Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ VE Y0.6Gd0.

4Ba2Cu3-xNbxO7-δ SÜPERİLETKENLERİNİN YAPISAL VE SÜPERİLETKENLİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ Mücahit YILMAZ DOKTORA TEZİ FİZİK ANABİLİM DALI Konya, 2008

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ VE Y0.6Gd0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ SÜPERİLETKENLERİNİN YAPISAL VE SÜPERİLETKENLİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Mücahit YILMAZ

DOKTORA TEZİ FİZİK ANABİLİM DALI

DANIŞMAN Prof. Dr. Oğuz DOĞAN

Konya, 2008

ÖZET Doktora Tezi Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ VE Y0.6Gd0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ SÜPERİLETKENLERİNİN YAPISAL VE SÜPERİLETKENLİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ Mücahit YILMAZ Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Oğuz DOĞAN 2008, 200 Sayfa Jüri; Prof. Dr. Oğuz DOĞAN Prof. Ülfet ATAV Doç. Dr. Ayhan ÖZMEN Doç. Dr. Haluk ŞAFAK Doç. Dr. Mevlüt DOĞAN Bu tezde; Ba ve Cu bölgelerine Nb katkılamasının, Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ süperiletken malzemesinin yapısal ve süperiletkenlik özellikleri üzerine etkisi araştırılmıştır. Polikristal YBa2Cu3O7-δ oksit süperiletken malzemesi katıhal tepkime yöntemiyle hazırlanmıştır. İlk olarak, Y bölgesine Gd katkılanarak Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ bileşiği elde edilmiştir. Daha sonra, Ba ve Cu bölgelerine Nb katkılaması (x = 0.025, 0.075, 0.125, 0.175 ve 0.225) yapılarak Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ (Ba-Nb Serisi) ve Y0.6Gd0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ (Cu-Nb Serisi) olmak üzere iki seri malzeme hazırlanmıştır. Elde edilen malzemelerin, XRD analizleri, polarize optik mikroskop fotoğrafları, SEM görüntüleri, EDS spektrumları, R-T, I-V ve yoğunluk ölçümleriyle karakterizasyonu yapılmıştır. SEM mikrofotoğraflarına ve polarize optik mikroskop fotoğraflarına bakılarak taneciklerin şekilleri, yönelimleri, büyüklükleri ve tanecikler arası boşluklar incelenmiştir. Kristal fazları, safsızlıkları ve örgü sabitleri XRD analizlerinden bulunmuştur. Son olarak, süperiletkenlik özellikleri (kritik sıcaklık Tc ve kritik akım yoğunluğu Jc) R-T ve I-V ölçümleri yapılarak incelenmiştir. Ayrıca bulk halindeki malzemelerin yoğunlukları, yoğunluk ölçüm sistemi ile ölçülmüştür. Bu ölçümlerin ışığında, hazırlama koşullarının ve katkı oranlarının süperiletkenlikte oldukça önemli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. YBCO seramiğinde, Y yerine kısmi Gd

iii

katkılaması, malzemenin yapısal özelliklerini (tanecik büyüklükleri, tanecikler arası boşluklar ve örgü parametresi) iyileştirmiş, süperiletlenlik özelliklerinde önemli bir değişmeye sebep olmamıştır. Ba ve Cu bölgelerine Nb katkısının ise YBCO ve Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ bileşiklerinde, genel olarak yapısal ve süperiletkenlik özelliklerinde olumsuz etkiler yaptığı tespit edilmiştir. Ancak, x = 0.025, 0.075 katkı oranlarında süperiletkenlik özelliklerinin iyileştiği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: YBa2Cu3O7-δ seramik süperiletkenlerde Gd ve Nb katkılaması, YBCO(123) üzerine katkılama etkileri.

iv

ABSTRACT PhD Thesis INVESTIGATION OF STRUCTURAL AND SUPERCONDUCTING PROPERTIES OF THE Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ AND Y0.6Gd0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ SUPERCONDUCTORS Mücahit YILMAZ Selcuk University Graduate School of Natural and Applied Science Department of Physics Supervisor: Prof. Dr. Oğuz DOĞAN 2008, 200 Pages Jury; Prof. Dr. Oğuz DOĞAN Prof. Ülfet ATAV Assoc. Prof. Dr. Ayhan ÖZMEN Assoc. Prof. Dr. Haluk ŞAFAK Assoc. Prof. Dr. Mevlüt DOĞAN In this thesis, the effects of the Nb doping on Ba and Cu sites about structural and superconducting properties in Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ compound has been invstigated. Polycrystal YBa2Cu3O7 oxide superconductor samples have been prepared by solid state reaction method. Firstly, Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ sample has been synthesized by partial substitutions of Gd instead of Y sites. Then, Y0.6Gd0.4Ba2-xNbxCu3O7-δ (Ba-Nb series) and Y0.6Gd0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ (Cu-Nb series) have been prepared using partial substitution of Nb instead of Ba and Cu sites (x = 0.025, 0.075, 0.125, 0.175 and 0.225). All the samples have been characterized by XRD analysis, polorized optical microscopy photographs, SEM microphotographs, EDS spectrums, R-T, I-V and density measurements. From SEM microphotographs and polarized optical photographs, shapes, orientations and sizes of superconducting grains and spaces between the grains of samples have been observed. Crystal phases, impurities, also lattice parameters could be obtained from XRD analysis. Finally, superconducting properties (critical temperature Tc and critical current density Jc) have been determined from R-T and I-V measurements. In addition, density of bulk samples has been measured using density kit. In the light of these measurements, we have concluded that the preparation conditions and the doping ratios were quite important on superconductivity. Partial substitution of

v

Gd instead of Y sites in YBCO ceramic affected positively the structural properties of samples (sizes of grains, spaces between grains and lattice parameters). The substitution did not cause any important changes on the superconducting properties of compound. The partial substitutions of Nb instead of Ba and Cu sites in YBCO and Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ compounds resulted in a negative effect. However, It was observed that the compounds showed better superconducting properties when the substitution amount, x = 0.025 and x = 0.075. Keywords: Doping of Gd and Nb on YBa2Cu3O7-δ ceramic superconductors, effect of doping on YBCO (123).

vi

ÖNSÖZ Bu çalışma Selçuk Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fizik Eğitimi Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. Oğuz DOĞAN yönetiminde hazırlanarak, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsüne Doktora Tezi olarak sunulmuştur. Doktora tezimi yöneten ve çalışmalarımın her safhasında yakın ilgi ve yardımlarını gördüğüm ve bana her konuda destek olan değerli hocam Prof. Dr. Oğuz DOĞAN’a en derin saygı ve şükranlarımı sunarım. Tez süresince çalışmalarımı izleyen Tez İzleme Komitesi üyeleri Doç.Dr. Mevlüt DOĞAN ve Doç. Dr. Ayhan ÖZMEN hocalarıma teşekkür ederim. Ölçümlerim esnasında bana yardımcı olan Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nden Prof. Dr. İbrahim BELENLİ, Doç. Dr. Cabir TERZİOĞLU, Mehmet ERTUĞRUL, Arş. Gör. Erdal SÖNMEZ ve Doç. Dr. Ahmet VARİLCİ ve Arş. Gör. Musatafa AKDOĞAN’a, Atatürk Üniversitesi’nden Prof. Dr. Arş. Gör. Serdar AYDIN’a, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fizik Bölümü öğretim elemanlarına ve çalışmalarım sırasında yardımlarını esirgemeyen, Arş. Gör. Zafer MUTLU, yüksek lisans öğrencileri Yaşar Gül GÜCÜMAN ve Ismahan DÜZ’e ve Fizik Eğitimi Anabilim Dalı öğretim üyelerine teşekkür ederim. Varlıklarını ve desteklerini her daim yanımda hissettiğim sevgili eşim Seval YILMAZ ve kızım Begüm YILMAZ’a, hayatımın her aşamasında yanımda olan anneme, babama ve kardeşlerime teşekkür ederim. Bu tez, Selçuk Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Koordinatörlüğünün 0710103 numaralı projesi ile desteklenmiştir. Desteklerinden dolayı BAP Koordinatörlüğüne de teşekkürlerimi sunarım.

vii

1.3.2.2.3. Tip-II süperiletkenler 1. Orta durum 1.İÇİNDEKİLER ÖZET ABSTRACT ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER ŞEKİLLER DİZİNİ ÇİZELGELER DİZİNİ KISALTMALAR VE SEMBOLLER DİZİNİ 1.3. Tip-I süperiletkenler 1.1.3.3.2. 1.2.3.3. 1. Eşuyum uzunluğu (Coherence Length) 1. GİRİŞ Süperiletkenliğin Keşfi ve Tarihsel Gelişimi Temel Deneysel Gerçekler iii v vii viii xii xviii xx 1 1 4 4 5 5 9 10 13 17 19 21 1. Süperiletkenlerin Magnetik Özellikleri 1. Meissner – Ochsenfeld etkisi 1. Nüfuz derinliği (Penetration Depth) viii .2. Magnetik akı kuantumlanması 1. Josephson etkisi 1.3.1.1.2.3.3.2.

Yüzey süperiletkenliği ve üçüncü kritik alan 1. Yüksek sıcaklık süperiletkenlerinin yapısal özellikleri 1.1.2. 2. Entropi (S) 1.2.7. İletkenlik tabakası olarak CuO2 düzlemleri 1. İtriyum’un diğer üç değerlikliler ile katkılanması 2.1.1.6.5. Değerlik elektronları ve yük dengesi 1.3.6. İtriyum’un Kalsiyum (Ca) ile katkılanması 2.7. Oksijen boşlukları 1.7.1. Yüksek Sıcaklık Süperiletkenleri 1.2.4.6.1. YBa2Cu3O7-δ (YBCO)’nun yapısı ve genel özellikleri 1.7.1.4. Süperiletkenin serbest enerjisi 1. Oksit süperiletkenlerde süperiletkenlik mekanizması 1. Süperiletkenlik Teorileri 1. Bardeen-Cooper-Schrieffer (BCS) Teorisi 1.4. Kimyasal Yerdeğiştirme ve Katkılama Etkileri 1.3.1.3.4.5. Yapısal kusurlar 1. Holler ve elektronlar 2.3.2.1.4.2.5.5.1.2.1. KAYNAK ARAŞTIRMASI İtriyum (Y) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları 2. İtriyum’un diğer iki değerlikliler ile katkılanması 2.4. Süperiletkenlerin Termodinamik Özellikleri 1.1. İtriyum’un tek değerlikliler ile katkılanması 2.7.1.5.3.6.7.1.1. İtriyum’un diğer atomlar ile katkılanması 22 24 24 26 29 35 35 38 38 40 41 43 48 53 54 54 55 57 59 60 61 61 64 64 65 65 66 ix .6. Ginzburg-Landau Teorisi 1. Süperiletkenin ısı sığası (Cs) 1.1.3.1. London Teorisi 1. İtriyum’un nadir toprak elementleri (Lantanit) ile katkılanması 2.

5. Baryumun Stronsiyum (Sr) ile kısmen veya tamamen yerdeğiştirmesi 67 3.5. Mg.4.1.1.3. Baryumun tek değerliliklerle katkılanması 2. Dikdörtgen malzemelerde FPP Dairesel malzemelerde FPP İnce malzemelerde FPP Malzemelerin Analizi 3.2.2.3.1. Optik fotoğraf çekimi x .1.2.1. Bakırın ikinci ve üçüncü satır geçiş metalleri ile Li.2. Dört nokta yöntemi (FPP) ile elektriksel direnç ölçümü a) b) c) 3.1.1. Sinterleme işlemi 3.4. Baryumun diğer iki değerliliklilerle katkılanması 2.5.1.2.3.3.3.1. 3. Bakır (Cu) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları 2.1.2. Toz malzemeler için sitokiyometrik oranların hesaplanması 3. Baryumun Kalsiyum (Ca) ile yerdeğiştirmesi 2. Bakırın ilk satır geçiş metalleri ile katkılanması 2.2.2. 2. MATERYAL VE METOT Malzemelerin Hazırlanması 2.1.2.2. YBCO’ya Yapılan Diğer Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları YBCO (123) Bileşiğine Yapılan Gd ve Nb Katkılama Yerdeğiştirme Çalışmaları 3.5.2. Baryum’un Lantanyum (La) ile yerdeğiştirmesi ve katkılanması 2.2. Baryum (Ba) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları 66 66 68 68 69 69 69 70 71 74 76 76 77 80 81 82 83 84 85 86 87 88 88 2.4.1. Malzemelere kontak yapılması 3. Kalsine edilmiş malzemelerin tablet haline getirilmesi 3. Kalsinasyon işlemi 3. Sn ve Pb Katkılanması 2.

2. Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) görüntüleri ve Enerji Dağılım Spektrometresi (EDS) ölçümleri 4. 4. 4.2.4. 4. Yoğunluk tayini 3.6.3.6.3.2.2. DENEYSEL BULGULAR Giriş Optik Fotoğraf Analizleri SEM ve EDS Analizleri XRD Analizleri R-T Analizleri I-V Analizleri Yoğunluk Analizleri SONUÇ ve TARTIŞMA KAYNAKLAR 89 90 91 92 95 97 97 98 105 122 132 141 149 151 159 xi . Kritik akım yoğunluğu ölçümleri 3.4. 4. Elektriksel özdirenç ölçümleri 3.1.2. X-ışını kırınımı (XRD) ölçümleri 3.2.5. 5.5. 4.3. 4. 6. 4.2.7.

.11 Şekil 1. Magnetik alan ve akım yoğunluğunun derinlikle değişimi…………… Sonlu bir süperiletkende.4 Şekil 1.2 Şekil 1..16 Süperiletken olmayan bir metal için özdirenç (ρ) ile sıcaklık (T)’nin değişimi……………………………………………………………….. Sıcaklığın kritik alan Hc’ye bağımlılığı………………………………..8 Şekil 1. İdeal bir iletkenin magnetik durumu…………………………………..17 Şekil 1.……..1 Şekil 1.18 xii .. süperiletken durumdaki bir çekirdeğin dalga fonksiyonu ve yarı boş bir süperiletken için bir çekirdeğin dalga fonksiyonu……………………………………………………………... Meissner etkisi ile havada asılı kalan daimi bir mıknatıs…………….. 1 2 6 7 8 8 10 11 12 14 15 16 18 19 21 22 30 31 Şekil 1.6 Şekil 1.3 Şekil 1..15 Şekil 1. Bir küre içinde süperiletken ve normal bölgeler………………. Onnes’ın Hg örneği ile yapmış olduğu deneye ilişkin grafik . Bir tip-II süperiletkenin karışık durumu………………………………..14 Şekil 1.5 Şekil 1..12 Şekil 1. İki elektronun bir fonon takas etmesi yoluyla etkileşimi…………….ŞEKİLLER DİZİNİ Şekil 1.………. Bir solenoidin homojen magnetik alanındaki süperiletken küre……… Dik bir alan içinde ince süperiletken bir plakanın orta durumu……….9 Şekil 1. Tip-I ve tip-II süperiletkenlerin dış magnetik alan içindeki mıknatıslanma eğrileri………………………………………………… Bir süperiletkenin magnetizasyon eğrisi ve H dış magnetik alana karşı birim hacimdeki magnetik moment M………………………………… Bir dış magnetik alan içine yerleştirilmiş süperiletken için Jyüzey yüzey akımı………………………………………………………….. Tip-II süperiletkenlerin magnetizasyon eğrileri………………………. Süperiletkenler T < Tc durumunda dış magnetik alanı dışlarlar……….13 Şekil 1. Cooper çiftinin şematik gösterimi…………………………………….10 Şekil 1..7 Şekil 1..

Cu2+ için d elektron konfigürasyonu.... Yük transfer modeli……….3 Şekil 3. birim hücrede CuO zinciri ve CuO2 düzleminin yapısı. Ba-Nb ve Cu-Nb serisi örneklerin kalsinasyon işlemindeki için sıcaklık-zaman grafiği………………………………………………… NABERTHERM . Normal metal ve süperiletkenin serbest enerjisinin magnetik alanla değişimi……………………………………………………………….27 Şekil 1.4 xiii . bakır oksit süperiletkenlerdeki elektronik tabakaların şematik gösterimi………………………………………….28 50 53 56 80 81 81 82 Şekil 1.30 Şekil 3.. bakır tabanlı süperiletkenlerde elektron etkileşiminden dolayı dx2 – y2 bandının ayrılması………………………………………………………………. Bakır oksit süperiletkenler için genel elektronik faz diyagramı………. Normal ve süperiletken hal ısı sığası………………………………….…………………………………………..20 Şekil 1. YBa2Cu3O7 bileşiğine ait düzlemler……………………………………………………………… YBCO’nun 900 oC’deki üçgensel faz diyagramı……………………. Crystal Lab marka pres ve 13 mm çaplı KBr die seti…………………. YBa2Cu3O7’nin birim hücresi ve atomların dağılımı.. BCS teorisi tarafından verilen enerji aralığının sıcaklığa bağımlılığı… Süperiletkende dış magnetik alana zıt yönlü bir magnetizasyon oluşur.Şekil 1..2 Şekil 3. bakır oksit süperiletkenlerde enerji durumlarının şematik gösterimi.21 Şekil 1.23 Şekil 1. Ba-Nb ve Cu-Nb serisi malzemelerin sinterleme işlemindeki için sıcaklık-zaman grafiği………………………………………………… 32 33 34 36 37 40 45 4 46 48 Şekil 1.24 Şekil 1..29 Şekil 1. Köşelerindeki oksijeni paylaşan CuO4 karelerinden meydana gelen CuO2 düzlemleri. Bakır oksit süperiletkenlerde bulunan Cu-O koordinasyon çok yüzlüsü..1 Şekil 3..25 İki elektron arasındaki örgü bozulmasından doğan çekici etkileşmenin şematik gösterimi……………………………………………………… Süperiletken bir durumda EF Fermi enerjisi çevresinde tek elektronlar için durumların yoğunluğu ve enerji aralığı……………………….19 Şekil 1..N 11/R kül fırını ve kontrol paneli……………….26 Şekil 1.22 Şekil 1.

.. 83 84 85 86 87 88 89 91 92 94 96 99 99 100 100 101 101 102 102 103 103 xiv .11 Şekil 3.14 Şekil 3.3 Şekil 4.8 Şekil 4.13 Şekil 3. Olympus GX41 marka optik mikroskop ve Moticam 3000 dijital görüntüleme aygıtı…………………………………………………….2 Şekil 4.7 Şekil 3.8 Şekil 3.12 Şekil 3.9 Şekil 3..5 Şekil 4..Şekil 3.1 Şekil 4. Rigaku Multiflex marka X-ışını difraktometresi……………………… JEOL marka ve JSM-6390LV modelli taramalı elektron mikroskobu ve EDS aparatı………………………………………………………… Saf YBCO’nun polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……. Dikdörtgen malzeme üzerine FPP nin yerleştirilmesi………………… FPP yönteminde dikdörtgen malzeme için görüntü sistemleri……….6 Şekil 4.9 Şekil 4.10 CARBOLITE marka 201 modeli ve Eurotherm marka ve 2132 modelli kontrol paneli…………………………………………………. Cu-Nb-3’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……….. Gd-YBCO’nun polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……. w kalınlıklı ince tabakaya FPP nin yerleştirilmesi……………………...6 Şekil 3. Dairesel malzeme üzerine FPP nin yerleştirilmesi……………………. Ba-Nb-5’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı………… Cu-Nb-1’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı………… Cu-Nb-2’nin polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı………..4 Şekil 4. Kontak almada kullanılan Ultrasonik Lehim Makinesi………………. Ba-Nb-4’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……….15 Şekil 4. CTI-Cyrogenics Cyrodyne Refrigerator System……………………… Kritik akım yoğunluğu (Jc) ölçüm düzeneği…………………………..10 Şekil 3.7 Şekil 4. Ba-Nb-1’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı………… Ba-Nb-2’nin polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……….5 Şekil 3. Ba-Nb-3’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……….

104 104 110 110 111 111 112 112 113 113 114 114 115 115 116 116 117 117 118 118 119 119 xv ..28 Şekil 4..24 Şekil 4.13 Şekil 4.18 Şekil 4.22 Şekil 4..15 Şekil 4.30 Şekil 4. Ba-Nb-3’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Ba-Nb-3’e ait EDS spektrumu………………………………………… Ba-Nb-4’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Ba-Nb-4’e ait EDS spektrumu………………………………………… Ba-Nb-5’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Ba-Nb-5’e ait EDS spektrumu………………………………………… Cu-Nb-1’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Cu-Nb-1’e ait EDS spektrumu……………………………………….19 Şekil 4. Cu-Nb-2’ye ait SEM görüntüsü……………………………………….12 Şekil 4..16 Şekil 4.21 Şekil 4.Şekil 4. Gd-YBCO’ya ait EDS spektrumu……………………………………. Ba-Nb-2’ye ait EDS spektrumu………………………………………. Ba-Nb-1’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Ba-Nb-1’e ait EDS spektrumu………………………………………… Ba-Nb-2’ye ait SEM görüntüsü……………………………………….14 Şekil 4. Cu-Nb-5’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı………… Saf YBCO’ya ait SEM görüntüsü…………………………………….23 Şekil 4.. Gd-YBCO’ya ait SEM görüntüsü……………………………………...20 Şekil 4.27 Şekil 4..17 Şekil 4.29 Şekil 4..32 Cu-Nb-4’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı……….31 Şekil 4. Cu-Nb-3’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Cu-Nb-3’e ait EDS spektrumu……………………………………….11 Şekil 4. Cu-Nb-2’ye ait EDS spektrumu………………………………………..25 Şekil 4..26 Şekil 4. Saf YBCO’ya ait EDS spektrumu……………………………………..

44 Şekil 4.. Ba-Nb serisine ait X-ışınları kırınım desenlerinin üç boyutlu gösterimi………………………………………………………………...39 Şekil 4. Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi…………………………………....47 Şekil 4..43 Şekil 4.34 Şekil 4. c örgü parametrelerinin ve hacimlerinin Nb katkı miktarları (x)’e göre değişimleri………………………………. b.38 Şekil 4. Saf YBCO’ya ait X-ışını kırınım deseni……………………………… Gd-YBCO malzemesine ait X-ışını kırınım deseni…………………… Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerine ait X-ışınları kırınım desenleri………………………………………………………………. Cu-Nb serisi için a.41 Şekil 4.50 Cu-Nb-4’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Cu-Nb-4’e ait EDS spektrumu………………………………………. Cu-Nb serisine ait X-ışını kırınım desenlerinin iki boyutlu gösterimi.33 Şekil 4. Cu-Nb-5’e ait SEM görüntüsü………………………………………… Cu-Nb-5’e ait EDS spektrumu………………………………………. Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi………………………………….Şekil 4..45 Şekil 4.40 Şekil 4. Cu-Nb serisine ait X-ışınları kırınım desenlerinin üç boyutlu gösterimi………………………………………………………………. b. 120 120 121 121 123 124 125 127 128 129 130 131 132 135 135 136 136 137 xvi . Ba-Nb serisi için a.42 Şekil 4.36 Şekil 4.48 Şekil 4.. Ba-Nb serisine ait X-ışını kırınım desenlerinin iki boyutlu gösterimi. Ba-Nb serisi malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi………………………………………………… Gd-YBCO ve Cu-Nb serisi malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi………………………………….49 Şekil 4... c örgü parametrelerinin ve hacimlerinin Nb katkı miktarları (x)’e göre değişimleri………………………………. Gd-YBCO ve Ba-Nb serisi malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi………………………………….37 Şekil 4.35 Şekil 4.46 Şekil 4...

Cu-Nb serisi için dρ(T)/dT grafiği……………………………. Ba-Nb ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin yoğunluklarının (d).60 Şekil 4.59 Şekil 4.55 Şekil 4.. Ba-Nb serisine ait Tc değerleri ile Cu-Nb serisine ait Tc değerlerinin Nb katkı miktarı (x) ile değişimi……………………………………… Saf YBCO malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.62 Şekil 4.63 Şekil 4. Ba-Nb-1 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Ba-Nb-2 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Ba-Nb-3 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Ba-Nb-4 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Ba-Nb-5 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Cu-Nb-1 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Cu-Nb-2 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Cu-Nb-3 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Cu-Nb-4 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Cu-Nb-5 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri… Ba-Nb ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin kritik akım yoğunluğu değerlerinin (Jc) Nb katkı miktarına (x) bağlı değişimleri…………….Şekil 4..54 Şekil 4.58 Şekil 4.57 Şekil 4. Ba-Nb serisi için dρ(T)/dT grafiği…………………………………….61 Şekil 4.67 Şekil 4.64 Şekil 4. 137 138 139 140 141 143 143 144 144 145 145 146 146 147 147 148 148 149 150 xvii .52 Şekil 4. Gd-YBCO malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.68 Şekil 4. Nb katkı miktarına (x) bağlı değişimleri………………………………….51 Şekil 4.66 Şekil 4.……….69 Ba-Nb serisi malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi………………………………………………… Saf YBCO ve Gd-YBCO için dρ(T)/dT grafiği……………….……….53 Şekil 4.65 Şekil 4.56 Şekil 4.

3 Tablo 4. Ba-Nb-3’e ait EDS analizi sonuçları………………………………… Ba-Nb-4’e ait EDS analizi sonuçları………………………………… Ba-Nb-5’e ait EDS analizi sonuçları………………………………… Cu-Nb-1’e ait EDS analizi sonuçları……………………………….5 Tablo 4.2 Tablo 3.ÇİZELGELER DİZİNİ Tablo 1.6Gd0.9 Tablo 4.. Gd-YBCO’ya ait EDS analizi sonuçları……………………………. Ba-Nb-1’e ait EDS analizi sonuçları………………………………… Ba-Nb-2’ye ait EDS analizi sonuçları………………………………. Cu-Nb-3’e ait EDS analizi sonuçları……………………………….5 Tablo 3..3 Tablo 1.4 Tablo 4.4 Tablo 3.6 Tablo 4. Farklı YBCO fazlarının kritik sıcaklık değerleri…………………….. Cu-Nb-2’ye ait EDS analizi sonuçları……………………………….1 Tablo 1.5 Tablo 4...………………… Çeşitli geometriler için n demagnetizasyon faktörü………………… Yüksek sıcaklık süperiletkenleri ve kritik sıcaklıkları………………. Ba-Nb serisi için bileşenlerin miktarları…………………………….4Ba2Cu3O7-δ bileşenlerin miktarları……………………………………………….4 Tablo 1..1 Tablo 4.. bileşiği için YBa2Cu3O7-δ bileşiği ve Y0.8 Tablo 4.7 Tablo 4..3 Tablo 3.2 Tablo 1. YBa2Cu3O7-δ’nin bazı parametreleri………………………………… YBCO elementleri ve katkı atomlarının genel özellikleri…………… Başlangıç komposizyonu için kullanılan oksit bileşiklerin özellikleri…………………………………………………………….10 Süperiletkenlik tarihindeki önemli gelişmeler……..2 Tablo 4. Cu-Nb serisi için bileşenlerin miktarları…………………………….1 Tablo 3. Saf YBCO’ya ait EDS analizi sonuçları……………………………. 3 15 41 51 52 76 78 79 79 79 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 xviii ..

12 Tablo 4.. b. Saf YBCO. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin a. Gd-YBCO.11 Tablo 4. Saf YBCO. Gd-YBCO.14 Cu-Nb-4’e ait EDS analizi sonuçları……………………………….. c örgü parametreleri ve birim hücre hacimleri…..Tablo 4.. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisi malzemelerin yoğunlukları (d)……………………………………………………… 120 121 131 150 xix . Cu-Nb-5’e ait EDS analizi sonuçları……………………………….13 Tablo 4..

Tip süperiletkenlerde alt kritik magnetik alan : II. Tip süperiletkenlerde üst kritik magnetik alan : Üçüncü kritik magnetik alan : Miller indisleri : Yüksek sıcaklık süperiletkenleri : Akım şiddeti : Kritik akım şiddeti : Akım yoğunluğu A° AC B BCS Cs d D(E) DC E r E EF FPP r G hkl gs(T. k. c a*. Tip süperiletkenlerde kritik magnetik alan : II. c* : Örgü parametreleri : Ters örgü vektörleri : Angstrom (10-10 m) : Alternatif akım : Manyetik alan : Bardeen-Cooper-Schrifier : Isı sığası : Yoğunluk : Durumların yoğunluğu : Doğru akım : Enerji : Elektrik alan : Fermi Enerjisi : Four Point Probe (Dört nokta yöntemi) : Ters örgü vektörü : Gibbs serbest enerjisi : Ginzburg-Landau : Dış magnetik alan : I. b.BAZI KISALTMALAR VE SEMBOLLER a. b*.0) GL H Hc Hc1 Hc2 Hc3 h. l HTS I Ic J xx .

b. c kristal eksenleri arasındaki açılar : Oksijen eksikliği : Enerji aralığı : Potansiyel : Akı kuantumu : Ginzburg-Landau Parametresi : Nüfuz derinliği : Mikro (10-6) : Boş uzayın magnetik geçirgenlik katsayısı : Ohm (Direnç birimi) : Özdirenç kB M n p qp R r RE S SEM T Tc x XRD w r ∇ α. γ δ Δ φ Φ0 κ λ μ μ0 Ω ρ xxi . β.Jc K L : Kritik akım yoğunluğu : Kelvin : İndüktans : Boltzman sabiti : Magnetizasyon : Demagnetizasyon faktörü : Momentum : Fonon momentumu : Direnç : Akım kaynağı ile tabaka arası mesafe : Nadir toprak elementleri (Lantanit) : Entropi : Scaning Electron Microscobe (Taramalı Elektron Mikroskobu) : Sıcaklık : Kritik Sıcaklık : Katkı miktarı : X-Ray Diffraction (X-Işınları Kırınımı) : İnce malzemelerde tabaka kalınlığı : Nabla operatörü : a.

ρs ζ χ ω ψ : Tabaka özdirenci : Eşuyum uzunluğu : Magnetik alınganlık : Açısal frekans : Düzen parametresi xxii .

Yaklaşık 4.1’deki gibi bir değişim tespit edilmiştir.2 K sıcaklıkta direncinin keskin bir şekilde sıfır değerine düştüğü gözlemlenmiştir (Şekil 1. Heike Kamerling Onnes tarafından 1911 yılında metallerin çok düşük sıcaklıklarda elektriksel özellikleri araştırılırken keşfedilmiştir. GİRİŞ 1. . İlk olarak 1 K sıcaklığa kadar inilerek Platin’in (Pt) özdirenci ölçülmüştür ve özdirenci ile sıcaklık arasında şekil 1.2). Süperiletkenlik olgusu. Şekil 1.1 Süperiletken olmayan bir metal için özdirenç (ρ) ile sıcaklık (T)’nin Değişimi.1 Süperiletkenliğin Keşfi ve Tarihsel Gelişimi Düşük sıcaklık fiziğinin tarihi.2 K (-268. Aynı deney Cıva (Hg) örneği ile gerçekleştirildiğinde oldukça farklı bir sonuç elde edilmiştir.8 o C) olan helyumu sıvılaştırması ile başlamıştır.1 1. Bu durum süperiletkenlik olarak adlandırılmıştır. 1908 yılında Hollandalı fizikçi Heike Kamerling Onnes’in kaynama sıcaklığı 4.

Soğutulma . Genel olarak. süperiletken durumda ne malzemenin özdirencini.2 Onnes’ın Hg örneği ile yapmış olduğu deneye ilişkin grafik (Ginzburg ve Andryushin 2004). Bu sıfır özdirenç veya sonsuz iletkenlik süperiletkenlik olarak bilinir.2 Şekil 1. Bir metalin Tc’nin üzerindeki sıcaklık değerlerinde normal. Tc’nin altındaki sıcaklık değerlerinde süperiletken durumları faz olarak bilinir. normal metal durumundan süperiletken duruma geçişi. ne de normal durumdan süperiletken duruma geçiş esnasındaki ΔT sıcaklık aralığını ölçebilmiştir. Her sıcaklık bir denge enerjisine sahiptir. bir faz değişimini gösterir. Malzemenin fiziksel görüntüsünün değişmemesine rağmen. bazı metallerin ve alaşımların en ilginç özelliklerinden biri elektriksel özdirençlerinin belirli bir sıcaklık değerinin altında tamamen kaybolmasıdır. Bu faz değişiminin gerçekleştiği sıcaklığa kritik sıcaklık denir ve Tc ile gösterilir. Bu terim maddenin dengede olduğunu vurgular. Onnes. Günümüzde duyarlılığı artırılmış modern araçlar ile saf bir malzeme için ΔT sıcaklık aralığının 10-3 K mertebesinde olduğu (Turton 2000) ve bir süperiletkenin özdirencinin sıfır kabul edilebilecek kadar küçük olan 10-24 Ωcm mertebesinde olduğu tespit edilmiştir (Müller ve Ustinov 1997).

1 Süperiletkenlik tarihindeki önemli gelişmeler (Wesche 1998). Josephson tarafından. süperiletkenliği açıklayan en kapsamlı teori “BCS Teorisi” Cooper Çiftleri’nin varlığına işaret eden. Ochsenfeld tarafından süperiletken durum için mükemmel diyamagnetizmanın bulunması Süperiletkenliği açıklamaya çalışan ilk teori. Bednorz ve K. Schrieffer tarafından ortaya atılan. L. Bardeen. A. Cooper ve J. Meissner ve R. Kammerlingh Onnes tarafından süperiletkenliğin keşfedilmesi W. Bu sıçrama faz geçişi olarak isimlendirilmektedir.3 sırasında. Cooper Çiftleri’nin ince yalıtkan bir oksit tabakasından tünellemesinin teorik olarak öngürülmesi Püskürtme (Sputtering) ile elde edilen Nb3Ge filmlerinde 23. London Teorisi Süperiletkenliği kuantum teorisi ile açıklamaya çalışan Ginzburg-Landau Teorisi (Tinkham 1996) 17. deneysel olarak doğrulanması 1962 1974 1986 1987 1993 2001 B. Akimitsu ve arkadaşları tarafından kritik sıcaklığı sıcaklığı 40 K olan ve oksit bir bileşik olmayan Magnezyum Diboride (MgB2) keşfedildi (Akimitsu ve ark. R. N. Tablo 1.2 K rekor kritik sıcaklığın elde edilmesi J. G.1 K kritik sıcaklığa sahip A15 süperiletkeni V3Si’nin keşfi J.2 K sıcaklığın altında Cıva (Hg) örneğinde H. sadece Tc değerinde denge enerjileri aynı olan farklı iki durum söz konusudur ve birinden diğerine bir sıçrama olmaktadır. Müller tarafından La-Ba-Cu-O sisteminde 30 K sıcaklıkta süperiletkenliğin keşfedilmesi 92 K’de süperiletken özellik gösteren YBa2Cu3O7-δ’nın keşfi 135 K kritik sıcaklığa sahip HgBa2Ca2Cu3O8+δ süperiletkeninin keşfi J. 1908 1911 1933 1935 1950 1953 1957 1961 Helyum’un (He) sıvılaştırılması 4. D. 2001) φ 0 = h / (2 e ) birimlerde kuantumlanmış akının .1’de verilmiştir. Süperiletkenlik alanında süperiletkenliğin keşfinden günümüze kadar olan önemli gelişmeler Tablo 1.

İçi boş süperiletken silindirin içinden geçen magnetik akı SI birim sisteminde φ0 = 2.2 Temel Deneysel Gerçekler 1. süperiletken halka içindeki akının.2. Bu daimi akım. Süperiletken halkanın sonlu bir direncinin olması. . Halka içindeki magnetik akının alabileceği değerler hakkında bazı deneyler çok önemli bir fiziksel durumu ortaya koymuştur.10 −7 Tm 2 (Weber ) ’nin katları olan değerler alabilmektedir. T > Tc durumunda süperiletken halka içindeki magnetik akının sabit kalabilmesi için T < Tc durumunda Faraday’ın İndüksiyon Kanunu’na göre bir akım indüklenir. R: halkanın direnci) boyutunda zaman boyunca azalmasını gerekli kılar. süperiletken olanların ise yüksek basınç altında kritik sıcaklık değerlerinde artışların meydana geldiğini göstermiştir (Buzea ve Robbie 2005).07. Daha sonraları bu durum magnetik akı kuantumlanması olarak isimlendirilmiştir ve temel bir sabit olan φ 0 = h / (2 e ) (SI) ile ifade edilmiştir. L/R (L: halkanın indüktansı. magnetik akının süperiletken halkanın daimi akımı taşıdığı sürece sabit olarak kalacağıdır. 1. bir süperiletken halkada sonsuz sayılabilecek kadar uzun bir süre daimi kalabilir. Ancak süperiletkenin direnci sıfır olduğu için akı sonsuz bir zamanda kaybolur.4 Ancak son zamanlarda yapılan çalışmalar daha önce süperiletken olmadığına inanılan pek çok elementin de süperiletkenlik özelliği gösterdiğini. süperiletkenlik akımı veya süperakım olarak adlandırılır. Bunun anlamı.1 Magnetik akı kuantumlanması Elektrik akımı. Süperiletken bir halka T > Tc durumunda bir dış magnetik alanda iken T < Tc durumuna getirilir ve dış magnetik alan kaldırılırsa.

3 Meissner – Ochsenfeld etkisi İdeal iletkenliği bozmayacak kadar zayıf bir dış magnetik alanda ideal iletkenin davranışı iki şekilde incelenir: İlk olarak ideal iletken kritik sıcaklığın altına kadar dış magnetik alanın olmadığı bir ortamda soğutulur. Bir başka deyişle birinci süperiletken zayıf bağ yoluyla ikinci süperiletken içine girmiştir.3(a)’da gösterilmiştir. Süperiletkenlik elektronlarının davranışı zayıf bağ boyunca. iki süperiletkenin zayıf bir bağ ile birleşmesini ifade etmektedir. Bu deneysel sonuç Josephson Radyasyonu olarak isimlendirilir. ideal iletkene nüfuz eden alan. DC Josephson etkisi ve AC Josephson etkisi olmak üzere iki tip Josephson Etkisi vardır. Bu durum Şekil 1. Zayıf bağ. Zayıf bağ süperiletken olmayan kısımdır. ideal iletkenin yüzeyinde bir akım indükler. Lenz Kanunu’na göre uygulanan magnetik alanın tersi yönünde bir magnetik alan oluşturacak şekilde. iki süperiletkeni tek bir kuantum sistemi içinde birleştirmektedir. hω = 2eV (1. DC Josephson etkisinde yeterince küçük bir akım. Bu yüzden malzemenin içindeki toplam magnetik alan sıfırdır.2 Josephson etkisi Süperiletkenliğin kuantum doğasını açıklayan bir diğer olay zayıf süperiletkenlik veya Josephson Etkisi olarak isimlendirilen olaydır. gerilimin DC bileşenine ilave olarak açısal frekansı ω olan bir AC bileşeni de görülür. Zayıf süperiletkenlik.1) dir.5 1. .2. Zayıf bağ boyunca eklemin bir ucundan diğer ucuna sonlu bir voltaj değerine kadar DC akımı artırılırsa. zayıf bağdan bir dirençle karşılaşmaksızın geçer. bir tünel eklemi veya bir ince filmin kesiti gibi iki süperiletken arasında zayıf bir bağlantının olduğu küçük bir yüzeyin olmasıdır. 1. Yani. Dolayısı ile her iki taraftaki süperiletkenlik elektronları aynı dalga fonksiyonu ile tanımlanır. AC Josephson etkisinde. Daha sonra dış magnetik alan uygulanırsa.2.

T > Tc durumunda malzemenin özdirenci sonlu bir değerdedir.3. Süperiletken malzeme bir dış magnetik alan içinde iken T < Tc durumuna getirildiğinde veya T < Tc durumunda bir dış magnetik alana maruz bırakıldığında . Şekil 1. Malzeme Tc sıcaklık değerinin altına kadar soğutulursa magnetik alan malzemenin içinde kalır. İdeal bir iletkenin magnetik durumu (a) Dış magnetik alan T < Tc iken uygulanmakta (b) Dış magnetik alan T > Tc iken uygulanmakta ve T < Tc durumuna getirilmektedir. Bu Meissner Etkisi olarak bilinmektedir. Bu durum Şekil 1. Bu akıl yürütmeler ile ρ = 0 ile karakterize edilen malzemenin bir süperiletken değil ideal bir iletken olduğu söylenebilir. Meissner ve R. 1933 yılında W. Ochsenfeld süperiletken malzemenin içinde daima r B = 0 olduğunu ve bunun süperiletkenlik sıcaklığına soğutulma ile dış magnetik alan uygulama işlemlerinden bağımsız olduğunu gösterdiler. ideal iletken için elektrodinamik öngörüler tamamen farklı bir sonuç ortaya koyar.3(b)’de gösterilmiştir. Bu yüzden magnetik alan malzemenin içine nüfuz eder.6 Eğer dış magnetik alan T > Tc durumunda malzemeye uygulanır ve daha sonra T < Tc durumuna getirilirse.

B : Magnetik indüksiyon ve H : Dış magnetik alan) Eğer H dış ( ) magnetik alanı küçük bir değere sahip ise. r r r B = μ0 H + M (1. Meissner etkisinin gözlemlendiği bir deney Şekil 1.7 malzeme içindeki magnetik alan daima sıfır olmaktadır (Şekil 1.3) H r olarak tanımlanan Magnetik Alınganlık değerini elde edebilmek için B .5’te gösterilmektedir. Şekil 1. Bu durum.4). Magnetizasyon ile ilgili denklemler göz önüne alınırsa.2) r r r r ( M : Magnetizasyon.4 Süperiletkenler T < Tc durumunda dış magnetik alanı dışlarlar. malzeme mıknatıslanır ve Tc değerinin r üstünde B = 0 ’dır. süperiletken materyalin T < Tc durumunda r r mükemmel bir diamagnetik davranış gösterdiğini ifade eder ( M ile H zıt yönlü). Sıcaklık Tc değerine ulaştığı zaman r M χ (T ) = r = −1 (1. malzemenin iç kısımlarından dışarıya atılır. .

⎡ ⎛T H c (T ) = H c 0 ⎢1 − ⎜ ⎜ ⎢ ⎝ Tc ⎣ ⎞ ⎟ ⎟ ⎠ 2 ⎤ ⎥ ⎥ ⎦ (1. Bu alana kritik magnetik alan denir ve bu alan değerinin üzerindeki alanlarda süperiletkenlik kaybolur. Şekil 1.6’da gösterilmiştir. Burada T → 0 K ’e giderken Hc0.8 Şekil 1. .6 Sıcaklığın. T < Tc durumunda herhangi bir sıcaklık değerinde Hc(T) ile gösterilen belirli bir minimum magnetik alan vardır. Magnetik alanın sıcaklığa bağlılığı Şekil 1. kritik alanın asimptotik değeridir. Sıcaklığın bir fonksiyonu olarak kritik alan.5 Meissner etkisi ile havada asılı kalan daimi bir mıknatıs. kritik alan Hc’ye bağımlılığı.4) denklemiyle ifade edilir.

Şekil 1. Tip-I süperiletkenler Niobium haricindeki bütün süperiletken elementleri içerir.7(a). malzemede girdap durumu (vortex) oluşur ve Hc2’ye kadar süperiletkenlik özellikleri devam eder.3 Süperiletkenlerin Magnetik Özellikleri Magnetik özelliklerine göre süperiletkenler Tip-I süperiletkenler ve Tip-II süperiletkenler olmak üzere ikiye ayrılırlar. gözlenmektedir. Hc kritik alandan büyük değerlerde malzeme normal bir iletken ve mıknatıslanma ölçülemeyecek kadar küçüktür. Tip-II süperiletkenler grubu Yüksek Sıcaklık Süperiletkenler olarak isimlendirilir ve kısaca HTS olarak ifade edilir. süperiletken alaşımlar ve kimyasal bileşikler ise tip-II süperiletkenler grubuna girerler. Niobium.7’de bir dış magnetik alanda tip-I ve tip-II süperiletkenlerinin davranışı gösterilmektedir. Bu tür davranışı gösteren süperiletkenlere tip-I süperiletkenler denir. Şekil 1. bir dış magnetik alana karşı davranışlarından kaynaklanmaktadır.9 r Eğer B = 0 olması malzemeye uygulanan işlemlerden bağımsız ise sıfır indüksiyon H < Hc’de süperiletkenlik durumun içsel bir davranışıdır. bazı yüzey etkileri hariç her bakımdan normal bir iletkendir. Belirli bir Hc için mıknatıslanma eğrisi altında kalan alan tip-I ve tip-II süperiletkenler için aynı olur. Aynı zamanda bu. Hc kritik alanından daha aşağıdaki bir Hc1 kritik alanından itibaren magnetik akı malzeme içine nüfuz etmeye başlar. İki grup arasındaki temel farklılık. Meissner Etkisinin tam oluştuğu (ideal diamagnet) bir süperiletkende mıknatıslanmanın uygulanan magnetik alanla değişimini göstermektedir. Hc1 ile Hc2 arasındaki bölgede. süperiletkenlik duruma geçişin bir faz geçişi olduğunu da göstermektedir. Şekil 1. Meissner-Ochsenfeld Etkisi sadece tip-I süperiletkenlerde Hc2’den yukarıda malzeme. .7(b)’de tip-II grubuna dahil olan bir süperiletkendeki mıknatıslanma eğrisi verilmiştir. 1.

3. r r Magnetizasyon eğrisi − μ 0 M (SI) ile H arasındaki grafik Şekil 1. malzemenin içinde indüksiyon değişimi gözlenmez r r ( B = 0 ). . 1. r r r B = H + μ0 M (1.10 Şekil 1. Magnetik indüksiyon B ve magnetik alan H arasında.5) r ilişkisi vardır ( M : Magnetizasyon = Birim hacimdeki magnetik moment). B = B(H ) magnetizasyon eğrisi şekil r r 1.1 Tip-I süperiletkenler r Uzun ve silindir şeklindeki malzeme boylamasına bir H dış magnetik alanı içine r konulursa ve H artırılırsa.8 (b)’de verilmiştir.8 (a)’da verilmiştir.7 Tip-I ve tip-II süperiletkenlerin dış magnetik alan içindeki mıknatıslanma eğrileri (Kittel 1996). H magnetik alanı Hc kritik değere ulaştığı zaman süperiletkenlik yok olur ve r magnetik alan süperiletken malzeme içine girer.

ρ= 0 ve r B=0 denklemlerine uyan tip-I süperiletkenlerin magnetik davranışlarından şu özellikler çıkarılabilir: a) Bir süperiletkenin dışındaki magnetik alan çizgileri daima süperiletkenin yüzeyine teğettir.6) r Yüzeye normal olan B ’nin bileşkesi yüzeyin her iki yanında da eşit değerde olmalıdır. Bu . süperiletkenin iç kısmında birim yüzeydeki akımın sıfır r olmasını ( J = 0 ) ve sadece yüzey akımının var olmasını mümkün kılar. Yani.7) ∂t r ve B = 0 şartı. yüzeye çok yakın yerlerde elektrik r akımı taşır. Magnetik alan çizgilerinin elektrodinamiğinden hareketle r B ’nin çizgileri sürekli ve kapalıdır.11 r Şekil 1. b) Bir dış magnetik alandaki süperiletken. rr ∇B = 0 (1. Süperiletken yüzeyin belli bir noktasındaki alan H ise.8 (a) Bir süperiletkenin magnetizasyon eğrisi (b) H dış magnetik alana r karşı birim hacimdeki magnetik moment M . Maxwell denklemlerinden r r r ∂E ∇ x B = μ 0 J + μ 0ε 0 (SI) (1.

yüzeye paralel 1-2 arası kısımda r r r Bdl = Hl12 ∫ 2 1 (1. r r r Bdl = Hl12 (1.9) ve J yüzey . r Şekil 1.9) ∫ dir.9 Bir dış magnetik alan içine yerleştirilmiş süperiletken için J yüzey yüzey akımı.9’da gösterilen 1-2-3-4-1 akış hattı göz önüne alınırsa. r r 1-2-3-4-1 hattı boyunca B’nin dolanımı ( ∫ Bdl ). 2-3 ve 4-1 bölgelerinin katkısı sıfırdır. Burada l12. sayfa düzleminden içeriye doğru akan (Şekil 1.8) dir. 1 ve 2 noktaları arasında kalan bölgenin uzunluğudur. Öte yandan Maxwell denklemlerinden r r r ∂E ∫ Bdl = μ 0 I +μ 0ε 0 ∂t (1. Sonuç olarak. Bu sonuç. Süperiletkenin iç kısmında r B = 0 olduğu için 3-4 bölgesinin katkısı da sıfırdır.10) dir (I: 1-2-3-4-1 hattı tarafından sınırlandırılmış yüzey içinden geçen toplam r akım).12 durumu açıklamak için Şekil 1.

2 Orta durum Uzun ve silindir şeklindeki tip-1 süperiletken malzeme magnetik alana maruz bırakıldığı zaman magnetik alan süperiletken yüzeyine paralel olur ve süperiletkenlik. süperiletkenin yüzeyinde bir yüzey akımının olmasını gerekli kılar. iç kısımdaki r toplam alanın sıfır olmasını sağlar ( B = 0 ). r r Böylece J yüzey y yüzey akımı bir süperiletkenin yüzeyinde H magnetik alanı tarafından tamamen tanımlanır. magnetik alan kritik Hc değerine ulaştığı zaman yok olur.3. c) Bir süperiletkene ait yüzey akımı. küre veya diğer şekillerdeki süperiletkenler içinde durum aynıdır. Süperiletkenin yüzeyinde magnetik alan ve yüzey akımı arasındaki ilişki r r 1 ˆ J yüzey = [n x H μ0 ] (1. süperiletken içinde kendi magnetik alanını oluşturmasını gerekli kılar ki bu imkânsızdır (Müller ve Ustinov 1997). Bu.11) ˆ şeklinde ifade edilebilir ( n : yüzeyin normali boyunca olan birim vektör). Örnek olarak küre şeklindeki bir süperiletkenin bir dış magnetik alandaki davranışını düşünecek olursak (Şekil 1.13 lineer yoğunluğu r r Hl12 = μ 0 J yüzey l12 olarak tanımlanan. süperiletkenin iç kısmında dış magnetik alan doğrultusunda ama zıt yönde ve eşit büyüklükte bir magnetik alan yaratmak için gerekli olan değeri alır. Diğer bir ifadeyle yüzey akımı. sadece süperiletken bir dış magnetik alana konulduğu zaman var olabilir. Aynı şekilde elipsoit. Bundan dolayı kürenin ekvatorunda magnetik alanın lokal bir artışı . Eğer aynı malzeme magnetik alana çapraz bir şekilde yerleştirilirse süperiletkenliği yok etmek çok zor olur.10) magnetik alan çizgileri daima süperiletkenin yüzeyine teğet olduğu için magnetik alan çizgileri kürenin ekvatorunda yüksek bir yoğunluğa sahiptir. Yüzey akımı dış magnetik alan kaldırıldıktan sonra kalması. 1.

Hc değerine ulaştığında dış magnetik alan ( H ). H ile r r orantılıdır. Hc’nin altında olduğu için tüm küre normal duruma geri dönmez.10 Bir solenoidin homojen magnetik alanındaki süperiletken küre. orta durum olarak isimlendirilir. Aynı zamanda alan kutuplarda sıfırdır. Şekil 1. Bu çelişki. küre içinde süperiletken bölge ile normal bölgenin birbirini izleyerek bir arada bulunması şekliyle çözüme kavuşturulur ki bu durum. r r H Hm = 1− n (1. Bu bağımlılık aşağıdaki denklem ile verilir.12) . 2. bir taraftan H m > H ’dır ve diğer taraftan H m . r Ekvatoral kritik alan. Küreden uzaklaştıkça düzenli dış r magnetik alan H . H m ile H arasındaki orantı katsayısı tam olarak cismin şekline bağlıdır. r yüzeyindeki maksimum alan (ekvator bölgesinde) H m ve cisimden uzaklaşıldığı zaman r r r r r dış magnetik alan H ise. Süperiletken cismin orta duruma geçmeden önceki durumu göz önüne alındığında. Öte yandan süperiletken kürenin ekvatorunda magnetik alan değeri kritik alan (Hc) değerine ulaşmış olduğu için tüm kürenin süperiletken olması da mümkün değildir. ekvatordaki magnetik alandan daha düşüktür.Süperiletken küre.14 söz konusudur. 1Solenoidin sarımı.

Orta durum içindeki ince bir tabaka Şekil 1.2 Çeşitli geometriler için n demagnetizasyon faktörü. . Şekil 1. Sonsuz çapa sahip bir disk için orta duruma geçiş r sonsuz küçük bir H alanı içinde olur.11’de gösterilmiştir. magnetik alan çizgileri diskin dışından gitmek zorundadır ve yoğunlukları diskin hemen kenarlarında fazladır.2’de verilmiştir. ds: süperiletken bölgenin genişliği dn: normal bölgenin genişliği.11 Dik bir alan içinde ince süperiletken bir plakanın orta durumu. Diskin çapı mesafesinde alan çizgilerinin yoğunluğu en büyüktür. Dik bir magnetik alan içinde ince bir disk düşünülürse. Örnek Geometrisi Alana paralel silindir Alana çapraz silindir Küre Alana dik ince plaka n 0 1/2 1/3 1 r Dik bir magnetik alan içindeki ince bir tabaka. sonsuz küçük bir H magnetik alandan başlayarak orta durum özelliği gösterir.15 Çeşitli geometriler için n değerleri Tablo 1. Tablo 1.

Bu duruma ilişkin bir örnek Şekil 1. Normal bölgelerdeki alan daima Hc kritik alanına eşittir.16 Orta durumda termodinamik denge için şartlar düşünülecek olursa. Burada iki tip akım ile karşılaşılır. Bir dış magnetik akının olmadığı durumda bir süperiletken tarafından iletilen akım kendi magnetik alanını yaratır ve bu magnetik alan süperiletkenlerde süperiletkenliği yok edici etkileri gösterir. Bu yüzden Hc alanını aynı tutmak için bu bölgeler boyutlarını belirli bir dn boyutunda düzenlerler (Şekil 1.12 Bir küre içinde süperiletken ve normal bölgeler. Taralı bölgeler süperiletkendir. Birincisi malzemenin yüzeyinde dolanan ve Meissner Etkisine neden olan Eddy Akımı’dır. Bir devrede süperiletken malzemenin içinden geçen akım olarak ifade edilebilir (Ginzburg ve Andryushin 2004). Dolayısıyla taşınan akımın da bir kritik değeri olmalıdır. İkincisi iletim akımıdır ve dış magnetik alandan bağımsızdır. Malzemenin boyutlarına bağlı olan kritik akım değeri kritik akım yoğunluğu (Jc. Şekil 1.12’de gösterilmektedir. . Magnetik alana dik bir kesit içinde orta durumun dağılımı çok düzensiz olabilir. A/m2) olarak bilinir ve bir süperiletkenin birim kesitinden geçen akım olarak tanımlanır. Bu akım bir dış magnetik alan varsa oluşur ve dış magnetik alanı malzemenin içine sokmaz.11). Süperiletkenliğin oluşumuna engel teşkil eden bir diğer parametre de kritik akımdır.

Bu durum. Bu alan r daima dış magnetik alan H ’ın değerinin altındadır ve malzemenin süperiletkenliğini r yok etmez. malzemenin iç kısmındaki B ortalama r alanı H dış magnetik alan değerine eşit hale gelir ve süperiletkenlik kaybolur (Müller ve Ustinov 1997). süperiletkenin bir dış magnetik alana maruz kalması durumunda birbirini izleyen normal ve süperiletken bölgeler içinde alt bölümlere ayrıldığına işaret eder. . Tip-II süperiletkenlerin girdap durumunu teorik olarak öngörmüştür.17 1.3.13’te gösterilmiştir.3. Tip-II süperiletkenler Tip-II süperiletken terimi ilk kez 1957 yılında Abrikosov tarafından kullanılmıştır. Belli bir alan değerinde (H = Hc2). Abrikosov. Uzun silindir şeklindeki tip-II süperiletkenin bir dış magnetik alana paralel yerleştirilmesi sonucu ortaya çıkan magnetizasyon eğirisi Şekil 1. r H < Hc1 olduğu sürece örneğin iç kısmındaki ortalama alan B = 0 ’dır. Tip-II süperiletkenler için normal ve süperiletken bölgeler arasında yer alan ara yüzeyin enerjisi sıfırdan küçüktür. Ancak r Hc1 < H < Hc2 durumunda durmadan artan bir B alanı süperiletkene nüfuz eder. bu malzemelerin teorisini ve magnetik özelliklerini Ginzburg-Landau Teorisi’ni esas alarak açıklamaya çalışmıştır. bu tip malzemeler için enerjik olarak uygun olan belli şartlar altında.

14). Her girdap. Magnetik alan bu malzemelerin içine çok özel bir yoldan (Kuantize olmuş girdaplardan) nüfuz eder. Girdap akımı. Normal çekirdek çevresinde dolanan süperakımların yönü. ekseni dış magnetik alana paralel olan uzun ince bir silindire benzeyen normal bir çekirdeğe (kor) sahiptir. . eşuyum uzunluğu (coherence length) (ξ) mertebesindedir. Silindirin yarıçapı. Girdapların bir süperiletkenin iç kısmına doğru girmesi termodinamiksel olarak H > Hc1’de mümkün olur. sıfırdır (Süperiletkenlik elektronlarının etkin dalga fonksiyonu ψ ile gösterilir ve düzen parametresi olarak isimlendirilir). Çünkü tip-II süperiletkenler için λ >> ξ (Müller ve Ustinov 1997). Süperiletkenin iç kısmında. girdaplar kendilerini birbirlerinden ~λ mesafede olacak şekilde düzgün üçgensel bir yapı formunda düzenlerler (Şekil 1.18 Şekil. (a) Dış magnetik alan indüksiyonu (b) Dış r M birim hacimdeki Hc1 değerinin üzerinde tip-II süperiletkenler Meissner-Ochsenfeld etkisi göstermezler. dış magnetik alan ile eş zamanlı oluşturulan magnetik alan yönünde ve normal çekirdeğe paraleldir.1. r r H ’ın bir fonksiyonu olarak B magnetik r magnetik alan H ’ın bir fonksiyonu olarak magnetik moment.13 Tip-II süperiletkenlerin magnetizasyon eğrileri. nüfuz derinliği ~λ yarıçaplı olan bir alan içinde dolaşır. Her girdap bir magnetik akı kuantumu taşır. Silindirin içinde düzen parametresi ψ.

19 Şekil 1. Süperiletken girdaplar düzgün üçgensel bir örgü şeklindedir. Dış magnetik alan artarsa. süperiletkenin bütün hacminde sıfırın üzerinde olur. eşuyum uzunluğu ve nüfuz derinliği parametreleri ile açıklanır.3. süperiletkenin yüzeyi yakınlarındaki elektron yoğunluğu azalır. Sonuçta H = Hc2 olduğu zaman girdap örgüsü çok yoğun olur ve komşu girdaplar arasındaki mesafe ξ’nın boyutunda olur. Tip-II süperiletkenlerin girdap durumu. Girdap korları (renkli daireler) süperiletken değildir. Bunun anlamı girdapların normal korları bir diğeri ile temas eder ve düzen parametresi ψ. 1. İlk olarak Hc1’de düzenlenirken girdap örgüsü çok yüksek alanlara direnir.14 Bir tip-II süperiletkenin karışık durumu. Yüzeydeki . örgü periyodu durmadan azalır ve girdapların yoğunluğu artar.3. Süperiletkenin bu durumu karışık durum olarak ifade edilir. Orta durum Hc1’den Hc2’ye kadar olan kısımda gözlemlenir. Çünkü malzemenin iç kısmına magnetik alanın kısmen nüfuzu olarak karakterize edilir. Eşuyum uzunluğu (Coherence Length) Bir süperiletkenin temiz ve düz yüzeyi ince bir film olarak normal bir metal ile kaplanırsa.1. Tip-II süperiletkenlerde karışık durumun varlığı deneylerle doğrulanmıştır. Diğer bir deyişle bir ikinci derece faz geçişi meydana gelir.

15) elde edilir.15’in çözümü ε = ε ( 0) e − olur. x → ∞ giderken düzen parametresi ψ → 1 ’e gider ve ε (∞) = 0 olur. ψ = 1 – ε(x). Birinci Ginzburg-Landau denklemi CGS birim sisteminde yazılacak olursa. Bu durumda denklem 1. ⎛ 2π ξ ⎜ i∇ + ⎜ Φ0 ⎝ 2 2 ⎞ ⎟ ψ −ψ + ψ ψ ⎟ ⎠ 2 =0 (1. gerçek kabul edilebilir. Bundan dolayı birinci GL denklemi (Denklem 1. d 2ψ −ψ + ψ 3 = 0 2 dx ξ2 (1.16) Denklem 1.13) Burada Ψ. derin kısımlardaki denge değerinden biraz farklı olacaktır.14) Yüzeyde.16’da. süperiletkenin içinde. Düzen parametresini uyum içinde tutan karakteristik bir uzunluk vardır. eşuyum uzunluğu olarak isimlendirilir (Müller ve Ustinov 1997).14’te yerine yazılırsa ve sadece ε(x)’de bulunan lineer terimler tutulursa d 2ε ( x) − 2ε ( x) = 0 dx 2 ξ2 (1. ψ’nin büyüklüğünün 1’den çok farklı olmadığı çok ince normal bir tabaka olduğu kabul edilirse. . sadece x ekseni boyunca değişecektir (ψ = ψ(x)).20 düzen parametresi ψ. 2x / ξ (1. Çünkü sadece süperiletken ile ilişkilendirildi. düzen parametresi ψ’nin oluşması esnasında değişikliğe yol açan karakteristik bir parametre olan ξ. ε(x) << 1 Bu değerleri denklem 1. x ekseni süperiletkenin yüzeyine dik alınırsa (yüzeyde x = 0) ψ.13) aşağıdaki şekilde basitleştirilerek bir boyutta yazılabilir.

Nüfuz derinliği (Penetration Depth) Bir kıyı boyunca süperiletkenlik akımı magnetik alanı perdeler ve malzemeden içeri girmesine izin vermez.15’te magnetik alan (sağ tarafta yer alan oklar) ile süperiletken (sol tarafta yer alan yeşil bölge) arasındaki sınırda içi noktalı daireler sayfa düzleminden yukarıya doğru akmakta olan yüzey akımını göstermektedir. Bu akım yüzey tabakasına çok yakın akar. Şekil 1.2. Bu iki nicelik (akım yoğunluğu ve magnetik alan) derinlikle kademeli olarak azalır.3. Eğer tabakanın kalınlığı azaltılırsa akım yoğunluğu artar ve sonuçta malzeme bozulur. Şekil 1. Derinlikle ilişki genellikle λL ile gösterilir ve London Nüfuz Derinliği olarak isimlendirilir. Şekil 1. Yüzeyden itibaren derinlik arttıkça .15 dış magnetik alan şiddetinin davranışını göstermektedir.21 1.3. Fakat perdeleme akımı belli bir kalınlığa dağılırsa magnetik alan aynı mesafedeki süperiletkenin içine nüfuz eder ve kademeli olarak azalır.15 Magnetik alan ve akım yoğunluğunun derinlikle değişimi. Burada akım yoğunluğu yüzey sınırından süperiletkenin içine kadar olan mesafeye bağlıdır.

. H . Bu alanda düzen parametresi ψ.3. Kırmızıçizgi süperiletkenin yüzey sınırından süperiletkenin iç kısımlarına ilerledikçe akım yoğunluğunun mesafe ile bağımlılığını göstermektedir (Ginzburg ve Andryushin 2004). 1. normal (H > Hc2) durumundan karışık duruma (H ≤ Hc2) geçerken olduğu gibi ikinci derece bir faz geçişi meydana gelir.16 (a) Sonlu bir süperiletkende. süperiletken durumdaki bir çekirdeğin dalga fonksiyonu. Malzeme. Hc2’nin hemen altına düştüğü anda süperiletken özellik gösteren çekirdekler süperiletken cismin bütün hacminde görülür ve sıkı paketli girdap örgüsü şekillenir. Şekil 1.4. Alan şiddetinin 1/e’sine düştüğü mesafe nüfuz derinliği olarak tanımlanır.22 alan üstel olarak azalmaktadır. Çekirdeğin boyutu ~ξ’dır. küçüktür (ψ << 1). Yüzey süperiletkenliği ve üçüncü kritik alan r Bir H dış magnetik alanın H > Hc2’den itibaren azalmaya başladığı esnada bu alan r içinde bulunan bir tip-II süperiletken düşünülecek olursa. (b) Yarı boş bir süperiletken için bir çekirdeğin dalga fonksiyonu.

23

Süperiletkenliğin çekirdeği, iki komşu girdabın normal çekirdekleri arasındaki bölgedir. Bu bölgenin kalınlığı 2ξ(T) mertebesindedir. Çünkü eğer girdap örgüsünün sıkı paketli olduğu ve normal çekirdeğin yarıçapının ξ olduğu kabul edilirse, çekirdek merkezleri arasındaki mesafe 2ξ olur. Girdap merkezlerini birleştiren hat boyunca olan koordinatta düzen parametresine bağımlılık Şekil 1.16 (a)’da tasvir edilmiştir. Bu kesitteki çekirdeğin kubbe biçiminde bir eğrisi vardır. Bu, Hc2 kritik sıcaklığında bulk (hacim) tip-II süperiletkende süperiletkenliğin nasıl göründüğünü ifade eder. r z-eksenine paralel bir H dış magnetik alanda yarı-sonsuz bir süperiletkenlik uzayında boş kısım (x > 0) işgal edilmiş olsun. Süperiletkenin yüzeyi x = 0 düzlemi ile çakıştığı için yüzeyde şekillenmiş bir süperiletkenlik çekirdeğinin ξ(T) etkin genişliğine sahip olması beklenilir. Çünkü yüzeyde, dψ/dx = 0’dır. Böyle bir yüzey çekirdeği Şekil 1.16 (b)’de gösterilmektedir. Ayrıca, böyle bir çekirdeğin oluşumu için gerekli kritik alanın, bulk süperiletkenliğinin çekirdeklerinin oluşumu için gerekli olan kritik alandan daha büyük olması beklenilir. Yüzey süperiletkenliği düşünüldüğünde en anlamlı referans bir ince filmin kritik alanı ifadesidir.
H c|| = 2 6 Hc

λ
d

(1.17)

Denklem 1.17’de d, ince filmin kalınlığı; λ, nüfuz derinliği; Hc kritik alan ve H c|| ince filmin kritik alanını ifade etmektedir. Film kalınlığının azalması kritik alanın yükselmesine neden olmaktadır. Bu yüzden yüzey süperiletkenliğinin çekirdeklerini oluşturacak kritik alan, bulk süperiletkenlerin kritik alanının yaklaşık iki katı olmalıdır. Bu yeni kritik alan üçüncü bir kritik alan olarak tanımlanır ve Hc3 ile gösterilir. Hesaplamalar; Hc3 = 1.69Hc2 olduğunu göstermiştir. Bu sonuçtan hareketle, dış magnetik alan azalır ve değeri Hc3’e ulaşırsa ince bir süperiletken tabaka süperiletkenin yüzeyinde görülür. Bu tabakanın kalınlığı, ξ(T)

24

mertebesindedir. Bulk süperiletken normal olarak kalır ve magnetik alan dış magnetik alana eşittir. Yüzeydeki süperiletkenlik tabakasında magnetik alan, paralel magnetik alandaki ince bir filmde olduğu gibi biraz zayıflamıştır. İnce film ile bu benzerlik, süperiletkenlik tabakasının iç ve dış kısmı boyunca zıt yönlerde dolanan perdeleme akımlarının varlığını işaret eder (Müller ve Ustinov 1997).

1.4

Süperiletkenlik Teorileri

1.4.1 London Teorisi

1935 yılında Fritz ve Heinz London, Meissner etkisini açıklayabilmek için iki-sıvı modeli olarak isimlendirilen bir model kullanarak bilinen elektrodinamik denklemlerde değişiklik yapmışlardır. Bir materyal içindeki toplam elektron yoğunluğu n, bunun ns ile ifade edilen bir kısmının anormal davranışlarda bulunduğu kabul edilmiş ve bu elektronlara süperiletkenlik elektronları denilmiştir. Bu elektronlar safsızlıklardan ve fononlardan saçılmadıkları için dirence katkısı olmamaktadır ve bir elektrik alan tarafından serbestçe hızlandırılabilmektedir. Hızları Vs ile gösterilirse hareket

denklemleri aşağıdaki şekilde yazılabilir.
m r ∂Vs = eE ∂t

(1.18)

Süperiletkenlik akım yoğunluğu r J = n s eVs şeklinde tanımlanırsa; r v v ∂Vs ∂J ∂J n s e 2 E = ns e ⇒ = ∂t ∂t ∂t m olur.

(1.19)

(1.20)

r r r ∂H ∇ x E = −μ 0 ∂t

(1.21)

25

r Maxwell Denkleminde (Denklem 1.21) B magnetik indüksiyonu, yerel r r r mikroskobik alan H ile yer değiştirmiştir ( B , mikroskobik μ 0 H ’ın ortalamasıdır). r r m ∂J (1.22) E= n s e 2 ∂t r r r ⎛ m ∂J ⎞ ∂H ⎟ ∇ x⎜ (1.23) ⎜ n e 2 ∂t ⎟ + μ 0 ∂t = 0 ⎠ ⎝ s
ns e 2 ile çarparsak; Eşitlikte her iki tarafı m r r r ⎛ ∂J ⎞ μ 0 n s e 2 ∂H ∇ x⎜ ⎟ + =0 ⎜ ∂t ⎟ ∂t m ⎝ ⎠
∂ ⎛ r r μ0 n se2 r ⎞ ⎜ ∇x J + H⎟ = 0 ⎟ ∂t ⎜ m ⎠ ⎝

(1.24)

(1.25)

r ∂H olur. F. ve H. London, Ohm Kanununu ve sonsuz iletkenlik ile denklem 1.25’in =0 ∂t ile sonuçlanacağını bildirdiler. Deneysel kanıtların aksine sonsuz iletkenlik ancak magnetik alan değişmediğinde olmaktaydı. Bu yüzden denklem 1.25’in integralini alarak aşağıdaki özel çözümü elde ettiler.
r r μ n e2 r ∇ x J + 0 s H = sabit m

(1.26)

Bu London Denklemi bir süperiletkenin elektrodinamiğini tanımlamaktadır. Meissner etkisini açıklamak için Maxwell Denkleminden yararlanılmıştır. Nüfuz r derinliği λL olarak tanımlandığında süperakım yoğunluğu J s ve vektör potansiyeli A arasındaki ilişki r r r J =∇xH Eşitliğin her iki tarafının rotasyoneli alınırsa; r s r r r ∇ x J =∇ x∇ x H
r r r μ 0 ns e 2 r ∇ x∇ x H + H =0 m

(1.27)

(1.28) (1.29)

26

Bu denklem süperiletkenin iç kısmında yerel alanı hesaplamayı mümkün kılmaktadır ve London Denkleminin bir başka ifade şeklidir. Meissner etkisini açıklayabilmek için aşağıdaki basit örnek kullanılmıştır. Bir boyutlu problem için denklem 1.29 yazılırsa;

d 2H H = 2 dx 2 λ

(1.30) (1.31)

λ2 =

m μ 0 ns e 2

x > 0 bölgesinde sonsuz ve tekdüze bir süperiletken düşünülürse ve yüzeye paralel
bir H magnetik alan uygulanırsa süperiletkenin iç kısmındaki alan bu denklemden çözülür. r r ⎛ −λx ⎞ ⎜ ⎟ B = He ⎝ ⎠ (1.32)

Süperiletkenin iç kısmında alan ortadan kaybolur. λL London nüfuz derinliği, süperiletken içine nüfuz eden magnetik alanın bir ölçüsüdür. Bulk materyalin içinde sıfır alan oluşabilmesi için yüzeye çok yakın bir tabakada süperiletkenlik akımının akması gerekir ve süperiletkenin içinde uygulanacak magnetik alanı yok edecek büyüklükte ters yönde bir alan yaratması gerekir. Böylece denklem 1.29 ile Meissner etkisi tanımlanmış olur (Soltan 2005).

1.4.2 Ginzburg-Landau Teorisi

London Teorisi kuantum etkisini dikkate almamıştır. Süperiletkenliği kuantum teorisi ile açıklamaya çalışan ilk teori Ginzburg-Landau (GL) teorisidir London teorisi süperiletkenlik elektronları ns’in değişen durumlarına uygulanamamaktadır. Uygulanan alan veya akım ile ns arasında bir ilişki yoktur. Bu yüzden ns’i dış parametrelerle ilişkilendirecek daha genel bir ifade gerekmektedir. Bu, bir düzen parametresiyle ilişkiyi ortaya koyan, ikinci derece faz geçişinin genel (Landau) teorisini kullanan GL Teorisi yaklaşımıdır.

süperiletkenlik elektronları yoğunluğu ns ile süperiletkenlik elektronu olmayan elektronların yoğunluğunun n-ns olması fikrine dayanmaktadır. Denklem 1. T ) + α ψ (r ) 2 β 2 ψ (r ) + 4 r 1 − ih∇ − 2eA ψ 2m ( ) 2 + μ0 H 2 2 (1.34) Fs (T ) = ∫ Fs (r . T )d 3 r V (1. serbest enerjide α ve β olarak belirtilen iki parametre kullanılmıştır. ψ (r ) = ψ (r ) e iϕ (r ) şeklinde verilir. T ) = Fn (r . Ayrıca Ginzburg ve Landau. uzayda enerjinin ψ’nin değişimiyle . Helmholtz fonksiyonunun aşağıdaki şeklini kullanmışlardır. Bu fonksiyon kompleks sayılar içermektedir ve.34’te. Fs (r . Denklem 1. sezgisel olarak bir süperiletkende. bilindik ikinci derece faz geçişinde London’un düşüncesinin ifade şeklidir.35) Burada s ve n. c) Süperiletkenlik durumunda ψ ≠ 0 ve normal durumda ψ = 0 ’dır.34’teki dördüncü terim. Ginzburg ve Landau süperiletkenlik elektronlarını tanımlamak için bir çeşit dalga fonksiyonu kullanmışlardır. Tc değerinin altında materyalin bir ucundan diğerine doğru akan süperakımla ilişkilidir. b) Kuantum mekaniğindeki gibi. faz ϕ (r ) . h.27 Ginzburg-Landau Serbest Enerjisi Bu tanım.33) a) Bir r noktasındaki ns süperiletkenlik elektronları sayısı ψ *ψ şeklinde ifade edilmektedir. Eğer düzen parametresi uzayda değişmiyorsa minimize edilerek London denklemlerine ve London serbest enerjisine dönüşebilir. (1. Eğer magnetik alan yoksa ve düzen parametresi faza sahip değilse bilinen Landau Denklemi elde edilir. sırasıyla süperiletkenlik ve normal durumları göstermektedir. Bu eşitlik düzen parametresi olarak isimlendirilmiştir. Bu yüzden GL serbest enerjisi. Planck sabiti ve V ise malzemenin hacmidir.

Elektro-magnetizmadan bilindiği üzere μ 0 H = ∇ x A ’dır. Helmholtz enerjisi. A(r ) . Ginzburg-Landau Parametresi: Karakteristik uzunluklar λ ve ξ’nin oranları sıcaklıktan bağımsız olan GL parametresi olarak isimlendirilir ve κ ile gösterilir. Eğer doğru bir kuantum mekaniksel dalga fonksiyonu r r tanımlanırsa. İki defa minimize işleminden sonra elde edilen denklemler GL denklemleri olarak isimlendirilir. bir r noktasında vektör potansiyelini ve H da aynı noktadaki r r r mikroskobik alanı gösterir. malzemenin enerji yoğunluğunun toplam hacim üzerinden integralidir. İkincisi süperiletken içinde akan süperakımı tanımlamayı mümkün kılar. κ= λ ξ κ. İki farklı durumu ayırt eden κ değeridir. Landau teorisinde α = α (T − Tc ) β ise T’den bağımsız pozitif bir sabittir. ise süperiletken materyal tip-II süperiletkenler grubundadır.c.38) Bu iki denklem birleşiktir ve bu yüzden aynı anda çözümlenmelidir. Ginzburg-Landau Denklemleri (1.37) [( ) ] (1. r2 v 1 ih∇ − 2eA ψ = 0 2m r r r r r e J = ∇ x H = ψ ih∇ − 2eA ψ + c. • κ< • κ> 1 2 1 2 ise süperiletken materyal tip-I süperiletkenler grubundadır. İlki düzen parametresi ψ(r)’yi verir. sadece GL denkleminde görülen bir parametredir. . m 2 αψ + β ψ + ( ) (1.28 ilişkilendirilmiş halidir.36) r Düzen parametresi ψ(r) ve vektör potansiyeli A(r ) ’nin tanımlanması için r Helmholtz serbest enerjisi ψ(r) ve A ile ilgili olarak minimize edilir.

Bu etki Tc ile fonon frekansı arasındaki ilişkiyi gösterme açısından oldukça önemlidir. Kritik sıcaklıkta ortaya çıkan ikinci mertebe faz geçişini 2. Fröhlich ve J. Soltan 2005. Tinkham 1996). Birbirinden bağımsız olarak H. Bilgeç 2004. Müller ve Ustinov 1997.17’de gösterilmektedir. Teori. Bu etki izotop etkisi olarak bilinir. Bardeen teorik olarak elektronların fonon aracılığı ile etkileşebileceğini bulmuşlardır. Bu işlemde iki elektron bir fononu takas etmektedirler. Tinkham 1996. Prochnow 1989. BCS teorisinden önce 1950 yılında.3 Bardeen-Cooper-Schrieffer (BCS) Teorisi 1957’de Bardeen. T = 0 K civarında e (−T0 / T ) olarak değişen ve enerji aralığının bir kanıtı olan elektronik spesifik ısıyı r 3. Fonon sadece çok kısa bir süre var olmaktadır ve yalnızca fononu soğurmaya hazır ikinci bir elektronun varlığı ile yayılabilir. 1. 1⎞ ⎛ Tc ∝ M −α ⎜ ∝~ ⎟ 2⎠ ⎝ Bardeen. Sınırsız iletkenlik etkilerini ( E = 0 ) 5. bağlı durumdaki elektronların zayıf bir çekicilikle bağlanabileceği fikrine dayanmaktadır (Popić 1998. Poole 2000. . Turton 2000. Poole. 2000). Cooper ve Scrieffer. Fossheim ve Sudbo 2004. Waldram 1996. Wesche 1998). Kritik sıcaklığın izotop kütlesine bağlılığını. Meissner etkisini ( B = 0 ) r 4. kritik sıcaklığın ortalama atomik kütle ile değiştiği gözlendi (Bilgeç 2004. kurşun ve civa süperiletkenlerinin farklı izotopları çalışıldığında. Popić 1998. Elektron fonon etkileşimi şematik olarak Şekil 1. baz alarak bir teori geliştirmişlerdir (Bilgeç 2004).4.29 1. Cooper ve Schrieffer süperiletkenliğin pek çok özelliğini nicel olarak açıklayabilen ve en geniş ölçüde kabul gören mikroskobik bir teori öngördüler. Bu teori BCS teorisi olarak isimlendirilmiştir (Ashcroft ve Mermin 1976. Bu etkileşim şu şekilde açıklanabilir.

41) dir.30 Şekil 1. Eğer ilk ve orta durumlar arasındaki enerji farklılığı hν p ’den daha küçük ise elektron-fonon etkileşmesi çekicidir. Burada h . Momentumun korunumundan. p 2 iki elektronun sanal fononu takas etmeden önceki r ve takas ettikten sonraki momentumlarını göstermektedir. Bununla birlikte fononun var olduğu çok kısa süre içinde sistemin enerjisi ilk durumdan farklı olabilir.40) (1. q p . Kısa etkileşim süreleri büyük enerji belirsizlikleri ile bağlıdır.17 İki elektronun bir fonon takas etmesi yoluyla etkileşimi r r' r r Şekil 1. . Bu diğer elektron tarafından örgünün polarizasyonu olarak algılanabilir.18’da gösterilmektedir.39) (1. Planck sabiti ve νp fonon frekansıdır. Bu zıt spin ve momentuma sahip elektron çiftine Cooper Çifti denir. p 2 ve p1' . Bu çekici etkileşmeden dolayı. elektronlar zıt momentumlara ve spinlere sahiptir. Bu zaman ve enerji arasındaki belirsizlik prensibinin ( ΔEΔt ≥ h ) bir sonucudur. Bu elektron çifti şematik olarak Şekil 1. Burada r r p1 = p1' + q p r' r r p2 = p2 + q p (1. Ayrıca enerji de korunur. İlk elektron tarafından üretilen pozitif yüklerin konsantrasyonu ikinci elektronun potansiyel enerjisinin azalmasına yol açar. r r r r' p1 + p 2 = p1' + p 2 denklemi yazılabilir.17’de p1 . fononun momentumunu göstermektedir.

Çekici etkileşme oluştuğunda iki elektron Fermi yüzeyi yakınından Fermi yüzeyinin hemen üst kısmına saçılırlar. Bu.19’da elektronun pozitif örgü iyonları arasındaki hareketinden bir an gösterilmektedir. pozitif iyon aracılığı ile iki elektron arasında çekici bir kuvvetin ortaya çıkmasıdır. iki elektron arasında net bir çekici etkileşme elde edilmesine neden olabilmektedir. Ancak bir örgü noktası civarından geçen elektronun anlık olarak neden olduğu örgü bozuklukları. o civardan geçen başka bir elektron (Cooper çiftinin ikinci elektronu) bozulmaya uğramış pozitif yüklü bölgeye doğru çekilir. çekici kuvvetin oluşması için aracı görevini yapmaktadır (Doğan 2000). Burada kristal örgü. Daha genel olarak Cooper çiftlerini oluşturan neden. enerji olarak iki elektronun bir çift formunda olmasını gerekli kılar.18 Cooper çiftinin şematik gösterimi (Okumuş 2004).31 Şekil 1. Elektronların benzer yüke sahip olmalarından dolayı birbirlerini itmeleri gerektiğinden bu anlayış ilk bakışta ters gelebilir. . Bu. iki elektron arasındaki çekici bir elektron-örgü-elektron etkileşmesidir. o civardaki iyonların elektrona doğru hareketine neden olur. Şekil 1. Burada net etki. Bu da o bölgedeki pozitif yük yoğunluğunun az miktarda artması sonucunu doğurur. Eğer iki elektronu birlikte tutabilmek için gereken enerji onları ayırmaya çalışan örgünün termal titreşiminden daha fazla ise çifti meydana getiren elektronlar bağlı kalacaktır (Okumuş 2004). Pozitif iyon denge konumuna dönme şansını elde etmeden.

tek elektronlar için durumların yoğunluğunda birkaç meV’lik bir enerji boşluğuna neden olur. Bu bir Cooper çiftinin uzaysal genişlemesi ξCo olarak düşünülebilir. Bundan dolayı enerji durumlarının işgali Bose-Einstein Dağılımı ile tanımlanır. Cooper çifti yeni bir parçacık gibi düşünülmelidir. Çünkü spini sıfır olduğu için hem Pauli Dışarlama İlkesi’ne uymaz hemde Cooper çifti bir bozon olarak ifade edilir (Wesche 1998. Bu davranış Pauli Dışarlama İlkesi’ne zıt bir davranış gibi düşünülebilir. Bu kritik akım yoğunluğunun varlığına karşılık gelir. Elektron-fonon etkileşimi. Elektrik alandan ileri gelen enerji Cooper çiftinin bağlanma enerjisini aşar aşmaz direnç oluşur. Şekil 1. Çünkü uygulanan bir elektrik alanda aynı momentuma sahip bütün Cooper çiftleri aynı kuantum durumunu işgal ederler. Tipik olarak ξCo3 hacminde 107 Cooper çifti bulunur.20 süperiletken durumda Fermi enerjisi yakınlarında tek elektronlar için durumların yoğunluğunu göstermektedir. Okumuş 2004). İşgal edilen bir durumun olasılığı aynı kuantum durumuna yerleşen parçacıkların sayısıyla artar. bozulmasından doğan çekici Elektron-fonon etkileşimi 1 µm üzerindeki mesafenin üzerinde etkindir.19 İki elektron arasındaki örgü etkileşmenin şematik gösterimi. sadece Cooper çiftini bozan saçılma süreçleri bir momentum değişimiyle sonuçlanır. Bu yüzden. Enerji aralığı .32 Şekil 1. Cooper çiftinde r r p1 = − p 2 r r s1 = s 2 Bir süperiletkende akımın akmadığı durumda bir Cooper çifti sisteminin momentumu ve spini sıfırdır.

52k B Tc . ihmal edilebilir. 2Δ(0) = 3. Bu nedenle bir Cooper çiftini bozacak enerji 2Δ kadardır. enerji durumlarının varlığı kıyılara kaymıştır. Çünkü EF >> 2Δ. Bundan dolayı verilen enerji 2Δ’dan daha büyük olduğu zaman Cooper çifti iki tek elektrona ayrılır ve bu da direnci doğurur (Okumuş 2004). Çekici potansiyel düzeninde çiftlenmiş elektronlar Fermi enerjisinin Δ kadar altında ve çiftlenmemiş elektronlar Δ kadar üstünde yer alır. Fermi enerjisinde görülen aralık ve çiftler yalnızca aralığın üstüne elektronların yükselmesi sonucu kırılır. BCS.33 içinde normal durumda. Burada E − E F ≥ Δ ve Δ. BCS teorisi enerji aralığı için aşağıdaki basit ifadeyi öngörür. Bu yüzden durumların yoğunluğu enerji aralığının kıyılarında güçlü bir şekilde artmıştır. Şekil 1. bir süperiletkende tek elektron için Fermi enerjisi dolaylarında durumların yoğunluğunu D s ( E − E F ) = Dn (E F ) E − EF (E − E F )2 − Δ2 (1.20 Süperiletken bir durumda EF Fermi enerjisi çevresinde tek elektronlar için durumların yoğunluğu ve enerji aralığı (Wesche 1998). enerji aralığının yarısıdır.42) şeklinde ifade eder. Normal durumda durumların yoğunluğunun değişimi Dn (E ) .

Altın ve platin gibi iyi iletkenlerde elektron-fonon etkileşimi zayıftır ve elektron-elektron etkileşimi çekici değildir. Bundan dolayı elektronlar Cooper çiftleri olarak düzenlenmezler ve bunun sonucu olarak süperiletkenlik oluşmaz.6Tc’nin altındaki sıcaklıklarda enerji aralığının genişliği sıcaklığa çok zayıf bir şekilde bağlıdır. Bu teori neden en iyi iletkenlerin süperiletken olamadığı sorusunu açıklar. yüksek sıcaklık süperiletkenlerini d-dalga süperiletkenlik durumu olarak ifade eder . Çünkü elektron-fonon-elektron etkileşimi güçlüdür ve Cooper çiftlerinin oluşması mümkün olmaktadır.2k B Tc (1 − T / Tc ) 1/ 2 (1.21.43) denklemi ile ifade edilir (Wesche 1998). Kritik sıcaklığın yakınında enerji aralığının yarı değeri yaklaşık olarak Δ(T ) = 3. 0.21 BCS teorisi tarafından verilen enerji aralığının sıcaklığa bağımlılığı.34 Şekil 1. Şekil 1. BCS teorisi tarafından verilen enerji aralığının sıcaklığa bağımlılığını göstermektedir. BCS teorisi düşük sıcaklık süperiletkenlerini s-dalga süperiletkenlik durumu. Ancak altın ve platin kadar iyi bir iletken olmayan kurşun gibi malzemeler süperiletken olabilmektedir.

başlangıç noktası alınır.1. Meissner etkisi. Teori. .süperiletken hal faz geçişine de uygulanır. termodinamik yasaları aynı zamanda normal hal. süperiletken faza geçiş süresince sıcaklık azalırken keskin bir geçiş sergiler. Bu nedenle.35 (Okumuş 2004). Süperiletkenlerin Termodinamik Özellikleri Bir metalin ısısal özellikleri de elektromagnetik özellikleri gibi. yani normal hale geri döner.5. Süperiletkenin serbest enerjisi Süperiletken halin daima daha düşük enerjili olması ve geçiş sıcaklığında normal hal ve süperiletken hal enerjilerinin eşitliği nedeniyle serbest enerji. 1.5. magnetik alanın varlığında normal hal-süperiletken hal geçişinin tersinir bir işlem olduğunu gösterir. Bu durumda değişken olarak magnetik alan şiddeti ve sıcaklık kullanılır (Bilgeç 2004). 1. Magnetik alan ile sıcaklık arasındaki ilişki denklem 1.4’te tanımlanmıştır. yüksek sıcaklık süperiletkenlerinin tüm özelliklerini tanımlamada yetersiz kalmasına rağmen pek çok özelliği başarılı bir şekilde açıklamıştır. Bu durumda Q ısısı alındığında madde süperiletken hale geçiyorsa aynı ısı verildiğinde de madde başlangıçtaki özelliklerine.

36 Şekil 1.0) olduğu kabul edilir.46) g s (T . dış magnetik alan süperiletken üzerinde bir iş yapar ve bu iş serbest enerjisi olarak depolanır. süperiletkenlik hal ve normal halinin birim hacim başına Gibbs Serbest Enerjisi gs(T. serbest enerjinin bir artış gösterdiği görülebilir. maddenin magnetik alana göre negatif r r yönlü bir magnetizasyon üretir.45) (1.0) ve gn(T.22 Süperiletkende dış magnetik alana zıt yönlü bir magnetizasyon oluşur. Bundan dolayı. Yani M = − H olur ve denklem 1. normal hal serbest enerjisi sabit kalır. H ) = − μ 0 ∫ MdH 0 (1. T sıcaklığında ve dış magnetik alanın olmaması durumunda. ekseni boyunca yönelmiş bir dış magnetik alan H. R yarıçaplı silindirik bir süperiletken için. g s (T .44) Süperiletkene uygulanan magnetik alan. H r r Δg (T . Normal haldeki malzeme için dış magnetik alan ihmal edilebilir bir magnetizasyon oluşturur. Bir dH magnetik alan değişimiyle. Süperiletken fazdaki bir silindir için ise.0 ) + μ 0 ∫ M dH H 0 (1. materyal içinde M magnetizasyonu oluşturur. H ) = g s (T . H ) = g s (T .44’ten.0) + μ 0 H2 2 .

Şekil 1.47) olmalıdır. Bu sonuçlardan.23 Normal metal ve süperiletkenin serbest enerjisinin magnetik alanla değişimi. serbest enerjiler cinsinden.0 ) < μ 0 2 magnetik alan şiddeti belirlenir ve. Bu ifade. ⎫ ⎧2 H c (T ) = ⎨ [g n (T .0)]⎬ ⎭ ⎩ μ0 gösterimidir (Bilgeç 2004).37 Böylece bir süperiletkene bir magnetik alan uygulandığında. Yani.23’ten de görüldüğü gibi alan şiddeti yeterince artırılırsa.0) − g s (T . μ 0 kadar artar. süperiletkenliği bozan kritik (1.0) − g s (T . süperiletken halin serbest enerjisi. H2 2 Şekil 1. 1/ 2 (1. kritik akım yoğunluğu cinsinden verilen kritik alanın farklı . Bu durumda da metal artık süperiletken olarak kalamaz ve normal hale döner. H c2 g n (T . serbest enerjisi. normal halininkinden fazla olacaktır.48) ile verilir.

Süperiletkenin ısı sığası (Cs) Sıfır magnetik alandaki faz geçişi sırasında aşağıda açıklanan iki sıra dışı davranış gözlenir.50) Denklem 1. serbest enerji yoğunluğunu ve R. Bundan dolayı denklem 1.50’de eşitliğinin sağ tarafı daima pozitif olmalıdır.49’da S. cisim tarafından başka cisimler üzerine yapılan işi temsil etmektedir. Bunlar.2.3. kritik magnetik alan cinsinden belirlenir. Çünkü bilindiği gibi Ss < Sn’dir ve böyle bir geçiş ancak ısı absorbsiyonu ile olabilir.50’den bazı önemli fiziksel sonuçlar çıkarılabilir. S n − S s = −μ 0 H c dH c dT (1. r • H .49) kullanılarak. 1. süperiletken faz normal fazdan daha düzenlidir. . sıcaklık ile ters orantılı olduğu için dHc/dT daima negatiftir. kritik sıcaklıktaki faz geçişi için bir ısıdan (ΔQ = TΔS) söz edilmez ve bundan ötürü bu geçiş. ikinci mertebe faz geçişidir. iki faz arasındaki entropi farkı. Böylece T < Tc’de magnetik alandan dolayı ortaya çıkan faz geçişleri birinci mertebe faz geçişleridir (Bilgeç 2004). Denklem 1. normal hal entropisinden daha küçük yani.5.38 1. entropiyi. • T = Tc’de Ss = Sn olduğuna göre. süperiletken halin entropisi. O halde.5. • T < Tc’de süperiletken fazdan normal faza geçiş. yeterince güçlü bir magnetik alan uygulandığında oluşur. Entropi (S) Birim hacim başına entropi ⎛ ∂F ⎞ S = −⎜ ⎟ ⎝ ∂T ⎠ R (1. F.

⎡⎛ ∂H c ⎞ 2 ∂2Hc ⎤ C s − C n = μ 0T ⎢⎜ ⎟ + Hc ⎥ ∂T 2 ⎥ ⎢⎝ ∂T ⎠ ⎣ ⎦ olur. Kritik sıcaklıkta T = Tc ve Hc = 0 olduğuna göre.52) (1. taban halinden ayıran bir Δ(Τ) enerjisinin süperiletken elektron düzeyleri arasında var olabileceğini ifade eder.50’deki eşitliği kullanılarak iki faz arasındaki ısı sığası farkı.51) (1. Bu formül Rutgers Formülü olarak bilinir ve T = Tc’de. En düşük uyarılmış hali. hızlı bir düşüş gösterir ve termodinamiğin üçüncü yasası gereğince de T = 0’da sıfır olur. Cs(Tc)≅3Cn(Tc) olacak şekilde.53) bulunur. T < Tc’de. . ⎛ ∂H c ⎞ C s − C n = μ 0T ⎜ ⎟ ⎝ ∂T ⎠ Tc 2 (1. Yapılan deneylerde de bu enerji aralığı onaylanmıştır.39 • • Tc’de. süperiletken hal elektronik spesifik ısısında bir sıçrama gözlenir. bazı aydınlatıcı eşitliklere ulaşabiliriz. Bu durumda süperiletken haldeki elektronik ısı sığası -1/T ile orantılı bir argüman ile exponansiyel bir bağımlılığa sahiptir C s ∝ e [Δ (T ) / k BT ] . Entropiye bağlı olarak spesifik ısıyı ele alırsak. ⎛ ∂S ⎞ C = T⎜ ⎟ ⎝ ∂T ⎠ ve denklem 1. sıcaklığın bir fonksiyonu olarak spesifik ısıda süreksiz bir sıçramanın varlığını gösterir. Cs lineer olmayan(exponansiyel). Burada Δ(Τ) enerji aralığıdır.

Cava 2000). Müller ve Bednorz’un sentezlediği. La-Ba-Cu-O bileşiği. IBM Araştırma Laboratuvarındaki araştırmacılardan Alex Müller ve Georg Bednorz.40 Şekil 1. süperiletkenlik dünyasında bir dönüm noktası olmuştur. Böylece ilk kez. Bu oksit bileşikler ve kritik sıcaklıkları Tablo 1. 1.6 Yüksek Sıcaklık Süperiletkenleri 1986 yılı. . Bir grup araştırmacı. Bednorz ve Müller’in La2-xBaxCuO yüksek sıcaklık oksit süperiletkenini keşfinden sonra bir takım oksit aileleri sentezlenmiştir. Müller ve Bednorz geliştirdiği yapıdaki Lantanyum yerine İtriyum katarak 93 K’lik kritik sıcaklığa ulaşmayı başardılar (Sheahen 1994. o zamana kadar bilinen en yüksek sıcaklık olan 30 K’de kırılgan bir süperiletken seramik oluşturdular. Wesche 1998. Fosseim ve Sudbo 2004. bir malzemede (YBa2Cu3O7) oldukça yaygın bir soğutucu olan sıvı azottan (77 K) daha yüksek sıcaklıklarda süperiletkenlik elde edildi ve helyumla çalışan soğutucular yerine daha ucuz olan azotla çalışan soğutucuları kullanarak süperiletkenliği çalışmak mümkün hale geldi.24 Normal ve süperiletken hal ısı sığası.3’te gösterilmiştir. yüksek sıcaklık süperiletkenlik (HTS) dönemini başlattı. Vanderah 1992.

KNiF4 yapısı olarak bilinen ikinci sınıf ise. 138 K ile (normal basınçta) Hg0. Bileşik La2-xSrxCuO4 La2-xBaxCuO4 YBa2Cu3O7 YBa2Cu4O8 Y2Ba4Cu7O15 Bi2Sr2CuO6 Bi2Sr2CaCu2O8 Bi2Sr2Ca2Cu3O10 Kritik Sıcaklık (K) 30 . Bu malzeme ilk yüksek Tc’li malzemelerden birisi olup. 1.40 94 80 90 – 92 12 90 110 Bileşik Tl2Ba2CuO6 Tl2Ba2CaCuO6 Tl2Ba2Ca2Cu3O10 HgBa2CuOy HgBa2CaCu2Oy HgBa2Ca2Cu3Oy HgBa2Ca3Cu4Oy HgBa2Ca4Cu5Oy Kritik Sıcaklık (K) 90 110 125 94 127 134 126 112 1993 yılına kadar yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde ulaşılan rekor kritik sıcaklık HgBa2Ca2Cu3O8+x için.89 K Tc’li CaCuO2 gibi yeni yüksek sıcaklık süperiletken bileşikler elde edilmeye devam etmektedir. Şu ana kadar ayrıntılı olarak incelenen değişik süperiletken bileşikler.1 Yüksek sıcaklık süperiletkenlerinin yapısal özellikleri Yeni yüksek Tc’li malzemelerinin birçoğu bakır oksit bileşikleridir. tetragonal yapıya sahip (a = b ≠ c) tek tabakalı perovskitlerdir.6.40 30 .8Tl0. geçiş sıcaklığı 10 K’dir.85Sr0. perovskit olarak adlandırılan kristal yapı cinsinden sınıflandırılabilirler.2Ba2Ca2-Cu3O8.3 Yüksek sıcaklık süperiletkenleri ve kritik sıcaklıkları (Dzhafarov 1996). düşük basınçta 133. O zamandan beri daha yüksek bir geçiş sıcaklığına ulaşılamadı ama Tc = 127 K ile Ba2Ca3-yCu3+yOx. 1993 yılından sonra en yüksek kritik sıcaklık 1995 yılında. 40 K ile MgB2 ve alan indüklemeli Tc = 117 K’lik C60 .15CuO4’tür. Buna bir örnek Tc’si yaklaşık olarak 38 K olan La1.5 K ve 30 GPa basınç altında 164 K’dir.33 bileşiği (seramiği) kullanılarak elde edildi. oksijen düzleminde ölçülmektedir ve c . İlk sınıf BaPb1-xBixO3 kübik perovskitlerdir (a = b = c).41 Tablo 1. Burada a ile b örgü sabitleri.

YBa2Cu3O7 gibi (Tc≈ 92 K) çok tabakalı perovskitlerdir. La-Ba-Cu-O. 127 K. Tl-Ba-Ca-Cu-O ve Hg-Ba-Ca-Cu-O olmak üzere beş temel yüksek sıcaklık oksit süperiletekenleri keşfedilmiş ve çalışılmıştır. [Y-Ba-Cu-O]. Buradan maksimum süperakımlar bakır-oksijen düzlemlerinde yüksek. Daima güçlü bir anizotropiye yani süperiletkenlik özelliklerinde yön duyarlılığına sahiptirler. Bi-Sr-Ca-Cu-O. YBa2Cu3O7-δ (YBCO) bileşiği ilk sentezlenen ve halen en yaygın olarak incelenen malzemelerden biridir. bu düzlemlere dik doğrultuda ise çok düşük olduğu sonucuna varabiliriz. HgBa2Can-1Cu2Oy ailesinin yapısı. Tc.4 ve 5 bileşikleri için sırasıyla 94 K. CuO2 tabakasının (n sayısının) artması ile artar ve n > 3 için azalır. bazen 1-2-3 malzemeleri olarak adlandırılmaktadırlar (Bilgeç 2004). 134 K. Josephson çiftlenimi ile birbirlerine bağlanmış CuO2 düzlemleri boyunca akar. Bu sınıftaki bileşik metallerin bağıl oranlarından dolayı. Etkin süperakımlar. Eşuyum uzunluğu ise düşük sıcaklık süperiletkenlerine göre daha küçüktür ve düzlem doğrultusuna göre farklılık gösterir. Burada n = 1. Yani. Şu ana kadar. n = 1. CuO2 düzlemine dik doğrultuda yaklaşık 3 A o . n adet CuO2 ve (n-1) adet Ca tabakasının BaO/HgO/BaO kaya tuzu arasında sandviçlenmesi ile inşa edilir. [Bi-Sr-Ca-Cu-O] ve [Tl-Ba-Ca-Cu-O] oksit süperiletken sistemleri pratik uygulamalar için oldukça çekicidir.2. Yüksek sıcaklık süperiletkenlerin 1021/cc’lik taşıyıcı yoğunluğu. elementel düşük sıcaklık süperiletkenlerinkinin yaklaşık iki katı kadardır. Y-Ba-Cu-O. 126 K ve 112 K kritik sıcaklıklar kaydedilmiştir (Dzhafarov 1996). Üçüncü sınıf ise ortorombik yapıya sahip (a ≠ b ≠ c). Her bir YBCO birim hücresi. Bi-Sr-Ca-CuO ve Tl-Ba-Ca-CuO ailelerinin genel formülü Bi2Sr2Can-1CunOy ve Tl2Ba2Can-1CunOy’dir. bu düzlem boyunca 10 A o olarak değişime sahiptirler. Bu malzemelerin kristal yapıları. Bu bileşikler ortorombik yapıya sahip olup Cu-O zincirleri içermezler. Çünkü sıvı azot sıcaklığında süperiletken olabilmektedirler (Murakami 1992).42 de bu düzleme diktir.3. CuO2 düzlemli ve eksik-oksijene sahip perovskit yapılar olarak tanımlanabilir. Bu Hg bileşikleri yüksek kritik sıcaklığa sahiptir.2 ve 3 değerleri alabilmekte ve birim hücredeki CuO2 düzlemlerinin değerini göstermektedir. Üç temel tabakalanmış fazı vardır. İtriyum atomlarının bir düzlemi ile .

Her geçiş-metali atomik orbitalleri üst üste biner ve etkileşir bunun sonucunda elektronlar tarafından kısmen doldurulması mümkün olan enerji durumlarının izinli olduğu bant şekillenir. piramitler ve kareler) bu enerji seviyeleri dejenere değildir. dört tane oksijen atomu bir düzlemde komşu olacak şekilde ve bir oksijen (piramit) veya iki oksijen (sekizyüzlü) atomu oluşan . olası iki simetriye (tetragonal ya da ortorombik) sahiptir. Bununla birlikte bakır oksitlerde. Bu yüzden oksijen bakır kadar iletkenlikte önemli bir yere sahiptir. Cu-O tabakalarındaki oksijen dağılımına ve miktarına bağlı olacak şekilde. Oksijenlerin enerji durumları çok küçük bir rol oynar ya da önemsizdir. yapısal ve elektronik hatta elektriksel iletkenlikleri bakımından bir takım farklılıklar vardır. elektronegatifliğin aynı tip bir yansıması farklı olarak oksitlerin çoğunda yasak bant aralığına sebep olur. 1. İletken oksitlerde bu nadir bir durumdur. süperiletken bileşikler için temel oluşturan Cu2+ iyonlarının elektronik konfigürasyonlarından elde edilir. Bu tip iletken oksitlere örnek olarak V6O13 gösterilebilir. oksijen orbitalleri ve metal orbitalleri arasında enerjideki farklılık çok küçüktür ve en yüksek işgal edilmiş elektronik durumlar dolaylarında büyük bir rol oynayan oksijen orbitalleri elektronik enerji bantlarına sebep olur.6. geçiş metallerindeki d orbitallerinin etkileşiminden şekillenen enerji bantlarındaki elektronların hareketini temel alır. İkinci ve en ilginç etken.2 Oksit süperiletkenlerde süperiletkenlik mekanizması Diğer oksitlerden farklı olarak bakır oksit süperiletkenlerde kimyasal. Cu-O koordinasyon çok yüzlüsünün şekilleri. Cu2+ için elektronik konfigürasyon 3d9’dur.43 ayrılmış ve iki BaO tabakası arasında kalmış iki CuO2 düzlemi içerir. Oksijen atomları arasında yönelen t2g orbitalleri çok düşük enerjidedirler ve bundan dolayı elektronlar tarafından (altı elektron) tamamen doldurulmuş durumdadırlar. d orbitalinde mümkün enerji durumlarının on tanesinden dokuzu doludur. Bakır tabanlı süperiletkenlerde şekillenen Cu-O koordinasyon çok yüzlüsünde (polyhedra) (sekizyüzlü. Geçmişte çalışılmış olan iletken oksitlerin büyük çoğunluğu.

z bileşenleriyle daha düşük olur.44 düzlemin tepesinde olacak şekildedir. Örneğin. Bu durum ferritlerde (iki değerlikli ve üç değerlikli katyonlar ihtiva eden seramik oksitler) spinlerin oldukça bilinen durumundan farklıdır. Bu. Bu sonuç. Cu dx2 – y2’nin elektronlarla yarı doldurulması bandı türetir ve oksijenin bandı türeten yüksek enerjili kısmı hemen hemen bakırdaki en yüksek işgal edilmiş durumun enerjisi ile aynıdır. Bu düşük spin değeri. Katıların elektronik özellikleri için standart durum elektronların birbirleri ile etkileşmediğini yalnızca atomik örgüye esas teşkil ettiğini kabul eder. Hâlbuki onlar elektriksel yalıtkanlardır.25 (b)) bir tane çiftlenmemiş elektronu olan dokuz-elektron konfigürasyonudur. Erken fark edilen bu durum teorik fizikçiler için büyük fırsatlar sunmuştur. dx2 – y2 orbitaline ikinci bir elektron ilavesinde. O 2p durumlarının ve Cu 3d durumlarının benzer enerjisi Şekil 1. Sonuçta ikinci elektron için enerji durumları ilk elektron için olandan daha yüksektir ve ikisi arasında izinli olmayan enerji değerlerinin olduğu bir boşluk vardır. süperiletkenlik yapısal tiplerinde Cu2+ oksitlerin metalik iletken olmasını gerektiğini öngörmektedir (Elektronlarla kısmen doldurulmuş bantlar tarafından mümkün enerji durumları yaklaşmaktadır). bu orbitaller ayrı enerji durumlarıdır ama atomların birbirine yakın olduğu katılarda orbitaller etkileşir ve keskin atomik enerji durumları enerji bantları halini alır. zaten orada bulunmakta olan elektronun itmesiyle orbital önemli miktarda ekstra enerji alır. iletken oksitlerdekinden daha karmaşıktır. Orbitallerin enerjileri. Bu tip bir resim. Bakır oksitlerde durum bu değildir. büyük spinler arası etkileşimler (Fe3O4 için 5/2 spin) daha geleneksel fizik tarafından tanımlanabilir. Bu en yüksek işgal edilmiş oksijen durumları ile ikiye ayrılmış Cu dx2 – y2 . spinler arası klasik olmayan (kuantum mekaniksel) etkileşimleri hesaba dâhil eder. katıda. Etkileşim söz konusudur. Çünkü oksijen orbitallerinden tepki daha küçüktür.25 (c)’de gösterilen durum ile sonuçlanır. Yalıtılmış atomlarda. düzlem oksijen atomlarına doğru gösterilen dx2 – y2 orbitalinde (Şekil 1. Tek çiftlenmemiş elektron 1/2 spine sahiptir. Tam olarak bakır tabanlı süperiletkenler için olan yarı dolu bantlardaki elektronlar arası etkileşimler en büyük değerindedir. Bu umulmadık etkileşim yüksek sıcaklık süperiletkenliğinin mekanizmasının anlaşılmasının nedenlerinden biri olmuştur.

(b) Cu2+ için d elektron konfigürasyonu.25 (a) Bakır oksit süperiletkenlerde bulunan Cu-O koordinasyon çok yüzlüsü.25 (d)) (Cava 2000).45 bandının boş bölümü arasındaki yasak bant aralığı yalıtkan davranışa neden olan şeydir (Şekil 1. (c) Bakır oksit süperiletkenlerde enerji durumlarının şematik gösterimi. (d) Bakır tabanlı süperiletkenlerde elektron etkileşiminden dolayı dx2 – y2 bandının ayrılması. Şekil 1. .

birbirleriyle köşeleri paylaşan CuOx koordinasyon çok yüzlüsünün (Şekil 1.26 (a)) dokudan meydana gelen sonsuz CuO2 düzlemleridir. .25 (d)’de gösterilen ayrılmış elektronik temel durumda tam olarak olan şey. Bakır tabanlı süperiletken ailesi içinde süperiletkenlik geçiş sıcaklığını tanımlamada anahtar bu yük depo tabakalarıdır. CuO4 karesinde dört oksijenin her biri bir başka bakır ile paylaşılır.25 (a)) temel karesi olan ve dama tahtası benzeri (Şekil 1. Yapının kalbini oluşturan. Bu durum günümüzde de çözüme ulaşmamıştır.26’da gösterilmiştir. Bu. bakır tabanlı süperiletkenlerdeki bakır-oksijen örgüsünün özel geometrisidir. Bu CuO2 tabakaları arasında diğer tabakalar vardır. Bu tabakalar yük depo tabakaları olarak bilinir (Şekil 1.46 Elektronlar ilave edildiğinde ya da Şekil 1. 180o (ya da 180o) Cu-O-Cu bağları ve baştanbaşa CuO2 stokiyometrisi ile sonuçlanır. Bu tabakalar CuO2 düzlemlerinde mümkün elektronik durumlardaki elektronların sayısını kontrol etmeye ve üçüncü boyutta CuO2 düzlemlerini yalıtmaya ya da elektronik olarak bağlamaya yarar.26 (a) Köşelerindeki oksijeni paylaşan CuO4 karelerinden meydana gelen CuO2 düzlemleri.26 (b)). Şekil 1. (b) Bakır oksit süperiletkenlerdeki elektronik tabakaların şematik gösterimi. Bakır tabanlı süperiletkenlerin yapısına genel bir bakış Şekil 1.

Cu’nun nolmalde oksidasyonu Cu2. Antiferromagnetik düzenlenme bakır spinlerinin çok güçlü şekilde çiftlenmesine işaret eder. La2-xSrxCuO4 katı çözeltisinde La için Sr’un kısmi yerdeğiştirmesi ve Tl2Ba2CaCu3O8 stokiyometrik bileşiğinde bakır valanslarının doğal olarak meydana gelmesi süperiletkenliğin sebepleridir. Pek çok deneye dayanarak hazırlanan geniş kapsamlı elektronik faz diyagramı elektron konsantrasyonunun bir fonksiyonu olarak şekil 1.8+’dır) ya da elektron eksikliği durumunda (Hol katkılaması. Bu. Yüksek katkılama konsantrasyonlarında materyal normal metalik iletken olur. bileşik ailesi. ya oksijen ilavesiyle ya bir atomun daha düşük veya daha yüksek valansa sahip bir başka atomla kısmi yer değiştirmesiyle ya da bileşiklerdeki atomların valanslarından dolayı doğal olarak meydana gelmesiyle yük depo tabakalarının manipülasyonu sağlar. süperiletken değildir.27’de gösterilmiştir (Cava 2000). ya elektronlarla ya da hollerle katkılanır ve antiferromagnetik düzenleme süperiletkenliği değiştirir.2+’dır) olur. Bu bakır başına 0. Bu üç duruma ait örnekler sırasıyla söyle verilebilir. Örneğin bileşikler Cu2+’dan farklı bakır valansları yapmak için (tipik olarak daha yüksek) katkılanırlar. YBCO-123 bileşiğinde YBa2Cu3O6’dan YBa2Cu3O7’ye kadar oksijenin araya ilave edilmesi. Yarıiletken dilde.47 Bakır oksit süperiletken ailesi materyallerinde CuO2 düzlemlerindeki 1/2 spinli iyonlar (her bakırda dx2 – y2 orbitalinde çiftlenmemiş bir elektron) yüksek sıcaklıkta antiferromagnetik olarak düzenlenir ve daha önce tanımlandığı gibi materyal bir yalıtkandır. bakır başına bir elektrondan değiştirildiğinde süperiletkenliğe neden olunur.2 elektron katkılaması aşımında (Cu’nun normalde indirgemesi Cu1. CuO2 düzleminde hesaba katılan bir elektron. .

Yine oksijen . YBa2Cu3O7 yapısında bir.48 Şekil 1.27 Bakır oksit süperiletkenler için genel elektronik faz diyagramı. Bakır ve Oksijenin CuO zincirini ve CuO2 düzlemlerini içerir. ortorombiklik artmaktadır. oksijen atomlarından birini kaybederek benzer bir yapıda (tetragonal yapıda) fakat çok farklı karakterde olan YBa2Cu3O6 yarıiletkenine dönüşür (Bilgeç 2004). Bu sistem ısıl işlem ortamında bulunan gazların cinsine ve oksijen basıncına bağlı olarak 600 oC’den 750 oC’ye kadar ortorombik-tetragonal faz geçişi gösterir.6. b = 0. Bununla birlikte bu malzeme oksijensiz ortamda ısıl işleme maruz kalırsa.168 nm örgü parametrelerine sahip ve Pmmm/4 kristal simetrili ortorombik yapıdadır.389 ve c = 1. YBa2Cu4O8 yapısında iki ve Y2Ba4Cu7O15 yapısında da c ekseni boyunca ardışık olarak bir ve iki adet CuO zincirleri bulunur (Dzhafarov 1996 ve Çelik 2006). 1. YBCO sisteminde normal ve süperiletken durumlar oksijen konsantrasyonu ve ortorombik fazdaki oksijen düzenlenmesine çok bağlıdır. Kristal örgü a = 0. birim hücre hacmi küçülmekte. Oksijen miktarı arttıkça kritik sıcaklık değeri yükselmekte.382. Y-Ba-Cu-O sisteminde bütün yapılarda iki adet CuO2 düzlemleri mevcut olup.3 YBa2Cu3O7-δ (YBCO)’nun yapısı ve genel özellikleri Y-Ba-Cu-O sisteminin kristal yapısı.

YBa2Cu3O7 yüksek sıcaklık süperiletkeninin kristal yapısı ve düzlemleri Şekil 1. Düşük oksijen konsantrasyonu için (δ ≤ 1). δ’nın değeri sıfıra yakınsa.49 miktarının artışıyla birim hücre parametrelerinden a. Bu yapıların oluşumu hücre kenarlarındaki son Cu-O tabakalarındaki oksijen dağılımı miktarına bağlıdır. azalmaktadır (Çelik 2006). . süperiletiminde baskın rol oynayan CuO2 düzlemlerinin oluşturduğu tabakalanmış yapısı vardır. Tüm yüksek sıcaklık süperiletkenlerinin.28’da görüldüğü gibi iki adet BaO tabakasıyla araya alınmış ve Y atomuyla ayrılmış iki adet CuO2 düzlem içerir (Çelik 2006). c. artmakta ve belli bir değerden sonra azalmakta. Bu yapılar tetragonal (a = b ≠ c) ve ortorombik (a ≠ b ≠ c)’dir. b.28’de gösterilmektedir. her birim hücre Şekil 1. YBCO’nun özel durumunda. oksijen atomları bu tabakalardaki Cu atomlarının b eksen yönünde aralarına düzenli bir şekilde yerleşerek ortorombik yapıyı oluştururlar ve CuO zinciri olarak isimlendirilirler (Çelik 2006). Yine de. azalmakta. birim hücredeki alt ve üst CuO düzlemlerindeki Cu atomlar arasına oksijen atomları rastgele dağılırlar. Bu durumda tetragonal yapı oluşumuna öncülük eder. Bileşik iki mümkün yapıda bulunabilir. Diğer bileşenler CuO2 düzlemlerinde yük yoğunluğunu düzenleyen yük deposu olarak davranırken taşıyıcılar yalnızca bu düzlemler boyunca hareket ederler.

Bu durumda. birim hücrenin köşelerinde sırasıyla Cu-O-Cu şeklindeki dizilim CuO zincirini göstermektedir. (b) birim hücrede CuO zinciri ve CuO2 düzleminin yapısı.) YBCO örnekleri elde etme işlemlerinin çoğu oksijence fakir bir ortamda yapılır ve bu yapı tetragonaldir. Optimum oksijen içeriğine sahip materyali elde etmek için örneğin ölçütlerine bağlı süre boyunca yaklaşık 400 oC – 550 oC sıcaklıkta oksijen akışında ısıtılması gerekir (Çelik 2006). ortorombik süperiletken fazı elde etmek için örneklere oksijen verilmelidir.28 (a) YBa2Cu3O7’nin birim hücresi ve atomların dağılımı.50 Şekil 1. (Kare piramitlerin tabanları CuO2 düzlemlerini. . (c) YBa2Cu3O7 bileşiğine ait düzlemler.

51 Tablo 1. magnetik alan süperakımlarla çevrelenmiş. Bileşik Tc (K) YBa2Cu3O7 ~ 95 YBa2Cu3O6. • Tek-fazlı YBCO hazırlamak nispeten daha kolaydır. YBCO. .5 ~ 25 YBa2Cu3O6 Yarıiletken Diğer taraftan. Diğer yüksek Tc süperiletkenleri gibi. Buna göre. diğer seramik süperiletkenlerle kıyaslandığında sayısız avantajlara sahiptir. • Toksik elementler ya da kararsız bileşikler içermez.4 Farklı YBCO fazlarının kritik sıcaklık değerleri (Bilgeç 2004). Normal bölge ile YBCO arasındaki ara yüzey enerjisi negatiftir ve bundan dolayı eşuyum uzunluğu (ξ) girginlik derecesinden (λ) daha küçüktür. Yani bu yapıda da magnetik alanın dışlanması için bir enerji kullanımının gerekliliği yerine. girdap denilen akı tüpleri içine hapsedilmiştir (Bilgeç 2004). Bu nedenle YBCO daha az anizotropiktir.75 ~ 60 YBa2Cu3O6. tanecik sınırlarının zayıf bağlantılar gibi davranabilmeleri için boyutlarının yeterli büyüklükte olması gerekir.tip süperiletken sınıfına girer. • HTS malzemelere oranla daha düşük anizotropiye sahiptirler. YBCO örneklerinin nemli havadan ve sudan korunması son derece önemlidir. Buda yüksek Tc seramik bulk süperiletkenlerde akım yoğunluğunun nispeten daha küçük olmasının açıklaması kabul edilir (Bilgeç 2004). YBCO’da II. Bunun nedeni suyun YBCO ile reaksiyona girerek Y2BaCuO5 süperiletken olmayan faza dönüşmesidir (Çelik 2006). Çünkü YBCO yük depo eden tabakalara sahip olmayıp her tabakası metalik olan bir yapıya sahiptir. • 77 K’den büyük kritik sıcaklığa sahip bilinen kararlı dört elementli tek bileşiktir.

Hc kritik magnetik alan. ξ eşuyum uzunluğu.5’te YBa2Cu3O7-δ’nin ab-düzlemi yönünde ve c-ekseni yönünde sıfır mutlak sıcaklıkta süperiletkenlik ana parametreleri. Yani oldukça yüksek oksijen basıncına ya da normal basınçta hava ortamındaki ek alkali metal bileşiklerine ihtiyaç vardır. YBCO 77 K’de 10000 A/mm2’den daha yüksek değerde akım yoğunluğuna sahiptir.3 100 – 140 8 8 c-ekseni 0. . λ nüfuz derinliği. Tablo 1. Tablo 1. Hc1 ve Hc2 alt ve üst kritik magnetik alan değerleri (Poole 2000) verilmiştir.10 – 12. Parametreler ξ(0) (nm) λ(0) (nm) Hc(0) (104 Oe) Jc(0) (A/cm2) Hc1(0) (Oe) Hc2(0) (104 Oe) ab-düzlemi 1.5 – 4. Y-124.107 20 – 230 80 – 90 230 – 624 70 – 122 Ayrıca bu sistemin geçiş sıcaklığı 80K olan YBCO-124 ve 50 K olan YBCO-247 fazları da vardır.107 – 25. Jc kritik akım yoğunluğu. YBa2Cu4O8 yapısında olmak üzere sabit oksijen miktarı içerir (Bilgeç 2004).10 5.52 • Daha güçlü magnetik alanlarda daha yüksek akım yoğunlukları taşıyabilirler. Bu iki faz normal koşullarda oluşturulamazlar.5 YBa2Cu3O7-δ’nin bazı parametreleri.3 – 0.7 500 – 800 1–3 3.

53 Şekil 1. Fermi seviyesindeki bulunan elektronik durumların yoğunluğuna güçlü bir şekilde bağlıdır. örgü noktalarından saçılmaya uğramayacak ve kırılmayacaktır. Her bağlayıcı çizgi bu sıcaklıkta dengede olan iki (veya daha fazla) fazı bağlar (Sheahen 1994). Bu durum süperiletkenliği ifade eder. Yani. Bu parametre süperiletkenin başka atomlar tarafından katkılanmasından güçlü bir şekilde .29 YBCO’nun 900 oC’deki üçgensel faz diyagramı.7 Kimyasal Yerdeğiştirme ve Katkılama Etkileri Her süperiletkenin karakteristik anahtarı Fermi seviyesindeki enerji aralığı değeridir. 1. Saçılmamanın anlamı elektronlar dirençsiz olarak yayılacaklardır. elektronların Cooper çiftleri. Kritik sıcaklık Tc.

1. Katkılamalar uzun yıllar yarıiletkenlere uygulanmış ve pek çok özelliği geliştirilmiştir. CuO2 düzlemleri bozulurlarsa .1 Yapısal kusurlar Her kristalde.7. Benzer gelişmeleri yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde de sağlayabilmek için pek çok araştırma yapılmıştır.54 etkilenir. Bu yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde bulunan anizotropi ile basit bir küresel bir şekilden karmaşık bir şekle dönüşür. Süperiletkenlerin mekanik. Çünkü Fermi seviyesinde elektronik özellikleri değiştirmek oldukça zordur. Yerdeğiştirme ya kimyasal dengede ya da kinetiğin dar bir yolu ile yapılabilmektedir. 1. magnetik veya akım taşıma özelliklerini artırmak için yerdeğiştirme etkileri çok miktarda çalışılmış ancak çok bileşenli fazların karmaşıklığı bazı teşebbüs edilmiş bileşikleri hiç oluşmadan engellemiştir. 1. Sonuç olarak yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde her özel kimyasal yerdeğiştirne önemli deneyim ve tahmin gücü gerektirir (Sheahen 1994). Yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde. Bu tabakalar iletkenlik tabakası olarak ifade edilir. Enerji uzayında bir Fermi yüzeyi de söz konusudur. kristal yapı içinde belirli yerlerdeki oksijendeki düzensizliklerin özel bir önemi vardır.1 İletkenlik tabakası olarak CuO2 düzlemleri Yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde süperakım iki CuO2 düzlemi tarafından sandviçlenmiş bir şekil içinde akar. Katkılanma ile ortaya çıkan ekstra elektronlar (ya da hol olarak isimlendirilen elektron eksiklikleri) süperiletkenlik mekanizmasına katılırlar. İdeal olarak bu tabakalardaki Oksijen atomları bozulmadan kalan en iyi atomlardır. kristal eksen yönlerinin değişmesini ve benzerlerini içeren pek çok farklı kusur tipi vardır.7. Bu iki düzlem İtriyum gibi tek bir atom tarafından ayrılır. boşlukları ve çatlakları. Ayrıca Fermi seviyesi tek başına değildir. normal örgü uzunluklarının değişmesini.

En ilginç özelliklerden bazıları bu bileşiklerin standart olmayan oksijen içerikleri tarafından tanımlanır. CuO2 düzleminin her iki yanında bulunan komşu Y ve Ba atomlarının farklı Coulomb çekiminden kaynaklanmaktadır.29’da YBCO için gösterilen üçgensel faz diyagramında köşelerde CuO.55 süperiletkenlik ortadan kalkar. Bunun anlamı birim hücre içindeki herhangi bir yerdeki farklılık materyalin elektronik durumunda değişmelere neden olur. tabaka yapısındaki ince ayrıntılara bağlıdır yani örgü kusurları tarafından ya da katkılama atomları tarafından oluşturulan bozulmalara bağlıdır (Sheahen 1994). Bütün yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde CuO2 düzlemleri birim hücrenin boyutunu belirler. Yüksek sıcaklık süperiletkeninde bir kusurun ya da bir atomla yerdeğiştirmenin temel işlevi CuO2 düzlemlerine elektron sağlayan kaynakları değiştirmektir. Bu bir bileşen olarak Oksijeni ortadan kaldırır ve bütün faz diyagramlarında bir boyutta azalır. Benzer Oksijen eksiklikleri La. Bi ve Tl tabanlı süperiletkenlerde de gözlenmiştir. Yüksek sıcaklık süperiletkenleri için Oksijen elektronik rolü sıcaklığa güçlü bir şekilde bağlıdır. BaO ve Y2O3 vardır. YBa2Cu3O7-δ bileşiğinde δ alt indisi bütün bir kristal örgüye uyan 7 rakamındaki Oksijen eksikliğini sembolize eder. Bu. Eğer yoksa ikiden fazla elektron kristalde serbestçe bir başka yere gider.2 Oksijen boşlukları Bütün yüksek sıcaklık süperiletkenleri için faz diyagramları metal bileşenlerin oksitlerini temel alır. 1. Bütün yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde süperiletkenlik.7. Ancak gerçekte Oksijen daima görünür kalır ve ortadan kalkacağına güvence verilemez. Örnek olarak Şekil 1.1. Böylece kristalde yük dengesi boşluklar tarafından etkilenmiş olur. . YBCO’da CuO2 düzlemleri düz bir geometriden buruşuk bir düzleme bozulmuştur. Öte yandan birim hücrenin geri kalan kısmı yük deposu olarak iş görür. Civa tabanlı bileşikler göstermiştir ki mükemmel düzgün CuO2 düzlemleri en yüksek Tc değerlerini üretir. Normalde bir Oksijen atomu bir başka atomdan iki elektron alır.

Bu onların formülünü CuO1-δ yapar. Değişen δ Oksijen boşluklarının sayısı gibi bu toplam ve süperiletkenlik geçiş sıcaklığı Tc’nin ikisi de aynı örnekte değişir. YBCO’da Oksijen eksiklikleri özellikle CuO zincirlerinde görülür. Oksijen boşluklarının rolünü. Bu değişim Fermi seviyesini az bir miktar değiştirir.56 Oksijen boşluklarını yapan ilk etken kristal örgü içindeki mümkün serbest taşıyıcıların sayısının değişmesidir. normalde CuO2 düzlemlerindeki elektronların birim hücrede bir başka yere transfer edilmesi olarak ifade edilen yük transfer modeli ile izah edilir. CuO2 tabakaları kimyasal olarak bütün olarak kalır. Bu olgu. Geçiş sıcaklığı Tc.30’da gösterilmiştir. 2. Buradaki V. Cooper çiftlenme potansiyelidir. .0 değerinden her sapma yük transferinin oluştuğuna işaret eder. Bakır atomu etrafındaki bağ uzunluklarının ölçümü ile bir valans bağ toplamı hesaplanabilir ve bu da oksidasyon durumunu verir. N0’a e −1 / N 0V şeklinde bağlıdır.30 Yük transfer modeli. uzun zaman Niyobyum ve alaşımlarının Tc değerlerini açıklamak için kullanılmıştır. Tc değerinde büyük değişmelere neden olan N0’daki küçük değişmelere Oksijen boşlukları neden olur. Şekil 1. Bu durum Şekil 1. Fermi seviyesinde durumların yoğunluğu (N0) süperiletkenin anahtar parametresidir. Birim hücrede hafif geometrik bozulmalardan dolayı Bakır-Oksijen bağları bu düzlemlerde az bir miktar uzar. Bu modeldeki anahtar nicelik CuO2 düzlemlerindeki Bakır atomlarının oksidasyon durumudur.

Bu da katkılamayla gerçekleştirilebilir. Oksijen boşluklarının az miktarı taşıyıcı konsantrasyonunda küçük değişmeler yapmanın bir yoludur. Yatay eksen YBa2Cu3O6+x bileşiğindeki x’i ifade etmektedir.30’da. Oksijen boşlukları. üstteki grafik YBCO’da Tc ile Oksijen içeriğini göstermektedir. Yapı ile boşlukların pozisyonu arasındaki ilişkinin düzenlenmesin olası rolü daha az açıktır. Çünkü yük depo tabakalarına da bir etkisi vardır (Sheahen 1994). Doldurulmuş durumların seviyeleri düşüp. 1.57 Şekil 1. çıkararak dolu durumların sayısı bir üst banda yada bir alt banda eşitlenerek metal elde edilebilir. Benzer davranış iletkenlik tabakasında Bakır atomlarının oksidasyon durumuyla orantılı Tc’yi doğrulamaktadır. Yani başka bir deyişle Fermi seviyesi uygun durumlar bandının içine düşmelidir. Oksijen atomlarının fazlalığı bir katkılayıcı gibi davranır. bant içerisindeki bazı bölgeleri boş bırakarak yeni elektronlara serbest hareket edebilecekleri bölgeler açarak bileşiği metal yapar. örgü içinde serbest hareket edebilecek elektronları olması gerekir ve bu da sadece katının enerji bantlarından birinde doldurulmamış bölgeler varsa mümkündür.2 Değerlik elektronları ve yük dengesi Bir materyale metal diyebilmemiz için. La2CuO4 bileşiği normalde yalıtkandır ancak ekstra Oksijenin yapıya zorla sokulması sonucu La2CuO4+δ bileşiği süperiletken olur. . Yalıtkanlarda Fermi seviyesi bantlar arasındadır. Sonuç şaşırtıcıydı La (+3) değerliklidir. yük taşıyıcılarının kullanılabilirliğine etkisi açısından yerdeğiştiren metal atomlarına eşittir. Ba ve Sr ise (+2) değerlik elektronuna sahiptir. x = 1-δ ve δ Oksijen boşluklarının sayısıdır.7. Çünkü elektronların yerleşebileceği yerlerin sayısı artmıştır ve bu miktarlar kristalde hol taşıyıcılarını meydana getirir. Bednorz ve Müller La2CuO4’ün özelliklerinin nasıl değişeceğini gözlemek için Baryumla katkıladılar. Sr ile La kısmen yerdeğiştirildiğinde La(2-y)Sr(y)CuO4 içindeki elektron sayısı düşer. Alttaki grafik CuO2 tabakasındaki Bakır atomu etrafındaki valans bağ toplamını göstermektedir. Bir yalıtkana elektron ekleyip.

Bununla birlikte İtriyum’un (+3) değerliği ile Oksijenin (-2) değerliği arasındaki uyumsuzluk bir İtriyum oksit düzleminin formasyonunun Baryum oksit düzlemi ile yerdeğiştirmesini imkânsız kılar. Burada RE (Rare Earth) nadir toprak elementlerini temsil eder. Baryum ile (BaCuO3 için) yerdeğiştirdiği zaman elektronların sayısında artış meydana getirir. . Bu. Birim hücre başına iki electronu azalan BaCuO3. YBCO’da elektron yoğunluğunda aynı miktarda bozunmaya sebep olurlar. Yüksek sıcaklık süperiletkenlerde büyük atomların f kabuğundaki elektronlarının rolü ihmal edilecek kadar azdır. Oksijen atomlarının sayısı 9’dan 7’ye düşer. Oksijen boşlukları bunu O7-δ şeklinde düzeltirler ve daha çok boşluk taşıyıcı yaratırlar. Bu durumda Y atomunun sadece ayırıcı olarak görev yaptığı ve CuO2 düzlemlerinin İtriyum’un etkilerine bakmaksızın iletimi yaptığı görüşü güçlenir. Katkılamanın miktarından kaynaklanan elektronik özelliklerdeki değişiklikler materyalin mekanik özelliklerini değiştirmez. İtriyum yerine başka bir toprak elementi kullanarak gösterilebilir. YBa2Cu3O7 haline gelir ve yalıtkan olur. Bu yüzden hangi nadir toprak elementinin seçildiğinin pek önemi yoktur. YBCO bileşiği elektronik olarak yeterli serbest taşıyıcıya sahip bir metal olmasına rağmen hala kırılgan bir seramiktir. Buradan Yüksek sıcaklık süperiletkenleri için önemli bir çıkarım yapılabilir. Bütün nadir toprak elementleri (Lantanidler) ve Y. Yerdeğiştirme yapıldığında Tc’de önemli bir değişiklik olmaz.58 (+3) değerlikli İtriyum. TBCCO’da ve BSCCO’da Kurşun’un Talyum ve Bizmut ile kısmen yerdeğiştirilmesi yapıyı değiştirmez ama elektronik karakterlerinin ve faz diyagramlarının değişmesine neden olur (Sheahen 1994). La ve Y gibi elementlerinin f kabuğunda farklı sayıda elektronlar bulunmasına rağmen hepsinin aynı geçiş durumuna sahip olması bu görüşü destekleyen bir durumdur. 77 K’nın üzerindeki ilk seramik süperiletken YBCO idi fakat bu sınıfın bileşikleri (RE)Ba2Cu3O7-δ şeklide gösterilirler.

85Sr0. Bu n-tipi yüksek sıcaklık süperiletkenleri çok ilgi çekmedi çünkü Tc’leri çok yüksek değildi ve bu yüzden öncelikleri yoktu. Benzer şekilde Nd2-xCexCuO4 akımı elektronların taşıdığı bir süperiletkendir.3 Holler ve elektronlar Şu ana kadar süperakımın elektronlar ya da boşluklar tarafından taşındığına ilişkin net bir bilgi yok idi ancak bu çok önemli değildi. Sr ile yerdeğiştirdiğinde La2-xSrxCuO4 bileşiği (Tc = 38K) süperiletken olur. Örnek olarak Sm1.15CuO4’ün eşdeğeridir. Hala çok fazla teorik soru cevap bekliyor ve çok aykırı fikirler baş başa yarışıyorlar. Nd2CuO4 ise yalıtkandır.7. Diğer taraftan bu n-tipi süperiletkenler seramik süperiletkenlerin nasıl davrandıkları hakkındaki teorik soruları cevaplamakta önemli bir yere sahiptirler. n-tipi seramik oksitlerin magnetizma ve süperiletkenlik arasındaki ilişkinin açıklanmasında işe yarar ipuçları üretmesidir (Sheahen 1994).15CuO4. Teorinin hem n-tipi hem de p-tipi süperiletkenliği açıklamak zorunda olması çalışmaları zorlaştırıyor. LaCuO4 bileşiği yalıtkandır fakat La. İlk yüksek sıcaklık süperiletkenleri boşluk taşıyıcılarıydı fakat 1989’da perovskit süperiletkenlerde elektronlar olduğu rapor edilmiştir. SmCuO4 de LaCuO4 gibi antiferromagnetiktir.59 1. Yüksek sıcaklık süperiletkenleri hakkındaki bilgiler ve süperiletkenlik hakkında teorik açıklamalar yetersizdir. Zorlu bir başlangıcın ardından daha egzotik teorilerden daha iyi örnekler ve veriler elde edildi. La1. . LaSrCuO’da örgü içindeki düşük değerlik atomları yüksek değerlik atomlarıyla yerdeğiştirir. Belki de en önemlisi. Bu yüklerin CuO2 düzlemlerinden arkalarında boşluklar bırakarak terk etmelerine sebep olur ve bu boşluklar süperakımı taşır.85Ce0. n-tipi süperiletkenlerin çoğu Ce elementi içerir ve yapısal olarak diğer 2-1-4 bileşiklerine benzerler. Yarıiletkenlerle yapılan deneylerden katkıya ait eksik elektronun dalga fonksiyonu ile ekstra elektronun dalga fonksiyonunun eşdeğer olduğu biliniyordu. Aynı sonuç süperiletkenler içinde geçerlidir.

YBCO’ya yapılan katkılama çalışmalarının temelde iki sebebi vardır. kolay bir şekilde bulk olarak sentezlenebilmesi gibi nedenlerden dolayı katkılama çalışmalarında en çok tercih edilen bileşik haline gelmiştir (Skakle 1998). malzemenin süperiletkenlik özelliklerini (Kritik Sıcaklık Tc. İkincisi ise malzemenin yoğunluk. Fakat süperiletkenlik özellikleri ile yapılan değişiklikler arasındaki ilişkinin anlaşılmasındaki zorluk hala devam etmektedir (Sheahen 1994). hem anyonik hem de katyonik katkılamalara karşı uyumlu bir malzeme olduğu yapılan çeşitli incelemeler sonucunda ispatlamıştır (Bilgeç 2004). CuO2 düzlemleri arasındaki aralayıcının detaylarının öneminin olmaması ve yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde f-kabuğu elektronlarının rollerinin göz ardı edilmesi gerektiğidir. Kritik Akım Yoğunluğu Jc vb. tanecik yapısı ve kırılganlık gibi fiziksel özelliklerini geliştirebilmektir. Kritik Alan Hc1. Bu çalışmadan çıkarılan sonuç. YBCO-123 serisinde en uygun yer değiştirme İtriyum (Y) ile herhangi bir nadir toprak elementi (Lantanit) arasında olur ve çok küçük bir farklılık gözlenir. . Bizmut tabanlı (BSCCO) ve Civa tabanlı (HBCCO) süperiletkenlerle kıyaslandığında daha küçük Tc değerine sahiptir ancak yapısında toksin elementler barındırmaması. YBCO-123 bileşiğinin. 1987 yılında yapılan ilk deneylerde Praseodim (Pr) katkısının etkileri araştırılmış ve bakır-oksitlerde şaşırtıcı bir şekilde antiferromanyetizma ile süperiletkenliğin bir arada bulunduğu tespit edilmiştir. kullanılan elementlerin kararlı olması. Yapıya tamamen farklı bir atomun yerleşmesi elektronlar arasındaki etkileşmeleri değişikliğe zorlayabilir.60 2.2. KAYNAK ARAŞTIRMASI İtriyum tabanlı (YBCO) süperiletkeni diğer Talyum tabanlı (TBCCO). YBCO-123 bileşiğine yapılan katkılamalar ve yerdeğiştirmeler temelde dört başlık altında incelenebilir. Bunlardan ilki.) değiştirmek ve böylece olası süperiletkenlik mekanizması ile ilgili daha fazla bilgi edinmek.

1987. 1987). Er. Baryum (Ba) bölgesinde yapılan katkılamalar ve yerdeğiştirmeler 3. Ba2YCu3O7-y’de Ba yerine La3+ girerken. Tm. Dy. Eu. Ayrıca YBCO-123 bileşiğine iki ve daha fazla katkılama yerdeğiştirme çalışmaları da mevcuttur. Er ve Lu) üzerinde yapılan çalışmada her biri dört ya da altı oksijen atomu ile çevrelenmiş tek kare düzlem Cu atomlarının. REBa2Cu3O7-x (RE = Nd. 1987). Oksijen (O) bölgesinde yapılan katkılamalar ve yerdeğiştirmeler (Skakle 1998). Gd. RE iyonlarının yarıçapı arttıkça örgü parametrelerinin de büyüdüğü. Curie-Weiss ilişkisi tarafından tanımlanmıştır.61 1.1 İtriyum’un nadir toprak elementleri (Lantanit) ile katkılanması (YBa2)Cu3O9-δ prototipi ile (REBa2)Cu3O9-δ (RE: nadir toprak elementleri) malzemelerin perovskit yapıya sahip oldukları. Nd. Eu. RE iyon yarıçapı küçüldükçe daha düşük değerlerde gözlenmiştir (Tamegai ve ark. Sm. 90 K üzerinde süperiletken özellik gösteren kare-düzlem bileşik sistemi REBa2Cu3O6+x (RE = Y.1. Bakır (Cu) bölgesinde yapılan katkılamalar ve yerdeğiştirmeler 4. 2. 1987). Ayrıca süperiletkenlik geçiş sıcaklığı. İtriyum (Y) bölgesinde yapılan katkılamalar ve yerdeğiştirmeler 2. Ho. Sm. oksijen boşluğunun dağılımından dolayı Ce4+’nın Y yerine giremediği tespit edilmiştir (Liang ve ark. Yb) bileşiklerinin çoğunda magnetik alınganlık. Sm. Yang ve ark. Lantanit iyonları R3+ iyonları için beklenilen magnetik momentleri göstermiş ve momentlerinin genellikle antiferromagnetik olarak etkileştiği bulunmuştur (aXiao ve ark. … ve Lu) bileşiklerininde katkılamalarda La. 1987). Ho. La. oksitlerin süperiletkenliğinde çok önemli bir yeri olduğu ifade edilmiştir (Hor ve ark.1 İtriyum (Y) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları 2. Süperiletken REBa2Cu3O6+y (RE = Nd. Pr ve Tb . buna bağlı olarak ortorombik bozulmanın daha küçük hale geldiği tespit edilmiştir. Gd.

74) bileşiği 4.1 değerinde yüksek geçiş sıcaklığı gözlenmiştir (Badri ve Varadaraju 1992). La. 1998). belli bir kalınlığın altında ortorombik yapıdan tetragonal yapıya geçiş bölgesi ve kritik sıcaklık azalmaktadır (Salluzzo ve ark. Yb) bileşiklerinde Lantanit serisinin atom numarası arttıkça geçiş sıcaklığı da artmaya eğilimlidir. YBa2Cu3O9-δ bileşiğinde. Ortorombik–tetragonal faz geçişinin REBa2Cu3O7-δ (RE = Y. 2002). Tb ve Lu ile 1/3 oranında yer değiştirebildiği saptanmıştır (Karen ve ark. (Y1-x-yPrx-Cay)Ba2Cu3O7-δ malzemelerinde x = 0. Gd. REBa2Cu3Ox (x = 6 ve 7) bileşiklerinde Cu2O düzlemindeki mesafeler RE serisinin atom numarası büyüdükçe artarken CuO zincirlerindeki mesafeler değişmemektedir. SmBa2Cu3O7-x (x = 0. Süperiletkenliğin baskılanmasını açıklamak için magnetik çift kırılması ve yük taşıyıcılarının lokalizasyonu mekanizmaları kullanılmaktadır.2 K’e kadar süperiletken özellik göstermemesine rağmen yapısı.05’de maksimum Jc değeri gözlenmiş ve Pr katkılamasının 70 K’de manyetik alan altında çivileme kuvvetini geliştirmesi. Tm. Nd. Y1-xPrxBa2Cu3Ox ve buna benzer süperiletkenler için bu iki mekanizma yetersiz kalmıştır. Tek faz düzeninde sentezlenen YbBa2-xSrxCu3O7 ve LuBa2-xSrxCu3O7 (0. Er.62 haricindeki tüm lantanit serisi 87 ile 95 K arasında Tc değeri göstermiştir. 1987). Sm. Eu. Cu2O düzlemlerinin büzülme açısı yaklaşık 167. Gd kullanılan bileşikte alınganlık ölçümleri muhtemelen dipol-dipol etkileşmesinden kaynaklanan antiferromagnetik düzenlemenin olduğunu göstermiştir (Tarascon ve ark. Y Bölgesine Tb katkılaması ile elde edilen Y1-xTbxBa2Cu3O7-δ bileşiklerinde süperiletkenlik geçiş sıcaklığı x’e bağlı değildir.0 ≤ x ≤ 0. belirgin şekilde saf YBCO-123’ten daha büyüktür ve x = 0. tetragonal YBCO’ya çok benzemektedir (Sato ve ark. Dy. 1994).08 değerinde en düşük değeri vermiştir (Kasper ve ark. Nd katkılı YBa2Cu3O7-δ filmlerde. 2001). Pr iyonlarının manyetik alan altında akı çivileme merkezi gibi davranmasını ve Ca katkılamasının CuO2 düzlemlerinde hollerin hareketini sağladığını göstermektedir (Harada ve Yoshida 2003). 1988). Ho. Ancak özdirenç.3o kritik değerini aştığı zaman süperiletkenlik kaybolmaktadır (Guillaume ve ark. Y1-xPrxBa2Cu3Ox’te bu baskılanma Pr-O rezonansını temel alan yeni bir mekanizma ile açıklanmaya çalışılmıştır (Voloshin ve ark.5) bileşiklerinde. x = 0. 1990). Y’un Sm-Gd ve Dy-Yb serileri ile tamamen. Bu eğilim en yakın komşu oksijen atomları arasındaki boşluk ile kuvvetli bir ilişki içindedir (Nakabayashi ve ark 1988). .

Eriyik tek kristal Re-Ba-Cu-O örneklerinin hazırlanması sırasında 123 fazı ile 211 fazının farklı termal genleşme katsayısına sahip olması ve 123 fazında örgü parametrelerinin oksijen stokiyometrisine bağlı olmasından dolayı üç farklı çatlak tipi oluşmuştur. SrTiO3 substrat üzerine TFA-MOD metoduyla büyütülen Y1-xSmxBa2Cu3Oy ve YSmxBa2Cu3Oy filmleri Y1-xSmxBa2Cu3Oy için (x = 0. x = 0. Pr.RE)123.RE)123 malzemeler içinde en yüksek Tc’ler: Pr için x = 0. Sm ve Gd) süperiletken malzemelerinde kritik sıcaklıklardaki değişim gözlenmiştir.0156 değerinde bir pike . Tüm (Yb. Gd) hazırlanmıştır (Shi ve ark.Eu. Sentezlenen tek faz (Yb.2.01Ba2Cu3Ox (6 ≤ x ≤ 7) farklı oksijen içeren bileşiklerde Raman işleminin spinörgü relaksasyonunun neden olduğu EPR çizgi genişliği ile sıcaklık arasında güçlü bir bağımlılık gözlenmiştir (Gafurov 2005). Gd için x = 0.B karakteristiklerinden yüksek magnetik alan altında RE konsantrasyonunun akı çivilemesinde rol oynadığı tespit edilmiştir (Kaneko ve ark. Sm) filmlerinde.1. 2005). a/b-makroçatlaklar ve c-makroçatlaklar (Diko 2004).3) malzemelerinde yüksek magnetik alanlarda Jc değeri katkılanmamış örneklere oranla artmaktadır (Kitoh ve ark. SrTiO3 tek kristali üzerine büyütülen Y1-xRExBa2Cu3O7-y (RE= Gd. 77 K’de Ic’nin 90 – 130 Amper arasında değiştiği tespit edilmiştir (Lee ve ark 2004). Yönelimi kontrol ederek büyük tek kristalli tanecikler oluşturmak için ilk kez kullanılan Generic Seed Crystal yöntemiyle RE-Ba-Cu-O (RE = Nd. Tc = 91.05) ve YSmxBa2Cu3Oy için (x = 0. Jc . 2004). 7 m uzunluğunda 9 mm genişliğinde Ni şerit üzerine kaplanan 2 µm kalınlığında Sm1Ba2Cu3O7 (SBCO) filmde. 2005).3. Sm.99Yb0. 2006).RE)123 örneklerinin (Yb.1-0. EPR (Electron Paramagnetic Resonance) ölçümleri Yb3+ katkılı Y0.25 ve Tc = 92 K olduğu tespit edilmiştir (Yokoyama ve Kita 2004). Eu.RE)2BaCuOy ve BaCuO2 safsızlık fazlarında azalmalar meydana gelmiştir. 2005).5 K. a/b-mikroçatlaklar. Y(1-x)CexBa2Cu3O7 malzemelerinde diamagnet yanıtların x = 0.Gd)Ba2Cu3Ox (NEG123) bulk malzemelerin 77. Sm için x = 0.3 K’de 14 T manyetik alanını üzerinde yüksek tersinmezlik alanları gösterdiği tespit edilmiştir (Awaji ve ark.63 (Nd. RE = La.5 K. (Nd1-xCax)Ba2Cu3Oy ve Nd(Ba2-xCax)Cu3Oy örneklerinde artan Ca konsantrasyonu ile Tc değerinin ve birim hücrenin ortorombikliğinin azalmaktadır (Chin ve ark. Tc = 88. (Yb1-xREx)Ba2Cu3Oy ((Yb.

2.2Ba2Cu3O7-δ ince (Y0.2 İtriyum’un diğer üç değerlikliler ile katkılanması Y1-xScxBa2Cu3Oδ bileşiklerinde Tc değerleri x’den bağımsızdır (Mori 1989. Y0. ve c-ekseninde a-ekseninde yönlenmiş yönlenmiş Y0.00. 0. 0.1. 0. 2004).1.05. 2007). 1988). 2002).4 K olarak tespit edilmiştir (Franck ve ark. Sol-gel ve PLD (Pulsed Laser Deposition) ile üretilen YBa2Cu3O7-δ ve Y0.8Ca0. Zuo ve ark.33.33 oranları arasında ortorombik yapının x = 0.5 değerine gittiktçe tetragona yapıya geçiş yaptığı gözlenmiştir.3Ba2Cu3O7-δ yüzey tabakalarında Ca katkısının . film 1997). azaltmaktadır (Bandyopadhyay (YCaBCO) ve ark.64 sahip olduğu ve bunun a .2)Ba2Cu3O7-δ/YBa2Cu3O7-δ çift tabakalı malzemelerde Ca katkısı elektriksel geçiş özelliklerini ve a-ekseninde yönlenmiş YBCO filmin Jc değerini artırmaktadır (Delamare ve ark. manyetik alan altında Jc değerlerinin katkısız YBCO ile yaklaşık aynı değerlere sahip olduğu tespit edilmiştir (Augieri ve ark.8Ca0. 2004).85) için Tc 90. Y1-xBxBa2Cu3Oy (YBBaCuO) (x = 0. (100) SrTiO3 substrat üzerine PLD ile hazırlanan Y1-xCaxCu3O7-δ (x = 0.50) malzemelerinde x = 0.8Ca0. 0.07.2Ba2Cu3O7-δ ince filmlerinde düşük sıcaklıklarda yüksek kritik akım yoğunluğuna sahip iken en yüksek Jc değeri fazla katkılanmış Y0. Y1-xAlxBa2Cu3Oδ (0 < x 0.1) ince filmde Ca’un Y ile kısmi yer değiştirmesi sonucu Tc değerinin artan Ca konsantrasyonu ile azaldığı. 1987).7Ca0. 2.0 ile x = 0. 0. 2006).8Ca0.b düzleminde Ce iyonları arasındaki en olası mesafe olduğu tespit edilmiştir (Petrov ve ark.2Ba2Cu3O7-δ örneğinde gözlenmiştir (Semwal ve ark.3 İtriyum’un Kalsiyum (Ca) ile katkılanması Y(III) yerlerine Ca(II) katkılı Y-Ba-Cu-O’de Ca konsantrasyonunun artması Tc ve J’yi. Aşırı katkılama sınırına yaklaştıkça Tc değeri azalmaktadır (Ben Azzouz ve ark.

5 İtriyum’un tek değerlikliler ile katkılanması İtriyum’un tek değerliklilerle az sayıda çalışma mevcuttur.65 YBCO’nun mikrodalga özelliklerini anlamlı bir şekilde değiştirmediği tespit edilmiştir (Seron ve ark 2004). Ba) bileşiklerinde Tc’nin iyonik çap ile orantılıdır. Y1-xCdxBa2Cu3Oδ (x = 0. Y1-xNaxCu3Oδ’nin katı çözeltilerinde (Dalichaouch ve ark. Bu iyonların Y ile yerdeğiştirmesi pek olası değildir.1. Y1-xCaxBa2Cu3Oy (x = 0.76 A° iyonik yarıçaplara sahiptir.51 A° . 0. Na’nın iyonik yarıçapı 1.7 K ve Mg için Tc = 84 K geçiş sıcaklığı tespit edilmiştir (Tatsumi ve ark. Ba için Tc = 95 K.595Cu2. 2. Benzer sonuçlar Y1−xCdxBa2Cu3O7−δ (Cd katkılı) ve Y1−xCdxBa2−xLaxCu3O7−δ (Cd-La katkılı) örneklerde de gözlenmiştir (Gunasekaran ve Steger 1996). Sr için Tc = 91.405Oy bileşiğinde maksimum alan tuzaklama tespit edilmiştir (Szalay ve ark 2005). Cs) bileşiklerinde x’in 0. 0. 1989.60 A° ve Cs 1. Ca. Y0.9M0. 2.95Ca0. 1992).2) örneklerinde Ca konsantrasyonunun artmasıyla Tc’nin azaldığı ancak Ca katkılı örneklerde O katkılanmasıyla Tc’nin arttığı ortalama tanecik boyutunun katkılamayla azaldığı tespit edilmiştir (Mohan ve ark.5) bileşiklerininde 92 K’de geçiş sıcaklığı tespit edilmiştir (Andreas ve Kingon 1991).16 A° ’dur. 1.05Ba1. 1990).1Ba2Cu3Oδ (M = Mg. Sr.5. Rb.15’e kadar safsızlık içeren faza rastlanılmamış ve birim hücre boyutlarının sabit kaldığı .1. 0.1.4 İtriyum’un diğer iki değerlikliler ile katkılanması RE1−xCdxBa2Cu3O7−δ bileşiğinde x’in artışıyla safsızlık fazlarında da artış meydana gelmektedir (Chen ve ark. Y1-xAxBa2Cu3Oδ (A = K. Rb.3 K. 1988. Fartash ve Oesterreicher 1988) safsızlık fazlarının bulunduğu tespit edilmiştir (aGreaves ve Slater 1989). Ca için Tc = 87. Bu iyonun Y ile yerdeğiştirmesi mantıklı olabilir ama K. Y0. 0. 1.1. 2007). Chen ve ark.

1988.2.23 (Liang ve ark. 95.05Ba2Cu3Oδ bileşiğinde tespit edilmiştir (Koblischka-Veneva ve Koblischka 2003). La içeriği.95Cs0.1 Baryum’un Lantanyum (La) ile yerdeğiştirmesi ve katkılanması Y(Ba1-xLax)Cu3Oδ bileşiğindeki La çözünürlüğü 0. aKaren ve ark. Ca ve Th’un ikili katkılaması sonucu oluşan Y1-2xCaxThxBa2Cu3Oδ bileşiğinde Tc’nin küçük değerler tespit edilmiştir (Andersson ve Rapp 1989. 1989). En yüksek Tc.35) Y2Cu2O5 fazı gözlenmiştir.5 K ileY0. birim hücrenin küçülmesine (Liang ve ark. 1988) arasında (x > 0.6Ba3. La için üst limitin x = 0. 2.6 İtriyum’un diğer atomlar ile katkılanması Y’nin Bi ile kısmen yerdeğiştirmesi ile Tc’de küçük değişimlerin meydana gelmektedir ve örgü parametreleri büyük oranda değiştirmektedir (Varadaraju ve ark. 1987). Liang ve ark. Mazumder ve ark.2’den büyük değerleri Tc’yi azaltmaktadır (Jung ve ark.7Oy bileşeninin akı çivileme merkezi olarak davranabileceği ve geçiş sıcaklığını değiştirmediği gözlenmiştir (Bortolozo ve ark.66 gözlenmiştir.2 Baryum (Ba) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları 2. 1988) a ve b . 1988). 2. Y1-xTaxBa2Cu3O7-y (0 ≤ x ≤ 0.5 (Chandrachood ve ark. Tokiwa ve ark. 1988.1. 1989) ile 0. Ga ve Fe’nin x = 0. Th ve Zr katkılamaları başarısızlıkla sonuçlanmıştır (Neumeier 1992).36 olduğu ve bu değerden sonra Y2Cu2O5’in çökelmesi sonucu La’nın Y bölgesiyle yerdeğiştirmeye başladığı tespit edilmiştir (Cava ve ark.08) bileşiklerinde YTa1. De Groot ve ark 1988. Andersson ve ark. Tl katkılaması Tc’yi anlamlı bir şekilde değiştirmemektedir (aSaito ve ark. 1989. 2004). 1987. 1987). 1991).5Cu0.

Cava ve ark. 1996. Liang ve ark. Manthiram ve ark. 1994.1 < x < 0. 1988. 1988. Yitai ve ark.42 A° iyonik yarıçapları vardır. . Huang ve ark. 1989. 1991. 1993). Slater ve ark. IIA grubu elementleri içinde yerdeğiştirme ve katkılama çalışmalarında en yaygın olarak Sr ve Ca kullanılmıştır. 1996.2 Baryumun Stronsiyum (Sr) ile kısmen veya tamamen yerdeğiştirmesi IIA grubu elementlerinden Mg’un 0. Wuu ve ark. c ekseninde ise büyük bir azalmaya sebep olmaktadır (Buckley ve ark. Rykov ver ark. Liang ve ark. Mazumder ve ark. Tomoichi ve ark. 1988) ve kritik sıcaklığı azaltmaktadır (Chandrachood ve ark. 1988. 1987. Ortorombik yapı bozulurken(Liang ve ark. 1991. 1988. Slater ve ark. Manako ve ark. 1988. 1988. 1992. Liang ve ark. 1992). Rajarajan ve ark. 1992).89 A° . Karen ve ark. 1992.2. 1992.67 eksenlerinde farklı değişimlere. 1994) 1212 yapısıdır. Xiong ve ark. Ehmann ve ark. 1988). 1988. Rajarajan ve ark. 1987. Normal YBCO yapısı. 1993. Cava ve ark. 1989. aKaren ve ark. Zhang ve ark. Diğer bir yapı ise 1212 süperyapısıdır. Yapılan çalışmalarda Tc’lerin oldukça düşük olduğu bir kısmında süperiletkenlik gözlenmediği tespit edilmiştir (Babu ve Greaves 1993. Sr’un tamamen yerdeğiştirmesinde 3 faklı yapı gözlenmiştir.25 A° ve Sr’un 1. Sr’a ilave olarak katkılanan maddelere bağlı olarak ya ortorombik (Pmmm) ya da tetragonal (P4/mmm) yapı tespit edilmiştir.05’te küçük bir maksimumda ve 0. La içeriğinin artışı oksijen içeriğini artırmakta (Buckley ve ark. Rajarajan ve ark. Liang ve ark. 1991. Huang ve ark. Beales ve ark. 1994. 1987. 1988. 2. Tokiwa ve ark.25’te ortorombik-tetragonal faz geçişi olmaktadır(Liang ve ark. Bu yapıda tetragonal P4/mmm yapısındaki CuO4 zinciri MO6 sekizyüzlüsü ile yerdeğiştirir ve 1212 yapısı meydana gelir (Beales ve ark. Ca’un 1. 1994. Den ve Kobayashi 1992. 1991. 1992). Harlow ve ark. 1989). (Babu ve Greaves 1993. Tokiwa ve ark. Ortorombik yapıdaki CuO4 kare birimleri GaO4 ile yerdeğiştirir ve 1212 süperyapısı meydana gelir (Huang ve ark. 1988. 1988. x = 0. 1988). Harlow ve ark.

1987.0 için Sr içeriği ile ortorombiklik kısmen muhafaza edilmektedir (Fjellvåg ve ark.68 Y(Ba1-xSrx)2Cu3Oδ bileşiğinde maksimum x değeri 0. Baldha ve ark. Cd yapıya . Rozell ve ark. 1987. Wada ve ark. Veal ve ark. Gd. SOED (Solid Oxide Electrochemical Doping) metoduyla katkılanmış ve Ba2+ iyonlarının elektriksel kuvvet altında Ca2+ iyonları ile yerdeğiştirdiği. x’in artışıyla azalmaktadır (x = 0. 1987. Sm. 1998). 1988. Veal ve ark.Yb. Tc. Ca2+’nın düşük akım yoğunluğunda çoğunlukla tanecik kıyıları boyunca. Lu) için araştırılmış ve Yb için katı çözelti eilde edilebilirken Lu için gözlenmemiştir. δ = 7. Ihara ve ark. 1993.2. Golben ve Vlasse 1992. R(Ba1-xSrx)2Cu3Oδ (R=Nd. Dy.) 2.2. Ganguli ve Subramanian 1991.3 Baryumun Kalsiyum (Ca) ile yerdeğiştirmesi Y(Ba1-xCax)2Cu3Oδ bileşiğinde. Gunasekaran ve ark. 1989). Cu yerlerine yerleşir (Komatsu ve ark. Birim hücre parametreleri. 1991. 1987). 1988). bKaren ve ark. Parent ve Moreau 1991. Eu. Sr içeriğinin artışıyla izotropik olarak azalır. Birim hücre parametreleri. Liang ve ark. birim hücresinin çok küçük olduğu tespit edilmiştir (Matsumoto ve ark. Currie ve Forest 1988.8 olarak verilmiş (Golben ve Vlasse 1992) sinterleme sıcaklığının Sr içeriği ile arttığı gözlenmiştir (Parent ve Moreau 1991). Zhao ve ark. Eu için Tc baskılanmıştır (Badri ve Varadaraju 1992.32 değerlerinde Mg. x ile azalmış. 1989. 1988. 1988. Zhao ve ark. 1993. 1987. 1989. Sung ve ark. Liang ve ark. YBa2Cu3Oy yapısına Ca. x > 0. yüksek akım yoğunluğunda tanecik kıyıları kadar tanecik içine de katkılandığı. 1988. Cd. Hg) bileşiğinde katkılama kritik sıcaklığı azaltır.4 Baryumun diğer iki değerliliklilerle katkılanması Y(Ba1-xMx)2Cu3Oδ (M = Mg.5 için 80 K) (Babu ve ark. Ono ve ark. 1996. 1988). 2. Tc. Ca içeriğinin artışı kritik sıcaklığı azaltırken süperiletken ve süperiletken olmayan fazlar gözlenmiştir (Zhang ve ark. Taguchi 1988.

06 için Sc ve V ile x = 0. 1988). 2003). K. Al) bileşiklerinde x = 0. Ti. Co. Cs) katkısında en çok tercih edilen element K olmuştur (Ausloos ve ark. Cr. 2.1Cu3O7-δ bileşiğinde Na atomlarının akı çivileme merkezlerini geliştirmede negatif etkisinin olduğu bulunmuştur (Leng ve ark. Na. Gupta ve Braun 1988). 1988. aSaito ve ark. Iguchi ve ark. Nb. Diğer bütün katkılamalarda Tc’nin azaldığı tespit edilmiştir. Ni. Ni. Rh. Li ve Na katkılı örneklerde safsızlıklar gözlenmiş ve Tc yaklaşık 79 K civarında bulunmuştur (Ausloos ve ark. Ti. 1987. Rb. 2. Felner ve ark. Ancak Cu bölgesine yapılan katkılamalar süperiletkenliğe zarar vermektedir. Özellikle Fe.9Na0. V.1 Bakırın ilk satır geçiş metalleri ile katkılanması YBa2(Cu1-xMx)3O7-δ (M = Sc. YBa1. Mn. 1996).69 girememektedir (Andreas ve Kingon 1991. 1988. Ta. ve Re) yapıya giremediği için süperiletkenliği değiştirmemiştir. ve Ru katkıları Cu ile yer değiştirmekle birlikte Tc’yi azaltmıştır. Rajarajan ve ark. YBCO’ya yapılan çok sayıda geçiş metali katkılamaları (Zr. Tatsumi ve ark.5 Baryumun tek değerliliklerle katkılanması Y(Ba1-xAx)2Cu3Oδ (A = Li. Fe. Co. 2.1 için Mn yerdeğiştirmeleri Tc de önemli bir değişikliğe neden olmamıştır.3 Bakır (Cu) Bölgesinde Yapılan Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları YBCO’ya yapılan geçiş metalleri katkılamalarının nedeni genellikle fiziksel özelliklerini değiştirmektir. Hg’nın çok küçük oranlardaki katkılamalarında Tc 90 K’nin üzerinde kalmasına rağmen kısa sürede yapıdan uçarak uzaklaşmaktadır (Pandey ve ark. Co. Ga.2. Zn. Gupta ve Braun 1988. 1988. ve Ni katkılamalarında Tc için oldukça düşük değerler elde edilmiştir (Dou ve . 1988. Pt. Pd. Fe. V. 1994).3.

Nb (bGreaves ve Slater 1989. YBa2Cu3-xScxO6+δ (x = 0-1.73% oranında Fe katkısının Tc’yi düşürdüğü. Cd ve Hg’nin x < 0. Büyük tanecikli eriyik YBa2(Cu1-xZnx)3O7-δ bileşiğinde kritik akım yoğunluğu. 2. 1988.5 K civarında arttığı. Mg.6) bileşiğinde Tc. 1991. 1987. 1990. aManeo ve ark. 1987. Tc değerinin altına inildikçe paramagnetik merkezin yer değiştirdiğini ortaya koymuştur (Baňacký ve ark. bXiao ve ark. 1988. bCieplak ve ark. Xiao ve ark. 1988. Welp ve ark. Lin ve ark. (aCieplak ve ark. 1987). 1993. Takabatake ve Ishikawa 1988). büyük değerlerinde 45 K kritik sıcaklık gözlenmiştir (Nishi ve ark. bSaito ve ark. Strobel ve ark. 1988). TakayamaMuromachi ve ark. 1992.3. 2001). 1990. Sn ve Pb katkılanması Au katkılamalarında x’in düşük değerlerinde Tc’nin 1. 2002). 63 K iken .2 Bakırın ikinci ve üçüncü satır geçiş metalleri ile Li.02 değerinde yerdeğişterebildiği. Ag ve Pt katkılamaları Tc’de önemli bir değişikliğe yol açmaz iken Ag katkılaması Tc’yi çok az artırmaktadır(Tholence 1987). 1988). Pd’nin küçük miktarlarında 92 K. 1988.1) bileşiğinin EPR (Electron Paramagnetic Resonance) sonuçları. Yan ve ark. Strobel ve ark. 1990. magnetik alan tuzaklaması. Oksijenden yoksun hazırlanan YBa2Cu3O6+y (y =0. Li ve Mg konsantrasyonları arttıkça Tc’nin azaldığı gözlemlenmiştir (Andresen 1991. 1987) 0-3.70 ark. Tholence 1987. 1988. Tarascon ve ark. katkılı malzemelerin magnetizasyonunun sinterleme sıcaklığına oldukça bağlı olduğu tespit edilmiştir (Yao ve ark. 1988. Streitz ve ark. 1988) ve Si2’nin yapıya giremediği. 1987). Subba Rao ve ark. Tholence 1987. Mo’nin ise Tc’yi 50 K civarına düşürdüğü tespit edilmiştir (Remschnig ve ark. oda sıcaklığı özdirencinin azaldığı. bManeo ve ark. Ta. 1990.00125 ile x = 0. 2000). alınganlığının ve üst kritik magnetik alanının değişmediği tespit edilmiştir (aCieplak ve ark.00253 arasındaki değerlerde iyileştiği gözlenmiştir (Zhou ve ark. kaldırma (levitation) kuvveti özelliklerinin x = 0. paramanyetizmanın Tc değerinin altında diamagnetik-süperiletken fazı ile baskılandığını. Kewi ve ark.

YBCO’ya Yapılan Diğer Katkılama ve Yerdeğiştirme Çalışmaları YBa2Cu3Oy (YBCO) süperiletkenine NaNO3 ilavesinde Tc hemen hemen değişmeden kaldığı halde NaNO3 ilavesinin artışı. birim hücrenin örgü sabitlerini azaltmaktadır. 2000). Gözenekli ve tanecik . birim hücrenin örgü sabitleri hafifçe artmaktadır (Wu ve ark 2000).71 Br/Cu=1/30 ve y = 0.1 örneklerinde 63.25% SnO2 katkılı örnekte ön sinterleme olmaksızın elde edilmiştir. Jc yi azaltmak sıcak noktalarda enerji tutulumunu azaltmanın bir yoludur. eriyik YBCO üzerine konularak ön sinterleme sonucu nüfuzu araştırılmıştır. Tek etki alanlı eriyik YBCO seramiklerinde akımı sınırlandırıcı hatalarda elementler anahtar olarak görev yapar. Jc’yi azaltmak için Tc’den daha düşük değerlerde optimal Jc değerini kullanarak uygun katkılama seviyesi tespit edilmiştir. Kalay katkılanmış YBa2Cu3O7−y bileşiğinde Mossbauer spektrumu kalay’ın Cu(1) pozisyonlarına gittiğini göstermiştir. x = 0.6 durumunda Tc 89 K’e yükselmiş ve Brom’un süperiletkenliği onardığı doğrulanmıştır (Dieng ve ark.65Cu NQR (Nuclear Quadrupole Resonance) tekniği ile incelenmiş ve Ni katkılamanın. İyi düzenlenmiş Cu-O zincirlerine kalay katkılama ferroelektrik geçiş sıcaklığını modifiye etmektedir (Zheng ve Zhang 2002). Bu da süperiletken hacminin 100%’nde geçişi mümkün kılmıştır (Mendoza ve ark. 2002).4.25% aralıklarla faklı SnO2. Ferroelektrik düzenlenme Cu-O zincirlerinde meydana gelmektedir. Sıcak noktalarda düşük termal iletkenlik ile birlikte yüksek miktarda enerji toplamak materyalin bozulmasıyla sonuçlanır. örneği zayıf bir şekilde etkilediği ve Ni’in tercihli olarak düzlemlerde yer değiştirdiği soncuna varılmıştır (Lee ve ark. Jc değeri 77 K’de 1 T magnetik alanda 90 kA/cm2 değerine ulaşmıştır (Leblond-Harnois ve ark. Ağırlıkça 0. NaCl ilavesinde ise Tc azalırken. 2000). Tc’yi azaltırken Jc’yi artırmaktadır (Harada ve Yoshida 2002). 2002). Tc’de küçük bir azalma meydana gelmesine rağmen en iyi süperiletkenlik özellikleri 0. Saf YBCO ve YBa2-xLaxCu3-xNixO7-δ. Sıcaklığa bağlı dielektrik sabitinde ve iç sürtünmede 200 K civarında ferroelektrik ve yapısal anormallikler gözlenmiştir. 2.5% CeO2 ve 0. YBa2Cu3O7-δ bileşiğine Pr katkısı.

197m sıcaklıklarda difüzyona uğradığı (bAraújo ve ark. 2002). 197m Hg ve 199m Hg radyoaktif izotopları YBCO ince filme Hg radyoaktif izotopunun 653 K üstündeki katkılandığında Hg’nın örgü içinde hiçbir atomun bulunmadığı eşsiz bir yere yerleştiği tespit edilmiştir (Amaral ve ark. aşırı katkılanmış yüksek sıcaklık süperiletkenlerinde geçiş özelliklerinde yeni bir sistemi işaret etmektedir (Castro ve Deutscher 2003). 2004). 2003). YBa2Cu3O7-δ çok kristalinde tanecik sınırlarına tercihli olarak Fe ve Ca katkılanmış. nötral oksijenin bulunması süperiletken olmayan tabakanın kalınlığınının azalmasını ve bazı büyük açılı tanecik kıyılarında geçiş özelliklerinin artabileceğini öngörmektedir (Boyko ve ark. Ni/YBCO ve Fe/YBCO örneklerinde ferromagnetik filmin kalınlığının artışıyla Tc ve Ic’nin azaldığı tespit edilmiştir (Ebara ve ark 2005). 150 nm kalınlığındaki YBCO ince filme oda sıcaklığında Ge katkılanmış. 1999) ve örgü içinde yüksek simetriye sahip bir yeri işgal ettiği bulunmuştur (aAraújo ve ark. 2003). Manyetik alan altında ise paramagnetik özellikler sergilemektedir (Hari Babu ve ark. Değişik miktarlarda oksijen içeriğine sahip Ca katkılanmış YBCO filmlerde (RH) Hall sabitinin ve özdirencin sıcaklığa bağlılığının araştırıldığı çalışmada. YBa2Cu3O7−δ (YBCO)’da nokta kusurları ve yükler içeren büyük açılı tanecik kıyılarının geçiş özelliklerinin bilgisayar simülasyonu ile incelenmesi. Uranyum katkılı Y-Ba-Cu-O sistemi Y2BaCuO5 fazı ve U parçacıkları içeren YBa2Cu3O7 içermektedir. Ca jelleri yüksek yoğunlukta YBCO tabletlere ve PLD ile hazırlanmış ince filmlere uygulanmış. Beklenmedik şekilde katkılamanın artmasıyla Tc pikinin ortaya çıkması. 1997). elektriksel iletkenlikte ve . Ge’un 60 nm’ye kadar girdiği. Ca’un tanecik sınırlarına difüzyonu süperiletkenlik özelliklerini değiştirmemiş ancak tanecik kıyıları boyunca Jc artmıştır (Berenov ve ark. 1998). 1999). RH ile T arasında katkılama ile azalan Tc pikinin en uygun katkılamada görünmediği tespit edilmiştir.72 kıyılarında süperiletken özellik göstermeyen bir yapıya sahip olan bulk YBCO’ya AgS katkılanmasıyla Ag’nn CuO zincirlerindeki yerlerle yer değiştirdiği ancak S’nin bütün mümkün yerlere girebildiği ve 10%’luk katkılama ile kritik sıcaklığın 92 K olduğu tespit edilmiştir (Tyagi ve ark. Ca katkılanmış malzemelerde Jc değeri artarken Fe katkılanmış malzemelerde Jc değerinin azaldığı bulunmuştur (Cheng ve ark. YBa2Cu3O6+δ’ya ince film üzerine Ni veya Fe ferromagnetik filmler RF Magnetron Sputtering tekniği ile depozito edilmişir.

PLD ile hazırlanmış YBCO filme BaZrO3 katkısı. kritik akım yoğunluğunun magnetik alanla ilişkisini gösteren grafikte. 2005). katkılama konsantrasyonu ile baskılanmıştır. Katıhal difüzyon tekniği ile katkılanan Ag atomlarının. c örgü parametresinde 0. Co katkılamasının çöküntü meydana getirdiği gözlenmiştir.73 magnetizasyonda kayıplar olduğu.2 105 A/cm2 (77 K’de) değerlere ve oda sıcaklığındaki özdirenç değerinin 2-3 kat azalmaya neden olduğu tespit edilmiştir (Görür ve ark. Y-Ba-Cu-O tek tanecik bulk süperiletkenlerinde nano boyutlu az bir miktar ZrO2 ilavesiyle c ekseninde Y2BaCuO5 (Y211) parçacıklarının sıralandığı gözlenmiştir. Al2O3 parçacıklarının Cu(1) yerlerine ve Y yerlerine girebildiği. YBCO-123’ün fotoelektron spektrumu iki bileşen içermektedir. Ni. Alan tuzaklaması. Ni. Jc değerinin anlamlı bir şekilde arttığı tespit edilmiştir (Mellekh ve ark. 2005). M (M = Co. 30%’u Y2BaCuO5 içeren eriyik YBa2Cu3O7-δ’ye ağırlıkça 0.1%’lik bir artışın Tc = 92 K. tanecikler arası bölgenin büyümesine. tanecikler arasında iletken hatların zayıflamasına ve Tc ve Jc değerlerinde azalmaya neden olmuştur (Topal ve Özkan 2005). Jc’nun düşük alanlarda gözlenen düzgün kısmı uzamış. Zn. Ga) katkılı YBCO’da Tc. Tc’nin 85 K olduğu ve Al2O3 konsantrasyonunun artmasıyla keskin bir şekilde düştüğü. kristal yapının değişmediği tespit edilmiştir (Avcı ve ark. Sırasıyla Zn. Zn ve Ni. 2006). Tc değeri katkısız YBCO ile karşılaştırıldığında 1 K azalmış. Y-123 yapısında tanecik sınırlarına yerleştiği ve Jc . Birisi yüksek hol katkılama seviyesi tarafından karakterize edilen ve süperiletken olmayan aralıklar içeren kısmı diğeri ise süperiletkenliği tutan kısmıdır. Co ve Ga’un CuO zinciri boyunca Cu(1) yerlerini işgal ettiği tespit edilmiştir. düzgün kısmın sonunda Jc’nun oranı güçlü bir şekilde azalmıştır ((Traito ve ark. 2005). Ağırlıkça % 0. 2005). Jc = 4. 2006). MgO ve Ag/MgO zemin üerinde elektron beam evoporation tekniği ile üretilmiş YBa2Cu3O7-x ince filmlerde.8 oranında nano boyutlu Al2O3 parçacıkları YBCO’ya ilave edilmiş ve Rietveld Refinement Tekniği ile XRD ve EDX analizleri sonunda ortorombikliğin azaldığı. 2006).H özelliklerin manidar bir şekilde değiştirdiği tespit edilmiştir (Zhao ve ark. kaldırma kuvveti ve Jc çivilemeden dolayı bu durum en çok Zn’de gözlenmiştir (Zhou ve ark. Jc değeri homojen olmayan örneğin mikroyapısından dolayı pozisyona bağlı olarak değişmiştir (Iida ve ark. Ga.5% B2O3 ilave edilmesi. Bunlar ARPES spektra ile araştırılmış ve . CuO2 düzlemlerinde Cu(2) yerleriyle yer değiştirdiği.

6 haricinde x’in artışıyla bileşiklerin normal durum özdirençlerinde de artışlar gözlenmiştir (Hong ve ark. 1995) Y1-xGd xBa2Cu3O7-δ çok kristalinde Gd içeriğinin artışıla Jc değerlerinde azalma tespit edilmiştir (Theuss ve Kronmüller 1995). 1989). 2002). YBCO-123’e Gd difüzyonu tanecikler arası çiftlenmenin karakteristik gerilimi Jc ve Tc değerlerini artırmaktadır. 2002).5. Gd1-xYxBa2Cu3O7-y ince filminde x arttıkça magnetik alan altında Jc değerinin arttığı (Wang ve ark. YBCO örneğinde böyle bir pik bulunmamıştır. YBa2Cu3O7-x çok kristalinde Gd difüzyonu kritik sıcaklığı 88 K’den 91 . 2.6Ba2Cu3Oy malzemelerinin manyetizasyon eğrileri farklı sıcaklıklarda SQID ile ölçülmüştür. Bu etkinin Jc ve akı çivilemesini artırdığı. 1998). Y1-xGd xBa2Cu3O7 çok kristalinde yapının ortorombik olduğu ve Gd içeriğinin artışıyla örgü parametrelerinde büyümenin olduğu tespit edilmiştir (El Ali ve ark. 2007). Gd ilave edilmiş örneklerde H ⊥ c konfigürasyonunda 70 K altında fishtail etkisi gözlenmiştir. 2004). YBCO süperiletkeninden sonra sentezlenen GdBCO süperiletkeni YBCO’dan daha iyi oksijen tutma özelliğne sahiptir ancak oksijen eksikliğinde çok çabuk süperiletkenlik özelliklerini kaybetmektedir (Taka ve ark. alan-gerilim çivileye ve manyetik çivilemeye neden olmaktadır bu da Jc ve akı çivilemesindeki artışı açıklayabilmektedir (Feng ve ark.74 YBCO-123’ün düşük enerjili elektron yapısının genellikle LDA hesaplamalarıyla ve süperiletken olmayan karakterinin güçlü katkılamalarla meydana gelebileceği sonucuna varılmıştır (Zabolotnyy ve ark. Jc değerinin manyetik alanla arttığı tespit edilmiştir. Y yerlerine Gd’nin yerdeğiştirmesi.4 değerinde RE123 karışımının homojen ve en yüksek Jc ve Tc değerlerine sahip olduğu belirtilmiştir (Yulei ve ark.4Gd0. Toz eritme yöntemiyle hazırlanan YBa2Cu3Oy ve Y0. Hazırlanılan (Y1-xGdx)BCO bileşiğinde x = 0. Y2BaCuO5 parçacıklarının boyutlarının azalmasına. YBCO (123) Bileşiğine Yapılan Gd ve Nb Katkılama Yerdeğiştirme Çalışmaları Y1-xGd xBa2Cu3O7-δ yapısında x = 0.

2007). 1995). Seztezlenen YBa2Cu3-xNbxO7 malzemesinde x = 0. Laser Ablation Tekniği ile SrTiO3 üzerine büyütülen YBa2Cu3-xNbxOy ince filminde x = 0.21 değerinde süperiletkenyalıtkan geçişi olduğu ve YBCO’ya Nb ilavesiyle süperiletkenlik taneciklerinin dayanımının azaldığı ifade edilmiştir (Grekhov ve ark. tanecikler arası bağlanmanın karakteristik bir dayanım kuvveti olduğu şeklinde yorumlanmıştır (Öztürk ve ark. YbaCuNbO yapısının ortorombik olduğu ve YBCO filmleri büyütmek için uygun olduğu tespit edilmiştir (Grekhov ve ark. 1999). Gd difüzyonu ile elde edilen bu gelişme. Grekhov ve ark. .05 değerleri için süperiletken özelliklerin geliştiği ve en yüksek Jc değerlerinin gözlendiği tespit edilmiştir (Srinivas ve ark. 1994). 1997.75 K’e ve Jc akım yoğunluğu 55 A/cm2’den 122 A/cm2’ye artırmıştır.025 ve x = 0.

00000 48. YBa2Cu3O7-δ süperiletkenine ikili katkılama planlanmıştır.10 29.43540 130.70000 215.80000 502.50 -- O 8 15.00 201.00 90.80000 502.74000 364.06000 90.00000 253.00 132.40 ---- Cu 29 65.60000 363.32700 434.00 137.00000 0.24077 -3.00000 -0. Tablo 3.90 -- Ba 56 137. Katkılaması yapılacak atomların tespitinde.04000 90.89000 Im/3m 229 bcc 502.44000 C12/m1 12 monoklinik 540.90000 Fm/3m 225 ccp 361.23801 56.00000 198.00000 145.00000 1.90585 355.10000 180.54600 255.00 90.00000 1.80000 90. MATERYAL VE METOT 3.99940 120.49000 90.53 90.00 90.00 181.74000 573.00 90.00000 212.1’de gösterilen elementlerin özelliklerden faydalanılarak Gd ve Nb elementlerinin katkılanmasına karar verilmiştir.00000 -2.10 --- Gd 64 157.00 90.80000 145.07465 1.26000 90.04000 330.04000 330.60000 Im/3m 229 bcc 330.40 -32.00 235.49000 361.90 -78.60000 135.00000 1.74100 60.00 90.21013 35.00000 -0.30000 180.1 Malzemelerin Hazırlanması Çalışmada.30 44.00000 1.00000 6.10 -93.90638 285.25000 357.00 90.60000 578.00000 233.30000 342.82170 15.70000 1.00 46.76 3.20 -102.90000 508.49000 361.00 120.22000 p63/mmc 194 hcp 364.1 YBCO elementleri ve katkı atomlarının genel özellikleri (WEB) Y Atom Numarası Atom Ağırlığı [g/mol] Bağ Uzunluğu (Atom-Atom) [pm] Atomik Çap (Deneysel) [pm] Atomik Çap (Hesaplanan) [pm] Magnetik Moment [µN] Elektriksel Özdirenç [10-8 Ωm] Elektronegatiflik [Pauiling] Uzay Grubu Yapı a [pm] b [pm] c [pm] α [o] β [o] γ [o] s [pm] p [pm] d [pm] f [pm] 39 88. Tablo 3.60000 90.70 Nb 41 92.90 -- Örgü Parametreleri Valans Kabuk Orbital Çapı .00 90.00 189.00000 3.00 120.20000 p63/mmc 194 hcp 363.

0. BaCO3. Bu yüzden Nb atomlarının kakısı için Ba ve Cu bölgeleri seçilmiştir.075.5 + 2CO 2 2 standart YBCO denklemi temel alınarak aşağıdaki formüller yardımıyla her x katkısı için katıhal tepkime yöntemi kullanılarak başlangıç karışımları hazırlanmıştır. Bunun için aşağıdaki malzemelerin hazırlanması kararlaştırılmıştır.1 mg hassasiyete sahip dijital terazi ile tartılmıştır.025.225) (Ba-Nb Serisi). Nb atomları uzay gurubu açısından Ba atomları ile aynı uzay grubuna sahip iken.6Gd0.6Gd0. 0. 0. CuO. 0. Y0. 0.1. Kimyasal tozlar. Katkılama oranları. Nb tozları sitokiyometrik oranlarda 0.075.4Ba2Cu3O7-δ (Gd-YBCO). 3.125. 0. Fakat Gd tabanlı bileşik oksijen eksikliğinde çok çabuk süperiletken özelliklerini yitirmektedir (Taka ve ark.025. elektronegatifliği. 1 (Y2 O 3 ) + 2(BaCO 3 ) + 3(CuO ) → YBa 2 Cu 3 O 6.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ (x = 0. Gd-YBCO. örgü parametreleri ve bağ uzunlukları açısından Cu atomuna daha yakındır.125.1 Toz malzemeler için sitokiyometrik oranların hesaplanması Y2O3. 0.175. 2002).77 GdBa2Cu3O7-δ bileşiğinde oksijen konsantrasyonu YBCO bileşiğine göre daha fazladır.225) (Cu-Nb Serisi). YBCO yapısının daha baskın olması ve daha fazla oksijen tutabilmesi için mol olarak 60% Y ve 40% Gd oranları belirlenmiştir.4Ba2-xNbxCu3O7-δ (x = 0. 0. • • • • Katkılananacak olan malzemelere referans teşkil etmesi amacı ile saf YBa2Cu3O7-δ malzemesi (Saf YBCO). Nb katkılaması (Ba-Nb Serisi) için . Bu yüzden Gd katkısının Y ile birlikte kullanılmasına karar verilmiştir.175. Ayrıca atomik çapı ise Ba ve Cu atomlarının atomik çapları arasında yer almaktadır. Katkılanacak olan malzemelere referans teşkil etmesi amacı ile Y0.6Gd0. Gd2O3. Y0.

5454 362.2 Başlangıç komposizyonu için kullanılan oksit bileşiklerin özellikleri. Her x katkılı malzemenin sitokiyometrik oranlarına göre hesaplanmış miktarları ve referans teşkil edecek olan YBa2Cu3O7-δ ile Y0.125. Nb Katkılaması (Cu-Nb Serisi) için 3 (Y2 O 3 ) + 2 (Gd 2 O 3 ) + 2(BaCO 3 ) + (3 − x )CuO + xNb → 10 10 Y0. Tablo 3. Bileşik/Element Adı İtriyum Oksit Baryum Karbonat Bakır (II) Oksit Gadolinyum Oksit Niyobyum Kimyasal Formülü Y2O3 BaCO3 CuO Gd2O3 Nb Molekül/Atom Ağırlığı (g/mol) 225.6 Gd 0.6Gd0.5 + 2CO 2 denklemleri kullanılmıştır.175.9064 Saflık Derecesi (%) 99.800 Kimyasal reaksiyonlarda her iki seri katkılama için x katkı miktarı 0.3359 79.995 99. 0. 0.4Ba2Cu3O7-δ bileşiklerinin sitokiyometrik oranlarına göre hesaplanmış miktarları.000 99.3-5’de verilmiştir.000 99.78 3 (Y2 O 3 ) + 2 (Gd 2 O 3 ) + (2 − x )(BaCO 3 ) + xNb + 3CuO → 10 10 Y0.4 Ba 2− x Nb x Cu 3 O 6. Tablo 3. 0.8099 197.2 de verilmiştir. 0.075.225 olarak seçilmiştir.5 + 2CO 2 Gd-YBCO.990 99.4 Ba 2 Cu 3− x Nb x O 6.4982 92. Başlangıç komposizyonu elde etmek için kullanılan oksit bileşiklerin ve elementlerin molekül ve atom ağırlıkları ile saflık dereceleri Tablo 3.6 Gd 0.025. .

79

Tablo 3.3

YBa2Cu3O7-δ bileşiği ve Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ bileşenlerin miktarları.
Formül YBa2Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba2Cu3O7-δ Y2O3 (g) 1.5000 0.6001 Gd2O3 (g) --0.6422 BaCO3 (g) 5.2434 3.4958

bileşiği için

Malzeme İsmi Saf YBCO Gd-YBCO

CuO (g) 3.1735 2.1350

Tablo 3.4 Ba-Nb serisi için bileşenlerin miktarları.
Malzeme İsmi Ba-Nb-1 Ba-Nb-2 Ba-Nb-3 Ba-Nb-4 Ba-Nb-5 Katkı Oranı (x) 0.025 0.075 0.125 0.175 0.225 Y2O3 (g) 0.6001 0.6001 0.6001 0.6001 0.6001 Gd2O3 (g) 0.6422 0.6422 0.6422 0.6422 0.6422 BaCO3 (g) 3.4868 3.3986 3.3103 3.2220 3.1337 CuO (g) 2.1350 2.1350 2.1350 2.1350 2.1350 Nb (g) 0.0207 0.0619 0.1031 0.1443 0.1856

Formül Y0.6Gd0.4Ba1.975Nb0.025Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.925Nb0.075Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.875Nb0.125Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.825Nb0.175Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.775Nb0.225Cu3O7-δ

Tablo 3.5 Cu-Nb serisi için bileşenlerin miktarları.
Malzeme İsmi Cu-Nb-1 Cu-Nb-2 Cu-Nb-3 Cu-Nb-4 Cu-Nb-5 Katkı Oranı (x) 0.025 0.075 0.125 0.175 0.225 Y2O3 (g) 0.6001 0.6001 0.6001 0.6001 0.6001 Gd2O3 (g) 0.6422 0.6422 0.6422 0.6422 0.6422 BaCO3 (g) 3.5310 3.5310 3.5310 3.5310 3.5310 CuO (g) 2.1172 2.0816 2.0460 2.0105 1.9749 Nb (g) 0.0207 0.0619 0.1031 0.1443 0.1856

Formül Y0.6Gd0.4Ba1.975Nb0.025Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.925Nb0.075Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.875Nb0.125Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.825Nb0.175Cu3O7-δ Y0.6Gd0.4Ba1.775Nb0.225Cu3O7-δ

Ba-Nb serisindeki tüm katkılar için Tablo 3.4’ten, Cu-Nb serisindeki tüm katkılar için Tablo 3.5’den yararlanılarak belirtilen miktarlardaki malzemeler 0.1 mg duyarlılığa sahip hassas terazi yardımıyla tartıldı. Her serideki tüm katkılar için ayrı ayrı karıştırılan tozlar, homojen bir karışım elde etmek için bir öğütücüde 6 saat ve agad havanda bir gün boyunca elde karıştırılmıştır. Daha sonra gri bir renk aldığı gözlenen toz karışımlar alümina (Al2O3) potalara konularak kalsinasyon işlemine hazır hale getirilmiştir.

80

3.1.2 Kalsinasyon işlemi

Toz haldeki karışımlar, kalibre edilmiş NABERTHERM marka ve N 11/R modelli kül fırınına yerleştirilmiştir. Fırın, oda sıcaklığından itibaren 925 oC’ye 3.75 oC/dakika hızla (4 saat) ısıtılmıştır. Toz karışımlar, bu sıcaklıkta 48 saat süreyle bekletilmiştir. Daha sonra oda sıcaklığına kadar 1.25 oC/dakika hızla (12 saat) soğutulmuştur. Kalsinasyon işlemine ilişkin şematik diyagram Şekil 3.1’de gösterilmektedir. Kalsinasyon işleminin gerçekleştirildiği kül fırını Şekil 3.2’de gösterilmektedir. Oda sıcaklığına kadar soğutulup fırından çıkarılan karışımların siyah renkli olduğu ve külçeleştiği gözlenmiştir. Fırından çıkartılan karışımlar, agat havanda iyice ezilerek, iki saat süreyle öğütülmüştür. Aynı şartlar altında ikinci kez kalsine edilen karışımlar, fırından çıkartıldıktan sonra iki saat süreyle tekrar öğütülmüştür.

Şekil 3.1

Ba-Nb ve Cu-Nb serisi örneklerin kalsinasyon işlemindeki için sıcaklık-zaman grafiği.

81

Şekil 3.2 NABERTHERM - N 11/R kül fırını ve kontrol paneli. 3.1.3 Kalsine edilmiş malzemelerin tablet haline getirilmesi

En son kalsinasyon işleminin ardından öğütülen toz karışımlar yaklaşık 1 gramlık miktarlarda, 13 mm çapa sahip tablet kalıbında (die set) 1000 psi (68.948 bar = 6.8948 MPa) basınç altında 5 dakika preslenerek silindirik tabletler (pellet) haline getirilmiştir. Tablet yapımı esnasında kullanılan pres ve die-set Şekil 3.3’te gösterilmektedir.

Şekil 3.3 Crystal Lab marka pres ve 13 mm çaplı KBr die seti.

82

3.1.4 Sinterleme işlemi

Sinterleme işlemi için malzemeler, önceden kalibre edilmiş CARBOLITE marka 201 modelli ve Eurotherm marka ve 2132 modelli kontrol paneline sahip tüp fırınını içine alümüna kayıkçık kullanılarak içinde yerleştirilmiş ve 10 oC/dakika ile 925 oC’ye ısıtılmıştır. Bu sıcaklıkta 1440 dakika bekletilmiş, 1440 dakikalık sürenin bitimine 30 dakika kaldığı esnada oksijen (O2) verilmeye başlanmıştır. 1440 dakikanın bitiminden sonra sıcaklık 4 oC/dakika ile 550 oC’ye düşürülmüştür. Bu sıcaklıkta 720 dakika beklemiş ve 300 dakikada oda sıcaklığına düşürülmüştür. Sinterleme işlemine ilişkin şematik diyagram Şekil 3.4’te gösterilmektedir. Sinterleme işleminin gerçekleştirildiği tüp fırını ve kontrol paneli Şekil 3.5’te gösterilmektedir.

Şekil 3.4

Ba-Nb ve Cu-Nb serisi malzemelerin sinterleme işlemindeki için sıcaklık-zaman grafiği.

5 CARBOLITE marka 201 modeli ve Eurotherm marka ve 2132 modelli kontrol paneli.6 da gösterilen ultrasonik lehim makinesi ile İndiyum (In) kullanılarak lehimlenmiştir. Ultrasonik lehim. Malzeme üzerine alınan dört kontak ile standart dört nokta yöntemi (Four Point Probe) kullanılarak elektriksel direnç ve kritik akım yoğunluğu tayini yapılmıştır.5 Malzemelere kontak yapılması Sinterlenen malzemeler tüp fırınından çıkarıldıktan sonra 0.3 mm kalınlığında bir kıl testere ile dikkatli bir şekilde kesilerek diktörtgenler prizması haline getirilmiştir.1. 3. Şekil 3. .83 Şekil 3. In’un malzemenin içine nüfuz etmesini sağladığı gibi kontak dirençlerinin oldukça düşük olmasını ve ölçümlerin daha hassas olmasını da sağlamıştır. Dikdörtgenler prizması şeklindeki malzemelere gümüş tel.

Sonlu malzemeler için olan ilşkiyi ise Smith (1958) yayınlamıştır. I akım.1) Burada φ potansiyel. Valdes (1954) tarafından ρ özdirenç. voltaj ve akımın okunan değerleri arasındaki fonksiyonel ilişki. Uhlir (1955) daha farklı geometriler için fonksiyonel ilişkileri genişletmiştir.84 Şekil 3. Bütün bu çalışmalar üç boyutlu sonsuz yapılarda. Bir akım kaynağı sonsuz genişlikteki bir tabaka için potansiyelde uzaklığa bağlı bir değişim verir: Iρ s ln r 2π ϕ − ϕ0 = (3.2) .5.6 Kontak almada kullanılan Ultrasonik Lehim Makinesi. farklı geometriler için verilmiştir.1 Dört nokta yöntemi (FPP) ile elektriksel direnç ölçümü Özdirenç ölçümleri için kullanılan yaygın ve kullanışlı bir teknik standart dört nokta yöntemidir. ρs tabaka özdirenci ve r akım kaynağının tabakaya olan uzaklığıdır. 3. bir doğrultu için incelenmiştir.1. Bir dipol (+ kaynak ve – kaynak) için potansiyel ise aşagıdaki gibi olur: ϕ − ϕ0 = Iρ x r1 ln r2 2π (3.

4) olarak bulunur.5) Şekil 3. Ollendorf (1932) bir çizgi boyunca eşit aralıklarla yerleştirilen sonsuz sayıdaki akım kaynağı için potansiyel dağılımını aşağıdaki gibi ifade etmiştir. Buradan hareketle. İki merkez nokta. a) Dikdörtgen malzemelerde FPP FPP ölçümlerinde dikdörtgen malzemenin boyutları a ve d olarak alınır (Şekil 3. Problar Şekil 3. Bütün dipoller 1 ve 2 noktaları arasındaki voltaja katkı yapar.8) kabul edilir.7).7‘de görüldüğü gibi simetrik yerleştirilir.7 Dikdörtgen malzeme üzerine FPP nin yerleştirilmesi .5324 I ln 2 I (3. arasındaki voltajı elde etmek için.85 Bu durumda tabaka üzerindeki FPP’un iki dış noktası dipol gibi görünür. sonsuz genişlikte bir tabaka için potansiyel farklıdır: Δϕ = V = Iρ s π ln 2 (3. Iρ x π π ln 2 sin 2 x + sin 2 y 2π d d ϕ − ϕ0 = − (3. dipollerin sonsuz bir yerleşiminde olduğu (Şekil 3.3) Buradan tabaka özdirenci: ρs = V π V = 4. 1 ve 2.

Malzemede FPP ile ölçülen voltaj aşağıdaki şekilde verilir: . Kaynakların bütün çizgilerinde.86 Şekil 3. Bundan dolayı ifadeler basitleşir: Iρ x ln e xy / d − e − xy / d 2π ϕ − ϕ0 = − ( ) ⎞ ⎟ ⎟ ⎠ (3. dairenin üzerindeki bir dipolden yansıma ile elde edilir.7) b) Dairesel malzemelerde FPP Bu durumda sınır şartlarını yerine getirmek için bir görüntü gereklidir. 1 ve 2 noktalarının x koordinatları sıfır olacak şekilde koordinat sistemi seçilir. Bu görüntü.8 FPP yönteminde dikdörtgen malzeme için görüntü sistemleri.6) Her bir kaynak çizgisi V voltaja aşağıdaki miktar katkı yapar: Δϕ = − Iρ x ⎛ e x ( yn + s ) / d − e − x ( yn + s ) / d ln⎜ 2π ⎜ e xyn / d − e − xyn / d ⎝ (3.

(3.8) Şekil 3. voltaj yüzeye dik uygulanır (Şekil 3. Sonsuz genişlikli bir tabaka da FPP için aşağıdaki ilişkiler mevcuttur: ρs = V ln 2 I (3.9 Dairesel malzeme üzerine FPP nin yerleştirilmesi. Film sonsuz dilim gibi düşünülebilir ve uygun tabaka direnci elde edilir.9).10).87 ⎡ ⎛ ⎛ d ⎞2 ⎞⎤ ⎜ ⎜ ⎟ + 3 ⎟⎥ ⎢ Iρ ⎜ s ⎟⎥ 1 V = s ⎢ln 2 + ln⎜ ⎝ ⎠ 2 ⎟⎥ = Iρ s ⎛ d ⎞ π ⎢ ⎜ ⎛ d ⎞ − 3 ⎟⎥ c⎜ ⎟ ⎢ ⎜⎜ s ⎟ ⎟ ⎝s⎠ ⎢ ⎥ ⎝ ⎠ ⎝ ⎠⎦ ⎣ Burada d. özdirenç aşagıdaki gibi yazılabilir: ρ = ρsw = π ⎛ w⎞ V w F⎜ ⎟ I ln 2 ⎝ s ⎠ (3. c) İnce malzemelerde FPP Bir filmde sonlu kalınlık w olmak üzere.10) . dairenin çapıdır (Şekil 3. Buradan malzeme özdirenci ρ = ρ s w olarak bulunur.9) Sonsuz genişlikteki filmin kalınlığı w olmak üzere.

1 Optik fotoğraf çekimi Malzemelerdeki kristallenmeyi ve tanecik büyüklüklerini gözlemlemek amacı ile her bir malzemenin optik fotoğrafları. düzeltme faktörüdür.2.10 w kalınlıklı ince tabakaya FPP nin yerleştirilmesi ⎛ w⎞ Bir sonlu malzeme için F ⎜ ⎟ birinci mertebe düzeltmesi gibi kullanılabilir.2 Malzemelerin Analizi 3. ⎝s⎠ Buradan bir film için özdirenç: ρ = ρsw = ⎜ ⎟ wCI olarak bulunur (Demirci 2005).11) 3. ⎛V ⎞ ⎝I⎠ (3. ⎝s⎠ Şekil 3.88 ⎛ w⎞ F ⎜ ⎟ . Olympus GX41 marka optik mikroskop ve .

3.2. Cihaz diethylphthalae sıvısına kısmen batırılmış askı ile dijital mikrobalansa bağlı bir sistemden ibarettir.11).89 Moticam 3000 dijital görüntüleme aygıtı altında 500 kez büyültülerek çekilmiştir (Şekil 3. Diethylphthalae sıvısının yoğunluğu 15 oC’de 1. Yoğunluk ölçümü için malzemelerin havadaki kütlesi (Mm) ve sıvı içindeki kütlesi (Ms) ölçüldü ve denklem 3. .122 g/cm3’tür.12 kullanılarak yoğunluk değerleri hesaplanmıştır. Şekil 3.11 Olympus GX41 marka optik mikroskop ve Moticam 3000 dijital görüntüleme aygıtı.2 Yoğunluk tayini Sinterlenen malzemelerin yoğunluk ölçümleri Archimedes Yoğunluk Ölçme Sistemi (Densitometre) ile yapılmıştır.

sıvının yoğunluğu) 3.13) bağıntısı kullanılarak özdirenç değerlerine dönüştürülmüştür.7’de gösterilen dikdörtgen malzemeler için standart dört nokta yöntemi kullanılarak CTI-Cyrogenics Cyrodyne Refrigerator System (Şekil 3.3 Elektriksel özdirenç ölçümleri Süperiletken malzemelerin karakteristik özelliklerinden en önemlisi kritik geçiş sıcaklığıdır (Tc). Malzeme yüzeyine ultrasonik lehim ile gümüş tellerle 4 adet kontak yapılmıştır. ampermetrenin verdiği akım değeri ve kriyostatın sıcaklık değeri bir bilgisayar programı yardımıyla bilgisayara aktarılmış. kritik geçiş sıcaklığı.90 dm = ds Mm Mm − Ms (3. malzemeye dış uçlardan verilerek. malzemede oluşan gerilim iç uçlar vasıtası ile hassas bir multimetrede okunmuştur. Ortamın sıcaklığı numunenin yerleştirildiği tutucuda (holder) bulunan iki adet bakır-konstantan termoçiftler (thermocouple) yardımıyla kontrol edilmiş ve bu termoçiftlerin ölçtüğü sıcaklık bir sıcaklık kontrol ünitesinde okunduktan sonra bilgisayara aktarılmıştır.12) ile 70-130 K sıcaklık aralığında yapılmıştır. .12) (dm: malzemenin yoğunluğu.02 K’dir. kritik geçişin başladığı Tconset ve kritik geçişin bittiği Tcoffset sıcaklık değerleri belirlenebilmektedir. Ölçüm yapılan sistemde sıcaklık hassasiyeti ±0. Kriyostat sistemi 10-6 Torr basınca düşürüldükten sonra bir güç kaynağından gelen ± 5 mA’lik akım. Süperiletkenin kritik sıcaklığı hakkında bilgi edinmenin bir yolu da elektriksel özdirenç ölçümleridir. gerekli hesaplamaların ardından malzeme direnci ile sıcaklık değeri bir veri dosyasına kaydedilmiştir. Multimetreden okunan gerilim değeri. Ölçülen direnç değerleri. ds. Bu yolla malzemenin süperiletken olup olmadığı. Üretilen malzemelerin elektriksel özdirençleri için ölçümler şekil 3.2. ρ=R s l (3.

Güç kaynağından gelen akım ile bu akımın malzeme üzerinde oluşturduğu gerilim bir bilgisayar programı yardımıyla veri dosyasına kaydedilmiştir.13’te gösterilen düzenekte ölçülmüştür. . 3. süperiletkenliğin teorisi ve pratik uygulamaları için oldukça önemlidir.2. Akım malzemeyi süperiletken halden normal hale dönüştürünceye kadar artırıldığında iç uçlar arasında bir gerilim gözlenecektir.12 CTI-Cyrogenics Cyrodyne Refrigerator System. Bu gerilime karşılık gelen akım kritik akım olarak (Ic) olarak bilinmektedir.4 Kritik akım yoğunluğu ölçümleri Süperiletkenlerin mikroyapısına önemli ölçüde bağlı olan kritik akım yoğunluğu (Jc). Kritik akım yoğunluğu hesaplarında bir kriter belirlenmiş ve bu kritere göre hesaplama hesaplama yapılmıştır.91 Şekil 3. Malzeme sıvı azot sıcaklığında süperiletken durumda iken akım süperiletkenliği bozacak kadar büyük değerlere sahip değil ise iç uçlar arasındaki gerilim 10-6 – 10-7 V civarında olacaktır. Kritik akım yoğunluğu ölçümleri sıvı azot sıcaklığında (77 K) stantard DC dört nokta yöntemi kullanılarak Şekil 3.

14) ölçümüştür. 10o ≤ 2θ ≤ 60o aralığı için 5o/dakika tarama hızı ve 0. b. Ölçümler esnasında difraktometredeki bakır hedefe 36 kV’luk gerilim ve 26 mA’lik akım uygulanarak elde edilen Cu-Kα ışınları gönderilmiştir. c örgü parametrelerini ve G .2. Elde edilen kırınım deseninde d. esas uzaydan ters uzaya gidildiğinde . l örgü r düzlemlerini ve a.02o örnekleme aralığı kullanılmıştır.13 Kritik akım yoğunluğu (Jc) ölçüm düzeneği.92 J c ( kriter ) = V (μV ) l (cm ) (3. düzlemler arası mesafeyi.14) (l: FPP’da gerilim ölçen uçlar arasındaki mesafe) Şekil 3.5 X-ışını kırınımı (XRD) ölçümleri X-ışınları kırınım desenlerinden yararlanarak bir malzemenin kristal yapısı hakkında bilgi edinilebilir ve örgü parametreleri tayin edilebilir. 3. Üretilen malzemelerin X-ışını kırınım desenleri Rigaku Multiflex difraktometresinde (Şekil 3. k. h.

b*.93 örgü noktalarına tekabül eden vektörü göstermek üzere.24) (3.18) (3.17) Vi a b ×c r Ghkl ters örgü vektörü.21) ( ) (3.22) r 2π Ghkl = [hbc sin α iˆ + kca sin β ˆ + lab sin γ kˆ j Vi ve r rr ˆ ˆ Vi = a × b c = ab sin γ k . esas örgünün (hkl) düzlemlerine diktir. r r r r b ×c b ×c * a = 2π = 2π r r r (3. b .25) r Ghkl = ise (G ) r hkl 2 ( ) r Ghkl 2 4π 2 2 2 2 2 = 2 h b c sin α + k 2c 2 a 2 sin 2 β + l 2 a 2b 2 sin 2 γ Vi [ ] (3.23) ( ) (3. c* ise r r r a .20) ( ) (3.16) r r Vi a b ×c r r r r a ×b a×b * c = 2π = 2π r r r (3.15) Vi a b ×c r r r r (c × a ) = 2π (cr× a ) * b = 2π (3.ck = abc sin γ ] (3.19) (3. c şu şekilde bulunur. ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) 2π d hkl = r Ghkl (dhkl : esas örgüdeki (hkl) düzlemleri arası uzaklıktır) r Ghkl = ha * + kb * + lc * r r 2πh 2πh b × c * ˆ ha = = bc sin α i Vi Vi r r 2πk (c × a ) 2πk * kb = = ca sin β ˆ j Vi Vi r r 2πl a × b 2πl ˆ lc * = = ab sin γ k Vi Vi (3.26) . ters örgü vektörleri a*.

30 h2 k 2 l 2 1 = + + d 2 a2 b2 c2 şeklini alır.27) r h 2 b 2 c 2 sin 2 α k 2 c 2 a 2 sin 2 β l 2 a 2 b 2 sin 2 γ Ghkl = 2π + + a 2 b 2 c 2 sin 2 γ a 2 b 2 c 2 sin 2 γ a 2 b 2 c 2 sin 2 γ r h 2 ⎛ sin 2 α ⎞ k 2 ⎜ ⎟+ Ghkl = 2π a 2 ⎜ sin 2 γ ⎟ b 2 ⎝ ⎠ ⎛ sin 2 β ⎞ l 2 ⎜ ⎜ sin 2 γ ⎟ + c 2 ⎟ ⎝ ⎠ (3. (3.28) (3.30) 2π d hkl = r = Ghkl 1 h2 a2 ⎛ sin 2 α ⎞ k 2 ⎜ ⎟ ⎜ sin 2 γ ⎟ + b 2 ⎠ ⎝ ⎛ sin 2 β ⎜ ⎜ sin 2 γ ⎝ ⎞ l2 ⎟+ 2 ⎟ c ⎠ Eğer yapıda α = 90o.29) (3. .94 r Ghkl = (G ) r hkl 2 = 2π Vi h 2b 2c 2 sin 2 α + k 2c 2 a 2 sin 2 β + l 2 a 2b 2 sin 2 γ (3. c ve V (Hacim) hesaplamaları en küçük kareler yöntemiyle denklem 3. γ = 90o ise denklem 3. b. β = 90o.31) a.14 Rigaku Multiflex marka X-ışını difraktometresi. Şekil 3.31’i esas alan bir bilgisayar programı ile yapılmıştır.

Ölçüm süresi 30 saniye ve sayım hızı 1300 sayım/dakika olarak belirlenmiştir. .6 Taramalı Elektron Mikroskobu (SEM) görüntüleri ve Enerji Dağılım Spektrometresi (EDS) ölçümleri Taramalı Elektron Mikroskobunda (SEM) görüntü.15) elektron mikroskobunda 20 kV potansiyel altında 3500 kere büyültme ile elde edilmiştir. bu elektron demetinin malzeme yüzeyinde taratılması sırasında elektron ve malzeme atomları arasında oluşan çeşitli girişimler sonucunda meydana gelen etkilerin uygun algılayıclarda toplanması ve sinyal güçlendiricilerinden geçirildikten sonra bir katot ışınları tüpünün ekranına aktarılmasıyla elde edilir. yüksek voltaj ile hızlandırılmış elektronların malzeme üzerine odaklanması. EDS spektrumunda görülen pikler. tanecik yönelimleri. Modern sistemlerde bu algılayıcılardan gelen sinyaller dijital sinyallere çevrilip bilgisayar monitörüne verilmektedir.95 3. JEOL marka ve JSM-6390LV modelli (Şekil 3. atomların K ve L X-ışınlarından oluşmaktadır. kristallenme gibi nitel bilgileri için herbir malzemenin taramalı elektron mikroskobu yardımıyla görüntüleri elde edilmiştir. Hazırlanan malzemelerin tanecik büyüklükleri.2. Görüntüler. SEM görüntüleri alınan bölgeler için yapılan EDS analizi ile elementlerin malzeme içindeki ağırlıkça yüzde oranları tayin edilmiştir.

.15 JEOL marka ve JSM-6390LV modelli taramalı elektron mikroskobu ve EDS aparatı.96 Şekil 3.

6Gd0. tanecikler arası boşluklar. Ba. DENEYSEL BULGULAR 4.1 Giriş Başlangıç kompozisyonu YBa2Cu3O7-δ (saf YBCO) ve Y0.225 katkı miktarları için malzemeler katıhal reaksiyon yöntemi ile hazırlanmıştır.4Ba2-xNbxCu3O7-δ) ve Cu-Nb serisi (Y0. Taramalı Elektron Mikroskobundan (SEM) alınan görüntülerin analizleri ile incelenmiştir.4Ba2Cu3O7-δ (GdYBCO) bileşikleri ile Ba-Nb serisi (Y0. malzemelerin içerdiği fazlar. taneciklerin yönelimleri. 0. malzemelerin yoğunlukları üzerine etkisi araştırmak için yoğunluk .97 4. Taneciklerin büyüklükleri. fiziksel. tanecikler arası mesafeler ve boşluklar. hazırlanan malzemelerdeki Y. 0.175. X-ışını polikristal difraktometresi ile elde edilen kırınım desenlerinden. Yapılan katkılamaların Tc üzeinde meydana getirdiği değişiklikler araştırılmıştır. kriter olarak alınmıştır. uygulanan ısıl işlemin tanecikler üzerine etkisi. Hazırlanan malzemelerin yapı içindeki taneciklerinin büyüklükleri.6Gd0.6Gd0. örgü parametreleri ve taneciklerin yönelimleri incelenmiştir. Jc değerlerinin hesabında 2μV/cm. elektriksel ve süperiletkenlik özellikleri üzerine etkisi araştırılmıştır.125. 0.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ) olmak üzere x = 0. Gd ve Nb miktarlarının kantitatif analizleri EDS (Energy Dispersive Spectrometry) spektrumlarının analizleri ile yapılmıştır. Hazırlanan malzemelerin yapısal. 0.025. Kritik akım yoğunluğu (Jc) ile katkı miktarı (x) arasındaki ilişki incelenmiştir. SEM görüntülerinden elde edilen sonuçlar ile XRD (X-Ray Diffraction) sonuçları karşılaştırılmıştır. elektriksel ve süperiletkenlik özellikleri incelenmiştir. Yapılan katkılamanın YBCO süperiletkenlerinin yapısal. SEM görüntülerinin alındığı kısmi bölgeye ait.075. Daha sonra. O. fiziksel. polarize optik mikroskop ile elde edilen görüntüleri yardımıyla incelenmiştir. Katkılamanın. Tc’deki değişiklikler SEM ve XRD verileri ile karşılaştırılmıştır. Cu. malzemelerin her birinin 77 K değerinde I-V ölçümleri yapılarak kritik akım yoğunluğu (Jc) değerleri hesaplanmıştır. Malzemelerin elektriksel özellikleri için R-T ölçümleri yapılarak kritik sıcaklık (Tc) değerleri tespit edilmiştir.

Ba-Nb-4. Cu-Nb-4 ve Cu-Nb-5 (Cu-Nb serisi) malzemelerine ait çekilen fotoğraflar Şekil4. Cu-Nb-2. Polarize ışık demeti altında çekilen mikrograflarda Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisinde Nb konsantrasyonunun artmasıyla daha da belirgin hale gelen kümelenmiş parlak renkli kristalimsi yapılar görülmektedir. Bu durumun genel olarak tüm malzemelere uygulanan sinterleme işlemi için seçilen sıcaklığın Gd-YBCO kristallerinin büyümesine katkıda bulunmasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Süperiletken yapıya ait taneciklerin renkleri farklı tonlarda görülmektedir. . Polarize optik mikroskop ile çekilen fotoğrafların incelenmesinden süperiletken kristallerin tanecik boyutlarının ve taneciklerin yönelimlerinin farklı olduğu açıkça görülmektedir. Gd-YBCO’ya ait mikrografda taneciklerin diğer malzemelere göre büyük olduğu görülmektedir. Gd-YBCO. Optik fotoğraflarda flu olarak gözlenen bölgeler odaklanan kısmın altında veya üstünde kalan bölgelerdir. Bu. Ayrıca hiçbir örnekte tercih edilebilir bir yönde büyüme olmamıştır. Elde edilen sonuçlar literatürdeki diğer çalışmaların sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Boşluk miktarının azalması kütlesel yoğunluğun artmasına neden olmaktadır. Optik görüntüler 500 kez büyütme ile elde edilmişlerdir. CuNb-3. Ba-Nb-1.2 Optik Fotoğraf Analizleri Polarize ışık demeti altında sırasıyla saf YBCO. Malzemelerin yoğunlukları (d) ile katkı miktarı (x) arasındaki ilişki incelenmiştir. kristallerin farklı büyüme yönlerine sahip olduklarını göstermektedir. Ba-Nb-3. Aynı serilere ait fotoğraflardan Nb miktarının (x) artmasıyla birlikte tanecik boyutlarında küçülmenin meydana geldiği görülmektedir. Ba-Nb-5 ve Cu-Nb-5 malzemelerinde belirgin şekilde gözlenen kristalimsi yapıların Nb miktarına bağlı olarak ortaya çıktığı dolayısı ile Nb içerdiği düşünülmektedir. Ayrıca boşluk miktarının azalması sonucunda süperiletken özelliklerin iyileşitiği bilinmektedir. 4. Ba-Nb-2. Mikrograflardaki siyah bölgeler boşlukları temsil etmektedir. Ba-Nb-5 (Ba-Nb serisi) ve Cu-Nb-1.98 ölçümleri yapılmıştır.1-12’de verilmiştir.

1 Saf YBCO’nun polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı. Şekil 4.2 Gd-YBCO’nun polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.99 Şekil 4. .

. Şekil 4.100 Şekil 4.3 Ba-Nb-1’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.4 Ba-Nb-2’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.

.6 Ba-Nb-4’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.5 Ba-Nb-3’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı. Şekil 4.101 Şekil 4.

Şekil 4.102 Şekil 4.8 Cu-Nb-1’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.7 Ba-Nb-5’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı. .

.103 Şekil 4.10 Cu-Nb-3’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı. Şekil 4.9 Cu-Nb-2’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.

104 Şekil 4. Şekil 4.11 Cu-Nb-4’ün polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı.12 Cu-Nb-5’in polarize optik mikroskobu ile çekilmiş fotoğrafı. .

tanecikler arası boşluklar. Ancak SEM fotoğraflarından elde edilen görüntülerde.13’te görülen saf YBCO’ya ait SEM fotoğrafında tanecikler üzerinde koyu renkli lekeler görülmektedir. uygulanan ısıl işlemlerin tanecikte meydana getirdiği değişiklikler incelenmiştir. Yüksek şiddette pik veren atomların malzeme içerisindeki ağırlıkça yüzde miktarları da fazla olacaktır. Tanecikler oluşumları esnasında çevrelerindeki atomik yerleşime uyum sağlayabilmek için kendi atomik düzenimlerini de kısmen değiştirirler. tanecikler arası mesafeler küçük. taneciklerdeki yönelmeler keyfidir. SEM görüntüleri alınan bölgeler için yapılan EDS analizi ile elementlerin malzeme içindeki ağırlıkça yüzde oranları tayin edilmiştir. Malzemelerin görüntüleri 3500 kez büyütme sonucu elde edilmiştir. Bu çok küçük tanecikli yapılar SEM mikrofotoğrafları ile açık bir şekilde gözlenebilmektedir. SEM görüntülerine bakıldığında tanecikler ve tanecikler arası boşluklar açıkça görülmektedir.3 SEM ve EDS Analizleri Bazı kristal yapılar içinde değişik nedenlerle yönelimi çevresinden farklı bölgeler vardır ki bu bölgeler. Bu durumda kısmen farklı yönelimli aynı cins iki kristalin ara yüzeyinde tam uyumun sağlandığı ve sağlanamadığı noktaların oluşturduğu desen Moiré deseni olarak tanımlanmaktadır. Ba bölgesine ve Cu bölgesine Nb katkılamasının yapıda meydana getirdiği değişiklikleri analiz etmede SEM görüntülerinden faydalanılmıştır. EDS spektrumunda görülen pikler. şiddet ile atom miktarı arasında lineer bir ilişki vardır. Enerjiye karşın şiddet ölçeğinde.105 4. Bu oranlar malzemenin genelini kapsamayıp sadece görüntülenen bölgeyi içermektedir. Tanecikler büyük. Şekil 4. Şekil 4. arka kısımdaki tanecikler daha küçük. SEM ile elde edilen fotoğraflardan tanecik büyüklükleri. Gerçek tanecik büyüklükleri XRD analizlerinden elde edilebilir. atomların K ve L X-ışınlarından oluşmaktadır. Bu lekelerin YBCO’nun eriyik faza olan eğiliminden kaynaklandığı düşünülmektedir. Dolayısı ile EDS analizlerinden elde edilen sonuçlar başlangıç karışım oranları ile karşılaştırılamamıştır. tanecik sınırları. tanecik büyüklüklerini nitel olarak ifade etmek daha doğru olur. ön kısımdaki tanecikler ise daha büyük görüneceği için. tanecik (grain) olarak tanımlanmaktadır.14’de saf YBCO’ya ait EDS spektrumu ve . tanecik yönelimleri.

15’te Gd-YBCO malzemesinden çekilen SEM fotoğrafı görülmektedir. Tanecik yönelimleri keyfidir. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde konumlandığı görülmektedir. EDS spektrumunda. Gd. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. Tanecik yönelimleri keyfi ancak saf YBCO ve Gd-YBCO’ya göre daha düzenlidir.025 oranındaki katkılama. Şekil 4. yapıda Y.21’de Ba bölgesine yapılan x = 0.2’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen.125 oranındaki katkılama. yapıda Y.075 oranındaki katkılama. Gd.106 Tablo 4.3’te ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. tanecikler arası mesafeler küçük. Şekil 4. tanecikler arasındaki boşlukları azaltmıştır. Cu. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Ba. EDS spektrumunda. Şekil 4. Ba. Ba-Nb-1 malzmesine ait tanecikleri büyütmüş. Şekil 4. Ba-Nb-3 malzemesine ait tanecikleri küçültmemiş ve tanecikler arasındaki boşlukları azaltmıştır. yapıda Y. Cu ve O dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir.4’te ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Tanecik yönelimleri hakkında daha net bilgi X-ışınları . Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde konumlandığı ve sayılarının arttığı görülmektedir. Ba-Nb-2 malzemesine ait tanecikleri küçültmüş. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir.18’de Ba-Nb-1’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. tanecikler arasındaki boşlukları artırmıştır. Tanecik yönelimleri. Şekil 4. Şekil 4. EDS spektrumunda.17’de Ba bölgesine yapılan x = 0. görüntüsü alınan bölgeyi kaplayan küçük parçacıklardan dolayı tam olarak ifade edilememiştir. taneciklerdeki yönemeler keyfidir.15’te taneciklerin oldukça büyük ve birbirlerine daha iyi temas halinde.16’de GdYBCO’ya ait EDS spektrumu ve Tablo 4. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. yapıda Y. Gd. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Ba.1’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Cu.19’da Ba bölgesine yapılan x = 0. EDS spektrumunda. Cu ve O dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. Şekil 4. Şekil 4.20’de Ba-Nb-2’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. Ba.

Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde konumlandığı ve sayılarının daha da artarak kümeleşmiş yapılar şeklinde bulunmaya başladığı görülmektedir. Şekil 4. Şekil 4. Tanecik yönelimleri. görüntüsü alınan bölgeyi kaplayan küçük parçacıklardan dolayı tam olarak ifade edilememiştir. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Ba-Nb-5 malzemesine ait taneciklerini küçültmüş ve tanecikler arasındaki boşlukları artırmıştır. Gd.24’de Ba-Nb-4’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4.107 kırınım desenlerinde gözlenen şiddetin büyük veya küçük oluşu ile söylenebilir. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde konumlandığı ve sayılarının daha da artarak kümeleşmiş yapılar şeklinde tanecikler arasındaki boşluklara yerleşmeye başladığı görülmektedir. Tanecik yönelimleri keyfidir.175 oranındaki katkılama.5’te ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen.6’da ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Cu.28’de Cu-Nb-1’e ait EDS .26’de Ba-Nb-5’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Ba. Şekil 4. Şekil 4. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir.7’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Şekil 4.27’de Cu bölgesine yapılan x = 0.225 oranındaki katkılama.22’de Ba-Nb-3’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. yapıda Y. Ba. Cu. Tanecik yönelimi keyfidir. yapıda Y.025 oranındaki katkılma. Cu-Nb-1 malzemesine ait tanecikleri manidar şekilde büyütmüş ve tanecikler arasındaki boşlukları azaltmıştır. Şekil 4. Tanecik yönelimleri hakkında daha net bilgi X-ışınları kırınım desenlerinde gözlenen şiddetin büyük veya küçük oluşu ile söylenebilir. yapıda Y. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir.25’te Ba bölgesine yapılan x = 0. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. Ba-Nb-4 malzemesine ait tanecikleri manidar oranda küçültmemiş ve tanecikler arasındaki boşlukları biraz artırmıştır. Cu. Ba. EDS spektrumunda. Gd. Gd. EDS spektrumunda. Şekil 4. EDS spektrumunda.23’te Ba bölgesine yapılan x = 0. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerini kapladığı ve özellikle tanecikler arasındaki boşlukları doldurduğu görülmektedir.

malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir.29’da Cu bölgesine yapılan x = 0. yapıda Y. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Şekil 4. Şekil 4. Cu-Nb-2 malzemesine ait tanecikleri manidar bir şekilde büyütmemiş ancak tanecikler arasındaki boşlukları azaltmıştır. Gd. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir.108 spektrumu ve Tablo 4. yapıda Y. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların sayılarının artarak tanecikler üzerinde ve tanecik sınırlarında konumlandığı görülmektedir. EDS spektrumunda. Cu-Nb-4 malzemesine ait tanecikleri bir miktar küçültmüş buna bağlı olarak tanecikler arasındaki boşlukları azalmıştır. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Gd.11’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Şekil 4. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan . Şekil 4. Gd. Ba.125 oranındaki katkılama. EDS spektrumunda.175 oranındaki katkılama.10’da ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Ba.30’da Cu-Nb-2’ye ait EDS spektrumu ve Tablo 4. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir. Cu.31’de Cu bölgesine yapılan x = 0. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir.8’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Şekil 4.9’da ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Cu. yapıda Y. Şekil 4. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. Cu. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde ve tanecik sınırlarında konumlandığı görülmektedir. EDS spektrumunda.32’de Cu-Nb-3’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. Cu-Nb-3 malzemesine ait tanecikleri manidar oranda küçültmemiş ancak tanecikler arasındaki boşlukları artırmıştır. Tanecik yönelimleri keyfi olsa da düzenli sayılabilecek bir yapı mevcuttur. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların tanecikler üzerinde konumlandığı görülmektedir. Cu. EDS spektrumunda.34’de Cu-Nb-4’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4. Ba. Ba.33’te Cu bölgesine yapılan x = 0. yapıda Y.075 oranındaki katkılma. Tanecik yönelimleri keyfi olsa da düzenli sayılabilecek bir yapı mevcuttur. Gd. Tanecik yönelimleri keyfidir.

EDS spektrumunda. Tanecik yönelimleri keyfidir. Ba. Cu-Nb-5 malzemesine ait tanecikleri manidar şekilde küçültmemiş ancak tanecikler arasında derin boşluklar meydana getirmiştir. Şekil 4. Nb konsantrasyonuna bağlı olarak ortaya çıkan küçük parçacıkların sayılarının daha da artarak tanecikleri kapladığı ve tanecikler arasındaki boşluklarda kümelenerek konumlandığı görülmektedir.35’te Cu bölgesine yapılan x = 0. Cu. O ve Nb dışında başka bir elemente ait pik görülmemiştir. .12’de ise EDS spektrumunun analizi sonucu tespit edilen. Şekil 4. malzeme içerisindeki atomların ağırlıkça yüzdeleri verilmiştir.36’de Cu-Nb-5’e ait EDS spektrumu ve Tablo 4.109 küçük parçacıkların sayılarının daha da artarak tanecikler üzerinde ve tanecik sınırlarında kümelenerek konumlandığı görülmektedir. yapıda Y. Gd.225 oranındaki katkılama.

13 Saf YBCO’ya ait SEM görüntüsü.000 18. Şekil 4.964 100. Tablo 4.986 19.110 Şekil 4.1 Saf YBCO’ya ait EDS analizi sonuçları. Element Y Ba Cu O Toplam 12.14 Saf YBCO’ya ait EDS spektrumu.050 49.000 Ağırlık (%) .

16 Gd-YBCO’ya ait EDS spektrumu.15 Gd-YBCO’ya ait SEM görüntüsü. Şekil 4.972 19. Tablo 4. Element Y Ba Cu O Gd Toplam Ağırlık (%) 8.111 Şekil 4.000 .888 9.668 100.701 15.2 Gd-YBCO’ya ait EDS analizi sonuçları.771 45.

112 Şekil 4.854 9.182 46.373 16.000 .3 Ba-Nb-1’e ait EDS analizi sonuçları.18 Ba-Nb-1’e ait EDS spektrumu. Tablo 4. Şekil 4. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 8.463 0.886 18.17 Ba-Nb-1’e ait SEM görüntüsü.242 100.

987 18.000 .326 46.4 Ba-Nb-2’ye ait EDS analizi sonuçları.033 15.271 0.819 10.564 100.19 Ba-Nb-2’ye ait SEM görüntüsü. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 8. Şekil 4.20 Ba-Nb-2’ye ait EDS spektrumu. Tablo 4.113 Şekil 4.

093 8. Tablo 4. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 7.343 18.707 1.21 Ba-Nb-3’e ait SEM görüntüsü.314 18.373 46.114 Şekil 4.000 .170 100. Şekil 4.5 Ba-Nb-3’e ait EDS analizi sonuçları.22 Ba-Nb-3’e ait EDS spektrumu.

Tablo 4.715 4.793 16.23 Ba-Nb-4’e ait SEM görüntüsü.864 45.6 Ba-Nb-4’e ait EDS analizi sonuçları.000 .24 Ba-Nb-4’ye ait EDS spektrumu. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 7.237 100.490 16.901 8.115 Şekil 4. Şekil 4.

Tablo 4. Şekil 4.668 7.000 .593 48.138 100.116 Şekil 4.635 14.952 11.26 Ba-Nb-5’e ait EDS spektrumu.014 7. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 10.7 Ba-Nb-5’e ait EDS analizi sonuçları.25 Ba-Nb-5’e ait SEM görüntüsü.

Tablo 4. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 7.8 Cu-Nb-1’e ait EDS analizi sonuçları.895 0. Şekil 4.202 100.28 Cu-Nb-1’e ait EDS spektrumu.117 Şekil 4.000 .539 20.672 48.27 Cu-Nb-1’e ait SEM görüntüsü.812 6.880 15.

Tablo 4. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 8.9 Cu-Nb-2’ye ait EDS analizi sonuçları.30 Cu-Nb-2’ye ait EDS spektrumu.352 0.000 .118 Şekil 4. Şekil 4.397 47.115 9.887 16.29 Cu-Nb-2’ye ait SEM görüntüsü.311 17.938 100.

977 100. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 8.673 9.573 16.119 Şekil 4.282 46.32 Cu-Nb-3’e ait EDS spektrumu. Tablo 4.683 15.10 Cu-Nb-3’e ait EDS analizi sonuçları.000 . Şekil 4.813 2.31 Cu-Nb-3’e ait SEM görüntüsü.

Şekil 4.34 Cu-Nb-4’e ait EDS spektrumu.560 4. Tablo 4.945 13.815 9.33 Cu-Nb-4’e ait SEM görüntüsü.246 100.345 16.000 .11 Cu-Nb-4’e ait EDS analizi sonuçları.120 Şekil 4. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 9.089 46.

592 100.266 8.121 Şekil 4.502 10. Element Y Ba Cu O Gd Nb Toplam Ağırlık (%) 9.259 7.497 17.884 46.35 Cu-Nb-5’e ait SEM görüntüsü.000 .12 Cu-Nb-5’e ait EDS analizi sonuçları. Tablo 4. Şekil 4.36 Cu-Nb-5’e ait EDS spektrumu.

Cu-Nb serisi için Şekil 4.38’de gösterilmiştir. (103). Şekil 4.45’te verilmiştir. Gd-YBCO malzemesine ait kırınım desenindeki piklerin 0. (113).37 ve Gd-YBCO için Şekil 4. c ve V) hesaplanmıştır. Saf YBCO bileşiğine ait spektrumun literatürde verilen (Doğan 2000) spektrum ile birebir örtüştüğü aynı gözlenmiştir.37-39’da Gd-YBCO malzemesine ait kırınım desenindeki piklerin (düzlemler) saf YBCO’nun kırınım deseninde gözüken pikler ile (düzlemler) olduğu görülmektedir. Cu-Nb serisine ait spektrumlar Şekil 4.1o sola kaymasına ve pik şiddetlerinde değişiklikler meydana gelmesine neden olmuştur.42-43’te verilmiştir. b. (006).40-41’de. Ba-Nb serisine ait spektrumlar Şekil 4. (200).44’te. (003). Saf YBCO bileşiği ile Gd-YBCO bileşiğine ait spektrumlar Şekil 4.37-43’de gösterilmiştir. Her iki bileşiğin spektrumlarında 123 yapısına ait olan (002). Gd katkısı.4 XRD Analizleri Katıhal tepkime yöntemiyle hazırlanan malzemelerin polikristal difraktometresinde elde edilen x-ışını kırınım desenleri.39’de karşılaştırılmıştır. c ve V değerleri Tablo 4.52o’de (211) piki her iki malzemede de düşük şiddette görülmüştür. (007). 10o ≤ 2θ ≤ 60o aralığı için Şekil 4. (020). Hesaplamada en küçük kareler metodu kullanılarak geliştirilen bilgisayar programından yararlanılmıştır.13’te verilmiştir. (100). b. b. İndisler ve düzlemler arası mesafe kullanılarak örgü parametreleri ve birim hücre hacmi (a. 211 yarıiletken yapısına ait yalnızca 30. (005). Elde edilen kırınım desenlerinden ilgili düzlemlerin (hkl) Miller indisleri belirlenmiştir. İndislenmiş piklerin bulunduğu spektrumlar saf YBCO için Şekil 4. (012).122 4. (102). Hesaplanan a. Ayrıca hesaplanan a. Bu piklerin YBCO süperiletkeninden ileri geldiği ve süperiletkenin ortorombik yapısına uygun olduğu görülmüştür. (013). c ve V (hacim) değerlerinin katkı miktarına göre değişimi Ba-Nb serisi için Şekil 4. . (116) ve (213) pikleri görülmüştür. Hesaplanan değerlerin literatürde verilen değerlere yakın oldukları gözlenmiştir. (115).

b = 3.123 Şekil 4.37 Saf YBCO’ya ait X-ışını kırınım deseni. c = 11.69979 A° ve hacim değeri V = 174.349 A° 3 olarak hesaplanmıştır.89105 A° .82979 A° . X-ışını kırınım desenlerindeki indisler ve düzlemler arası mesafe kullanılarak saf YBCO örneğinin örgü parametleri a = 3. .

433 A° 3 olarak hesaplanmıştır. b = 3.38 Gd-YBCO malzemesine ait X-ışını kırınım deseni. X-ışını kırınım desenlerindeki indisler ve düzlemler arası mesafe kullanılarak saf Gd-YBCO örneğinin örgü parametleri a = 3. .124 Şekil 4.89523 A° .84493 A° . c = 11.71360 A° ve hacim değeri V = 175.

1o solda) olması.52o’de (211) pikinin şiddetinin Gd-YBCO’da azaldığı görülmektedir.39 Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerine ait X-ışınları kırınım desenleri. Diğer piklerin değişmediği görülmektedir. Saf YBCO pikleri ile Gd-YBCO piklerinin yaklaşık aynı açı değerlerinde (Gd pikleri 0. 123 yapısına ait piklerin görünmesi ve yabancı fazlara ait piklerin görünmemesi. Şekil 4.125 Şekil 4. yapıda bir deformasyon oluşturmadığı sonucunu ortaya koymaktadır. aynı pikleri vermesi ve pik . (003) ve (113) piklerinin şiddetleri artmaktadır.39’da görüldüğü gibi Gd-YBCO malzemesinde (002) ve (005) piklerinin şiddetleri azalmakta. Gd’nin Y ile tam olarak yer değiştirdiği. Ayrıca saf YBCO’da çok daha net bir şekilde görülen 211 yarıiletken yapısına ait 30.

Ba-Nb-3’e ait kırınım deseninde pik şiddetlerinin yüksek oluşu taneciklerdeki yönelmenin diğer malzemelerdekine oranla daya iyi olduğunu. Ba-Nb-1. Bu piklerin Nb katkısından kaynaklandığı düşünülmektedir. sentezlenen saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinin tanecik boyutlarının birbirine yakın olduğu sonucunu da göstermektedir. Cu-Nb-1. bu malzemelerin yönelimlerinin birbirine benzer olduğu sonucunu ortaya koymaktadır. Ba-Nb-2 ve Ba-Nb-4’te gözlenen piklerin yaklaşık aynı şiddet değerine sahip olması. saf YBCO ve Gd-YBCO’ya ait kırınım desenlerinde görülmeyen ve malzemedeki Nb konsantrasyonunun artışı ile şiddeti artan. Kırmızı ve mavi oklar ile gösterilen piklerin Gd-YBCO’ya ait kırınım deseninde görülmemesi ve Ba-Nb ve Cu-Nb serilerine ait kırınım desenlerinin her ikisinde de Nb konsantrasyonunun artmasıyla pik şiddetinin de yükselmesi. kırmızı ve mavi oklar ile gösterilen pikler görülmektedir. Cu-Nb-3 ve Cu-Nb-4’ün şiddetlerinin düşük oluşu diğer malzemelere oranla daha düzensiz bir yönelime sahip olduğunu göstermektedir.30’da da görülmektedir. Şekil 4. Ayrıca. Gd-YBCO ve Cu-Nb-5’te gözlenen piklerin yaklaşık aynı şiddet değerine sahip olması bu yapılarıın yönelimlerinin birbirine benzer olduğu sonucunu ortaya koymaktadır. bu piklerin Nb atomundan kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu iki malzemenin SEM ve XRD sonuçlarındaki benzerlikler hesaplanan kritik sıcaklık (Tc) ve kritik akım yoğunluğu (Jc) değerlerinde de gözükmektedir.42’de görülen ve Nb katkısından kaynaklandığı düşünülen pikler Şekil 4. . Gd-YBCO. Nb konsantrasyonunun artışı ile artmaktadır. Ba-Nb-5’e ait kırınım deseninde ise pik şiddetlerinin düşük oluşu diğer malzemelere oranla daha kötü bir yönelime sahip olduğunu göstermektedir. Gd katkısısının malzemenin a ve c örgü parametrelerini artırıcı yönde olduğu görülmektedir. Cu-Nb-2. Bu piklerin şiddeti.40’da.126 genişliklerinin birbirine çok yakın olması. Şekil 4.

127 Şekil 4. .40 Ba-Nb serisine ait X-ışını kırınım desenlerinin iki boyutlu gösterimi.

.41 Ba-Nb serisine ait X-ışınları kırınım desenlerinin üç boyutlu gösterimi.128 Şekil 4.

129 Şekil 4. .42 Cu-Nb serisine ait X-ışını kırınım desenlerinin iki boyutlu gösterimi.

44 ve Şekil 4. Nb katkısı.13’te verilmiştir.43 Cu-Nb serisine ait X-ışınları kırınım desenlerinin üç boyutlu gösterimi. En küçük kareler yöntemiyle her bir malzeme için hesaplanan örgü parametreleri Tablo 4. Genel olarak Gd-YBCO malzemesinin c örgü parametresi ile kıyaslandığında. Cu-Nb serisine ait malzemelerin c örgü parametresinde küçülme meydana getirmiştir. Bununla birlikte hacim değerlerinde (x) katkı miktarına bağlı bir değişim bulunmamaktadır.44 ve 4. Nb katkısının malzemelerin örgü parametrelerinde kısmi değişikliklikler ortaya çıkardığı söylenebilir. Ancak Şekil 4.130 Şekil 4. .45’te görüldüğü gibi. Hesaplanan örgü parametreleri ve hacimlerin Nb katkı miktarı (x) ile değişimi Şekil 4. örgü parametreleri Nb katkı miktarı (x) ile düzenli bir şekilde değişmemektedir.45’te verilmiştir. Ba-Nb serisine ait malzemelerin c örgü parametresinde büyüme.

727 175.82938 3.13 Saf YBCO.158 174.90125 3.131 Tablo 4.69805 V ( A° 3) 174.83454 3. .70924 11.89811 3.89523 3.506 Şekil 4.83619 b ( A° ) 3.82860 3.83511 3.89425 3.89810 3.836 174.608 175.84343 3.83507 3.88927 3.349 175.89174 3.88783 3.713 176.160 174.72614 11.73663 11.682 174. Malzeme Saf YBCO Gd-YBCO Ba-Nb-1 Ba-Nb-2 Ba-Nb-3 Ba-Nb-4 Ba-Nb-5 Cu-Nb-1 Cu-Nb-2 Cu-Nb-3 Cu-Nb-4 Cu-Nb-5 a ( A° ) 3.70604 11.89105 3.69257 11.72561 11.079 174.71487 11.83949 3.82979 3.70602 11. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin a.84729 3.71360 11.89336 3.88863 c ( A° ) 11.89258 3. c örgü parametreleri ve birim hücre hacimleri.019 174.68659 11. b.84493 3. Gd-YBCO. b.44 Ba-Nb serisi için a.69979 11.84197 3. c örgü parametrelerinin ve hacimlerinin Nb katkı miktarları (x)’e göre değişimleri.433 175.

kritik geçiş sıcaklığı. Üretilen malzemelerin elektriksel özdirençleri. 70-130 K sıcaklık aralığında ve 10-6 Torr vakum altında ölçülmüştür.1 kullanılarak özdirenç (ρ) değerlerine dönüştürülmüştür. c örgü parametrelerinin ve hacimlerinin Nb katkı miktarları (x)’e göre değişimleri.132 Şekil 4. Bu yolla malzemenin süperiletken olup olmadığı. Süperiletkenin kritik sıcaklığı hakkında bilgi edinmenin bir yolu da elektriksel özdirenç ölçümleridir.5 R-T Analizleri Süperiletken malzemelerin karakteristik özelliklerinden en önemlisi kritik sıcaklıktır. standart dört nokta yöntemi kullanılarak. b. Dirençteki değişim sıcaklığın fonksiyonu olarak kaydedilmiş ve direnç değerleri denklem 4.46-51’de gösterilmiştir. .45 Cu-Nb serisi için a. 4. kritik geçişin başladığı ( Tcon ) ve kritik geçişin bittiği ( Tcoff ) sıcaklıklar belirlenebilir. Elektriksel özdirencin sıcaklıkla değişim grafikleri Şekil 4.

x = 0.785 K. Ba-Nb-3. Saf YBCO’nun Tc değeri 92. Nb katkı miktarı (x)’nın artışıyla birlikte genel olarak Tc değerlerinde de bir azalma meydana gelmektedir. Tc değerlerini karşılaştırmak amacıyla çizilen grafik 4. Gd.025 mollük Nb katkısı.49’de verilmiştir. Gd-YBCO ile Ba-Nb Serisine ait malzemelerin sıcaklık karşısındaki davranışları Şekil 4.384 K ve Gd-YBCO malzemesine ait 91.672 K olarak ölçülmüştür.49’a göre. Ba-Nb-2.47’de verilmiştir. dış kontaklar aracılığı ile malzemeye uygulanan akım. Bu işlemler esnasında bir dış magnetik alan uygulanmamıştır.659 K. s. I. Gd-YBCO ve saf YBCO’nun oda sıcaklığı özdirencinden daha düşüktür. Şekil 4. Şekil 4.118 K ve 89. Şekil 4. Ba-Nb.46.48 ve Ba-Nb serisinin kritik sıcaklık (Tc) değerlerini gösteren grafik Şekil 4. Direnç değerinin 1 mΩ’u gösterdiği değer kritik sıcaklık (Offset) olarak alınmıştır.48’de oda sıcaklığında (süperiletken olmadığı durum) malzemelerin özdirenç değerleri küçükten büyüğe doğru sırasıyla Ba-Nb-1. 91.YBCO. Faz geçişi esnasında birden fazla faz geçişinin olup olmadığının araştırılması amacıyla grafikte gözlenen eğrinin türevi alınarak sıcaklığa karşı grafikleri çizilmiştir.672 K olan Tc değerlerine oldukça yakın değerlerdir.384 K ve Gd-YBCO’nun Tc değeri 91. saf YBCO malzemesine ait 92. .193 K. Saf YBCO ile Gd-YBCO’nun sıcaklık karşısındaki davranışlarını karşılaştırmak amacıyla çizilen grafik Şekil 4. Ba-Nb-1’e ait özdirenç. iç kontaklar arası mesafedir. Grafikte gözlenen pik sayısı normal durumdan süperiletken duruma geçiş esnasında faz sayısını göstermektedir.4 ve Ba-Nb-5 için Tc değerleri sırasıyla 92. iç kontaklar arasındaki gerilim.1) Burada V. Ba-Nb-5 ve Ba-Nb-4 şeklinde olmuştur. Ba-Nb-1.133 ρ= V s I l (4. 91.421 K olarak ölçülmüştür. Ancak. 89. Ba-Nb-1 malzemesine ait Tc değeri hem saf YBCO hem de Gd-YBCO malzemesinin Tc değerinden yüksektir. Ba-Nb-2. hem normal durum özdirencini düşürmüş hem de kritik sıcaklık değerini artırmıştır. numunenin kesit alanı ve l.47’te Gd-YBCO malzemesinin oda sıcaklığındaki özdirencinin saf YBCO’nun özdirencinden daha küçük olduğu görülmektedir. Ba-Nb-3. Genel olarak Nb katkı miktarı (x)’nın artışıyla beraber özdirenç değerinde de bir artış olduğu görülmektedir. Bu değerler.

Cu-Nb-2. 91.384 K ve Gd-YBCO’nun Tc değeri 91. Cu-Nb-2.51’de verilmiştir. Cu-Nb-3. Cu bölgesine yapılan 0.681 K. Cu-Nb-3 ve Cu-Nb-4 malzemelerine ait kritik sıcaklık değeri (Tc). Cu-Nb-4 ve Cu-Nb-5 şeklinde olmuştur. Şekil 4. 92.967 K.50’de oda sıcaklığında malzemelerin özdirenç değerleri küçükten büyüğe doğru sırasıyla Gd.51’de Cu-Nb-1.125 ve 0. Şekil 4.782 K olarak ölçülmüştür.654 K.YBCO.50 ve Cu-Nb serisinin kritik sıcaklık (Tc) değerlerini gösteren grafik Şekil 4.175 mollük Nb katkısı Tc değerini Gd-YBCO malzemesinin Tc değerinin üzerine çıkarmıştır. Cu-Nb-3. saf YBCO’nun Tc değeri 92. Cu-Nb-1. 91. Cu bölgesine yapılan 0. Nb katkı miktarının (x) artışyla birlikte genel olarak Tc değerlerinde de bir azalma meydana gelmektedir.075 mollük Nb katkısı kritik sıcaklık değerini saf YBCO ve Gd-YBCO’nun kritik sıcaklık değerlerinin üstüne çıkarmış böylece süperiletkenliği olumlu yönde geliştirmiştir.134 Gd-YBCO ile Cu-Nb Serisine ait malzemelerin sıcaklık karşısındaki davranışları Şekil 4.818 K ve 88.672 K değerlerine oldukça yakın değerlerdir. Cu-Nb-4 ve Cu-Nb-5 için Tc değerleri sırasıyla 87. Cu-Nb-1 ve Cu-Nb-5 malzemelerine ait Tc değerleri saf YBCO. Gd-YBCO ve diğer malzemelerin Tc değerlerinden düşük çıkmıştır. Genel olarak Nb katkı miktarı (x)’ın artışıyla beraber özdirenç değerinde de bir artış meydana geldiği gözlemlenmiştir. . Bu değerlerden Cu-Nb-2.

135 Şekil 4.46 Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi. .47 Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi. Şekil 4.

49 Ba-Nb serisi malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi. Şekil 4.48 Gd-YBCO ve Ba-Nb serisi malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi.136 Şekil 4. .

Şekil 4.50 Gd-YBCO ve Cu-Nb serisi malzemelerinde 70-130 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi. .137 Şekil 4.51 Ba-Nb serisi malzemelerinde 85-95 K arasında özdirencin (ρ) sıcaklıkla (T) değişimi.

saf YBCO tek faz geçişi gösterirken Gd-YBCO malzemesinde tek faz geçişi yanında çok zayıf bir faz geçişi eğilimi de görülmektedir.138 Saf YBCO. Şekil 4. Şekil 4. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin normal durumdan süperiletken duruma geçişte faz geçişini gözlemlemek amacıyla çizilen grafikler sırasıyla Şekil 4.53’te Ba-Nb-1. Ba-Nb-2 ve Ba-Nb-3 malzemelerinde baskın olan pikin yanında negatif yönde bir pik daha gözlenmiştir. Gd-YBCO.52’de görüldüğü gibi. Şekil 4. Cu-Nb-1.54’te Cu-Nb-1. Cu-Nb-2 ve Cu-Nb-4 malzemelerinde biri negatif yönde diğeri pozitif yönde iki adet pik gözlenmiştir. Cu-Nb-3 ve Cu-Nb-4 malzemelerinde gözlenen negatife piklerin Nb’dan kaynaklandığı düşünülmektedir. diğer ikisi pozitif yönde olmak üzere toplam üç pik gözlenmiştir. Pozitif piklerden birisi diğerine göre küçük bir şiddete sahiptir. Cu-nb-2.52-54’te verilmiştir.52 Saf YBCO ve Gd-YBCO için dρ(T)/dT grafiği. . Saf YBCO’da ve Gd-YBCO’da negatif yönde görülmeyen bu pikin Nb’dan kaynaklandığı düşünülmüştür. Şekil 4. Cu-Nb-3 malzemesinde birisi negatif.

53 Ba-Nb serisi için dρ(T)/dT grafiği. .139 Şekil 4.

55’te verilmiştir. .140 Şekil 4. Ölçülen Tc değerlerinin Nb katkı miktarı (x) ile değişimini gösteren grafik Şekil 4. Nb katkı miktarı (x) arttıkça malzemelerin Tc değerlerinde azalma gözlenmektedir ancak bu azalmanın orantılı bir azalma değildir.54 Cu-Nb serisi için dρ(T)/dT grafiği.

malzemeyi süperiletken halden normal hale dönüştürünceye kadar artırılırsa.6 I-V Analizleri Süperiletkenlerin mikroyapısına önemli ölçüde bağlı olan kritik akım yoğunluğu (Jc). Sıvı azot sıcaklığında süperiletken haldeki bir malzemeden geçirilecek akım. Bu ölçümlere ilişkin grafikler şekil 4. iç uçlar arasında bir gerilim gözlenecektir. Saf YBCO.56-67’de verilmiştir. Akım. Bu çalışmada kritik akım yoğunluğu ölçümleri. (77 K) standart DC .55 Ba-Nb serisine ait Tc değerleri ile Cu-Nb serisine ait Tc değerlerinin Nb katkı miktarı (x) ile değişimi.141 Şekil 4. kritik akım (Ic) olarak adlandırılır. süperiletkenliğin teorisi ve pratik uygulamaları için oldukça önemlidir. sıvı azot sıcaklığında dört nokta yöntemi kullanılarak ölçülmüştür. Bu gerilime karşılık gelen akım. Genel olarak hem Ba-Nb serisinde hem de Cu-Nb serisinde Nb katkı miktar (x) arttıkça Jc değeri azalmıştır. 4. iç uçlar arasındaki gerilim sıfır olacaktır. Ba-Nb Serisi ve Cu-Nb Serisi için 77 K’de I-V karakteristikleri için Jc kriteri 2 μV/cm alınarak ölçülmüştür. Gd-YBCO. süperiletkenliği bozacak kadar büyük değerlere sahip değil ise.

8510 A/cm2). .9142 A/cm2) ve Gd-YBCO (85. Şekil 4.9137 A/cm2) malzemelerinin Jc değerlerinden daha büyük yapmıştır. Cu-Nb-1 malzemesinin Jc değerini (93. saf YBCO (89.68’de Ba-Nb ve Cu-Nb serilerindeki malzemelerin Nb katkı miktarı (x) ile Jc değerlerindeki değişimler gösterilmiştir.768’de Cu-Nb serisine ait malzemelerin Jc değerlerinin Ba-Nb serisine ait malzemelerin Jc değerlerinden daha büyük olduğu gözlenmiştir.142 Şekil 4. Özellikle Cu bölgesine yapılan 0.025 mollük Nb katkısı.

143 Şekil 4. .57 Gd-YBCO malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.56 Saf YBCO malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri. Şekil 4.

144 Şekil 4. . Şekil 4.59 Ba-Nb-2 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.58 Ba-Nb-1 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.

60 Ba-Nb-3 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.145 Şekil 4. Şekil 4. .61 Ba-Nb-4 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.

146 Şekil 4.63 Cu-Nb-1 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri. Şekil 4. .62 Ba-Nb-5 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.

147 Şekil 4. Şekil 4.64 Cu-Nb-2 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri. .65 Cu-Nb-3 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.

.148 Şekil 4. Şekil 4.67 Cu-Nb-5 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.66 Cu-Nb-4 malzemesinin I-V grafiği ve kritik akım yoğunluğu değeri.

Cu bölgesine yapılan Nb katkısının Ba bölgesine yapılan Nb katkısına göre malzemelerin yoğunluklarını daha fazla artırdığı görülmektedir. Herbir serideki malzemelerin tespit edilen yoğunlukları ile Nb katkı miktarı (x) arasındaki ilişki Şekil 4. saf YBCO ve Gd-YBCO’nun yoğunluklarından fazladır. .69’da verilmiştir.14’te verilmiştir.149 Şekil 4.68 Ba-Nb ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin kritik akım yoğunluğu değerlerinin (Jc) Nb katkı miktarına (x) bağlı değişimleri. Genel olarak Nb katkı miktarı (x) arttıkça malzemelerin yoğunluklarında da bir artış olduğu görülmektedir. 4. Her iki seride üretilen malzemelerin yoğunlukları. Aynı durum Cu-Nb serisi için degözlenmiştir.7 Yoğunluk Analizleri Sentezlenen bütün malzemelerin yoğunlukları Tablo 4.

. Gd-YBCO.7999 Şekil 4.5620 4. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisi malzemelerin yoğunlukları (d).4874 4.7012 4.14 Saf YBCO.7817 4. Malzeme Saf YBCO Gd-YBCO Ba-Nb-1 Ba-Nb-2 Ba-Nb-3 Ba-Nb-4 Ba-Nb-5 Cu-Nb-1 Cu-Nb-2 Cu-Nb-3 Cu-Nb-4 Cu-Nb-5 d (g/cm3) 4.4992 4.3488 4.6454 4.6502 4. Nb katkı miktarına (x) bağlı değişimleri.6983 4.150 Tablo 4.69 Ba-Nb ve Cu-Nb serisine ait malzemelerin yoğunluklarının (d).6209 4.6460 4.

Shi ve ark. Ba ve Cu bölgelerine yapılacak Nb katkısınının YBCO’nun yapısında oksijen kaybına yol açmasını ve bundan dolayı süperiletkenlik özelliklerini kötüleştirmesini ortadan kaldırmak amacıyla. 2002. Yang ve ark. Hor ve ark. Nb atomu.4BCO) sentezlenmiştir. 1987. Atomik çapı ise Ba ve Cu . Bunlardan ilkinde Y bölgesine Gd atomu ve Ba bölgesine Nb atomu katkılanmıştır. Carillo ve ark.151 5. Böylece daha baskın bir YBCO yapısına ve daha iyi oksijen tutma yeteneğine sahip yeni bir malzeme (Y0. Karen ve ark. Nadir Toprak Elementlerinden olan Gd için en uygun yerdeğiştirmenin Y bölgesi için olacağı (Tamegai ve ark. Tarascon ve ark. 1987. Kaneko ve ark. 1990. 1987. Bilgeç 2004.4 mol Gd oranları seçilmiştir.6 mol Y ve 0. Bu şekilde iki farklı süperiletken yapı meydana getirilmeye çalışılmıştır. YBCO’dan daha iyi oksijen tutma özelliğine sahiptir. Nakabayashi ve ark 1988. Yokoyama ve Kita 2004. 2005) bulunmuştur. 1987. 2004. Cava 2000. Diko 2004. Ba atomu ile aynı uzay gurubuna sahiptir. Çelik 2006). Elektronegatifliği. 1987. 2005. YBCO fazının Gd-YBCO fazından daha baskın olması için 0. Guillaume ve ark.6Gd0. YBCO’dan daha iyi oksijen tutma kapasitesine sahip olan ve oksijen eksikliğinde GdBCO’dan daha yavaş süperiletkenlik özelliklerini yitiren bir malzeme sentezlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Y bölgesine Gd kısmi yerdeğiştirme yapılmıştır. Bu malzemede Ba ve Cu bölgelerine Nb katkılamasının elektriksel yapısal ve süperiletkenlik özellikleri üzerine etkileri incelenmiştir. aXiao ve ark. Awaji ve ark. 1994. SONUÇ ve TARTIŞMA Katkılama yerdeğiştirme çalışmalarında en çok kullanılan süperiletkenlerden biri olan YBCO süperiletken malzemesine iki farklı katkılama aynı anda yapılmıştır. örgü parametreleri ve bağ uzunlukları Cu atomuna daha yakındır. YBCO süperiletkeninin süperiletkenlik özellikleri oksijen konsantrasyonuna şiddetli bir şekilde bağlıdır (Sheahen 1994. Ancak oksijen eksikliğinde çok çabuk süperiletkenlik özelliklerini kaybetmektedir (Taka ve ark. 2002). YBCO süperiletkeninden sonra sentezlenen Gd tabanlı GdBCO süperiletkeni. İkincisinde ise Y bölgesine Gd atomu ve Cu bölgesine Nb atomu katkılanmıştır.

025.225) ve Cu-Nb serisi (Y0. Ancak saf YBCO’da tanecik büyüklüklerinin dağılımının Gd-YBCO’dan daha homojen olduğu gözlenmiştir. İlk olarak saf YBCO ile Gd-YBCO’nun deneysel verileri karşılaştırılmıştır. 0. 0. Son olarak elde edilen sonuçlar literatürdeki diğer sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Gd-YBCO malzemesinde (Şekil 4. Bu azalma Ba-Nb-5 malzemesinde (x = 0. 0.125.5-7) daha da belirgin hale gelmektedir.4Ba2-xNbxCu3O7-δ x = 0.175.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ x = 0.025.4) parlak kristalimsi ve iğnemsi yapılar görülmektedir. Bu sebepten dolayı Nb atomunun hangi bölgeye daha iyi uyum sağladığını araştırmak amacıyla Ba ve Cu bölgelerine ayrı ayrı katkılaması yapılarak iki seri malzeme üretilmiştir.175) tanecik büyüklüklerinde belirgin bir azalma sözkonusudur. Ba-Nb-4 malzemesinde (x = 0.125. Bu durum. Ba-Nb serisine ait optik görüntülerde. 0. Ba-Nb-2 (x = 0. Üretilen bu iki seri malzemeye referans teşkil etmesi amacıyla saf YBCO (YBa2Cu3O7-δ) ve Gd-YBCO (Y0.1) daha büyük olduğu. 0. 0.6Gd0. Ba-Nb serisi (Y0. Bu yapılar Nb miktarının (x) artışıyla (Şekil 4.075. .225) daha da belirginleşerek küçük taneciklerden oluşan homojen sayılabilecek bir yapı ortaya çıkmıştır.6Gd0.075. 0. Polarize ışık demeti altında görüntülenen optik fotoğraf incelemelerinde.2) tanecik boyutlarının saf YBCO’dan (Şekil 4.4Ba2Cu3O7-δ) bileşikleri de sentezlenmiştir.152 atomunun arasında yer almaktadır (Tablo 3. Taneciklerin parlaklıklarının farklı olmasından dolayı tanecik yönelimlerinin keyfi olduğu. Bu seriler.225)’dir. Ba-Nb-1 malzemesinde (Şekil 4. tercih edilebilir bir yönelime sahip olmadığı görülmektedir. 0.1) tanecik büyüklükleri ve dağılımı hemen hemen homojen iken diğer Ba-Nb serisi malzemelerinde tanecik büyüklükleri ve dağılımları heterojendir.075) malzemesinde (Şekil 4. tanecikler arası boşlukların daha az olduğu göze çarpmaktadır.175. Ba-Nb serisinde de Saf YBCO ve Gd-YBCO malzemelerinde olduğu gibi tercih edilebilir bir yönelimin olmadığı gözlenmiştir. Daha sonra Ba-Nb serisi bileşiklerine ve Cu-Nb serisi bileşiklerine ilişkin deneysel veriler Gd-YBCO bileşiği ile karşılaştırılmıştır. Saf YBCO ve Gd-YBCO’da görülmeyen bu yapıların Nb içerdiği düşünülmektedir.1). seçilen sinterleme sıcaklığının Gd-YBCO’da taneciklerin büyümesi için uygun bir sıcaklık değeri olduğunu göstermektedir.6Gd0.

XRD. seçilen ısıl işlemin Gd-YBCO için oldukça uygun olduğunu göstermektedir. Tüm serilerde Nb miktarının artışıyla tanecik büyüklüğünde bir azalma görülmektedir. Cu-Nb-2 ve Cu-Nb-5’te tanecik büyüklükleri heterojen bir görüntü sergilemekte iken serideki diğer malzemelerde tanecik büyüklükleri daha homojen bir görünüm sergilemektedir. Bu durum. sentezlenen malzemenin süperiletkenlik özelliklerinin iyi olduğunu ortaya koymaktadır. tanecikler arası boşluklar. EDS analizi Y ile Gd’nin hemen hemen aynı miktarlarda olduğunu göstermektedir. SEM. uygulanan ısıl işlemlerin tanecikte meydana getirdiği değişiklikler hakkında ayrıntılı bilgiler elde edilmiştir. Nb atomlarının büyük katkı (x) değerlerinde yapı içerisine tamamen giremediklerini göstermektedir. Gd-YBCO’ya ait SEM görüntüsü Gd-YBCO’nun saf YBCO’dan daha büyük ve daha düzenli taneciklere sahip olduğunu. tanecik sınırları.13) tanecik büyüklükleri iri. tanecik yönelimleri. Bu sonuçlar YBCO’ya Gd katkılamasının uygun ve katkılama sürecinin başarılı olduğunu göstermektedir. EDS sonuçları ve XRD spekterumları bu durumu doğrulamaktadır. Üretilen malzemelerin SEM ve EDS analizlerlerinden. Tc ve Jc sonuçları da bu durumu desteklemektedir. Ancak bazı tanecikler üzerinde gözlenen koyu lekelerin uygulanan ısıl işlemin malzemeyi eriyik faz eğilimine yönlendirdiğinden kaynaklandığı düşünülmektedir.025) tanecik büyüklükleri serideki diğer malzemelerin tanecik büyüklüklüklerinden daha büyüktür. . Saf YBCO’ya ait SEM görüntüsünden (Şekil 4. Taneciklerin büyüklüğü ve düzeni. malzemelerin tanecik büyüklükleri. Bu sonuçlar. taneciklerin birbirleri ile temasının iyi ve tanecikler arası boşlukların küçük olduğu gözlenmiştir. Saf YBCO’ya ait SEM görüntüsü taneciklerin yöneliminin keyfi olduğunu daha net şekilde göstermiştir.153 Cu-Nb serisinde de Ba-Nb serisinde olduğu gibi parlak kristalimsi ve iğnemsi yapılar gözlenmiştir. Cu-Nb-1 malzemesinde (x = 0. Bu yapıların katkı miktarı (x)’in artışıyla daha da belirgin hale gelmiş olması Nb içeren yapılar olduğunu göstermektedir. tanecikler arasındaki boşlukların daha az olduğunu göstermektedir. Bu azalma malzemelerin süperiletkenlik özelliklerini kısmen olumsuz yönde etkilemiştir. Tanecik yönelimleri tercih edilebilir bir yönde olmasa da Saf YBCO’daki kadar düzensiz değildir.

Gd-YBCO malzemesi de saf YBCO ile aynı düzlemlerden yansıma vermiştir.69979 A° olarak bulunmuştur.01 A° kadar büyüktür. Çünkü. (116) ve (213) pikleri görülmüştür. Saf YBCO ve Gd-YBCO’ya ait X-ışını kırınım desenlerinde 123 yapısına ait olan (002). (103).88560 A° ve c = 11. Tanecik yönelimleri keyfi olduğu tanecikler üzerinde açık renkli küçük yapıların olduğu tespit edilmiştir.89105 A° ve c = 11. (005). (007). Bu durum optik görüntülerle de desteklenmektedir. (020). (012).154 Ba-Nb-1 malzemesine ait SEM görüntüsü taneciklerin büyük. (113). Ba-Nb-4 ve Ba-Nb-5 malzemelerinde tanecikler arası boşlukların küçük yapılar tarafından tamemen doldurulduğu ve taneciklerin yüzeylerinin tamamen kaplandığı görülmektedir. yüzeyde ve tanecik sınırlarında küçük yapılar halinde toplandığını göstermektedir. Bu değerler literatürde verilen a = 3. (100). Pik şiddetlerinde ve örgü parametrelerinde ortaya çıkan bu durumun. b = 3.19) tanecik boyutlarında küçülme ve tanecikler arası boşluklarda artma görülmektedir. tanecikler arası boşluklarda azalmalar vardır. Ancak pikler Gd yerdeğiştirmesi ile 0. küçük tanecikli yapıların tanecikler arası boşluğu doldurduğu ve tanecik yüzeyini tamamen kapladığı görülmektedir. tanecikler arası boşlukların arttığı. Ba-Nb-3 malzemesinde tanecik boyutlarında artış. (003). malzemelerin ısıl işlemleri için seçilen 925 oC sıcaklığı.82979 A° .1o sola kaymış ve şiddetlerinde değişiklikler meydana gelmiştir. bulk YBCO için üst sınır kabul edilen sinterleme . Özellikle açık renkli küçük yapıların tanecikler arası boşluklara öbeklendiği görülmektedir. (200). Cu-Nb serisine ait malzemelerde x katkı miktarına göre tanecik büyüklüklerinin önemli miktarda değişmediği. (115). (013). Saf YBCO için hesaplanan örgü parametreleri a = 3. b = 3. 211 yarı-iletken yapısına ait yalnızca 30. Ba-Nb-2 malzemesinde (Şekil 4. YBCO’nun bulk-eriyik faz sınırında olmasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Görüntülenen bölgelerden alınan EDS analizlerinde Nb miktarının düzgün oranlarda artmadığı görülmektedir. (102). Bu durum Nb katkı miktarı (x)’nın artmasıyla yapı içerisine tamamen giremediğini.68040 A° (JCPDS 83-1433) değerlerden 0. Gd-YBCO ve serideki diğer malzemelerden daha iyi olduğunu göstermektedir.81850 A° . tanecikler arası boşlukların küçük olduğunu ve tanecik yönelimlerinin saf YBCO.52o’de (211) piki görülmüştür. (006).

b = 3. Tc değeri oksijen eksikliğine çok duyarlıdır.8885 A° .8397 A° .8987 A° ve c = 11.155 sıcaklığı (925 oC) ile (Murakami 1992) aynıdır.703 A° ’dur (Tarascon ve ark.Gd)BCO bileşiklerinde c ekseninin artması Tc değerini baskılar. Yine Şekil 4. Y0. Dolayısı ile Nb.8185 A° . Ba-Nb bölgesinde Nb katkısından kaynaklanan pikler Cu-Nb serisindeki malzemelerin kırınım desenlerinde de ortaya çıkmıştır. Nb’nin yapıda hangi bölgeyi işgal ettiğini tespit etmek için yapı arıtımı (structure refinement) yapmak gereklidir. b = 3. 2002. Ancak a ve b parametresinde önemli bir değişme olmaz iken. b = 3.75Gd0. (Y. Ba-Nb-2. 2002). c örgü parametresinde büyüme gözlenmiştir.100 katkı miktarı ve bu değerden daha büyük değerlerde YBa2Cu3O6 safsızlık fazının XRD’de . Taka ve ark.42) pik şiddetlerinden Gd-YBCO ile Cu-Nb-5’in yönelimlerinin daha iyi olduğu görülmektedir.71360 A° olarak bulunmuştur. b = 3.8856 A° . YBCO ince filmde Cu bölgesine Nb katkılamasında x = 0. Nb’un hem Ba bölgesine katkılama hem de Cu bölgesine katkılama çalışmalarında medana gelen bu piklerin aynı açı değerlerinde ortaya çıkması Nb’un yapıya girdiği bölgenin Ba ve Cu’da bağımsız olduğunu göstermektedir.687 A° ve a = 3.40). Gd-YBCO. 2002) seçilmiş olması düşünülmektedir. 2002).89523 A° ve c = 11. Bu piklerin Nb konsantrasyonu ile şiddetinin artması. Ba-Nb-4’te piklerin şiddetlerinin aynı mertebede olması tanecik yönelimlerindeki benzerliği göstermektedir.40’da Gd-YBCO’da görülmeyen ilk kez Ba-Nb-1’de görülmeye başlayan ve şiddeti Nb konsantrasyonu ile artan kırmızı ve mavi oklarla gösterilen pikler görülmektedir.6804 A° ’dur (El Ali ve ark. c = 11.8243 A° . Gd-YBCO için hesaplanan örgü parametreleri a = 3.84493 A° .5Ba2Cu3O7-δ ve Y0. 1987). c = 11. Oksijen eksikliği de yapının örgü parametrelerini artırmaktadır (Taka ve ark. Literatürde GdBa2Cu3O7-δ için verilen örgü parametreleri a = 3. Ba-Nb serisinde yapı içerisine kısmen girdiği söylenebilir. Nb katkısından ileri geldiğini göstermektedir. Cu-Nb serisine ait olan X-ışını kırınım desenlerinde (Şekil 4.5Gd0. Ba-Nb serisine ait olan X-ışını kırınım desenlerinde (Şekil 4. Nishida ve ark. Ba-Nb-1. Hesaplanan örgü parametrelerinin literatürde bulunan değerlere çok yakındır. 1987.25 için literatürde verilen örgü parametreleri sırayla a = 3. Bu büyümenin nedeni olarak Y yerlerine kismi yerdeğiştirmeler için tercih edilen sıcaklık değerinin çoğunluka 935 oC’den büyük sıcaklıklar (Tarascon ve ark.

1994) değerlerine yakın değerlerdir.672 K olarak ölçülmüştür.1. Ba-Nb serisi için ölçülen Tc değerleri (Şekil 4.785 K.818 K ve Cu-Nb-5 için 88. 1987. Ancak XRD sonuçları Nb’un yapı içerisindeki yerinin sabit olduğunu göstermektedir. 1987.421 K’dir.659 K. Cu-Nb-2 için 92. 1998). 1987. genel olarak Nb konsantrasyonunun artışıyla bir azalma görülmektedir.193 K. Hor ve ark. Cu-Nb-4 için 91.782 K’dir.654 K. 1994) ve GdBCO için ~92 K (Tarascon ve ark. Cu-Nb-3 için 91. Cu-Nb serisi için ölçülen Tc değerleri (Şekil 4. Ba-Nb-4 için 89. Y0. Ba bölgesine yerleşmesi durumunda azalması beklenir.13) düzgün bir değişim gözlenmemekle birlikte. (2008) yaptıkları bir çalışmada toz haldeki Nb’a ait XRD piklerini tespit etmistir.51) sırayla Cu-Nb-1 için 87.681 K. Ba-Nb-1 ve Cu-Nb-2’deki Tc değerinin Saf YBCO ve Gd-YBCO değerlerinden yüksek olması SEM fotoğrafında (Şekil 4.29) görüldüğü üzere taneciklerin büyük ve tanecikler arasındaki boşlukların az olmasından kaynaklanmaktadır.156 görüldüğü belirtilmiştir. Ancak bulunan pikler. 1987. Bazı malzemelerin düşük Tc değerlerinde . 1987. 1987. Gd-YBCO’nun örgü parametrelerine göre Ba-Nb ve Cu-Nb serilerinin örgü parametrelerinde (Tablo 4. Nb atomunun atomik çapı Ba ve Cu atomunun atomic çapları arasında bir değerdedir Tablo 3. Ba-Nb-2 için 91. Saf YBCO ve Gd-YBCO’nun Tcoffset değerleri sırasıyla 92. Ancak Nb’un örgü içinde işgal ettiği yer doğrulanamamıştır (Srinivas ve ark. Yang ve ark. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisinde Nb’un artışıyla gözlenen piklerden farklı açı değerlerindedir.967 K.6Gd0. Ba-Nb-3 için 91. literatürde YBCO için verilen 91-94 K (Tarascon ve ark. Guillaume ve ark. Bu da Nb’un kısmen yapıya girdiğini doğrulamaktadır.8 K’dir (Feng ve ark.118 K ve Ba-Nb-5 için 89. 1989. Nb’un Cu bölgelerine yerleşmesi durumunda örgü parametrelerinin artması. Hor ve ark. Bu değerler daha önce Ba bölgesine Nb katkılama çalışmaları mevcut olmadığından literatürle karşılaştırılamamıştır. Hong ve ark. 1995). Küçük dalgalanmalar olmakla birlikte genel olarak Nb konsantrasyonunun artışıyla Tc’de bir azalma meydana gelmektedir. Bu değerler. Guillaume ve ark.384 K ve için 91.4 için literatürde ölçülen Tc değeri 92. Yang ve ark.49) sırayla Ba-Nb-1 için 92. Bu durumun Gd’un oksijen tutma yeteneğinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Miraghaei ve ark. Bu durum Tc değerinde anlamlı bir değişikliğe yol açmamıştır.

2266 A/cm2 olarak hesaplanmıştır. 2002. Ba-Nb ve Cu-Nb serisinde Nb konsantrasyonun artışıyla birlikte Jc değerlerinde azalmalar meydana gelir iken Tc değerlerinde küçük azalmalar meydana gelmektedir. Ba-Nb serisi ve Cu-Nb serisi .9142 A/cm2. Cu-Nb-2 için 67.6774 A/cm2 ve Ba-Nb-5 için 12. Ba-Nb-2 için 39.9136 A/cm2 olarak ölçülmüştür. sıkı paketlenmiş bir tablet yerine gevşek dokuya sahip bir tablet olmasına neden olabilir. Ba-Nb serisine ait malzemelerin Jc değerleri sırasıyla Ba-Nb-1 için 34. Grekhov ve ark.157 yüksek akım yoğunluğuna sahip olmaları. Genel olarak akım yoğunluğu artan x miktarı ile azalmaktadır. Grekhow ve ark. gevşek yapıda farkedilebilir bir yoğunluk farkı meydana getirebilir. I-V değerlerinden hesaplanan Jc değerleri Saf YBCO için 89.2407 A/cm2.9137 A/cm2’dir. Srinivas ve ark.8510 A/cm2.0481 A/cm2. Çalışmada katkı miktarı x = 0. Ba-Nb-4 için 23. Bu durum Nb’un yapıdaki taneciklerin arası boşlukları doldurarak oksijen tutma yeteneğini etkilediğini göstermektedir (Srinivas ve ark. Nb katkılı YBCO süperiletkenlerinde süperiletkenliğin baskılanmasını geciktirmektedir. Ba-Nb-2 dışındaki malzemelerde Nb konsantrasyonu arttıkça Jc değerlerinde bir azalma söz konusudur.3298 A/cm2.3696 A/cm2.7880 A/cm2 ve Cu-Nb-5 için 19. Ba bölgesine Nb katkısı yapının oksijen tutma kapasitesini artırarak Tc değerinin düşmesini engellemesine rağmen tanecik boyutlarında küçülme meydana getirerek Jc değerlerinin azalmasına neden olmaktadır. SEM görüntüleri ve EDS sonuçları bu durumu desteklemektedir. Basınç değerindeki küçük sapmalar. süperiletkenlerin tanecikli yapısıyla açıklanmaktadır (Taka ve ark. 1995). 1995. Gd. 1994). Cu-Nb serisine ait malzemelerin Jc değerleri sırasıyla Cu-Nb-1 için 93.225 değerine kadar çıkılmış ancak Tc’de ciddi bir düşme gözlenmezken kritik akım yoğunluğu (Jc) değerlerinde ise bir düşme gözlenmiştir. Ba-Nb-3 için 30. Eriyik yapıdaki YBCO’nun Jc değeri bulk YBCO’nun Jc değerinden daha büyüktür (Murakami 1992). 1994. Cu-Nb-3 için 89. Gd-YBCO için 85.6431 A/cm2. Toz malzemelerin preslenmesi esnasında uygulanan basıç değerinin küçük oluşu. Sentezlenen malzemelerin yoğunlukları Nb konsantrasyonu ile düzgün bir artış veya azalış göstermemektetir. Saf YBCO’ya ait Jc değerinin büyük olması sinterleme sıcaklığının eriyik faz sınırında olmasından kaynaklanmaktadır. Cu-Nb-4 için 77.

katkılamalarının malzemenin elektriksel. araştırmanın bundan sonraki ilgili çalışmalara ışık tutacağını düşünüyoruz.4Ba2-xNbxCu3O7-δ ve Y0. elektriksel ve süperiletlenlik özellikleri üzerinde önemli bir değişmeye sebep olmadığı. Ayrıca. Sonuç olarak. Ba ve Cu bölgelerine Nb katkısının ise olumsuz sayılabilecek etkiler yaptığı.4Ba2Cu3-xNbxO7-δ bileşiklerinde. magnetik özelliklerinin ve yapı arıtımı (structure refinement) gibi yapısal özelliklerin araştırılması ileriki zamanlar için planlanmaktadır. Bu açıdan. bununla birlikte Ba bölgesine x = 0. fakat malzeme ve veri çokluğu.158 karşılaştırıldığında.4BCO bileşiğine Nb katkılanarak elde edilen Y0. . yapısal ve süperiletkenlik özellikleri üzerine etkisinin araştırıldığı bu çalışmada. Literatürde Ba bölgesine Nb katkılamasına ait hiç bir veriye rastlanamayışı ve yeni malzemelerin sentezlenmesi ile elde edilen bileşikler için yeni veriler elde edilmiş olması araştırmayı alanında önemli kılmaktadır.6Gd0.025 ve Cu bölgesine x = 0. araştırmanın kapsamına dâhil edilmesi gereken. YBCO süperiletkenlerinde Y bölgesine Gd katkılanarak elde edilen Y0. genel olarak Cu-Nb serisinin Ba-Nb serisinden daha yoğun olduğunu söylemek mümkündür. zaman kısıtlaması ve ölçüm cihazlarının durumu gibi sebeplerden dolayı araştırma kapsamına alınmayan. Gd katkısının YBCO’nun yapısal özelliklerinde olumlu etkiler yaptığı.6Gd0.6Gd0.075 katkı miktarlarında elektriksel özellikler üzerine olumlu etkiler yaptığı gözlenmiştir.

.. J. J. 1991. J. Amaral.. Lourenço. Sousa. Weiss. Correia.. G. 1999. “Structural. E. Yuji. J. Correia. 1998. J.. Physica C: Superconductivity Volume 160.. vop Papen.... 807-812. T. M.. J. Kjekshus. 1989.. da Silva. Galindo.. J. V.... Vantomme A.. 2001. J. A. V.. G. Weiss. A.. A. G. Melo.. KAYNAKLAR AKIMITSU. J.. F. J. Chem. Wahl. Marques. A. b .. ANDERSSON. Murakana. J. P.. Journal of Magnetism and Magnetic Materials 177 181.. Soares. C. E. C. H. The Isolde Collaboration. Nature 410. 1989.. Moreira. Z. A... Correia. Physica C: Superconductivity Volumes 162-164.. A. ANDRESEN. Alves. G. AMARAL. Langouche. J.. Baptista. 63 – 64. Senateur. Vantomme A. P.. V. Z. da Silva. G. S.... 1991. E. Lourenqo. Senateur. “Microscopic studies of radioactive Hg implanted in YBa2Cu306+x superconducting thin films”. H. J. 698-708. Fjellvag. M. “Superconductivity at 39 K in Magnesium Diboride”. Nygren. T. J.. thermal and electrical studies of the Y1−2xCaxThxBa2Cu3O7−δ system with 0 ≤ x ≤ 0. ANDERSSON. P. J. Rapp. Pages 725-726. M.. G. G.. M. Issue 1. Pages 65-68. U. F. Karen. The Isolde Collaboration. Amaral.. “Cadmium substitution in yttrium barium copper oxide (YBa2Cu3O7-δ) and bismuth strontium calcium copper oxide (Bi2Sr2CaCu2O8+δ). Ö. M... 511 512. V. B. “Stability and diffusion of Hg implanted YBa2Cu3O6+x”... Soares. Alves.. M.. T. A. S.. B. P. The Isolde Collaboration. Nuclear Instruments and Methods in Physics Research B 147. da Silva. Wahl. J.. Nuclear Instruments and Methods in Physics Research B 148. 244-248. J.159 6. Alves. M... J. Sousa. Langouche. S. J. A. Arafijo.. “Substitution for copper in YBa2Cu3O9-δ by 3d and pre-transiton metals”. Marques... 3(3) pp 428 – 431. S... a ARAÚJO. V.. A. J.. B. F. Marques. A. C. vop Papen. Soares. Nakagawa.. I.. Ö. Melo. Rapp. Part 1. Acta Chemica Scandinavica 45. A.. P. Galindo. 1999. Kingon. Nagamatsu. T. C. Sousa. Mater. M. N. P. P. F. ANDREAS. ARAÚJO... A.. A. “Stability studies of Hg implanted YBa2Cu3O6+x”. Hegedüs.. U. 1991. G. Lourenço. A.20”. M.. F.... Mendes J. “Upper critical magnetic field of Y1−2xCaxThxBa2Cu3O7-δ”.

Solid State Communications Volume 68. M. V. D. T. Chakraborty.8Cr0. USA. Rufoloni. Isono. Gd)Ba2Cu3Ox bulk”. Greaves C.. Pages 472-480. and Varadaraju.. Sen. Petrisor. 1993. superconductivity and cation substitutions in YSr2Cu2.. Galluzzi. B.. No. Turan. Physics Letters A. T. A. 477–481. Bhattacharyay. S6–S9. D. M. N. P. Jotania. K. Pages 44-50. Murakami. R. “A study of superconducting (Yl-xCax)Ba2Cu3Oy”...... Basu. Cs) substitution on the magnetoelectrical properties of Y1Ba2Cu3O7−y granular superconductors”. N. F. K. 1997. “Critical hole density for superconductivity in Srcontaining phases related to YBa2Cu3O7 structure. AUGIERI. S. . H. 2005. Oktem.. J. 27. U. Buchta.. Kulkarni. B. Issue 10. L. G.. BABU. U. G... Vanderschueren. Mat. Bull. Ciontea. Physica C 401..0 ≤ x ≤ 0.. 2001. H. 1992.. P. R. 591-602. P... Noto. “Structure and superconductivity studies on LnBa2-xSrxCu3O7 (Ln = Yb and Lu. G.. G. K. P. K. Rajasekar.5)”. A. 1976. V. 2004. BANĂCKY. Sci. Mukherjee. M. D. Celentano. I. BALDHA.. T. R. 1988. Ch.... pp. P. 1989. J. “Effect of Ca doping in YBCO superconducting thin films”... 17. Supercond. BADRI. Greaves C. LoRusso. N. P. 226. R. Pelikán. Joshi.. P. Tarte. Kilgour. BANDYOPADHYAY. A. B. 2004.. G. H. M. Serincan. Caccavale.. “Superconductivity in the system YBa2−xCaxCu3O7−δ”. V. Phys.. 0. Technol.... 18... A.. Res. Issue 6.. “Solid State Physics”.. S. pp.. AVCI.2O7”. N. Na. U. “High magnetic field transport properties of (Nd. W... Abukay. Sci. “Developing a trilayer processing technique for superconducting YBa2Cu3O7−δ thin films by using Ge ion implantation”. Gambardella.. Solid State Communications Volume 71. Cigaň A. S. N. A.. F.. Issue 2. Eu. H. Slater. 1993. “Effects of alkali cation (Li. Vol. 1943-1946. Pandya... AWAJI.. N. Tepe. Physica C: Superconductivity Volume 207.. Barat. Laurent... Rulmont. Mancini. N. W. Ghosh. Supercond. Issues 1-2. College Edition. Pages 839-841. 237-243. K. S. Pages 539-545.. J. 320–324. 105. “Electron paramagnetic resonance of high-Tc superconducting composites YBa2Cu3xScxO6±δ”. Koshizuka.. A.160 ASHCROFT.. Technol. “Structural Disorder in YSr2Cu2CoO7 and Substituted Variants”. AUSLOOS. Valko. M... Thomson Learning Inc... Hanic. P. P. Watanabe. Journal of Solid State Chemistry Volume 103. BABU. N. Chem.. Mermin. Muralidhar. A..

Ferreira.Ca)Cu2O7 where M' = Ce. Dineen. H. W... Physica C: Superconductivity Volume 207. Staines. R. Farvacque. Harrison.. Harrison. Ben Salem. Physica C 388–389. Deutscher.. R. M. R.. J. Foltyn.. Pages 1-8. M. Machado. Neves.. Y2Ba4Cu7O15−ξ and YBa2Cu4O8”. Chen. F. “Transport measurements in overdoped YBCO thin films”. G. 1992. N. . P.S. W. “Transport properties of large-angle grain boundaries containing point defects in YBa2Cu3O7−δ”. M.. M. M. “Structure. M.. W. 2004. dos Santos. M. Technol.. BUZEA. A... 876–878. J. “Assembling the puzzle of superconducting elements: a review”. Physica C 408–410.. 1119–1122. 2003. Kezerashvili. D. CASTRO. Rodríguez Jr. G... 1991. J. Williams G. Zheng. P. microstructure and transport properties of Bdoped YBCO system”.. R. Zouaoui. BUCKLEY. Sci. Pages 383-393. 2002.. “Growth and microstructure of MTG REBa2Cu3O7/RE’BaCuO5 with heavy rare earth elements”.. P. “Superconductivity at 92 K in the (Pb. Physical Review B 69. Supercond.. BEN AZZOUZ. 2004. E. BORTOLOZO. BEALES..161 BEALES.. Van Tendeloo.. S. BERENOV. Zammattio. B. X. MacManus-Driscoll.... Zn. 18. Presland.. H. “New cuprates with the “1212” structure (M'. Meylan... C. H. ve Robbie. Jacobson D. 5 47-49. C. A. Cu”. BİLGEÇ... G. G.. Tallon. R.. Dineen... Parberry.M)Sr2(Y. C. 339–340. Obradors. J. “Sb2O3 katkılı YBCO süperiletken seramiklerin karakterizasyonu”. Flower. Bowden. Mani. “Influence of the Ta doping on the peritectic transformation of YBaCuO superconductor”... R. R. K. Welp. V. A. Bi and M = Cd. A.7Ca0. D. T. E. L. G. L. CARRILLO. Ya. M.. Veal. Physica C 372–376. M. “Ca doping of YBCO grain boundaries”. Annabi. T. B. S. Physica C: Superconductivity Volume 174. Issues 1-2. M. R1-R8. Technol. A. S. M.. M.... M. 2002. S. BOYKO. M. Supercond. MacPhail.. Hall.5Cd0... 2006.. V.. Issues 4-6. T. 13–19. G.. Sci. Puig.... C.. Physica C 372–376. A. 1059–1062. Hall. K.. Cd)-1212 phase (Pb0. L. X. D. S. Crabtree. Qi. M. “Ca.. C. M. Palau..5)Sr2(Y0. 2004. Freeman.and La-substitution in YBa2Cu3O7−ξ. 2005.3)Cu2O7-δ”.. Claus. D. Physica C 442. Levine. Dokuz Eylül Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi. Pooke. 212502. L. Johnson.. P. J . A.. H.. İzmir. 1993. U. A.

C.. A. Phys. 1990. Part 1. T. Stalick. CIEPLAK. p. “Chemical preferential doping in grain boundaries of melt textured YBa2Cu3Oy superconductors”. “Ba2-xLaxYCu3O7±δ perovskite compounds: Crystal chemistry”. S. Solid State Communications Volume 66. A. Rhyne. A. 934. M. C. Phys. G. Chien. Dy. Chen. Y. . CHIN.. Rev. J. “Studies on superconductivity in Y1LaxBa2−xCu3O7 compositions”.. J. CHENG. Appl. C. Zhu.. . Sci. Rietman... Gd. R. R. 1989. M. 143–147. Rev. G. Sm. Issue 3-4. F.. 83[1]. I. S. K. D.. ÇELİK. Volume 165. C. a CIEPLAK. Soc. E. van Dover. 2003. CHEN.. R. Nd. “Crystal structure and high-Tc superconductivity in the system GdBa2−xSrxCu3O7−δ”. 1988... Issue 11. Ho. J.. 2000. Kao. Pages 87-88. 130–136.. W. D. Pages 1005-1009. Yao. b CURRIE. W. Xiao. Technol. M.. C. J. M. CHEN. Chang. Ramirez. C. Chien. Yb) systems”.. Zahurak.. K. R. B 37. J. Issue 7. L. CAVA. Ş. Lett.-C. Pages 715-718. T. Batlogg. M. “Unexpected effects of gold on the structure. C. 16. 1990. Stalick. and normal state of YBa2Cu3O7”. J. Sinha. Z. Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı. Physica C: Superconductivity Volumes 162-164. Chen... Ceram.. P. 6200 – 6208.. A.. J. “Oxide superconductors”. “(Y1-xYbx/2Gdx/2)Ba2Cu3O7-δ ve (Yb1-xGdx)Ba2Cu3O7-δ süperiletkenlerinin yapısal ve fiziksel özelliklerinin incelenmesi”. H.. B. M. F. Wang.. Fleming. L. J. 1988. Supercond. H. Solid State Communications Volume 68.. superconductivity. Doktora Tezi. H. 57. Phys. J. Artymowicz... “Incorporation of gold into YBa2Cu3O7: Structure and Tc enhancement”. “Superconducting and normal state properties of the Y1-xCdxBa2Cu3O7-δ system”.. Am. X. 2005.. B. Bakhshai. M.. Chang T. “The effect of Ca doping on the superconductivity of NdBa2Cu3Oy oxides”. I. C. Physica C. C. J.. J. Trabzon. B. Bryden.. CHANDRACHOOD... Xiao. Mulla.. 5-28. R.. 1988. B 42.. Materials Chemistry and Physics 89. Forrest. 1990. W. A. 5912 – 5915.. Y. Sunshine. 287-292.. S. Zhao. B. A.. Rhyne.162 CAVA.. “Superconductivity in the RE1−xCdxCu3O7−δ (RE = Y. D. 2006. Z.

W. Rainford... M. R. Lanchester. Ge. C. DEN. Schöppl. “Gümüş difüzyonunun YBa2Cu3O7 süperiletkeninin yapısal ve süperiletkenlik özellikleri üzerine etkisi ve süperiletkenlik durumuna göre X-ışını üretim tesir kesitinin ve flüoresans veriminin değişimi”.. 2002. Croft. Bäuerle. Kim. M. J. Konya. J. Kobayashi. .. Fe.. Seaman.-Y. O. K. J.. Guo.. B. Pages 1001-1006. Physica C: Superconductivity Volume 190. P. DZHAFAROV. 2004. 1988..8Ca0. 335. Early. A. W. “Preparation and properties of YSr2Cu3−xMxOy (M = Li. Ga. 2000. D. GIXD ve XRR karakterizasyon teknikleri ile araştırılması” Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi. Al. Y. Solid State Communications Volume 65. R45–R58. and Bi2Sr2CaCu2O8+z”.. “Tanecikli magnetik CoCu ince filmlerinde yüzey pürüzlerinin tabaka kalınlığı ve magnetik direnç ile ilişkisinin FPP. Supercond. R. DOU. H. M. DIKO. T. Pedarnig. E. “Effect of chemical substitution on superconductivity in YBa2Cu3O7−z. V. Zhou H. DE GROOT. 2002. W and Re)”.2)Ba2Cu3O7-δ top layer on the transport properties of a-axis oriented YBa2Cu3O7-δ thin films”. A. N. 638–641.. Erzurum. Physica C 372–376. D. C. Dogan.. F. (a) 158. Sci. J... C. C.. A. Yang.. “Cracking in melt-grown RE–Ba–Cu–O single-grain bulk superconductors”. Issues 1-2. Rapson. Co... Ti.. Torikachvili. 1996. T... Y. 1992.. P.. P. M. T. Tyson. C. G. Issues 1-2. Pages 483-485. Sol. Pages 160-162.. Physica C: Superconductivity Volume 152. 1988. K. DELAMARE. C. 1991.. L. DOĞAN. Atatürk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Eğitimi Anabilim Dalı. 66. A. “Superconducting and normal state properties of Y1−xMxBa2Cu3O7−δ (M = Pr. T. D. Woicik. Bi2Sr2YCu2O8+z. M.. Y.. S. D.. A.. Mo. Grasmeder.163 DALICHAOUCH... Grow. “Influence of (Y0. Liu. “Observation of changes in the atomic and electronic structure of single-crystal YBa2Cu3O6. Issue 9. Doktora Tezi.. “Observation of spin glass behaviour in Y(Ba1−xLax)2Cu3O7+y”.. Stat... T. B. DIENG. K. Pages 141-152. Phys. C. Sorrell. P. Ignatov. X. DEMİRCİ. Lee. Physica C: Superconductivity Volume 196. M-P. 014508.. Wu. S. Cr. “Diffusion in high temperature superconductors”. B. Weller. J. Maple... Na)”. Yu. Technol. 17.. Issue 5. L. Zhao. 2005.6 accompanying bromination” Physical Review B. M.

Issue 1.. Koshizuk. “Superconducting characterization of nonsuperconductors/high-Tc cuprate superconductors”. Part 1.. Wen. Physica C: Superconductivity Volume 198. -K. 352–355.. Subramanian.. P... magnetic properties and critical current density of Gd-added PMP YBCO”. 1991. “Temperature dependence of the EPR linewidth of Yb3+ ions in Y0. A.. FOSSHEIM. Azezb.. K. “The effect of substituting potassium for barium on the superconductivity of RBa2Cu3O7 (R = Y and Eu)”. L. Hidaka.. M.. B. F. Wolfus.01Ba2Cu3Ox (6 ≤ x ≤ 7) compounds: evidence for an anomaly near the superconducting transition”.. Zoller. Lehavi.. M. 1434–1438.. Jung. J. .. 1987.. Kjekshus. Issue 9. Sci. H.. Nowik I.. Shobakia..7”..... 2005.. S. N.. S. Albissb. Physica C: Superconductivity Volumes 162-164. Y.. Materials Research Bulletin Volume 26. Part 2. Oesterreicher.. V. Schlichenmaier. Kh. C. Lösch.. N. Y. J. L. Pages 49-50. 1992.. Vallier. B.. M. K.5+δ”. Kurkin. J.. Pages 39-41. M.. A. Physica C 426–431... Wischert. I. Technol. EL ALİ. Rev.. Y. S. Sudbo. Kemmler-Sack. Huebener R.. Solid State Communications Volume 66. FELNER.. M. A. 2004. Kishida. 1988. Ziqd. “Superconductivity in Y1−yNayBa2Cu3Ox”. J. 75–84. 2308 – 2310. Southern Gate.. “Superconductivity in the system (AlxY1-x)Ba2Cu3O6. I. Sulpice. The Atrium. P. “Superconductivity Physics and Applications”. W. 1989. 320–323. FJELLVǺG. Andresen.164 EBARA. Y. Kh. 1988.. A. FRANCK J. A. P. I. L. A.. Physica C: Superconductivity Volumes 153-155. Ben-dor. Supercond. “Manipulation of Ba---O layers inducing orthorhombic . FARTASH A. A. K... 2002. A. A. EHMANN. Salem. H. A.99Yb0.. R. K. Physica C 297. K.. Nissel T. Pages 869-877. G. “The paramagnetic contribution in the magnetization behavior of Y1-xGdxBa2Cu3O7”. Tholence.tetragonal phase transition in YBa2−xSrxCu3O6. Chichester.. Pages 1-6.. K. Mohamed. GAFUROV. L. J.. Issues 1-2. Izotov.. 2005. Phys. Physica B 321. A.. Aminov. 1998. Hasan (Qaseer).. Barbara. M. A. Zhou.. A. John Wiley & Sons LTD. England. 18. A. Monceau. “Fishtail effect. F.. Pages 898-899. Al-Omaric. GANGULI. “Superconducting properties in relation to chemical pressure in YBa2Cu3O9-δ”. “New family of superconducting copper oxides Bi cuprates of type 1212”.. FENG. B 36. V. Khasawnieha. Kowitt. Karen. P. P.

P.. W.. 5-8. Physica C: Superconductivity Volume 161.. Issues 1-2.. Volumes 235240. Singapore. 5. J. I. V. M. a GREAVES.165 GINZBURG. 18-24. Technol. Liniichuk. Pages 245-251.. P. C. P. J. GREKHOV. . Liniychuk.... Physica C: Superconductivity Volume 270. Pages 1295-1296. Delimova. Pte.. 1996... R. Supercond. “On the effect of Cd doping and Cd-La codoping in YBa2Cu3O7 – δ”. World Scientific Publishing Co.: Condens. Titkov.. L. C. B. O. Dunaevsky.. C. Technol. M. A..A....L. b GREKHOV.... Supercond.. Delimova. Steger. Pages 25-34. B.. Furrer A... R. 7963-7976. Sci. 2005. 1996.9Cu2. Terzioğlu. Staub. V.. M. E. Roessli. Lyublinsky. Materials Letters. Issue 2. GREKHOV. L. Lyublinsky. I. Vlasse. Matter 6. Part 2. U. I. 1989.. Superconductor . 2004. Fischer. GUNASEKARAN.. L. A. Sci. 231-235. T. 1989. P. I. Borevich. M. 1999. Varilci... Issues 4-6.. Küçükömeroğlu. Delimova. GUILLAUME. Slater.. V. Physica C 418.. M. Hellebrand. Mesot. Liniichuk. Semchinova. “Study of bulk and single crystal YBa2-xSrxCu3O7-δ superconducting materials”.insulator transition in YBa2Cu3−xNbxO7 material” Physica C: Superconductivity. Sakharov.. I. “Superconductivity”. A. Allenspach. Slater. “The effect of Ag diffusion on properties of YBa2Cu3O7-x thin films produced by electron beam deposition techniques”. A. I.6)”. GOLBEN. Davydov. Steger P..1Ba1. 35–42. L. x = 6 and 7) compounds”.. GREAVES. GUNASEKARAN. L. 39-46. Trounov. ve Andryushin. Henggeler. A. 1994. 1997.. R. R.. J. M. “Crystal structure. Ta)”. Pages 251-257. Volume 28. Lyublinsky. Altunbaş. “Nb and Ta substitutions in YBa2Cu3O7−x and related phases: Structural characterisation of La1. “Growth mode study of ultrathin HTSC YBCO films on YBaCuNbO buffer” Physica C 324.0 ≤ x ≤ 1. 2. GÖRÜR.. A.1M0. P. Baydakova. “A new buffer layer for high-quality HTSC ultrathin film fabrication” Physica C 276. Veselovsky. 1992. oxygen stoichiometry and superconducting properties of GdBa2−xSrxCu3O7−δ (0. “The structural effects of Na and Ca substitutions on the Y site in YBa2Cu3O7-x”. A. “A systematic low-temperature neutron diffraction study of the RBa2Cu3Ox (R = Yttrium and Rare Earths.. 1994...... O.. Phys. V.. V. Baydakova. Ltd.9O8 (M = Nb.. I.

Sugishita. HARADA... Lett. H. Physica C 388–389. Physica C 383.. C.. Ho. Karimi R. Y. A. HUANG. “The effects of Pr-doping on the critical current density in YBa2Cu3O7-δ”.. T. 1988. Huang. “Hall effect measurement of Y1-xGdxBa2Cu3O7-δ superconductors”. Pages 892-893. L. J. B. 2003. A. K. L.. J.. Er. “Neutron powder diffraction study of the crystal structure of YSr2CoCu2O7 and Y1−xCaxSr2CoCu2O7”.166 GUPTA A. Santoro. Peck. A. “Structural phase transformation in the superconducting YLaxBa2−xCu3O7 compounds”. Chu. Part 2. Pages 125-136. Tarrant.. Braun. Vol. Issues 1-2. HARADA. Issues 1-2.and Ca-doping on the flux pinning and superconducting properties in YBa2Cu3O7-δ. “Superconductivity above 90 K in the square-planar compound system ABa2Cu3O6+x with A = Y.. Kwei.. 22. “Effect of atomic substitution in high-temperature superconductors: YBa2-xMxCu3O7−δ (M = Na.. Kambara. C. 52. L. Nd... Forster. HOR. Hosaka S. HARI BABU. K. J. T.. D. Sm. K. Kim. J.. HONG. Wang. 110–115. A. R. J. M. Physica C: Superconductivity Volume 257.. J. R. T. M. I. W. Tokura. Meng.. 1987. R. G. A. S. Bechtold.. Schneider. Yoshida. 1891-1894.. F.. Y. 1901. Krajewski. Appl. 2002. K... H. Pages 904-905. “Effect of doping of cadmium oxide to Y-Ba-Cu oxide”.. The Journal of the Korean Physical Society. HARLOW. No. Q. 1996. Q..... Gao. La. 48–54. “The effect of Pr. P. Physical Review Letters. “The chemical composition of uranium-containing phase particles in U-doped Y–Ba–Cu–O melt processed superconductor”. Cava. and Lu”. J. H. Torrance... pp. “Structure of YSr2Cu3−xMxO7+δ (M = Mo. HUANG.223. 1992. Pages 196-206. F.. Ho. Cardwell. 58. Yanagisawa M.. H. N. Y. H. Z. 729– 730. Y. 18. Shi. Eu.. H. Suryanarayanan.... W and Re) from single-crystal X-ray and powder-neutron diffraction substituent site preference and oxygen defect structure”. . 2 . Phys. Subramanian. 1988.. D. R. Physica C: Superconductivity Volume 193. 1988. K) and the system Bi-Ca-Sr-Cu-O” Physica C: Superconductivity Volumes 153-155.. 2003. Physica C 392– 396... Part 2. R. Yoshida. I. Gd. Nazzal.. Physica C: Superconductivity Volumes 153-155. W. 1989. IGUCHI.

Y. S. Aoki. M. P... Martinson. KAREN. a KAREN. J.. Issue 1. Cardwell.. Mohamed. A. No. Jpn. H. T. F. Sugise.. 44.... KANEKO. Phys. P.. Kjekshus. Supercond. Matsubara. b KAREN. and Fe on the structure and superconducting transition of Y1Ba2Cu3O6. 57-60. W. G. A. A. Yajima. P. 1990. “Possibility of Superconductivity at 65°C in Sr-Ba-Y-Cu-O System”. K. A. L.. K. J.. J. Appl.... M. “Superconductivity in Yttrium-Terbium-Barium-Copper Oxide”. 1991. H. Pages 257-273... 1991.5+δ”. Fjellvåg. Baenziger. Journal of Solid State Chemistry Volume 92.F. Y-H. E.. A. H. Y.. T. T. A. Ga. A. R. 9941001. Fjellvåg. M.. R. O. Andresen. A. 26. Murata. 1988. 1992. Journal of Solid State Chemistry Volume 93.. M. Kjekshus. 2005.. Bratsberg. “Fabrication of Y1-xRExBa2Cu3O7-y film by advanced TFA-MOD process”. Rev. Fjellvåg. .. Miner. pp. H.. P. Ott. Journal of Solid State Chemistry Volume 97. 1. Savage.. -K. Izumi. Matsuda. Sci.. A. JUNG. 18 249–254. Goto. Peterson.. Pages 163-172.. “Chemical pressure and other effects of strontium substitution in YBa2Cu3O9−δ. KASPER.7515. 7510 . D.. IIDA. 1988. Braaten. Terada. Kimura. Y. “Effect of substitution of Bi. “Superconductivity in Y(Ba1−yLay)2Cu3O9−δ”... J. B 37. H.. K. Tokumoto.. Vol.. Acta Chemica Scandinavica. Schweitzer.. 949–953. J. 2005.. Physica C 426–431. A. Shi. A. No. Kjekshus. Teranishi. Fjellvåg... S. 68.167 IHARA. N. J. K.... Technol. Issue 1. Franck.. “Neutron powder diffraction study of Cu-site preference of Li dopants in YBa2(Cu1−xLix)3O6+δ”. “Lanthanum substitution for barium in YBa2Cu3O9−δ”... N. H.. C. Pages 307-320. H. Pages 57-67. Nakaoka. KAREN... Physica C: Superconductivity Volume 194. P. E. Solid State Communications. KEWI. H. Issues 3-4. Reddy. L1413-L1415.. N. H.. J.. pp.. W.. Jo. R. Shiohara. A. 1987. Hirabayashi. Babu. Andresen. Kjekshus. Vol.. 1992. Fuji. W. Issue 2. E. Phys. “The effect of nano-size ZrO2 powder addition on the microstructure and superconducting properties of single-domain Y–Ba–Cu–O bulk superconductors”.. “Lanthanide substitution in YBa2Cu3O9-δ”.Yoshinaka. G.

M.. Wu. J. Vol. L. LIANG. 185–190. “Effect of Mg Addition on Superconducting Properties of Ba-Y-Cu-O Ceramics Prepared by the Melt Quenching Method”. Aoki. K. Chen. Liu. A. C. Sci. P. 1988. G. 2004. L. 1996. Qiu. LEBLOND-HARNOIS C. Luo. S.26.. Phys.. Inaguma..168 KITOH. Phys. Appl. L1150-L1152... Issue 1. Tanaka. 17.7. “Study of tin + cerium doping in YBCO bulk top seeded pellets”. Matusita K... R.. H. “Fabrication of Sm1Ba2Cu3O7 coated conductors using the co-evaporation method”.. J. Youm. 1989. Part 1. K... Physica C: Superconductivity Volumes 392-396. Desgardin. LIANG.65Cu nuclear quadrupole resonance study of Ni-doped YBa2Cu3O7”. Pages 83-88. Japanese Journal of Applied Physics.. C..... Shiohara. Halperin.. J.. 64. Aoki R. 1987. D. Chang. 445–448. Matsuda. 299-307. A. Nakamura. “63... 558– 562. R... Physica C: Superconductivity Volume 157. Y. L2063-L2066... Appl. LEE.... R.. J. T.... Jpn. “The effect of substitution of La for Ba and Ce for Y on the Tc of superconducting Ba2YCu3O7”.. Nakamura. USA.. 2006. X. 2000. Y. T. Y. O. T. “Structural and microstructural characterization of a high-Tc superconducting YbaSr2Cu3O7-δ”. Suzuki. J. Physica C 386. W. Supercond.. “Introduction to Solid State Physics”. pp. B. H. 27.. H.1Cu3O7-δ”. . Yamashita. Lim. R. KOMATSU. Physica C 329... Pages 596-600. 2000... H. Yamada. Y.. T. 3593. Technol. Z. 7th Edition.P. M. K. R. LEE. Y. Meguro. H. T. Poeppelmeier. 1988. Monot-Laffez.. M. LENG. H. J. KITTEL C.. M. compound. “Microstructural studies of K2CO3 and Rb2CO3 doped YBCO HTSC”. LIANG. M. 580–584. No. 10–13. I.. S. Y. Itoh. Fuji. “The effect of La substitution on the superconductivity of Ba2YCu3Oy”. 2003. Sato. T. Kim. Physica C. M. Takagi... “Flux pinning energy of YBa1.. Izumi. KOBLISCHKA-VENEVA... Chung. Y. 2003. Teranishi. Koblischka.9Na0. pp. Physica C 340.. Sung. Yajima. Park. Wang. K. L. Nakaoka. “Fabrication of Y1-xRExBa2Cu3Oy films on single crystalline substrates and IBAD buffered metallic tapes by advanced TFA-MOD process”.

H. Rajagopal. Rev. Gupta. 41–45. X. Y. A. “Structural and superconducting properties of YBa2(Cu1−xAgx)3O7 with x ≤ 0. Zouaoui. J.. T.. “Study of structural and electrical properties of YBa2-xLaxCu3O7+δ”. Shimakawa. Issue 2. P. Kyogoku. Awaji. C: Solid State Phys.. A. Fujita. H.. Y. A. M.... Aoki. M.. Vijayaraghavan. MELLEKH. MANEO. Nishimura. December. “Calcium doping into YBa Cu O ceramics by the SOED method”. Zn. A.. a MANEO. 2002... H. K. Ben Salem. MAZUMDER. Physica C 372–376. A. 21 5967-5976. R. 3734 – 3737. 1987. MIRAGHAEI. Physica B+C. Kato. R. Aoki.. . 1998. “Superconductivity in modified systems based on YBa2Cu3O7−δ”. MATSUMOTO. Bahrami.. K.20”. 1988... Satoh.. “Growth and characterization of YBa2(Cu1-xAx)3O7-δ (A = Mg.. 2008. “Nano-Al2O3 particle addition effects on YBa2Cu3Oy superconducting properties”. “Substitution for copper in a high-Tc superconductor YBa2Cu3O7–δ”. Ni) bars as switching elements for fault current limiters”. 1622–1625.. “Evidence for peroxide formation in superconducting YBa2-xLaxCu3O7±δ”. 554–560... L. Garg. S.. Tang. Y. 2006. X. Kubo... Solid State Ionics 107. F. Hoshino... Volume 148. T... b MANTHIRAM.. S.. Puig. J. T.. Chen. T. “Nonsuperconducting TlBa2YCu2O7 with a new crystal structure resembling superconducting YBa2Cu3O7”. 318–323.. A. T... F. Rajarajan.. Nishimori. 1988.. Goodenough. Chen. Fujita T. Pages 1285-1290. T. Madaah-Hosseini.. T-M. Physica C: Superconductivity Volume 156. P. M. Nature 328. Phys. K. Granados.. C. Y. X. Pages 315-318. Y. Teva. 1990. Y.. H.169 LIN.. S.. A. 512 – 514.. Tomita. Pages 357-359.5Si13. Kamada. M.. Journal of Materials Processing Technology 203.. S.. MENDOZA.. Yamamoto. Igarashi. MANAKO... Nojima.. Solid State Communications Volume 76.. X. Obradors... 1987. 1988. K. Sequeira. “Characterization of mechanically alloyed Fe100−xSix and Fe83. Annabi. R. Ogata. Issues 1-3.5Nb3 nanocrystalline powders”. Issue 11. Y.. Ben Azzouz. T. Solid State Communications 140. J. Y. Abachi. Minami. M. Phys. J. J. E. B. Venkatramani. B 37.

SpringerVerlag Berlin Heidelberg. Appl. ONO. 2007. Japanese Journal of Applied Physics. Sci. Singh. Calcium and oxygen doping in YBa2Cu3Oy”. MURAKAMI. NISHIDA. S. Teshima. ve Ustinov... S. Jpn. Appl. R. “The effect of Gd diffusiondoped on structural and superconducting properties of YBa2Cu3O7−x superconductors”.. L1687-L1689.. G. Gaur. A. . Shelke. 1987. M. H. J.. R. Çelik.i Ishizawa.. 61. S. 1852. Gupta. “The orthorhombic-tetragonal phase transformation and Oxygen deficiency in LnBa2Cu3O7-δ”. Vol. Supercond.. Tabuchi. 1997. Phys. Manako. 185-203. NAKABAYASHI. 28. K. Journal of Alloys and Compounds 433. Utsumi. Rajput. U.. J. Kaur. B.. J. NEUMEIER. 2002. Tanaka. Vol. Pages 55-57. Appl. J. K. Çevik. Sarkar. OKUMUŞ. S.. 1992.. M.. pp. Taka. No.. Y. Physica C: Superconductivity Volume 256. P. “Magnetic properties of Y-substituted YxGd1-xBa2Cu3O7-δ”. .. K. pp. “90 K phase formation in Y---Ba---Cu---O system in ambient air through mercury substitution”. K. Y. MORI.. “Pd addition in high Tc Y---Ba---Cu---O oxide”. A.. Dixit. Technol. T. “Processing of bulk YBCO”. Solid State Communications 141. 1989. “Effects of substitution by Sc on superconductivity and chemical structures in Y–Ba–Cu–O systems”. V. NISHI. Issue 1. Reddy.V. T.... Y. Pages 335-339.. Phys... 1996. 46–52. R. A.. Phys. Vol.. Physica C 378–381. PANDEY. Sharma. R. N. S.. 605–609. Issues 3-4. S.1. Nozaki.. 980-983.... 1988. S. A. 5.. Vol.. C. “Superconductivity in Ba(1-x)2Sr2xYCu3O7-y”. Singh. 26. Jpn... Bhattacharya. Yanmaz. Ş.. A. 2007. “Superconducting transition temperature enhancement in YBa2Cu3O7 by chemical substitution and the implications there of for the upper critical magnetic field”. N. Tokunaga. “The Physics of Superconductors”... L64-L66. 1992. J. E. 349–353. İzmir. “Preparation conditions and characterization on YBCO based superconductors”. K.. MÜLLER. Y. Y. ÖZTÜRK. N. Kubo.170 MOHAN.. Moriya. Ochi. Lett. K. 2004. Physics Letters A Volume 126. Dokuz Eylül Üniversitesi Graduate School of Natural and Applied Sciences.27. 1987.

Journal of Solid State Chemistry Volume 109. J. Dubrovskiy. C. Rogl.15CuO4”. POPIĆ. PROCHNOW.. a SAITO. L. Canada.. RYKOV. N. Physica B+C Volume 148.. Physica C: Superconductivity Volumes 153-155. Cunningham. Part 2.85Sr0. Y(Ba1−xKx)2Cu3O7−y and YBa2(Cu1−xMgx)3O7−y”. Department of Physics. Higuchi. M. Furuse. Sm and Nd”. Québec.. Jr.. C.. 1994. Moreau. D. Ayyub. Pillmayr.. 1st Edition. Vijayaraghavan.. “Effect of Cu substitution by Zn Cd and Hg upon superconductivity in YBa2Cu3O7 and La1. P. Vlasse. Guptasarma.. “High-Tc superconducting properties in (Y1−xTlx)Ba2Cu3O7−y. USA.. Pages 894-895. Fujimoto. Montréal. Kirchmayr. T. Eibler. P. Center of the Physics of Materials. Yu. 2000... J.. POOLE. Noji. R. H. K. “Enhancement of pinning in Cerium doped Y(1−x)CexBa2Cu3O7 HTSC”. USA. “Handbook of Superconductivity”.. M... Hattori A. S. Palkar. 1987. 460–462. TAB BOOKS Inc.... RAJARAJAN. S. 1192–1193. M. A. “Non-isovalent substitution of Ba2+ in superconducting YBa2Cu3O7-y” Physica C: Superconductivity Volumes 153155. G. Gupta. “Quadrupole Interactions and Vibrational Anisotropy of Tetrahedral Fe(III) in the "123" Derivative LnSr2Cu2Ga1-xFexO7 (Ln = Y. 1988. CA.. A. “Heat conduction in YBa2Cu3O7-δ: effect of anisotropy and magnetic field”. R. “A powder X-ray diffraction and electrical study of Dy(Ba2−xSrx)Cu3O7−δ superconducting cuprates”. P.. 1991.. R.. 1993. K. Issues 1-3.. K. Hilscher. ROZELL. “Superconductivity Experimenting in a New Technology”. L. 1998. A. Pages 384-388. Number 21. K. Caignaert V. Y. Part 2. Gokhfeld. A. M.. Pages 336-338. Pages 906-907.. W.. Academic Press. 1989. C. Physica C: Superconductivity Volume 204. Ho)”..... Issues 3-4. PETROV.. A. P.. A. Endo.. C. N. G. Golben. Multani. A. Glorioso... Jr. San Diego.. Gd. V. 1988. K. Shaykhutdinov. I. Balaev. McGill University Yüksek Lisans Tezi.. J.. Journal of Materials Science Volume 26. Book. Bauer. Issue 2.. Pages 295-306. T. “High-Tc superconductivity in the RBa2−xSrxCu3O7 system for R ≡ Y. P. 5873-5876. 2007. D. . REMSCHNIG. Oikawa.. E.171 PARENT... Physica C. Raveau B. B.

184518.. Max-Planck-Institut Für Festkörperforschung.. SERON..Hirst. “Effect of strain on the structure and critical temperature in superconducting Nd-doped YBa2Cu3O7-δ”. H. N. Noji. Technol.. T. M. R23. Fakultät Mathematik und Physik der Universität Stuttgart Doktora Tezi.. A. 341-343. E. Vol. N... C57. D. 1994. Cardwell.. Phys... pp. A. 1-40. N. Uhlenbrock.. Hari Babu. Hein.. “Tetragonal SmBa2Cu3O7-x [x = 0.. T.172 b SAITO. J.. Acta Crystallographica Section C. Krauns. “Interaction of superconductivity and ferromagnetism in YBCO/LCMO heterostructures”. 26. SKAKLE. 1994.. Naqib. .. “Introduction to High Temperature Superconductivity”. SALLUZZO. C. Slaski. Stuttgart. Y. Furuse. SHI. Sci.. “Development of a generic seed crystal for the fabrication of large grain (RE)–Ba–Cu–O bulk superconductors”. Hammerl. Higuchi. 1998. S506–S510. C. Technol. Pages 109-112. A. R. Physica C: Superconductivity Volume 231. G. R.Co)-O System”. Fujimoto. A. D’Agostino. Aruta. Mannhart.. M.. SHEAHEN. Greaves. Scotti di Uccio. K.. “Composition Dependence of Superconductivity in Y-Ba-(Ag.. P.. A. C. C. A. SLATER. 2001.. D. E.. 2004.. Supercond. U. 1-6. S422–S426. J. “Effect of Ca doping on the nonlinear microwave properties of YBCO thin films”. “Crystal Chemical substitutions and doping YBa2Cu3Ox and related superconductors”. T.. 2004. “Doping dependence of the critical current and irreversibility field in Y1−xCaxBa2Cu3O7−δ”. Strickland. Z. Y.. Kurmaev. Bubendorfer. Goh. SATO. P. Endo. S.. Issues 1-2. M. M. A-G... Material Science and Engineering. SEMWAL. Oates. J. 1987. P.. G.... Supercond. M. L832-L833. Technol. 18. D.... Humphreys. 17..74 (4)]”. Anderson. Williams.. A. A. Sci. SOLTAN. V. 2005. Nakamura. L13–L16. Plenum Press. K. Physical Review B.. Shibata.. Oikawa. S. Y. J. G. Ausanio. New York. G. 66. Kino. S. 2005. Sci. Appl. Supercond. M. Y. K. “Se and Te substitutions in YSr2Cu3O7-y and [Y/Ce]2Sr2Cu3O9-y”.. S. 17. 2002. M. Neumann.. M.. E. Shiohara. St.. Hattori. Jpn. S.

Paulsen. V. 1988. “Superconducting Au-YBa2Cu3O7 composites”... 2002. H. Bhatnagar.. TAKAYAMA-MUROMACHI.. Ishikawa. Kósa. S. H. L1058-L1060. Liu. M. R. Enisz. Journal of the European Ceramic Society 25. Bakhshai.. 2931–2934. 1988. 27. “Superconductivity of YBa2Cu3-xMxOy (M = Co. Xiao. S. Phys... 26. C. Bertalan. A. Chen. pp. “Effect of nonmagnetic impurities of Al. J. 2005. Dsousa. “Superconductivity of Y1Ba2−xSrxCu3Oy system”. Appl. 1988. SUBBARAO.. Wu P. Natarajan.173 SRINIVAS. G. 927. “Superconducting properties of substituted YBa2Cu(1−x)3M3xO7−δ”.. “Effects of Y substitution and oxygen deficiency on the superconducting transitions in YxGd1-xBa2Cu3O7-δ” Physica C 378–381. Pages 413-416. J. Solid State Communications.. J. L2087L2090. A. Pai. C. SZALAY. R. M. Jpn.Volume 66. “YBCO bulks for preparation of permanent magnets”. J. J. Phys. S. M. 52... P. Pinto. Volume 2 p 762-769..... P. C. R. Cieplak. Chen. Kato. Zn)”... 1995. STROBEL.. TAGUCHI. P. S. S. L. Mo and Zn on the superconductivity of Ba2YCu3O7”. Ni. TAKA. V. SUNG. Physica C: Superconductivity Volumes 153155. 1987.... Uchida. Varadaraju. M.. S. 1988. Z.. Teshima. F. Pages 585-589. L. J. Fe. Physica C: Superconductivity Volumes 153-155. U.. . Phys. C. Yb1-xSmxBa2Cu3O7-δ and Eu(Ba1-xSrx)2Cu3O7-δ”. “A study of the superconducting properties of YBa2Cu(3-x)Nb(x)O(y) thin films” Johnson Space Center. Issue 7. Solid State Communications Volume 65.. T... E. I. pp. Apte. K. L. TAKABATAKE.. 344–348... Y.. Pages 866-867. Liang. H. Issue 4. Y. Chien. Part 1. Appl.. A. Lett... Purandare. Jpn. Nishida.. M. I.. Tholence J. 1988. 1988. G. C. G. A. Gavrin. Vajda. C. Kung. STREITZ.. “Search for superconductivity in mixed niobium oxides”. K. A... Page 501. Part 2. T. P. Appl. “Effect of Lattice Distortions on 90-K Class Superconductors: Y1-xEuxBa2Cu3O7-δ. Proceedings of the 4th International Conference and Exhibition: World Congress on Superconductivity.

TOKIWA.. F. 226-234. Kimura. F. Y. R.. Sr.. A. 2005. P. TINKHAM. N. L1009-L1012... 1. TATSUMI. “Crystal structure and superconductivity controlled by cation substitution and oxygen annealing in Y1-xCaxBa2Cu3Oy and YBa2-xLaxCu3Oy”. Y. M. TATSUMI.8. M. Rev. 1992. H.174 TAMEGAI. Aihara. H. L1304-L1306. Fujiwara. Pages 155-163. TOPAL. Sci. W. 33. Vol. L219-L222.. “Introduction of pinning centers into Tl-(1223) phase of Tl–Sr–Ca–Cu–O systems”. Jpn. 3186... “Oxygen and Rare-Earth doping of the 90-K superconducting perovskite YBa2Cu3O7-x”. E. Muto.. A. 1988. W. “Superconductivity of La2CuO4 and YBa2Cu3O7”.. pp. Oguro. “Structural and physical properties of the metal (M) substituted YBa2Cu3-xMxO7-y perovskite”. J. TARASCON. Kikuchi..26. T... T. M. U. 1995. Appl. L.. Y. J.. J. Appl. Jpn.. THOLENCE. “Introduction to Superconductivity”.. 1987. Misawa. Inoue. 27.. Miceli.. R. B 37. N. Issues 1-3. Kajitani. K. Phys. K. A. pp. “Structures and upper critical fields of high Tc superconductors (RE)Ba2Cu3Ox”.. H.. M. Physica B+C Volume 148. H. 1991. Technol. “Effects of B2O3 addition on the properties of meltprocessed YBa2Cu3O7-δ”. Phys. Hull. Volume 242. G. Sunshine. Y. Vogel. . Phys. Pages 353-356. 31 (1992) L392-L395. 1996. McGraw-Hill. Kebukawa... J.. Lett. Suzuki. J. THEUSS. Appl. M. TARASCON... T. “Magnetic properties of Y1−xGdxBa2Cu3O7−δ polycrystals”. Barboux.. P... Iye. 18. Kronmüller. Y. 1987. 36..Doi. Özkan. Shin-Pei... Nakatsu O. Syono. “Effects of Substitution by Group Ia and IIIa Elements on Superconducting Properties of YBa2Cu3Oy”. T. Jpn. M. Ba)”. pp. G. L. Greene. Phys. L. Issues 1-2.. “Electrical and magnetic properties of the high-Tc superconductors (Y1-xMx)Ba2Cu3Oy and Y(Ba1-xMx)2Cu3Oy (M=Mg. No. Vol. Phys. United States of America. 82–86.. W. 2nd Edition. 1988. Vol. A. H.. Vol. Kobayashi. Greene.. T. Japanese Journal of Applied Physics.. Eibschutz M. Watanabe. J. Fujiwara.. Yuasa. K. Soeta. Appl. Physical Review B.. 59. Physica C: Superconductivity. 1987. I.. 7458 – 7469. hull.. No. T. TOMOICHI. K. 1994.. Supercond. Y. Sasaki... Ca. S.. McKinnon.. Inc.

W. R. Mikheenko. S. L.. Issues 1-2. Vol. 2000. J. K. P. Chen.. K.. “About the substitutions for CuO in YBCO high temperature superconductor”.. T. Z. WADA. Safonchik. M. M. Materials Science and Engineering B45..webelements.. Appl.. H..175 TRAITO. Sowers. 1987. Gusev. Stepanov. “Chemistry of Superconductor Materials: Preparation. L.com . A.. D. VANDERAH. A. 1996. A... Volume 250. X.. H. WALDRAM. Tyagi. T. Lett. Subba Rao.. Kwok. Jorgensen. Paulikas.. WEB: http://www. P. H. R. Physica B+C Volume 148. Pages 417-418. C. VARADARAJU. Yin. Noyes Publications. “Effect of chemical substitution on the high-Tc behavior of YBa2Cu3O7”. P. R. Wu. Supercond. Yu. Zhao.. Published in the United States by Oxford University Press Inc. Downey . W. Dong.. Sharma. Raju. 1995. B. 224522. V. Y. UK. Natarajan. “Critical current density and flux pinning in Gd1−xYxBa2Cu3O7−y epitaxial thin films”. S. 1997. Tse. W. N. “Substitution Effect of Sr for Ba of High-Tc Superconducting YBa2Cu3O7-y Ceramics”. C. G. A. 1146–1152. 1987.. A. Chemistry.. X.. T... 1998.. TURTON. L706-L708.. Technol. Nowicki . 1987. “Structure and superconducting properties of Y1−xPrxBa2Cu3Ox”.. A... Adachi. TYAGI. Characterization and Theory”. 51. Mitchell. 279. J.. Sci. “Superconductivity of Metals and Cuprates”. S. R..... U. Umezawa. 88-97.. W. Phys.. Laiho. P. V. J. Paturi. Li. Physica C: Superconductivity. 2006... N. C. Mihara T... Sampath Kumar. R. Jpn. R. P. K. Issues 1-3.. S... W. Li. IOP Publishing Ltd. VEAL. 1992. New York. V. 11. Srinivasan. “Magnetic field dependence of the critical current and the flux pinning mechanism in YBa2Cu3O6+x films doped with BaZrO3” Physical Review B 73. Huhtinen. J. T.. Paranthaman. M. Pages 55-58. J. W. Appl. Inaba.. J.. H.. Peurla. Crabtree... G. “The Physics of Solids”. United States. Ron... B. 26. F. Y. S. P. VOLOSHIN. Phys. “Superconductivity in YBa2−xSrxCu3O7-δ”. A. WANG. A.

W. “Structure and superconductivity in YBa2Cu3Oy with additives of NaNO3 and NaCl”. Streitz. B. Phys. Vol. B. Gallagher.. L.. 1987. Neumeier. Solid State Communications.. 776 – 779. Yb)”.. F. Q. Chien C. YANG.. J. K. Feng.... Chang.. 129-136. K. 1992.. 1998. T... L. 1988. Streitz. Physica C: Superconductivity Volume 226. Physica C: Superconductivity Volume 198. Pages 37-42. Kwok. J.1)3O7+δ”.. Eu. W. Appl. G.. 515-519. Liu. Er. J. W. S. No. Chu. 1987. K. J. A. Gd. P. S. Rainer.. Liu. H. F. Rhodes. W. Tm.. “Electrical transport and superconductivity in a Au-YBa2Cu3O7 percolation system”. M.. 821. M. 12369 – 12372. Sm. Müller-Vogt. 63. Oka. Y. Hor. Chien. Gavrin. Q. W. Lee. XIONG. 817-820. F. “High-pressure study on Mo-stabilized Sr-based 123 compounds YSr2Cu2. YAN.. 63. J. H.. Z. Streitz. 8782 – 8784. S.. Physica C 339. Rev. F. 99-105. A. 6. C. 1994. Shiohara. C. Solid State Communications..3Oy”. a XIAO. D. “The superconducting properties and crystal structure of YSr2(Cu0. H..... M. Kluwer Academic Publishers. J.. G.. “Dopant effects on the superconductivity of YBa2Cu3O7 ceramics”. Gavrin.. H. S.. 63. Dy.9Ti0. Ho. A. Crabtree. Y. H.7Mo0. S. Wang. Phys. W.. Bakhshai. S. M.. G. Chu. T. 2000.. M.. U. pp. B 35. Gavrin. Torikachvili. 1988. Properties and Applications”. Vol. Chen. B 47. R. Jiang S. WESCHE. B 38. Y. C. Sheen. G.... Izumi. Phys. Nie. M... Pages 70-74. L. Claus. 9. “Crystal growth and superconductivity of Fe-doped YBCO-single crystals”. “Effect of gold impurities on the superconducting fluctuations and the upper critical field of YBa2Cu3O7-δ single crystals”. J. Z. S. Massachusetts USA. N.. 1987... K. Wu.. 2000.. Yang. J. X.. W. Sun.176 WELP. Cieplak. H. Rev. W... H. Maple. L. YAO. C. Y. Physica C 339. b XIAO.. C. Fleshler. P. G. A... WU.S. W. H.2Oy and TbSr2Cu2. Cheng.. “High-Temperature Superconductors: Materials.... . A. Phys. K. WUU.. Du. H.. Ferreira. H. Zhou.8Mo0. F. Issues 1-2. A. XIAO. Wang. Dalichaouch. Matsuishi.. 1993.. Erb. “Effect of transition-metal elements on the superconductivity of Y-Ba-Cu-O”. Issues 12. “Magnetic characteristic of superconducting RBa2Cu3O6+y (R = Nd. Rev. Downey... No. pp. X. Y.. J. “High temperature superconductivity in Rare-Earth (R)-Barium Copper Oxides (RBa2)Cu3O9-δ”. Chien. T.

Follath. 1992. Zhang. Pages 75-79. M.867870. Salama. Knupfer. J. X. Keimer. A. Ni. 2005. J. Groenke. 888–889. Dravid. H. Sci. V. Cheng.. Zhao. Sm. C. 15. “Effect of RE (RE = La. Supercond. Minghui. Poeppelmeier. Y. Liu. Z. B.Ca)Cu2Oz”. YOKOYAMA. 2002.. Zhang. Pages 51-60. 18.. “Local structure of Y1−xCaxSr2Cu2GaO7 superconductors”. A. Zhao. “The synthesis and superconductivity of a new type of Bi-1212 phase (Bi. R.. Sci. “Roles of silver doping on joins and grain boundaries of melt-textured YBCO superconductor”. Y. D.. Y.22 No. Supercond. P. K. B.. Zuyao. Y.6 P.. Pr. Gd) Elements on formation of (Yb. Technol. H. R.. Z... Tang. Technol. 2006. R... Geck. T.. ZHOU.. V. YULEI.. Marks L.. S. ZABOLOTNYY. W. Issue 4. Koitzsch. 2004. Physica C: Superconductivity Volume 202. Fink.177 YITAI. Kordyuk. Supercond.. DeLoach.. B. 2004. Supercond. X... Y.. Ling. Guien. Peidong. Zhang. ZHAO. Q. S34–S37. 460–462. Salama. “Effects of ionic doping on superconducting properties of Melt Textured YBa2(Cu1−xMx)3O7−δ (M = Co. 1398–1403. Inosov. J. Y. ZHANG. Zn or Ga) large grains”. D. . X. Dabrowski.RE)Ba2Cu3Oy”.” Anomalous surface overdoping as a clue to the puzzling electronic structure of YBCO-123”. K. Issue 1. W.. Wang. I. B. Kaibin.. “Enhancement in transport properties of seeded melt-textured YBCO by Cu-site doping”. F. Hongtao. Chen Z. 722–726. Yuheng.. 1993. S556– S561. Solid State Communications Volume 72.. ZHOU. Physica C: Superconductivity Volume 209. R. S. H. T.. Physica C 412–414.. Nanlin. “Doping effect of Sr or Ca on single phased YBa2Cu3O7−y”. H. Kita.. Sun. Sci. ZHAO. Lo. Zhang. 19. S.Cd)Sr2(Y. Zhang. V. K.. “Oxygen content is not the predominant factor for high Tc superconductivity in Y---Ba---Cu---O system”. J. D. Hinkov. B.. Physica C. Y.. Issue 5.. 15. J. Q.. A. R.. V. 2007.. “Fabrication and properties of (Y... D. Vol. Pages 513-517... 2002. P.... Physica C: Superconductivity Volume 152. J. Sci. “The effect of tin substitution on ferroelectric ordering of Cu–O chains in YBCO oxides”. ZHANG. Technol.. Y. S.Gd)BCO superconductors” Journal of Rare Earths. K. Zhang.. R. S.. 1988. Rukang. Büchner... Borisenko. C.. L.. T... Pages 516-518. ZHENG. G.. Q. Z. Technol. X. 592–596. Scruggs. Issues 1-2.. A.. 1989... S. H.

. J. Epstein.178 ZUO. Chen. A.. R.. F. B. Solid State Communications 68. X. Gaines. Patton.. J. R. D. . 1988. “Anomalous magnetic properties of Y1-xScxBa2Cu3O7-δ”. A.. Chakraborty. 239-243..

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful