P. 1
vatandaslik_vedemokrasiegitimi

vatandaslik_vedemokrasiegitimi

|Views: 1,505|Likes:
Yayınlayan: Hefe Carallèle

More info:

Published by: Hefe Carallèle on Aug 24, 2011
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

10/12/2012

pdf

text

original

T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI TALİM VE TERBİYE KURULU BAŞKANLIĞI

İLKÖĞRETİM VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ DERSİ (8. SINIF) ÖĞRETİM PROGRAMI

ANKARA–2010

Öğretim programının hazırlanmasında görev alan komisyon üyeleri: Fadime Pelin ALDEMİR Tarih/Sosyal Bilgiler Öğretmeni Hüseyin SEZER Felsefe Grubu Öğretmeni Mehmet Akif SÜTCÜ Program Geliştirme Uzmanı Mehmet ÜLGER Sınıf Öğretmeni Seçil Buket HARUT Tarih/Sosyal Bilgiler Öğretmeni Dr. Sevim CAN Tarih/Sosyal Bilgiler Öğretmeni Yusuf TOPRAK Felsefe Grubu Öğretmeni Öğretim programının hazırlanmasına katkı sağlayanlar: Betül BUDAK KORKMAZ Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni Elif SEYLİM Ölçme ve Değerlendirme Uzmanı Himmet GÜVEN Felsefe Grubu Öğretmeni Şevki IŞIKLI Felsefe Grubu Öğretmeni

 

Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı, 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’nda yer alan ve aşağıda belirtilen Türk Millî Eğitiminin Amaçları ve Temel İlkeleri doğrultusunda hazırlanmıştır: TÜRK MİLLİ EĞİTİMİNİN AMAÇLARI I. Genel Amaçlar Madde 2. Türk millî eğitiminin genel amacı, Türk milletinin bütün fertlerini; 1. Atatürk inkılâp ve ilkelerine ve Anayasa’da ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı; Türk milletinin millî, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerlerini benimseyen, koruyan ve geliştiren; ailesini, vatanını, milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan; insan haklarına ve Anayasa’nın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti’ne karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış hâline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek, 2. Beden, zihin, ahlak, ruh ve duygu bakımından dengeli ve sağlıklı şekilde gelişmiş bir kişiliğe ve karaktere, hür ve bilimsel düşünme gücüne, geniş bir dünya görüşüne sahip; insan haklarına saygılı; kişilik ve teşebbüse değer veren, topluma karşı sorumluluk duyan; yapıcı, yaratıcı ve verimli kişiler olarak yetiştirmek, 3. İlgi, istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi, beceri, davranış ve birlikte iş görme alışkanlığı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların, kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutluluğuna katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sağlamak; Böylece, bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumunun refah ve mutluluğunu artırmak; öte yandan millî birlik ve bütünlük içinde iktisadi, sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak ve nihayet Türk milletini çağdaş uygarlığın yapıcı, yaratıcı, seçkin bir ortağı yapmaktır. VIII – Demokrasi Eğitimi Madde 11 – (Değişik: 16/6/1983 - 2842/3 md.) Güçlü ve istikrarlı, hür ve demokratik bir toplum düzeninin gerçekleşmesi ve devamı için yurttaşların sahip olmaları gereken demokrasi bilincinin, yurt yönetimine ait bilgi, anlayış ve davranışlarla sorumluluk duygusunun ve manevi değerlere saygının, her türlü eğitim çalışmalarında öğrencilere kazandırılıp geliştirilmesine çalışılır; ancak, eğitim kurumlarında Anayasada ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine aykırı siyasi ve ideolojik telkinler yapılmasına ve bu nitelikteki günlük siyasi olay ve tartışmalara karışılmasına hiçbir şekilde meydan verilmez.

     

 

 

gelecek nesillere daha iyi imkânlar sunmak ve öğrencilerin bilinçli vatandaşlar olarak yetiştirilmelerini sağlamak açısından son derece önemlidir. Demokratik sistemlerde insanı yaşatma ve onu mutlu kılma temel amaç olarak görülmektedir. küresel ölçekte bazı toplumsal sorunların çözümüne gözlenebilir katkılar sunmaktadır. başkalarının düşüncelerine saygılı. topluma duyarlı. korumak ve hakların kullanılması bilincine varmak günümüz insanı için zorunluluk hâline gelmiştir. İnsan haklarına verdikleri önem. dünyanın farklı bölgelerinde gelişen olayların bir ülkede yaşayan insanları yakından etkilediği günümüzde eğitimin amacı sadece ülkesindeki değil dünyadaki toplumsal gelişmelere ve değişime uyum sağlayan bireyler yetiştirmek haline gelmiştir. toplum ve toplumsal gereksinimler etrafında şekillenmekteydi. küresel ısınma ve insan eliyle meydana gelen çevre sorunlarına karşı toplumsal duyarlılığın kazanılmasında. Birey-toplum ilişkisinde bireyi önceleyen yaklaşım. Eğitimdeki son gelişmelere baktığımızda vatandaşlık eğitiminin demokratik bir toplumun oluşabilmesi için öğrencileri gerekli bilgi. Demokratik vatandaşlık eğitimi farklı din. Böylece öğrenciler haklarını. barış içinde bir arada yaşama kültürüne sahip. eşitliği. Çünkü demokrasi bilinci. terör ve suç oranlarındaki artışa bağlı olarak ortaya çıkan güvenlik sorunlarının çözümünde. kendi düşüncelerini ifade edebilen. Ülkemizde insan hakları ve demokrasi eğitimi daha önce Yurttaşlık Bilgileri. onu etkisizleştirmekte ve buna bağlı olarak toplumları birey-birey. Öğrencilerden konulara eleştirel bakabilen. Bugün ise birey ve bireysel gereksinimler ön plana çıkmaya başlamıştır. Yaşanan gelişmeler de yaşadığımız çağın. Cumhuriyet döneminde ise yurdunu seven. onu birinci ve en büyük amaç olarak belirlemeyen sistemlerin meşruluğu da sorgulanmaktadır. Öyle ki insan haklarını benimsemek. inanç ve düşünüş şekillerine saygıyı desteklemekte. Demokrasi. geri kalmış toplumlardan gelişmiş toplumlara doğru gidildikçe bireysel önceliklerin daha önemli hâle geldiğini kabul eder. böylece içinde yaşadığı toplumun çeşitli değerlerini anlamayı ve paylaşmayı sağlamaktadır. devletlerin gelişmişlik ölçütlerinden biri olarak görülmeye başlanmıştır. ayrımcılık yapmamayı. Devleti ve yurttaşlarını bir arada tutan bağları güçlendirmek amacıyla vatandaşlık eğitimine önem vermek bu dönemde gerçekleştirilen eğitimdeki yenileşme hareketlerinin bir parçası olmuştur. diğer yandan geleneksel olanın sınırlarını daraltmakta. demokratik tutum ve yaklaşımlar yardımcı olmaktadır. İletişim ve ulaşım olanaklarının son derece geliştiği. Vatandaşlık Bilgileri ve son olarak Vatandaşlık ve İnsan Hakları Eğitimi gibi dersler içinde verilmiştir. bir yandan uygarlığı yeni bir aşamaya taşıyacak derecede yeni imkânlar sunmakta. beceri ve değerlerle donatmayı hedeflediği görülmektedir. 4    . Örneğin etnik çatışmalar. kültür. Sosyal Bilgiler. birey-toplum ve birey-devlet ilişkilerinde yeni değerlerin arayışına zorlamaktadır. vatandaşlık sorumluluklarını bilen bireyler yetiştirmek Türk milli eğitiminin genel amaçları arasında yer almıştır. insan hakları çağı olduğu vurgusunu güçlendirmektedir. adaleti. Bu yüzyıldan önce birey-toplum ilişkisi. Vatandaşlık eğitiminin Türk eğitim sisteminde planlı bir biçimde yer alması Tanzimat Dönemi’yle başlar. sorumluluklarını ve özgürlüklerini öğrenirlerken kanunları. ırkçılık. İnsanı merkeze almayan.GİRİŞ NEDEN VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ DERSİ? Dünyayı anlama ve anlamlandırmada eğitim programlarının sürekli geliştirilmesi. demokrasiyi de öğrenmektedirler. toplumun iyiliği için harekete geçebilen bireyler olmaları hedeflenmektedir. toplumsal sorunlara çözüm arayışında herkesi sürece dâhil etmeyi gerektirmektedir. Yirminci yüzyılda yaşanan teknoloji ve bilişim sektöründeki gelişmelerin beraberinde getirdiği küreselleşme.

demokrasi ve demokratik tutumlar vurgulanmaktadır. niçin.Demokrasi. demokratik tutum geliştirilmesi. Demokratik vatandaşlık eğitiminin temelinde var olan bakış açısı da budur: “Talep eden. etkin bir vatandaş olarak kendini ortaya koymalıdır. genellikle insan hak ve özgürlüklerinin en etkili bir biçimde kullanıldığı. Demokrasinin merkezine yerleştirilen hak ve özgürlük kavramlarından. Bu dersin eğitim ve öğretiminde. Hak. demokrasi ve insan haklarıyla ilgili bazı temel kavramların tanıtılmasının yanı sıra insan haklarının korunup uygulanmasıyla ilgili farkındalık. bu anlamda bu kavramların birbiriyle iç içe geçmiş kavramlar olduğu söylenebilir. Demokratik toplumlarda hak. bilinç. düşünce. Bu birey. Hakların tanınması. Her İnsan Değerlidir adlı birinci temada. bu hakların neden korunması gerektiğinin bilincine varmaları. farklılıkların toplumsal zenginlik olduğu. insan hak ve özgürlükleri vurgulanmaktadır. öğrencilere vatandaşlık. bu konuda sivil toplum kuruluşlarının rolü ve önemi kavrama. insan haklarıyla ilgili uluslar arası belgelerde yer alan insanın değeri ve onurunun korunması. tutum ve davranış kazandırma amaçlanmaktadır. korunduğu ve geliştirildiği bir çoğunluk yönetimi olarak tanımlanmaktadır. ancak eğitim ve öğretim süreçlerine etkin olarak katılacakları bir eğitimle gerçekleşebilir. Bu bağlamda öğretim programında vatandaşlık ve demokrasi eğitimi. Bu kavramlar. işbirliği ve iş bölümü gibi beceriler ön plana çıkarılmıştır. özgürlük. Bununla birlikte insanın çevresiyle bir bütün olduğu anlayışıyla ekolojik açıdan diğer canlılarla birlikte yaşama zorunluluğu ele alınmıştır. Bir hakkın. Programda dört tema yer almaktadır. bir ideal olarak kalır. düşünen. demokratik vatandaşlık bağlamında ele alınmıştır. Bununla birlikte vatandaşlık. insani değerlerin korunması ve geliştirilmesi. toplumsal yaşama etkin ve sorumlu bir şekilde katılan birey amaçlanmaktadır. Hak ve özgürlükleri koruma ve geliştirme. TEMALAR Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı tematik yaklaşımla hazırlanmıştır. modern demokrasi anlayışında temel argümandır. İnsan. duyarlılık. korunması ve kullanılması. sorgulayan. Hak ve Özgürlüklerimiz temasında. demokrasi ve insan hakları kavramları. demokratik devlet örgütlenmesine ulaşmış bir toplum içinde tanımlandığında “demokratik vatandaş” olarak adlandırılmaktadır. tüm kültürel etkinliklerin kökenidir. Bu açıdan bakıldığında “insan hakları eğitimi” de demokrasi eğitimi içinde yer almaktadır. 5    . birlikte yaşamak için gerekli olan diğer kavramlar türetilmektedir. Hakların kullanılması için hak sahibi olan birey. eşitlik. birlikte yaşama düşüncesinin temelinde “insan”ın olduğunu vurgular. görev ve sorumluk gibi demokrasinin temel kavramlarını içselleştirmiş. toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanmasında rol alma. demokrasinin bir yaşam biçimi olarak benimsenmesi hedeflenmektedir. başlangıç koşuludur. Demokrasi Kültürü temasında. bireysel farklılıklar ve bu farklılıkların birlikte yaşamak için gerekliliğine yer verilmektedir. neyi. etkin ve sorumlu vatandaş. Böylece demokrasi bilincinin oluşturulması. Demokrasinin “insan”a yaptığı vurgunun yanı sıra demokratik vatandaşlığın gerekleri. diyalog ve etkili iletişimin birlikte yaşama için gerekliliği. her türlü ayrımcılığın fark edilmesi ve ayrımcılıkla mücadele.” Bireylerin sırf insan olmaları nedeniyle sahip oldukları haklarının farkında olmaları. hak ve özgürlüklerini kullandıkları sorumluluklarını yerine getirdikleri ölçüde verilen demokrasi eğitimi amacına ulaşmış olur. hakkın kullanılması ile mümkündür. nasıl koruyabileceklerini bilmeleri. tahakkuk etmediği sürece. vatandaşlık ve demokrasi eğitiminde birbirinden ayrı düşünülemez. Bireyler. hak olarak varlığının ortaya konulması. önyargının olumsuzluğu. onları kullanma ve korumayı içtenlikle istemeleri.

Tüm bu ihtiyaçlar doğrultusunda dünyada yaşanan gelişmelere paralel olarak öğretim programlarında yeni yaklaşımlar dikkat çeker duruma gelmiştir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olarak temel hak ve özgürlüklerini kullanarak sorumluluklarını yerine getirmeleri. Etkin. GENEL AMAÇLAR Bu program ile öğrencilerin. İnsanlığın bir parçası olduğu bilinci ile ülkesini ve dünyayı ilgilendiren konularda duyarlılık göstermeleri amaçlanmaktadır. demokrasi ve insan haklarıyla ilgili bazı temel kavramların yanı sıra insan haklarının korunup uygulanmasıyla ilgili farkındalık. Atatürk ilke ve inkılâplarının önemini kavrayarak demokratik bir Türkiye Cumhuriyeti Devletinin oluşmasına katkı sağlamaları. düşünce. demokratik hak arama yollarını kullanma. Kalkınma planları ve millî eğitim şûralarında sıklıkla öğrencilerin bilgiye ulaşma yollarını öğrenmelerine. Belirtilen görev ve sorumluluklarla. duyarlılık. 6    . Görev ve Sorumluluklarımız adlı son temada ise birlikte yaşam alanlarının demokratikleşmesinde bireylere düşen görev ve sorumluluklar ön plana çıkarılmıştır. toplumsal yaşamı düzenleyen kurallara uyma. tutum ve davranış kazandırmak amaçlanmaktadır. kamu mallarını bilinçli kullanma. sorumlu ve demokratik bir vatandaş olarak toplumsal yaşamın geliştirilmesi ve güçlenmesinde rol almaları. hak ve özgürlüklerin ihlallerinde demokratik çözüm önerileri getirme gibi beceriler hedeflenmiştir. Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı. demokratik vatandaşlık bağlamında ele alınmıştır. Paylaşılan ortak değerlerin korunması ve geliştirilmesinin önemini benimsemeleri. sorun çözme ve karar verme becerilerini geliştirmelerine olanak sağlayacak şekilde öğretim programlarının yeniden düzenlenmesine ihtiyaç duyulduğu dile getirilmektedir. Öğrencilerin karar verme süreçlerine katılım.demokrasi ile hak ve özgürlüklerin kullanılması arasındaki ilişkiyi fark edebilme. adaletçi ve eşitlikçi uygulamaları destekleme gibi becerileri geliştirerek ulaşılabileceği varsayılmaktadır. Demokratik katılımın ve demokratik yaşamın önemine inanarak kişisel ve toplumsal sorunların çözümüne katkı sunmaları. devlete. insan yaşam ve onuruna saygı duyulması ile ülkenin birlik ve bütünlüğünün korunup geliştirilmesi hedeflenmiştir. barıştan yana ve kendine güvenen bir birey olarak demokratik ve adaletli bir toplumun oluşmasına katkı sağlamaları. demokratik tutum ve davranışlar geliştirerek demokrasiyi bir yaşam biçimi olarak benimsemeleri. öğrencilere vatandaşlık. topluma ve bireylerin birbirlerine karşı sorumluluklarının farkına varma. bilinç. Demokrasi bilincine sahip bir birey olarak. Özgür. hoşgörülü. Böylelikle etkinlik merkezli. • • • • • • • • PROGRAMIN TEMEL YAKLAŞIMI Bu dersin eğitim ve öğretiminde. bağımsız. çevresiyle etkileşimine olanak sağlayan bir anlayış yaşama geçirilmeye çalışılmaktadır. Bu bağlamda öğretim programında vatandaşlık ve demokrasi eğitimi. bilginin taşıdığı değeri ve bireyin var olan deneyimlerini dikkate alan bir yaklaşımla hazırlanmıştır. öğrencinin kendi yaşantısını ve bireysel farklılıklarını dikkate alan.

2. Öğrencilerin öğrenme sürecinde deneyimlerini kullanmalarına ve çevreleriyle etkileşim kurmalarına imkân tanır. Eleştirel düşünme 3. 10. manevi ve evrensel değerlere duyarlı olma 12. 1. 4. 15. Öğrencileri gözlem. 17. Millî. Programda. İletişim 5. 9. PROGRAMIN YAPISI Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı öğrenci merkezli. öğretme yöntem ve tekniklerindeki çeşitliliği dikkate alır. 3. 3. Özyönetim 14. güzel ve etkili kullanma 9. öğrencilerin kazanımlar ve etkinlikler yoluyla bu beceri ve değerleri elde etmeleri amaçlanmıştır. Birlikte yaşama Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı ile öğrencilere kazandırılmak istenen değerler şunlardır: 1. inceleme ve araştırma yapmaya özendirir. Problem çözme 6. 5. Sosyal uyum 16. Gözlem yapma 10. Bu becerileri şöyle sıralayabiliriz: 1. 13. beceri ve değerlerinin gelişmesini sağlayarak öğrenmeyi öğrenmenin gerçekleşmesini ön planda tutar. 6. Empati 13. 8. Öğrencilerin sahip oldukları hakları ve kültürel zenginliği görmelerini hedefler. Program. Ayrımcılığa duyarlılık 17. 11. Araştırma 2. 6. Her öğrenciye ulaşabilmek için öğrenme. Dayanışma Hoşgörü Sorumluluk Sevgi Saygı Yardımseverlik Diğerkâmlık Barış Onur Adil olma Özsaygı Paylaşma Vatanseverlik Özgürlük Uzlaşma Eşitlik Farklılıklara saygı duyma Kültürel mirası yaşatmaya duyarlılık 19. Öğrencilerin fiziksel ve duygusal açıdan sağlıklı ve mutlu bireyler olarak yetişmelerini amaçlar. 4. 18. Değişim ve sürekliliği algılama becerisi 11. Girişimcilik 8. 7. Doğrudan bilgi aktarmak yerine öğrencinin bilgiyi bizzat kendisinin yapılandırdığı bu yaklaşım aynı zamanda öğrencinin. 14. uzak ya da yakın geçmişte bilgiye dönüştürdüğü verilerle bu derste edindiklerini ilişkilendirmesine ve böylelikle yeni beceri ve değerlere ulaşmasına da katkı sağlayacaktır. 7    . 5.Bu anlayış doğrultusunda Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı yapısal olarak. ilköğretim düzeyindeki diğer derslerde öğrencilere kazandırılması tasarlanan 8 becerinin yanında. Bilgi teknolojilerini kullanma 7. Kaynakları etkili kullanma 15. genel amaçlar ve kazanımların yanı sıra çeşitli temel beceri ve değerlerin verilmesi. Türkçeyi doğru. Sosyal ve kültürel katılım becerisi 12. Yaratıcı düşünme 4. 16. 2. etkinlik temelli ve çoklu zekâ kuramını da içine alan bir yaklaşımla hazırlanmıştır. kendine özgü bazı becerileri de kazandırmayı amaçlamaktadır. Öğrencilerin bilgi.

görsel materyal okuma.VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINDA KULLANILAN SEMBOLLER Bu sembol. Vatandaşlık. mektup yazma. örnek olay incelemesi. Bu sembol.) sınıf içinde yapılacağını gösterir. ilgili etkinliklerin tümünün. kütüphane. 8    . sorunların barışçıl çözümüne yönelik kararlılık gösterme. Bu sembol. konuyla ilgili kurum ve kuruluşlarda yapılabileceğini. ilgili temayla ilişkilendirilebilecek diğer dersleri gösterir. yaratıcı drama vb. bir kısmının ya da bazı aşamalarının ev. Bu nedenle yaşama daha fazla nüfuz eden öğrenci merkezli. Vatandaşlık ve demokrasi eğitimi kuramsal. insan hak ve özgürlüklerine duyarlı biri olması. ilgili kazanımlarını ve konularını gösterir. eleştirilere katlanabilme. ilgili temayla ilişkilendirilebilecek diğer temaların adını. 4. drama gibi öğretim yöntem ve teknikleri kullanılabilir. kazanımların gerçekleştirilmesinde hayati önemdedir. grup etkinlikleri. grup çalışması. ilgili temada verilecek beceri ve değer ifadelerini. Bu nedenle öğretmen. bir sosyalleşme biçimi olarak görülmeli ve ortak demokratik değerler bilincinin oluşturulmasına dikkat edilmelidir. 1. yapılandırmacı yöntem ve teknikler kullanılmalıdır. hukuk kurallarının okunarak veya anlatılarak öğretilmesi şeklinde değil kazanıma uygun olarak kurgulanmış etkinliklerle kazandırılmalıdır. hak ve özgürlükler bağlamında ele alınmalıdır. Bu sembol. münazara. 6. 3. beyin fırtınası. yönetişim. sanal alan gezisi. görev ve sorumluluklar olarak değil. Demokratik tutumlar. yani sadece bilgi düzeyinde gerçekleşememektedir. Kişi hak ve özgürlükleri. etkili iletişim. 2. tartışma. sınıflarda haftada 1 (bir) ders saati olmak üzere toplam 36 saatlik bir süre öngörülerek hazırlanmıştır. Çünkü bu eğitim. kaynak kişilerle yapılacak görüşmeleri ifade eder. Eğitim öğretim sürecinin her aşamasında önyargısızlık. rol yapma. doğrudan yaşam pratiği ile ilgilidir ve çoklu zekâ yaklaşımını gerektirir. eleştirilere açık olma. ihtilaflı konularda soğukkanlılık ve yansızlık gibi demokratik tutumlar konusunda azamî dikkat göstermelidir. tolerans. turnuva/istasyon. film izleme. ilgili etkinliklerin (çalışma kâğıdı doldurma. başarıyı takdir edebilme gibi duygu ve tutumlar öne çıkarılmalıdır. altı şapkalı düşünme. Dersin öğretmeninin bizzat kendisinin. 5. diğerkâmlık. kullanılması önerilen araç ve gereçlerle dikkat edilmesi gereken noktaları ifade eder. afiş hazırlama. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Ders içi ilişkilendirme Diğer derslerle ilişkilendirme PROGRAM’IN UYGULANMASI İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Dersi Öğretim Programı 8. işlenecek konuların sınırlarını. Bu sembol. hoşgörü. Soru-cevap.

Öğrencilerin gözlem. 8. telekomünikasyon hizmetleri (internet vb. sadece öğrenme ürününü değil.) dersin bir parçası olarak kabul edilmeli ve imkânlar ölçüsünde uygulanmalı. 9. 10. film. Dersin işlenişinde fotoğraf. ilgi ve ihtiyaçları da göz önüne alınmalıdır. ÖĞRETİM PROGRAMININ TEMALARINA AİT KAZANIM SAYILARI VE ORAN ÜNİTELER Her İnsan Değerlidir Demokrasi Kültürü Hak ve Özgürlüklerimiz Görev ve Sorumluluklarımız Toplam KAZANIM SAYILARI 6 10 10 12 38 ORANI (%) 15 27 27 31 100 SÜRE DERS SAATİ 6 9 9 12 36 9    . inceleme ve araştırma yapmalarına. bulgular arasında anlam ilişkisi kurmalarına yardımcı olunmalıdır.5 ölçülerinde ve 4-6 forma b. 11. Etkinliklerin tasarlanması ve uygulanmasında pedagojik esaslar ve öğrencilerin gelişim düzeyleri göz ardı edilmemeli. 12. öğrenmenin ayrılmaz bir parçasıdır. öğrenme sürecini de değerlendirmelidir. benzeşim (simülasyon) programları.5x27. temaya konu olan insan hakları.7. Öğrenci çalışma kitabı: 19. Öğretmen tarafından temanın yapısına uygun olan değerlendirme araç ve yöntemleri seçilmeli. Programdaki değerler. seçilen araç ve yöntemler. özgürlükleri. Etkinlikler tasarlanırken okulun bulunduğu yerleşim biriminin sosyo-ekonomik ve sosyokültürel özelliklerinin yanı sıra dersin genel amaçları ve kazanımlarıyla farklı zekâ türlerine sahip öğrencilerin öğrenme stilleri. çoklu ortam (multimedia) araçları. vatandaşlık hak ve sorumlulukları ile demokrasi kültürünün konu alanı içinde ortaya çıkan uygulamalardan hareketle verilmelidir.5 ölçülerinde ve 9-11 forma Değerlendirme. 13. öğretmen bu konuda gerekli hassasiyeti göstermelidir. sanal alan gezileri düzenlenmelidir. Ders kitabı:19. gezi düzenlenemeyen mekânlara. CD-ROM. Dersin öğretiminde kullanılacak ders kitaplarının ölçüleri aşağıdadır: a.5x27.

“kazanımı gerçekleştirmek” koşuluyla farklı etkinlikler de düzenleyip uygulayabilir. fiziki durumu. öğrencilerin ve çevrenin özelliklerine göre ilgili. . Dersin öğretmeni verilen etkinlikleri aynen kullanabileceği gibi okulun donanımı. öneri niteliğindedir.TEMA VE KAZANIMLAR NOT: Kazanım tablolarında verilen örnek etkinlikler.

VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ TEMA KAZANIMLAR Bu temanın sonunda öğrenciler. AÇIKLAMALAR [!] Kendi varlığından hareketle insan olmanın değeri vurgulanır. [!] Öğrencilerin. kendi özelliklerini fark etmelerinin önemi üzerinde durulur. insanın çevresini oluşturan diğer canlı ve cansız varlıkların da değerli olduğu dolayısıyla onlara karşı da duyarlı olunması gerektiği vurgulanır. [!] İnsanının çok boyutlu bir varlık olduğu açıklanır. [!] Kendisinin ve diğer insanların farklı özelliklere sahip olmasının doğal olduğu ve bu farklılıklara saygı duyulması gerektiği vurgulanır. [!] İnsanla birlikte. HER BİREY ÖZELDİR: Her öğrenci kendini fiziksel ve duygusal özellikleri açısından anlatan bir sunu hazırlar. .FARKLILIKLARIMIZLA ÖZELİZ: Öğrencilerin kendilerine has özelliklerini ve topluma yapabilecekleri katkıları drama tekniğini kullanarak ifade etmeleri sağlanır. SINIF ÖRNEK ETKİNLİKLER BEN İNSANIM: Örnek metinlerden yola çıkarak metin analizi yöntemiyle insanın değerli ve onurlu olması ile ilgili kendi yaşantısından örneklerin de yer aldığı sunum hazırlanır. 3. 1. Her bireyin kendine has özelliklerinin olduğunu kabul eder. [!] Kişisel özelliklerin ve farklılıkların insanların birbirini tamamlamalarına ve birlikte yaşamalarına yardımcı olduğu vurgulanır. . [!] “İnsan onuru”nun. Kendi bireysel farklarının topluma neler katabileceğine ilişkin çıkarımlarda bulunur. 8. Her insanın değerli ve onurlu olduğunu kabul eder. TEMA HER İNSAN DEĞERLİDİR. 2. 1. insan haklarının özündeki temel değer olduğu vurgulanır.

bilgi teknolojilerini kullanma. sevgi. dayanışma kavramları için birer kart oluşturulur. ayrımcılığa duyarlılık. ZAMAN İÇİNDE İNSAN HAKLARI: İnsan haklarının insan varlığının ve onurunun korunması açısından nasıl bir gelişim izlediğine ilişkin zaman şeridi hazırlanır. empati. sosyal uyum. iletişim. saygı. örnekler verilerek vurgulanır. aşağılama gibi davranışların olumsuzlukları ve insan haklarının özündeki değerlerle bağdaşmadığı konusu.4. ) kullanarak anlatır. . İnsanlığın/toplumun insanî değerler ve insanın çabaları ile korunup geliştirileceğini kabul eder. dostluk. girişimcilik. TEMA HER İNSAN DEĞERLİDİR. kardeşlik. DEĞERLER KARTI: Özgürlük. araştırma. [!] İnsan Hakları Evrensel Bildirgesinin 1. barış. sevgi. Kendisine ve çevresindeki kişilere değer verir. 1. sevgi. 5. hoşgörü. kardeşlik. Her öğrenci kendi kartındaki kavramı farklı yöntemler (drama. ARKADAŞIM DEĞERLİDİR: Öğrenciler ikişerli gruplara ayrılır. özsaygı. [!] İnsan haklarının önemi vurgulanır. dostluk. adalet. [!] Bu temada verilecek temel değerler: Saygı. 6. Öğrencilerden grup arkadaşının olumlu özelliklerini listelemeleri ve sınıfla paylaşmaları istenir. eşitlik. eleştirel düşünme. resim. (İnsanın kişiliğini ve onurunu korumayı ve geliştirmeyi amaçladığı. Türkçeyi doğru.) [!]Atatürk’ün insan hak ve özgürlüklerine verdiği önemi üzerinde durulur. dışlama. yaratıcı düşünme. [!] Bu temada verilecek temel beceriler: Gözlem. sosyal ve kültürel katılım. eşitlik. ayrım gözetmeksizin tüm insanlığın ortak değerleri olması vb. afiş vb. [!] Önyargı. onur.maddesine atıf yapılarak özgürlük. evrensel yönü. eşitlik. güzel ve etkili kullanma. İnsanın varlığının ve onurunun korunmasında insan haklarının rolünü fark eder. saygı. hoşgörü. dayanışma kavramlarına ve insan olmanın bu değerlere sahip olmayı onları içselleştirmeyi ve onlar için çaba göstermeyi gerektirdiğine değinilir. farklılıklara saygı.

yönetim biçimi olarak cumhuriyet. hak ve özgürlüklere saygılı. ailede. anlayış ve kültürel değerlerin Her grubun sınıfı tanımlayan resim yapmaları [!] Farklılıkların toplumun birlik ve beraberliğine katkı toplumsal yaşamı zenginleştirdiğini istenir. kullanılan renk. özgürlükçülük. SEÇİM VAR: Demokratik bir seçimin bütün süreçlerini gösteren örnek uygulama yapılır. katılımcı. uzlaşmacılık vb. insan onuruna yakışan ve bu özelliği nedeniyle diğer yönetim biçimlerinden ayrılan bir yönetim ve yaşam biçimi olduğuna vurgu yapılır. [!] Konu. etkin ve sorumlu. katılımcılık. birleştirilir ve ortak bir tanıma ulaşılır.VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ TEMA KAZANIM Bu temanın sonunda öğrenciler. olmanın gereklerini örneklerle Demokratik ortamların oluşması ve yerleşmesi demokratik davranış biçimini içselleştirmiş vb. figürü kapsayacak bir [!] Farklılıklara saygının dünya barışına da katkıda hikâye yazmaları istenir. [!] Demokratik bir vatandaşın. düşünce. inanç. desen. aktif olarak katılırlar ve gözlemlerini not ederek sınıfa aktarırlar. Bunlar tahtaya yazılır. sivil toplum örgütlenmesini destekleyicilik. amacıyla çeşitli faaliyetlerde bulunan bireylerle vurgulanır. özelliklerine değinilir. Demokrasiyi bir yaşam biçimi OKUL ÖĞRENCİ MECLİSLERİ: ve insan haklarının özündeki değerlere uygun davranışlar olarak benimser. 2. TEMA DEMOKRASİ KÜLTÜRÜ .Farklı tanımlarından yola çıkarak demokrasinin temel özelliklerini kavrar. 4. özellikleri açıklar. [!] Önyargılı davranmanın bireyler arasındaki ilişkilere olumsuz etki ettiği üzerinde önemle durulur. ve bunun korunmasının önemine dikkat çekilir. ÖRNEK ETKİNLİK DEMOKRASİYİ TANIMLA: Beyin fırtınası yöntemi ile her öğrencinin demokrasiyi tanımlayan bir kelime söylemesi istenir. Demokratik bir vatandaş DEMOKRASİNİN ÖNCÜLERİ: sosyal adaletçi. insan haklarına saygılı olma. Resimler birleştirilerek bütününde sağlaması gerektiğinin önemi vurgulanır. kavrar. BİZİM SINIFIMIZ: Sınıf gruplara ayrılır. eşitlikçi. Atatürk’ün sözlerinden örnekler verilir. Demokrasinin insana ve insan “CUMHURİYET FAZİLETTİR. ilgili biyografi çalışması yapılır. Farklı görüş. Öğrenciler. 8. 2. 1.”: Bir iradesine verdiği önemi fark eder. Okul Öğrenci Meclisi faaliyetlerine sergilenmesi çerçevesinde ele alınır. eşitlikçilik. milli [!] Demokrasinin. bulunduğuna değinilir. sosyal adaletçilik. egemenlik ve demokrasi arasındaki ilişkiye [!] Milli egemenliğin anlamı ve önemi konusunda yönelik kompozisyon yazılır. okulda ve toplumsal çevrede demokratik 3. SINIF AÇIKLAMALAR [!] Demokratik yönetimlerin hukuk devleti olma. [!] Toplumdaki farklılıkların doğal olduğunun kabulüne 5. çoğulculuk.

iş ve ev hayatında yaşadıkları zorluklar. yerlere sunmaları veya göndermeleri sağlanır. . mezhep. sağlık ve benzeri alanlarda cinsiyete dayalı ayrımcılığın önlenmesi için düzenlenecek bir kampanyada kullanılmak üzere konuşma. Karşılaştığı sorunların çözümünde demokratik tutum ve davranışları benimseyerek bu konudaki eleştirel yaklaşımları olgunlukla karşılar. konuyla ilgili rapor hazırlanır. bu önerilerini sınıf ve hukuk dışı yolları reddeden yöntemlerin gereğine ve ortamında paylaşarak tartışmaları ve ilgili önemine vurgu yapılır. milliyet. sosyal sınıf/tabaka vb. [!] Ayrımcılığı önlemenin hukuksal düzenleme ve önlemlerin yanında bireysel çabalar da gerektirdiği vurgulanır. EŞİTLİK GÜÇLENDİRİR: Kadın ve erkekleri fiziksel ve duygusal vb. Toplumsal cinsiyet eşitliğinin güçlendirilmesinde kendi konumuna uygun sorumluluklar üstlenir. dil. cinsiyet. KIZLAR OKULA: Eğitim.6. mesleğe başlamaları. TEMA DEMOKRASİ KÜLTÜRÜ NASIL BAŞARDILAR: Yakın çevredeki meslek sahibi başarılı kadınlarla eğitimleri. bu nedenle tüm insan hakları belgelerinde yasaklandığı vurgulanır. [!] Atatürk’ün kadın haklarına verdiği önemi belirten örnekler verilir. Bu özellikler cinsiyetçi bakış ve kalıplaşmış roller açısından tartışılır. [!] Toplumsal cinsiyet eşitsizliklerinin insan haklarına aykırı olduğu üzerinde durulur. [!] Her tür ayrımcılığın. ARAŞTIR-YORUMLA: Ayrımcılıkla ilgili duyarlılık geliştiren yazılı ve görsel materyaller incelenerek. başarı hikâyeleri vb. HAYDİ. [!] Irk. yaşanan bir sorunla ilgili demokratik çözüm [!] Sorunların çözümünde kuvvet ve şiddete başvurmayı önerileri geliştirmeleri. 7. konuları kapsayan sözlü tarih çalışması yapılır. 2. bölge. özellikleri açısından tanımlamaları istenir. tüm insan haklarından eşitlik koşulları içinde yararlanılmasını engellediği. Ayrımcılığın çeşitli biçimlerini sorgulayarak ayrımcılık yapmama konusunda duyarlılık gösterir. unsurlara dayalı ayrımcılık ve toplumsal dışlama küresel boyutta ele alınır. 8. din. afiş ve broşür hazırlanır. [!] Edinilen bilgilerin farklı bakış açıları da kullanılarak ÖNERİYORUM: Öğrencilerin çevrelerinde analiz edilmesinin önemi açıklanır.

yaratıcı düşünme. sevgi. İşbölümü ve işbirliğinin. demokratik toplum yaşamı için taşıdığı önemi örneklerle açıklar. ayrımcılığa duyarlılık. diğerkâmlık. Bektaşi Veli vb. problem çözme. sorumluluk. işbirliği vb. birlikte yaşama. [!] Bu temada verilecek temel beceriler: Gözlem yapma.9. güzel ve etkili kullanma [!] Bu temada verilecek temel değerler: Saygı. Türkçeyi doğru. araştırma. dayanışma. eleştirel düşünme. Yunus Emre. kavramlara EĞER İSTERSEN: Birlikte çalışma süreçlerinde vurgu yapılır. 10. eşitlik. BİRLİKTE YAŞAM İÇİN DİYALOG: Mevlana. paylaşma. adil olma. [!] Paylaşma. Birlikte yaşama kültürü için diyalog ve etkili iletişimin önemini fark eder. girişimcilik. EL ELE BERABERCE: Deprem. hoşgörü. iletişim. kişilerden konuyla ilgili özlü sözler sınıf ortamında birlikte yaşama açısından değerlendirilir. karşılaştıkları sorunları nasıl çözdüklerini sorgulamaları sağlanır. H. olaylarda toplumların birlikte hareket etmelerine ilişkin kampanya hazırlanır. yardımseverlik. kaynakları etkili kullanma. farklılıklara saygı. sel. [!] Çağımızda toplumların karşı karşıya bulunduğu sorunların. [!] Herkesin fikirlerini ifade etmesine olanak sağlamanın önemi vurgulanır. yangın. salgın hastalık vb. empati. . hoşgörü. KONUŞUYORUZ: Öğrencilerin araştırmaları sonucu elde ettikleri olumlu/olumsuz iletişim örnekleri sınıf ortamında drama yöntemi ile canlandırılır. her düzeyde işbölümü ve işbirliğini zorunlu kıldığı vurgulanır.

haklar üzerinde durulur. 3. hangi hak ve özgürlüklerini kullanamadıklarını. 3. . Çocuk Hakları Sözleşmesi. TEMA HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİM İZ [!] Kişinin hak ve özgürlüklerini kullanırken başkalarının hak ve özgürlüklerine saygı duyması gerektiği vurgulanacaktır. Bu panoya öğrencilerin haklarıyla ilgili sorunlarını ve önerilerini yazmaları istenir. hangi sorumluluklarını yerine getiremediklerini listelemeleri ve bunları birbirleriyle ilişkilendirmeleri istenir (1 ve 2. çalışma. idari ve yargı mercilerine başvurma konuları öğrenci düzeyine uygun olarak verilir. İnsan haklarının ve özgürlüklerinin herkes için doğuştan ve vazgeçilmez olduğunu kavrar. özgürlük ve sorumluluk arasındaki ilişkiyi fark eder. [!] Kamuoyu oluşturma. özel hayatın gizliliği. dilekçe hakkını kullanma. 8. özgürlüklerini kullanabildiklerini ve hangi sorumluluklarını yerine getirdiklerini. [!] Temel hakların Anayasamızla güvence altına alındığına vurgu yapılır. fotoğraf. dilekçe. örgütlenme. Hak. inanç ve ifade özgürlüğü. ailesinin ya da çevresinin yaşantısından hareketle hak ve özgürlüklere örnekler verir. sağlık. [!] Hak kavramı işlenirken İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi. Öğrencilerden bu hakları farklı yöntemlerle (resim. [!] Demokratik ve barışçıl hak arama yollarına değinilir. 1. kolluk kuvvetleri. drama vb. afiş.) anlatmaları istenir. seçme ve seçilme hakkı vb. Sahip olduğu hakların korunup geliştirilmesinde demokratik hak arama yollarını kullanır. 2. yaşama.VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ TEMA KAZANIMLAR Bu temanın sonunda öğrenciler. HAKLAR PANOSU: Bir pano oluşturulur. düşünce. BM Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Uluslararası Sözleşmesi metinlerinden örnekler verilir. AÇIKLAMALAR [!] Öğrencilerin kendi haklarını ve özgürlüklerini örneklendirmeleri ve bu doğrultudaki sorumlulukları ile ilişkilendirmeleri sağlanır. [!] Kişi dokunulmazlığı/özgürlüğü ve güvenliği. Kendisinin. ÖZGÜRLÜKLERİM VE SORUMLULUKLARIM: Öğrencilerden bir gün içerisinde hangi hak. kazanım) BENCE ÇOCUK HAKLARI: Çocuk Hakları Sözleşmesinin maddeleri fişlere yazılarak öğrencilere dağıtılır. 4. SINIF ÖRNEK ETKİNLİKLER HAKLARIM. [!] Adalete kolay ve hızlı erişim ve koruyucu hukuk uygulamalarına değinilir. konut dokunulmazlığı. eğitim.

yaşam ve onurunu tehdit eden sorunlardan özellikle dışlanma. [!] Çözüm arayışlarında hukuk ve insan haklarını temel alan demokratik çözüm yollarının geliştirilmesinin gerektiğine vurgu yapılır. 7. Örneklerin seçiminde pedagojik esaslar ve öğrencinin gelişim düzeyi dikkate alınmalıdır. . MÜNAZARA: Öğrencilere belirlenen bir konuda münazara yaptırılır. Hak ve özgürlüklerin korunup geliştirilmesinde sivil toplum kuruluşlarının önemini kavrar. Hak ve özgürlüklerin demokratik bir ortamda gerçekleşebileceğini fark eder. ayrımcılık. ÇÖZÜM NEDİR? Medyadan hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği örnek bir olay sınıf ortamında tartışılır. eğitim hakkından yoksun bırakılma gibi sorunlar ele alınır. Çözüm önerileri geliştirilir. topluma ve devlete düşen görevler ile ilgili üç ayrı broşür hazırlanır. Münazara sırasında öğrencilerin demokratik bir ortamda fikirlerini özgürce ifade etmeleri sağlanır. ÖZGÜRLÜĞÜN OLDUĞU YERDE ÖZGÜRSÜN: Öğrencilere demokratik olan ve olmayan iki ortamın karşılaştırıldığı drama/skeç çalışması yaptırılır.5. Sınıf ortamında tartışılır. En başarılı çözüm önerisi demokratik usullerle seçilerek sınıf panosunda sergilenir. HABER YAPIYORUM: Öğrencilerin çocuk haklarıyla ilgili çalışmalar yapan STK’ları araştırarak bunlarla ilgili görsel ve yazılı haberleri sınıfta paylaşmaları istenir. Hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği durumlara ilişkin demokratik çözüm önerileri geliştirir. Bu konuda bireye. [!] Hak ve özgürlüklerin ihlal edildiği durumlara örnek olarak yaşanmış bir olay. [!] Demokratik ortamın özgür ve bağımsız kararlar alabilen birey olma açısından önemi vurgulanır. film vb. örnekler verilebilir. çocuk işçiliği. SİZ OLSAYDINIZ: Çocukların. fotoğraf. [!] Düşüncenin üretilmesinde ve özgürce ifade edilmesinde demokratik ortamın önemi üzerinde durulur. haber. TEMA HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİM İZ 6. şiddete maruz kalma. 3. karikatür.

dayanışma. [!] İnsan haklarına ilişkin gelişmelere örnekler verilir. 7. dergi. problem çözme. uzlaşma. Demokratik yönetimlerde sivil toplum kuruluşlarının işlevini ve sivil toplum kuruluşlara katılımın önemini kavrar. konularda faaliyet gösteren STK’lara vurgu yapılır. [!] Eğitim. araştırma. . 10. KURAL KOYUYORUM: Öğrenciler sınıfları için kendi demokratik kurallarını oluşturur ve uygular. güzel ve etkili kullanma. NE VAR NE YOK? Öğrencilerin insan hakları ile ilgili gelişmelerle hakkında gazete. TEMA HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİM İZ [!] İnsan hakları ile ilgili çalışmalara gönüllü katılmanın önemi vurgulanır. [!] Bu temada verilecek temel değerler: Özgürlük. bilgi teknolojilerini kullanma. sorumluluk. manevi ve evrensel değerlere duyarlı olma STK OLUŞTURUYORUZ: Öğrencilere kendilerinin belirleyeceği bir konuda faaliyet gösteren Sivil Toplum Kuruluşu kurdurulur. adil olma. Türkçeyi doğru. KİM NE YAPAR? Öğrencilerin insan hakları konusunda çalışma yapan kurum ve kuruluşlara ait bilgi toplamaları ve sınıfta paylaşmaları istenir. yaratıcı düşünme. internet. kazanım [!] Bu temada verilecek temel beceriler: Gözlem yapma. Hukukun üstünlüğünü kabul eder. değişim ve sürekliliği algılama. [!] İnsan hakları ile ilgili gelişmeleri izlemede kitle iletişim araçlarının rolleri farklı boyutlarıyla değerlendirilir. İnsan hakları ile ilgili gelişmeleri takip etmeye istekli olur. araştırma. eleştirel düşünme. 9. girişimcilik. TV. vb. haberler bularak sınıfta paylaşmaları istenir. 3. kadın ve çocuk hakları vb.8. çevre. iletişim. kültürel mirası yaşatmaya duyarlılık. adaletin ve güven duygusunun tesisi için hukukun üstünlüğüne ve yargı bağımsızlığının önemine vurgu yapılır. sağlık. [!] Toplumda demokrasinin. sosyal ve kültürel katılım. milli. [!] Bireylerin hak ve özgürlüklerini güvence altına almanın hukuk devletinin bir görevi olduğu vurgulanır.

üretmek. [!] Çalışmak. gerçekleştirmek konularına değinilir. TEMA GÖREV VE SORUMLULUKLARIMIZ 2. SINIF ÖRNEK ETKİNLİKLER EMPATİ: Öğrencilerden. 8. [!]Atatürk’ün ülkemizin her alanda kalkınıp gelişmesi için yaptığı çalışmalara örnekler verilir. konularda görev almaları sağlanır. Çocuk Hakları Sözleşmesi gibi uluslar arası belgelerin yanı sıra. kitle iletişim araçlarından okudukları ya da izledikleri ve insan yaşamına ve onuruna aykırı olduğu tartışılmaz bir olayın kahramanının kendileri olmaları durumunda neler hissedeceklerini yazmaları istenir. 4. Yapılacak çalışmalar demokratik bir şekilde planlanır ve bu doğrultuda gerçekleştirilir. metinlerden düzeye uygun ve konuyu destekleyen örnekler verilir. Makalat vb. [!] Veda Hutbesi. önerilerini ilgili yerlere sunarlar. Mesnevi. 3. yardımlaşmak. YARDIMLAŞIYORUZ: Öğrencilerin daha toplumun ve insanlığın refahı. Kendisinin ve toplumun yaşam kalitesinin yükseltilmesi için sorumluluk üstlenmenin önemini fark eder. barış ve küçük sınıflardaki öğrencilere ders çalıştırma ya da huzurunu sağlamak. [!]İnsancıl eylem kavramına değinilir. [!] Sorumluluk üstlenmenin insanî bir davranış olduğu ve sorunların çözümüne katkı sağladığı vurgulanır. TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ: Öğrenciler okullarında eğitim kalitesinin artırılması için TKY grubu oluştururlar. [!] Özsaygı ve onurlu davranış kavramları kişisel sorumluluk açısından ele alınır. Demokratik ve insan haklarına saygılı bir çevrenin oluşmasında görev ve sorumluluklarını bilinçle yerine getirir. okuluna ve çevresine karşı görev ve sorumluluklar ve bunların önemi örneklendirilir. AÇIKLAMALAR [!] İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi. 4. Öneriler geliştirir. İçinde yaşadığı topluma ve tüm insanlığa karşı sorumluluklarının bulunduğunun bilincine varır ve bunları yerine getirmek için çaba harcar. toplumsal eşitliği engelli ve ihtiyaç sahibi arkadaşlarına yardım etme vb. . KATILIMCI DEMOKRASİ GRUBU: Öğrenciler kendilerini ilgilendiren konularda görüşlerinin alınması ve paydaş olarak kabul edilmeleri için bir grup oluştururlar.VATANDAŞLIK VE DEMOKRASİ EĞİTİMİ TEMA KAZANIMLAR Bu temanın sonunda öğrenciler. [!] Atatürk’ün yurtta ve dünyada barışa verdiği öneme örnekler verilir. [!] Ailesine. 1. Kendisinin ve başkalarının yaşamına ve onuruna saygı duyar.

konut dokunulmazlığı.) seçilir. [!] Anayasamızın 2. Karar verme süreçlerine katılmanın önemini bilir ve kendi konumuna uygun sorumluluklar üstlenir. özel hayatın gizliliği gibi konularla ilgili bülten hazırlanır. Toplum yaşamını düzenleyen kurallara uymanın sorumluluğunu üstlenir.4. (Drama. ailenin korunması. örf ve adetler vb). ahlak. Devletin vatandaşlarına karşı görev ve sorumluluklarına örnekler verir.) BEN DE VARIM: Aile. şiddetin önlenmesi. işyeri kuralları vb. insan haklarına saygılı olmak ve vatandaşlara karşı sorumluluklarını yerine getirmek vb. 6. kavramlar ilişkilendirilir. . afiş. [!] Toplum yaşamını düzenleyen (hukuk. her grup toplum yaşamını düzenleyen bir kuralın gerekçelerini farklı tekniklerle sunar. VATANDAŞ BÜLTENİ: Devletin görevlerinden. arkadaş grubu içerisinde alınan karar verme süreçlerinde etkin ve sorumlu olmanın önemine ilişkin örnekler sınıfta paylaşılır/tartışılır. okul kuralları. çevrede ve toplumda karar verme süreçlerine katılım örneklendirilir. okul. [!]Ailede.kurallara örnekler verilir. 7. [!] Katılımcılık ve etkin vatandaşlık vb. [!] Devletin hak ve özgürlükleri korumak. TEMA GÖREV VE SORUMLULUKLARIMIZ 5. hikâye yazma. maddesinde sıralanan devletin nitelikleri ile devletin görev ve sorumlulukları arasında nedensellik ilişkisi kurulur. [!]Örnekler günlük hayattan (trafik kuralları. yükümlülükleri belirtilir. KURALLAR OLMASAYDI: Sınıf gruplara ayrılır. film vb. okulda.

Toplumun birlik ve beraberliğini sağlayan değerleri tanır ve bunları koruma/geliştirme konusunda sorumluluk üstlenir. [!] Kamu mallarının ve ortak yaşam alanlarının OKULUMU GÜZELLEŞTİRİYORUM: (okullar.(Bir milletin/toplumun birlik ve hikâye. yakın çevresinden. Engelli. toplu taşım araçları. sosyal Öğrencilere okullarını/çevrelerini güzelleştirecek. kişilerin toplumla uyumlu ve mutlu bir yaşam sürdürebilmeleri için gerekli koşulların sağlanması konusunda önerilerde bulunur.) dikkatli kullanılması ve bunlara kendileri için daha yararlı hale getirebilecek bir zarar vermekten kaçınılmasının gerekliliği proje/etkinlik çalışması yaptırılır. BİYOGRAFİ ÇALIŞMASI Toplum yararına çalışmalarda rol almış kişilerle ilgili biyografi çalışması yapılır. milli birlik ve beraberliğe etkisini üzerinde durularak Atatürk’ün bu konudaki sözlerinden örnekler verilir. ilgili değerleri korumanın ve geliştirmenin önemi kurum kuruluşlardan kişilerle görüşmeler yapılır. afiş. Kamu mallarının ve ortak yaşam alanlarının korunmasında sorumluluk üstlenir. ahlâkî. her grup engelli. parklar. insanî. film vb. TEMA GÖREV VE SORUMLULUKLARIMIZ . TÜRKİYE İÇİN HEP BİRLİKTE: Birlik ve beraberlik ve bir arada yaşamanın önemine ilişkin örneklerle ilgili sunu hazırlanır. tesisler vb. din. 9. SİZ OLSAYDINIZ? Sınıf gruplara ayrılarak. resim. yaşlı vb. Vatandaşlık görevlerinin ülkenin ve toplumun birlik ve beraberliği açısından önemini kavrar. manevî ve kültürel değerlere hakkında ailesinden. kişilerin hayatını kolaylaştıracak çalışmalar planlanır ve sınıfta sunulur.(Askerlik. [!] Dayanışmanın. yaşlı. tarih. 11. 4. [!] Toplumsal birlikteliğimizi sağlayan ögelere ÖDÜLLÜ YARIŞMA: Toplumsal değerlere ilişkin örnekler verilir. üzerinde durulur. oy kullanma vb. [!] Cumhuriyet’ten sonra vatandaşlık hak ve görevlerinde meydana gelen bazı gelişmelere Atatürk’ün sözlerinden ve ya uygulamalarından örnekler verilir.) GÖRÜŞME: Toplumun birlik ve beraberliğine dönük [!] Millî. ahlaki düzenlenir.8. kimsesiz çocuklar vb. [!] Vatandaş olarak sorumluluklarımıza örnekler verilir.) [!] Toplumun bir arada barış ve huzur içinde yaşayabilmesi ve ülkemizin daha da gelişebilmesi için vatanseverliğin ve birlik-beraberliğin önemi üzerinde durulur. vergi vermek. değerler vb. vurgulanabilir. vurgulanır. konularda ödüllü bir yarışma bütünlüğünü sağlayan. dil. 10.

kültürel mirası yaşatmaya duyarlılık. bilgi teknolojilerini kullanma. israf.[!] Açlık. problem çözme. millî. trafik. barış. özsaygı. farklılıklara saygı duyma. araştırma. çölleşme. hoşgörü. onur. eleştirel düşünme. yaratıcı düşünme. işsizlik. sorumluluk. Toplumsal sorunların çözümünde konumuna uygun çözüm önerileri geliştirir. empati. dayanışma. eşitlik. girişimcilik. özyönetim. kaynakları etkili kullanma. vatanseverlik 12. yoksulluk. çevre kirliği. kaynakların azalması vb. sevgi. [!] Bu temada verilecek temel beceriler: Gözlem yapma. yardımseverlik. birlikte yaşama [!] Bu temada verilecek temel değerler: Adil olma. manevî ve evrensel değerlere duyarlı olma. . değişim ve sürekliliği algılama. insanlığı tehdit eden hastalıklar. göç. sosyal ve kültürel katılım. ÇÖZÜM PANOSU: Belirlenen bir sorun ile ilgili çözüm panosu oluşturulur. [!] Birey olarak sorumluluk almanın sorunların çözümüne katkıda bulunduğu vurgulanır. sorunlara değinilir. sosyal uyum. küresel ısınma.

Bu programda değerlendirme. Öğrenciler. soru cümlesi ve seçeneklerden oluşur. niteliği ve uzunluğu açısından cevaplayıcı serbest bırakılır. eşleştirme. eleştirel düşünme. Öğrenmede bireysel farklılıkları dikkate alan. Seçenekler de öğrencinin önüne konulan muhtemel cevaplardır. öğretme sürecinde öğrencilerin başarılarını saptamak. soru cümlesi ve eksik cümle olmak üzere iki türlüdür. karnede öğrencinin bu dersi aldığı belirtilecektir. eksikliklerini belirlemek. bir sembol ya da en çok birkaç kelime ile cevaplanabilen soru türüdür. Çoktan Seçmeli Sorular: Daha çok bilgi. boşluk doldurma. öğretmene öğrencilerin gelişim ve yeterlik düzeyleri hakkında geri bildirim sağlar. sınıflarda haftada bir saat okutulacak seçmeli dersler arasında yer almıştır. Her iki ölçme ve değerlendirme araç veya yöntemlerinin birlikte ve dengeli bir şekilde kullanılması önerilmektedir. alternatif ölçme değerlendirme araç veya yöntemlerinin kullanılması geleneksel ölçme değerlendirme araç veya yöntemlerinin kullanılmayacağı anlamına gelmemektedir. Grup değerlendirme. projeler. zihinsel beceri ve yeteneklerin ölçülmesinde kullanılır. 2010-2011 öğretim yılında ders notla değerlendirilmeyecek. çalışmalarını değerlendirmesidir. beceri ve tutumlara ilişkin doğrudan veri toplayabilmek için alternatif ölçme değerlendirme araç veya yöntemlerinin kullanılması gerekmektedir. Grup değerlendirmede. analiz sentez ve değerlendirme becerilerinin ölçülmesinde kullanılabilir. Bir soru. Ancak. Öğrencilerin kazandığı bilgi. grupların çalışmalarındaki yeterlik düzeylerini değerlendirirken kendilerinin eleştirel düşünme becerileri gelişir. problem çözme. 23 . kazanımları ve kendine özgü beceri ve değerleri nedeniyle ölçme ve değerlendirmesinin de kendine özgü bir yapı taşıması gerekmektedir. süreç içerisindeki gelişimine ilişkin geri bildirim sağlamak amacıyla yapılır. öğrenme sürecine önem vererek öğrencinin gelişimini izlemeyi amaçlar. öğrenme. öğrencilerin yanlı davranışlarını önlemek için ölçütlerin öğrencilere verilmesi yararlı olur. uzun veya kısa cevaplı sorulardan oluşan yazılı sınavlar ya da testler kullanılarak ölçülmesi mümkün ve yeterli değildir. 20112012 yılından itibaren ise zorunlu ders olarak okutulacaktır. araştırmalar. karar verme. beceri ve tutumlarını sergileyebilecekleri çoklu değerlendirme fırsatları sunulmalıdır. Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi Öğretim Programının temaları. Açık Uçlu Sorular: Bu tip sorularda cevabın içeriği. Yaratıcı düşünme. Aşağıda Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi dersinde kullanılabilecek bazı ölçme araçları ve yöntemleri ile ilgili kısa bilgiler verilmiştir: Kısa Cevaplı Sorular: Bir kelime. kazanımın ifade edildiği veya sorunun sorulduğu kısımdır. arkadaşlarının hazırladığı ödevler. beceri ve tutumların sadece geleneksel ölçme ve değerlendirme araç veya yöntemleri olarak bilinen çoktan seçmeli.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme ve değerlendirme. Soru cümlesi. Öğretim programlarının öğrencilere kazandırılmasını öngördüğü üst düzey bilgi. Kısa cevaplı sorular. ilköğretim okulları haftalık ders çizelgesinde 8. raporlar vb. Grup Değerlendirme: Öğrencilerin. doğru yanlış. bireyin kendine özgü özelliklerini ön plana çıkararak herkesin sahip olduğu bilgilerle yeni aldığı bilgileri kendine özgü biçimde yapılandırdığını kabul eden ve bu nedenle de öğretim yöntem ve tekniklerinin mümkün olduğunca çeşitlendirilmesi gerektiğini vurgulayan öğrenme yaklaşımlarına göre ölçme ve değerlendirmede de öğrencilere bilgi. Vatandaşlık ve Demokrasi Eğitimi dersi.

özgün düşünce üretme ve çıkarımlarda bulunma amacıyla ders öğretmeni rehberliğinde yapacakları çalışmalardır. Kontrol listeleri. Yine de öğrenciler daha fazla deneyim kazandıkça aldıkları kararlar daha doğru olacaktır. gözlenmesi istenen bilgi. yöntemi. öğrencilerin kendi güçlü ve zayıf yönlerini tanımalarına yardım eder. Kontrol listelerinin dersin işlenişi ya da ilgili etkinliğin gerçekleştirilmesi sırasında doldurulması daha yararlı olacaktır. konumsa. Listeler sıklıkla kullanılabilecek şekilde tasarlanmalıdır. Kontrol listeleri gözlemlerin kaydı için kullanılmalı. bireyin kendi yeteneklerini kendilerinin keşfetmelerine yardımcı bir yaklaşımdır. • Grup çalışmalarına ve tartışmalarına katılımlarını. Öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri hakkında iyi bilgi sağlarlar. öğrencilerin: • Soru ve önerilere verdikleri cevapları. • Öğrencilerin değişik durumlarda davranışlarını kontrol altına almalarını sağlar. Gözlem. istedikleri bir alanda/konuda inceleme. öğrencilerin çalışmaları hakkında ve konuları nasıl anladıkları konusunda anlama düzeylerinin daha iyi değerlendirilmesine yardım eder. Aşağıda bazı örnek görüşme soruları verilmiştir: _ Bir olayı (konuyu. Uygulamada hız ve zaman önemlidir. kavrama ve hitap düzeyleri hakkında bilgi toplamak için uygun araçlardır. Bunlar öğrencinin hedeflenen düzeye gelip gelmediğini belirlemek için kullanılır. araştırma ve yorum yapma. nasıl düşündüğünü ve nasıl yaptığını değerlendirmelerini gerektirir. Proje: Öğrencilerin grup hâlinde veya bireysel olarak. görüş geliştirme. dil eğitimi. dil sanatları gibi birçok alanda kullanılabilir. dereceli puanlama anahtarı ya da akran değerlendirme ölçekleri ile değerlendirme yapılabilir. Öz Değerlendirme: Belli bir konuda bireyin kendi kendisini değerlendirmesine öz değerlendirme denir. Öz değerlendirme. Genellikle kendi performanslarını değerlendirirken yanlılığın varlığı göz ardı edilmemelidir. öğrenciler hakkında doğru ve çabuk bilgi sağlar. 24 . • Performansının düzeyi hakkında karar vermek için kişisel ya da kişiler arası kıstas koymada ve öğrencinin motivasyonunun yükselmesinde öğrencilere fırsat verir. öğrencilerin deneyimsizliği nedeniyle yanılgılara neden olabilir. Görüşme (Mülakat): Öğrencilerle yapılan görüşmeler. beceri ve tutumların listesidir. Kontrol Listesi: Kontrol listeleri. • Kendini değerlendirme. yeni bilgilere ulaşma. Başlangıçta kendini değerlendirme. Verilen proje konuları öğrencilerin düzeyine uygun ve yerel imkânlara göre yapılabilecek nitelikte olmalıdır. Öğretmen. • Kendilerine dışarıdan bakma yetisi gelişir. • Kendini değerlendirme ile öğrenci surecin bir parçası olduğunu hisseder. Öz değerlendirme öğrencilerin okulda yaptıkları çalışmaları. • Sınıf içi tartışmalara katılımlarını. Sözlü sunumlar öğrencilerin hatırlama. not verme amaçlı kullanılmamalıdır. Aynı zamanda problem çözme becerileri de bu yöntemle ölçülebilir. Proje konuları zümre öğretmenleri tarafından belirlenebileceği gibi öğrenciler de kendi ilgi duydukları alanlara göre bireysel ya da grup hâlinde proje konusu belirleyebilirler. Bu tur değerlendirmenin olumsuz yönleri de vardır. fikri) değişik yolla açıklayabilir misin? _ Bu etkinliği tekrar yapsaydın aynı sonuçları bulur muydun? _ Bu etkinliği daha kolay yapmanın başka bir yolu var mı? _ Bu konuyla ilgili “gerçek yaşamından” bir örnek verebilir misin? Sözlü Sunum: Sözlü sunum.Gözlem: Öğrenci performanslarının görülebildiği bazı alanlarda bu yöntem kullanılabilir.

Öğrencinin gelişimini. öğrenciler kendilerinden ne beklendiğini bilerek çalışmalarını ona göre yönlendirirler. yansıtılmasıyla oluşan öğrenci urun dosyası. öğrencilerin. sınav saatleriyle sınırlandırılmaksızın geniş bir zaman diliminde çalışma ve tekrar yapma. öğrencinin başarısı için bir yol haritasına dönüşür. harcadığı çabayı. öğrencinin yeni bilgiyi yapılandırmasını gerektirir. • Öğrencilerinin sahip oldukları yeterlik alanlarını belirleyerek onları özellikle mesleki. • Öğrenciler performans ödeviyle dereceli puanlama anahtarının bir örneğini alırlar. performansı tanımlayan ölçütleri içeren puanlama rehberidir. Performans Değerlendirme: Performans değerlendirme. • Performans değerlendirme süreç içine yayılmıştır.Dereceli Puanlama Anahtarı (Rubric): Dereceli puanlama anahtarı. Belirtilen çok sayıda ölçme değerlendirme araç veya yöntemlerinin uygun ve etkili bir şekilde kullanılması sayesinde öğretmenlerimiz. • Öğrencilerine başarılarının karşılığı olarak daha güvenilir notlar verebileceklerdir. • Öğretim yöntem ve tekniklerinin ne derece etkili olduğunu değerlendirebilecekler. En faydalı dereceli puanlama anahtarı. bunları eyleme dönüştürmelerini sağlayacak durum ve ödevler olarak tanımlanabilir. Sınıf içi etkinliklerin öğrencinin secimi sonucunda bir araya getirilip. Öğrenci Urun Dosyası (Portfolyo): Öğrenci urun dosyası. velisinin ve öğretmenlerinin izleyebilmesine olanak sağlayan bir çalışmadır. oluşturulan ölçütlere göre yeterlik derecelerini ortaya koyma olanaklarına sahip olurlar. Ödevi tamamlamak için değişik yollar bulunmaktadır. eğitsel ve kişisel yönden daha iyi yönlendirebilecekler. öğrencilerin bir ya da birkaç alandaki çalışmalarını. Böylece değerlendirme surecinde. 25 . • Performans değerlendirme. Herhangi bir çalışmanın puanlanması için geliştirilmiş ölçütleri içeren bir araçtır. tek bir cevap yoktur. • Öğrencilerinin öğrenme düzeylerini arttırabilecekler. • Performans değerlendirme. aynı zamanda hem öğretmen hem de öğrenci için bir değerlendirme yöntemidir. Bu nedenle iyi tanımlanmış bir ölçütle değerlendirmelidir. zamana bağlı değildir. • Gözlenebilen bir performans veya somut bir ürünle sonuçlanmaktadır. kendi yaptıklarınızdır. öğrenme türleri gibi bireysel özellikleri dikkate alınarak. • Performans ödevlerinde. • Dereceli puanlama anahtarı. • Performans değerlendirmeyle öğrenciler. Bu noktada sorumluluğun çok büyük kısmı uygulamalardan birinci derecede sorumlu olan öğretmenlerdir. Ölçme ve değerlendirme uygulamalarının eğitim sistemi içerisindeki kullanılış amaçlarının geniş bakış açısı içinde ele alınması bu uygulamalardan elde edilecek faydanın en üst düzeye çıkmasını sağlayacaktır. öğrencinin günlük yaşamındaki problemleri nasıl çözeceğini ve problem çözmek için sahip olduğu bilgi ve becerileri nasıl kullanacağını göstermesini ister. geçirdiği evreleri gösteren başarılarının koleksiyonudur. • Öğrencilerinin öğrenme eksikliklerini zamanında ve yerinde tespit edebilecekler ve bu sayede sınıf içi öğretim uygulamalarıyla ilgili planlama yaparken öğrenme eksikliklerinin oluşumuna yol açan etkenleri belirleyerek bunların giderilmesi için gerekli önlemleri alabilecekler. • Başarılı bir değerlendirme yapmak için her bir performans ödevi bir dereceli puanlama anahtarı (rubric) ile esleştirilmelidir.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME FORM ÖRNEKLERİ 26 .

Görüşü sorulduğunda söyler. 5. Gözlemleri sonucunda mantıksal çıkarımlarda bulunur. 4. Derse hazırlıklı gelir. yapılan çalışmalara katılma düzeylerini gözlemeniz amacıyla hazırlanmıştır. 3. Araştırma ve inceleme sonucunda genellemeler yapar. İNCELEME.ÖĞRENCİ GÖZLEM FORMU Tema adı: ……… Adı ve soyadı : ……………… Nu. Bilgi toplamak için çeşitli kaynaklara başvurur. Ulaştığı kaynaklardan etkin bir biçimde yararlanır. etkinlik süresince öğrencilerin. Belirttiği görüşler ve verdiği örnekler özgündür. Toplam II. Toplam GENEL TOPLAM 27 . Kendisine verilen kaynaklarla yetinmeyip başka kaynaklar araştırır. Bilgi kaynaklarına nasıl ulaşacağını bilir. Derse değişik yardımcı kaynaklarla gelir. Gözlemlerini dikkatli bir şekilde yapar. 2. 4. Hiçbir zaman 1 DERECELER Nadiren Bazen Sıklıkla 2 3 4 Her zaman 5 BECERİLER I. 2. Toplam III. 5. 6. : ……………… Sınıfı : ……………… AÇIKLAMA: Bu form. 4. GÖZLEM 1. 3. ETKİNLİKLERE KATILMA 2. Yeni ve özgün sorular sorar. İnceleme ve araştırma ödevlerini özenerek yapar. ARAŞTIRMA. 3. DERSE HAZIRLIK 1. Dersi iyi dinlediği izlenimi veren sorular sorar.

4. basamak: Bir önceki basamakta yaptığınız incelemeler sonucunda belirlediğiniz konunun önemini. 2.) 5. grafik. basamak: Bu aşamada. Sonuç ve öneriler 6. 28 . tablo. Projenin adı (1–15 sözcük arası olmalıdır. 5. basamak: Çalışmalarınızı rapor hâline dönüştürünüz. basamak: Seçtiğiniz konu ile ilgili yeterli bilgiye ulaşmak amacıyla gerekli kaynaklara ulaşınız. neden bu konuyu seçtiğinizi. konuyla ilgili kaynaklara ne düzeyde ulaşacağınıza ilişkin inceleme yaparak konu seçimine hazırlık yapınız. TV. 2.). hazırlayacağınız proje sonucunda neye ulaşmak istediğinizi belirleyiniz. 3 sayfayı geçmemelidir. 3 sayfayı geçmeyecek şekilde anlatılmalıdır. 3 sayfayı geçmeyecek biçimde olmalıdır.) 4.) 2. basamak: Raporu resim.) 3. basamak: Ulaştığınız kaynaklardan elde ettiğiniz bilgileri değerlendirerek çözüm önerileri üretiniz. Öğretmeniniz ile araştırmayı düşündüğünüz konuyu paylaşarak konu belirlemede ondan yardım alınız. kütüphane. gazete haberi. istatistik ve çizimlerinizle destekleyerek poster hâline dönüştürünüz. internet. radyo ve konuyla ilgili kaynak kişiler olabilir.PROJE ÇALIŞMASI Seçilebilecek konular 1. Süre: İki ay Çalışma içeriğinde yer alması gereken konu başlıkları 1. Proje çalışması içinde belirlenen durumun ya da sorunun ayrıntılı biçimde tanımlanması (Bu kısımda projenin amacı belirtilmekle birlikte durum ya da sorun net biçimde açıklanmalı ve açıklama 2. Not: Bu konular dışında ilgi duyduğunuz bir konuyu da belirleyebilirsiniz. 8. basamak: Bir önceki basamakta ulaştığınız tüm kaynaklardan elde ettiğiniz bilgilerden faydalanarak oluşturduğunuz bilgileri metne dönüştürünüz (Oluşturacağınız metin 2. basamak: Çalışmalarınızın sunumunu yapınız. seçmeyi düşündüğünüz konuyu araştırıp araştıramayacağınıza. 7. 6. Geliştirme sürecinin açıklanması (Bu aşamada toplanan bilgilerden yola çıkılarak bir ürün ortaya koymaya yönelik ya da öneriler geliştirmeye dönük yapılanlar 2. Kaynakça Proje hazırlanırken izlenecek basamaklar 1. Projenin konusu (Konu açık ve net bir biçimde ifade edilmiş olmalıdır. 3. Bu çözüm önerilerini belirleme nedenlerinizi ortaya koyunuz. Bu kaynaklar.

DERECELER DEĞERLENDİRİLECEK TUTUM VE DAVRANIŞLAR 1. Her zaman Bazen Hiçbir zaman Bu etkinlik sırasında en iyi yaptığım şeyler ve yorumlarım: ………………………………….. 5. Sorumluluklarımı tam anlamıyla yerine getirdim. ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ………………………………………. Planlı çalışmaya özen gösterdim. 2.ÖZ DEĞERLENDİRME FORMU Adı ve soyadı: Nu. 6. 29 . Çalışmalarım sırasında değişik materyallerden yararlandım. Araştırmada çeşitli kaynaklardan yararlandım. 3. 4. Öğretmenimin önerilerini dinledim. : Sınıfı : AÇIKLAMA: Aşağıdaki tabloda çalışmalarınızı en iyi şekilde ifade eden seçeneğin altına (X) işareti koyunuz. Çalışmalarım sırasında planıma uygun hareket ettim.

Eğer grup arkadaşınız okuduğunuz ifadedeki davranışı gerçekleştirdi ise o ifadenin altına (X) işareti koyunuz. Görüşlerini gerekçeleri ile ortaya koyma Farklı görüşlere saygı duyma Görev almaya istekli oluş Zamanı verimli k llanma Ödevleri tamamlama Çalışmaya hazır oluş Sorumlulukları paylaşma Grup arkadaşlarını destekleme Tartışmalara katılma Başkalarını dinleme ÖĞRENCİNİN Nu.GRUP DEĞERLENDİRME FORMU AÇIKLAMA: Aşağıdaki form. gruptaki her bir öğrencinin değerlendirilmesi içindir. Grupta. Adı ve soyadı YORUMLAR ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… Ödevlerini saklama 30 . birlikte çalıştığınız her bir arkadaşınız için ifadeleri okuyarak değerlendirme yapınız.

Çiftçi. İstanbul 1991. Çeçen. UNESCO. İstanbul 2009. Cüceloğlu. Vatandaşlık Bilgisi. Central Asia and North America: A Compendium of Good Practice. Council of Europe Publishing. Levent. PEGEM. İsmail. Yücel. Gündoğan. Ankara 2008. Savaş. Doğan. ‘Keşke’siz Bir Yaşam İçin İletişim. Ankara 2006. İstanbul 1998. ………………. Ankara 2001. Behn Robert D. İnsan Hakları Eğitimi İçin Elkitabı. İzmir 2008. Council of Europe. Kesit Yayıncılık. İstanbul 2010 Heater. Türk Demokrasi Yayınları. 31   . Living in Democracy. Eğitim Hakkı ve İnsan Hakları Eğitimi. Teaching Democracy. Erdoğan Mustafa. Yurttaşlığın Kısa Tarihi. Herkes İçin Demokrasi ve İnsan Hakları. Korkut. TODAİE Yayını. Giritli İsmet ve Güngör Hasan Atilla. İhsan ve Polat Necati. “Sosyal Empati”. Council of Europe Publishing. Doğan. Ankara 2009. İstanbul 2002. Council of Europe 2008. Filiz... 2004. Modern Toplumda Vatandaşlık. Gülmez.ÖĞRETİM PROGRAMININ HAZIRLANMASINDA YARARLANILAN VE DERSİN UYGULANMASINDA YARARLANILABİLECEK KAYNAKLAR Ataman. Kıncal. Tarihsiz. Vatandaşlık Bilgisi. İnsan Hakları ve Eğitimi. Derek.). Eğitimciler İçin İnsan Hakları ve Vatandaşlık. Ankara. Anıl. Volume VI. Şti). Kepenekçi. Remzi Kitabevi. Human Rights Education in the School System of Europe. Ankara 2004. Remzi Kitabevi. Yaşadıkça Eğitim Dergisi. Türkiye İnsan Hakları Kurumu Vakfı Yayını. Demokrasi ve İnsan Hakları. İstanbul. Council of Europe 2008. Gündüz Eğitim ve Yayıncılık.. Gündoğan Gülsun ve Günay Mustafa. No 303. Yuttaşlık Tartışmaları: Yeni Yaklaşımlar. İlya Yayınevi. Demokrasi ve İnsan Hakları (Çev: Bilal CANATAN). İstanbul 1995. Dağı. Ankara 2000. Gollob Rolf ve Peter Krapf (Ed. Freeman Michael. Liberte Yayınları. Gollob Rolf ve Peter Krapf (Ed. OHCHR 2009. Dersimiz Yurttaşlık. Arı Yayınları. Kabapınar. Ankara 2007. çev. OSCE/ODIHR. İnsan Hakları Gündemi Derneği. İnsan Hakları ve Demokrasi Eğitimi. İzmir. TODAİE. Mesut. Demokratik Hesap Verme Sorumluluğu( Çev: Paradigma Tercüme Ltd. İstanbul. 2002. İnsan Hakları. Gollob Rolf ve Peter Krapf (Ed. Human Rights An Interdisciplinary Approach. Jurgen. ERG. Council of Europe 2007. Ankara. Bilgen Nihat. …………………. 2007. Ayrımcılık Karşıtı Hukuk. Volume V. İnsan Hakları Teorisi ve Hukuku. Der Yayınları. Tüm İnsanlar. Hakan. Etienne Balibar. Ahmet. İstanbul 2002. Demokrasi Eğitimi. Ankara 2007. Yasemin. Çağdaş ve Demokratik Eğitim. Sayı 76. Günümüzde İnsan Hakları. Beetham David. Demokrasi ve İnsan Hakları. Ankara 2010. Volume III.. 2007. Orion Kitabevi. Liberte Yayınları. Ankara 2007. Öteki Olmak Öteki ile Yaşamak. 2008. İmge.). Council of Europe Publishing. Exploring Children Rights. Ekinoks Yayınevi. Ankara 1990. Polity Pres UK. YKY. İnsan İnsana. Nobel. İnsan Hakları Gündemi Derneği. Milli Eğitim Basımevi. Habermas. Kartal. Remzi. Egemenlik İnsanındır.). Ankara1993 Büyükkaragöz. Eğitim Hakkı ve Eğitimde Haklar Uluslararası İnsan Hakları Belgeleri Işığında Ulusal Mevzuatın Değerlendirilmesi. İlknur Aka.

Vahap. Julide. Gençlerle İnsan Hakları Eğitimi Kılavuzu. Pusulacık. Füsun. İstanbul 2004. İonna. Nobel Ankara 2002.Kömürcüler. Hacettepe Ü. Türk Demokrasi Vakfı. Türkiye Bilimler Akademisi. Üstel. Ankara 2001. İletişim. Ders Kitaplarında İnsan Hakları II Tarama Sonuçları. Bilgi Üniversitesi Y. Hikmet Sami. Ankara 1999. Öğretmen El Kitabı. İnsan Hakları ve Felsefesi Uygulama ve Araştırma Merkezi. Rüştü. Tübitak. ………………. S: 2. Gürel. İstanbul 1998. Üstel. İnsan Haklarının Gelişimi. Bilge Köyü Olayı. İnsan Hakları Kavramları Sorunları.G. Mengüşoğlu. Çocuklar İçin İnsan Hakları Eğitimi Kılavuzu. Anı. Recep. Demokratik Değerlerin Eğitiminde Yöntem ve Zamanlama. Okul ve Ailede İnsan Hakları ve Demokrasi Eğitimi. Ankara 2007. HEGEM. İstanbul 2010. Pusula. Demokrasi Eğitimi ve Okul Meclisleri. 18 Mart Üniversitesi. Davut. İnsan Felsefesi. Demokratik Vatandaşlık. Umut Vakfı Yayınları. Rüştü-Aydın. TODAİE İnsan Hakları Araştırma ve Derleme Merkezi.. Recep. Raif Kamil B. Ankara 2009. Türkiye Felsefe Kurumu. Sönmez. İstanbul 2009. TDV/DİHEP Demokrasi Dosyası. Remzi Kitabevi. Tezgel. Dost Kitabevi. Yeşil. Türk. Elli Yıllık Deneyimlerim Işığında Türkiye’de ve Dünyada İnsan Hakları. Tüzün. TDV Demokrasi ve İnsan Hakları Serisi. Özpolat. Bülent. Yeni İlköğretim Programlarında İnsan Hakları. Ankara 1999. Yeşil. Veysel. Yurttaş Olmak İçin Eğitici El Kitabı.Kuçuradi. çev. Bilgi Üniversitesi Yayınları. Ankara 2009. Yurttaşlık ve Demokrasi. Ankara. Ankara 2006. Adem. TBMM Yayınları Ankara 2006. Uluslararası Demokrasi Eğitimi Sempozyumu Bildiriler. 32   . Çanakkale 2004. Tezgel. Ankara 1999. Vatandaşlık ve Kentlilik Eğitimi. Bilgi Üniversitesi Yayınları. Türkiye’de ve Dünyada İnsan Hakları. Küresel Yoksulluk ve İnsan Hakları. Ankara 2000. Raif Kamil B. Takiyettin. Makbul Vatandaşın Peşinde. Ankara 1999... Ağustos 2007. İnsan Hakları Koordinatör Üst Kurulu Yayınları. Füsun. Pogge Thomas. TSA / Yıl: 11. Ankara 2009.Peker. HEGEM Mardin Raporu. İstanbul 1988. Tarih Vakfı. Türkiye’de İnsan Hakları. ve Mollaoğlu B. Ankara. Türkiye’de Demokrasi ve İnsan Hakları. 1998. Uygun Oktay. 1996. Solak.

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->