Dualite ve Duyarlılık Analizi Doğrusal programlamada dauyarlılık analizi, model parametrelerindeki değişimlerin etkisiyle optimum çözümde oluşacak farklılıkları

belirlememize olanak sağlar. Duyarlılık analizi model parametrelerindeki kesikli değişimlerle ilgili olarak optimum çözümün dinamik davranışlarını öğrenmemizi mümkün kılar. Standart DP modeli primal problem olarak tanımlanır. Sonlu bir optimum çözümü olan tüm primal DP problemlerinin dual problem olarak adlandırılan diğer bir optimum çözümü vardır. Standart bir DP problemi; Amaç fonksiyonu: n max veya min Z=
j=1

Σ
n

cj * xj

Kısıtlar:

Σ
j=1

aij * xj = bi

i=1,2,……,m

pozitiflik koşulu: xj > = 0 j=1,2,…….,n

şeklinde tanımlanır. xj’ ler , artık ve yapay değişkenleri de kapsamaktadır. Primal problemin üç özelliği vardır: • Tüm kısıtlar negatif değer almayan sağ sağ tarafa sahip eşitlikler şeklindedir. • Değişkenler negatif olmama koşuluna uymaktadır. • Amaç fonksiyonu maksimum veya minimum olabilir. Dual problem de primal problemden aşağıdaki aşamalar izlenerek oluşturulur. 1. m adet primal kısıt denkleminin her biri için bir dual değişken tanımlanır. 2. n adet primal değişkenin her biri için bir dual kısıt tanımlanır. 3. dual kısıtın sol taraf katsayıları, primal değişkenin kısıt katsayılarının sütun olarak kullanımına eşittir. Sağ taraf sabiti ise primal değişkenin amaç fonksiyonu katsayılarına eşittir. 4. dual problemin amaç fonksiyonu katsayıları, primal problemin sağ taraf değerlerine eşittir. w1 , w2,………, wm dual değişkenleri göstermek üzere; primal problem max f ( x) = c* x A*x <= b x >= 0 primal problemin sonlu bir çözümü varsa ; Dual problem min g ( w) = w*b w*A >= c w >= 0

w2. Primal problem: max Z = [ 3. 5 ] x1 x2 kısıtlar: 1 0 3 0 2 2 x1 x2 <= 4 12 18 Pozitiflik koşulu: x1 x2 >= 0 0 Dual problem: min g = [w1 . w3 ] 4 12 18 Kısıtlar: [w1 .min f(x) = max g(w) veya max f (x) = min g(w) bağıntısı mevcuttur. w2. 0 ] Örnek: Primal problem: Maksimum Z =5* x1 + 7* x2 + 10 * x3 . w3 ] > = [0 . w2. 0. 5 ] Pozitiflik koşulu: [w1 . w3 ] 1 0 3 0 2 2 >= [ 3.

w1 + 3*w2 > = 7 5* w1 > = 10 w1 . w3 = = 0 . j faaliyetinin birimi başına aij birimlik bir hızla kullanılmaktadır. Girdi. x3 = 3 dual problem: Z= 65 minimum Z =10* w1 + 15* w2 Kısıtlar : 2*w1 + w2 >= 5 . çıktıyı aştığında sistem optimum değildir. x2 = 5 . w2 = 0. w2 = 3 .75. n ekonomik faaliyete ve m adet kaynağa sahip olduğu görülür. Cj ‘ler j faaliyetindeki birim karı gösterir. w4 = 0 .bu durumda girdi(kaynakların değeri). wi dual değişkenlerinin i kaynağının birim başına değerini gösterdiğini söyleyebiliriz.5 .Kısıtlar : 2*x1 . x2 .5 . Diğer bir anlamıyla marjinal karları (veya maliyetleri) gösterirler. g = 21 Dualitenin Ekonomik Yorumu Primal probleme kaynak dağıtım modeli olarak bakıldığında. x2 x1 . Maksimum kullanımı bi olan i kaynağı. x3 >=0 çözüm: x1 =0. x2 > = 0 = 1. Z = 21 g = 65 dual çözüm : : w1 = 0. S1 = 2 Örnek: maksimum Z =5* x1 + 4* x2 Kısıtlar : 6*x1 + 4 * x2 <= 24 x1 + 2 *x2 <= 6 -x1 + x2 <= 1 x2 <= 2 primal çözüm : x1 = 3 . w2 > = 0 çözüm: w1 = 2. çıktıya(kar) eşittir.Denge girdi=çıktı olduğunda sağlanır. . Optimumluk(maksimum getiri) kaynakların tamamının kullanımında gerçekleşir.x2 + 5 * x3 <= 10 x1 + 3*x2 <= 15 x1 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful