T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ

MAKİNEDE DÜZ DİKİŞ

ANKARA 2007

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; • Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılan değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşılabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

• •

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR .............................................................................................................. iii GİRİŞ ..................................................................................................................................1 ÖĞRENME FAALİYETİ– 1................................................................................................3 1. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİ DİKİME HAZIRLAMA........................................3 1.1. Dikişin Tanımı, Çeşitleri ve Oluşumu........................................................................3 1.1.1. Dikişin Tanımı ve Dikişte Kullanılan Semboller .................................................3 1.1.2. Dikiş Çeşitleri ve Oluşumu.................................................................................4 1.2. Dikiş Makinesi Çeşitleri ............................................................................................6 1.2.1. Dikiş Türlerine Göre Dikiş Makinesi Çeşitleri ....................................................6 1.2.2. Çalışma Sistemine Göre Makine Çeşitleri...........................................................7 1.2.3. Yapı Biçimlerine Göre Makine Çeşitleri.............................................................7 1.3. Makine Üst Bölüm Elemanları ve Görevleri ..............................................................9 1.4. Makine Alt Bölüm Elemanları ve Görevleri.............................................................10 1.5. Makinenin Çalışma Prensibi....................................................................................10 1.6.Makinede Kullanılan Ayak Çeşitleri.........................................................................10 1.7. Yüzey Özelliğine Göre Ayak Seçimi .......................................................................11 1.8. Makineye Ayak Takma İşlemleri.............................................................................11 UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................12 1.9. Makine İğnesi Çeşitleri............................................................................................13 1.9.1. Makine İğnesi Çeşitleri ....................................................................................13 1.9.2. İğnenin Bölümleri ve Görevleri ........................................................................14 1.9.3. İğne Kalınlık Numaraları..................................................................................15 1.10. Dikiş Oluşumunda İğnenin Görevleri ....................................................................15 1.11. Yüzey Özelliğine Göre İğne Seçimi.......................................................................15 UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................16 1.12. Düz Sanayi Makinesine İğne Takma İşlemleri .......................................................16 1.13. İplik Çeşitleri ........................................................................................................17 1.14. Dikiş İpliğinin Özellikleri......................................................................................18 1.15. Yüzey Özelliğine Göre İplik Seçimi ......................................................................18 1.16. Makineye Alt İplik Takma İşlemleri ......................................................................18 UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................20 UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................22 1.17. Makineye Üst İplik Takma İşlemleri......................................................................22 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................24 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ...............................................................................................29 2. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNDE DİKİŞ AYARI ................................................29 2.1. Üst İplik Gerginliğinin Ayarlanması........................................................................29 2.2. Alt İplik Gerginliğinin Ayarlanması ........................................................................30 2.3. Dikiş Boyunun Ayarlanması....................................................................................31 2.4. Dikiş Bozuklukları ve Düzeltme Yolları ..................................................................31 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .................................................................................33 ÖĞRENME FAALİYETİ- 3 ..............................................................................................35 3. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİN KULLANILMASI............................................35 3.1. Dikimde Kullanılan İşaretler ...................................................................................35 3.2. Parçaları Birleştirirken Dikkat Edilecek Noktalar ....................................................35 3.3. Düz Sanayi Dikiş Makinesini Kullanma İşlemleri....................................................36 i

..................54 ÖĞRENME FAALİYETİ.........................56 4....................4...36 UYGULAMA FAALİYETİ...................3............................................................... Makinede İplikli Dikim Egzersizleri..... Makine Temizlemede Kullanılan Araç-Gereçler ................................................................. Makinede Birleştirme Dikişi Egzersizleri ...................................... Makineyi Yağlama İşlemleri ........................3...................................................4 .............48 UYGULAMA FAALİYETİ..............41 3.........................................................................................................................................................................57 4.....................................................1.................62 CEVAP ANAHTARLARI .....4.4......................................2.................3......................................49 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .....60 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME .........................59 4.......6................................................................................. Makineyi Yağlama İşlemleri ..........................57 4......41 3............................................................................................65 ii ................................... Makineyi Yağladıktan Sonra Dikkat Edilecek Noktalar ............................3........................................ DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİN TEMİZLİK VE BAKIMI.....3........................5.....................................61 MODÜL DEĞERLENDİRME..............56 4...............1......................... Yağlamada Kullanılan Araç ve Gereçler ..........56 4....3...........2................ Düz Sanayi Dikiş Makinesinin Yağlama Sistemi ........................56 4................................................. Düz Sanayi Dikiş Makinesinde Basit Arızalar ve Giderme Yöntemleri ..........60 4...........................................................................................57 UYGULAMA FAALİYETİ...............................64 KAYNAKÇA ...59 4....................... Düz Sanayi Dikiş Makinesinin Günlük Temizlik İşlemleri..............2.....1.................... Makinede İpliksiz Dikim Egzersizleri.....................................

Düz sanayi dikiş makinesi kullanmak Genel Amaç Gerekli araç ve gereç sağlandığında düz sanayi dikiş makinesini seri bir şekilde kullanabileceksiniz. 40/24 Bu modülün ön koşulu yoktur. MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME iii . Düz sanayi dikiş makinesini seri bir şekilde kullanabileceksiniz. Kullanım kılavuzu doğrultusunda düz sanayi dikiş makinesinin temizlik ve bakım işlemlerini yapabileceksiniz. bilgisayar ve donanımları vb. sektörde kullanılan sanayi makineleri ve donanımları sağlanmalıdır. Düz sanayi makinesinin dikiş ayarını kullanılacak kumaşa uygun olarak yapabileceksiniz. 3. Ø Modül sonunda ise kazandığınız bilgi ve becerileri ölçmek amacıyla öğretmen tarafından hazırlanacak ölçme araçları ile değerlendirileceksiniz. Donanım Sınıf: Televizyon. Ø Modülün içinde yer alan her bir öğrenme faaliyetinden sonra verilen ölçme araçları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek kendinizi değerlendireceksiniz. 2. Atölye: Uygulama atölyesi. 4. VCD.AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK 542TGD001 Giyim Üretim Teknolojisi Alan Ortak Modülü Makinede Düz Dikiş Giyim sektöründe. düz sanayi dikiş makinesinde düz dikiş yapımının anlatıldığı bir öğrenme materyalidir. DVD. Düz sanayi dikiş makinesini kullanım kılavuzuna uygun olarak dikime hazırlayabileceksiniz. Amaçlar 1.

iv .

Bu modülde düz dikişi tanıyarak. Dikiş makinesini doğru kullanma. kişiliğimizi ve yeteneklerimizi ifade etme biçimimizdir. sapla. kumaşa uygun iğne. huzurlu. Sektörde düz sanayi dikiş makinesi kullanılmaktadır. basit arızaları giderme becerilerini kazanacaksınız. İlk kumaşın kemikle. Meslek. iplik. yaşamımız boyunca. Meslek seçiminin doğru yapılması hem genç nüfusun yetenek ve güçlerinin değerlendirilmesini hem de ülkenin ekonomisinin güçlenmesini sağlar. sektördeki çok gelişmiş makineler ile hızlı ve sağlam dikim işlemi gerçekleştirilmektedir. dalla tutturulmasından bu yana. makine türlerini.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. 1 . makine seçimini öğreneceksiniz. Kişilerin mutlu. üretken olabildikleri bir alan olan giyim sektöründe olmazsa olmazlardan biri dikim aşamasıdır. nasıl oluştuğunu. makinenin bölümlerini. başarılı kendini ifade eden. Ülkemizde özellikle tekstil sektöründeki gelişmeler ve tekstilin dünya üzerindeki yeri göz önüne alınırsa gençliğin bu mesleğe yönelmesinin onun geleceği açısından olumlu olacağı kesindir.

2 .

1. iç dikiş (dikiş payları ikiye açılmış) Ø Çima. Dikişin Tanımı ve Dikişte Kullanılan Semboller Dikiş: El veya makine ile tek kat ya da çok kat kumaşların iplik yardımı ile kumaşlar içinden veya arasından geçirilerek ilmek sırası oluşturma işlemidir. iplik vb araç ve gereçleri araştırarak rapor hazırlayınız. Dikişlerin kullanım yerine göre sembollerle ifade edilir. 1. Dikiş adımı. Çeşitleri ve Oluşumu 1. kumaş üzerinde görülen iplik veya ilmeklerin oluşturduğu dikiş hattının bir birimidir. Dikişin Tanımı. Aşağıda verilen dikiş sembolleri ve anlamlarını inceleyiniz. Ø İki kumaş parçasının uç uca getirilmesi Ø Karşılıklı kenarların üst üste bindirilerek dikimi Ø Basit dikiş. (iki kenarın payları kıvrılarak) üstten çift gaze dikişi 3 . ARAŞTIRMA Ø Düz sanayi dikiş makinesinin dikime hazırlık aşaması için. kumaş çeşitleri ve bu kumaşlara uygun. Birleştirme işlemi geçici olarak yapılıyorsa teyel adını alır. gaze dikişi Ø Birleştirme dikişi sonrası. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİ DİKİME HAZIRLAMA 1. iğne.1.ÖĞRENME FAALİYETİ– 1 ÖĞRENME FAALİYETİ– 1 AMAÇ Gerekli ortam sağlandığında bu faaliyette verilecek bilgi ve beceriler doğrultusunda düz sanayi dikiş makinesini kullanım kılavuzuna uygun olarak dikime hazırlayabileceksiniz.1.

Makinelerde yapılan el dikişi. İğne ve ipliğin kumaşı delerek.Ø Birleştirme dikişi sonrası. pili. Şekil 1. Dikiş Çeşitleri ve Oluşumu Dikiş Çeşitleri: Ø Kullanım amacına göre dikişler üçe ayrılırlar: • • • Ø • • • Kapama Dikişleri (birleştirme) Form Dikişleri (giysilerin büzgü.Bunlar: El dikişi. gaze vb. kavrayıcının taşıdığı alt iplikle 4 . drape yerlerindeki yardımcı dikişlerdir) Süs Dikişleri ( çıma. Makine iğne gözünde taşıdığı ipliği.2.1. erkek pantolonu yan dikişinde ya da ceket yakası vb üst dikişlerde kullanılır. Basit düz dikiş tipi sadece elde değil makinelerde de yapılmaktadır. (katlar aynı yöne yatırılarak) gaze dikişi Ø Çift baskı dikişi (örn: kot pantolon yan dikiş kapama) Ø İki kenarın arasına ayrı bir parça yerleştirilerek kapama dikişi 1. El Dikişi Düz Dikiş Makinesinde Dikişin Oluşumu: Üst (iğne) ve alt (mekik) olmak üzere iki iplikle oluşan dikiştir.) Oluşum şekline göre dikişler farklılıklar gösterir. El Dikişinin Oluşumu: El dikişinde tek iplik kullanılır. (Bkz. kumaşın üzerinden alta geçmesi ile el dikişi oluşur. Makinede düz dikiş.1.1) Şekil 1. Zincir dikiş o Tek iplikli zincir dikiş o Çift iplikli zincir dikiş olmak üzere çeşitleri vardır.

2). Zincir Dikişin Oluşumu Çift İplikli Zincir Dikiş: Üst iplik iğne yardımı ile kumaşın altına gelir. (Şekil1.ilmek yaparak dikişi oluşturur. Düz Dikişin Oluşumu Zincir Dikiş Oluşumu: Tek İplikli Zincir Dikişi: Tek bir iplik iğne yardımı ile kumaşı deler. Üst iplik bu halkanın içinden geçer. Şekil 2. Zincir dikişe göre daha az iplik harcar. ancak esnekliği azdır (Bkz.4) 5 . Ters ve düzünde aynı görüntüye sahiptir. Bir sonraki adımda oluşturduğu halkanın içinden geçirilerek dikiş oluşur. Şekil 1. Lüper alt iplik ile bir halka oluşturur. Böylece çift iplikli zincir dikişi oluşur .3) Ø Ø Ø Dikişin üst görünümü Kumaş Dikişin alt görünümü Şekil 3.3. Tekrar yukarı çıkar. Üst iplikle alt iplik birbirleri ile kumaşın orta noktasında halka oluşturur.(Şekil 1.2. Altta bulunan lüper halka oluşmasını sağlar. Dayanıklılığı fazla.

