabul.net.nerede.hay.

com .com.four11.com Efes Net www.yahoo.com Hotbot www.lycos.com Yahoo www.infoseek.com Lycos www.efesnet.webcrawler.com Infoseek www.www.excite.netbul.hotbot.com Web Crawler www.tr/arama/index.com Four11 www.com Excite www.htm YABANCI ARAMA SAYFALARI Altavista www.altavista.

hurriyet.tr .turkishdailynews.com Fanatik www.milliyet.star.MEDYA KURULUSLARI Hürriyet www.gov.com.trt.zaman.com.tr TRT www.tr Sabah www.com.tr Türkiye www.tr Inter Star www.turkiye.tr Milliyet www.com.tr Turkish Daily News www.com.sabah.fanatik.com.com.tr Zaman www.

ntv.atv.tgrt.com.tr TGRT www.com.tr Kanal D www.kanald.net DONANIM ÜRETICILERI .ATV www.showtv.tr Show TV www.com.com.tr NTV www.

apple.com Compaq www.com .ibm.hp.cyrix.com Hewlett-Packard www.com AMD www.com 3COM www.amd.dell.com Cyrix www.Intel www.intel.com Apple www.3com.compaq.com Dell www.com IBM www.

kariyer.com Almanyaonline www.com YAZILIM SIRKETLERI .IS BULMA ve ARAMA SITELERI Kariyer www.yenibir.isbul.monster.net Yenibir www.com Monster www.de Isbul www.almanyaonline.

com Netscape www.sco.borland.sybase.norton.com Oracle www.com Borland/Inprise www.com Apple www.sun.Microsoft www.netscape.microsoft.apple.oracle.com McAfee .tr Sun www.com Sybase www.com Novell SCO www.com Norton/Symantec www.com.

drsolomon.com ÜCRETSIZ E-MAIL / WEB BULUNDURMA HIZMETI VEREN SITELER Yahoo/Geocities www.com Hotmail www.com Orcad www.com Angelfire www.www.mcafee.com EGITIM .angelfire.orcad. EGLENCE LINKLERI .com Autocad www.com DrSolomon www.autocad.xoom.com Xoom www.yahoo.geocities.com Yahoo Mail mail.hotmail.

koleji.com www.karnem.net .com AfacanÇocuk www.com Karnem.afacancocuk.meb.Milli Egitim Bakanligi www.tr Yavuzkolej www.gov.yavuz.net www.egitim.com Egitim.

com adresinden ulasabileceginiz site. Sitede Internet üzerinden canli olarak izleyebileceginiz tüm tv kanallari ..turksatonline. Türkiye nin Uydu Haberlesme Portali..www.. Uydu yayin frekanslari ... Teknik bilgilere . . Güncel haberlere Türksat uydularimiz hakkindaki bilgilere ve birçok konuyu bu siteden bulabilirsiniz.

com Komikaze.ogrenci.tr Adanet Çoçuk www.fem.com Maxi TV www.net.com Grafi2000 www.tr Matematik Sitesi www.turkport.Tebesir.net .gen.tr Çocukça www.grafi2000.cocukca.ada.com.com Ögrenci.netbul.tr/cocuk/ Elma Egitim Sitesi http://elma.com www.intermat.tebesir.com.maxitv.com www.com Netbul www.com/cocuk/ Fem Egitim Sitesi www.

flashberk.net Komik Flashlar www.cjb.komikaze.com .www.com Giresun Valiligi www.giresun.giresunnet.otuzoyun.gov.tr Giresun Rehberi www.net Zeka Oyunlari www.

dosya kaydetmeyi .namazci. yazicidan nasil çikti alinacagini . 1) FrontPage Express : Öncelikle yukarida Frontpage Express de yazi karakterlerini . Dosyaya Kaydeder..com Simdi ise Frontpage Express in sayfa ile ilgili ayarlarinin nasil ve nerden yapildigini ögrenelim .Daha önce hazirlanmis bir dosyayi açar.. dosya açip . resimleri . yalniz burada dikkat edilecek husus link (köprü) eklenmesinde http ile baslayip adresi yazmaliyiz . baski ön izlemenin ve bir nesne veya yaziya nasil link (köprü) eklenecegini sekillerle gösterdim.ÖR: http://www.. Yazicidan çikti alinir Yazi karakterini büyütür Yazi karakterini küçültür Yazi karakterini kalin yapar Yazi karakterini altini çizer Nesne veya yaziya link Resim ekleme Yeni dosya açar WEBSITE HAZIRLAMA WEB SITESININ HAZIRLANMASINDA KULLANILAN PROGRAMLAR VE TANITIMI Simdi bu programlari size kisaca tanitayim. yeni bir belge olusturmayi . Bunlar Frontpage Express programinin normal komutlari ..

Baski ön izleme yapar Yazi karakterini italik yapar .

Buraya File menüsünden Page Properties e basarak gelebiliriz. File Menüsünden geldigimiz Page Properties kismina bastigimizda karsimiza bu tablo çikar Web sayfamizin artalanini .linklerin(köprülerin)rengini burdan belirleriz...Page Properties (sayfa yapisi) bizim için önemli olan komutlardan birisidir.artalan rengi.. Web sayfamiza müzik eklemek için kullandigimiz yer ..Eger forever seçenegini isaretlemezsek web sayfasinda müzik 1 kere çalar ve durur .web sayfamizin arkasinda çalmasini istedigimiz müzikleri ve linklere verilecek rengi buradan ayarlariz..Burdan web sayfamiza artalan görüntüsü ..web sayfamizin arka kisminin renklerini .

.

.Notepad uygulamasinin en önemli özelligi bizim yapmis oldugumuz yazi ...b düzenlemeleri yaptigimiz önemli uygulamalardan biridir.. Asagidaki sekilde görüldügü gibi..Web sayfamizi düzenlemek için Internet Explorer programindaki edit (düzen ) menüsünden yapariz.2 ) NOTEPAD : Notepad ( not defteri ) uygulamasini yukaridaki sekilde de görüldügü gibi baslat /programlar /donatilar/ ve not defteri diyerek açariz.html kodlari v... resim linkleri ...Yukaridaki sadece notepad uygulamasini açmak için kullanilir... Ayrica web sayfamizi düzenlemek istedigimizde yukaridaki yöntemle yapamayiz.. .

linklerin sayfanin ne renk olacagini yazi tipimizi notepad uygulamasind a görüyoruz. Sekilde görüldügü gibi..net Spaceports Sinirsiz Yok . adresi ..hypermart. Asagidaki listede ücretsiz domain adresi verilen web sitelerinin adresleri ve özellikleri.Asagidaki notepad uygulamasin dada görüldügü gibi web sayfamizin basligi .. Bos disk alani veren siteler ve özellikleri Site Bos Alan CGI Destegi Reklam Yükleme Adresi HyperMart 10 Mb Var Afis/PopUp FTP/FP http://www. WEB SAYFASI HAZIRLAMAK IÇIN YAPILMASI GEREKENLER Önce bir domain adresi alinir.

virtualave.net The Icestorm Network 3 Mb Yok Yok Tarayici http://www.Yok FTP http://www.webjump.geocities.icestorm.com Tripod 11 Mb .com Geocities / Yahoo 10 Mb Yok Afis FTP / Tarayici http://www.com WebJump 25 MB Var Afis FTP http://www.spaceports.com Virtual Avenue 20 Mb Var Afis FTP http://www.

Var Pop-Up http://www.com .tripod.

geocities. daha sonra alacagimiz KULLANICI ADI ve SIFRE ile site islemlerini yapacaginiz kisma LOG-In olacaksiniz.Geocities'den Yer Almak 1.Buraya tikladiktan sonra karsiniza gelecek ekran sudur : Bu sayfadaki formu . Ama biz simdi ilk önce ALAN ALMAYI ögrenecegiz. Buradan. Burada hemen mavi ile yazilmis olan SIGN ME UP linkine tiklayinca artik alan alma islemlerine baslayalim. BUILD YOUR WEBSITE linkine tiklayin. browserimizi açmak ve su sayfayi çagirmak: http://www. 2.Yukaridaki sekilde.Haliyle ilk yapacagimiz Internet e baglanip.com Bu durumda karsimiza gelecek ekran sudur : Bu sayfa Geocities in ana sayfasidir.Burasi bir geçis sayfasi bizim için. Bu durumda karsiniza su ekran gelecektir : 3.

EN FAZLA dikkat edicelecek iki husus YAHOO ID ve PASSWORD kismidir. . Daha sonraki islemlerinizde bunlar sizden sorulacaktir.doldurun.

Bu formu doldurduktan sonra asagidaki butonu tiklayin.Kalan is. Bu durumda size sayfanizin adresinin hatirlatildigi bir tebrik mesaji gelecektir. Örnegin. EGER seçtiginiz ID baskasi tarafindan alinmis ise ilgili id yi degistirmeniz gerektigini belirten b ir sayfa çikar. Ayrica alttaki "Confirmation Kod" bölümünde garip sekillerle çikan sayisi okla gösterilen kutuya yazilmalidir! 5. alttaki butona tiklayin.Ayrica sitenizin adresi yazacaginiz YAHOO ID ye göre belirlenir.geocities. Artik sayfanizi açtiniz. Seçmeden kaydiniz yapilmiyor. YAHOO ID kismina "yavuzkolejliler" (tirnaklar yok) yazarsaniz adres su sekilde olur : http://www.Neticede bu sayfadaki istenen verileri de doldurduktan sonra. baskasi tarafindan alinmamis ise o zaman karsiniza çikacak sayfa sudur: Burada bir ilgi alani seçmek durumundasiniz. EGER seçtiginiz Id. bilgisayarinizda olusturdugunuz dosyalari.com/yavuzkolejliler 4.Ilgili resim : sitenizin adresini yazip. . Yahoo nun sizin için hazirladigi geçici ana sayfayi görebilirsiniz. sizin için bu alana ayrilan alana GÖNDERMEK.

Iste.geocities. Bu sefer gelecek sayfa su olur: Burada bir takim kutucuklar ve yanlarinda da butonlar görüyoruz. göndermek istedigimiz dosyalarin bilgisayarimizdaki yollarini bu kutulara yazacagiz.com adresine baglanin. Daha sonra da En alttaki Upload File(s) baglatisina tiklayacagiz.Bu sayfada UPLOAD & FTP linkine tiklayin.http://www.Id nizi ve sifresinizi yazdiktan sonra SIG IN butonuna tiklayin.Uyari : Tabi ki bu islemleri yapabilmek için bir YAHOO ID mizin ve sifremizin olmasi gerekiyor 1. . bilgileri do gru girmeniz durumunda gelecek sayfa sudur : 3. Bu durumda karsinizda olmasi gereken sayfa sudur : 2.

oraya GÖZAT butonlari koymus. PÜF NOKTALAR . UYARI : Web sayfanizin ana sayfasini index. Upload için Dosya numarasini (default olarak 5 görünür) arttirip.htm adinda olmasina dikkat etmelisiniz. "display" butonuna basarak kutularin sayisini arttirmak mümkün. Bu gözat butonuna tikladigimizda hemen bir pencere açilir ve bilgisayarimizin içinde bulunan ve göndermek istedigimiz dosyanin yerini göstermemiz istenir.html veya index. Eger göndereceginiz dosya 5 ten fazla ise. Dosyalarinizi kutulara yerlestirdikten sonra Upload file(s) butonuna tikladiginizda islem tamamlanir.Dosyalarin yollarini böyle yazmak sikici olacak diye düsünen yahoo. ilgili dosyayi böylece bulduktan sonra penceredeki TAMAM tusuna tiklayarak DOSYANIN yolunun ilgili kutucuga yazildiginizi görürsünüz.Aksi takdirde sayfanizin ana sayfasi gözükmez.

com/isminiz gibi ise index veya default diye dosya olusturup kullandiginiz ftp programiyla gönderirseniz adresiniz http://geocities. 2 ) Resim dosyalarini bit eslem formatinda degilde gif veya jpeg formatina dönüstürüp siteye bu sekilde hazirlarsaniz siteniz daha az yer kaplayacagi için daha çabuk açilir.com/isminiz olur eger baska bir dosya olusturup gönderirseniz adresiniz http://geocities.htm olur.. .1 ) Eger aldiginiz domain ismi http://geocities.com/isminiz/dosyaadi..

.b internet üzerinde bulunan kuruluslara üye veya kayit olurken kesinlikle özel bilgilerinizi vermeyin.altavista. www... Çünkü internet maalesef Ingilizce ve Türkçe karakter yazdiginizda sorun yaratabilir.com .s.3 ) Arama motorlari .i.) Hatta web sayfanizi olusturdugunuz dosyanin ismide Türkçe karakter içeriyorsa web sayfaniz veya linkiniz gözükmeyecektir.. www. 4 ) Web sayfasi hazirlarken Türkçe karakter ( ü. www.arabul.nerede... ( Örnegin web sayfanizda yayinladiginiz bir resimin ismi Türkçe karakter içeriyorsa internetde gözükmeyecektir.com .Bu islem web sitenizin ziyaretçi sayisini artirir. Önemli arama motorlari. ücretsiz web alanlari .. 5 ) Web sayfasi hazirladik sira simdi onu Türkiye ye ve tüm dünyaya tanitmaya geldi.netbul. www..com . ücretsiz e-mail veren v. Örnegin arama motorlarinda sitenizi eklerken Türkçe karakter kullanirsaniz islemlerinizde aksaklik çikabilir. www.com . www.) kesinlikle yazmamaliyiz.google.turkvista.com .com .g. Bu tür olaylar diger web islemlerinde de aynidir.

CeBIT 2004 .Mydoom'dan Kurtulma Rehberi 08 .net ve www.Dikkat !!! W32/Blaster-A 06 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023'' 07 . Yeni bir kitapda ve yeni teknolojiler ile görüsmek dilegi ile.com web sitelerinden takip edebilrsiniz.bilgisarayi. Yeni ve güncel köse yazilarimi www. 02 INTERNET Dedikleri 03 Internet de hersey bedava(mi)? 04 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!! 05 .giresungazete..KÖSE YAZILARIM Daha önce yazmis oldugum bilgi teknolojileri ile ilgili yazilarimi sizlere fayadasi olabilir düsüncesi Herkes için Temel Bilgisayar ve Internet Kilavuzu adli kitabimin son sayfalarina eklemeyi uygun gördüm. INDEX 01 Bilgi = Güç tür..

..Iyi ki dogdun....Bilgi Güvenligi (1) 10 .. 15 . 14 .Bilgi Güvenligi (2) 11 Internet = Hayat 12 GEL PC.09 .Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise. PC 13 Evlilik 3 Yil içinde. .

Herkesin bildigi gibi bilgi çagindayiz ve bu çagi yasam ak için olmazsa olmaz iki kavram bilgisayar ve internet. ucuz. para. Ilk bilgisayarlar bir apartman dairesini kaplayacak kadar büyük ve 30ton agirligindaydi günümüze geldigimizde ise artik cebimize sigacak kadar küçük ve 170 gr agirligina kadar düsmüstür. Günümüzde bilgisayar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz. paylasilmasi ve kolay erisimidir. hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir. hangi bilgisayarin hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistemin o zamanki adi ARPANET dir. Çünkü sanayiden egitime. sanattan eglenceye. Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabili r. tv izleyebilir. Bilgisayarin kisaca tanimini yapmak gerekirse. Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. Örnegin. Günümüzde internet adi verilen yapi. 1937 yilinda ilk otomatik hesap makinesi (MARK-1) yapilmasinin ardindan 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri depolayan elektronik cihazdir. görüntülü ve sesli iletisim kurabilirsiniz. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. Erkert ilk islevsel bilgi sayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. internet ve teknoloji hakkinda en son gelism elere ve bilgilere ulasabileceksiniz. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. Simdi sizlere bu iki kavramin tarihçelerini ve önemlerinden bahsedeyim.Bilgi = Güç tür Merhabalar. turizmden mühendislige kadar hemen her alanda bilgisayar kendi ne çok önemli bir yer bulmustur. arastirma ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak a maciyla kuruldu. Bundan sonra bu sayfada bilgisayar. fax çekebi lir. is kazanci. yine bizler tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun ola rak. Bilgisayar. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir. bilgi ve güç demektir. müzik dinleyebilir. Internet in önemine dair bir örnek vermek gerekirse en son . Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. zaman.P. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi. bilgisayar bizler tarafindan hazi rlanarak verilen bilgileri. kendi filminizi veya müziginizi yapabilir ve k endi web sitenizi yaparak Dünyaya açilabilirsiniz. radyo dinleyebilir.Yazi No : 01 .000 islem yapan ENIAC [ Electronic Numerical Integrator and Calculator ] ( Elektronik sayisal dogrulayici ve hesap makinesi ) i yapti.Yine Amerika tarafindan gelistirilen internet. Bu nedenlerden dolayi ve çagimizin bilgi çagi olmasindan dolayi artik bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir.

Amerika da yasanan ikiz kulelerin yerle bir olmasina ragmen tüm yazili ve elektronik bilgilerin tahrip olmasina karsin bunlarin yedekleri internet ortamindaki server lerda tutulduklari için hiçbir bilgi . zaman ve dolayisiyla para kaybi olmamistir. Özetlemek gerekirse bilgi çaginda oldugumuz için bilgiye ulasmanin ve kullanmanin yolu olan bilgisayar ve internet teknolojilerini hem biz hemde çocuklariniza ögrenmesi için her zaman destekleyin. Sonuç olarak BILGI = GÜÇ tür bunu unutmayalim .

internetin toplum yasamina getirdikleri olumsuzluklar arasinda sayilabilir. Internet dünyadaki bütün bilgi yiginini ve birikimini ögrenciden ögretmene.yayinonline. Çok büyük bir bilgi kaynagi olan internet. Internet 'casino'larinin (sanal ortamda kumar) bazi ülkelerde yasal bazilarinda ise yasal olmamasi buna bir örnektir. Internete bire ysel erisim olanaklarinin gelisimi ile ticarette internetin kullanimi önemli ölçüde artmistir. bazi ülkelerde yasal fakat bazi ülkelerde yasal olmayan servislere erisim imkani da saglamaktadir. iyi niyetli olmayan kullanicil arin diger kullanicilara zarar verebilecegi bir ortami da kullanicilara sunmaktadir. video konferans ve sana l toplanti gibi etkinliklerin yapabilecegi ortami kullanicilara sunmaktadir. planlama ve ödeme olmak üzere ticaretin her asamasinda yer almaktadir.com adresinden internet üzerinde bulunan tüm ulusal ve yerel gazeteleri ücretsiz okuyup sehrinizden veya dünyadan aninda haberiniz olabilir. paylasilmasi ve kolay erisimidir. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir.com adresinden ise yüzlerce Türk radyosunu kaliteli bir sekilde dinleyebilirsiniz.Halbuki bu çok büyük bir yanlistir. Ayrica internet birbirinden uzak ki silerin birbirleriyle iletisimine olanak saglayan bir araç olarak.gazeteler. Insanl arin bilgiye. Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir.Bu ve bunlar gibi internetin burada yazamadigim binlerce yarari v ardir. Bu ve benzeri servislerin intern et ortaminda kolayca erisilebilir olmasi.Yazi No : 02 - INTERNET Dedikleri Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. akademisyene ve diger kullanicila ra sürekli ve aninda erisme imkanini sunmaktadir.Bilginin her çesidine siyasi sinirlari asacak biçimde çok ko lay ve yeterince denetimsiz erisim saglayan internet. toplumumuzda daha çok sosyal iletisim ortami ve eglence kaynagi olarak algilanmakt a ve yararlanilmaktadir. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir. eglenceye ve diger kaynaklara erisimi açisindan önemli kolayliklar saglayan internet . üretim. Internet ten nasil yararlanabiliriz : örnegin www. Günümüzde internet reklam. ucuz.Ayrica Türkiye deki yakinlarinizla üc retsiz bir sekilde sesli veya görüntülü telefon görüsmesi yapabilir yine ücretsiz bir sekilde istediginiz sinema filmini indirebilir. Eglence sektörü de internetin gelisimine bagli olarak servislerini önemli ölçüde internet üzerinden sunabilmektedir. nakil. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi. Çagimiza damgasini vuran internetin insanoglunun televizyonu tanimasindan bu yana yasadigi en büyük degisimlerden birisi oldugunu söyleyebiliriz. Bütün bu yararlariyla birlikte internetin kötü niyetli kisilerin amaçlarina hizmet edecek önemli bir araç da olabiliyor. . caniniz sikildi ise kendinize sanal bir arkadas bulabilirsiniz. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. www.

