T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

İNŞAAT TEKNOLOJİSİ

PVC PENCERE KAPI ÇİZİMİ

ANKARA 2006

581MSP005

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; • Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

• • •

İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER
İÇİNDEKİLER..........................................................................................................................i AÇIKLAMALAR ....................................................................................................................ii GİRİŞ ....................................................................................................................................... 1 ÖĞRENME FAALİYETİ–1 .................................................................................................... 3 1. PVC PENCERE ................................................................................................................... 3 1.1.1. Pencereyi Oluşturan Elemanlar ............................................................................. 4 1.1.2. Pencere Şekillerinin Çizim Çeşitleri...................................................................... 6 1.1.3. PVC Pencere Şekilleri ........................................................................................... 9 1.1.4. Çizim Uygulaması ............................................................................................... 15 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................... 20 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 .................................................................................................. 22 2. PVC kapı ............................................................................................................................ 22 2.1. Kapının Tanımı ........................................................................................................... 22 2.1.1. Kapıyı Meydana Getiren Elemanlar .................................................................... 22 2.2. Kapı Çeşitleri .............................................................................................................. 25 2.2.1. Teknik Çizim Çeşitleri......................................................................................... 25 2.2.2. Fonksiyonlarına Göre Çeşitler............................................................................. 27 2.2.3. Kullanım Yerine Göre Çeşitleri........................................................................... 28 2.3. Şekiller ........................................................................................................................ 28 2.4. Çizim Uygulaması ...................................................................................................... 31 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................... 35 MODÜL DEĞERLENDİRME .............................................................................................. 37 CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 38 KAYNAKÇA ......................................................................................................................... 39

i

AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR
KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK 582YIM065 İnşaat Teknolojisi PVC İmalat ve Montajcılığı PVC Pencere ve Kapı Çizimi Pencere ve kapı şekillerini çizme ile ilgili temel bilgi ve becerilerin kazandırıldığı öğrenme materyalidir. 40/32 (+40/32 uygulama tekrarı yapılmalı) Onuncu Sınıf Teknik Çizimler dersini başarmalı PVC Pencere ve Kapı çizmi yapmak Genel Amaç: Gerekli atölye ortamı ile aletleri ve donanımları sağlandığında her türlü pencere ve kapı şekillerini kuralına uygun olarak çizebileceksiniz. Amaçlar: Pencere şekillerini kuralına uygun çizebilmek Kapı şekillerini kurallına uygun çizebilmek

MODÜLÜN AMACI

EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI

Atölye ortamı, proje, cetvel, gönye, hesap makinesi, 2H, HB, 2B kalemleri, silgi, para bantı, çizim kâğıdı

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Her faaliyet sonrasında o faaliyetle ilgili değerlendirme soruları ile kendi kendinizi değerlendireceksiniz. Öğretmen modül sonunda size ölçme aracı (uygulama, sorucevap doğru yanlış) uygulayarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir.

ii

Yapıların inşaasında önemli yere sahip olan Pencere ve kapı da teknolojik gelişmeden çabuk etkilenmiştir. ateşle alev alev yanmaz fakat deforme olur. 1 . Kullanılan profillerin ölçülerini bilmelisiniz. İnşaat sektörü teknolojik gelişmeyi yakından takip eder. su sızdırmaması gibi özellikleriyle günümüzde tercih edilmektedir. Ahşap doğrama. Temel çizim kurallarını uygulamalısınız. nemden etkilenmemesi. PVC pencere ve kapı çizimini yaparken.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. ısı ve ses yalıtım özelliklerinin bulunması. Her insanın bir üretkenliği. alüminyum doğrama. PVC Ustasının imalattaki hassasiyetini çizimde göstermelisiniz. Bu modül sonunda edineceğiniz bilgi ve beceriler ile PVC pencere ve kapı çizimi PVC sektörüne sizinle ayrı bir kapı açacaktır. Bileşimine giren klorürden dolayı. Bu modülde çizeceğiniz eserler toplumumuz için sizler için çok yararlı olacaktır. hava koşullarına dayanıklılığı. PVC ve katkılı plastik maddeler pencere ve kapı doğramalarına ayrı bir renk katmıştır. Gördüğünü çizebilmelisiniz. PVC pencere ve kapı standartlarına uygunsa. bakım gerektirmemesi. estetik olması. Bu modülün sonunda ilgili bütün sorularınızın cevabını bu kitapçıkta bulabileceksiniz. tasarımı yaşamla ortaya çıkar. Pencere ve kapı tasarımı yapabilmelisiniz. demir doğrama derken PVC (Poli Vinil Klorür) ile istenilen özellikler toplandı ve sektör bunlarla adım adım gelişir.

2 .

şekillendirme. genelde bina dış duvarına. Pencere yaptıracak kişilerin neden PVC seçtiklerini sorunuz. hangi şekillerde açılır araştırınız. bazen de bina iç duvarına yapılan elemanlardır. ne sıklıkta. PVC PENCERE 1. Yapının projelendirilme aşamasında doğru boyutlandırılma. Pencerelerin boşlukları ve yerden yükseklikleri yapılacağı mahalin taban alanına ve kullanım amacına uygun olarak seçilmelidir. Çizim öncesi imalat ustalarının çalışmalarını izlemeli ve kişilerden ön bilgi edinmelisiniz. 1.1. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır: Pencere şekillerindeki görünüş farklılıklarının nedenlerini araştırınız. çizim yapan kişileri. Pencereler nerelerde. PVC imalatı yapan veya satan firmaları gezmeniz gerekmektedir. Yapının kullanış açısından pencerelerin büyük önemi vardır. aydınlatma ve bina cephelerine güzellik sağlayan. binalarda ısı yalıtım uygulamaları bakımından üç bölgeye ayrılır. Kanat – kasa birleşimleri rüzgar ve ısıyı geçirdiği için olanak sağladığı için çok sayıda kanat yapımından kaçınılmalıdır. yapım sırasında kaliteli malzeme kullanılması ve özenli işçiliğinde büyük önemi vardır. Toplam pencere alanları uygulama projesindeki net döşeme alanının % 15’ini geçmemelidir. Pencere Tanımı Yapı bölümlerinin dış duvarında görüş. Araştırma için büroları. 3 . yerinin doğru seçilmesi ve iyi detaylandırılmasının yanında.ÖĞRENME FAALİYETİ–1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ–1 Uygun ortam sağlandığında pencere şekillerini kuralına uygun olarak çizebileceksiniz. Yurdumuz. Pencere düzenlenmesinde cam temizliğinin kolayca yapılabilmesi için şekilde iki tarafa kanat verilmelidir.

Bunlar aşağıdaki gibi çalışma şekillerine göre isim alırlar. Şekil 1 : Körkasa uygulama detayı 4 . Denizlik yükseklikleri aşağıdaki ölçülerde yapılır: Manzaranın kolay görünmesi istenilen odalarda(salon. Astar boya ile boyanır. vb.1. Ancak kesitlerde gösterilir. Pencere kanatları Açılma veya hareketlilik özelliği olan çerçevelerdir. Sıvacı girmeden önce demirci ustası 40 X 20 mm demir profillerle (kalınlığı 1 mm. duvarcı ustası pencere boşluklarını sıva kalınlıklarını ilave ederek (her kenardan 20mm) bırakır. (Şekil: 1) Pencere kasası Pencereyi oluşturan sabit çerçevedir. Pencereyi Oluşturan Elemanlar Kör kasa Bina duvarı örülürken.) Wc ve banyolarda 75 – 90 140 – 160 cm cm 1. 1. malzeme ile imal edilen su ve nemin mahal iç kısmına geçmesi ve duvar dışını koruması amacı ile yapılan yapı elemanına denizlik denilir. Şekil 1’ de denizlik kesit olarak gösterilmiştir. hareket eden kenarın orta noktasında birleşen iki kesik çizgi ile gösterilir. PVC aksesuarları ile çok yönlü çalışma özellikleri gösterir. Çizimde çalışma yönleri.1. çalışma odası vb) 0 – 80 cm Normal odalarda ( yatak odası. Kasayı sıva ustası sıva içine gömülecek şekilde gizler.2 mm vb) gönyesinde kasa yapar. oturma odası. Pencere alt kenarı ile duvar sınırını 5 cm ve pencere yan duvarını 5’er cm geçen mozaikli beton.Döşemeden pencere alt kenarına kadar olan yüksekliğe denizlik yüksekliği denir. Oda penceresi genişliği ise 600 mm’den az yapılmamalıdır. Kaynakla duvarın birkaç yerinden sağlamlanır. sabit kenarlardan. Kasa ve orta kayıt profilleri ile oluşturulur. mermer vb. Görünüşler de sıva altında veya denizlik ve parapet altında kaldığından çizilmez. yemek odası. Tasarlanırken kullanım yerine göre 400 X 400 mm2’den az olmamalı.

Bu değişiklikler profillerin çap. Bu tip takviyeli pencereleri resmi dairelerde okul.Normal kanat Menteşe sistemi ile klasik yay çizerek çalışan kanattır. Kanat sağdan sola veya soldan sağa doğru çalışır. Her firmanın ayrı profil çalışması olduğu gibi her aksesuarcılarında geliştirdiği menteşeler. et kalınlıkları. Plastik profiller Plastik profiller fabrika ortamında PVC’nin profil kalıplar ısıtılarak dökülmesi ile oluşturulur. köşe bağlantılarından oluşur. Graj ( dayanak ) profilleri Pencerelerin genişliğinin ve yüksekliğinin fazla olması düşünüldüğünde. kilitler. Vasistas kanat Menteşe sistemi ile klasik yay çizerek çalışan kanattır. PVC doğramalarının yapımında kullanılan profil kesitlerinden bazıları verilmiştir. cam çıtası. (Şekil: 2-3) Şekil 2 : Kasa profili 5 . PVC aksesuarları bu kanatların çalışma şeklini sağlamaktadır. Çok yönlü çalışan kanatlar Günümüz uygulamasının ilerlemesinin en güzel örneğini bu örnekte görmekteyiz. Kanat yukarıdan aşağıya doğru açılır. yoksa duvara dübellenmeli veya vidalanmalıdır. odacık sayıları. Profillerin et kalınlıkları. her 700 mm’de bir kör kasaya. hastane. kollar. plastik fitiller. Bunların PVC profilleri doğramalarından tamamı ile ayrıdır Şekil ve kesitlerini bu modülün şekiller kısmında bulabilirsiniz. Amac pencerenin sağlam bir şekilde binaya montajı olduğundan. Sürgülü kanat Pencerenin kanatı bir ray üzerinde tekerlek taşıyıcı aksam yardımı ile klasik olarak çalışır. vb bu işlevi yerine getirir. destek saçlarının kalınlıkları şekilleri ve kasa kanat genişlikleri standartlardan aşağı düşmemek koşulu ile her firma kendi özelliklerini taşıması açısından ana hatlarda küçük değişiklikler yaparak kendi serilerini oluşturmuştur. PVC nin burkulmaya karşı dayanımı az olduğundan mutlaka aralarda bir takviye dayanakla pencere bölünmeli ve sağlamlaştırılmalıdır. iş yeri vb binalarda görüyoruz.

