HERKES IÇIN TEMEL BILGISAYAR ve INTERNET KILAVUZU

Hazirlayan

Halil Ünsal NAMAZCI

Halil Ünsal NAMAZCI, 03 Aralik 1979 tarihinde Giresun da dogdu. Türkiye de Kontrol Sistemleri Teknolojisi bölümü yüksek ögrenimini tamamladiktan sonra Türksat Uydu Haberlesme Genel Merkezin de bitirme tezini tamamladi. Daha sonra ise bilgisayar ögretmeni olarak çalisti. Yazarimiz bilgisayar mühendisligi yüksek ögrenimine ve çalisma hayatina System Administrator olarak almanya da devam etmektedir. Yazarimiza halil@namazci.com e-mail adresi ve www.bilgisarayi.com web sitesinden ulasabilirsiniz.

........................................................ 15 RAM .................... ...................... 14 CPU ............. 17 Klavye ( Keyboard ) ...................................... ............. .................................. .. ................................................................. 21 .BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR ...... BILGISAYARIN TARIHÇESI ................................................................ Harddisk ........................................ BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI ........... 11 Gelecekteki Bilgisayarlar ........................... 11 Günümüzdeki Bilgisayarlar .................. 17 Fare ( Mouse ) ................ 8 Bilgisayarin Tarihçesi ................................................................................................................................................ ............... 9 Türkiye de Kullanilan Ilk Bilgisayar ................................. 20 Disket Sürücü ...................................ROM ......................................................DONANIM ( Hardware ) .................. 14 Donanim Yapisi .......... ....... 16 Giris Birimleri ......................... ........ 13 Harflerin ve Rakamlarin Binary Kodlari .......... 12 Bilgisayar Nasil Çalisir ? .................... .................................13 Bilgisayarin Temel Kavramlari ................. .............................................. DONANIM VE YAZILIM Bilgisayar Nedir ? ........................................... ............. .............. ................................................................................... 16 Çikis Birimleri ..................................................................... 14 1............ ............................... ............................... ......................... ..................................

................ .............. 26 Veriyollari ...................................................................................................................................................... 35 ............ ....... 29 WINDOWS ............................................................ ..... .................. 24 Monitör .............. Ses ve Ekran Karti .............................Yazici ve Kullanimi .............................................. ........... 34 Windows da Pencereler ......... 27 a....................................... 32 Bilgisayarim ve Özellikleri ................................................................. ..... ............................. 33 Geri Dönüsüm Kutusu ................................................... CD Rom ..... 22 Tarayici ........................................................... 34 Pencerelerin Açilip/Kapatilmasi ..... 25 Kasa .... 27 Giris-Çikis Kapilari ............................................. ................................................................ ................................ ........................... .......... 35 Görev Çubugu ................................. 34 Evrak Çantam ............ ... .......................................................... ........................... 33 Ag Komsulari ....................... ........... ............................................................................................ ................Isletim Sistemleri ................................................................................................................................................................... 27 2.............. Modem .............. 34 Belgelerim ...... ....... Power ve Reset Dügmeleri ........................YAZILIM ( Software ) ............ ............................ 23 Anakart ( Mainboard ) .................................. 28 DOS ( Disk Operating System ) ... DVD-Rom ....

................................................................................................ ........................ 38 Alistirma ..................... .......... 39 ................ ............ 37 Bilgisayar Açilirken Neler Olur? ........................................................................................... 37 Bilgisayar ve Saglik .......................................... ................Baslat Menüsü .......................... ............ 36 Bilgisayar Nasil Açilir? ......................

..........................................................................69 Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme .............................................. ..................... .......................54 Belgeye Sayfa Numarasi Ekleme ................................................................................................................................................................................ ............................................................................................................ ........................................55 Belgeye Simge Ekleme ............ 46 Belgeyi Yazdirma ..............................59 Biçim Menüsü .......... .................................................. .................... .................................67 Araçlar Menüsü ...................................................... .62 Word de Kullanilan Kisayol Tuslari ...................................... ............... ........................................... ............. .......................................................... 43 Dosya Silme ......... ....... 46 Dosya/Klasör Adi Degistirme ....... 41 Dosya Menüsü ................... 49 Görünüm Menüsü ...................... . 54 Ekle Menüsü ........................................................................... 51 Üstbilgi ve Alt bilgi Ekleme .......................................................................... 48 Düzen Menüsü ............................ 46 Belge Kaydetme .......................... ....56 Belgeye Resim Ekleme ........ ........................................BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI POWERPOINT ÖZELLIKLLERI VE ÖGRETIMI Standart Araç Çubugu ....................................................................... ..........

.....70 Tablo olusturma ..........................81 Internet in Tarihçesi ..........................83 ...................................... WEBSITESI YAPIMI VE HABERLESME YAZILIMLARI Bilgisayar Aglari ( Network ) ...........75 Örnek Hazirlanmis Bir Slayt Örnegi ..........73 POWERPOINT PowerPoint Standart Araç Çubugu ...........73 Yardim Menüsü ................................................................................... E-MAIL ALIM VE KULLANIMI.............................................. ....... .................................. .......79 BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI............................... .................83 Internet in Avantajlari ..................... ...74 PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu .... ...... ........................ .......................81 Internet nedir ? ........................................................................ ........................ ..................................................................69 Tablo Menüsü ....................74 Yeni Bir Sunu Hazirlama ........................................................................................................................................................82 Türkiye de Internet ............................................................ ................................................... ...................................70 Pencere Menüsü .....................................

...................................... .................................. .85 Internet de Güvenlik Önlemleri .............. ...... ...........................83 Temel Tanimlar ....................... ........84 Internet in Temel Ag Yapisi ........................Kullanim Amaçlari .........84 Internet de Kullanilan Protokoller ..............................8 7 ......................................................................................................................................................................................................87 Dosya transferinde dikkat edilmesi gereken unsurlar .............................. .................84 Intranet ............

................................................... ................95 Hotmail de bir baskasina e-mail gönderme ............................................................................. ............................................ ...................................Internet Araçlari .............. .............................................................................................................. ..............92 Hotmail den yeni bir mail hesabi alinmasi ve kullanilmasi ................ .. 96 Haberlesme Yazilimlari ...........................102 Telekom Siteleri .........................................97 MSN Messenger ..................................................................................100 Üniversiteler ............................... ............................... ............................................................. ................................................91 FTP Programlari ve Kullanimi ................................................................................... ... ............... ...................97 Microsoft Netmeeting .... ............ ................................................................................................105 .... ..........100 Resmi Kurumlar ...88 Internet teki Adres Gruplari ..................................................104 Arama Siteleri .......88 Web Browser.103 Internet Servis Saglayicilar ...........................................................................................................99 Internet Rehberi ...103 Download Siteleri ve FTP Arsivleri ....................................................................88 Internet Explorer Kullanimi ......................................................104 Medya Kuruluslari .................................................93 Hotmail Kullanimi .............................. ............98 Internet te Arama Sayfalarinin Kullanimi ................. ... .............................................

....................... ....114 Geocities Dosya Göndermek ...................................................................107 Ücretsiz e-mail ve web alani veren siteler ................................................................ ......................... ...................................................... .107 Egitim........ Eglence Linkleri .............................. ................................................................................................................................................................................................. .......106 Yazilim Siteleri ...118 Köse Yazilarim............................................................................ ..........................................................................116 Web Sitesi Hazirlamadaki Püf Noktalari ........... ............................................................... Bilgi = Güç tür.........................................125 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi............113 Geocities den Web Alani Almak ......... ......... ........................ ..................120 INTERNET Dedikleri .........124 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023''...............................117 Önemli Arama Motorlari ...121 Internet de hersey bedava(mi)?..............108 Web sitesi Hazirlama ...............111 Notepad Kullanimi ...........123 Dikkat !!! W32/Blaster-A........ ..121 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!!....................................................................................................... ...110 FrontPage Express Kullanimi ve Anlatimi ................112 Web Sayfasi hazirlamak için yapilmasi gerekenler ...............................................Donanim Üreticileri ................................................................................106 Is Bulma ve Arama Siteleri .....113 Ücretsiz disk alani veren siteler ve özellikleri .......128 ........................ .........................

............ 136 Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise..137 .............................................................130 Bilgi Güvenligi (1) ...................................................................................................................................131 Bilgi Güvenligi (2) .........................................................1 35 Iyi ki dogdun... PC ....132 Internet = Hayat........... ..133 GEL PC.....................................................................................................................CeBIT 2004...........................................................134 Evlilik 3 Yil içinde........

BÖLÜM 1 BILGISAYAR NEDIR ? BILGISAYARIN TARIHÇESI BILGISAYARIN TEMEL KAVRAMLARI DONANIM VE YAZILIM .

Fax çekebilirsiniz. Bilgisayar demek zaman.BiLGiSAYAR NEDiR? Insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri.Çünkü sanayiden egitime.Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. sanattan eglenceye . Örnegin bilgisayar kullandigimiz bir dijital radyodan daha fazla karmasik degildir. bilgi ve güç demektir. yine insanlar tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun biçimde. Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabilir. Radyo dinleyebilirsiniz. görüntülü ve sesli iletisim yapabilirsiniz. turizmden sohbete her seyde bilgisayar kendine uzun bir zaman kalkmayacak güçlü bir yer bulmustur. kendi filminizi ve müziginizi yapabilir ve kendi web sitenizi yaparak dünyaya açilabilirsiniz.Örnegin TV izleyebilirsiniz.istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri veren veya depolayan elektronik cihazlardir. Müzik dinleyebilirsiniz..Ikisinide açma kapama dügmeleri ile açip kapatiriz.. Günümüzdeki bilgisayarlar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz. Bunun için günümüzde bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir ve bu kitapla temel olarak bilgisayar ve yazi programlarini kullanmayi .Artik bilgisayarlar yaptigimiz islerde ve günlük yasantimizin büyük bir kisminda bize yardim eden en önemli yardimcilarimiz haline geldiler. is kazanci. Bilgisayarlar ingilizce açilimiyla ( PC ) Personel Computer yada türkçesiyle kisisel bilgisayar anlamina gelir.Radyoda kanallari ayarlarken bilgisayarda da programlari çalistirmak için gerekli islemleri yapariz. .e-mail kullanmayi ve internetin temel yapisini ögreneceksiniz. internetde yolunuzu kaybetmeden istediginiz bilgiyi bulabilmeyi. para.

.

Resim 1 : Ilk Islevsel Bilgisayar ENIAC 1951-1959 arasindaki üretilen bilgisayarlarda vakum tüpleri kullanildi. çok fazla enerji harcamakta ve çok fazla isi yaymakta idiler. P. Düsük maliyet.000 islem yapan ENIAC [Electronic Numerical Integrator And Calculator] (Elektronik Sayisal Dogrulayici ve Bilgisayar)'i yapti. Harvard üniversitesinden Howard-Aiken ilk otomatik hesap makinesi (MARK-I). 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. 1970'li yillardan sonra. Bu tüpler bir ampul büyüklügünde. . Veri ve programlar magnetik teyp ve tambur gibi bilgi saklama araçlariyla saklandi. Veriler ve programlar bilgisayara delgi kartlari ile yükleniyordu. büyük çapli tümlesik devreler kullanilmaya baslandi.Bilgisayarin Tarihçesi 1937 yilinda. COBOL. on binlerce devre küçük bir silikon chip'e yerlestirildi.Erkert'in ilk islevsel bilgisayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. FORTRAN. ALGOL yüksek düzeyli diller ve isletim sistemleri gelistirildi. yüksek güvenirlilik. üretilen bilgisayarlarda entegre devreler kullanildi. düsük enerji harcamasi ve hizli olmasi bu chip'lerin mikro-bilgisayar yapiminda kullanilmasina neden oldu. 1964-1970 arasinda. Bilgisayar donaniminda bu teknolojinin kullanilmasi bilgisayarin hesaplama hizlarini ve güvenirliligini arttirmis ve hacimleri çok küçültmüstür. 1959-1964 arasinda üretilen bilgisayarlarda transistörler (10 bin adet) kullanildi. ufak boyutlar.

PC AT adli yüksek performansli ikinci kusak bilgisayarini tanitti. 1984'te. 10 megabayt'likti. 1983 baharinda. IBM PC'den üç kat hizliydi. Intel'in 80286 micro islemcisine dayali. . sirketin. Yukarida da görüldügü gibi ilk bilgisayarlar bir oda büyüklügünde idi. Ilk popüler grafiksel isletim sistemi 1984 yilinda. IBM. Apple Macintosh'u sürdügünde piyasaya girdi. yerlesik bir depolama aygiti olarak çalisip. IBM. Simdi ise gelisen teknoloji sayesinde avuç içine sigidilar. Disk.Mikroislemci denilen tek bir tümlesik devre yongalarinin bilgisayarlara uygulanmasi ile tek kullanicili ucuz bilgisayarlar üretilmistir. Microsoft firmasi Macintosh için sözlük islemci ve elektronik tablo programi yazdi. içinde sabit disk bulunan ilk kisisel bilgisayari olan PC/XT'sini piyasaya sürdü.

o Dakikada 78000 toplama-çikartma. Cep PC'niz sayesinde her zaman ve her yerden internete baglanabilecek.000 mantiksal karar verebilme özelligi. o Özel kablolarla baglanan kontrol paneller ile delikli kart irtibati. Delme / Yazma 100 kart / Satir dakika hizinda olmasi o Assembler ve Fortran 'in özel programlama dilleri kullanimi (SOAPFORTRANSIT) Resim 2 : Türkiye nin Ilk Bilgisayari Günümüzdeki Bilgisayarlar Yandaki sekilde de gördügünüz gibi gelisen teknoloji sayesinde ilk bilgisayarlar 30 ton agirligindan 170 gr a kadar düsmüstür. o Her biri 10 karakter ve 1 isaretten olusan 2000 sözcüklük Tambur bellek bulunmasi. 5000 çarpma ve 138. bankacilik islemlerinizi gerçeklestirebilecek ve alisverisinizi yapabileceksiniz.Bu yeni teknoloji harikasi cep bilgisayarlarinin özellikleri ise . internet üzerinden istediginiz tüm bilgilere ulasabilecek . Karayollari Genel Müdürlügünde. lambali olmasi.Türkiye 'de Kullanilan Ilk Bilgisayar Türkiye 'de bilgisayar kullanimi. Tarihi sistemin ilginç bazi özellikleri : o Birinci nesil. 1960 yilinda hizmete giren ve yaklasik 12 yil kullanilan IBM-650 Data Processing Machine" ile baslamistir. . o Okuma 200. o Delikli kart ile bilgi girisi yapilmasi.

cep PC'niz sayesinde hep yaninizda olacak. . Sesli uyari mesajlari ile takip etmek istediginiz her seyi cep PC'niz size hatirlatacak. adres defteriniz. Gelecekteki Bilgisayarlar Resim 3 : Gelecekteki Giyilebilir bilgisayarlar. iPAQ avuçiçi bilgisayarinizda görüntüleyebileceksiniz. MP3 dosyalarini yükleyebilecek ve dilediginiz heryerde istediginiz sarkilari dinleyebileceksiniz. klavye kullanarak ya da sesli kaydederek tutabileceksiniz.Randevulariniz. Mesajlarinizin içindeki word ve excel dosyalarini. yapacaginiz isler ve elektronik mesajlariniz. Notlarinizi el yazinizla. Kizilötesi baglanti noktasi sayesinde iPAQ avuçiçi bilgisayarinizi diger elektronik cihazlarla konusturabileceksiniz.

Grafik.Bilgisayar Nasil Çalisir? Bilgisayarlar .Bu olaylar .Kisaca bilgisayarlar açik ( 1 ) ve kapali ( 0 ) durumlar. Bilgisayarda en küçük bellek birimi BIT tir. Harflerin ve Rakamlarin Binary ( Ikili ) Kodlari 0 = 001010 2 = 000010 4 = 000100 6 = 000110 8 = 001000 1 = 000001 3 = 000011 5 = 000101 7 = 000111 9 = 001001 A = 110001 B = 110010 C = 110011 D = 110100 E = 110101 F = 110110 G = 110111 H = 111000 I = 111001 J = 100001 K = 100010 L = 100011 M = 100100 N = 100101 O = 100110 P = 100111 Q = 101000 R = 101001 S = 010010 T = 010011 U = 010100 V = 010101 W = 010110 X = 010111 Y = 011000 Z = 011001 BIT:O Ve 1 lerden olusan bilgidir.Bilgisayarlar bu ikili olayin (açik. karakter gibi bilgile ri . Ikili ( Binary ) sayi sisteminde 2 farkli durum oldugundan ( 0 ve 1 ) : bu sistemde tasarlanan bilgisayarlar hem basit hemde güvenilirdir ve hata olasiligi en aza indirilmistir. bilgisayarlar tarafindan . harfleri. yaptigi tüm islemleri yerine getirirken iki elektriksel olaydan hareket eder.Ikili sayi sisteminde kullan ilan 0 ve 1 elektronikte 0 yoklugu ( kapali ) 1 ise varligi ( açik ) temsil eder. 1 byte ile 28 bit lik yani 256 karakter ifade edilir. Bilgisayarda bilgiyi ( datayi) temsil eden 2 kavram vardir.kapali ) farkli durumlarindan . 1 Byte ( bayt ) : 8 Adet bit in yan yana gelmesinden olusan bilgi birimidir. Bunlar 0 ve 1 dir. komutlari ve kullanil an tüm karakterleri üretir. terimleri . açik ve kapali dir. rakamlara yada sembollere dönüstürülerek görüntülenirler. harflere .Bilgisayarlar ikilik sayi sistemini kullanirlar.

= 210 bit 1 MB ( Megabayt ) : 1024 KB tan olusur.üzerinde toplar. 1 KB ( Kilobayt ) : 1024 byte ten olusur. = 220 bit 1 GB ( Gigabayt ) : 1024 MB tan olusur = 230 bit .

fare. Elle tutulabilirler. Donanim Yapisi . Sabit disk (harddisk). Ekran. mikroislemci. 1 DONANIM ( HARDWARE ) Bilgisayarin bünyesinde bulunan her türlü mekanik ve elektronik cihazlari (donanim) olusturur . bellek.Bunlardan birincisi donanim . yazici. Yazilim (software) ise. Bilgisayari olusturan her türlü elektronik ve mekanik bölümlerine donanim (hardware ) denir.Bilgisayarin Temel Kavramlari Bilgisayardan söz edildigi zaman birbirini tamamlayan iki kavram akla gelir. tarayici. Bilgisayarlarin fiziksel kisimlarina donanim denilmektedir. bilgisayarin çalistirilmasi için gerekli olan ve bilgisayarda çesitli islemler yapilmasina imkan saglayan programa denir. ikincisi ise yazilimdir. klavye.

GIRIS BIRIMLERI ÇIKIS BIRIMLERI CPU (Merkezi Islem Birimi) Harddisk (Sabit disk) RAM ROM .

Resim 6 : Sabit Disk ( Harddisk ) 2 . .CPU: Central Processing Unit ( Merkezi Islem Birimi). Çünkü tüm islemler CPU tarafindan yapilir. Zaten bu yüzden de sabit disk adini almislardir.HARDDISK: Sabit disk. CPU genellikle bilgisayar in beyni olarak tanimlanir. Sabit diskler büyük miktarda bilgiyi uzun süreli olarak saklamak için kullanilan manyetik disklerdir. Bu nedenle bir bilgisayarin islem yetenegi ve hizi islemcisinin yetenegi ve hiziyla dogruda n ilgilidir.Resim 4 : AMD Islemci ön ve arka yüzü Resim 5 : PIV Islemci ve Yuvasi 1. Genellikle tasinabilir olma özelligi yoktur. Ana Islem Ünitesi. Bilgisayar kasasinin içinde kendileri için ayrilmis yuvalara yerlestirilirler. Merkezi Islemci ya da kisaca islemci. Bilgisayarlarda bilgi depolama ünitesi. Bilgisayarin program komutlarini bellekten aldiktan sonra kodlarini çözen ve karsiligi olan islemleri yerine getiren merkez birimi. Sabit diskler özellikle disketlerle karsilastirildiginda çok büyük miktarda bilgi depolama özelligine sahiptirler.

GiRiS BiRiMLERi Klavye. Rasgele Erisimli Bellek. Bir ROM yongasi üreticisinden çiktiginda içerigi belirlenmistir. Herhangi bir noktasina dogrudan erisilebilen bellek tipi.büyük kapasiteli hizli ve PC içerisinde sabit olmasidir. ROM larin RAM lerden en önemli farki.ROM: Read Only Memory. elektrik akimi kesildiginde RAM lerin sakladiklari bilgileri kaybetmelerine ragmen. Üretici firma tarafindan ilk imalati esnasinda yerlestirilir. kullandigi isletim sistemi ve çalistiracagi programlarin ihtiyaçlarina baglidir. kamera . ROM lar bilgisayarlarda hiç degismeyecek ancak sürekli kullanilan bazi programlari saklamak için kullanilir.RAM: Random Access Memory. Disketten farki. Bilgisayarin yüklenmesini saglayan ana program gibi. Salt Okunur Bellek. disket . optik okuyucu . Içerdigi verilerin üzerine sadece bir kere yazildigi ve bir daha degistirilemedigi bellek tipi.Bilgileri silinmeyen manyetik ortamlarda tutma ve genis hacimli bilgilere hizli olarak ulasmak için kullanilan giris ve çikis birimidir. . Resim 7 : SD-Ram 3 . Resim 8 : VIA Yonga 4 . ROM larin etkilenmemeleridir.. dijital fotograf makinasi gibi elemanlar bilgisayarin giris birimlerini olusturu rlar. Yazma yapilamaz. Özellikle grafik kullanici yüzüne sahip isletim sistemleri daha çok RAM kullanir. mouse . barkod okuyucu . tarayici .. Bir bilgisayarin ne kadar RAM a sahip olmasi gerektigi.

FONKSIYON TUSLARI STANDART TUSLAR YÖN TUSLARI RAKAM TUSLARI . KLAVYE :( Keyboard ) KLAVYE :( Keyboard ) Bilgisayarin bilgi girisinde kullanilan ve daktiloya benzeyen parçasi. Printer ( Yazici ) gibi elemanlar bilgisayarin çikis birimlerini olusturur. F klavyede harfler Türkçe daktilolarda düzenledikleri sekildedirler. Sol üstte bulunan harf Q ise Q klavye F ise F klavye olarak adlandirilir.ÇIKIS BiRiMLERi Monitör. Klavyeler harflerin dizilisine göre farkli tiplerde olabilirler.

gibi RAKAM TUSLARI : Bu bölümde 0 ile 9 arasi rakamlarin yaninda bazi özel fonksiyonlar bulunur. 1. Delete (Del): Imlecin bulundugu yerden saga dogru tek tek siler. Klavyeler üzerinde bir yazi karakterlerinin karsiligi tuslar bulunur. Bunlar A-Z ye harf tuslarini içerir. kontrol tuslari ve sag tarafta sayisal klavye olarak adlandirilan tus takimi vardir.Klavye veri giris birimidir. . "NUM LOCK" bir kez basildiginda isik söner ve rakamlar yerine özel fonksiyonlar çalisir. YÖN TUSLARI : Imleci sola . ? vb. isaret tuslari ile bazi özel tuslar bulunur. F1 den F12 ye kadardir. Standart tuslar 3. Fonksiyon tuslari 2. Rakam tuslari 4. Klavye üzerindeki tuslari 4 kisimda inceleyebiliriz.^. . saga . ÖZEL TUSLAR: Backspace( isaretli tus): Imlecin bulundugu yerden sola dogru tek tek tamamini siler. STANDART TUSLAR : Bu bölümde A ile Z arasi harfler 0 ile 9 arasi rakamlar !. Yön tuslari FONKSIYON TUSLARI : Bu tuslar her programlama dilinde ve isletim sisteminde farkli görevler almistir. Bunun disinda klavye üzerinde fonksiyon tuslari . yukari ve asagi dogru hareket ettirmekte kullanilirlar.

Caps Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar. ) Büyük harf yada küçük harf tusu. . Num Lock: ( Bu tus açiksa klavyenin sag üst kösesinde isik yanar.Print Screen : Yazilan yaziyi yaziciya yollar. ) Bu tus açikken klavyenin sag tarafinda bulunan rakamlari kullanabiliriz.

.Scroll Lock: Bu tusa basildiginda imleç kilitlenir ve ekran kayar. Page up: Imleci bir ekran yukari çikarir.. End : Imleci satirin sonuna götürür. Insert: Araya yazi yazacagi zaman kullanilan bir tustur. Pause : Bu tusa basildiginda ekran durur. Ctrl+C: Isletim sistemi komutlarini çalisma aninda durdurur.Ayrica tus kilitlenmesini de açar. Control+Alt+Del: Ayni anda basildiginda bilgisayarin açma kapama dügmesine basmadan hafizayi tamamen silmemizi ve bilgisayari yeniden baslatmamizi saglar. Home: Imleci satirin basina getirir. Space Bar: (Harflerin altindaki uzun tus) Yazi yazarken harf araligi vermek için kullanilir. Page Down: Imleci bir ekran asagiya indirir. Ctrl+Break: Programlarda çalismayi durdurur. Tab Tusu: Bu tusa basildiginda imleci 8 karakter birden saga hareket ettirir.

) Ikiz görevliler Shift tusu ile basilirsa ikinci karakteri yazar. .AltGr : ( Klavye üzerinde bazi tuslar ikiz.bazi tuslar üçüz görevlidir.

Bu islem ile seçilen nesneye ait islem kutusu mavi renk alir. Basili Olarak Sürükleme: Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusu basili tutularak nesne istenilen yere tasinir.Bu teknigi tasima islemlerinde kullaniriz.programa ve menülere ulasmak için kullanilir.Mouse asagidaki sekillerde olabilir. Sag Tusa Tiklama: Mouse göstergesi bir nesne veya pencere üzerinde . Bir kez tiklama (enter): Mouse göstergesi seçilecek nesnenin üzerine yerlestirilip Mouse un bize göre sol tusuna bir kez tiklanir. Mouse isareti islem yapilacak nesne üzerinde iken isleme baslanir. 4. 2.Tus serbest birakildiginda islem biter. 3. Iki kez Tiklama : Mouse göstergesi nesne üzerinde iken Mouse sol tusuna çift tiklandiginda nesneye ait pencerenin açilmasini ve ya nesnenin temsil ettigi programin çalismasini saglar. Normal Seçim Çalisiyor Yardim Seç Mesgul Metin Seç MOUSE KULLANIMANA ILISKIN TEKNIKLER 1.FARE : ( MOUSE ) Mouse Kullanimi: Windows da bulunan simgelere.

FARE NIN TEMIZLENMESI Farkli çesitlerde fare olmasina karsin genel manada fare temizlemek için su sira izlenir. . topu çikartip dönen parçalari temizleriz. 3 . 2 .Tekrar topu yerine takarak fare temizleme islemi bitmis olur.iken sag tusa tiklanirsa o nesne veya pencere hakkinda yapilabilecek islemleri içeren kisa yol menüsü denilen menü ekrana gelir. 1 Farenin arka kismi çevrilir.Farenin altindaki topun bulundugu yuvayi çevirerek açip .

.Resim 9 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde masaüstünde farenin sag tusu ile bos bir yere tikladigimizda gelen menü. bir dis ünite olarak da baglanabilir. Disk sürücüler okuyup yazdiklari disk tipine göre çesitli isimler alir: Disketlere okuyup yazan disket sürücüler.Tasinabilirler. optik disklere okuyup yazan optik sürücüler gibi.genelde.Diske veri yazan ya da okuyan birim. Resim 11 : Disket Sürücü DISKET SÜRÜCÜ Disket:Yapilan islemlerin sonuç olarak saklandigi ve tekrar bilgisayara gönderildigi giris ve çikis birimidir.Disketlerin içi dairesel bir yapida olup track denilen izler ve sektör denilen alanlardan olusur. Resim 10 : Windows 95 98 isletim sistemlerinde herhangi bir dosya veya klasöre farenin sag tusu ile tikladigimizda gelen menü. disk sürücü dendiginde sabit disk sürücü kastedilir.Disketler boyutlarina göre ikiye ayrilir: . Kullanmak için önce formatlamak gerekir. Disk sürücüler bilgisayarin içine yerlestirilebilecegi gibi..

SÜRÜCÜYE DISKET TAKMA VE ÇIKARTMA: Demir metal kismi ve etiketli bölümü üste gelecek sekilde ve ok yönünde bilgisayara takilir.Isik yanarken disket çikarilmaz.Ancak koruma açildiginda yapilabilir. Offline (Kapali) :Yazici çalismaz. Yazi olarak(Bu yazicinin hizini arttirir). . Grafik olarak(Bu yazicinin hizini keser) YAZICI KULLANIMI: Yazici üzerinde bulunan tuslarin görevi: Online (Yazmaya hazir) :Bu tus göstergesine ait isik yanarsa PC kagida döküm yapar. Paper feed (Kagit koy) :Yaziciya kagit yüklemesini saglar. Resim 12 : Lazer Yazici YAZICI (PRINTER) : Bilgisayar ile üretilen metin ve resimleri kagida basmak için kullanilan araç Bilgisayarda üretilen bilgilerin dökümler halinde alinmasini saglayan bir çikis aracidir.Çünkü isik yaniyorsa disketten bilgi okunuyor yada bilgi yaziliyor demektir.Disket üzerinde bulunan koruma(Write Protect) kapatildiginda disketteki bilgiler yalnizca okunabilir.döküm iki sekilde alinir. Line feed (Satir atlat) :Bir satir atlayarak yazar.Yazma ve silme islemleri yapilamaz.Disket çikartma dügmesine bastigimizda disket disari çikar.Sürücüden gelen tik sesi: disket yuvasina yerlesir.

CD-ROM SÜRÜCÜLERINE CD TAKMA VE ÇIKARTMA: CD sürücü üzerinde bulunan açma-kapama dügmesi ile CDler yazili kismi üstte. Resim 14 : CD Rom / CD . CD-ROM'lardaki veriler optik olarak kaydedilirler.R CD-ROM: Compact Disk-Read Only Memory. 133 dakikalik bir filmin tek bir diskte tutulmasi saglanabilecek.parlak kismi altta olacak sekilde yuvaya yerlestirilir. CD-Rom larin yerini almasi beklenen yeni bir optik disk teknolojisi. Bu araca CD-R denir. Örnegin: Hard Disk C ve D ise.Resim 13 : Tarayici ( Scanner ) SCANNER: Tarayici. CD-ROM larin üzerine bilgiyi kaydedebilmek için özel araç kullanilir. CDROM sürücü varsa hard diskten sonraki en son sürücünün adini alir.Kagida basili yazi ve resimleri okuyup bilgisayarlarin anlayacagi biçime çeviren araç. Resim 15 : DVD-Rom DVD-ROM: Dijital Versatile Disk. Her hangi bir yaziyi ve ya resmi kagit üzerindeki haliyle bilgisayar bellegine yükler. Yüksek kapasitede bilgi depolamak için kullanilan optik disklerdir.Giris ünitesidir. Kolay bozulmazlar. . CDROM'lardaki verilerin korumak için çizilmemesine dikkat etmek gerekir.DVD-Rom oynatici denilen aletlerin normal CD-Romlari da oynatmasi söz konusu. CD-ROM sürücü E ile belirtilir.

Resim 17 : CPU takili bir Anakart ANAKART ( MAINBOARD ) : Bilgisayarlardaki temel devre ve bilesenleri üzerinde bulunduran kart. depolama aygiti arabirimleri. genisleme yuvalari ve ekran. Ana kartla birlikte sadece CPU degil. Ancak bu islem sirasinda genisleme kartlarinin yeni ana kartla uyumlu olmasina dikkat edilmelidir. klavye gibi çevre ünitelerinin denetleyicilerini bulundurur. bellek. BIOS. seri ve paralel portlar. ROM ve ana bellek de daha iyi modele geçirilmis olur. Resim 16 : Anakart Sekli CPU FANI CPU ( ISLEMCI ) RAM YUVASI HAFIZA PILI PCI KART YUVASI FARE BAGLANTISI KLAVYE . CPU. Bir PC yi daha iyi bir modele çevirmek için ana karti degistirmek gerekir. Ana kart.

BAGLANTISI ÇIKIS BIRIM BAGLANTILARI .

Bilgisayarlar verileri dijital olarak saklarlar. Oysa pek çok yazilim ve CD-ROM lar çok daha yüksek kalitede bir ses çikisina ihtiyaç duyar. karta baglanan hoparlörler araciligiyla dijital ses eld e edilmesini saglar. Bu yüzden modemler bilgisayarlarin dijital yapida sakladiklari verileri analog yapiya çevirerek gönderme isini üstlenir. Bilgisayarlarla kullanicilar arasindaki görsel baglantiyi saglayan birim. Bir ses karti olmadan bilgisayar sadece bip sesleri ve oldukça mekanik melodiler çikarabilir. Telefon hatlarindan veri aktarmakta kullanilan araçlar. Telefon hatlarindan analog yapida gelen sinyalleri bilgisayarlarin anlayacagi dijital yapiya çevirirler. SOUND CARD: Ses karti. gösterdikleri renk sayisina ve destekledikleri çözünürlük ranlarina göre siniflanir. Modulator-Demodulator. MODEM: Kisaltma. Ses kartlari. Bu islemin tersi de yine modemler tarafindan gerçeklestirilir. . Bilgisayarin sesi islemesini saglayan genisleme karti. Ekranlar büyüklüklerine. ancak telefon hatlari üzerinden gönderilen veriler analog yapida olmalidir. EKRAN KARTI Bilgisayarin görüntüyü islemesini saglayan kart.Resim 18 : LCD Monitör Ayar Dügmeleri Açma / Kapama Dügmesi Resim 19 : Monitör MONITÖR: Ekran.

bilgisayar içinde bulunan donanimlarin bir arada bulunmasini saglayan mekanik donanimin adidir.KASA : Kasa. .

Kasanin üzerinde bulunan büyük dügmedir. . Ayrica klavyeden 2 defa Ctrl + Alt + Del Tuslarina basarakta resetleyebiliriz. RESET : Bilgisayarimiz kilitlendiginde açmak için kullandigimiz dügmedir. Bilgisayarimiza elektrik gelmesini saglar.POWER : Bilgisayarimizin Açma / Kapama dügmesidir.

ses (sound) programi gibi. Tablolama (spread sheet). Yazici girisidir. Com 2 diye çogaltilir. Belirli bir islemi yapmak üzere bilgisayara kurulurlar (setup. sunu (presentation). 1. programlama dilleri (Pascal. C . LPT1 LPT2 olarak degisir. PARALEL PORT: Dizi konnektördür.VERIYOLLARI Paralel ve seri olarak 2 yoldan olusmaktadir. Veriyollari bilgisayarin çevre birimleri ile arasindaki bagi olustururlar. 2 -YAZILIM ( SOFTWARE ) Donanimi kullanmak için gerekli programlardir. Elle tutulmazlar. SERIAL PORT: Erkek Port tur 9-25 arasinda Pini bulunmaktadir. .. Communication dan gelir. Sistem Yazilimlari: Yazilim ile donanim arasindaki isleri yöneten ve aracilik yapan yazilimlardir. Mouse: Com Portuna / Seri Yazici: LTP1 Portuna / Paralel dir Klavye: AT/PS2 Portuna GIRIS ÇIKIS KAPILARI PORT: Bilgisayarin diger çevre aygitlari ile iliskisini saglayan baglanti noktalarina port denir. Bilgisayarin istenilen islemleri yapabilmesi için gerekli olan komutlar topluluguna yazilim denir. Com1.). 25 ile 40 arasinda pini vardir.. Bilgisayarin nasil çalisacagini söylerler. Örnegin: Kelime islem (Word processor) programlari son kullanicilarin yazi yazmasi için kullanilir. Seri veriyollari 9 pin lik portlardan Erkek Paralel veriyollari 40 pin lik portlardan Disi olusmaktadir. Fare modem baglanir. install).

. Win98.Ör: Win95. kurtarma vb. Aygit sürücü Yazilimlari (Device Driver): Çevre birimlerinin çalismasi için bilgisayara yüklenen programlar. NT Workstation. Linux . Win2000. Kullanilan bu koda . sikistirma. Yararli Programlar: Isletim Sistemi ile verilen format. Programlama Dilleri: Bir isi bilgisayara yaptirmak ancak belirli kodlarin belirli bir sira dogrultusunda kullanilmasi ile olanaklidir. NT Server. WinMe..

programlama dili denilir. Yazilan kaynak kod program derleyici veya yorumlayici tarafindan bilgisayar diline çevrilir. Programlama dillerinden bazilari C, Pascal, Delphi, Java, Visual Basic, Visual C Uygulama Programlari : Belli bir amaci gerçeklestirmek üzere üretilmis yazilimlardir. Örnegin, okul yönetim sistemi programlari, muhasebe programi, bilgisayar oyunlari, programlama dilleri derleyicileri vb. Uygulama yazilimlari belirli uygulamalari çalistirirlar. Bilgisayarin çok amaçli olmasina olanak tanirlar ve islerin daha iyi yapilmasina yardimci olurlar. Kelim e islemci (Word processor) yazilimlari mektup, günlük plan, ders notu hazirlamada; tablolama programlari ögrenci not ortalamasi hesaplama, maas bordrosu yapmada; veri tabani yazilimi, ögrenci bilgilerinin saklanmasi, bulunmasi, güncellenmesi, düzenlenmesi ve rapor olusturulmasinda kullanilirlar. Elektronik posta yazma, grafik hazirlama, masaüstü yayincilik, çalisma plani hazirlama, is akisi çizimi, web sayfasi olusturma programlari da uygulama yazilimlarina örnektir. Ör: Winamp , Winzip , ACD , ZoneAlarm ... Ticari yazilimlar: Muhasebe, tahmin yapma, proje yönetmede kullanilirlar. Eglence yazilimlari: Oyun, ekran koruyucu Egitim ve Basvuru Yazilimlari: Bilgisayar Destekli Egitim yazilimlari, benzetim (simülasyon) yazilimlari, elektronik ansiklopedi, atlas. Çoklu ortam (Multimedia) Yazilimlari: Bilgisayar tabanli medya ile bütünlesik olarak hazirlanirlar. Ses, video, animasyon, resim içerirler. Çoklu ortam ansiklopedileri bunlara örnektir.

A - iSLETiM SiSTEMLERi

Bilgisayarlarin çalisabilmesi için gereken temel yazilim. Bilgisayarlar çesitli donanim ürünlerinin belli bir tasarima göre bir araya getirilmesiyle olusturulur. Ancak kendilerinden beklenen isleri gerçeklestirmeleri için bu sadece donanimdan olusan altyapi yeterli degildir. Bir kelime islem yazilimi ile belge olusturabilmek için önce bilgisayarin açilmasi, donanim ürünlerinin birbirlerini tanimasi ve birlikte çalisacaklari sartlarin saglanmasi gerekecektir. Kullanici klavyede bir tusa bastiginda, bir harfin ekranda görüntülenmesi, yazilanlarin

saklanmak istendiginde belgenin disk üzerine yazilmasi, belgeye bir dosya adi verilebilmesi yapilabilecek isler arasindadir. Kullanilan yazilim ne tür olursa olsun bazi temel islemler hep aynidir; dosyalarin diske yazilmasi, diskten alini p ekrana görüntülenmesi, bir dosyanin basilmak üzere yaziciya gönderilmesi... Bu durumda tüm yazilimlarin üzerinde çalisacagi zemini olusturmak ve temel islemleri gerçeklestirmek üzere kullanilan yazilim ile karsilasilir. Bu, isletim sistemidir. Isletim sistemi bilgisayarin her türlü altyapi çalismalarini düzenler, çesitli aygitlarin birbirleriyle anlasmasini saglar. Bu sayede çesitli uygulama yazilimlari, güven içinde çalisip kullaniciya hizmet edebilirler. Bu yüzden bir bilgisayarin donanim özellikleri kadar isletim sistemi de önemlidir. Çünkü sistemin genel performansi gibi islev yelpazesi de kullanilan isletim sistemine göre degisir. Isletim sistemleri bilgisayarda olup biten her seyi denetleyen yazilimlardir. Bu yüzden sistem ne kadar karmasiksa, isletim sistemi de o oranda gelismis olmak zorundadir. Genel amaçli bir isletim sisteminin üstlenmesi gereken isler söyle siralanabilir: . Çevre birimleri ile programlar arasindaki iletisimi saglamak. Bir kelime islem yazilimi yaziciya ya da CD-ROM sürücüye ulasarak kullanilmasinda oldugu gibi... . Sistemin bellegini yönetmek, disk tamponu (disk cache) gibi ek olanaklar saglayarak bellegin etkili bir sekilde kullanilmasini saglamak. Örnegin, sanal bellek olusturarak ana bellekten daha büyük bir alanin kullanilmasi. . Saklama aygitlarindaki dosyalara belli bir düzen erisilmesi için bir dosya yönetim sistemi olusturmak. . Özellikle çok kullanicili sistemlerde kaynaklara güvenli erisim saglamak. . Programlar arasi veri iletisimi saglamak. Kullanicinin çesitli komutlar vermesi ve programlar çalistirmasini saglamak

DOS (Disk Operating System)

MS-DOS: Disk isletim sistemi, çevre üniteler ile bilgisayar arasindaki giris/çikis islemlerini, programlarin çalistirilmasini ve dosya islemlerinin gerçeklestirilmesini saglar.

Makinenin açilip çalisabilir olmasini ve komutlariyla makineye hükmetmesini saglar. Ms-dos ortaminda bilgiler ; 1. Bilgiler DOSYA lar halinde saklanir.

2. Her dosyanin bir ADI ve UZANTISI vardir.

3. Dosyanin isim kismi max 8 , uzantisi max 3 karakterden olusur. Isim ve uzanti birbirinden (.) ile ayrilir. 4. Dosyalar uzantilarina göre ikiye ayrilir.

A) ÇALISABILIR OLANLAR COM (komut) EXE (çalistirici) BAT (yigin) B) ÇALISAMAZ OLANLAR COM , EXE VE BAT haricindeki diger dosyalar.

5. Dos makinayi açip çalisabilir hale getirebilmesi için 3 dosyaya ihtiyaç vardir. Bu dosyalar; 1. IO.SYS 2. MSDOS.SYS 3. COMMAND.COM

Bu isletim sistemi programlari ve verileri (data) Harddisk üzerine yazan, silen, isim degistiren veriler üzerinde degisiklik gibi bir çok islemi yapan komutlari içerir. Iç ve Dis Komutlar DOS ta her hangi bir dosyayi ihtiyaç duymadan çalistiran komutlara Iç Komutlar denir. DOS ta çalismasi için program dosyasinin olmasina ihtiyaç duyan komutlara dis komut denir. Dis komutlari çalistirabilmek için o komutun program dosyasina ihtiyaç vardir. Mesala; FORMAT komutunu kullanabilmek için Format .com dosyasina ihtiyaç vardir.

DOS ISLETIM SISTEMI KOMUTLARI

IÇ KOMUTLAR A: A (diskete) geç C (hard disk) geç C:\windows>A: C: DIR Dizindeki tüm dosyalari göster Dizindeki tüm dosyalari sayfa sayfa göster

doc CLS Clear Screen Ekran temizle CLS C'deki belge~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster CLS MD Make Directory Dizin yarat Md DizinAdi A:\>md okul CD Change Directory degistir Cd DizinAdi A:\> cd okul CD.. .Dizindeki tüm dosyalari yanyana göster A kök dizinindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içindeki tüm dosyalari göster C'de belgel~1 dizini içinde uzantisi doc olan dosyalari göster DIR DIR /P DIR/W DIR A: DIR C:\belgel~1 DIR C:\belgel~1\*.

Change Bir alt CD.. . A:\okul> CD..

Directory dizine geç CD\ Change Directory Kök Dizine geç CD\ A:\Okul\sinif>CD\ RD Remove Directory A'daki okul dizini içindeki sinif2 dizinini sil.doc a:\okul A'daki tüm dosyalari C'deki belgel~1 içine kopyala A:\> copy *.doc'u c'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>COPY deneme.doc a: C'de belgelerim dizinindeki deneme2.* c:\belgel~1 .doc'u A'da okul dizini içine kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2.doc'u A'ya kopyala A:\>COPY c:\ belgel~1\deneme2.doc c:\belgel~1 Kopyalanacak Dosya Kopyalanan Yer C'de belgelerim dizinindeki deneme2. (Dizinin içi bos olmak zorundadir) A:\Okul\RD sinif2 COPY Dosya kopyala A'daki deneme.

doc isimli dosyayi sil A:\>Del a.doc olarak degistir.doc Eski_isim Yeni_isim DEL DELETE Sil A'da a.doc deneme3.* A'da adi ilk 6 harfi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil.doc A'da adi ne olursa olsun doc uzantili dosyalari sil.doc A'da adi deneme olan ve uzantisi ne olursa olsun dosyalari sil. A:\>Del deneme.doc dosyasinin adini Deneme3.* A'da ilk harfi d ile baslayan tüm dosyalari sil A:\>Del d*.* .A'da uzantisi doc olan tüm dosyalari C'deki belgel~1 dizini içine kopyala A:\>copy *. A:\>Del deneme?.doc c:\belgel~1 Kopyalanacak_Dosya Kopyalanacak_Yer REN RENAME Isim degistir A'daki Deneme2. A:\>Del *. A:\>ren deneme2.

* (bütün dosyalariniz silinir) TYPE Yaz C'deki autoexec. A:\>Del ha?an.bat Time Saat Saati göster Time Date Tarih Tarihi göster Date .A'da ilk iki harfi ha olan üçüncü harfi ne olursa olsun uzantisi doc olan dosyalari sil. C:\>Type autoexec.bat dosyasinin içerigini göster.doc DEL (bütün dosyalariniz silinir) A:\>del *.

Format A: (disketi biçimlendir) Format a: /s (Disketi biçimlendir ve sistem dosyalarini yükle) CHKDSK CHECK DISK Disketi kontrol et Chkdsk a: Diskcopy Disket kopyala Diskcopy a: a: Attrib Dosya niteligi Dosya niteligi degistir.DIS KOMUTLAR Format Biçimlendir DIKKAT: DISKETTEKI TÜM VERILERI SILER. +r +h +a Xcopy Dizin kopyala A'daki okul dizinini içindeki tüm . arsiv niteligi kazandir. gizli dosyalari göster. R okunabilir A arsiv H gizli Attrib -r -h -a (tüm dosyalari okunabilir yap.) Attrib.

C:\> MD GÖKHAN GÖKHAN isimli bir dizin yaratilir.Bu programlar arasinda en yaygini Windows dur. Dizin Silme:(Release Directory) Bir dizini veya alt dizini silmek için C:\>RD GÖKHAN RD komutu kullanilir. Etkilesimli Ara Birim: Bir çok programin birbiri ile etkilesimli ve uyumlu olarak ayni anda çalisabilmesine denir. dosya. WINDOWS Tanimi: Bilgisayarin açilisindan kapanisina kadar aktif bir sekilde her türlü isletim ve yönetim görevlerini yürüten.dosyalari ve alt dizinlerle birlikte c'deki belgel~1dizini içine kopyala XCopy a:\ okul c:\belgel~1 /s Dizin Yaratma: Yeni bir dizin yaratmak için MD komutu kullanilir.Standart olarak bulunanlar ve kendi olusturacagimiz Klasör. . MASA ÜSTÜ ELEMANLARI Windows programinda kullanilacak temel nesneler masa üstünde yer alir. bütün uygulama programlarini çalistiran grafiksel ve etkilesimli ara birime sahip Microsoft tarafindan üretilmis isletim sistemidir. Masa üstünde standart olarak sunlar bulunur. program ve kisayollar bulunur.

2. Bu pencere içerisinde sabit disk. Sisteminize yazici kurabilir ve yazicilar hakkinda bilgi alabilirsiniz. Modem araciligiyla diger bilgisayarlar arasinda bilgi paylasabilirsiniz. disket sürücüsü. Denetim Masasi. Sisteminizin tamamini denetleyebilirsiniz. Disketinizin içerigini göstermek için kullanilir. CDROM. kullandigimiz bilgisayar hakkinda her türlü bilginin sunuldugu ve istenilen degisiklik ayarlarinin yapildigi bilgisayarim penceresi gelir. Genellikle sabit diskinizin içini göstermek için kullanilir. CD-ROM sürücünüzün içerigini gösterir. sabit diskin içerigini gösterir.1-Bilgisayarim: Simge üzerinde Mouse un sol tusuna çift tiklanirsa. . Yazicilar ve Çevirmeli Ag simgeleri gelir.

Görev Zamanlayici. Windows u her baslattiginizda baslar ve artalanda çalisir.Görev Zamanlayici. Network gibi bir ag ortaminda çalisiyorsa bu simgelerden yararlanarak diger terminallere baglanma ve yazici paylasimi islevleri yapilir. sizin için en uygun zamanda düzenli olarak çalisacak sekilde zamanlamanizi saglayan bir araçtir. 2-Ag Komsulari: Bilgisayar Windows. (Disk Birlestiricisi gibi) görevleri. .

tablo. resim gibi ögeler içeren dokümanlarin (belgelerin) bir arada tutuldugu klasördür. Baslik Çubugu Simge Durumuna Küçült Kapama Menü Çubugu Araç Çubugu Adres Çubugu .Pencereler bütün programlarda ayni özellikte elemanlara sahiptir.3-Geri Dönüsüm Kutusu: Silinen dosya ve klasörlerin geçici olarak tutuldugu yerdir. 5-Belgelerim: Kullanicilarin hazirlamis oldugu metin. WINDOWS DA PENCERELER Tüm Windows uygulamalarinda pencereler kullanilir. DOLU BOS 4-Evrak Çantam: Tasinabilir bir bilgisayar varsa bu bilgisayar ile olusturdugumuz dosyalari ev veya isyerimizdeki bilgisayar agina yüklememizi saglar. ses.

Durum Çubugu .

-Türe Göre :Uzantiyi A dan Z . Durum Çubugu: Açik olan pencere hakkinda size bilgi verilen çubuktur. Kaydirma Çubugu: Düsey kaydirma yaparken pencerenin sag kenari boyunca. Pencerenin sag üst kösesinde yer alir. Bilgisayar da görüne pencerenin simge durumuna indirilmesini saglar.ekran boyut dügmeleri vardir. -Ada Göre :A dan Z ye dogru yerlestirir. Bir kaydirma çubugu pencerenizde belirdiginde. Bir kaydirma çubugu. Simge Yerlestirme menüsünde. kaydirma oklari ve bir kaydirma kutusu içerir. yatay kaydirma yaparken de pencerenin sol kenari boyunca görünen bir serittir. Pencerenin en sag üst kösesindedir.açilan nesne penceresinin adi. Burada. Baslik Çubugu: Denetim menüsü.Excel.GöREV ÇUBUGU PENCERLERIN KAPATILIP AÇILMASI VE KÜÇÜLTÜLMESI Bilgisayar da görünen pencerenin kapatilmasini saglar. Menü Çubugu : Genellikle baslik çubugunun altinda yer alan ve üzerinde menü isimlerinin bulundugu satirdir. Çalisma Alani Içerisine Simge Yerlestirme: Masa üstündeki nesneleri belli bir düzene göre yerlestirmek için Mouse un sag tusuna tiklanir. Çalistigimiz uygulamada yapilacak islemleri içeren komutlardan olusur. ye dogru yerlestirir. Windows 98' deki Menü Çubuklari ile Microsoft' un diger uygulamalarindaki (Word.Powerpoint gibi) Menü Çubuklari arasinda büyük benzerlik vardir.Mouse yoksa f10 tusu ve ya Alt tusu ile birlikte komut basligindaki alti çizili harfe basilirsa aktif hale gelir. pencere içinde o anda görünenden daha fazla bilgi var demektir. Bilgisayarda görünen pencerenin tam ekran yapilmasini veya önceki boyuta getirilmesini saglar. Pencerenin en üstünde sag kösede yer alir.

Pencereler arasinda geçis yapmak için. o pencereyi temsil eden bir dügme görünür. dügmesi de kaybolur. Bir pencere kapatildiginda. -Otomatik :Windows un kendi sistemine göre yerlestirir. -Tarihe Göre :Kaydedildigi tarihe göre yerlestirir. .-Boyuta Göre :Kapladigi alana göre yerlestirir. GÖREV ÇUBUGU Bir programi her baslattiginizda ya da her açtiginizda. istediginiz pencerenin dügmesini tiklatin.

Ayarlar: Bilgisayarin sistem yazilimlari ve donanim üniteleri üzerindeki degisiklikler buradan yapilir. Belgeler: Kullanicinin kendi hazirladigi dosyalarin en son kullanilmis 15 tanesinin listesi bulunur. Bu nesnelerin görevleri: Programlar : Windows üzerinde tanimlanmis programlar ve donatilar yer alir.BASLAT MENÜSÜ Tiklandiginda sol alt köseden baslayarak yukariya dogru bir liste ekrana gelir. Donatilar: Windows ile birlikte bilgisayara yüklenen çesitli uygulama programlaridir. .

Programlarin listesini görüntüler En son kullanilan belgeleri görebilirsiniz Windows ayarlarini degistirmek için kullanilir. Bilgisayarinizi kapatir. klasör veya bilgisayarlari arar ve listeler. Yeni kurulan ve donatilar bulunur Sik kullandiginiz web sayfalarini ve dosyalari açar Takildiginiz konularda yardim da bulunur. Windows ayarlarini güncellestirir. Dosya. .Bul: Daha önce kaydedilen dosya ve klasörlerin aranmasini saglar. Programlari çalistirir Windows Oturumunu kapatir. Yardim: Windows un yardim dosyalarina ulasilir.

COM adli bir programi arar ve bunu çalistirir. bilgisayar A disk sürücüsünde disk olup olmadigini arastirir. Toplu islem kütükleri içlerinde bir ya da daha fazla program çalistirma istegi olan kütüklerdir. bilgisayar açik kaldigi sürece ana bellekte kalir.Çalistir: Program ad ve yerini belirterek o programin dogrudan çalistirilmasini saglar. Bilgisayar daha sonra diskte AUTOEXEC. Ayni programlar daha sonra diskte. ilk olarak ROM'da bulunan küçük bir programi çalistirir. Bu program. isletim sisteminin bir kopyasinin ana bellege konmasi demektir. Bilgisayar. Power tusuna bastigimizda bilgisayarimiza elektrik gelir ve böylece bilgisayarimiz açilir. Bu program. asagidaki islemler sirasiyla yapilir. Bu dosyayi bulduktan sonra bu dosyada bulunan komutlari çalistirir. BILGISAYAR NASIL AÇILIR ? Bilgisayarlari çalistirabilmek için kasanin üzerinde bulunan power (güç ) tusuna basmamiz yeterlidir. Bu iki sistem kütügü diskte yoksa veya A disk sürücüsünde disk yoksa. ayni islem. ana bellegin dogru çalisip çalismadigini denetler. Eger bir sorunla karsilasirsa ekrana mesaj yazar. Eger böyle bir dosya yoksa sistem normal parametreleri kullanarak çalisma ortamini düzenler.BAT adli bir toplu islem kütügünü arar. Eger varsa. COMMAND.COM programinin çalistirilmasi.SYS adli bir dosya arar ve bulursa buna göre sistemin çalisma ortamini düzenler. Bu da basarili olmazsa bilgisayar açilmaz. bilgisayar ayni diskte CONFIG. ROM'daki program diskteki iki sistem kütügünü yükler. Bu iki program çalistigi zaman. Bu program. . DOS isletim sisteminin iç komutlarini içerir. COMMAND. Askiya Al: Programi bir süre için durdurur. Bilgisayarimiz kilitlendiginde ise kesinlikle power tusuna basmamaliyiz çünkü bilgisayar çalisirken tekrar power tusuna basarsak bilgisayarimiz donanimsal veya yazilimsal olarak zarar görebilir. BILGISAYAR AÇILIRKEN NELER OLUR? Bilgisayar açildigi zaman. Ana bellek denetlendikten sonra. sabit disk=C üzerinde tekrarlanir. Oturumu Kapat: Bilgisayarin oturumunu kapatarak Windows u kapatir. Çünkü isletim sistemi ana bellege yüklenememistir.

.WINDOWS 95/98/2000/ME isletim sistemi yüklenir ve Masaüstü karsimiza gelene kadar beklenir.

aydinlatma 30-50 mumluk ve indirekt olmali Isik ekrana dik açiyla gelmemeli Isik yansima ve parlamalari önlemeli 15-20 dakikada bir kisa süre gözleri uzaga odaklayarak göz kaslarinin dinlenmesi saglanmali. sirti bele uygun ve esnek bir ergonomik koltuk Omuzlar rahat birakilmis Dik oturulmus ve sirt desteklenmis Kollar yatay veya biraz yukarida Dirsek ve eller düz bir çizgide Bacaklarin üst kismi yatay Dizler 9 veya 110 derece açida olmali Gözlerimizin sagligi için: Bilgisayar kullanmadan önce bir göz muayenesinden geçmeli. uzakta oturmali Ekranin üst kenari ile göz hizasinin ayni seviyede olmasina dikkat etmeli Kagit tutucu kullaniyorsak bunu ekranla ayni hizada tutmali Odanin los isikli. Masa yüksekligi 65-70 cm. görme bozuklugu varsa mutlaka düzeltilmeli Ekrandan 45-75 cm.BILGISAYAR ve SAGLIK Bilgisayarin sagliga zararlarindan korunma Dogru oturus Bilgisayarin karsisinda otururken sunlara özen göstermeliyiz. Yüksekligi ayarlanabilir. Bunlarin yani sira: Saat basi mola vererek odayi temiz hava ile doldurmak ve ufak ekzersizler yapmak .

.Hamilelerin ekran basina geçmemelerini saglamak gerekiyor.

Bilgisayar sisteminde klavyenin islevi nedir? 3-Klavye üzerinde hangi tus takimlari bulunur ? 4-Enter ve Shift tuslarinin islevi nedir ? 5-Monitörün islevi nedir ? 6-Bilgisayar sistemi kavramindan ne anlasilmaktadir ? 7-CPU nedir? Islevi nedir ? 8-RAM ve ROM bellek arasindaki en belirgin fark nedir ? 9-Disket sürücünün islevi nedir ? 10-Açma-kapama dügmelerinin islevi nedir? TEST 1 1-Klavyeden girilen komutlari onaylamak ve islemi baslatmakta yaralanilan tus.ALISTRMALAR 1-Bilgisayar sisteminde farenin islevi nedir ? 2. .

kelimeler arasinda uzun bosluklar birakmakta kullanilan tus. asagidakilerden hangisidir? A) End B) Backspace C) Space D) Imleç E) Tab 3.Büyük karakterleri ve tuslarin üzerindeki ikinci karakterleri yazdirmakta yararlanilan tus. asagidakilerden hangisidir? A) Enter B) Shift C) Alt D) Ctrl E) Tab .asagidakilerden hangisidir? A) Esc B) Enter C) Ctrl D) Alt Gr E) Shift 2-Bilgisayar programi üzerinde yazi yazarken.

BÖLÜM 2 MICROSOFT WORD VE POWER POINT ÖGRETIM VE UYGULAMALARI .

Paragraf seçilerek biçimin uygulanmasi saglanir. Birden fazla basilirsa önceki islemleri de geri alir. 2. Biçim Boyayicisi: Ctrl-Shift-C: Bir paragrafin biçimini diger paragraflara uygulamak için kullanilir. Geri Al: Ctrl-Z: En son yapilan islemi geri almak için kullanilir. Ileri Al: Geri alinan islemi. Yerinde kalir. Sonra uygulama yapilacak paragraf üzerine gidilir. Geri alma islemi yapilmadan ileri alma islemi yapilamaz. yeniden uygulamak için kullanilir. Kopyalama: Seçilen alan silinmez. belge içinde gidilen yere yazar. Paragraf seçilir. Biçim boyayicisi simgesi üzerine basilir. dosya ismi vererek kaydetmek için.MICROSOFT WORD STANDART ARAÇ ÇUBUGU Yeni Sayfa: Ctrl-N: Yeni bos. Kesme: Ctrl-X / Shift-Delete: Seçilen alani bellege alir. Aç: Ctrl-O: ( Eskiden yazilmis bir dosyayi daha sonra açmak için ) Kaydetme: Ctrl-S : ( Yazilmis dosyayi.bir belge açar.Biçim boyayicisindan kurtulmak için ESC tusuna veya herhangi bir tusa basilir. Kaydedilmis dosya üzerinde degisiklik yaptiktan sonra degisiklikleri kaydetmek için ) Yazdirma: Ctrl-P: (Hazirlanan dosyanin yazicidan çiktisini almak için) Kopyalama: Ctrl-C: Seçilen alani bellege kopyalamak için kullanilir. . Yapistirma: Ctrl-V / Shift Insert: Kopyalanan veya kesilen alani.

sayfanin bir kismi sütunlara bölünecekse seçim yapildiktan sonra sol taraftaki Sütunlar simgesi seçilir. . Sayfanin tümü sütunlara bölünecekse seçim yapmadan. Sütunlar: Sayfayi birden fazla sütuna bölmek için kullanilir. Yandaki sekilde 2 satir x 2 sütunlu bir tablo olusturur. Seçilen alan kadar tablo olusturur. Sag tarafta bulunan pencere gözüktükten sonra kaç sütun olacagi belirlenir.Tablo Ekle: Belgeye tablo eklemek için kullanir.

Biçimlendirme Araç Çubugu Kalin (Koyu): Ctrl-K Italik (Egik Yazi): Ctrl-T Alti Çizili: Ctrl-A Sola Hizala: Ctrl-L Ortala: Ctrl-R Saga Hizala: Ctrl-G Iki Yana Yasla: Ctrl-D Numaralandirma: Madde Imleri: Girintiyi Azalt: Girinti Artir: Ctrl-M Biçimlendirme araç çubugu Word de sik kullandigimiz bir çubuktur. Ayrica resim vey . yazinin karakterini italik yapma . Biçimlendirme araç çubugunda su özellikler bulunur : yaziyi kalinlastirma . isaretli yazinin altini çizme.

Eger yok ise Microsoft Word Görünüm menüsünün içinde Araç Çubuklari sekmesinden Biçimlendirme sekmesini isaretlememiz yeterlidir.a yazilarimizi sayfa düzeninde ortalamamiz . Biçimlendirme araç çubugu Microsoft Word için temel araç çubuklarindandir. . saga veya sola yaslamamiz yine bu araç çubugundan yapilir.

DOSYA MENÜSÜ Yeni (Ctrl-N): Bos WORD belgesi (dosyasi) açar. Aç (Ctrl-O): Daha önce yazilmis Word dosyasini açar. .

Bu sekilde dosya bulmak daha kolay olur. Simdi Bul komut dügmesi tiklandiginda belirtilen sözcük ve ifade aranir. Bir Düzey Yukari: Alt dizinden bir üst dizine çikmak için kullanilir. "Boyut". Belgelerim klasörü açilir. Komutlar ve ayarlar: Metin ya da özellik: Dosya içinde geçen bir sözcük ya da ifade bu kutucuga yazilir. Büyük dosyalarin açilmasi zaman alir/yavas çalisir. Örnek: C ana dizininde bulunan Belgelerim dizini içindeyken. Örnegin: "Adi" seçenegi üzerine tiklanirsa dosya adlarina göre siralama yapar. Liste: Dosya isimleri ve klasörlerin isimlerini alt alta görmek için kullanilir. Sik kullanilanlara ekle: Sik kullanilan dosyalara seçilen dosya eklenir. harf sayisi. Diger klasörlere geçmek ya da görmek için simgesi üzerine basilir. Bir kez daha basilirsa Bilgisayarim'a geçilir. ne zaman.. "Tür". "Degistirilme Tarihine" yazisi tiklanirsa en son yazilan dosyadan ilk önce yazilan dosyaya göre siralanir. Sik Kullanilanlara bak: Sik kullanilan dosyalar içinden bir dosya seçmek için kullanilir. Sözcük sayisi. Ayrintilar: Dosyalarin "Adi". sabit diskin diger bölümlerine geçmek. bu dosyayi olusturmus. diger klasörlere. Diger klasörlere geçmek için kullanilir. Açilan pencereden geçmek istenilen klasör seçilir. Önizleme: Dosyayi açmadan içini görmeye yarar. Bu basliklar üzerine tiklandiginda siralama yapar. Açilmak istenen dosya bulunduktan sonra ya Aç komut dügmesine basilir ya da seçilmek istenen dosya üzerine çift tiklanir.. Kim. hakkinda bilgi verir.Aç Dügmesi Açilacak dosyanin bakilacagi klasör: Açmak istenilen dosyayi seçmek. CD ile Ag komsularina geçmek. Eger aranan sözcügü içeren dosya/dosyalar bulunursa isimleri listelenir. "Degistirme Tarihi" hakkinda bilgi verir. Normal durumda Dosya-Aç ya da Standart Araç Çubugunda Aç simgesi seçildiginde. . C ana dizinine çikmak için bir kez tiklanir. paragraf sayisi . ne kadar sürede de . "Sik Kullanilanlara bak" seçeneginde dosyalari görmeye yarar. Internet te dosya seçmek için kullanilir. Özellikler: Dosyanin özellikleri hakkinda bilgi verir... Web'de ara: Internet'te bir dosya aramak için kullanilir.

.

Arama Aç: Daha önce kaydedilen arama sonuçlarini ekrana getirir. Eger alt klasörler de aranmak isteniyorsa Gelismis dügmesine basilir. Arama Kaydet: Yapilan arama sonuçlarini kaydetmeye yarar. . Dosya adi yazilir. Bulunulan dizin içinde arama yapar.BUL Dosya Adi: Adi bilinen bir dosyanin aranip bulunmasi için kullanilir. bilgisayar sözcükleri birbirinin aynidir. Alt Klasörleri Ara yazisinin yaninda bulunan kutucuk üzerine basilir. Örnegin Bilgisayar. Bazen dosya adi animsanmaya bilinir. Eger isaretlenirse bu sözcükler birbirinden farklidir. Gelismis Bul penceresi açilir. deyim ya da cümle Deger kutusu içine yazilarak arama yaptirilir. BILGISAYAR . Bu durumlarda dosya içinde bulunan bir sözcük. Simdi Bul dügmesine basilir. BÜYÜK/Küçük harf eslestir: Isaretli degilse büyük ve küçük harflere duyarli degildir. Bu durumda bulunulan dizin içindeki word dosyalari içindeki metinlerde aradiginiz sözcügü içeren dosyalari bulur ve listeler. Simdi Bul kutusu tiklanir.

Dosya Silme: Yazilan bir dosyanin silinmesi için. Dosya açiksa silme islemi yapilamaz. Eger belge ilk kez kaydediliyorsa Farkli Kaydet penceresi açilir. Kapat: Açik olan WORD dosyasini kapatir. Açilan pencereden Gönder-"3 1/2 Disket A"seçilir. Silmek istediginizden eminseniz EVET komut dügmesine basilir. Dosya Kopyalama: Yazilmis bir dosyayi diskete kopyalamak için. (dosyanin açik olmamasi gerekir) dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Açilan pencerede Sil komutu seçilir. dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Dosya/Klasör Adi Degistirme: Yazilan bir dosyanin adini degistirmek için. Yeni dosya ismi yazilip. Word yazdiginiz metnin ilk satirini geçerli dosya adi olarak önerir. klavye üzerindeki Enter tusuna basilir. Kaydet (Ctrl-S): Açik olan belgeyi kaydeder. . dosya üzerindeyken farenin sag tusuna basilir. Emin degilseniz yaptiginiz islemi iptal ediniz. Dosya adi kismina dosyaya verilmek istenen isim yazilir. Eger bu ismi kabul ediyorsaniz Kaydet komut dügmesi tiklanir ya da Enter tusuna basilir. Açilan pencerede Yeniden Adlandir seçilir.

Diger bir deyisle internette de gözükecek duruma gelir. Açilan son dosyalar: Açilan son dosyalar listelenir. Metin üzerinde degisiklik yapilamaz. netscape gibi Internet browserlarinda gözükür.doc uzantilidir). Çikis: Word'den çikilir. Örnegin. . Kaydet ya da farkli kaydet penceresinden Seçenekler Komut Dügmesi seçilirse yukaridaki pencere açilir.html uzantili dosyalar Internet Explorer. Özellikler: Dosya özelliklerini verir. Otomatik Kurtarma bilgilerini kaydetme sikligi seçilip buraya bir sayi girildiginde bilgisayar yazilan metni o siklikta kaydeder. . Sayfa Yapisi: Sayfa kenar bosluklari ve Kagit boyutu ve yönü (yatay-dikey) ayarlari yapilir. Gönder: Bir fax v.Farkli Kaydet: Açik olan dosyayi farkli isimde kaydetmek için kullanilir.b alicilara word belgesi göndermek için kullanilir. Böylelikle bilgisayar kilitlendigi veya elektrik kesildiginde dosyanin kaybolmasi önlenir. Baski Önizleme: Yazilan metinin kagitta nasil gözüktügünü gösterir. Diger bir deyisle yazilan metin kurtarilabilir. HTML dilinde kaydeder. HTML olarak kaydet: Word dosyasini (. yukaridaki gibi "1" yazilirsa her 1 dakikada bir o metini kaydeder.

yazilir. . 3. 3 yazilir. sayfalarini yazdirmak için 25 yazilir.2. Sayfalar çikar. Ardarda gelen 2. 1. 2. 6. Eger bu seçenek isaretlenmezse sayfalar 1. Örnegin 3 yazildiginda ayni sayfadan 3 kopya yazicidan çikar. Harmanla: 3 sayfalik bir metinde 2 kopya alindiginda 1. 5.2. 4 ve 5. 1.3 sirasiyla çikar.3. sonra 3.1. sayfalari yazdirmak için Sayfa kutucuguna 1. Sayfa ve sonraki sayfalari yazdirmak için 5.3. 4. 5. Sayfa. 4 sayfalik bir metin çikarilmak istenildiginde önce 4. sayfalari yazdirmak için 1. Imlecin üzerinde bulundugu sayfayi yazdirmak için Geçerli sayfa isaretlenir.3. 7. 8.Yazdir: Istenilen yazicidan. SEÇENEKLER Yazdirma sirasini ters çevir: basilacak sayfalari tersten basar. yazinin tamamini yazdirmak için Tümü seçenegi isaretlenir.2. ve 3. Sayfalar çikar. Kopya sayisi: Yazdirilacak metini 1 kopyadan fazla bastirmak istedigimizde Kopya sayisi kutucuguna yazilir. 1 ve 3.2-8 biçimi kullanilir.2. Daha sonra 1. Bir metinin tümü degil de istenen sayfalari yazdirmak için istenilen sayfanin numarasi ya da numaralari yazdirilir. Sayfalardan 1 kopya çikar.

BUL [Ctrl+F]: . MS Word nesnesi olarak ekler. biçimlendirilmis metin (RTF). Tümünü Seç [Ctrl+B]: Metnin tümünü seçmek için kullanilir. [Alt-Z+E] Kes [Ctrl+X] Kopyala [ Ctrl+C] Yapistir [Ctrl-V] Özel Yapistir: Seçilen alani resim. [Alt-Z + A] Yinele Yazilan (Ctrl+Y): En son yapilan islemi bir kez daha yapar.DÜZEN Geri Al Yazilan (Ctrl+Z): En son yapilan islemi geri alir. Köprü Olarak Yapistir: Belge içi bir metinde baska bir alana ulasmak için köprü yapmaya yarar. Temizle [Delete]: Imlecin sag tarafinda silme islemi yapar. biçimlendirilmis metin.

"Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. . Yeni Deger kutusuna " Halil Ünsal Namazci " yazilir. Eger aradiginiz sözcük ya da ifade degilse. degilse "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. Örnegin Metin içinde geçen "Halil Namazci" ifadesini "Halil Ünsal Namazci" olarak degistirmek istiyorsunuz. Metindeki "Aranan" metin kutusunda bulunan sözcük veya ifadenin tümünü degistirmek için "Tümünü Degistir" metin kutusuna basilir. DEGISTIR Metin içindeki bir sözcük ya da ifadeyi baska bir metinle degistirmek istenildiginde kullanilir. "Tüm seçenekler" komut dügmesine basildiginda Bul ve Degistir Penceresi yukaridaki gibi genisler. Yazdiginiz sözcük ya da ifadeyi bulunca orada bekler. tekrar "Sonrakini Bul" komut dügmesine basiniz. Eger degistirmek istediginiz ifade buysa "Degistir" komut dügmesine basiniz. "Sonrakini Bul" komut dügmesine basilir. Imleçten sonraki Ilk Aranan sözcügü buldugunda o ifade üzerinde bekler.Metin içinde bulunmasi istenen sözcük ya da ifade yazilir. Aranan metin kutusuna " Halil Namazci ".

yer imi ne .) Git (Alt+Ctrl+G) : Istenilen sayfa. sözcügünü bulsun. gitmeye yarar.. GÖRÜNÜM: Ekran görüntüsü ile ilgili ayarlari yapmak için kullanilir. Baglantili Görünüm: Sayfanin içinde bulunan basliklari gösterir. ögretmen sözcügünü bulmasin) Yalnizca tam sözcükleri bul: Aranan sözcügün tipkisini bulur.Büyük/küçük harf duyarli arama: Sözcügü nasil yazdiysaniz tipkisini bulur. Anahat: Sayfamizdaki paragraflar üzerinde çalisma yapmak için kullanilir. (Asagi-yukari tasima) Asil Belge: Araç Çubuklari: Word ve diger Microsoft ürünlerinde Araç Çubuklarinin kullanimi yapilan isleri kolaylastirmaktadir. . Içindekiler tablosu olustururken düzeyleri görmeyi saglar.. Bazen de Araç Çubuklari kullanici tarafindan istenilerek ya da istenilmeyen bir sekilde ortadan kalkmaktadir. satir. Sayfa Düzeni: Sayfayi kenar bosluklariyla birlikte gösterir. Normal: Sayfanin kenar bosluklarini göstermez. Araç Çubuklarini kaldirmak ya da ekrana getirmek için Görünüm+Araç Çubuklari üzerine tiklanir. bölüm. Örnegin (Ögretmen. Fakat Araç Çubuklarinin hepsinin açik olmasi da ekrani küçültmektedir. ("Ögretmen" sözcügünü bulsun "Ögretmenim" sözcügünü bulmasin. Bu yüzden Araç Çubuklari istenildiginde ekrana getirilmesi gerekmektedir.

Hangi Araç Çubugu getirilmek ya da kaldirilmak isteniyorsa üzerine tiklanir. Çikan pencereden "Komutlar" seçilir. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari-Özellestir seçilir. Ekranda belirdikten sonra mavi kismina tiklanarak istenilen bölgeye tasinir.Ekranda gözüken araç çubuklarinin yaninda v isareti bulunmaktadir. Istenildigi takdirde Araç Çubuklarina ek komutlar (simgeler) eklenip çikarilabilir. . Asagida çok kullanilan bazi Araç Çubuklari verilmistir.

.Istenilen komutun üzerine gelinir.Yeni seçilir. Araç Çubugundaki komutlari yok etmek için Görünüm-Araç Çubuklari seçilir. Cetvel:Ekranin solunda ve üstünde bulunan cetvelin gözükmesini/gözükmemesini saglar. Sonra Komutlar seçilir. Parmagimizi kaldirmadan istenilen araç çubugu üzerine sürüklenilir. Kaldirilmak istenilen simge üzerine gidilip tiklanir ve açik olan pencere içine tasinir. Eklenen tüm simgeleri kaldirip araç çubugunu eski durumuna getirmek için "Sifirla"komut dügmesine basilir. Fare ile üzerine tiklanir. Istenirse yeni bir Araç Çubugu da yaratilabilir. Açilan pencereye yeni araç çubugunun adi yazilir. Bunun için Görünüm-Araç Çubuklari -Özellestir. Belge Baglantilari: Ekranin sol tarafinda beliren pencere yardimiyla belgenin baglantilarini gösterir ve sayfa içinde kolaylikla geçis yapilabilir. Araç Çubugunun istedigimiz yerine gelince Fare üzerindeki parmak kaldirilir. Eger bir Araç Çubugunu kaldirmak istiyorsaniz ! (Lütfen kendi yarattiginiz Araç Çubuklarini kaldiriniz) Sil komut dügmesine basilir. Istenilen komutlar yeni Araç Çubugu üzerine tasinir.

sayfa numarasi. EKLE . Bu kisma yazilan metin ya eklenen resimler tüm sayfalarda gözükür. resim eklemek için kullanilir.Üstbilgi ve Alt bilgi: Yazilan sayfanin üstüne ve/veya altina metin. metinin basildigi tarih ve saat.

. Burada sayfanin "Baslangiç" numarasi verilebilir. "Orta". . "Solda". Konum: "Sayfa Alti" ya da "Sayfa Üstü" nü seçmek için kullanilir. Sayilarin biçimi belirlenebilir.. Sayfa numarasinin ilk sayfada çikmasi için "Numarayi ilk sayfada göster" isaretlenir. Tarih ve Saat. Hizalama: Numaralandirmayi "Sagda.: Belgeye günün Tarih ve Saatini eklemek için kullanilir.Kesme: Imlecin bulundugu yerden itibaren olan yazilari bir sonraki sayfanin basindan baslatir. Içeride ve Disarida olmasini saglar. Sayfa Numaralari: Sayfanin Altina/Üstüne sayfa numarasi ekler. Numaralandirmanin biçimini degistirmek için "Biçim" seçilir.

"Ekle+Simge"ye basildiktan sonra çikan pencereden klavyede olmayan karakter bulunur ve üzerine çift tiklanir.Simge: Klavye üzerinde olmayan karakterlerin belgeye eklenmesi için kullanilir. Açiklama: Dipnot: Imlecin bulundugu yerle ilgili dipnotu Sayfa sonu ya da bölüm sonuna eklemek için kullanilir. . "Ekle"+"Dipnot" seçildiginde asagidaki pencere açilir.

. baslangiç numarasi ve bölümle ilgili degisiklikler yapilabilir.: Dizin ve Tablolar. Buradan sayilarin biçimi... Numara yerine özel bir isaret konulmasi istenirse "Özel im" seçenegi isaretlenir ve konulmak istenen isaret metin kutusuna yazilir. Çapraz Basvuru.. Resim Yazisi..Dipnotlarin numaralandirmasi otomatik olarak yapilir. Tablo ve Denklem yazdirmak için kullanilir.: Içindekiler Tablosu Olusturma ..: Resimlerin altina Sekil. "Seçenekler" komut dügmesine basilinca asagidaki pencere açilir.

Kaç adet düzeyin seçilecegi "Düzeyleri göster" den belirlenir. Içindekiler Tablosu seçilir. düzeydeki baslik (Örnek Bölüm Basligi) seçilir. . Içindekiler tablosunda çikmasi istenilen tüm basliklar düzeylerine göre isaretlenince "Ekle"+"Dizin ve Tablolar" seçilir. "Biçimlendirme" Araç Çubugunda bulunan Biçim (Ctrl+ÜstKrkt+S) penceresi açilir. Asagidaki pencere açilir. Bunun Için 1. Istenilen içindekiler biçimi "Biçimler"den seçilir.Basliklar düzeylerine göre isaretlenir.

Resmi bulmak için "Bak" metin kutucugunu kullanarak istenilen dizine geçilir.Resim: Bilgisayar içindeki hazir resimleri (clipart) eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Küçük Resim" seçilir. Resim üzerine çift tiklanarak ya da "Insert" (Ekle) üzerine tiklanarak. Açilan penceredeki istenilen resim seçilir. Açilan pencereden resim bulunur. Resmi eklemek için "Ekle" komut dügmesine basilir. . Kullanicinin hazirladigi ya da internetten çektigi resimleri eklemek için "Görünüm"+"Resim"+"Dosyadan" seçilir. resim Word belgesi üzerine tasinir.

degistirilmek istenilen taraftaki metin kutusu çizgisi üzerine gelinir. "Ekle"+"Metin Kutusu" seçilir. Parmak kaldirilmadan sagalta dogru sürüklenir. powerpoint.. Dosya imlecin bulundugu yerden baslayarak eklenir. oklar.: Belgeye nesne (ses. resim. excel.. "Renkler ve Çizgiler" komut penceresinden "Çizgi yok" seçilir.Metin Kutusu: Sayfa içinde metin yazmak için ayri bir kutu açmak için kullanilir.)eklemeye yarar. Imlecin ucu + biçimini alir. Dosya.. istenilen büyüklüge erisince farenin tusu serbest birakilir. video. Burada çizgiler. Alt+Ctrl+K: Belgenizde bulunan bir sözcük ya da ifade üzerine tikladiginizda Internet te bir sayfa açmak istiyorsaniz ya da metin içinde "Yer imi" ile imlenmis bir alana gitmek istediginizde kullanilir. . Metin kutusu nereye açilacaksa oraya gidilip tiklanir. Otomatik Sekil: "Ekle"-"Resim"-"Otomatik Sekil" seçilerek ortaya çikan araç çubugu kullanilarak istenilen sekil belgeye eklenir. Yazdiginiz belge içerisinden Internet'te bulunan bir sayfayi açmak için yapilacak isler sunlardir: Baglanacak ifade seçilir: Ekle+Köprü seçilir...: Daha önce yazmis oldugunuz bir dosyayi üzerinde çalistiginiz dosyaya eklemek için kullanilir.. Örnegin metin kutusunun kenarindaki çizgiyi kaldirmak için "Metin Kutusu Biçimlendir" seçilir. konusma balonlari vb.. Metin kutusu çizgisi üzerinde iken farenin sag tusuna basilirsa. Metin kutusunun büyüklügünü degistirmek için.. Nesne. Köprü. denklem. bulunur. metin kutusu ile ilgili olarak yapilabilecek islemler gözükür. fare ile çizgi tiklanir.

Dosyada Belirli Konum: . Belgeye Köprü : 1. "Ekle"+"Köprü"+"Gözat" tiklanir. "Tamam" + "Tamam" komut dügmesine tiklanir. "Baglanilacak URL veya dosya adi" metin kutucuguna baglanilacak web sayfasinin adresi yazilir. Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda istediginiz dosya açilir. "Tamam" komut dügmesine tiklanir. Baglanacak ifade seçilir 2."Köprü Ekle" penceresi açilir. "Dosyaya Bagla" penceresini kullanarak istenilen dosya seçilir. Seçilen yazinin üzerine tiklandiginda adresini yazdiginiz web sayfasi açilir. 3.

Tamam komut dügmesine basilarak çikilir.Dosyanizin içinde daha önceden imlenmis bir konuma gitmek için Üzerine tiklaninca sayfa içinde gidilecek konuma Dosyada Belirli Konum (Seçmeli) metin kutusunun yanindaki "Gözat" komut dügmesine tiklanir. . Yer imi penceresinden seçim yapilir.

yazinin rengini ve yazi üzerine efektler verebiliriz.. yazinin alti çizili olup olmamasini . yazi boyutunu . yazi tipi biçimini . .. Yazi tipi menüsünden yazi tipimizin hangi karakterde olmasi gerektigini .BIÇIM MENÜSÜ Yazi Tipi.

12 nk 1 satir bosluk birakir. Farkli bir madde imi seçmek için "Madde imi" seçilir. 12 nk tek araliga esittir. 1. Ikinci satir içten baslar. ortadan ve iki yandan seçenegi vardir. En az. Satir distan baslar. .63 cm'dir. Hizalama: Soldan. Madde Imleri ve Numaralandirma.. Buradan madde iminin yazi tipi ve boyutu degistirilebilir. Özel: Ilk satir. Imlenmis Listeyi Özellestir: Madde iminin yazi tipini degistirmek için "Yazi Tipi" seçilir. paragraf basini ayarlar.. 6 nk (nokta) yarim satir. sagdan.. Madde imli liste yaratmak için kullanilir. Girinti yeri: Normalde madde imi ile yazi arasi uzaklik 0. Girinti: Sol veya sag bosluktan sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. Asili ise 1.. Paragrafin tersidir. Kullanici istediginde Deger kismina klavyeyi kullanarak bir deger girebilir. Seçili alana uygulanir. Tam. Penceredeki madde imi disinda bir madde imi kullanilmak isteniyorsa "Özellestir" komut dügmesine basilir. Çoklu biçimindedir. Bu uzakligi artirmak veya azaltmak için kullanilir.5.Paragraf. Genellikle numaralandirmada kullanilir. Istenilen madde imi üzerine tiklanir. çift. Aralik: Yazilan satirdan önce ya da sonra ne kadar bosluk birakilacagi belirtilir. Madde imi ile metin arasindaki konumu belirlemeye yarar. Satir Araligi: Satir araligi Tek.

.

.Kenarliklar ve Gölgelendirme.. "Ilk sayfa". . Çerçevenin kenarlarindan birini kaldirmak ya da eklemek için Önizleme bölümünde bulunan kenarlar seçilir. "Bu bölüm". Sayfa Kenarligi Sayfanin tümüne çerçeve eklemek için kullanilir. "Ayar"dan çerçevenin biçimi belirlenir. Biçemden çizginin tipi belirlenir. Çerçevenin kenarliginin sekillerden olusmasi istenildiginde "Resim". çerçevenin "Tüm belge". "Ilk sayfa disinda tümü" seçeneklerinden hangisi olacagi "Uygulanacak Yer" menüsünden seçilir. çerçevenin kalinligini degistirmek için "Genislik" kullanilir. Seçilen alana çerçeve çizer.

"Biçim"+"Sekmeler" komutlari kullanilarak elle yapilabilecegi gibi cetvel'in alt kismindaki gri çizgi üzerine farenin sol tusuna basilarak da yapilabilir. Iki sütun tüm sayfaya yapilabilecegi gibi seçilen alana da yapilabilir.. Tablo yapmadan metin ya da sayilari alt alta getirmek için kullanilir. Sekmeler.Sütunlar.. Sekmeler.. Bir sayfaya iki veya daha fazla sütun yazmak için kullanilir. .. Sütunlar arasina çizgi koymak için "sadece araya çizgi koy" seçilir.

Genellikle dergi.. gazete gibi metinler yazdirilirken kullanilir. Örnek Adi Soyadi Ilçe Il Halil Ünsal NAMAZCI Merkez GIRESUN Baslangiç Büyüt. Bir sekmeden digerine geçmek için klavye üzerindeki Tab tusu kullanilir.. Tüm sekmeleri kaldirmak için "Sekmeler" penceresinden tümünü temizle seçilir. : Bir paragrafa baslanirken ilk harfi büyütmek için kullanilir. Eger ilk harfin alt tarafinin bosluk olmasi isteniyorsa "Boslukta" seçenegi seçilir.Istenildiginde sekme üzerine tiklanarak saga ve sola tasinabilir.: Bir tabloda metnin yönünü degistirmek için kullanilir. Sekmeler üst üste getirildiginde tasinan sekme silinir.. Metin Yönü. Örnek: Ögrencinin Adi Soyadi Velinin Adi .. Ilk harften son ra yazilan metinin harfin hemen yanindan itibaren harfi sarmasi isteniliyorsa "Metinde" seçenegi seçilir.

Soyadi .

resim seçildiginde "Nesne" yerine "Resim Biçimlendir" yazisi belirir.BÜYÜK/Küçük Harf Degistir. Sonra "Biçim"+"Nesne" seçilir. Seçilen nesneye göre burada bulunan komut ismi degisir... Önce nesne (resim. Otomatik Biçim. WORD DE KULLANILAN KISAYOL TUSLARI : YAPILACAK ISLEM MENÜ KISAYOL TUSU Yeni bir dosya açmak Dosya/Yeni Ctrl+N Çalisilan dosyayi kaydetmek Dosya/Kaydet Ctrl+S Kaydedilmis dosyayi açmak Dosya/Aç Ctrl+O Dosyayi Farkli kaydetmek .: Metnin biçimini Word'ün otomatik olarak düzenlemesi için kullanilir. metin kutusu. Nesne.... Artalan.: Sayfanin artalan (zemin) rengini belirlemek/degistirmek için kullanilir. Önce çevrilmek istenen sözcük seçilir..) seçilir.. Tamamen büyük yazilmis bir metnin tamamini küçük harfe çevirmek veya sözcüklerin ilk harflerini büyük harfe çevirmek için kullanilir.. ses . Örnegin.. Ayni islem degistirilmek istenen ifade seçilerek "Shift+F3" tusuna basilarak da yapilabilir.: Sayfada bulunan nesneleri biçimlendirmek için kullanilir. Daha sonra "Biçim"+"Büyük/Küçük harf degistir" seçilir.

Dosya/Farkli kaydet F12 Dosyayi kapatmak Dosya/Kapat Ctrl+F4 Dosyayi yazdirmak Dosya/Yazdir Ctrl+P Baski Önizleme Dosya/Önizleme Ctrl+F2 Kesme Düzen/Kes Ctrl+X Kopyalama Düzen/Kopyala Ctrl+C Yapistir Düzen/Yapistir Ctrl+V Islemi geri alma Düzen/Geri Al Ctrl+Z .

Küçük resim eklediginizde. resmi seçtikten sonra. görüntüyü çizim nesnelerine dönüstürebilirsiniz ve nesneleri düzenlemek için Çizim araç çubugu üzerindeki seçenekleri kullanabilirsiniz. Kayan resmi dogrudan metnin içine veya ekleme noktasina yerlestirilen satir içi resmine dönüstürmek için. parlaklik ve karsitlik ayarlarini yapmak için kullanabileceginiz seçeneklerle birlikte görüntülenir. NOT: Varsayilan olarak. Bir resim seçtiginizde Resim araç çubugu. Örnegin. . resme kenarlik eklemek. Çizim katmanina eklenen kayan resimleri sayfa üzerine.Metine Resim Eklemek : Yapilan bir Word belgesine resim eklemek için Ekle menüsünden Resim Ekle seçenegi tiklatilarak asagidaki pencereden istenilen resimler seçilerek belgeye aktarilabilir. Biçim menüsünden Resim'i tiklatin. Word alinan resimleri kayan resimler olarak ekler. resmi sag fare dügmesiyle tiklatin ve sonra kisayol menüsündeki Resim Araç Çubugunu Göster'i tiklatin. parçalari yeniden düzenleyebilirsiniz veya görüntüleri birlestirebilirsiniz . Konum sekmesinden metnin üstünde kaydir onay kutusunu temizleyin. Resim araç çubugu görünmüyorsa. resmi kirpmak. doldurma veya çizgi renklerini degistirebilir. Küçük Resim Galerisi'nden küçük resim veya resim ekleyebilirsiniz. metin veya diger nesnelerin önüne veya arkasina yerlestirebilirsiniz. Ayrica diger programlardan veya konumlardan aldiginiz resmi veya fotografi da ekleyebilirsiniz.

DIL : Üzerinde çalisilan belgenin hangi dil ile yazildigini belirtmemizi saglayan bir komuttur. Istediginiz seçenek kararmis olarak görünüyorsa. Tamam'i tiklatin. SÖZCÜK SAYIMI : Üzerinde çalisilan belgenin içerisine toplam kaç kelime . Bir hatayi düzeltmek için. es anlamli kelime. hatalari düzeltmeye hazir olana kadar onlari geçici olarak gizleyebilirsiniz. Ayrintili bilgi için simgesini tiklatin. önce dalgali alt çizgisi olan sözcügü sagdan tiklatin sonra kisayol menüsünde istediginiz düzeltmeyi tiklatin. kullanilamaz demektir ve uygun yazim veya dilbilgisi denetleyicisini yüklemeniz gerekir. Hatayi dogrudan belgede de düzenleyebilirsiniz.ARAÇLAR MENÜSÜ : Otomatik Yazimi ve Dilbilgisini Denetleme : Dilbilgisi denetimi Türk dilbilgisi kurallarina uymayan kelimeler için geçerli bir özelliktir. Bir sonraki yazim veya dilbilgisi hatasina hizli bir biçimde geçmek için. olasi dilbilgisi hatalarini belirtmek içinse dalgali yesil alt çizgiler kullanir. Araçlar menüsünden. HECELEME : Belge içerisinde yazilan kelimelerin gerekirse hecelenmesini saglar. heceleme gibi bir takim sözcüksel islemler hep bu dilin sözlügün göre yapilir. sonra Yazim ve Dilbilgisi sekmesini tiklatin. durum çubugundan Yazim ve Dilbilgisi Durumu simgesini çift tiklatin. Dalgali alt çizgiler belgenizi karmasik hale getiriyorsa. Belgeyi yazarken Word olasi yazim hatalarini belirtmek için dalgali kirmizi alt çizgiler. Burada kullanilan dilimiz seçildikten sonra bütün imla kurallari. Yazim ve Dilbilgisi sekmesinden. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini seçin. Bu belgedeki yazim hatalarini gizle ve Bu belgedeki dilbilgisi hatalarini gizle onay kutularini temizleyin. Ek yazim ve dilbilgisi seçeneklerini kullanmak için kisayol menüsünden Yazim ve Dilbilgisi'ni tiklatin. Yazarken yazimi denetle ve Yazarken dilbilgisini denetle onay kutularini seçin. önce Seçenekler'i.

yazildigini. kaç sayfadan olustugu. . paragraf ve karakter sayisinin kaç oldugu gibi bir takim istatistiksel bilgiler verir.

Bu amaçla yapilan islem bilgisayara kaydedilir. DÜZELTMELER : Belge üzerinde yapilan degisikliklerin (revizyonlarin) takip edilmesini saglayan bir komuttur. ZARFLAR VE ETIKETLER : Bir grup insan adina zarf veya etiket basilmasini saglayan komuttur. Araç çubugu ve tus kombinasyonundan olusmustur. ÖZELLESTIR : Word üzerinde yer alan Kullanici ara biriminin kullanici istek ve ihtiyaçlarina göre düzenlenmesini saglar. TABLO MENÜSÜ : Tablolar ile Islem : Bir tabloyu yaratmak için Tablo / Tablo Ekle menü seçenekleri kullanilabilir. SEÇENEKLER : Word üzerinde yer alan bir takim ön belirleme ve ayarlarin degistirilmesini saglar. ADRES-MEKTUP BIRLESTIRME : Hazirlanan belge eger bir grup insana postalanacaksa ve bu postalama islemlerinde gidecek kisilerin adlari dogrudan dogruya bulanacaksa o zaman herhangi bir veri tabani bilgisi ile bu bilginin birlestirilerek (uygun sekilde) çikti alinmasini saglar. yani ögretilir. Kullanici ara birimi menü. Bu amaçla çok sikça yapilacak islemin öncelikle bilgisayara tanitilmasi gerekir. BELGEYI KORU : Belgenin bir takim ehil olmayan kisilere karsi korunmasini saglayan komuttur. . notlara veya formalara karsi ve istenirse sifre ile korunabilir.OTOMATIK DÜZELT : Yazilan yazi üzerinde otomatik düzeltmelerin yapilmasini saglamak üzere bazi düzeltme tanimlarinin yapilmasini saglar. Belge revizyonlara. Bu dügmeye basin ve basili tutarak saga dogru çektiginizde sütun sayisini asagi dogru çektiginizde de satir sayisini gösteren pencere açilacaktir. MAKRO : Word ortaminda çok sik yapilan islemin daha otomatiklesmesini saglar. Tablo olusturmanin bir diger yolu araç çubuklarinda üstte gösterilen butonun tiklanmasidir. Bu islemi saglayan komut Makro dur.

.

tablonun herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina. çizim nesnesine ¾ metin kutusu. . paragrafa veya belgedeki seçilmis bir metne kenarlik ekleyebilirsiniz. Son hücrede iken Tab tusuna basarsaniz Word tablonun altina yeni bir satir ekleyecektir. Tab Shift tuslari yardimiyla hücreler arasinda kolayca geçis yapilabilir. Sütun Ekleme ve Silme : Altina yeni satirlar eklemek istediginiz satiri veya yeni sütunlar eklemek istediginiz yerin sagindaki sütunu seçin. Ayni zamanda. Otomatik Biçim. Eklemek istediginizle ayni sayida satir veya sütun seçin. Tabloya Kenarlik Ekleme : Word belgesinde. Sütun veya Tabloyu Seçmek : Shift + Yön tuslari ile veya fare ile dökümanda seçim yapabileceginizi biliyorsunuz. Tabloda bu yöntemlerle seçme (bloklama) yapilabilecegi gibi tabloya özgün yöntemler kullanilarakda kolayca seçim yapilabilir. resim veya alinan resim de dahil olmak üzere ¾ de kenarlik veya çizgi ekleyebilirsiniz. Belgedeki her sayfanin herhangi bir kenarina veya tüm kenarlarina. Hücre Boyutlarini Ayarlamak : Istenilen hücre seçildikten sonra Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi Ve Genisligi menüsü yardimi ile hücre boyutu ayarlanabilir. Tablo içersinde bir Tab kadar bosluk birakmak için Ctrl + Tab tus kombinasyonunu kullanmaniz gerekir. Hücreleri Birlestirme : Bu islem için önce istenilen hücreler seçilir ve Tablo menüsünden Hücreleri Birlestir menüsü seçenegi kullanilarak bu islem gerçeklestirilebilir. Ayrica tablonun sonuna yeni satirlar eklemek Tab tusu ile çok kolaydir. resimli kenarlik (bir agaç sirasi gibi) da dahil olmak üzere. kenarlik ekleyebilirsiniz. Tab tusu yardimi ile eklenecegi gibi Tablo menüsünden Satir / Ekle /Sil menüleri ile de bu görev gerçeklestirilebilir. Tabloya Satir . Satir.Tabloda Tab Tusu : Tabloda .

. Ancak bu islemi satir ortalamaya yarayan dügmelerle yapamazsiniz. Bu islemi yapmak için Tablo menüsündeki Hücre Yüksekligi ve Genisligi seçenegini kullanabilirsiniz.Tabloyu Sayfada Ortalama : Sayfa genisliginin tamamini kaplamayan bir tabloyu sayfanin soluna sagina veya ortasina yerlestirebilirsiniz.

Burada hangi sütunun siralanacagi Siralama Ölçütü kutusunda . Tablo menüsünden. Biçimler kutusundan. Bu durumda Tablo / Tablo Böl seçenegi kullanilmalidir. Bu seçenek o anda içinde bulundugunuz satirdan tabloyu ikiye ayirir. Iki ayri tabloyu birlestirmek için ise iki tablo arasindaki bosluklari silmeniz yeterlidir.Tablo Birkaç Sayfadan Olusuyorsa : Tablomuz bir sayfaya sigmayacak kadar büyükse tablo bir sonraki tablo bir sonraki sayfaya geçecektir. Siralamanin artan mi azalan mi sirada olacagi seçenekler ile belirlenir. Istediginiz seçenekleri seçin. Bir Tabloyu Otomatik Olarak Biçimlendirmek : Tabloyu tiklatin. Örnegin bir hücrede birkaç satirlik metin varsa bir sonraki sayfaya geçildiginde bu metnin bir kismi da bir sayfada bir kismida diger sayfada kalacaktir. Siralanacak olan tablo seçildikten sonra Tablo / Sirala menü seçenekleri ile pencereye ulasilir. Tabloyu Bölme ve Birlestirme : Bir tabloyu bir satirdan itibaren bölmek yani iki ayri tabloya dönüstürmek gerekebilir. Otomatik Tablo Biçimi'ni tiklatin. Tablonun birçok sayfadan olusmasi durumunda önemli olan bir diger olay da bir hücrenin sayfalar arasinda kesilip kesilmeyecegidir. Iki hücre ayni degeri içeriyorsa ve bu iki hücrenin hangi sütuna göre siralanacagi da istenirse Sonraki çerçevesinde belirlenir. bu sütundaki bilgilerin türü de (metin / sayi) tür kutusunda belirlenir. Tabloyu Sirala : Bir tablonun içerigi belli kriterlere göre A dan Z ye veya Z den A ya dogru alfabetik olarak siralanabilir. istediginiz biçimi tiklatin. .

. Tabloya dönüstürülen metin seçildikten sonra Tablo / Metni Tabloya Dönüstür seçenegi ile metni tabloya çevirebilmek mümkün olmaktadir.Metni Tabloya Dönüstürmek : Tablo mantigi ile girilmemis birtakim bilgileri tabloya çevirmek mümkündür.

Microsoft Word programi hakkinda genel bilgiler. önceden orada bulunan metni degistirmeden tasimak veya kopyalamak için. YENI PENCERE : Üzerinde çalisilan belgeye ait ikinci bir pencere açilmasini saglar. hücre sonu imini seçmeyin. yeni pencere olusturma gibi bazi özellikleri kapsayan komutlar yer alir. Seçimi tasimak için.Tabloda Öge Tasima Ve Kopyalama : Tasimak veya kopyalamak istediginiz hücre. yardim konulari. Yeni yerde bulunan metni ve biçimlendirmeyi degistirmek için. TÜMÜNÜ DÜZENLE : O anda açik bulunan tüm pencerelerin Word ortaminda düzenlenmesini saglar. onu yeni konuma sürükleyin. yalnizca hücrenin içindeki metni seçin. YARDIM MENÜSÜ Yardim menüsünde ise. Böylelikle bir belgenin biri birine uzak iki farkli konumunu ekran üzerinde takip etmemizi saglar. PENCERE MENÜSÜ : Bu komut içerisinde Word ün bir imkani olan çok pencerelilik özelligine göre pencereler arasi geçis. Metni yeni bir yere. içindekiler ve dizin bölümü. Web de Microsoft hakkinda bilgiler ile yardim konularini içeren açiklamalar yer almaktadir . BÖL : Bir belgeye ait pencerenin ikiye bölünmesini saglar. Ayni belgenin birden fazla pencereden takip edilmesini mümkün kilar. tasimak veya kopyalamak istediginiz metni ve hücre sonu imini seçin. satir veya sütunlari seçin.

Yardim menüsünde Microsoft word programi hakkinda takildiginiz veya yanit bulamadiginiz bir çok soruya yardim menüsünden bulabilirsiniz. .

POWERPOINT Sunu Programi Slayt: PowerPoint programinda her bir ekrana slayt denir. PowerPoint Standart Araç Çubugu PowerPoint Biçimlendirme Araç Çubugu .

Akilli Içerik Sihirbazi ve Sablon yardimiyla daha önceden hazirlanmis örnekleri kullanarak sunu hazirlanabilir.Sunu Programi Hazirlama PowerPoint Programi çalistirildiginda ekrana gelen pencereden Bos Sunu seçilir. Yukaridaki pencerede gözüken slayt türlerinin görevleri su sekildedir. . Yeni Slayt penceresinden olusturulacak slayt türü seçilir.

slayt grafik 9. Slayt basligi yazilarak hazirlanir. slayt madde imi+grafik 6. slayt madde imleri+metin 3. slayt sadece metin 2. slayt grafik+madde imi 7. slayt resim+madde imi 11. slayt sadece baslik 12. slayt iki sütunda madde imi + metin 4. PowerPoint sunusu hazirlarken slaytlara baslik yazilmasi daha sonra yapilacak islemleri kolaylastiracaktir. slayt kurulus semasi 8. slayt bos slayt eklemek için kullanilir.. slayt Tablo eklemek 5. Slayt türü seçilir.1. . 1. slayt madde imi+resim 10.

Slayt tamamlandiktan sonra yeni slayti hazirlamak için Standart Araç Çubugu üzerinde bulunan "Yeni Slayt Olustur" simgesi üzerine tiklanir.

Hazirlanan tüm slaytlari görmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt siralayicisi görünümü" seçilir. Bu ekranda slaytlarin yeri degistirilebilir. Bunun için slaytin üzerine tiklanir, parmak kaldirilmadan slayt tasinacagi yere kadar sürüklenip, birakilir.

Normal sayfa görünümüne geçmek için "kaydirma çubugu"nun sol tarafinda bulunan "slayt görünümü" seçilir.

Anahat görünümü: Slayt hazirlamak ve degisiklik yapmak için kullanilir.

Hazirlanan sunuyu göstermek için kullanilir. Sunudan çikmak için klavye üzerindeki ESC tusuna basilir. Aksi belirtilmedigi sürece bir slayttan diger slayta geçis fareye tiklayarak yapilir. Klayve üzerinde bulunan "Page Down", sag ok veya ayagi ok tusu bir sonraki slayta geçis için, "Page Up", sol ok veya yukari ok bir önce ki slayta geçis için kullanilir.

Resim Ekleme: Bir slayta resim eklemek için Ekle+Resim+"Küçük Resim"/"Dosyadan" komutu isletilir. Istenilen resim bulunduktan sonra "Insert clip"/"Ekle" seçildiginde resim slayta eklenir.

Slayt Geçisi Slaytlarin otomatik gösterimi için "slayt siralayicisi görünümü"nde iken farenin sag tusuna basildiginda açilan komut penceresinden "Slayt geçisi" seçilir. Ya da Menü çubugundan "Slayt Gösterisi"+"Slayt

Geçisi" ile ayni komut isletilir.

Slaytlarin otomatik (fare ve klavye kullanilmadan) gösterimi için "Otomatik olarak" komutu seçilip, belirtilen saniye sonra slaytlarin degisimi saglanir.

Her slayt için ayri zaman vermek için "Uygula" komutu; tüm slaytlarin ekranda belirtilen zaman gözükmesi için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Slaytlarin ekrana gelisi sirasinda efekt verilebilir. Bunun için açilan menüden istenilen efekt seçilir. "Yavas", "Orta" ve "Hizli" seçeneklerinden birisi seçilerek slayt efektinin geçisi belirlenebilir.

Bir slayta ayri efekt vermek için "Uygula"; tüm slaytlara ayni efekti vermek için "Tümünü Uygula" komutu seçilir.

Tasarim Uygula: Slaytlara daha önceden hazirlanmis sablonlari kullanarak tasarim yapmak mümkündür. Bunun için slayt üzerinde iken slaytin bos bir yerinde (metin ve yazilarin disindaki bos bir alanda) iken sag tusa basilir. Açilan pencereden "Tasarim Uygula" seçilir.

Seçilen tasarim, "Uygula" komutuyla birlikte tüm slaytlari degistirir. Tüm slaytlarin renk düzeni ayni olur. Her slayta ayri renk düzeni vermek için "Slayt Görünümü"nde iken farenin sag tusuna basilip açilan pencereden "Slayt Renk Düzeni" seçilir. Istenilen renk düzeni seçilip "Uygula" komutuyla çalisilan slayta, "Tümüne Uygula" komutuyla sunuya uygulanir.

Slaytin zemin rengini degistirmek için "Artalan" seçilir. Istenilen "Artalan Dolgusu" seçilir.

Sunu Tasarimi Sunu tasarimi genel olarak iki sekilde yapilir. Sunu için hazirlanan slaytlar sirayla gösterilir. Ana menü hazirlanir. Menü yapilirken her sefer ayni gösterebilir. Bu yöntemle Komut dügmeleri kullanmak kullanilarak istenilen sayfalar gösterilir. Sunus siranin izlenmesi gerekmez. Kullanici istedigi bölümü sunu hazirlamak için a) köprü/baglanti/link yapmak b) gerekir.

Bir sunuya canlandirma efekti vermek

Bir sunuya canlandirma efekti vermek için "Biçimlendirme" araç çubugu üzerindeki "Canlandirma Efektleri" dügmesi etkin (basili) duruma

"Canlandirma Efektleri" araç çubugunun görüntülenmesi saglanir. .getirilir.

Baslik Canlandir: Slayttaki basliga efekt (canlandirma) vermek için kullanilir. Metin Sirasi Efektini Ters Çevir: Slayttaki metinleri asagidan yukariya dogru yazar. Bir Kere Parla: Sözcükler kisa bir süre ekranda belirir. Lazer Metin Efekti: Harfleri sag taraftan içeriye dogru teker teker içeri girer. Kamera Efekti: Sözcükler içten disa dogru kamera sesi esliginde ekranda belirir. her sayfaya 2. ekrana gelis biçimleri. Sonra kaybolur. Daktilo Metni Efekti: Harfler daktilo sesi esliginde teker teker yazilir. 6 slayt gelecek biçimde de yazdirilabilir. Açilan "Yazdir" penceresinin "Yazdirilacak" bölümünden "Dinleyici Notu (6 slayt/sayfa)" seçilir. Bir A4 kagidina 6 tane slayti yazdirmak için "Dosya"+"Yazdir" seçilir. ekrana gelirken ses esliginde gelmeleri ayarlanir. Özel Canlandirma: Slaytta bulunan grafik.Bu araç çubugundaki komut dügmeleri kullanilarak slaytta bulunan resim ya da metinlerin ekranda gözükme sirasi. Birak: Sözcükler yukaridan asagiya teker teker düser. Içeri Sürme Efekti: Sözcükler sag taraftan uçarak içeri girer Uçma Efekti: Sözcükler sol taraftan uçarak içeri girer. . ses ve film gibi gösterileri yapmak için gerekleri ayarlari düzenler. 3. Slayt Metni Canlandir: Slayttaki gövde metnine efekt vermek için kullanilir. Canlandirma Sirasi: Slayta girecek nesnelerin ekrana giris sirasini ayarlar. Slaytlarin Yazicidan Çikisi: Slaytlar yazicidan her slayt bir sayfaya gelecek biçimde alinabilecegi gibi.

ÖRNEK HAZIRLANMIS BIR SLAYT ÖRNEGI .

BÖLÜM 3 INTERNET KULLANIMI WEB SITESI YAPIMI E-MAIL VE INTERNET PROGRAMLARI KULLANIM VE UYGULAMALARI .

Islevi. hizli ve güvenli b ir sekilde erisebilmektedir. Dünya çapinda bir kütüphanedir. Bilgisayar aglari ana bilgisayarin islem gücünden ve depolama kapasitesinden baska yazici gibi çevre birimlerinin ortak kullanimini da saglar. Yerel ve Ulusal Aglar: a) LAN (LOCAL AREA NETWORK): Bölgesel çalisma agi. üretilen her türlü bilginin saklanmasi. INTRANET: Bir isletme içerisinde interneti kullanarak yapilan islemdir. b) WAN (GENIS ÇALISMA AGI): Birden fazla LAN çalismasini ifade eder.Diger bilgisayarlar server-1 server-2 olarak adlandirilirlar. Internet dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablolari araciligiyla birbirine baglandigi agdir.BILGISAYAR AGLARI (NETWORK) Iki ya da daha çok bilgisayarin veri iletmek ve bilgisayar kaynaklarini ortak kullanmak amaci ile birbirine baglanmasina bilgisayar agi denir. INTERNET Internet: Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisayar aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir.Ana bilgisayarin adi SERVER dir. Internet. Internet teknolojisi yardimiyla bilgiler insanlara kolay.Internet: Dünya üzerindeki bilgisayar kuruluslarinin birbirine baglanmasini saglayan genis aga denir. paylasilmasi ve kolay erisimidir. 1. . ucuz. Kisaca aglarin agi olarak tanimlanmaktadir. in birbirine bagli olarak 2.

Insan hayatini kolaylastirici (banka. LINUX. Macintosh. DOS. WINDOWS. Internet in sahibi yoktur. Çift yönlü bilgi aktarimi yapilabilmektedir. Internet birbirinden çok farkli donanim (PC. Fikirlerin paylasildigi bir demokrasi platformudur. dergi. gazete.Büyük bir bilgisayar ve iletisim agidir. alisveris. OS/2 ) özelliklerine sahip olan bilgisayarlarin birbiriyle iletisim içinde bulunmasini saglamaktadir. MOS. . ) ve yazilim (Isletim Sistemleri: UNIX. TV hizmetleri) yönleri vardir.

000. Su anda 1. koaksiyel kablo üzerinde iletilen paket sikistirmali EtherNet LAN sistemini gelistirmistir. askeri nitelik tasimayan ve Savunma Bakanligi'nin finanse etmedigi projelerde de. Amerikan Savunma Bakanligi. 1980 yilinin baslarinda Amerikan Ulusal Bilim Vakfi (NSF). "Üniversiteler arasi haberlesmenin. INTERNETIN TARIHÇESI Günümüzde Internet adi verilen yapi. tahmin edilenin çok üzerinde olmakta ve kullanici sayisi hizla artmaktadir. ag üzerindeki trafigi de arttirmisti. aralarinda 56 Kbps hizinda ve TCP/IP protokolüyle konusacak bir agi devreye soktu. (Bu baglantiya ise T3 adi verildi) 1991 yilinin Kasim ayinda omurga T1 'den T3 'e. 1989 yilinin baslarinda. tek bir network iletisimine basladilar. merkeze bagli ag sayisi ise 3500 'e çikartildi. elektronik posta göndermeyi. Bunun sonucunda Unix kullanan birçok üniversitede TCP/IP desteklenmeye baslanmistir. Amerikan Genelkurmay Baskanligi 'na bagli Ileri Savunma Arastirmalari Proje Dairesi (DARPA) tarafindan gelistirilen. tüm masraflarinin bakanlik bütçesinden karsilanmasinin haksizlik" oldugunu belirterek ARPANET 'ten çekilecegini açikladi. Iste bu omurga bugün Internet dedigimiz yapidir. arastirma kuruluslari ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak amaciyla kuruldu. . Üniversitelerin ilgisi. bilgi transferi için kullanildi. ag trafiginin artmasi üzerine 56 Kbps olan agi 1. (1979) Yine 1970 lerde arastirmacilar yeni ARPANET tekniklerini iletisim protokollerine uyarlayarak. hangi bilgisayarin. kurumlar arasindaki haberlesmeyi ve dosya transferlerini o kadar kolaylastirdi ki. Ayni zamanlarda Xerox Palo Alto Research Center. dünya üzerine dagilmis. NSF. NSF giderek artan yükü kaldirmak amaciyla agin 45 Mbps hizina yükseltilmesi gündeme geldi.000 adet kullanicisi oldugu tahmin edilen Internet sebekesinin gelisimi. dosya aktarmayi ve haber gruplari olusturmayi sagliyordu.Internet. Bu protokol NCP yerine kullanilmaya baslanan TCP/IP 'dir. dünyanin 8. bes üniversitenin bünyesinde bulunan süper bilgisayarlari birbirine baglamak amaciyla. birbirlerine belirli protokoller ile baglanarak haberlesmenin saglandigi. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan.500. merkez sayisi 16 'ya. dünyanin en büyük bilgisayar agidir.544 Mbps hizina çikarti. boyutlari ve isletim sistemleri birbirinden farkli milyonlarca bilgisayarin. (Bu baglantiya T1 adi verildi) Ayrica ag üzerindeki merkez sayisi da arttirildi. Bu yapi sadece süper bilgisayarlardan yararlanmayi degil.Kimilerine göre de. harikasi olarak nitelendirilmektedir. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistem -o zaman ki adi ARPANET-.

metin içerikli makalelerle resimlerin de kisisel bilgisayarlara kopyalanmasi mümkündür.Basit bir network olmamakta.Sadece akademisyenler. hizi ile gerçeklestirilmistir. isadamlari veya askeri amaçli degil. Ardindan sirayla. pek çok programin güncellemesi ve yeni programlarin Internet üzerinden çekilebilmesinin yani sira. 64kbit/san. ticaret ve reklam uygulamalari Internet Servis Saglayicilarinin en büyük finansal destegi durumundadir. ilerleyen bölümlerde ele alinacak olan bazi özel programlar yardimiyla Internet teki belli kullanicilarin birbirlerine dosya transferi mümkündür. . milyonlarca kullanicinin ayni anda erisebildigi . . özel ya da ticari amaçlarla da kullanilabilir. tüm ülkenin tek çikisi olmustur. Bogaziçi Üniv.Fiyat açisindan uygundur. Ilk baglanti ODTÜ'den gerçeklestirilmistir. 1994 baslarinda. Bilkent Ün. birbirleriyle iletisim kurabildigi ve heme n her türlü bilgi ve dökümani kolayca elde edebildigi tek ve en büyük iletisim sebekesi ve sanal kütüphanedir. KULLANIM AMAÇLARI Günümüzde pek çok amaçla hizmet veren Internet sebekesi . . Online alisveris. . (1995 Kasim) ve ITÜ (1996 Subat) baglantilari gerçeklesmistir. . Download isleminin yani sira.Türkiye'de Internet Türkiye Internet e Nisan 1993'ten beri baglidir. buna karsin farkli network gruplarinin birlesimi olmaktadir. DOSYA TRANSFERI Internet üzerinde bulunan ftp arsivleri ve download sitelerinde mevcut olan dosyalar ve programlar ilgili sitelerin izin verdigi ölçüde kullanici tarafindan kendi PC sine çekilebilir(download).(1995 Eylül). Bu yöntemle. mail hizmeti saglayan herhangi bir servisten e-mail . Ege Üniversitesi'nden olan baglanti ise. E-mail göndermek ve almak için kullanicinin.Yerel ya da uluslararasi kullanima açiktir. 64kbit/san hizinda olan bu 2 hat.Özel yazilim veya donanima fazla masraf yapilmasina gerek yoktur. INTERNETIN AVANTAJLARI Internet'in avantajlari asagidaki biçimde siralanabilir. çok uzun bir süre. ELEKTRONIK POSTA ( E-MAIL ) ALISVERISI Elektronik Posta (e-mail) kullanimi kullanicilarin birbirlerine dosya ve mesaj göndermek için en yaygin olarak kullandiklari yöntemdir.

.adresi edinmesi gereklidir.

INTRANET Internet ortamina bagli olmayan. söz konusu networkün sinirsiz kullanicisi olan Internet ortamina açik olmamasidir. Temel olarak Intranet. Internetten farki. Network yapilari ikiye ayrilmaktadir : LAN (Local Area Network) :Yakin mesafelerde (en fazla bin metre) iletisim saglanan network türüdür. Örnek olarak FTP. WAN (Wide Area Network) : LAN larin birlesmesinden olusan. DNS ( DOMAIN NAME SYSTEM ) Internette bilgisayarlari tanimlama amaciyla isimlerin organize edildigi ve dagitildigi sistemdir. Her Internet adresine 4 haneli bir numara karsilik gelir. TCP/IP Transmission Control Protocol/Internet Protocol kelimelerinin bas harflerinden olusmustur. Bu isimlerde standart olarak kullanilan bazi kisaltmalar bulunmaktadir. dis ortama kapali bir LAN (ya da WAN) sebekesi olarak düsünülebilir. E-Mail ve Telnet verilebilir. Gerçekte DNS bir TCP/IP servis protokolüdür. Kullanicilarin numara ezberlemeleri zor olacagindan her numarayi tanitici isimler verilmektedir. en büyük ve en sinirsiz WAN sebekesidir. sirket içi kurumsal haberlesme ve dosya yazici paylasimlari için olusturulmus networklerdir. Bilgisayarlar arasi iletisimi saglayan. yüzlerce veya binlerce kilometre mesafeler arasindaki iletisimin saglandigi networktür. veri aktarimini kontrol eden ve bilgisayarlar arasi organizasyonu düzenleyen veri iletisim protokollerine verilen genel addir. Bu numaralara IP (Internet Protocol) numaralari adi verilir. DNS "host" olarak adlandirilan Internet 'e bagli tüm birimlerin yerel olarak bir agaç yapisi içerisinde gruplandirilmasini saglar. Network of Networks olarak tanimlanan Internet. INTERNETIN TEMEL AG YAPISI . Internet sebekesinin topolojisi WAN türü bir networktür.TEMEL TANIMLAR NETWORK Farkli mekanlardaki bilgisayarlarin özel hatlar ya da telefon sebekesi araciligiyl a birbirlerine baglanmalari. Bu numaralar 0-255 arasinda degisir.

Çesitli isletim sistemleri kullanan server ve kisisel bilgisayarlarin ortak bir di lle .Yukarida da açiklandigi gibi Internet büyük bir WAN sebekesidir. Bu sebeke içerisinde Web sayfalarinin ve dosya arsivlerinin tutuldugu serverlar. milyonlarca kullaniciya ait kisisel bilgisayarlarla sürekli iletisim halindedir.

Gopher.156. dinlemek veya seyretmek mümkündür. istemcinin kabul edebilecegi veri tipi. WWW (Web) sayesinde bir dokümani okumak. islemin gerçeklestirilmesi için istemciden gönderilmis olan verilerin sunucuya gönderilmesi. hangi karakter s etini kullandigi bilgileri karsilikli aktarilir. IP numarasi. Bu protokolün temel mantigi kullanicinin network ortamindan bagimsiz haberlesme yapmasi ve iletisim kurmasina dayanmaktadir. veri akisinin saglanmasinda kullanilan HTTP (Hyper Text Transfer Protocol) Protokolü dür. Bunlar vasitasiyla.4. Bu ortam kurumsal networklerin. FTP. Avrupa Nükleer Arastirma Merkezi CERN 'de yüksek enerji fizikçileri için World Wide Web projesi sayesinde. Wais. Archie ve News yapilari üzerine Hypertext konularak.156. Ancak unutulmamalidir ki tüm bu islemleri gerçeklestirmek için çoklu medyaya elverisli bilgisayarlara ihtiyaç vardir. Internet üzerinde gönderilen her data paketi üzerinde. paketi gönderen bilgisayara ve paketin gönderilecegi bilgisayara ait kimlik bilgileri olarak tabir edilebilecek bilgiler bulunur. Yan i bir adresleme bilgisi mevcuttur. Internete bagli bir bilgisayarin tanimlayici kimligi durumundadir. POST veya HEAD). WWW (Web) sayfalarinin görüntülenmesinde kullanilan bir protokoldür. ayni IP numarasina sahip iki ayri bilgisayar bulunamaz. Protokol sahip oldugu bir baska mekanizma vasitasiyla. Internete bagli olan her PC ye ISS ( Internet Servis Saglayici ) tarafindan geçici bir IP numarasi verilir. çoklu medya kullanimina olanak saglanmistir. Internet yapisi LAN larin ve WAN larin ISS ler araciligiyla ve uydu üzerinden birbirlerine baglanmis halidir. Örnek olarak TTNET DNS Server larinin IP adresleri 212. WWW ise HyperText tabanli bilgi sistemidir. INTERNETTE KULLANILAN PROTOKOLLER Internette kullanilan tüm protokoller (tamami 100 den fazla) . HTTP HTTP sunucusu ile haberlesmenin. Istegin yerine getirilip getirilmedigi. Internet (ya da Intranet) üzerinde ayni anda.20 dir.iletisim kurdugu yegane ortamdir. Bu adreslemenin saglanmasi ise TCP/IP protokolüyle mümkündür. gerekli olan ve genellikle yürütülen islemlerin ne durumda oldugu konusunda açiklayici olan bilgilerin de karsilikli olarak istemci ile sunucu arasinda tasinmasina müsaade eder. kisisel kullanici PC lerinin önce kendi Internet Servis Saglayici makinalarina daha sonra da dünyanin diger bölgelerindeki networklere ve bilgisayarlara baglandigi bir yapidir. gerekli iletisimin saglanmasi islemi yerine getirilebilir. Daha kisa bir tanimla Http. Dokümanlar HTML (Hyper Text Markup Language) ile indekslenmistir. Bu protokol içerisinde.4. Internet üzerinde data iletisimi TCP/IP protokolüyle saglanir.4 ve 212. TCP/IP protokolü ile desteklenir. . getirilmediyse neden getirilmedigi bilgilerinin yani sira. bir kaç tane haberlesme yöntemi mevcuttur (GET.

WWW programlari HTTP (Hypertext Transfer Protocol)'ne göre çalismaktadirlar. Sözkonusu protokoller ve gerekli programlar yardimiyla e-mail adresleri olan kullanicilar birbirlerine mesaj ve dosya gönderebilirler. Bunun yaninda konunun bütünlügünü bozmamasi amaciyla bazi kelimeler anahtar kelime görevini görebilir. FTP FTP (File Transfer Protocol) Internete bagli bir bilgisayardan digerine (her iki yönde de) dosya aktarimi yapmak için gelistirilen bir Internet protokolü ve bu isi yapan uygulama programlarina verilen genel addir. Eger kullanilan sistem Macintosh. Unix veya X-Windows ise kullanilan makinadaki kurulu sistem yeterli olmaktadir. Internet Explorer 4. HyperMedia 'nin isleyis tarzi da aynidir. video v e ses özellikleri ile de desteklenmistir. Yani içerigini belirlemek kullanicinin inisiyatifindedir. ASCII komutlariyla ise ASCII dosyalarin transferi yapilir. VMS. FTP sitelerindeki Binary komutlariyla text dosyalar ya da çalistirilabilir programlar. FTP protokolü ile bir bilgisayardan baska bir bilgisayara dosya aktarimi yapilirken. POP ise gelen maillerin alinmasinda kullanilir. SMTP/POP Elektronik Posta (e-mail) alisverisi için SMTP ( Simple Mail Transfer Protocol ) ve POP ( Post Office Protocol ) protokolleri kullanilir. Hypertext dokümani üzerindeki özel bir kelime anlam veya baslik olarak farkli bilgileri içerebilir. Ilk gelistirilen Internet protokollerinden biridir. Seçim islemi mouse destekli sistemde mouse ile diger sistemlerde ise ok tuslari ile gerçeklestirilir. e-mail gönderilmesinde. Ancak text yaninda. Web dagiticilari tek tek kullanicilara kontrolleri kendilerinde olmak kaydiyla Internet üzerinden nesne paylasimina olanak saglamaktadirlar. Öyle ki baska Internet alanlarina dahi bagli olabilir. o bilgisayar ile etkilesimli-ayni anda (o nline) baglanti kurulur ve protokol ile saglanan bir dizi komutlar yardimiyla iki bilgisayar arasinda dosya alma/gönderme islemleri yapilir. MVS. Ayrica diger dokümanlara geçis bulunmaktadir. SMTP. VM/CMS. Bu kelimeler baska dökümanlarla baglantili olabilirler. Ikinci doküman da baska bazi dokümanlara bagli olabilir.0 ve daha üstü sürümlerde bulunan Outlook Express programi e-mail alisverisi için kullanilabilecek ücretsiz ve kolay kullanimli bir programdir. MS-DOS. Arama sonuçlarini içeren indeks ile baska dokümana geçilebilir. grafikler. HyperText dogrusallik içermeyen bir text yapisidir. WWW üzerinde özel indeks dokümanlari olusturularak anahtar kelime bazinda tarama yapilmasi mümkün olmaktadir. Okuyucu ikinci dokümani açmak istedigi zaman bu kelimeyi seçer. NeXT. .

.

NNTP Internet üzerinde bulunan News (haber) öbeklerine ulasmak için kullanilan protokoldür. Ilgilenilen belli konularda haberler almak , mesaj listelerini görüntülemek amaci ile kullanilir.

TELNET Internet üzerindeki akademik ve diger çalismalara erismek için en çok kullanilan baglanti biçimi, TELNET baglanti protokolüdür. Telnet, Internet agi üzerinde uzak bilgisayara baglanmak için gelistirilmis bir TCP/IP protokolü olup, ayni zamanda bu isi yapan programlara verilen genel addir.

GOPHER Gopher, telnet protokolü ile baglanilan text tabanli sitelerin benzeri olup, sadec e sayfalarin menü seçenekleri ile görüntülenmesi için kullanilan bir protokoldür. FTP ya da Telnet protokolü kadar yaygin kullanimi yoktur.

INTERNETTE GÜVENLIK ÖNLEMLERI INTERNETTE GEZINTI YAPARKEN KARSILASILABILECEK OLASI TEHLIKELER Milyonlarca kullanicinin bir arada bulundugu ve sürekli olarak veri alisverisi yaptiklari bir ortamda çesitli riskler de mevcuttur. Internette karsilasilabilecek en büyük sorunlar dosya transferleri ve e-maillerle gelebilecek virüsler, ve Interneti baska kullanicilarin PC 'lerine sizip degerli dosyalarini tahrip etmek, Internet sifresinden Windows parolasina kadar pek çok gizli bilgiyi edinmek amaciyla kullanan kullanicilardir. Bu kullanicilar, Internette gerekli önlemleri almadan gezinti yapan kullanicilarin bilgisayarlarina trojan adi verilen programlar yerlestirirler. Trojanlar Internetten çekilebilecek dosyalar ya da e-maillerle beraber gelebilir. Trojan bulunan bir bilgisayar Internette büyük tehlike içerisindedir. Trojanlarin virüslerden farki, kendilerini çogaltmamalari, sisteme herhangi bir zarar vermemeleri ve kimi trojanlarin Anti Virüs programlariyla bile tespit edilmelerinin çok güç olmasidir. Trojanlar kendilerini PC 'ye yerlestiren kullanicilar adina bir nevi casusluk yaparlar. Bulunduklari PC 'nin tüm sifrelerini ve güvenlik özelliklerini sahiplerine (karsi tarafta da kendilerini sorgulayacak bir program olmasi sartiyla) iletirler. Bundan sonra ise PC 'ye Internet üzerinden erismek, CD sürücüsünü kullanmak, belgelerini silmek, hatta Sabit diski formatlamak bile mümkün olmaktadir. Bu tehlikelere karsi bir takim önlemler almak mümkündür.

DOSYA TRANSFERINDE DIKKAT EDILMESI GEREKEN UNSURLAR

Internet üzerindeki FTP ve Download sitelerinden ve diger Internet

kullanicilarindan alinacak programlarin virüs açisindan mutlaka kontrol edilmeleri gerekmektedir. FTP ve download siteleri gibi hizmet birimlerinin

yöneticileri, virüs konusunda hiçbir garanti verememektedirler. Ayrica bugün milyonlarca programin yer aldigi bir sistemde her programin kontrol edilmesi mümkün olmadigindan kullanicilarin dikkatli olmalari önerilmektedir. Web üzerinden çekilen dosyalari PC 'ye kaydetmeden önce virüs taramasindan geçiren virüs programlarinin, PC 'lerde mutlaka yüklü olmasi gerekir. Özellikle tek bir bilgisayarin Internet yoluyla (ya da baska bir yolla) virüslenmis olmasi, aga (LAN) bagli diger tüm bilgisayarlar için tehlike teskil etmektedir.

INTERNET ARAÇLARI WEB BROWSERLAR VE KULLANIMI WEB BROWSERLAR

Internet trafiginin yüzde 85 'ini olusturan WWW hizmetinin kullanilmasi için gerekli olan yazilimlar Web Browser olarak adlandirilmaktadir. Http protokolünün kullanildigi bu hizmet ( WWW ) Internetteki dökümanlara ulasmak için en çok kullanilan yöntemdir. HTML (Hypertext Markup Language) kodunda yazilan, Hypertext tabanli sayfalari görüntülemek için browserlar programlari kullanilmaktadir. Bu programlar yardimiyla http://www.gidilecek_adres.com.tr seklinde bir adresle istenilen web sitesine ulasilabilmektedir. Açilan sayfalarda genellikle resimler, yazilar gibi görsel olarak gelismis ekran görüntüleri mevcuttur. Daha açik bir ifadeyle Browserlar , Internet baglantisi saglandiktan sonra Internet üzerindeki adreslerin ve bu adreslerdeki sayfa ve dökümanlarin görüntülenmesini saglayan programlardir. Komut satirinda (Text tabanli) çalisan browserlardan günümüze kadar pek çok gelisme kaydedilmistir. Bugün en sik kullanilan ve güvenlik, Internet gezintisi, uygulama destegi açisindan en güçlü browser programlari Internet Explorer ve Netscape dir. Bunun yaninda Opera, Gotoworld gibi browserlar da kullanilmaktadir. Hem Internet Explorer hem de Netscape programlari önceleri ücretliyken, yazilimlari gelistiren Microsoft ve Netscape firmalari arasindaki rekabetten dolayi günümüzde ücretsiz olarak dagitilmaktadir. Genel olarak her iki program da birbirine benzer kullanici arabirimini (user interface) kullanir. Yani ekran görüntüleri ve menü seçenekleri benzerlik göstermektedir. Ancak, Türkçe sürümlerinin daha kolay bulunabilmesi, içerdigi diger destek programlari ve Windows95/98 e uyumu açisindan,

INTERNET EXPLORER KULLANIMI VE GÜVENLIK ÖZELLIKLERI Internet Explorer 2.0 'dan baslayarak 5.0 'a kadar uzanan sürümlerde bulunabilen ve dünyada en yaygin olarak kullanilan oldukça güçlü ve hizli bir web browserdir. Ilk sürümlerinden ziyade, özellikle 4.0 ve 5.0 sürümleri Web üzerindeki pek çok ihtiyaci karsilayabilecek özelliktedir. Browserlarda aranmasi gereken özellikler kisaca Internetten aldigi verileri hizli bir sekilde isleyip ekrana getirmesi, gelismis güvenlik özelliklerinin bulunmasi ve özellikle son yillarda Java/ActiveX destekli sayfalari görüntüleyebilmesidir. Internet

Explorer programi Microsoft tarafindan gelistirildigi için, Microsoft 'un diger ürünlerinden olan Word, Excel, Access vb. programlarla benzer menülere ve tus kombinasyonlarina sahiptir. ( kopyalama, sayfada aranan bir kelimeyi bulma vb.) Bu yüzden Internet Explorer 'in diger Microsoft programlariyla benzesen özelliklerinden bahsedilmeyecektir. Internet Explorer açildiginda karsimiza ya bir bos sayfa, ya da browserin ilgili bölümlerinde kullanicinin daha önceden tanimlamis oldugu baslama sayfasi çikacaktir. Açilan sayfanin adresi adres kisminda yazilidir. (http://www.turksatonline.com gibi). Bu sayfadan baska sayfalara atlamak iki sekilde olur :

Sayfa içindeki linkleri kullanmak. Linkler, bulundugu sayfadan, diger web sayfalarina baglanti saglar. Web sayfalarinda genelde linklerin alti çizilidir ve diger metinlerden farkli biçimdedir. Linkler sadece metinlerde olmayip, resimlerde de olabilir. Linklerin üzerine mouse 'la gelindiginde bir el sekli belirir ve ekranin altinda linkin adre si çikar. Bir linkin tarif ettigi sayfaya gitmek için yapilmasi gereken tek sey bu linkin üzerine tiklamaktir. Browser'in adres penceresine gidilecek adresin yazilmasi. internet Explorer 'da adresi bilinen sayfalara gitmek için, adres penceresine gidilecek web sitesinin adresi yazilir ve ENTER tusuna basilir. internette ziyaret edilen bazi sayfalarin PC 'ye kaydedilmesi için Dosya menüsündeki Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Sayfanin PC 'ye kaydedilecegi konum seçildikten ve sayfaya bir isim verildikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internet Explorer web sayfasini, içerdigi resimlerle beraber seçilen konuma kaydedecektir. Web sayfasinin tamamini PC 'ye kaydetmeye gerek kalmadan; Internet Explorer ile açilmis bir web sayfasindaki istenilen metin ve resimleri PC 'ye aktarmak mümkündür. Açilan bir sayfadaki metinin istenilen kismi mouse ile seçilir. Düzen menüsünden Kopyala seçenegi seçilir. Bu asamada, seçilen metin kopyalanmis demektir. Daha sonra Word ya da Notepad gibi herhangi bir metin editöründeki bos bir sayfaya Ctrl-V tus kombinasyonuyla yapistirilir ve dosya kaydedilir. Resimlerin kopyalanmasi için ise, web sayfasindaki resmin üzerinde mouseun sag tusuna tiklatilarak, açilacak olan menüden Resmi Farkli Kaydet seçenegi seçilir. Dosya ismi ve kaydedilecek konum belirlendikten sonra Kaydet tusuna tiklatilir. Internette bulunan FTP ve Download sitelerindeki dosyalarin transfer edilmesi ilerleyen bölümlerde ele alinacaktir. Internet Explorer ilk çalistirildiginda açilmasi istenilen bir web sayfasi belirlemek mümkündür. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. Açilacak olan pencerede Genel baslikli klasör seçilerek Giris Sayfasi kismindaki Adres çubuguna, Internet Explorer ilk

Eklenecek adresin kolay taninmasi için açiklayici bir isim verilir. Aranan konuyla ilgili seçilecek kelimeleri içeren internet . Bu islemden sonra o sayfaya adres yazmadan ulasilabilecektir. linke ait sayfa browserda açilir. TAMAM tusuna basildiktan sonra web sayfasina ait link hafizaya alinacak ve Sik Kullanilanlar menüsünde görülecektir. Bu sayfaya daha sonra ulasmak için tekrar Sik Kullanilanlar menüsü açilir. Geçmis (History) Bu tusa basildiginda sayfanin sol kesiminde yeni bir pencere açilir ve burada en son ziyaret edilen sayfalarin linkleri görülebilir. Giris (Home) Baslama sayfasi olarak tanimlanan sayfayi açar. Asagida açiklanacak olan ve sayfanin üst kisminda yer alan Giris tusuna tiklatilarak da bu sayfaya gidilebilir. tekrar bir sayfa ilerisine gidilmesini saglar. Sik Kulanilanlar menüsüne eklenecek sayfalarin o anda Internet Explorer ekraninda açik olmasi gerekir. Bu seçenek bir adres defteri olarak da düsünülebilir. Yenile (Refresh) Açili olan sayfayi bulundugu serverdan tekrar yükler. Buradaki bir linke tiklatildiginda adres yazilmasina gerek kalmadan. Hafizaya alinan sayfaya ait açiklayici ismin üzerine gelinip. tarihe göre siralanabilir. Dur (Stop) Yüklenmekte olan bir web sayfasinin transfer islemini durdurur. mous ile tiklanir. Yazdir (Print) Açili olan sayfanin yazicidan çiktisini alir. Ara (Search) Bir konu hakkinda yazili sayfalari bulmak için internet üzerinde arastirma yapilmasini saglar. daha önce açilmis olan en son sayfaya geri döner. Internet Explorer 'in üst kisminda bulunan ve alt kisminda etiketler bulunan Tuslarin ve bazi menü seçeneklerinin kullanim amaç ve sekilleri asagida açiklanmistir : Geri (Back) Ekranda açik olan sayfadan. Bu islem için önce Sik Kulanilanlar/Sik Kullanilanlara Ekle menüsü açilir. Ileri (Forward) Geri komutuyla geri gelinen sayfadan. Sik Kullanilanlar (Favorites) Internette sikça ziyaret edilen sayfalarin programin hafizasinda saklanmasini ve o web sayfasina adresin tekrar yazilmasina gerek kalmadan kolayca ulasilmasini saglar. Bu linkler ziyaret edilen siteye .çalistirildiginda açilmasi istenen sayfanin adresi yazilir ve Tamam tusuna tiklatilir.

sayfalarinin listesini görüntülemek için kullanilir. Posta (Mail) Isletim Sisteminde yüklü olup internet Explorer 'da da geçerli posta programi olarak tanitilmis olan E-mail programinin (baska bir tercih yapilmamissa .

Top Level Domain Internet adreslerinin sonunda bulunur. Internette gezinti yaparken online alisveris yapmak amaciyla verilen kredi karti numaralari. Burada Internet. E-mail programinin çalistirilmasi için bir link olarak düsünülebilir. Egitim kurumlarinin olusturdugu yapi. Yine tüm seçeneklerde yer alan Siteler/Gelismis tuslarina tiklatilarak adresi bilinen herhangi bir sitenin yasaklanmasi (Internet Explorer tarafindan açilmamasi) ya da güvenilen sitelerin herhangi bir uyari vermeden browserda açilmasi saglanabilir. Düsük ve Çok Düsük olmak üzere 4 tercihte kullaniciya sunulmaktadir. Yüksek güvenlik seçenegi seçildiginde yukarida açiklanan gizli bilgilerin Internette yayinlanmasi sirasinda Internet Explorer kullaniciyi uyarir ve devam etmek isteyip istemedigini sorar. ) çalistirilmasini saglar. Bunlar Internet Servis Saglayicilarinin serverlari üzerinde bulunan özel programlardir. Orta. Internet Explorer 'daki güvenlik düzeyleri istenildigi sekilde düzenlenebilir. Diger seçeneklerde ise güvenlik önlemleri daha düsüktür. Askeri kurulus organizasyonu. Bunun için browserin Araçlar menüsündeki Internet Seçenekleri seçenegine tiklatilir. INTERNETTEKI ADRES GRUPLARI DNS talep üzerine bir kullanici programi vasitasiyla sembolik Domain adlarini IP adreslerine. . güvenilmeyen dosyalarin mevcut oldugu sitelere girilmesini önlemek üzere. Tüm seçeneklerde güvenlik düzeyi. Agacin köklerini Top Level Domain 'ler olusturur. Network birlesimi.internet Explorer için bu program Microsoft Outlook Express 'tir. Açilacak olan pencerede Güvenlik baslikli klasör seçilir. Top Level Domain ler temel olarak asagidaki gibi siralanabilir : com edu gov mil net org : : : : : : Sirket veya diger ticari kurulus organizasyonu. abone olunarak girilen sitelerin girislerinde sorulan kullanici adi ve password gibi gizli kullanici bilgilerinin. Yazi tipi (Font) Ekrandaki yazi karakterlerinin boyutlarini degistirmek için kullanilir. Bu görevi Name Server lar yerine getirir. Gerekli güvenlik ayari yapildiktan sonra TAMAM tusuna tiklatilir. Özel amaçli organizasyon. Internet Server 'larin adlari agaç seklinde alanlara (Domain) ayrilmis bir yapi izler. Bu agacin tümü genelden özele giden hiyerarsik bir yapi olusturur. IP adreslerini de sembolik Domain adlarina dönüstürür. Yerel Ag. Güvenilen Siteler ve Yasak Siteler olmak üzere 4 adet seçenek bulunmaktadir. Askeri olmayan devlet organizasyonu. o anda Internet üzerindeki kullanicila r tarafindan görülmesi tehlikesine önlem almak. ya da virüs içerebilecek. Top Level Domain 'den önce Domain agacinin bir dali olan bir sonraki Sub Domain bulunur. Yüksek.

tr örnek adresinde gov Top Level Domaini gidilecek adresin bir devlet organizasyonuna ait oldugunu. Bazi ftp arsivlerinde Anonymous kullanicisina da password sorulmaktadir. Ancak baglanilan bilgisayarin yerel saati transfer hizini etkilemektedir.name belli bir sistem çerçevesinde yazilmaktadir. Fransa için fr gibi.gov.gidilecek_adres.com. Böylece yukarida verilen domain. Cute FTP ve FTP Explorer dir. Böylece sadece karsi tarafin izin verdigi alanlara ulasilir. FTP.Bunun yaninda her ülke kendi koduna göre tanimlanmaktadir.tr benzeri bir adres yazilarak da web tabanli ftp arsivlerine ulasilabilir. Bu gibi durumlarda genellikle kullanicinin e-mail adresi server tarafindan password yerine kabul edilmektedir. Özellikle FTP arsivlerine erismek amaciyla gelistirilmis bu yazilimlardan en sik kullanilanlari WS_FTP 95. sadece dosya ve klasörlerin olusturdugu sanal bir kütüphaneye benzetilebilir. FTP PROGRAMLARI VE KULLANIMI Internet altinda dosya transfer etmenin ilk yolu FTP (File Transfer Protocol) kullanmaktir. Ekrana gelecek olan sayfalar görsel olarak kullaniciya hitap etmeyip . belirli tuslara tiklayarak program gönderme ve alma islemlerini yapmalarina olanak tanir. . Örnegin Türkiye için tr. komut satirinda çalisan komutlara sahip olmasina karsin. Yani komutlari ezberlemek ya da ögrenmek gerekmemektedir. Eger sisteme abone olunmus ise bu durumda farkli kullanici tanimlari yapilabilir. Uzak mesafelerdeki bilgisayarlar arasinda dosya transferi. Web browserlarda adres hanesinde ftp://ftp.telekom. Ayrica bir bilgisayardan FTP araciliyla dosya transferi yapilabilmesi için o bilgisayarin FTP hizmet birimi (FTP server) haline getirilmis olmasi gerekmektedir. kullanicilarin sadece baglanacaklari FTP arsivi adresini yazip. FTP hizmet alanlarinda her kesime ve zevke hitap eden programlarin veya dokümanlarin bulunabilmesi olasidir. Anonymous olarak baglanildiginda genellikle password sorulmamaktadir. birtakim programlar tüm FTP komutlarini entegre ederek. tr ise Türkiye ye ait bir adres oldugunu belirtmektedir. Amerika 'da bulunan sistemlerden mesai saatleri disinda transfer yapildigi zaman performans artmaktadir. Herkese açik olan FTP alanlarina ulasmak için kullanici adi anonymous olarak tanitilmalidir. bu protokol ile oldukça hizli biçimde yapilmaktadir. http://www.

.

ni yazin. yasadiginiz ülkeyi v. 2 Daha sonra ise gelen formu doldurun.Daha sonra ise Sign Up linkine tiklayip e-mail alin.hotmail.) 3 Bir alt formdaki Account Information formunu doldurunuz. soyadinizi .com yazip enter tusuna basin.( Adinizi .Öncelikle web tarayicinizin adres satirina www.YENI BIR MAIL HESABI ALINMASI ve KULLANILMASI 1 .b. Sign In Name adli form kismina yazacaginiz bilgi sizin bundan sonraki .

.e-mail adresiniz olacaktir.

6 E-mail adresiniz belli olduktan sonra Hotmail size belli kurallari kabul etmenizi isteyen bir belge sunar bunuda I Accept diyerek geçiniz. 5 . . Buraya almak istediginiz baska bir e-mail adresi yazmaniz gerekir.4 Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmis ise Registration Error uyarisini alirsiniz.Eger Sign In Name kismina yazdiginiz e-mail adresi daha önce alinmamis ise ekrana Sign Up Successful ! notu gelir ve Continue at Hotmail linkine tiklayarak belirlemis oldugunuz email adresini almaya devam ediniz.

Asama olarak Hotmail bizden çesitli haber veya bilgi gruplarina üye olup olmayacagimizi soran bir form daha sunar bunu da Contiune diyerek asiniz ve böylece e-mailimize kavusmus olunuz.7. .

dogum günü v. Inbox bölümünde gelen e-maillerin yaninda bulunan kutucugu isaretleyip delete linkine tiklayarak gelen e-mailin silinmesi saglanir. DELETE . SIGNOUT Hotmail den çikmak için kullanilir.Aksi takdirde baskasi sizin bilgilerinize rahatça ulasabilir. eger gelen yeni bir e-mail varsa Inbox klasöründe bu e-mail görülebilecektir.INBOX DELETE COMPOSE ADDRESS BOOK OPTIONS SIGNOUT HOTMAIL KULLANIMI INBOX web üzerinden ücretsiz olarak alinmis bir e-mail hesabina girildiginde. HOTMAIL DE BIR BASKASINA E-MAIL GÖNDERME . Web sayfasi üzerinde yapilir. ad . Ancak bu islemler ayri bir programda degil.b bilgilerini kaydetmeye yarar. ADDRESS BOOK adindan da anlasilacagi üzere arkadaslarinizin e-mail adreslerini . soyadi . Inbox klasörüne gelen e-mailleri okumak için gelen e-mailin üzerine fare ile bir kere tiklamak yeterlidir.

Alinan maillerdeki dosya ekleri ise Download Attachment linki çalistirilarak bilgisayara kaydedilir. En son asama olarak gönderdigimiz e-mail in ulasip ulasmadigini bakmak için Inbox bölümüne bakip ögrenebiliriz. Bu asamadan sonra Send tusuna basilir ve mail gönderilmis olur. maile eklenmis olur. .Compose linkine tiklatildiginda e-mail göndermek için gerekli sayfa açilacaktir. Açilacak olan pencerede Gözat (Browse) tusuna basilarak gönderilecek dosya PC 'den seçilir. Eger hazirlanan maille birlikte aliciya PC 'de bulunan bir dosya da gönderilmek istenirse Attach linkine basilir. Done ve Attach tuslarina basilarak dosya. To isimli pencere alicinin e-mail adresi Subject kismina ise konusu girildikten sonra mesaj yazilir.

Options bölümünden ise daha önceden belirledigimiz sifremizi v.b özellikleri degistirebiliriz. HABERLESME PROGRAMLARI .

Araçlar/Dosya Aktarimi/Dosya Gönder menüsünden ise seçilen kullaniciya dosya göndermek mümkün olur. çoklu sohbetlere katilabilir. Kabul edilen bir çagridan sonra görüsme. bulunduklari serverlara göre siniflandirilmislardir. Kullanicilar belirli sohbet odalarinda takma isimlerle görüsme yapabilirler. hopar lör ve kamera varsa . üst kisimda bulunan sohbet tusu tiklatilarak gerçeklestirilebilir.Chat (IRC) programlari Internet üzerinde sesli. MICROSOFT NETMEETING Microsoft Netmeeting de kullanicilar bulunduklari odalara göre degil. sesli ve görüntülü görüsme de yapilabilir. Açilacak pencereye yazildiktan sonra Enter tusuna basilan her metin. . Program o serverdaki kullanicilari tarayarak liste halinde ekrana getirir. Eger her iki tarafta da ses karti. görüntülü ve text tabanli online görüsme yapmak amaciyla kullanilan yazilimlardir. Bu programda kullanici kendi bilgilerini ve takma adini ilgili yere yazdiktan sonra istedigi server a baglanir. Bu kullanicilardan herhangi birisiyle görüsme yapilmak isteniyorsa kullanicinin isminin bulundugu satira çift tiklatilarak çagri yapilir. mikrofon. karsi tarafin ekranina ulasacaktir. Ayni baglanti sekliyle ikiden fazla kullanici.

Önce sirasiyla 1. Turksat2a@hotmail. Resimdeki gibi Click here to sign in daha sonra ise e-mailinizin sifresini (password )yazarak 2.MSN MESSENGER E-mail olarak hotmail sirketini kullanan kullanicilar için gelistirilmis haberlesm e yazilimidir.Explorer özellestir kurulumu yaparak bilgisayariniza yükleyebilirsiniz.Explorer kullanicilari kurulum asamasinda messenger yazilimini kurabilirler veya daha sonra yine I.I. Offline Online Bu logoya farenin sag tusu ile veya çift tiklayarak gelen menüden OPEN sekmesini tiklayip messenger programimizi baslatabiliriz.resimdeki gibi hotmail kullanan diger arkadaslarinizla haberlesebilirsiniz.com .

Örnek : Altavista arama sayfasinda bulunan tek satirlik pencereye ilgili konuya ait tanimlayici bir kelime yazilarak Enter tusuna basilir. Yazilan kelimeyi içeren sayfalar ekranda listelenir. Her sayfada 10 adet siteye yer verilir.INTERNETIN VERIMLI BIR SEKILDE KULLANIMI ARAMA SAYFALARININ KULLANIMI Arama sayfalari. Diger sayfa lar içinse Altavista sayfasinin en alt kisminda bulunan Next linkine tiklatilir. arastirilan bir konu ile ilgili daha önceden bilinmeyen sitelere ait adreslerin ve ilgili sayfalarin listelenerek. Türk Telekom Giresun kelime grubunun aranmasi içinse bu kelimeler tirnak içerisinde yazilmalidir. ( "Türk Telekom 1 3 4 2 . Telekom kelimesinin geçtigi web sayfalarini bulmak için bu kelimeyi yazip Enter 'e basmak yeterli olacaktir. bu sitelere ulasilmasi amaciyl a kullanilan web siteleridir.

OR.cankaya. Telefon. *.tr T. Telekom.C. Yani Telekom kelimesinin bulundugu ancak Giresun kelimesinin bulunmadigi sayfalarin listelenmesi için : "Telekom" -"Giresun" ya da . AND. Tele* yazilip arama yaptirildiginda . INTERNET REHBERI ÜLKEMIZDEKI FAYDALI SITELER RESMI KURUMLAR T. Basbakanlik . &.C. NOT gibi) ayni özellikler diger web sitelerinde de saglanabilir. Belli bir kelimeye göre bulunacak web sayfalarindan baska kelimeyi içermeyenlerin de bulunmasi saglanabilir. Mantik literatürüne yakin bir sekilde ancak degisik simge ya da komutlarla (+. Yani .gov. Teleks gibi "Tele" harfleriyle baslayan kelimeleri içeren tüm siteler listelenecektir. Arama sitelerinde milyonlarca web sayfasi bulundugundan. Telekom ve Giresun kelimelerinin her birinin bagimsiz olarak yer aldigi web siteleri listelenecektir.Giresun" ) Bu sekilde yazildiginda üç kelime de ayri ayri degil. Cumhurbaskanligi www. +"Telekom" -" Giresun " yazmak yeterli olacaktir. -. bir kalip halinde aranacaktir. Ilk birkaç harfi ortak olan kelimelerin bulundugu sitelerin listelenmesi de mümkündür. Bu arama parametreleri arama sitelerine göre degisiklik gösterebilir. Bu kelimeleri tirnak içerisinde yazmadigimiz taktirde ise Türk. bu parametreler kullanilarak aranacak olan sayfalarin filtrelenip en aza indirgenmesi faydali olacaktir.

tr Milli Savunma Bakanligi www.gov.basbakanlik.mfa.tr Disisleri Bakanligi www.gov.gov.tr .gov.saglik.msb.tr Saglik Bakanligi www.www.

ttk.tr Istanbul Menkul Kiymetler Borsasi www.gov.tr Tübitak www.tr Diyanet Isleri Baskanligi www.imkb.tr Türk Tarih Kurumu www.ubak.tr Çevre Bakanligi www.ssm.tr Türk Dil Kurumu www.gov.millipiyango.tdk.tr Savunma Sanayii Müstesarligi www.tubitak.gov.Maliye Bakanligi www.gov.gov.turizm.gov.gov.cevre.gov.gov.tr Milli Piyango Idaresi www.tr Devlet Tiyatrolari .tr Ulastirma Bakanligi www.diyanet.gov.tr Turizm Bakanligi www.gov.maliye.

tr ÖSYM www.tr .gov.gov.dpt.gov.gov.tcmb.gov.tr Devlet Istatistik Enstitüsü www. www.gov.tr Darphane www.tr Nükleer Arastirma ve Deneme Mrk.tr Devlet Planlama Teskilati www.tr Sermaye Piyasasi Kurulu www.gov. Merkez Bankasi www.devtiyatro.die.tedas.gov.mkutup.ulakbim.gov.tr Milli Kütüphane www.tr TEDAS www.tr Ulusal Akademik Ag ve Bilgi Mrk.osym.darphane.tr T.gov.nukleer.spk.gov. www.C.www.

tr ITÜ www.tr Uludag Üniversitesi www.ege.edu.itu.uludag.akdeniz.edu.edu.tr Hacettepe Üniversitesi www.hun.edu.tr Anadolu Üniversitesi www.edu.edu.ÜNIVERSITELER Akdeniz Üniversitesi www.selcuk.ktu.metu.tr Selçuk Üniversitesi www.edu.tr Ege Üniversitesi www.edu.tr Bogaziçi Üniversitesi .tr ODTÜ www.anadolu. www.edu.tr Karadeniz Teknik Ünv.

edu.edu.cu.edu.tr Marmara Üniversitesi www.tr Dokuz Eylül Üniversitesi www.edu.tr Ankara Üniversitesi www.ankara.boun.tr Bilkent Üniversitesi www.bilkent.marun.www.edu.edu.tr Gazi Üniversitesi www.tr Istanbul Üniversitesi www.gazi.tr Çukurova Üniversitesi www.msu.edu.edu.tr Yildiz Teknik Üniversitesi www.deun.edu.tr .tr Mimar Sinan Üniversitesi www.yildiz.istanbul.edu.

telekom.ttrehber.gov.tr INTERNET SERVIS SAGLAYICILAR .telekom.gov.tr Türk Telekom www.tr/ TÜRK TELEKOM BORÇ SORMA http://fatura.tr TÜRKIYE TELEFON REHBERI www.gov.ttgiresun.TELEKOM SITELERI Türk Telekom Giresun www.gov.gov.tr Türk Telekom Samsun www.telekom.telekom.ttsamsun.

tr Superonline www.tr Efes Net www.net.com Ihlas Net www.net.tr .efesnet.superonline.ihlas.turnet.hay.net.com.tr Hay Net www.Turnet web.

net.net.com.arabul.DOWNLOAD SITELERI VE FTP ARSIVLERI Zdnet Türkiye www.nerede.metu.com Ihlas Net www.ttnet.hay.tr Netbul .edu.tr ODTÜ ftp.zdnet.tr Haynet FTP Arsivi ftp.ihlas.tr ARAMA SAYFALARI Arabul www.tr TT Net FTP Arsivi ftp.com Nerede www.net.

com Hotbot www.webcrawler.com Infoseek www.netbul.lycos.tr/arama/index.excite.www.com Efes Net www.com Web Crawler www.efesnet.infoseek.com .yahoo.hotbot.htm YABANCI ARAMA SAYFALARI Altavista www.com Lycos www.com Excite www.altavista.com.com Four11 www.four11.com Yahoo www.

zaman.tr Milliyet www.milliyet.hurriyet.tr Zaman www.fanatik.turkishdailynews.com.com.com.com.tr Inter Star www.sabah.tr TRT www.tr Sabah www.star.com.tr Türkiye www.tr Turkish Daily News www.turkiye.com.com.tr .MEDYA KURULUSLARI Hürriyet www.com Fanatik www.trt.gov.

tr TGRT www.kanald.tgrt.ntv.tr Show TV www.com.tr Kanal D www.com.ATV www.com.tr NTV www.com.net DONANIM ÜRETICILERI .showtv.atv.

Intel www.dell.intel.com Dell www.compaq.apple.com 3COM www.hp.com Cyrix www.cyrix.ibm.com AMD www.3com.com .com Hewlett-Packard www.com IBM www.com Apple www.com Compaq www.amd.

com YAZILIM SIRKETLERI .net Yenibir www.de Isbul www.com Almanyaonline www.yenibir.com Monster www.kariyer.IS BULMA ve ARAMA SITELERI Kariyer www.monster.isbul.almanyaonline.

tr Sun www.com Netscape www.norton.sun.com.com Apple www.sybase.borland.com Borland/Inprise www.sco.com Norton/Symantec www.com Oracle www.Microsoft www.com Sybase www.com McAfee .netscape.oracle.microsoft.apple.com Novell SCO www.

com Autocad www.com Xoom www.com Hotmail www.com Angelfire www.yahoo.angelfire.hotmail. EGLENCE LINKLERI .com Yahoo Mail mail.drsolomon.com EGITIM .geocities.www.com DrSolomon www.com ÜCRETSIZ E-MAIL / WEB BULUNDURMA HIZMETI VEREN SITELER Yahoo/Geocities www.com Orcad www.autocad.orcad.mcafee.xoom.

tr Yavuzkolej www.com Egitim.com www.koleji.Milli Egitim Bakanligi www.net .egitim.gov.yavuz.com Karnem.com AfacanÇocuk www.afacancocuk.karnem.net www.meb.

com adresinden ulasabileceginiz site. Sitede Internet üzerinden canli olarak izleyebileceginiz tüm tv kanallari . Uydu yayin frekanslari . .www.. Türkiye nin Uydu Haberlesme Portali... Teknik bilgilere .turksatonline... Güncel haberlere Türksat uydularimiz hakkindaki bilgilere ve birçok konuyu bu siteden bulabilirsiniz.

com/cocuk/ Fem Egitim Sitesi www.tr Adanet Çoçuk www.Tebesir.com Maxi TV www.cocukca.maxitv.tr/cocuk/ Elma Egitim Sitesi http://elma.com Grafi2000 www.tr Çocukça www.com www.tr Matematik Sitesi www.grafi2000.com.netbul.com Komikaze.turkport.com www.ogrenci.com Ögrenci.net .com.gen.intermat.ada.com Netbul www.net.fem.tebesir.

otuzoyun.giresun.www.gov.net Komik Flashlar www.com .komikaze.tr Giresun Rehberi www.giresunnet.flashberk.net Zeka Oyunlari www.com Giresun Valiligi www.cjb.

dosya kaydetmeyi .Daha önce hazirlanmis bir dosyayi açar. baski ön izlemenin ve bir nesne veya yaziya nasil link (köprü) eklenecegini sekillerle gösterdim. Bunlar Frontpage Express programinin normal komutlari . yalniz burada dikkat edilecek husus link (köprü) eklenmesinde http ile baslayip adresi yazmaliyiz .. Dosyaya Kaydeder.com Simdi ise Frontpage Express in sayfa ile ilgili ayarlarinin nasil ve nerden yapildigini ögrenelim . dosya açip .ÖR: http://www. Yazicidan çikti alinir Yazi karakterini büyütür Yazi karakterini küçültür Yazi karakterini kalin yapar Yazi karakterini altini çizer Nesne veya yaziya link Resim ekleme Yeni dosya açar WEBSITE HAZIRLAMA WEB SITESININ HAZIRLANMASINDA KULLANILAN PROGRAMLAR VE TANITIMI Simdi bu programlari size kisaca tanitayim. resimleri .. yazicidan nasil çikti alinacagini . 1) FrontPage Express : Öncelikle yukarida Frontpage Express de yazi karakterlerini .. yeni bir belge olusturmayi .namazci..

Baski ön izleme yapar Yazi karakterini italik yapar .

Eger forever seçenegini isaretlemezsek web sayfasinda müzik 1 kere çalar ve durur .web sayfamizin arkasinda çalmasini istedigimiz müzikleri ve linklere verilecek rengi buradan ayarlariz.linklerin(köprülerin)rengini burdan belirleriz.... Buraya File menüsünden Page Properties e basarak gelebiliriz.Page Properties (sayfa yapisi) bizim için önemli olan komutlardan birisidir...web sayfamizin arka kisminin renklerini .Burdan web sayfamiza artalan görüntüsü .artalan rengi. Web sayfamiza müzik eklemek için kullandigimiz yer .. File Menüsünden geldigimiz Page Properties kismina bastigimizda karsimiza bu tablo çikar Web sayfamizin artalanini .

.

b düzenlemeleri yaptigimiz önemli uygulamalardan biridir.....html kodlari v. resim linkleri ...2 ) NOTEPAD : Notepad ( not defteri ) uygulamasini yukaridaki sekilde de görüldügü gibi baslat /programlar /donatilar/ ve not defteri diyerek açariz.....Web sayfamizi düzenlemek için Internet Explorer programindaki edit (düzen ) menüsünden yapariz..Yukaridaki sadece notepad uygulamasini açmak için kullanilir. .Notepad uygulamasinin en önemli özelligi bizim yapmis oldugumuz yazi .. Ayrica web sayfamizi düzenlemek istedigimizde yukaridaki yöntemle yapamayiz. Asagidaki sekilde görüldügü gibi.

Bos disk alani veren siteler ve özellikleri Site Bos Alan CGI Destegi Reklam Yükleme Adresi HyperMart 10 Mb Var Afis/PopUp FTP/FP http://www.Asagidaki notepad uygulamasin dada görüldügü gibi web sayfamizin basligi ... linklerin sayfanin ne renk olacagini yazi tipimizi notepad uygulamasind a görüyoruz. Sekilde görüldügü gibi. adresi . Asagidaki listede ücretsiz domain adresi verilen web sitelerinin adresleri ve özellikleri.hypermart.net Spaceports Sinirsiz Yok .. WEB SAYFASI HAZIRLAMAK IÇIN YAPILMASI GEREKENLER Önce bir domain adresi alinir.

com Tripod 11 Mb .virtualave.webjump.spaceports.Yok FTP http://www.com Geocities / Yahoo 10 Mb Yok Afis FTP / Tarayici http://www.com Virtual Avenue 20 Mb Var Afis FTP http://www.net The Icestorm Network 3 Mb Yok Yok Tarayici http://www.icestorm.com WebJump 25 MB Var Afis FTP http://www.geocities.

tripod.Var Pop-Up http://www.com .

BUILD YOUR WEBSITE linkine tiklayin.Haliyle ilk yapacagimiz Internet e baglanip. daha sonra alacagimiz KULLANICI ADI ve SIFRE ile site islemlerini yapacaginiz kisma LOG-In olacaksiniz.com Bu durumda karsimiza gelecek ekran sudur : Bu sayfa Geocities in ana sayfasidir. 2.Yukaridaki sekilde.Geocities'den Yer Almak 1.Burasi bir geçis sayfasi bizim için.geocities. Bu durumda karsiniza su ekran gelecektir : 3.Buraya tikladiktan sonra karsiniza gelecek ekran sudur : Bu sayfadaki formu . Ama biz simdi ilk önce ALAN ALMAYI ögrenecegiz. Burada hemen mavi ile yazilmis olan SIGN ME UP linkine tiklayinca artik alan alma islemlerine baslayalim. browserimizi açmak ve su sayfayi çagirmak: http://www. Buradan.

doldurun. EN FAZLA dikkat edicelecek iki husus YAHOO ID ve PASSWORD kismidir. Daha sonraki islemlerinizde bunlar sizden sorulacaktir. .

. EGER seçtiginiz Id. Bu durumda size sayfanizin adresinin hatirlatildigi bir tebrik mesaji gelecektir. Ayrica alttaki "Confirmation Kod" bölümünde garip sekillerle çikan sayisi okla gösterilen kutuya yazilmalidir! 5. bilgisayarinizda olusturdugunuz dosyalari.Kalan is. YAHOO ID kismina "yavuzkolejliler" (tirnaklar yok) yazarsaniz adres su sekilde olur : http://www. Yahoo nun sizin için hazirladigi geçici ana sayfayi görebilirsiniz.Ilgili resim : sitenizin adresini yazip. baskasi tarafindan alinmamis ise o zaman karsiniza çikacak sayfa sudur: Burada bir ilgi alani seçmek durumundasiniz. sizin için bu alana ayrilan alana GÖNDERMEK.Bu formu doldurduktan sonra asagidaki butonu tiklayin. Artik sayfanizi açtiniz.geocities. alttaki butona tiklayin. EGER seçtiginiz ID baskasi tarafindan alinmis ise ilgili id yi degistirmeniz gerektigini belirten b ir sayfa çikar. Örnegin.Ayrica sitenizin adresi yazacaginiz YAHOO ID ye göre belirlenir.Neticede bu sayfadaki istenen verileri de doldurduktan sonra. Seçmeden kaydiniz yapilmiyor.com/yavuzkolejliler 4.

com adresine baglanin.geocities.Bu sayfada UPLOAD & FTP linkine tiklayin.Id nizi ve sifresinizi yazdiktan sonra SIG IN butonuna tiklayin.Uyari : Tabi ki bu islemleri yapabilmek için bir YAHOO ID mizin ve sifremizin olmasi gerekiyor 1. Iste. Bu sefer gelecek sayfa su olur: Burada bir takim kutucuklar ve yanlarinda da butonlar görüyoruz. . Bu durumda karsinizda olmasi gereken sayfa sudur : 2.http://www. Daha sonra da En alttaki Upload File(s) baglatisina tiklayacagiz. göndermek istedigimiz dosyalarin bilgisayarimizdaki yollarini bu kutulara yazacagiz. bilgileri do gru girmeniz durumunda gelecek sayfa sudur : 3.

"display" butonuna basarak kutularin sayisini arttirmak mümkün.htm adinda olmasina dikkat etmelisiniz. ilgili dosyayi böylece bulduktan sonra penceredeki TAMAM tusuna tiklayarak DOSYANIN yolunun ilgili kutucuga yazildiginizi görürsünüz.Dosyalarin yollarini böyle yazmak sikici olacak diye düsünen yahoo. Dosyalarinizi kutulara yerlestirdikten sonra Upload file(s) butonuna tikladiginizda islem tamamlanir. Eger göndereceginiz dosya 5 ten fazla ise. Upload için Dosya numarasini (default olarak 5 görünür) arttirip.html veya index.Aksi takdirde sayfanizin ana sayfasi gözükmez. oraya GÖZAT butonlari koymus. Bu gözat butonuna tikladigimizda hemen bir pencere açilir ve bilgisayarimizin içinde bulunan ve göndermek istedigimiz dosyanin yerini göstermemiz istenir. UYARI : Web sayfanizin ana sayfasini index. PÜF NOKTALAR .

..htm olur.com/isminiz gibi ise index veya default diye dosya olusturup kullandiginiz ftp programiyla gönderirseniz adresiniz http://geocities.. 2 ) Resim dosyalarini bit eslem formatinda degilde gif veya jpeg formatina dönüstürüp siteye bu sekilde hazirlarsaniz siteniz daha az yer kaplayacagi için daha çabuk açilir.com/isminiz/dosyaadi.com/isminiz olur eger baska bir dosya olusturup gönderirseniz adresiniz http://geocities.1 ) Eger aldiginiz domain ismi http://geocities.

. ücretsiz web alanlari .. 4 ) Web sayfasi hazirlarken Türkçe karakter ( ü.com .altavista. www.s. Önemli arama motorlari. 5 ) Web sayfasi hazirladik sira simdi onu Türkiye ye ve tüm dünyaya tanitmaya geldi.com .google.. www.3 ) Arama motorlari .com . www.b internet üzerinde bulunan kuruluslara üye veya kayit olurken kesinlikle özel bilgilerinizi vermeyin.nerede.netbul.. ücretsiz e-mail veren v. ( Örnegin web sayfanizda yayinladiginiz bir resimin ismi Türkçe karakter içeriyorsa internetde gözükmeyecektir. Bu tür olaylar diger web islemlerinde de aynidir.) Hatta web sayfanizi olusturdugunuz dosyanin ismide Türkçe karakter içeriyorsa web sayfaniz veya linkiniz gözükmeyecektir. Çünkü internet maalesef Ingilizce ve Türkçe karakter yazdiginizda sorun yaratabilir.i. www..Bu islem web sitenizin ziyaretçi sayisini artirir. Örnegin arama motorlarinda sitenizi eklerken Türkçe karakter kullanirsaniz islemlerinizde aksaklik çikabilir. www.arabul.com ... www.com .turkvista.com .) kesinlikle yazmamaliyiz.g..

. Yeni ve güncel köse yazilarimi www. INDEX 01 Bilgi = Güç tür.Mydoom'dan Kurtulma Rehberi 08 .net ve www. 02 INTERNET Dedikleri 03 Internet de hersey bedava(mi)? 04 Issizligin Çözümü Bilgisayarda Sakli !!! 05 .giresungazete.Dikkat !!! W32/Blaster-A 06 Bilgi Teknolojilerinde ''2003 ve 2023'' 07 .CeBIT 2004 .KÖSE YAZILARIM Daha önce yazmis oldugum bilgi teknolojileri ile ilgili yazilarimi sizlere fayadasi olabilir düsüncesi Herkes için Temel Bilgisayar ve Internet Kilavuzu adli kitabimin son sayfalarina eklemeyi uygun gördüm.bilgisarayi. Yeni bir kitapda ve yeni teknolojiler ile görüsmek dilegi ile.com web sitelerinden takip edebilrsiniz..

. PC 13 Evlilik 3 Yil içinde.. ..Bilgi Güvenligi (1) 10 .Bilgi Güvenligi (2) 11 Internet = Hayat 12 GEL PC.. 15 ..09 . 14 .Iyi ki dogdun..Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise.

görüntülü ve sesli iletisim kurabilirsiniz. Ilk bilgisayarlar bir apartman dairesini kaplayacak kadar büyük ve 30ton agirligindaydi günümüze geldigimizde ise artik cebimize sigacak kadar küçük ve 170 gr agirligina kadar düsmüstür. bilgisayar bizler tarafindan hazi rlanarak verilen bilgileri. arastirma ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverislerini saglamak a maciyla kuruldu. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir.Yine Amerika tarafindan gelistirilen internet. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. radyo dinleyebilir. Bu ve buna benzer binlerce islemi bilgisayariniz ile gerçeklestirebilirsiniz. Herkesin bildigi gibi bilgi çagindayiz ve bu çagi yasam ak için olmazsa olmaz iki kavram bilgisayar ve internet. Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. müzik dinleyebilir. Internet in önemine dair bir örnek vermek gerekirse en son . Çünkü sanayiden egitime. sanattan eglenceye. paylasilmasi ve kolay erisimidir. internet ve teknoloji hakkinda en son gelism elere ve bilgilere ulasabileceksiniz. hangi bilgisayarin hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen bu sistemin o zamanki adi ARPANET dir. fax çekebi lir. para.Yazi No : 01 . Erkert ilk islevsel bilgi sayar olan 30 ton agirligindaki ve saniyede 5. Bu nedenlerden dolayi ve çagimizin bilgi çagi olmasindan dolayi artik bilgisayar kullanmayi bilmek sart haline gelmistir. Günümüzde internet adi verilen yapi.P. Bundan sonra bu sayfada bilgisayar. Günümüzde bilgisayar ile neredeyse akliniza gelebilecek her türlü islemi yapabilirsiniz. kendi filminizi veya müziginizi yapabilir ve k endi web sitenizi yaparak Dünyaya açilabilirsiniz.000 islem yapan ENIAC [ Electronic Numerical Integrator and Calculator ] ( Elektronik sayisal dogrulayici ve hesap makinesi ) i yapti. Bilgisayarin kisaca tanimini yapmak gerekirse. istenilen düzeyde ve sekilde isleyen ve bu bilgileri depolayan elektronik cihazdir. ucuz. zaman. is kazanci.Bilgi = Güç tür Merhabalar. tv izleyebilir. yine bizler tarafindan hazirlanan komutlar dizisine uygun ola rak. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. Bilgisayar. Örnegin. 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. 1937 yilinda ilk otomatik hesap makinesi (MARK-1) yapilmasinin ardindan 1943 yilinda Pennsylvania Üniversitesinden J. Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Türkiye nin veya Dünyanin her neresinde olursaniz olun mesajlasabili r. Simdi sizlere bu iki kavramin tarihçelerini ve önemlerinden bahsedeyim. bilgi ve güç demektir. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi. hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir. turizmden mühendislige kadar hemen her alanda bilgisayar kendi ne çok önemli bir yer bulmustur.

Özetlemek gerekirse bilgi çaginda oldugumuz için bilgiye ulasmanin ve kullanmanin yolu olan bilgisayar ve internet teknolojilerini hem biz hemde çocuklariniza ögrenmesi için her zaman destekleyin.Amerika da yasanan ikiz kulelerin yerle bir olmasina ragmen tüm yazili ve elektronik bilgilerin tahrip olmasina karsin bunlarin yedekleri internet ortamindaki server lerda tutulduklari için hiçbir bilgi . Sonuç olarak BILGI = GÜÇ tür bunu unutmayalim . zaman ve dolayisiyla para kaybi olmamistir.

caniniz sikildi ise kendinize sanal bir arkadas bulabilirsiniz. Daha da basit bir tanim yapmak gerekirse Dünyadaki bilgisayarlarin telefon kablola ri araciliyla birbirlerine baglandigi agdir. Eglence sektörü de internetin gelisimine bagli olarak servislerini önemli ölçüde internet üzerinden sunabilmektedir. Internet dünyadaki bütün bilgi yiginini ve birikimini ögrenciden ögretmene. Internet in islevi ise üretilen her türlü bilginin saklanmasi.gazeteler. Bütün bu yararlariyla birlikte internetin kötü niyetli kisilerin amaçlarina hizmet edecek önemli bir araç da olabiliyor. paylasilmasi ve kolay erisimidir. video konferans ve sana l toplanti gibi etkinliklerin yapabilecegi ortami kullanicilara sunmaktadir. üretim. .yayinonline. nakil. Ayrica internet birbirinden uzak ki silerin birbirleriyle iletisimine olanak saglayan bir araç olarak. Günümüzde internet reklam.com adresinden ise yüzlerce Türk radyosunu kaliteli bir sekilde dinleyebilirsiniz.Halbuki bu çok büyük bir yanlistir. www.Bu ve bunlar gibi internetin burada yazamadigim binlerce yarari v ardir. Internete bire ysel erisim olanaklarinin gelisimi ile ticarette internetin kullanimi önemli ölçüde artmistir. bazi ülkelerde yasal fakat bazi ülkelerde yasal olmayan servislere erisim imkani da saglamaktadir. Insanl arin bilgiye. Internet ten nasil yararlanabiliriz : örnegin www. Teknik tanim olarak ise internet Dünya üzerinde bulunan birbirinden farkli büyüklükteki yerel bilgisaya r aglarini birbirine baglayan bilgisayar agidir. Kisaca aglarin agi olarak tanimla nmaktadir. eglenceye ve diger kaynaklara erisimi açisindan önemli kolayliklar saglayan internet . hizli ve güvenli bir sekilde erisebilmektedir. toplumumuzda daha çok sosyal iletisim ortami ve eglence kaynagi olarak algilanmakt a ve yararlanilmaktadir. Çok büyük bir bilgi kaynagi olan internet. ucuz. Internet teknolojisi sayesinde bilgiler insanlara kolay. akademisyene ve diger kullanicila ra sürekli ve aninda erisme imkanini sunmaktadir.Ayrica Türkiye deki yakinlarinizla üc retsiz bir sekilde sesli veya görüntülü telefon görüsmesi yapabilir yine ücretsiz bir sekilde istediginiz sinema filmini indirebilir. planlama ve ödeme olmak üzere ticaretin her asamasinda yer almaktadir. internetin toplum yasamina getirdikleri olumsuzluklar arasinda sayilabilir. Bu ve benzeri servislerin intern et ortaminda kolayca erisilebilir olmasi.Bilginin her çesidine siyasi sinirlari asacak biçimde çok ko lay ve yeterince denetimsiz erisim saglayan internet. Internet 'casino'larinin (sanal ortamda kumar) bazi ülkelerde yasal bazilarinda ise yasal olmamasi buna bir örnektir.Yazi No : 02 - INTERNET Dedikleri Internet i ise kisaca dünyanin en büyük kütüphanesi olarak tanimlayabiliriz. iyi niyetli olmayan kullanicil arin diger kullanicilara zarar verebilecegi bir ortami da kullanicilara sunmaktadir.com adresinden internet üzerinde bulunan tüm ulusal ve yerel gazeteleri ücretsiz okuyup sehrinizden veya dünyadan aninda haberiniz olabilir. Çagimiza damgasini vuran internetin insanoglunun televizyonu tanimasindan bu yana yasadigi en büyük degisimlerden birisi oldugunu söyleyebiliriz.

Bunda dosya büyüklüklerini hatiri sayilir oranlarda küçültün sikistirma tekniklerinin de ciddi katkisi oldugunu da eklemek gerek. video d isk almak ya da sinemaya gitmek yerine dosya transfer etme egilimde olmalari. Basta Microsoft ve Intel olmak üzere tüm teknoloji devleri . günümüzde basta müzik ve film endüstrisi olmak üzere bir çok çevrece kabus olarak nitelendiriliyor. insanlarin albüm. Napster önderliginde alt edilemez bir virüs edasiyla yayilan paylasim yazilimlari. Nihayetinde tüm dogrularin kesistigi nokta da varilan sonuç. Bunun altinda yatan nedeni açiklamak hiç de zor degil . uygun bir baglanti formuyla kisa sürel erde transfer edilebildigi platformlara dönüstü. h er türlü müzigin ve videonun rahatlikla bulunabildigi. Çünkü bu yol çok digerine göre çok ucuz. sinirsiz özgürlük ve bilgi paylasimi hayalle rine konu olan Internet.Yazi No : 03 iNTERNETDE HERSEY BEDEVA(MI) ? Ilk dile getirilmeye baslandigi yillarda.

hem de donani msal gardiyanlar tarafindan sürekli kontrol altinda tutulmaya çalisacagiz. her download uygulamanizda puan kaybediyorsunuz. Sistemin kendi ya zilimi yerine Emule yazilimini kullanmak çok daha esneklik. hiz ve yüksek hakimiyet sagliyo r. Gelecek yillarda hem yazilim. Tüm sansasyonel kisilikleri ve bir bir i karsisindaki üstünlükleriyle en popüler üç paylasim sistemi. açilan tüm davalar 'hiçten' baska hiçbir sey elde etmiyor. en çok kullanilan paylasim yazilimi olmak konusundaki üstünlügünü hala sürdürmekte. Bahsi geçen teknolojilerin ne denli basarili olacagi konusunda fikir yürütmek güç ama durum bugün sunu gösteriyor ki. Edonkey2000 Edonkey2000 sistemi de %100 peer-to-peer sistemini kullaniyor. Böylece dosya transferlerine ev sahipligi yapan.bu konunun üzerine siddetle egilmekte. Diger sistemlere göre farklilasmis yapisi geregi yüksek hizli baglantilar ile uyumlu olmasi sebebiyle modem baglantilarinda sikinti yasamak mümkün. Edonkey2000 sistemini digerlerinde ayiran bir diger özellik de WEB ile daha hasir nesir olusu. Peer-to-peer yapisinda kullanicilarin dogrudan birbirlerine baglanmasi gündeme getirildi. Son olarak ABD de görülen bir davanin sonunda KaZaa gibi paylasim araçlarini kullanarak müzik paylasmanin. Peer-to-peer Paylasim yazilimi ve sansasyonlari soruldugunda. Özellikle film paylasimi konusunda çok ciddi bir alternatif olarak göze çarpiyor. özellikle yasi digerlerine oranla ilerlemis kullanicilardan alacaginiz cevap büyük olasilikla Napster olacaktir. bu web sitelerinin kapanmasi için yeterli kanit olamayacagi karar i alindi. Kisacasi Napster 'paylasim suçuna' yataklikla mahkum olmustu. Kazaa Media Desktop %100 peer-to-peer sistemiyle çalisan KMD. Kaaza yazilimi özellikle yalnizca download yapan ve paylasima hiçbir sey katmayan pasif kullanicilara karsi aldigi 'partipiti on level' önlemiyle dikkat çekiyor. Özellikle müzik endüstrisini ciddi zararlara ugratan ve bu nedenle çok ciddi tepkiler alan sistem. dayanak olarak 1984 yilinda bos kasede kayit yapabilen video kayi . Puaniniz sifira indiginde transfer yapmaniza izin verilmiyor ve yüksek puanli kullanicilar ayni dosya söz konusu oldugu nda önceligi sahip oluyorlar. dolayisiyla suçlan masi muhtemel bir ara yapiya gerek kalmamisti. açi lan davalar ve yaptirimlar sonucunda kapatildi. Napster'in suçlu bulunmasinin tek daya nagi. Bu dogrultuda yaptiginiz upload oraninda puan kazanirken. Bu olay diger gelistiricilere yol gösterecekti ve gelistirilen yeni sisteme peer-to-p eer (esler arasi) adi verildi. sistemin bir sirket tarafindan desteklenmesi ve kullanicilarin bu sirketin sunuc ularina baglaniyor olusuydu. Direct Connect Direct-Connect digerlerine göre çok daha yeni olmasina karsin popülaritesini her geçen gün arttiran bir program. paylasimi engellemek konusunda atilan tüm adimlar. Internetde müzik parçalari paylasan sitelerin yasalara aykiri olmadigina kar ar veren mahkeme.

Sonuç olarak gelecekdede bu kisir döngülerin sürecegi kesin. internet paylasim sitelerine karsi mücadelerinin devam ede cegini belirtti. internet ile uzun zamandir hasir nesir o lan kullanicilar bu savasin sonunu merakla bekliyorlar . Ama kesin olmayan bir sey var oda bu savastan kimin galip çikacagi.Böylece son kararla KaZaa gibi paylasim siteleri kapanmaktan kurtulmus oldu.t cihazlarinin yasaklanamayacagini ifade eden mahkeme kararini göz önüne aldi. Ancak Ameri kan Müzik Sirketleri Birligi.

düzenlemek. Bunun içinde kullandigimiz elektroniksel araç bilgisayar. Bilisim sektörlerinin verdigi sertifikalar diplomalarla artik yarisiyor. birçok alt dali katabiliriz. Çünkü artik isverenler ise alacagi tek nik . Herkesin malumu çagimiz BILGI çagi ve bu çagin en büyük geregi bilgiyi kontrol etmek.Yazi No : 04 ISSIZLIGIN ÇÖZÜMÜ BILGISAYARDA SAKLI Bilgisayar nedir kisaca tanimini yapmak gerekirse. Bilgisayarda temel bilgileri ögrendiniz ve kendinizi artik bilgisayar canavari olarak görüyorsunuz o zaman kendiniz e bir alan seçip uzmanlasma vaktiniz geldi demektir.Kisaca h er sey sizin elinizde kendinizi bilgisayar (bilgi islem) sektöründe gelistirerek issiz sifatindan bilgisayar uzmani sifatina terfi edebilirsiniz. Ama yukarida da belirttigim gibi Bill GATES kendisine bilgisayar dünyasindan yazilim a lanini kendisine seçmis ve bu alanda kendini devamli gelistirmis ve sonuç olarak dünyanin en zengin insani olmustur. yazilim. Sonunda bilgisayar dünyasina girmeye karar verdiniz ama ne yapmalisiniz. Buradan alacaginiz *MCSE veya buna benzer sertifikalarla iyi b ir fiyata **bilisim sektöründe çok rahat is bulabilirsiniz. insan tarafindan hazirlanarak verilen bilgileri.. O yüzden bilgisayari kendine is edinen bir insan mutlaka kendine bir uzmanlik alani seçmelidir. islemek. Bu arada yazilim olmadan bilgisayarlar bir teneke parçasin dan ibarettir bunu da belirtmek isterim.Aslinda bilgisayar alani çok geni s olan bir olgudur.. istenilen düze yde ve sekilde isleyen ve depolayan elektronik cihazdir. Uzmanlasmak için bilisim sirketlerinin açtigi uzmanlasma kurslarina katilabilirsiniz. Bunun yaninda bilgisayar v e en az bir yabanci dile hakim olmanizdan gerekiyor(du)... Peki is bulamiyorsunuz ve kara kara düsünüyorsunuz. Is bulmak artik üniversite bitirmekten geçmiyor maalesef. internet. Ama diger bir alternatift e kendinize bilgisayar dünyasinda bir alan belirlemek ve bu alanda kendinizi devamli gelistirmek... güvenlik. Yapmaniz gereken ilk önce bir bilgisay ar edinmek daha sonra ilinizdeki veya kentinizdeki bilgisayar kurslarina veya bu ko nuda az çok bilgisi olan insanlardan bilgiler almak ve kendi kendinize artik bir seyler ba sarmaya basladiginiz andan itibaren ise internet dünyasina girebilirsiniz. yine insanlar tarafindan komutlar dizisine uygun olarak. Bill GATES üniversite mezunu degil... saklamaktir. Internet inde k isaca tanimini yapmak istiyorum kimine göre chat ve birkaç site bakmaktan ibaret olan inte rnet aslinda dünyanin en büyük kütüphanesi ve okuludur. tasarim vb. Bunun içine donanim. Size çok çarpici bir örnek vermek istiyorum dünyanin en zengin adami Bill GATES sizce üniversite mezunumu? Hayir.

.elemanin üniversite mezunu veya bilgisini ölçmek yerine. Önce ilgi alaniniza giren bir konu hakkinda sertifika egitimi aliyor sunuz sonrada sinavlara girip basarmaniz gerekiyor. Hepinize kolay gelsin. Halil Ünsal NAMAZCI * MCSE (Microsoft Certified Systems Engineer: Microsoft Sertifikali Sistem Mühendis i) **Bilisim ( Bilgi Islem Sektörüne verilen genel ad ) . Bu arada sertifika almak diploma almak kadar zor bir ça lisma gerektiriyor.. bilgisi sertifika ile belgele nmis kisileri tercih ediyorlar.

çalismalarini yavaslatabilir.com/tr/default. herhangi bir bilgisayara degisik yollarla girebilen ve bu bilgisayarlarda i stenmeyen sonuç ve zararlara yol açan programlara verilen genel bir isimdir. ag paylasimi. vs) yollariyla yayilir. Bazi virüsler ise aktif hale geldikleri halde. kullandiginiz bilgisayar programlar ini bozabilir. Bir virüs kullanici tarafindan çalistirilmadan veya kendisini programlay an kisi tarafindan önceden belirlenmis durum olusmadan aktif hale gelmez. Virüslerin bir diger özelligi ise kendilerini çogaltmalari ve hafiz ada degisik yerlere kaydetmeleridir. bilgisayarlarda çalistirdigimiz diger programlardan temelde bir far ki yoktur.windowsupdate. Virüsler. kullanicinin far kinda olmadan veya iradesi disinda çalistirilacagi sekilde yerlestirmesi ve sistemlere z arar vermesidir. Virüs. Bu programlarin kullandigimiz. girdigi sistemlere kendilerini. Bazi virüsler ise kullanicinin bilgisayar konusundaki bi lgisizligini kullanarak yol açmadigi zararlari vermis gibi görünerek panik yaratirlar. bu virüslerin nasil bulastigini ve bu virüslerden nasil kurtulacagimizi anlatacagim Öncelikle virus nedir tanimini yapayim.Yazi No : 05 Dikkat !!! W32/Blaster-A Merhaba sizlere bu hafta güncel virüslerden . Çünkü virüsler çogunlukla bilgisayarinizdaki açik portlardan ² bulasirlar. Internet (e-mail.asp bilgisayarinizdaki açiklari tespit edip güncel yamalari ¹ indirmelisiniz. Bu nedenle. Virüslerin etkileri sadece rahatsizlik veren küçük problemler olabildigi gibi (ekraniniz a rahatsizlik veren mesajlar çikararak çalismanizi bölmesi/engellemesi vb. yazilar edit ettigimiz word programi gibi bir programdir.) bilgisayarin izin hafizasini ve/veya disk alanini kullanarak bu kaynaklara verimli olarak erisimin izi engellemeleri ya da kullandiginiz dosyalarin içeriklerini bozmalari/silmeleri gibi oldukça zararli etkileri de olabilir. Günümüzde virüsler artik web sayfalarindan dahi bulasabilmektedirler Peki tehlikenin bu kadar büyük oldugu günümüzde virüslerden korunmak için neler yapmaliyiz. belli bir süre istenmeyen etkilerini göstermezler. Aslinda virüsler bilgisayarimizda müzik dinledigimiz winamp. onlarda çesitli degisiklikl er yaparak gösterirler. Öncelikle Windows un update yani güncelleme sayfasina girip http://v4. Bunun disinda. Virüsler gen el olarak etkilerini diger çalisan programlara "bulasarak". disketler.microsoft. dosya indirme. sabit diskinizin tamamini ya da önemli dosyalarin oldu gu kisimlarini silebilirler. isletim sisteminin destekledigi bütün isle ri yapabilirler. Virüsleri özel kilan. .

com/ açilan sayfadan s can now linkine tiklamaniz yeterli.trendmicro. *.doc. *. . Su anda popüler olan ve mail yoluyla bulasan virüsler ise mailin sadece attachment ( ek) kisminda olmayip mailin kendisinde mevcuttur.com. Bu durumda antivirüs virüslü maili repai r etmekle ugrasmayip direk karantinaya alir. Eger basarisiz olursa o dosyayi yayilm asini önlemek amaciyla karantinaya alir.sophos.de/products/sav/eval/ adresinden indirip test edebilirsiniz Ayrica bilgisayarinizi internet üzerindende online olarakda bilgisayar olup olmadi gini tarayabilirsiniz bunun için adres http://housecall.bat uzantili olabilir) bulastiysa o dosyanin kodunu bozarak onu kullanilmaz hale getirir. Antivirüs programi adindan da anlasilacagi üzere virüslere karsi gelistirilmis bir kor unma programidir. Virüslerin yapilarina göre antivirüs savunma seklide degismektedir.Daha sonra bilgisayariniza güncel ve güçlü bir antivirüs ³ programi yüklemelisiniz. Antivirüs ise repair (tamir) etme yol uyla bozulan kodu eski haline getirmeye çalisir. Suan antivirüs piyasasinda önerebilecegim programlar norton security 2004. *.exe.xls. kaspersky antivirüs ve sophos antivirüs programlaridir Bu üç programin içinde test yaptigim ve önerebilecegim antivirüs programi sophos antivirüs yazilimidir Bu programi http://www. Eger virüs bir dosyaya (*. *.

baglanti noktasi antivirüs ³ : Virüsleri bulmaya ve silmeyi saglayan programlara verilen genel ad. ve programi güncellemek amaciyla.html W32/Agobot-AG W32/Mimail-H W32/Mimail-F W32/Mimail-E W32/Mimail-C W32/Sober-Enc W32/Holar-I W32/Agobot-AF W32/Marq-A W32/Sober-A yama ¹ : Mevcut bir yazilimin bazi hatalarini düzeltmek.Güncel virüsler ise sunlar : W32/Blaster-A ayrintili bilgi ve belirtileri için http://www. port ² : açik . ilgili firmalarin (ya da kisilerin) çikardiklari programlara verilen gen el ad.sophos.com/virusinfo/analyses/w32blastera. . kapi .

Anlamlandirici: Internet veya medya ortaminda gelen yogun bilgilerden sirket için ön emli olanlari ayiklamak. . . Sistem güvenligini saglayabilme konusundaki yetenekleri ise basarinin belirleyicis i olarak kabul ediliyor. Gelecekte çocuklarimiz ögretmenim internet yoktu ödevimi hazirlayamadim diyebilir bu dedigim göreceli bir gelecek ama aklinizin alamayacagi gelismelerde olacak örnegin evinizi internetten kontrol edip siz gelmeden bir saat önce evinizin isitilmasini saglayabilir çamasir makinenize veya bulasik makinenize çalismasini saglayabilirsiniz. avukatlik gibi bilinen temel mesleklerin yanina.Yazi No : 06 . Müsteriler için zor bulunan bilgileri temin etmek. Bunlarin disinda Internetin yayginlasmasi ile Türkiye ve dünyadaki yükselen yeni mesleklerden bazilari söyle siralayabiliriz : Network Uzmani: Kurumlarin komple bilgisayar aglarinin kurulmasindan sorumlu uzm an. düzenleyip insanlara sunmak içi n belirli meslekler çikti ve çikacak Artik doktorluk. Almanya da takip edebildigim kadariyla suanda bu meslekler el üstünde tutuluyor ve kisaca kapiliyorsunuz sanirim diger Avrupa ülkelerinde de ayni durumd adir. E-ticaret danismani: Firmalarin elektronik ticaret konularindaki stratejilerini belirlenmesini üstleniyor ve e-operasyonlari yönetmek konusunda firmaya rehberlik ediyor. dis hekimligi ögretmenlik. peki bu çagin oyuncaklari diger tabiriyle vazgeçilmezleri olan internet ve bilgisayar dünyasi nereye gidiyor bunu hiç düsündünüz mü? Bilgi Teknolojileri dedigimiz bu olgular artik hayatimizin vazgeçilmez bir parçasi oldu. Bunlar hayal degil bizzat gerçegin ta kendisi hatta yerinizden k alkmadan evinizden islerinizi yönetip. site ölçüm analisti bireysel hizmetler gelistirme uzmani . insan arabirim uzmani gibi meslekler dünyanin insan kaynaklari bültenlerinde en fazla arana n dallar oluyor. Internet Direktörü: Firmalarin internet sayfalarinin hazirlanmasi ve web reytingleri ni yükseltmek için çesitli islemler yapmak internet direktörünün görevleri arasinda yer aliyor. Son yillarda içerik mühendisi .BILGI TEKNOLOJILERINDE ''2003 VE 2023'' Çagimiz herkesin bildigi gibi bilgi çagi. ihtiy aç duyduklari bilgileri temin etmek ve arastirmalar yapmak. alisverisinizi yapip giresungazete. Bilgi Brokerligi: Karmasik enformasyon ortaminda kalmis kisi ve kurumlara. Internet meslekleri olarak tanimladigimiz bu meslekler gelecekte daha çok duyar olacagiz. Dünya o kada r küçülecek ki belki sabahleyin berlinde isinize gidip aksamleyin giresundaki evinize gelebileceksiniz.net deki gibi gaz etelerinizi okuyabileceksiniz Insanlik bu seviyeye nasil geldi? Hersey insanlarin bilgiye olan açligi ile baslad i ve bu bilgi simdi o kadar birikti ki artik bu bilgiyi depolayip. internetin hayatimizdaki yerinin genislemesiyl e birlikte ilginç isimleriyle dikkat çeken çok sayida yeni meslek dali daha eklendi.

besinci sirada Dumaru adli virüslerle devam etti. Üçüncü sirada ise Blaster'dan türetilen "Welchia" adiyla da bilinen "Nachi" virüsü yer aldi. Anti-virüs sirketi Sophos'un açikladigi rapora göre 2003'te en çok zarar vere bilgisayar virüsü Sobig oldu.de ) Sophos'un "2003 yilinin virüsleri" listesinde Sobig'i yüzde 15'lik bir oranla Blaste r adli "solucan (worm)" türü Blaster takip etti. ( www.2003 yilini virüsler yönünden degerlendirirsek. Sirkete virüsün yayilmaya basladiktan sonraki ilk 24 saat içinde 400 binden fazla Sobi g . kendilerine gelen sikayetlerin yüzde 20'sinin So big-F ve versiyonu virüslerle ilgili oldugunu açikladi. Liste. Sirket. 2003 ün en zarar verici virüsü oskarini sobig aldi. dördüncü sirada Gibe.sophos.

com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.Blaster-A %15.Sober-A %5.2 5.Bugbear-B %3. Ilk bilgisayar virüsünü 1983'te Amerikali bir ögrenci gelistirmisti.microsoft.8 7.windowsupdate. ilk internet baglantisinin gerçeklestirildigi ODTÜ'den nisan ayinda düzenlenen "nostaljik" etkinliklerle kutlandi. yasini kutladigi yil oldu. http://housecall. En yaygin virüslerin tamaminin Microsoft'un programlari üzerinde etkili olacak sekil de tasarlandigini belirten anti-virüs uzmanlari.1 3. O zamanlar yalnizca deney konusu olan bilgisayar virüsleri simdi sayilari 60 bini asan türleriyle milyonlarca dolarlik zarar verebilen canavarlara dönüstü.Klez-H %1. daha fazla sayida kisinin kullanimina açildi ve internet dogmus oldu. yalnizca bin kadar bilgisayar tarafindan kullanilan ARPANET. Aslinda virüsler müzik dinlediginiz winamp veya yazi edit için kullandiginiz word programi gibi bir progr amdir ama bu programi (virüs) kötü amaçli kullaninca kötü sonuçlar dogurabiliyor.Dumaru-A %6.com/ http://scan.asp .6 Diger virüsler %25 Bu arada internet ve bilgisayar virüsleri 20 yasina girdi. 1 Ocak 1983'te Savunma Bakanligi bünyesinde kullanilan ARPANET adli sinirli bilgisay ar agi.1 9-Sobig-E %2. bilgisayar güvenligi konusunda yapilan bir deneyi n parçasi olarak tasarladi. Güney California Üniversitesi'nde doktora ögrencisi olan Fred Cohen. TCP/IP protokolüne dönüstürülerek bugünkü internetin temelleri atildi.trendmicro. Internet Haftasi kapsamindak i etkinliklerde 10 yil önce yasananlar sinevizyon gösterisiyle hatirlandi.Gibe-F %7.sygate.8 8. Internet kullaniminin 10. Iste 2003 yili boyunca virüs trafiginde en yaygin olarak görülenler: 1. 2003 ayni zamanda internetin Türkiye'de 10. Yazima online virüs taramasi yapacaginiz web sitelerinin adresleri ve bir bilgisayarci atasözü ile bitirmek istiyorum. yildönümü.9 2. ilk virüsü.Sobig-F %19.9 10. bu egilimin 2004 yilinda da devam ed ecegine dikkat çekti. Saglicakla kalin En güvenilir bilgisayar internete bagli olmayan bilgisayardir.tasiyan e-mail geldigi bildirildi.com/tr/default.cgi http://v4.Nachi-A %8. Bilgisayar kullanicilarinin korkulu rüyasi virüsler 20 yasina girdi.ABD'de bundan 20 yil önce.1 6.4 4. Bu dönüsümle. Kisaca 2003 yili bilgisayar teknolojileri ve benim gibi bilgisayar dünyasinda yasa yanlar yönünden bu sekilde geçti.Mimail-A % 4.

.

virüs ortaya çikisindan sonraki 16 gün içinde 38 milyon kopyayla. Bu rakamlara. gönderilen her 12 e-posta mesajindan biri Mydoom'a ait. e-posta trafig inin yaklasik %30'unu kapladigini açikladi. Mydoom. açiga çikma riskini ortadan kaldirmak için de. Bundan en önce en hizli yayi lan virüs unvanini elinde bulunduran Sobif-F ise. Son olarak ortaya çikan Doomjuice adli varyantiysa. ancak her 17 mesajdan birine bulasab ilmeyi basarmisti. mesaji bir e-posta hatasi sanmak mümkün. gönderdigi e-postalardaki konu satirindan (subject) tanimak mümkün. Is te bu virüs hakkinda merak ettiginiz her seyi bulabileceginiz. Microsoft programlarini hedefleyen bir dizi virüsten biri. Kullanici mesa jina ne oldugunu anlamak üzere bu dosyaya tikladiginda. virüsün kendi yarattigi mesajlar. nasil korunacaginizi ögrenebileceginiz bir rehber. Ne kadar yaygin? Mydoom oldukça hizli yayiliyor. sistemlerin gelen virüslü mesaja verdikleri otomatik yanitlar ve virüslü mesaji alip da digerlerine "Bana virüs bulastiriyorsun" diye mesaj atan kizgin kullanicilarin iletileri de dahil. Mydoom . Virüs gön derdigi mesajlarin "Gönderen" bilgisini de degistirdigi için. Mydoom'dan ve varyantlarindan nasil korunacaginzi ögrenebilirsiniz. Virüsü. Bu kadar hizli yayilmasinin altindaysa. Virüs. Mesajin ekindeyse. MessageLabs'e göre. Outlook'taki açiklari kullaniyor ve bulastigi sistemin adres defterindeki adr eslere kendini e-posta yoluyla gönderiyor. antivirüs firmalari tarafindan hâlâ yüksek tehdit grubunda gösteriliyor. Rehberimizi okuyarak . Daha da kötüsü. Ardindan kendi e-posta motorunu kullanarak kendi kendini gönderi yor. tarihin en aktif virüsü. hatta simdiye dek en hizli yayilan virüs oldugu bile söylenebilir. Mydoom'un simdiye dek karsilasilan en belali e-posta virüsü oldugunu. Mydoom. Mydoom'un yalnizca Windows tabanli sistemlerde etkili oldugunu söyleyelim. Virüs. E-posta filtreleme isiyle ugrasan MessageLabs sirketinin verilerine göre. bu mesajlar daha da çok trafige neden oluyor. Outlook'taki adres defterini tarayarak kendini gönderecegi yeni adresler buluyor. virüs sistemine bulasmis oluyor. Finlandiya merkezli antivirüs firmasi F-Secure. ABD'deki is günü sirasinda ortaya çikmis ve hizla büyük sirketlerin iletisim agina girmis olmasi yatiyor. devlet kuruluslarinin ve askeri kurumlarin adreslerine göndermiyor. ayni zamanda. kendini antivirüs firmalarinin. ayni zamanda Novarg ve Mimail_r adlari yla da biliniyor. Bu arada. Virüs. Mydoom bulastigi makineye ne yapiyor? Her seyden önce.Yazi No : 07 Mydoom'dan Kurtulma Rehberi Mydoom virüsü yeni varyantlariyla birlikte ortaligi kasip kavurmaya devam ediyor. Konu satirina bakarak. daha önce Mydoom'un bulastigi makinelerdeki gediklerden yararlaniyor. Mydoom nedir? Mydoom. hatanin nedenini açiklar gibi görünen bir metin dosyasi yer alabiliyor. Rusya kaynakli oldugu düsünülen virüs 200 ülkeye yayilmis durumda. bulastigi sistemlerin antivirüs firmalarinin Web sitelerine bag lanip son güncellemeleri indirmelerine de engel olmaya çalisiyor.

1 Subat'tan sonra DOS saldirilari (Denial of Service Attack .b varyanti.Hizmetin Reddi Saldirilari) denilen türden bir . dogru aaçlara ve bilgiye sahip olan herkes bu gedikten yararlanip sisteme sizabiliyor. bir yandan da. Virüs ve daha sonra ortaya çikan Mydoom.bulastigi makinelerde bir arka kapi. virüslü makineleri bulmak için yapilan rasgele taramalarin sayisinin arttig ina dikkat çekiyor. ANtivirüs ve güvenlik firmalari. yani bir gedik açiyor. böylece.

beklediginiz sonuçla karsilasmadiysaniz. Doomjuice simdiye dek Mydoom buluna n 75. kendini yollamak için kendi e-posta motorunu kullandigindan. arka planda SCO sirketinin Web sitesine sürekli olarak baglanmaya çalistiklari için. her zaman ihtiyaç duyacaginiz bir yazilim türünden bahsediyoruz). e-posta yoluyla yayilmamalari. Üstelik bunlarin çogu ücretsiz. (Antivirüs yaziliminiz yoksa. Antivirüs yazilimlari.000 civarinda sisteme sizmis durumda. Mydoom sisteminize bulasmis olabilir. simdiden bu virüse karsi önlem olarak. Microsoft. sik sik güncelleyin. Virüsün bulastigi makineler. Zira sadece bu acil durum sirasinda degil.A). basarisinin dorugundayken 1 milyon civarinda sisteme sizmisti. Bir e-posta mesajinin ekindeki dosyayi (zip ya da ekran koruyucu olabilir) açmak üzere tiklayip da. Deadhat adli diger varyantsa. büyük olasilikla farkina varmayacaksiniz. bütün sisteminizi bastan asagiya antivirüs yazilimiyla tarayin ve zararli dosyalarin. Outlook'un önizleme (preview) panelini kapatmak da dikkate deger. Microsoft. Konu satiri bu rehbe rde bahsettigimi türden kuskuluysa. ayni saldirilari Microsoft'un Web sitesine yönlendirmek üzere programlanmis durumda.com sitesine DOS saldirisi düzenliyor. sistemde kurulu olan diger Mydoom varyantlarini ka ldirip. böylece kaynak kodun . Mydoom'un yazarini bulmak için yürütülen çalismalar. daha önce sisteme sizan Mydoom'un açtigi gedikten yararlanara k sisteme giriyorlar. sirket in Web sitesi geçici olarak çökmüstü. antivirüs yazilimin izi düzenli olarak. Mydoom'u ve varyantlarini hemen taniyip etkisiz hale getire bilecek güce sahipler. Böylesi büyük salgin durumlarinda. Microsoft da sisteminizi Internet üzerinden tarayabilecek bir hizmet sunuyor. makinenin antivirüs korumasini sekteye ugratmaya çalisiyor. Sisteminize kisisel bir güvenlik duvari (firewall) kurmak da isinize yarayabilir. Virüsün makineme bulastigini nasil anlarim? Virüs. Virüsün yeni varyanti Doomjuice ise. Zira bu varyant. kaynak kodu bulmaya dayaniyordu. b ulastigi sisteme orijinal Mydoom'un kaynak kodlarini da yüklüyor. Korunmak için ne yapabilirim? Yapabileceginiz çok sey var. Bunlar. mesaji açmadan silin. Yeni varyant: Doomjuice! Mydoom'un iki yeni varyantiysa bu hafta basinda ortaya çikti. sitesinin yedek kopyalarini yaratmis durumda. programlarin hepsinden kurtul un. böylece gedikleri kapatmis olursunuz. Yaraticisini koruyan virüs Yeni varyant Doomjuice'un temel özelligi. Özellikle bu salgin durumu sirasinda. Antivirüs sirketlerine göre. hemen edinin. herhangi bir sey indirmenize gerek kalmadan Internet üzer inden virüs tarama hizmeti de veriyorlar. yaraticisini korumak.saldiriyi düzenlemek üzere programlanmis durumdalar. Her zaman yapmiyor olsaniz bile. Dolayisiyla en iyi çözüm antivirüs yaziliminizi sürekli olarak güncel tutmak Antivirüs ve güvenlik sirketleri. Bu iki varyantin en önemli özelligi.Ayni zamanda. önceki varyantlarin tersine.Genellikle haberlesmediginiz kisilerden gelen e-pos talara kuiskuyla bakin. Mydoom'un sisteminizde varolup olmadigini denetley ecek özel dosyalarin yani sira. Orijinal Mydoom (Mydoom. özellikle mesajin ekinde bir de dosya varsa. Ilki ve en yaygin ol ani Doomjuice.

. Ancak Doomjuice sayesinde bu kaynak kod.bulundugu sistemlerin virüsün yazariyla baglantili oldugu ortaya çikacak ve virüs yazarinin izi sürülebilecekti. güncellenmesini engellemeye çalisiyor.A ve Mydoom. kendini kuruyor ve ardindan sistemdeki antivirüs yaziliminin çalismasini.B virüsünü siliyor. Diger varyant Deadhat'se. bulastigi makinedeki oriji nal Mydoom. simdi korunmasiz her sisteme sizabilecegi için. virüs yazarinin kalabalikta izini kaybetti rme olasiligi da artmis oluyor.

CeBIT içinde en öne çikan teknolojiler Wi-Fi olarak tanimlanan hizli kablosuz internet . push-to-talk olarak adlandirilan ses iletim sisteml erine ortak standart gelistirilmesi için isbirligini de CeBIT te duyurdu. üç sirketin de ürettigi telefonlar tüm servis saglayicilarinin hatlari üzerinden uyumlu olarak isleyecek. Uzun yillardir kullandigimiz hemen hemen her esyada teknolojik bir dokunus görmek mümkün. fotograf kalitesinde baski sunan yazicilar. kullanicilarin konusma isteklerini artirmasi bekleniyor. 64 ülkeden 6500 sirket ve yarim milyondan fazla ziyaretçinin katilimiyla Almanya nin Hannover kentinde gerçeklesti. 18 Mart ta kapilarini açan fuar özellikle cep telefonu ve bilgisayar üreticileri için büyük önem tasiyor. Fuarda en son teknolojiler gövde gösterisi yapti. CeBIT Hannover de gelecekte teknolojide neler olacagi sergilendi. 1 megapiksel ve üstü kalitede cep telefonu modellerini tanitirken. Isbirli gi sayesinde. binlerce sarkinin yani sira yüklenen filmleri üzerindeki küçük ekranda gösterebilen yüksek kapasiteli dijital oyuncaklar fuarda özel bir yere sahipti. Siemens. Büyük sirketlerin son teknoloji ürünlerini sundugu teknoloji sovu CeBIT 2004. Nikon. Dijitallesen dünyada artik teknoloji her an yanimizda olacak görünen o. Telsizlerde bulunan bas ve konus teknigi cep telefonlari için de gelecek vaat ediyor . Casio. bu sene de mobil teknolojiler agirliktaydi. Cihazl ar arasinda veri transferine yarayan bellek kartlari da 10 gigabaytin üzerine çikan kapasiteleriyle dikkat çekiyor. çok-islevli ofis ürünleri ile televizy on.CeBIT 2004 Dünyanin en büyük teknoloji fuarlarindan CeBIT almanyanin Hannover kentinde yapildi. Creative. küçük tasarim-yüksek görüntü kalitesinden yana. Halen walkie-tal kie denilen kisa mesafeli telsiz cihazlarinda kullanilan push-to-talk (bas-konus) teknolojisinin. Canon. profesyoneller ve gazeteciler küçük bir sehri andiran fuar alaninda gelec egin yasam tarzini tecrübe ettiler. Motorola ve Ericsson. Sektörün lideri konumundaki Siemens ve Nokia. Dünyanin dört yanindan gelen teknoloji meraklilari. yüksek kalitede fotograf çekebilen cep telefonlari. radyo ve DVD yi birlestiren yeni ev eglencesi ürünleriydi. bu klasmandaki modelleriyle birlik te en genis yeni ürün portföyüne sahip Siemens Mobile fuarin yildizlarindandi. Televizyon ve müzik sistemlerinden sonra buzdolabi ve firin gibi ev esyalariyl a .Yazi No : 8 . Olympus gibi dijita l fotograf makinesi üreticilerinde yeni trend. Cep telefo nu üreticileri özellikle fotograf ve video teknolojilerini yükselttikleri yeni modellerin i ilk defa Hanover de gösterime sundular.Daha ince ve hafif olurken kapasite ve hizi da yükselen dizüstü bilgisayarlar. Sony Ericsson ve Samsung. Almanya Basbakani Gerhard Schröder in açtigi CeBIT 2004 te. Fotograf ve video özellikli cep telefonlariysa yeni yasam tarzinin simgeleri. gerek sektördeki diger firmalarla gerekse kendi baslarina söz konusu teknolojilerin gelistirilmesi ve standartlarinin belirlenmesi üzerine çalismalar yapiyorlar. Nokia.

otomobilin içinde de kurulan kablosuz internet baglantisi sayesinde. . Uydudan alinan harita bilgilerini arabanin konsoluna yerlestirilen ekrana yansitan GPS (Global Konumla ndirma Sistemi) teknolojisiyle sürücüler gidilecek istikameti ekrandan takip edebiliyor. Ayri ca. kesintisiz il etisim saglaniyor.birlikte otomobillerde de büyük bir dijital devrim yasaniyor.

üniversite idaresi. tüm programlar. virüsl er üzerinde çalisiyordu Ilk virüsünü ise 8 saatte yazarak UNIX isletim sistemi altinda tam kapasite çalisan bir bilgisayarda test etmisti. Virüsü kimin yerlestirdigi buluna madigi gibi. yedeklerde dahil silinip. Anti-Virüs programlari) tarafindan fark edilmeme için bilgisayar sitemindeki yerlerinde gözükmemeye çalisirlar. Bilgisayar virüsleri. Ayrica virüsler sanildiginin aksine çok az yer kaplarlar. Peki bu yeni teknolojileri kullanmasini ne kadar biliyoruz. Selbstreproduzierende Software adli çalismasiyla saglanmisti. Cohen. En yeni modelleri ise en iyi savunmak saldirmaktir diyer ek avcilari onlari yakalamadan islerini bitirmeye çalisirlar. Kendilerinin devamini saglamak için bazi önlemler almak zorundadirlar. Neumann Theory and Organization of Complex Automation adli eserinde kendi kendine çogalabilen bilgisayar programlarindan bahsetmektedir. Bir çok virüsün ortak teknigi çok iyi gizlenmektir. Theory and Experiments. 1983/84 yilinda Fred Cohen tarafindan hazirlanan Computer Viruses. Macar matematikçi John von Neumann tarafindan ortaya atilmistir. orijinal sistem kuruldu ancak büyük maddi kayiplara engel olunamadi. Sadece harddiskteki dosyalari kullanilmaz hale getirebildigi gibi bilgisayari tekrar açilmayacak sekilde de zarar verebilir. Kraus un. çalistiginda bilgisayarimiza degisik biçimlerde zarar verebilen küçük programciklardir. Bilgisayar virüsleri ile biyolojik . Hatta bu çalismada virüs kaynak kodlari dan da bahsediliyordu. isletim sistemin in her çalismasinda. bilgisayarin ana kartinin bios unu bozan virüslerde vardir. Örnegin ''CIH''(Çernobil) virüsü bir versiyonu her 26 Nisan' da aktif hale gelerek bilgisayari n ''bios'' unu siler. belirli bir degeri sürekli arttiriyordu.Virüsle r hakkindaki asil gelisme Almanya nin Dortmund Üniversitesi nde J. Yine son zamanlarda int ernet ten e-mail yoluyla bilgisayarlara bulasan ve kullanicinin outlook express adi ve rilen e-mail programi üzerinde yer alan adreslerine kendini yollayan virüslerde yayginlasmislardi r. Cohen in bilgisayar sistemini kullanmasini yasakladi. Virüsler. Virüs programlari kendilerinin bir kopyasini otomatik olarak üretir. Avrupa da meydana gelen ilk virüs olayi Berlin Üniversitesi nde meydana çikti. Bu progr amlar çesitli sekillerde bilgisayarlara zarar verirler.Bilgi Güvenligi (1) Cagimiz bilgi cagi ve bilgi caginin vazgecilmez unsurlari bilgisayar ve internet . problemde çözülemedi. Deney neticeleri belli olunca. Bilgisayar virüsü düsüncesi ilk olarak. Yeni teknoloji ile gelen teh liklelerde cabasi bu yazimda sizlere bu yeni teknolojileri kendi cikarlari icin kötü kullanan k isilerin ürettigi virüs ve trojanlardan korunma yöntemlerini anlatacagim. Üniversite ana bilgisayarina yerlestirilen bir manipülasyon rutini.Yazi No : 9 . Bunun için düsmanlari (dikkatli kullanicilar. Virüs Cohen in kontrolünde tüm sisteme yayilmisti. Sadece bulastigi programi bozan virüsler oldugu gibi. University of Southern California adli çalisma yayinlandi.

Günümüzde bir çok anti-virüs programlari bulunmaktadir.sygate. http://housecall.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan. virüs bulasmis dosyalari temizleyen veya silen programlardir.trendmicro.com/ http://scan. Asagidaki tabloda bu ilg inç benzerlik göz önüne serilmistir.virüsler karsilastirildiklarinda sasilacak derecede benzerlikler görülür. Anti-virüs programlari virüsleri tespit eden.cgi . Bazi anti-virüs programlari trojan adi verilen programciklari da tespit edebilmektedir. Trojanlarin virüslerden farki gözle görülebilir olmasi ve normal bir dos ya gibi silinebilir olmasidir. Ama artik herkes interneti kullanmasi nedeniyle ve güncel olmasi sebebiyle asagidaki adreslerden virüs ve trojan taramalari yaptirabilirsiniz. Bu karsilastir ma neticesinde bilgisayar virüsleri daha iyi anlasilacaktir.

Esasinda çalismistir belki de bilgisayar sisteminde bir misafir dolasiyordur. Öncelikle çok iyi tanimadiginiz kimselerin gönderdigi dosyalari kabul etmemek. Trojanlardan korunmak için asagida sayilan maddelere uyuldugu takdirde. Trojanlarin asil amaci sifreleri ele geçirmektir (servis saglayicilarin baglanti sifresi gibi). Bu söz klasiklesmistir. fotografimi yollamamami ister misin ? seklindeki bir teklife bile süphe ile bakmak gerekmektedir. Örnegin www. Cünkü hala ülkemizde bilisim suclari ile kesin bir kanun yok diger ülkerde oldugu gibi. Cünkü bu olay yeni teknolojinin bir ürünü oldugu icin eski kanunlar butür polisiye olaylarda malesef gecici kaliyor.Yazi No : 10 . Truva atlarini kullanici bilgisayarina yollamak isteyen kisilerin deneyecekleri en pratik yol sizi kandirmak olacaktir. Güncel Anti-Virüs programlarini kullanmak. trojanlari n sisteme girisi engellenebilmektedir. Çoklu uzantisi olan dosyalari asla açmamak. Bu programlara trojan ( Truva ati) denmesinin sebebi bir programin arkasina gizlenerek kulaniciyi bir bakima içeriden vurmasidir. Bu programlarin mantigi bilgisayarinizi disaridan gelecek tehlikele re karsi korumak ve bilgisayarinizda sizin izniniz olmadan internetde herhangi bir progra min calisamamasidir.exe'' Not: Internet'te bedava olarak bulunabilen bazi programlarla da hevesli hacker'l ar programlama bilgisine sahip olmadan da kendi virüslerini trojanlarini olusturabilm ektedir Bunlarin disinda firewall denilen bilgisayariniza disaridan gelen tehlikeleri önle mek icin kullanabilirsiniz.com sitesinden indirebileceginiz zonealar m programidir. trojanlar gözle görülürler.zonealarm.exe adi altindaki dosyaya tiklandiginda programin çalismadi görülebilir. Virüslerin tarihi 1980 lere dayanmaktadir.com. Virüsler den farkli olarak . Bu p roblemler daha çok internette chat programlari kullanirken olusmaktadir. yarinizi kullanmasina korsan düsüncelere sahip kisilerin gizli çalismalarinin sonucu ortaya Bu sebepten dolayi bunlari üretenlerin kimlikleri çogunlukla gizli Trojan in diger bir tehlikeli boyutu ise baskalarinin sizin bilgisa izin vermesidir. Virüsler süphesiz her kullanicinin belasidir. kalmaktadir.Bilgi Güvenligi (2) Trojanlar ise internet yoluyla kullanici bilgisayarina girilmesini saglayan prog ramlardir. En basitinden . Örnegin ''prg. Kullaniciya gelen MyPhoto. makinelerinde kurulu bulunan her bir yazilimin güvenilir bir kaynaktan alindigina ve daha sonra üzerinde oynama yapilmadigina emin olmalidir. Örnegin siz internet iken kötü niyetli herhangi bir kisi (hacker) sizin bilgisayariniz üzerinden banka soyabilir ve sorumlu malesef siz olu rsunuz. Kisisel kullanicilar ve sistem yöneticileri. bu kadar zarara ugratacagini söyleseydik herhalde bizimle . ilk zamanlarda Brain virüsünün programcisina virüslerin ilerde bilgisayar sistemlerini. Truva atlari çikmaktadir.

Yada bilgisayarcilari biraz is yapmasini sa glamak ! Gelecek icin öngörülen ise virüslerin internet baglanti yollarini tikayip internetin kullanilmaz hala gelebilecegi görüsü. Fakat ruhsal sorunlari olmayan programcilarin virüs yazmayacagini düsünüyorum. Önemli olan bu tür olaylara karsi önlemleri almak ve bilincli olmaktir. Yapabileceginiz en ön emli olgu ise butür konularda cikan haberleri dinlemek ve yazilari okumaktir. Virüs programcilarinin bu virüsleri hangi psikoloji ile yaptiklari b elli degil. Haberiniz olsun . Asil amac bu olaydan Pazar yolu bulmak yani virüs ü bulup yayip ve sonra antivirüs denilen virüsleri yok eden programlari satmak. Duymadik demeyin. Btezin dogru olup olmadigini zaman gösterecek ama umarim böyle bir durum ile karsilasmayiz Günümüzde yeni teknolojiler gelistikce butür vakalar herzaman olacagi kesindir.alay ederlerdi. Bu arada ilk cep telefonu virüsümüzde cikti. Adi cabir bilginiz olsun.

chat sohbet vb amaçlar ile kullanildigini gösteriyor. Avrupada suanda yerel kullanicilar 5000kb varan hizlara ulasabilmektedirler. internete dönersek. Yurtdisind a yasiyan . arastirma kurulusla ri ve üniversiteler arasindaki bilgi alisverisini saglamak amaci ile kuruldu.google.Internet = Hayat Hani derlerya silah çikti mertlik bozuldu. Bu sorunun cevabi çok basit. Çünkü hergün yeni bilgiler ögrenmek zorundayim. yoksa rahat edemiyorum. Ikinci asama olarak haber ve bilgi sitelerini günlük takip edebilirsiniz. Pek i interneti nasil verimli kullanabiliriz ve istedigimiz bilgiye en güncel nasil ulas abiliriz. Çünkü Türkiyede yapilan arastirmalar. hangi bilgisayarin. ayni sekilde internet teknolojiside biz lerden bircok degeri götürdügü asikar. internetin kurulma amacini ve tarihçesinden biraz bahsedelim. internetin asil kullanim amaci olan bilgi kullanim i ve haberlesme alanindan çok. Google nin kurucularu iki üniversite ögrencisi idi ama sanirim simdi bill gates ile zenginl ik açisindan yarisiyorlardir. Sahsen ben kendimi bir bilgi canavari olarak tanimliyorum ve ben internetsiz yapamiyacagimi cok iyi biliyorum. benim [gogil amca ] diye hitap ettigim internetde ise www. Günümüzde ise artik 512kb a çikan hizi ile internet Türkiyede hak ettigi yeri yavas yavas almaktadir. Internet 1970 yilinda Amerikan Savunma Bakanligi tarafindan. Peki interneti yeterince kullanmasini biliyormuyuz? Bu sorunun cevabi koca bir h ayir. Ama bizlere kazandirdiklari daha fazla oldugu için artik günümüzde internetsiz bir yasam düsünülemiyor. hangi bilgisayara günün hangi saatinde baglanacagini ve bilgilerin hangi prosedürlere göre alinip verilecegini belirleyen b u sistemin o zaman ki adi ARPANET idi.Yazi No : 11 .com adresinden ulasabileceginiz internet ortaminda bulunan 5 milyarda n fazla sitenin kayitli oldugu arama motoruna sorarak dogru adimi atmis olursunuz. Türkiyede ise internet ile nisan 1993 tarihinden itibaren ilk baglanti ODTÜ den gerçeklestirilmistir. Amerikan Genelkurmay Baskanligina bagli ileri savunma arastirmalari proje dairesi [DARPA] tarafindan gelistirilen. 1980 yilinin baslarinda ise 56Kbps hizinda ilk üniversiteler arasinda TCP/IP proto külü ile konusacak bir agi devreye girdi. Beni geçip.

vatandaslarimiz tüm konsolosluk islemlerini, internet ortamindan www.ekonsolosluk.net adresinden yapabilirler. Karsilikli haberlesme ve bilgilerinizi kaydetmek icin 1GB alan veren www.yahoo.com veya 2GB veri depolama alani veren www.gmail.com adreslerini kullanabilirsiniz

Peki internetin ya kaybettirdikleri? Iletisim çagindayiz diyoruz ama eski iletisim araçlarindan olan mektup un degerini ne kadar hatirliyoruz veya bayramlarda eli öpülen, saygimizi gösterdigimiz büyüklerimize ne kadar deger verebiliyoruz. Bunlar manevi kaybettiklerimiz birde günümüzdeki insan kiligindaki çakallarin internet ortaminda sizin bilgilerinizi kullanarak yaptiklari hirsizliklar veya kredi kartinizin kullanilm asi... Ama bunun icin ilk önce su sitelere girip bilgisayariniza trojan ve virüs kontrolü yaptirabilirsiniz http://housecall.trendmicro.com/ ve trojan kontrolü için http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

Gelecekte öngörülen internetin çok büyük bir pazar olacagi, iletisimin büyük çogunlugunun internet üzerinden olacagi ve artik akilli makinelerin, sizin uzaktan i nternet üzerinden kontrol edebileceginiz makinelerin çagi basliyacagi öngörülüyor. Süprizlere hazirlikli olun. Çünkü gelecekte sizi büyük bir süpriz bekliyor

Yazi No : 12 - GEL PC, PC

Bilgisayariniza en son ne zaman virüs veya trojan taramasi yaptirdiniz veya en son kendiniz bilgisayariniza ne zaman bakim yaptiniz? Eger bu sorularin cevabi uzun zaman oldu ise, bu yaziyi okumanizi tavsiye ederim PC [Personal Computer] anlami türkçemize kisisel bilgisayar olarak çevrilir. Bilgisayarlarimizi kedi gibi görüp bazen, gel pc p c demekte fayda görüyorum Bu yazimda bilgisayarimiza yazilimsal olarak rahatlaticak ve virüslerden nasil temizleyecegiz kisaca bu konulardan bahsedecegim. Bu arada windo ws ailesine 3.X, 95,98, ME, 2000, XP derken simdide Windows Vista [Longhorn] adi il e yeni bir üye 2006 yazindan itibren katiliyor. Windows XP den sonraki yeni jenerasyon isl etim sistemi olacak Windows Vista yi gelecek günlerde konu olarak ele almayi düsünüyorum.

Bilgisayarimizin daha rahat çalismasi ve açilisini hizlandirmak için, bir püf vereyim. BASLAT menüsünden çalistir seçenegini tiklayip açilan menüye MSCONFIG yazin. Daha sonra ise gelecek menüde Baslangiç imgesini tiklayip ctfmon seçenegi disindaki menülerdeki isaretleri kaldirin. UYARI : Bu isaretleri kaldirirken eger ekran kart iniz, ses kartinizin baslangiçta yüklenmesi gereken sürücüleri var ise bunlarin isaretlerini kaldirmayin, yoksa ekran veya ses kartiniz tam çalismayabilir ve MSCONFIG windows isletim sisteminin ana baslangiç ayarlarinin oldugu bölüm oldugu için lütfen belirttigim ayarlarin disindaki ayarlara dokunmayin. Bu islem bilgisayarinizin açilistaki hizi ni artiracaktir.

Simdi gelelim güvenlik olayina, ilk is olarak bilgisayar ve kisisel bilgierinizin güvenligi için Windows XP isletim sisteminin açiklarini kapatmak için gerekli yazilimlari yüklemeliyi z. Windows XP Türkçe için gerekli yazilimlari asagidaki adresden yükleyebilirsiniz. http://v4.windowsupdate.microsoft.com/tr/default.asp Windows Güvenlik açiklarini yükledikten sonraki asama ise bilgisayarimizda trojan denilen, bilgisayarimiza yazilimsal olarak bir zarari olmayan ama bizim kisisel bilgilerimizi [ e-mail password, kredi karti numaralari vb.] baskalarina ulastiran yazilimlara trojan denir. Simdi ise bilgisayarinizda trojan olup olmadigini tariyalim... http://scan.sygate.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.cgi

En son asama olarak bilgisayarimiza güncel bir anti-virüs programi yüklemeliyiz. Piyas ada

veya internet üzerinde bolca virüs koruma veya virüs temizleme programi olarak adlandirdigimiz anti-virüs programlari mevcut ama benim size tavsiyem F-Secure sirketinin üretmis oldugu Security 2005 antivirüs programidir. Bu yazilimi download edebilmek için adres : http://www.f-secure.com/protectyourpc/

Son olarak bu yazimdaki bilgileri uyguladiginiz zaman, sizin virüslerden degil, vi rüslerin sizden korkacagindan süpheniz olmasin...

Yazi No : 13 - Evlilik 3 Yil içinde...

Büyük sirketlerin evlenmesine alistik, Sony-Ericsson, MercedesBenz-Chyrsler gibi. Ay rica cep telefonu ile internet in evlenmesinide yavas yavas alisiyoruz. Cep telefonu il e internetin evlenmesinden wap, umts gibi adini yeni duydugumuz teknolojileri ögrend ik. Simdi ise sira internet ile Televizyon un evlenmesine geldi. Herkes bu evliligin s onucunda dünyaya gelecek yeni teknolojileri merak ediyor. suanda altyapisi ve hazirligi dev am eden bu evlilik, 3 yil icinde gerçeklesmesi öngörülmekte

Peki bu evlilik bizlerden neleri götürüp, neleri getirecek. Ben Televizyonun olmadigi zamanlari bilmiyorum fakat büyüklerimizin dedikleri kadari ile televizyon olmadan insanlar arasi iliskiler daha siki-fiki, misafirlikler daha uzun ve muhabbet sek linde geçermis. simdi günümüze baktigimizda hepimizin evinde en az 2 televizyon var ve insanlar arasi iliskiler giderek azalmakta. Internet-TV evliliginde ise artik is tediginiz programi siz seçip, istediginiz zaman siz izleyebileceksiniz, hatta kayit imkanini zda olacak.

Peki ya götürecekleri bizlerden? Iste bu büyük bir soru isareti ! Ama benim öngörüm, insanlik makinelesme yolunda bir ileri adim daha atmis olacak, insanlar arasi il iskileri birakin, insan kendi ailesine bile yabancilasabilir. Bunu kesinlikle istemiyorum ama kim bana TV den daha çok, çocuklarina zaman ayirabildigini söyleyebilir !!! Düsünün artik TV yi siz programlayabiliyorsunuz, dizi bekleme, program bekleme ve reklamlar tari he karisiyor. Bu imkanlar ile TV-Internet evliliginin götüreceklerini...

Nasil isleyecek Internet-TV? Newsweek dergisine göre; sadece 3 yil içinde izleyicile r TV kanallarinin tüm dizi, haber ve filmlerine belli bir ücret karsiligi sahip olacak. Böy lece kanala bagimli kalmadan istedigi zaman istedigi programi izleyebilecek. Dizi kaçir ma derdi bitecek!

Sanford Bernstein arastirma sirketinin tahminlerine göre; 2008 yilinda televizyonc ulukta yeni bir çigir açilacak, artik izleyiciler neyi ne zaman izlemek istediklerine kendi leri karar verecek. Telekom devi SBC ile 400 milyon dolarlik anlasma imzalayarak IPTV (inte rnet

Bu bir baslangiç ama ya sonra ??? . o kadar gerçek !!!. Aslinda gelecek teknolojiler ne kadar inanilmaz gözüksede.üzerinden televizyon yayini) için ilk adimi atan Microsoft'un patronu Bill Gates de. bir makinesizin duygusal ve psikolojik durumunuzu algilayip. "Günümüzde yayin yapan televizyonlar size ne veremiyorlarsa onlari biz sunacagiz" sözleriyle bu alanda ne kadar iddiali olduklarini ortaya koyuyorlar. -Haber yayinciligi tamamen degisecek. Izleyici televizyonunu açip haber menüsüne girdiginde karsisinda o günün tüm haberlerinin basligini bulacak. -Bir televizyon kanali o sezon içinde yayinlayacagi bütün programlari paket halinde izleyiciye sunacak. Artik izleyicinin takip edecegi haberlere yayinci kurulus karar veremeyecek. Yeni nesil cihazlar sayesinde cep telef onundan ve tasinabilir oynaticilar ile otobüste. piknik yaparken TV izleyebilecegiz . Iste yeni nes il televizyonculugun getirecegi yenilikler: -TV'lerin tümü internete baglanacak. Bu konuyu ileriki yazilarimda deginmeyi düsünüyorum ama simdilik sukadarini belirteyim . yolda. Bende suanda Yapay Zeka [Künstliche Intelligenz] adli bir proje üzerine arastirmalar yapiy orum. size ona göre davrana cak. -Televizyon tanimi da tamamen degisecek.

Eger gitmek istediginiz adresi biliyorsaniz o baska ! Artik internet regi olarak internet i kullanabilmek sart. Bu isin sonu nereye varir. Benim Google Amca diye adlandirdigim dünyanin en büyük bilgi bankasi ve arama motoru gibi. security ve tcp gibi inter internet ortaminda web adresi yazarken kullandigimiz www nin anlamini kaç kisi biliyor? Tahmin ediyorum ki çok az kisi ! www = World Wide Web kelimelerinin bas harflerinden olusan www. 25 yillik yasamim süresince beni gerçekten etkileyen tek bir teknoloji oldu. Peki internet sadece google den mi ibaret tabiki HAYIR ! Ama su bir gerçek ki artik Google olmadan internet de gezinmek biraz imkansiz. Teknoloji bu hizla ilerlerken... Bu teknolojinin dogum adi Arpanet idi. Itiraf etmek gerekirse bazen yüksek teknolojinin direkt içinde olan biri olarak benimde yeni teknolojileri takip edemedigim oluyor. türkçe anlam olarak aglar arasi ag olarak tanimlaniyor.. Aralik ayi nin h er 15 i internet in dogum günü olarak kabul edilir.. B en bir bilgi canavari olarak internet siz bir hayat düsünemiyorum.com sayesinde internetin sinirsiz ve sonu gözükmeyen bilgi dünyasina merhaba diyebilirsiniz. dedigim gibi yeni teknolo jilerin . Da ha sonra bu teknolojinin adi babasi tarafindan internet olarak degistirildi.. bunu sizin tak dirinize birakiyorum. n ve benzeri gibi bos seyleri bilmek degil netin temel taslarini bilmek ile ölçülür. Ya siz? Bugün ise internet kendi içinde yeni dogumlar ve olusumlar içinde.google. Bulus amaci ise herhangi bir radyoaktif veya atom savaslarinda bilgi iletisimini saglamak ve bilgi nin kaybolmasini engellemekti. insanlikta tüketim toplumu ve makinelesmeye dogru hizlica ilerliyor.. Hergün yeni bir teknolojiye merhaba ve hosgeldin diyoruz. Bizi gelecekte neler bekliyor? Bu soru tam bir muamma. Bu çagin ge Bu arada internet i kullanmak demek : chat. www. Örnegin = Bilgi demek ve çagimiz bilgi çagi.Yazi No : 14 . Kayitli bulunan yaklasik 15 milyar websayfasi ile yada Google Earth ile uydulardan çekilmis küçük bir dünya turu ile Google Amca herzaman hizmetinizde. Google Amca size her konuda yardimci olacaktir. Siz yete rki isteyin.Iyi ki dogdun. Iyi ki dogdun Internet ve iyi ki varsin. ms aksine network.

Internet artik bir meslek olacak ve içinde bir çok alt dali olan zevkli ve bol kazançli bir meslek. benimde yakindan ilgilendigim dijital sinir sistemi diye lanse edilen. cevap hiç kimse! Ama Airbus uçak firmasi bu uçagi üretmeyi basardi ve ilk test uçus olarak aralik ayinda hamburg singapur arasinda yapildi. Bu size bir rüya gibi gelebilir veya saçmalik ama yüksek teknoloji artik bu yöne dogru gidiyor. Daha fazla ayrinti vermiye yim :) Sunuda unutmayin.neler getirecegi meçhul ama internet artik bilgi bankasi olmaktan çikip. Çok degil yaklasik 5 yil içinde bunlar gerçeklesecek. Bunlara haz irlikli olun. Dijital sinir sistemi de aynen böyle. is ortami o lacagi kesin. birgün hersey internet de olacak !!! . Kim bilir bu yaziyi okuyanlardan birileride belki internetde çalisacak kisi ler olacak. Kendinizi gelistirmeyi unutmayin ! Diger yeni bir teknoloji ise. Bundan 20 yil önce kim diyebilirdi ki bir uçak yaklasik 1000 kisi tas iyacak hemde dünyanin bir ucundan diger ucuna hiç durmadan. süper bilgisayarlar diye adlandirilan makineler geliyor. Kisaca yakinda mak ineler sizin ruhsal halinizi ve duygularinizi anliyabilecek.

Adim : Güncel bir Antivirüs Programi edinmek.exe Firewall : Bilgisayarimizdaki güvenlik duvari diye tabir ettigimiz programlara ve rilen ad. asagida bahsettigim konulari dikkat ile okuyarak uygulamanizda fayda var. Son zamanlarda artan virüs saldirilarinda n dolayi bu yazimi bilgi ve bilgisayar güvenligine ayirmayi uygun gördüm. Adim: Güncel Windows isletim sisteminizi araliklar ile güncellemek.fi web adresinden indirebilirsiniz veya ücretsiz olarak kullanabileceginiz Anti-vir T oolkit Antivirüs programini www.de web adresinden indirebilirsiniz Antivirüs : Bilgisayarimizda virüsleri temizleyen programlara verilen ad.microsoft. http://v4. Kimse mükemmel degil.. Bunun için Secure Point Firmasinin ücretsiz olan Firewall Programini öneriyorum. Görevi bilgisayarimizi virüs ve trojan saldirilarina karsi korumaktir. Uyari : Bir bilgisayarda ayni anda 2 Antivirüs Programi çalistiramazsiniz ! Sakin b irinci Antivirüs Programini silmeden ikincisini kurmayin ! Aksi takdirde bilgisayariniz k ilitlenir.anti-vir.. Ama bunu bilen hackerlar ve virüs programlayicilari bilgisayariniza bu açiklardan giriyor.de/securepoint_pcfirewall_setup_3.Yazi No : 15 .asp 3.windowsupdate.. Bilgisayar ve Bilgi Güvenliginiz önemli ise.securepoint. http://europe-01..com/tr/default. Internet üzerinden download edebileceginiz en iyi Antivirüs programi olan F-Secure programini www. 2. Simdi sizlere sirasi ile adim adim neler yapmaniz gerek tigini anlatacagim. Adim : Bilgisayariniza Firewall diye tabir ettigimiz güvenlik duvari programini kurmak. Programlar yazilirken malesef bazi açiklar gözden kaçiyor....Bilgisayar Güvenliginiz önemli ise. . Yeni bir teknik konuda. System Check ve Güncel Yamalari yüklemek icin asagidaki adresden faydalanabilirsini z. yeniden merhaba.f-secure.6. 1..

opera. Ayrica soru ve önerileriniz için benim ile halil@namazci.com:443/cgi-bin/probe/trojanscan.sygate.4.com/ http://scan. 5. Adim: Virüs teknolojileri artik çok gelisti. çünkü internet explorer programina göre daha güvenli! Opera Web Browser Programini download etmek için www. Internet Browser (gezici) programlarida artik önemli rol oynuyor. Microsoft isletim sistemleri ile gelen Int ernet Explorer web görüntüleme programi malesef açiklar ile dolu bu nedenden dolayi sizlere Opera veya Firefox internet browser programlarini kullanmanizi öneririm. cd .trendmicro..cgi Not: Bilgi Güvenlik Sistemlerinde fazla bilgisi olmayan arkadaslar icin IT (Inform ation Technologie) kavramlarini açikladim. Firefox Web Browser Programini download etmek için www.com web adresini kullanabilirsiniz.dvd derken artik ziyaret ettiginiz web sayfalarindada bilgisayariniza virüs bulasmasi mümkün.com e-mail adresi ile kontakt kurabilirsiniz..com web adresini kullanabilirsiniz. Adim: Bunlarin hepsini yaptiktan sonra lütfen bilgisayarinizi asagidaki web adreslerinden güvenlik ve trojan testi yapin! http://housecall.firefox. . ilk virüsler simdi pek kullanilmayan disketler sayesinde bulasiyordu.