Napster önderliginde alt edilemez bir virüs edasiyla yayilan paylasim yazilimlari. Nihayetinde tüm dogrularin kesistigi nokta da varilan sonuç. uygun bir baglanti formuyla kisa sürel erde transfer edilebildigi platformlara dönüstü. günümüzde basta müzik ve film endüstrisi olmak üzere bir çok çevrece kabus olarak nitelendiriliyor. Basta Microsoft ve Intel olmak üzere tüm teknoloji devleri . h er türlü müzigin ve videonun rahatlikla bulunabildigi. Çünkü bu yol çok digerine göre çok ucuz. video d isk almak ya da sinemaya gitmek yerine dosya transfer etme egilimde olmalari.Yazi No : 03 iNTERNETDE HERSEY BEDEVA(MI) ? Ilk dile getirilmeye baslandigi yillarda. Bunun altinda yatan nedeni açiklamak hiç de zor degil . sinirsiz özgürlük ve bilgi paylasimi hayalle rine konu olan Internet. Bunda dosya büyüklüklerini hatiri sayilir oranlarda küçültün sikistirma tekniklerinin de ciddi katkisi oldugunu da eklemek gerek. insanlarin albüm.

Sistemin kendi ya zilimi yerine Emule yazilimini kullanmak çok daha esneklik. Puaniniz sifira indiginde transfer yapmaniza izin verilmiyor ve yüksek puanli kullanicilar ayni dosya söz konusu oldugu nda önceligi sahip oluyorlar.bu konunun üzerine siddetle egilmekte. Özellikle müzik endüstrisini ciddi zararlara ugratan ve bu nedenle çok ciddi tepkiler alan sistem. Bahsi geçen teknolojilerin ne denli basarili olacagi konusunda fikir yürütmek güç ama durum bugün sunu gösteriyor ki. Bu dogrultuda yaptiginiz upload oraninda puan kazanirken. dayanak olarak 1984 yilinda bos kasede kayit yapabilen video kayi . Direct Connect Direct-Connect digerlerine göre çok daha yeni olmasina karsin popülaritesini her geçen gün arttiran bir program. Internetde müzik parçalari paylasan sitelerin yasalara aykiri olmadigina kar ar veren mahkeme. bu web sitelerinin kapanmasi için yeterli kanit olamayacagi karar i alindi. Peer-to-peer Paylasim yazilimi ve sansasyonlari soruldugunda. açilan tüm davalar 'hiçten' baska hiçbir sey elde etmiyor. Özellikle film paylasimi konusunda çok ciddi bir alternatif olarak göze çarpiyor. Kisacasi Napster 'paylasim suçuna' yataklikla mahkum olmustu. hem de donani msal gardiyanlar tarafindan sürekli kontrol altinda tutulmaya çalisacagiz. Böylece dosya transferlerine ev sahipligi yapan. Peer-to-peer yapisinda kullanicilarin dogrudan birbirlerine baglanmasi gündeme getirildi. Son olarak ABD de görülen bir davanin sonunda KaZaa gibi paylasim araçlarini kullanarak müzik paylasmanin. dolayisiyla suçlan masi muhtemel bir ara yapiya gerek kalmamisti. Edonkey2000 sistemini digerlerinde ayiran bir diger özellik de WEB ile daha hasir nesir olusu. paylasimi engellemek konusunda atilan tüm adimlar. Edonkey2000 Edonkey2000 sistemi de %100 peer-to-peer sistemini kullaniyor. hiz ve yüksek hakimiyet sagliyo r. en çok kullanilan paylasim yazilimi olmak konusundaki üstünlügünü hala sürdürmekte. Napster'in suçlu bulunmasinin tek daya nagi. Tüm sansasyonel kisilikleri ve bir bir i karsisindaki üstünlükleriyle en popüler üç paylasim sistemi. sistemin bir sirket tarafindan desteklenmesi ve kullanicilarin bu sirketin sunuc ularina baglaniyor olusuydu. Gelecek yillarda hem yazilim. Kazaa Media Desktop %100 peer-to-peer sistemiyle çalisan KMD. özellikle yasi digerlerine oranla ilerlemis kullanicilardan alacaginiz cevap büyük olasilikla Napster olacaktir. açi lan davalar ve yaptirimlar sonucunda kapatildi. Diger sistemlere göre farklilasmis yapisi geregi yüksek hizli baglantilar ile uyumlu olmasi sebebiyle modem baglantilarinda sikinti yasamak mümkün. Bu olay diger gelistiricilere yol gösterecekti ve gelistirilen yeni sisteme peer-to-p eer (esler arasi) adi verildi. Kaaza yazilimi özellikle yalnizca download yapan ve paylasima hiçbir sey katmayan pasif kullanicilara karsi aldigi 'partipiti on level' önlemiyle dikkat çekiyor. her download uygulamanizda puan kaybediyorsunuz.

Sonuç olarak gelecekdede bu kisir döngülerin sürecegi kesin. Ancak Ameri kan Müzik Sirketleri Birligi. internet ile uzun zamandir hasir nesir o lan kullanicilar bu savasin sonunu merakla bekliyorlar . Ama kesin olmayan bir sey var oda bu savastan kimin galip çikacagi. internet paylasim sitelerine karsi mücadelerinin devam ede cegini belirtti.Böylece son kararla KaZaa gibi paylasim siteleri kapanmaktan kurtulmus oldu.t cihazlarinin yasaklanamayacagini ifade eden mahkeme kararini göz önüne aldi.

Yazi No : 04 ISSIZLIGIN ÇÖZÜMÜ BILGISAYARDA SAKLI Bilgisayar nedir kisaca tanimini yapmak gerekirse.. Is bulmak artik üniversite bitirmekten geçmiyor maalesef. Bill GATES üniversite mezunu degil. birçok alt dali katabiliriz. Bilisim sektörlerinin verdigi sertifikalar diplomalarla artik yarisiyor... insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri. Bu arada yazilim olmadan bilgisayarlar bir teneke parçasin dan ibarettir bunu da belirtmek isterim. islemek. Buradan alacaginiz *MCSE veya buna benzer sertifikalarla iyi b ir fiyata **bilisim sektöründe çok rahat is bulabilirsiniz. Uzmanlasmak için bilisim sirketlerinin açtigi uzmanlasma kurslarina katilabilirsiniz. Bunun içinde kullandigimiz elektroniksel araç bilgisayar. tasarim vb.. Ama yukarida da belirttigim gibi Bill GATES kendisine bilgisayar dünyasindan yazilim a lanini kendisine seçmis ve bu alanda kendini devamli gelistirmis ve sonuç olarak dünyanin en zengin insani olmustur. internet. yine insanlar tarafindan komutlar dizisine uygun olarak.. O yüzden bilgisayari kendine is edinen bir insan mutlaka kendine bir uzmanlik alani seçmelidir. Çünkü artik isverenler ise alacagi tek nik . yazilim. Bunun içine donanim. Bunun yaninda bilgisayar v e en az bir yabanci dile hakim olmanizdan gerekiyor(du). Herkesin malumu çagimiz BILGI çagi ve bu çagin en büyük geregi bilgiyi kontrol etmek. güvenlik. istenilen düze yde ve sekilde isleyen ve depolayan elektronik cihazdir.Kisaca h er sey sizin elinizde kendinizi bilgisayar (bilgi islem) sektöründe gelistirerek issiz sifatindan bilgisayar uzmani sifatina terfi edebilirsiniz. saklamaktir.. Sonunda bilgisayar dünyasina girmeye karar verdiniz ama ne yapmalisiniz. Yapmaniz gereken ilk önce bir bilgisay ar edinmek daha sonra ilinizdeki veya kentinizdeki bilgisayar kurslarina veya bu ko nuda az çok bilgisi olan insanlardan bilgiler almak ve kendi kendinize artik bir seyler ba sarmaya basladiginiz andan itibaren ise internet dünyasina girebilirsiniz. Peki is bulamiyorsunuz ve kara kara düsünüyorsunuz. Internet inde k isaca tanimini yapmak istiyorum kimine göre chat ve birkaç site bakmaktan ibaret olan inte rnet aslinda dünyanin en büyük kütüphanesi ve okuludur.. Bilgisayarda temel bilgileri ögrendiniz ve kendinizi artik bilgisayar canavari olarak görüyorsunuz o zaman kendiniz e bir alan seçip uzmanlasma vaktiniz geldi demektir..Aslinda bilgisayar alani çok geni s olan bir olgudur. Ama diger bir alternatift e kendinize bilgisayar dünyasinda bir alan belirlemek ve bu alanda kendinizi devamli gelistirmek. Size çok çarpici bir örnek vermek istiyorum dünyanin en zengin adami Bill GATES sizce üniversite mezunumu? Hayir. düzenlemek.

. Hepinize kolay gelsin.elemanin üniversite mezunu veya bilgisini ölçmek yerine.. Halil Ünsal NAMAZCI * MCSE (Microsoft Certified Systems Engineer: Microsoft Sertifikali Sistem Mühendis i) **Bilisim ( Bilgi Islem Sektörüne verilen genel ad ) . Önce ilgi alaniniza giren bir konu hakkinda sertifika egitimi aliyor sunuz sonrada sinavlara girip basarmaniz gerekiyor. bilgisi sertifika ile belgele nmis kisileri tercih ediyorlar. Bu arada sertifika almak diploma almak kadar zor bir ça lisma gerektiriyor.

bu virüslerin nasil bulastigini ve bu virüslerden nasil kurtulacagimizi anlatacagim Öncelikle virus nedir tanimini yapayim. isletim sisteminin destekledigi bütün isle ri yapabilirler. kullandiginiz bilgisayar programlar ini bozabilir.asp bilgisayarinizdaki açiklari tespit edip güncel yamalari ¹ indirmelisiniz. yazilar edit ettigimiz word programi gibi bir programdir. . Öncelikle Windows un update yani güncelleme sayfasina girip http://v4. Internet (e-mail. Bir virüs kullanici tarafindan çalistirilmadan veya kendisini programlay an kisi tarafindan önceden belirlenmis durum olusmadan aktif hale gelmez. Bu nedenle.Yazi No : 05 Dikkat !!! W32/Blaster-A Merhaba sizlere bu hafta güncel virüslerden . Virüsleri özel kilan. çalismalarini yavaslatabilir.microsoft. onlarda çesitli degisiklikl er yaparak gösterirler. kullanicinin far kinda olmadan veya iradesi disinda çalistirilacagi sekilde yerlestirmesi ve sistemlere z arar vermesidir. Virüsler gen el olarak etkilerini diger çalisan programlara "bulasarak". Bazi virüsler ise kullanicinin bilgisayar konusundaki bi lgisizligini kullanarak yol açmadigi zararlari vermis gibi görünerek panik yaratirlar. bilgisayarlarda çalistirdigimiz diger programlardan temelde bir far ki yoktur. dosya indirme. disketler. vs) yollariyla yayilir. Bu programlarin kullandigimiz. ag paylasimi. Günümüzde virüsler artik web sayfalarindan dahi bulasabilmektedirler Peki tehlikenin bu kadar büyük oldugu günümüzde virüslerden korunmak için neler yapmaliyiz. Bunun disinda. Çünkü virüsler çogunlukla bilgisayarinizdaki açik portlardan ² bulasirlar. belli bir süre istenmeyen etkilerini göstermezler.com/tr/default. Virüslerin etkileri sadece rahatsizlik veren küçük problemler olabildigi gibi (ekraniniz a rahatsizlik veren mesajlar çikararak çalismanizi bölmesi/engellemesi vb.windowsupdate. Virüslerin bir diger özelligi ise kendilerini çogaltmalari ve hafiz ada degisik yerlere kaydetmeleridir. Bazi virüsler ise aktif hale geldikleri halde.) bilgisayarin izin hafizasini ve/veya disk alanini kullanarak bu kaynaklara verimli olarak erisimin izi engellemeleri ya da kullandiginiz dosyalarin içeriklerini bozmalari/silmeleri gibi oldukça zararli etkileri de olabilir. herhangi bir bilgisayara degisik yollarla girebilen ve bu bilgisayarlarda i stenmeyen sonuç ve zararlara yol açan programlara verilen genel bir isimdir. Aslinda virüsler bilgisayarimizda müzik dinledigimiz winamp. sabit diskinizin tamamini ya da önemli dosyalarin oldu gu kisimlarini silebilirler. Virüsler. girdigi sistemlere kendilerini. Virüs.

trendmicro. *. *.exe.bat uzantili olabilir) bulastiysa o dosyanin kodunu bozarak onu kullanilmaz hale getirir.xls. Eger virüs bir dosyaya (*. Antivirüs ise repair (tamir) etme yol uyla bozulan kodu eski haline getirmeye çalisir.doc.com. Eger basarisiz olursa o dosyayi yayilm asini önlemek amaciyla karantinaya alir.Daha sonra bilgisayariniza güncel ve güçlü bir antivirüs ³ programi yüklemelisiniz. Antivirüs programi adindan da anlasilacagi üzere virüslere karsi gelistirilmis bir kor unma programidir. Su anda popüler olan ve mail yoluyla bulasan virüsler ise mailin sadece attachment ( ek) kisminda olmayip mailin kendisinde mevcuttur. kaspersky antivirüs ve sophos antivirüs programlaridir Bu üç programin içinde test yaptigim ve önerebilecegim antivirüs programi sophos antivirüs yazilimidir Bu programi http://www. Suan antivirüs piyasasinda önerebilecegim programlar norton security 2004. *. *.sophos.com/ açilan sayfadan s can now linkine tiklamaniz yeterli. Virüslerin yapilarina göre antivirüs savunma seklide degismektedir. .de/products/sav/eval/ adresinden indirip test edebilirsiniz Ayrica bilgisayarinizi internet üzerindende online olarakda bilgisayar olup olmadi gini tarayabilirsiniz bunun için adres http://housecall. Bu durumda antivirüs virüslü maili repai r etmekle ugrasmayip direk karantinaya alir.

html W32/Agobot-AG W32/Mimail-H W32/Mimail-F W32/Mimail-E W32/Mimail-C W32/Sober-Enc W32/Holar-I W32/Agobot-AF W32/Marq-A W32/Sober-A yama ¹ : Mevcut bir yazilimin bazi hatalarini düzeltmek. ilgili firmalarin (ya da kisilerin) çikardiklari programlara verilen gen el ad. baglanti noktasi antivirüs ³ : Virüsleri bulmaya ve silmeyi saglayan programlara verilen genel ad. kapi . ve programi güncellemek amaciyla.Güncel virüsler ise sunlar : W32/Blaster-A ayrintili bilgi ve belirtileri için http://www.com/virusinfo/analyses/w32blastera. . port ² : açik .sophos.

Bunlar hayal degil bizzat gerçegin ta kendisi hatta yerinizden k alkmadan evinizden islerinizi yönetip. Internet Direktörü: Firmalarin internet sayfalarinin hazirlanmasi ve web reytingleri ni yükseltmek için çesitli islemler yapmak internet direktörünün görevleri arasinda yer aliyor. Almanya da takip edebildigim kadariyla suanda bu meslekler el üstünde tutuluyor ve kisaca kapiliyorsunuz sanirim diger Avrupa ülkelerinde de ayni durumd adir.BILGI TEKNOLOJILERINDE ''2003 VE 2023'' Çagimiz herkesin bildigi gibi bilgi çagi. peki bu çagin oyuncaklari diger tabiriyle vazgeçilmezleri olan internet ve bilgisayar dünyasi nereye gidiyor bunu hiç düsündünüz mü? Bilgi Teknolojileri dedigimiz bu olgular artik hayatimizin vazgeçilmez bir parçasi oldu. Anlamlandirici: Internet veya medya ortaminda gelen yogun bilgilerden sirket için ön emli olanlari ayiklamak. Sistem güvenligini saglayabilme konusundaki yetenekleri ise basarinin belirleyicis i olarak kabul ediliyor. alisverisinizi yapip giresungazete.net deki gibi gaz etelerinizi okuyabileceksiniz Insanlik bu seviyeye nasil geldi? Hersey insanlarin bilgiye olan açligi ile baslad i ve bu bilgi simdi o kadar birikti ki artik bu bilgiyi depolayip. düzenleyip insanlara sunmak içi n belirli meslekler çikti ve çikacak Artik doktorluk. Bunlarin disinda Internetin yayginlasmasi ile Türkiye ve dünyadaki yükselen yeni mesleklerden bazilari söyle siralayabiliriz : Network Uzmani: Kurumlarin komple bilgisayar aglarinin kurulmasindan sorumlu uzm an. Gelecekte çocuklarimiz ögretmenim internet yoktu ödevimi hazirlayamadim diyebilir bu dedigim göreceli bir gelecek ama aklinizin alamayacagi gelismelerde olacak örnegin evinizi internetten kontrol edip siz gelmeden bir saat önce evinizin isitilmasini saglayabilir çamasir makinenize veya bulasik makinenize çalismasini saglayabilirsiniz. . Son yillarda içerik mühendisi . Müsteriler için zor bulunan bilgileri temin etmek. dis hekimligi ögretmenlik. . internetin hayatimizdaki yerinin genislemesiyl e birlikte ilginç isimleriyle dikkat çeken çok sayida yeni meslek dali daha eklendi. E-ticaret danismani: Firmalarin elektronik ticaret konularindaki stratejilerini belirlenmesini üstleniyor ve e-operasyonlari yönetmek konusunda firmaya rehberlik ediyor. Dünya o kada r küçülecek ki belki sabahleyin berlinde isinize gidip aksamleyin giresundaki evinize gelebileceksiniz.Yazi No : 06 . site ölçüm analisti bireysel hizmetler gelistirme uzmani . insan arabirim uzmani gibi meslekler dünyanin insan kaynaklari bültenlerinde en fazla arana n dallar oluyor. ihtiy aç duyduklari bilgileri temin etmek ve arastirmalar yapmak. Bilgi Brokerligi: Karmasik enformasyon ortaminda kalmis kisi ve kurumlara. avukatlik gibi bilinen temel mesleklerin yanina. Internet meslekleri olarak tanimladigimiz bu meslekler gelecekte daha çok duyar olacagiz.

2003 yilini virüsler yönünden degerlendirirsek. dördüncü sirada Gibe. Anti-virüs sirketi Sophos'un açikladigi rapora göre 2003'te en çok zarar vere bilgisayar virüsü Sobig oldu. kendilerine gelen sikayetlerin yüzde 20'sinin So big-F ve versiyonu virüslerle ilgili oldugunu açikladi. ( www. Liste. besinci sirada Dumaru adli virüslerle devam etti. Sirkete virüsün yayilmaya basladiktan sonraki ilk 24 saat içinde 400 binden fazla Sobi g .de ) Sophos'un "2003 yilinin virüsleri" listesinde Sobig'i yüzde 15'lik bir oranla Blaste r adli "solucan (worm)" türü Blaster takip etti. Sirket. 2003 ün en zarar verici virüsü oskarini sobig aldi.sophos. Üçüncü sirada ise Blaster'dan türetilen "Welchia" adiyla da bilinen "Nachi" virüsü yer aldi.

4 4. yalnizca bin kadar bilgisayar tarafindan kullanilan ARPANET.com/tr/default. En yaygin virüslerin tamaminin Microsoft'un programlari üzerinde etkili olacak sekil de tasarlandigini belirten anti-virüs uzmanlari.cgi http://v4.Klez-H %1.9 2.Blaster-A %15.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan. Bilgisayar kullanicilarinin korkulu rüyasi virüsler 20 yasina girdi.Sobig-F %19. bilgisayar güvenligi konusunda yapilan bir deneyi n parçasi olarak tasarladi.9 10. ilk virüsü. http://housecall. Aslinda virüsler müzik dinlediginiz winamp veya yazi edit için kullandiginiz word programi gibi bir progr amdir ama bu programi (virüs) kötü amaçli kullaninca kötü sonuçlar dogurabiliyor.tasiyan e-mail geldigi bildirildi. Yazima online virüs taramasi yapacaginiz web sitelerinin adresleri ve bir bilgisayarci atasözü ile bitirmek istiyorum.sygate. daha fazla sayida kisinin kullanimina açildi ve internet dogmus oldu. yildönümü.1 6. yasini kutladigi yil oldu. O zamanlar yalnizca deney konusu olan bilgisayar virüsleri simdi sayilari 60 bini asan türleriyle milyonlarca dolarlik zarar verebilen canavarlara dönüstü.asp . Ilk bilgisayar virüsünü 1983'te Amerikali bir ögrenci gelistirmisti.Nachi-A %8.2 5. TCP/IP protokolüne dönüstürülerek bugünkü internetin temelleri atildi.com/ http://scan. ilk internet baglantisinin gerçeklestirildigi ODTÜ'den nisan ayinda düzenlenen "nostaljik" etkinliklerle kutlandi. Bu dönüsümle.microsoft. Internet Haftasi kapsamindak i etkinliklerde 10 yil önce yasananlar sinevizyon gösterisiyle hatirlandi.Mimail-A % 4.1 9-Sobig-E %2. Saglicakla kalin En güvenilir bilgisayar internete bagli olmayan bilgisayardir. bu egilimin 2004 yilinda da devam ed ecegine dikkat çekti.Bugbear-B %3.8 7.Sober-A %5. Iste 2003 yili boyunca virüs trafiginde en yaygin olarak görülenler: 1.Gibe-F %7.trendmicro. Internet kullaniminin 10. Kisaca 2003 yili bilgisayar teknolojileri ve benim gibi bilgisayar dünyasinda yasa yanlar yönünden bu sekilde geçti.8 8. 1 Ocak 1983'te Savunma Bakanligi bünyesinde kullanilan ARPANET adli sinirli bilgisay ar agi.1 3.windowsupdate.Dumaru-A %6.6 Diger virüsler %25 Bu arada internet ve bilgisayar virüsleri 20 yasina girdi.ABD'de bundan 20 yil önce. 2003 ayni zamanda internetin Türkiye'de 10. Güney California Üniversitesi'nde doktora ögrencisi olan Fred Cohen.

.

Virüs gön derdigi mesajlarin "Gönderen" bilgisini de degistirdigi için. Mydoom . MessageLabs'e göre. bu mesajlar daha da çok trafige neden oluyor. E-posta filtreleme isiyle ugrasan MessageLabs sirketinin verilerine göre. devlet kuruluslarinin ve askeri kurumlarin adreslerine göndermiyor. gönderdigi e-postalardaki konu satirindan (subject) tanimak mümkün. hatta simdiye dek en hizli yayilan virüs oldugu bile söylenebilir. sistemlerin gelen virüslü mesaja verdikleri otomatik yanitlar ve virüslü mesaji alip da digerlerine "Bana virüs bulastiriyorsun" diye mesaj atan kizgin kullanicilarin iletileri de dahil. ayni zamanda Novarg ve Mimail_r adlari yla da biliniyor. Virüs. Virüs. Konu satirina bakarak. Mesajin ekindeyse. Ardindan kendi e-posta motorunu kullanarak kendi kendini gönderi yor. Virüs. kendini antivirüs firmalarinin. Outlook'taki adres defterini tarayarak kendini gönderecegi yeni adresler buluyor. ayni zamanda. ABD'deki is günü sirasinda ortaya çikmis ve hizla büyük sirketlerin iletisim agina girmis olmasi yatiyor. Microsoft programlarini hedefleyen bir dizi virüsten biri. Finlandiya merkezli antivirüs firmasi F-Secure. e-posta trafig inin yaklasik %30'unu kapladigini açikladi.Yazi No : 07 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi Mydoom virüsü yeni varyantlariyla birlikte ortaligi kasip kavurmaya devam ediyor. gönderilen her 12 e-posta mesajindan biri Mydoom'a ait. daha önce Mydoom'un bulastigi makinelerdeki gediklerden yararlaniyor. bulastigi sistemlerin antivirüs firmalarinin Web sitelerine bag lanip son güncellemeleri indirmelerine de engel olmaya çalisiyor. Bundan en önce en hizli yayi lan virüs unvanini elinde bulunduran Sobif-F ise. Mydoom nedir? Mydoom. Outlook'taki açiklari kullaniyor ve bulastigi sistemin adres defterindeki adr eslere kendini e-posta yoluyla gönderiyor. virüs ortaya çikisindan sonraki 16 gün içinde 38 milyon kopyayla. virüs sistemine bulasmis oluyor. virüsün kendi yarattigi mesajlar. Kullanici mesa jina ne oldugunu anlamak üzere bu dosyaya tikladiginda. hatanin nedenini açiklar gibi görünen bir metin dosyasi yer alabiliyor. açiga çikma riskini ortadan kaldirmak için de. Mydoom'un yalnizca Windows tabanli sistemlerde etkili oldugunu söyleyelim. Mydoom'dan ve varyantlarindan nasil korunacaginzi ögrenebilirsiniz. Bu rakamlara. Rusya kaynakli oldugu düsünülen virüs 200 ülkeye yayilmis durumda. Daha da kötüsü. Is te bu virüs hakkinda merak ettiginiz her seyi bulabileceginiz. antivirüs firmalari tarafindan hâlâ yüksek tehdit grubunda gösteriliyor. ancak her 17 mesajdan birine bulasab ilmeyi basarmisti. tarihin en aktif virüsü. Mydoom'un simdiye dek karsilasilan en belali e-posta virüsü oldugunu. Bu arada. mesaji bir e-posta hatasi sanmak mümkün. nasil korunacaginizi ögrenebileceginiz bir rehber. Mydoom. Mydoom bulastigi makineye ne yapiyor? Her seyden önce. Bu kadar hizli yayilmasinin altindaysa. Rehberimizi okuyarak . Ne kadar yaygin? Mydoom oldukça hizli yayiliyor. Virüsü. Mydoom. Son olarak ortaya çikan Doomjuice adli varyantiysa.

Hizmetin Reddi Saldirilari) denilen türden bir . böylece. ANtivirüs ve güvenlik firmalari. dogru aaçlara ve bilgiye sahip olan herkes bu gedikten yararlanip sisteme sizabiliyor. 1 Subat'tan sonra DOS saldirilari (Denial of Service Attack . yani bir gedik açiyor. virüslü makineleri bulmak için yapilan rasgele taramalarin sayisinin arttig ina dikkat çekiyor. Virüs ve daha sonra ortaya çikan Mydoom. bir yandan da.b varyanti.bulastigi makinelerde bir arka kapi.

antivirüs yazilimin izi düzenli olarak. Dolayisiyla en iyi çözüm antivirüs yaziliminizi sürekli olarak güncel tutmak Antivirüs ve güvenlik sirketleri. Mydoom'u ve varyantlarini hemen taniyip etkisiz hale getire bilecek güce sahipler. önceki varyantlarin tersine.Ayni zamanda. Microsoft. Mydoom'un yazarini bulmak için yürütülen çalismalar. sitesinin yedek kopyalarini yaratmis durumda. simdiden bu virüse karsi önlem olarak. Mydoom sisteminize bulasmis olabilir. Deadhat adli diger varyantsa. Böylesi büyük salgin durumlarinda.000 civarinda sisteme sizmis durumda. Virüsün makineme bulastigini nasil anlarim? Virüs. Microsoft.saldiriyi düzenlemek üzere programlanmis durumdalar. sistemde kurulu olan diger Mydoom varyantlarini ka ldirip. Virüsün yeni varyanti Doomjuice ise. Microsoft da sisteminizi Internet üzerinden tarayabilecek bir hizmet sunuyor. mesaji açmadan silin. Zira sadece bu acil durum sirasinda degil. kaynak kodu bulmaya dayaniyordu. Doomjuice simdiye dek Mydoom buluna n 75. Mydoom'un sisteminizde varolup olmadigini denetley ecek özel dosyalarin yani sira. daha önce sisteme sizan Mydoom'un açtigi gedikten yararlanara k sisteme giriyorlar. Konu satiri bu rehbe rde bahsettigimi türden kuskuluysa. her zaman ihtiyaç duyacaginiz bir yazilim türünden bahsediyoruz). yaraticisini korumak. Yeni varyant: Doomjuice! Mydoom'un iki yeni varyantiysa bu hafta basinda ortaya çikti. Outlook'un önizleme (preview) panelini kapatmak da dikkate deger. Üstelik bunlarin çogu ücretsiz. herhangi bir sey indirmenize gerek kalmadan Internet üzer inden virüs tarama hizmeti de veriyorlar. Antivirüs yazilimlari. hemen edinin.com sitesine DOS saldirisi düzenliyor. Korunmak için ne yapabilirim? Yapabileceginiz çok sey var. (Antivirüs yaziliminiz yoksa. programlarin hepsinden kurtul un. sirket in Web sitesi geçici olarak çökmüstü. Antivirüs sirketlerine göre. Sisteminize kisisel bir güvenlik duvari (firewall) kurmak da isinize yarayabilir. Bu iki varyantin en önemli özelligi.Genellikle haberlesmediginiz kisilerden gelen e-pos talara kuiskuyla bakin. e-posta yoluyla yayilmamalari. Virüsün bulastigi makineler. b ulastigi sisteme orijinal Mydoom'un kaynak kodlarini da yüklüyor. büyük olasilikla farkina varmayacaksiniz. bütün sisteminizi bastan asagiya antivirüs yazilimiyla tarayin ve zararli dosyalarin. beklediginiz sonuçla karsilasmadiysaniz. kendini yollamak için kendi e-posta motorunu kullandigindan. makinenin antivirüs korumasini sekteye ugratmaya çalisiyor. Özellikle bu salgin durumu sirasinda. Zira bu varyant. Ilki ve en yaygin ol ani Doomjuice. Yaraticisini koruyan virüs Yeni varyant Doomjuice'un temel özelligi. arka planda SCO sirketinin Web sitesine sürekli olarak baglanmaya çalistiklari için. ayni saldirilari Microsoft'un Web sitesine yönlendirmek üzere programlanmis durumda. böylece kaynak kodun . basarisinin dorugundayken 1 milyon civarinda sisteme sizmisti.A). Orijinal Mydoom (Mydoom. böylece gedikleri kapatmis olursunuz. Bunlar. sik sik güncelleyin. özellikle mesajin ekinde bir de dosya varsa. Bir e-posta mesajinin ekindeki dosyayi (zip ya da ekran koruyucu olabilir) açmak üzere tiklayip da. Her zaman yapmiyor olsaniz bile.

bulastigi makinedeki oriji nal Mydoom. .A ve Mydoom.bulundugu sistemlerin virüsün yazariyla baglantili oldugu ortaya çikacak ve virüs yazarinin izi sürülebilecekti. Diger varyant Deadhat'se. Ancak Doomjuice sayesinde bu kaynak kod.B virüsünü siliyor. güncellenmesini engellemeye çalisiyor. virüs yazarinin kalabalikta izini kaybetti rme olasiligi da artmis oluyor. simdi korunmasiz her sisteme sizabilecegi için. kendini kuruyor ve ardindan sistemdeki antivirüs yaziliminin çalismasini.

Fotograf ve video özellikli cep telefonlariysa yeni yasam tarzinin simgeleri. küçük tasarim-yüksek görüntü kalitesinden yana. Fuarda en son teknolojiler gövde gösterisi yapti. Nokia. Dijitallesen dünyada artik teknoloji her an yanimizda olacak görünen o. Büyük sirketlerin son teknoloji ürünlerini sundugu teknoloji sovu CeBIT 2004. Creative. bu klasmandaki modelleriyle birlik te en genis yeni ürün portföyüne sahip Siemens Mobile fuarin yildizlarindandi. fotograf kalitesinde baski sunan yazicilar.Yazi No : 8 . Uzun yillardir kullandigimiz hemen hemen her esyada teknolojik bir dokunus görmek mümkün. 18 Mart ta kapilarini açan fuar özellikle cep telefonu ve bilgisayar üreticileri için büyük önem tasiyor. profesyoneller ve gazeteciler küçük bir sehri andiran fuar alaninda gelec egin yasam tarzini tecrübe ettiler. radyo ve DVD yi birlestiren yeni ev eglencesi ürünleriydi. Telsizlerde bulunan bas ve konus teknigi cep telefonlari için de gelecek vaat ediyor . CeBIT Hannover de gelecekte teknolojide neler olacagi sergilendi. Halen walkie-tal kie denilen kisa mesafeli telsiz cihazlarinda kullanilan push-to-talk (bas-konus) teknolojisinin. üç sirketin de ürettigi telefonlar tüm servis saglayicilarinin hatlari üzerinden uyumlu olarak isleyecek. Canon. Siemens. CeBIT içinde en öne çikan teknolojiler Wi-Fi olarak tanimlanan hizli kablosuz internet . Sektörün lideri konumundaki Siemens ve Nokia. binlerce sarkinin yani sira yüklenen filmleri üzerindeki küçük ekranda gösterebilen yüksek kapasiteli dijital oyuncaklar fuarda özel bir yere sahipti. Isbirli gi sayesinde. Almanya Basbakani Gerhard Schröder in açtigi CeBIT 2004 te. Nikon. Motorola ve Ericsson. Dünyanin dört yanindan gelen teknoloji meraklilari. Cihazl ar arasinda veri transferine yarayan bellek kartlari da 10 gigabaytin üzerine çikan kapasiteleriyle dikkat çekiyor. kullanicilarin konusma isteklerini artirmasi bekleniyor. 64 ülkeden 6500 sirket ve yarim milyondan fazla ziyaretçinin katilimiyla Almanya nin Hannover kentinde gerçeklesti. 1 megapiksel ve üstü kalitede cep telefonu modellerini tanitirken. push-to-talk olarak adlandirilan ses iletim sisteml erine ortak standart gelistirilmesi için isbirligini de CeBIT te duyurdu. Sony Ericsson ve Samsung. Televizyon ve müzik sistemlerinden sonra buzdolabi ve firin gibi ev esyalariyl a .Daha ince ve hafif olurken kapasite ve hizi da yükselen dizüstü bilgisayarlar. gerek sektördeki diger firmalarla gerekse kendi baslarina söz konusu teknolojilerin gelistirilmesi ve standartlarinin belirlenmesi üzerine çalismalar yapiyorlar. çok-islevli ofis ürünleri ile televizy on. Cep telefo nu üreticileri özellikle fotograf ve video teknolojilerini yükselttikleri yeni modellerin i ilk defa Hanover de gösterime sundular. Casio. yüksek kalitede fotograf çekebilen cep telefonlari.CeBIT 2004 Dünyanin en büyük teknoloji fuarlarindan CeBIT almanyanin Hannover kentinde yapildi. bu sene de mobil teknolojiler agirliktaydi. Olympus gibi dijita l fotograf makinesi üreticilerinde yeni trend.

Uydudan alinan harita bilgilerini arabanin konsoluna yerlestirilen ekrana yansitan GPS (Global Konumla ndirma Sistemi) teknolojisiyle sürücüler gidilecek istikameti ekrandan takip edebiliyor. otomobilin içinde de kurulan kablosuz internet baglantisi sayesinde. . kesintisiz il etisim saglaniyor. Ayri ca.birlikte otomobillerde de büyük bir dijital devrim yasaniyor.

Bilgisayar virüsleri. Yine son zamanlarda int ernet ten e-mail yoluyla bilgisayarlara bulasan ve kullanicinin outlook express adi ve rilen e-mail programi üzerinde yer alan adreslerine kendini yollayan virüslerde yayginlasmislardi r. Avrupa da meydana gelen ilk virüs olayi Berlin Üniversitesi nde meydana çikti. üniversite idaresi. Neumann Theory and Organization of Complex Automation adli eserinde kendi kendine çogalabilen bilgisayar programlarindan bahsetmektedir. Anti-Virüs programlari) tarafindan fark edilmeme için bilgisayar sitemindeki yerlerinde gözükmemeye çalisirlar.Bilgi Güvenligi (1) Cagimiz bilgi cagi ve bilgi caginin vazgecilmez unsurlari bilgisayar ve internet . Bunun için düsmanlari (dikkatli kullanicilar. Kendilerinin devamini saglamak için bazi önlemler almak zorundadirlar. virüsl er üzerinde çalisiyordu Ilk virüsünü ise 8 saatte yazarak UNIX isletim sistemi altinda tam kapasite çalisan bir bilgisayarda test etmisti. Üniversite ana bilgisayarina yerlestirilen bir manipülasyon rutini. Virüsler. bilgisayarin ana kartinin bios unu bozan virüslerde vardir. Bilgisayar virüsleri ile biyolojik . Peki bu yeni teknolojileri kullanmasini ne kadar biliyoruz. Yeni teknoloji ile gelen teh liklelerde cabasi bu yazimda sizlere bu yeni teknolojileri kendi cikarlari icin kötü kullanan k isilerin ürettigi virüs ve trojanlardan korunma yöntemlerini anlatacagim. Theory and Experiments. yedeklerde dahil silinip. Örnegin ''CIH''(Çernobil) virüsü bir versiyonu her 26 Nisan' da aktif hale gelerek bilgisayari n ''bios'' unu siler. Bu progr amlar çesitli sekillerde bilgisayarlara zarar verirler. Cohen. Bir çok virüsün ortak teknigi çok iyi gizlenmektir. Sadece harddiskteki dosyalari kullanilmaz hale getirebildigi gibi bilgisayari tekrar açilmayacak sekilde de zarar verebilir. Macar matematikçi John von Neumann tarafindan ortaya atilmistir.Virüsle r hakkindaki asil gelisme Almanya nin Dortmund Üniversitesi nde J. En yeni modelleri ise en iyi savunmak saldirmaktir diyer ek avcilari onlari yakalamadan islerini bitirmeye çalisirlar. Kraus un. 1983/84 yilinda Fred Cohen tarafindan hazirlanan Computer Viruses. isletim sistemin in her çalismasinda. Deney neticeleri belli olunca. çalistiginda bilgisayarimiza degisik biçimlerde zarar verebilen küçük programciklardir. orijinal sistem kuruldu ancak büyük maddi kayiplara engel olunamadi. belirli bir degeri sürekli arttiriyordu. problemde çözülemedi. Virüs programlari kendilerinin bir kopyasini otomatik olarak üretir.Yazi No : 9 . Virüs Cohen in kontrolünde tüm sisteme yayilmisti. University of Southern California adli çalisma yayinlandi. Ayrica virüsler sanildiginin aksine çok az yer kaplarlar. tüm programlar. Bilgisayar virüsü düsüncesi ilk olarak. Sadece bulastigi programi bozan virüsler oldugu gibi. Virüsü kimin yerlestirdigi buluna madigi gibi. Selbstreproduzierende Software adli çalismasiyla saglanmisti. Hatta bu çalismada virüs kaynak kodlari dan da bahsediliyordu. Cohen in bilgisayar sistemini kullanmasini yasakladi.

Trojanlarin virüslerden farki gözle görülebilir olmasi ve normal bir dos ya gibi silinebilir olmasidir.virüsler karsilastirildiklarinda sasilacak derecede benzerlikler görülür. Bu karsilastir ma neticesinde bilgisayar virüsleri daha iyi anlasilacaktir. virüs bulasmis dosyalari temizleyen veya silen programlardir. Ama artik herkes interneti kullanmasi nedeniyle ve güncel olmasi sebebiyle asagidaki adreslerden virüs ve trojan taramalari yaptirabilirsiniz. Günümüzde bir çok anti-virüs programlari bulunmaktadir. http://housecall.trendmicro.sygate.cgi .com/ http://scan. Anti-virüs programlari virüsleri tespit eden. Asagidaki tabloda bu ilg inç benzerlik göz önüne serilmistir. Bazi anti-virüs programlari trojan adi verilen programciklari da tespit edebilmektedir.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.

yarinizi kullanmasina korsan düsüncelere sahip kisilerin gizli çalismalarinin sonucu ortaya Bu sebepten dolayi bunlari üretenlerin kimlikleri çogunlukla gizli Trojan in diger bir tehlikeli boyutu ise baskalarinin sizin bilgisa izin vermesidir. Bu programlara trojan ( Truva ati) denmesinin sebebi bir programin arkasina gizlenerek kulaniciyi bir bakima içeriden vurmasidir. Virüsler süphesiz her kullanicinin belasidir. Cünkü hala ülkemizde bilisim suclari ile kesin bir kanun yok diger ülkerde oldugu gibi. Virüsler den farkli olarak . Kullaniciya gelen MyPhoto. makinelerinde kurulu bulunan her bir yazilimin güvenilir bir kaynaktan alindigina ve daha sonra üzerinde oynama yapilmadigina emin olmalidir. Bu programlarin mantigi bilgisayarinizi disaridan gelecek tehlikele re karsi korumak ve bilgisayarinizda sizin izniniz olmadan internetde herhangi bir progra min calisamamasidir.exe'' Not: Internet'te bedava olarak bulunabilen bazi programlarla da hevesli hacker'l ar programlama bilgisine sahip olmadan da kendi virüslerini trojanlarini olusturabilm ektedir Bunlarin disinda firewall denilen bilgisayariniza disaridan gelen tehlikeleri önle mek icin kullanabilirsiniz. trojanlari n sisteme girisi engellenebilmektedir. En basitinden . Virüslerin tarihi 1980 lere dayanmaktadir.Bilgi Güvenligi (2) Trojanlar ise internet yoluyla kullanici bilgisayarina girilmesini saglayan prog ramlardir. Örnegin siz internet iken kötü niyetli herhangi bir kisi (hacker) sizin bilgisayariniz üzerinden banka soyabilir ve sorumlu malesef siz olu rsunuz. Bu söz klasiklesmistir. Örnegin ''prg. Çoklu uzantisi olan dosyalari asla açmamak. Trojanlarin asil amaci sifreleri ele geçirmektir (servis saglayicilarin baglanti sifresi gibi). trojanlar gözle görülürler. Öncelikle çok iyi tanimadiginiz kimselerin gönderdigi dosyalari kabul etmemek. Kisisel kullanicilar ve sistem yöneticileri. bu kadar zarara ugratacagini söyleseydik herhalde bizimle . Esasinda çalismistir belki de bilgisayar sisteminde bir misafir dolasiyordur.com.exe adi altindaki dosyaya tiklandiginda programin çalismadi görülebilir.Yazi No : 10 . kalmaktadir.com sitesinden indirebileceginiz zonealar m programidir. Örnegin www. ilk zamanlarda Brain virüsünün programcisina virüslerin ilerde bilgisayar sistemlerini. Truva atlari çikmaktadir. Truva atlarini kullanici bilgisayarina yollamak isteyen kisilerin deneyecekleri en pratik yol sizi kandirmak olacaktir. fotografimi yollamamami ister misin ? seklindeki bir teklife bile süphe ile bakmak gerekmektedir. Güncel Anti-Virüs programlarini kullanmak. Trojanlardan korunmak için asagida sayilan maddelere uyuldugu takdirde. Bu p roblemler daha çok internette chat programlari kullanirken olusmaktadir.zonealarm. Cünkü bu olay yeni teknolojinin bir ürünü oldugu icin eski kanunlar butür polisiye olaylarda malesef gecici kaliyor.

Adi cabir bilginiz olsun. Bu arada ilk cep telefonu virüsümüzde cikti. Asil amac bu olaydan Pazar yolu bulmak yani virüs ü bulup yayip ve sonra antivirüs denilen virüsleri yok eden programlari satmak. Haberiniz olsun . Fakat ruhsal sorunlari olmayan programcilarin virüs yazmayacagini düsünüyorum. Önemli olan bu tür olaylara karsi önlemleri almak ve bilincli olmaktir. Yapabileceginiz en ön emli olgu ise butür konularda cikan haberleri dinlemek ve yazilari okumaktir. Duymadik demeyin.alay ederlerdi. Yada bilgisayarcilari biraz is yapmasini sa glamak ! Gelecek icin öngörülen ise virüslerin internet baglanti yollarini tikayip internetin kullanilmaz hala gelebilecegi görüsü. Btezin dogru olup olmadigini zaman gösterecek ama umarim böyle bir durum ile karsilasmayiz Günümüzde yeni teknolojiler gelistikce butür vakalar herzaman olacagi kesindir. Virüs programcilarinin bu virüsleri hangi psikoloji ile yaptiklari b elli degil.

google. Google nin kurucularu iki üniversite ögrencisi idi ama sanirim simdi bill gates ile zenginl ik açisindan yarisiyorlardir.com adresinden ulasabileceginiz internet ortaminda bulunan 5 milyarda n fazla sitenin kayitli oldugu arama motoruna sorarak dogru adimi atmis olursunuz. Peki interneti yeterince kullanmasini biliyormuyuz? Bu sorunun cevabi koca bir h ayir. Internet 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. internetin asil kullanim amaci olan bilgi kullanim i ve haberlesme alanindan çok. 1980 yilinin baslarinda ise 56Kbps hizinda ilk üniversiteler arasinda TCP/IP proto külü ile konusacak bir agi devreye girdi. chat sohbet vb amaçlar ile kullanildigini gösteriyor. Avrupada suanda yerel kullanicilar 5000kb varan hizlara ulasabilmektedirler. yoksa rahat edemiyorum. Ama bizlere kazandirdiklari daha fazla oldugu için artik günümüzde internetsiz bir yasam düsünülemiyor. Amerikan Genelkurmay Baskanligina bagli ileri savunma arastirmalari proje dairesi [DARPA] tarafindan gelistirilen. Sahsen ben kendimi bir bilgi canavari olarak tanimliyorum ve ben internetsiz yapamiyacagimi cok iyi biliyorum.Yazi No : 11 . hangi bilgisayarin. Pek i interneti nasil verimli kullanabiliriz ve istedigimiz bilgiye en güncel nasil ulas abiliriz. Ikinci asama olarak haber ve bilgi sitelerini günlük takip edebilirsiniz. Bu sorunun cevabi çok basit. Yurtdisind a yasiyan . internete dönersek. ayni sekilde internet teknolojiside biz lerden bircok degeri götürdügü asikar. internetin kurulma amacini ve tarihçesinden biraz bahsedelim.Internet = Hayat Hani derlerya silah çikti mertlik bozuldu. arastirma kurulusla ri ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverisini saglamak amaci ile kuruldu. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen b u sistemin o zaman ki adi ARPANET idi. Çünkü hergün yeni bilgiler ögrenmek zorundayim. Beni geçip. Türkiyede ise internet ile nisan 1993 tarihinden itibaren ilk baglanti ODTÜ den gerçeklestirilmistir. Çünkü Türkiyede yapilan arastirmalar. benim [gogil amca ] diye hitap ettigim internetde ise www. Günümüzde ise artik 512kb a çikan hizi ile internet Türkiyede hak ettigi yeri yavas yavas almaktadir.

vatandaslarimiz tüm konsolosluk islemlerini, internet ortamindan www.ekonsolosluk.net adresinden yapabilirler. Karsilikli haberlesme ve bilgilerinizi kaydetmek icin 1GB alan veren www.yahoo.com veya 2GB veri depolama alani veren www.gmail.com adreslerini kullanabilirsiniz

Peki internetin ya kaybettirdikleri? Iletisim çagindayiz diyoruz ama eski iletisim araçlarindan olan mektup un degerini ne kadar hatirliyoruz veya bayramlarda eli öpülen, saygimizi gösterdigimiz büyüklerimize ne kadar deger verebiliyoruz. Bunlar manevi kaybettiklerimiz birde günümüzdeki insan kiligindaki çakallarin internet ortaminda sizin bilgilerinizi kullanarak yaptiklari hirsizliklar veya kredi kartinizin kullanilm asi... Ama bunun icin ilk önce su sitelere girip bilgisayariniza trojan ve virüs kontrolü yaptirabilirsiniz http://housecall.trendmicro.com/ ve trojan kontrolü için http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

Gelecekte öngörülen internetin çok büyük bir pazar olacagi, iletisimin büyük çogunlugunun internet üzerinden olacagi ve artik akilli makinelerin, sizin uzaktan i nternet üzerinden kontrol edebileceginiz makinelerin çagi basliyacagi öngörülüyor. Süprizlere hazirlikli olun. Çünkü gelecekte sizi büyük bir süpriz bekliyor

Yazi No : 12 - GEL PC, PC

Bilgisayariniza en son ne zaman virüs veya trojan taramasi yaptirdiniz veya en son kendiniz bilgisayariniza ne zaman bakim yaptiniz? Eger bu sorularin cevabi uzun zaman oldu ise, bu yaziyi okumanizi tavsiye ederim PC [Personal Computer] anlami türkçemize kisisel bilgisayar olarak çevrilir. Bilgisayarlarimizi kedi gibi görüp bazen, gel pc p c demekte fayda görüyorum Bu yazimda bilgisayarimiza yazilimsal olarak rahatlaticak ve virüslerden nasil temizleyecegiz kisaca bu konulardan bahsedecegim. Bu arada windo ws ailesine 3.X, 95,98, ME, 2000, XP derken simdide Windows Vista [Longhorn] adi il e yeni bir üye 2006 yazindan itibren katiliyor. Windows XP den sonraki yeni jenerasyon isl etim sistemi olacak Windows Vista yi gelecek günlerde konu olarak ele almayi düsünüyorum.

Bilgisayarimizin daha rahat çalismasi ve açilisini hizlandirmak için, bir püf vereyim. BASLAT menüsünden çalistir seçenegini tiklayip açilan menüye MSCONFIG yazin. Daha sonra ise gelecek menüde Baslangiç imgesini tiklayip ctfmon seçenegi disindaki menülerdeki isaretleri kaldirin. UYARI : Bu isaretleri kaldirirken eger ekran kart iniz, ses kartinizin baslangiçta yüklenmesi gereken sürücüleri var ise bunlarin isaretlerini kaldirmayin, yoksa ekran veya ses kartiniz tam çalismayabilir ve MSCONFIG windows isletim sisteminin ana baslangiç ayarlarinin oldugu bölüm oldugu için lütfen belirttigim ayarlarin disindaki ayarlara dokunmayin. Bu islem bilgisayarinizin açilistaki hizi ni artiracaktir.

Simdi gelelim güvenlik olayina, ilk is olarak bilgisayar ve kisisel bilgierinizin güvenligi için Windows XP isletim sisteminin açiklarini kapatmak için gerekli yazilimlari yüklemeliyi z. Windows XP Türkçe için gerekli yazilimlari asagidaki adresden yükleyebilirsiniz. http://v4.windowsupdate.microsoft.com/tr/default.asp Windows Güvenlik açiklarini yükledikten sonraki asama ise bilgisayarimizda trojan denilen, bilgisayarimiza yazilimsal olarak bir zarari olmayan ama bizim kisisel bilgilerimizi [ e-mail password, kredi karti numaralari vb.] baskalarina ulastiran yazilimlara trojan denir. Simdi ise bilgisayarinizda trojan olup olmadigini tariyalim... http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

En son asama olarak bilgisayarimiza güncel bir anti-virüs programi yüklemeliyiz. Piyas ada

veya internet üzerinde bolca virüs koruma veya virüs temizleme programi olarak adlandirdigimiz anti-virüs programlari mevcut ama benim size tavsiyem F-Secure sirketinin üretmis oldugu Security 2005 antivirüs programidir. Bu yazilimi download edebilmek için adres : http://www.f-secure.com/protectyourpc/

Son olarak bu yazimdaki bilgileri uyguladiginiz zaman, sizin virüslerden degil, vi rüslerin sizden korkacagindan süpheniz olmasin...

Yazi No : 13 - Evlilik 3 Yil içinde...

Büyük sirketlerin evlenmesine alistik, Sony-Ericsson, MercedesBenz-Chyrsler gibi. Ay rica cep telefonu ile internet in evlenmesinide yavas yavas alisiyoruz. Cep telefonu il e internetin evlenmesinden wap, umts gibi adini yeni duydugumuz teknolojileri ögrend ik. Simdi ise sira internet ile Televizyon un evlenmesine geldi. Herkes bu evliligin s onucunda dünyaya gelecek yeni teknolojileri merak ediyor. suanda altyapisi ve hazirligi dev am eden bu evlilik, 3 yil icinde gerçeklesmesi öngörülmekte

Peki bu evlilik bizlerden neleri götürüp, neleri getirecek. Ben Televizyonun olmadigi zamanlari bilmiyorum fakat büyüklerimizin dedikleri kadari ile televizyon olmadan insanlar arasi iliskiler daha siki-fiki, misafirlikler daha uzun ve muhabbet sek linde geçermis. simdi günümüze baktigimizda hepimizin evinde en az 2 televizyon var ve insanlar arasi iliskiler giderek azalmakta. Internet-TV evliliginde ise artik is tediginiz programi siz seçip, istediginiz zaman siz izleyebileceksiniz, hatta kayit imkanini zda olacak.

Peki ya götürecekleri bizlerden? Iste bu büyük bir soru isareti ! Ama benim öngörüm, insanlik makinelesme yolunda bir ileri adim daha atmis olacak, insanlar arasi il iskileri birakin, insan kendi ailesine bile yabancilasabilir. Bunu kesinlikle istemiyorum ama kim bana TV den daha çok, çocuklarina zaman ayirabildigini söyleyebilir !!! Düsünün artik TV yi siz programlayabiliyorsunuz, dizi bekleme, program bekleme ve reklamlar tari he karisiyor. Bu imkanlar ile TV-Internet evliliginin götüreceklerini...

Nasil isleyecek Internet-TV? Newsweek dergisine göre; sadece 3 yil içinde izleyicile r TV kanallarinin tüm dizi, haber ve filmlerine belli bir ücret karsiligi sahip olacak. Böy lece kanala bagimli kalmadan istedigi zaman istedigi programi izleyebilecek. Dizi kaçir ma derdi bitecek!

Sanford Bernstein arastirma sirketinin tahminlerine göre; 2008 yilinda televizyonc ulukta yeni bir çigir açilacak, artik izleyiciler neyi ne zaman izlemek istediklerine kendi leri karar verecek. Telekom devi SBC ile 400 milyon dolarlik anlasma imzalayarak IPTV (inte rnet

bir makinesizin duygusal ve psikolojik durumunuzu algilayip. size ona göre davrana cak. Yeni nesil cihazlar sayesinde cep telef onundan ve tasinabilir oynaticilar ile otobüste. -Bir televizyon kanali o sezon içinde yayinlayacagi bütün programlari paket halinde izleyiciye sunacak. Artik izleyicinin takip edecegi haberlere yayinci kurulus karar veremeyecek. o kadar gerçek !!!. piknik yaparken TV izleyebilecegiz . Bu bir baslangiç ama ya sonra ??? . Aslinda gelecek teknolojiler ne kadar inanilmaz gözüksede. yolda. Bu konuyu ileriki yazilarimda deginmeyi düsünüyorum ama simdilik sukadarini belirteyim .üzerinden televizyon yayini) için ilk adimi atan Microsoft'un patronu Bill Gates de. -Haber yayinciligi tamamen degisecek. Izleyici televizyonunu açip haber menüsüne girdiginde karsisinda o günün tüm haberlerinin basligini bulacak. Bende suanda Yapay Zeka [Künstliche Intelligenz] adli bir proje üzerine arastirmalar yapiy orum. -Televizyon tanimi da tamamen degisecek. Iste yeni nes il televizyonculugun getirecegi yenilikler: -TV'lerin tümü internete baglanacak. "Günümüzde yayin yapan televizyonlar size ne veremiyorlarsa onlari biz sunacagiz" sözleriyle bu alanda ne kadar iddiali olduklarini ortaya koyuyorlar.

n ve benzeri gibi bos seyleri bilmek degil netin temel taslarini bilmek ile ölçülür. www. Siz yete rki isteyin. security ve tcp gibi inter internet ortaminda web adresi yazarken kullandigimiz www nin anlamini kaç kisi biliyor? Tahmin ediyorum ki çok az kisi ! www = World Wide Web kelimelerinin bas harflerinden olusan www.. Kayitli bulunan yaklasik 15 milyar websayfasi ile yada Google Earth ile uydulardan çekilmis küçük bir dünya turu ile Google Amca herzaman hizmetinizde. Hergün yeni bir teknolojiye merhaba ve hosgeldin diyoruz. Örnegin = Bilgi demek ve çagimiz bilgi çagi. Da ha sonra bu teknolojinin adi babasi tarafindan internet olarak degistirildi. Bu çagin ge Bu arada internet i kullanmak demek : chat.. Bu isin sonu nereye varir.com sayesinde internetin sinirsiz ve sonu gözükmeyen bilgi dünyasina merhaba diyebilirsiniz. Benim Google Amca diye adlandirdigim dünyanin en büyük bilgi bankasi ve arama motoru gibi. Bu teknolojinin dogum adi Arpanet idi. Eger gitmek istediginiz adresi biliyorsaniz o baska ! Artik internet regi olarak internet i kullanabilmek sart. türkçe anlam olarak aglar arasi ag olarak tanimlaniyor. Iyi ki dogdun Internet ve iyi ki varsin. bunu sizin tak dirinize birakiyorum. 25 yillik yasamim süresince beni gerçekten etkileyen tek bir teknoloji oldu. Ya siz? Bugün ise internet kendi içinde yeni dogumlar ve olusumlar içinde.. dedigim gibi yeni teknolo jilerin .google. Bizi gelecekte neler bekliyor? Bu soru tam bir muamma. insanlikta tüketim toplumu ve makinelesmeye dogru hizlica ilerliyor. Peki internet sadece google den mi ibaret tabiki HAYIR ! Ama su bir gerçek ki artik Google olmadan internet de gezinmek biraz imkansiz.. B en bir bilgi canavari olarak internet siz bir hayat düsünemiyorum. Teknoloji bu hizla ilerlerken. ms aksine network..Iyi ki dogdun. Aralik ayi nin h er 15 i internet in dogum günü olarak kabul edilir. Itiraf etmek gerekirse bazen yüksek teknolojinin direkt içinde olan biri olarak benimde yeni teknolojileri takip edemedigim oluyor. Bulus amaci ise herhangi bir radyoaktif veya atom savaslarinda bilgi iletisimini saglamak ve bilgi nin kaybolmasini engellemekti.. Google Amca size her konuda yardimci olacaktir.Yazi No : 14 .

neler getirecegi meçhul ama internet artik bilgi bankasi olmaktan çikip. cevap hiç kimse! Ama Airbus uçak firmasi bu uçagi üretmeyi basardi ve ilk test uçus olarak aralik ayinda hamburg singapur arasinda yapildi. benimde yakindan ilgilendigim dijital sinir sistemi diye lanse edilen. is ortami o lacagi kesin. Daha fazla ayrinti vermiye yim :) Sunuda unutmayin. Kisaca yakinda mak ineler sizin ruhsal halinizi ve duygularinizi anliyabilecek. Bundan 20 yil önce kim diyebilirdi ki bir uçak yaklasik 1000 kisi tas iyacak hemde dünyanin bir ucundan diger ucuna hiç durmadan. Internet artik bir meslek olacak ve içinde bir çok alt dali olan zevkli ve bol kazançli bir meslek. Dijital sinir sistemi de aynen böyle. Çok degil yaklasik 5 yil içinde bunlar gerçeklesecek. Bunlara haz irlikli olun. Bu size bir rüya gibi gelebilir veya saçmalik ama yüksek teknoloji artik bu yöne dogru gidiyor. süper bilgisayarlar diye adlandirilan makineler geliyor. birgün hersey internet de olacak !!! . Kendinizi gelistirmeyi unutmayin ! Diger yeni bir teknoloji ise. Kim bilir bu yaziyi okuyanlardan birileride belki internetde çalisacak kisi ler olacak.

..asp 3..microsoft. Adim : Güncel bir Antivirüs Programi edinmek. asagida bahsettigim konulari dikkat ile okuyarak uygulamanizda fayda var.windowsupdate.. Son zamanlarda artan virüs saldirilarinda n dolayi bu yazimi bilgi ve bilgisayar güvenligine ayirmayi uygun gördüm.de/securepoint_pcfirewall_setup_3.com/tr/default..Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise.. Kimse mükemmel degil.exe Firewall : Bilgisayarimizdaki güvenlik duvari diye tabir ettigimiz programlara ve rilen ad.anti-vir. Adim : Bilgisayariniza Firewall diye tabir ettigimiz güvenlik duvari programini kurmak.fi web adresinden indirebilirsiniz veya ücretsiz olarak kullanabileceginiz Anti-vir T oolkit Antivirüs programini www. Adim: Güncel Windows isletim sisteminizi araliklar ile güncellemek. Ama bunu bilen hackerlar ve virüs programlayicilari bilgisayariniza bu açiklardan giriyor. yeniden merhaba.de web adresinden indirebilirsiniz Antivirüs : Bilgisayarimizda virüsleri temizleyen programlara verilen ad. Görevi bilgisayarimizi virüs ve trojan saldirilarina karsi korumaktir. Yeni bir teknik konuda. Simdi sizlere sirasi ile adim adim neler yapmaniz gerek tigini anlatacagim. 1. Uyari : Bir bilgisayarda ayni anda 2 Antivirüs Programi çalistiramazsiniz ! Sakin b irinci Antivirüs Programini silmeden ikincisini kurmayin ! Aksi takdirde bilgisayariniz k ilitlenir.. 2. http://v4.. Programlar yazilirken malesef bazi açiklar gözden kaçiyor. .f-secure.Yazi No : 15 . Internet üzerinden download edebileceginiz en iyi Antivirüs programi olan F-Secure programini www.6. Bilgisayar ve Bilgi Güvenliginiz önemli ise. http://europe-01.securepoint. System Check ve Güncel Yamalari yüklemek icin asagidaki adresden faydalanabilirsini z. Bunun için Secure Point Firmasinin ücretsiz olan Firewall Programini öneriyorum.

Ayrica soru ve önerileriniz için benim ile halil@namazci..trendmicro. 5.com/ http://scan. cd . ilk virüsler simdi pek kullanilmayan disketler sayesinde bulasiyordu. Adim: Bunlarin hepsini yaptiktan sonra lütfen bilgisayarinizi asagidaki web adreslerinden güvenlik ve trojan testi yapin! http://housecall. Firefox Web Browser Programini download etmek için www. Internet Browser (gezici) programlarida artik önemli rol oynuyor. .sygate.. Microsoft isletim sistemleri ile gelen Int ernet Explorer web görüntüleme programi malesef açiklar ile dolu bu nedenden dolayi sizlere Opera veya Firefox internet browser programlarini kullanmanizi öneririm.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.com web adresini kullanabilirsiniz. çünkü internet explorer programina göre daha güvenli! Opera Web Browser Programini download etmek için www.firefox.opera.dvd derken artik ziyaret ettiginiz web sayfalarindada bilgisayariniza virüs bulasmasi mümkün.4.com web adresini kullanabilirsiniz. Adim: Virüs teknolojileri artik çok gelisti.cgi Not: Bilgi Güvenlik Sistemlerinde fazla bilgisi olmayan arkadaslar icin IT (Inform ation Technologie) kavramlarini açikladim.com e-mail adresi ile kontakt kurabilirsiniz.

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->