Ses. Bu gelişmeler sadece yalıtım yapmak ve yakıt tasarrufu sağlamak için uygulanmaktadır.Yalıtım günümüzün en önemli sorunlarından biridir. Yalıtımda hava boşluğunun PVC profili üreten firmalarca da anlaşılmış ve ürünlerinde ODACIKLAR bırakarak ve sayıları arttırılarak tek odacıklı. beş odacıklı gibi ürünler geliştirip serilerine katmışlardır. ısı ve suya karşı en iyi yalıtım hava boşlukları ile sağlanmaktadır. 70. Pencere Şekillerinin Çizim Çeşitleri Teknik çizim çeşitlerini. Teknik Çizim Çeşitleri Görünüşler Bina iç görünüş (Ön görünüş) Bina dış görünüş ( Arka görünüş) Kesitler A-A kesiti B-B kesiti C-C kesiti. vb 6 . Şekil 3 : Kanat profilleri 1. Odacık sayıları ile beraber profil kalınlıkları 60 mm’den başlanılarak. Camlarda da çift camdan sonra çift-çift cam. fonksiyonlarına ve görünümlerine göre sınıflandırabiliriz.2. vb gelişmeler bulunmaktadır.1. iki odacıklı vb üç odacıklı. 90 mm kadar çıkan çeşitler üretilmiştir.

Firma Ürünlerine göre bunların ölçüleri 15 mm ile 20 mm arasındadır. Bu ölçüler size profil ölçülerini hatırlatması için verilmiştir. (Şekil 5) Ölçülendirmede orta kayıt bulunan kenarda ölçü çizgisi sayısı iki olur.Görünüşler Bina İçi Yönünden Görünüş Çizimi. Çizimde bunlar gösterilir. Cam bulunan yerde ya tamamı ile boş bırakılır ya da #. kasa profilleri ve orta kayıtların kalınlıkları 40 mm alınmalıdır. Pencere kanat profilinin kalınlıkları kesit profillerinden anlaşılacağı gibi 70 mm alınır. hangi kalınlıklarda çizmesi gerekiyorsa ona göre çizilir. // şekillerini fazla büyük olmadan ince çizen kalem ve serbest elle çizilir. Burada mutlaka profillerin kesitlerini inceleyerek. Orta kayıtlar ise firmalara göre değişik bağlantıları şekilleri çizilir. Ölçülendirme yapılır. Bina içi görünüş şeklinde. (Ön Görünüş) İç görünüşler profil kesitlerinden yararlanarak. Şekil: 4’de verilen pencere görünüşünde düz bağlantılar kullanıldı. Açılan pencere varsa açılış yönü gösterilir. hangi tarafın görünüşlerinin çizilmesi gerektiğine dikkat edilmelidir. Şekil 4: Bina iç yönü pencere görünüşü İç kısımdan pencerenin cam çıtaları menteşeler. bu elemanlar çizilmelidir. aksesuarlar (pencere kolları) göründüğünden. İçeride verilen 70 ve 50mm ölçüler normalde yazılmaz. Bina Dışı Yönünden Görünüş Çizimi Burada cam çıtaları aksesuarlar pencere kolları) görünmediğinden çizilmez. Profillerin köşe bağlantıları 45°’lik açılarla yapılır. 7 .

Şekil 5: Bina iç yönü pencere görünüşü çizimi Kesitler Şekil 6: Pencere kesiti çizimi 8 .

ayrıntı bilgi vermesi için çizilir. kanat sayısı. (Dikdörtgen. Fonksiyonlarına göre çeşitler • Aydınlatma pencereleri Gün ışığından daha fazla yararlanmak amacıyla yapılan pencerelerdir.1. Kesilen malzemenin teknik taraması yapılmalıdır. • Havalandırma pencereleri Küçük ölçülerde yapılan bu pencereler daha çok banyo. PVC ustasının denizliğe göre profil seçeceğini unutmayalım.) 1. ortada kayıtın olup olmadığı pencerenin ismini belirler. Kesitler çizimde en koyu çizilen kısımlardır. Sizlerden de çizim aşamasında bu özellikleri çizmeniz istenir. Şekil: 8’de penceremizin bir normal kanat bir vasistas kanatlı olduğunu görüyoruz. Burada ihtiyaca göre B-B . kare.3. 9 . üstteki küçük görünüş planında. tuvalet gibi yerlerde görülür. Şekil: 6’daki kesit için. • Panel pencereler Bina içinde.C-C gibi kesitleri de planımızın önemli yerlerinden alarak ayrıntılı görüntüleri çizebiliriz. Görünümlerine göre çeşitler Geometrik şekiller pencereye ismini kazandırır. balkon kapatmalarında PVC pencereler karşımıza çıkmaktadır.Pencerelerde kesitler.. kanatın çalışma şekilleri. Aşağıda birkaç şekil ve isimleri bunlara göre belirlenmiştir.. daire. nerenin neresinin kesit olarak çizileceği A – A harfleri ve çizgi gösterilmiştir. En altında belirtilen 50 mm kalınlıklı denizliktir. PVC Pencere Şekilleri Pencerenin geometrik şekli. mahal bölmelerinde. dışında. pencereyi yapacak ustaya.

a) Kesit detayı Şekil 7: Sürme pencere b) Görünüşü Şekil 8: Bir kanatlı bir vasistaslı pencere dış görünüşü Şekil 9: Sürme pencere 10 .

11 . Bunu okul pencerelerinde görüyoruz. 2500 mm açıklıklarda aşağıdaki tasarım düşünülebilinir. Yukarıdan aşağı vasistas açılımı da olduğunu çizimden anlıyoruz.Şekil 10 : Düz iki kanatlı orta kayıtlı pencere Şekil 11 : Çift açılırlı orta kayıtlı iki kanatlıpencere Şekil: 10 daki fotoğrafın çizimini Şekil 11’da görebilirsiniz.

Şekil l2: Okul penceresi Şekil 13 : Daire şekilli vasistas pencere Daire şekilli vasistas pencere bizlere güzel bir örnektir. 12 .

a : Konut penceresi 13 .Şekil 14: Kemerli pencere Şekil 15: Vasistaslı Şekil 16.

c: Konut penceresi 14 .Şekil 16. b: Konut penceresi Şekil 16.

4. orta kayıtlı. Bu çizimin iç görünüş olduğunu unutmayınız. 15 . Kenar-köşe çizgileri 2B. Çizim Uygulaması İşlem Basamakları Size verilen 1100 X1200 mm ölçülerinde dikdörtgen şekilli.1. Kanat açılış yönü-aksesuar çizgileri HB. Öneriler Bu işlemler sırasında kontrol çizim ortamınızı oluşturunuz. tek kanatlı basit bir pencere çiziniz. Ölçü çizgilerinin bu aşamada geçici olduğunu unutmayınız.1. Verilen verilere göre tek çizgi olarak ölçeksiz ve karalama olarak taslak çalışınız(1100 X1200mm). rakam ve ölçü çizgileri 2H ile çiziniz. Çizim için her zaman en küçük kâğıttan başlanır A4 olmazsa A3 o da olmazsa plan ölçeklerinden çıkarırız. Ölçeğinizi belirlerken çizerek değil rakamlarla belirleyiniz. Taslak çalışmalarında pencerelerin fonksiyonu göz önünde bulundurulmalıdır.

Cam çıtaları tüm çizim bittiğinde ilave edilir. Önce dikeyde orta kayıtları oluşturunuz.Çizim kâğıdınıza öyle bir ölçek seçiniz ki bu şekil tekniğine uygun sığabilsin. Oluşturma bittiğinde ölçülendirmesini tamamlayabilirsiniz. 1/10. 1/20. 1/5 olabilir. Silinecek olan yerler koyu çizmeyiniz. Kanat gelecek yerlerde orta kayıt çizgilerini silip ve kanat binme payı kadar (10mm) kaydırılararak çizmelisiniz. 16 . Köşelerin oluşturulmasında diklik sağlanmalıdır. proje ölçekleri 1/50.

// taramaları ile belirtebilirsiniz. Açılır pencere kanatının kasaya ne kadar bindiğine dikkat ediniz. 17 . Camın varlığını #. Ölçü çizgisindeki rakamları birbirine karışmayacak şekilde ayarlayınız. Yatayda orta kayıtlar bitince ölçülendirmesini veriniz.Orta kayıt kalınlığı 50 mm kasa gibi olmalıdır. (Her kenardan 10 mm) kesitlerden bunu fark edebilirsiniz. Her kenarda ölçü çizgisi verilmez.

Kanatın açılış şeklini kesik çizgilerle gösteriniz Gölgelendirmeler sağ ve alt cam içlerine yapılır. Yerlerini birbirleri ile uyumlu çiziniz. Cam çıtaları 15 mm olacak şekilde gölgelendirmeleri yapılarak çiziniz. Çizdiğiniz çizimin adını yazınız. 18 .Camların kaça kaç olduğunu veya alanını yazabilirsiniz. Menteşe ve aksesuarları HB gibi orta kalınlıkta bir kalemle çizebilirsiniz.

Denizlik pencere kenarından 50 mm geçecek şekilde çizilir. Çizimi böylelikle tamamlanmış olur. mozaik ise 50 mm yapılır. Mermer bir denizlik çizilir. 19 . Çizimde mermer xxxxxxxx şeklinde taranabilir. Mermer 20 mm’den 30 mm’ye kadar.Denizlik çiziminde denizliğin malzemesine göre kalınlığı değişir.

8) PVC köşe bağlantılarında kasa profilleri 45° ve orta kayıt profilleri düz kesilir ve çizimde kesim şekilleri gösterilmez. DEĞERLENDİRME DOĞRU YANLIŞ Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. 4) Kanatlar orta kayıtlar çizildikten sonra çizilir. 10) Çizimlerde ölçü birimi cm’dir.OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) Aşağıdaki cümleleri doğru ve yanlış olarak değerlendiriniz. 5) Açılış yönünü kesik çizgi ile ve 2H kalemle çizilir. Pencereden 50 mm uzatılır. 6) Verilen orta kayıtlar arasındaki kanat genişliği 500 mm’den aşağı olmaz.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. 11) Ölçü çizgisi sayısı 5 tane olabilir. Kanat açılış yönü-aksesuar çizgileri 2H. Kalınlıkları yapım malzemesine göre değişir mermer kalınlığı 20 mm’den başlar. rakam ve ölçü çizgileri B. ile çizilir. 20 . camların her noktasına ulaşılması gerekir. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ 1) Temizlikte ve cam takımında kanatlardan. 9) Cam çıtaları dışarıdan görünüş çizimlerinde çizilir. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete dönerek tekrar inceleyiniz. 2) Kenar-köşe çizgileri 2B. Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. 7) Camın varlığını gösteren taramalar yoktur. 12) Denizlikler en son çizilir. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. 3) Profilin dış kalınlığı 40 mm’dir.

Kanat verdiğiniz yerde ki kol açıklığı 500 mm’den büyük yaptınız mı? 7.Çizim kalemlerinizi hazırladınız mı? 3.Cam çıtalarını 15-20 mm çizdiniz mi? 12.Tasarımda dikey orta kayıt oluşturdunuz mu? 6. 1400mm yüksekliğinde bir pencereyi vasistas ve normal kanat olacak şekilde tasarlayarak.B. EVET HAYIR DEĞERLENDİRME Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. UYGULAMALI TEST 1200 mm genişliğinde.Çizimlerinizi 1/10 ölçeğinde çizdiniz mi? 4.Denizliği pencere bitiminden 50 mm daha uzun ve malzemesine göre yeterli kalınlıkda çizdiniz mi? DÜZENLİ VE KURALLARA UYGUN ÇALIŞMA Mesleğe uygun kıyafet giydiniz mi? Çalışma alanını tertipli.Pencere kanatını çizdiniz mi? 9-Gerekli taramaları yaptınız mı? 10. düzenli bıraktınız mı? Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız.A4 kâğıdınızı çizim yapacağınız masaya sabitlediniz mi? 2. A4 kâğıdına çiziniz.Tasarımda yatay orta kayıt oluşturdunuz mu? 8.Tasarımı ayrı yerde tek çizgi ile yaptınız mı? 5. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete dönerek tekrar inceleyiniz Tüm sorulara doğru cevap verdiyseniz diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. Daha sonra aşağıdaki değerlendirme kriterlerlerine vereceğiniz cevaplarla kendinizi değerlendiriniz.Ölçülendirmeleri çoğalttınız mı? 11. düzenli kullandınız mı? Uygun araç gereci seçip kullandınız mı? Zamanı iyi kullandınız mı? Çalışma alanını tertipli. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ 1. 21 .

alta demir profil görülmez. Şayet kapı yapılan yer ıslak alan ve kaplama sıva değil de fayans ve benzeri kaplama ise. duvara.2 mm vb) gönyesinde kasa yapar. Görünüşler de sıva. 22 . Kapı kasası Kapı kanadının açılıp kapanabilmesini sağlayan. PVC imalatı yapan veya satan firmaları gezmeniz gerekmektedir. Ancak kesitlerde gösterilir. Alt kısmı isnilirse yere gömülür bu durumda. 2. çizim yapan kişileri. menteşe ve kilit gibi kapı aksesuarlarının takıldığı ve kapı boşluğunun kenarındaki kör kasaya.1. ve kolona bağlanan kapı elemanıdır. duvar ustası kapı boşluklarını sıva kalınlıklarını ilave ederek (her kenardan 20mm) bırakır. 2. Kasayı sıva ustası sıva içine gömülecek şekilde gizler. Sıvacı girmeden önce demirci ustası 40 X 20 mm demir profillerle ( kalınlığı 1 mm.ÖĞRENME FAALİYETİ–2 AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ–2 Uygun ortam sağlandığında kapı şekillerini kuralına uygun çizebileceksiniz. bina giriş çıkışını sağlayan yapı elemanıdır. Kapının hareketli kısmı (kanadı) 2. 3. Gönyesinin kaymaması için inşaat demiri ile puntolanır ve astar boya ile boyanır. Kapının Tanımı Bina içi mahalleri birbirine bağlayan. PVC KAPI 2. Kapı yaptıracak kişilerin neden PVC seçtiklerini sorunuz.1. kaplama ustası sıvacı gibi kör kasadan montoja yer verecek kadar yer bırakır. Kapıyı Meydana Getiren Elemanlar Kör kasa Binanın duvar örülürken aşamasını.1.1. kirişe. Kapı kanatlarının nasıl açıldığını araştırınız. 4 menteşe ile bu kasaya takılır. Çizim öncesi imalat ustalarının çalışmalarını izlemeniz ve kişilerden ön bilgi almanız gerekmektedir. fayans altında kaldığından çizilmez. Araştırma için büroları. Kaynakla duvarın birkaç yerinden sağlamlaştırılır. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır: Kapı şekillerindeki görünüş farklılıklarının nedenlerini araştırınız.

Bunların PVC profilleri. Şekil 17: Kapı kanat profili • Normal kanat Menteşe sistemi ile klasik yay çizerek çalışan kanattır. 23 . Çizimde çalışma yönleri. • Vasistas kanat Menteşe sistemi ile klasik yay çizerek çalışan kanattır. • Çok yönlü çalışan kanatlar Günümüzde aksesuarlardaki ilerlemenin en güzel örneğini bu örnekte görmekteyiz. Her firmanın ayrı profil çalışması olduğu gibi her aksesuarcının da geliştirdiği menteşeler. doğramalarından tamamı ile ayrıdır. Kanat sağdan sola veya soldan sağa doğru çalışır. Kanat aşağıdan yukarıya veya yukarıdan aşağıya doğru açılır. Genişlikleri kullanım yerine göre belirlenir. hareket eden kenarın orta noktasında birleşen iki kesik çizgi ile gösterilir. sabit kenarlardan. Bunlar aşağıdaki gibi çalışma şekillerine göre isim alır. kilitler ve kollar vardır. • Sürgülü kanat Pencerenin kanatı bir ray üzerinde tekerlek taşıyıcı aksam yardımı ile çalışır. Örneğin tuvaletlerde 700 mm’den kapılarında 800 mm’den az yapılmamalıdır. PVC aksesuarları ile çok yönlü çalışma özellikleri gösterirler. Şekil ve kesitlerini bu modülün şekiller kısmında bulabilirsiniz. Bu tip PVC kapılar garajlarda görmekteyiz.Kapı kanatları Açılma veya hareketlilik özleliği olan çerçevelerdir.

Amac kapının sağlam bir şekilde binaya montajı olduğundan. PVC’nin burkulmaya karşı dayanımı az olduğundan mutlaka aralarda bir takviye dayanakla kapı bölünmeli. Plastik profiller Plastik profiller fabrika ortamında PVC’nin profil kalıplar ısıtılarak dökülmesi ile oluşturulur. odacık sayıları. sağlamlaştırılmalıdır. iş yeri. ısı ve suya karşı en iyi yalıtım hava boşlukları ile sağlanmaktadır. cam çıtası. vb binalarda görüyoruz. Bu geliş-meler sadece yalıtım yapmak ve yakıtta tasarrufu sağlamak için uygulanmaktadır. beş odacıklı vb ürünler geliştirip serilerine katmışlardır. PVC doğramalarının yapımında kullanılan profil kesitlerinden bazıları verilmiştir. 90 mm kadar çıkan çeşitler üretilmişdir. Bu değişiklikler profillerin çap. (Şekil: 18-19) Şekil 18 : Kasa Profili Yalıtım günümüzün en önemli sorunlarından biridir. Camlarda da çift camdan sonra çift-çift cam. köşe bağlantılarından oluşur. Bu tip takviyeli kapıları resmi dairelerde okul. Odacık sayıları ile beraber profil kalınlıkları 60 mm’den başlayarak. et kalınlıkları.Graj ( dayanak ) profilleri Kapıların genişliğinin ve yüksekliğinin fazla olduğu düşünüldüğünde. üç odacıklı. Hava boşluğunun önemi PVC profili üreten firmalarca da anlaşılmış ve ürünlerinde odacıklar bırakarak ve sayıları arttırılarak tek odacıklı. hastane. 70. Profillerin et kalınlıkları. Şekil: 19 Kapı kanat profili 24 . her 700mmde bir duvara bir kör kasaya yoksa duvar dübellenmeli veya vidalanmalıdır. Ses. iki odacıklı. vb gelişmeler bulunmaktadır. plastik fitiller. destek saçlarının kalınlıkları şekilleri ve kasa kanat genişlikleri standartlardan aşağı düşmemek koşulu ile her firma kendi özelliklerini taşıması açısından ana hatlarda küçük değişiklikler yaparak kendi serilerini oluşturmuştur.

2. 2.Şekil 20: Kapı lambirileri Şekil 21: İçe açılan balkon kapısı 2.2. kullanım yerine göre sınıflandırabiliriz. fonksiyonlarına ve. Kapı Çeşitleri Teknik çizim çeşitlerini.1. Teknik Çizim Çeşitleri Görünüşler Bina iç görünüş (ön görünüş) Bina dış görünüş ( arka görünüş) 25 .

(ön görünüş) 26 . Şekil 22: Bina içi yönünden görünüş çizimi. aksesuarlar (pencere kolları) göründüğünden bu elemanla çizilecektir. Şekil: 2.(ön görünüş) İç görünüşler profil kesitlerinden yararlanarak iç görünüşlerde. Firma ürünlerine göre bunların ölçüleri 15 mm ile 20 mm arasındadır ölçüsü vardır. Kapı kanat profilinin kalınlıkları kesit profillerinden anlaşılacağı gibi 90 mm alınır. Burada mutlaka profillerin kesitlerini inceleyerek. kasa profilleri ve orta kayıtların kalınlıkları 40 mm alınmalıdır.1’de verilen kapı görünüşünde düz bağlantılar kullanıldı. İç kısımdan kapının cam çıtaları menteşeler. hangi kalınlıklarda çizilmesi gerekiyorsa onlara göre çizilir. Profillerin köşe bağlantıları 45°’lik açılarla yapılır. çizimde bunlar gösterilir. hangi tarafın görünüşlerinin çizilmesi gerektiğine dikkat edilmelidir. Bina içi görünüş şeklinde.Kesitler A kesiti B kesiti C kesiti vb Görünüşler • Bina içi yönünden görünüş çizimi. Orta kayıtlar ise firmalara göre değişik bağlantıları şekillerinde çizilir.

2. Ölçülendirmede orta kayıt bulunan kenarda ölçü çizgisi sayısı iki olur. menteşeler) görünmediğinden çizilmez.2.• Bina dışı yönünden görünüş çizimi Kapı açılım yönü içeriye doğru olduğunda. ayrıntılı bilgiye ihtiyacı olacağı zaman yapılmalıdır. Cam bulunan yerde ya tamamı ile boş bırakılır ya da # // şeklini fazla büyük olmadan ince çizen kalem ve. bina dışı yönünden çizimde cam çıtaları aksesuarlar (kapı kolları. 27 . Kesilen malzemenin teknik taraması yapılmalıdır. İçeride verilen 70 ve 50mm ölçüler normalde yazılmaz. Burada ihtiyaca göre B-B. Ölçülendirme yapılır. Şekil 23: Kapı kasası kesiti çizimi Kesitler Kapılarda alınacak kesitler kapıyı yapacak olan ustanın takılacağı yerlerde.2. Pencerelerle genelde bağlantılı olur. Teras kapılarında sürgülü sistemde çalışan kapılar görülür. C-C gibi kesitleri de planımızın önemli yerlerinden alınarak ayrıntılı görüntüler çizilebilir. Kesitler çizimde en koyu çizilen kısımlardır. Açılan pencere varsa açılış yönü gösterilir. Şekil: 23’de üstteki küçük görünüş planında neresinin kesit olarak çizileceği A – A harfleri ve çizgi ile gösterilmiştir. Bu ölçüler size profilin ölçüleri hatırlatması için verilmiştir. Fonksiyonlarına Göre Çeşitler Dış kapılar Balkona açılan kapılardır. serbest elle çizilir.

2.3.3. Teras. Kullanım Yerine Göre Çeşitleri Kapılar en çok kullanım yerlerine göre bu şekilde isimlendirilir. tuvalet kapısı gibi yerlerde görülür. dışında balkon kapatmalarında PVC kapılar karşımıza çıkmaktadır. sineklik kapısı. Panel Kapılar Bina içinde.İç Kapılar Normal kapılardan küçük ölçülerde olabilirler en az 700 mm genişliğinde yapılır.2. mahal bölmelerinde. vb örnek olarak verilebilir. Daha çok banyo duş kabini. Şekiller Şekil 24: Balkon ve tuvalet kapısı Şekil 25 : Sürme kapı 28 . kış bahçesi. 2.

Şekil: 26 Balkon pencere ve kapı bağlantısı Şekil 27: Garaj kapısı 29 .

Şekil 28: Balkon kapıları 30 .

Taslak çalışmalarında kapıların fonksiyonu göz önünde bulundurulmalıdır. Çizim için her zaman en küçük kağıttan başlanır A4 olmazsa A3 oda olmazsa plan ölçeklerinden çıkarılır.2. taslak çalışınız. açılış yönleri belirlenir. Ölçeğinizi belirlerken çizerek değil rakamlarla belirleyiniz. 1/20. Çizim kâğıdınıza öyle bir ölçek seçiniz ki bu şekil tekniğine uygun sığabilsin. Biz bu çizimin iç görünüş olduğunu biliyoruz. kanat açılış yönü-aksesuar çizgileri HB. . Pencerelerde olduğu gibi tüm çizimlerimiz iç tarafltan görünüş çizimi olmalıdır. ölçülerin doğruluğu kontrol edilir. Taslak çalışmasında iç hatlar belirlenir. orta kayıtlar verilir. Ölçü çizgilerinin bu aşamada geçici olduğunu unutmayınız. rakam ve ölçü çizgileri 2H ile çizilir. Çizim Uygulaması İşlem Basamakları Verilen verilere göre tek çizgi olarak ölçeksiz karalama. kasada kapı üstü camı. 1/5 alınabilir. kapı kanadında orta kayıtlı altı lambiri ile kapalı içeri açılan balkon kapısını. Proje ölçekleri 1/50. Kapı eşikli olduğu için kapı altında da kasa profili olmalıdır.4. 31 . kapı altı eşiği olan. Kenar-köşe çizgileri 2B. teknik çizim kuralları ile çiziniz Öneriler Bu işlemler sırasında kontrol çizim ortamınızı oluşturun. Size Verilenler: 90 X 2300 mm ölçülerinde dikdörtgen şekilli. 1/10.

Önce dikeyde orta kayıtları oluşturunuz. (Her kenar-dan 10mm) kesitlerden bunu fark edebilirsiniz. Silinecek olan yerleri koyu çizmeyiniz. Köşelerin oluşturulmasında diklik sağlanmalıdır. Bu çizimde dik orta kayıt yoktur. kasa gibi. Kanat gelecek yerlerde orta kayıt çizgileri silinir ve kanat binme payı kadar (10mm) kaydırılarak çizilir. Orta kayıt kalınlığı 50 mm.Oluşturma bittiğinde ölçülendirmesini tamamlayabilirsiniz. Açılır kapı kanatının kasaya ne kadar bindiğine dikkat ediniz. 32 . Cam çıtaları tüm çizim bittiğinde ilave edilir.

Camın varlığını #. 33 . Menteşe ve aksesuarları HB gibi orta kalınlıkta bir kalemle çizebilirsiniz. Lanbiri taramaları her yüzden de aynı taranır. Çizim şekli tarama olarak görünür. Yerlerini birbirleri ile uyumlu çiziniz. Kapılar da en az bir orta kayıt gerekir.Ölçü çizgisindeki rakam-ları birbirine karışmayacak şekilde ayarlayınız. Camların kaça kaç olduğu veya alanını yazabilirsiniz. Yatayda orta kayıtlar bitince ölçülendirmesi yapılır. // taramaları ile belirtebilirsiniz. gerekli olan kenarlarda verildiğinde yeterlidir. Her kenarda ölçü çizgisi verilmez. iki Lambiri profilleri ince kalemlerle çizilmelidir.

Kanatın açılış şeklini kesik çizgilerle gösteriniz. çizimin adını Cam çıtaları 15 mm olacak şekilde gölgelendirilerek çizilir ve çizim tamamlanır. Çizdiğiniz yazınız. Çerçevenin sağ yan ve alt kenar bitimlerini kalın çizerseniz gölgelendirme olur. Camda gölgelendirme yapabilirsiniz. 34 .

Kapı kanatları kasalara 10 mm açılan taraftan binme yapar. Çizimde köşe bağlantıları hep düz çizilir. çizimde kasa profil kenarı görünmez. Kapı kasaları dış görünüm çizimlerinde 50. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete dönerek tekrar inceleyiniz 35 . 100 mm çizilir.OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) Aşağıdaki cümlelerini doğru ve yanlış olarak değerlendiriniz. bina giriş çıkışını sağlayan yapı elemanına kapı denir. Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız Doğru Yanlış DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Kapılar kasalara. kasalar kör kasalara veya duvarlara monte edilir. Kullanılacak ilk çizim kağıdı A3’tür. Cam çıtaları kasa seçilirken birlikte çizilir. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ Bina içi mahalleri birbirine bağlayan. Aksesuarlar dıştan çizilir. Lambiri taramaları her iki yüzden değil sadece içten yapılır. Kapıların açılış yönü gösteren kesik çizgi veya oklar kullanılır. iç görünüm çizimlerinde.

DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ A4 kâğıdınızı çizim yapacağınız masaya sabitlediniz mi? Çizim kalemlerinizi hazırladınız mı? Çizimlerinizi uygun ölçeğinde çizdiniz mi? Tuvalet kapıları görüntüyü engellemek için lambirili olmalıdır. düzenli bıraktınız mı? Yapılan değerlendirme sonunda hayır şeklindeki cevaplarınızı bir daha gözden geçiriniz. UYGULAMALI TEST Bir tuvalet kabinine 800 X 1900 mm açıklığına. kanatta 100 orta kayıtta 50 cam çıtalarını da 20 mm aldınız mı? Lambiriler 100-120 mm ara ile HB ile çizdiniz mi? Eşiksiz olduğundan kapı kanatı altında kasa profili çizdiniz mi? Ölçülendirme yaptınız mı? Uygun yerlere gerekli yazıları (Resim ismini) yazdınız mı? DÜZENLİ VE KURALLARA UYGUN ÇALIŞMA Mesleğe uygun kıyafet giydiniz mi? Çalışma alanını tertipli. Cevaplarınızın tamamı evet ise bir sonraki faaliyete geçiniz EVET HAYIR 36 .B. Kendinizi yeterli görmüyorsanız öğrenme faaliyetini tekrar ediniz. demirci ustası kör kasa yaparak sizden buraya kabin PVC kapısını tasarlayarak çiziniz ve daha sonra aşağıda verilen değerlendirme kriterlerinde kendinizi değerlendiriniz. düzenli kullandınız mı? Uygun araç gereci seçip kullandınız mı? Zamanı iyi kullandınız mı? Çalışma alanını tertipli. lambirili çizdiniz mi? En az iki tane orta kayıt verdiniz mi? İç görünüş (Kabin içi) çizdiniz mi? Profil kalınlıklarını kasada 50.

tebrik ederiz. balkon kapısında eşik vardır. Modülü tamamladınız.) Balkon kapısına eşik verdiniz mi? EVET HAYIR DEĞERLENDİRME Yaptığınız değerlendirme sonucunda eksikleriniz varsa öğrenme faaliyetlerini tekrarlayınız. Öğretmeniniz size çeşitli ölçme araçları uygulayacaktır. kanat açılış yönü-aksesuar çizgileri HB. 37 . rakam ve ölçü çizgileri 2H ile çizdiniz mi? Cam çıtalarını ve aksesuarları gösterdiniz mi? Profil köşe bağlantılarını gösterdiniz mi? Ölçülendirme yaptınız mı? Pencerede denizlik çizdiniz mi? (Tuvalet kapısında eşik olmaz. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ TASARIM Çizimde önce tasarım yaptınız mı? Taslağı ayrı kağıtta çalıştınız mı? Tek çizgi çalıştınız mı? Ölçülerin son halini verdiniz mi? Pencere ve kapı elemanlarını ölçü kurallarına uygun düzenlediniz mi? ÇİZİM Ölçülere ve kağıdınıza göre ölçeği belirlediniz mi? Kağidınızı A4 seçtiniz mi? Çizim kalemleriniz Sert ( 2H). yumuşak (2B) seçtiniz mi? Kağıdınızı masaya dik yapıştırdınız mı? Çiziminizin dış hatlarını kağıda aktardınız mı? PENCERE VE KAPI ÇİZİMİ İstenilen isimdeki pencere ve kapıyımi çizdiniz? Pencere ve kapıyı iç görünüş olarak çizdiniz mi? Pencere ve kapının kenar köşe çizgileri 2B.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdaki kriterlere göre değerlendiriniz.Orta sert (HB). Öğretmeniniz ile iletişime geçiniz.

CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI ÖĞRENME FAALİYETİ 1’İN CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 D Y Y D D D D Y Y Y Y Y D ÖĞRENME FAALİYETİ 2’İN CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 D D D D D Y Y Y Y Y 38 .

OYMAEL Sabit. Villa Dekorasyon Dergisinin 28. Temel Ders Kitabı.KAYNAKÇA KAYNAKÇA Doç.Temel Ders Kitabı. seri NEES System katolokları. Pakpen Katolokları. 2000 Policad Çizim Programı. İstanbul. 2003 ERARSLAN Adnan. Bina Bilgisi. Dr. 39 . Yapı Bilgisi Cilt 1. Ankara.