Tek İplik Zincir Dikiş Makinesi 6 . Şekil 1. Dikiş Makinesi Çeşitleri 1.6) Şekil 5.4. Şekil5). Şekil 1.Şekil 4. Dikiş Türlerine Göre Dikiş Makinesi Çeşitleri Düz Dikiş Makinesi: Bir dikiş makinesinde hareketli mekik veya çağanoz tarafından yapılan dikiştir.1.6. (Bkz. Düz Dikiş Makinesi Tek İplik Zincir Dikiş Makinesi: İlmeği meydana getiren lüper parçasının bir tek iplik kullanılarak meydana getirdiği dikiştir (Bkz.5.2. İki İplikli Zincir Dikişin Oluşumu 1.2.

Yapı Biçimlerine Göre Makine Çeşitleri Ø Düz Platformlu Dikiş Makinesi Şekil 7.3.Çift İplik Zincir Dikiş Makinesi: İğne kumaşa dalar ve aşağıda lüper tarafından indirdiği iplik tutulur.7. Şekil 6.2. Çift İplik Zincir Dikiş Makinesi 1.8 Ø Yüksek Platformlu Dikiş Makinesi Şekil 8.) dijital olarak programlanır. iğne yukarı çıkar. tekrar indiğinde lüperin genişlettiği ilmeğin içinden geçerek yeni ilmeği oluşturur. 1. Programlanan dikiş işlemleri dikişçinin pedala basması ile başlar ve program bitince makine durur. işleri kendisi yapar. Yüksek Devirli Elektronik Programlı Dikiş Makineleri: Makinenin fonksiyonları (iplik kesme. durdurma.2.2. Çalışma Sistemine Göre Makine Çeşitleri Manuel Sistemde Dikiş Makineleri: Makineci başlatma. sağlamlaştırma vb.9 7 . sağlamlaştırma vb.

12 8 .11 Ø Silindir Yataklı Kol Aşağı Makine Şekil 11.Ø Blok Yapılı Makine Şekil 9.10 Ø Serbest Kollu Makine Şekil 10.

Makine başı b. Makine kolu: İçinde hareketin aktarımını sağlayan kol milinin bulunduğu bölümdür.14. baskı ayağı. tansiyon yayı. Şekil 1.13 Makine başı: Tansiyon. Ana plakanın altında alt dikiş oluşum elemanları ve taşıyıcı hareket mekanizması yer alır. kumaş yerleştirme yeri olarak kullanılır. Masura Sarma Tertibatı Şekil 14. iğne iplik verici ve bunların hareket millerinin bulunduğu kısımdır. Makine Üst Bölüm Elemanları ve Görevleri a.15. Masura Sarma Tertibatı: Masurayı düzgün sarmaya yarayan düzenektir. Masa Plakası e.(Bkz.15).14 . Masura Sarma Tertibatı 9 .3.1. Dikiş plakası ana plakada bulunur. Masa Plakası: Masa ana plakası. Şekil 1. Makine boynu d. Şekil 13. dikiş boyu ayarlayıcısı ve el çarkının bulunduğu bölümdür. Makine kolu c. Makine Boynu: İleri geri ayar düğmesi. Masura Sarma Tertibatı Şekil 12.

harekete çevirir.19 10 . üzerinde bulunan V kayışı ile dikiş makinesinin hareket elemanları için gereken yerlere iletir.Makinede Kullanılan Ayak Çeşitleri Düz Dikiş Ayağı Çıma –Gaze Ayağı Şekil 15.18 Şekil 18. 1. Dizlik: Baskı ayağının el kullanmadan hareketini sağlayan sağ diz hizasında ana plaka altında bulunan parçadır.16 Şekil 16.1.17 Fermuar Ayağı Fermuar Ayağı Şekil 17. makine parçalarının (örn. Krank mili.5. Pedal: Motorun V kayışı ile dikiş makinesine hareketi vermek üzere ana plaka altında ayak ile idare edilen kısımdır. 1. Otomatik makinelerde pedalın gerisine topuk ile basarak makinenin durması ve iplik kesmesi sağlanabilir. iplik vericinin) aşağı -yukarı hareketini sağlarken. Makinenin Çalışma Prensibi V kayışı yardımı ile motorun hareketi kol miline iletilir. eksantrik mili ile de parçaların ileri .4. Makine Alt Bölüm Elemanları ve Görevleri Çardak: Masa plakası üzerinde makinenin arkasına takılan ve yukarıdan bobinin rahat sağılmasına yarayan bölümdür.geri hareketi gerçekleşir.6. Motor: Gelen elektrik enerjisini.

Şekil 19.7. parlayan ve iz yapan kumaşlarda ayak seçimine dikkat etmek gerekir.8. Bu nedenle makineye baskı ayağı takılması dikimde önemli ve gereklidir.1. Makineye Ayak Takma İşlemleri Makinelerde en çok düz baskı ayağı kullanılır. Baskı ayağı bazen uzun süre kullanım nedeni ile gevşeyebilir ya da farklı bir çalışma için işleme uygun ayağın makineye takılması gerekebilir. Şekil 20).20 1. Baskı ayağı sebebiyle havı ezilen. 11 . Teflon kaplı veya özel plastikten yapılmış baskı ayakları tercih edilmelidir (Bkz. Yüzey Özelliğine Göre Ayak Seçimi Yüzey özelliğine göre kumaşın düzgün taşınmasını sağlayacak ayak seçimi yapılmalıdır.

Ø Makine başında bulunan baskı ayağı kolunu indirerek. Ø Makineye takılı olan ayak çıkıncaya kadar baskı ayağının vidasını gevşetiniz. Ø Dikim işlemine uygun makine ayağı seçiniz. Ø Makine iğnesinin elinize batmamasına dikkat ediniz.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları Ø Tornavida. 12 . Ø Seçilen ayağı. Ø Makine başındaki baskı ayağı kolunu kaldırılarak. ayak vidası. ayak miline yerleştirerek baskı ayağının vidasını biraz sıkıştırınız. baskı milini aşağıda konumlandırınız. Öneriler Ø Açık ise makine şalterini kapatınız. baskı milini yukarıda konumlandırınız. makine ayağı ve DSM’ sinin çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Makineye takılı ayağı makineden çıkarınız. Ø Tornavida yardımı ile baskı ayağının vidasını gevşetiniz. Ø Tornavida yardımı ile baskı ayağının vidasını sıkıştırınız.

Aşağıdaki tabloda kumaşlara uygun iğne uçları gösterilmiştir. 1. Bu sistem bir kod numarası ile belirtilir.1. uç biçimleri. Kod numarası. İğne seçiminde.9.9. Baskı ayağının makineye takılışını kontrol ediniz. 13 .Ø Baskı ayağı vidasını iyice sıkıştırınız. Makine İğnesi Çeşitleri 1. iğnenin şekli. dipçik uzunluğu. elinizle makine küçük çarkını kendinize doğru bir tur çeviriniz. uzunluğu. daha sonra ise dikilecek ürünün özellikleri dikkate alınır. iplik kanalının ve boyunun yapısı ile ilgili bilgileri içerir. Ø Makine iğnesinin baskı ayağına çarpıp çarpmadığını gözlemleyiniz. Ø Makinenin ayak pedalına hafif basarak. Makinelerde kullanılan iğnelerin uzunlukları ve uçları birbirinden farklıdır. dipçik kalınlığı. öncelikle dikilen makine sistemine uygunluk. Makine İğnesi Çeşitleri Her dikiş makinesinin belirli bir iğne sistemi vardır.

14 . İplik geçişi iğneyi takip edeceği için iğne gözü her zaman boyuna doğrudur. Genellikle gözün boyu şaft kalınlığı kadardır. (Bkz.9. dikilecek parçaya iğnenin batmasını ve ilmek yakalanırken çağanoza yaklaşmayı kolaylaştırır (Bkz. İğnenin Bölümleri ve Görevleri Dipçik: İğne mili yuvasına geçen kısımdır. Kalınlığı ve formu kumaşta dikiş deliğinin büyüklüğünü gösterir. Dipçiğin düz yapısı iğnenin makineye takılışını kolaylaştırır. Göz ve Uç: İğne gözüne iplik geçirilir. Şekil 21). Uçlar. Şekil 21).(Bkz. Kısa kanal ve boyun. Konik: İğnenin dipçik bölümünden şafta doğru incelen bölümdür (Bkz. Şekil 21). Dokuma ve örgü yüzeylerde malzemenin zarar görmemesi için konik ve yuvarlak gibi farklı uç tipleri vardır.21 1.Şekil 20. Şaft üzerindeki uzun kanal. İğne Şaftı: Dipçik ile iğne gözü arasında kalan kısımdır. malzeme ve imalat tekniğine bağlı olarak dikimi kolaylaştırmak üzere tasarlanmıştır. İğne miline takıldığı için daha geniş ve sağlamdır. Kumaş üzerindeki ipliğin geçebileceği boşluğun oluşmasını sağlar. dikilecek parçaya iğnenin batmasını ve dikiş oluşumu sırasında ipliğin korunmasını sağlar. Şekil 21).Uzun kanal aynı zamanda ipliğin iğneye takılış yönünü belirler. Ev tipi makinelerde bir kenarı yassı. sanayi tipi makinelerde yuvarlak yapıdadır.2.

3. büyük numaralar ise kalın kumaşların dikiminde kullanılır. İğnenin Bölümleri 1.10. 12. iğne çapının 1/100mm ile gösterilmesidir. Bu amaçla alt iplik masuradan çekilir ve kumaş yüzeyinin ortasında düğümlenir. iğne gözünün başlangıcındaki şaft kalınlığının çapıdır. iğne kırılır. Dikiş Oluşumunda İğnenin Görevleri Dikiş oluşumu sırasında temel olarak üst iplik.22. Yukarıya çıkarken üst ipliğin alt iplikle düğüm oluşturması için üst ipliğin fazlasını yukarı çeker. Yüzey Özelliğine Göre İğne Seçimi Kumaşın tipi. 11. Küçük numaralar ince. kalınlığı ve kat adedi iğne seçiminde önemlidir. Nm.11. 1. Çok katlı kumaşlarda ince iğne. dikiş bozulur.9. 10. iğne batış sapmasına yol açar. Bu da iğnenin kalınlık numarasını verir. Örnek: Nm 90. İğne Kalınlık Numaraları İğne numarası (kalınlığı). Piyasada 9. 1. dikiş büzülmelerine sebep olur. İğne kumaşa dalarak üst ipliği aşağıya indirir. alt ipliğin çevresinde döner. 90/100 mm şaft çapı demektir.Şekil 21. Hafif (ince) kumaşlarda kalın iğne kullanımı kumaşın ipliklerine zarar verir. Dokuma kumaşlar için iğne seçimi İnce kumaşlar için Orta kalınlıkta kumaşlar için Kalın kumaşlar için Örme kumaşlar için iğne seçimi Bayan çamaşırları için Erkek çamaşırları için Örme dış giyim 15 60-80 Nm 65-90 Nm 60-100 Nm 60-80 Nm 80-90 Nm 90-120 Nm veya daha kalın .→ vb numaralarda bulunur. Hazır giyimde kullanılan iğne kalınlıkları Nm 60 ile Nm 180 arasında değişir.

İğne takılışını yeniden deneyiniz. iğne mili yuvasına iğneyi iyice oturtarak yerleştiriniz. Ø Makinenin ayak pedalına hafif basarak. Ø İğneyi cımbız ile tutarak yerleştiriniz. Ø Uzun oluk sol tarafa bakacak şekilde. Ø İğnenin sallanıp sallanmadığı kontrol edilir. İğne cağanoza çarpıyorsa turu tamamlamadan küçük çarkı geri çeviriniz. tornavida. elinizle makine küçük çarkını kendinize doğru bir tur çeviriniz. Yerleşimde iğne deliğinin dönük olmamasına dikkat ediniz.12. Makineye iğne takılışını kontrol ediniz. Öneriler Ø Açık ise makine şalterini kapatınız. Ø İğne vidasını tornavida yardımı ile sıkıştırınız. Ø Makine başındaki baskı ayağı kolunu indirerek.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ 1. 16 . baskı ayağını aşağıya indiriniz. Ø İğne vidasını sıkıştırınız. Ø İğne vidasını sıkıştırırken iğne deliğinin dönmemesine özen gösteriniz. makine iğnesi ve DSM’ yi çalışma ortamında hazırlayınız. Düz Sanayi Makinesine İğne Takma İşlemleri İşlem Basamakları Ø Makinenin iğne sistemini belirleyerek. Ø Dikilecek kumaş kalınlığına uygun makine iğnesi seçiniz. Ø İğne miline iğne yerleşinceye kadar iğne vidasını gevşetiniz. Ø Tornavida kullanarak iğne vidasını gevşetiniz.

Sık yıkanan giysilerde ve bunların nakışlarında kullanılır Textürize İplik Monoflament İplik Trilobal Polyester 17 .13. Bu iplikle ağır şartlara maruz kalacak materyallerin dikişinde kullanılırlar. Ø Monoflament İplik: Sentetik elyaf üretimi sırasında tek bir düze başlığından üretilen ipliklerdir. İplik Çeşitleri Üretim yöntemlerine göre iplik çeşitleri: Ø Kesik Elyaf İplikleri: Hammaddeleri pamuk veya kesik elyaf polyesterdir. sonsuz elyafa büküm verilerek elde dilirler. Örneğin misina Ø Trilobal Polyester: Lif kesitleri üçgen şeklindedir. Kesik Elyaf İplik Ø Sonsuz elyaf iplikler: Sonsuz elyaf iplikler % 100 yapay elyaftan üretilirler. Bu iplikler. Işığı iyi yansıtır. Belirli boyda kesilmiş elyafların birlikte eğilip bükülmesiyle üretilirler.1. Sonsuz elyaf iplik Ø Textürize İplikler: Bu iplikler. kumaşların yüzey ve kenar kısımlarının örtülmesi ile yumuşaklık istendiğinde kullanılır. parlak görünür.

hav gibi dikişi engelleyen faktörlerin iplik üzerinde bulunmaması gerekir. Özellikle sentetik iplikler pamuk ipliğine göre daha fazla uzama kabiliyetine sahiptir. iğneye ve kumaşa sürtünmeden dolayı ısınır. Dikiş ipliği aşınmaya karşı da dirençli olmalıdır.23. 1. ipliğin direnci artar. Dikiş ipliğinin dikim esnasında ve giysinin kullanımı sırasında dayanıklı olması ve aşınmaması istenilen özelliklerindendir. Yüzey Özelliğine Göre İplik Seçimi Kumaşın tipi. kalınlığı ve dikimde kat adedi mutlaka göz önüne alınmalıdır. esneklik kazanır.15. Masura 18 .24. yünlü dokuma kumaşlar. Bir diğer konu ipliğin her yerinde tek düze olmasıdır. 1. Dikiş ipliklerinin kullanım sırasında kopmaması için ipliğin belli oranda esnemesi istenir. Sadece pamuk ve sadece polyester iplikler de bu kumaş türlerinde kullanılan dikiş ipliklerindendir. iğne-iplik kalınlıkları birbiri ile uyumlu olmalıdır. Yetersiz bükümde iplik açılır. örgü kumaşlarda en çok tercih edilen ”kaplanmış bükümlü iplikler “ dir. fazla bükümde de iplik dolaşacağından dikiş engellenir. ince dokuma kumaşlar. Kalın. Gerektiğinde uygulanan düzenli yağlama ile kayganlık. Makineye Alt İplik Takma İşlemleri Alt ipliğin hazırlanmasında ipliğin yanı sıra mekik ve masura kullanılır. Dikiş İpliğinin Özellikleri Dikiş ipliğinin sadece makineye ve kumaşa uygun olması yeterli değildir. İpliğin her yerinde eşit ve dengeli büküm olması dikişin düzgün olmasında etkendir. Mekik Şekil 23. İplik. Şekil 22.16.14. triko. Düğüm. Corespun denilen bu iplikler polyester üzeri pamuk veya polyester üzeri polyester olarak kaplanabilir.1. Kumaş kalınlığına göre iplik seçilerek. En önemli faktörlerden biri düzenli ve yeterli bükümdür. Aynı zamanda iğne kalınlığı da iplik seçimini etkilemektedir.

Günümüzde düz sanayi dikiş makinelerinde makine tablasının sağ yanında masuraya iplik saracak bir tertibat bulunur. Şekil 24.Ø Kaliteli bir dikişte. alt ipliğin düzgün sarılması büyük önem taşır.25. Masuraya İplik Sarma 19 .

masura tansiyonundan. Öneriler Ø Masura sarma tertibatının öne doğru pozisyonda olmasına dikkat ediniz. Ø Makine şalterini açınız. Ø Makineye üst iplik takılı ise iğne deliğinden makine ipliğini çıkarınız. Ø Masurayı makine yanındaki sarma tertibatına. Ø El ile bir miktar ipliği. masura. masuraya aşağıdan yukarıya doğru sarınız. tansiyon piminden geçirerek masuraya kadar çekiniz. Ø Makine başındaki kolu kullanarak. makine ipliğini ise çardağa yerleştiriniz. Ø İplik ucunu sıkıca tutacak kadar. İpliği masura doluncaya ve makine iplik sarma tertibatını ittirinceye kadar devam ediniz. makine ipliği ve DSM’yi çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Burada önemli olan masuradaki ipliğin eşit ve düzgün şekilde sarılmasıdır. Ø Tertibatı kayışa doğru ittirerek yerleştiriniz. masura ipliğini el ile sarınız. 20 .UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları Makineye Alt İpliğin Takılması Ø Mekik. masura ipliğini sarınız. Ø Sarılan masurayı tertibatından çıkararak ipliği koparınız. Ø İpliği sıra ile çardak çengelinden. makine ayağını kaldırınız. Ø Masura sarma tertibatından sıra ile ipliği geçiriniz. Ø Ayak pedalına basarak. Daha sonra iplik ucu alttan gelecek şekilde mekik içine yerleştiriniz.

Ø Makine iğnesini üst ölü noktada olacak şekilde pozisyonlayınız.Ø İplik ucunun mekik oturmasını sağlayınız. Ø Duyulan çıt sesi mekiğin makineye takıldığını ifade eder. 21 . Ø Mekiği makineye yerleştirirken ayak pedalına kesinlikle basmayınız. Ø Makinenin ayak pedalına hafif basarak. elinizle makinenin küçük çarkını kendinize doğru (iğne üst ölü noktaya gelinceye kadar) çeviriniz. mekik yaprağı kendinize bakacak şekilde masa plakası altındaki çağanoza yerleştiriniz. Ø İplik ucunu dışarıda bırakarak. Ø Sol el ile mekik üzerindeki mekik mandalını yukarı doğru kaldırarak tutunuz. aralığına tam Ø İplik ucunu mekik aralığından ve mekik yaprağının altından geçiriniz.

Ø Çardaktan gelen ipliği sıra ile iplik klavuz pimi. Öneriler Ø Makine şalterini kapatınız. numara sırası ile gösterilen yerlerden geçirilmelidir. Ø İğne deliğinden ipliği.17. iplik tansiyon kancası.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ 1. Ø Üst ipliğin doğru sıra ile takılmaması halinde iplik kopması ve dikiş atlamaları oluşacağını unutmayınız. Ø Çardaktan gelen iplik. soldan sağa doğru geçiriniz. Makineye Üst İplik Takma İşlemleri İşlem Basamakları Makineye Üst İpliğin Takılması Ø Makine çardağına makine ipliğini yerleştiriniz. Çardağın üst hizasındaki iplik çengelinden ipliği geçiriniz. 22 . üst iplik gerdirici (iplik tansiyon).

makine ayağını indiriniz. Ø Diz pedalını kullanarak üst ve alt ipliği makine ayağının arkasına alınız. Makinenin ayak pedalına hafif basarak. Ø Makine başındaki ayak kolunu kullanarak. sağ elinizle makinenin el çarkını kendinize doğru bir tur çeviriniz. iğne mili çengeli ve iğne deliğinden geçiriniz. 23 . Ø Üst ipliği sol elinizle tutunuz. Üst ipliği çekerek alt ipliği yukarı alınız. iplik verici (horoz).Ø iplik çengeli.

Tek iplikli -üç iplikli C. 3. Tek iplikli-çift iplikli B. 5. Makine üst ipliğin kavrayıcısı ile altta dikişi oluşturmasıdır. Düz Platformlu-Yüksek Platformlu-Blok –Serbest Kollu-Silindir Yataklı Kol Aşağı D. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz. D. B. C. B. Makine iplik gözünde taşıdığı alt ipliği üst iplikle ilmek dikişi oluşturur. Tek iplikli -dört iplikli Aşağıdakilerden hangisi dikiş türleridir? A. Kapama-Form-Süs D. D. Makine veya el yardımı ile ipliğin birleştirilecek kumaşlar içinden veya arasından geçirilerek ilmek sırası oluşturmasıdır. Aşağıdakilerden hangisi Zincir dikiş çeşitleridir? A.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında kazandığınız bilgileri. Yüksek Platformlu-Alçak Platformlu-Serbest Kollu-Blok Yapılı C. Kaplama . Dikişin tanımı aşağıdakilerden hangisidir? A. Makine iğne gözünde taşıdığı ipliği kavrayıcının taşıdığı alt iplikle ilmek yaparak dikişi oluşturur. İplik makine yardımıyla kumaşın üstüne gelerek ilmek oluşturmasıdır. 24 . Düz Platformlu-Alçak Platformlu-Blok-Serbest Kollu-Silindir Yataklı Kol Aşağı 2. Makine iğne gözünde taşıdığı ipliği kavrayıcının taşıdığı üst iplikle ilmek yaparak dikişi oluşturur. Makine iplik kavrayıcının taşıdığı üst ipliği alt iplikle ilmek yaparak dikişi oluşturur. 4. SORULAR 1.Forma-Süs B. C. Makine ve el yardımı ile iplik gözünden kumaşa geçerek halka oluşturmasıdır. Blok –Yatay Platformlu-Silindir Yataklı Kol Aşağı –Serbest Kollu-Alçak Platformlu B. Form-Süs-Drape C. Aşağıdakilerden hangisi dikiş oluşumunu en iyi şekilde ifade eder? A. Çift iplikli-üç iplikli D. Birleştirme-Drape-Pili Yapı biçimlerine göre dikiş makineleri aşağıdakilerden hangileridir? A.

Masurayı düzgün yerleştirmeye yarar. Çardağın görevi aşağıdakilerden hangisidir? A. Kol mili. Bobin ipliğinin rahat yerleşmesini sağlar. kol mili de iler geri hareket elemanlarını çalıştırır. Eksantrik mili. V kayışı motordan gelen hareketi krank miline iletir. D. B. krank mili ile aşağı yukarı hareket elemanlarını. V kayışı motordan gelen hareketi kol miline iletir.6. Makine bacağı Masa plakası aşağıdakilerden hangisi için kullanılır? A. Bobin ipliğinin rahat sarılmasını sağlar. C. Kumaş bakım yeri olarak D. krank mili de ileri geri hareket elemanlarını çalıştırır. Alt bölüm elemanları aşağıdakilerden hangileridir? A. 8. eksantrik mili ile de ileri geri hareket elemanlarını çalıştırır. 11. eksantrik mili ile aşağı yukarı hareket elemanlarını. C. Yukarıdan bobinin rahat sağılmasını sağlar. Makine eli B. kol mili ile aşağı yukarı hareket elemanlarını. 7. Motor-pedal-dizlik B. Kumaş yerleştirme yeri olarak C. 9. Kumaş düzeltme yeri olarak Masura sarma tertibatı ne işe yarar? A. Motor-pedal-ayak D. B. Aşağıdakilerden hangisi makine üst bölüm elemanıdır? A. V kayışı motordan gelen hareketi eksantrik miline iletir. Kumaş kesim yeri olarak B. 10. Masurayı düzgün sarmaya yarar. 25 . eksantrik mili ile de ileri geri hareket elemanlarını çalıştırır. Masurayı düzgün takmaya yarar. krank mili ile aşağı yukarı hareket elemanlarını. D. Krank mili. Aşağıdan bobinin rahat sağılmasını sağlar. Masurayı düzgün boşaltmaya yarar. D. Ayak-dizlik-çardak Aşağıdakilerden hangisi makine çalışma prensibidir? A. Makine ayağı C. Pedal-dizlik-ayak C. Makine boynu D. C. B. Kol mili. V kayışı motordan gelen hareketi kol miline iletir.

tornavida ile vidası biraz sıkıştırılır. B. dipçik C.Ayak indirilir. Parlayan C. İğnenin dipçik bölümünden şafta doğru incelen bölümdür. D. Uç. Dipçik kalınlık numarası B. C. D. Dipçik. 26 . İğne şaftı. 15. İz yapan D. Dipçik ile iğne gözü arasındaki kısımdır. 16. İğne kalınlık numarası iğnenin neresidir? A. ayak vidası iyice sıkıştırılır. dipçik. C. Nm +bir sayı aşağıdakilerden hangisini ifade eder? A. uzun kanal. Aşağıdakilerden hangisi iğnenin bölümleridir? A. Hangi tip kumaşlarda özel ayak kullanılır? A. Şaft kalınlık numarası 13. konik. B. İğne gözünün başlangıcındaki konik kalınlığının çapıdır. Hepsi Baskı ayağı nasıl takılır? A. tornavida ile vidası sıkıştırılır. Baskı ayağı mili indirilir. İğne gözünün başlangıcındaki şaft kalınlığının çapıdır. ayak yerine yerleştirilir. İplik kalınlık numarası D. Kısa kanal ile göz arasındaki kısımdır. B.12. Konik. Havı ezilen B. Uzun kanal ile kısa kanal arasındaki kısımdır. İğne gözünün sonundaki şaft kalınlığının çapıdır. C. Baskı ayağı mili indirilir. ayak yerine yerleştirilir. göz ve uç Konik iğnenin neresidir? A. göz. Baskı ayağı mili kaldırılır. İğne kalınlık numarası C. konik D. iğne şaftı. 17. İğne gözünün sonundaki dipçik kalınlığının çapıdır. iğne şaftı B. ayak yerine yerleştirir. D.. ayak yerine yerleştirilir. tornavida ile vidası sıkıştırılır. 14. Baskı ayağı mili kaldırılır.

Sonsuz elyaf D. C. İpliğin kumaşa rahat dalması ve hasar görmemesini sağlamak B. iğne kırılır. İğne kumaşa dalarak üst ipliği aşağı indirir.18. İğnenin konik kısmı uzun oluk dışa gelecek şekilde D. 19. Aşağıdaki olaylardan hangisi çok katlı kumaşlarda ince iğne kullanılırsa olur? A. İğnenin dipçik kısmı uzun oluk dışa gelecek şekilde C. Aşağı inerken üst ipliğin alt iplikle düğüm oluşturması için alt ipliğin fazlasını çeker. İğnenin konik kısmı kısa oluk dışa gelecek şekilde Aşağıdakilerden hangisi uzun oluğun dışarı takılma nedenidir? A. Yukarı çıkarken üst ipliğin alt iplikle düğüm oluşturması için üst ipliğin fazlasını çeker. D. İğnenin dipçik kısmı kısa oluk dışa gelecek şekilde B. İğne sapar. İnce kumaşlar için 60-100 Nm Makineye iğne aşağıdaki şekillerden hangisiyle takılır? A. Kumaşın iplikleri zarar görür. B. D. Yukarı çıkarken üst ipliğin alt iplikle düğüm oluşturması için alt iplikle düğüm oluşturması için alt ipliğin fazlasını çeker. İnce kumaşlar için 50-60 Nm C. Textürize B. C. dikiş bozulur. Dipçiğin kumaşa hasar vermemesini sağlamak Aşağıdakilerden hangisi ortası sonsuz elyaf polyester üstü pamuk kaplı ipliktir? A. İnce kumaşlar için 40-50 Nm D. kumaşın iplikleri zarar görür. Monofilament C. İğne kumaşa dalarak alt ipliği yukarı çıkarır. İğnenin kumaşa rahat dalması ve hasar görmemesini sağlamak C. İnce kumaşlar için 60-80 Nm B. Aşağıdakilerden hangisi iğnenin görevidir? A. Yukarı çıkarken üst ipliğin alt iplikle düğüm oluşturması için alt iplikle düğüm oluşturması için üst ipliğin fazlasını çeker. 22. 20. dikiş büzülür Dikiş büzülür. Kumaşın hasar görmemesini sağlamak D. İğne kumaşa dalarak üst ipliği aşağı indirir. İğne kumaşa dalarak alt ipliği yukarı çıkarır. B. Corespurn 21. İğne sapar. 27 . Aşağıdakilerden hangisi dokuma kumaşlar için iğne seçimi için doğrudur? A. 23. iğne kırılır.

dikiş atlaması olur. D. D. İlmek oluşumu kontrollü olmaz. masura mekanizmaya yerleştirilir pedal ile motordan gelen güçle sarılır. Aşağıdakilerden hangisi masura sarımını anlatmaktadır? A. 25. Kumaşta iğne deliği büyük olur. mekik mekanizmaya yerleştirilir. C. Çardaktan gelen ip elle bir miktar sarılır. B. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. pedal ile motordan gelen güçle sarılır. Yanlış cevapladığınız konuları faaliyete dönerek tekrarlayınız. B. C. masura mekanizmaya yerleştirilir. Çardaktan gelen ip makine ile bir miktar sarılır. Aşağıdakilerden hangisi iğne iplik için ince ise olur? A. Çardaktan gelen ip elle sarılır. sürtünme karışma ve kopma olur. Kumaşta ilmekler karışır ve kopma olur. İplik kanal ve gözden rahat geçemez. 28 . Cevaplarınız doğru ise diğer öğrenme faaliyetine geçebilirsiniz. Çardaktan gelen ip elle bir miktar sarılır. pedal ile motordan gelen güçle sarılır.24.

2. Şekil 2.ÖĞRENME FAALİYETİ-2 ÖĞRENME FAALİYETİ-2 AMAÇ Gerekli ortam sağlandığında bu faaliyette verilecek bilgi ve beceriler doğrultusunda düz sanayi dikiş makinesinin dikiş ayarını dikilecek ürüne uygun olarak yapabileceksiniz. Üst İplik Gerginliğinin Ayarlanması Üst ipliğin gerginliğini ayarlamak için makine başındaki iplik gerdirici sıkılır veya gevşetilir.2 29 .1. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNDE DİKİŞ AYARI 2.1 Şekil 2. Bilgilerinizi arkadaşlarınıza sununuz. (B) İpliğin birbirine ters bakan tansiyon pulcuklarının (5) arasından geçmiş olduğuna dikkat edilmelidir. ARAŞTIRMA ARAŞTIRMA Ø Makinede oluşabilecek dikiş hatalarını ve dikiş makinesini ayarlama işlemlerini araştırınız.

6 Şekil 2.2. Ø Sıkı veya gevşek iplik sağılma durumuna göre mekik üzerindeki vida uygun tornavida ile sıkılır veya gevşetilerek (EF) ipliğin rahat sağılması sağlanır.2.7 30 . Alt İplik Gerginliğinin Ayarlanması Ø Masuranın düzgün sarımı ve ipliğin mekikten çıkış yerinin doğruluğu kontrol edilir. Şekil 2. Doğru Dikiş Ayarı Gergin Dikiş Ayarı Şekil 2.3 Ø Çeşitli dikiş ayarları aşağıda gösterilmiştir.4 Şekil 2.5 Gevşek Dikiş Ayarı (Alt) Gevşek Dikiş Ayarı(Üst) Şekil 2.

.9 2.3. 10mm/2. ileri geri adımının mm ile ifadesidir. dikiş atlamaları İplikler dikilen yüzeyde gevşek ilmekler oluşturur. Dikiş Boyunun Ayarlanması Makine boynu üzerinde dikiş boyu ayarlayıcısı (numaratör) ile istenilen sıklıkta dikiş boyu ayarlanabilir. Dikiş atlamaları meydana gelir. Tansiyon ipliğinin gevşek olması Alt iplik gerginliğinin uygun olmaması İğne ucunun bozuk olması İğne deliğinin keskin olması İğne olukları veya gözünde pürüzlü kısımların bulunması .8 Ø Numaratör üzerindeki rakamlar dikiş Ø Dikiş boyunu ayarlamak için. mekik yaprak vidasından ayarlayınız. İplik kopması İğne kırılması.5 olarak ayarlanmış ise. dikilen parçalara hasar görmesi. Dikiş Bozuklukları ve Düzeltme Yolları Dikiş Hata Nedenleri Tansiyon ipliğinin sıkı olması Olası Sonuçlar İplik kopması. Örneğin numaratör 2. İğneyi değiştiriniz. İğneyi yenisi ile değiştiriniz. numaratörü küçükse dikiş adımı küçük rakam kolayca çevirebilirsiniz. 31 Düzeltme Yolları Tansiyon ayarını iplik kopmasını giderinceye kadar (karşı yöne doğru çevirerek) gevşetiniz Tansiyon ayar düğmesini (kendinize doğru çevirerek) sıkıştırınız. İplik gerginliğini. dikilen parçalara hasar verir.) Şekil 2. Rakam hareket koluna bastırıp. İğneyi değiştiriniz. büyüdükçe dikiş adımları büyük olur.5=4 (1cm’de 4 batış olduğunu ifade eder.4. Şekil 2. Dikiş makineleri markalarına göre değişiklik gösterse de 0 ile 5 arasında dikiş boyu ayarlaması yapılabilir.2. dikişler düzgün sıralanmaz ve çabuk sökülür Üst dikiş ayarının bozuk olur.

Malzeme kalınlığına uygun iğne ve iplik seçiniz. Transport dişli vidasını sıkıştırınız. İpliği doğru sıra ile makineye takınız. Çağanozun iğne mesafesini. İğne kırılır. Uygun transport seçiniz. Masurayı mekik içine doğru olarak yerleştiriniz. Mekiği çağanoza doğru olarak yerleştiriniz. Baskı ayağı basıncını kontrol ediniz. iğne kırılır Makine sıkışır. dikiş atlaması. Makinenin dikiş dikmemesi.. Düzensiz dikişler oluşur. İğne mili düzeltilir. ya da dikmez İğne yuvadan çıkar ya da kırılır İğne kırılır. İğneyi yuvaya tam olarak yerleştirerek makineye takınız. dikilen parçaların hasar görmesi. . dikilen parçalar hasar görür. Eksantrik grubu ayarını doğru yaptırınız. Yeni ve sağlam dikiş iplikleri kullanınız. Makinenin çalışmaması. Bozuk yüzeyleri yenileri ile değiştiriniz. dikiş atlaması.Dikiş Hata Nedenleri Yanlış sistemde iğne seçimi İğne takılışının yanlış olması İğnenin yuvaya tam oturmaması İğne milinin eğrilmiş olması İğne ucu hasarlı ya da iğne kumaşa uygun değilse İpliğin nemli yada çürük olması İplik takılış şeklinin yanlış olması Malzeme özelliğine uygun iğne ve iplik seçilmemesi Makinenin yağsız kalması Eksantrik grubu ayarının bozuk olması Cağanoz ayarının bozuk olması Masura ters takılmış ya da yerine oturmamış olması Mekiğin yanlış takılması Baskı ayağının basıncının yetersiz olması Baskı ayağı basıncının fazla olması Dikiş plakasında ve çağanozda pürüzlü ve keskin kısımların bulunması Transport dişlisi nakil işlemlerini düzenli yapmıyorsa Olası Sonuçlar İğne kırılır Makine dikiş atlaması yapar iplik kopması. makine dikiş dikmez. Dikilen parçanın hasar görmesi İplik kopması Makine dikiş dikmez İplik kopar. Makine yağını tamamlayınız. dikiş atlaması oluşur. makinenin ters yönde dikmesi. Makine dikiş dikmez. baskı ayağı ayar vidasından ayarlayınız. Baskı ayağı basıncını. hasarlı dikiş yeri İplik kopması. Düzensiz dikişler oluşur Düzgün olmayan sürme hareketi Kumaş katlarının kayması. iğne mili yüksekliği ayarlarını düzeltiniz. 32 Düzeltme Yolları Makine sistemine uygun iğne seçiniz. kilitlenir. Dikiş oluşum elemanlarını kontrol ediniz. İğneyi makineye doğru takınız.

5 cm C. Dikiş makinesinin bir dikişi oluştururken her hareketine denir C. 4. Aşağıdakilerden hangisi sanayideki dikiş payıdır? A. D. Dikişin dikileceği kenar ile pastal katı arasındaki mesafedir. Dikişin dikileceği kenar ile makine arasındaki mesafedir. 6. kumaş çekilir. İğne mili pedal ile kaldırılır.5-2 cm D. 7 dikiş adımı D. iplik kesilir. 2.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında kazandığınız bilgileri. C. Baskı ayağı pedal ile kaldırılır. iplik kesilir. 5 dikiş adımı C. Çıt-delgi-metolama B. 2-2. 3. Dikişin dikileceği hat ile kenar arasındaki mesafedir . 0. Dikiş makinesinin bir katı oluştururken her hareketine denir D. Dikiş makinesinin bir dikiş payı oluştururken her hareketine denir Normal bir dikişte 1 cm de kaç dikiş adımı olmalıdır? A. Beden numarası –çıt-delgi Aşağıdakilerden hangisi dikiş payıdır? A.7-1 cm B. Çıt-delgi-metolama-renk farkı C. iğne kumaştan çıkarılır.5 cm Aşağıdakilerden hangisi dikiş adımıdır? A. B. 5. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz. Pastal katları-metolama D. İğne mili dizlikle kaldırılır. iplik kesilir. Dikişin dikileceği kumaş katı ile kenar arasındaki mesafedir B. B. iplik kesilir. Baskı ayağı dizlikle kaldırılır. iğne kumaştan çıkarılır. Aşağıdakilerden hangilerine dikime başlamadan önce dikkat edilmelidir? A. D. 9 dikiş adımı Bitmiş ürün aşağıdakilerden hangisi ile makineden çıkarılır? A. C. 1-1. 33 . 1. 3 dikiş adımı B. Dikiş makinesinin bir ilmeği oluştururken her hareketine denir. SORULAR 1.

9. Plaka deliği büyükse D. Ayarlayıcıyı çevirmek için. Ayarlayıcının üzerindeki yukarı aşağı koluna bastırıp düğmeye basılır. Eksik olduğunuz konuları tekrarlayınız. 10. Aşağıdakilerden hangisi iplik kopma sebebidir? A. Mekik yanlış takılmış C. tansiyon pulcukları gevşetilir ve düğme çevirilir. Masura üzerindeki vida sıkılır veya gevşetilir Aşağıdakilerden hangisi dikiş boyu ayarlama işlemidir? A. B. Mekik üzerindeki vida sıkılır veya gevşetilir C. Cevaplarınız doğru ise diğer öğrenme faaliyetine geçebilirsiniz. İplik iğnede aşınıyorsa Aşağıdakilerden hangisi dikiş atlama sebebidir? A. 34 . İğne ters takılmışsa B. Ayarlayıcının altındaki ileri geri koluna bastırıp ayarlayıcı çevrilir. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Makine başındaki iplik gerdirici sıkılır veya gevşetilir B. İplik konikten rahat çekilemiyorsa 8. Ayarlayıcının üzerindeki düğmeye bastırılarak çevrilir C. D. Çağanoz ucu uzaksa C. İğne ucu körelmişse B.7. Tansiyon pulcuklarından geçmesi engellenir D. İplik iğnede aşınıyorsa D. Aşağıdakilerden hangisi üst iplik ayarlama işlemlerindendir? A.

Normal bir dikişte 1 cm de 5 dikiş adımı olmalıdır. Rapor hazırlayınız. Giysi parçalarını birleştirirken.3 ÖĞRENME FAALİYETİ. verilen bilgi ve beceirler doğrultusunda. dikiş payıdır. Dikiş işlemi sırasında. Parçaları Birleştirirken Dikkat Edilecek Noktalar Ø Dikişin dikileceği yer ile kenar arasında kalan mesafe. kalça vb hatlar ile kıvrım hatlarını belirlemek için kalıp kenarına alınır. Dikiş makinesinin bir dikişi oluştururken her hareketine “dikiş adımı “denir.2.1. Dikiş payı mesafesi kumaşın ya da giysinin özelliğine ve dikiş tekniğine göre değişir. delgi gibi dikim sırasında yol gösterecek işaretlerin kesilen parçalar üzerinde alınmış olması gerekir. DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİN KULLANILMASI 3. Sanayide dikiş payı 0. örneğin diz. ilik gibi yerlerin işaretlenmesinde kullanılır. Bunun dışında pastal katlarında renk farkını önlemek ve farklı katları birbiri ile eşlememek için metolama (her pastal katına bedenini ve kat numarasını belirten bir numara yapıştırma) yapılır. Dikim sırasında çıtların üst üste gelmesine dikkat edilir.7cm ya da 1 cm olarak belirlenmektedir. Çıtlar üst üste gelirken kumaşın deseni. pens ucu. Gerektiğinde dikişin bozulmaması için dikiş payı daha fazla olabilir. ARAŞTIRMA Farklı üretim yapan hazır giyim atölyelerine giderek düz dikiş makinesi kullananları gözlemleyiniz. Kumaş katlarına özel delici aletler yardımı ile işaretlenir. Bu işaretlerin kumaşa da doğru şekilde aktarılması gerekir. 35 Ø Ø . Dikimde Kullanılan İşaretler Dikime başlamadan önce çıt. örneğin pens uzunluğu bu işaret sayesinde hatasız olarak uygulanır. Dikim sırasında iki parçanın birleştirilmesinde çıt işaretleri üst üste gelmelidir. Bu sayı. düz sanayi dikiş makinesini seri olarak kullanabileceksiniz. etiketler üzerinde numaraların aynı olmasına dikkat edilmelidir. dikişin amacına ve yerine göre değişebilir. Delgi: Kalıp üzerindeki cep yeri.3 AMAÇ Bu faaliyette gerekli ortam sağlandığında. dirsek. Çıt İşaretleri: Kalıp üzerindeki kontrol noktalarıdır. 3.ÖĞRENME FAALİYETİ. en ve boy ipliklerinin düzgünlüğü dikkate alınmalıdır. 3.

iğne kumaştan çıkarılmalı ve iplik. Dikkatten kaçan büzülmeler olup olmadığına. Simetrik parçalarda dikiş özelliklerinin ve uzunluklarının aynı olmasına dikkat edilmelidir.1.+ toleranslarda hata kabul edilebilir. • • • • • Dikiş gerginliğinin uygunluğuna. (. Dikim sırasında dikişin düzgünlüğü göz ile kontrol edilmelidir. makinecinin ayağının geri hareketi (iğne arkasındaki bıçak harekete geçerek) ipliği keser. çekilerek kesilmelidir. Düz Sanayi Dikiş Makinesini Kullanma İşlemleri 3. Beden ve kat numaraları birbirini tutmalıdır. Dikiş atlamalarının olup olmadığına. Kumaş parçalarının kesimden düzgün çıkıp çıkmadığı kontrol edilmelidir.3. Ø Ø Ø 3.3. Kontrol sırasında. Dikim sonunda dikişin düzgünlüğü kontrol edilmelidir.) Dikim sırasında iplik kopması olduğunda talimatlar doğrultusunda dikişe devam edilmelidir. Köşe dikişlerinin düzgünlüğüne. Kumaşların ters ve yüzleri belirlenerek dikilmelidir. Kalite kontrol formları dikkate alınmalıdır.Ø Ø Dikiş başlangıcında ve sonunda kalite özelliklerine bağlı olarak sağlamlaştırma yapılmalıdır. Dikişin bitiminde parça makineden çıkarılırken baskı ayağı dizlikle kaldırılmalı. Otomatik kesicili düz dikiş makinelerinde. Makinede İpliksiz Dikim Egzersizleri 36 . Dışarıda kalan iplik miktarı 1 cm’ den fazla olmamalıdır.

Dikim esnasında parçalanan kağıt parçalarının makineye zarar vermemesi için kağıt altına patiska vb deneme kumaşı koyunuz. patiska vb) deneme parçasını keserek çalışma ortamında hazırlayınız. 1cm diktikten sonra geriye doğru pekiştirme yaparak dikim işlemine devam ediniz. Ø Düz dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Makine iğnesini kontrol ediniz. Ø Ellerinizle kumaşın düzgün ilerlemesini sağlayınız. Ø Dikiş hattı sonunda pekiştirme dikişi yapınız. Ø Pekiştirme boyu 1cm olmalıdır. Ø Makine şalterini açınız ve ısınması için bir süre bekleyiniz Ø Sandalyenizin size ve makinede çalışmaya uygunluğunu kontrol ediniz. Ø Pedala basarak dikim işlemine başlayınız. Ø Makinede çalışmak için ışığın yeterli olup olmadığını kontrol ediniz. Ø Üzerine düz çizgiler çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. 37 .UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları Öneriler Makinede İpliksiz Dikim Egzersizleri Ø A4 Ölçüsünde çok sayıda dosya kağıdını ve 21x30cm boyutlarında 2 adet (amerikan. Ø İğneyi el çarkı yardımı ile yukarı Ø Ayak pedalına kontrollü olarak basınız. Ø Makineyi durdurmak için durma noktasına geldiğinizde ayağınızı pedaldan çekiniz. Ø İğne takılışının doğruluğunu kontrol ediniz. Ø Emniyetli bir çalışma için makine üzerine fazla eğilmeyiniz. Ø Geriye doğru pekiştirme dikişi yaparken kağıttan dışarı çıkmayınız. Ø Dizlik yardımı ile baskı ayağını kaldırarak egzersiz yapacağınız parçayı yerleştirip baskı ayağını indiriniz.

Ø Makine hakimiyetini sağlayıncaya kadar uzun mesafede düz dikiş denemelerini çok sayıda tekrarlayınız. Ø Kağıt kenarına paralel (göz kararı) Ø Kağıt bitimine kadar dikiş denemeleri 1cm’den düz makine dikiş denemeleri yapınız. sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. yapınız.çıkarınız. sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Dikim esnasında parçalanan kağıt parçalarının makineye zarar vermemesi için kağıt altına patiska vb deneme kumaşı koyunuz. Ø Makinede düz dikiş egzersizlerini uzun mesafede yapınız. Ø Birbirine paralel (göz kararı) bir makine ayağı genişliği ölçüsünü koruyarak kağıt bitimine kadar düz makine dikiş denemeleri yapınız. Ø Üzerine pekiştirme dikiş çizgileri 38 . Ø Boş dosya kağıdı ile kesilmiş amerikan parçasını üst üste koyarak yerleştiriniz. dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Makinede 1cm’den düz dikiş Ø Dikiş çizgilerinin paralelliğinde denemelerini kontrol ediniz. Ø Boş dosya kağıdı ile kesilmiş amerikan parçasını üst üste koyarak yerleştiriniz. Ø Makinede bir makine ayağından düz Ø Dikiş çizgilerinin paralelliğinde dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Kısa dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Makinede kısa ve uzun mesafede düz Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Dizlik yardımı ile baskı ayağını kaldırıp egzersiz parçasını makineden çıkarınız. Ø Üzerine kısa çizgiler çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. Ø Makinede düz dikiş egzersizlerini kısa mesafede yapınız. Ø Makine hakimiyetini sağlayıncaya kadar kısa mesafede düz dikiş denemelerini çok sayıda tekrarlayınız.

Ø Pekiştirme dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı. kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Çizgileri takip ederek makinede kavisli dikiş denemeleri yapınız. Ø Köşeli dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı. Ø Makinede pekiştirme dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Makinede köşeli dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Çizgiler arasında pekiştirme dikişi denemeleri yapınız. Dikim esnasında parçalanan kağıt parçalarının makineye zarar vermemesi için kağıt altına patiska vb deneme kumaşı koyunuz. kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgileri takip ederek makinede köşeli dikiş denemeleri yapınız. çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. 39 . Ø Kavisli dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı. Ø Makinede kavisli dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Üzerine kavisli dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. Üzerine köşeli dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz.

Ø Üzerine yuvarlak dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz.Yuvarlak dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı. 40 . Ø Makinede yuvarlak dikiş denemelerini Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise kontrol ediniz. Ø Çizgileri takip ederek makinede yuvarlak Ø Makinede düzgün dikme becerisi dikiş denemeleri yapınız. dikiş denemelerini tekrarlayınız. kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. kazanıncaya kadar dikim işlemlerini tekrarlayınız.

Ø Ellerinizle kumaşın düzgün ilerlemesini sağlayınız. Ø Ayak pedalına kontrollü olarak basınız. Öneriler Ø İğne takılışının doğruluğunu kontrol ediniz. Ø Dikişin boyunu ayarlayıp ayarını kontrol ediniz.3.2. Ø Sandalyenizin size ve makinede çalışmaya uygunluğunu ve ışığın yeterli olup olmadığını kontrol ediniz. patiska vb) deneme parçasını keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Dikim esnasında düzgün dikiş için deneme kumaşı üzerine fotokopi çekilmiş kağıt yerleştiriniz. Ø Makine şalterini açınız ve ısınması için bir süre bekleyiniz Ø Düz sanayi dikiş makinesinin üst ve alt ipliğini takarak dikime hazırlayınız. kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Geriye doğru pekiştirme dikişi yaparken kağıttan dışarı çıkmayınız. Ø Makine iğnesini kontrol ediniz. Ø Makineyi durdurmak için durma Ø Üzerine düz çizgiler çizilmiş fotokopiler kullanınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ 3. Ø Emniyetli bir çalışma için makine 41 . 1cm diktikten sonra geriye doğru pekiştirme yaparak dikim işlemine devam ediniz. Ø Dizlik yardımı ile baskı ayağını kaldırarak egzersiz yapacağınız parçayı yerleştirip baskı ayağını indiriniz. Makinede İplikli Dikim Egzersizleri İşlem Basamakları Makinede İplikli Dikim Egzersizleri Ø 21x30cm boyutlarında 15 adet (amerikan. Ø Düz dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı. Ø Pedala basarak çizgi üzerinde dikime başlayınız.

Ø Çok sayıda parçada dikim yaparken. üzerine fazla eğilmeyiniz.noktasına geldiğinizde ayağınızı pedaldan çekiniz. Ø İğneyi el çarkı yardımı ile yukarı çıkarınız. 42 . Ø Makine hakimiyetini sağlayıncaya kadar uzun mesafede düz dikiş denemelerini çok sayıda tekrarlayınız. Ø Makine hakimiyetini sağlayıncaya kadar kısa mesafede düz dikiş denemelerini çok sayıda tekrarlayınız. Ø Makinede düz dikiş egzersizlerini kısa mesafede yapınız. tüm parçaların dikimi tamamlandıktan sonra iplikleri keserek parçaları birbirinden ayırınız. Ø Makinede düz dikiş egzersizlerini uzun mesafede yapınız. Ø Dikiş hattı sonunda pekiştirme dikişi yapınız. Ø Dizlik yardımı ile baskı ayağını kaldırıp egzersiz parçasını makineden çıkarınız. Ø Pekiştirme boyu 1cm olmalıdır.

Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız.

Ø Makinede uzun mesafede düz dikiş denemelerini kontrol ediniz.

Ø Makinede kısa mesafede düz dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Boş dosya kağıdı ile kesilmiş amerikan parçasını üst üste koyarak yerleştiriniz. Ø Kağıt kenarına paralel (göz kararı) 1cm’den düz makine dikiş denemeleri yapınız. Ø Makinede 1cm’den düz dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Boş dosya kağıdı ile kesilmiş amerikan parçasını üst üste koyarak yerleştiriniz. Ø Birbirine paralel (göz kararı) bir makine ayağı genişliği ölçüsünü koruyarak kağıt bitimine kadar düz makine dikiş denemeleri yapınız. Ø Makinede bir makine ayağından düz dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Pekiştirme dikiş çizgilerinin bulunduğu

Ø Kağıt bitimine kadar dikiş denemeleri yapınız. Ø Dikiş çizgilerinin paralelliğinde sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız.

Ø Dikiş çizgilerinin paralelliğinde sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Üzerine pekiştirme dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. 43

kağıdı, kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgiler arasında pekiştirme dikişi denemeleri yapınız. Ø Makinede pekiştirme dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Köşeli dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı, kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgileri takip ederek makinede köşeli dikiş denemeleri yapınız. Ø Makinede köşeli dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Kavisli dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı, kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgileri takip ederek makinede kavisli dikiş denemeleri yapınız.

Dikim esnasında parçalanan kağıt parçalarının makineye zarar vermemesi için kağıt altına patiska vb deneme kumaşı koyunuz. Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Üzerine köşeli dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz.

Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız. Ø Üzerine kavisli dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz.

Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız.

Ø Makinede kavisli dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Yuvarlak dikiş çizgilerinin bulunduğu kağıdı, kesilmiş amerikan parça ile üst üste yerleştiriniz. Ø Çizgileri takip ederek makinede yuvarlak dikiş denemeleri yapınız.

Ø Üzerine yuvarlak dikiş çizgileri çizilmiş fotokopiler kullanabilirsiniz. Ø Makinede düzgün dikme becerisi kazanıncaya kadar dikim işlemlerini tekrarlayınız.

44

Ø Çizgilerden sapmalar çoğunlukta ise dikiş denemelerini tekrarlayınız.

Ø Makinede yuvarlak dikiş denemelerini kontrol ediniz. Ø Sonsuz bant dikimi için 2 Adet 15cmx2mt boyutlarında deneme kumaşından parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Ek dikişlerini ikiye açarak ve parçaları boyuna ortadan ikiye katlayarak ütüleyiniz. (Dikime hazırlayınız.) Ø Makine sehpasının altından parçayı üste alarak parçanın açık uçlarını makine çekerek birleştiriniz. Sonsuz bant oluşturunuz. Ø Kenara 1cm paralel olacak şekilde pekiştirme yaparak dikime başlayınız. Ø Parçanın ek yerlerinde 1cm uzunluğunda pekiştirme dikişleri yaparak parça bitimine kadar makine çekiniz. Ø Dikim işlemi tamamlandıktan sonra parçayı keserek makineden çıkarınız.

Ø 2mt uzunluğunda parçayı elde etmek için parçalara ek yapınız.

Ø Makine dikişlerinin birbirine 1cm’den paralel olmasına özen gösteriniz.

Ø Dikişlerin düzgünlüğü ve pekiştirmelerin uzunluğunu kontrol ediniz. Ø İkinci sonsuz bant parçasını da 45

Ø Kenara bir makine ayağı mesafede paralel olacak şekilde pekiştirme yaparak dikime başlayınız. NOT: Makinede dikim parçası yok ve baskı ayağı aşağıdayken kesinlikle çalıştırmayınız. Ø Dikişlerin düzgünlüğü ve pekiştirmelerin uzunluğunu kontrol ediniz.. Ø Dikim işlemi tamamlandıktan sonra parçayı keserek makineden çıkarınız. Ø Makine dikişlerinin birbirine bir makine ayağı paralel olmasına özen gösteriniz. 46 .makinede dikime hazırlayınız. Ø Parçanın ek yerlerinde 1cm uzunluğunda pekiştirme dikişleri yaparak parça bitimine kadar makine çekiniz. Ø Dikilen tüm parçaların ipliklerini temizleyiniz. Ø Dikilen parçaları ütüleyiniz.

47 .DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ KONTROL LİSTESİ Uygulama faaliyetinde düz sanayi makinesinin kullanımı ile ilgili yapmış olduğunuz çalışmayı kendiniz ya da arkadaşınızla değiştirerek değerlendirme ölçeğine göre değerlendiriniz. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Çalışma ortamını eksiksiz olarak hazırladınız mı? Düz sanayi makinesini tekniğe uygun olarak dikime hazırladınız mı? Kumaş özelliğine uygun iğne ve iplik seçtiniz mi? Dikiş ayarını dikilecek kumaşın özelliğine uygun olarak yaptınız mı? Deneme parçası üzerinde dikiş denemesi yaptınız mı? Düz sanayi makinesinde çizgi üzerinde düz dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Makinede uzun mesafede düz dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Makinede kısa mesafede düz dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça üzerinde 1cm’den paralel dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça üzerinde bir makine ayağından paralel dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça üzerinde pekiştirme dikişi egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Köşeli dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Kavisli dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Yuvarlak dikiş egzersizlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Dikilen parçaları tekniğe uygun olarak ütülediniz mi? Zamanı iyi kullanmaya özen gösterdiniz mi? Evet Hayır Yapmış olduğunuz çalışmayı değerlendiriniz ve bunun sonucuna göre eksikleriniz varsa uygulamaları tekrarlayınız.

Büzgü dikişinde. yaka.3.3. Ø Ø Ø Parçaların dikiş paylarının eşit şekilde üst üste gelmesine. hacim vermek için uygulanan dikiştir.3. arka. iki ya da çok kata işaret almak ya da tutturmak. önceden saptanan daha kısa bir boya düzgün bir şekilde toplamak. Ø Yedirme yapılacak parçaların başlangıç. bitiş ve orta noktasındaki işaretler göz önüne alınarak kumaşın yedirilmesine dikkat edilmelidir. uzun parça kısa parçaya homojen biçimde dağıtılır. birden çok parçaları Birleştirme dikişi giysiyi oluşturan çeşitli büyüklükteki ön. Büzgü yapılacak kısmın düzgün şekilde dikilmesine. Ø İplik koptuğunda sökülüp tekrar dikilmesine dikkat edilmelidir. Ø Ø Kumaşa uygun dikiş boyu seçilmesine . birleştirmektir. kol gibi parçaları birbirine monte etme amacı ile kullanılan dikiştir. Birleştirme dikişinde. Makinede Birleştirme Dikişi Egzersizleri Dikişin amacı tek. bu işleme yedirme dikişi denir. Büzgü Dikişi : Bir kumaş boyunu. Dikiş başlangıcında ve sonunda pekiştirme işlemi yapılmasına dikkat edilmelidir. Çizgili kareli gibi desenli kumaşların kaydırılmamasına. 48 . (Diferansiyel transportlu makinelerle ya da büzgü ayağı kullanılarak da yapılır.) Yedirme Dikiş: Birleştirilecek iki parça kalıp tekniğinden dolayı farklı uzunluklardaysa. Yedirme dikişinde. büzmek.

Ø Ana şalteri açınız. 10x30cm boyutlarında parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø 1cm’den düzgün dikme becerisi kazanınız. Ø Dikiş çizgisinin kenara 1cm paralelliğini kontrol ediniz. Ø Dikiş adımı ve dikiş kalitesini kontrol ediniz. Ø Uygun olmayan dikiş ayarını düzeltiniz. Ø Kesilen diğer parçalarda da dikim işlemini tekrar ediniz. Ø Ütünün ısısını kontrol ediniz. Dikiş başlangıcında ve sonunda 1cm boyunda pekiştirme yapınız. Ø Parçalardan iki adet alarak kesim kenarlarını çakıştırarak yerleştiriniz.den Birleştirme Dikişi Ø Deneme kumaşından 6 adet. Ø Dikim işlemini kontrol ediniz. Ø Parçayı makineden çıkarınız. 49 .. Alt ve üst ipliğini takarak makineyi dikime hazırlayınız. Ø Ütünün uç kısmını dikişi açmak için kullanınız. Ø Parçaları makineye yerleştirerek 1cm’den dikimini yapınız. Ø Makine ayarını iki kat kumaş parçası üzerinde dikiş denemesi yaparak kontrol ediniz. Ø Makine iğnesini kontrol ediniz.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları 1 Cm. Ø Dikişleri ikiye açarak önce tersinden ütüleyiniz. Öneriler Ø Makine iğnesinin kumaşa uygunluğunu ve iğnenin düzgünlüğünü kontrol ediniz.

Ø Dikişleri ikiye açarak ütüleyiniz. Bir Makine Ayağından Birleştirme Dikişi Ø Deneme kumaşından 6 adet.Ø Daha sonra yüzünden ütüleyiniz. Dikiş başlangıcında ve sonunda 1cm boyunda pekiştirme yapınız. Biri Düz Biri Kavisli Parçada Birleştirme Dikişi Ø Deneme kumaşından 10x30cm boyutlarında 3 adet düz. Ø Parçayı makineden çıkarınız. Ø Parçalardan iki adet alarak kesim kenarlarını çakıştırarak yerleştiriniz. 10x30cm boyutlarında parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Kesilen diğer parçalarda da dikim işlemini tekrar ediniz. düz ve kavisli kesim kenarlarını çakıştırarak üst üste yerleştiriniz Ø Parçaları makineye yerleştirerek 1cm’den dikimini yapınız. Dikiş başlangıcında ve sonunda 1cm boyunda pekiştirme yapınız. Ø Parçaları makineye yerleştirerek bir makine ayağından dikimini yapınız. Ø Biri düz biri kavisli iki adet parça alarak. kavisli kenarı 30cm olan 3 adet parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Dikim işlemini kontrol ediniz. 50 . Ø Parçayı makineden çıkarınız. Ø Ana şalteri açınız. Ø Dikiş çizgisinin kenara bir makine ayağı paralellikte olduğunu kontrol ediniz.

Ø Dikim işlemini kontrol ediniz. Ø Kesilen diğer parçalarda da dikim işlemini tekrar ediniz. Ø Parçayı makineden çıkarınız. Makinenin dikiş boyunu 3’e getiriniz. 51 . Ø Dikiş başlangıcında iplik uçlarının makine dikişine girmemesine özen gösteriniz. Ø 10x50cm boyutlarındaki parçaların uzun kenarına bir makine ayağından pekiştirme yapmadan makine çekiniz. Parçanın bir tarafında iplik uçlarını düğümleyiniz.Ø Dikiş çizgisinin kenara 1cm paralelliğini ve kesim kenarlarının eşitliğini kontrol ediniz. Büzgüyü parçanın her tarafına eşit olarak dağıtınız. Ø Düz parçayı altta kalacak şekilde makineye yerleştirerek 1cm’den dikimini yapınız. Dikiş başında ve sonunda 1cm uzunluğunda pekiştirme yapınız.5’e) getiriniz. (büyütünüz) . Ø Dikim işlemini kontrol ediniz. Ø Dikilecek hattın ölçüsünden (30cm’den) 2cm büyük olacak şekilde büzgüleri toparlayınız. Ø Makinenin dikiş boyunu dikim ayarına (2-2. 3 adet 10x50cm boyutlarında düz parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Büzgülü parçayı üste alarak dikim esnasında büzgülerin düzgün yerleşimini sağlayınız. Ø Kesim kenarlarını kaydırmadan 1cm’den düzgün dikme becerisi kazanınız. Ø Biri uzun biri kısa iki adet parça alınız. Ø Büzgülü parçayı bir düz parça ile eşleyerek kesim kenarlarını çakıştırınız. Ø Dikişleri düz tarafa yatırarak ütüleyiniz. Pili olmamasına dikkat ediniz. Ø Dikiş çizgisinin kenara 1cm paralellikte olduğunu ve büzgülerin yerleşimini kontrol ediniz. Büzgü Dikişi Ø Deneme kumaşından 3 adet 10x30cm.

Dikiş başında ve sonunda 1cm uzunluğunda pekiştirme yapınız. Ø Yedirme parçası altta kalacak şekilde parçaları makineye yerleştiriniz. 1cm’den dikimini yapınız. Ø Biri uzun biri kısa iki adet parça alınız. Makinenin dikiş boyunu 3’e getiriniz. Ø Büzgülerin üzerine ütü basmayınız. Ø 10x34cm boyutlarındaki parçaların uzun kenarına bir makine ayağından pekiştirme yapmadan makine çekiniz. Parçanın bir tarafında iplik uçlarını düğümleyiniz. Ø Yapılan yedirmeyi ütüyü bastırıp kaldırarak yerleştiriniz. Ø Dikiş başlangıcında iplik uçlarının makine dikişine girmemesine özen gösteriniz. Ø Yedirilecek parçayı bir düz parça ile eşleyerek kesim kenarlarını çakıştırınız. Ø Dikiş paylarını düz tarafa yerleştirerek ütüleyiniz. Ø Ütüleme işlemini yedirme dikişinden dikiş payına doğru yapınız.Ø Kesilen diğer parçalarda da dikim işlemini tekrar ediniz. Büzgülü tarafı açık uçlardan büzgüye doğru ütüleyiniz. Yedirme Dikişi Ø Deneme kumaşından 3 adet 10x30cm. Ø Yedirmenin daha kolay olabilmesi için dikim esnasında düz parçayı üste alınız. Ø Dikilecek hattın ölçüsüne göre (30cm) yedirmeyi toparlayınız. Ø Dikim işlemini kontrol ediniz. 3 adet 10x34cm boyutlarında düz parça keserek çalışma ortamında hazırlayınız. Ø Dikiş çizgisinin kenara 1cm paralellikte olduğunu ve yedirmenin durumunu kontrol ediniz. Ø Dikim işlemini tekrarlayarak yedirme dikişi yapma becerisi kazanınız. 52 . Yedirmeyi parçanın her tarafına eşit olarak dağıtınız. Ø Dikim işlemini tekrarlayarak büzgülü parça dikme becerisi kazanınız.5’e) getiriniz. (büyütünüz) . Ø Makinenin dikiş boyunu dikim ayarına (2-2. Ø Parçayı makineden çıkarınız. Ø Dikişleri düz tarafa yatırarak ve büzgü formunu koruyarak ütüleyiniz. Ø Kesilen diğer parçalarda da dikim işlemini tekrar ediniz.

DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Çalışma ortamını eksiksiz olarak hazırladınız mı? Düz sanayi makinesini tekniğe uygun olarak dikime hazırladınız mı? Dikiş ayarını dikilecek kumaşın özelliğine uygun olarak yaptınız mı? Deneme parçası üzerinde dikiş denemesi yaptınız mı? DSM’de parçaları 1cm’den birleştirme dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parçaları bir makine ayağından birleştirme dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Biri düz biri kavisli parçayı makinede birleştirme dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Büzgü parçasını tekniğe uygun olarak dikime hazırladınız mı? Makinede büzgü dikişini tekniğe uygun olarak yaptınız mı? Yedirme parçasını tekniğe uygun olarak dikime hazırladınız mı? Makinede yedirme dikişini tekniğe uygun olarak yaptınız mı? Dikilen parçaları tekniğe uygun olarak ütülediniz mi? Zamanı iyi kullanmaya özen gösterdiniz mi? Evet Hayır Yapmış olduğunuz çalışmayı değerlendiriniz ve bunun sonucuna göre eksikleriniz varsa uygulamaları tekrarlayınız.DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ KONTROL LİSTESİ Uygulama faaliyetinde düz sanayi makinesinin kullanımı ile ilgili yapmış olduğunuz çalışmayı kendiniz ya da arkadaşınızla değiştirerek değerlendirme ölçeğine göre değerlendiriniz. 53 .

Aşağıdakilerden hangileri dikimde kullanılan işaretlerdir? A. Bir kumaş parçasını istenen boya büyütmek için yapılan dikiştir. Parçaları birbirine monte etme dikişi Büzgü dikişi aşağıdakilerden hangisidir? A. 4. İki parçanın uzunlukları farklıysa fazla olan parça dikkatlice düzeltilir. Delgi-metolama Çıt ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? A. Kalıp kenarına ve içine atılan işarettir. Kalıp kenarına atılan işarettir. Kalıp içine atılan işarettir. 3. Çıt-delgi C. Parçalara hacim vermek için yapılan dikiş D. Uzun ve kısa parçaları birleştiren dikiş B. Bir kumaş boyunu istenen boya küçültmek için yapılan dikiştir. Sadece kalıpta bulunan yazılardır. B. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz. İki parçanın uzunlukları farklıysa üst üste dikkatlice dikilir. İki parçanın uzunlukları farklıysa uzun parça kısa parçaya homojen biçimde dağıtılır. Kalıp kenarına atılan işarettir. 5. 6. ÖLÇME SORULARI 1. Kalıp içine atılan işarettir. C. . Bir kumaş parçasını birleştiren dikiştir. Delgi ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur? A. Kalıp kenarına ve içine atılan işarettir C. B. B. Uzun ve kısa parçaları homojen biçimde birleştiren dikiş C. Delgi-noktalama B. İki parçanın uzunlukları farklıysa kısa parça uzun parçaya homojen biçimde dağıtılır C. D. D. Yedirme dikişinin özelliği aşağıdakilerden hangisidir? A. D.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında kazandığınız bilgileri. D. 54 2. Bir kumaş boyunu istenen boya büyütmek için yapılan dikiştir. C. Birleştirme dikişi aşağıdakilerden hangisidir? A. Çıt-metolama D. B. Sadece kalıpta bulunan yazılardır.

Pekiştirme yapılmasına C. Çıt B. Delgi C. 10. Meto D. Yan dikişte D. 55 . Cevaplarınızın hepsi doğru ise diğer öğrenme faaliyetine geçebilirsiniz. Desenlerine D. 9. Başlangıç bitiş noktalarına B. Hiçbiri Aşağıdakilerden hangisi pens ucunu işaretlemede kullanılır? A. Yaka takarken 8. Etek volanında B. Büzgü Büzgü dikişinde aşağıdakilerden hangisine dikkat etmek gerekir? A. Kol takarken C. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Çıt B.7. Gerektiğinde iplik koptuğunda tekrar dikilmesine Aşağıdakilerden hangisinde birleştirme dikişi kullanılır? A. Meto D. Dirsek hattını belirtmek için aşağıdakilerden hangi işaret kullanılır? A. Delgi C. Eksik olduğunuz konuyu faaliyete dönerek tekrar ediniz.

Çağanozun ve yağ pompası göstergesinin temizlenmesi aşağıda gösterilmiştir. her gün işe başlamadan alınması gerekir. Temizlik fırçası: Günlük temizlik sırasında hareketli aksamı temizlemeye yarar. 56 . DÜZ SANAYİ DİKİŞ MAKİNESİNİN TEMİZLİK VE BAKIMI 4. Pens: Çağanoz ve transport gibi hareketli aksama takılan kumaş ve iplikleri temizlemek için kullanılır. kullanım klavuzuna ve kullanım özellikleri dikkate alınarak kullanılırlar.ÖĞRENME FAALİYETİ. Ortamda oluşan toz ve lifler makine tablasına ve makinenin içine yapışır. Raporunuzu sınıfınızda sununuz.2. 4. Çağanoz fırça ile temizlenip yağdanlık ile 1-2 damla yağlanarak işe başlanması uygundur.1.4 AMAÇ Bu faaliyette uygun ortam sağlandığında. kazandırılacak bilgi ve beceriler doğrultusunda ullanım kılavuzu doğrultusunda düz sanayi dikiş makinesinin temizlik ve bakım işlemlerini yapabileceksiniz. Transport Dişlilerinin Temizlenmesi: Plakayı sökünüz ve transport dişlileri arasındaki iplik ve kumaş tiftiklerini temizleyiniz. Düz Sanayi Dikiş Makinesinin Günlük Temizlik İşlemleri Sanayide yüksek devirlerle uzun süre durmadan kullanılan dikiş makinelerinin her gün iş bitiminde temizlik ve bakımının yapılması gerekir. ARAŞTIRMA ARAŞTIRMA Düz sanayi makinesinde olası arızalar ve bunları giderme yöntemlerini araştırarak rapor hazırlayınız. Makine Temizlemede Kullanılan Araç-Gereçler Düz sanayi makinesinin temizlik ve bakımında çeşitli ve araç gereçler kullanılır. Tornavida: Hareketli aksamın gevşetilmesi ve sıkıştırılmasında kullanılır. Kompresör: Hava üfleyerek toz ve liflerin giderilmesini sağlar.4 ÖĞRENME FAALİYETİ. Özellikle açık renk kumaşların dikiminde dikilecek kumaşın kirlenmemesi için masa üstünün tozunun. 4. Bunlar makineye zarar vermeden.

4. kartel içindeki ölçü çizgisine bakılarak ideal ölçüde yağ doldurulur. kağıt gibi yardımcı gereçler de bulundurulmalıdır.3. Mekiği.Çağanozun Temizlenmesi Şekil 4.1. Makinenin yağlanmasında beyaz spindle (iğ) yağ tercih edilmelidir. Makineyi Yağlama İşlemleri 4. yağ pompası ayarının da bulunduğu filtreli bölüm ile aşağıdaki hareket elemanlarına filtreden çıkan boru ile de üst hareket elemanlarına aktarılır. Yağlamada Kullanılan Araç ve Gereçler Makinenin ilk kurulumunda içindeki fabrikadan kalan gres yağının temizlenmesi için benzin kullanılmalıdır. yumuşak bezle siliniz. Vidaların gevşetilmesi ve sıkıştırılması için tornavida. Yağ Pompası Göstergesinin Temizlenmesi Şekil 4. Düz Sanayi Dikiş Makinesinin Yağlama Sistemi Düz sanayi dikiş makineleri. bez. kartellerine doldurulan yağ ile yağlanır. 57 . toz ve iplikleri temizleyiniz 4.4. fırça pens.1 Makine kafasını öne doğru eğiniz ve çağanozu temizleyiniz. Yağ pompası göstergesi üzerindeki kumaş tiftikleri. Bu yağ. Yağdanlık günlük yağlamada kullanılmalıdır.4.2 Makine kafasını öne doğru eğiniz.

Dikim işlemi sırasında makine içinde gereken tüm parçaların devamlı yağlanması sağlanmış olur. Düz sanayi makinesinin uzun yıllar kullanımı ve iyi bir dikiş kalitesi için yağsız kalmamasına özen gösterilmelidir. Uzun süredir kullanılmayan makinelerde. makinenin kullanımı sırasında makine boynundaki yağ göstergesinden. Makineye yağ koyarken üst sınırı aşmamasına dikkat edilir. Normal değil ise makinenin yağı değiştirilir. 58 . Makinede yağ değişimi için makine kayışından kurtarılarak tablasından çıkarılması gerekir. makine içindeki yağ değiştirilmelidir. yağın durumu ise yağ haznesinden (karterden) kontrol edilir. Makinedeki yağın dolaşımı. Yağ haznesi içindeki yağ boşaltılarak temizlenir ve makineye yağ konur. Yaklaşık 1 yıllık kullanımdan sonra. makine içindeki yağın durumu ve dolaşımı kontrol edilir.Yağlamanın görevi birbirine değerek çalışan yüzeyler arasında oluşan sürtünmeyi. (makine parçaları arasında) kaygan yüzey oluşturarak en aza indirmektir.

Ø Uzun süre kullanılmadığında ve yağ takviyesi yapıldığında 10 dakika kadar rölantide(kumaşsız. 59 . Ø Dikkat ! Makineye konan fazla yağ. Öneriler Ø Makinenin ani hareketinden dolayı meydana gelebilecek kazaları önlemek amacı ile makinedeki elektriği boşaltınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ 4. Ø LOW seviyesinin altında ise eksik kalan miktar kadar makine içine yağ koyunuz.4. Ø Makine başını arkaya doğru iterek yaslayınız. Bu sayede tüm parçalar yeteri kadar yağlanmış olur. motordaki elektriği boşaltınız. yağın hareketini gözlemleyiniz. Ø Karterdeki yağ seviyesini kontrol ediniz. Ø Parça kumaş üzerinde dikiş denemesi yaparak. baskı ayağı yukarıda ve 3000 devirde) çalıştırınız. Ø HIGH=YÜKSEK ve LOW=DÜŞÜK seviyeleri arasında ise yağ yeterlidir. Ø Makine başını kaldırarak yerine yerleştiriniz.2. Bu durumda dikilen ürün kirleneceğinden fazla yağ koymayınız. iğne mili yanından dışarı atılır. Makineyi Yağlama İşlemleri İşlem Basamakları Ø Makine şalterini kapatarak.

Ayak pedalının motora Etmemesi bağlantı zincirinin çıkıp-çıkmadığını kontrol ediniz. Yağlama yapıldıktan sonra masa üstünün temizliğini kontrol ediniz. Ø Makineye elektrik gelmemesi Ø Ana şalterin açık olduğunu ve kablolarda kopukluk olup olmadığını kontrol ediniz. miktar bakımından fikir vermediğini unutmayınız Makineyi yağladıktan hemen sonra yüksek devirde çalıştırmayınız. Ø Alt ya da üst eksantrik grubu ayarını kontrol ediniz. Ø Dizlik gevşemiştir. tüm parçaların yağlanması için düşük devirde çalıştırınız.6. Makinenin yağ değişiminde ve krank mili ve eksantrik ayarlarının bozuk olması halinde arızanın giderilmesi için uzman bir makine teknisyeninden yardım alınmalıdır.4. Daha sonra orijinal parçanın dikimine geçiniz. Kumaşa değecek makine parçaları üzerindeki kalan yağı bir deneme parçası ile dikiş işlemi yapılarak temizleyiniz. Ø Sigortanın atıp atmadığını kontrol ediniz. Ø Çalıştırma pedal bağlantı demiri ya da Ø Makinenin dikim işlemini yapmaması zincirinin takılı olduğunu kontrol ediniz. Ø Ana şalter ve makine şalterinin açık olduğunu kontrol ediniz. 4. 60 .Makine fişi içindeki Ø Makinenin ters yönde çalışması kabloların bağlantısı ters yapılmışsa düzelttiriniz. Ø Kayışın yuvasına yerleştiğinin kontrolünü yapınız. dizliğin vidasını Ø Dizliğin Baskı Ayağını Kontrol sıkıştırınız.Çıktıysa yerine takınız.5. Ø Alt ya da üst eksantrik grubu ayarını kontrol ettiriniz. Pencerede görülen yağın. Makineyi Yağladıktan Sonra Dikkat Edilecek Noktalar Ø Ø Ø Ø Ø Yağ penceresinden yağ dönüşünü kontrol ediniz. Düz sanayi Makinesinde Basit Arızalar Makinede Arıza Giderme Yöntemleri Ø Makine fişinin prize takılı olduğunu kontrol ediniz. Düz Sanayi Dikiş Makinesinde Basit Arızalar ve Giderme Yöntemleri Düz sanayi makinesi sıkça arıza yapan bir makine değildir.

3. Kompresör-temizlik fırçası-pens-tornavida D. 5. masaüstünün temizlenmesi B. Karteldeki yağ H ile L arasında C. Hava üfleyerek fazla yağların temizlenmesi D. aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz. Temizlik fırçası.tornavida-deterjan Aşağıdakilerden hangisi kompresörün görevidir? A. H seviyesinin üzerinde D. 61 .ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında kazandığınız bilgileri. Açma kapama anahtarının kapatılıp. hareketli parçaların yağlanması C. yağdanlıkla 1-2 damla yağlanması Aşağıdakilerden hangisi düz sanayi makinelerde karteldeki uygun yağ seviyesini ifade eder? A. çağanozun fırça ile temizlenip yağdanlıkla 1-2 damla yağlanması D.makine yağı. Hareketli aksama takılan kumaş ve iplikleri temizlemesi Düz sanayi dikiş makinesinin günlük temizlik işlemleri aşağıdakilerden hangisidir? A. Masa üstünün tozunun alınıp. İğne kırılmıştır C. Sigorta atmıştır. 2. Açma kapama anahtarının kapatılıp. Kartel içi doldurulana kadar B. Kompresör-temizlik fırçası-makine yağı C. Günlük temizlik sırasında hareketli aksamın temizlenmesi C. Pedal takılı kalmıştır B. Aşağıdakilerden hangisi düz sanayi dikiş makinesini temizlemede kullanılan araçlardır? A. Kayış kopmuştur D. L seviyesinin üzerinde Aşağıdakilerden hangisi düz sanayi dikiş makinesine elektrik gelmemesi nedenidir? A. Açma kapama anahtarının kapatılıp. SORULAR 1. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Eksik olduğunuz konuyu faaliyete dönerek tekrarlayınız. 4. Hava üfleyerek toz ve liflerin giderilmesi B. Toz bezi-temizlik fırçası-makine yağı B.

yuvarlak ve pekiştirme dikiş örnekleri yapınız. büzgü dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. tekniğine uygun olarak ütüleyiniz. İğneyi makineye tekniğe uygun olarak taktınız mı? Malzemeye uygun iplik seçtiniz mi? Masuraya tekniğine uygun iplik sardınız mı? Düz sanayi makinesine üst ipliği doğru olarak taktınız mı? Düz sanayi makinesine alt ipliği doğru olarak taktınız mı? Deneme parçası üzerinde dikiş denemesi yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. 1cm’den birleştirme dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. Uzun-kısa mesafede düz parçada 1cm’den birleştirme. parça kumaşlarda. yedirme dikişini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? 62 Evet Hayır . düz dikim işlemlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaşlar üzerinde. Süre: 6 Saat KONTROL LİSTESİ Modül değerlendirmede yapmış olduğunuz çalışmayı kendiniz ya da arkadaşınızla değiştirerek ölçeğe göre değerlendiriniz. kavisli. kavisli dikim işlemlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. köşeli dikim işlemlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. Çalışmalarınızı dosyalayınız. DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Çalışma ortamını eksiksiz olarak hazırladınız mı? Dilecek ürünün kalınlığına uygun iğne seçiniz mi?. köşeli. büzgü ve yedirme dikişi teknik çalışmaları yaparak.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME Düz sanayi makinesini dikime hazırlayarak. yuvarlak dikim işlemlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. pekiştirme dikim işlemlerini kalite niteliklerine uygun olarak yaptınız mı? Parça kumaş üzerinde. Ø Ø Düz.

17 18 19 20 21 Birleştirme dikişini tekniğe uygun olarak ütülediniz mi? Büzgü dikişini tekniğe uygun olarak ütülediniz mi? Yedirme dikişini tekniğe uygun olarak ütülediniz mi? Çalışmalarınızı görselliğe önem vererek dosyaladınız mı? Çalışmalarınızda zamanı iyi kullandınız mı? DEĞERLENDİRME Yaptığınız değerlendirme sonucunda eksikleriniz varsa modülde ilgili konuya geri dönerek işlemleri tekrarlayınız. 63 .

3 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 D A A B A 6 7 8 9 10 C A B D C ÖĞRENME FAALİYETİ .1 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 A D A C C C B D B A A D B 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 D D B B A B A B A D A B ÖĞRENME FAALİYETİ . 64 .4 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 C A C B D Öğrenme faaliyetleri ve ölçme değerlendirmede istenen çalışmaları başarıyla tamamladıysanız öğretmeninizle iletişim kurarak diğer modüle geçiniz.2 CEVAP ANAHTARI 1 2 3 4 5 B D A B B 6 7 8 9 10 A A D D B ÖĞRENME FAALİYETİ .CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI UYGULAMA FAALİYETİ – 1 CEVAP ANAHTARI ÖĞRENME FAALİYETİ .

Pfaff. A. Konfeksiyon Makineleri Kullanım Modülü Makineci Eğitimi. İplik Teknolojisi Santral Dikiş Teknik Danışma Servisi TarafındanYayınlanan Teknik Bültenler Komisyon. Singer Dikiş Ansiklopedisi. LOKMANOĞLU P. 1997. 1..99 Ankara. Hazır Giyim ve Konfeksiyon Makineleri 6.05. 30. 2005. 1992. Baskı. İstanbul. 1997. Coats Konfeksiyonda Dikiş İpliğinin Önemi. METGE. Ankara.1994. NO.5. Ankara. KAYAOĞLU Bilgin F. IMB 2000. Mayıs. Giyime Giriş ve Giyimde Kullanılan Temel Dikişler. Ankara. SEZER.06. 2001. MEB Yayın No. Astaş – Juki DDL -8700-7 Elektronik Düz Dikiş Makinesi Kullanma Kılavuzu. İstanbul. Hazır Giyim Üretimi. Temel Dikiş Teknikleri. 1989 Coats Endüstriyel Dikiş İplikleri. 65 . Makine Pozisyonları.-03. Makine Bilgisi 1-2 MEB Basımevi.1995. Numara Yayıncılık. Astaş – JukiDDL -5550N -3 Elektronik Düz Dikiş Makinesi Kullanma Kılavuzu. METGE.KAYNAKÇA KAYNAKÇA Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Ø Astaş ğitim Merkezi.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful