HERKES IÇIN TEMEL BILGISAYAR ve INTERNET KILAVUZU

Hazirlayan

Halil Ünsal NAMAZCI

Halil Ünsal NAMAZCI, 03 Aralik 1979 tarihinde Giresun da dogdu. Türkiye de Kontrol Sistemleri Teknolojisi bölümü yüksek ögrenimini tamamladiktan sonra Türksat Uydu Haberlesme Genel Merkezin de bitirme tezini tamamladi. Daha sonra ise bilgisayar ögretmeni olarak çalisti. Yazarimiz bilgisayar mühendisligi yüksek ögrenimine ve çalisma hayatina System Administrator olarak almanya da devam etmektedir. Yazarimiza halil@namazci.com e-mail adresi ve www.bilgisarayi.com web sitesinden ulasabilirsiniz.

................................................. Harddisk ................................................................. 14 Donanim Yapisi ............................................................. ...... ............. 13 Harflerin ve Rakamlarin Binary Kodlari ........ 17 Fare ( Mouse ) ............. ...... ..............ROM ............... ................ DONANIM VE YAZILIM Bilgisayar Nedir ? . .................................................. 14 1....................................... ............................................................................ ................... ... 16 Giris Birimleri .BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR .............................. 14 CPU .......... 12 Bilgisayar Nasil Çalisir ? ..................... 9 Türkiye de Kullanilan Ilk Bilgisayar ................................. 20 Disket Sürücü .......................................... 11 Günümüzdeki Bilgisayarlar ................................ ......................................... 21 ................................ 16 Çikis Birimleri ................................................................................................................................................................................... 17 Klavye ( Keyboard ) ............................DONANIM ( Hardware ) ........................................ ....... ........ BILGISAYARIN TARIHÇESI .............................. 8 Bilgisayarin Tarihçesi ..... 11 Gelecekteki Bilgisayarlar ..................................... ..........................................................13 Bilgisayarin Temel Kavramlari .......... ...................... ........ BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI ................................................. .......... ......... 15 RAM ................................................................................

.......... ............................................ 33 Ag Komsulari .Isletim Sistemleri ........... 24 Monitör .............................................................................................. 34 Evrak Çantam ....................................................... 28 DOS ( Disk Operating System ) ................ Power ve Reset Dügmeleri ............................. ..................... .......................................................................................................................................... 34 Pencerelerin Açilip/Kapatilmasi ..................... .................................... 27 2... .......................Yazici ve Kullanimi .................. Ses ve Ekran Karti ...... .................................................................... ................................YAZILIM ( Software ) ....... 32 Bilgisayarim ve Özellikleri ................... 34 Windows da Pencereler ....................... DVD-Rom ......... 27 a......................................... CD Rom . 25 Kasa .............. 27 Giris-Çikis Kapilari ...... ...... Modem .... ..................................................... 22 Tarayici .............. 34 Belgelerim ........................ ........................................ 23 Anakart ( Mainboard ) ...................................................... ........................................ 33 Geri Dönüsüm Kutusu .................................. ........................................................ 29 WINDOWS ................................................................................................................ ....... ............ ............................................ ............................... 35 ........ ............................. 35 Görev Çubugu .................................... ......... 26 Veriyollari ................ ........................................

................... 38 Alistirma ... ............................. 37 Bilgisayar ve Saglik ..... ........ .................................................................................................................................. ...... 37 Bilgisayar Açilirken Neler Olur? .... 39 ....................Baslat Menüsü ......................................... 36 Bilgisayar Nasil Açilir? .............................................................................. .............................................

................ 46 Dosya/Klasör Adi Degistirme ...........67 Araçlar Menüsü .....................................................................................................................................62 Word de Kullanilan Kisayol Tuslari ....... ................... 48 Düzen Menüsü ......................... 41 Dosya Menüsü ....56 Belgeye Resim Ekleme ...........................69 Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme ............55 Belgeye Simge Ekleme ......................... .....................................................................................................................................................................................BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI POWERPOINT ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI Standart Araç Çubugu ............ ............ 46 Belgeyi Yazdirma . 49 Görünüm Menüsü ................................................... ...................................................................................... ......................... ...................................................................... ............................. .................................................................... 43 Dosya Silme ....................................................... .................. ........................................ ............................................. 54 Ekle Menüsü ........59 Biçim Menüsü ...... ........ 51 Üstbilgi ve Alt bilgi Ekleme ........................................... 46 Belge Kaydetme ........ ........................................................ ................................................................ . ... ..........................................................54 Belgeye Sayfa Numarasi Ekleme .......................................

.......................................79 BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI...................................75 Örnek Hazirlanmis Bir Slayt Örnegi ...........................74 PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu ........69 Tablo Menüsü ............................................................. .............83 ....................................................................81 Internet in Tarihçesi ..82 Türkiye de Internet .................. E-MAIL ALIM VE KULLANIMI................................ ................................................................. ............................................ WEBSITESI YAPIMI VE HABERLESME YAZILIMLARI Bilgisayar Aglari ( Network ) ......... ................................ .........74 Yeni Bir Sunu Hazirlama ...........70 Tablo olusturma ........................................ ..........73 POWERPOINT PowerPoint Standart Araç Çubugu . ..73 Yardim Menüsü .................................................................................. . .......................................................... ............................................................................................. .....................................................................................70 Pencere Menüsü ................81 Internet nedir ? ..... ...........................83 Internet in Avantajlari .........................................................

...........84 Intranet ...................................... ..................................................................... .....87 Dosya transferinde dikkat edilmesi gereken unsurlar ..............................................................8 7 .............84 Internet in Temel Ag Yapisi .......................... ....84 Internet de Kullanilan Protokoller .................. ................................................................................. . .............83 Temel Tanimlar ......................................................Kullanim Amaçlari .........85 Internet de Güvenlik Önlemleri ...................................................................

..........................93 Hotmail Kullanimi ................................................................................................................................................... .......................................... 96 Haberlesme Yazilimlari ......................................... ... .....................................103 Internet Servis Saglayicilar .....95 Hotmail de bir baskasina e-mail gönderme ........88 Internet Explorer Kullanimi ............................................ ........88 Web Browser..................... ..........................91 FTP Programlari ve Kullanimi .... .............................98 Internet te Arama Sayfalarinin Kullanimi ............................. .....105 ...................... ................................. ...........................................100 Üniversiteler ...............88 Internet teki Adres Gruplari ..........................103 Download Siteleri ve FTP Arsivleri .. ........ .104 Medya Kuruluslari ................99 Internet Rehberi ........................92 Hotmail den yeni bir mail hesabi alinmasi ve kullanilmasi ........................................................................97 MSN Messenger .....................................104 Arama Siteleri ......................................................................97 Microsoft Netmeeting ................................................... .... ........................100 Resmi Kurumlar ................102 Telekom Siteleri .................................................................................... ........... .................................Internet Araçlari ............................................ ............................................................................................. .......................................................... .....................................................................................................................................

..................116 Web Sitesi Hazirlamadaki Püf Noktalari ................. ...........120 INTERNET Dedikleri .......................................................................107 Egitim................108 Web sitesi Hazirlama ....................................................................... ......................................107 Ücretsiz e-mail ve web alani veren siteler .............................................................. ................................................................114 Geocities Dosya Göndermek .........Donanim Üreticileri ..............................................124 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023''....125 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi...........................121 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!!...........................................................111 Notepad Kullanimi ............................................. ................................................................................... ...................... ...... ........................................121 Internet de hersey bedava(mi)?............118 Köse Yazilarim.........................110 FrontPage Express Kullanimi ve Anlatimi ............. .................................... ........113 Ücretsiz disk alani veren siteler ve özellikleri ......... ................................................106 Is Bulma ve Arama Siteleri ...........................................113 Geocities den Web Alani Almak ...... ..........123 Dikkat !!! W32/Blaster-A................................................ ........................................................................106 Yazilim Siteleri ................128 ........................ Bilgi = Güç tür.....................................117 Önemli Arama Motorlari ........ Eglence Linkleri .....112 Web Sayfasi hazirlamak için yapilmasi gerekenler ........ ................................................... ...............................

......133 GEL PC......................... ........................CeBIT 2004......................... PC .....................................1 35 Iyi ki dogdun......... 136 Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise....................134 Evlilik 3 Yil içinde.............. .................................................132 Internet = Hayat..............................................131 Bilgi Güvenligi (2) ....................................................................................130 Bilgi Güvenligi (1) ...............................................137 .................................................................................

BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR ? BILGISAYARIN TARIHÇESI BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI DONANIM VE YAZILIM .

turizmden sohbete her seyde bilgisayar kendine uzun bir zaman kalkmayacak güçlü bir yer bulmustur. is kazanci. Bilgisayarlar ingilizce açilimiyla ( PC ) Personel Computer yada türkçesiyle kisisel bilgisayar anlamina gelir. para. bilgi ve güç demektir.Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. yine insanlar tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun biçimde.BiLGiSAYAR NEDiR? Insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri. Müzik dinleyebilirsiniz. Radyo dinleyebilirsiniz.Artik bilgisayarlar yaptigimiz islerde ve günlük yasantimizin büyük bir kisminda bize yardim eden en önemli yardimcilarimiz haline geldiler. Örnegin bilgisayar kullandigimiz bir dijital radyodan daha fazla karmasik degildir.. Bunun için günümüzde bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir ve bu kitapla temel olarak bilgisayar ve yazi programlarini kullanmayi . Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabilir. . sanattan eglenceye . internetde yolunuzu kaybetmeden istediginiz bilgiyi bulabilmeyi. Günümüzdeki bilgisayarlar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz. kendi filminizi ve müziginizi yapabilir ve kendi web sitenizi yaparak dünyaya açilabilirsiniz.. Fax çekebilirsiniz.e-mail kullanmayi ve internetin temel yapisini ögreneceksiniz.istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri veren veya depolayan elektronik cihazlardir. Bilgisayar demek zaman. görüntülü ve sesli iletisim yapabilirsiniz.Radyoda kanallari ayarlarken bilgisayarda da programlari çalistirmak için gerekli islemleri yapariz.Çünkü sanayiden egitime.Örnegin TV izleyebilirsiniz.Ikisinide açma kapama dügmeleri ile açip kapatiriz.

.

Harvard üniversitesinden Howard-Aiken ilk otomatik hesap makinesi (MARK-I). Veriler ve programlar bilgisayara delgi kartlari ile yükleniyordu. düsük enerji harcamasi ve hizli olmasi bu chip'lerin mikro-bilgisayar yapiminda kullanilmasina neden oldu. ALGOL yüksek düzeyli diller ve isletim sistemleri gelistirildi. 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. COBOL.000 islem yapan ENIAC [Electronic Numerical Integrator And Calculator] (Elektronik Sayisal Dogrulayici ve Bilgisayar)'i yapti. 1964-1970 arasinda.Erkert'in ilk islevsel bilgisayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. 1970'li yillardan sonra. Resim 1 : Ilk Islevsel Bilgisayar ENIAC 1951-1959 arasindaki üretilen bilgisayarlarda vakum tüpleri kullanildi. FORTRAN. 1959-1964 arasinda üretilen bilgisayarlarda transistörler (10 bin adet) kullanildi. Bilgisayar donaniminda bu teknolojinin kullanilmasi bilgisayarin hesaplama hizlarini ve güvenirliligini arttirmis ve hacimleri çok küçültmüstür. Veri ve programlar magnetik teyp ve tambur gibi bilgi saklama araçlariyla saklandi. yüksek güvenirlilik. P. on binlerce devre küçük bir silikon chip'e yerlestirildi. . ufak boyutlar. çok fazla enerji harcamakta ve çok fazla isi yaymakta idiler. üretilen bilgisayarlarda entegre devreler kullanildi. Düsük maliyet.Bilgisayarin Tarihçesi 1937 yilinda. büyük çapli tümlesik devreler kullanilmaya baslandi. Bu tüpler bir ampul büyüklügünde.

sirketin. Intel'in 80286 micro islemcisine dayali. Yukarida da görüldügü gibi ilk bilgisayarlar bir oda büyüklügünde idi. 1983 baharinda. 1984'te. içinde sabit disk bulunan ilk kisisel bilgisayari olan PC/XT'sini piyasaya sürdü. PC AT adli yüksek performansli ikinci kusak bilgisayarini tanitti. IBM. 10 megabayt'likti. yerlesik bir depolama aygiti olarak çalisip. . Ilk popüler grafiksel isletim sistemi 1984 yilinda. Disk. Microsoft firmasi Macintosh için sözlük islemci ve elektronik tablo programi yazdi. IBM PC'den üç kat hizliydi. Simdi ise gelisen teknoloji sayesinde avuç içine sigidilar. Apple Macintosh'u sürdügünde piyasaya girdi.Mikroislemci denilen tek bir tümlesik devre yongalarinin bilgisayarlara uygulanmasi ile tek kullanicili ucuz bilgisayarlar üretilmistir. IBM.

o Okuma 200. Tarihi sistemin ilginç bazi özellikleri : o Birinci nesil. o Dakikada 78000 toplama-çikartma. o Delikli kart ile bilgi girisi yapilmasi. o Özel kablolarla baglanan kontrol paneller ile delikli kart irtibati. internet üzerinden istediginiz tüm bilgilere ulasabilecek .Türkiye 'de Kullanilan Ilk Bilgisayar Türkiye 'de bilgisayar kullanimi. Cep PC'niz sayesinde her zaman ve her yerden internete baglanabilecek.000 mantiksal karar verebilme özelligi. . bankacilik islemlerinizi gerçeklestirebilecek ve alisverisinizi yapabileceksiniz. Karayollari Genel Müdürlügünde. o Her biri 10 karakter ve 1 isaretten olusan 2000 sözcüklük Tambur bellek bulunmasi.Bu yeni teknoloji harikasi cep bilgisayarlarinin özellikleri ise . lambali olmasi. 5000 çarpma ve 138. Delme / Yazma 100 kart / Satir dakika hizinda olmasi o Assembler ve Fortran 'in özel programlama dilleri kullanimi (SOAPFORTRANSIT) Resim 2 : Türkiye nin Ilk Bilgisayari Günümüzdeki Bilgisayarlar Yandaki sekilde de gördügünüz gibi gelisen teknoloji sayesinde ilk bilgisayarlar 30 ton agirligindan 170 gr a kadar düsmüstür. 1960 yilinda hizmete giren ve yaklasik 12 yil kullanilan IBM-650 Data Processing Machine" ile baslamistir.

MP3 dosyalarini yükleyebilecek ve dilediginiz heryerde istediginiz sarkilari dinleyebileceksiniz. adres defteriniz. Kizilötesi baglanti noktasi sayesinde iPAQ avuçiçi bilgisayarinizi diger elektronik cihazlarla konusturabileceksiniz. iPAQ avuçiçi bilgisayarinizda görüntüleyebileceksiniz. Gelecekteki Bilgisayarlar Resim 3 : Gelecekteki Giyilebilir bilgisayarlar. Sesli uyari mesajlari ile takip etmek istediginiz her seyi cep PC'niz size hatirlatacak.Randevulariniz. yapacaginiz isler ve elektronik mesajlariniz. klavye kullanarak ya da sesli kaydederek tutabileceksiniz. Mesajlarinizin içindeki word ve excel dosyalarini. cep PC'niz sayesinde hep yaninizda olacak. . Notlarinizi el yazinizla.

Bilgisayarda bilgiyi ( datayi) temsil eden 2 kavram vardir.Bilgisayarlar ikilik sayi sistemini kullanirlar.Bilgisayar Nasil Çalisir? Bilgisayarlar . karakter gibi bilgile ri .Bilgisayarlar bu ikili olayin (açik. Ikili ( Binary ) sayi sisteminde 2 farkli durum oldugundan ( 0 ve 1 ) : bu sistemde tasarlanan bilgisayarlar hem basit hemde güvenilirdir ve hata olasiligi en aza indirilmistir.Ikili sayi sisteminde kullan ilan 0 ve 1 elektronikte 0 yoklugu ( kapali ) 1 ise varligi ( açik ) temsil eder. 1 byte ile 28 bit lik yani 256 karakter ifade edilir.Bu olaylar . Bunlar 0 ve 1 dir. Harflerin ve Rakamlarin Binary ( Ikili ) Kodlari 0 = 001010 2 = 000010 4 = 000100 6 = 000110 8 = 001000 1 = 000001 3 = 000011 5 = 000101 7 = 000111 9 = 001001 A = 110001 B = 110010 C = 110011 D = 110100 E = 110101 F = 110110 G = 110111 H = 111000 I = 111001 J = 100001 K = 100010 L = 100011 M = 100100 N = 100101 O = 100110 P = 100111 Q = 101000 R = 101001 S = 010010 T = 010011 U = 010100 V = 010101 W = 010110 X = 010111 Y = 011000 Z = 011001 BIT:O Ve 1 lerden olusan bilgidir. 1 Byte ( bayt ) : 8 Adet bit in yan yana gelmesinden olusan bilgi birimidir. komutlari ve kullanil an tüm karakterleri üretir. harflere . bilgisayarlar tarafindan . Grafik.Kisaca bilgisayarlar açik ( 1 ) ve kapali ( 0 ) durumlar. harfleri. Bilgisayarda en küçük bellek birimi BIT tir. açik ve kapali dir. terimleri . rakamlara yada sembollere dönüstürülerek görüntülenirler. yaptigi tüm islemleri yerine getirirken iki elektriksel olaydan hareket eder.kapali ) farkli durumlarindan .

= 210 bit 1 MB ( Megabayt ) : 1024 KB tan olusur. 1 KB ( Kilobayt ) : 1024 byte ten olusur. = 220 bit 1 GB ( Gigabayt ) : 1024 MB tan olusur = 230 bit .üzerinde toplar.

bellek. yazici. 1 DONANIM ( HARDWARE ) Bilgisayarin bünyesinde bulunan her türlü mekanik ve elektronik cihazlari (donanim) olusturur .Bilgisayarin Temel Kavramlari Bilgisayardan söz edildigi zaman birbirini tamamlayan iki kavram akla gelir. Bilgisayari olusturan her türlü elektronik ve mekanik bölümlerine donanim (hardware ) denir. fare. Elle tutulabilirler. Bilgisayarlarin fiziksel kisimlarina donanim denilmektedir. klavye. ikincisi ise yazilimdir. mikroislemci. bilgisayarin çalistirilmasi için gerekli olan ve bilgisayarda çesitli islemler yapilmasina imkan saglayan programa denir. Donanim Yapisi . Yazilim (software) ise. tarayici. Ekran. Sabit disk (harddisk).Bunlardan birincisi donanim .

GIRIS BIRIMLERI ÇIKIS BIRIMLERI CPU (Merkezi Islem Birimi) Harddisk (Sabit disk) RAM ROM .

Sabit diskler özellikle disketlerle karsilastirildiginda çok büyük miktarda bilgi depolama özelligine sahiptirler. Bilgisayarin program komutlarini bellekten aldiktan sonra kodlarini çözen ve karsiligi olan islemleri yerine getiren merkez birimi.CPU: Central Processing Unit ( Merkezi Islem Birimi). Sabit diskler büyük miktarda bilgiyi uzun süreli olarak saklamak için kullanilan manyetik disklerdir.HARDDISK: Sabit disk. . Bilgisayarlarda bilgi depolama ünitesi. Genellikle tasinabilir olma özelligi yoktur.Resim 4 : AMD Islemci ön ve arka yüzü Resim 5 : PIV Islemci ve Yuvasi 1. Çünkü tüm islemler CPU tarafindan yapilir. Merkezi Islemci ya da kisaca islemci. CPU genellikle bilgisayar in beyni olarak tanimlanir. Bu nedenle bir bilgisayarin islem yetenegi ve hizi islemcisinin yetenegi ve hiziyla dogruda n ilgilidir. Zaten bu yüzden de sabit disk adini almislardir. Ana Islem Ünitesi. Resim 6 : Sabit Disk ( Harddisk ) 2 . Bilgisayar kasasinin içinde kendileri için ayrilmis yuvalara yerlestirilirler.

kamera . . Resim 8 : VIA Yonga 4 .ROM: Read Only Memory.RAM: Random Access Memory. Rasgele Erisimli Bellek. Bilgisayarin yüklenmesini saglayan ana program gibi. Üretici firma tarafindan ilk imalati esnasinda yerlestirilir. Bir bilgisayarin ne kadar RAM a sahip olmasi gerektigi. elektrik akimi kesildiginde RAM lerin sakladiklari bilgileri kaybetmelerine ragmen. Herhangi bir noktasina dogrudan erisilebilen bellek tipi. Içerdigi verilerin üzerine sadece bir kere yazildigi ve bir daha degistirilemedigi bellek tipi. Yazma yapilamaz. ROM larin etkilenmemeleridir.büyük kapasiteli hizli ve PC içerisinde sabit olmasidir.. ROM larin RAM lerden en önemli farki.Bilgileri silinmeyen manyetik ortamlarda tutma ve genis hacimli bilgilere hizli olarak ulasmak için kullanilan giris ve çikis birimidir. dijital fotograf makinasi gibi elemanlar bilgisayarin giris birimlerini olusturu rlar. optik okuyucu . mouse . Bir ROM yongasi üreticisinden çiktiginda içerigi belirlenmistir.. Disketten farki. ROM lar bilgisayarlarda hiç degismeyecek ancak sürekli kullanilan bazi programlari saklamak için kullanilir. Özellikle grafik kullanici yüzüne sahip isletim sistemleri daha çok RAM kullanir. disket . GiRiS BiRiMLERi Klavye. barkod okuyucu . Resim 7 : SD-Ram 3 . kullandigi isletim sistemi ve çalistiracagi programlarin ihtiyaçlarina baglidir. tarayici . Salt Okunur Bellek.

ÇIKIS BiRiMLERi Monitör. Klavyeler harflerin dizilisine göre farkli tiplerde olabilirler. KLAVYE :( Keyboard ) KLAVYE :( Keyboard ) Bilgisayarin bilgi girisinde kullanilan ve daktiloya benzeyen parçasi. FONKSIYON TUSLARI STANDART TUSLAR YÖN TUSLARI RAKAM TUSLARI . Printer ( Yazici ) gibi elemanlar bilgisayarin çikis birimlerini olusturur. F klavyede harfler Türkçe daktilolarda düzenledikleri sekildedirler. Sol üstte bulunan harf Q ise Q klavye F ise F klavye olarak adlandirilir.

Rakam tuslari 4. Delete (Del): Imlecin bulundugu yerden saga dogru tek tek siler. gibi RAKAM TUSLARI : Bu bölümde 0 ile 9 arasi rakamlarin yaninda bazi özel fonksiyonlar bulunur.^. F1 den F12 ye kadardir.Klavye veri giris birimidir. Klavyeler üzerinde bir yazi karakterlerinin karsiligi tuslar bulunur. "NUM LOCK" bir kez basildiginda isik söner ve rakamlar yerine özel fonksiyonlar çalisir. Standart tuslar 3. ? vb. saga . Fonksiyon tuslari 2. Yön tuslari FONKSIYON TUSLARI : Bu tuslar her programlama dilinde ve isletim sisteminde farkli görevler almistir. YÖN TUSLARI : Imleci sola . ÖZEL TUSLAR: Backspace( isaretli tus): Imlecin bulundugu yerden sola dogru tek tek tamamini siler. 1. isaret tuslari ile bazi özel tuslar bulunur. kontrol tuslari ve sag tarafta sayisal klavye olarak adlandirilan tus takimi vardir. Bunlar A-Z ye harf tuslarini içerir. Klavye üzerindeki tuslari 4 kisimda inceleyebiliriz. Bunun disinda klavye üzerinde fonksiyon tuslari . STANDART TUSLAR : Bu bölümde A ile Z arasi harfler 0 ile 9 arasi rakamlar !. . . yukari ve asagi dogru hareket ettirmekte kullanilirlar.

.Print Screen : Yazilan yaziyi yaziciya yollar. Caps Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar. Num Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar. ) Büyük harf yada küçük harf tusu. ) Bu tus açikken klavyenin sag tarafinda bulunan rakamlari kullanabiliriz.

Space Bar: (Harflerin altindaki uzun tus) Yazi yazarken harf araligi vermek için kullanilir.Ayrica tus kilitlenmesini de açar. Home: Imleci satirin basina getirir. Ctrl+C: Isletim sistemi komutlarini çalisma aninda durdurur.. Control+Alt+Del: Ayni anda basildiginda bilgisayarin açma kapama dügmesine basmadan hafizayi tamamen silmemizi ve bilgisayari yeniden baslatmamizi saglar. Insert: Araya yazi yazacagi zaman kullanilan bir tustur. Page up: Imleci bir ekran yukari çikarir. . End : Imleci satirin sonuna götürür. Tab Tusu: Bu tusa basildiginda imleci 8 karakter birden saga hareket ettirir. Page Down: Imleci bir ekran asagiya indirir. Pause : Bu tusa basildiginda ekran durur. Ctrl+Break: Programlarda çalismayi durdurur.Scroll Lock: Bu tusa basildiginda imleç kilitlenir ve ekran kayar.

AltGr : ( Klavye üzerinde bazi tuslar ikiz. .bazi tuslar üçüz görevlidir. ) Ikiz görevliler Shift tusu ile basilirsa ikinci karakteri yazar.

Bu teknigi tasima islemlerinde kullaniriz.Mouse asagidaki sekillerde olabilir. 2.programa ve menülere ulasmak için kullanilir.Bu islem ile seçilen nesneye ait islem kutusu mavi renk alir.Tus serbest birakildiginda islem biter. Normal Seçim Çalisiyor Yardim Seç Mesgul Metin Seç MOUSE KULLANIMANA ILISKIN TEKNIKLER 1. Sag Tusa Tiklama: Mouse göstergesi bir nesne veya pencere üzerinde . Iki kez Tiklama : Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusuna çift tiklandiginda nesneye ait pencerenin açilmasini ve ya nesnenin temsil ettigi programin çalismasini saglar. Bir kez tiklama (enter): Mouse göstergesi seçilecek nesnenin üzerine yerlestirilip Mouse un bize göre sol tusuna bir kez tiklanir. Mouse isareti islem yapilacak nesne üzerinde iken isleme baslanir. 3.FARE : ( MOUSE ) Mouse Kullanimi: Windows da bulunan simgelere. 4. Basili Olarak Sürükleme: Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusu basili tutularak nesne istenilen yere tasinir.

topu çikartip dönen parçalari temizleriz. 3 .Farenin altindaki topun bulundugu yuvayi çevirerek açip . 1 Farenin arka kismi çevrilir.iken sag tusa tiklanirsa o nesne veya pencere hakkinda yapilabilecek islemleri içeren kisa yol menüsü denilen menü ekrana gelir.Tekrar topu yerine takarak fare temizleme islemi bitmis olur. 2 . FARE NIN TEMIZLENMESI Farkli çesitlerde fare olmasina karsin genel manada fare temizlemek için su sira izlenir. .

Disk sürücüler bilgisayarin içine yerlestirilebilecegi gibi.. Disk sürücüler okuyup yazdiklari disk tipine göre çesitli isimler alir: Disketlere okuyup yazan disket sürücüler.Tasinabilirler.genelde. optik disklere okuyup yazan optik sürücüler gibi. bir dis ünite olarak da baglanabilir. disk sürücü dendiginde sabit disk sürücü kastedilir. Resim 11 : Disket Sürücü DISKET SÜRÜCÜ Disket:Yapilan islemlerin sonuç olarak saklandigi ve tekrar bilgisayara gönderildigi giris ve çikis birimidir.Disketler boyutlarina göre ikiye ayrilir: .Diske veri yazan ya da okuyan birim.Resim 9 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde masaüstünde farenin sag tusu ile bos bir yere tikladigimizda gelen menü. Resim 10 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde herhangi bir dosya veya klasöre farenin sag tusu ile tikladigimizda gelen menü. Kullanmak için önce formatlamak gerekir..Disketlerin içi dairesel bir yapida olup track denilen izler ve sektör denilen alanlardan olusur.

Paper feed (Kagit koy) :Yaziciya kagit yüklemesini saglar. Resim 12 : Lazer Yazici YAZICI (PRINTER) : Bilgisayar ile üretilen metin ve resimleri kagida basmak için kullanilan araç Bilgisayarda üretilen bilgilerin dökümler halinde alinmasini saglayan bir çikis aracidir.Sürücüden gelen tik sesi: disket yuvasina yerlesir. Yazi olarak(Bu yazicinin hizini arttirir).Disket çikartma dügmesine bastigimizda disket disari çikar.Disket üzerinde bulunan koruma(Write Protect) kapatildiginda disketteki bilgiler yalnizca okunabilir. Grafik olarak(Bu yazicinin hizini keser) YAZICI KULLANIMI: Yazici üzerinde bulunan tuslarin görevi: Online (Yazmaya hazir) :Bu tus göstergesine ait isik yanarsa PC kagida döküm yapar.Ancak koruma açildiginda yapilabilir.Yazma ve silme islemleri yapilamaz.Isik yanarken disket çikarilmaz. . Offline (Kapali) :Yazici çalismaz. Line feed (Satir atlat) :Bir satir atlayarak yazar.Çünkü isik yaniyorsa disketten bilgi okunuyor yada bilgi yaziliyor demektir. SÜRÜCÜYE DISKET TAKMA VE ÇIKARTMA: Demir metal kismi ve etiketli bölümü üste gelecek sekilde ve ok yönünde bilgisayara takilir.döküm iki sekilde alinir.

Resim 15 : DVD-Rom DVD-ROM: Dijital Versatile Disk. CD-ROM'lardaki veriler optik olarak kaydedilirler. CDROM sürücü varsa hard diskten sonraki en son sürücünün adini alir.R CD-ROM: Compact Disk-Read Only Memory. Yüksek kapasitede bilgi depolamak için kullanilan optik disklerdir.Resim 13 : Tarayici ( Scanner ) SCANNER: Tarayici.Giris ünitesidir. Bu araca CD-R denir. CD-Rom larin yerini almasi beklenen yeni bir optik disk teknolojisi. CD-ROM SÜRÜCÜLERINE CD TAKMA VE ÇIKARTMA: CD sürücü üzerinde bulunan açma-kapama dügmesi ile CDler yazili kismi üstte. CDROM'lardaki verilerin korumak için çizilmemesine dikkat etmek gerekir. CD-ROM larin üzerine bilgiyi kaydedebilmek için özel araç kullanilir. Kolay bozulmazlar.parlak kismi altta olacak sekilde yuvaya yerlestirilir.DVD-Rom oynatici denilen aletlerin normal CD-Romlari da oynatmasi söz konusu. 133 dakikalik bir filmin tek bir diskte tutulmasi saglanabilecek. Resim 14 : CD Rom / CD . Örnegin: Hard Disk C ve D ise. Her hangi bir yaziyi ve ya resmi kagit üzerindeki haliyle bilgisayar bellegine yükler. .Kagida basili yazi ve resimleri okuyup bilgisayarlarin anlayacagi biçime çeviren araç. CD-ROM sürücü E ile belirtilir.

Resim 16 : Anakart Sekli CPU FANI CPU ( ISLEMCI ) RAM YUVASI HAFIZA PILI PCI KART YUVASI FARE BAGLANTISI KLAVYE . CPU. ROM ve ana bellek de daha iyi modele geçirilmis olur. klavye gibi çevre ünitelerinin denetleyicilerini bulundurur. genisleme yuvalari ve ekran. Ana kart. Bir PC yi daha iyi bir modele çevirmek için ana karti degistirmek gerekir. Ana kartla birlikte sadece CPU degil.Resim 17 : CPU takili bir Anakart ANAKART ( MAINBOARD ) : Bilgisayarlardaki temel devre ve bilesenleri üzerinde bulunduran kart. Ancak bu islem sirasinda genisleme kartlarinin yeni ana kartla uyumlu olmasina dikkat edilmelidir. BIOS. bellek. depolama aygiti arabirimleri. seri ve paralel portlar.

BAGLANTISI ÇIKIS BIRIM BAGLANTILARI .

Bu yüzden modemler bilgisayarlarin dijital yapida sakladiklari verileri analog yapiya çevirerek gönderme isini üstlenir. Bilgisayarlarla kullanicilar arasindaki görsel baglantiyi saglayan birim. Ekranlar büyüklüklerine. Oysa pek çok yazilim ve CD-ROM lar çok daha yüksek kalitede bir ses çikisina ihtiyaç duyar. Telefon hatlarindan analog yapida gelen sinyalleri bilgisayarlarin anlayacagi dijital yapiya çevirirler. SOUND CARD: Ses karti. Bilgisayarlar verileri dijital olarak saklarlar. Bilgisayarin sesi islemesini saglayan genisleme karti. Ses kartlari. Bir ses karti olmadan bilgisayar sadece bip sesleri ve oldukça mekanik melodiler çikarabilir. karta baglanan hoparlörler araciligiyla dijital ses eld e edilmesini saglar. MODEM: Kisaltma. Modulator-Demodulator. . Bu islemin tersi de yine modemler tarafindan gerçeklestirilir. ancak telefon hatlari üzerinden gönderilen veriler analog yapida olmalidir. gösterdikleri renk sayisina ve destekledikleri çözünürlük ranlarina göre siniflanir. Telefon hatlarindan veri aktarmakta kullanilan araçlar. EKRAN KARTI Bilgisayarin görüntüyü islemesini saglayan kart.Resim 18 : LCD Monitör Ayar Dügmeleri Açma / Kapama Dügmesi Resim 19 : Monitör MONITÖR: Ekran.

bilgisayar içinde bulunan donanimlarin bir arada bulunmasini saglayan mekanik donanimin adidir.KASA : Kasa. .

Bilgisayarimiza elektrik gelmesini saglar. RESET : Bilgisayarimiz kilitlendiginde açmak için kullandigimiz dügmedir. Kasanin üzerinde bulunan büyük dügmedir. . Ayrica klavyeden 2 defa Ctrl + Alt + Del Tuslarina basarakta resetleyebiliriz.POWER : Bilgisayarimizin Açma / Kapama dügmesidir.

Communication dan gelir.. Fare modem baglanir. sunu (presentation). Sistem Yazilimlari: Yazilim ile donanim arasindaki isleri yöneten ve aracilik yapan yazilimlardir. Elle tutulmazlar. SERIAL PORT: Erkek Port tur 9-25 arasinda Pini bulunmaktadir. Bilgisayarin nasil çalisacagini söylerler. Yazici girisidir. Örnegin: Kelime islem (Word processor) programlari son kullanicilarin yazi yazmasi için kullanilir. Mouse: Com Portuna / Seri Yazici: LTP1 Portuna / Paralel dir Klavye: AT/PS2 Portuna GIRIS ÇIKIS KAPILARI PORT: Bilgisayarin diger çevre aygitlari ile iliskisini saglayan baglanti noktalarina port denir. Bilgisayarin istenilen islemleri yapabilmesi için gerekli olan komutlar topluluguna yazilim denir. 2 -YAZILIM ( SOFTWARE ) Donanimi kullanmak için gerekli programlardir. PARALEL PORT: Dizi konnektördür. 25 ile 40 arasinda pini vardir. Seri veriyollari 9 pin lik portlardan Erkek Paralel veriyollari 40 pin lik portlardan Disi olusmaktadir. Com1. 1. . install).. Com 2 diye çogaltilir. Veriyollari bilgisayarin çevre birimleri ile arasindaki bagi olustururlar.). LPT1 LPT2 olarak degisir. programlama dilleri (Pascal. Tablolama (spread sheet). ses (sound) programi gibi.VERIYOLLARI Paralel ve seri olarak 2 yoldan olusmaktadir. Belirli bir islemi yapmak üzere bilgisayara kurulurlar (setup. C .

Programlama Dilleri: Bir isi bilgisayara yaptirmak ancak belirli kodlarin belirli bir sira dogrultusunda kullanilmasi ile olanaklidir. Win2000. Linux . Kullanilan bu koda .. WinMe. NT Server..Ör: Win95. Aygit sürücü Yazilimlari (Device Driver): Çevre birimlerinin çalismasi için bilgisayara yüklenen programlar. NT Workstation. Win98. sikistirma. kurtarma vb. Yararli Programlar: Isletim Sistemi ile verilen format.

programlama dili denilir. Yazilan kaynak kod program derleyici veya yorumlayici tarafindan bilgisayar diline çevrilir. Programlama dillerinden bazilari C, Pascal, Delphi, Java, Visual Basic, Visual C Uygulama Programlari : Belli bir amaci gerçeklestirmek üzere üretilmis yazilimlardir. Örnegin, okul yönetim sistemi programlari, muhasebe programi, bilgisayar oyunlari, programlama dilleri derleyicileri vb. Uygulama yazilimlari belirli uygulamalari çalistirirlar. Bilgisayarin çok amaçli olmasina olanak tanirlar ve islerin daha iyi yapilmasina yardimci olurlar. Kelim e islemci (Word processor) yazilimlari mektup, günlük plan, ders notu hazirlamada; tablolama programlari ögrenci not ortalamasi hesaplama, maas bordrosu yapmada; veri tabani yazilimi, ögrenci bilgilerinin saklanmasi, bulunmasi, güncellenmesi, düzenlenmesi ve rapor olusturulmasinda kullanilirlar. Elektronik posta yazma, grafik hazirlama, masaüstü yayincilik, çalisma plani hazirlama, is akisi çizimi, web sayfasi olusturma programlari da uygulama yazilimlarina örnektir. Ör: Winamp , Winzip , ACD , ZoneAlarm ... Ticari yazilimlar: Muhasebe, tahmin yapma, proje yönetmede kullanilirlar. Eglence yazilimlari: Oyun, ekran koruyucu Egitim ve Basvuru Yazilimlari: Bilgisayar Destekli Egitim yazilimlari, benzetim (simülasyon) yazilimlari, elektronik ansiklopedi, atlas. Çoklu ortam (Multimedia) Yazilimlari: Bilgisayar tabanli medya ile bütünlesik olarak hazirlanirlar. Ses, video, animasyon, resim içerirler. Çoklu ortam ansiklopedileri bunlara örnektir.

A - iSLETiM SiSTEMLERi

Bilgisayarlarin çalisabilmesi için gereken temel yazilim. Bilgisayarlar çesitli donanim ürünlerinin belli bir tasarima göre bir araya getirilmesiyle olusturulur. Ancak kendilerinden beklenen isleri gerçeklestirmeleri için bu sadece donanimdan olusan altyapi yeterli degildir. Bir kelime islem yazilimi ile belge olusturabilmek için önce bilgisayarin açilmasi, donanim ürünlerinin birbirlerini tanimasi ve birlikte çalisacaklari sartlarin saglanmasi gerekecektir. Kullanici klavyede bir tusa bastiginda, bir harfin ekranda görüntülenmesi, yazilanlarin

saklanmak istendiginde belgenin disk üzerine yazilmasi, belgeye bir dosya adi verilebilmesi yapilabilecek isler arasindadir. Kullanilan yazilim ne tür olursa olsun bazi temel islemler hep aynidir; dosyalarin diske yazilmasi, diskten alini p ekrana görüntülenmesi, bir dosyanin basilmak üzere yaziciya gönderilmesi... Bu durumda tüm yazilimlarin üzerinde çalisacagi zemini olusturmak ve temel islemleri gerçeklestirmek üzere kullanilan yazilim ile karsilasilir. Bu, isletim sistemidir. Isletim sistemi bilgisayarin her türlü altyapi çalismalarini düzenler, çesitli aygitlarin birbirleriyle anlasmasini saglar. Bu sayede çesitli uygulama yazilimlari, güven içinde çalisip kullaniciya hizmet edebilirler. Bu yüzden bir bilgisayarin donanim özellikleri kadar isletim sistemi de önemlidir. Çünkü sistemin genel performansi gibi islev yelpazesi de kullanilan isletim sistemine göre degisir. Isletim sistemleri bilgisayarda olup biten her seyi denetleyen yazilimlardir. Bu yüzden sistem ne kadar karmasiksa, isletim sistemi de o oranda gelismis olmak zorundadir. Genel amaçli bir isletim sisteminin üstlenmesi gereken isler söyle siralanabilir: . Çevre birimleri ile programlar arasindaki iletisimi saglamak. Bir kelime islem yazilimi yaziciya ya da CD-ROM sürücüye ulasarak kullanilmasinda oldugu gibi... . Sistemin bellegini yönetmek, disk tamponu (disk cache) gibi ek olanaklar saglayarak bellegin etkili bir sekilde kullanilmasini saglamak. Örnegin, sanal bellek olusturarak ana bellekten daha büyük bir alanin kullanilmasi. . Saklama aygitlarindaki dosyalara belli bir düzen erisilmesi için bir dosya yönetim sistemi olusturmak. . Özellikle çok kullanicili sistemlerde kaynaklara güvenli erisim saglamak. . Programlar arasi veri iletisimi saglamak. Kullanicinin çesitli komutlar vermesi ve programlar çalistirmasini saglamak

DOS (Disk Operating System)

MS-DOS: Disk isletim sistemi, çevre üniteler ile bilgisayar arasindaki giris/çikis islemlerini, programlarin çalistirilmasini ve dosya islemlerinin gerçeklestirilmesini saglar.

Makinenin açilip çalisabilir olmasini ve komutlariyla makineye hükmetmesini saglar. Ms-dos ortaminda bilgiler ; 1. Bilgiler DOSYA lar halinde saklanir.

2. Her dosyanin bir ADI ve UZANTISI vardir.

3. Dosyanin isim kismi max 8 , uzantisi max 3 karakterden olusur. Isim ve uzanti birbirinden (.) ile ayrilir. 4. Dosyalar uzantilarina göre ikiye ayrilir.

A) ÇALISABILIR OLANLAR COM (komut) EXE (çalistirici) BAT (yigin) B) ÇALISAMAZ OLANLAR COM , EXE VE BAT haricindeki diger dosyalar.

5. Dos makinayi açip çalisabilir hale getirebilmesi için 3 dosyaya ihtiyaç vardir. Bu dosyalar; 1. IO.SYS 2. MSDOS.SYS 3. COMMAND.COM

Bu isletim sistemi programlari ve verileri (data) Harddisk üzerine yazan, silen, isim degistiren veriler üzerinde degisiklik gibi bir çok islemi yapan komutlari içerir. Iç ve Dis Komutlar DOS ta her hangi bir dosyayi ihtiyaç duymadan çalistiran komutlara Iç Komutlar denir. DOS ta çalismasi için program dosyasinin olmasina ihtiyaç duyan komutlara dis komut denir. Dis komutlari çalistirabilmek için o komutun program dosyasina ihtiyaç vardir. Mesala; FORMAT komutunu kullanabilmek için Format .com dosyasina ihtiyaç vardir.

DOS ISLETIM SISTEMI KOMUTLARI

IÇ KOMUTLAR A: A (diskete) geç C (hard disk) geç C:\windows>A: C: DIR Dizindeki tüm dosyalari göster Dizindeki tüm dosyalari sayfa sayfa göster

doc CLS Clear Screen Ekran temizle CLS C'deki belge~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster CLS MD Make Directory Dizin yarat Md DizinAdi A:\>md okul CD Change Directory degistir Cd DizinAdi A:\> cd okul CD.Dizindeki tüm dosyalari yanyana göster A kök dizinindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içinde uzantisi doc olan dosyalari göster DIR DIR /P DIR/W DIR A: DIR C:\belgel~1 DIR C:\belgel~1\*. ..

A:\okul> CD.Change Bir alt CD... .

doc c:\belgel~1 Kopyalanacak Dosya Kopyalanan Yer C'de belgelerim dizinindeki deneme2.doc'u A'da okul dizini içine kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2.* c:\belgel~1 .doc'u A'ya kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2.Directory dizine geç CD\ Change Directory Kök Dizine geç CD\ A:\Okul\sinif>CD\ RD Remove Directory A'daki okul dizini içindeki sinif2 dizinini sil.doc a: C'de belgelerim dizinindeki deneme2. (Dizinin içi bos olmak zorundadir) A:\Okul\RD sinif2 COPY Dosya kopyala A'daki deneme.doc a:\okul A'daki tüm dosyalari C'deki belgel~1 içine kopyala A:\> copy *.doc'u c'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>COPY deneme.

A'da uzantisi doc olan tüm dosyalari C'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>copy *. A:\>ren deneme2.* .doc A'da adi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil.doc olarak degistir. A:\>Del *. A:\>Del deneme?.doc dosyasinin adini Deneme3.doc A'da adi ne olursa olsun doc uzantili dosyalari sil. A:\>Del deneme.doc isimli dosyayi sil A:\>Del a.doc deneme3.doc Eski_isim Yeni_isim DEL DELETE Sil A'da a.doc c:\belgel~1 Kopyalanacak_Dosya Kopyalanacak_Yer REN RENAME Isim degistir A'daki Deneme2.* A'da adi ilk 6 harfi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil.* A'da ilk harfi d ile baslayan tüm dosyalari sil A:\>Del d*.

doc DEL (bütün dosyalariniz silinir) A:\>del *.A'da ilk iki harfi ha olan üçüncü harfi ne olursa olsun uzantisi doc olan dosyalari sil. C:\>Type autoexec.bat Time Saat Saati göster Time Date Tarih Tarihi göster Date .* (bütün dosyalariniz silinir) TYPE Yaz C'deki autoexec.bat dosyasinin içerigini göster. A:\>Del ha?an.

DIS KOMUTLAR Format Biçimlendir DIKKAT: DISKETTEKI TÜM VERILERI SILER. Format A: (disketi biçimlendir) Format a: /s (Disketi biçimlendir ve sistem dosyalarini yükle) CHKDSK CHECK DISK Disketi kontrol et Chkdsk a: Diskcopy Disket kopyala Diskcopy a: a: Attrib Dosya niteligi Dosya niteligi degistir. arsiv niteligi kazandir. +r +h +a Xcopy Dizin kopyala A'daki okul dizinini içindeki tüm .) Attrib. gizli dosyalari göster. R okunabilir A arsiv H gizli Attrib -r -h -a (tüm dosyalari okunabilir yap.

WINDOWS Tanimi: Bilgisayarin açilisindan kapanisina kadar aktif bir sekilde her türlü isletim ve yönetim görevlerini yürüten.Bu programlar arasinda en yaygini Windows dur.dosyalari ve alt dizinlerle birlikte c'deki belgel~1dizini içine kopyala XCopy a:\ okul c:\belgel~1 /s Dizin Yaratma: Yeni bir dizin yaratmak için MD komutu kullanilir. Etkilesimli Ara Birim: Bir çok programin birbiri ile etkilesimli ve uyumlu olarak ayni anda çalisabilmesine denir. MASA ÜSTÜ ELEMANLARI Windows programinda kullanilacak temel nesneler masa üstünde yer alir. dosya. Masa üstünde standart olarak sunlar bulunur. Dizin Silme:(Release Directory) Bir dizini veya alt dizini silmek için C:\>RD GÖKHAN RD komutu kullanilir. bütün uygulama programlarini çalistiran grafiksel ve etkilesimli ara birime sahip Microsoft tarafindan üretilmis isletim sistemidir. C:\> MD GÖKHAN GÖKHAN isimli bir dizin yaratilir. .Standart olarak bulunanlar ve kendi olusturacagimiz Klasör. program ve kisayollar bulunur.

Disketinizin içerigini göstermek için kullanilir. kullandigimiz bilgisayar hakkinda her türlü bilginin sunuldugu ve istenilen degisiklik ayarlarinin yapildigi bilgisayarim penceresi gelir. CD-ROM sürücünüzün içerigini gösterir. 2. . disket sürücüsü. Yazicilar ve Çevirmeli Ag simgeleri gelir. Bu pencere içerisinde sabit disk. Sisteminizin tamamini denetleyebilirsiniz. CDROM. Modem araciligiyla diger bilgisayarlar arasinda bilgi paylasabilirsiniz. Sisteminize yazici kurabilir ve yazicilar hakkinda bilgi alabilirsiniz.1-Bilgisayarim: Simge üzerinde Mouse un sol tusuna çift tiklanirsa. sabit diskin içerigini gösterir. Genellikle sabit diskinizin içini göstermek için kullanilir. Denetim Masasi.

Görev Zamanlayici. Network gibi bir ag ortaminda çalisiyorsa bu simgelerden yararlanarak diger terminallere baglanma ve yazici paylasimi islevleri yapilir. 2-Ag Komsulari: Bilgisayar Windows. Windows u her baslattiginizda baslar ve artalanda çalisir.Görev Zamanlayici. (Disk Birlestiricisi gibi) görevleri. . sizin için en uygun zamanda düzenli olarak çalisacak sekilde zamanlamanizi saglayan bir araçtir.

resim gibi ögeler içeren dokümanlarin (belgelerin) bir arada tutuldugu klasördür. DOLU BOS 4-Evrak Çantam: Tasinabilir bir bilgisayar varsa bu bilgisayar ile olusturdugumuz dosyalari ev veya isyerimizdeki bilgisayar agina yüklememizi saglar. ses. Baslik Çubugu Simge Durumuna Küçült Kapama Menü Çubugu Araç Çubugu Adres Çubugu .Pencereler bütün programlarda ayni özellikte elemanlara sahiptir.3-Geri Dönüsüm Kutusu: Silinen dosya ve klasörlerin geçici olarak tutuldugu yerdir. tablo. WINDOWS DA PENCERELER Tüm Windows uygulamalarinda pencereler kullanilir. 5-Belgelerim: Kullanicilarin hazirlamis oldugu metin.

Durum Çubugu .

-Ada Göre :A dan Z ye dogru yerlestirir.Mouse yoksa f10 tusu ve ya Alt tusu ile birlikte komut basligindaki alti çizili harfe basilirsa aktif hale gelir. Bir kaydirma çubugu. Kaydirma Çubugu: Düsey kaydirma yaparken pencerenin sag kenari boyunca.GöREV ÇUBUGU PENCERLERIN KAPATILIP AÇILMASI VE KÜÇÜLTÜLMESI Bilgisayar da görünen pencerenin kapatilmasini saglar.açilan nesne penceresinin adi. pencere içinde o anda görünenden daha fazla bilgi var demektir.Excel. -Türe Göre :Uzantiyi A dan Z . Çalistigimiz uygulamada yapilacak islemleri içeren komutlardan olusur. Pencerenin sag üst kösesinde yer alir. Baslik Çubugu: Denetim menüsü. Bilgisayar da görüne pencerenin simge durumuna indirilmesini saglar.ekran boyut dügmeleri vardir. Bilgisayarda görünen pencerenin tam ekran yapilmasini veya önceki boyuta getirilmesini saglar.Powerpoint gibi) Menü Çubuklari arasinda büyük benzerlik vardir. Burada. Çalisma Alani Içerisine Simge Yerlestirme: Masa üstündeki nesneleri belli bir düzene göre yerlestirmek için Mouse un sag tusuna tiklanir. kaydirma oklari ve bir kaydirma kutusu içerir. Simge Yerlestirme menüsünde. ye dogru yerlestirir. Menü Çubugu : Genellikle baslik çubugunun altinda yer alan ve üzerinde menü isimlerinin bulundugu satirdir. Pencerenin en sag üst kösesindedir. Windows 98' deki Menü Çubuklari ile Microsoft' un diger uygulamalarindaki (Word. yatay kaydirma yaparken de pencerenin sol kenari boyunca görünen bir serittir. Bir kaydirma çubugu pencerenizde belirdiginde. Pencerenin en üstünde sag kösede yer alir. Durum Çubugu: Açik olan pencere hakkinda size bilgi verilen çubuktur.

GÖREV ÇUBUGU Bir programi her baslattiginizda ya da her açtiginizda.-Boyuta Göre :Kapladigi alana göre yerlestirir. . o pencereyi temsil eden bir dügme görünür. -Otomatik :Windows un kendi sistemine göre yerlestirir. istediginiz pencerenin dügmesini tiklatin. -Tarihe Göre :Kaydedildigi tarihe göre yerlestirir. Pencereler arasinda geçis yapmak için. Bir pencere kapatildiginda. dügmesi de kaybolur.

Belgeler: Kullanicinin kendi hazirladigi dosyalarin en son kullanilmis 15 tanesinin listesi bulunur. Ayarlar: Bilgisayarin sistem yazilimlari ve donanim üniteleri üzerindeki degisiklikler buradan yapilir. Donatilar: Windows ile birlikte bilgisayara yüklenen çesitli uygulama programlaridir. .BASLAT MENÜSÜ Tiklandiginda sol alt köseden baslayarak yukariya dogru bir liste ekrana gelir. Bu nesnelerin görevleri: Programlar : Windows üzerinde tanimlanmis programlar ve donatilar yer alir.

klasör veya bilgisayarlari arar ve listeler. Yeni kurulan ve donatilar bulunur Sik kullandiginiz web sayfalarini ve dosyalari açar Takildiginiz konularda yardim da bulunur. Bilgisayarinizi kapatir. Dosya. Windows ayarlarini güncellestirir. Programlarin listesini görüntüler En son kullanilan belgeleri görebilirsiniz Windows ayarlarini degistirmek için kullanilir. Programlari çalistirir Windows Oturumunu kapatir.Bul: Daha önce kaydedilen dosya ve klasörlerin aranmasini saglar. . Yardim: Windows un yardim dosyalarina ulasilir.

bilgisayar ayni diskte CONFIG. DOS isletim sisteminin iç komutlarini içerir. Bilgisayar daha sonra diskte AUTOEXEC. Bu iki sistem kütügü diskte yoksa veya A disk sürücüsünde disk yoksa. Eger varsa. ROM'daki program diskteki iki sistem kütügünü yükler. Bu iki program çalistigi zaman. ilk olarak ROM'da bulunan küçük bir programi çalistirir.SYS adli bir dosya arar ve bulursa buna göre sistemin çalisma ortamini düzenler. Bu da basarili olmazsa bilgisayar açilmaz. isletim sisteminin bir kopyasinin ana bellege konmasi demektir.COM adli bir programi arar ve bunu çalistirir. Çünkü isletim sistemi ana bellege yüklenememistir.COM programinin çalistirilmasi. Bilgisayarimiz kilitlendiginde ise kesinlikle power tusuna basmamaliyiz çünkü bilgisayar çalisirken tekrar power tusuna basarsak bilgisayarimiz donanimsal veya yazilimsal olarak zarar görebilir. Eger böyle bir dosya yoksa sistem normal parametreleri kullanarak çalisma ortamini düzenler. bilgisayar açik kaldigi sürece ana bellekte kalir. Ayni programlar daha sonra diskte. Askiya Al: Programi bir süre için durdurur. COMMAND. sabit disk=C üzerinde tekrarlanir. COMMAND. Power tusuna bastigimizda bilgisayarimiza elektrik gelir ve böylece bilgisayarimiz açilir. ayni islem. Bu program. Oturumu Kapat: Bilgisayarin oturumunu kapatarak Windows u kapatir. . Toplu islem kütükleri içlerinde bir ya da daha fazla program çalistirma istegi olan kütüklerdir. Bu program. Eger bir sorunla karsilasirsa ekrana mesaj yazar. Bu dosyayi bulduktan sonra bu dosyada bulunan komutlari çalistirir.BAT adli bir toplu islem kütügünü arar. Bilgisayar. bilgisayar A disk sürücüsünde disk olup olmadigini arastirir. Bu program.Çalistir: Program ad ve yerini belirterek o programin dogrudan çalistirilmasini saglar. asagidaki islemler sirasiyla yapilir. Ana bellek denetlendikten sonra. BILGISAYAR AÇILIRKEN NELER OLUR? Bilgisayar açildigi zaman. BILGISAYAR NASIL AÇILIR ? Bilgisayarlari çalistirabilmek için kasanin üzerinde bulunan power (güç ) tusuna basmamiz yeterlidir. ana bellegin dogru çalisip çalismadigini denetler.

WINDOWS 95/98/2000/ME isletim sistemi yüklenir ve Masaüstü karsimiza gelene kadar beklenir. .

Masa yüksekligi 65-70 cm. Yüksekligi ayarlanabilir. aydinlatma 30-50 mumluk ve indirekt olmali Isik ekrana dik açiyla gelmemeli Isik yansima ve parlamalari önlemeli 15-20 dakikada bir kisa süre gözleri uzaga odaklayarak göz kaslarinin dinlenmesi saglanmali. görme bozuklugu varsa mutlaka düzeltilmeli Ekrandan 45-75 cm. sirti bele uygun ve esnek bir ergonomik koltuk Omuzlar rahat birakilmis Dik oturulmus ve sirt desteklenmis Kollar yatay veya biraz yukarida Dirsek ve eller düz bir çizgide Bacaklarin üst kismi yatay Dizler 9 veya 110 derece açida olmali Gözlerimizin sagligi için: Bilgisayar kullanmadan önce bir göz muayenesinden geçmeli. uzakta oturmali Ekranin üst kenari ile göz hizasinin ayni seviyede olmasina dikkat etmeli Kagit tutucu kullaniyorsak bunu ekranla ayni hizada tutmali Odanin los isikli.BILGISAYAR ve SAGLIK Bilgisayarin sagliga zararlarindan korunma Dogru oturus Bilgisayarin karsisinda otururken sunlara özen göstermeliyiz. Bunlarin yani sira: Saat basi mola vererek odayi temiz hava ile doldurmak ve ufak ekzersizler yapmak .

Hamilelerin ekran basina geçmemelerini saglamak gerekiyor. .

Bilgisayar sisteminde klavyenin islevi nedir? 3-Klavye üzerinde hangi tus takimlari bulunur ? 4-Enter ve Shift tuslarinin islevi nedir ? 5-Monitörün islevi nedir ? 6-Bilgisayar sistemi kavramindan ne anlasilmaktadir ? 7-CPU nedir? Islevi nedir ? 8-RAM ve ROM bellek arasindaki en belirgin fark nedir ? 9-Disket sürücünün islevi nedir ? 10-Açma-kapama dügmelerinin islevi nedir? TEST 1 1-Klavyeden girilen komutlari onaylamak ve islemi baslatmakta yaralanilan tus.ALISTRMALAR 1-Bilgisayar sisteminde farenin islevi nedir ? 2. .

asagidakilerden hangisidir? A) Esc B) Enter C) Ctrl D) Alt Gr E) Shift 2-Bilgisayar programi üzerinde yazi yazarken. asagidakilerden hangisidir? A) End B) Backspace C) Space D) Imleç E) Tab 3. asagidakilerden hangisidir? A) Enter B) Shift C) Alt D) Ctrl E) Tab . kelimeler arasinda uzun bosluklar birakmakta kullanilan tus.Büyük karakterleri ve tuslarin üzerindeki ikinci karakterleri yazdirmakta yararlanilan tus.

BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD VE POWER POINT ÖGRETIM VE UYGULAMALARI .

Geri alma islemi yapilmadan ileri alma islemi yapilamaz. 2. Biçim Boyayicisi: Ctrl-Shift-C: Bir paragrafin biçimini diger paragraflara uygulamak için kullanilir. yeniden uygulamak için kullanilir. Kopyalama: Seçilen alan silinmez. Kesme: Ctrl-X / Shift-Delete: Seçilen alani bellege alir. Paragraf seçilir. Sonra uygulama yapilacak paragraf üzerine gidilir.Biçim boyayicisindan kurtulmak için ESC tusuna veya herhangi bir tusa basilir. Paragraf seçilerek biçimin uygulanmasi saglanir.bir belge açar.MICROSOFT WORD STANDART ARAÇ ÇUBUGU Yeni Sayfa: Ctrl-N: Yeni bos. Yapistirma: Ctrl-V / Shift Insert: Kopyalanan veya kesilen alani. . Biçim boyayicisi simgesi üzerine basilir. belge içinde gidilen yere yazar. Kaydedilmis dosya üzerinde degisiklik yaptiktan sonra degisiklikleri kaydetmek için ) Yazdirma: Ctrl-P: (Hazirlanan dosyanin yazicidan çiktisini almak için) Kopyalama: Ctrl-C: Seçilen alani bellege kopyalamak için kullanilir. Geri Al: Ctrl-Z: En son yapilan islemi geri almak için kullanilir. Yerinde kalir. dosya ismi vererek kaydetmek için. Aç: Ctrl-O: ( Eskiden yazilmis bir dosyayi daha sonra açmak için ) Kaydetme: Ctrl-S : ( Yazilmis dosyayi. Ileri Al: Geri alinan islemi. Birden fazla basilirsa önceki islemleri de geri alir.

Sütunlar: Sayfayi birden fazla sütuna bölmek için kullanilir. Seçilen alan kadar tablo olusturur. Sayfanin tümü sütunlara bölünecekse seçim yapmadan. . Sag tarafta bulunan pencere gözüktükten sonra kaç sütun olacagi belirlenir.Tablo Ekle: Belgeye tablo eklemek için kullanir. sayfanin bir kismi sütunlara bölünecekse seçim yapildiktan sonra sol taraftaki Sütunlar simgesi seçilir. Yandaki sekilde 2 satir x 2 sütunlu bir tablo olusturur.

yazinin karakterini italik yapma . Ayrica resim vey . isaretli yazinin altini çizme.Biçimlendirme Araç Çubugu Kalin (Koyu): Ctrl-K Italik (Egik Yazi): Ctrl-T Alti Çizili: Ctrl-A Sola Hizala: Ctrl-L Ortala: Ctrl-R Saga Hizala: Ctrl-G Iki Yana Yasla: Ctrl-D Numaralandirma: Madde Imleri: Girintiyi Azalt: Girinti Artir: Ctrl-M Biçimlendirme araç çubugu Word de sik kullandigimiz bir çubuktur. Biçimlendirme araç çubugunda su özellikler bulunur : yaziyi kalinlastirma .

a yazilarimizi sayfa düzeninde ortalamamiz . Eger yok ise Microsoft Word Görünüm menüsünün içinde Araç Çubuklari sekmesinden Biçimlendirme sekmesini isaretlememiz yeterlidir. Biçimlendirme araç çubugu Microsoft Word için temel araç çubuklarindandir. . saga veya sola yaslamamiz yine bu araç çubugundan yapilir.

. Aç (Ctrl-O): Daha önce yazilmis Word dosyasini açar.DOSYA MENÜSÜ Yeni (Ctrl-N): Bos WORD belgesi (dosyasi) açar.

CD ile Ag komsularina geçmek. bu dosyayi olusturmus. ne kadar sürede de . Büyük dosyalarin açilmasi zaman alir/yavas çalisir. Özellikler: Dosyanin özellikleri hakkinda bilgi verir. Sözcük sayisi. Bir Düzey Yukari: Alt dizinden bir üst dizine çikmak için kullanilir. "Sik Kullanilanlara bak" seçeneginde dosyalari görmeye yarar. Bu sekilde dosya bulmak daha kolay olur. Belgelerim klasörü açilir. Kim. Eger aranan sözcügü içeren dosya/dosyalar bulunursa isimleri listelenir. Normal durumda Dosya-Aç ya da Standart Araç Çubugunda Aç simgesi seçildiginde. Web'de ara: Internet'te bir dosya aramak için kullanilir. Bir kez daha basilirsa Bilgisayarim'a geçilir. "Tür". Sik kullanilanlara ekle: Sik kullanilan dosyalara seçilen dosya eklenir. Diger klasörlere geçmek ya da görmek için simgesi üzerine basilir. "Degistirilme Tarihine" yazisi tiklanirsa en son yazilan dosyadan ilk önce yazilan dosyaya göre siralanir. "Degistirme Tarihi" hakkinda bilgi verir. hakkinda bilgi verir. Örnek: C ana dizininde bulunan Belgelerim dizini içindeyken. Internet te dosya seçmek için kullanilir. harf sayisi. sabit diskin diger bölümlerine geçmek.. Komutlar ve ayarlar: Metin ya da özellik: Dosya içinde geçen bir sözcük ya da ifade bu kutucuga yazilir. C ana dizinine çikmak için bir kez tiklanir. Örnegin: "Adi" seçenegi üzerine tiklanirsa dosya adlarina göre siralama yapar. Açilmak istenen dosya bulunduktan sonra ya Aç komut dügmesine basilir ya da seçilmek istenen dosya üzerine çift tiklanir.. ne zaman.. Diger klasörlere geçmek için kullanilir. Bu basliklar üzerine tiklandiginda siralama yapar. Ayrintilar: Dosyalarin "Adi". Sik Kullanilanlara bak: Sik kullanilan dosyalar içinden bir dosya seçmek için kullanilir. diger klasörlere. Açilan pencereden geçmek istenilen klasör seçilir. Simdi Bul komut dügmesi tiklandiginda belirtilen sözcük ve ifade aranir. .. Liste: Dosya isimleri ve klasörlerin isimlerini alt alta görmek için kullanilir. Önizleme: Dosyayi açmadan içini görmeye yarar.Aç Dügmesi Açilacak dosyanin bakilacagi klasör: Açmak istenilen dosyayi seçmek. paragraf sayisi . "Boyut".

.

Eger isaretlenirse bu sözcükler birbirinden farklidir. Bulunulan dizin içinde arama yapar.BUL Dosya Adi: Adi bilinen bir dosyanin aranip bulunmasi için kullanilir. Alt Klasörleri Ara yazisinin yaninda bulunan kutucuk üzerine basilir. Bu durumlarda dosya içinde bulunan bir sözcük. . Arama Aç: Daha önce kaydedilen arama sonuçlarini ekrana getirir. Dosya adi yazilir. Bu durumda bulunulan dizin içindeki word dosyalari içindeki metinlerde aradiginiz sözcügü içeren dosyalari bulur ve listeler. deyim ya da cümle Deger kutusu içine yazilarak arama yaptirilir. bilgisayar sözcükleri birbirinin aynidir. Örnegin Bilgisayar. BILGISAYAR . Eger alt klasörler de aranmak isteniyorsa Gelismis dügmesine basilir. BÜYÜK/Küçük harf eslestir: Isaretli degilse büyük ve küçük harflere duyarli degildir. Gelismis Bul penceresi açilir. Bazen dosya adi animsanmaya bilinir. Simdi Bul kutusu tiklanir. Arama Kaydet: Yapilan arama sonuçlarini kaydetmeye yarar. Simdi Bul dügmesine basilir.

dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Yeni dosya ismi yazilip. Açilan pencerede Sil komutu seçilir. Dosya açiksa silme islemi yapilamaz. Kapat: Açik olan WORD dosyasini kapatir. Açilan pencerede Yeniden Adlandir seçilir. Eger bu ismi kabul ediyorsaniz Kaydet komut dügmesi tiklanir ya da Enter tusuna basilir. . klavye üzerindeki Enter tusuna basilir. dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Emin degilseniz yaptiginiz islemi iptal ediniz. Eger belge ilk kez kaydediliyorsa Farkli Kaydet penceresi açilir. (dosyanin açik olmamasi gerekir) dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Dosya adi kismina dosyaya verilmek istenen isim yazilir. Dosya Kopyalama: Yazilmis bir dosyayi diskete kopyalamak için. Silmek istediginizden eminseniz EVET komut dügmesine basilir.Dosya Silme: Yazilan bir dosyanin silinmesi için. Kaydet (Ctrl-S): Açik olan belgeyi kaydeder. Word yazdiginiz metnin ilk satirini geçerli dosya adi olarak önerir. Dosya/Klasör Adi Degistirme: Yazilan bir dosyanin adini degistirmek için. Açilan pencereden Gönder-"3 1/2 Disket A"seçilir.

Otomatik Kurtarma bilgilerini kaydetme sikligi seçilip buraya bir sayi girildiginde bilgisayar yazilan metni o siklikta kaydeder. Diger bir deyisle internette de gözükecek duruma gelir. Baski Önizleme: Yazilan metinin kagitta nasil gözüktügünü gösterir.doc uzantilidir).Farkli Kaydet: Açik olan dosyayi farkli isimde kaydetmek için kullanilir. HTML olarak kaydet: Word dosyasini (. Özellikler: Dosya özelliklerini verir. Kaydet ya da farkli kaydet penceresinden Seçenekler Komut Dügmesi seçilirse yukaridaki pencere açilir. HTML dilinde kaydeder. Böylelikle bilgisayar kilitlendigi veya elektrik kesildiginde dosyanin kaybolmasi önlenir.html uzantili dosyalar Internet Explorer.b alicilara word belgesi göndermek için kullanilir. Metin üzerinde degisiklik yapilamaz. netscape gibi Internet browserlarinda gözükür. Açilan son dosyalar: Açilan son dosyalar listelenir. Çikis: Word'den çikilir. Örnegin. . . yukaridaki gibi "1" yazilirsa her 1 dakikada bir o metini kaydeder. Sayfa Yapisi: Sayfa kenar bosluklari ve Kagit boyutu ve yönü (yatay-dikey) ayarlari yapilir. Diger bir deyisle yazilan metin kurtarilabilir. Gönder: Bir fax v.

Sayfa. 3 yazilir. SEÇENEKLER Yazdirma sirasini ters çevir: basilacak sayfalari tersten basar. sonra 3. 5.2. Bir metinin tümü degil de istenen sayfalari yazdirmak için istenilen sayfanin numarasi ya da numaralari yazdirilir. Sayfa ve sonraki sayfalari yazdirmak için 5.3. Harmanla: 3 sayfalik bir metinde 2 kopya alindiginda 1.2-8 biçimi kullanilir. 5.yazilir. 6. sayfalari yazdirmak için 1. Sayfalardan 1 kopya çikar. 7.2. 8. Daha sonra 1.3. Kopya sayisi: Yazdirilacak metini 1 kopyadan fazla bastirmak istedigimizde Kopya sayisi kutucuguna yazilir. sayfalari yazdirmak için Sayfa kutucuguna 1. Imlecin üzerinde bulundugu sayfayi yazdirmak için Geçerli sayfa isaretlenir. Ardarda gelen 2. Eger bu seçenek isaretlenmezse sayfalar 1. 4 sayfalik bir metin çikarilmak istenildiginde önce 4.2. Sayfalar çikar. 1 ve 3. sayfalarini yazdirmak için 25 yazilir. yazinin tamamini yazdirmak için Tümü seçenegi isaretlenir. Sayfalar çikar.Yazdir: Istenilen yazicidan. 4.3 sirasiyla çikar. 3. Örnegin 3 yazildiginda ayni sayfadan 3 kopya yazicidan çikar. 2.3.2. 4 ve 5.1. ve 3. . 1. 1.

Temizle [Delete]: Imlecin sag tarafinda silme islemi yapar. BUL [Ctrl+F]: . biçimlendirilmis metin (RTF). [Alt-Z + A] Yinele Yazilan (Ctrl+Y): En son yapilan islemi bir kez daha yapar. MS Word nesnesi olarak ekler. Tümünü Seç [Ctrl+B]: Metnin tümünü seçmek için kullanilir. Köprü Olarak Yapistir: Belge içi bir metinde baska bir alana ulasmak için köprü yapmaya yarar.DÜZEN Geri Al Yazilan (Ctrl+Z): En son yapilan islemi geri alir. biçimlendirilmis metin. [Alt-Z+E] Kes [Ctrl+X] Kopyala [ Ctrl+C] Yapistir [Ctrl-V] Özel Yapistir: Seçilen alani resim.

tekrar "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. "Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. "Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. Eger aradiginiz sözcük ya da ifade degilse. Aranan metin kutusuna " Halil Namazci ". degilse "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. Metindeki "Aranan" metin kutusunda bulunan sözcük veya ifadenin tümünü degistirmek için "Tümünü Degistir" metin kutusuna basilir. . Imleçten sonraki Ilk Aranan sözcügü buldugunda o ifade üzerinde bekler. "Tüm seçenekler" komut dügmesine basildiginda Bul ve Degistir Penceresi yukaridaki gibi genisler. Eger degistirmek istediginiz ifade buysa "Degistir" komut dügmesine basiniz. Yeni Deger kutusuna " Halil Ünsal Namazci " yazilir. Örnegin Metin içinde geçen "Halil Namazci" ifadesini "Halil Ünsal Namazci" olarak degistirmek istiyorsunuz. DEGISTIR Metin içindeki bir sözcük ya da ifadeyi baska bir metinle degistirmek istenildiginde kullanilir.Metin içinde bulunmasi istenen sözcük ya da ifade yazilir. Yazdiginiz sözcük ya da ifadeyi bulunca orada bekler.

("Ögretmen" sözcügünü bulsun "Ögretmenim" sözcügünü bulmasin. Içindekiler tablosu olustururken düzeyleri görmeyi saglar. gitmeye yarar. Örnegin (Ögretmen. .) Git (Alt+Ctrl+G) : Istenilen sayfa. GÖRÜNÜM: Ekran görüntüsü ile ilgili ayarlari yapmak için kullanilir. bölüm.. satir. Normal: Sayfanin kenar bosluklarini göstermez. Fakat Araç Çubuklarinin hepsinin açik olmasi da ekrani küçültmektedir. Sayfa Düzeni: Sayfayi kenar bosluklariyla birlikte gösterir. (Asagi-yukari tasima) Asil Belge: Araç Çubuklari: Word ve diger Microsoft ürünlerinde Araç Çubuklarinin kullanimi yapilan isleri kolaylastirmaktadir. Araç Çubuklarini kaldirmak ya da ekrana getirmek için Görünüm+Araç Çubuklari üzerine tiklanir. Anahat: Sayfamizdaki paragraflar üzerinde çalisma yapmak için kullanilir. ögretmen sözcügünü bulmasin) Yalnizca tam sözcükleri bul: Aranan sözcügün tipkisini bulur. yer imi ne . Bu yüzden Araç Çubuklari istenildiginde ekrana getirilmesi gerekmektedir.. Baglantili Görünüm: Sayfanin içinde bulunan basliklari gösterir.Büyük/küçük harf duyarli arama: Sözcügü nasil yazdiysaniz tipkisini bulur. sözcügünü bulsun. Bazen de Araç Çubuklari kullanici tarafindan istenilerek ya da istenilmeyen bir sekilde ortadan kalkmaktadir.

. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari-Özellestir seçilir. Çikan pencereden "Komutlar" seçilir. Hangi Araç Çubugu getirilmek ya da kaldirilmak isteniyorsa üzerine tiklanir. Istenildigi takdirde Araç Çubuklarina ek komutlar (simgeler) eklenip çikarilabilir. Asagida çok kullanilan bazi Araç Çubuklari verilmistir.Ekranda gözüken araç çubuklarinin yaninda v isareti bulunmaktadir. Ekranda belirdikten sonra mavi kismina tiklanarak istenilen bölgeye tasinir.

Eger bir Araç Çubugunu kaldirmak istiyorsaniz ! (Lütfen kendi yarattiginiz Araç Çubuklarini kaldiriniz) Sil komut dügmesine basilir. Parmagimizi kaldirmadan istenilen araç çubugu üzerine sürüklenilir. Araç Çubugundaki komutlari yok etmek için Görünüm-Araç Çubuklari seçilir. Eklenen tüm simgeleri kaldirip araç çubugunu eski durumuna getirmek için "Sifirla"komut dügmesine basilir. Kaldirilmak istenilen simge üzerine gidilip tiklanir ve açik olan pencere içine tasinir. Belge Baglantilari: Ekranin sol tarafinda beliren pencere yardimiyla belgenin baglantilarini gösterir ve sayfa içinde kolaylikla geçis yapilabilir. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari -Özellestir.Yeni seçilir. Cetvel:Ekranin solunda ve üstünde bulunan cetvelin gözükmesini/gözükmemesini saglar. Istenilen komutlar yeni Araç Çubugu üzerine tasinir. Sonra Komutlar seçilir. Araç Çubugunun istedigimiz yerine gelince Fare üzerindeki parmak kaldirilir.Istenilen komutun üzerine gelinir. Fare ile üzerine tiklanir. Istenirse yeni bir Araç Çubugu da yaratilabilir. Açilan pencereye yeni araç çubugunun adi yazilir. .

metinin basildigi tarih ve saat. sayfa numarasi.Üstbilgi ve Alt bilgi: Yazilan sayfanin üstüne ve/veya altina metin. resim eklemek için kullanilir. EKLE . Bu kisma yazilan metin ya eklenen resimler tüm sayfalarda gözükür.

Sayfa numarasinin ilk sayfada çikmasi için "Numarayi ilk sayfada göster" isaretlenir. Hizalama: Numaralandirmayi "Sagda.. "Solda". Sayfa Numaralari: Sayfanin Altina/Üstüne sayfa numarasi ekler.: Belgeye günün Tarih ve Saatini eklemek için kullanilir. Sayilarin biçimi belirlenebilir. Tarih ve Saat.Kesme: Imlecin bulundugu yerden itibaren olan yazilari bir sonraki sayfanin basindan baslatir. Içeride ve Disarida olmasini saglar. Numaralandirmanin biçimini degistirmek için "Biçim" seçilir. Burada sayfanin "Baslangiç" numarasi verilebilir. "Orta".. . Konum: "Sayfa Alti" ya da "Sayfa Üstü" nü seçmek için kullanilir.

Açiklama: Dipnot: Imlecin bulundugu yerle ilgili dipnotu Sayfa sonu ya da bölüm sonuna eklemek için kullanilir.Simge: Klavye üzerinde olmayan karakterlerin belgeye eklenmesi için kullanilir. . "Ekle"+"Dipnot" seçildiginde asagidaki pencere açilir. "Ekle+Simge"ye basildiktan sonra çikan pencereden klavyede olmayan karakter bulunur ve üzerine çift tiklanir.

: Resimlerin altina Sekil.....: Dizin ve Tablolar. Çapraz Basvuru... Resim Yazisi.Dipnotlarin numaralandirmasi otomatik olarak yapilir. baslangiç numarasi ve bölümle ilgili degisiklikler yapilabilir. "Seçenekler" komut dügmesine basilinca asagidaki pencere açilir. Numara yerine özel bir isaret konulmasi istenirse "Özel im" seçenegi isaretlenir ve konulmak istenen isaret metin kutusuna yazilir. Buradan sayilarin biçimi.: Içindekiler Tablosu Olusturma . Tablo ve Denklem yazdirmak için kullanilir.

Bunun Için 1. düzeydeki baslik (Örnek Bölüm Basligi) seçilir. Istenilen içindekiler biçimi "Biçimler"den seçilir. Asagidaki pencere açilir. . "Biçimlendirme" Araç Çubugunda bulunan Biçim (Ctrl+ÜstKrkt+S) penceresi açilir.Basliklar düzeylerine göre isaretlenir. Kaç adet düzeyin seçilecegi "Düzeyleri göster" den belirlenir. Içindekiler tablosunda çikmasi istenilen tüm basliklar düzeylerine göre isaretlenince "Ekle"+"Dizin ve Tablolar" seçilir. Içindekiler Tablosu seçilir.

Açilan pencereden resim bulunur. Resim üzerine çift tiklanarak ya da "Insert" (Ekle) üzerine tiklanarak. Kullanicinin hazirladigi ya da internetten çektigi resimleri eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Dosyadan" seçilir. . Resmi eklemek için "Ekle" komut dügmesine basilir.Resim: Bilgisayar içindeki hazir resimleri (clipart) eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Küçük Resim" seçilir. Açilan penceredeki istenilen resim seçilir. Resmi bulmak için "Bak" metin kutucugunu kullanarak istenilen dizine geçilir. resim Word belgesi üzerine tasinir.

. istenilen büyüklüge erisince farenin tusu serbest birakilir. oklar.. degistirilmek istenilen taraftaki metin kutusu çizgisi üzerine gelinir. bulunur. Metin kutusu nereye açilacaksa oraya gidilip tiklanir. video. Yazdiginiz belge içerisinden Internet'te bulunan bir sayfayi açmak için yapilacak isler sunlardir: Baglanacak ifade seçilir: Ekle+Köprü seçilir. powerpoint.)eklemeye yarar. "Ekle"+"Metin Kutusu" seçilir. Dosya. konusma balonlari vb.: Daha önce yazmis oldugunuz bir dosyayi üzerinde çalistiginiz dosyaya eklemek için kullanilir. Köprü. . Otomatik Sekil: "Ekle"-"Resim"-"Otomatik Sekil" seçilerek ortaya çikan araç çubugu kullanilarak istenilen sekil belgeye eklenir.Metin Kutusu: Sayfa içinde metin yazmak için ayri bir kutu açmak için kullanilir.: Belgeye nesne (ses. Imlecin ucu + biçimini alir. Burada çizgiler. fare ile çizgi tiklanir. Metin kutusu çizgisi üzerinde iken farenin sag tusuna basilirsa. Nesne. Örnegin metin kutusunun kenarindaki çizgiyi kaldirmak için "Metin Kutusu Biçimlendir" seçilir. excel. denklem. "Renkler ve Çizgiler" komut penceresinden "Çizgi yok" seçilir. Metin kutusunun büyüklügünü degistirmek için. resim... Dosya imlecin bulundugu yerden baslayarak eklenir.. Parmak kaldirilmadan sagalta dogru sürüklenir... Alt+Ctrl+K: Belgenizde bulunan bir sözcük ya da ifade üzerine tikladiginizda Internet te bir sayfa açmak istiyorsaniz ya da metin içinde "Yer imi" ile imlenmis bir alana gitmek istediginizde kullanilir. metin kutusu ile ilgili olarak yapilabilecek islemler gözükür..

Belgeye Köprü : 1. Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda istediginiz dosya açilir. "Tamam" + "Tamam" komut dügmesine tiklanir. "Ekle"+"Köprü"+"Gözat" tiklanir. Baglanacak ifade seçilir 2. "Tamam" komut dügmesine tiklanir. Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda adresini yazdiginiz web sayfasi açilir. 3. "Baglanilacak URL veya dosya adi" metin kutucuguna baglanilacak web sayfasinin adresi yazilir. "Dosyaya Bagla" penceresini kullanarak istenilen dosya seçilir."Köprü Ekle" penceresi açilir. Dosyada Belirli Konum: .

Tamam komut dügmesine basilarak çikilir. Yer imi penceresinden seçim yapilir. .Dosyanizin içinde daha önceden imlenmis bir konuma gitmek için Üzerine tiklaninca sayfa içinde gidilecek konuma Dosyada Belirli Konum (Seçmeli) metin kutusunun yanindaki "Gözat" komut dügmesine tiklanir.

yazi tipi biçimini . yazi boyutunu .. Yazi tipi menüsünden yazi tipimizin hangi karakterde olmasi gerektigini . yazinin alti çizili olup olmamasini . yazinin rengini ve yazi üzerine efektler verebiliriz..BIÇIM MENÜSÜ Yazi Tipi. .

Istenilen madde imi üzerine tiklanir. Bu uzakligi artirmak veya azaltmak için kullanilir. 12 nk tek araliga esittir. Buradan madde iminin yazi tipi ve boyutu degistirilebilir.Paragraf. Kullanici istediginde Deger kismina klavyeyi kullanarak bir deger girebilir. Penceredeki madde imi disinda bir madde imi kullanilmak isteniyorsa "Özellestir" komut dügmesine basilir. . Madde imli liste yaratmak için kullanilir. Madde Imleri ve Numaralandirma. Satir distan baslar. Çoklu biçimindedir. Girinti: Sol veya sag bosluktan sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. Farkli bir madde imi seçmek için "Madde imi" seçilir. Satir Araligi: Satir araligi Tek. Tam. sagdan. Aralik: Yazilan satirdan önce ya da sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. En az. ortadan ve iki yandan seçenegi vardir.5. Seçili alana uygulanir.. çift. 1. Hizalama: Soldan. Ikinci satir içten baslar. Paragrafin tersidir. Genellikle numaralandirmada kullanilir.. 12 nk 1 satir bosluk birakir. Asili ise 1. Özel: Ilk satir. Madde imi ile metin arasindaki konumu belirlemeye yarar..63 cm'dir.. 6 nk (nokta) yarim satir. Imlenmis Listeyi Özellestir: Madde iminin yazi tipini degistirmek için "Yazi Tipi" seçilir. paragraf basini ayarlar. Girinti yeri: Normalde madde imi ile yazi arasi uzaklik 0.

.

"Ayar"dan çerçevenin biçimi belirlenir. "Bu bölüm". "Ilk sayfa disinda tümü" seçeneklerinden hangisi olacagi "Uygulanacak Yer" menüsünden seçilir. Biçemden çizginin tipi belirlenir.Kenarliklar ve Gölgelendirme. "Ilk sayfa".. Çerçevenin kenarlarindan birini kaldirmak ya da eklemek için Önizleme bölümünde bulunan kenarlar seçilir. Seçilen alana çerçeve çizer. Çerçevenin kenarliginin sekillerden olusmasi istenildiginde "Resim". çerçevenin "Tüm belge". çerçevenin kalinligini degistirmek için "Genislik" kullanilir. Sayfa Kenarligi Sayfanin tümüne çerçeve eklemek için kullanilir. ..

Sütunlar.. Sekmeler. Sütunlar arasina çizgi koymak için "sadece araya çizgi koy" seçilir... "Biçim"+"Sekmeler" komutlari kullanilarak elle yapilabilecegi gibi cetvel'in alt kismindaki gri çizgi üzerine farenin sol tusuna basilarak da yapilabilir. . Sekmeler. Tablo yapmadan metin ya da sayilari alt alta getirmek için kullanilir. Iki sütun tüm sayfaya yapilabilecegi gibi seçilen alana da yapilabilir. Bir sayfaya iki veya daha fazla sütun yazmak için kullanilir..

. Eger ilk harfin alt tarafinin bosluk olmasi isteniyorsa "Boslukta" seçenegi seçilir. Örnek Adi Soyadi Ilçe Il Halil Ünsal NAMAZCI Merkez GIRESUN Baslangiç Büyüt.. Metin Yönü.Istenildiginde sekme üzerine tiklanarak saga ve sola tasinabilir. Ilk harften son ra yazilan metinin harfin hemen yanindan itibaren harfi sarmasi isteniliyorsa "Metinde" seçenegi seçilir. Tüm sekmeleri kaldirmak için "Sekmeler" penceresinden tümünü temizle seçilir. Sekmeler üst üste getirildiginde tasinan sekme silinir.: Bir tabloda metnin yönünü degistirmek için kullanilir. : Bir paragrafa baslanirken ilk harfi büyütmek için kullanilir. Örnek: Ögrencinin Adi Soyadi Velinin Adi . gazete gibi metinler yazdirilirken kullanilir.. Genellikle dergi.. Bir sekmeden digerine geçmek için klavye üzerindeki Tab tusu kullanilir.

Soyadi .

Önce çevrilmek istenen sözcük seçilir.. Örnegin.. Daha sonra "Biçim"+"Büyük/Küçük harf degistir" seçilir.. Seçilen nesneye göre burada bulunan komut ismi degisir..) seçilir.. Önce nesne (resim.: Sayfanin artalan (zemin) rengini belirlemek/degistirmek için kullanilir. Artalan.. Sonra "Biçim"+"Nesne" seçilir. Tamamen büyük yazilmis bir metnin tamamini küçük harfe çevirmek veya sözcüklerin ilk harflerini büyük harfe çevirmek için kullanilir. ses . Otomatik Biçim. Nesne..: Metnin biçimini Word'ün otomatik olarak düzenlemesi için kullanilir. Ayni islem degistirilmek istenen ifade seçilerek "Shift+F3" tusuna basilarak da yapilabilir..: Sayfada bulunan nesneleri biçimlendirmek için kullanilir. WORD DE KULLANILAN KISAYOL TUSLARI : YAPILACAK ISLEM MENÜ KISAYOL TUSU Yeni bir dosya açmak Dosya/Yeni Ctrl+N Çalisilan dosyayi kaydetmek Dosya/Kaydet Ctrl+S Kaydedilmis dosyayi açmak Dosya/Aç Ctrl+O Dosyayi Farkli kaydetmek . resim seçildiginde "Nesne" yerine "Resim Biçimlendir" yazisi belirir. metin kutusu.BÜYÜK/Küçük Harf Degistir..

Dosya/Farkli kaydet F12 Dosyayi kapatmak Dosya/Kapat Ctrl+F4 Dosyayi yazdirmak Dosya/Yazdir Ctrl+P Baski Önizleme Dosya/Önizleme Ctrl+F2 Kesme Düzen/Kes Ctrl+X Kopyalama Düzen/Kopyala Ctrl+C Yapistir Düzen/Yapistir Ctrl+V Islemi geri alma Düzen/Geri Al Ctrl+Z .

resme kenarlik eklemek. Ayrica diger programlardan veya konumlardan aldiginiz resmi veya fotografi da ekleyebilirsiniz. Resim araç çubugu görünmüyorsa. görüntüyü çizim nesnelerine dönüstürebilirsiniz ve nesneleri düzenlemek için Çizim araç çubugu üzerindeki seçenekleri kullanabilirsiniz. Bir resim seçtiginizde Resim araç çubugu. parçalari yeniden düzenleyebilirsiniz veya görüntüleri birlestirebilirsiniz . doldurma veya çizgi renklerini degistirebilir. Kayan resmi dogrudan metnin içine veya ekleme noktasina yerlestirilen satir içi resmine dönüstürmek için. metin veya diger nesnelerin önüne veya arkasina yerlestirebilirsiniz. Biçim menüsünden Resim'i tiklatin. Küçük Resim Galerisi'nden küçük resim veya resim ekleyebilirsiniz. Çizim katmanina eklenen kayan resimleri sayfa üzerine. Word alinan resimleri kayan resimler olarak ekler. Örnegin. parlaklik ve karsitlik ayarlarini yapmak için kullanabileceginiz seçeneklerle birlikte görüntülenir. Küçük resim eklediginizde. resmi sag fare dügmesiyle tiklatin ve sonra kisayol menüsündeki Resim Araç Çubugunu Göster'i tiklatin. resmi seçtikten sonra. NOT: Varsayilan olarak. Konum sekmesinden metnin üstünde kaydir onay kutusunu temizleyin. . resmi kirpmak.Metine Resim Eklemek : Yapilan bir Word belgesine resim eklemek için Ekle menüsünden Resim Ekle seçenegi tiklatilarak asagidaki pencereden istenilen resimler seçilerek belgeye aktarilabilir.

Ek yazim ve dilbilgisi seçeneklerini kullanmak için kisayol menüsünden Yazim ve Dilbilgisi'ni tiklatin. Araçlar menüsünden. önce Seçenekler'i. HECELEME : Belge içerisinde yazilan kelimelerin gerekirse hecelenmesini saglar. olasi dilbilgisi hatalarini belirtmek içinse dalgali yesil alt çizgiler kullanir. DIL : Üzerinde çalisilan belgenin hangi dil ile yazildigini belirtmemizi saglayan bir komuttur. Belgeyi yazarken Word olasi yazim hatalarini belirtmek için dalgali kirmizi alt çizgiler. Yazim ve Dilbilgisi sekmesinden. Ayrintili bilgi için simgesini tiklatin. Dalgali alt çizgiler belgenizi karmasik hale getiriyorsa. önce dalgali alt çizgisi olan sözcügü sagdan tiklatin sonra kisayol menüsünde istediginiz düzeltmeyi tiklatin. SÖZCÜK SAYIMI : Üzerinde çalisilan belgenin içerisine toplam kaç kelime . Bir sonraki yazim veya dilbilgisi hatasina hizli bir biçimde geçmek için. durum çubugundan Yazim ve Dilbilgisi Durumu simgesini çift tiklatin. es anlamli kelime. hatalari düzeltmeye hazir olana kadar onlari geçici olarak gizleyebilirsiniz. sonra Yazim ve Dilbilgisi sekmesini tiklatin. Yazarken yazimi denetle ve Yazarken dilbilgisini denetle onay kutularini seçin. Hatayi dogrudan belgede de düzenleyebilirsiniz. kullanilamaz demektir ve uygun yazim veya dilbilgisi denetleyicisini yüklemeniz gerekir.ARAÇLAR MENÜSÜ : Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme : Dilbilgisi denetimi Türk dilbilgisi kurallarina uymayan kelimeler için geçerli bir özelliktir. heceleme gibi bir takim sözcüksel islemler hep bu dilin sözlügün göre yapilir. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini temizleyin. Bir hatayi düzeltmek için. Burada kullanilan dilimiz seçildikten sonra bütün imla kurallari. Tamam'i tiklatin. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini seçin. Istediginiz seçenek kararmis olarak görünüyorsa.

. kaç sayfadan olustugu. paragraf ve karakter sayisinin kaç oldugu gibi bir takim istatistiksel bilgiler verir.yazildigini.

MAKRO : Word ortaminda çok sik yapilan islemin daha otomatiklesmesini saglar. ADRES-MEKTUP BIRLESTIRME : Hazirlanan belge eger bir grup insana postalanacaksa ve bu postalama islemlerinde gidecek kisilerin adlari dogrudan dogruya bulanacaksa o zaman herhangi bir veri tabani bilgisi ile bu bilginin birlestirilerek (uygun sekilde) çikti alinmasini saglar. Bu islemi saglayan komut Makro dur. Bu dügmeye basin ve basili tutarak saga dogru çektiginizde sütun sayisini asagi dogru çektiginizde de satir sayisini gösteren pencere açilacaktir. . Bu amaçla yapilan islem bilgisayara kaydedilir. DÜZELTMELER : Belge üzerinde yapilan degisikliklerin (revizyonlarin) takip edilmesini saglayan bir komuttur. Kullanici ara birimi menü. Belge revizyonlara. ÖZELLESTIR : Word üzerinde yer alan Kullanici ara biriminin kullanici istek ve ihtiyaçlarina göre düzenlenmesini saglar. TABLO MENÜSÜ : Tablolar ile Islem : Bir tabloyu yaratmak için Tablo / Tablo Ekle menü seçenekleri kullanilabilir. SEÇENEKLER : Word üzerinde yer alan bir takim ön belirleme ve ayarlarin degistirilmesini saglar. Araç çubugu ve tus kombinasyonundan olusmustur.OTOMATIK DÜZELT : Yazilan yazi üzerinde otomatik düzeltmelerin yapilmasini saglamak üzere bazi düzeltme tanimlarinin yapilmasini saglar. BELGEYI KORU : Belgenin bir takim ehil olmayan kisilere karsi korunmasini saglayan komuttur. Bu amaçla çok sikça yapilacak islemin öncelikle bilgisayara tanitilmasi gerekir. notlara veya formalara karsi ve istenirse sifre ile korunabilir. ZARFLAR VE ETIKETLER : Bir grup insan adina zarf veya etiket basilmasini saglayan komuttur. Tablo olusturmanin bir diger yolu araç çubuklarinda üstte gösterilen butonun tiklanmasidir. yani ögretilir.

.

paragrafa veya belgedeki seçilmis bir metne kenarlik ekleyebilirsiniz. Tabloda bu yöntemlerle seçme (bloklama) yapilabilecegi gibi tabloya özgün yöntemler kullanilarakda kolayca seçim yapilabilir. tablonun herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina. Eklemek istediginizle ayni sayida satir veya sütun seçin. Belgedeki her sayfanin herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina.Tabloda Tab Tusu : Tabloda . Ayni zamanda. Tab tusu yardimi ile eklenecegi gibi Tablo menüsünden Satir / Ekle /Sil menüleri ile de bu görev gerçeklestirilebilir. Hücreleri Birlestirme : Bu islem için önce istenilen hücreler seçilir ve Tablo menüsünden Hücreleri Birlestir menüsü seçenegi kullanilarak bu islem gerçeklestirilebilir. Tabloya Satir . Son hücrede iken Tab tusuna basarsaniz Word tablonun altina yeni bir satir ekleyecektir. Tabloya Kenarlik Ekleme : Word belgesinde. Satir. . Tab Shift tuslari yardimiyla hücreler arasinda kolayca geçis yapilabilir. Ayrica tablonun sonuna yeni satirlar eklemek Tab tusu ile çok kolaydir. resimli kenarlik (bir agaç sirasi gibi) da dahil olmak üzere. Otomatik Biçim. Tablo içersinde bir Tab kadar bosluk birakmak için Ctrl + Tab tus kombinasyonunu kullanmaniz gerekir. Hücre Boyutlarini Ayarlamak : Istenilen hücre seçildikten sonra Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi Ve Genisligi menüsü yardimi ile hücre boyutu ayarlanabilir. çizim nesnesine ¾ metin kutusu. resim veya alinan resim de dahil olmak üzere ¾ de kenarlik veya çizgi ekleyebilirsiniz. Sütun Ekleme ve Silme : Altina yeni satirlar eklemek istediginiz satiri veya yeni sütunlar eklemek istediginiz yerin sagindaki sütunu seçin. kenarlik ekleyebilirsiniz. Sütun veya Tabloyu Seçmek : Shift + Yön tuslari ile veya fare ile dökümanda seçim yapabileceginizi biliyorsunuz.

Ancak bu islemi satir ortalamaya yarayan dügmelerle yapamazsiniz. Bu islemi yapmak için Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi ve Genisligi seçenegini kullanabilirsiniz.Tabloyu Sayfada Ortalama : Sayfa genisliginin tamamini kaplamayan bir tabloyu sayfanin soluna sagina veya ortasina yerlestirebilirsiniz. .

Siralanacak olan tablo seçildikten sonra Tablo / Sirala menü seçenekleri ile pencereye ulasilir. Bir Tabloyu Otomatik Olarak Biçimlendirmek : Tabloyu tiklatin. istediginiz biçimi tiklatin.Tablo Birkaç Sayfadan Olusuyorsa : Tablomuz bir sayfaya sigmayacak kadar büyükse tablo bir sonraki tablo bir sonraki sayfaya geçecektir. Siralamanin artan mi azalan mi sirada olacagi seçenekler ile belirlenir. Iki hücre ayni degeri içeriyorsa ve bu iki hücrenin hangi sütuna göre siralanacagi da istenirse Sonraki çerçevesinde belirlenir. Tabloyu Bölme ve Birlestirme : Bir tabloyu bir satirdan itibaren bölmek yani iki ayri tabloya dönüstürmek gerekebilir. Iki ayri tabloyu birlestirmek için ise iki tablo arasindaki bosluklari silmeniz yeterlidir. bu sütundaki bilgilerin türü de (metin / sayi) tür kutusunda belirlenir. Biçimler kutusundan. Tablo menüsünden. Tabloyu Sirala : Bir tablonun içerigi belli kriterlere göre A dan Z ye veya Z den A ya dogru alfabetik olarak siralanabilir. Burada hangi sütunun siralanacagi Siralama Ölçütü kutusunda . Bu seçenek o anda içinde bulundugunuz satirdan tabloyu ikiye ayirir. . Tablonun birçok sayfadan olusmasi durumunda önemli olan bir diger olay da bir hücrenin sayfalar arasinda kesilip kesilmeyecegidir. Istediginiz seçenekleri seçin. Bu durumda Tablo / Tablo Böl seçenegi kullanilmalidir. Otomatik Tablo Biçimi'ni tiklatin. Örnegin bir hücrede birkaç satirlik metin varsa bir sonraki sayfaya geçildiginde bu metnin bir kismi da bir sayfada bir kismida diger sayfada kalacaktir.

Metni Tabloya Dönüstürmek : Tablo mantigi ile girilmemis birtakim bilgileri tabloya çevirmek mümkündür. Tabloya dönüstürülen metin seçildikten sonra Tablo / Metni Tabloya Dönüstür seçenegi ile metni tabloya çevirebilmek mümkün olmaktadir. .

önceden orada bulunan metni degistirmeden tasimak veya kopyalamak için. tasimak veya kopyalamak istediginiz metni ve hücre sonu imini seçin. YENI PENCERE : Üzerinde çalisilan belgeye ait ikinci bir pencere açilmasini saglar. Böylelikle bir belgenin biri birine uzak iki farkli konumunu ekran üzerinde takip etmemizi saglar. PENCERE MENÜSÜ : Bu komut içerisinde Word ün bir imkani olan çok pencerelilik özelligine göre pencereler arasi geçis. TÜMÜNÜ DÜZENLE : O anda açik bulunan tüm pencerelerin Word ortaminda düzenlenmesini saglar. Microsoft Word programi hakkinda genel bilgiler. BÖL : Bir belgeye ait pencerenin ikiye bölünmesini saglar. Metni yeni bir yere. Ayni belgenin birden fazla pencereden takip edilmesini mümkün kilar. onu yeni konuma sürükleyin. içindekiler ve dizin bölümü. yalnizca hücrenin içindeki metni seçin. hücre sonu imini seçmeyin. Seçimi tasimak için. yardim konulari. satir veya sütunlari seçin. Web de Microsoft hakkinda bilgiler ile yardim konularini içeren açiklamalar yer almaktadir . Yeni yerde bulunan metni ve biçimlendirmeyi degistirmek için.Tabloda Öge Tasima Ve Kopyalama : Tasimak veya kopyalamak istediginiz hücre. yeni pencere olusturma gibi bazi özellikleri kapsayan komutlar yer alir. YARDIM MENÜSÜ Yardim menüsünde ise.

.Yardim menüsünde Microsoft word programi hakkinda takildiginiz veya yanit bulamadiginiz bir çok soruya yardim menüsünden bulabilirsiniz.

PowerPoint Standart Araç Çubugu PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu .POWERPOINT Sunu Programi Slayt: PowerPoint programinda her bir ekrana slayt denir.

Akilli Içerik Sihirbazi ve Sablon yardimiyla daha önceden hazirlanmis örnekleri kullanarak sunu hazirlanabilir. Yeni Slayt penceresinden olusturulacak slayt türü seçilir. Yukaridaki pencerede gözüken slayt türlerinin görevleri su sekildedir.Sunu Programi Hazirlama PowerPoint Programi çalistirildiginda ekrana gelen pencereden Bos Sunu seçilir. .

slayt iki sütunda madde imi + metin 4. PowerPoint sunusu hazirlarken slaytlara baslik yazilmasi daha sonra yapilacak islemleri kolaylastiracaktir. 1. slayt madde imleri+metin 3. slayt Tablo eklemek 5. slayt grafik+madde imi 7. Slayt basligi yazilarak hazirlanir.1. Slayt türü seçilir. slayt bos slayt eklemek için kullanilir. slayt sadece metin 2. slayt madde imi+resim 10.. slayt grafik 9. . slayt kurulus semasi 8. slayt sadece baslik 12. slayt resim+madde imi 11. slayt madde imi+grafik 6.

Slayt tamamlandiktan sonra yeni slayti hazirlamak için Standart Araç Çubugu üzerinde bulunan "Yeni Slayt Olustur" simgesi üzerine tiklanir.

Hazirlanan tüm slaytlari görmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt siralayicisi görünümü" seçilir. Bu ekranda slaytlarin yeri degistirilebilir. Bunun için slaytin üzerine tiklanir, parmak kaldirilmadan slayt tasinacagi yere kadar sürüklenip, birakilir.

Normal sayfa görünümüne geçmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt görünümü" seçilir.

Anahat görünümü: Slayt hazirlamak ve degisiklik yapmak için kullanilir.

Hazirlanan sunuyu göstermek için kullanilir. Sunudan çikmak için klavye üzerindeki ESC tusuna basilir. Aksi belirtilmedigi sürece bir slayttan diger slayta geçis fareye tiklayarak yapilir. Klayve üzerinde bulunan "Page Down", sag ok veya ayagi ok tusu bir sonraki slayta geçis için, "Page Up", sol ok veya yukari ok bir önce ki slayta geçis için kullanilir.

Resim Ekleme: Bir slayta resim eklemek için Ekle+Resim+"Küçük Resim"/"Dosyadan" komutu isletilir. Istenilen resim bulunduktan sonra "Insert clip"/"Ekle" seçildiginde resim slayta eklenir.

Slayt Geçisi Slaytlarin otomatik gösterimi için "slayt siralayicisi görünümü"nde iken farenin sag tusuna basildiginda açilan komut penceresinden "Slayt geçisi" seçilir. Ya da Menü çubugundan "Slayt Gösterisi"+"Slayt

Geçisi" ile ayni komut isletilir.

Slaytlarin otomatik (fare ve klavye kullanilmadan) gösterimi için "Otomatik olarak" komutu seçilip, belirtilen saniye sonra slaytlarin degisimi saglanir.

Her slayt için ayri zaman vermek için "Uygula" komutu; tüm slaytlarin ekranda belirtilen zaman gözükmesi için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Slaytlarin ekrana gelisi sirasinda efekt verilebilir. Bunun için açilan menüden istenilen efekt seçilir. "Yavas", "Orta" ve "Hizli" seçeneklerinden birisi seçilerek slayt efektinin geçisi belirlenebilir.

Bir slayta ayri efekt vermek için "Uygula"; tüm slaytlara ayni efekti vermek için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Tasarim Uygula: Slaytlara daha önceden hazirlanmis sablonlari kullanarak tasarim yapmak mümkündür. Bunun için slayt üzerinde iken slaytin bos bir yerinde (metin ve yazilarin disindaki bos bir alanda) iken sag tusa basilir. Açilan pencereden "Tasarim Uygula" seçilir.

Seçilen tasarim, "Uygula" komutuyla birlikte tüm slaytlari degistirir. Tüm slaytlarin renk düzeni ayni olur. Her slayta ayri renk düzeni vermek için "Slayt Görünümü"nde iken farenin sag tusuna basilip açilan pencereden "Slayt Renk Düzeni" seçilir. Istenilen renk düzeni seçilip "Uygula" komutuyla çalisilan slayta, "Tümüne Uygula" komutuyla sunuya uygulanir.

Slaytin zemin rengini degistirmek için "Artalan" seçilir. Istenilen "Artalan Dolgusu" seçilir.

Sunu Tasarimi Sunu tasarimi genel olarak iki sekilde yapilir. Sunu için hazirlanan slaytlar sirayla gösterilir. Ana menü hazirlanir. Menü yapilirken her sefer ayni gösterebilir. Bu yöntemle Komut dügmeleri kullanmak kullanilarak istenilen sayfalar gösterilir. Sunus siranin izlenmesi gerekmez. Kullanici istedigi bölümü sunu hazirlamak için a) köprü/baglanti/link yapmak b) gerekir.

Bir sunuya canlandirma efekti vermek

Bir sunuya canlandirma efekti vermek için "Biçimlendirme" araç çubugu üzerindeki "Canlandirma Efektleri" dügmesi etkin (basili) duruma

. "Canlandirma Efektleri" araç çubugunun görüntülenmesi saglanir.getirilir.

Metin Sirasi Efektini Ters Çevir: Slayttaki metinleri asagidan yukariya dogru yazar. Lazer Metin Efekti: Harfleri sag taraftan içeriye dogru teker teker içeri girer. Baslik Canlandir: Slayttaki basliga efekt (canlandirma) vermek için kullanilir. 3. Bir Kere Parla: Sözcükler kisa bir süre ekranda belirir. Sonra kaybolur. ekrana gelis biçimleri. Birak: Sözcükler yukaridan asagiya teker teker düser. ekrana gelirken ses esliginde gelmeleri ayarlanir. Slaytlarin Yazicidan Çikisi: Slaytlar yazicidan her slayt bir sayfaya gelecek biçimde alinabilecegi gibi. Slayt Metni Canlandir: Slayttaki gövde metnine efekt vermek için kullanilir. Açilan "Yazdir" penceresinin "Yazdirilacak" bölümünden "Dinleyici Notu (6 slayt/sayfa)" seçilir. Bir A4 kagidina 6 tane slayti yazdirmak için "Dosya"+"Yazdir" seçilir. Kamera Efekti: Sözcükler içten disa dogru kamera sesi esliginde ekranda belirir. 6 slayt gelecek biçimde de yazdirilabilir.Bu araç çubugundaki komut dügmeleri kullanilarak slaytta bulunan resim ya da metinlerin ekranda gözükme sirasi. her sayfaya 2. Daktilo Metni Efekti: Harfler daktilo sesi esliginde teker teker yazilir. Canlandirma Sirasi: Slayta girecek nesnelerin ekrana giris sirasini ayarlar. . Özel Canlandirma: Slaytta bulunan grafik. ses ve film gibi gösterileri yapmak için gerekleri ayarlari düzenler. Içeri Sürme Efekti: Sözcükler sag taraftan uçarak içeri girer Uçma Efekti: Sözcükler sol taraftan uçarak içeri girer.

ÖRNEK HAZIRLANMIS BIR SLAYT ÖRNEGI .

BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI WEB SITESI YAPIMI E-MAIL VE INTERNET PROGRAMLARI KULLANIM VE UYGULAMALARI .

Internet teknolojisi yardimiyla bilgiler insanlara kolay.Ana bilgisayarin adi SERVER dir. Bilgisayar aglari ana bilgisayarin islem gücünden ve depolama kapasitesinden baska yazici gibi çevre birimlerinin ortak kullanimini da saglar. Islevi.BILGISAYAR AGLARI (NETWORK) Iki ya da daha çok bilgisayarin veri iletmek ve bilgisayar kaynaklarini ortak kullanmak amaci ile birbirine baglanmasina bilgisayar agi denir. üretilen her türlü bilginin saklanmasi.Diger bilgisayarlar server-1 server-2 olarak adlandirilirlar. INTERNET Internet: Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisayar aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Yerel ve Ulusal Aglar: a) LAN (LOCAL AREA NETWORK): Bölgesel çalisma agi. 1. Dünya çapinda bir kütüphanedir. INTRANET: Bir isletme içerisinde interneti kullanarak yapilan islemdir. paylasilmasi ve kolay erisimidir. in birbirine bagli olarak 2. Internet dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablolari araciligiyla birbirine baglandigi agdir. .Internet: Dünya üzerindeki bilgisayar kuruluslarinin birbirine baglanmasini saglayan genis aga denir. hizli ve güvenli b ir sekilde erisebilmektedir. Internet. ucuz. Kisaca aglarin agi olarak tanimlanmaktadir. b) WAN (GENIS ÇALISMA AGI): Birden fazla LAN çalismasini ifade eder.

Fikirlerin paylasildigi bir demokrasi platformudur. DOS. OS/2 ) özelliklerine sahip olan bilgisayarlarin birbiriyle iletisim içinde bulunmasini saglamaktadir. alisveris. gazete. WINDOWS. dergi. Internet birbirinden çok farkli donanim (PC. MOS. TV hizmetleri) yönleri vardir. Insan hayatini kolaylastirici (banka. . Internet in sahibi yoktur. ) ve yazilim (Isletim Sistemleri: UNIX. LINUX. Çift yönlü bilgi aktarimi yapilabilmektedir.Büyük bir bilgisayar ve iletisim agidir. Macintosh.

"Üniversiteler arasi haberlesmenin. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistem -o zaman ki adi ARPANET-. tek bir network iletisimine basladilar. Iste bu omurga bugün Internet dedigimiz yapidir. Ayni zamanlarda Xerox Palo Alto Research Center. koaksiyel kablo üzerinde iletilen paket sikistirmali EtherNet LAN sistemini gelistirmistir. hangi bilgisayarin.000. ag üzerindeki trafigi de arttirmisti. (Bu baglantiya T1 adi verildi) Ayrica ag üzerindeki merkez sayisi da arttirildi. dünyanin 8. dünyanin en büyük bilgisayar agidir. kurumlar arasindaki haberlesmeyi ve dosya transferlerini o kadar kolaylastirdi ki. NSF giderek artan yükü kaldirmak amaciyla agin 45 Mbps hizina yükseltilmesi gündeme geldi. Bunun sonucunda Unix kullanan birçok üniversitede TCP/IP desteklenmeye baslanmistir. Bu yapi sadece süper bilgisayarlardan yararlanmayi degil. INTERNETIN TARIHÇESI Günümüzde Internet adi verilen yapi. Amerikan Genelkurmay Baskanligi 'na bagli Ileri Savunma Arastirmalari Proje Dairesi (DARPA) tarafindan gelistirilen. Su anda 1. Üniversitelerin ilgisi. dünya üzerine dagilmis. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. Amerikan Savunma Bakanligi. NSF. elektronik posta göndermeyi. harikasi olarak nitelendirilmektedir. birbirlerine belirli protokoller ile baglanarak haberlesmenin saglandigi.Internet. 1980 yilinin baslarinda Amerikan Ulusal Bilim Vakfi (NSF). (Bu baglantiya ise T3 adi verildi) 1991 yilinin Kasim ayinda omurga T1 'den T3 'e. merkeze bagli ag sayisi ise 3500 'e çikartildi.Kimilerine göre de.544 Mbps hizina çikarti. bes üniversitenin bünyesinde bulunan süper bilgisayarlari birbirine baglamak amaciyla. tüm masraflarinin bakanlik bütçesinden karsilanmasinin haksizlik" oldugunu belirterek ARPANET 'ten çekilecegini açikladi. tahmin edilenin çok üzerinde olmakta ve kullanici sayisi hizla artmaktadir. arastirma kuruluslari ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak amaciyla kuruldu.500. dosya aktarmayi ve haber gruplari olusturmayi sagliyordu. Bu protokol NCP yerine kullanilmaya baslanan TCP/IP 'dir. .000 adet kullanicisi oldugu tahmin edilen Internet sebekesinin gelisimi. (1979) Yine 1970 lerde arastirmacilar yeni ARPANET tekniklerini iletisim protokollerine uyarlayarak. boyutlari ve isletim sistemleri birbirinden farkli milyonlarca bilgisayarin. aralarinda 56 Kbps hizinda ve TCP/IP protokolüyle konusacak bir agi devreye soktu. 1989 yilinin baslarinda. askeri nitelik tasimayan ve Savunma Bakanligi'nin finanse etmedigi projelerde de. ag trafiginin artmasi üzerine 56 Kbps olan agi 1. merkez sayisi 16 'ya. bilgi transferi için kullanildi.

KULLANIM AMAÇLARI Günümüzde pek çok amaçla hizmet veren Internet sebekesi . ELEKTRONIK POSTA ( E-MAIL ) ALISVERISI Elektronik Posta (e-mail) kullanimi kullanicilarin birbirlerine dosya ve mesaj göndermek için en yaygin olarak kullandiklari yöntemdir. Ardindan sirayla. ticaret ve reklam uygulamalari Internet Servis Saglayicilarinin en büyük finansal destegi durumundadir. 1994 baslarinda. . Bilkent Ün. DOSYA TRANSFERI Internet üzerinde bulunan ftp arsivleri ve download sitelerinde mevcut olan dosyalar ve programlar ilgili sitelerin izin verdigi ölçüde kullanici tarafindan kendi PC sine çekilebilir(download). Bu yöntemle. Download isleminin yani sira. özel ya da ticari amaçlarla da kullanilabilir. .Yerel ya da uluslararasi kullanima açiktir. . ilerleyen bölümlerde ele alinacak olan bazi özel programlar yardimiyla Internet teki belli kullanicilarin birbirlerine dosya transferi mümkündür. pek çok programin güncellemesi ve yeni programlarin Internet üzerinden çekilebilmesinin yani sira. . Online alisveris. 64kbit/san. hizi ile gerçeklestirilmistir. birbirleriyle iletisim kurabildigi ve heme n her türlü bilgi ve dökümani kolayca elde edebildigi tek ve en büyük iletisim sebekesi ve sanal kütüphanedir. buna karsin farkli network gruplarinin birlesimi olmaktadir. mail hizmeti saglayan herhangi bir servisten e-mail .Özel yazilim veya donanima fazla masraf yapilmasina gerek yoktur.(1995 Eylül). çok uzun bir süre. INTERNETIN AVANTAJLARI Internet'in avantajlari asagidaki biçimde siralanabilir. tüm ülkenin tek çikisi olmustur.Fiyat açisindan uygundur. . E-mail göndermek ve almak için kullanicinin. milyonlarca kullanicinin ayni anda erisebildigi . metin içerikli makalelerle resimlerin de kisisel bilgisayarlara kopyalanmasi mümkündür.Basit bir network olmamakta. Bogaziçi Üniv. (1995 Kasim) ve ITÜ (1996 Subat) baglantilari gerçeklesmistir. Ege Üniversitesi'nden olan baglanti ise.Türkiye'de Internet Türkiye Internet e Nisan 1993'ten beri baglidir. isadamlari veya askeri amaçli degil.Sadece akademisyenler. 64kbit/san hizinda olan bu 2 hat. Ilk baglanti ODTÜ'den gerçeklestirilmistir.

.adresi edinmesi gereklidir.

TCP/IP Transmission Control Protocol/Internet Protocol kelimelerinin bas harflerinden olusmustur. dis ortama kapali bir LAN (ya da WAN) sebekesi olarak düsünülebilir. Gerçekte DNS bir TCP/IP servis protokolüdür. Kullanicilarin numara ezberlemeleri zor olacagindan her numarayi tanitici isimler verilmektedir. Network of Networks olarak tanimlanan Internet. Bu numaralara IP (Internet Protocol) numaralari adi verilir. E-Mail ve Telnet verilebilir. Temel olarak Intranet. söz konusu networkün sinirsiz kullanicisi olan Internet ortamina açik olmamasidir. INTERNETIN TEMEL AG YAPISI .TEMEL TANIMLAR NETWORK Farkli mekanlardaki bilgisayarlarin özel hatlar ya da telefon sebekesi araciligiyl a birbirlerine baglanmalari. veri aktarimini kontrol eden ve bilgisayarlar arasi organizasyonu düzenleyen veri iletisim protokollerine verilen genel addir. Bilgisayarlar arasi iletisimi saglayan. Bu isimlerde standart olarak kullanilan bazi kisaltmalar bulunmaktadir. en büyük ve en sinirsiz WAN sebekesidir. Bu numaralar 0-255 arasinda degisir. WAN (Wide Area Network) : LAN larin birlesmesinden olusan. DNS "host" olarak adlandirilan Internet 'e bagli tüm birimlerin yerel olarak bir agaç yapisi içerisinde gruplandirilmasini saglar. Örnek olarak FTP. DNS ( DOMAIN NAME SYSTEM ) Internette bilgisayarlari tanimlama amaciyla isimlerin organize edildigi ve dagitildigi sistemdir. Internet sebekesinin topolojisi WAN türü bir networktür. Her Internet adresine 4 haneli bir numara karsilik gelir. Internetten farki. INTRANET Internet ortamina bagli olmayan. Network yapilari ikiye ayrilmaktadir : LAN (Local Area Network) :Yakin mesafelerde (en fazla bin metre) iletisim saglanan network türüdür. sirket içi kurumsal haberlesme ve dosya yazici paylasimlari için olusturulmus networklerdir. yüzlerce veya binlerce kilometre mesafeler arasindaki iletisimin saglandigi networktür.

Çesitli isletim sistemleri kullanan server ve kisisel bilgisayarlarin ortak bir di lle . milyonlarca kullaniciya ait kisisel bilgisayarlarla sürekli iletisim halindedir. Bu sebeke içerisinde Web sayfalarinin ve dosya arsivlerinin tutuldugu serverlar.Yukarida da açiklandigi gibi Internet büyük bir WAN sebekesidir.

Internet yapisi LAN larin ve WAN larin ISS ler araciligiyla ve uydu üzerinden birbirlerine baglanmis halidir. WWW ise HyperText tabanli bilgi sistemidir. paketi gönderen bilgisayara ve paketin gönderilecegi bilgisayara ait kimlik bilgileri olarak tabir edilebilecek bilgiler bulunur. getirilmediyse neden getirilmedigi bilgilerinin yani sira.iletisim kurdugu yegane ortamdir. Bu ortam kurumsal networklerin. Bu adreslemenin saglanmasi ise TCP/IP protokolüyle mümkündür.4. Archie ve News yapilari üzerine Hypertext konularak. çoklu medya kullanimina olanak saglanmistir. Internet üzerinde data iletisimi TCP/IP protokolüyle saglanir. Wais. TCP/IP protokolü ile desteklenir.4. istemcinin kabul edebilecegi veri tipi. dinlemek veya seyretmek mümkündür. gerekli olan ve genellikle yürütülen islemlerin ne durumda oldugu konusunda açiklayici olan bilgilerin de karsilikli olarak istemci ile sunucu arasinda tasinmasina müsaade eder. Yan i bir adresleme bilgisi mevcuttur. gerekli iletisimin saglanmasi islemi yerine getirilebilir. Daha kisa bir tanimla Http.20 dir. Bu protokolün temel mantigi kullanicinin network ortamindan bagimsiz haberlesme yapmasi ve iletisim kurmasina dayanmaktadir. Gopher.4 ve 212. bir kaç tane haberlesme yöntemi mevcuttur (GET. HTTP HTTP sunucusu ile haberlesmenin. Internete bagli olan her PC ye ISS ( Internet Servis Saglayici ) tarafindan geçici bir IP numarasi verilir. hangi karakter s etini kullandigi bilgileri karsilikli aktarilir. Internet (ya da Intranet) üzerinde ayni anda. INTERNETTE KULLANILAN PROTOKOLLER Internette kullanilan tüm protokoller (tamami 100 den fazla) . Örnek olarak TTNET DNS Server larinin IP adresleri 212. FTP.156. .156. kisisel kullanici PC lerinin önce kendi Internet Servis Saglayici makinalarina daha sonra da dünyanin diger bölgelerindeki networklere ve bilgisayarlara baglandigi bir yapidir. Avrupa Nükleer Arastirma Merkezi CERN 'de yüksek enerji fizikçileri için World Wide Web projesi sayesinde. veri akisinin saglanmasinda kullanilan HTTP (Hyper Text Transfer Protocol) Protokolü dür. Bunlar vasitasiyla. Ancak unutulmamalidir ki tüm bu islemleri gerçeklestirmek için çoklu medyaya elverisli bilgisayarlara ihtiyaç vardir. WWW (Web) sayesinde bir dokümani okumak. Internet üzerinde gönderilen her data paketi üzerinde. WWW (Web) sayfalarinin görüntülenmesinde kullanilan bir protokoldür. islemin gerçeklestirilmesi için istemciden gönderilmis olan verilerin sunucuya gönderilmesi. Istegin yerine getirilip getirilmedigi. Bu protokol içerisinde. IP numarasi. Dokümanlar HTML (Hyper Text Markup Language) ile indekslenmistir. Protokol sahip oldugu bir baska mekanizma vasitasiyla. POST veya HEAD). Internete bagli bir bilgisayarin tanimlayici kimligi durumundadir. ayni IP numarasina sahip iki ayri bilgisayar bulunamaz.

Seçim islemi mouse destekli sistemde mouse ile diger sistemlerde ise ok tuslari ile gerçeklestirilir. Okuyucu ikinci dokümani açmak istedigi zaman bu kelimeyi seçer. FTP protokolü ile bir bilgisayardan baska bir bilgisayara dosya aktarimi yapilirken.0 ve daha üstü sürümlerde bulunan Outlook Express programi e-mail alisverisi için kullanilabilecek ücretsiz ve kolay kullanimli bir programdir. . FTP sitelerindeki Binary komutlariyla text dosyalar ya da çalistirilabilir programlar. MVS. Hypertext dokümani üzerindeki özel bir kelime anlam veya baslik olarak farkli bilgileri içerebilir. Sözkonusu protokoller ve gerekli programlar yardimiyla e-mail adresleri olan kullanicilar birbirlerine mesaj ve dosya gönderebilirler. HyperMedia 'nin isleyis tarzi da aynidir. o bilgisayar ile etkilesimli-ayni anda (o nline) baglanti kurulur ve protokol ile saglanan bir dizi komutlar yardimiyla iki bilgisayar arasinda dosya alma/gönderme islemleri yapilir. Yani içerigini belirlemek kullanicinin inisiyatifindedir. SMTP/POP Elektronik Posta (e-mail) alisverisi için SMTP ( Simple Mail Transfer Protocol ) ve POP ( Post Office Protocol ) protokolleri kullanilir. Internet Explorer 4. e-mail gönderilmesinde. Ayrica diger dokümanlara geçis bulunmaktadir. Ikinci doküman da baska bazi dokümanlara bagli olabilir. Eger kullanilan sistem Macintosh. ASCII komutlariyla ise ASCII dosyalarin transferi yapilir. Bunun yaninda konunun bütünlügünü bozmamasi amaciyla bazi kelimeler anahtar kelime görevini görebilir. grafikler. VM/CMS. WWW üzerinde özel indeks dokümanlari olusturularak anahtar kelime bazinda tarama yapilmasi mümkün olmaktadir. MS-DOS. POP ise gelen maillerin alinmasinda kullanilir. HyperText dogrusallik içermeyen bir text yapisidir. FTP FTP (File Transfer Protocol) Internete bagli bir bilgisayardan digerine (her iki yönde de) dosya aktarimi yapmak için gelistirilen bir Internet protokolü ve bu isi yapan uygulama programlarina verilen genel addir. Ancak text yaninda. NeXT. Bu kelimeler baska dökümanlarla baglantili olabilirler. Unix veya X-Windows ise kullanilan makinadaki kurulu sistem yeterli olmaktadir. Ilk gelistirilen Internet protokollerinden biridir. VMS.WWW programlari HTTP (Hypertext Transfer Protocol)'ne göre çalismaktadirlar. video v e ses özellikleri ile de desteklenmistir. Arama sonuçlarini içeren indeks ile baska dokümana geçilebilir. Web dagiticilari tek tek kullanicilara kontrolleri kendilerinde olmak kaydiyla Internet üzerinden nesne paylasimina olanak saglamaktadirlar. SMTP. Öyle ki baska Internet alanlarina dahi bagli olabilir.

.

NNTP Internet üzerinde bulunan News (haber) öbeklerine ulasmak için kullanilan protokoldür. Ilgilenilen belli konularda haberler almak , mesaj listelerini görüntülemek amaci ile kullanilir.

TELNET Internet üzerindeki akademik ve diger çalismalara erismek için en çok kullanilan baglanti biçimi, TELNET baglanti protokolüdür. Telnet, Internet agi üzerinde uzak bilgisayara baglanmak için gelistirilmis bir TCP/IP protokolü olup, ayni zamanda bu isi yapan programlara verilen genel addir.

GOPHER Gopher, telnet protokolü ile baglanilan text tabanli sitelerin benzeri olup, sadec e sayfalarin menü seçenekleri ile görüntülenmesi için kullanilan bir protokoldür. FTP ya da Telnet protokolü kadar yaygin kullanimi yoktur.

INTERNETTE GÜVENLIK ÖNLEMLERI INTERNETTE GEZINTI YAPARKEN KARSILASILABILECEK OLASI TEHLIKELER Milyonlarca kullanicinin bir arada bulundugu ve sürekli olarak veri alisverisi yaptiklari bir ortamda çesitli riskler de mevcuttur. Internette karsilasilabilecek en büyük sorunlar dosya transferleri ve e-maillerle gelebilecek virüsler, ve Interneti baska kullanicilarin PC 'lerine sizip degerli dosyalarini tahrip etmek, Internet sifresinden Windows parolasina kadar pek çok gizli bilgiyi edinmek amaciyla kullanan kullanicilardir. Bu kullanicilar, Internette gerekli önlemleri almadan gezinti yapan kullanicilarin bilgisayarlarina trojan adi verilen programlar yerlestirirler. Trojanlar Internetten çekilebilecek dosyalar ya da e-maillerle beraber gelebilir. Trojan bulunan bir bilgisayar Internette büyük tehlike içerisindedir. Trojanlarin virüslerden farki, kendilerini çogaltmamalari, sisteme herhangi bir zarar vermemeleri ve kimi trojanlarin Anti Virüs programlariyla bile tespit edilmelerinin çok güç olmasidir. Trojanlar kendilerini PC 'ye yerlestiren kullanicilar adina bir nevi casusluk yaparlar. Bulunduklari PC 'nin tüm sifrelerini ve güvenlik özelliklerini sahiplerine (karsi tarafta da kendilerini sorgulayacak bir program olmasi sartiyla) iletirler. Bundan sonra ise PC 'ye Internet üzerinden erismek, CD sürücüsünü kullanmak, belgelerini silmek, hatta Sabit diski formatlamak bile mümkün olmaktadir. Bu tehlikelere karsi bir takim önlemler almak mümkündür.

DOSYA TRANSFERINDE DIKKAT EDILMESI GEREKEN UNSURLAR

Internet üzerindeki FTP ve Download sitelerinden ve diger Internet

kullanicilarindan alinacak programlarin virüs açisindan mutlaka kontrol edilmeleri gerekmektedir. FTP ve download siteleri gibi hizmet birimlerinin

yöneticileri, virüs konusunda hiçbir garanti verememektedirler. Ayrica bugün milyonlarca programin yer aldigi bir sistemde her programin kontrol edilmesi mümkün olmadigindan kullanicilarin dikkatli olmalari önerilmektedir. Web üzerinden çekilen dosyalari PC 'ye kaydetmeden önce virüs taramasindan geçiren virüs programlarinin, PC 'lerde mutlaka yüklü olmasi gerekir. Özellikle tek bir bilgisayarin Internet yoluyla (ya da baska bir yolla) virüslenmis olmasi, aga (LAN) bagli diger tüm bilgisayarlar için tehlike teskil etmektedir.

INTERNET ARAÇLARI WEB BROWSERLAR VE KULLANIMI WEB BROWSERLAR

Internet trafiginin yüzde 85 'ini olusturan WWW hizmetinin kullanilmasi için gerekli olan yazilimlar Web Browser olarak adlandirilmaktadir. Http protokolünün kullanildigi bu hizmet ( WWW ) Internetteki dökümanlara ulasmak için en çok kullanilan yöntemdir. HTML (Hypertext Markup Language) kodunda yazilan, Hypertext tabanli sayfalari görüntülemek için browserlar programlari kullanilmaktadir. Bu programlar yardimiyla http://www.gidilecek_adres.com.tr seklinde bir adresle istenilen web sitesine ulasilabilmektedir. Açilan sayfalarda genellikle resimler, yazilar gibi görsel olarak gelismis ekran görüntüleri mevcuttur. Daha açik bir ifadeyle Browserlar , Internet baglantisi saglandiktan sonra Internet üzerindeki adreslerin ve bu adreslerdeki sayfa ve dökümanlarin görüntülenmesini saglayan programlardir. Komut satirinda (Text tabanli) çalisan browserlardan günümüze kadar pek çok gelisme kaydedilmistir. Bugün en sik kullanilan ve güvenlik, Internet gezintisi, uygulama destegi açisindan en güçlü browser programlari Internet Explorer ve Netscape dir. Bunun yaninda Opera, Gotoworld gibi browserlar da kullanilmaktadir. Hem Internet Explorer hem de Netscape programlari önceleri ücretliyken, yazilimlari gelistiren Microsoft ve Netscape firmalari arasindaki rekabetten dolayi günümüzde ücretsiz olarak dagitilmaktadir. Genel olarak her iki program da birbirine benzer kullanici arabirimini (user interface) kullanir. Yani ekran görüntüleri ve menü seçenekleri benzerlik göstermektedir. Ancak, Türkçe sürümlerinin daha kolay bulunabilmesi, içerdigi diger destek programlari ve Windows95/98 e uyumu açisindan,

INTERNET EXPLORER KULLANIMI VE GÜVENLIK ÖZELLIKLERI Internet Explorer 2.0 'dan baslayarak 5.0 'a kadar uzanan sürümlerde bulunabilen ve dünyada en yaygin olarak kullanilan oldukça güçlü ve hizli bir web browserdir. Ilk sürümlerinden ziyade, özellikle 4.0 ve 5.0 sürümleri Web üzerindeki pek çok ihtiyaci karsilayabilecek özelliktedir. Browserlarda aranmasi gereken özellikler kisaca Internetten aldigi verileri hizli bir sekilde isleyip ekrana getirmesi, gelismis güvenlik özelliklerinin bulunmasi ve özellikle son yillarda Java/ActiveX destekli sayfalari görüntüleyebilmesidir. Internet

Explorer programi Microsoft tarafindan gelistirildigi için, Microsoft 'un diger ürünlerinden olan Word, Excel, Access vb. programlarla benzer menülere ve tus kombinasyonlarina sahiptir. ( kopyalama, sayfada aranan bir kelimeyi bulma vb.) Bu yüzden Internet Explorer 'in diger Microsoft programlariyla benzesen özelliklerinden bahsedilmeyecektir. Internet Explorer açildiginda karsimiza ya bir bos sayfa, ya da browserin ilgili bölümlerinde kullanicinin daha önceden tanimlamis oldugu baslama sayfasi çikacaktir. Açilan sayfanin adresi adres kisminda yazilidir. (http://www.turksatonline.com gibi). Bu sayfadan baska sayfalara atlamak iki sekilde olur :

Sayfa içindeki linkleri kullanmak. Linkler, bulundugu sayfadan, diger web sayfalarina baglanti saglar. Web sayfalarinda genelde linklerin alti çizilidir ve diger metinlerden farkli biçimdedir. Linkler sadece metinlerde olmayip, resimlerde de olabilir. Linklerin üzerine mouse 'la gelindiginde bir el sekli belirir ve ekranin altinda linkin adre si çikar. Bir linkin tarif ettigi sayfaya gitmek için yapilmasi gereken tek sey bu linkin üzerine tiklamaktir. Browser'in adres penceresine gidilecek adresin yazilmasi. internet Explorer 'da adresi bilinen sayfalara gitmek için, adres penceresine gidilecek web sitesinin adresi yazilir ve ENTER tusuna basilir. internette ziyaret edilen bazi sayfalarin PC 'ye kaydedilmesi için Dosya menüsündeki Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Sayfanin PC 'ye kaydedilecegi konum seçildikten ve sayfaya bir isim verildikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internet Explorer web sayfasini, içerdigi resimlerle beraber seçilen konuma kaydedecektir. Web sayfasinin tamamini PC 'ye kaydetmeye gerek kalmadan; Internet Explorer ile açilmis bir web sayfasindaki istenilen metin ve resimleri PC 'ye aktarmak mümkündür. Açilan bir sayfadaki metinin istenilen kismi mouse ile seçilir. Düzen menüsünden Kopyala seçenegi seçilir. Bu asamada, seçilen metin kopyalanmis demektir. Daha sonra Word ya da Notepad gibi herhangi bir metin editöründeki bos bir sayfaya Ctrl-V tus kombinasyonuyla yapistirilir ve dosya kaydedilir. Resimlerin kopyalanmasi için ise, web sayfasindaki resmin üzerinde mouseun sag tusuna tiklatilarak, açilacak olan menüden Resmi Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Dosya ismi ve kaydedilecek konum belirlendikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internette bulunan FTP ve Download sitelerindeki dosyalarin transfer edilmesi ilerleyen bölümlerde ele alinacaktir. Internet Explorer ilk çalistirildiginda açilmasi istenilen bir web sayfasi belirlemek mümkündür. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. Açilacak olan pencerede Genel baslikli klasör seçilerek Giris Sayfasi kismindaki Adres çubuguna, Internet Explorer ilk

tarihe göre siralanabilir. Hafizaya alinan sayfaya ait açiklayici ismin üzerine gelinip. Aranan konuyla ilgili seçilecek kelimeleri içeren internet . mous ile tiklanir. Bu linkler ziyaret edilen siteye . Bu seçenek bir adres defteri olarak da düsünülebilir. Geçmis (History) Bu tusa basildiginda sayfanin sol kesiminde yeni bir pencere açilir ve burada en son ziyaret edilen sayfalarin linkleri görülebilir. TAMAM tusuna basildiktan sonra web sayfasina ait link hafizaya alinacak ve Sik Kullanilanlar menüsünde görülecektir.çalistirildiginda açilmasi istenen sayfanin adresi yazilir ve Tamam tusuna tiklatilir. Ileri (Forward) Geri komutuyla geri gelinen sayfadan. Asagida açiklanacak olan ve sayfanin üst kisminda yer alan Giris tusuna tiklatilarak da bu sayfaya gidilebilir. tekrar bir sayfa ilerisine gidilmesini saglar. Internet Explorer 'in üst kisminda bulunan ve alt kisminda etiketler bulunan Tuslarin ve bazi menü seçeneklerinin kullanim amaç ve sekilleri asagida açiklanmistir : Geri (Back) Ekranda açik olan sayfadan. Ara (Search) Bir konu hakkinda yazili sayfalari bulmak için internet üzerinde arastirma yapilmasini saglar. Yenile (Refresh) Açili olan sayfayi bulundugu serverdan tekrar yükler. Eklenecek adresin kolay taninmasi için açiklayici bir isim verilir. Sik Kullanilanlar (Favorites) Internette sikça ziyaret edilen sayfalarin programin hafizasinda saklanmasini ve o web sayfasina adresin tekrar yazilmasina gerek kalmadan kolayca ulasilmasini saglar. linke ait sayfa browserda açilir. Bu islemden sonra o sayfaya adres yazmadan ulasilabilecektir. Buradaki bir linke tiklatildiginda adres yazilmasina gerek kalmadan. Bu sayfaya daha sonra ulasmak için tekrar Sik Kullanilanlar menüsü açilir. Sik Kulanilanlar menüsüne eklenecek sayfalarin o anda Internet Explorer ekraninda açik olmasi gerekir. Giris (Home) Baslama sayfasi olarak tanimlanan sayfayi açar. daha önce açilmis olan en son sayfaya geri döner. Yazdir (Print) Açili olan sayfanin yazicidan çiktisini alir. Dur (Stop) Yüklenmekte olan bir web sayfasinin transfer islemini durdurur. Bu islem için önce Sik Kulanilanlar/Sik Kullanilanlara Ekle menüsü açilir.

sayfalarinin listesini görüntülemek için kullanilir. Posta (Mail) Isletim Sisteminde yüklü olup internet Explorer 'da da geçerli posta programi olarak tanitilmis olan E-mail programinin (baska bir tercih yapilmamissa .

Gerekli güvenlik ayari yapildiktan sonra TAMAM tusuna tiklatilir. Güvenilen Siteler ve Yasak Siteler olmak üzere 4 adet seçenek bulunmaktadir. Yüksek. Bunlar Internet Servis Saglayicilarinin serverlari üzerinde bulunan özel programlardir. abone olunarak girilen sitelerin girislerinde sorulan kullanici adi ve password gibi gizli kullanici bilgilerinin. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. Top Level Domain Internet adreslerinin sonunda bulunur. Agacin köklerini Top Level Domain 'ler olusturur.internet Explorer için bu program Microsoft Outlook Express 'tir. ya da virüs içerebilecek. INTERNETTEKI ADRES GRUPLARI DNS talep üzerine bir kullanici programi vasitasiyla sembolik Domain adlarini IP adreslerine. Internette gezinti yaparken online alisveris yapmak amaciyla verilen kredi karti numaralari. Askeri kurulus organizasyonu. Bu agacin tümü genelden özele giden hiyerarsik bir yapi olusturur. Özel amaçli organizasyon. Yerel Ag. ) çalistirilmasini saglar. Orta. Network birlesimi. güvenilmeyen dosyalarin mevcut oldugu sitelere girilmesini önlemek üzere. Yine tüm seçeneklerde yer alan Siteler/Gelismis tuslarina tiklatilarak adresi bilinen herhangi bir sitenin yasaklanmasi (Internet Explorer tarafindan açilmamasi) ya da güvenilen sitelerin herhangi bir uyari vermeden browserda açilmasi saglanabilir. Yazi tipi (Font) Ekrandaki yazi karakterlerinin boyutlarini degistirmek için kullanilir. Internet Server 'larin adlari agaç seklinde alanlara (Domain) ayrilmis bir yapi izler. Açilacak olan pencerede Güvenlik baslikli klasör seçilir. Internet Explorer 'daki güvenlik düzeyleri istenildigi sekilde düzenlenebilir. Tüm seçeneklerde güvenlik düzeyi. Top Level Domain ler temel olarak asagidaki gibi siralanabilir : com edu gov mil net org : : : : : : Sirket veya diger ticari kurulus organizasyonu. Bu görevi Name Server lar yerine getirir. Burada Internet. Düsük ve Çok Düsük olmak üzere 4 tercihte kullaniciya sunulmaktadir. Yüksek güvenlik seçenegi seçildiginde yukarida açiklanan gizli bilgilerin Internette yayinlanmasi sirasinda Internet Explorer kullaniciyi uyarir ve devam etmek isteyip istemedigini sorar. Top Level Domain 'den önce Domain agacinin bir dali olan bir sonraki Sub Domain bulunur. Egitim kurumlarinin olusturdugu yapi. o anda Internet üzerindeki kullanicila r tarafindan görülmesi tehlikesine önlem almak. Askeri olmayan devlet organizasyonu. Diger seçeneklerde ise güvenlik önlemleri daha düsüktür. . IP adreslerini de sembolik Domain adlarina dönüstürür. E-mail programinin çalistirilmasi için bir link olarak düsünülebilir.

gov. FTP hizmet alanlarinda her kesime ve zevke hitap eden programlarin veya dokümanlarin bulunabilmesi olasidir.com. FTP. . Yani komutlari ezberlemek ya da ögrenmek gerekmemektedir. Ekrana gelecek olan sayfalar görsel olarak kullaniciya hitap etmeyip . Amerika 'da bulunan sistemlerden mesai saatleri disinda transfer yapildigi zaman performans artmaktadir. Bu gibi durumlarda genellikle kullanicinin e-mail adresi server tarafindan password yerine kabul edilmektedir. bu protokol ile oldukça hizli biçimde yapilmaktadir. birtakim programlar tüm FTP komutlarini entegre ederek.name belli bir sistem çerçevesinde yazilmaktadir. FTP PROGRAMLARI VE KULLANIMI Internet altinda dosya transfer etmenin ilk yolu FTP (File Transfer Protocol) kullanmaktir. komut satirinda çalisan komutlara sahip olmasina karsin. Böylece sadece karsi tarafin izin verdigi alanlara ulasilir.Bunun yaninda her ülke kendi koduna göre tanimlanmaktadir. Anonymous olarak baglanildiginda genellikle password sorulmamaktadir. Uzak mesafelerdeki bilgisayarlar arasinda dosya transferi. Böylece yukarida verilen domain. Ancak baglanilan bilgisayarin yerel saati transfer hizini etkilemektedir. Fransa için fr gibi. Bazi ftp arsivlerinde Anonymous kullanicisina da password sorulmaktadir. Ayrica bir bilgisayardan FTP araciliyla dosya transferi yapilabilmesi için o bilgisayarin FTP hizmet birimi (FTP server) haline getirilmis olmasi gerekmektedir. Örnegin Türkiye için tr. Herkese açik olan FTP alanlarina ulasmak için kullanici adi anonymous olarak tanitilmalidir. http://www. belirli tuslara tiklayarak program gönderme ve alma islemlerini yapmalarina olanak tanir. Eger sisteme abone olunmus ise bu durumda farkli kullanici tanimlari yapilabilir.tr benzeri bir adres yazilarak da web tabanli ftp arsivlerine ulasilabilir. Özellikle FTP arsivlerine erismek amaciyla gelistirilmis bu yazilimlardan en sik kullanilanlari WS_FTP 95.gidilecek_adres. sadece dosya ve klasörlerin olusturdugu sanal bir kütüphaneye benzetilebilir.telekom. Web browserlarda adres hanesinde ftp://ftp. Cute FTP ve FTP Explorer dir. tr ise Türkiye ye ait bir adres oldugunu belirtmektedir.tr örnek adresinde gov Top Level Domaini gidilecek adresin bir devlet organizasyonuna ait oldugunu. kullanicilarin sadece baglanacaklari FTP arsivi adresini yazip.

.

YENI BIR MAIL HESABI ALINMASI ve KULLANILMASI 1 .Daha sonra ise Sign Up linkine tiklayip e-mail alin.hotmail. ni yazin.) 3 Bir alt formdaki Account Information formunu doldurunuz. 2 Daha sonra ise gelen formu doldurun. soyadinizi .Öncelikle web tarayicinizin adres satirina www.com yazip enter tusuna basin. Sign In Name adli form kismina yazacaginiz bilgi sizin bundan sonraki .b. yasadiginiz ülkeyi v.( Adinizi .

e-mail adresiniz olacaktir. .

5 .4 Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmis ise Registration Error uyarisini alirsiniz. Buraya almak istediginiz baska bir e-mail adresi yazmaniz gerekir. . 6 E-mail adresiniz belli olduktan sonra Hotmail size belli kurallari kabul etmenizi isteyen bir belge sunar bunuda I Accept diyerek geçiniz.Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmamis ise ekrana Sign Up Successful ! notu gelir ve Continue at Hotmail linkine tiklayarak belirlemis oldugunuz email adresini almaya devam ediniz.

. Asama olarak Hotmail bizden çesitli haber veya bilgi gruplarina üye olup olmayacagimizi soran bir form daha sunar bunu da Contiune diyerek asiniz ve böylece e-mailimize kavusmus olunuz.7.

ad . ADDRESS BOOK adindan da anlasilacagi üzere arkadaslarinizin e-mail adreslerini .Aksi takdirde baskasi sizin bilgilerinize rahatça ulasabilir. DELETE . Inbox klasörüne gelen e-mailleri okumak için gelen e-mailin üzerine fare ile bir kere tiklamak yeterlidir.b bilgilerini kaydetmeye yarar. Ancak bu islemler ayri bir programda degil. eger gelen yeni bir e-mail varsa Inbox klasöründe bu e-mail görülebilecektir. HOTMAIL DE BIR BASKASINA E-MAIL GÖNDERME . dogum günü v. soyadi . Web sayfasi üzerinde yapilir. Inbox bölümünde gelen e-maillerin yaninda bulunan kutucugu isaretleyip delete linkine tiklayarak gelen e-mailin silinmesi saglanir. SIGNOUT Hotmail den çikmak için kullanilir.INBOX DELETE COMPOSE ADDRESS BOOK OPTIONS SIGNOUT HOTMAIL KULLANIMI INBOX web üzerinden ücretsiz olarak alinmis bir e-mail hesabina girildiginde.

Alinan maillerdeki dosya ekleri ise Download Attachment linki çalistirilarak bilgisayara kaydedilir. maile eklenmis olur.Compose linkine tiklatildiginda e-mail göndermek için gerekli sayfa açilacaktir. Açilacak olan pencerede Gözat (Browse) tusuna basilarak gönderilecek dosya PC 'den seçilir. En son asama olarak gönderdigimiz e-mail in ulasip ulasmadigini bakmak için Inbox bölümüne bakip ögrenebiliriz. To isimli pencere alicinin e-mail adresi Subject kismina ise konusu girildikten sonra mesaj yazilir. Done ve Attach tuslarina basilarak dosya. Eger hazirlanan maille birlikte aliciya PC 'de bulunan bir dosya da gönderilmek istenirse Attach linkine basilir. Bu asamadan sonra Send tusuna basilir ve mail gönderilmis olur. .

HABERLESME PROGRAMLARI .Options bölümünden ise daha önceden belirledigimiz sifremizi v.b özellikleri degistirebiliriz.

Araçlar/Dosya Aktarimi/Dosya Gönder menüsünden ise seçilen kullaniciya dosya göndermek mümkün olur. Ayni baglanti sekliyle ikiden fazla kullanici. Kullanicilar belirli sohbet odalarinda takma isimlerle görüsme yapabilirler. mikrofon. sesli ve görüntülü görüsme de yapilabilir. Program o serverdaki kullanicilari tarayarak liste halinde ekrana getirir. Açilacak pencereye yazildiktan sonra Enter tusuna basilan her metin. üst kisimda bulunan sohbet tusu tiklatilarak gerçeklestirilebilir. Bu kullanicilardan herhangi birisiyle görüsme yapilmak isteniyorsa kullanicinin isminin bulundugu satira çift tiklatilarak çagri yapilir. görüntülü ve text tabanli online görüsme yapmak amaciyla kullanilan yazilimlardir. çoklu sohbetlere katilabilir. bulunduklari serverlara göre siniflandirilmislardir. Kabul edilen bir çagridan sonra görüsme. hopar lör ve kamera varsa .Chat (IRC) programlari Internet üzerinde sesli. MICROSOFT NETMEETING Microsoft Netmeeting de kullanicilar bulunduklari odalara göre degil. Eger her iki tarafta da ses karti. karsi tarafin ekranina ulasacaktir. Bu programda kullanici kendi bilgilerini ve takma adini ilgili yere yazdiktan sonra istedigi server a baglanir. .

com .resimdeki gibi hotmail kullanan diger arkadaslarinizla haberlesebilirsiniz. Turksat2a@hotmail.I.Explorer kullanicilari kurulum asamasinda messenger yazilimini kurabilirler veya daha sonra yine I.Explorer özellestir kurulumu yaparak bilgisayariniza yükleyebilirsiniz. Offline Online Bu logoya farenin sag tusu ile veya çift tiklayarak gelen menüden OPEN sekmesini tiklayip messenger programimizi baslatabiliriz.Önce sirasiyla 1.MSN MESSENGER E-mail olarak hotmail sirketini kullanan kullanicilar için gelistirilmis haberlesm e yazilimidir. Resimdeki gibi Click here to sign in daha sonra ise e-mailinizin sifresini (password )yazarak 2.

Diger sayfa lar içinse Altavista sayfasinin en alt kisminda bulunan Next linkine tiklatilir. bu sitelere ulasilmasi amaciyl a kullanilan web siteleridir.INTERNETIN VERIMLI BIR SEKILDE KULLANIMI ARAMA SAYFALARININ KULLANIMI Arama sayfalari. Her sayfada 10 adet siteye yer verilir. ( "Türk Telekom 1 3 4 2 . arastirilan bir konu ile ilgili daha önceden bilinmeyen sitelere ait adreslerin ve ilgili sayfalarin listelenerek. Türk Telekom Giresun kelime grubunun aranmasi içinse bu kelimeler tirnak içerisinde yazilmalidir. Telekom kelimesinin geçtigi web sayfalarini bulmak için bu kelimeyi yazip Enter 'e basmak yeterli olacaktir. Örnek : Altavista arama sayfasinda bulunan tek satirlik pencereye ilgili konuya ait tanimlayici bir kelime yazilarak Enter tusuna basilir. Yazilan kelimeyi içeren sayfalar ekranda listelenir.

Giresun" ) Bu sekilde yazildiginda üç kelime de ayri ayri degil. Bu kelimeleri tirnak içerisinde yazmadigimiz taktirde ise Türk. Arama sitelerinde milyonlarca web sayfasi bulundugundan. Basbakanlik . Telefon. Ilk birkaç harfi ortak olan kelimelerin bulundugu sitelerin listelenmesi de mümkündür. NOT gibi) ayni özellikler diger web sitelerinde de saglanabilir. Yani Telekom kelimesinin bulundugu ancak Giresun kelimesinin bulunmadigi sayfalarin listelenmesi için : "Telekom" -"Giresun" ya da .C. Tele* yazilip arama yaptirildiginda . Teleks gibi "Tele" harfleriyle baslayan kelimeleri içeren tüm siteler listelenecektir. Yani . +"Telekom" -" Giresun " yazmak yeterli olacaktir. AND. Telekom ve Giresun kelimelerinin her birinin bagimsiz olarak yer aldigi web siteleri listelenecektir. Bu arama parametreleri arama sitelerine göre degisiklik gösterebilir. bir kalip halinde aranacaktir.cankaya. *. Mantik literatürüne yakin bir sekilde ancak degisik simge ya da komutlarla (+.C. OR.tr T. Belli bir kelimeye göre bulunacak web sayfalarindan baska kelimeyi içermeyenlerin de bulunmasi saglanabilir. Telekom. INTERNET REHBERI ÜLKEMIZDEKI FAYDALI SITELER RESMI KURUMLAR T. Cumhurbaskanligi www. -.gov. &. bu parametreler kullanilarak aranacak olan sayfalarin filtrelenip en aza indirgenmesi faydali olacaktir.

basbakanlik.mfa.tr Milli Savunma Bakanligi www.saglik.tr Saglik Bakanligi www.gov.www.msb.tr Disisleri Bakanligi www.tr .gov.gov.gov.

tr Turizm Bakanligi www.gov.tr Türk Tarih Kurumu www.turizm.diyanet.millipiyango.Maliye Bakanligi www.gov.cevre.gov.tdk.tr Ulastirma Bakanligi www.ttk.gov.ubak.maliye.gov.tr Türk Dil Kurumu www.gov.tr Devlet Tiyatrolari .tubitak.gov.gov.gov.gov.gov.tr Diyanet Isleri Baskanligi www.tr Milli Piyango Idaresi www.imkb.tr Savunma Sanayii Müstesarligi www.tr Istanbul Menkul Kiymetler Borsasi www.tr Tübitak www.ssm.tr Çevre Bakanligi www.

tr T.tr Sermaye Piyasasi Kurulu www.gov.gov.tcmb.tr Ulusal Akademik Ag ve Bilgi Mrk.gov.nukleer.gov.gov.tr Nükleer Arastirma ve Deneme Mrk. Merkez Bankasi www.tr Devlet Planlama Teskilati www.dpt.gov.gov.die.spk.tr Darphane www.tr Milli Kütüphane www. www.tr ÖSYM www.osym.tr .tedas.www.ulakbim.gov.gov.darphane.devtiyatro. www.gov.mkutup.tr Devlet Istatistik Enstitüsü www.C.gov.tr TEDAS www.

edu.tr Bogaziçi Üniversitesi .edu.edu.hun.tr Hacettepe Üniversitesi www.selcuk.edu.edu.tr ODTÜ www.tr Karadeniz Teknik Ünv.ege.uludag.akdeniz.anadolu.tr Uludag Üniversitesi www.edu.edu.tr Selçuk Üniversitesi www. www.ktu.metu.tr ITÜ www.ÜNIVERSITELER Akdeniz Üniversitesi www.edu.edu.itu.tr Anadolu Üniversitesi www.tr Ege Üniversitesi www.

tr Bilkent Üniversitesi www.edu.tr .tr Mimar Sinan Üniversitesi www.deun.tr Yildiz Teknik Üniversitesi www.yildiz.boun.edu.cu.tr Çukurova Üniversitesi www.tr Dokuz Eylül Üniversitesi www.gazi.edu.edu.tr Marmara Üniversitesi www.bilkent.edu.tr Gazi Üniversitesi www.edu.msu.istanbul.edu.edu.edu.edu.ankara.marun.tr Istanbul Üniversitesi www.www.tr Ankara Üniversitesi www.

ttsamsun.telekom.ttrehber.ttgiresun.tr INTERNET SERVIS SAGLAYICILAR .telekom.gov.gov.gov.tr/ TÜRK TELEKOM BORÇ SORMA http://fatura.tr Türk Telekom Samsun www.tr Türk Telekom www.tr TÜRKIYE TELEFON REHBERI www.telekom.TELEKOM SITELERI Türk Telekom Giresun www.gov.telekom.gov.

turnet.tr Efes Net www.ihlas.com.tr Hay Net www.efesnet.com Ihlas Net www.net.superonline.net.net.tr Superonline www.tr .hay.Turnet web.

tr Haynet FTP Arsivi ftp.ttnet.metu.edu.net.DOWNLOAD SITELERI VE FTP ARSIVLERI Zdnet Türkiye www.tr ARAMA SAYFALARI Arabul www.net.tr ODTÜ ftp.hay.com Nerede www.nerede.com Ihlas Net www.zdnet.ihlas.tr TT Net FTP Arsivi ftp.com.net.arabul.tr Netbul .

com Hotbot www.com Lycos www.com Efes Net www.com Infoseek www.altavista.hotbot.tr/arama/index.com Web Crawler www.www.htm YABANCI ARAMA SAYFALARI Altavista www.lycos.excite.com Yahoo www.yahoo.netbul.com.com Four11 www.infoseek.com .com Excite www.efesnet.four11.webcrawler.

turkiye.tr Milliyet www.star.turkishdailynews.tr .tr Sabah www.fanatik.tr Türkiye www.milliyet.com.tr Turkish Daily News www.MEDYA KURULUSLARI Hürriyet www.gov.tr TRT www.com.com.tr Zaman www.com.com.sabah.com.tr Inter Star www.zaman.com.trt.hurriyet.com Fanatik www.

tr TGRT www.com.com.net DONANIM ÜRETICILERI .tgrt.ntv.showtv.tr NTV www.com.com.kanald.tr Show TV www.tr Kanal D www.atv.ATV www.

cyrix.ibm.intel.com AMD www.com .Intel www.3com.com Hewlett-Packard www.com Dell www.com Compaq www.dell.hp.com 3COM www.com Apple www.amd.com IBM www.compaq.com Cyrix www.apple.

de Isbul www.com Monster www.com YAZILIM SIRKETLERI .net Yenibir www.monster.kariyer.almanyaonline.com Almanyaonline www.IS BULMA ve ARAMA SITELERI Kariyer www.isbul.yenibir.

sybase.borland.norton.netscape.com Oracle www.com McAfee .com Apple www.apple.microsoft.com Novell SCO www.sco.oracle.com.com Norton/Symantec www.tr Sun www.com Sybase www.Microsoft www.sun.com Netscape www.com Borland/Inprise www.

com Xoom www.com Autocad www.drsolomon.com EGITIM .xoom.yahoo.geocities.www.com Hotmail www.com Orcad www.angelfire.com Angelfire www.mcafee.com Yahoo Mail mail.hotmail.orcad. EGLENCE LINKLERI .com ÜCRETSIZ E-MAIL / WEB BULUNDURMA HIZMETI VEREN SITELER Yahoo/Geocities www.autocad.com DrSolomon www.

meb.gov.com www.tr Yavuzkolej www.egitim.afacancocuk.net www.koleji.Milli Egitim Bakanligi www.net .karnem.yavuz.com Egitim.com Karnem.com AfacanÇocuk www.

.turksatonline.www. Uydu yayin frekanslari .. Sitede Internet üzerinden canli olarak izleyebileceginiz tüm tv kanallari . .. Güncel haberlere Türksat uydularimiz hakkindaki bilgilere ve birçok konuyu bu siteden bulabilirsiniz.com adresinden ulasabileceginiz site... Teknik bilgilere . Türkiye nin Uydu Haberlesme Portali.

turkport.gen.com Maxi TV www.net .tr Matematik Sitesi www.tr Çocukça www.ada.tr/cocuk/ Elma Egitim Sitesi http://elma.com Komikaze.netbul.Tebesir.com.grafi2000.net.cocukca.com Ögrenci.com www.intermat.com Grafi2000 www.tebesir.maxitv.com www.com/cocuk/ Fem Egitim Sitesi www.com.fem.ogrenci.tr Adanet Çoçuk www.com Netbul www.

net Zeka Oyunlari www.gov.otuzoyun.com Giresun Valiligi www.giresun.flashberk.net Komik Flashlar www.www.giresunnet.tr Giresun Rehberi www.com .komikaze.cjb.

dosya açip . yalniz burada dikkat edilecek husus link (köprü) eklenmesinde http ile baslayip adresi yazmaliyiz .namazci.. resimleri . Yazicidan çikti alinir Yazi karakterini büyütür Yazi karakterini küçültür Yazi karakterini kalin yapar Yazi karakterini altini çizer Nesne veya yaziya link Resim ekleme Yeni dosya açar WEBSITE HAZIRLAMA WEB SITESININ HAZIRLANMASINDA KULLANILAN PROGRAMLAR VE TANITIMI Simdi bu programlari size kisaca tanitayim.. baski ön izlemenin ve bir nesne veya yaziya nasil link (köprü) eklenecegini sekillerle gösterdim. dosya kaydetmeyi . Bunlar Frontpage Express programinin normal komutlari .ÖR: http://www.com Simdi ise Frontpage Express in sayfa ile ilgili ayarlarinin nasil ve nerden yapildigini ögrenelim . Dosyaya Kaydeder.. 1) FrontPage Express : Öncelikle yukarida Frontpage Express de yazi karakterlerini . yazicidan nasil çikti alinacagini .. yeni bir belge olusturmayi .Daha önce hazirlanmis bir dosyayi açar.

Baski ön izleme yapar Yazi karakterini italik yapar .

. Web sayfamiza müzik eklemek için kullandigimiz yer .. Buraya File menüsünden Page Properties e basarak gelebiliriz....Eger forever seçenegini isaretlemezsek web sayfasinda müzik 1 kere çalar ve durur .web sayfamizin arka kisminin renklerini ..linklerin(köprülerin)rengini burdan belirleriz.Page Properties (sayfa yapisi) bizim için önemli olan komutlardan birisidir.Burdan web sayfamiza artalan görüntüsü . File Menüsünden geldigimiz Page Properties kismina bastigimizda karsimiza bu tablo çikar Web sayfamizin artalanini .artalan rengi.web sayfamizin arkasinda çalmasini istedigimiz müzikleri ve linklere verilecek rengi buradan ayarlariz.

.

Ayrica web sayfamizi düzenlemek istedigimizde yukaridaki yöntemle yapamayiz... Asagidaki sekilde görüldügü gibi.....2 ) NOTEPAD : Notepad ( not defteri ) uygulamasini yukaridaki sekilde de görüldügü gibi baslat /programlar /donatilar/ ve not defteri diyerek açariz..Web sayfamizi düzenlemek için Internet Explorer programindaki edit (düzen ) menüsünden yapariz..b düzenlemeleri yaptigimiz önemli uygulamalardan biridir...Notepad uygulamasinin en önemli özelligi bizim yapmis oldugumuz yazi .Yukaridaki sadece notepad uygulamasini açmak için kullanilir... .html kodlari v. resim linkleri .

. Bos disk alani veren siteler ve özellikleri Site Bos Alan CGI Destegi Reklam Yükleme Adresi HyperMart 10 Mb Var Afis/PopUp FTP/FP http://www.net Spaceports Sinirsiz Yok .. Asagidaki listede ücretsiz domain adresi verilen web sitelerinin adresleri ve özellikleri.Asagidaki notepad uygulamasin dada görüldügü gibi web sayfamizin basligi . linklerin sayfanin ne renk olacagini yazi tipimizi notepad uygulamasind a görüyoruz.hypermart. WEB SAYFASI HAZIRLAMAK IÇIN YAPILMASI GEREKENLER Önce bir domain adresi alinir. adresi .. Sekilde görüldügü gibi.

com Geocities / Yahoo 10 Mb Yok Afis FTP / Tarayici http://www.virtualave.icestorm.Yok FTP http://www.com Tripod 11 Mb .spaceports.com Virtual Avenue 20 Mb Var Afis FTP http://www.geocities.net The Icestorm Network 3 Mb Yok Yok Tarayici http://www.com WebJump 25 MB Var Afis FTP http://www.webjump.

tripod.Var Pop-Up http://www.com .

daha sonra alacagimiz KULLANICI ADI ve SIFRE ile site islemlerini yapacaginiz kisma LOG-In olacaksiniz. 2.Buraya tikladiktan sonra karsiniza gelecek ekran sudur : Bu sayfadaki formu . Buradan. Burada hemen mavi ile yazilmis olan SIGN ME UP linkine tiklayinca artik alan alma islemlerine baslayalim.Haliyle ilk yapacagimiz Internet e baglanip. Bu durumda karsiniza su ekran gelecektir : 3.Yukaridaki sekilde.Geocities'den Yer Almak 1. browserimizi açmak ve su sayfayi çagirmak: http://www.Burasi bir geçis sayfasi bizim için. BUILD YOUR WEBSITE linkine tiklayin.com Bu durumda karsimiza gelecek ekran sudur : Bu sayfa Geocities in ana sayfasidir.geocities. Ama biz simdi ilk önce ALAN ALMAYI ögrenecegiz.

.doldurun. EN FAZLA dikkat edicelecek iki husus YAHOO ID ve PASSWORD kismidir. Daha sonraki islemlerinizde bunlar sizden sorulacaktir.

sizin için bu alana ayrilan alana GÖNDERMEK. Bu durumda size sayfanizin adresinin hatirlatildigi bir tebrik mesaji gelecektir. baskasi tarafindan alinmamis ise o zaman karsiniza çikacak sayfa sudur: Burada bir ilgi alani seçmek durumundasiniz. Artik sayfanizi açtiniz.com/yavuzkolejliler 4. Yahoo nun sizin için hazirladigi geçici ana sayfayi görebilirsiniz. .Kalan is.geocities. YAHOO ID kismina "yavuzkolejliler" (tirnaklar yok) yazarsaniz adres su sekilde olur : http://www. alttaki butona tiklayin. EGER seçtiginiz ID baskasi tarafindan alinmis ise ilgili id yi degistirmeniz gerektigini belirten b ir sayfa çikar. Ayrica alttaki "Confirmation Kod" bölümünde garip sekillerle çikan sayisi okla gösterilen kutuya yazilmalidir! 5.Ayrica sitenizin adresi yazacaginiz YAHOO ID ye göre belirlenir. bilgisayarinizda olusturdugunuz dosyalari.Neticede bu sayfadaki istenen verileri de doldurduktan sonra. Seçmeden kaydiniz yapilmiyor.Ilgili resim : sitenizin adresini yazip.Bu formu doldurduktan sonra asagidaki butonu tiklayin. Örnegin. EGER seçtiginiz Id.

. Bu durumda karsinizda olmasi gereken sayfa sudur : 2.geocities. Bu sefer gelecek sayfa su olur: Burada bir takim kutucuklar ve yanlarinda da butonlar görüyoruz. Iste. göndermek istedigimiz dosyalarin bilgisayarimizdaki yollarini bu kutulara yazacagiz.http://www.Uyari : Tabi ki bu islemleri yapabilmek için bir YAHOO ID mizin ve sifremizin olmasi gerekiyor 1.Bu sayfada UPLOAD & FTP linkine tiklayin.com adresine baglanin.Id nizi ve sifresinizi yazdiktan sonra SIG IN butonuna tiklayin. bilgileri do gru girmeniz durumunda gelecek sayfa sudur : 3. Daha sonra da En alttaki Upload File(s) baglatisina tiklayacagiz.

Upload için Dosya numarasini (default olarak 5 görünür) arttirip.Dosyalarin yollarini böyle yazmak sikici olacak diye düsünen yahoo. "display" butonuna basarak kutularin sayisini arttirmak mümkün.Aksi takdirde sayfanizin ana sayfasi gözükmez. Bu gözat butonuna tikladigimizda hemen bir pencere açilir ve bilgisayarimizin içinde bulunan ve göndermek istedigimiz dosyanin yerini göstermemiz istenir. Dosyalarinizi kutulara yerlestirdikten sonra Upload file(s) butonuna tikladiginizda islem tamamlanir. Eger göndereceginiz dosya 5 ten fazla ise.html veya index. UYARI : Web sayfanizin ana sayfasini index. PÜF NOKTALAR . oraya GÖZAT butonlari koymus. ilgili dosyayi böylece bulduktan sonra penceredeki TAMAM tusuna tiklayarak DOSYANIN yolunun ilgili kutucuga yazildiginizi görürsünüz.htm adinda olmasina dikkat etmelisiniz.

2 ) Resim dosyalarini bit eslem formatinda degilde gif veya jpeg formatina dönüstürüp siteye bu sekilde hazirlarsaniz siteniz daha az yer kaplayacagi için daha çabuk açilir..htm olur..1 ) Eger aldiginiz domain ismi http://geocities.com/isminiz/dosyaadi.com/isminiz olur eger baska bir dosya olusturup gönderirseniz adresiniz http://geocities. .com/isminiz gibi ise index veya default diye dosya olusturup kullandiginiz ftp programiyla gönderirseniz adresiniz http://geocities.

Bu tür olaylar diger web islemlerinde de aynidir..arabul.s. www.google.) kesinlikle yazmamaliyiz.com . 4 ) Web sayfasi hazirlarken Türkçe karakter ( ü.com . ücretsiz e-mail veren v.turkvista..) Hatta web sayfanizi olusturdugunuz dosyanin ismide Türkçe karakter içeriyorsa web sayfaniz veya linkiniz gözükmeyecektir. Çünkü internet maalesef Ingilizce ve Türkçe karakter yazdiginizda sorun yaratabilir. www.altavista.g. www. Önemli arama motorlari. www. www.i.com ..com .. ücretsiz web alanlari . ( Örnegin web sayfanizda yayinladiginiz bir resimin ismi Türkçe karakter içeriyorsa internetde gözükmeyecektir.3 ) Arama motorlari .nerede.. Örnegin arama motorlarinda sitenizi eklerken Türkçe karakter kullanirsaniz islemlerinizde aksaklik çikabilir.netbul... 5 ) Web sayfasi hazirladik sira simdi onu Türkiye ye ve tüm dünyaya tanitmaya geldi.b internet üzerinde bulunan kuruluslara üye veya kayit olurken kesinlikle özel bilgilerinizi vermeyin.com .. www.com .Bu islem web sitenizin ziyaretçi sayisini artirir.

Yeni ve güncel köse yazilarimi www. Yeni bir kitapda ve yeni teknolojiler ile görüsmek dilegi ile..bilgisarayi.giresungazete.net ve www. INDEX 01 Bilgi = Güç tür. 02 INTERNET Dedikleri 03 Internet de hersey bedava(mi)? 04 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!! 05 .KÖSE YAZILARIM Daha önce yazmis oldugum bilgi teknolojileri ile ilgili yazilarimi sizlere fayadasi olabilir düsüncesi Herkes için Temel Bilgisayar ve Internet Kilavuzu adli kitabimin son sayfalarina eklemeyi uygun gördüm..Dikkat !!! W32/Blaster-A 06 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023'' 07 .CeBIT 2004 .com web sitelerinden takip edebilrsiniz.Mydoom'dan Kurtulma Rehberi 08 .

.Bilgi Güvenligi (2) 11 Internet = Hayat 12 GEL PC.Iyi ki dogdun.. .09 .Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise. PC 13 Evlilik 3 Yil içinde. 14 . 15 .....Bilgi Güvenligi (1) 10 .

kendi filminizi veya müziginizi yapabilir ve k endi web sitenizi yaparak Dünyaya açilabilirsiniz. hangi bilgisayarin hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistemin o zamanki adi ARPANET dir. Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabili r. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. müzik dinleyebilir. yine bizler tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun ola rak. Çünkü sanayiden egitime. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir. Internet in önemine dair bir örnek vermek gerekirse en son . Bilgisayarin kisaca tanimini yapmak gerekirse. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. bilgisayar bizler tarafindan hazi rlanarak verilen bilgileri.Yine Amerika tarafindan gelistirilen internet. Herkesin bildigi gibi bilgi çagindayiz ve bu çagi yasam ak için olmazsa olmaz iki kavram bilgisayar ve internet. görüntülü ve sesli iletisim kurabilirsiniz. Erkert ilk islevsel bilgi sayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. Günümüzde internet adi verilen yapi. ucuz. Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. Günümüzde bilgisayar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz.Yazi No : 01 . Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. sanattan eglenceye. arastirma ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak a maciyla kuruldu. radyo dinleyebilir. Simdi sizlere bu iki kavramin tarihçelerini ve önemlerinden bahsedeyim. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri depolayan elektronik cihazdir. zaman. tv izleyebilir. 1937 yilinda ilk otomatik hesap makinesi (MARK-1) yapilmasinin ardindan 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. para. Bilgisayar.P. fax çekebi lir. turizmden mühendislige kadar hemen her alanda bilgisayar kendi ne çok önemli bir yer bulmustur. paylasilmasi ve kolay erisimidir. bilgi ve güç demektir. Ilk bilgisayarlar bir apartman dairesini kaplayacak kadar büyük ve 30ton agirligindaydi günümüze geldigimizde ise artik cebimize sigacak kadar küçük ve 170 gr agirligina kadar düsmüstür. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi. hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir.000 islem yapan ENIAC [ Electronic Numerical Integrator and Calculator ] ( Elektronik sayisal dogrulayici ve hesap makinesi ) i yapti. Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Örnegin. internet ve teknoloji hakkinda en son gelism elere ve bilgilere ulasabileceksiniz. Bu nedenlerden dolayi ve çagimizin bilgi çagi olmasindan dolayi artik bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir.Bilgi = Güç tür Merhabalar. is kazanci. Bundan sonra bu sayfada bilgisayar.

Özetlemek gerekirse bilgi çaginda oldugumuz için bilgiye ulasmanin ve kullanmanin yolu olan bilgisayar ve internet teknolojilerini hem biz hemde çocuklariniza ögrenmesi için her zaman destekleyin.Amerika da yasanan ikiz kulelerin yerle bir olmasina ragmen tüm yazili ve elektronik bilgilerin tahrip olmasina karsin bunlarin yedekleri internet ortamindaki server lerda tutulduklari için hiçbir bilgi . zaman ve dolayisiyla para kaybi olmamistir. Sonuç olarak BILGI = GÜÇ tür bunu unutmayalim .

Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Internete bire ysel erisim olanaklarinin gelisimi ile ticarette internetin kullanimi önemli ölçüde artmistir. internetin toplum yasamina getirdikleri olumsuzluklar arasinda sayilabilir.Halbuki bu çok büyük bir yanlistir. akademisyene ve diger kullanicila ra sürekli ve aninda erisme imkanini sunmaktadir. .com adresinden internet üzerinde bulunan tüm ulusal ve yerel gazeteleri ücretsiz okuyup sehrinizden veya dünyadan aninda haberiniz olabilir. Çagimiza damgasini vuran internetin insanoglunun televizyonu tanimasindan bu yana yasadigi en büyük degisimlerden birisi oldugunu söyleyebiliriz.Ayrica Türkiye deki yakinlarinizla üc retsiz bir sekilde sesli veya görüntülü telefon görüsmesi yapabilir yine ücretsiz bir sekilde istediginiz sinema filmini indirebilir. www. Günümüzde internet reklam.com adresinden ise yüzlerce Türk radyosunu kaliteli bir sekilde dinleyebilirsiniz. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir. Internet ten nasil yararlanabiliriz : örnegin www. eglenceye ve diger kaynaklara erisimi açisindan önemli kolayliklar saglayan internet . Ayrica internet birbirinden uzak ki silerin birbirleriyle iletisimine olanak saglayan bir araç olarak. hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir. caniniz sikildi ise kendinize sanal bir arkadas bulabilirsiniz. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. Insanl arin bilgiye.Bu ve bunlar gibi internetin burada yazamadigim binlerce yarari v ardir. toplumumuzda daha çok sosyal iletisim ortami ve eglence kaynagi olarak algilanmakt a ve yararlanilmaktadir. bazi ülkelerde yasal fakat bazi ülkelerde yasal olmayan servislere erisim imkani da saglamaktadir. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. Internet dünyadaki bütün bilgi yiginini ve birikimini ögrenciden ögretmene. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi. ucuz. iyi niyetli olmayan kullanicil arin diger kullanicilara zarar verebilecegi bir ortami da kullanicilara sunmaktadir. planlama ve ödeme olmak üzere ticaretin her asamasinda yer almaktadir. üretim. Bütün bu yararlariyla birlikte internetin kötü niyetli kisilerin amaçlarina hizmet edecek önemli bir araç da olabiliyor. Bu ve benzeri servislerin intern et ortaminda kolayca erisilebilir olmasi.Bilginin her çesidine siyasi sinirlari asacak biçimde çok ko lay ve yeterince denetimsiz erisim saglayan internet.Yazi No : 02 - INTERNET Dedikleri Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. Eglence sektörü de internetin gelisimine bagli olarak servislerini önemli ölçüde internet üzerinden sunabilmektedir. video konferans ve sana l toplanti gibi etkinliklerin yapabilecegi ortami kullanicilara sunmaktadir. Internet 'casino'larinin (sanal ortamda kumar) bazi ülkelerde yasal bazilarinda ise yasal olmamasi buna bir örnektir.yayinonline. Çok büyük bir bilgi kaynagi olan internet. nakil.gazeteler. paylasilmasi ve kolay erisimidir.

uygun bir baglanti formuyla kisa sürel erde transfer edilebildigi platformlara dönüstü. h er türlü müzigin ve videonun rahatlikla bulunabildigi. Nihayetinde tüm dogrularin kesistigi nokta da varilan sonuç. Bunda dosya büyüklüklerini hatiri sayilir oranlarda küçültün sikistirma tekniklerinin de ciddi katkisi oldugunu da eklemek gerek.Yazi No : 03 iNTERNETDE HERSEY BEDEVA(MI) ? Ilk dile getirilmeye baslandigi yillarda. Napster önderliginde alt edilemez bir virüs edasiyla yayilan paylasim yazilimlari. insanlarin albüm. video d isk almak ya da sinemaya gitmek yerine dosya transfer etme egilimde olmalari. Bunun altinda yatan nedeni açiklamak hiç de zor degil . Çünkü bu yol çok digerine göre çok ucuz. Basta Microsoft ve Intel olmak üzere tüm teknoloji devleri . sinirsiz özgürlük ve bilgi paylasimi hayalle rine konu olan Internet. günümüzde basta müzik ve film endüstrisi olmak üzere bir çok çevrece kabus olarak nitelendiriliyor.

Direct Connect Direct-Connect digerlerine göre çok daha yeni olmasina karsin popülaritesini her geçen gün arttiran bir program. Napster'in suçlu bulunmasinin tek daya nagi. Son olarak ABD de görülen bir davanin sonunda KaZaa gibi paylasim araçlarini kullanarak müzik paylasmanin. Peer-to-peer yapisinda kullanicilarin dogrudan birbirlerine baglanmasi gündeme getirildi. paylasimi engellemek konusunda atilan tüm adimlar. Edonkey2000 sistemini digerlerinde ayiran bir diger özellik de WEB ile daha hasir nesir olusu. Sistemin kendi ya zilimi yerine Emule yazilimini kullanmak çok daha esneklik. Peer-to-peer Paylasim yazilimi ve sansasyonlari soruldugunda. Kisacasi Napster 'paylasim suçuna' yataklikla mahkum olmustu. Gelecek yillarda hem yazilim. özellikle yasi digerlerine oranla ilerlemis kullanicilardan alacaginiz cevap büyük olasilikla Napster olacaktir. Kaaza yazilimi özellikle yalnizca download yapan ve paylasima hiçbir sey katmayan pasif kullanicilara karsi aldigi 'partipiti on level' önlemiyle dikkat çekiyor. Özellikle müzik endüstrisini ciddi zararlara ugratan ve bu nedenle çok ciddi tepkiler alan sistem. açi lan davalar ve yaptirimlar sonucunda kapatildi. Böylece dosya transferlerine ev sahipligi yapan. hem de donani msal gardiyanlar tarafindan sürekli kontrol altinda tutulmaya çalisacagiz. dolayisiyla suçlan masi muhtemel bir ara yapiya gerek kalmamisti. Kazaa Media Desktop %100 peer-to-peer sistemiyle çalisan KMD. Edonkey2000 Edonkey2000 sistemi de %100 peer-to-peer sistemini kullaniyor. açilan tüm davalar 'hiçten' baska hiçbir sey elde etmiyor. sistemin bir sirket tarafindan desteklenmesi ve kullanicilarin bu sirketin sunuc ularina baglaniyor olusuydu. dayanak olarak 1984 yilinda bos kasede kayit yapabilen video kayi . Internetde müzik parçalari paylasan sitelerin yasalara aykiri olmadigina kar ar veren mahkeme. Bu dogrultuda yaptiginiz upload oraninda puan kazanirken. her download uygulamanizda puan kaybediyorsunuz. en çok kullanilan paylasim yazilimi olmak konusundaki üstünlügünü hala sürdürmekte. bu web sitelerinin kapanmasi için yeterli kanit olamayacagi karar i alindi. Tüm sansasyonel kisilikleri ve bir bir i karsisindaki üstünlükleriyle en popüler üç paylasim sistemi.bu konunun üzerine siddetle egilmekte. Özellikle film paylasimi konusunda çok ciddi bir alternatif olarak göze çarpiyor. Bu olay diger gelistiricilere yol gösterecekti ve gelistirilen yeni sisteme peer-to-p eer (esler arasi) adi verildi. Bahsi geçen teknolojilerin ne denli basarili olacagi konusunda fikir yürütmek güç ama durum bugün sunu gösteriyor ki. hiz ve yüksek hakimiyet sagliyo r. Diger sistemlere göre farklilasmis yapisi geregi yüksek hizli baglantilar ile uyumlu olmasi sebebiyle modem baglantilarinda sikinti yasamak mümkün. Puaniniz sifira indiginde transfer yapmaniza izin verilmiyor ve yüksek puanli kullanicilar ayni dosya söz konusu oldugu nda önceligi sahip oluyorlar.

internet paylasim sitelerine karsi mücadelerinin devam ede cegini belirtti. Ancak Ameri kan Müzik Sirketleri Birligi.Böylece son kararla KaZaa gibi paylasim siteleri kapanmaktan kurtulmus oldu. internet ile uzun zamandir hasir nesir o lan kullanicilar bu savasin sonunu merakla bekliyorlar . Ama kesin olmayan bir sey var oda bu savastan kimin galip çikacagi. Sonuç olarak gelecekdede bu kisir döngülerin sürecegi kesin.t cihazlarinin yasaklanamayacagini ifade eden mahkeme kararini göz önüne aldi.

. Sonunda bilgisayar dünyasina girmeye karar verdiniz ama ne yapmalisiniz. Bilisim sektörlerinin verdigi sertifikalar diplomalarla artik yarisiyor. Buradan alacaginiz *MCSE veya buna benzer sertifikalarla iyi b ir fiyata **bilisim sektöründe çok rahat is bulabilirsiniz. Internet inde k isaca tanimini yapmak istiyorum kimine göre chat ve birkaç site bakmaktan ibaret olan inte rnet aslinda dünyanin en büyük kütüphanesi ve okuludur. düzenlemek.Aslinda bilgisayar alani çok geni s olan bir olgudur. saklamaktir. Peki is bulamiyorsunuz ve kara kara düsünüyorsunuz. Bunun içinde kullandigimiz elektroniksel araç bilgisayar. güvenlik. internet. yazilim. Size çok çarpici bir örnek vermek istiyorum dünyanin en zengin adami Bill GATES sizce üniversite mezunumu? Hayir. yine insanlar tarafindan komutlar dizisine uygun olarak. Herkesin malumu çagimiz BILGI çagi ve bu çagin en büyük geregi bilgiyi kontrol etmek. islemek. Bu arada yazilim olmadan bilgisayarlar bir teneke parçasin dan ibarettir bunu da belirtmek isterim.Yazi No : 04 ISSIZLIGIN ÇÖZÜMÜ BILGISAYARDA SAKLI Bilgisayar nedir kisaca tanimini yapmak gerekirse.. Bunun yaninda bilgisayar v e en az bir yabanci dile hakim olmanizdan gerekiyor(du).. Ama diger bir alternatift e kendinize bilgisayar dünyasinda bir alan belirlemek ve bu alanda kendinizi devamli gelistirmek.. Bilgisayarda temel bilgileri ögrendiniz ve kendinizi artik bilgisayar canavari olarak görüyorsunuz o zaman kendiniz e bir alan seçip uzmanlasma vaktiniz geldi demektir.. Ama yukarida da belirttigim gibi Bill GATES kendisine bilgisayar dünyasindan yazilim a lanini kendisine seçmis ve bu alanda kendini devamli gelistirmis ve sonuç olarak dünyanin en zengin insani olmustur. istenilen düze yde ve sekilde isleyen ve depolayan elektronik cihazdir. Is bulmak artik üniversite bitirmekten geçmiyor maalesef.. Uzmanlasmak için bilisim sirketlerinin açtigi uzmanlasma kurslarina katilabilirsiniz.. Bunun içine donanim. Çünkü artik isverenler ise alacagi tek nik . insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri.Kisaca h er sey sizin elinizde kendinizi bilgisayar (bilgi islem) sektöründe gelistirerek issiz sifatindan bilgisayar uzmani sifatina terfi edebilirsiniz. birçok alt dali katabiliriz. Bill GATES üniversite mezunu degil. tasarim vb. Yapmaniz gereken ilk önce bir bilgisay ar edinmek daha sonra ilinizdeki veya kentinizdeki bilgisayar kurslarina veya bu ko nuda az çok bilgisi olan insanlardan bilgiler almak ve kendi kendinize artik bir seyler ba sarmaya basladiginiz andan itibaren ise internet dünyasina girebilirsiniz. O yüzden bilgisayari kendine is edinen bir insan mutlaka kendine bir uzmanlik alani seçmelidir..

elemanin üniversite mezunu veya bilgisini ölçmek yerine.. Önce ilgi alaniniza giren bir konu hakkinda sertifika egitimi aliyor sunuz sonrada sinavlara girip basarmaniz gerekiyor. Hepinize kolay gelsin. bilgisi sertifika ile belgele nmis kisileri tercih ediyorlar. Halil Ünsal NAMAZCI * MCSE (Microsoft Certified Systems Engineer: Microsoft Sertifikali Sistem Mühendis i) **Bilisim ( Bilgi Islem Sektörüne verilen genel ad ) .. Bu arada sertifika almak diploma almak kadar zor bir ça lisma gerektiriyor.

Yazi No : 05 Dikkat !!! W32/Blaster-A Merhaba sizlere bu hafta güncel virüslerden . kullanicinin far kinda olmadan veya iradesi disinda çalistirilacagi sekilde yerlestirmesi ve sistemlere z arar vermesidir. bilgisayarlarda çalistirdigimiz diger programlardan temelde bir far ki yoktur. Virüsler. Virüslerin bir diger özelligi ise kendilerini çogaltmalari ve hafiz ada degisik yerlere kaydetmeleridir. belli bir süre istenmeyen etkilerini göstermezler. Aslinda virüsler bilgisayarimizda müzik dinledigimiz winamp. Bazi virüsler ise aktif hale geldikleri halde. Bazi virüsler ise kullanicinin bilgisayar konusundaki bi lgisizligini kullanarak yol açmadigi zararlari vermis gibi görünerek panik yaratirlar.com/tr/default. çalismalarini yavaslatabilir. onlarda çesitli degisiklikl er yaparak gösterirler. herhangi bir bilgisayara degisik yollarla girebilen ve bu bilgisayarlarda i stenmeyen sonuç ve zararlara yol açan programlara verilen genel bir isimdir. vs) yollariyla yayilir. Virüsleri özel kilan. Öncelikle Windows un update yani güncelleme sayfasina girip http://v4. Virüs. Bunun disinda.windowsupdate. ag paylasimi. sabit diskinizin tamamini ya da önemli dosyalarin oldu gu kisimlarini silebilirler. Bu nedenle. isletim sisteminin destekledigi bütün isle ri yapabilirler. Internet (e-mail. kullandiginiz bilgisayar programlar ini bozabilir. yazilar edit ettigimiz word programi gibi bir programdir. bu virüslerin nasil bulastigini ve bu virüslerden nasil kurtulacagimizi anlatacagim Öncelikle virus nedir tanimini yapayim.microsoft. Bir virüs kullanici tarafindan çalistirilmadan veya kendisini programlay an kisi tarafindan önceden belirlenmis durum olusmadan aktif hale gelmez. girdigi sistemlere kendilerini. dosya indirme.) bilgisayarin izin hafizasini ve/veya disk alanini kullanarak bu kaynaklara verimli olarak erisimin izi engellemeleri ya da kullandiginiz dosyalarin içeriklerini bozmalari/silmeleri gibi oldukça zararli etkileri de olabilir. Bu programlarin kullandigimiz. .asp bilgisayarinizdaki açiklari tespit edip güncel yamalari ¹ indirmelisiniz. Çünkü virüsler çogunlukla bilgisayarinizdaki açik portlardan ² bulasirlar. Günümüzde virüsler artik web sayfalarindan dahi bulasabilmektedirler Peki tehlikenin bu kadar büyük oldugu günümüzde virüslerden korunmak için neler yapmaliyiz. Virüsler gen el olarak etkilerini diger çalisan programlara "bulasarak". disketler. Virüslerin etkileri sadece rahatsizlik veren küçük problemler olabildigi gibi (ekraniniz a rahatsizlik veren mesajlar çikararak çalismanizi bölmesi/engellemesi vb.

Eger basarisiz olursa o dosyayi yayilm asini önlemek amaciyla karantinaya alir.exe. Virüslerin yapilarina göre antivirüs savunma seklide degismektedir. Antivirüs programi adindan da anlasilacagi üzere virüslere karsi gelistirilmis bir kor unma programidir.sophos. *. . Suan antivirüs piyasasinda önerebilecegim programlar norton security 2004.com. Antivirüs ise repair (tamir) etme yol uyla bozulan kodu eski haline getirmeye çalisir.de/products/sav/eval/ adresinden indirip test edebilirsiniz Ayrica bilgisayarinizi internet üzerindende online olarakda bilgisayar olup olmadi gini tarayabilirsiniz bunun için adres http://housecall. Su anda popüler olan ve mail yoluyla bulasan virüsler ise mailin sadece attachment ( ek) kisminda olmayip mailin kendisinde mevcuttur.com/ açilan sayfadan s can now linkine tiklamaniz yeterli. kaspersky antivirüs ve sophos antivirüs programlaridir Bu üç programin içinde test yaptigim ve önerebilecegim antivirüs programi sophos antivirüs yazilimidir Bu programi http://www.doc. *.bat uzantili olabilir) bulastiysa o dosyanin kodunu bozarak onu kullanilmaz hale getirir.trendmicro.Daha sonra bilgisayariniza güncel ve güçlü bir antivirüs ³ programi yüklemelisiniz.xls. Bu durumda antivirüs virüslü maili repai r etmekle ugrasmayip direk karantinaya alir. *. *. Eger virüs bir dosyaya (*.

ilgili firmalarin (ya da kisilerin) çikardiklari programlara verilen gen el ad.sophos.html W32/Agobot-AG W32/Mimail-H W32/Mimail-F W32/Mimail-E W32/Mimail-C W32/Sober-Enc W32/Holar-I W32/Agobot-AF W32/Marq-A W32/Sober-A yama ¹ : Mevcut bir yazilimin bazi hatalarini düzeltmek. kapi . baglanti noktasi antivirüs ³ : Virüsleri bulmaya ve silmeyi saglayan programlara verilen genel ad.Güncel virüsler ise sunlar : W32/Blaster-A ayrintili bilgi ve belirtileri için http://www.com/virusinfo/analyses/w32blastera. . port ² : açik . ve programi güncellemek amaciyla.

Bunlar hayal degil bizzat gerçegin ta kendisi hatta yerinizden k alkmadan evinizden islerinizi yönetip. Internet meslekleri olarak tanimladigimiz bu meslekler gelecekte daha çok duyar olacagiz. . internetin hayatimizdaki yerinin genislemesiyl e birlikte ilginç isimleriyle dikkat çeken çok sayida yeni meslek dali daha eklendi. .Yazi No : 06 .BILGI TEKNOLOJILERINDE ''2003 VE 2023'' Çagimiz herkesin bildigi gibi bilgi çagi. dis hekimligi ögretmenlik. Bunlarin disinda Internetin yayginlasmasi ile Türkiye ve dünyadaki yükselen yeni mesleklerden bazilari söyle siralayabiliriz : Network Uzmani: Kurumlarin komple bilgisayar aglarinin kurulmasindan sorumlu uzm an. Gelecekte çocuklarimiz ögretmenim internet yoktu ödevimi hazirlayamadim diyebilir bu dedigim göreceli bir gelecek ama aklinizin alamayacagi gelismelerde olacak örnegin evinizi internetten kontrol edip siz gelmeden bir saat önce evinizin isitilmasini saglayabilir çamasir makinenize veya bulasik makinenize çalismasini saglayabilirsiniz. alisverisinizi yapip giresungazete. Internet Direktörü: Firmalarin internet sayfalarinin hazirlanmasi ve web reytingleri ni yükseltmek için çesitli islemler yapmak internet direktörünün görevleri arasinda yer aliyor. Bilgi Brokerligi: Karmasik enformasyon ortaminda kalmis kisi ve kurumlara.net deki gibi gaz etelerinizi okuyabileceksiniz Insanlik bu seviyeye nasil geldi? Hersey insanlarin bilgiye olan açligi ile baslad i ve bu bilgi simdi o kadar birikti ki artik bu bilgiyi depolayip. Dünya o kada r küçülecek ki belki sabahleyin berlinde isinize gidip aksamleyin giresundaki evinize gelebileceksiniz. Müsteriler için zor bulunan bilgileri temin etmek. avukatlik gibi bilinen temel mesleklerin yanina. ihtiy aç duyduklari bilgileri temin etmek ve arastirmalar yapmak. site ölçüm analisti bireysel hizmetler gelistirme uzmani . E-ticaret danismani: Firmalarin elektronik ticaret konularindaki stratejilerini belirlenmesini üstleniyor ve e-operasyonlari yönetmek konusunda firmaya rehberlik ediyor. Anlamlandirici: Internet veya medya ortaminda gelen yogun bilgilerden sirket için ön emli olanlari ayiklamak. Son yillarda içerik mühendisi . Sistem güvenligini saglayabilme konusundaki yetenekleri ise basarinin belirleyicis i olarak kabul ediliyor. Almanya da takip edebildigim kadariyla suanda bu meslekler el üstünde tutuluyor ve kisaca kapiliyorsunuz sanirim diger Avrupa ülkelerinde de ayni durumd adir. düzenleyip insanlara sunmak içi n belirli meslekler çikti ve çikacak Artik doktorluk. insan arabirim uzmani gibi meslekler dünyanin insan kaynaklari bültenlerinde en fazla arana n dallar oluyor. peki bu çagin oyuncaklari diger tabiriyle vazgeçilmezleri olan internet ve bilgisayar dünyasi nereye gidiyor bunu hiç düsündünüz mü? Bilgi Teknolojileri dedigimiz bu olgular artik hayatimizin vazgeçilmez bir parçasi oldu.

Sirkete virüsün yayilmaya basladiktan sonraki ilk 24 saat içinde 400 binden fazla Sobi g . Liste. Sirket.de ) Sophos'un "2003 yilinin virüsleri" listesinde Sobig'i yüzde 15'lik bir oranla Blaste r adli "solucan (worm)" türü Blaster takip etti. kendilerine gelen sikayetlerin yüzde 20'sinin So big-F ve versiyonu virüslerle ilgili oldugunu açikladi. ( www. dördüncü sirada Gibe.sophos. besinci sirada Dumaru adli virüslerle devam etti. 2003 ün en zarar verici virüsü oskarini sobig aldi. Üçüncü sirada ise Blaster'dan türetilen "Welchia" adiyla da bilinen "Nachi" virüsü yer aldi. Anti-virüs sirketi Sophos'un açikladigi rapora göre 2003'te en çok zarar vere bilgisayar virüsü Sobig oldu.2003 yilini virüsler yönünden degerlendirirsek.

ilk internet baglantisinin gerçeklestirildigi ODTÜ'den nisan ayinda düzenlenen "nostaljik" etkinliklerle kutlandi.Blaster-A %15.6 Diger virüsler %25 Bu arada internet ve bilgisayar virüsleri 20 yasina girdi.8 7.com/tr/default. yalnizca bin kadar bilgisayar tarafindan kullanilan ARPANET. Bilgisayar kullanicilarinin korkulu rüyasi virüsler 20 yasina girdi. Ilk bilgisayar virüsünü 1983'te Amerikali bir ögrenci gelistirmisti. yildönümü. TCP/IP protokolüne dönüstürülerek bugünkü internetin temelleri atildi.Dumaru-A %6.Gibe-F %7. daha fazla sayida kisinin kullanimina açildi ve internet dogmus oldu. Saglicakla kalin En güvenilir bilgisayar internete bagli olmayan bilgisayardir.Sobig-F %19. Kisaca 2003 yili bilgisayar teknolojileri ve benim gibi bilgisayar dünyasinda yasa yanlar yönünden bu sekilde geçti. Iste 2003 yili boyunca virüs trafiginde en yaygin olarak görülenler: 1. Yazima online virüs taramasi yapacaginiz web sitelerinin adresleri ve bir bilgisayarci atasözü ile bitirmek istiyorum.Bugbear-B %3. Güney California Üniversitesi'nde doktora ögrencisi olan Fred Cohen.2 5. bilgisayar güvenligi konusunda yapilan bir deneyi n parçasi olarak tasarladi.tasiyan e-mail geldigi bildirildi.1 9-Sobig-E %2. Internet Haftasi kapsamindak i etkinliklerde 10 yil önce yasananlar sinevizyon gösterisiyle hatirlandi.8 8.ABD'de bundan 20 yil önce. 2003 ayni zamanda internetin Türkiye'de 10.Sober-A %5.Nachi-A %8. Internet kullaniminin 10. bu egilimin 2004 yilinda da devam ed ecegine dikkat çekti.asp .com/ http://scan.Klez-H %1. O zamanlar yalnizca deney konusu olan bilgisayar virüsleri simdi sayilari 60 bini asan türleriyle milyonlarca dolarlik zarar verebilen canavarlara dönüstü. Aslinda virüsler müzik dinlediginiz winamp veya yazi edit için kullandiginiz word programi gibi bir progr amdir ama bu programi (virüs) kötü amaçli kullaninca kötü sonuçlar dogurabiliyor.microsoft.cgi http://v4.4 4.9 2. Bu dönüsümle.Mimail-A % 4. En yaygin virüslerin tamaminin Microsoft'un programlari üzerinde etkili olacak sekil de tasarlandigini belirten anti-virüs uzmanlari.sygate.1 3.windowsupdate.9 10. ilk virüsü.trendmicro. 1 Ocak 1983'te Savunma Bakanligi bünyesinde kullanilan ARPANET adli sinirli bilgisay ar agi. yasini kutladigi yil oldu.1 6.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan. http://housecall.

.

virüsün kendi yarattigi mesajlar. Daha da kötüsü. Virüs. Bu rakamlara. Mydoom. Outlook'taki açiklari kullaniyor ve bulastigi sistemin adres defterindeki adr eslere kendini e-posta yoluyla gönderiyor. e-posta trafig inin yaklasik %30'unu kapladigini açikladi. daha önce Mydoom'un bulastigi makinelerdeki gediklerden yararlaniyor. Mesajin ekindeyse. Mydoom'un simdiye dek karsilasilan en belali e-posta virüsü oldugunu. Mydoom'un yalnizca Windows tabanli sistemlerde etkili oldugunu söyleyelim. ABD'deki is günü sirasinda ortaya çikmis ve hizla büyük sirketlerin iletisim agina girmis olmasi yatiyor. Virüs gön derdigi mesajlarin "Gönderen" bilgisini de degistirdigi için. Bundan en önce en hizli yayi lan virüs unvanini elinde bulunduran Sobif-F ise. Rusya kaynakli oldugu düsünülen virüs 200 ülkeye yayilmis durumda. Mydoom nedir? Mydoom. açiga çikma riskini ortadan kaldirmak için de. Virüsü. ayni zamanda. gönderilen her 12 e-posta mesajindan biri Mydoom'a ait. mesaji bir e-posta hatasi sanmak mümkün. Bu arada. Finlandiya merkezli antivirüs firmasi F-Secure. Konu satirina bakarak. hatta simdiye dek en hizli yayilan virüs oldugu bile söylenebilir. ancak her 17 mesajdan birine bulasab ilmeyi basarmisti. Virüs. Kullanici mesa jina ne oldugunu anlamak üzere bu dosyaya tikladiginda. Outlook'taki adres defterini tarayarak kendini gönderecegi yeni adresler buluyor. Mydoom bulastigi makineye ne yapiyor? Her seyden önce. kendini antivirüs firmalarinin. Virüs. devlet kuruluslarinin ve askeri kurumlarin adreslerine göndermiyor. hatanin nedenini açiklar gibi görünen bir metin dosyasi yer alabiliyor. ayni zamanda Novarg ve Mimail_r adlari yla da biliniyor. Ne kadar yaygin? Mydoom oldukça hizli yayiliyor. antivirüs firmalari tarafindan hâlâ yüksek tehdit grubunda gösteriliyor. virüs sistemine bulasmis oluyor. bulastigi sistemlerin antivirüs firmalarinin Web sitelerine bag lanip son güncellemeleri indirmelerine de engel olmaya çalisiyor. MessageLabs'e göre. Is te bu virüs hakkinda merak ettiginiz her seyi bulabileceginiz. Rehberimizi okuyarak . Mydoom. E-posta filtreleme isiyle ugrasan MessageLabs sirketinin verilerine göre. sistemlerin gelen virüslü mesaja verdikleri otomatik yanitlar ve virüslü mesaji alip da digerlerine "Bana virüs bulastiriyorsun" diye mesaj atan kizgin kullanicilarin iletileri de dahil. nasil korunacaginizi ögrenebileceginiz bir rehber. Mydoom . bu mesajlar daha da çok trafige neden oluyor. Bu kadar hizli yayilmasinin altindaysa. Mydoom'dan ve varyantlarindan nasil korunacaginzi ögrenebilirsiniz.Yazi No : 07 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi Mydoom virüsü yeni varyantlariyla birlikte ortaligi kasip kavurmaya devam ediyor. tarihin en aktif virüsü. Microsoft programlarini hedefleyen bir dizi virüsten biri. virüs ortaya çikisindan sonraki 16 gün içinde 38 milyon kopyayla. Son olarak ortaya çikan Doomjuice adli varyantiysa. Ardindan kendi e-posta motorunu kullanarak kendi kendini gönderi yor. gönderdigi e-postalardaki konu satirindan (subject) tanimak mümkün.

dogru aaçlara ve bilgiye sahip olan herkes bu gedikten yararlanip sisteme sizabiliyor. 1 Subat'tan sonra DOS saldirilari (Denial of Service Attack . böylece. bir yandan da.b varyanti. yani bir gedik açiyor.bulastigi makinelerde bir arka kapi. Virüs ve daha sonra ortaya çikan Mydoom. virüslü makineleri bulmak için yapilan rasgele taramalarin sayisinin arttig ina dikkat çekiyor. ANtivirüs ve güvenlik firmalari.Hizmetin Reddi Saldirilari) denilen türden bir .

Yaraticisini koruyan virüs Yeni varyant Doomjuice'un temel özelligi. Sisteminize kisisel bir güvenlik duvari (firewall) kurmak da isinize yarayabilir. Outlook'un önizleme (preview) panelini kapatmak da dikkate deger. makinenin antivirüs korumasini sekteye ugratmaya çalisiyor.saldiriyi düzenlemek üzere programlanmis durumdalar. Microsoft da sisteminizi Internet üzerinden tarayabilecek bir hizmet sunuyor. b ulastigi sisteme orijinal Mydoom'un kaynak kodlarini da yüklüyor. kendini yollamak için kendi e-posta motorunu kullandigindan. programlarin hepsinden kurtul un. her zaman ihtiyaç duyacaginiz bir yazilim türünden bahsediyoruz). basarisinin dorugundayken 1 milyon civarinda sisteme sizmisti. Konu satiri bu rehbe rde bahsettigimi türden kuskuluysa. Mydoom'un yazarini bulmak için yürütülen çalismalar. Microsoft. büyük olasilikla farkina varmayacaksiniz. sitesinin yedek kopyalarini yaratmis durumda. sik sik güncelleyin. Virüsün bulastigi makineler. sirket in Web sitesi geçici olarak çökmüstü. Orijinal Mydoom (Mydoom. Her zaman yapmiyor olsaniz bile. böylece gedikleri kapatmis olursunuz. Doomjuice simdiye dek Mydoom buluna n 75.000 civarinda sisteme sizmis durumda. mesaji açmadan silin. Mydoom'u ve varyantlarini hemen taniyip etkisiz hale getire bilecek güce sahipler. e-posta yoluyla yayilmamalari. Microsoft. daha önce sisteme sizan Mydoom'un açtigi gedikten yararlanara k sisteme giriyorlar. hemen edinin. yaraticisini korumak. Ilki ve en yaygin ol ani Doomjuice. ayni saldirilari Microsoft'un Web sitesine yönlendirmek üzere programlanmis durumda. beklediginiz sonuçla karsilasmadiysaniz. herhangi bir sey indirmenize gerek kalmadan Internet üzer inden virüs tarama hizmeti de veriyorlar. Zira sadece bu acil durum sirasinda degil. Mydoom sisteminize bulasmis olabilir.A). önceki varyantlarin tersine. Antivirüs sirketlerine göre. Virüsün makineme bulastigini nasil anlarim? Virüs.Genellikle haberlesmediginiz kisilerden gelen e-pos talara kuiskuyla bakin. Bir e-posta mesajinin ekindeki dosyayi (zip ya da ekran koruyucu olabilir) açmak üzere tiklayip da. özellikle mesajin ekinde bir de dosya varsa. Üstelik bunlarin çogu ücretsiz. Özellikle bu salgin durumu sirasinda. Yeni varyant: Doomjuice! Mydoom'un iki yeni varyantiysa bu hafta basinda ortaya çikti. Korunmak için ne yapabilirim? Yapabileceginiz çok sey var. böylece kaynak kodun .Ayni zamanda. Dolayisiyla en iyi çözüm antivirüs yaziliminizi sürekli olarak güncel tutmak Antivirüs ve güvenlik sirketleri. sistemde kurulu olan diger Mydoom varyantlarini ka ldirip.com sitesine DOS saldirisi düzenliyor. Böylesi büyük salgin durumlarinda. Zira bu varyant. Virüsün yeni varyanti Doomjuice ise. Bu iki varyantin en önemli özelligi. Mydoom'un sisteminizde varolup olmadigini denetley ecek özel dosyalarin yani sira. Antivirüs yazilimlari. (Antivirüs yaziliminiz yoksa. bütün sisteminizi bastan asagiya antivirüs yazilimiyla tarayin ve zararli dosyalarin. arka planda SCO sirketinin Web sitesine sürekli olarak baglanmaya çalistiklari için. Deadhat adli diger varyantsa. antivirüs yazilimin izi düzenli olarak. kaynak kodu bulmaya dayaniyordu. simdiden bu virüse karsi önlem olarak. Bunlar.

bulundugu sistemlerin virüsün yazariyla baglantili oldugu ortaya çikacak ve virüs yazarinin izi sürülebilecekti. bulastigi makinedeki oriji nal Mydoom. kendini kuruyor ve ardindan sistemdeki antivirüs yaziliminin çalismasini.A ve Mydoom. . güncellenmesini engellemeye çalisiyor. Diger varyant Deadhat'se. Ancak Doomjuice sayesinde bu kaynak kod. virüs yazarinin kalabalikta izini kaybetti rme olasiligi da artmis oluyor.B virüsünü siliyor. simdi korunmasiz her sisteme sizabilecegi için.

Halen walkie-tal kie denilen kisa mesafeli telsiz cihazlarinda kullanilan push-to-talk (bas-konus) teknolojisinin. 64 ülkeden 6500 sirket ve yarim milyondan fazla ziyaretçinin katilimiyla Almanya nin Hannover kentinde gerçeklesti. 18 Mart ta kapilarini açan fuar özellikle cep telefonu ve bilgisayar üreticileri için büyük önem tasiyor. Dünyanin dört yanindan gelen teknoloji meraklilari. Uzun yillardir kullandigimiz hemen hemen her esyada teknolojik bir dokunus görmek mümkün.CeBIT 2004 Dünyanin en büyük teknoloji fuarlarindan CeBIT almanyanin Hannover kentinde yapildi. Motorola ve Ericsson. Siemens. Isbirli gi sayesinde. Fuarda en son teknolojiler gövde gösterisi yapti. Cihazl ar arasinda veri transferine yarayan bellek kartlari da 10 gigabaytin üzerine çikan kapasiteleriyle dikkat çekiyor. Nokia. radyo ve DVD yi birlestiren yeni ev eglencesi ürünleriydi. Telsizlerde bulunan bas ve konus teknigi cep telefonlari için de gelecek vaat ediyor . küçük tasarim-yüksek görüntü kalitesinden yana. push-to-talk olarak adlandirilan ses iletim sisteml erine ortak standart gelistirilmesi için isbirligini de CeBIT te duyurdu. Televizyon ve müzik sistemlerinden sonra buzdolabi ve firin gibi ev esyalariyl a . Dijitallesen dünyada artik teknoloji her an yanimizda olacak görünen o. gerek sektördeki diger firmalarla gerekse kendi baslarina söz konusu teknolojilerin gelistirilmesi ve standartlarinin belirlenmesi üzerine çalismalar yapiyorlar. Cep telefo nu üreticileri özellikle fotograf ve video teknolojilerini yükselttikleri yeni modellerin i ilk defa Hanover de gösterime sundular. Creative. CeBIT Hannover de gelecekte teknolojide neler olacagi sergilendi. Büyük sirketlerin son teknoloji ürünlerini sundugu teknoloji sovu CeBIT 2004. fotograf kalitesinde baski sunan yazicilar.Daha ince ve hafif olurken kapasite ve hizi da yükselen dizüstü bilgisayarlar. binlerce sarkinin yani sira yüklenen filmleri üzerindeki küçük ekranda gösterebilen yüksek kapasiteli dijital oyuncaklar fuarda özel bir yere sahipti. Casio. CeBIT içinde en öne çikan teknolojiler Wi-Fi olarak tanimlanan hizli kablosuz internet . Canon.Yazi No : 8 . profesyoneller ve gazeteciler küçük bir sehri andiran fuar alaninda gelec egin yasam tarzini tecrübe ettiler. Almanya Basbakani Gerhard Schröder in açtigi CeBIT 2004 te. çok-islevli ofis ürünleri ile televizy on. Sony Ericsson ve Samsung. yüksek kalitede fotograf çekebilen cep telefonlari. Nikon. Fotograf ve video özellikli cep telefonlariysa yeni yasam tarzinin simgeleri. 1 megapiksel ve üstü kalitede cep telefonu modellerini tanitirken. bu klasmandaki modelleriyle birlik te en genis yeni ürün portföyüne sahip Siemens Mobile fuarin yildizlarindandi. üç sirketin de ürettigi telefonlar tüm servis saglayicilarinin hatlari üzerinden uyumlu olarak isleyecek. kullanicilarin konusma isteklerini artirmasi bekleniyor. bu sene de mobil teknolojiler agirliktaydi. Sektörün lideri konumundaki Siemens ve Nokia. Olympus gibi dijita l fotograf makinesi üreticilerinde yeni trend.

.birlikte otomobillerde de büyük bir dijital devrim yasaniyor. kesintisiz il etisim saglaniyor. Ayri ca. otomobilin içinde de kurulan kablosuz internet baglantisi sayesinde. Uydudan alinan harita bilgilerini arabanin konsoluna yerlestirilen ekrana yansitan GPS (Global Konumla ndirma Sistemi) teknolojisiyle sürücüler gidilecek istikameti ekrandan takip edebiliyor.

virüsl er üzerinde çalisiyordu Ilk virüsünü ise 8 saatte yazarak UNIX isletim sistemi altinda tam kapasite çalisan bir bilgisayarda test etmisti. Bilgisayar virüsleri. Virüsler. En yeni modelleri ise en iyi savunmak saldirmaktir diyer ek avcilari onlari yakalamadan islerini bitirmeye çalisirlar. bilgisayarin ana kartinin bios unu bozan virüslerde vardir. Anti-Virüs programlari) tarafindan fark edilmeme için bilgisayar sitemindeki yerlerinde gözükmemeye çalisirlar. Avrupa da meydana gelen ilk virüs olayi Berlin Üniversitesi nde meydana çikti. Theory and Experiments. Neumann Theory and Organization of Complex Automation adli eserinde kendi kendine çogalabilen bilgisayar programlarindan bahsetmektedir. Bilgisayar virüsü düsüncesi ilk olarak. üniversite idaresi. Bu progr amlar çesitli sekillerde bilgisayarlara zarar verirler. Selbstreproduzierende Software adli çalismasiyla saglanmisti. Ayrica virüsler sanildiginin aksine çok az yer kaplarlar. Bilgisayar virüsleri ile biyolojik .Virüsle r hakkindaki asil gelisme Almanya nin Dortmund Üniversitesi nde J.Yazi No : 9 . Cohen in bilgisayar sistemini kullanmasini yasakladi. Sadece bulastigi programi bozan virüsler oldugu gibi. Virüsü kimin yerlestirdigi buluna madigi gibi. 1983/84 yilinda Fred Cohen tarafindan hazirlanan Computer Viruses. Cohen. Virüs Cohen in kontrolünde tüm sisteme yayilmisti. University of Southern California adli çalisma yayinlandi. isletim sistemin in her çalismasinda. Kendilerinin devamini saglamak için bazi önlemler almak zorundadirlar. problemde çözülemedi. Virüs programlari kendilerinin bir kopyasini otomatik olarak üretir.Bilgi Güvenligi (1) Cagimiz bilgi cagi ve bilgi caginin vazgecilmez unsurlari bilgisayar ve internet . Kraus un. tüm programlar. Hatta bu çalismada virüs kaynak kodlari dan da bahsediliyordu. Üniversite ana bilgisayarina yerlestirilen bir manipülasyon rutini. Yine son zamanlarda int ernet ten e-mail yoluyla bilgisayarlara bulasan ve kullanicinin outlook express adi ve rilen e-mail programi üzerinde yer alan adreslerine kendini yollayan virüslerde yayginlasmislardi r. Bunun için düsmanlari (dikkatli kullanicilar. Yeni teknoloji ile gelen teh liklelerde cabasi bu yazimda sizlere bu yeni teknolojileri kendi cikarlari icin kötü kullanan k isilerin ürettigi virüs ve trojanlardan korunma yöntemlerini anlatacagim. Peki bu yeni teknolojileri kullanmasini ne kadar biliyoruz. Macar matematikçi John von Neumann tarafindan ortaya atilmistir. Deney neticeleri belli olunca. çalistiginda bilgisayarimiza degisik biçimlerde zarar verebilen küçük programciklardir. belirli bir degeri sürekli arttiriyordu. yedeklerde dahil silinip. Örnegin ''CIH''(Çernobil) virüsü bir versiyonu her 26 Nisan' da aktif hale gelerek bilgisayari n ''bios'' unu siler. Sadece harddiskteki dosyalari kullanilmaz hale getirebildigi gibi bilgisayari tekrar açilmayacak sekilde de zarar verebilir. orijinal sistem kuruldu ancak büyük maddi kayiplara engel olunamadi. Bir çok virüsün ortak teknigi çok iyi gizlenmektir.

http://housecall. Bazi anti-virüs programlari trojan adi verilen programciklari da tespit edebilmektedir.cgi . Anti-virüs programlari virüsleri tespit eden. Bu karsilastir ma neticesinde bilgisayar virüsleri daha iyi anlasilacaktir. virüs bulasmis dosyalari temizleyen veya silen programlardir.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan. Günümüzde bir çok anti-virüs programlari bulunmaktadir. Asagidaki tabloda bu ilg inç benzerlik göz önüne serilmistir.trendmicro.com/ http://scan.virüsler karsilastirildiklarinda sasilacak derecede benzerlikler görülür. Ama artik herkes interneti kullanmasi nedeniyle ve güncel olmasi sebebiyle asagidaki adreslerden virüs ve trojan taramalari yaptirabilirsiniz.sygate. Trojanlarin virüslerden farki gözle görülebilir olmasi ve normal bir dos ya gibi silinebilir olmasidir.

Bu programlarin mantigi bilgisayarinizi disaridan gelecek tehlikele re karsi korumak ve bilgisayarinizda sizin izniniz olmadan internetde herhangi bir progra min calisamamasidir.com. Bu programlara trojan ( Truva ati) denmesinin sebebi bir programin arkasina gizlenerek kulaniciyi bir bakima içeriden vurmasidir. Truva atlarini kullanici bilgisayarina yollamak isteyen kisilerin deneyecekleri en pratik yol sizi kandirmak olacaktir. fotografimi yollamamami ister misin ? seklindeki bir teklife bile süphe ile bakmak gerekmektedir. makinelerinde kurulu bulunan her bir yazilimin güvenilir bir kaynaktan alindigina ve daha sonra üzerinde oynama yapilmadigina emin olmalidir.exe'' Not: Internet'te bedava olarak bulunabilen bazi programlarla da hevesli hacker'l ar programlama bilgisine sahip olmadan da kendi virüslerini trojanlarini olusturabilm ektedir Bunlarin disinda firewall denilen bilgisayariniza disaridan gelen tehlikeleri önle mek icin kullanabilirsiniz. Esasinda çalismistir belki de bilgisayar sisteminde bir misafir dolasiyordur. En basitinden . Trojanlarin asil amaci sifreleri ele geçirmektir (servis saglayicilarin baglanti sifresi gibi). Örnegin ''prg. Kisisel kullanicilar ve sistem yöneticileri.exe adi altindaki dosyaya tiklandiginda programin çalismadi görülebilir. trojanlari n sisteme girisi engellenebilmektedir. Trojanlardan korunmak için asagida sayilan maddelere uyuldugu takdirde. Çoklu uzantisi olan dosyalari asla açmamak.Bilgi Güvenligi (2) Trojanlar ise internet yoluyla kullanici bilgisayarina girilmesini saglayan prog ramlardir. Öncelikle çok iyi tanimadiginiz kimselerin gönderdigi dosyalari kabul etmemek. Virüsler süphesiz her kullanicinin belasidir.com sitesinden indirebileceginiz zonealar m programidir. Örnegin www. Cünkü hala ülkemizde bilisim suclari ile kesin bir kanun yok diger ülkerde oldugu gibi. Güncel Anti-Virüs programlarini kullanmak. yarinizi kullanmasina korsan düsüncelere sahip kisilerin gizli çalismalarinin sonucu ortaya Bu sebepten dolayi bunlari üretenlerin kimlikleri çogunlukla gizli Trojan in diger bir tehlikeli boyutu ise baskalarinin sizin bilgisa izin vermesidir.zonealarm. bu kadar zarara ugratacagini söyleseydik herhalde bizimle . Truva atlari çikmaktadir.Yazi No : 10 . Örnegin siz internet iken kötü niyetli herhangi bir kisi (hacker) sizin bilgisayariniz üzerinden banka soyabilir ve sorumlu malesef siz olu rsunuz. Bu p roblemler daha çok internette chat programlari kullanirken olusmaktadir. Cünkü bu olay yeni teknolojinin bir ürünü oldugu icin eski kanunlar butür polisiye olaylarda malesef gecici kaliyor. kalmaktadir. Kullaniciya gelen MyPhoto. ilk zamanlarda Brain virüsünün programcisina virüslerin ilerde bilgisayar sistemlerini. Bu söz klasiklesmistir. Virüsler den farkli olarak . Virüslerin tarihi 1980 lere dayanmaktadir. trojanlar gözle görülürler.

Yapabileceginiz en ön emli olgu ise butür konularda cikan haberleri dinlemek ve yazilari okumaktir. Asil amac bu olaydan Pazar yolu bulmak yani virüs ü bulup yayip ve sonra antivirüs denilen virüsleri yok eden programlari satmak. Virüs programcilarinin bu virüsleri hangi psikoloji ile yaptiklari b elli degil. Bu arada ilk cep telefonu virüsümüzde cikti. Duymadik demeyin. Adi cabir bilginiz olsun.alay ederlerdi. Btezin dogru olup olmadigini zaman gösterecek ama umarim böyle bir durum ile karsilasmayiz Günümüzde yeni teknolojiler gelistikce butür vakalar herzaman olacagi kesindir. Haberiniz olsun . Fakat ruhsal sorunlari olmayan programcilarin virüs yazmayacagini düsünüyorum. Yada bilgisayarcilari biraz is yapmasini sa glamak ! Gelecek icin öngörülen ise virüslerin internet baglanti yollarini tikayip internetin kullanilmaz hala gelebilecegi görüsü. Önemli olan bu tür olaylara karsi önlemleri almak ve bilincli olmaktir.

arastirma kurulusla ri ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverisini saglamak amaci ile kuruldu. hangi bilgisayarin. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen b u sistemin o zaman ki adi ARPANET idi. ayni sekilde internet teknolojiside biz lerden bircok degeri götürdügü asikar. internetin kurulma amacini ve tarihçesinden biraz bahsedelim. Avrupada suanda yerel kullanicilar 5000kb varan hizlara ulasabilmektedirler. Pek i interneti nasil verimli kullanabiliriz ve istedigimiz bilgiye en güncel nasil ulas abiliriz. Yurtdisind a yasiyan . benim [gogil amca ] diye hitap ettigim internetde ise www. internete dönersek. Çünkü Türkiyede yapilan arastirmalar. Peki interneti yeterince kullanmasini biliyormuyuz? Bu sorunun cevabi koca bir h ayir. Ama bizlere kazandirdiklari daha fazla oldugu için artik günümüzde internetsiz bir yasam düsünülemiyor. Çünkü hergün yeni bilgiler ögrenmek zorundayim. Beni geçip. Ikinci asama olarak haber ve bilgi sitelerini günlük takip edebilirsiniz.com adresinden ulasabileceginiz internet ortaminda bulunan 5 milyarda n fazla sitenin kayitli oldugu arama motoruna sorarak dogru adimi atmis olursunuz.google. chat sohbet vb amaçlar ile kullanildigini gösteriyor.Internet = Hayat Hani derlerya silah çikti mertlik bozuldu. internetin asil kullanim amaci olan bilgi kullanim i ve haberlesme alanindan çok. Sahsen ben kendimi bir bilgi canavari olarak tanimliyorum ve ben internetsiz yapamiyacagimi cok iyi biliyorum. Bu sorunun cevabi çok basit. Internet 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. Günümüzde ise artik 512kb a çikan hizi ile internet Türkiyede hak ettigi yeri yavas yavas almaktadir. 1980 yilinin baslarinda ise 56Kbps hizinda ilk üniversiteler arasinda TCP/IP proto külü ile konusacak bir agi devreye girdi. Türkiyede ise internet ile nisan 1993 tarihinden itibaren ilk baglanti ODTÜ den gerçeklestirilmistir.Yazi No : 11 . Google nin kurucularu iki üniversite ögrencisi idi ama sanirim simdi bill gates ile zenginl ik açisindan yarisiyorlardir. yoksa rahat edemiyorum. Amerikan Genelkurmay Baskanligina bagli ileri savunma arastirmalari proje dairesi [DARPA] tarafindan gelistirilen.

vatandaslarimiz tüm konsolosluk islemlerini, internet ortamindan www.ekonsolosluk.net adresinden yapabilirler. Karsilikli haberlesme ve bilgilerinizi kaydetmek icin 1GB alan veren www.yahoo.com veya 2GB veri depolama alani veren www.gmail.com adreslerini kullanabilirsiniz

Peki internetin ya kaybettirdikleri? Iletisim çagindayiz diyoruz ama eski iletisim araçlarindan olan mektup un degerini ne kadar hatirliyoruz veya bayramlarda eli öpülen, saygimizi gösterdigimiz büyüklerimize ne kadar deger verebiliyoruz. Bunlar manevi kaybettiklerimiz birde günümüzdeki insan kiligindaki çakallarin internet ortaminda sizin bilgilerinizi kullanarak yaptiklari hirsizliklar veya kredi kartinizin kullanilm asi... Ama bunun icin ilk önce su sitelere girip bilgisayariniza trojan ve virüs kontrolü yaptirabilirsiniz http://housecall.trendmicro.com/ ve trojan kontrolü için http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

Gelecekte öngörülen internetin çok büyük bir pazar olacagi, iletisimin büyük çogunlugunun internet üzerinden olacagi ve artik akilli makinelerin, sizin uzaktan i nternet üzerinden kontrol edebileceginiz makinelerin çagi basliyacagi öngörülüyor. Süprizlere hazirlikli olun. Çünkü gelecekte sizi büyük bir süpriz bekliyor

Yazi No : 12 - GEL PC, PC

Bilgisayariniza en son ne zaman virüs veya trojan taramasi yaptirdiniz veya en son kendiniz bilgisayariniza ne zaman bakim yaptiniz? Eger bu sorularin cevabi uzun zaman oldu ise, bu yaziyi okumanizi tavsiye ederim PC [Personal Computer] anlami türkçemize kisisel bilgisayar olarak çevrilir. Bilgisayarlarimizi kedi gibi görüp bazen, gel pc p c demekte fayda görüyorum Bu yazimda bilgisayarimiza yazilimsal olarak rahatlaticak ve virüslerden nasil temizleyecegiz kisaca bu konulardan bahsedecegim. Bu arada windo ws ailesine 3.X, 95,98, ME, 2000, XP derken simdide Windows Vista [Longhorn] adi il e yeni bir üye 2006 yazindan itibren katiliyor. Windows XP den sonraki yeni jenerasyon isl etim sistemi olacak Windows Vista yi gelecek günlerde konu olarak ele almayi düsünüyorum.

Bilgisayarimizin daha rahat çalismasi ve açilisini hizlandirmak için, bir püf vereyim. BASLAT menüsünden çalistir seçenegini tiklayip açilan menüye MSCONFIG yazin. Daha sonra ise gelecek menüde Baslangiç imgesini tiklayip ctfmon seçenegi disindaki menülerdeki isaretleri kaldirin. UYARI : Bu isaretleri kaldirirken eger ekran kart iniz, ses kartinizin baslangiçta yüklenmesi gereken sürücüleri var ise bunlarin isaretlerini kaldirmayin, yoksa ekran veya ses kartiniz tam çalismayabilir ve MSCONFIG windows isletim sisteminin ana baslangiç ayarlarinin oldugu bölüm oldugu için lütfen belirttigim ayarlarin disindaki ayarlara dokunmayin. Bu islem bilgisayarinizin açilistaki hizi ni artiracaktir.

Simdi gelelim güvenlik olayina, ilk is olarak bilgisayar ve kisisel bilgierinizin güvenligi için Windows XP isletim sisteminin açiklarini kapatmak için gerekli yazilimlari yüklemeliyi z. Windows XP Türkçe için gerekli yazilimlari asagidaki adresden yükleyebilirsiniz. http://v4.windowsupdate.microsoft.com/tr/default.asp Windows Güvenlik açiklarini yükledikten sonraki asama ise bilgisayarimizda trojan denilen, bilgisayarimiza yazilimsal olarak bir zarari olmayan ama bizim kisisel bilgilerimizi [ e-mail password, kredi karti numaralari vb.] baskalarina ulastiran yazilimlara trojan denir. Simdi ise bilgisayarinizda trojan olup olmadigini tariyalim... http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

En son asama olarak bilgisayarimiza güncel bir anti-virüs programi yüklemeliyiz. Piyas ada

veya internet üzerinde bolca virüs koruma veya virüs temizleme programi olarak adlandirdigimiz anti-virüs programlari mevcut ama benim size tavsiyem F-Secure sirketinin üretmis oldugu Security 2005 antivirüs programidir. Bu yazilimi download edebilmek için adres : http://www.f-secure.com/protectyourpc/

Son olarak bu yazimdaki bilgileri uyguladiginiz zaman, sizin virüslerden degil, vi rüslerin sizden korkacagindan süpheniz olmasin...

Yazi No : 13 - Evlilik 3 Yil içinde...

Büyük sirketlerin evlenmesine alistik, Sony-Ericsson, MercedesBenz-Chyrsler gibi. Ay rica cep telefonu ile internet in evlenmesinide yavas yavas alisiyoruz. Cep telefonu il e internetin evlenmesinden wap, umts gibi adini yeni duydugumuz teknolojileri ögrend ik. Simdi ise sira internet ile Televizyon un evlenmesine geldi. Herkes bu evliligin s onucunda dünyaya gelecek yeni teknolojileri merak ediyor. suanda altyapisi ve hazirligi dev am eden bu evlilik, 3 yil icinde gerçeklesmesi öngörülmekte

Peki bu evlilik bizlerden neleri götürüp, neleri getirecek. Ben Televizyonun olmadigi zamanlari bilmiyorum fakat büyüklerimizin dedikleri kadari ile televizyon olmadan insanlar arasi iliskiler daha siki-fiki, misafirlikler daha uzun ve muhabbet sek linde geçermis. simdi günümüze baktigimizda hepimizin evinde en az 2 televizyon var ve insanlar arasi iliskiler giderek azalmakta. Internet-TV evliliginde ise artik is tediginiz programi siz seçip, istediginiz zaman siz izleyebileceksiniz, hatta kayit imkanini zda olacak.

Peki ya götürecekleri bizlerden? Iste bu büyük bir soru isareti ! Ama benim öngörüm, insanlik makinelesme yolunda bir ileri adim daha atmis olacak, insanlar arasi il iskileri birakin, insan kendi ailesine bile yabancilasabilir. Bunu kesinlikle istemiyorum ama kim bana TV den daha çok, çocuklarina zaman ayirabildigini söyleyebilir !!! Düsünün artik TV yi siz programlayabiliyorsunuz, dizi bekleme, program bekleme ve reklamlar tari he karisiyor. Bu imkanlar ile TV-Internet evliliginin götüreceklerini...

Nasil isleyecek Internet-TV? Newsweek dergisine göre; sadece 3 yil içinde izleyicile r TV kanallarinin tüm dizi, haber ve filmlerine belli bir ücret karsiligi sahip olacak. Böy lece kanala bagimli kalmadan istedigi zaman istedigi programi izleyebilecek. Dizi kaçir ma derdi bitecek!

Sanford Bernstein arastirma sirketinin tahminlerine göre; 2008 yilinda televizyonc ulukta yeni bir çigir açilacak, artik izleyiciler neyi ne zaman izlemek istediklerine kendi leri karar verecek. Telekom devi SBC ile 400 milyon dolarlik anlasma imzalayarak IPTV (inte rnet

piknik yaparken TV izleyebilecegiz . Yeni nesil cihazlar sayesinde cep telef onundan ve tasinabilir oynaticilar ile otobüste. size ona göre davrana cak. -Bir televizyon kanali o sezon içinde yayinlayacagi bütün programlari paket halinde izleyiciye sunacak. Bende suanda Yapay Zeka [Künstliche Intelligenz] adli bir proje üzerine arastirmalar yapiy orum. Izleyici televizyonunu açip haber menüsüne girdiginde karsisinda o günün tüm haberlerinin basligini bulacak. -Televizyon tanimi da tamamen degisecek. Bu konuyu ileriki yazilarimda deginmeyi düsünüyorum ama simdilik sukadarini belirteyim . Aslinda gelecek teknolojiler ne kadar inanilmaz gözüksede. Bu bir baslangiç ama ya sonra ??? . Artik izleyicinin takip edecegi haberlere yayinci kurulus karar veremeyecek. -Haber yayinciligi tamamen degisecek. o kadar gerçek !!!. yolda. Iste yeni nes il televizyonculugun getirecegi yenilikler: -TV'lerin tümü internete baglanacak. bir makinesizin duygusal ve psikolojik durumunuzu algilayip.üzerinden televizyon yayini) için ilk adimi atan Microsoft'un patronu Bill Gates de. "Günümüzde yayin yapan televizyonlar size ne veremiyorlarsa onlari biz sunacagiz" sözleriyle bu alanda ne kadar iddiali olduklarini ortaya koyuyorlar.

türkçe anlam olarak aglar arasi ag olarak tanimlaniyor. Hergün yeni bir teknolojiye merhaba ve hosgeldin diyoruz.. Siz yete rki isteyin. Kayitli bulunan yaklasik 15 milyar websayfasi ile yada Google Earth ile uydulardan çekilmis küçük bir dünya turu ile Google Amca herzaman hizmetinizde. Itiraf etmek gerekirse bazen yüksek teknolojinin direkt içinde olan biri olarak benimde yeni teknolojileri takip edemedigim oluyor.. Bu isin sonu nereye varir.google. Ya siz? Bugün ise internet kendi içinde yeni dogumlar ve olusumlar içinde.. www. bunu sizin tak dirinize birakiyorum. Bizi gelecekte neler bekliyor? Bu soru tam bir muamma. Bu çagin ge Bu arada internet i kullanmak demek : chat. B en bir bilgi canavari olarak internet siz bir hayat düsünemiyorum. insanlikta tüketim toplumu ve makinelesmeye dogru hizlica ilerliyor.Yazi No : 14 . Da ha sonra bu teknolojinin adi babasi tarafindan internet olarak degistirildi. n ve benzeri gibi bos seyleri bilmek degil netin temel taslarini bilmek ile ölçülür.com sayesinde internetin sinirsiz ve sonu gözükmeyen bilgi dünyasina merhaba diyebilirsiniz. Aralik ayi nin h er 15 i internet in dogum günü olarak kabul edilir.Iyi ki dogdun.. Google Amca size her konuda yardimci olacaktir. security ve tcp gibi inter internet ortaminda web adresi yazarken kullandigimiz www nin anlamini kaç kisi biliyor? Tahmin ediyorum ki çok az kisi ! www = World Wide Web kelimelerinin bas harflerinden olusan www. Iyi ki dogdun Internet ve iyi ki varsin. Bu teknolojinin dogum adi Arpanet idi. dedigim gibi yeni teknolo jilerin . Benim Google Amca diye adlandirdigim dünyanin en büyük bilgi bankasi ve arama motoru gibi. Eger gitmek istediginiz adresi biliyorsaniz o baska ! Artik internet regi olarak internet i kullanabilmek sart. ms aksine network. 25 yillik yasamim süresince beni gerçekten etkileyen tek bir teknoloji oldu. Örnegin = Bilgi demek ve çagimiz bilgi çagi.. Bulus amaci ise herhangi bir radyoaktif veya atom savaslarinda bilgi iletisimini saglamak ve bilgi nin kaybolmasini engellemekti. Peki internet sadece google den mi ibaret tabiki HAYIR ! Ama su bir gerçek ki artik Google olmadan internet de gezinmek biraz imkansiz. Teknoloji bu hizla ilerlerken..

Bundan 20 yil önce kim diyebilirdi ki bir uçak yaklasik 1000 kisi tas iyacak hemde dünyanin bir ucundan diger ucuna hiç durmadan. benimde yakindan ilgilendigim dijital sinir sistemi diye lanse edilen. cevap hiç kimse! Ama Airbus uçak firmasi bu uçagi üretmeyi basardi ve ilk test uçus olarak aralik ayinda hamburg singapur arasinda yapildi. Internet artik bir meslek olacak ve içinde bir çok alt dali olan zevkli ve bol kazançli bir meslek. Kendinizi gelistirmeyi unutmayin ! Diger yeni bir teknoloji ise. süper bilgisayarlar diye adlandirilan makineler geliyor. Daha fazla ayrinti vermiye yim :) Sunuda unutmayin. Bunlara haz irlikli olun. Kisaca yakinda mak ineler sizin ruhsal halinizi ve duygularinizi anliyabilecek. is ortami o lacagi kesin. birgün hersey internet de olacak !!! .neler getirecegi meçhul ama internet artik bilgi bankasi olmaktan çikip. Bu size bir rüya gibi gelebilir veya saçmalik ama yüksek teknoloji artik bu yöne dogru gidiyor. Çok degil yaklasik 5 yil içinde bunlar gerçeklesecek. Kim bilir bu yaziyi okuyanlardan birileride belki internetde çalisacak kisi ler olacak. Dijital sinir sistemi de aynen böyle.

Bilgisayar ve Bilgi Güvenliginiz önemli ise.securepoint.. 1. yeniden merhaba. System Check ve Güncel Yamalari yüklemek icin asagidaki adresden faydalanabilirsini z. Adim : Bilgisayariniza Firewall diye tabir ettigimiz güvenlik duvari programini kurmak. Adim: Güncel Windows isletim sisteminizi araliklar ile güncellemek. 2.Yazi No : 15 . asagida bahsettigim konulari dikkat ile okuyarak uygulamanizda fayda var.fi web adresinden indirebilirsiniz veya ücretsiz olarak kullanabileceginiz Anti-vir T oolkit Antivirüs programini www. Görevi bilgisayarimizi virüs ve trojan saldirilarina karsi korumaktir. Uyari : Bir bilgisayarda ayni anda 2 Antivirüs Programi çalistiramazsiniz ! Sakin b irinci Antivirüs Programini silmeden ikincisini kurmayin ! Aksi takdirde bilgisayariniz k ilitlenir.f-secure. Kimse mükemmel degil. Ama bunu bilen hackerlar ve virüs programlayicilari bilgisayariniza bu açiklardan giriyor.com/tr/default. http://europe-01.de web adresinden indirebilirsiniz Antivirüs : Bilgisayarimizda virüsleri temizleyen programlara verilen ad. Son zamanlarda artan virüs saldirilarinda n dolayi bu yazimi bilgi ve bilgisayar güvenligine ayirmayi uygun gördüm. ..microsoft.anti-vir. Yeni bir teknik konuda. Programlar yazilirken malesef bazi açiklar gözden kaçiyor.Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise....windowsupdate.asp 3. Bunun için Secure Point Firmasinin ücretsiz olan Firewall Programini öneriyorum.de/securepoint_pcfirewall_setup_3. http://v4..exe Firewall : Bilgisayarimizdaki güvenlik duvari diye tabir ettigimiz programlara ve rilen ad.. Internet üzerinden download edebileceginiz en iyi Antivirüs programi olan F-Secure programini www.6.. Adim : Güncel bir Antivirüs Programi edinmek. Simdi sizlere sirasi ile adim adim neler yapmaniz gerek tigini anlatacagim.

sygate.firefox. Adim: Bunlarin hepsini yaptiktan sonra lütfen bilgisayarinizi asagidaki web adreslerinden güvenlik ve trojan testi yapin! http://housecall. Microsoft isletim sistemleri ile gelen Int ernet Explorer web görüntüleme programi malesef açiklar ile dolu bu nedenden dolayi sizlere Opera veya Firefox internet browser programlarini kullanmanizi öneririm. Ayrica soru ve önerileriniz için benim ile halil@namazci. Firefox Web Browser Programini download etmek için www.com web adresini kullanabilirsiniz. çünkü internet explorer programina göre daha güvenli! Opera Web Browser Programini download etmek için www.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.com web adresini kullanabilirsiniz. Adim: Virüs teknolojileri artik çok gelisti.com/ http://scan.opera.com e-mail adresi ile kontakt kurabilirsiniz. cd .4..dvd derken artik ziyaret ettiginiz web sayfalarindada bilgisayariniza virüs bulasmasi mümkün.. 5.trendmicro. . Internet Browser (gezici) programlarida artik önemli rol oynuyor. ilk virüsler simdi pek kullanilmayan disketler sayesinde bulasiyordu.cgi Not: Bilgi Güvenlik Sistemlerinde fazla bilgisi olmayan arkadaslar icin IT (Inform ation Technologie) kavramlarini açikladim.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful