Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Hakkarî ve Kuzey Irak Dağlarindakî Askerler Osman Pamukoğlu 1947 yılında

SĐnop'un Gerze ilçesinde doğmuştur. Selimiye Askeri Ortaokulu, Kuleli Askeri Lisesi, Kara Harp Okulu, Piyade Okulu, Kara Harp Akademisi, Silahlı Kuvveüer Akademisi ve Milli Güvenlik Akademisi'nde öğrenim yapmıştır. 11 yaşından itibaren 4$ yıl üniforma giymiştir. On yıl piyade subayı, 16 yıl kurmay subay olarak, kıta komutanlıkları ve karargah subaylığı görevlerinde bulunmuştur. 1993'de Tuğgeneralliğe terfi etmiş, 1997'de Tümgeneralliğe yükselmiştir. 2002'de Tümgenerallikten emekli olmuştur. 1990-1992'de Edirne-Uzun köprü'de 42'nci Piyade Alay Komutanlığı, 1993-1995 de Hakkari'de Dağ ve Komando Tugayı ve Güvenlik Komutanlığı 1998-2000'de Kıbrıs'ta 28'nci Mekanize Piyade Tümen Komutanlığı, 2OOO-2001'de Đstanbul'da Piyade Okul Komutanlığı vazifelerini yapmıştır. Evli ve iki çocuk babasıdır. ISBN 97S*34<HX)-2 Unutulanlar Dışında Yeni Bir Şey Yok © Osman Pamukoglu Ofset Hazırlık Harmoni Yayıncılık Osman Pamukoğlu Kapak Tasannu Dağ Ve Komando Tugayı Emir Ve Harekat Komutasındaki Birliklerde 1984-1995 Yıllan arasında şehit olan 623 personelin adlanndan oluştun limitettir. Baskı BARIŞ MATBAA Cüt Barış Mücellit 1. Basım, Kasım 2003 2. Basım, Kastın 2003 3. Basım, Aralık 2003 Tarayan: Yaşar Mutlu

Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok Hakkarî ve Kuzey Irak Dağlarindakî Askerler © Harmoni Yayıncılık Tüm metnin yayım hakkı saklıdır. Tanıtım için yapılacak kısa alıntılar dışında yazarın ve yayımcının yazılı Đzni olmaksızın hiçbir yolla çoğaltılamaz. Tel: 0212 249 59 02 - 249 42 79 Faks: 0212 251 39 62 e-mail: harmonikitabevi®yahoo.co.uk Harmoni I. "VATAN SAGOLSUN1 diyenlere ithaf edilmiştir

Đçindekiler ÖNSÖZ 2. BiRiNcî Bölüm: Öncesî 3. ÎKiNcî Bölüm: 1993 Dönemi 4. Üçüncü Bölüm: 1994 Dönem! 5. Dördüncü Bölüm: 1995 Dönem! 6. BeşĐncî Bölüm: Ekler 9 13 161 279 345 A. ĐSĐMLERĐYLE GÜNEŞĐ YÜKSELTENLERĐN KĐMLĐKLERĐ 346 B. Hakkak! Harekat Bölgesi C. Harekat Fotoğraflar! 373 374 BU MU ÖMRÜNÜN ÖZETĐ Sen de uzak ülkelerden dönüyorsun Ve bana bütün söyleyebildiklerin, Akşam evinin eşiğine oturmuş Serinleyen bilinin, Aklına gelebilecek düşünceler. Peki, ne anlamı var öyleyse; Bunca yolculuğun. LouisAragmı "Tarih nankör değildir, bir kameti unutmaz; Đstikbalin vicdan* aj* istemez, kin tutmaz" Mekmet Emin Yurdakul Önsöz Savaşı, O'nun ne olduğunu bilmeyen ve hiçbir zaman ateş altında bulunmayanlar çıkarmış ve sebep olmuşlardır. Savaşın ahlâkla ilgili kısmı onu yapan ve yaşayanlarla değil, sebep olanlarla alakalıdır. Bugüne kadar tüm savaşlarda sadece ve sadece anneler kaybetmiştir. Başka hiç kimseye bir şey olmamıştır. Hiçbir sonuç, annenin mezara kadar devam edecek olan yûreğindeki ateşe derman olamaz. Acı çekmeyen ve çekenlerden haberi olmayan acıları dindirmenin yollarını aramaz, arasa da doğru şeklini bulamaz. Đnsanlığın 5000 yıllık yazılı tarihi aslında savaş tarihinden başka bir şey değildir. Korkular ittifakları, ittifaklar savaşları doğurmuştur. Bir savaş, daha sonraki savaşın tohumlarım atmıştır. Dünyada insandan başka bir canlı türü var mı? Gençlerine silah verip, onlara kendi cinslerini nasıl öldürmesi gerektiğini öğreten? Öldürme işini iyi yaptın diye kahraman ilan eden ve madalya takan? Bunu tek hücreliden memelilere kadar ismen tanımlanabilmiş milyonlarca canlıdan sadece insanlar yapar. Savaşla kıyaslandığında diğer insani tüm uğraşlar basit ve sıradan kalır. Đnsandaki altı temel duyu; mutluluk, üzüntü, öfke, korku, şaşkınlık ve tiksinme aynı anda sadece muharebelerde yaşanabilir. Đnsanlar, genellikle düştükleri yere bakarlar. Önce, neye taialdıkla-nna bakmalıdırlar. Tarih ise, hatır gönül tanımaz. Verdiği derslerin bedelini peşin alır. Gelecekte oynayacak film, her zaman bölümler halinde gösterilir, ama kasırgayı sezmek, bir algı ve kapasite meselesidir. 'Tepenin öbür yanını görmek" sıradanların sahip olduğu bir yetenek değildir. Topluma iyi ve kötü doğru şekliyle anlatıhrsa, onlar mutlaka doğru olanı bulacaklardır. Đnsanlar sorunun ne olduğunu öğrenmeye korkmamalıdır. Mesele tam ve ayrıntılarıyla bilinmezse, tamamı hiçbir zaman öğrenilemez. Bu kitap, Türkiye'nin en uç köşesi, zamandan, mekândan ve hatta çağından uzak, dağların şehri Hakkari'de 1993-1995 yılları arasında 8 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok geçen 778 günde yaşananları gözler önüne serecektir. Ben, anılarımı 1993-1995 yıllarında Hakkari ve Kuzey Irak'ta şehit düşen 427 vatansever (365 subay, astsubay, erbaş ve er, 60 korucu ve 2 polis) ve yaralanan

853 gazinin annelerine, en ağır koşullarda bile hiçbir şikayetlerine tanık olmadığım, ölümle eğlenen, oynayıp gülerek muharebeye girip şehit ulan ve yaralanan Türk askerlerine, tüm mücadele arkadaşlarıma bir vazife ve gönül borcu olduğu için yazıyorum. Türk gençleri; Türk Devletinin gelecek kuşaklan, Ulu Önder'iıı kendilerine hitabında yer alan "Memleketin dahilinde, iktidara sahip olanlar gaflet ve dalalet ve hatta hıyanet içinde bulunabilirler" sözünü hiç ama hiç akıllarından çıkarmamalıdır. Kürdistan Đşçi Partisi (PKK) ile yapılan mücadele Hakkari'de ve Kuzey Irak'ta 3000 m. üstündeki dağlarda ve dağ geçitlerinde ya kar üstünde ya da güneşin alanda yürütühnûştür. Bu vahşi doğada Nisan ayı ile birlikte rengarenk kır çiçekleri açar. Fakat içinde bulunduğumuz ruh hali bunların hiçbirinin farkına varılmasına imkan tanımaz. Metrelerce derin kar ve kır çiçekleri vatanları için gözünü bile kırpmadan şehit olan kahramanlar, Oscar Wilde'ın, ^üçük yaşta ölen kardeşi için yazdığı şiiri .ıkla getirir: "Sessiz yürii, O yakında, Karların altında; Usulca konuş, O duyabilir, Açan Papatyalarla.." Osman PAMUKOĞLU 27 Aralık 2002 "Söylesem, tesiri yok; Sussam, gönül razı değil" FuzuH Birinci Bölüm ÖNCESĐ * Bu kitapta yer alan olaylar; 13 klasör belge, 33 muharebe video kaseti, 28 albüm fotoğraf ve el yazılı 3 büyük cilt defterden kaleme ahnmifttr. 10 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok ÖNCESĐ 11 "Ey oğul, bir gün yazıcı ohtrsan, Kuşkunun, birikmenin ve beklemenin yazıcısı, Saten masal anlatma ülkemin çocuklarına." 1974-1975 yıllarında Kars-Iğdır'da Hudut Bölük Komutanıydım, Üsteğmendim. Bölük merkezi; Taşburun isimli bir köyün yakınında olduğundan, bölük, Taşburun Hudut Bölüğü olarak tanımlanır. Bölük merkezi, SSCB'nin Ermenistan sınırına 6 km. mesafedeydi. Araş Nehrinin çizdiği sınırdan 19 ve 25 numaralı hudut taşları arasında kalan 46 km.lik bir hudut hatundan sorumluydum. Elimdeki güç; 7 subay-astsubay, 225 asker1, 25 at, 13 katır, 7 motorlu araçtan ibaretti. Bu mevcutla 7 karakol ve müfreze halinde siyasi hudut boyunca tertiplenmiş durumdaydık. Genel coğrafi konumumuz Büyük ve Küçük Ağrı Dağları ile Araş Nehri arasıydı. Tam karşımızda ise geniş bir alana dağılmış olan Ermenistan'ın başkenti Erivan şehri bulunuyordu. Bölgede Türk ve Kürt vatandaşlar birbirinden ayrı köylerde yaşıyorlardı. Geçim kaynakları tarım ve hayvancılıktı. 1975 baharında bölüğün at, katır ve koyunlarını taze otlaklarda bir kaç ay beslenmeleri için Ağrı Dağlarının ortasında kalan Serdarbulak yaylalarına göndermiştim. Aradan bir aya yakın bir zaman geçince durumlarını görmek için Serdarbulak yaylasına gitmeye karar verdim. Đki saate kadar yakın ciple tırmandık; fakat öyle bir yere geldik ki artık cipin devam etmesi imkansızdı. Şoförü ve aracı bıraktım. Yanımdaki piyade tüfeği ve av tüfeğinden, av tüfeğini alarak yaya olarak tırmanmaya başladım. Bir saat sonra yaylanın düz kısmına ulaşpm. Diz boyu ot vardı, sanki bir ot denizinin içindeydim. Yarım saat kadar geçmişti ki karşıma ismini önceden bildiğim Rus süvari kışlasının kalıntıları çıktı. Đğdır ovasının büyük bir bölümü ve Erivan şehri ayaklar altındaydı. Büyük Ağrı istikametinde ilerledim, arazi otlaklıktan kayalıklara şeklinde değişiyordu. Görünürde bizim hayvanlı müfrezeden eser yoktu. Her yer keklik kaynıyordu. Kimse bu kadar kekliğin bir arada bulunabileceğini hayal bile edemezdi. Bütün kayalıklar keklik doluydu. Şaşırdığımdan ve kaybetme duygusu olmadığından uzun bir süre ateş bile edemedim. Artık büyük kayalıklarla kaplı bir alandaydım, birden yukarılardan birinin beni gözedediği hissine kapıldım. Bir süre sonra tepedeki kayalıklar arasında saklanıyor izlenimi bırakan bir insan ba1) Bu kitapla "asker"sözü erbaş ve erler için kullanıtvuftiT.

r$»K r«-^r: 12 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok şı gördüm. Kendimi kayalıklar arasında onun göremeyeceği gibi önce gizledim, gidiş yönümü değiştirerek tamamen farklı bir yerden, gizlenerek yukarı tırmandım. Kayalıklar bitip de düzlüğe çıktığımda 25-30 m. ileride arkası bana dönük silahlı biri duruyordu. Sert bir ses tonuyla: - Yarım saattir beni gözedeyen sen miydin? Döndü: - Bendim kumandan bey, keklikler ürkmesin diye ses çıkarmadım. Yaşı 60'ların üzerindeydi. Sol gözü yoktu, kıyafetinden yoksul biri olduğu belliydi. Zayıf ve kemikli bir yüzü vardı. - Hiç silah sesi duymadım. Gördüğüm kadarıyla bir şey vuramamış-sın, dedim. - Ben 10-15 kekliği bir arada görmeden ateş etmem, fişekler çok pahalı, o kadar param yok, kumandan bey. - Diyelim o kadar kekliği uzaktan gördün, tüfeğin menziline kadar seni yaklaştırırlar mı? Sürünün gözcülerinden nasıl saklanacaksın? - Bunların çaresi var, dedi. 20-30 m. kadar öteden kayalık bir kovuktan, kenarları 1,5 m. olan çıtaya çakılmış bezden bir çerçeve getirdi. Bez, arazinin doğal renkleriyle kamufle edilmişti. Çerçevenin tam ortasından beze iki göz deliği, göz deliklerinin 20 cm. altında da daha büyükçe tüfeğin atış deliği açılmıştı. - Böylece onlara 30 metreye kadar yaklaşıyorum. Geçen hafta bir atışta 9 keklik vurdum. - Gözle ilgili şeyleri halletmişsin ama, senin bir yılan sessizliğinde onlara yaklaşabilmen de herkesin yapabileceği iş değil, dedim. - Sen kaç yaşındasın amca? - 64. Yalnız nüfus kaydım 7-8 yıl sonra alınmış. - Nerde oturuyorsun? Ailende kimler var? - Büyüklerim öldü. Kardeşlerim şurada burada. Ben yalnız yaşıyorum. Aşağıda, Aralıkta (Türk-Ermenistan-Đran sınır birleşim noktasındaki üçe) mevsimlik çobanlık yapıyorum. Kumandan bey ben seni ilk defa görüyorum, Aralık'taki zabitleri uzaktan tanının. - Ben Taşburun Hudut Bölük Komutanıyım. Bu yaylaya bölüğün hayvanlarının durumuna bakmak için geldim. - Aman aman, senin Taşburun Bölüğü çetin bir bölüktür kumandan bey, Karaköse (Ağrı) başkaldırmasında ele avuca sığmadı. Birçok karakol çözüldü, ama senin bölük Nuh dedi Peygamber demedi. Yiğit askerlerdi. - Sen o zaman kaç yaşlarındaydın? Öncesi 13 - 16-17 var veya yoktum. - Ne oldu da isyan çıktı? Alınıp verilemeyen ne? Siz bunu yaşamış insanlarsınız. - Kumandan bey, siz bunları bizden iyi bilirsiniz. Ne zaman bu bölgelerde bir hareket olduysa, bunun arkasında, bilin ki ya Đngiliz, ya Moskof (Đran taraflarını göstererek) ya da bu Farslar, biri biri mutlaka vardır. Sonra bu Farslar ikili oynar. Önce Kürtlerden yanaydılar; kışkırttılar, desteklediler sonra birden dönüp T.C. Hükümeüyle anlaştılar. Ben ne diyeyim. Ateş kendi kendine yanar mı? Halk cahil, yoksul. Ne denirse hemen kanıyor. Bu kafirler her zaman bol vaatlerde bulunmuşlardır. - Baban o zaman sağ mıydı? - Sağdı kumandan bey. Babam o çatışmalarda ayağını kaybetti. Ne kıyamet koptu, ne kıyamet. Mustafa Kemal Paşa başımıza taş yağdırdı. Başka türlü de sükunet sağlanamazdı. - Sizin gözünüze ne oldu? -Avda oldu, bir canavarla (ayı) boğuşmak zorunda kaldım. Pek inandırıcı gelmemişti. Ayıyla boğuşan iki kişi tanırdım. Yüze indirilen bir pençe darbesi sadece gözün işini bitirmekle kalmaz, yanağı da parçalardı. Israr etmedim, her şeyi içtenlikle anlatıyordu. - Peki şimdi ne oluyor? Gene bu bölgede sağ sol diye ayrılmışlar, fırsat bulsalar birbirlerini acımadan boğazlayacaklar. Harman yakmalar, köy basmalar neyin nesi?

Kürdistan gerçeğini de kavramak için zorunludur.. Gerilla Botan bölgesine (Hakkari-Şımak) oturduktan sonra burada kızıl bölge doğacaktır. parti çekirdeğimizin daha da yoğunlaştırılmış ifadesidir. Türk burjuvazisinin Kürdistan'daki en önemli sosyal dayanağıdır. düşmandan sinmiş olan her türlü pislikten kurtulacağız. siyasi ve askeri alanlarda. birini bana uzattı. aküyü de kimsenin bulamayacağı yere sakladım. ancak Marksizm-Leninizm'e. kültürel vs. Devlet birini yakalayıp mahpusa koyunca her şeyi halletmiş gibi rahatlıyor. üç taneydi. "Gölgede güneşlenilmez' Niyetleri. . bin yıllık acı ve öfkesini ulusal bağımsızlık savaşında bir silah olarak düşmana çevirmelidir. amaçlan. Halkımız. Hakkari . Bu rey işi var ya.. Kırılabilirdi. Halkımızın başına bir karabasan gibi çökmüş olan bu alçak . Yüz buluyorlar. her alanda tam ve kesin bir kapışmayı gerçekleştirerek. ne olacak senin halin? . Kürdistan kurtuluş harekeü bu tabakayı tamamen ortadan kaldıracaktır. kendi ekonomisini canlandırmaya hizmet ettirmektedir.Sağol. Türk olmayı sınıf çıkarına daha uygun bulan Türkleşmiş hain Kürtlerden oluşan bu tabaka.Birini sabahleyin yedim. ben acıkmadım. Gerilla çekirdeği. . Türk sömürgeciliğiyle dişe diş bir mücadele vermekten geçer/2 "Baftankara* Cumhuriyet Devrinde Çıkan Đsyanlar: Nasturi Đsyanı: 1924. Sağlam partililer gerillayı geliştirecektir. manifesto ve burada dile getirdiği görevlerinin altından başanyla çıkmada. kuruluş bildirisi. iki elinde de tipe konmuş olan kumanya (yiyecek) paketleri vardı.Cipin başına bir iş gelirse.Cesaret edemezler komutanım. anladım. Burada gerilla cephe ve parti faaliyederinin özüdür.Esas sebebi soruyorsun. odak noktasıdır. sosyal.Parti ve cephe faaliyetlerinin temelinde gerilla olmasıdır. Bizde savaş kurmayı partidir.. merak ettim komutanım.Neden cipi bırakıp geldin? 14 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok . Đkindi vakti olmuştu. hedefleri. Kürt uluslaşması. Ama en önemli nokta. Đran tarafına doğru yanından ayrıldık. sularını. .Geç oldu. Đsrar etti. Uzaktan otları yara yara bize doğru biri yaklaşıyordu. ideolojik. düşmanla.Başka elman var mı? . aldım. dedim. Bütün devlet kuruluşları düşmandır. Savaşı kurmaylık yürütür. yürüttükleri strateji ve taktikleri hakkında. Bu defaki çatışmaları çıkaranlar Ankara'da oturuyor. Siyasi gelişmeleri bu yönlendirecektir. Bu ne anlama gelir? Her şeyden önce köyler düşürülecektir. her şey bu kağıttan çıkıyor. PKK.. program. . karşılığı da gerektiği gibi verilmelidir. Tüfekleri sırüna asmış. Almamak için birkaç adım uzaklaştım. Yaşlı adamın bütün karşı koymalarına rağmen her iki kumanyayı da orada bırakıp. PKK hareketinin ortaya çıkışını kavramak. senin adamın oluyor. acıkmış olacağınızı düşündüm. Kürdistan halkının karşı karşıya olduğu düşman gücün azgın karakterinden ve halklar düşmanlığından kaynaköncesî 15 lanan bu uygulamaların. Türk burjuvazisi.Siz yemeden yiyemem. . Reyini bana ver işi. kültürel. Dolayısıyla bunlar iç içedir. Partiye Karkeran Kürdistan / Kürdistan Đşçi Partisi (PKK): "Partinin taktiği gerilladır. Torbasından iki elma çıkardı. dünya sosyalist güçlerine inanır.Kendi kumanyanı da mı getirdin? . kurduğu Cumhuriyet Ordusu ile 19251940 yıllan arasında Kürdistan'ı güçlü bir askeri işgal harekatına girişmiştir. kongre kararlan ve yazılı dokümanlanyla. Gelen cipin şoförü onbaşıydı. Küıdîstan'ın tüm zengin kaynaklarını. toprak ürünlerini çılgınca şöminen Türk burjuvazisi. benim adamım. ekonomik.. Bütün düzen partileri Kürt kurtuluş mücadelesinin düşmanıdır.. .Sebep sadece bu mu? .. Đki küçük sarı elma.Evveliyatı vardır.

Harp Tanhi Dairesi. astsubay ve asker yaralanmıştır. Çapakçur Beytüşşebap Đsyanı: 1926.885 şehit Yaralı iken ölen 1718 asker dahil. 3 Milli Müdafaa Vekalsh. derinde. PKK'nın Hakkari bölgesinde gücünü ve şiddetini her geçen yıl nasıl artırdığını göstermesi bakımından iik baskından itibaren Hakkari'deki şehit asker miktarı. Varto. PKK ile mücadelede Türk Ordusunun ilk subay şehidi 1963 doğumlu. 199O'da6. orada.1986'da 1. Hakkari Koçuşağı Đsyanı: 1926. 3. Silvan Şemdinli Đsyanı: 1925. bir astsubay ve bir er yaralanmıştır. Yüzlerce mayına basma ve yol kesme olayı yaşanmıştır. 853 yaralanma olmuştur. Şemdinli'de bir subay.Raçkotan ve Raman Đsyanı: 1925. Balkan Savaşı: 4307 şehit 1919-1922. 804 subay. Bir gün beni hatırlayabilirsin ancak. Kulp. Muratbaşı. Sürt Şeyh Sait Đsyanı: 1925. köy ve mezraya ağır vç hafif silahlarla saldırmıştır. Mustafa oğlu. Tendürek. 30 Ağustos 1984'de Hakkari Yüksekova ilçesinin Yürekli yaylasında şehit düşmüştür. 1. "Denizi sonsuz olara düşün artık. Đsyanların bastırılması Tunceli'de yedi ay. . Sason. 76 vatandaşı da kaçırmıştır. üs. Mücadelenin başladığı 1984lden itibaren 1992 dahil 9 yılda. Şeyh Sait'te 5000 silahlı. 1993-1995 arasında 60 geçici köy korucusu ve 2 polis şehit düşmüş. tarih 9 Ekim 1984'dür. Hakkari Sason Đsyanı: 1925. Tugay 498'dir. 1989'da 15. 28 karakola eylem düzenlemiş. diğerleri iki gün ile azami bir ay içerisinde bitirilmiştir.. 2. Eylemde emeği olam sever. ve 4. Hakkari'deki şelıit miktarı 245 askerdir. Erciş Ağrı Đsyanları: l.5 ay sürmüş.Agn: Mayıs 1926 2. astsubay ve asker şehit olmuş. 48 geçici köy korucusu ile 1 polis yaralanmışın. Siirt. Yüksekova ve Çukurca ilçelerinde ikişer defa ayaklanma girişiminde bulunmuştur. Ağ-n'da 800-1500 silahlı olduğu tahmin edilmektedir. 16 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok dar değişmiştir. 1950-1953. 1991'de 71 ve 1992'de 122'dir. 26 Hazt-mn 1953ÖNCESĐ 17 Gene Türk Ordusunun ilk toplu şehitleri Hakkari Çukurca ilçesindeki Zap suyu üzerindeki Sorti köprüsünde olmuştur. Tugayların şehit sayısı 233'dûr. Kulp Zeylan Đsyanı: 1930. 9 asker şehit düşmüştür. 39 vatandaşı yaralamış." PKK'mn silahlı eylemlere başladığı 15 Ağustos 1984'deki Şemdinli ve Eruh baskınlarında. Bitlis Bicar Đsyanı: 1927. Ankara nüfusuna kayıtlı Piyade Üsteğmen Adnan ŞEN'dir. 1984'de 11. Hani. 1993-1995 döneminde Hakkari'de 427 şehit verilmiş. Đnönü Muharebelerinde şehit olan 219 asker yukarıdaki toplama dahildir. Seçme Yazılar Cilt IV 1989. Hozat Mutki Đsyanı: 1927. Biri Çavuş sekizi er. Erkanı Haıbiyt Umumiye Riyaseti. 1988'de 1. II nd Ulusal Konferans Kararlan 1990. ve 2. Aynı dönemde PKK. PKK Kürdistan Devriminin Yolu 1984. Lice. 1985'de 12. Ovacık. Gemilerin yorgun köpüklerinde" PKK ile yapılan mücadelenin boyutlarını ve şiddetini doğru ve iyi anlayabilmek için bizim yakın tarihimizde yer alan savaşlarda verdiğimiz kayıpları hatırlamak ve bilmekte yarar vardır. Oradayım hep ben. 148 kez karakol. Đstiklal Savaşı: 10. Ağn: Eylül 1927 3. Aşn: Eylül 1930 Tunceli isyanları: Đ. kışla.1987'de 6. PKKJncü Kongre Gündemi 1986. Abdullah Öcalan. Tunceli: Mart-Ekim 1937 2. Diyarbakır. Sonuç olarak. Şeyh Sait'te 4. Kore Savaşı: 731 şehit 1. Tunceli: Haziran-Ağustos 1938 Bütün bu isyanlarda asilerin silahlı gücü 150 kişiden 5000 kişiye ka2) PKK Kurulu} Bildirisi 1984. Bingöl. Tunceli'de 3000 silahlı. 1993-1995 arasında ise 365 subay. 1974 Kıbrıs Barış Harekatı: 486 şehit "Tanrt gafile doğruyu söyleyenle. hastanede hastalıktan ölenler hariç. 1912-1913. PKK 1993-1995 yıllarında Hakkari'de 37 vatandaşı öldürmüş (dördü çocuk ve kadın).

Tunceli. Niğde 10. Siirt ve Bitlis hariç Türkiye'nin diğer tüm illerinden de şehitler olup. . muharebe sahasında kendisi ile kimsenin mertlik denemesine giremeyeceğini bellekleri zayıf olanlara gösterdi. Zonguldak 9. fide olmuş. 202 PKK'lı teslim oldu (26'sı kadın). Gümüşhane 8. Muğla 5. 14 havan topu. cesaret ve dayanıklılığını bir kez daha doğal haliyle sergiledi. kötü iklim koşulları. Coğrafi zorluklar. Ordu 12. erzak Hakkari ve Kuzey Irak PKK kamplarında ele geçirilmiştir. 10 -15 şehit veren iller: Kastamonu 14. orada konuşlanması. Bayburt 6. 1984 Ağustos'unda verimli bir toprağa atılmış. Elazığ 6. Babamdan duyduğum anılar vardı. Erzincan 6. Samsun 13. 5054 roketatar roketi. Rize 7. 476'sı tutuklandı. şiddetli soğuk. Eskişehir 13. Manisa 11. 193 roketatar silahı. manevra gücü 3000-5000 askerden meydana gelen 78 harekat yapıldı. Balıkesir 13. Aynı tarihler arasında. sayılan 1 ila 4 arasında değişmektedir. hücum etti. 729 tahrip kalıbı. 1993 yılının Temmuz ayı başında Hakkari'deki durum şuydu: Bir tohum. 14 uçaksavar makineli tüfeği."Ben bu destana başlamadan önce. Türk askeri Türk Milletinin başı belaya girdiğinde tarih boyunca kanıtladığı fedakarlık.040 kg. Erzurum 18. Ankara 18. Aksaray 10. 1984'deki Şemdinli baskınından sonra Bolu'daki Komando Tugayı Hakkari'ye intikal ettirilmiş ve adı Hakkari Dağ ve Komando Tugayı olarak değiştirilmiştir. Đzmir 12. Babam anlatmaya başlayınca Annem sessizce ağlardı. Kırklareli 7. Ağrı 10. Sivas 23. Tarihi bir öngörüdür. Hakkari'de Ağustos 1993 ile Ağustos 1995 arasında PKK teşkillerine manevra gücü olarak 1000-2000 askerden oluşan 779 harekat. 20. 4152 fûnye. derin kar. dala budağa sarmış. Đstanbul 18.096.688 hafif silah mermisi. 4081 mayın. Trabzon 7. Bu silah ve mermiler ile mayınların sadece beşte birinin bile harekete geçirilmesi binlerce insanın ölümü demektir. Karaman 8. Kayseri 17. 68 dürbün ve 297. Bilecik 5. Yozgat 20. Giresun 7. Tokat 19. 1989-1991'deki Tugay Komutanı rahmetli Kamil Başar Paşa. umulan meyveleri vermiş. Amasya 11. 91 makineli tüfek. Tekirdağ 5. Sakarya 7. görev esnasında kalp krizi geçirmiş ve daha sonra vefat etmiştir. Çok kısa da olsa Dağ ve Komando Tugayının tarihinden ve komutanlarından bilgi vermenin faydalı olacağını düşünüyorum. Bu koca gövdeli ağacı kollarımızla kucaklayacaktık. gece gündüz farkı demeden en kıdemsiz askerden komutanına kadar herkes mecalsiz kalıncaya. ağaç olmuş. PKK mücadelesiyle yakından ilgili olan herkesin kabul ettiği. toprak altındaki kökleri de alabildiğince derinliklere yayılmış haldeydi. herkes de iyi biliyordu ki.n 1993-1995 döneminde Hakkari'de şehit düşen Türk ordusunun 365 subay. Aydın 12. 1986-1987 tarihlerindeki Tugay Komutanı bir yıl içinde görevden alınmıştır. 6114 havan mermisi. tomurcuk olmuş. 1989 kişi yardım ve yataklıktan yakalandı. en isabetli ve en doğru karardır. 1993-1995 yıllarında Hakkari ve Kuzey Irak'ta yapılan muharebe ve çatışmalarda 2256 PKK'lı yok edildi. Kahramanmaraş 11. 1231 piyade tüfeği. Olayların başlamasından iki ay sonra Bolu Komando Tugayının hızlı ve yerinde bir kararla Hakkari'ye intikal ederek. Çorum 15. Gaziantep 12. 39 telsiz. Sinop 6. Kırıkkale 8. Hatay 14. Çanakkale 5. 18 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Öncesi 19 5-10 şehit veren iller: Malatya 9. 1984-1986 yılları arasındaki Tugay Komutanı rahmetli Ahmet Baş-yurt Paşa bu görevinden yedi yıl sonra amansız bir hastalıktan hakkın rahmetine kavuşmuştur. Bursa 6. Đsparta 5. Kars 8. bu cevap koskoca bir "hiç"ti. Bolu 11. Artvin 5.110 ağır silah mermisi. Çankırı 11. Kütahya 11. düşüp kusuncaya kadar durmadan dinlenmeden saldırdı. Bütün subaylar birbirlerine "Burada bize ait ne kalmış?" diye sorduklarında. 1. Konya 24. astsubay ve askerlerinin illere göre dağılımı şöyledir: 15 ve üzerinde şehit veren iller: Adana 30. 23 kez 1000-5000 askerden oluşan kuvvetlerle Kuzey Irak'taki PKK kamp larının birkaçına aynı zamanda taamız edildi.

Basra. silah. Çanakkale'de dört taburlu olarak muharebe eden 42nci Piayde Alayının zayiatı.1991-1993 yılında Dağ ve Komando Tugayı ve Hakkari Güvenlik Komutanı Utku Güney Paşa görevden dönüşünden altı ay sonra ağır bir kalp krizi geçirmiştir. 113 yıl önce. Alay. "En iyi rehber bir kural hitabı değil. Kara Kuvvetlerinin yeniden teşkilatlanma planı gereği Alayı ve Sancağını teslim edemiyordum. Ben de komutayı 20 Ağustos 1995'de Tuncay Kavuncu'ya teslim ettim. Böyle bir atanma ve görevlendirme ne rastlanır. Muharebelerin devamı . Alay 9 Kasım 1912'de ve hiç terk etmediği Selanik'te silahlarını teslim etmek zorunda kalmıştır. madalyaları ve Kuran-ı Kerim'i gönderine. 1992 yılında Kara Kuvvetleri Komutanlığı Karargahına atandım. Đngiliz ve Araplara karşı Medine'yi yoksulluk içerisinde. Zamansız bir şekilde mesajla atanmıştım. genelde harbin kaybedilmesi üzerine antlaşma gereği. 29 Mayıs 1992 günü öğleden sonra 42nci Piyade Alayını Sancağı açılmış. Mazisi Türk Milletinin yakın tarihinin ta kendisi olan 42nci Piyade Alayına son kez yaptığım konuşmayı aşağıya alıyorum: "42nci Piyade Alayı'nın mümtaz subay. ne de bilinen bir durumdur. 1 Haziran'dan itibaren Alayın. Mesajla ne20 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok ÖNCESĐ 21 reye atandıysam atanılan yerde bir mesele veya meseleler vardı. Bu nedenle yıllar sonra herkes gibi tayin kitabında ismimin görünmesi mucizevi bir şeydi. 1912 Balkan Savaşı'nda Yunanistan'da Struma Kolordusunun içerisinde Selanik bölgesini savunma görevini üstlenmiştir. 42nci Alay 1915'de bu defa Çanakkale'de. 2486 yaralı ve 168 kayıptır. düşmanların bile büyük takdirlerine mahzar olacak ölçüde savaşarak Çanakkale zaferinin birinci derecede kahramanları sırasına geçmiştir. Kurmay Binbaşılığımdan Kurmay Kıdemli Albaylığıma kadar geçen atamalar safahatında ilk defa. Bu son beraberliğimizdi. 1912'de başlayan Balkan Savaşı'na kadar. 1997'de görevden dönüşünden bir yıl sonra da Kavuncu Paşa yakalandığı amansız hastalıktan kurtulamayarak rahmetli oldu.' 1990-1992 yılları arasında Edirne'nin Uzunköprü ilçesinde konuşlu bulunan 42nci Piyade Alayında Alay Komutanlığı görevindeydim. alaylar lağvediliyordu. Osmanlı ve Mecidiye madalyaları ile taltif edilmiştir. 1879'da Bağdat'ta kurulan 42nci Piyade Alayı. 42nci Piyade Alay Komutanlığından ayrılıyor fakat. 1993-1995'de komuta ve sorumluluk bende olmuştur. atlas kumaşına takılmış halde Ergene düzlüğünde içtima düzenine aldırdım. Kerevizdere muharebelerinde. Fakat devamı gelemedi. 42nci Piyade Alayının son komutanı olarak lağvetmeyle ilgili tüm çalışmaları bitirdikten sonra yeni görevime katılacaktım. bu günkü Irak'ın Güneyinde Bağdat. 42nci Piyade alayına bir yıl içerisinde atanan 3ncü Alay Komutanıydım. Kerbela. Mayıs ayında yapılan genel subay ve astsubay atamalar dokümanında adım geçiyordu. subay ve er olarak 991 şehit. 19 lb vılmda Alay Hicaz cephesine 12nci Kolordu emrinde olarak Suudi Arabistan'da görevlendirilmiş ve iki yıl Arabistan'ın cehennemi güneşi altında susuz ve gıdasız Mekke ve Medine bölgelerinde muharebelere katılmıştır. mevzilerini terk etmediği gibi. astsubay ve askerleri. tecrübedir. Selanik kuzeyinde tertiplenen 42nci Piyade Alayı Yunan asıl kuvvetlerinin taarruzları kendi cephesine yönelmiş olmasına rağmen. Alaya atandığım yer olan Piyade Okulu Kurmay Başkanlığına da gene bir mesajla son baharda görevlendirilmiştim. araç ve malzemeleri başka yerlere dağıtılacaktı. 11 ay sonra da yine bir mesajla Dağ ve Komando Tugayı ve Hakkari Güvenlik Komutanlığına atandım. zaman zaman da mevzilerden çıkarak düşman içlerine baskınlar düzenlemiştir. insan gücünün üzerinde bir direnç ve cesaretle savunan 42nci Alaya "Medine Muhafızları" unvanı verilmiştir. Çok kanlı geçen muharebelerde Alay Komutanı düşmanın eline geçmesin diye Alay Sancağını yaktırmıştır. Bir yılda bir alaya birbiri ardına üç Kurmay Albayın atanması örneği barış koşullarında ne görülmüş ne de işitilmiş bir şeydir. personel. Buraya gelmiş olduğum 6ncı Piyade Tümeni Kurmay Başkanlığına da yine bir sonbaharda mesajla atanmıştım. Ancak. Çünkü. Kütülamare bölgelerinde isyanlar bastırmış ve muhtelif muharebelere katılmıştır.

Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk adına Đnci Ordu Komutanı General Fahrettin Altay tarafından verilmiştir. gece ve gündüz tempoyu dorukta tutmamıza rağmen 24 ay içerisinde bir tek askerin saçının teli bile kopmamış. Alay Koçkiri Aşireti ayaklanmasını bastırmış. alay muharebe grubu tat22 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 23 bikatlarına. Sakarya'da Mangal dağına Yunanlılar hiçbir zaman erişememiştir. silah. Ağustos 1922'de 42nci Alay Büyük Taarruza iştirak etmiş. Rum Pon-tus imhasında. Ağustos 1921'de 42nci Alay bu kez 4ncü Piyade Tümeninin kuruluşunda Sakarya muharebelerine katılmıştır. Sakarya'da Alay Komutanı Hüseyin Avni Bey. Böyle bir Alaya mensup olmanın şerefi size ve çocuklarınıza ömür boyu yeter. Ne var. gözlerinizden öperim. muharebe bittiğinde 42nci Piyade Alayından. Alay bu muharebelerde de parlak geçmişine yakışır cesaret ve kahramanlıklar sergilemiştir. Medine'de. . kahraman 42nci Piyade Alayı daima askerlik tarihinin birincisidir. atışlı tatbikatlarına binlerce asker. emir dışı bir silah dahi patlatılmamış-ür. Büyük Taarruzda çok sıkıntılar çekmiş fakat bunların hepsine cengaverliği. Sakarya'da. Hepinizi minnetle kucaklar. geçen son iki yılda barış şartlarında bir alaya verilebilecek bütün vazifeleri almış ve örnek şekilde kusursuz bir uygulamayla yerine getirmiştir. araç ve malzemelerin hepsinin başka birliklere dağıtılması demektir. Bütün bunlar 42nci Piyade Alayının disiplin. Dört yıllık Kurmay Albaydım.sırasında Alay Komutanı dalıil bütün subaylar şehit olmuş. Bu işler iki ay sürdü ve Temmuz 1992 sonlarında Kara Kuvvetleri Karargahında Harekat Başkanlığındaki Şube Müdürlüğü görevine katıldım. Birleşik garnizon ve kışla hizmederine rağmen.' Alayın lağvedilmesi personel. ikmal kaynaklarından uzaklığına." Alayın bugünkü sancağı ve Đstiklal Madalyası 54 yıl önce Edremit'te iken. Güzelim dağ muharebelerini kazanmış ve Ege istikametinde muharebelere devamla kaçan düşmanı takip ederek 400 km. Ve bu Alay ebediyen iftihar edilecek tarihi bir şöhrete maliktir." "Sıladan geliyorsunuz. daha sonra katıldığı Rum çetelerinin tenkis harekatında 42nci Piyade Alayı büyük bir ün kazanmıştır. yolunuz ve bahtınız açık olsun. yüksek şerefli. 42nci Alay 1921 'de 15nci Kafkas Tümenine bağlı olarak yeniden kurulmuştur. yol yürümüştür. ne yok oralarda? Çiçek açmış mıydı faş erikleri. büyük kısmı yaralı olmak üzere geriye bir asteğmen ve 79 er kalmıştır. Selanik'te. geriye 156 er kalmıştır. Mazisi. yüksek morali ve disiplini sayesinde göğüs germiştir. Örgü perdeli pencerenin altmda ?" Cahit Sıtkı Tarana ikinci Bölüm 1993 DÖNEMĐ I 24 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1993 Dönemi 25 "Gerçekleri söylemek inşam özgür kılar. 1991-1992 Eğitim ve Öğretim yılında Kara Kuvvetleri birincisi olarak Üstün Birlik Şilt ve Beratı ile ödüllendirilmiştir. kış tatbikatlarına. eğitim ve moral seviyesinin göstergesi ve tam kanıtıdır. kendisine hedef olarak verilen Elvanlar bölgesini ele geçirmiş. Alay. 42nci Piyade Alayı. Türk Milletinin yakın tarihi ile özleş-miş olan bu büyük Alayın Sancağını ve sizleri son defa saygıyla selamlıyorum. Alay Đnci derece altın savaş ve üstün cesaret madalyaları ile taltif edilmiştir. Bu tarihi günde 42nci Piyade Alayının 46ncı ve son Alay Komutam olarak Sancağımız altındaki son beraberliğimizde ne kadar gururluy-sam o kadar da hüzünlüyüm. yüzlerce silah ve araçla katılmamıza. Şimdi Genelkurmay Askeri Tarih ve Stratejik Etüt Başkanlığı belgelerinden 42nci Alaya ait bölümü aynen okuyorum: "Yüksek alınlı. bir aracın dahi tekeri çukura düşmemiş. Çanakkale'de. Tabur ve Bölük Komutanları dahil bütün subaylar ile erbaş ve erlerin tamamına yakını şehit olmuş.

kısa bir süre sonra yeniden ayağa fırlıyor. Đçeri girince kendimi takdim ettiğimde her ikisi de önce bana baktılar. kritik ve tehlikeler taşıdığını hissetmiştim. odanın içinde bir duvardan diğerine yürümeye devam ediyordu. Emir Subayının odasına girdiğimde bana "Komutanım hemen girin. dedi. ne emir verilecekse hemen verilsin istiyordum. Ordu barış için mi kurulmuş. dedi. . nasıl tespit ede1993 DÖNEMĐ 27 . Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Muhittin Füsunoğlu çalışma masasının gerisinde ayakta ve üniformasının ceketini çıkartmış durumdaydı. Milletin kırk yılda bir Türk Silahlı Kuvvetlerine işi düşecek. Hiçbir sosyal haktan yararlanamamaklar. Bu derece "ailene sor da karar ver" ne demekti? Ailem yok derse "görevi yapamam" mı diyecektim? Vazifenin hassas. Daha sonra Kara Kuvvetleri Komutanı iltifatkar sözler söyledi. cevabını bana söyle. O Güneydoğu'ya gidemem diyenlerden hesap sorulacak. Odada Genelkurmay Đkinci Başkanı diğer giriş kapısının önünde esas duruşta ayakta duruyor. Beceriksiz adamları yapar diye ısrar ediyorlar. yüzünden boncuk gibi akan terleri görüyordum. koltuklarının altında dosyalarla yıllarını geçiriyorlar. O nedenle bu konuşmayı yadırgıyor.Şerefle giderim...Sağ olun Komutanım" dedi ve telefonu kapatarak bana döndü: . huzurlu -ve neşesini belli eden bir ses tonuyla. halde farkı nereden gelecekti? Bunu üniforma giyen herkes böyle bilecek ve ruhen hazır olacaktı. "Bütün görevler benim için şereftir" diyor. Kara Kuvvetleri Komutanı sağ tarafındaki telefonlardan birini kaldırdı. savaş çıkınca biz yokuz deyin. Beni ne duruma düşürdüler. Özel Kalem Müdürü ve Emir Subayının beklediklerini söylemesi üzerine Genelkurmay Başkanının makam odasına girdim.Pamukoğlu Albayım. Komutan çok acele ediyor" dedi. . hangi görevse bunu şerefle yerine getirmeye hazırım.Sağ olun komutanım. dedi. . ölüm kalım yok. Kara Kuvvetleri Komutanı ile bu karşılıklı konuşma biraz sürdü.Yok yok.Pamukoğlu Albayım nasılsınız? . cevap vermeden önce ailenle görüş. başarılarım nedeniyle kendilerinin beni Amerika'ya gönderdiğinden bahsetti. Sen bir sor. Bunda bir şey yok. Đkinci Başkansa gergin bir şekilde sadece dinliyor. Bu safhada Kara Kuvvetleri Komutanı konuştukça bana "estağfurullah" ve "sağ olun" demekten başka bir şey kalmıyordu. sizi Hakkari'ye göndermek istiyoruz. Konuşan Genelkurmay Başkanıydı. yahu bu adamlar benim bulunduğum makama kadar yükselirler. .. bir askeri vazifede ailemin de kararını almak söz konusu olamaz. Ben bu girizgahın sonunda ne geleceğini bekliyordum. Genelkurmay Başkanı Orgeneral Doğan Güreş arada bir koltuklardan birine oturuyor. Siz sulh zamanı kışlalarda büyük karargahlarda zaman geçirin. sana yakışan hareketi gösterdin. . Genelkurmay Başkanı ise ceketinin önü açık bir halde öfkeli ve yüksek bir sesle konuşarak odanın bir ucundan diğer ucuna hızlı hızlı gidip geliyordu. "Sayın Komutanım Pamukoğlu Albayım şu an karşımda. Sonunda Kara Kuvvetleri Komutanı: . aksi I 26 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok . teşekkür ederim. emekli yapılmaları yetmez. Bunlar general olunca daha çok kendilerini gizleyebilirler. sonra da sanki ben içeride değilmi-şim gibi davranmaya başladılar. Üstün Birlik şilt ve rozetlerini aldığımı. o zaman da sen tut ben gidemem de. dedi.Genelkurmay Başkanı seni bekliyor yarım saat sonra kendilerini gör. Benim sevk ve idaremin ne kadar iyi olduğunu. risk yok.Komutanım. ne zaman emrederseniz? Hemen göreve katılayım.Pamukoğlu Albayım sana bir görev vereceğiz ama. selam verdim. Alayımın Kara Kuvvetleri birincisi olduğunu. derhal. sonra da cevabını getir. her şey normal.22 Haziran 1993 günü saat 09:15'de Kara Kuvvetleri Komutanı Emir Subayı telefonla Komutanın beni beklediğini söyledi. Bu benim meslek anlayışımla çelişir.siz emredin. Öfke ve şiddetle söylediklerinin özeti şuydu: "Bu karargahta beni kandıran adamlar var. . Komutanın hal ve hareketlerinden rahatlayıp sevindiği anlaşılıyordu. Askerlik sanaünın Özünde tehlike vardır. vazifenin ne olduğunu bilmiyorum ama barış veya savaş.Emredin komutanım.Komutanım. Đçeri girdim. Sonunda Komutan dayanamadı: .

Aynı Tümende ben Binbaşı rütbesiyle Kurmay Başkanı iken kendileri Albay rütbesi ile Alay Komutanıydılar.çeksin ki? Günlük sıradan şeylerde ölüm yok. gerçek yurtseveri hangi ölçüyle ortaya çıkaracaksın? Cesur adamlar bu günlerde millete lazım.Seni tümgeneral yaptım. ben hazırım.Yalnız bir şey var. kurmay olan 86 subaydan. Onu sinirlendiren şeylerden biri de senin gideceğin yerde bu ay olaylar doruğa çıktı. Diyarbakır'a indiğimizde bizi karşıladılar ve doğrudan Jandarma Asayiş Komutanlığı Karargahına gittik. dedi.Sağ olun. 28 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok .. aynı zamanda da yüksek bir iltifattan başka bir şey değildi. Bölge hakkında bize bilgi verdi. bir yıllığına o görevlere gidilemeyeceğini düşünelim. saklayamazlar. bu iki kişinin Albaylardan seçilmesine gerek var mı? Şu anda Kara Kuvvederinin 80 tane Tuğgenerali yok mu? Bunlardan 20 tanesi hadi dördüncü ve son yılına giriyor. dedi.Aileniz ve çocuklarınızla ilgili işleri ben takip ederim. . Onun için her şey üst üste geldi. rütbe hiyerarşisi dışında kendisine saygım.Sağ olun komutanım. Ben sana bir şey söyleyeyim mi? Bu bile Tanrıdan.) Şırnak'a atanan Kurmay Albay Erdal Sipahi ile beraber iki gün sonra gene Genelkurmay Başkanıyla makamlarında görüştük.Haklısın yalnız.Ben seni Binbaşılığından tanıyorum. Açık sözlülüğü ve farklı kişiliğinden dolayı her zaman. Bunun üzerine: .Çok müşkül duruma düştük. Öğleden sonra Asayiş Komutanı ile beraber helikopterle Diyarbakır'ın kuzeyinde bir karakola gittik. Asayiş Komutanı bu Jandarma Karakolunda da cereyan eden çatışmalarla ilgili bilgiler verdi. Bana içeride ne olduğunu sordu. Kamuran Paşa meselenin öncesini biliyordu. Karargaha geldiğimi duyduğundan Kamuran Paşayı beni beklerken buldum. devreden. 28 Haziran 1993 sabahı Karar Kuvvetleri Komutanlığına ait bir uçakla Diyarbakır'a gitmek üzere Ankara'dan ayrıldık. Vedalaştık. . "Genelkurmay Başkanının bu son durumlardan çok rahatsız olduğunu ve bir Kurmay Albayın gitmiyorum. gerçek kahraman.Göreceksin basın bunu öğrenecek. kimseyi ilçeye sokmadı. diye cevap verdim. Karargahtan ayrılmadan Genelkurmay Đstihkam Daire Başkanı General Ka-muran Orhon'a veda etmek istedim. o zaman tam bir fiyaskoyla yüz yüze gelinecek. Piyade Okulunda kendilerinin Kurmay Başkanıydım. Komutan bu konularda da çalışmalar yaptı sanıyorum. madem Hakkari ve Şırnak'a iki Tuğgeneral lazım. bir bildiği vardır. ikimiz de bizim sınıftan. tekrar başlıyor ama bu defa aynı şeyleri daha şiddetli ve ağır ifadelerle söylüyordu. senin oraya gitmen kadar isabetli bir şey olamaz. Durdu. . gerçek general. Asayiş Komutanı Korgeneral Necati Özgen'di. Gelecekte bir sıkıntı daha var. Bu ifade Komutanın içinde bulunduğu ruh halini gösteren. . Geçen günlerde 56 kez Hakkari il merkezini bastılar. savaş yok. . karakolların durumu hiç iyi değil. bütün gazeteler 2-3 gün üst üste bu olayı yazdılar.Ne zaman emrederseniz." Genelkurmay Başkanı bir ara duruyor. (Bir aya kalmadı. dedim. Komutan gene benzer konulara değindi. istifa ederim demesine içerlediğini" söyledi. Hakkari'de yolların kesilmediği gün yok. nasıl bir subay olduğunu çok iyi bilirim dedi ve tam karşımda durarak sağ eliyle sol göğsümün üzerine vurup: .Ne zaman gideceksin? . . bana doğru yürürken: . Erdal sınıf arkadaşımdı.Basın bunu nasıl duyabilir ki? Kim söyleyebilir? Bunu açıklayacak kişi asker niteliklerine sahip olamaz. genel şekliyle özededim. kısa bir süre susuyor. ayrıldım.Şahsi işlerinizi bitirip üç gün içinde hareket edin. Bu son durumu basın duyacaktır. klasik askeri yapının ötesindeydi. peki geri kalan 60 Tuğgeneralden iki kişi bu görevlere niçin seçilemiyor? 60 kişiden 2 kişi atanmazsa sonuç böyle olur.Emredersiniz. Çukurca ilçesini PKK 24 saat elinde tuttu. .. dedi. ilk defa üstün sicil kıdemiyle mümtazen terfi eden 5 subaydan biriydik. . Selam verip Genelkurmay Başkanının makamından çıktım. Ben de: .

Uçuş boyunca pilotlar üzerinden geçtiğimiz arazi hakkında bize bilgi veriyorlardı. Burası karakol değil. Gözetleme yerleri. Tugaya Albay Nevzat vekalet etmekteydi. siz yemeğinizi yiyin ve hemen gelin. Benim de içimden onlara kim oldukları. Ben camdan sürekli araziyi inceliyordum. "Siz yemeklerinizi yiyin ve hemen gelin. Ben. atış mazgalları. kimin ne yaptığı gibi bir merakları yoktu. bu iş iki saati geçmemeli" dedim. ilerideki Tugay Karargah binasına geçtik. Yaklaşırken pilotlar "Şirnak" diye işaret ettiler. Đzinden döndüğü anlaşılan sivil kıyafetli 7-8 personel de aralara sıkışmıştı. Üzerindeki 10-12 bina ve barakadan oluşan yerleşimin askeri kışla olduğu anlaşılıyordu. kısa bir görüşmeden sonra. siz dönün. Helikopter tavanına kadar malzeme doluydu." Dağ ve Komando Tugayının Karargah binası zemin hariç iki kadı orta boyutta klasik bir bina idi. Her hallerinden bezginlik akıyor. Helikopter Şırnak Jandarma Tugay Karargahının yakınındaki piste indi. 360 derece her taraftan gelebilecek saldırıları karşılamak üzere tertiplenmiş. bir süre sonra altımızda bir plato belirdi. Harekat merkezi bu binanın zemin katında bulunan 80-100 kişilik bir salondu. burada bana bir çalışma odası hazırlanmıştı. Bu tip mücadelede çeyrek saat bile hayatidir. teşekkür ederim" dedim. dünyanın başka ülkelerinde bu tip mücadeleleri anlatan piyasa kitaplarından yanımda getirdiklerimi taradım. birisi bana bir tost ve ayran getirsin. savunmaya hazırlanmış tahkimli bir mevzi idi. tel engeller. "Ben onunla giderim. Ben aynı helikopterle devam edecektim. Öğle yemeğinden sonra brifinge başlayabileceklerini söylediler. dağlar artık uçsuz bucaksız. Hemen girişte sağda Komutanın oturacağı küçük bir masa. güneş doğarken tıraş oldum. "bana hemen bir eğitim elbisesi hazırlasınlar ve bütün Şube Müdürleri kendi faaliyet sahalarındaki tüm bilgileri sonsuz bir ayrıntıyla anlat30 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok maya hazır olduklarında nerede toplanacaksak oraya geleyim. solda da karargah subaylarının oturması için çevresi sandalyelerle çevrilmiş büyük bir masa mevcuttu. valizimi alıp resepsiyona indim. Dağ ve Komando Tugay Komutan Yardımcılarından Piyade Albay Nevzat. 1993 Dönem! 29 Birkaç saat sonra bize tahsis edilen UH-1 helikopteri ile Şırnak ve Hakkari'ye gitmek üzere Diyarbakır'dan ayrıldık. daha süratli. Kurmay Başkanı Kurmay Albay Đhsan ve Karargah subayları karşıladı.Ben sınıfım ve görevlerim itibariyle her tip karakolu bilen bir subaydım. Helikopter iniş için dönerek alçalırken uzaktaki bir vadinin tabanına doğru uzanan kerpiç ağırlıklı binaların hakim olduğu meskun mahal de Hakkari olmalıydı. Bu iş o kadar çabuk olmuştu ki. Havadan buranın şehir mi köy mü olduğu hususunda insan karar veremiyordu. pistten uzaklaşmış olan Erdal'la bile vedalaşamadık. Siz hiçbir şey anlatmadan da ben bir şey söyleyeyim. hangi birlikten oldukları gibi sıradan bir soruyu bile sonnak gelmedi. Benim üzerimde harici üniformam vardı. Utku Paşa görevden ayrılıncaya kadar bir nevi gözlemci durumundaydım ve herhangi bir konuda sorumluluğum yoktu. Gece orduevinde kaldık. Doğuya doğru uçtukça arazi sürekli yükseldi. arzu ederseniz onunla gidebilirsiniz. Geldiğimiz helikopterin pilotlarından biri yanıma gelerek "Komutanım bu Skorsky Hakkari'ye gidiyor. ben Komutanlık görevlerinde öğlen yemeği yemem. Mevcut iki masanın üzerinde 7-8 tane telli ve . Geç yatmama rağmen sıcaktan uyumak mümkün değildi. Pistte. Hakkari Diyarbakır'dan üç vilayet daha doğudaydı. Hava kararırken Diyarbakır'a döndük. Bu görüntü nelerin olduğu ve olabileceği konusunda çok şey anlatıyordu. mayınlar. Tugay Komutanı Utku Paşa kısa bir süre için izine ayrılmış ve henüz dönmemişti. hiç konuşmuyorlardı. Hemen yanımızda bir Skorsky (Black Hawk/Kara Şahin) helikopterine personel ve malzeme yükleniyordu. Salonun ucunda yerde kabartma bölge haritası karargah subaylarının masasının çevresinde de bölge haritaları ve muhtelif bilgileri içeren panolar yer alıyordu. havalandık. en süratli olduğumuz zaman bile yeterince hızlı olmuş sayılmayız. Helikopterde bir kişinin oturacağı yeri zor buldular. Hakkari sınırlarına girmiştik. işimiz hasımdan önce zamanla olacaktır. kapısı güçlükle kapandı. Kalktım. üst örtülü mevzilerle. Her şeyde süratli olacağız. hepsi de çıplak kayalıklarla kaplıydı. 50 m. Đçeridekilerin bakışları donuktu ve tepkisiz bir halleri vardı. Onların nerede oldukları. istemezseniz beraber devam ederiz" dedi. bir kale intibaı veriyordu.

Herkes ruhunu buna göre hazırlasın" dedim. "şuradan" diye bir istihbarat yoktu. polisten. Beyler. Takviye Piyade Taburlarını. Üç bin metrenin üzerindeki bu dağlarda bazen 400-500 metre bile üç-dört saatte zor yürünürken bir PKK kampını. Tugay Komutan Yardımcısı Albay Nevzat'ın orada bulunmadığını fark ettim. nerelere mayın döşediler. Đran ve Irak sınırlarındaki Jandarma Sınır Karakollarından başlayarak iç bölgelerdeki Đl Jandarma Karakollarını. Mahalli yönetimlerin çoğu. PKK grupları. çünkü. Anlaşılmaz bir şekilde ve yaygın bir kanaatle de birileri 1993 de PKK ile sözde ateşkes yapmıştı. Bölük 110-120. 3. Türkiye'nin bu dipsiz köşesinde tüpten dışarı çıkmış olan bu macunu aynen tüpüne geri sokacağız. esas kaynak olan halk da şu anda kapalıydı. 5. başkanından en düşük memuruna kadar (belediyeler) açıktan ve inanılmaz ölçüde PKK'nın destekleyicisi değil. (Takım 40-50. Tugay Komutanlığına vekalet ederken bütün gece kışlanın etrafındaki nöbetçileri ve mevzileri kontrol ettiğini. Dağ ve Komando Taburlarını. Nerede olduğunu sordum. bir türlü tam olarak nerede oldukları. Militanlar her yerdeydi ama. batıdaki Tugaylardan takviye gelen Piyade Taburları. Jandarma Komando Taburunu. üssünü. hangi karakollar basıldı. emirle iş yapan durumuna soktuğu şu on saati aşan görüşme ile apaçık ortadaydı ki." HarekatlŞube Müdürü Kurmay Binbaşı Ahmet'e: 32 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1993 Dönem! 33 "Boş bir harita da sen bul. Karşılıklı görüşmemiz gece yarısına kadar sürdü. "şu saatte". Dikkatimi çeken ve en hayati durumlar şunlardı: 1.telsiz telefon mevcuttu. Halkın PKK'ya yardım ve destek sağlaması örgütün ideolojisine değil. Gelen az bilgi de doğru ve güvenilir değildi. MiT'ten gelen haberler vardı ve bunlar da birbiri ile çelişiyordu. 6. 3 jandarma Alayının bütün Tabur ve Bölükleri. Jandarma Özel Harekat Grubunu ve nerelerde ne kadar Geçici Köy Korucusu (GKK) varsa yerlerini işaretle. kendilerine tahsis edilen kışla. . yollar nerelerde kesildi. Đstihbarat Şube Müdürü Kurmay Yüzbaşı Harun'a: "Şu haritayı temizle ve 10 yıl nerede temas sağlandı. 1993 Dönemi 31 4. Dağ ve Komando Tugayının dört Taburu. Bu nedenle halktan bilgi gelmiyordu. Öyle taktik ve usuller uyguluyorlardı ki. bir saldırı olmazsa. 2. Yüzlerce soru sordum. Her şey bulanıktı. birliklerin üs ve kışlalarında değilsek. adam kaçırmalar ve suikastlerin sadece tarihlerini kırmızı renkli bir kalemle bu yerlerin yanlarına yaz. kesurilemiyor gibi bir sonuç çıkartılıyor dxı. Şemdinli ve Çukurca merkezlerine yapılan eylemler. Karargah brifingini verdi. fakat hava kararmadan üslerine geri dönüyorlardı. karakol ve üslerde savunma düzeninde bulunuyorlardı. karakollar ne yapsın? Buna sinirleri çelikten bile olsa hiçbir insan dayanamaz. Bu mekanı anlatıyorum. karakolların birinde veya operasyonların cereyan ettiği arazilerde bulunduğumuz zamanlar dışında sabaha karşı uyuyabildiğimiz üç-dört saat uykunun dışında 24 saatin tamamı bu yerde geçti. gruplarını bulmaları söz konusu değildi. Hakkari'nin 60 ayrı yerindeki küçük birlikler. Kurmay Başkanı Albay Đhsan. Sabah olmak üzereydi. Tabur 240-260 kişi-militan demektir) her yerde idi. jandarmadan. Hakkari. bu durum hem hasımdan hem de doğadan daha önemliydi. Hangi kafaya hizmetle yapıldığı inanılmaz bu durum ile "bu iş artık böyledir" gibi düşünce. bölükler. Dolayısıyla temas da sağlayamıyor-lardı. bunların subay. Hiçbir bilgi doğru ve güvenilir değildi. "Siz Dağ ve Komando Tugayının kışlasının tehdit ve tehlike altında olduğuna inanarak yaşarsanız. Haritada başka hiçbir şey bulunmayacak. nerede pusuya düşüldü. Jandarma ile Komando Bölüklerini. Halkın devlete güvenini kaybettiğini olaylar gösteriyordu. pervasızca hareket ediyorlardı. Yüksekova. Ortada bir sürü telsiz dinlemelerinden. kendisi sorumlu iken herhangi bir baskından çok çekindiğini söyledi. ta kendisiydi. baskın çıkan otoritesinden kork-masıydı. ne zaman ne yapacakları değerlendirilemiyor. subayları tevekkül ve kaderci. saldırıya uğrayan köyler ve mezralar. Birlikler yakın çevrelerine kendi inisiyatifleri ile küçük çaplı operasyonlara çıkıyorlar. Tam şımarmışlardı.

Van taburu ancak kışın birkaç ay Van'da kalıyor.lik bir alanı kapsayan Yüksekova dışındaki arazi ise 2100 m. Irak'la 220 km.. Esendere Boğazı. dağ geçitleri ile yüksek platolarda dağınık şekilde bulunmaktadır. Diğer üç tabur. Mor Dağ 3807 m. Mezar Gediği. uçaksavar. Perihan Gediğidir. Eşek Gediği. Süvari Halil Geçidi. Perihan Dağı 3370 m. Đran sınırı ve Đran topraklarındaki Kalereş kampı bölgesinde bir grup. Đkiyaka Dağlan 3395 m. Türkiye genelinde binde 2'dir. Yüksekova ve Şemdinli arazilerinin Đran ve Irak topraklarına koç başı şeklinde girdiği bir vilayettir. Subayların sık tekrarladıkları bir söz vardır: "Hakkari'yi bir masaya yatırıp ütüleseler Türkiye kadar bir alan çıkar".dir.' 1993 Temmuz'unda Hakkari'deki askeri güç aşağıdaki birliklerden oluşuyordu: Kara Kuvvetlerinin.000 kişilik silahlı güç mevcuttu. diğer zamanlar Hakkari'de faaliyet gösteriyordu. 1993 yılında vilayetteki 290 okuldan 217'si kapalıydı. Jandarma Genel Komutanlığı birlikleri ise. Aslankerem Geçidi. 34 Unutulanlar Dişinda Yen! Bjr Şey Yok "En büyük kusur sığlıktır. Gafer Gediği.lik üç obüs bataryası. tanksavar topu. Başyurt adını verdiğimiz bu kışlada Tugayın bir taburu. dağlar. Karan Vadisi. destek kıtaları ve bağlı bölükleri iskan ediliyordu.. O dönemde Batıdaki bazı Kolorduların asker sayısı 6-7 bindi. Çiçekli Geçidi. roketatar. asker. Bu alaylara bağlı dört sınır taburu ve kırk dört karakol ile Jandarma Komando Taburu.. Aslankaraş Gediği.* Aynı tarihlerde Kürdistan Đşçi Partisi (PKK)'nin Behdinan diye isimlendirdiği Hakkari. jandarma Özel Harekat Grubu. içimde sayıklar.lik ve biri 155 mm. Soypa Dağı 3214 m. Mor Dağ. Kuzeyden Güneye doğru uzanan siyasi hudut dik bir açıyla devam ettirildiği taktirde görüleceği gibi. Rezok Boğazı. Yüksekova Doğusu. Rııbarişin Gediği. Haran Gediği. Bembo Gediği.. Mücadele hakkında doğru fikir vermesi ve coğrafyanın sertliğini göstermesi bakımından bazı dağların yükseklikleri: Buzul Dağı 4135 m. Sapa-tan Geçidi. Ana ve tali yollar tamamen boğaz. Bu ildeki çocuk ölüm oranı binde 4l'dir. Hirmil Geçidi.. Aslında burası dağların içtima ettiği bir bölgedir. Dağ ve Komando Tugayının Karargahı vilayet merkezinin 12 km. Meydan Gediği. Hakkari Karadağ 3604 m. Pazar Gediği. astsubay.000 asker. Çukurca ve Şemdinli ilçelerinden meydana gelen. makinalı tüfek olarak muharebe gücünü küçük bir not alarak yanlarına yaz. Kerikulort Geçidi. boğaz ve dağ geçitlerinden oluşan 1925 m.lik siyasi smıra sahiptir. "Bir hançer yüz özdeyişten daha etkilidir. Kınkdağ Geçidi. araçla hareket ancak yollarda mümkündür.. Boğaz ve geçitlerin önemlileri batıdan doğuya şunlardır: Zap Boğazı. merkez Çölemerik. 512 mezra olmak üzere 674 yerleşim alanı. Sonra biriniz bu iki haritayı benim masamın üzerine bıraksın" dedim.. Hakkari'nin 162 köy. Açık olanlar da il ve ilçe merkezlerinde faaliyet gösterenlerdi. Yeniköprü Boğazı. Keridosu Geçidi. Dağ ve Komando Tugayı (dört taburlu) ile Ege ve Trakya'daki Tugaydan gönderilen beş takviye Piyade Taburu. Sümbül Dağı 3467 m. toplam 23.. "Havuza düşen memleketleri Biti var ki.. biri il jandarma olmak üzere üç Jandarma Alayı ve bunları destekleyen bir Lojistik Komutanlıktan meydana geliyordu. Yüksekova. Mamçin Gediği. Batı ve kuzeyden gelen dağ silsileleri en yüksek rakıma ulaşarak burada düğümlenirler. ila 3000 m. Şehidan Dağı 3523 m. Yüksekova Karadağ 3460 m. Çevresi vadi. Helena Boğazı. Bunların da nasıl bir eğitim yaptığı veya yapabileceği ortadaydı. ikisi 105 mm. ikisi sınır.000 (1990 sayımı) olan. yükseklikte 20x10 km. Kiralın Kızı Dağı 3121 m. Haruna Geçidi. arasında rakıma sahiptir. Süvari Kotra Geçidi.astsubay." Hakkari (Çölemerik) nüfusu 174. Đran'la 120 km.. Yüksekova ve Şemdinli'deydi. Van. geçit ve vadilerde bulunmakta olup. Kuzeyinde 2600 m. Ortaç Gediği. .. Çimen Dağı 3170 m. üç Đlçe Jandarma Komando Bölüğü mevcuttu. dağ boğazları. Dokuz bini jandarma olmak üzere Hakkari'de 2000 subay. Şemdinli Karadağ 3335 m. 21. havan. Koç Dağı 3262 m.. Kuzey Irak ve Đran topraklarını kapsayan bölgelerde gruplarının faaliyet gösterdikleri mıntıkaları şöyle değerlendirilebilirdi: Yüksekova kuzeyi. yükseklikte bulunuyordu..

kannas keskin nişancı tüfeği. Her kademede komutan. PKK'nın silahlı teşkillerine grup tabiri kullanılması bunların askeri örgütlenmede taşıdığı büyüklüklerin tarafımızdan tam bilinmemesinden kaynaklanıyordu. Bir bölgede örgütün gücünü muhafaza etmesi ve etkisinin yüksekliği milislerin miktarlarının çok ve iyi çalıştıklarının işaretidir. mali. sağlık. Bakla bakla çözebilirsiniz. Çukurca kuzeyi ve doğusu ile Hakan Tepe Irak sınırı altındaki Irak topraklarında bir grup. her birliğe verilen hedefler tek u-k gösteriliyordu. Irak sınırı ile Irak topraklarındaki Mezi-Karyaderi (Avaşin) kampında bir grup. mıntıkalar. hiç kimse tam olarak çıkaramamıştır. örgütün yapacağı eylemler hakkında önceden hiçbir haber alamamanız demektir. ama bir ucundan tutup çeke çeke son baklaya ulaşamazsınız. Iran sınırı ve Đran topraklarında Jerma-Betkar kampında bir grup. Đran sınırı ve Đran topraklarında Zagros kampı. bütün gece boyunca subay ve askerlerle görüşerek. BKC makineli tüfeği. onların hayal güçlerini hem kendileri hem de PKK gibi çalıştırmalarını istedim. "Ölümün ovalık yaptığı bu dünyada. Hakkari bölgesi 5 ana bölgeye bölünmüş ve 7 tabur görevlendirilmişti. kuşku ve pişmanlık için zaman yoktur. Bölgedeki bütün karakol ve diğer birlikleri bulundukları yerlerde alü günde dolaşıp bitirdim.Şemdinli Kuzeyi. Hakkari Kuzeyi-Van idari sınırı Karadağ bölgesinde bir grup. Đl. tabur savaşçı örgütlenmesi halindeydi. dağ kadrosu teşkilleriyle sürekli temasta olan binlerce milis vardı. (1994'de Kuzey Irak'ta yürüttüğümüz bir harekatta ele geçirdiğimiz belgelerden birinde Behdinan-Zağros (Hakkari) teşkilatlanması. Hücre sistemi çalışan bu unsurların tam sayısını bu tip mücadelelerin yapıldığı dünyanın diğer herhangi bir yerinde. komutan yardımcısı. zayıf istihbarat demektir. kullanılan kuvvet1993 DÖNEMĐ 35 Ut. bölük. Şemdinli güney batısı. Doğusu. Hakkari güney doğusu. askere alma gibi karargah hizmetlerini yürüten personel mevcuttu. Hareketli alay dediği savaşçı örgütlenmeyi de yapü ve denedi. Personeli ve birlikleri şahlandırmak için devamlı düşünceler üretip notlar çıkardım. 82 mm. istihbarat faaliyetlerini yürüten. maliye sorumlusu.lik havan. askere alma. manga. doçka uçaksavar silahı. Balkaya Dağları ve Irak topraklarında Basyan kampında bir grup. dağ kadrosu. Oraman (Alandüz). doğusu. bölükleri 110-120. Şemdinli güneyi. Aslında PKK tam gayrı nizami harp teşkilatında bulunuyordu. RPG-7 ve RPG-11 roket atarlar ile personel ve tank mayınları PKK'nın esas ana silahlarıydı. takım. propaganda görevlisi. Geceleri nerede kaldıysam o bölge ve arazinin durumuna göre senaryolar ürettim. Sonunda yıllarınız. \ Hakkari baüsı ile Şırnak idari sınırı arasındaki Karanlık (Kato) Da^ ğı arasında bir grup. Çukurca doğusundan Şırnak idari sınırına kadar olan bölge ile Irak topraklarında Metinan kampında bir grup. Kaleşnikpf piyade tüfeği. avare kasnak boşa döner durursunuz. Çukurca güneyinde Irak topraklarında Şivi (Zap) kampında bir grup. ilçe. Bunun Türkçe'si.) Bu teşkiller dağ kadrolarını oluşturan güçlerdi. Irak topraklarında Hakurk kampında bir grup." Süratle yapılması gereken şey araziyi haritaya bile ihtiyaç duymaya-( ak şekilde zihnime yerleştirmek ve en çok sıkıntıda olan Đran ve Irak sınırındaki karakolları görmekti. Gayrı nizami harp yer kürenin neresinde bu güne kadar 36 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok . 1993 Temmuz'unda PKK takımları 40-50. aylarınız ve haftalarınız olayları kuyruk kısmından yakalamaya çalışmakla geçer. Karşı tarafın taktiği ve tekniği benim için yeni bir şey değildi. taburları 240-260 militandan oluşuyordu. köy ve mezralarda siyasal. Halkın kendi güvenliğinin devlet tarafından sağlanamadığı inancının yerleşmesi. Derecik. Zaman ancak karar vermek için vardır. sorumluların isimleri. Yer altında organize olan bu hücrelerde zincirin bir baklasını ele geçirerek zincirin tamamına ulaşılmasına imkan yoktur.

Binalar çukurların. dedim.Var komutanım. böyle eğitilmişlerdi. Şemdinli'de bulunan Dağ ve Komando Tugay Komutan Yardımcısı Piyade Albay Cahit'e: . onlar ağacın üstünde siz altındasınız. azami bir bölük kadar PKK'h olabilir (80-100 militan). karşı tarafa sağlıklı bir gözetleme yapma ve ateş açma imkanlarını sınırlandırmıştı.300-400 kişi olduklarını değerlendiriyorum komutanım. çünkü birliğin büyüklüğü ne olursa olsun gece herhangi bir istikametten saldırıya uğruyordu. aynı sürelerde çıkarıldığında ise devamlı gözetlendiklerinden PKK oraya sızıp kendi tabiri ile "orayı darbeliyordu". siperler ve hendeklerin çoğu koruma sağlayacağız derken. Kime? Ne zaman? Nereden saldırılacağı tamamen karşı tarafın iradesine ve inisiyatifine kalmıştı. Gelinen durum ve koşullarda kanıksama belirgindi. savunma tedbiri almış durumdaydılar. Hazırlanan avcı çukurları. Karşı tarafın propagandası ne kadar etkili görüyor musun? Eğer . Yedi yıldır çıkılmamış. 700 kişiler. Birlikleri ve araziyi gördükten sonra ilk tespit ettiğim en önemli meseleler şunlardı: Jandarma Karakollarının hemen hemen hepsi hiçbir askeri düşünce dikkate alınmadan kaçakçılık yollarını kapatacak gibi inşa edilmişti. Bizim bunlara terörist. komando. böyle saçma sapan şeyleri kafalarından çıkarsınlar.1500 kişi var. Gerçekte ise koruyamıyordu. fakat orayı uğursuz sayıyorlar. 1993 Dönemi 37 Bazı birliklerden PKK ile ilgili abartılı cevaplar almak mümkündü. O bölgedeki Piyade Tabur Komutanı Kurmay Yarbaya (Bir ay sonra ayrıldı. PKK'ya da o öğretilmiş. burayı da geçen sene basmışlar. Bütün birlikler. Bir an gelir.Şu anda görünen. Sürekli bekliyor olmak. üs. bu bölgedeki Gerdi Aşireti devletten yanadır ve çok cesurdurlar. Böyle bir duruma mani olmak için karakola hakim bir veya iki yükseltiye gece emniyet timi (15-20 asker) çıkarıldığında ve hep aynı yere. Şemdinli'nin Derecik bölgesinde Jandarma astsubayına 1 km. Tam olarak ne yapılması gerektiğinde bir belirsizlik vardı. jandarma.PKK'nın bu dağda kampı var mı? . Gayrı Nizami Harpte bu tarz bir savunma düzeni aslında askerin bulunduğu yerde ölümü beklemesinden başka bir şey değildir. ancak bulundukları psikoloji ile nereye kadar gi-dilebilineceğini sorguladığımda personelden umut ve ışık alabilmek söz konusu değildi. gerisindeki Balkaya Dağı'nı göstererek sordum: . şansları iyi giderse bununla bile iyi sonuçlar alabilirlerdi. Hiç kimsede dışa vuran bir korku ve ürkeklik işareti yoktu ama durgunluk ve bezginlik hemen fark ediliyordu. eşkıya. Etrafınızda basılmayan karakol kalmamış. Bazı geceler Osman Öcalan beyaz aün üzerinde bu dağdan (Irak tarafındaki başka bir dağı göstererek) şu dağın üzerine atlıyormuş.nasıl yapılmışsa. teşhis edemezseniz ne gücünü ne de Laktiklerini kestiremezsiniz.Sen ne diyorsun? . Saçlarınızın tellerini bile sayıyorlar. piyade. 60 ayrı kışla. Benimle gelen.Cahit.Siz oraya hiç çıktınız mı? . Tabur ve Bölük büyüklüğünde. Bu böyle sürüp gidecek mi? Sizin 600 askeriniz ve ağır silahlarınız var. eylemlerini farklı hale getirmeyecektir. mevki ve karakol kendi bulunduğu mekanda kendisini koruyordu. buraya çıktığımızda göreceğiz. Bütün bu düşülen durumların da farkında oldukları söylenemezdi. vadilerin. . . bir kaç hafta sonra insanda sinir sistemini paramparça eder. Hasmını iyi tanımlayamaz. mevziler. Yanındaki askerlerden birine sordum: . Generalliğe terfi etti ve sağlık nedeniyle rahmetlik oldu) sen ne diyorsun dedim: . göçük alanların dibindeydi. bütün gece bulunduğunuz yere sızacak adamları düşünmek. bölücü veya başka bir şey dememiz. 28 şehit var. ne olacaksa olsun der ve kaderci olursunuz. Özel bir taarruz düzenlemeve hiç gerek yoktu. Sonuçta da kendinizin nasıl örgütlenmesi ve nasıl savaşılması gerektiğini çıkaramazsınız. Roketatarları omuzlarında iki militan gelip birer roket atsalar. Küçük rütbeliler ve askerlerle konuşun.Hayır komutanım.

5 Ağustos 1993 arasında meydana gelen olaylar şöyleydi: 2 Temmuz saat 17:00'da PKK Çukurca ilçesine hakim tepelerden şehre ateş açtı.000 tavuğu canlı canlı yaktılar. Aynı gece 23:30'da Yüksekova Uzun-sırt Jandarma Karakoluna baskın yapıldı. iki karakoldan. Çatışma 02:30'a kadar devam etti. beş kişi şehit oldu. Çatışma mahalle aralarında. tamamı 47 kişiymiş. 5 Ağustos saat 22:00'da Yüksekova Esendere Jandarma Karakolu silahlı saldırıya uğradı. Aynı gün saat 23:45'de Çukurca Çığlı Sınır Karakoluna silahlı saldın yapıldı. on vatandaş yaralandı. 9 Temmuz saat 17:00'da Yüksekova bölgesinde bir komando Çavuşu şehit oldu. Aynı gün saat 14:00'da Şemdinli Aktütün Jandarma Karakolundan bir jandarma eri şehit oldu. sonuçta ortaya bir şey çıkmadan dört saate yakın devam etti. 20 Temmuz 19:30'da Yüksekova Güven köyüne silahlı saldırı yapıldı ve iki köylü kaçırıldı. Özellikle köylerdeki korucular kendi durumlarının daha . bir Geçici Köy Korucusu şehit oldu. Bir Asteğmen ve altı komando eri yaralandı. bir üsteğmen ve yedi er şehit oldu. 24 Temmuz 14:30'da Şemdinli'de arazide bir komando eri şehit oldu. 27 Temmuz saat 14:20'de Yüksekova'nın Kısıklı Jandarma Karakoluna gündüz gözüyle. 3 Temmuz saat 23:40'da Şemdinli'nin Mezargediği bölgesinde arazide sahra düzenindeki Takviye Piyade Taburuna ağır silahlarla ateş açıldı. Saat 22:00'da Hakkari merkeze bağlı Bağışh köyüne silahlı saldırı düzenlendi. 3 Ağustos saat 21:00'da Hakkari-Yeniköprü arasında Zap vadisinde bulunan tavuk çiftliğini basıp tesislere benzin dökerek 13. üç er şehit düştü. Biri asısubay dördü er. Dört komando eri şehit oldu. üç köylü kaçırıldı. sekiz er yaralandı. 4 Ağustos saat ll:00'da Çukurca bölgesinde bir komando eri şehit düştü. hiç durmaz buralarda ne varsa hepsini siler süpürürler. 28'i yok edildi. Aynı gün saat 22:30'da Yüksekova'nın Karabey köyü silahlı saldırıya uğradı. iki vatandaş yaralandı. 19 Temmuz 02:00'da Şemdinli'nin Durak bölgesinde sahra düzenindeki 4 ncü Dağ ve Komando Taburunun emniyet timine saldırıldı. (Kısa bir süre sonra bu dağa taarruz ettik. uzaktan ve yakından bir silah sesinin duyulması. Aynı gün saat 23:00'da Hakkari vilayet merkezinin Kuzey Doğusuna silahlı saldırı yapıldı. Bir vatandaş öldü. Aynı gün saat 14:30'da Çukıırca-Işıkh köyü yolunda bir sivil araç mayına çarptı. iki jandarma eri şehit düştü. 11 Temmuz 20:45'de Çukurca Ormanlı mezrasına silahlı eylem yapıldı. Karşılıklı müsademe üç saat sürdü. Saat 23:15'de gene Yüksekova Çobanpmar Jandarma Smır Karakoluna mensup bir er mayına bastı ve şehit oldu. Aynı gün saat 23:40'da Yüksekova'nın dibinde bulunan Kamışlı Jandarma Karakoluna saldırı yapıldı. 1 Ağustos saat 14:20'de Yüksekova Yeşildere mezrasında bir jandarma eri şehit oldu. bir karartının yanlış algılanması sonucu başlayan yardım çağrılarını içeren telli ve telsiz konuşmaları sabahlara kadar devam ediyordu. Saat 24:00 da da Çukurca'nın Serbest Jandarma Sınır Karakoluna baskın yapıldı. 38 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1993 Dönemi 39 1 Temmuz .) "Yıldırımın çarptığı insan gök gürültüsünü duymaz. 2 Ağustos saat 09:15'de Hakkari merkeze bağlı Taşbaşı köyü yolunda bir sivil araç mayına çarptı. On er şehit oldu. Olaylar bunlarla da bitmiyordu." Utku Paşa Temmuz'ıın ikinci haftası göreve katıldı ve komutayı Tugay Komutan yardımcısı Albay Nevzat'tan teslim aldı. 4 Temmuz saat 16:00 da Yüksekova-Yeşiltaş yolu kesildi. 17 Temmuz ll:30'da Yüksekova bölgesinde arazide bir jandarma eri şehit oldu. Bir subay.bunların dediği kadar militan bu dağda olsa. 28 Temmuz saat 23:30da Hakkari'ye bağlı Kavaklı Jandarma Karakoluna silahlı saldırıda bulunuldu. 23 Temmuz 15:00'da Çukurca Pirinçeken köyü yolunda bir sivil araç mayına çarptı. Her gece en az üç köy. üstelik ana karayolunun kenarında bulunan bir yere baskın yapıldı.

Đki pilot hariç helikopterde altı kişiydik. Bu bölge eski isyanların da başladığı bir yerdi. iniş yerini kendi1993 Dönemi 41 leri seçecek. derin vadiler. Burada her şey çığırından çıkmıştı. Hava çok sıcaktı. bütün gücünü zorluyorlar ama yükselemiyor. ne olup bittiği bilinmeyen bu bölgenin risk ve tehlikeleri düşünülerek geri dönülmüştü. karargahtan Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ahmet vardı. Bir kuyunun içindeydik. zaman her şey. Her şey sinir sistemlerinin dayanıklılığına bağlıydı. Hiçbir şey yapmamışsınızdır. Güneye doğru kısa bir vadi ile Kuzey Irak topraklarına geçilerek PKK'nın orada bulunan Me-zi-Karyaderi (Avaşin) kampına bağlanıyordu. Bir tur daha tamamlanmak üzereyken.örünen tek şey gökyüzüne doğru ucu görünmeyen kayalıklardı. Döne döne 9-10 tur attık. Pilotlar tecrübeliydiler. PKK'nın kayda değer bir kaybı yokken. Başlangıçta belli bir yükseklikte uçarken. Ne kadar gizlemeye ve kamufle etmeye çalışsalar da iki köyü kullandıkları ve Rubarişin Çayı vadisinde yamaçları yararak toprak altına girdikleri belliydi.Güneye Irak'a açılan vadinin rakımı daha düşük. tabanlarından akarsuların geçtiği bir bölgeydi. Bu konuşma esnasında helikopter bir tur daha atmıştı. içerisinde kanyonlar. Bu sayının iki-üç misline yakın da yaralı vardı. pilot Yüzbaşı ve Üsteğmenle konuştu.Komutanım. . Rejgar. boğaz ve geçitlerin bulunduğu. . Biz iyi bir ateş muharebesine girebileceğimiz mevkide olacağız.Orayı. Helikopter doğudan vadi içerisinde uçarak Ora-mar bölgesine girdi. Đşin en ölümcül tarafı ise personelin üzerinde yarattığı şok ve moral bozukluğuydu. Birliklerin durumlarını incelemeye devam ediyordum. Pilotlar maksadı bildikleri için daireler çizerek bölgeyi incefememizi sağlamaya çalışıyorlardı. Camlardan j.Ahmet yaklaş. Đniş yeri netleşirken sen Tugaya bildir. Tehlike her günün 24 saatinde ve her metre karesindeydi.000 metrenin üzerinde. UH-1 helikopteri ile uçuyorduk. Pilotların kasklarının öne doğru eğilip kalkması emri anladıklarının işaretiydi. Yüksekommimmm 40 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok va Güneyinden Alandüz'e/Oramar'a geçsinler. Binbaşı Ahmet iç konuşma cihazını çıkararak iki pilotun arasına girip onlarla konuştu." Temmuz'un ikinci haftasıydı. "Herkes kadar yaparsanız. Klasik bir savaşta böyle işkence olamazdı. Bir şey söylemeden yerine oturdu. Đncelediğim bazı PKK belgeleri ve telsiz mesajlarında "1993 yılı sonunda Kürdistan meclisinin burada da açılabileceği" gibi zırva ifadeler ve değerlendirmeler geçiyordu. Tove.kötü olduğunu ispatlama gayretiyle ellerinden geleni yapıyorlardı. Söz konusu alan her birinin rakamı 3. son turlarda bu küçük helikopter daha aşağılarda uçmaya başlamıştı. Dibecik köyleri yönünü deneyecekler komutanım. Aşağıda PKK'nın sahiplerini kovduğu beş boş köy görünüyordu. Đzme dağlarının ortasında. mümkünse bölgenin kenarlarında bir yer tercih etsinler.Emredersiniz komutanım. gelenlerle temas kurarız. aşırı sıcaktan helikopterin performansı düşmüş. Bekleyerek yapacak bir şey yoktu. Buzul. pilotlar da silahlarını almış olarak. Dilekli. Tugaydakilere şunu ısrarla söyle. Saat 14:00 civarındaydı ve artık ayrılabilirdik. Pilotlar Güney istikametini iki kez denediler. Dayanıldı olmak cesarete eş değerdi. çıkamadık.Ahmet mesele nedir? . Binbaşı. . kışlada ne kadar helikopter varsa azami miktardaki timi bu helikopterin çevresine atıp emniyetini alsınlar. Đner inmez. benim peşimden geleceksiniz. kulağını ağzıma daya (Helikopterin gürültüsünden normal konuşma anlaşılamıyordu). bir ayda bulundukları yerde 40 asker şehit olmuştu. bir uyarıya gerek duyulmazdı. . Alandüz'e ancak dağların arasındaki dar geçitlerden girilebiliyordu. . Hakkari'nin her tarafı öyle olmakla beraber burası sanal olarak yaratılan korku filmlerini aratmayacak kadar vahşi bir^görünümdeydi. Aşağıdakilerin ne olup bittiğini anlamaları da zaten 20-25 dakikayı alır. Kendisine: "Pilotlara söyle. o bölgeyi tam olarak görelim" dedim. Daha önce bir taburla geçitlerden biri kullanılarak kenarlarından birine kadar yaklaşılmış. Pilotlara söyle. güneydeki vadinin . Bir kuyuda atlı karınca gibi dönüp duruyorduk. Yanımda.

Oradan kışlaya sızabilirler. "senin teknisyenin dönmekten başı döndü" dedim. Harekat Merkezinde çalışıyordum. Uçaklar bölgeden ayrıldıktan sonra hedefleri daha yakından görmek istedim. Đki tip silah sesi vardı. bu defa Skorsky helikopteriyle uçaklardan 15 dakika önce hedef bölgesinin üzerine ulaştık. nizamiyenin üzerinden geçecek şekilde havaya darbeler halinde ateş ediyor ve diğerlerine emirler veriyordu. Hava kontrolü Üsteğmen uçaklara hedeflerin tanımlat mı savaş pilotlarında hiçbir tereddüde yer bırakmayacak gibi yaptı. . Karargah subaylarının büyük bir kısmı da buradaydı. "Acemi marangozun yongast çok ohtr. Hedefleri gelecek uçaklara tarif etmek üzere ben. birkaç dakika içinde kışlanın her tarafını ateş sesi sardı. Kendinizi öldürtmeden hemen binanıza dönün. Binbaşı Ahmet ve havacı Üsteğmen. Başı dönmüştü. kışlaya yaklaşıncaya kadar uyudu. Bu görevini kan ter içerisinde helikopterin bir yanından diğer yanma koşarak büyük bir şevk ve coşkuyla yaptı. Hedefleri Binbaşı Ahmet de tarif edebilirdi.Niye nizamiyeye doğru ateş ediyorsun? . PKK'lıların mı. Kışlaya döner dönmez Tugay karargahında sürekli kalan Hava Kuvvetleri irtibat subayı/Đleri Hava Kontrolörü vasıtası ile acil ve ani hava isteğinde bulunduk. Bunlar bizim kullandığımız G-3 piyade tüfeği ile PKK'hm kullandığı kaleşni-kof sesleriydi. Bu arada bir kaç roketatar sesi duyuldu. Artık silah seslerine insan sesleri de karışmıştı. "Komutanım. akıl almaz bir şeydi. Bölge üzerinde 4-5 dairevi tur attık. Patlamalar uzaktan geldiğinden bizimkilerin attığı anlaşılıyordu. Bu durum personelde PKK'lılar kışlanın ortalarına kadar girmişler gibi algılanıyordu. Koşarak emir verenin yanına gittim. Kışlanın Kuzeyi ve Kuzey Doğusunda ateş sesleri daha yoğundu. Bir ara helikopterin teknisyeni astsubayın kendinden geçtiğini gördüm. Üsteğmen cin gibi bir çocuktu. Önce bir kaç kez silah sesi duyuldu. sivil kıyafetli olan. Üç saate yakın bu alanın üzerinde sürekli dönüyorduk. anlamak mümkün değildi.Sen kimsin. . Subayların hepsi birden dışarı fırladılar. Pistten karargah binasına yürürken pilot Yüzbaşı Ali'ye. . Teklif kabul edildi. Dışarı çıktım. nizamiyedeki askerler soğukkanlı ki bir şey görmeden ateş etmiyorlar. Bu silah) kim kullanıyor? PKK.kayalıklarını sanki elimizi uzatsak dokunacakınışız gibi bir mesafede ve kulakları yırtan bir motor sesiyle helikopter kendini kuyunun dışına attı. Bazı subay ve astsubaylar da kaleşnikof kullandıklarından tansiyonu yüksek bu ortamda bizim mi. . Uçaklara hedeflerin tarifini havacı Üsteğmei yapacağından bölge üzerinde birkaç tur atarak kendisine yerlerini tek tek gösterdik.' 16 Temmuz 1993 gecesi sat 22:00 civarındaydı. Kışla nizamiyesine doğru bir kaç kişi koşuyor. Havadan dürbünle bile net olarak bir değerlendirme 42 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1993 Dönemi 43 yapabilmek mümkün değildi. Seni böyle sivil kıyafetle bu karanlıkta görünce ne yapacaklarını biliyor musun? Üstelik elinizde de kaleşnikof tüfeği var. Hakkari merkezi ile arasında sadece bir dağ silsilesi bulunan Ora-mar/Alandüz bölgesinde PKK'nın meydan okurcasına bu derece tertiplenmesi ve kendisini çok rahat hissetmesi bütün olay ve eylemlerin yanında. . Her yönden büyük yanlıştı. Böyle kayalık ve kesik arazide bir dakikayı dahi geçmeyecek süre içerisinde tarifin yapılması ve anlaşılabilmesi çok zor bir işti. Sürekli onlarca saat bile uçsak bu duruma gelmeyiz" dedi. Faaliyet iki buçuk saat sürdü. Bu iş için helikopterin dar camlarından bakarak anlatılması ise başka bir sorundu. ben bile şu anda yerçekimi olmayan bir boşlukta yürüyormuşum gibiyim.Ben Jandarma Özel Harekat Grubunda Astsubayım. dedim. Ben dağlarda ve kayalık bölgelerde Hava Kuvvetlerinin etkilerini bizzat gözlerimle görmek için ekibe katıldım.Şu anda kışlada tek silah sesi gelmeyen yer orası. Tam planlanan zamanda ikişerli kol halinde dört uçak hedef bölgesine geldiler.

Neden ateş açtınız? .Đlk ateş nereden açıldı? . ne roketatar. bölgeye gelen kobra helikopterleri açık alanda yakalayarak top ve makineli tüfek ateşine tutmuştur. diye 30 m. 29 Eylül 1992 gecesi. ¦"Vatan toprağı bir köylü aşkıyla ve saflığıyla sevilmelidir. Harekat Merkezine döndüm. Hakkari'den geldiler ve bir saate kalmaz evlerinde olurlar. Bu saldırıya katılıp sonradan teslim olan üç militan da.' 19 Temmuz saat 02:00'da Şemdinli'nin Durak Jandarma Karakolu bölgesinde arazide konuşlanmış olan 4ncü Dağ ve Komando Tabuv> I 'V 4ĐH* t 44 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok runun Đran sınırı istikametinde çevre emniyeti için mevzilenen timine PKK'nın saldırdığı haberi geldi.Acaba? Ne makineli tüfek. Kaç namlu ağız alevi gördünüz? .Siz ne yaptınız? . Đş bu duruma getirilmişti. Derecik olayı da bu bölgede işlerin nereye geldiğinin açık göstergesidir. Subaylar da birer ikişer geldiler. Şu olay bile başlı başına. O gece Binbaşı Atakan da bir Dağ ve Komando Bölüğü ile [160-180 asker] bu karakolda bulunuyordu.Kimdi bunlar? . . sığınak ve gömülerden çıkardığımız yüzlerce ağır ve hafif silahların arasında 4ncü Dağ ve Komando Taburunun uçaksavar ve tanksavar topu da vardı. Burada ateş sesi kesilmişti. sana söz. önce emniyet timlerine sonra da bir dalga halinde karakola çarpmıştır. . Ne olup bittiği tam anlaşılıncaya kadar sabah oldu.Düşünmeden cevap vermeyin. Bu ne cüretti? Taciz ettikleri yer. Bu kadar zahmetsiz işi dağ kadrosu yapar mı? . Bunlar şehirden. Saldırı Kuzey Irak topraklarından başlamış.Milisler olabilir komutanım. ne havan kullandılar. Gün ağarırken bölgeye gittik.Đki gibi geldi komutanım. Tüm personel sinirleri yay gibi gerilmiş halde sabahı yaptı. Taburun bir uçaksavar makineli tüfeği ile bir tanksavar topu da PKK'lılar tarafından götürülmüştü. cesaretlendirici haplar almış olan militanlar çıldırmış gibi saldırmışlardır.Binaların arasından kışlanın kuzeyindeki mevzilere gittim.Doğru. Tabur Komutanı Piyade Binbaşı Atakan gözyaşlarına hakim olamıyordu. Derecik Karakolunun çevresinde 116 PKK'lı cesedi toplanmıştır. öteyi gösterdi. biri subay olmak üzere altı yaralı vardı. yıllarca "bir avuç özgür vatan" dedikleri Şemdinli'nin Derecik bölgesinde bulunan Jandarma Karakoluna. Fevkalade hassas bir ruha sahip olan Atakan bunu namus meselesi görüyor ve kendini tutamıyordu. . O kesimin sorumlusu Bölük Komutanı Yüzbaşı da oradaydı. PKK'lıların cesaret ve kendilerine güven konusunda nerelere ulaştığının göstergesiydi. Böyle bir teşebbüste dahi. PKK. .Ateşi PKK açtı komutanım.Ateşin geldiği yere bir şarjör boşalttık. . Dağ ve Komando Tugayının ana kışlasıydı. Onu bir kenara çekip.Sizin ateşinizden sonra karşıdan ateş edildi mi? . (Irak'a yaptığımız operasyonlardan biri olan Hakurk/Ejder operasyonunda bulduğumuz 268 adet yeraltı deposu. bu silahlan bulup sana vereceğiz" dedim.Şuradaki nöbetçiler. PKK ile mücadele tarihinde ilk kez böyle bir gücün bir noktaya toplandığı görülmüştür. Đstihbarat Şube Müdürü Kurmay Yüzbaşı Harun'a: . Ne de çevredeki timlere sızma teşebbüsünde bulundular. ağır silahlar desteğinde 620 militandan oluşan bir kuvvetle taarruz etti. Oraya gittik. Kendisine: . Aynı mevzide iki asker vardı. Gün ağarınca dahi çatışmayı kesip çekilmeyen PKK'lıları. "Atakan. bunun bedelinin çok ağır olabileceğini beklemiyorlardı. . Đki taraf boğaz boğaza birbirine girmiş. çatışma alanında kaçırdıkları öîüleı . Dört şehit.Doğudaki Berçalan yaylasından veya kuzeyimizdeki Karadağ'dan gelmiş olabilirler.Hayır komutanım.

dişe diş göze göz süren gayrı nizami harpti. parkaları iç içe giyerek soğuktan korunmaya çalışıyorlardı. Fakat bunun anlatılması ve anlaşılması işin içinde olmayan için zordur." 23 Temmuz 1993'de Başbakan ve Genelkurmay Başkanı'nın Hakkari'yi ziyaret edeceği konusunda bir mesaj geldi. o gün nasıl bir tertip alınması lazım geldiğini söyledim ve bizzat gösterdim. yün çamaşırları. içtenlik. Bu olaydan sonra suçlu bulunarak görevden alınmıştır. Hava kararmak üzereydi. Çünkü Tanrı yardım etmez. Tabur hemen güneyinde bulunan Hakurk'a bakan 2. hareket.) 1993 Dönem! 45 "Doğal bir içtenlik olmazsa amacınız gerçekleşmez. mermi ve roket. Hepsi sanki bir saat önce burada bulunanları hiç görmemiş gibiydi.801 rakımlı tepedeki time akşam yemeği götürmek için dağa tırmanışlarını izledim. Aynı şahıs 1994'de bu defa hareketli alay komutanı olarak karşımıza çıktı ve aynı hataları gene yaptı. o gün değildi. Herkes memnun. Zaman ne mesaj ne de nutuk zamanıydı. Ben hiçbir şey hissetmiyordum. Çok fayda sağlamasa da bir parça iyileştirmeye katkısı olabilirdi. Kazakları. Derecik Karakoluna saldıran 620 militanın 202'si yok edilmiştir. Geniş bir heyet 23 Temmuz öğleden önce Dağ ve Komando Tugayının kışlasına geldi. sakalım için kusura bakmayın". Temmuz ayında bulunulmasına rağmen personelin giysileri kışlık malzemelerdi. ruhları kesinlikle burada değildi. huzurlu ve sanki batıda bir ilçede parti kongresi yapılıyormuş veya bir tesis açılıyormuş gibi birbiri ile şakalaşıyordtı. Şemdinli'nin Güneyindeki Đran-Türkiye-Irak sınır sıfır noktasında bulunan Mezarge-diğine gidileceği ve orada brifing verileceği belirtiliyordu. Geçmiş ola. Efe yaradılışlı biri olduğu her halinden.000 metrenin üzerindeki dağlarda 24 saat esasına göre emniyet timleri çıkarüyordu. amacınızın cam ve ruhudur. Bunu hal. Gruplar halinde ve tek tek subaylarla konuştum.ile yaralı iken sonradan ölenlerin toplam sayısının 86 olduğunu söylemişlerdir. O bölgede takviye piyade taburlarından biri vardı.801 rakımlı tepe ile doğu ve batısında bulunan rakımları 3. Derecik çarpışmalarında biri subay olmak üzere 28 Dağ ve Komando kahramanı şehit olmuştur. Mezargediğine giderek. Katırlar kayalıklara hiç sorun çıkarmadan ürmanıyor ve askerlerle tam anlaşmış göriinüyorlardı. Başbakan ve Genelkurmay Başkanından başka bazı Bakanlar ile üst düzey bürokratlar ve medya mensupları da vardı. PKK'nın geldiği seviye mesaj verme mesaj alma gibi sıradan şeyleri umursayacak halde değil. mesut. Herkes helikopterlere binip güle oynaya ayrıldı. başının üstünde patladığında sabun köpüğü bile sayılmazdı. Gelen insanlar sadece fizik olarak buradaydılar. Buraya gelişin etkisi çarpışan askerler 46 Unutulanlar Dişin da YenĐ Bir Şey Yok için. Taburun malzemeleri ancak kendilerine yeterliydi. Tugay Komutanı Utku Paşa kendilerini tören birliği ile karşıladı. Orada kaldım. PKK'ınn büyük bir hezimetle biten bu saldırısını merkez karar üyelerinden Nizamettin Taş yönetmiştir. Brifingler verildi. Bir müddet dört askerin iki katin yedek-leyerek Irak topraklarındaki Hakıırk kampına bakan 2. Tabur Komutanına: . Buradan Mezargediğine gidildi. mermiler ve bıçağını kuşanmasından anlaşılan bir piyade üsteğmeni: "süsü ve kendimizi kandırmayı ne kadar seviyoruz değil mi komutanım?" dedi ve devam etti "Karadağ'daki timden biraz önce indim. gelecek kişiler için çadır ve diğer idari tesislerin nereye kurulması gerektiğini. Emniyet timlerinin bulundukları yerlere erzak ve mühimmat götürebilmek için civardaki köylerden katırlar kiralamışlardı. yıllar önce işler kötü gitmeye başladığında herkes anlayabilirdi. silah. Bu gelişin maksadını. Çadıra da girmedim. Hareketli alay denilen PKK gruplarının başına gelenler olay tarihi gelince anlatılacaktır. Artık gün. Tabur Komutanı bu timlerden bir uzman erbaşın geçen hafta el parmaklarında donma emareleri görüldüğünü söyledi. konular ve konuşmalardan anlamak için derin bilim sahibi olmaya ihtiyaç yoktu.Bu askerler daha önce binek veya yük hayvanlarıyla uğraşmışlar mı? . Muharebe koşullarına göre düzenlenmiş olduğundan doğal olarak şekilcilikten uzaktı.

korucular. sokak kedisinin kurnazlığı ve ustalığına sahip olmayı.Üzümcü köyü korucuları Geven Dağı eteklerinde. onlar da ballandıra ballandıra anlatıyordu. adamlar bulunmuş. Karargah subayları heyecanlı ve sevinç içerisindeydi.PKK'lı bir grupla temas sağlandı komutanım. Daha da ilginci PKK'hlara en yakın.. Temas zaten 10 dakika önce sağlandı. bir ayağı olmayan buna rağmen herkesten önde çarpışan yaralıya ulaşmak için kayalıkların içerisinde debelendi. . Korucuların operasyonu iki şehit. . en ileri hatta o vardı. Đstihbarat Şube Müdürüne: . O da çatışmayı takip ediyor. iki yaralı ile son buldu. ama birbirlerine çabuk kaynaşülar. iki tim hazırladığını. Son ana kadar soğukkanlılığını kaybetmedi. Korucuların başlangıçtaki konuşmalarından her şey iyi gidiyor görünmekteydi. Çok şehit verdiler. Yarbay büyük özveri ile." 24 Temmuz saat 13:00 civarında çalışma odamdan Harekat Merkezine indim. . Ayağı olmayan yaralı korucu öyle bir yerdeydi ki ne tam görülebiliyor ne de ateşle yardım edilebiliyordu. Köylerine her an saldırı bekliyorlarmış. elin• Vp^T-v'1 . Bu arada başka bir korucu şehit oldu.' -¦*¦ 48 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok deki telsizle PKK'lılarm kendisine 5-6 metre yaklaşıncaya kadar. bunun öcünü almak istiyorlar. Bu köy Hakkari merkeze 15 km.Oldu. PKK'lılar sıkıştırılmış. mesafedeydi. "her tarafım sarıldı" oldu. Karargahta herkes üzüntülüydü. "Klasik olmayan savaş türü.Kim? Nerede? .Kendi başlarına bir sonuç alabilirler ini? . Helikopterler kısa sürede iki timi çatışma yerine yakın bir yere attılar.Bu aşiret iyi savaşçıdır komutanım. 1993 Dönemi 47 .Ne gezer komutanım. O gece Şemdinli'de kaldım. Telsizlerden gelen silah sesleri insan seslerini basünyordu.' S. Karargah subayları sevinçle korneti başı ve diğerlerine neler yapması gerektiğini söylüyor. Konuşmalarda jandarmalar. Bu korucuların keyfine bırakılacak iş mi? 25-30 korucu ellerindeki hafif silahlarla militanlara ne yapabilir? Yapsalar da ne kadar yapabilirler? Buraya geldiğim günden beri gördüğüm en iyi fırsat. Ölü veya yaralı herhangi bir PKK'h bulunamadı.Konuşmaları ben de duyuyorum. iyi kötü yerlerine mıhlanmış.Komutanım korucular yardım istemiyor. O sırada Alay Komutanı aradı. 1. mantık yürütme ustalığı. kurtuluş çareleri kalmamıştı. Katırı ilk defa burada gördüler. uzaklıkta. fakat olmadı. Son cümlesi.Ben Đl Jandarma Alay Komutanı ile görüşeyim. helikopter verilebildiği taktirde. Karışmamak için de kendimi zor tutuyorum. telsiz operatörleri vardı.Durum nedir? . üstelik gündüz. çaüşma yeri de 10 km. Ana telsiz ve el telsizleriyle herkes konuşuyordu. . Alay Komutan yardımcısı Yarbay Şerafettin'i çatışma bölgesine gönderebileceğini söyledi. la*'""-' L«. kendi inisiyatifleriyle bugün Geven Dağı bölgesine operasyon düzenlemişler. Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ahmet'e: -Jandarma Alay Komutanı bir tedbir düşünüyor mu? . iki korucu yaralandı. Sesin sahibi korucu başının kardeşiydi ve bir ayağını daha önceki çatışmalardan birinde kaybetmişti. her hareketlerini bildirdi. Çatışmanın birinci saati arkada kalmışken korucu telsizlerinin birinden "yandım" diye bir feryat geldi.Đl Jandarma Alay Komutanının haberi oldu mu? . yüksek zeka ve kavrama yeteneği gerektirir. . Müteakip günlerde PKK saldırılan bize daha büyük acılar verecek şekilde artarak devam etti. Ölümlere alışkın .

lik bir dağ yoluydu. Kaçan militanları takip etmek gene yoktu. kışla ise 2600 metre yükseklikteydi. Bu kalıplar yok mu? Bürokratik kafa. Ateş etmeyen. Hakkari Batısında Geçitli bölgesinde arazide üslenmiş olan 2 nci Dağ ve Komando Taburuna (ağır silahlarla donatılmış 700 komando) 10 dakikalık havadan intikal uzaklığındaydı. Yüksekova ile Iran siyasi sınırı arasındaki ana yolun kenarında bulunan Kısıklı Jandarma Karakoluna saldırı yapıldığı haberi ulaştı. Bu sonuç üzûnUılüydü. Olmayan bir şey olmuş. cesur bir adamın ölümünü kendi ağzından dakika dakika soğukkanlılığını koruyarak anlatması herkesi derinden etkilemişti. Karakola giderek bir tepeye çıktım. Çatışma kısa sürmüştü. Đncelendiğinde görünen şuydu. Anayol kenann1993 Dönemi 49 daki karakola gündüz gözüyle böyle bir eyleme kalkışacak kadar meydan okuyorlardı. ruhları kafese. Üç gün sonra bu defa Yüksekova'nın yedi km. Saldırı personel karakol civarında günlük işlerini yürütürken şok şeklinde yoğun bir ateşle başlamış ve azami 20 dakika sürmüştü.' 27 Temmuz saat 14:20'de Yüksekova 10 km. bir tehlike anında tehdidin geldiği istikamete ateş açıyorlardı. bir taraftan giren mermilerin bazıları duvardan çıkamayıp kalmışlardı. Kalıpları öldürmeliydik. Bu sahayı hemen yanındaki upuzun konik bir tepede gene ağır silahlarla donatılmış. kışla havasından kurtulabileceğimi. Aksi halde onlar bizi öldürüyordu. dördü asker beş şehit vardı. çünkü lojman sayıları yetersizdi. Bunlar piyade tüfeği atışlarına bile dayanıksızdı. PKK grubunun arazide yeri tespit edilmişti. Tutkudan başka hiçbir şey ciddiye alınmamalıdır. Utku Paşa prefabrik tek katlı konutu gösterdi ve bazı önerileri oldu: "Aynı odada yaünayıp. fakat bundan daha fazla üzülünmesi gereken aleni bir şeyi düşünüp. Korucular da PKK ile temas sağlayarak kendi işlerini iyi yapmışlardı. hür düşünceyi hapseden. onun hesabını kısa sürede görememiş olmanın sebebi de gene buydu. bu musibet. hiç değilse hafta sonlan gündüzleri de burada geçirmenin sinir sistemim için iyi olacağını. Bir öğleden sonra Utku Paşa ile birlikte Hakkari'ye indik. Tüm faaliyetlerde esas düşman işte buydu. Yüksekova'dan komando ve jandarma birlikleri gelmiş. esnek olmayan. Lojmanların etrafı ağır silahlar dahil çepeçevre mevzilerle çevrili ve askerlerin elleri tetikteydi. gürültü çıkarmayan. yakın civarı tarayıp karakol bölgesine dönmüşlerdi. aslında. Kışla şehir arası Đ2 km.subaylardı ama tek ayaklı. askeri birlikler tarafından inşa edilmişti. Toplum yaşamında kötü giden bütün faaliyetlerin nedeni. bulunduğumuz kışla da ihtiyat olarak bulunan Jandarma Özel Harekat Grubuna (200 seçme asker) 15 dakikalık uçuş mesafesinde. sokan. doğusunda. Dağ ve Komando Taburunun kışlasına döndüm ve gece boyunca subaylarla görüştüm. Şimdi sıra bizdeydi ve yapılacak şey dağ komandoları ile PKK grubunun üzerine kara bulut gibi çökmekti. Savaş veya barış. Şemdinli ve Çu-kurca'da da aynıydı. Lojmanlar şehrin güneyinde prefabrik barakalardı. Savaşılacak ve mutlaka kazanılması gereken işte buydu. Kınlamayan kalıplar muharebede insanların ölüm sebebiydi. üstelik şehirde kirada oturulacak do^ru dürüst ev bulmak hemen hemen imkansız. Ötesini bir çok sebepten dolayı onlar yapamazdı. Yüksekova'daki 1. Biri astsubay. felaketlere sürükleyen en büyük düşmanın ta kendisiydi. ailesi ve çocuklarını Batıda bırakabileceği uygun bir yeri olanlar ailelerini yanlarında getirmemişlerdi. canlıyken bile insanı öldürüp iğdiş eden. Bir bakıma iyi bir durumdu. güneyindeki dümdüz bir ovada bulunan Kamışlı Jandarma Karakoluna eylem yapıldı ve üç jandarma eri de burada şehit oldu. O da şuydu: Çatışma yeri. Düşmanı yaratan da. işe yaramaz hale getiren. her gece farklı odalarda yatmamı. aynı zamanda da emniyetsizdi. Asteğmen kaçtıkları yön olarak Mor Dağı gösteriyordu. her alanda bu hastalıkla mücadele edilmeliydi. Tek katlı bu barakalar Tugay 1984'de Bolu'dan Hakkari'ye intikal edince. gece saat 21:00'den sonra mutlaka telefonların . 20 kişilik bir komando timi gözetliyor. Subay ve astsubayların büyük bir kısmının eş ve çocukları yanlarında değildi. Şehir 1700 metre rakımda. Bazıları uçaksavar ateşine maruz kalmış. kalıpçılık ve sıra-danhktı. görememekti. Yüksekova. Utku Paşa bana lojmanları ve komutan konutunu göstermek istiyordu.

benim istikametimde kimse yok sanarak ayağa kalktılar. Bu çocuk hiç telaş göstermemiş ve neticesini almıştı. PKK karakola 1 km doğudaki bir tepede mevzilenmiş olan emniyet timine saldırmıştı. çatışma maksadıyla bütün dikkatlerini toplayarak hasım ve düşman . Şok ateşi hem timin olduğu tepeye hem de karakola aynı anda başlamıştı. Karakolun 30 m.Sizin gece burada olduğunuzu nasıl biliyorlar? Siz buraya gelince ast birlik komutanları mecburen sizi evden arıyorlar değil mi? . Bu karakol Hakkari'nin 220 km.Hiç ara vermeden sabaha kadar arıyorlar. Önceleri Bölük Komutanı parça parça bilgiler verebiliyordu fakat sonradan onunla da görüşülemedi. On asker şehit. Bunları kimin vurduğunu merak ettim ve askeri buldum. 50 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok .O kadın ve erkek Hakkari PTT'sinde komutanım.^- 4 » ' . (Tugay komutanı olduktan 2-3 gün sonra PTT'deki bu şahıslara suç üstü yapıldı. Burası bir mevzi değildi. hiç ses çıkarmadım. Bu işi de gece nöbetlerinde yapıyorlar. "Kendi mevziimi hiç terk etmedim. ancak vadiden geçen tek yolun PKK tarafından mutlaka mayınlandığı ve pusu kuııılduğu düşünülerek. Tim tamamen şehit olmuş ve yaralanmıştı. . Çatışma güneş doğuncaya kadar sürdü. biri subay 9 asker yaralıydı.*. Đnanılır gibi değildi. Vuruldukları yere geldiklerinde. propaganda yaptıklarını" söyledi." 1 Ağustos saat 01:00'da. 26 aylık görev süremde şehirdeki konuta gitmeye ne zamanım ne de fırsatım oldu. Her yer pelperişan1993 Dönemî 51 di.Bunlar nereden arıyorlar komutanım? . Utku Paşa kışlaya erkenden geldi ve helikopterle Serbest Karakoluna gittik.) "Gevşek beden. kapkacak. Alay Komutanı "Çukurca'daki Jandarma Komando Taburu ile Köprülüdeki tabur merkezinden takviyelerin' gittiğini.-. karyolalar. radyo her şey vardı. tüpler.. Çukurca'nın Serbest Jandarma Sınır Karakoluna PKK'nın saldırdığı haberi geldi.Sabaha kadar arıyorlar mı? . tetiğe bastım" dedi. iiiii t ¦" *.Hep aynı kadın ve aynı erkek mi? . Harekat Merkezine indim.Her yerden arayabilirler. . güneyinde bir çatakta iki militanın cesedi vardı.. hep bana verilen sorumluluk sahasına baktım. battaniyeler.. bu şaşkınlık ve sinme anında da mevziin içine girerek nerede ise her askerin üzerine onlarca mermi sıkmışlardı. "ît-ı.Tabii. çaydanlıklar. 4-1. . Gelen haberler karma karışıktı. »« . Timin mevzilendiği tepeye çıktım. aksi halde PKK'h erkek ve kadınların arayarak hakaret edip.fişini çıkarmamı. Her şey ama her şey işte bu basit gibi görünen sözciıklerde saklıydı. . Çukurca Jandarma Sınır Alay Komutanı ve bu bölüğün bağlı olduğu Köprülü Sınır Tabur Komutanından gelen bilgiler insana bir şey anlatmıyordu. karakola hızla ulaşmanın zor olduğunu" söylüyordu. muhtemelen evlerden. Yerlerde bol miktarda her marka sigara izmariti mevcuttu.tabii. Bu da işlerin kötü gittiğinin açık belirtisiydi. .-:a 1. Çok miktarda roket ve havan mermisi kullanmışlar.lik Irak sınırının en batısında Şırnak'a komşuydu.¦. Kuzey Irak ve yurt içinde çok uzun süren muharebeler dışında karakollar dahil kaldığım her yerde PTT telefonları vardı. gevşek zihne neden olur. Bölük Komutanı Üsteğmen de karakolda kalıyordu. M f:>j^ l-ı>.. Kurmaylar benim iki yılı aşkın görev süremde konutta sadece 13 gece kaldığımı kendi aldıkları notlardan söylediler. hiç kimse beni aramadı. Saldırı başladığında çalışma odamdaydım. Burası bir müsademe.Hemen hemen aynı kişiler sayılır.

Yemek devam ederken saat 22:00'da bulunduğumuz yerden 10 km. konuşarak varılacak bir yer yok. Serbest Karakolu tehlikeli. 52 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok "Titrek ve ürkek adımlarla yol gidilmez. farklı ne yapabilirdi ki? Bu soruyu kendimize sormalıyız. Fakat bu safhada halk bu söyleme itibar etmez. işte millet böyle 10 yıl acı çeker. Ağır silahlarını da dağ yollarından katırlarla getirmişlerdi. Bir Kurmay Albay konuşuyordu. Hakkari'de her metrekarede bela dolaşıyordu. ama bunların da dereceleri vardı. Sonradan Serbest'de başka olaylar da oldu. mülki erkan hiç sesini çıkarmadı. cereyan eden durumların karşısında yirminci sırada bile yer alamaz. Üzerinde hiçbir giysi bulunmadan dolaşan biri vardı ve kimse bir türlü. aracını çalıştırmazsa. Burada her taraf alev alev yanarken kontak ve kepenk işi en kritik konuydu! Konuşmalara katılma gereği duymuyordum ancak. PKK'nın Metinan kampıydı. Neden? Çünkü bu vilayette evin orta direği kırılmış" dedim. Đnsanlar şunu bilmeli. Đki yıl bu karakolda geceyi gündüze katarak çalıştı. "Komutanım bu işler bekleyerek. Acil diye konuşulan bu konu.beklenen yer değil." 3 Ağustos günü Olağanüstü Hal Bölge Valisi Hakkari'ye geldi. uzakta Zap Vadisinde ana yolun kenarında bulunan Devlet Üretme Çiftliğinin PKK tarafından yakıldığı. OHAL Valisi. Bu subayın saçlarını her karşılaştığımda daha çok beyazlamış görüyordum. . barakalara benzin döküp içerlerinde bulunan 13. Çünkü. Biz Türkiye'nin 80 vilayetine 20 yaşındaki çocukların cesetlerini gece gündüz göndermeye devam mı edeceğiz? PKK bu toprağın her karışında Türk Milletine ve O'nun Ordusuna meydan okumayı sürdürsün mü? Savaş bir gaddarlıktır. Çatışmada karakolda bulunan korucuların bazıları grubun bir bölümünün hayvanlarla güneye gittiklerini görmüşlerdi. PKK ne talimat verirse onu mutlaka uygulayacaklardır. daha yıllarca çekece1993 Dönemî 53 ği de ortada. içinizden biri dükkan veya araç sahibi olsa. Halk başlarına gelecek olanlara şu dönemde bizim engel olamayacağımıza da inanmış durumda. milletin yetki verdiği bu işi halletmekten sorumlu^ kim ve hangi kurum varsa. lastik gibi uzadıkça uzadı. tersine gel bizi topluca yok et der gibiydi. Akşam. herkes geç kalmıştır" dedim. Çok üzgündü. Adamlar kendi otoritelerinin devlet otoritesinin üstünde olduğuna eylemleriyle halkı inandırmışlar. Konuşmalar arasında PKK ile ilgili tek konu. Kimse Cevap vermedi.. hiç kimse ve hiçbir zaman dilimi onu zarifleş-tiremez. Muharebenin doğasına uygun hareket edilmezse. PKK bunu uyguluyor."beyler bu adam üryan" diyemiyordu. görevden ayrılırken ise. Geçen zaman içerisinde. aynı güzergahtaki Bağışlı köyüne de silahlı saldırı başladığı haberi geldi. oradakiler kendi dertleriyle uğraşıyorlardı. Yeni atanmıştı ve bir aydır görevdeydi. iki yıl sonra. Batısında Şırnak vardı. en tehlikeli derecelendirmesinde. 1995 Temmuz'unda. önümüzdeki hafta örgütün Diyarbakır'dan Hakkari'ye kadar olan bölgede kepenk ve kontak kapama eylemiydi. Saldırıyı Barzani'nin bölgesi olan Metinan kampından gelen grup veya grupların yaptığı gün gibi aşikardı. Hakkari Valisi. ne de çalıştırabilir. "Pamukoğlu Albayım bu işler öyle olmuyor" dedi. ben ve bir kaç bürokrat şehirde bulunan askeri gazinonun bahçe kısmında yemek yedik. hayvanların çığlıkları arasında cayır cayır yaktılar. Güneyindeki Irak topraklarında ise doğu batı istikametinde uzanan ve sanki denizin üstüne çıkmış balina gibi duran dağ. Utku Paşa. bir daha hiçbir şeyi ne açabilir. konuşarak hiç olmayacak. çok tehlikeli. Militanlar çiftlikteki altı görevliyi bertaraf ederek. Buna nasıl mani olunacaktı? Çare neydi? Herkes bir şeyler söylüyor fakat bir türlü tam bir sonuca ulaşamıyorlardı. Kimse bulutları yelpaze ile dağıtamaz. Dayanamadım: "Her şey o kadar açık ki. Ben de bunu hiç anlayamıyordum. son sıfata sahip olan yerlerden biriydi. bu gece her şeyi daha iyi anlamıştı. Bir şey acilse bilinsin ki geç kalınmıştır. Bölük Komutanı Üsteğmen askerlerine aşırı düşkündü. tamamı bembeyazdı.000 tavuğu. eğer eylem günü kim dükkanını açmaz. yapmazlarsa en azından bir kısmı başlarına ne geleceğini biliyor. Ama Utku Paşa alındı.

çaydanlıklar. Saldırı karakolun Batısındaki emniyet timine yapılmıştı ve zayiat oradaydı. kasırga gibi esecekler. . Her yerde aynı.Daha ne bekliyorsunuz. Aynı mevzi çukurunda bir de uzman çavuş vardı.Hayır komutanım. Tabur Komutanı Binbaşı Ata-kan'ı buldum: . Utku Paşa ile Uzun-sırt'a gittik.) Đsmet bölüğünün bir timinin bulunduğu bu karakola gelerek kendi askerlerini görmek istemiş ve gece de orada kalmıştı. Gece karakolda 5-6 korucu da vardı.Komutanım. atıldığı hedefi bulamayan serseri bir roket boğazına saplanmıştı. Saat 02:00'da Yüksekova'daki Tugay Komutan Yardımcısı Piyade Albay Bülent aradı: .Yemek bitti. Saldırı sırasında eyleme manız kalan timin bulunduğu yerin tam tersi istikametinde olmasına rağmen saldırı altındaki askerlere yardım etmek için bulunduğu mevziden çıkarken. rüzgar olacak. ötedeki bir karakolda çarpışan 70-80 askeri uzaktan mı seyredecek? .Utku Paşaya bilgi verdiniz mi? . Atılan roket ve havanlar da gökyüzünü aydınlatıyor. her zaman ve herkes için çok zor olmuştur. pusu var gibi kötü alışkanlıklar dinlemem. Dağ ve Komando Taburu ordugahtaydı. kabul edilemez hatalar vardı. (Topçu üsteğmeniydi ama bu bölüğe atanmıştı. Siz süründünüz. .Emredersiniz komutanım. Odaya benzeyen çukur darmadağınıktı. derhal hareket edin. Mayın. cevap alamadım. Fakat bu basit şeyleri yapmak.Tabur zaten hazır komutanım. Beklemekten başka yapacak bir şey yoktu. yataklar. ¦ -. Tabur Komutanı Binbaşı Va-hit'e söyle. O dönemde jandarmayı takviye için çok miktarda K.Biz mermi seslerini duyuyoruz. rüzgar yetmez.1 nci Dağ ve Komando Taburu sizin yanınızda değil mi? . battaniyeler.Bütün bölükleri kışlada. rv~'ii ~$ft I 54 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok .Bu karakol size 6-7 km.Atakan senin 10 km.Daha ne bekliyorsunuz? Albayım. anayol üzerinde Uzunsırt Karakolu saldırıya uğradı. ben kışlaya çıktım.K. Bunlardan biri: . Uzmana sordum: . karyolalar.Böyle mi çıktı üsteğmeniniz? . Aşağıya Harekat Merkezine indim. dedi. . Bunlardan birinin söyledikleri. mesafede Yüksekova-Şemdinli yolu üzerinde değil mi? . Kuzeyinde. Erlerden birinin defteri yerdeydi. . . uzakta da 4. Olayı saniye saniye yaşar gibi anlattı. muharebe teknikleri aslında çok basit alışkanlıklardı.000 komando kendinden 6-7 km.'lığına mensup subay ve astsubay jandarma görevlerine verilmişti. ama şimşek gibi git. bir o kadar da yaralı vardı. Aynı mevziye girdim ve karşı taraftarı üzerime ateş ediliyormuş gibi çıktım. Burası bir mevzi ve muharebe yeri değil.Komutanım yolu mayınlanmışlardır ve mutlaka pusu vardır. altı er olmak üzere sekiz şehit. Uzımsır t Jandarma Karakolu saldırıya uğradı. Nasıl gidersen git. bir uzman çavuş. . Uzunsırt Karakolundan Şemdinli istikametinde 10 km. Üsteğmen Đsmet ise Yüksekova Jandarma Komando Bölüğünün Komutanıydı.K.Konutu birkaç kez aradım. El yazılı bazı adresler. Harekat Merkezine uğrayıp çalışma odasına geçtim.Bülent Albayım dümdüz ovada yoldan gitmeniz şart mı? Araçla gitmek şart mı? Đnsan bu mesafeye koşarak gider. küçük paralara ait hesaplarla birkaç mani ve türkü sözü vardı. Her iki tabur da güney ve kuzey istikametlerinden karakola ulaştıklarında PKK lılar çatışmayı keserek çekilmişlerdi. Sabah olurken rapor geldi. Karakoldan bir üsteğmen. beline kadar yükselmişti. sigaralarla bir gecekonduyu andırıyordu. bir iki telefon numarası. insanı çileden çıkarmaya yetiyordu: "Emniyet timini çok kısa bir zamanda telef ettikten sonra 10-12 PKK'lı orada halay çektiler kumandanım". 1. Saldırıya uğrayan tepeye çıktım. Sinir sisteminin kontrolü dışında. .

Herkesin ruhu harekete geçmeli. inancı kuvvetlenmeli. bu kışlada bulunan bütün subay ve astsubayların katılımı ile yapılan askeri törenle uğurladık. rütbelerim ve sınıf yaka işaretlerim solmuştu. Tuğgeneralliğe terfi ettiniz" dedi. Çöl fularını takıp muharebe askı kayışını kuşandım. kağıtlara ve kartlara bakılarak gözünü kaldırmadan okunan konuşmalara hiç güven duymamışımdır. ya da. "Haberim var. kendileri yazmış olsa dahi jest. Subaylar "hayırlı olsun komutanım" demeye başladılar. Palaskanın tokasını. komando bıçağı kılıf ve baldır sicimlerini cilalayıp parlattım. Komutayı almaya gelen üsteğmene defterdeki ismi söyledim. Resmi tebliğ bir gün sonra geldi. Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ahmet'i çağırdım. Aksi halde konuşma hiçbir işe yaramaz. ya birileri yazıp vermiştir. Oturmalarını. . hepsine çare bulacağız" cevabını verdim. Pencereden dışarıyı izledim. "Hiçbir değişiklik göstermediniz komutanım" dediler. nişanla yapılacak bir şey yok. Unvan olunca meziyetlerin mi artıyor? Sen neysen O'sun". Utku Paşa devir teslim gününü üç gün sonra 7 Ağustos olarak tespit etti ve sancak devir teslim hazırlıklarına başladı. Saat 14:00 civarında misafirler ayrıldı. insanı. Subayları taşıyan helikopterlerin biri inip diğeri kalkıyordu. diğer mülki ve askeri erkanın hazır bulunduğu törende sancak devir teslimini yaptık. Türkiye'nin bu en uç köşesinde yaşadıkları ve taşıdığı sorumluluk sinir sistemlerini ve kalbini yıpratmıştı. Saat 15:00'da da Utku Paşayı Van hava alanına gitmek üzere Alay Komutanları. asker eyledim Gitti de gelmedi canım. 7 Ağustos öğleden önce OHAL Valisi. Saat tam 08:10'da herkesin hazır olduğunu bildirdiler. Bütün gece subaylara yapacağım konuşmayı zihnimde rafladım. Yeni bir üniforma ve bot giydim. 45 yaşındaydım. çağından çok uzak yaşadığı yerlerden ayrılırken vedalaşma anı hüzünlü oldu. Dağ ve Komando Tugay Komutanlığı ile Hakkari Đç Güvenlik Komutanlığına atanıyordum. Her şey insanın yaratılışı ve yüreğiyle ilgili. 30 Ağustos 1993'den itibaren Tuğgeneralliğe terfi ediyor. mimik. tabanca ve yedek şarjörlerin deri kılıflarını. ruha ise hiç hitap etmez. Bir aydır giydiğim üniforma ve botlarım yıpranmış. Gökyüzünde en küçük bir leke dahi yoktu. Utku Paşa nezaket ve centilmenliği ile örnek bir kişiliğe sahipti. . Rütbeyle. "Bölgedeki Kara Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlığına mensup teğ56 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok menler dahil bütün subaylar yarın saat 08:00'da bu kışlada toplanacaklar. coşku ve saldırganlık yaratılmalıdır. "Şu geçen bir ayda görüp yaşadıklarımız. Harekat Merkezine geçtim. Bu haber üzerine benden mutluluk belirtileri umdukları anlaşılıyordu ki göremeyince şaşırmışlardı. doğallık göstermez. Akşama doğru kışlaya döndük. cesareti artmalı.Baş üstüne komutanım. Korgeneral Hasan Kundakçı. hava pırıl pırıldı. Hissettiğim gibi doğaçlama konuşacaktım. " 1993 Dönem! 55 Karakola döndüm. helikoptere giderken kulağıma: "Pamukoğlu. Şahsi eşyaları ile birlikte mutlaka ailesine ulaştıracaksın. Jandarma Asayiş Komutanı.Şehit komutanım. . mekandan. gözde ışık bulunmadığından içtenlik. insanların icat edip kullandıkları sıfat ve unvanların ne kadar anlamsız olduğunu çok iyi gösteriyor. Yakın bölgelerde olan subayları taşıyan araçlar ikişer üçer gruplar halinde nizamiyeden kışlaya girmeye devam ediyordu.Defterini sana veriyorum. Sıradan olan şeyler muharebe koşullarında yürümez. Oldum olası. . Tek başına bir general ve yalnız bir insan olarak zamandan."Eledim eledim höllük eledim Aynalı beşikte canım. "Nedir hayırlı olan?" Kurmay Başkanı "Haberlerde TV ve radyolar söyledi. Okuyanlara.Bu çocuk şehit mi? Yaralı mı? Listeye baktı. kendileriyle konuşacağım" emrini verdim. Tugay Komutan Yardımcıları. bu çok kötü bir işaret" dedi. bebek eğledim Büyüdü de gitti. isteyenlerin de not alabileceklerini söyledim. 274 korucu tüfeklerini senin nizamiyenin önüne atıp gitmişler. . buna ne çare. salona girdim ve sahnenin orta ilerisinde durarak 600'û aşkın albaydan teğmene kadar rütbelerdeki subayları selamladım. \ Güneş doğmadan kalktım.

geriye doğrulup ses tonunu da yükselterek: "Bu memlekette işler subaylardan ve milletin kendisinden saklanacak duruma geldiyse vay halimize. 12. Türk çocuğunun. siz köylerinize dönün." Onlar ısrar etmiştir.. Bu devleti kuran kendisiydi... O ana kadar masanın üzerine eğilmiş bir durumda olan Atatürk.. Bunun üzerine yaver hızlı adımlarla kendisine yaklaşıp kulağına eğilerek: "Mahrem efendim" diyor. Đkinci Cihan Harbinde en çok savaşılan yılda bile muharebe edilen gün sayısı 112'dir. Anadolu topraklarının en derin köşesi olan Hakkari'de baykuş istemiyorum. Kendilerinin bizim tarafımızdan korunacağına inanıyordu. tarihin engel olunabilecek şeylerin toplamı olduğunu biliyordu. baykuş konmuş. herkesin duyacağı gibi okuyun" emrini verdi. Bütün bunların ötesinde O Cumhuriyetin anasıydı. " Hani biz devlerin fillerin diz çöktüğü millettik." Đşte arkadaşlar bu dönem onların tomurcuk ve filiz devresiydi. Bir şairimizin dediği gibi: "Bizim köye benzemiyor buralar Bülbül gitmiş. babalar nasıl katlanır? Beyler. bizi köy odasına. Hepiniz Hakkari'nin çeşitli bölgelerinden geldiniz. içinizden biri bana bir PKK grubunun . halk hem mülki hem askeri ma58 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok kamlara gelerek haber vermişlerdir. 1924'de Botan çayını geçerken pusuya düşürülüp öldürülen beş atlı jandarmanın haberini Çankaya'da aldığında ise. Arkadaşlar iki cihan harbi bile dörder yıl sürdü. gerçeği görmezdi. Bunun dışında kalan her şey size verdiğim ana emrin sadece bir teferruatı olacaktır. tepki. saat var mı? 6. cesaret. bütün dünya bu acıklı halimizi her günkü haberlerle öğreniyor. bağımsızlık diyorlar. Sonra. Herkes artık şunu anlasın. Kürdis-tan diyorlar." Saygısızlığın. dost düşman herkese. bütün gece öfkesinin önünde kimse duramadı. Türk Ordusun un kılıcının prestij meselesidir. "Bunlar bizim bildiğimiz eski eşkıyalara. eylem. sırdarındaki çantalardan kitaplar çıkarıp okuyorlar. Olağanüstü zeki bir kişiliği olduğundan ilk bakışta tablonun tamamını görüyordu. 10. "güç ve kudretini ispat edemeyene itibar edilmez. üniformanızın adamı olduğunuzu göstereceksiniz. siz de eşkıya diyorsunuz ama bunlar onlar değil. PKK'nın ilk yıllarında bütün Hakkari'nin tamamında kod Sinan isimli birinin yönetiminde 8-10 tanesi kız. Atatürk kendisine bakınca: "Cepheden telgraf var Paşam" dedi. ancak zaferle kuvvet ve otoritesini ispat edene saygı ve itibar kendiliğinden gelir" ifadeleri Ulu Öndere aittir. hani biz eski yeni dillerin anlattığı millettik? Herkese. Đlkel ve iptidai acuzelerin yaratüğı. tek ve son emrim budur. sıra sıra kaybedilmesine insan nasıl dayanır? Anneler. ulusların tarlası olduğunu. 8. Türk Milletine ve Türk Vatanına ölümcül tutkudur. Hamido gibi suç işleyip dağa çıkanlara benzemiyor. camiye topluyorlar. Madem böyle bir muharebe tipi vardı."Arkadaşlar. On yıl. her ulus geçmişte ne ekmişse gelecekte onu biçeceğini. Bu artık Türk Milletinin haysiyet. Kurtuluş Savaşının başlangıcında Yunanlıların Kütah-ya-Eskişehir savunma hatümıza yaptıkları taarruzlarda işler bizim için kötü gitti. Ana olan tüm canlılar gibi çocuğunun üzerine titriyordu. Ben size anlatayım. Saniyen gösterdiği tepkiyi içinizde bilmeyen olduğunu sanmam. Size ilk. Hakkari'de saldırı ve tecavüz olmayan bir gün ve gece var mı? Peki. Halkın devlete güveni tamdı. ama ben size söyleyeyim. Koçero. gece bir grup subayla harita üzerinde çalışırken yaver odaya girdi. Sakın bazıları bu harekatın tipi farklı demeye kalkmasın. bunlar bizim bildiğimiz eşkıya değil. tecavüzün büyüğü küçüğü olmazdı". Kendisinin zaman zaman söylediği gibi "kudretsiz dimağlar. Küçük gibi başlayan bu olayların sonunun nereye varacağını derhal anlıyordu. Bu nedir böyle? On yıl. O tarihin. her gün muharebe edilmemiştir. 60 kadar militan faaliyet göstermiştir. zayıf gözler. Atatürk denilince siz ve birileri ne anlıyor bilmiyorum. o zaman siz buna neden hazır değilsiniz? Savaşın sizin alıştığınız klasik şekliyle yapılacağı konusunda hasım ve hasım olacaklarla mukavele mi yapunız? 1993'ün haline bakın. Aldıkları cevap: "Bizim bilgimiz var. şu Menemen olayını Atatürk seyahat halindeyken yolda öğrendi. Köylüler. Neden böy1993 Dönemi 57 le davranıyordu? Size söyleyeyim. Beyler. askerin. Atatürk: "Okuyunuz" diyor. sömürgecileri bu topraklardan atacağız diyorlar. Atatürk.

astsubay ve askerlerin. aşiret reisleriyle ağalarla işbirliği yapanlar. filan yerde bulunabilirler diyeceksiniz değil mi? Niçin doğru ve sağlam bilgi yok? Ama halk nerede olduklarını biliyor. Bunları. bir iki duvarı çıkıldıktan sonra olduğu gibi bırakılmış tesisler görüyordum. Cumhuriyet döneminde gene bu topraklarda on beş defa silahlı başkaldırı olmuştur. Bu vilayette 674 köy ve mezra var. hayvan ürünlerine ait tesisler kursanız halk. kim olduklarının anlaşıhnamasıydı. Bu küçük yerleşim birimleri ortaçağ yaşantısı sürdürüyor. Đş bu iki temel sebeple de bitmiyor. federasyonu tartışalım diyenler. "ben bu dağlardan inmem. PKK bölgeye otoritesini hakim kılmış. tanımı budur. Bunu yaparsa kesinlikle öldürülecek. "kendilerinin imzaladığı bir üst yazıyla bize ulaşan bu emri. deniz varsa korsan da olacaktır. bir an önce Batıya nasıl kaçarım diye bakıyor. çok şeyin baştan kaybedilme1993 DÖNEMĐ 59 siydi. Peki. biliyor ki. Amaç da PKK'nın yol kesmelerinde. Niye bilgi versin ki. Buralara bu güne kadar gönderilen kaç devlet görevlisinin sicili düzgün? Kaç tanesi sürgün diye gelmiş? Gelince ne yapmışlar? Bu gün ne yapıyorlar? Hava kararmadan hemen evlerine kapanıyorlar. Vatan topraklarında subayların kimliklerini saklaması ne demekti? Bu. şurada olabilir. Đşlerin niçin bu hallere düştüğüne devanı ediyorum. hastalarımız çocuklarımız bırakın. Bizim bölgede üniformalı veya sivil kıyafetli. bunların her birine hizmet götüreceğim diye parayı pulu dağa taşa dağıtacağına hepsini 2-3 ana merkeze toplayarak. destekliyor. bunların personeli. ne yapacaklarını da en azından bir iki gün önceden biliyor. askerlerin de "üç beş çapulcu" laflan. Beyler. Tunceli hareketinde ise 3000 kadardır. sağlık ocağı. bu yılın ilk aylarında kendi kendine ateşkes ilan ederek. Temelleri atılmış. biz niye bilmiyoruz? Đki sebebi var. elektrik var mı? 10-15 hanelik yerlere 40-60 kablolu telefon çekilmiş mi? Evet. otuzlarla ifade edilebilir. Sivas-Diyarba-kır hattının doğusunda seyahat eden subay. Burada bazı personelin kendilerine ansiklopedi satıcısı. Araştırdığımda gördüm ki. onu engellediler. Nasıl bir tepki göstereceğimi de kimse hayal bile edemez. Sayıları onlar. Askerin başında bulunan insanların moral ve psikolojik yapılarının işe yaramaz hale sokulmasıydı. 1992'de Alay Komutanlığımda Ankara'dan bir emir geldi. PKK'yı örümcek ağı gibi bu köy ve mezralar besliyor. bu merkezlere okullar. işleticileri nerede? "Yetiştirilince gönderilecek" gibi zırvalara insanlar artık inanmıyor. subay ve astsubaylara yazılı olarak tebliğ etmeye utandığımı" söyledim. askeri kimliklerini üzerlerinde taşımamaları isteniyordu. Gayrı Nizami Harbi bilen uzmanların doğru ve uygun eğittiği işte ortada. Emirde. havadan karadan bölgeyi geziyorum. birincisi halk bizden kopmuş. Yetmez! Ne zaman. Bunlardan Şeyh Sait'de silahlı adam mevcudu azami 5000.bulunduğu yeri tam olarak söyleyebilir mi? Hep. Hiç kimse onun kudretinden kuşku duymamalıdır. Başlangıçtan itibaren sadece siyasilerin değil. O emrin neticesinde işte böyle yakışıksız ve askerlik mesleğini rencide eden haller ortaya çıktı. şuna buna yakın adamlara güya bölgeyi kalkındırmak için verilen kredilerin karşılığı olarak yapılan göstermelik inşaatlar olduğu anlaşıldı. hastaneler. burada ölsün" der mi? Haftalardır. üzerinde askeri kimliği olmayan birine rastlarsam. O gece bir eylem olmazsa şükrediyorlar. Öyle kaldı. Hemen Tümen Komutanma telefon ederek. sanki kışın yapılıyormuş gibi operasyonları durdurup Mayıs ayında Bingöl'de 33 silahsız askerin kurşuna dizilmesiyle uyananlar. Đkincisi Gayrı Nizami Harp tekniklerini iyi uyguluyor. Dağların doruklarında okul. Şu anda burada devletin çalışan tek mekanizması. yirmiler. Bu konularda aşırı hassasım. ikide bir itirafçı yasası çıkaranlar. "Metni inceleyeceğini" söyledi. Devletin adalet ve siyasi varlığından konuşacaksak. merak edenlere anlatabilir. nasıl davranacağımı içinizde bulunan daha önce benimle çalışmış olan subaylar iyi bilir. yeraltı sistemlerini tam kurmuş. Mesela Binbaşı Vahap. ailesi çocukları dahil herkes. pazarlama uzmanı gibi kartlar ve kimlikler düzenlediklerini tespit ettim. gelmiş olan küçük bir miktar da. o kişiyi Türk Ordusuna mensup olmaktan ar duyan kişi kabul ederim. devlet otorite ve güç demektir. Devlerin işi ciddi tutmasına mani olup. Beyler. partililere. Arkadaşlar. yoğun ve ağır işlerini yürütmeye gayret gösteren Adalet Bakanlığı mensuplarıdır. Peki. nerede. Đsyanların .

60 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok bastırılması Tunceli'de yedi ay. Kuzey Irak'taki yazlık ve kışlık kampların tamamına yakını bize 15-20 km. bu kamplarda eğitim görenlerin bir bölümü Hakkari ve Şırnak üzerinden Türkiye'nin diğer bölgelerine sevk ediliyor. Dünya istihbarat örgütleri bu sayıda mutabık. Beyler. giriş çıkışlar. Yardım ve yatakçılar ile sempatizanlarının sayılarını ise. birinden diğerine yer değiştirmeye en uygun mekanlar da onun için. PKK'nın Irak'ta Şırnak altındaki Sinat-Haftanin kampı hariç. yapacaklarını yapıyorlar. Yerel yönetimlerin çoğu PKK'nın birer organı gibi çalışmaktadır. yıllarca sürdürmesi ve buralardan saldırılara geçmesini sakın biri. Neredeyse. şu yurt içi kamplarının içini bilen biri varsa. Đran'daki gene bize hemhudut Zagros. Bizim bölge için şunu size kesinlikle söyleyebilirim. . Đmparatorluk döneminde de. rezil olur. nasıl yapacağımızı konuşurken doğru tahlil yapabilelim. JermaBetkar ve Kalereş kampları ile Hakkari topraklarında toplam 5500-6000 civarında silahlı dağ kadrosu olduğunu tahmin ediyorum. yurt içinde PKK'nın bir sürü kampının varlığını bu güne kadar. ancak kışa girerken buralardan saydığım yurt içi ve yurt dışı kamplara çekilip askeri ve siyasi eğitime başlıyor. Halen Türkiye. ancak tecrübelerle tahmin edilebilir.000 silahlı dağ kadrosuna mensup militana sahip. Cumhuriyet döneminde de ne zaman bir silahlı kalkışma olduysa. Tanrıdan ve tarihten saklanacak bir şey yoktur. arasında değişen mesafelerde olduğundan bu sayısı düşük görebilirsiniz. yaz ve sonbaharda bir çok bölgeyi üs ve harekat çıkış ve toplanma alanı olarak kullanıyor. Zeli kampı da bizden güneye doğru 120-130 km. bana anlatsın ve ben inanayım. Ama şu çok önemli. beslenme. ikna olayım. Kuzey Irak'ta Zeli kampı hariç başka kampı şu anda görülmüyor. PKK'nm Hakkari'yi tehdit eden gücünü şöyle değerlendiriyorum. Araziyi iyi okuyan. hepsinin elebaşıları ve önderleri mutlaka yakalanıp cezalandırılmıştır. Bahar gelince de buralardan çıkarak her yere dağılıp. ahmakça sebeplerle bana anlatmaya yeltenmesin. bana birileri anlatmalı. güvenlik. bir an önce terk edin" diyecekler. Şivi (Zap). Şeyh Sait'te 4. Bunu. teşebbüsler de iki gün ila bir ay içerisinde bitirilmiştir. PKK yönetimi bile tam bilemez. Arkadaşlar coğrafya değişmediğinden bunların yeri de değişemez. Kürdiştan'ı terk et" diye size telsizlerden bağıran dağdaki militan bunlardan daha az tehlikeli. "sizin buralarda suyunuz ısındı. beş yer söylesin kesinlikle bunun üçü bu işlere uygun yerdir.C. gayrı nizami harp tekniklerini bilen bir subay. Bunlar Hakkari merkezi baüsında Kato (Karanhkdağ) güne1993 Dönemi 61 yinde Oramar (Alandüz). Batıdan itibaren Đran sınırına kadar. Ordusu. Diğerlerinin hepsinde asilerin silahlı gücü. Ancak. "Sömürgeci T. Hayır. Basyan ve Hakurk kampları. Mezi-Karyaderi (Avaşin). deve değil. Arkadaşlar. Yerleri belli. kuş uçuşu uzaklıkta olduğundan dikkate almıyorum. Şunu bilmelisiniz ki bu kadar silahlının hepsi yok edilmiş değildir. Bunu hepiniz bilmelisiniz ki. Çünkü. bir hafta herhangi bir vilayeti dolaşsın. Bütün Cumhuriyet dönemi isyanları (1924-1938) Atatürk'ün zamanında çıkmıştır. Bu çok doğal bir şey. şunu bilmeliyiz. neyi. Bu anlattığım at değil. dünden bu güne kullandıkları coğrafi mevkiler. arazide nerelerde bulundularsa şimdi de aynı yerlerdeler. Bunlar dışında bahar. Kürdistan Đşçi Partisi (PKK) ilk silahlı eylemi olan 1984 Ağustos'un-dan itibaren. Hakkari içerisinde de yazlık ve kışlık kamplarının mevcut olduğu anlaşılıyor. bu ay onuncu yılını doldurdu. köy ve mezralarda faaliyet gösteren ve yeraltı unsurlarını oluşturan milislerin miktarlarının ne kadar olduğu.4 ay sürmüştür. Şehir. Adamlar bizimle yan yana yaz kış yaşıyor. Eğitim yapıyor. Büyük bir kısmı dağılmış ve kaçmıştır. barınma.000-12. Irak ve Đran topraklarında gayn nizami savaş tekniklerine göre eğitilmiş 11. dinleniyor. Gidince de militanları oralarda bulacaklardır. PKK'nın birkaç gün üst üste dinlenen telsiz konuşmalarından bunu hemen çıkarmak mümkün. 150 ila 500 adam arasında değişmiş. böyle bir şey olamaz. Sonuç. bize komşu olan Metinan. Şu elimdeki orta boydaki sarı kitabı görüyor musunuz? Uzakta oturan arkadaşlar için ben okuyorum. Yüksekova güneybatısında Đkiyaka Dağları ile Şemdinli Derecik bölgesinde Balkaya Dağlandır. Milis miktarı dağ kadrosundan asgari 8-10 misli fazladır.

usulleri. Biz. bir işo yaramadı ki 58. 1934. suikast tertipleme usûl ve yöntemlerinde bu kitabın dışında. "Gerilla Nedir?". Zaten pratik ve yalın bir eser. Bu ise üçüncü kitap. mevkideki militan sayışma. Bildiğiniz gibi bütün kitaj> lar Amerikan tercümesidir ve onlar yayımladıktan 6-8 sene sonra da tercüme eder biz yayımlarız. 196O'lı bu kitapları o tarihlerde kendileri kullanıyordu. Alberto Bayo bir Đspanyol subayıdır./ Bu bahsettiğim 1961 ve 1964 yıllarına ait ABD talimnameleri. Yazarı. Bizim. ayrıntılar dahil. Şehir ve kır gerillası ustalarından Carlos Marighella tarafından kaleme alınmıştır. 1973'de sekiz sene sonra bozgun halinde oradan çekildi. Amerika orada ne yapıyordu? Onların kültürü farklı gibi işe yaramaz sözlerin bir anlamı yok." Đlk üç kitap aynı yumurta üçüzleri gibi birbirinin benzeri ve tamam-layıcısıdır. Şehirler ve köylerde neyin. neden bunları görmekte geç kaldım diye hayıflanır durursunuz. Ve şimdi gördüğünüz dördüncü kitap. PKK'nm kuruluş bildirgesi ve bazı kongre kararlarını inceleyecekler görecektir ki. Bize karşı taraf. 1935. metinlerde yer alan bir çok paragraf tamamen bu kitabın içinden alınmadır. yurt içi ve yurt dışında oluşumuza göre yüzlerce karşı taktik ve teknikler geliştireceğiz. muharebe etme. tipi. Kurnaz ve zeki bir subay olduğundan gerilla harekatını öğretenlere de öğretmenlik yapabilecek tekniklerle geliştirmiştir. 110 sayfa. anlatımları genel. bir. daha önce de Fransızlar vardı.Adı. tecrübe ve fikir hayatına dayalı kitaplar da ondan alınınca nasıl savaşılacağını da 1952'den beri gene Amerika'dan öğreniyoruz. adı. zirvede veya vadi tabanında. Şimdi bir gece önce kitabın ilk sayfasına yazdığım notları size aynen okuyorum. baskın. iki yıl Kuzey Afrika sahrasında savaştığı bedevilerden öğrenmiştir. Farklı ve başka ülkeydi. yol kesme. yere. ABD'nin ilk muharip askerleri 1964'de Vietnam'a gitti. pusu. siste. kundaklama. Bu kitabı 1975'de üsteğmenken almıştım. Đlk defa duyacağınız. Arkadaşlar şimdi zaman almak istemiyorum. okuyunca şaşırıp kalır. mayınlama. Uykularınız kaçacaktır. Bir Amerikalı doktorun askerde iken Vietnam'daki bir yılını anlaüyor. neyle uğraşır? Kitabın yazarı bu işlerin üstadıdır. Adı. 15 bölüm. neyin ve nelerin doğru yapılıp yapılmadığı. Türkiye'de 1970'de yayımlanmıştır. aydınlık ve karanlık durumuna. üs seçme. gizlenme. hasım lazım. milisler ne zaman. sonuçları bilinmesi bizim için önemli." Osman PAMUKOĞLU Piyade Kurmay Albay 6 Ağustos 1993 Hakkari 62 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok Şimdi de elimdeki bu kırmızı küçük. Silah ondan gelince silah bilgisi de ondan. 1961 ve 1964 yıllarına ait gayrı nizami harp kitapları mevcut. Dünya gerillaları ona usta anlamında "general" der. Türkiye'de 1968'de yayımlandı. Tüm icraatının temeli ve asli dokümanı bu eserdir. "Kürdistan Đşçi Partisi (PKK)nin örgütlenme. derin kar ve aşın soğukta. adam kaçırma.1936 yıllarında ken1993 Dönemi 63 di yazdığımız eğitim ve muharebe kitaplarını görün. Bundan önce de Almanlar. gece gündüz devam eden saldırılara paralel olarak bir kaç kez daha inceledim.000 ölü verip 6 bin helikopteri enkaz halinde Vietnam topraklarında bıraktı. yazarı Mao Zedung. bu kitabı yatağınızın baş ucunda bulundurun. Üstelik Vietnam'dan önce yazılmış. Mücadelenin tarzı. PKK kendi resmi tebliğlerini yazarken bile bu dokümana tam bağlı kalmıştır. zamana. Gayrı Nizami Harbi. hükümet kuvvetlerini anlattığı için küçük rütbelere fayda sağlamıyor. Bizim elimizde bulunan Amerikan tercümesi. farklı bir şey yaptığına rastlanmamıştır. şunu söylemiştir: "Sayın Başkan. Bu kitapta bizde 21 yıl önce 1972'de yayımlandı. Fidel Cast-ro ve Ernesto che Guevara'mn hocasıdır. kitapçığı görüyor musunuz? Adı. "Şehir Gerillası El Kitabı". Şu geçen 35 günde bunu. iki. daha önce de hiçbir yerde rastlamadığınız sözcük ve tanımları . Beyler sakın aklınızdan çıkarmayın. Aslında emekli albaydır. Bu ikisi dahil yetiştirdiği 87 kişi Küba'da Batışta yönetimini silmeye yetmiştir. Orta boy 130 sayfalık bir kitap ancak bu kadar dolu olabilir. "Halk Savaşının Temel Taktikleri". "365 gün". nasıl yürütüldüğünü. Alberto Bayo. Đlk yayımlandığında Amerika tek ağız olmuş gibi. Gayrı nizami harpte inanmış 80-100 kişi büyük tehlikedir.

Avrupalılar için de bağımsızlık savaşı. eşkıya. halk. kendi bölgemizde. asker. nasıl yaptığı lazım ve önemli. Başka türlü onu terbiye edemeyiz. PKK için. Her şeyi. Tabi ki klasiği tercih ediyorsunuz. nasıl taarruz edileceğini anlatmak için onlarca kitap yazar. Onun için insanların bir şey keşfettikleri falan yoktur. Söz. insan. Birilerinin bu çocuğa şu veya bu adı vermesi. Çocuk ortada mı? Evet. Bu konuda Tanrı bile kendine sınır koymuştur. Bölgede yaşayan halkın çoluk çocuk acıklı halini görüyorsunuz. herkes de darı çuvalında pirinç arayarak. Yürek neredeyse. Gayrı nizami savaş koşulları. "Kurt sürüsü taktiği ile tilki avı tekniği" kullanarak taarruz edeceğiz. Meyvası çamura düşüyor diye ağaca kızılmaz. Aç insan kolay kandırılır. ne zaman. birkaç ay süren klasik bir savaş mı. yapılan iş iç güvenlik harekatıdır. bizim halk tam bilmesin. Sonra bütün dünya bilsin. Ferhat'ın dağları delen sabrının olmasını gerektirir. Her şey doğada vardır. usta bir askere sorulsa. amca. Bizzat tilkinin tabiatından. şu anda sırf buradaki askerler için yarım milyonun kalbi. muharebelerin çetinliği ile ölçülecektir. hem karşınızda kim var. Var olanı öğrenmekte geç kalıp. Sonra ne demek düşük yoğunluklu çaüşma? Hangi seviyeyi anlaüyor? 365 gün gece ve gündüz muharebe stresiyle yaşayan asker için düşük olan ne? Tecrübeli. Bu başarının büyüklüğü. "Her şeyinizi affederim ama benim karşıma kul hakkı yemiş olarak çıkmayın" ifadesini göreceksiniz. Kimisi örtülü savaş diyor. Herkesin anne. Herkesin de ne olup bittiğini anlamasına engel oluyorlar. yok. buna göre tertiplen. gerçek vatanseverlik de oradadır. hiçbir 1993 Dönemi 65 . Bu yöntemi uygularken herkesin vazgeçmeyi aklından hiç çıkarmayacağı ilk ilke ise şudur: "Arkasında düşmanı hisseden önündekiyle savaşamaz". hangi koşullarda. kardeş. Tilki avının tekniği neyse. Đkisinin de zararı var. düşük yoğunlukta çatışmadır. vatan hainidir. dayı gibi yirmiye yakın akrabası olsa. . Kutsal kitaptan okuyun. sıfat bir şey anlatmıyor. gece ve gündüz bizden kötü bir haber gelecek diye endişeyle atıyor. tanım. bunu açmakla şunu açıklamak istiyorum. insanın ne olduğunu gösterir. Biz ona bakacağız. bölücü. yoksa 360 derecede nereden geleceği belli olmayan bir mermi. Bunu göstereceğiz. 1984'de Hakkari'de 60 PKK'lı. üstelik halk da karşı tarafa boyun eğmiş. Arkadaşlar.000 asker var. Bunu böyle söylemeyi beceremeyenler. ne yapılması gerektiğini bir cümlede söylemiştir. yeni farkına vardıklarında bir buluşmuş. Her şeyin değeri zorlu-ğundadır. Ölen çocuk kimin? Silahın. önderlik. işte geçen 10 yıl. Arkadaşlar. çocuğun genetik ve içgüdüsel olarak yaptığı hareketlerine mani olabiliyor mu? Hayır. Đşte sonuç. Örgüte göre kirli savaş. malzemenin parası kimin? Bir şeyi ne büyütün. ne de küçültün. Ve şunu bilin. halat çekme oyununa dönmüş olan bu işin sonunu getireceğiz. Başkalarına ne gerek var? Size sorayım. mayın ve roket nü? Ve 365 gün devamlı. Derin yaraların tedavisi uzun sürer. Bu avın tekniğinin nereden kaynaklandığını size söyleyeyim. merminin. 64 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Arkadaşlar. Bu son muhteşem söz Cengiz Han'a aittir. Bir iş yapmayanın hiç yanlışı olmaz. Kimsenin "kul hakkı" asla yenilmeyecek. Güçlükler. barış koşullarında meslek hayatının sonuna gelir. karşı gerilla tekniği de odur. Vatanı için savaşan asker. keşifmiş gibi sevinirler..söylüyorum. Bunun asker ve sivil herkes tarafından tanı ve doğru olarak bilinmesi gerekir ki. tavır ve duruşumuzdan bahsedeceğim. Planlarda "ağ içinde ağ" sistemi kullanacağız. Sizler dahil Hakkari'de 23. 1993'de 5000 PKK'lı. Doğaya merakı olan. insanların yeni bir şeymiş gibi sarıldıkları her şeyin tabiatta mevcut olduğunu görür. hem de sen ne yapacaksın. Bir takım insanlar faydasız sözleri bilinçsizce kullanıyor. ağabey. Bizim için çocuğun hangi davranışları. konuşmamın bu son bölümünde. En kıymetli okul zorluk okuludur. Hakkari'de. Muharebeleri yapacak olan bizim için bunların zerre kadar kıymeti yok. Bu mücadelede hiçbir şekilde halka zarar vermeyeceğiz. Gelelim PKK'nm ismen tanımlanmasına. baba.

yasaya karşı gelmiş sayılmaz. Cüretkar davranırsan kimse senin hata yaptığına inanmaz. Mevkiden bahsederken size bir şeyi hatıra için söyleyeyim. Her canlının neticesi ölümdür. Kadirşinas bir ulus asla şehitlerini unutmamalıdır. Çünkü onlar hayatlarını. Muharebe teknikleri içinde böyle davranmaya mecburuz. Napolyon'ım bu konudaki görüşü: "Emir vermek için itaat etmenin şart olduğunu söylerler. Çalışmalarımızda şu sözü de unutmayın. Kalbimizin sesini dinleyerek karar verip uygulayacağız. Korku ve paniğin uzaklaştırılması. En iyi muharebe yönetimi. ölüm kendine koşanları hiçbir zaman vurmaz. bilin ki. Cesur insanın ruhunu hiçbir şey yıkamaz. açlığa. Rütbe. Dayanıklılık artarsa ateş altında kalmayı sevmeyen asker sayısı azalır. Dünyada taklit edilemeyen tek peydir. unutanların özgürlüğü ve korunması uğruna kaybetmişlerdir. baş66 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok kasının emrinde çalışmaya tahammül edemezler. "Türklerin vatanlarına bağlılıkları her huylarının üstündedir" sözünün kanıtlanma zamanı geldi. Bir insanın emir vermeye hakkı olması için. muharebe şoku altında akıl ve vücudun isyan etmesini önlemek. hem toprağa hem de unutulmaya gömerek. birkaç saat uykunun dışında. Kendilerini zamanında sıcağa. Sağır bir iyimserlik bir ulusu zayıflatmaktan başka işe yaramaz. benzer zorluklara alıştırmamış olanlar askerlik sanatında başarısızlığa mahkumdur. hiçbir iş başında bulunan adamın seviyesinden yukarı çıkamaz. herkesin göremeyeceğini görmekle olur. hayatın her yaşında ateşlidir. Yaratma yoksa sanat da. Büyüklük. Üstelik zeki adamlar. yıpratılmaya mahkumdur. hepimiz sürekli hareketli olacağız. Bütün çıkışlarımızda gönülden olacağız. Bir ulusun gerçek karakterinin ancak tarihinin önemli buhranlarında meydana çıktığı kabul edilir. mevki geçicidir. ölüm bilincine rağmen gösterilen cesarettir. bunlardan ikisi ölü demektir. şehitleri herkesin üstüne çıkaran. iç güdüsel tepkiler vermektedir. insan beyni sahibini koruyacak gibi çalışmakta. Đnsanlar bir ölüyü iki kez öldürürler. Ölümden korkmayan ölmez. emir verdiklerinden daha değerli olduğunu kanıtlaması gerekir. Ölümün korkusu. Savunma halindeki bir birlik. düşmanı rahat bırakmamaktır. yeminli yalan ve resmi istatistikler. Ölüm her şeyi eşit yapan doğal sonuçtur. üç türlü yalan vardır. savaş sizinle . adi yalan. Seller. ölüm acısından daha şiddetlidir. Savaş ve muharebeler taarruz demektir. Özgür düşünemeyen insanın davranışları kendi davranışı değildir. Sonsuz olmak için ilk şart cesur olmaktır. Özgürlük insanın hiç eskimeyen değeridir. kalıcı olan şerefiniz olacaktır. Tutkusuz da/büyük bir iş başarılamaz. Cesaret mertliğin en belirgin niteliğidir. Üç kişi bir sırrı ömür boyu saklayabiliyorsa. ölüm sebepleridir. fakat sürekli itaat edende de komutanlık niteliği kalmaz" şeklindedir. Gerçek sanatçıda teknik hata olmaz. 'Söyleneni yapan adamlar" muharebe yapamazlar. meslek de yoktur. soğuğa. Kaçınılmaz sonuçlara peşinen üzülme ve bunu dert etme bilinçli. Kalbinin sesini duyan insanlar hayal kırıklığına uğramaz. Üzüntünün tek ilacı harekettir. Ancak. Çünkü. kazanılacak olan güven duygusuyla sağlanabilir. Özgür bir millet. Bunu yapacağız. coşkulu olacağız. Üzüntüler yalnızlıkla büyür. Bütün silahları yener. milletin başına musallat edilen bu belayı boğacaksınız. sağlıklı bir ruhun işi değildir. Fırsat bulabildiğinizde. sınırlarını kimseyle pazarlık konusu yapmaz. Sonuç olarak. Ortada olumlu hiçbir şey yok. Mutlu olamazsınız. ancak herkesin zora alıştırılması ve dayanıklığın artırılmasıyla. depremler gibi doğal bir afet halinde sürüp gelmiştir. dalkavuklarından ayrıldıkları için üzüntü duyarlar. yenilmeye. Arkadaşlar savaş kaba gücü birdenbire başıboş bırakmaktır. susuzluğa. Güneşin geceyi boğması gibi. insanlar yüksek mevkilerden düştükleri zaman güçlerini kaybettiklerinden değil. Hepiniz işinize kendi kişiliğinizi katmalısınız. biteceğini sananlar "yüzerken çevresinde dolaşan köpek balıklarını tekmeyle kovmaya kalkışan insana benzer. Herkes şunu bilmelidir: Savaşta komutanlık rütbeyle değil. Hayata korkusuz bakmaktır. Vatanını seven. Savaşların bittiğini. Ölüm telaşının bir anlamı yoktur." Siz savaşla ilgilenmeyebilirsiniz. Đnsanoğlunun yazılı 5000 yıllık tarihinde barışla geçen süre 236 yıldır. onların ölümleri değil. Kişisel yiğitlik karakter sağlamlığıdır. Bunun için hür düşünce ananesine sahip olunmalıdır. Özgür düşünemeden başaramazsınız. arkadaşlar.

• Cesur olacak. bağımsızlığını ve namusunu korumak için başvurulacak son vasıtadır. • Karşı tepenin öbür yüzünü iyi kestirir. Dağların tepelerinde helikopterden gördüğümüz kartalların yuvalarında artık biz olacağız. Bir ulusa zayıf ve kuvvetli yanlarıyla beraber erdemlerini de öğretir. Kendinizi ve askerlerinizi çelik gibi sert ve soğukkanlı hale getirin. vadilerde. doğrudan kalplerine.ilgilenir. Yapılmak istenmeyen şeylerin de yapılmasını sağlar. Fırtına kuşları rüzgarı sever. Muharebeleri herkesin sandığı gibi süngünün parıltısı değil. emri eyerin üzerinde vermekten hoşlanır. • Bağımsız bir kişiliğe sahiptir. Karanlık bir gökyüzü fırtı-nasız açılmaz. Süvari liderleri gibi. bombalarınızın yoklamadığı. • Hem düşünce hem de eylem adamıdır. • Fikren hareketli ve kolayca alevlenen bir kişiliğe sahiptir. Onlarda aşırı derece . botlarınızın pençesinin değmediği hiçbir yerin sizin olmadığını bilin. • Sisli havada yolu hiç şaşırmaz. En lazım olan şey de cesaretle desteklenen 1993 Dönemi 67 kararlılıktır. • Đnsanın bambaşka bir yaratılışta olmadıkça. Savaşta tek korkulacak şey korkudur. • Güven aramaz. • Her fırsattan yeni bir sonuç çıkarır. Devletin varlığını. canlı ve sabırsızdır. • Tok sözlü olacak. • Yılmayan ve vazgeçmeyen bir ruha sahiptir. • Cömert olacak. ikisi. Kargalar kalabalık uçar. savaş bulduğu ülkeyi bir daha bırakmaz. Bu dağlarda. Siz. üçü yan yana uçan yırücı gördünüz mü hiç? Çünkü kendilerine güvenleri tamdır. Yalnız. morali kazanır. 68 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Arkadaşlar her şeyin anası tecrübedir ve ustayı tecrübe yaratır. Yakın ve uzak tarihi incelediğinizde görürsünüz ki. Başka kaynakların hiçbiri bu netlikte tanımlayamamıştır. hayallerine hitap eder. • Đnsanların enerji ve fikirlerini serbest bırakır. Sıradanlığa tahammül edemez. • Yenilebilir fakat pes etmez. Çukurların içinde bekleyen ölümü bekler. dünyanın ünlü askerlerinin biyografileri tetkik edildiğinde hepsinde müşterek olan nitelikler şöyle sayılabilir: • Askerlik sanatını çok sever. bütün yollar kapanmadan yapılması. cinayetten öte bir şey değildir. • Savaş tecrübesi olacak. gözlerinizin taramadığı. • Her şeyin süratle yapılmasına inanır. Bir saldırı planlamak için çok asker çok birlik beklemeyeceksiniz. Yaşıyor ve görüyorsunuz. • Astlarında savaşma ve kazanma isteği yaratır. • Savaştaki kıtaları ile zihinsel bir bağ kurar. Muharebede her şey ruhanidir. Hele şimdi içinde bulunduğumuz bu tip mücadele madden ve manen ulusu yorar ve kaynaklarını tüketir. Usta asker çamuru ve gecenin karanlığını iyi bilen askerdir. Askeri liderin özelliklerinin ne olduğunu daha 1070'lerde Kutad-Gubilik eserinde Yusuf Has Hacip katıksız olarak söylemiştir. Limandaki teknenin güvende olduğunu ama bir süre sonra çürümeye başlayacağını bilir. Savaş kazananı da yorar. askerin gözünün parıltısı. • Đnsan psikolojisine hakimdir. • Gerçeği hızla fark eder ve söyler. hiçbir üstünlük gösteremeyeceğini bilir. • Đleri hatlarda olmayı sever. • Đnsanların itaat duygularına değil. artık denizin her sessiz halinden fırtınanın kopacağını sezebiliyorsunuz. • Cesur. • Düşüncelerini hep yüksek sesle söylemeye alışkındır. • Gücü ve saldırganlığı zaman zaman öne çıkan bir askerdir. süngünüzün parlamadığı. Bu günden itibaren herkes ayağa kalkacak. Çaresiz kalıp.

Bir kısmı da bunu iyi bildiğinden kendilerini ve köylerini korumak için hiç söze karışmadılar. kendi vatanımızda Türk Ordusuna kabadayılık yapıp. Biz ulusumuzu ve topraklarımızı korumak zorundayız. Herkes yüzüne ve ellerine kamuflaj boyalarım sürmüş. Hakkari'de bulunan dört kışlada. yapacakları tek şeyin PKK gruplarının yerleri hakkında bize bilgi ulaştırmaları olduğunu. Ta ki vurulursanız veya kusup bayılırsanız takip kesilebilir. Tanrı geç de olsa mutlaka yardım edecektir. subay. korucular işlerini adam gibi yapmazlarsa bütün silah ve telsizlerini toplayacağımı. Her şeyi bu milletin çocuklarına yakışır şekilde aklı selimle yapacağınıza inancım tamdır. kesin olarak söyledin) Minnetle. bazılarının sadece gözleri görünüyordu. yıllardır. astsubay ve askerlerin her zaman görebileceği bütün mekanlara yazacaksınız. Şimdi birliklerinize döner dönmez şu söyleyeceğim mısraları. Yol gösterdim de diyebilirsiniz. tay tay yaparak yürütülecek işlerden hayır çıkmazdı. hiçbir ürperti yoktu. biz varız. maaşlarını keseceğimi herkesin çok iyi anlayacağı bir dille. " Sonuncusu ise şu: "Bir milletin şerefi cephedeki askerin sırtındadır. ama askeri manada emir vermedim. sanki hiç duymamışlar gibi yeniden aynı şeyleri tekrarlıyorlardı. Muharebelerde işi uzatmayacaksınız. Öfke ve kin duymadan da savaşılmaz. hepinizin bilemeyeceği bilgileri verdim. El mi yaman. bey mi yaman hepsi öğrensin. Kışlalarda sürekli imparatorluk ve cumhuriyet marşları çalacaksınız. Bütün araçlar!* bayrak takılacak. Hayattaki her şeyde olduğu gibi muharebenin de temel yasası. Bu faaliyet 9 ve 10 Ağustos günlerinde bitirilecek. kendi köy ve mezralarının en tehlikeli durumda olduğuydu. Đçlerinden bazılarının bütün konuşmaları kısa bir sûrede bölgelerindeki PKK gruplarına götüreceğini biliyordum. aksi halde kesinlikle peşini bırakmayacak. Đyi giden de kötü giden de her şeyin sorumlusu benim. . Şunu unutmayın muharebe hile. Bir diğeri. sürat. "Üzerimize kılıç çekilmedikçe. sürat. bütün korucu başlarını ve muhtarları toplayın. ast komutanlıklara bildirin". Hepsi bölgelerine askeri birlik istiyordu. Hepsi ciddi. Sürat. Kahramanlara emir verilmez. Bir grubu yakaladığınızda o grubun son militanı bulununcaya kadar peşinden ayrılmayacaksınız. Mevcut korucuları ile kendilerini korumalarını. Şemdinli. gözleri ışıl ısıldı. " Sabit veya geçici 10 askerin bulunduğu her yerde Türk bayrakları 24 saat göndere çekili olacak. Şu geçen saatler içerisinde sizlere düşüncelerimi açıkladım. sonucunda ne olacağını göreceklerini söyledim. Yüksekova ve. "Cesaret. Eğer." O gün akşam karargaha şu emri verdim^ "Çukurca. 30 kiloyu aşan muharebe çantaları sanki sırtlarında hiç yokmuş gibi dik duruyorlardı. biz yaşadık. " Bu kıta bundan böyle dağ ve Komando Tugayının felsefesidir. vakur. Bunun fizik olarak imkansız olduğunu ve çare olmadığını söylememe rağmen. uzatırsanız işler kötü gider. sabırlı olmalarını. Ülkemiz topraklarına girilmedikçe Milletimiz cefa çekmedikçe Bizden kimseye zarar gelmez. Bu bölgedeki kışla ve arazide konuşlu bulunan tabur düzeyindeki birliklerde de askerlerle görüşeceğim. Muhtarlar ve korucu başlarının büyük kısmının tek birleştiği şey. Ayağınızı çabuk tutacaksınız.muhariplik hissi yaratın. böylece her yerde yüreklerine ölüm korkusunu çökerteceksiniz. Bunu biz başlatmadık. Hiçbir kaygı. sürat daima sürat Kimse bunu unutmasın. "lafla peynir gemisinin yürümediğini" görüp yaşadıklarından güveneme70 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok dikleri gözlerinden okunuyordu. aldatma ve kurnazlıktır. Askerlere hitap etmeden önce savaş donanımlı tabur toplu düzenindeki sıralar arasında dolaşarak tek tek gözlerine baktım. 1993 Dönemi 69 "Ödü varsa düşmanın meydan açık hazırız Bu toprakta biz doğduk. saldırıda yırtıcı kuş gibi çullanacaksınız. Yaklaşmada yılan gibi sessiz ve gürültüsüz. Đnanmak istiyorlar ancak. caka satamaz. cesaret her zaman cesaret. daima sürattir. belli bir süre sonra bölgenin tamamını rahatlatacağımızı. Kimse Türk Ulusuna silah zoruyla bir şeyler kabul ettiremez.

geceleri ise bir baykuş gibi hareket etmelerini. eteklerden zirveye doğru daralan ağ ve dairevi düzenlerle taarruz edeceğiz. Dağ ve Komando taburunun emrinde olacak. kimseye bilgi ver72 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok meyin. artık bıçağın kemiğe dayandığını. 1974 ve 1975 doğumlu tertiplerin yiğitlik ve fedakarlıklarına düştüğünü söyledim. emredersiniz. Đkiyaka Dağları'm. . Dağ ve Komando Taburlarının. öncelik Çukurca. Đstihbarat Şube Müdürüne: . Yurt içinde kamp olabilecek ve büyük çapta grupları sağlayabilecek coğrafi koşullara sahipti. klasik ve kalıp düşüncelerden kurtulama-nıak tabii ki sistemden kaynaklanıyor. . aracın iki tekerinin boşta döndüğünü. muharebe sırasında ise sürekli hile ve kurnazlık düşünmelerini. Rakımı 3. Gece harekat ve Đstihbarat Şube Müdürleri Binbaşı Ahmet ve Yüzbaşı Harun'u çalışma odama çağırdım. yok et". .Bütün taburlarla. Harekat 12 Ağustos 1993 hava kararınca başlayacak (iki gün sonra). Yüksekova'nın güneyindeki Đkiyaka Dağları (Çarçel) bu kesimdeki diğer dağların kapladığı alandan çok daha genişti ve bir tarafı eşek ve keçi kapısı iki geçith.Şemdinli. Duvar haritası üzerinde 15-20 dakika tartıştık. sızacak. Derecik'teki Piyade Taburu katılacak. bu işin doğru ve kısa zamanda yapılmasında şimdi askerde bulunan 1973. Özel bir odada çalışın. devirmeden yola almamız gerektiğini. uçup gitmeden önce. Jandarma Komando Taburu bölgesinin özelliği nedeniyle Çukurca'da kalacak. bu işin Türk Milletinin haysiyet meselesi olduğunu. Bak sen ne kadar çalışkan adamsın. Şemdinli ve Yüksekova Đlçe Komando Bölükleri 1.Ahmet . piyade taburu. öncelik de Hakkari'de görülüyordu. bu bölgeler hassas ve zayıf duruma düşer. Tarih boyunca olduğu ve bütün dünyanın da bildiği gibi cesaretlerinden kimsenin asla kuşkusu olmadığını. "Ara. Bu mevsimde dahi Irak'tan gelen geçitlerin içlerinde kar ve buzullar vardı. 3. Harekat emrini orada vereceğim. öncelik Yüksekova. silahlarını bedenlerinin bir parçası haline getirmelerini söyledim. darbeleyecek.395 metreydi. 2. 10 Ağustos akşamı Tugay karargahına döndüm. doruklarından duman eksilmeyen bütün bu dağların kendilerini şükranla selamlayacağını" söyledim. öncelik Şemdinli. 4. şeytanı bile şaşırtacaksın. Harekata katılacak birlikler 12 Ağustos saat 14:00'da Yüksekova güneyinde toplanmış olacak. büyük çarpışmalara hazır olmalarını. aracı. Jandarma özel Harekat Grubu da 2. ama her an zihnen uyanık olmalarını. . gidişatı saat saat yaşıyorsun.Onlara. Irak'a bağlanıyordu. Çukurca. gene de zinciri kıramıyorsun. Irak toprakları dahil geceleyin kuşatacak. Sonunda Hakkari'den ayrılırken.Buyurun komutanım . yatarken bile yanlarında bulundurmalarını. Silahlarını devamlı bakımlı tutmalarını. iki yıldır buradasın. Taslak planı haritaya geçirin. Teh1993 Dönemi 71 ditte 1. gayrı nizami harpte asırlardır tek bir ilke vardır. gündüz birkaç kilometrelik yakın çevresinde dolaşmayı müteakip üslerine dönünce gece ve gündüz kuvvetli mi oluyor? Bir aydır komando taburu. "vatanın bu köşe başındaki bölgesinde keskin ve kötü bir virajda olduğumuzu. nerede tehlikeli ve kritik durumda kalırlarsa beni yanlarında göreceklerini bildirdim. bir saat sonra görüşelim. bul. Artık. işe yaramayan kalıplarınızdan çıkın. talimatları haritanın üzerine yazın. Bak aslanım.Anladım komutanım. ve 3.Harekata Dağ ve Komando Tugayının tamamı ile Şemdinli Sınır Jandarma Özel Timleri. jandarma karakollarına sürekli saldırıp hepsinden parça koparan PKK gruplarıyla hiç temas sağlayan oldu mu? Tek başına bu dağlardan birini bir taburun kavraması mümkün mü? Subaylara da geçen gün anlattığım gibi. savunma düzeninde kalıp. . gündüzleri yılan. şimdiden hepsini kutladığımı bildirdim. Çarpışmalarda bütün doğal yeteneklerini hiçbir sınır tanımadan ortaya koymalarını. ağın içine alacak.Herkes yerinde. Hakkari bölgelerindeki taburları Yüksekova'ya intikal ettirirsek. Türk erkeğinin askerlik hatıralarının ömür boyu sürdüğünü ama kendilerinin çocuklarına ve başkalarına anlatacakları. Hareket edecek. dinleyenlerin inanmakta zorlanacakları sayısız muharebe öyküleri olacağını anlattım.

saldırılar. birliklerinin başına döndüler. Saldırıya hiç ummadıklan yerlerden çapraz ateş açarak iyi bir tepki verdi. Tabur harekata azami mevcutla katıldığından kışlada emniyet için bırakılan birkaç subay ve astsubayla 100 kadar asker mevcuttu. timler arasında boşluklar kalmasına meydan verilmeyecekti. Lojistik Şube Müdürü Kurmay Yüzbaşı Naim'i çağırdım.Emredersiniz komutanım.Harun . 12/13 Ağustos gecesi harekat bölgesinde saat 05:00'a kadar sakin geçti. . Saat 02:15'de Çukurca'nın Üzümlü Jandarma Sınır Karakolunun Kuzey Irak'tan gelen PKK grubunun saldırısına uğradığı haberi geldi. 4 namlu da 81 mm'lik havan getirmiştik. 2 . Her birlik havanın kararmasını müteakip bulunduğu yerden hareketle bölgesinden dağa tırmanmaya başlayacaktı. Karakol hazırlıklıydı. Tugayın ileri/taktik komuta yeri Yüksekova'da Đnci Dağ ve Komando Taburunun kıstasıydı. . Harekat ve Đstihbarat Şube Müdürleri ile komutanlık irtibatlarını yürüten muhabereci personel vardı.Hayır! ikisinin ölmüş olması gerekir. 8-10 araçlı yürüyüş kolları ana ve tali yollan doldurmuştu. Dağ ve Komando Taburunun Komutanı Binbaşı Muzaffer PKK militanları ile çatışmaya girdiğini. Yaralıların Hakkari Askeri hastanesi ve Diyarbakır Askeri Hastanesine şevkini fikren ve mevcut imkanlarımızla. Çevresinde cereyan eden olaylar. Ağır silah mürettebatı (komando havanları. Yanımda bölgedeki Tugay Komutan yardımcısı Albay Bülent. . plan yap. Şemdinli'nin Bembo Vadisi yönünden harekata katılan 3. Sekiz militan öldürüldü. yarın akşama kadar bütün birliklerin üç gün muharebe paylarının tam olmasını sağlayın. 05:00'da.30'da Yüksekova güneyinde birliklerin toplandığı yer olan Kamışlı mevkiinde harekat emrini verdim. Türk Bayrakları ve birlik flamalarının dalgalanmaları dost ve düşman herkesi etkileyecek bir görünümdeydi.Emredin komutanım. 13 Ağustos 1993 gününe kadar kimseye herhangi bir talimat verme. Havanın kararmasına 5. Gülüştük. bir filin sırtına çıkmak için ayaklarından ve kuyruğundan tırmanmaya çalışan karıncalara benziyordu. Dağ ve Komando Taburunun Yüksekova ilçesinin Kuzeyindeki barakalardan oluşan kışlasındaydım. kaçırmalar. Her timin başında mutlaka bir subay ve astsubay vardı. uçaksavarlar ve makineli tüfekler her tarafa ateş açabilecek şekilde yerleştirilmişti. hafif tanksavar toplan ve uçaksavarlar) ile birlikte timler 26-27 askerden oluşuyordu. Araçların üzerleri tamamen açık. Bu ilçe hiçbir zaman sakin bir yer değildi. . mayınlamalar. Yüksekova Jandarma Sınır Tabur Komutanı yarbay Hüseyin ile Đlçe Jandarma Bölük Komutanı Binbaşı Mehmet bir emrim olup olmadığı için uğrayıp.30'da ayrıldılar.5 x 18'lik). 13 Ağustos'tan itibaren de 4000 askeri bir hafta destekleyecek gibi erzak ve mühimmat şevkine hazır ol. Temas sağlanıncaya kadar hiçbir muhabere yapılmayacaktı. Fakat. ilerleme istikametleri. sakin bir geceydi. Tabur Komutanları 15. Dağın her metresine diken gibi batmaları için harekatın ismi "kirpi" olacak dedim. Gökyüzü pürüzsüz.Ağızları çok sıkı olmalıdır. zihnen tasarla. Gece ay ışığı olacaktı. Birliklerin hepsi zamanından önce bölgeye hiçbir sorun çıkmadan geldiler. 12 Ağustos sabahı güneş doğarken helikopterle kışladan ayrıldım. Bütün bölgeleri kontrol ettim. hedefleri ve kontrol noktalarını ihtiva eden haritaları teslim edildi.5 saat vardı. hava rüzgarsız. Planı getirdiler.000 olan ve bir tepsi gibi düz bir alanda bulunan şehirde. Taburlar saat 21:00'dan itibaren Đkiyaka Dağlarına tırmanmaya başladılar. Üç asker yaralandı. Saat 14.Naim. adam. Gece. 1. Bu kışlaya ihtiyaç halinde kullanılmak için Tugaydan bir ay önce yeni kurulan Dağ Topçu Bataryasından 2 top (7. Kendilerine.Üç kişinin sır saklayabilmesi nasıl mümkün olur? . Hareket edilecek her böl1993 DÖNEMĐ 73 gede azami geniş bir cephe oluşturulacak. taarruz mihverleri. nüfusu o zamanlar 46. Dağın konumuna göre bizim durumumuz.. Hakkari ve Batısındaki birliklerin emredilen yere ulaşabilmek için konvoy halinde Zap vadisinden 6-7 saat yol kat etmeleri gerekiyordu. PKK'nın yer altı teşkilatı ile yardım ve yatakçılarının ne kadar etkili ve verimli çalıştıklarının göstergesiydi.

Bir müddet sonra. Kuşatma ağının Yüksekova tarafında. Birlikleri geniş bir cepheye dağılmıştı ve bulundukları yer oldukça uzaktı. botları. Militanların bulundukları yere tırmanırken. Mermi değil. vadinin tabanını kapsayacak yoğunlukta havan. Bizim bütün telsizler bangır bangır ortalığı çınlatıyor. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Vahit. havan. karşı taraf biraz siniyor gibi oluyor. 600 asker hemen önümüzdeki vadinin yamaçlarından birkaç koldan tırmanmaya devam ediyordu. PKK grubu da aynı binanın çatısı ve üst balkonlarında gibiydi. bir askerin kolundan hafif yaralandığını rapor etti. Vadinin iki yanındaki sarp kayalıklar. coğrafyadan habersiz soytarılar. Bu da ilk çıkanların bazılarının şehit olacağı ve yaralanacağı demekti. Tabur dev bir binanın önünde." "Tarihten. Onun kısa bir sürede yapabileceği herhangi bir şeyin olmadığı anlaşılıyordu. Hava desteğinin kalkmasından sonra 20 dakika karşıdan herhangi bir ateş gelmedi. yakın mesafeden bunlara ateş etme de mümkün değildi. Ayrıca hava kararınca bunlar. yüzde sekseni kayalık olan bir bloklar grubuydu. bölükler ve onların timlerinin daha fazla açılmalarına imkan vermiyordu. Đleri hava kontrolörü üsteğmen bulunduğumuz yerden gelen uçakları PKK grubunun mevzilendiği bölgeye yöneltti. sizin ne haddinize. roket ve . konuşmalarından bölük ve tim komutanlarının ne kadar coşkulu ve şevkle hücum yürüttükleri anlaşılıyordu. Top ve makineli tüfek atışları ile alçak uçuştaki jet motoru sesleri kulakları sağır edecek derecedeydi. yine de bulunduğunuz yere gelip kafalarınızı koparacağız. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Necmi ile 4. elbiseleri doğrayan bu kayalıklarda bazen 150-200 metrelik yol bile birkaç saatte ancak alınabiliyordu. mecburen iki elle kayaları tutmak gerekeceğinden. Tabur hiç kesilmeyen havan ve makineli tüfek atışları altında bile kayalıklarla boğuşarak ilerlemeye devam ediyordu. Jilet gibi. Diğer taburların bölgelerinde de çatışmalar yer yer devam ediyordu. Her tarafı birbirine benzeyen dar bir alanda hedeflerin tarifi çok zor olmasının yanında bu kesik derin boğazda. Buradaki PKK grubunun doğusunda (arkasında) 3. Atışlar vadiyi büyük bir gürültüye boğdu.PKK'lınm öldürüldüğünü. Tugay karargahına ani hava desteğinde bulunmaları ve taarruz helikopterlerini göndermeleri talimatını verdim. merkezde muharebe eden 2. cehennemi üzerimize boca etseniz. Fakat bu süreden sonra eski yoğunlukta olmamakla beraber. Dağ ve Komando Taburu manevra yapıyordu. çatışmadaki bölük komutanları ile yanında bulunan takım komutanları. "Ona buna satılmış zibidiler. Tabur Komutanı ile görüştüm. Elimizde bulunan karadan karaya ateş eden hiçbir silah da fayda sağlamıyordu.. pilotları karşımızda duran kaya bloğuna yönlendirdi. roketatar ve makineli tüfek ateşi açıldı. Türk Ordusuyla mertlik denemesine girmek. taburun yanına gittim. Irak tarafından tırmanan taburlar henüz temas sağlayamamışlardı. Yarım saat sonra kobra helikopterleri gelince. bölüklerinin ileri hatlarıyla ilgili kısa bir bilgi verdi. fakat burada sıkıntı vardı. arkaları ıı1993 Dönemi 75 dan yaklaşan diğer taburu da fark ederek yukarılara kaçabilirlerdi. Bir saat içerisinde de 1. fakat kısa bir süre sonra havan ve roket mermileri yeniden birliklerin üzerine yağmaya başlıyordu. Birlikler ellerinde bulunan bütün silahlarla. 2. Bu durum dağdaki militanların büyük kısmı ile Yüksekova istikametinde konuşlanmış olduklarını gösteriyordu. 2. PKK'lılara yakınlık derecesine ve bulundukları mesafeye uygun olarak cevap veriyor. PKK grubunun görüş yeteneğini yok etmek için kullanılan sis mermileri ile kayalıklarda bir işe yaramayan yangın mermileri vadiyi göz gözü göremez hale getirdi. üstelik birlikler hedefe çok yakın ve onun altındayken yürütülen koordinasyon fevkalade başarılı olmuştu. Binbaşı Necini. 74 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Harekatın yürütüldüğü Đkiyaka Dağlan 400 knT'lik. Militanların ateşlerinin yoğunluğu gittikçe arttı. 2. plansız yapılan." Karanlıkta PKK'lılara daha emniyetle yaklaşabilirdik fakat havanın kararmasına 8-9 saat vardı. vadinin üstünden birliklerin sol ilerisinde bulunan geniş bir kaya grubundan timlerin üzerlerine. Onlar da yüklerini boşaltınca ayrıldılar. arkadan kuşatabilir miydi? 3. Dağ ve Komando tabur Komutanı Binbaşı Atakan da temas sağlandığı ve çatışmaların genişlediğini telsizle bildirdiler. Helikopterler tarif edilen hedefleri vurup ayrıldıktan kısa bir süre sonra da iki savaş uçağı bölgenin üzerine geldiler.

Bölgedeki grupların çoğunun Đkiyaka'da toplanmış olmaları da bu değerlendirmeyi destekliyordu. Ancak. burnunun dibine kadar sokuldukları Yüksekova'da. askerleri fark edebildi. Kundakçı Paşa da hemen önümüzdeki vadide ilerleyen 600 komandoyu çıplak gözle seçmekte zorlandı. müsademe sayısı. Bugün saat 14:00'da Şemdinli derecik bölgesinde birinin mayına basması sonucu iki köylü öldü. zaman zaman da kısa süren çatışmalarla harekat devam etti. Ana merkez telsizi başlangıçta. onların çekildiklerini ve gelmeyeceklerini anlayınca dışarı çıkarak tekrar mevzilenip ateşe başlıyorlardı. Artık. Gece yarısından sonra herkesi korkaklıkla suçlayıp. askerler hava kararınca gideceklerdir" diyerek. üç ay önce [Haziran 1993] Çukurca'da yaratmışlar. "bir kayayı siper almadan ayakta durma. hatıraları bu kez işe yaramıyordu. Hakkari'den Kurmay Başkanı Genelkurmay Başkanının beni aradığını telsizle bildirdi. sadece görüşmek istediğini" bildirmişti. kötü vaziyete düştüklerini" söyleyip teşekkür ve tebrik ettiler. Genelkurmay Başkanına şu ana kadar hiç zayiatımızın olmadığını arz ettiğimde ise böyle bir sonuçta hiçbir kaybımızın olmamasına inanmakta zorlandı. topluca silahlı kalkışmadan başka bir şey değildi. Đki saat kadar beraber olduk. kuşatma içerisinde kaldığını üstlerine bildiriyordu. "Durumun i/i gittiğini. En büyütmeli dürbünle bakınca. 16 saat süreyle şehre kimse girememişti. milislerin yardım ve yatakçıların desteği ile büyük bir eylem yapmaya hazırlandıkları şeklinde tahmin ettik. Konuşmaları sırasında bir iki defa "büyük iş suya düştü" şeklinde Türkçe ve Kürtçe konuşma geçti. Komutan. Daha ön76 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok çeki çatışmaların birinde ayağından aldığı yaralar nedeniyle yürürken aksadığı söyleniyordu. bir vadi tabanındaki bir taburu yutuyor. Gece 22:05'de Çukurca ilçe merkezine çevredeki tepelerden. PKK'hla-rın manga. Büyük mobil telsizden "halat" kod adıyla konuşan Suriyeli Topal Nasır'di. mağara ve derin kayalıkların kovuklarına girip saklanıyor. azarlamaya başladı. 15 Ağustos günü öğleden önce Jandarma Asayiş Komutanı Hasan Kundakçı Paşa harekat bölgesine geldi. Akşama doğru Yüksekova'daki ileri komuta yerine döndüm ve Genelkurmay Başkanını aradım. çatışma yerlerinden gelen tahmini militan durumu. Telsiz konuşmalarının yoğunluğu. ancak. uçak ve helikopterlerin atışlarında. Bunlar. "Görüyorsunuz komutanım. güya görmeye alıştıkları eski öykülerle. karşılıklı çatışma bir saat sürdü. karşı tarafa da nefeslenme fırsatı tanımadan dağın zirvesinde bulunan Hisar Yaylası'na yaklaşıyorlardı. kannaslı (suikast tüfeği) keskin nişancılar seni vurabilir" dedi. insan gücü ve azminin çok üstündeydi. istihbarat teşkillerinin dinlemelerinden PKK'nın durumunu takip ettiğini. ayrılırken. elbiselerini paramparça etmiş olan kayalıkların içinde ve üstünde.makineli tüfek atışları yeniden başladı.) 14 Ağustos günü ve 14/15 Ağustos gecesi yer yer yoğun. 1993 Dönemi 77 Öğleden sonra. Herkes kendi durumunun daha kötü olduğunu söylüyor. kimse yok sandı. Bu tip hareketler ayaklanma. 13/14 Ağustos gecesi çatışmalar aralıklarla sürdü. 3400 metrenin ötesinde kalan kanyon ve vadi tabanlarında irtibat için ölü bölgede kaldıklarından sağlıklı bilgi ahnamıyordu. bölük komutanları seviyesindeki liderlerinin telsizleri gizliliği bir tarafa bırakarak konuşuyordu. Hava kararmadan önce Tugay Komutan Yardımcısı Albay Bülent'le kışlanın etrafındaki mevzileri dolaştık. Dağdan telsiz veya başka bir vasıta ile görüşebilmem mümkün değildi. Birlikler kendileri dinlenmeden. Dağ ve Komando taburlarının hızları. Her iki subay da aldıkları görevi ne pahasına olursa olsun yerine getirecek yaradılışa sahipti. Bunu. takım. "herhangi bir emrinin olmadığını. dört ayrı yerden ateş açıldı. Behdinan-Zagros (Hakkari) sorumlusuy-du. çok ölülerinin olduğunu. "telaşlanmayın. (Aynı durumu. Kesin emrim olduğu için bütün birlikler gibi . ana telsizin de bölgede oluşundan Đkiyaka Dağları'nda 400 kadar PKK'lının olduğu (bir taburdan fazla) anlaşılıyordu. tecrübesini göstermeye çalışıyordu. Muharebede "haber yoksa her şey iyidir" sözü geçerlidir. Kendilerine bu güne kadar geçen durumu kısaca açıkladım. kaldı ki 20 x 20 km'lik bir dağlar grubunu kavramaya çalışıyoruz" dedim. botlarını. hareket eden küçük siyah canlılar gibi. Dağın Irak tarafından tırmanan Jandarma Timlerin başındaki Tabur Komutanı Binbaşı Erdal ile iki geçitten zirveye çıkmaya çalışan Yarbay Ali'nin tam nerede bulundukları.

yeryüzünden değil de. bahçelerin duvarlarının arkasından ateş ediliyordu. Tugaydan getirdiğimiz iki adet dağ topu ve üç adet 81 mm'lik havan ile taburun kışlada bıraktığı üç adet tanksavar topunun mevzilerini. Beş dakika içinde her tip silahın sesi şehri ve kışlayı kapladı. eni boyu 150 x 200 metrelik bir arazinin üzerindeydi. Bazı pratik emirler verdim. Ben kurmaylık ve üstün sicil kıdemlerim nedeniyle kendisinin iki yıl önünde bulunuyordum. ikmal faaliyeti muharebe yapmak kadar önemliydi.000'di. Hangi ağır silahın. balkonlarından. Ertesi gün birliklere kumanya ve mermi sevk edilmesi gerekiyordu. roket ve havan sesleri muntazam olmayan aralıklarla derinden kışlaya ulaşıyor. kışlada az miktarda asker. Kışla tesisleri 1984'de askeri istihkamcıların inşa ettiği prefabrik. Bu iş iyi yapılmadan muharebeleri sürdürmek mümkün değildir. Helikopterler birkaç yer hariç iniş yapamazlardı. kuzeyinde ise gittikçe yükselen sırtlardan oluşan boş arazi vardı. Đlçe ve Sınır Jandarma ile polislere ait tesislerin üzerine toplanmıştı. yüzlerce kiloluk malzemenin taşınması. Albay Bülent "Komutan nerede?" diye beni arıyordu. (Bülent Albay. yanıma geldi. Biz dümdüz bir alanda. benden iki sene önce Harp Okulundan mezun olmuştu.Yüksekova Dağ ve Komando Taburu da azami mevcut askerle harekata katılmış. Bot ikmali yiyecek ve mühimmat kadar önemliydi. gökyüzünün bir köşesinden diğerine fırlatılıyormuş intibaını veriyordu. Şehirle kışla arasında güneyde sadece bir asfalt yol vardı. Bu konular üzerinde görüşmeye devam ederken tam saat 22:00'da büyük bir gürültüyle kışlanın üzerine havan ve roketatar mermileri yağmaya başladı. hafif silah mermilerine karşı bile dayanıksız tesislerdi.) "Bülent Albayım. bu. Buralarda yaşananlar zaman içinde onun da sağlığını bozdu. Đkiyaka Dağları hemen Yüksekova'nın bittiği yerden başladığından. Kışla. Sınır ve Đlçe Jandarmanın da ancak kendi tesislerini koruyabilecek kadar silahlı gücü vardı. Yüzlerce askerin botları konç ve tabanlarından parçalanıp kopmuştu. çatışmaların şiddetini ve yönünü hesaplayarak havadan atmaktı. Doğusu ve batısı da sivil evlerle çevrili. Dümdüz bir ovada kurulmuş bu kentin nüfusu 46. hava karardıktan sonra bir kez daha dışarı çıkıp mevzileri dolaştım. Kışlanın emniyetinden sorumlu subay ve astsubaylar da beni takip ediyordu. Sabahın ilk ışıkları ile havadan taşınmaları ile ilgili hazırlıklar tamamdı. "Buradayım" diye seslendim. Ömrü komando birlikleri ve bu bölgelerde geçmişti. Kışlanın ortasında bulunan. Lojistik. Şu şeh- . Her timde aynı tip ağır silah yoktu. Babası da subay olan Bülent Albay katıksız bir tabirle tam bir Đstanbul efendisiydi. Her timden kaç bota ihtiyaç olduğunun ve numaralarının ne olduğunun bile bilinmesine ihtiyaç vardı. cansızların mermi ve ilave malzemeye ihtiyaçları vardır. Tabur karargahı olarak kullanılan barakanın bir odasını harekat merkezi olarak kullanıyorduk. birkaç subay ve astsubay bırakılmıştı. yarım inşaatlardan. Yola bakan mevzilerin gerisinde bir ağacın yanındaydım. ben yanlarındayken söylediklerimi hemen yaptılar. Đçgüdüsel olarak. Bu da birliklerin gerilere personel görevlendirmesi. hangi timde olduğu ve o timin arazide bulunduğu mevki bilinmeden mermisi ona ulaşmazdı. timlerin bulundukları yerlere. izli mermiler ile aydınlatma mermileri 3000 metre yükseklikteki karanlıklar içersinde. Kısacası devlete ait ne varsa. Bir anlık tereddüdü takiben tüfeğini kapan subay dışarı fırladı. makineli tüfek tıkırtıları. "Komutanım vurulacaksınız. Hal tarzı. Ateşlerin büyük kısmı güneyden ve batıdan geliyordu. Bir kısmı ayakkabılarının tabanını iplerle bağlamışlardı. Çok geçmedi bunlara makineli tüfek ve kaleşnikof sesleri de yoğun bir şekilde karıştı. ateş edenlerse yüksek beton binalardaydı. Saldırı esas bulunduğumuz kışlayı hedef almakla birlikte. Yürüyemeyen. işlerin saatlerce sürmesi ve baştan aşa78 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok 1993 DönemĐ 79 ğı yorgunluk ve sabır demekti. bu görünen bildiğimiz bir çatışma değil. Dışarı çıktım. ayaklan yaralı insan muharebede işe yaramaz hale geliyordu. içeri girmelisiniz" dedi. gerilerde bir noktaya ikmal maddelerinin bırakılması demekti. Canlıların beslenmeye. Harekat dört gece 3 gündür kesintisiz devam ediyordu. ateş istikametlerini kontrol ettim: Subaylar. Şehirdeki binaların çatılarından.

Mevzilerdeki askerler olanca güçleriyle ateş edilen yerlere karşılık vermeye çalışıyorlardı. saniyeler içinde karanlıkta kayboldu. Bela şehirdeydi.rin haline ve üzerimize gelen ateşin yoğunluğuna bak. anladın mı? Ve ben emir verince. Kışlanın batısında Karayollarının şantiyesi ve bunun duvarları vardı. bize ateş edilen yerlere topladık. 3 havanla aydınlatma mermisi kullanarak şehrin bize yakın kısmını sürekli aydınlatacaksın". Akılları sıra dağdakilere moral vermeye. Aydınlatma alünda. Bu plan balyoz tesiri yaptı. Buradaki makineli tüfekler ile bir uçaksavarın hemen yol kenarındaki şehre bakan mevzilere götürülmesi emrini verdim. bu kuruluşta çalıştıklarından buraları ve ne yapacaklarını iyi biliyorlar. Havanların başındaki üsteğmene aydınlatma mermilerini kullanmaya başlaması için haber gönderdim. askerlerin kendilerine olan güveni artacak. Hangi kesim aydınlatmıyorsa bütün ateşleri. Şehrin ışıkları daha PKK'lıların ilk ateşinde sönmüştü! Nizamiyenin yanından. yakın mesafeden bize ateş edenler. Hızlı. Aydınlatmayı önce orta bölgede. Emniyet subayına: "Birilerini görevlendir. evlerin bitip arazinin başladığı yerdeki ağılın kenarındaydılar. her atıştan sonra karanlıkta yanıp sönen silahların namlu ağız alevlerinden. bazıları aynı evin değişik noktalarından olmak üzere. Bunlar biraz cesaret bulurlarsa gruplar halinde kışlaya girmeye teşebbüs edebilirlerdi. depoda ne kadar el bombası sandığı varsa çıkartıp bütün askerlere dağıtsınlar" deyince. Đlk atışlar hem istediğimiz yükseklikte paralanmadı. burnumuzun dibinde bir kaç kişi vardı. Buradan gelen silah sesleri. Mevcut askerle de ateş gücümüz onlara nazaran çok cılız kalıyordu. Yol kenarındaki mevzilerde bulunan üsteğmene: "Sağ yanımızdaki Karayolları duvarlarından. Birliğin başında Binbaşı Mehmet vardı. Bulunduğu mevziden bir hamlede çıkü ve şimşek gibi cephanelik istikametinde uzaklaştı. hızlı. Oradan da kışlaya ateş açılmış. Bunu atanlar tam karşımızda. 86 yerden ateş edildiğini sayabildim. hezimetlerini bu kalkışmayla dengelemeye çalışıyorlardı. bağrışmalar birden artü. Havan mevzilerinden birinin burada olduğu anlaşılıyordu. Bir kaba gücün başı boş bırakılması gibi çılgınca ateş ediyorlardı. Kışladaki birkaç subay ve 80-100 asker bu (ehennemle fiziksel olarak baş edemez. Ağır silahların başındaki üsteğmene: "Bunlara ikinci bir mermi attırmayacaksın. Fakat on dakika sonra mükemmel bir aydınlatma başladı. kışlaya girmeye kalkıştıkları taktirde lazım olacak. yapanlar da şehirdeki milislerdi. iki üç law (kısa mesafeli hafif tanksavar silahı) al ve onlara bir daha hiç lazım olmayacak şekilde ders ver" dedim. Bu emrin yerine getirilmesi için sana 20 dakika süre veriyorum. Đrtibat yoktu. "Bir tanesi ne işe yarar aslanım? Beşer altışar tane olacak. Đki tarafın karşılıklı ateş gücü doruk noktasına ulaşmıştı. daha sonra da sol kanatta kaydırdık. Yüzbaşı. Kışlanın kuzeyindeki boş arazi tarafından bir tehdit olmadığı. Kışlanın ortasında bulunan üç tanksavar topunun da oraya gönderilmesini söylerken bir havan mermisi arkamıza düştü. inşası devam eden evlerin hemen hepsini üpkı bir mevzi gibi kullandıkları görülüyordu. asker sayısı da kendi tesislerini koruyabilecek miktardaydı. daha hızlı". Bunlar sadece yüksek yerlerde oldukları için sayabildiklerimdi ve bizim cephemize dönük bölgelerden gelen atışlardı. sonra sağ. bir el bombası 32 parça değil mi? Bir el hareketi ile 30 silah ateşlenmiş olacak. elindeki iki dağ topunu aynı anda tek noktaya ateşleyeceksin. 80 Unutulanlar Dişinda Yen! BtR Şey Yok Đlçe jandarma birliği bulunduğumuz yerin 50 metre uzağında aynı hizada bir binadaydı. en azından şimdilik olmadığı ortadaydı. tüfekle olmaz. "bir kısmının el bombaları yanında komutanım" dedi. böylece bir asker bir dakika içinde 25-30 metre önüne 150 mermi atmış gibi etki sağlayacak. . Đçeriye girerek yapılacak bir şey yok" dedim. hem de tam bir paralellik sağlamadı. Kışlanın kıdemli emniyet subayını yanıma çağırdım. kısa kısa askerlerle görüştüm. Đkimizin arasında Karayolları tesisleri ve kışlayla sının çizen bu kuruma ait beton duvarların üzerinden bize darbeler halinde ateş açıp saklanan. yola bakan nizamiyenin karşısında bulunan Süt Enstitüsü gibi devlete ait başka tesislerden de mermiler geliyordu. Bunun adı ayaklanmaya kalkışmadır. koşarak çevredeki mevzileri dolaştım. böylece bir asker 5-6 asker olacak. Çünkü taburun burada olmadığını biliyorlardı.

Bütün pencereler bir şeylerle tamamen karartılmıştı. Tarafımızdan gereği yapılmıştır. Birlikler dağın tepesinde bulunan Hisar Yaylası'na ulaşmışlardı. Şehirde. sizin gözünüz kulağınız birliklerde olsun" dedim. Asteğmen aşağıda uyuyor. her geçen saat azaldı. Halbuki bu subaylar kaç gecedir hiç uyumuyor ve dağdaki birliklerle ilgili yapılacak bu kadar iş varken. telsiz. geçici olarak burayı kapatıyoruz" dedim. Alt katta kimse görünmüyordu. şu ana kadar? Hayır. Diyarbakır'dan Ankara'ya kadar her seviyedeki karargahtan nöbetçi heyetlerindeki subaylar. cephane ve tüm evrakları toplayıp kışlaya götürsünler. Üsteğmene: "Timin yarısını burada bırak. Ufak tefek sıyrıklar dışında ne bir şehit ne de bir yaralı vardı. Đşleri kötü gitmişti. üst kata çıktım. Öyleyse bu aculluk niye? Daha. Kapıların ve pencerelerin önüne eşyaları yığdık. Bu hizmetleri yürütenlerin eğitimlerinin ne olduğu da herkesin malumuydu. bir milis de öldürülmüştü. Bir kaç metre yakın mesafeden açılan ateş sonucu. Yüksekova'daki iki üç karargah subayını telefon bombardımanına tutmuşlardı. Dağ ve Komando taburu . "Çocuklar muharebe sahasından uzak olanların sizi anlamasını boşuna beklemeyin bu bir. diğerleri de uyuyor. silah.Bize bir şey olmadı. Karmaşık mahalle ve dar sokaklardan geçerek. Gece yarısından sonra 5-6 kişi çok yakın mesafeden şubeye ateş açmışlar. Askerlik Şubesi diye yıllardır kullanılan bir apartman dairesi. Şehrin ortasında bulunan Askerlik Şubesinden herhangi bir haber alınamıyordu. Bu anlamsız telefonlar sizin birlikleri iyi hissetmenizi engelliyor. Üsteğmen kaşla göz arasında asteğmeni kaldırmıştı. onların her zaman çok vakitleri vardır bu iki.Kimsin sen? . personel. Silahları eski modeldi. Aşağıdaki askerler de birer ikişer yukarıya çıkıyordu. telefon ve mesaj aktarma cihazlarının başına yeni geliyorum.Başınızda kim var? Dün gece burada ne oldu? Şehit ve yaralı var mı? . her tarafa eşyaları yığarak onların içeri girmesine mani olmuşlardı. . her yer kilitlensin. hem onlar ve farkında olmadan hem de siz. silahlı eyleme kalkışmıştır. şu anda hemen yapılma82 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok sı gereken işleri saatlere bırakarak canını dişine takmış savaşanlara zarar veriyorsunuz. Bunlara zamanınızı çarçur ettirmeyin. üstünde beyaz fanilalı biri alt üst olmuş salonda eşyaları düzeltmeye çalışıyordu. Bir timle oraya gittim. Burada bir asteğmen ve dokuz asker vardı. gece ne olup bittiğini anlamak için. Görüntülerindeki pejmürdelik dün gece yaşadıklarından değil. Altında askeri pantolon. Şehrin genelinde işlerin kötü gittiği anlaşılınca buraya saldıranlar da apar topar kaçmışlardı. Zayiatımız yoktur. Giriş kapısının hemen karşısındaki çöp bidonunun yanında bir ceset vardı. şu durum katlanılamazdı. şehirden bir milis öldüren bu on askerin hücreye benzeyen bulundukları binada kalmaya devam ettikleri taktirde önümüzdeki günlerde başlarına ne geleceği belliydi. Đçeri girdim. Bizimkilerde ciddi ciddi ve uzun uzun anlatıyordu." "Đşte hepsi bu kadar beyler. Şehir sanki nefes almıyordu. Ben yazılı veya sözlü bir rapor verdim mi.300 metre yükseklikte etrafı dik kayalıklarla çevrili bir platoydu. Burası 3. Her yerde sıcaklık gittikçe artarken. karma karışık mahalle ve sokaklardan birindeydi. 15 Ağustos 1993 saat 22:00'dan itibaren. ." Bütün karargahlara şu mesajı çekin: "Hakkari'nin Yüksekova ilçesi. Kışlaya döndüm.Şube askeriyim. jandarma ve polisle yürütülecek adli ve idari işlerin koor-dinesini Bülent Albaya bırakarak helikopterle Đkiyaka Dağları'na gittim. Ne olduysa oldu. sıra evlerden birinin içindeki Askerlik Şubesine geldik. 2. hepsi bu kadar. Güneş çoktan doğmuş olmasına rağmen. Dün gece yarısı buraya girmeye çalıştılar. sokaklarda ne insan ne hayvan bir tek canlı yoktu. denetimsizlik ve zayıf eğitimlerinden geliyordu. Şu görünen durum: "Suçu işleyen cezayı bekler" psikolojisinden 1993 Dönemi 81 başka bir şey değildi. buradakiler de silahla karşılık vermiş. bitti. Dört Dağ ve Komando taburu da Hisar Yaylası' na yayılmış lx>l-geyi tarıyor. azaldı ve gün doğmadan bir saat önce tek tüke düştü. Mucize denilen şey herhalde bu olmalıydı.Ayaklanma provası özentilerinin ateşleri. komutanlık raporunu beklemek zorunda onlar.

biıtün subaylarınız da öyle söylüyor. Diyarbakır'dan geliyorlardı ve OHAL Valiliği göndermişti. ben 68'deyim.Paşam. Ateş edenler taburun timlerinin arasındaydı ve kaçabilme i. Sait Amca. hayır ola. Burası henüz emniyetli değildi. Siz de boşuna beklemeyin.Sait Amca gel. Bir ihtiyacın var mı? . . dün hava kararmak üzereyken Irak istikametinde ilerleyen 15-20 kişilik bir PKK teşkilini karşıdan görüp hemen ateş açtıklarını. nerede.Allah sana ömür versin.O zaman. 1993 Dönemi 83 . topluca resim çekebilsek. .Sağol Paşanı. seni dinliyorum.nkanlan hemen hemen hiç yoktu. çevresi taşlarla işaretlenmiş. Biraz uzakta duruyordu ve pür silahtı. Đstihbarat Şube Müdürü gidip kendileri ile görüştü. . eli ayağı tutan insanın ne ihtiyacı olabilir ki? Sırım gibiydi. Sonra hep beraber benim yanıma gelerek bir istekleri olduğunu söylediler. Karşılıklı direkleri dikilmiş. Operasyonda çaresiz kalınca yayla giriş ve çıkışlarını sağlayan geçit ve patikaları aceleyle mayınlamışlardı. Buraları temizleyeceksiniz. Böyle bir isteğinizin akla. Gelenlerin basın mensupları olduğu anlaşıldı. o kesimde kaldı.) . . dedi.Arkadaşlar hoş geldiniz. Hangi çatışmada. sözcükleri değiştirip aynı şeyi teklif ettiler. 3. Genelkurmay'ın haberi vardı. (Bunu söylerken sağ elindeki Kalaşnikofu havaya kaldırdı. Hisar Yaylası'nın PKK'nın yurt içindeki güvenli kamplarından biri olduğu anlaşılıyordu.Kaç yaşındasın? . söyledikleri şeyin ne kadar saçma olduğunun da farkındaydılar. ben askerlere leş toplatmam. . Mayınların aranıp bulunması ve tahrip edilmeleri sürüyordu. . "buz ve karla kaplı derin geçitlerin hızını azalttığını. istihbarat subayı açıklamalarda bulunarak bir saat kadar kampın içinde dolaştırdı. oraya ininceye kadar her gördüğünüz yerdeki resimleri istediğiniz gibi çekin. PKK'nın başına gelecekler var. Çatışmaların yer yer devam ettiği 2. mantığa sığar tarafı var mı? Çok istiyorsanız taburlar bulunduğumuz yere çıktıkları istikametlerden geri dönerken onlara katılın. Şemdinli bölgesinin en cengaver ve en yaşlı korucusu. Yani bu kadar sürede tırmana tırmana bulunduğumuz yere gelindi. mayın tarama faaliyeti de devam ediyordu.Komutanım bir emir verseniz de. şu bir haftadır olanları görüyorum. 20 yıl kadar önce ben üsteğmenken. 12-13 kişiden oluşan medya grubunu. o zamanlar senin yaşlarında bir başka amca. "Komutanım. yeniden. ölenlerden bazılarının isimleri dahi taşların üzerine yazılmıştı. mezar taşlan kullanılarak. Bizim fuzuli işlere ayıracak zamanımız yok. "Öyle isteniyor komutanım". Ağrı Dağlarında. Tabur Komutanı yaşlı bir korucu ile yanıma geldi. kireçle boyanmış futbol sahaları bile vardı. şu senin söylediklerinin aynısını söylemişti. PKK'nın canı kanı Ankara'da. Sizinle görüşmeyi çok istiyor" dedi. Aramalar devam ederken. Taburun bölgesine gittiğimde Binbaşı Necmi: " Bir uzman çavuşla bir erin tırmandıkları kayanın üzerine gövdelerinin yarısı çıktığında burada saklanan bir kaç PKK'lının yakın mesafeden ateşine maruz kalıp şehit olduklarını" söyledi. mekan ve işlemler açısından gerçekçi olmayan saçma sapan şeyi niye tekrarlayıp duruyorsunuz? Aynı anda birkaçı anlaşmış gibi.Zaman. Ölen PKK'lılar için sabit mezarlık yapılmış. . PKK ölülerini bir yere getirseler. Tabur komutanı bölük komutanlarına talimatlar vermeye devam ederken yaylanın üzerine bir Skorsky yaklaşarak inişe uygun bir yamaca bir grup sivil bıraktı. Fakat dağdakilerin yok edilmesiyle bitmeyecek Paşanı.bölgesinde ise çatışmalar devam ediyordu. 24 saattir sesi soluğu çıkmayan Hakkari bölge sorumlusu Topal Nasır ve ekibiydi.Bu harekat beş gün beş gecedir devam ediyor. nedir isteğiniz? Đçlerinden bir iki tanesi: . 84 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Đkiyaka Dağlan'na Irak tarafındaki geçitlerden tırmanan Piyade Tabur Komutanı Yarbay Ali.Sait Amca. kendileri gelip yapsınlar. Hepsi de genç. çevik adımlarla kayadan kayaya sekerek birlikte olduğu timin yanına gitti. kaç kişi öldü ise. ancak militanların doğru dürüst bir karşılık vermeden kayalıklarda dağılıp gözden kaybolduklarını" anlattı. onlara söyleyin. Bunlar. Sanki söylediklerimi hiç anlamamışlar gibi. haber ve iş yapmak heyecanı gözlerinden belli olan çocuklardı.

Dün gece Yüksekova'da kırılan bütün camların paralarını ödeyecektir" sözleriydi." Yüksekova'daki kışlanın helikopter pistine indiğimde. biz de işe yaramaz hale gelen bu barakalardaydık. Çünkü şefkatli devleti dün gece bu barakalarda yaşayan 80-100 asker yüceltti. / Kurşun ata ata biter Dağlar çıka çıka biter PKK yok edersek biter Aldırma gönül aldırma Dertlerin kalkınca şaha Bir sitem yolla Allah 'a Görecek günler var daha Aldırma gönül aldırma Telsizle Genelkurmay Başkanı'nın görüşmek istediğini bildirdiler. Hiçbir şikayet olmadığı gibi herkes dinç ve neşeli görünüyordu. Vali beyi dinliyorlardı.Hayır paşam. Botların hali ise acıklıydı. . duvarları ise süzek gibi. yakın korumaları ile idari hizmetlerini yürüten 16 kişiydi. hepinizi tebrik ederim. Şe-hire gitmek için taburun nizamiyesine doğru yürürlerken Vali beyin yanma yaklaşıp: 86 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok T993 Dönemi 87 . benim yanlarına kadar yaklaştığımı fark edemeyen gruplar oluyordu. Son duyduğum cümle. Çok mükemmel bir harekat oldu. Sizin kaç paranız var bilmiyorum ama harcayacak yeri sorarsanız. büyük kısmının parçalanmıştı. Yüzlerce ayrı ayrı yerde. Çoğunun üstünde haki fanilaları vardı. bir kısmında ise. Buradaki iş bitmişti. Gece ayaklananlar beton binalarda.Sizin zararlarınızı da karşılamaya çalışalım paşam. bu şefkatli devlet kimden yana Vali bey? .Ana telsiz ve onun akülerini taşıyanlarla. Bu grup da gene Diyarbakır'dan gelen başka basın mensuplarıydı. sekiz ve onlu gruplar halinde dağınık bir şekilde bulunan askerler. Bazen aramızda kayalıklar olduğundan. Bu bölgede ayağımızın allından toprağı çekiyorlar. Yarın akşama kadar da esas üs ve kışlalarınıza intikallerinizi tamamlamış olun. Bunlardan birinde. Lojistik ihtiyaçlarınızı bir mesajla Tugay karargahına gönderin. ceket kolları omuz başlarındaki dikişlerden kopmuş durumdaydı. ritm vererek türkü söyleyen bir askere. orada bir başka helikopter ve biraz uzağında ise sivil bir grup vardı. Basın mensupları bir çember yapmışlar. Ortalarında da Hakkari valisi Cemalettin bey vardı. diğer herkes de işini yapmaya devam ederek dinliyordu: Beyaz giyme söz olur Siyah giyme toz olur Gel beraber gezelim Muradımız tez olur Salmada salmada gel Beyaz giysen tanırlar Seni yoku sanırlar Zaten bende talih yok Seni benden alırlar Salmada salmada gel Alçak ceviz dallan Sıra beyaz kollan Yer yıerden geçeyim Hep sarmışlar yollan *** 1993 Dönem! 85 Başın öne eğilmesin Aldırma gönül aldırma Ağladığın duyulmasm Aldırma gönül aldırma Dağlardaki deli rüzgar Gelip kayaları yalar Beni bu sesler oyalar Aldırma gönül aldırma . silah ve malzemelerinin bakımlarını yapıyordu. Bu grupları dolaştım. taburun barakalarının halini gördünüz mü? . Onlar canlarını dişlerine takınasaydı dün gece olacaklar PKK ile mücadele tarihine yüz karası diye geçerdi. kesinlikle bu kışla olmalı. vali beyin "Arkadaşlar. gruptan bir kaç asker de refakat ediyor.Dün gece bu şehirdekilerin attıkları roket ve havan mermilerinden tavanları paramparça oldu. devletimiz şefkatlidir. . tüfeğin ağaç ve demir aksamına sert bir cisimle vurarak tempo tutup. Üniformaların ceketleri.Vali bey. Tabur komutanlarını topladım: "Bu gece hava karardıktan sonra aynı istikametleri kullanarak toplanma bölgelerinize dönün. Yanlarına yaklaştım.

benim arz edebileceğim hususlar bunlar.Osman Paşa. . Halk ise günlerce önceden haberli. Đnisiyatif tamamen PKK'da olduğundan ne zaman. dün gece ayaklanmaya kalkıştı demek bu adamlar. Suriyeli Topal Nasır'ın bulunduğu 400 kişilik. Ben zaten hep söylüyordum. . Neredeyse normal ölçülerinde işaretlenmiş kaleleri de olan futbol sahaları var. bütün birlikler yarın akşama kadar kendi esas üslerine dönmüş olacaklar. O zaman biz kısır bir döngüde kalırız. ne yapılacağını o tayin ediyor. Taburun dağdaki 600 askeri dün gece burada olsaydı üzerimize aniden açılan havan ve roketlerin yoğunluğundan başlangıçta çok zayiat verirdik. Gitseler de dönmeleri uzun sürmez. aksine ölüyor ve karşı tarafa da doğru dürüst kayıp verdiremiyor. bir taburdan fazla militan.Haklısınız paşam. Halkın devlete olan güveninin yıllar sonra tekrar kazanılması.Geceleri operasyon yapman çok iyi oldu. Halkın bir kısmının Đran'a. bir kısmının da Irak'a doğru gittiği haberlerini alıyorum. 3. Tabur binasından Genelkurmay Başkanı'm aradım: .Yangın yerinden beter hale gelmiş bu vilayette. 15 Ağustos gecesi Yüksekova'ya inecek. Đkiyaka Dağlan'nda toplanan ve başlarında Hakkari bölge sorumlusu.Mezarlık ve futbol sahaları. burada yaşayan kimsenin de dikkatini çekmiyor. nerede. aynı zamanda bir kaç yerde nasıl saldırabilirler? . bizim ne binaya ihtiyacımız var. sabaha karşı biten işi. evlerin balkonlarında. günlerce önce yarım inşaadarda. her gece. Sen iyi yaptın. ekonomik kaynakları itibariyle arz ediyorum. PKK'nın nerelere geldiğini. halk kendisini destekledikçe temin etmekte zorluk çekmeyecektir. pul değil. Bu kampla ilgili de. Fakat şunu söyleyebilirim. Yüksekova'da yaşayanlar çok fazla bir yerlere gidemezler. ne kadar uzun zamandır orada olduklarını gösteriyor. yurt içi ve yurt dışında moral ve siyasi bir çıkış yapacaklardı. . Buranın yıllardan beri kullanıldığı ortada. Örgüt kaybettiği militanların yerine yenilerini. Ele geçen dokümanların bir kısmı tarandığında. Şehirde doğru dürüst bir birlik olmaması hem şans hem de şanssızlıktı. emredin. Dün gece bize ateş açılan yüzlerce yerdeki mevziler. aslında koruyamıyor. Birlikler mevzilerde. Bu nedenle biz bütün gücümüzle hiçbir koşula bağlı kalmaksızın harekata devam edeceğiz. Halkın ne kadarının nereye gittiği konusunda hiçbir bilgim yok. Đran ve Irak kamplarıyla yurt içinde bir çok tabur olduğunu değerlendiriyorum. fakat Plakkari'ye dönük. tuğlalarla örülmüş. Bizim işimiz can pazarında sevda ile oluyor. Ölenlerin isimlerinin üzerine yazılı olduğu mezar taşlarının bulunduğu sabit mezarlığı mevcut. PKK'nın bir tabur kadar kuvveti işe yaramaz hale geldi.Komutanım. ilarekata gelince Komutanım. Buna karşılık. Bu sonuç Yüksekova bölgesinde bir kaç ay onların büyük çapta eylemlerini önler. pencerelerin arkasına taşlarla. Ancak böyle bir şeyin yapılacağından istihbarat toplayan hiçbir kuruluşun haberi olmadı. Komutamın. para. bölgedeki diğer yerlerin de farklı olduğunu sanmıyorum. Bunu şunun için arz ediyorum. Başka türlü her gün.Dün gece ben buradaydım. bu bölge genelinde eylem ve saldırıların daha fazla olmasındandır. Komutanım. psikolojilerinin düzelmesi çok zaman alacaktır. Bir istihbarat gelmediği gibi. en geç iki üç saatte hallederdik. Operasyondaki son durum nedir? .. çukurlarda güya kendini koruyor. ne de bina içerisinde oturacak zamanımız var. Benim size anlatmak istediğim bina. "Kürdistan adına şehit olanlar adına" anıt dikmeyi tasarladıkları anlaşılıyor. . bu tip mücadelede muharebe taktik88 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok .400 metre yükseklikteki bu mezarlığa. hazırlanmış. parçalar birleşince dıırıım ortaya çıktı.Komutanım. bu şehirde sayıları binlere ulaşan milis gruplarıyla birlikte belli bir süre de olsa şehirde hakimiyet kurup.Komutanım gece de yetmiyor. Komutanım sizin de malumlarınızdır. Ancak sabahleyin birliklerin yanına gittim ve biraz önce döndüm. Dün gece şehir bir ateş topu gibi üzerimize yöneldi. Benim ilk harekata Yüksekova'da başlamam bunları bildiğimden değil. kendine güveni ve pervasızhğıyla alakalı iki şey arz etmek isterim. .

. birinci sayfa başlıktan. Bu arz ettiğim yeni bir şey değil. Son 200 yıllık yakın tarihte bunu erken kavrayan millet ve ordular daha az acı çekmiştir. Yüksekova-Şemdinli arasındaki Gülle tepe mevkiinde geçen telsiz konuşması şöyle: .Şehitler ne olacak? . Hakkari'nin Yüksekova ilçesine saat 22:00 1993 DönemĐ 89 sularında çeşitli yönlerden saldırdılar." 17 Ağustos 1993 Sabah: "Büyük operasyon 4ncû gününde. Cehennem gecesi. 400 PKK'lı çemberde. örgütün 10. Đran'daki kamplardan Türkiye'ye sızarak Hakkari'nin Yüksekova ilçesi Buzul Dağları'ndaki sarp kayalıklarla çevrili bölgede kamp kuran ve 15 Ağustos nedeniyle eylem hazırlığı içinde olan yaklaşık 400 PKK'h kuşatıldı.Govent (Balkaya Dağı) istikametine kaçın.Toprak başınıza . Diğerleri işi uzattıklarından daha fazla bedel ödemişler ve daha fazla acıya maruz kalmışlardır. harekete geçip düşmam yok etmektir. ara.(lanet olsun) . Flakkari'nin Buzul Dağı kampında bulunan 250 kadar terörist öldü.lerinin iki temel ilkesi var. "PKK'da tam bozgun: Şemdinli ve Yüksekova arasındaki. PKK Yüksekova'ya gece boyunca 500 roketle saldırdı.. ikincisi. yüzlerini parçalayarak tanınmaz hale getiriyorlar.Hepimiz kuşatıldık." 17 Ağustos 1993 Milliyet. "Yüzlerce ölü. operasyon karşısında neye uğradığını şaşıran PKK." 18 Ağustos 1993 Hürriyet 1. Kutlarım.. aferin. Çatışmalar sürüyor. yıla girdiği gün indirildi. Harekatı 30 Ağustos'ta Tuğgeneralliğe yükselen Dağ ve Komando Tugay Komutanı Piyade Kurmay Albay Osman Pa-mukoğlu yürütüyor. Sonuçların çok iyi olduğunu söyleyerek tebrik ettiler. Bu konuşma esnasında Jandarma Genel Komutam aramışlardı..Nereden kaçalım? Şehit sayısı 200 oldu. çok iyi sonuçlar aldınız. . birinci sayfa başlıktan. birinci sayfa başlıktan. Kendilerini aradım.. hazır obua meselesi. Birincisi sürekli hareket." Đkiyaka Dağları Harekatı ile Yüksekova silahlı kalkışmasına ait basında çıkan ve halkın bilgisine sunulan haber ve değerlendirmeler: 16 Ağustos 1993 Hürriyet. PKK'da ölücüler görev başında. büyük kayıplar verdi. PKK'ya karşı yürütülen harekatı engellemek için bir grup terörist.Kendileri de zaten ölmüşlerdir. ölülerinin gizlenmesi ve tanınmaz hale getirilmesi için özel görevliler oluşturdu. PKK'ya yurt içinde en ağır darbe. Genelkurmay Başkanı ile Jandarma Genel Komutanının da aradıklarını bildirdim. gafil avlanıp. Ölücülerin varlığı.Ölücüler halletsin. ilk kez 15 Ağustos'ta ortaya çıktı. Ölen arkadaşlarını gizleyemedikleri taktirde. "Bir ordunun işi siper kazmak ve toprağı savunmak değil.. "250 PKK'h ölü. Yüksekova ve Şemdinli arasındaki yüksek dağlarında cehennem üçgeni.Doğru. Đlçede sokağa çıkma yasağı kondu. Bütün subay.Sağolun komutanım. bul ve yok et. hemen hemen aynı şeyleri arz ettim. ." 17 Ağustos 1993 Hürriyet. Diyarbakır'dan Asayiş Komutanını da arayarak son durumu rapor ettim. . . PKK. . . . Her yandan ateş. 350-400 terörist kuşatıldı. Çok yaralımız var. 250 kadar kayıp veren PKK'Ulardan sağ kalanlar panik halinde kaçmaya çalışıyor.Kim kaldıysa kaçsın. astsubay ve mehmetçiklerin gözlerinden öperim. örgüt ağır kayıplar verdi. Đsabet alan birçok ev ve işyeri yandı. Yüksekova ve Şemdinli arasında ölüm çemberine alman kalabalık bir grup bölücü teröriste yönelik harekat devam ediyor. sayfa: "Buzul Dağı taranıyor: PKK'nm ağır darbe yediği Hakkari'nin Yüksekova ve Şemdinli ilçeleri arasındaki Buzul Dağında operasyon sürüyor.

operasyon 3000 metrenin üzerinde 850 m2lik bir alanda sürüyor.Politika sayfası: Bingöl sendromu aşılıyor. silip süpürerek. Kaçmak isteyenleri kesinlikle önleyin. Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanı Kurmay Albay Osman Pamukoğlu harekata katılan askerlerle topluca konuşarak onlara moral verdi. PKK'mn kayıpları 300 militan. .Agir: Suikast eylem birliğimizden 30." 29 Ağustos 1993 Ortadoğu politik sayfası: "En tehlikeli virüs.sizi oraya savaşa gönderdik. PKK 1992'de Kuzey Irak'a düzenlenen harekattan sonra tarihinin en büyük darbesini yiyor. Đnci sayfadan: 90 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok "PKK'ya ölüm çemberi: Hakkari'nin Yüksekova ilçesinin Buzul Dağı kesiminde kıstırılan 450 PKK militanını imha operasyonu sürüyor.Kuzey Irak: Muhakkak bir gedik vardır. Ne yapacağımızı şaşırdık.Agir: (çatışma bölgesinde. Böylece psikolojik üstünlük yine devlete geçiyor. kaçacak yerimiz kalmadı. Sizi oraya savaşa gönderdik. Elimizdeki imkanlar böyle bir harekata uygun değil. Ölüleri mutlaka gömün. ölün. -Agir: Şu ana kadar belirleyebildiğimiz 184 kaybımız var. Bu 30 Ağustos'ta paşalık sırası gelen Kurmay Albaya terfi edeceği fakat Şırnak'a gidip görevi teslim alması istendiği zaman kabul etmeyerek istifa ettiği basına yansıdı. Askerlerime bir kurşun atana beş kurşun atarım. Çatışmalar Karadağ ve Harun Geçidi çevresinde yoğunlaştı. Biz imha eder.Agir: Mermimiz bitiyor. fran-Irak sınır geçidinde PKK'ya yönelik operasyon aralıksız devam ediyor." 18 Ağustos 1993 Sabah. Bulunduğumuz mevkiler psikolojik olarak teslim edilmektedir." 18 Ağustos 1993 Meydan: "Dağ taş PKK'Iı terörist cesedi dolu. 21 Ağustos 1993 Sabah: "PKK'hnm telsiz talimatı: Hakkari operasyonunda bozguna uğrayan ve çatışma bölgesinden kaçmak isteyen teröristlere. Her taraf asker kaynıyor. . sayfa başlıktan: "Askere leş toplatmam: dağda PKK'yi ezen Tuğgeneral Osman Pa-mukoğlu kesin konuştu: Analar evlatlarını askere leş toplatmak için göndermedi. gece gündüz demeden. "Kar yağmadan Hakkari bölgesindeki PKK gruplarını.Kuzey Irak: (muhtemelen Cemil Bayık) Toparlanmaya çalışın." 20 Ağustos 1993 Tercüman: "PKK 6 günde 400 ölü verdi. Çemberin içinde kalan 450-500 PKK'hnın 300'den fazlası öldürüldü. . ." 19 Ağustos 1993 Milliyet 1. Ağır yaralı olanları yanınızda taşımayın.Kuzey Irak: Kesin sayıyı verin. propaganda birliğimizden 40 kişiyi kaybettik. . askere leş toplatmam. Paniğe kapılmayın. 1993 Dönemî 91 . Geberdikleri yerde kalırlar. Üzerimize yağmur gibi mermi ve bomba yağıyor." 18 Ağustos 1993 Milliyet. Agir kod adlı bir komutan) Bir milyon geliyorlar. "Kirpi Operasyonu: PKK kıskıvrak. Öldürüp uygun bir yere gömün. Gerilla taktikleri kullanın.. Birçok arkadaşımızda tek bir mermi bile kalmadı. Orada çarpışarak öleceksiniz. beynimizdedir." 19 Ağustos 1993 Meydan: "Kirpi Operasyonuyla PKK'nırı beli iyice kırıldı. milletin başına musallat edilen bu belayı defedeceğiz. geçeriz. Harekata katılan 3000 komando çatışmalara 24 saat aralıksız devam ediyor. Adamlarını ve elindeki imkanları bir araya getir ve gediği yarmaya çalış. Çatışma süresince dinlenen PKK'h-lara ait telsiz konuşmalarından biri şöyle: . Eğer bu doğruysa baştan beri anlatmaya çalıştığımız "düşünce erozyonu "nun son ve vahim örneğidir.. Bingöl katliamı ile oluşan durum değişiyor. Kuzey Irak'taki PKK yöneticileri telsizle şu emri verdiler: Kadınlar gibi ağlamayın. 15 Ağustos'ta lOncıı eylem yılını kutlamak için Yüksekova ve Şemdinli bölgesinde "Büyük Eylem" hazırlığında iken "Büyük Tokat" yedi.Kuzey Irak: kadınlar gibi ağlamayın. . Terör önce beyinde yenilmelidir.

devleüerinin meşru müdafaası ve milletlerinin haysiyeti için canlarını hiçe sayarak çarpışıyor. makam. Genelkurmay karargahından bir generalin aradığını bildirdiler. Harekata katılan herkes. gelecek kaygısıyla. ne olacağını söyleyeyim mi? Kafasında dolaşan. . Sizin kahramanlıklarınızı hepimiz biliyoruz." Acaba hangimiz. yüzyıla ait bir Hollanda atasözü söyleyeceğim. Beni yanlış anladınız.Efendim. sizi rahatsız edecek bir şeyi yapmayı düşünmeyiz. Türkiye Cumhuriyeti Milletvekili Lojmanları PKK'ya destek üssü olarak kullanılırken ve NATO TIR'ları PKK'ya yardım malzemesi taşırken söylemiş olması da ayrıca önemlidir. . karşı tarafın da psikolojisini bozmak için neler önerirsiniz? Eskiden bir PKK'lı öldürüldüğünde. Pamukoğlu böyle bir kompleks taşımadığını ve bunu kişilik olarak aştığını ispat etmiştir.Bir şeye leş denmesi için mutlaka ölmesi gerekmez Đnsan ve hayvan ölür. . harekat alanındaki bir generale ne zaman. aklımızdan geçirmeyiz. böyle mi olsun. Bir tomurcuğun büyüye büyüye 10 yılda neden çınar ağacına döndüğünün bütün sebeplerini bildiğimi sanıyordum ama. daha yalın bir Türkçe'yle. Bunun manası açık ama. Dönüm noktasıdır. oyalanmaların sonu işte ortada.Efendim.Osman Paşam. . "Rahat olun. bu kadarını zihnim almamış. neyi. ben kendilerine telefon ederek. kahramanlar onlar. . Ya bundan etkilenecek birileri olsa da bu konuşmalardan et-kilense. Laflar öyle mi olsun. korkarak yürütülmez. . . Bu laf." Anladılar. Bu milletin çocukları. Size bunu söylemenizi komutanınız mı emir verdi? Eğer öyleyse. ölen teröristler için leş demeseniz. Ölmeden önce de leş gibi oluyorsunuz. 30 ve daha fazla çocuk tabutlar içinde buradan memleketlerine gönderilir.Bunun üzüntüsünü yüreğimizde hissederken Hakkari'den Dağ ve Komado Tugay Komutanı Tuğgeneral Osmaıi Pamukoğlu'nıın gür sesi yükseldi: "Askerlere leş taşıtmam" dedi. Hele rütbe. biz de bir şehidimiz hemen alamazsak güneşin altında kalınca kokuyor. meslek anlayışı.Hayır. arkadaşlar size 17. bir canlı olarak ben de leş gibi kokuyordum. yüzleri gevşedi. Plan çalışmasına geçmeden. "Askerime bir kurşun atana beş kurşun atarım" dedi. Muğlalı sendromuna karşı Pamukoğlu sendromunun yer aldığının ifadesidir.Osman Paşam nasılsınız? . Bazı çalışmalar için harekat merkezinde subaylar bekliyordu. hayır.. askerlerin ruhlarını harekete geçirmek. sıradan kişilerin sandığı gibi bir takım teoriler ve ezbere bilgilerle değil. komutanın yaratılışı. aşağı indim. bir karargah generali ve subaylarının sorumluluğu hizmetinde bulundukları komutanın karargah binasının içinde ve komutanının önünde biter.Tabii anlıyorum. Ben tabiat olarak bu tip hareketleri kaale almam.. güneş altında kalırsa erken kokar. başka bir ifade kullanmanız daha iyi olur. milletin moralini yükseltmek.Osman Paşam. "Bir kibrit çöpü yapacağım diye bir çınar ağacını çarçur etmektir. Tugay karargahında çalışıyordum. savaş sanatını bilen veya Hak1993 Dönemi 93 kari dağlarında muharebe eden bir asker bu tuzağa düşmez. idareci maslahatçı üstelere karşı. Mu92 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok harebe yaşamı işte böyle bir şey. fiziksel yorumu. o zaman. üniformamı koruma iç güdüsünden olacak. hakim olmakta zorlanacağı yüzlerce şeyi doğru sıraya koyamaz. tarihe kazınmış yeni bir kavramdır. 20. devlet için görev yapan bir askere devletin sahip çıkmamasıdır. niçin yaptığımızı açıklarım.Siz.Sağolun komutanım. Pamukoğlu'nun bu lafı. sonuçta da 10. insan bilgisiyle yönetilir. Acemi marangozun yongası çok olur.. onları yüreklendirmek. Ankara'dan heyetler halinde gelen siyasiler Yüksekova'da alayişli cenaze törenleri yaparken bulunduğunuz karargahta ne yapıyordunuz? Muharebe. ne hata yaptık diye yüzleri donuklaştı. . neyi konuşacağını söylemek taşıdığı sorumluluğundan dolayı ancak bir komutanın hakkıdır. Komutan herhangi bir şey söylemedi." Yüksekova'dan döneli bir gün olmuştu. Aslında Muğlalı olayında ayıplanması gereken Muğlalı değil. Sonra.. Mümkünse. . dûn gece yarısında duş alıncaya kadar. .

sekiz terörist öldürüldü. On dakika içinde yola çıkacağını söyledi. adam kaçırma. 24 Ağustos. "Ali. aynı noktaya iki şehidin de tahliye için getirildiğini söyledi. hesaplanamaya-cak birçok yerde. Bunları düşünürken telefon çaldı. Gece helikopterler uçamıyordu. onlarca mayın bulunup tahrip ediliyordu. Kazan Vadisi Çukurca'ya yarım saat. mayınlama. milis. Üç asker yaralandı. Aynı gün Şemdinli-Derecik arasında mayına basıldı iki köylü öldü. Gayrı nizami harpte. saat 18:00'da Yûksekova-Yeşiltaş köyü yolu kesildi ve 10 vatandaş kaçırıldı. saat 01:00'da Hakkari Geçitli köyü arasında mayına basıldı. Başarı bir tavırdır.Bölgede yol kesme. 16 Ağustos. mücadele boyunca gösterdiği. Aynı gece 01:00'da Çukurca jandarma Sınır Alayı kışlasına silahlı saldırıda bulunuldu. Gün ışığının ufuklardan sızmasıyla beraber Kazan Vadisi'ne hareket ettim. sap samana karışıktı. cesaret ve sorumluluk üstlenmeyi bu defa da tereddütsüz gösterdi. Militan. kesinlikle birinciyi kabul edecektir. her patika. 10-30 Ağustos 1993 tarihleri arasındaki PKK eylemleri: 11 Ağustos. Vadinin ortasında bir bölge sis ve duman kaplıydı. saat 22:00'da Çukurca uzundere köyüne ateş açıldı. üç vatandaş yaralandı. olacakları da hayal ederek. saat 02:15'de Çukurca üzümlü karakoluna saldırıldı. tehdit 360 derece her yerden geliyordu.5 saat vardı. saat 02:00'dı. Çatışma bir saat sürdü." 21 Ağustos gecesi saat 01:00'a doğru harekat merkezinden bir üst kattaki çalışma odasına çıktım. kararlılık. ruhunun özgür. Saat 02:00'da Çukurca Kazan vadisindeki emniyet timine saldırıldı. bir terörist öldü. "Savaşta üstünlük kompleksiniz olmalıdır. saat 22:05'de Çukurca ilçesine çevredeki tepelerden ateş açıldı. her izde. köy ve karakol saldırıları sürüyordu. Birkaç saat yalnız kalarak. Saat 18:30'da Yüksekova-Şemdinli yolunda bir sivil araç mayına çarptı. iki kadın yaralandı. havan ve makineli tüfekle ateş açılmasını mı. 14 Ağustos. Çünkü onlardan kurtulma şansı vardır. 122 kişi göz altına alındı. 20 Ağustos. saat 20:30'da Çukurca Güzeldere mahallesine silahlı saldırı oldu. En sağlam yer. olmaya devam edenleri düşünmek. coğrafyayı zihnimde canlandırarak bugüne kadar olanlar. iki asker şehit oldu.30'da Yüksekova'dan Hakkari'ye gelen askeri konvoya ateş açıldı. Yüzbaşı Ali. 12 Ağustos. yüzlerce teknik cevap bekleyen sorulardan ziyade. saat 08. yoksa belirli bir seviyeye gelince biz adayalım" dedim. vadinin tabanında inişe müsait bir yerin bölüğün ortasında olduğunu. bir mayına basma tehlikesini mi göze alırsın?" diye sorulsa. Gün ağarmasına 2. Jandarma Komando Taburunun hareket edip etmediğini sordum. hat ve cephe bulunmadığından. gece koşullarında 3-4 saat sürerdi. Bunun için insanın 94 Unutulanlar Dişinda Yen! BiR Şey Yok zihninin çok berrak. inebilirsen in. duygularının başı boş ve uçlarının açık olması gerekiyordu. Pilot Yüzbaşı Ali aşağıda çatışmaların devam ettiğini. halk iç içeydi. Her zaman PKK'nm başlattığı saldırılarda olduğu gibi. Çukurca Sınır Alay Komutanı Albay Mehmet Ali. 28 Ağustos saat 15:00'da Şemdinli-Aktütün yolu kesildi. sezmeye çalışıyordum. yardımcı ve yatakçı. üç asker yaralandı. Her gün. Mayın çok sabırlı bir silahtı ve hasmını bulunduğu yerde sabırla yüz yıl bekleyebilirdi. biri sağ yakalandı. hareket ve ilerlemenin bir parçasıdır. bir korucu şehit oldu. Kazan vadisinde bulunan piyade bölüğüne saldırı başladı" dedi. her yol. Bulunduğumuz yerden tek karayolu olan Zap Vadisi'nden oraya ulaşmak. Savaşı bilen tecrübeli bir askere "senin üzerine aynı anda top. Altı terörist öldü. bastığınızda mayın patlamayan yerdi. "Komutanım. Helikopter bütün silah atışlarına . bir sivil araç şoförü kaçırıldı. 19 Ağustos. Đki vatandaş. bu defa da çatışmalardan sağlıklı bir rapor gelmedi. Alışmadıkları bir tepkiyle karşılaştılar. Kazanma tavrı. vadinin girişinde bulunan ve Jandarma Sınır Taburu'nun da konuşlu olduğu bölgeye 15 dakika mesafedeydi. yoksa.

Arazi bunu dikte ediyordu.: "Đyi takip et. çalışmasına devam etti. vadinin dışında kayboldu. yerde bir tüfek vardı. haritasını bırakmaz!") Đki saat kadar sonra ateşler tamamen kesildi. ne zaman uyur. Elleri krokilerle. Vadinin tabanından doğu batı istikametinde bir dere akıyordu. Bölük komutanı yüzbaşının geldiğimden haberi oldu. sor-gulasınlar" dedim. görmek mümkün olmayan bu kıymetli subaya zaman zaman takılırdım: "Ahmet. Başka başka yerlere ateş etmeye başladı. O tarafa baktı. saniyen döndüğümde.Niye ateş açmadın? . "Yüzlerce. Birkaç metre sağımda Binbaşı Ahmet vardı.Komutanım tüfek! Roketin düştüğü yere baktığımda. Bir ara benden başka ateş eden kimsenin bulunmadığını fark ettim. PKK militanları ile temas sağlamış. darbeler halinde buraya kendi tüfeğimle ateş açtım. (Nere-. bu buradan gitmiş diye çizgiler çizince. yanıma geldiler. kaybedeceğimiz zaman yoktu. Şehitlerin yüklenmesini etrafta uçuşan mermilerin altında bekledi ve hızla yükselerek. nasıl yapıldığını işaretlemeye uğraşan Kurmay Binbaşı Ahmet'e: "Adamların ağır silahlı destek unsurları karşıdaki kayalıklarda. haritalarla dolu olan Ahmet'in tüfeği fırlayıp gitmişti. kulak ve beyin irtibatı kopuktu. Jandarma Komando Taburu yol boyunca kurulabilecek pusuyu dikkate alarak vadiye güneydeki büyük Ana tepeye tirmanarak gelmiş. . iki piyade teğmeni. Đki tarafı kilometrelerce uzanan duvar gibi kayalıklarla çevrili bu vadide insan başını yukarı kaldırdığında gökyüzünü bir yol genişliğinde görebiliyordu. Askerler yaşlı bir adamı getirdiler. Neden bu saatte burada olduğunu sordum. Başka bir karşılık da gelmedi. sonra 3-4 militanın köyde bir evden diğer evlere geçtiğini gördüm. 1. Hiç kimsenin yaşamadığı bu vadide. arkasından kırmızı ışık çıkararak havadan bize yaklaşan roketi gördüm. "Her şey normale dönünce jandarmaya teslim edin. tam siper!" diye bağırdım. gündüze kaldıkları için yerleri ortaya çıkmasın diye ateş etmiyorlar. nişancı ve yardımcısının hareket edebilecekleri noktalara kaydırarak devam ettim. zaman ve mekan ölçüleriyle akıl erdirilemez bir hızla saldırıya uğrayan teğmenin yardımına giden diğer teğmen.açık yere indi. Saldırı grubuna ağır silah desteği sağlayan PKK unsuru da kuzeyde olmalıydı. dosyalarla ve memur zihniyetiyle muharebe edilemeyeceğini kaçıncı söyleyişim? Seni bu zahmetten kurtarıyorum ve bu işlemi yasaklıyorum. . Birinin elinde bir çuval vardı. Senin işin PKK'nın ruhunu yakalayıp gerçeği görmek. "Komutanım. "Emredersiniz" dedi. Muharebe şokundaydı. Đçindekileri yere döktü. binlerce olayın çizimini yukarıya gönderince işler iyi mı gidecek? Kağıtlarla. Saçma sapan bir şeyler söyledi. gitti. deyse 24 saat çalışan. fakat bizi izliyorlar" dedim. buralarda olması normal değildi. kaçırma"." "Görmek" sözü daha ağzımdan çıkmadan. arkamızdan "güm" diye tok bir ses geldi. ne zaman yemek yer. Komando taburu PKK'lı-ların bir kısmını takip ederken ucu bucağı olmayan vadinin doğusunda bölgeden uzaklaşmıştı. O bölgeyi gören ve elinde uzun raen1993 Dönemi 95 zilli silahı olan uzman çavuşa bunları gösterdim. şu şuradan gelmiş. Gözlerinden baştan beri burada olup bitenlerden haberi olduğu belliydi. Hemen altımızda bulunan içinde yaşanmayan Kazan Köyü derenin iki tarafına inşa edilmişti. Haritasına saldırının nereden. aklı haritası üzerine çizeceklerdeydi. fakat kendisinin de bulunduğu çatışma noktasından ayrılamıyordu. Roketatar mermisi büyük bir gürültüyle birkaç saniye önce 96 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok bulunduğumuz yerin ortasında paralandı. herkes cen-gaver ve savaş ustası mı olacak?" "Komutanım her saldırıdan sonra üst karargahlar krokileri istiyorlar" dedi. "Kimseye faydası olmayan şeyleri bırak. Bu görev başka yerden yapılamazdı. Roketin ilk çıkış yerini görmüştüm. "Dağılın. Etrafımıza hafif silah mermileri düşüyordu. Ateşi. Đkinci bir roket atılmadı. Bölüğün bulunduğu yerin Güneyindeki emniyet timi esas saldırı hedefiydi. sınıf bir kurmay subaydır. çatışmaya devam ediyordu. Önce iki. Timi emniyet görevindeyken baskına uğrayan teğmen ile bölüğün eıerkezindeyken. tüfeğini bırakır. Düşman karşısında bile.

biz de kuyunun ağzındayız. filmlerde görülen kahramanlara benzeyen becerikli hareketleriydi. 23. silah ve malzeme. 15-20 kadar askerle belli bir yere kadar militanların peşinden gittiğini ve teması kaybettiğini söyledi. . Saldırıya uğrayan timin daha fazla kayıp vermemesinin tek nedeni. diyelim ki PKK grubu bu vadiye girdi. Doğubeyazıt'a katılmak ve bir daha dönmemek üzere hareket edeceksin. üç yıldır da bu bölgedeydi. Yüzbaşıya: . Yüzbaşım sen buradaki 160 asker. harekatın sonuçları değildi. Doğubeyazıt'tan bakınca Büyük ve Küçük Ağrı Dağlarının ortasında gördüğün Serdarbulak Yaylası üsteğmenliğimde bulunduğum yerlerden biridir. Doğubeyazıt'taki Tugayının bir taburunun 150 askerli bir bölüğü üç yıldır Hakkari'deydi. oralara da bizden selam söyle. Elazığ'daki Kolordusunun. Tim komutanı teğmen dakika dakika vetüm ayrıntıları ile neler olduğunu tekrar tekrar anlattı. Đhtiyaçlarının hepsi karşılanacak. Buraya tek başına getirilmiş. Kurmay Başkanı ve Lojistik Şube Müdürüne ilet. Niye döndü? Kimin emriyle döndü? Geçici mi gönderildi? Yoksa dönmemek üzere mi gelmişlerdi? Hiç kimse. Kazan Vadisi'ne gelince. Bu güne kadar herkes kaçamak güreşiyor. yolunuz açık olsun.Çukurca jandarma Sınır Alayı iki ay önce kurulunca onun komutasına girdi." Gazetelerin yayınlanmasından bir hafta sonra. Bizim de aradığımız bu değil mi? PKK kuyuda. Sonuç ne olur dersiniz? Kapağını kuyunun ağzına kapatmak. Türk olmaktan gurur duyan milyonların üzerindeki karabasanı kaldırdınız. Sanki birden rahatlamışlardı. moralleri yerine gelmişti.Subay ve astsubayların izin vesaire özlük hakları da Doğubeyazıt'tan yürütülüyor. Erzincan'daki Ordunun. iki el bombası. karamsarlıktan kurtulmuşlardı. vadinin içine yanlarındaki dağlardan indiler. ondan su çekmekten bile zahmetsiz bir iştir. Bu bölükle ilgili anlaşılmaz bir durum vardı. derhal kendi Tugayına. Bölük Doğubeya-zıt'daki Tugaya bağlı taburlardan birine mensuptu.Askerlerden terhisi gelenler. Bizim bu iki yerde bekliyor olmamız gerekir. Halktan ve askerlerden gelen mektuplardan birer örnek aşağıdadır: "Sözlerinizle yeniden doğmuş gibi olduk. her şeye rağmen bir eksiklik olursa gel.Şimdi ikiniz de beni iyi dinleyin. eksik olan bu bölüğün 160 askeri mi? Yüzbaşım hizmetleriniz şükranla anılacaktır. ezer geçeriz. Onlar.Bu bölük kimin komutasında? . "Kabul etmediğiniz sürece yenilmezsiniz. Halkı ilgilendiren. Türk askerine bir kurşun atana. bununla özgüvenlerinin çok yükseldiğini söylüyorlardı. vadinin girişinde 15 dakika ötede bir Sınır Jandarma Taburu yok mu? Jandarma Komando Taburu bu vadinin güneyinde konuşlu değil mi? Vadinin diğer ucu Cevizli Köyü'ne çıkmıyor mu? Bir. Ondan önce Köprülü'deki tabura bağlıydı. üç ayda bir Doğubeyazıt'a gidip oradan mı ilişik kesiyorlar? Yerlerine gelenler de oradan mı gönderiliyor? . bu bölüğün yaptığı gibi kuyunun dibinde yaşıyorlar. ne aradı ne de sordu. astsubay ve askerin bulunduğu Hakkari'de her şey tamam da. Binbaşı Ahmet. beni gör. ne şiş yansın ne kebap peşindeydiler. vatanını ve milletini seven ve Türk olmaktan gurur duyan herkesin hislerine tercüman olunmuştu.karşı taraftan bunları topladık" dedi. ya Cevizli'den ya da Köpriilü'den çıkacak. bu iki teğmenin. Milliyet'in başlıktan verdiği: "Ben askere leş toplatmam. Đlk kez çatışmaya giriyorlardı. Đki. 1993 Dönemi 97 Harekat Şube Müdürüne: . birkaç tane kanlı bel kuşağı. bu bölüğe bütün desteği sağlasınlar. Birkaç lastik ayakkabı. Konuşmayı biri bitiriyor. Tavizcilere . kart ve faks geldi. 98 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok Yüzlerce telefonu ise Kurmay Başkanı Albay Đhsan cevaplandırdı ve kaydetti (Bizim telefonlarımıza ulaşabilmenin büyük bir başarı sayılması gerekir). Vatanını ve milletini seven. beş kurşun sıkılacaktır" sözü ile ilgileniyorlar. atamalar önce oraya oradan da buraya geliyor değil mi? . diğeri başlıyordu.Doğrudur komutanım. hayır. Bu yüzden kabul etmeyin. Nihayet bölük komutanı yüzbaşı geldi. Sözlerini hiç kesmeden sabırla dinledim. Ağustos'un son haftasında halktan ve askerlerden çok sayıda mektup. neyin varsa.000 subay. üç şarjör.

sonuçta 374 asker silahsız kalıyordu. Bunlardan biri Dağ ve Komando Tugayında 374 askerin tüfeği yoktu. Bundan vazgeçtik. astsubay ve uzman çavuşların bazılarının ka-leşnikof piyade tüfeği kullanmalarıydı. ordu donatım. yıllardır böyleydi. rütbeli ve rütbesiz. Muharebe başladığında herkes çantalarını üzerinden atıyordu ama. istihkam ve muhabere bölükleri kendi kışlalarının emniyetini kendileri sağlayacaktı. Kara Harp Okulu Ankara Hemen halledilmesi gereken birkaç konu vardı. Gültekin Bursa/09. Asker önündeki kaleşnikofluya ateş ederken. Herkes bizim asli silahımız olan. Bu silahı kullanmayı yasakladım. G-3 piyade tüfeğini kullanacaktı. ulaştırma. Buradan. harekatta değilsem. Hayat öğretiyordu ama. ama saygımın derecesini anlatamam. ast100 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şev Yok subay ve 4. Sağolun. yüksek fazilet ve asaletinizin göstergesi ifadelerinizi okudum.08. Bu kışla. Tugayın kışlasının emniyetine gelince. bir askerin silahsız. kaldıkları kışla ve üslerde silahsız ve mermisiz kal1993 Dönemi 99 maları akıl almaz bir şeydi. bir baskın veya saldırıda. saldırılarında kimin. kışla ve kritik sabit mevzilerde bu silahı bizimkilerin de kullanması gece baskın ve. Bir tüfek bile bazen bir çaüşma noktasında her şeyi farklı bir hale getirebilirdi. Muharebede tabanca ve makineli tabancalar hiçbir işe yaramadığından. çaresiz bir yerde beklemesi olamazdı.K. toplattım. ilerleme hızını düşürüyordu." F. Şemdinli'nin Durak bölgesinde bütün subay. Üzerinde çalışılması gereken bir husus da askerlerin arka çantalarının ağırlığıydı. Tüfeksiz askerlere dağıtıldı. Yzb. Savaşçı hiçbir birlik hiçbir sebeple savunma için kullanılmayacaktı. Muharebe kağıtlarda yazılanlara hiç benzemiyordu. varolun.'lığına göndermeleri emrini verdim. Bu derece saçma bir şey olamazdı. Diğer bir konu subay. nerede olduğu konusunda herkesin aklını ve ruhunu alt üst ediyordu. Karakol. Herkes . subay ve astsubaylar askerlerin tüfeklerini almışlardı. Saygılarımın kabulü ile. Müh. Bunda haklıydılar fakat.K. Herkes kendi tırnağı ile kendi başını kaşıyacakü. Şahsınızı hiç görmedim. Ağırlığı artıran askerlerin üç günlük mermiyi sırdarında taşımasıydı. kışlada bulunan Tugayın levazım." A. Bunu askerlerle konuşurken Yüksekova'da fark etmiştim. Bu askerler tabii ki harekata katılmıyorlardı ama. malımızın son kuruşuna kadar helal olsun. karargaha. Kanımızın son damlasına. Yüce görevinizde Tanrı ve aziz milletimiz daima sizinle olacaktır. herhangi bir bölgeye intikalleri için mesafe daha da kısalırdı. gücü ve enerjiyi azaltıyor. tanksavar. Hiç kimse. milletimiz için büyük moral kaynağı. Sebebi de subay ve astsubayların savaş kadrolarında kullanılmak üzere makineli tabancaların olmasıydı. arkasından başka bir kaleşnikof sesi duyuyordu. bunu hemen K. şehir içi olaylarına daha çabuk müdahale edebilirler. Ve bu iş. 374 asker de tüfeksiz kalıyordu. sıhhiye.ders verdiniz. Bu teşkili 12 km. Dağ ve Komando Taburunun askerlerinin de katıldığı bir değerlendirme yaptırdım.1993 "Sayın Komutanım. 19 Ağustos tarihli Milliyet gazetesinde Türk ordusuna yakışır. Makineli tüfek. Bu mücadelede kimse kimseyi koruyamazdı. 374 sayısı muharebede çok büyük bir sayıydı. 15 gün sonra batıdaki bir Tugaydan 374 silah tertip ettiler. benim de 24 saat bulunduğum bir yerdi. Kışlanın emniyeti ve komutanlık ihtiyat kuvveti görevindey-diler. Budak Y. bir ekibimiz hemen gidip silahlan getirdi. Çoğu Kara Kuvvetlerine mensup svıbay ve astsubayların komuta ettiği Jandarma Özel Harekat Grubu (200 kişi) Tugayın kışlasında kalıyordu. Çukurca ve Yüksekova yollarına tepkileri daha hızlı olur. üs. uzaklıktaki Hakkari'nin içinde bulunan Jandarma Lojistik Komutanlığı kışlasına gönderip oraya yerleştirdim. Bu tüfek PKK'nm esas silahı idi. Muharebe ve hayatı idâme payları ile 30-35 kilogram geliyordu. uçaksavar silahları da 14 kilogram daha ağırlığa ilave oluyordu. Kısa ve durumu net açıklayan bir mesajı kaleme alıp. mermisinin azaltılmasından yana değildi.

Dünya Harbi'nden kalma olduğundan. Đki. konuşlanmamız ve alacağımız düzenler için. iki taraftan da bir tek kişi canlı kalmaz. Tutukluk yapmayan. 100-120 mermi ile muharebede bir gün idare etmek mümkün değildi. Karşı taraf 30 fişekli şarjörlerle baskı ateşine geçtiğinde. Bizdeki tek ve mürettebatla kullanılan silahların muharebe menzili 300-400 metre olarak. ne menzil ne de tek tek avlama yönünden Kannas'la karşılaştırılamazdı. Pratikte bunu düzeltmenin iki yolu vardı. Hafif olması tercih sebeplerinden biriydi. muharebede iki tarafın da birbirine attığı mermilerden 200-300 tanesi bir kişiyi saf dışı bırakabilse. Bir taburda. Bunun eğitimle. Kar düşmeden Şemdinli'yi ele geçirin. tam ve doğru olarak ortaya çıkartılması lazımdı. Bu husus muharebenin psikolojisi içinde çok önemlidir.ağırlığa razıydı. Bir. kış dönemini geçirmek için yurt içini tam olarak ne zaman terk ediyorlardı? Bölgede kaç grup kalıyor ve bunların kışı geçirdikleri yurt içi kamplarının kesin yerleri nerelerdi? . Hakkari bölgesine dört bir yandan yüklenin." PKK'mn bölgedeki dört mevsim saldırı ve eylem stratejisinin. Jandarma Komando Taburu ve Jandarma Özel Harekat Grubu ile birlikte bu ihtiyaç 176'ya çıkıyordu. dağlardaki ateş muharebesinin güvenilirliği yükün ağırlığından baskındı. çantalarında bulunan mermiler. Tugay için 120 keskin nişancı tüfeği gerekiyordu. 4. Asker hızlı ve sert çarptsmahdtr. karanlık bir odada kara bir kediyi el yordamı ile arama halinin son bulması şarttı. O da PKK'nın elindeki dürbünlü. 3. Her komando taburu için 30. Bu. darbe atışları sağlıklı bir silahü. 1993 yılı sonuna kadar geçici köy koruculuğunu kaldırın. PKK bu baş belası silahla iki ayrı nişancıyı bir kayalıkta mev-zilendirdiğinde hiçbir eksiği olmayan 70. Bizim subay ve asker tarafından da tercih edilen bir silahü. Bizde o dönemde bunun karşılığı olan silah yoktu (1995 baharından itibaren Türk Ordusunun envanterine girdi). sizin de onu kıpırdatmayacak hale sokmanız için 10'lu veya 20'Ji bir darbeyi bulunduğu yere oturtmanız şarttır. tutarsız ve hep şüphe taşıyordu. komandoların 120 mermi günlük istiMakları vardı. Đki şeyi tam olarak bilmek zorundaydık. Hiçbir ordu askerinden iyi değildir. Đşin daha iyi anlaşılabilmesi için şunu söyleyeyim. Her time en az bir. yağmura çamura dayanıklı. ya PKK'dan ya da Kuzey Irak'tan kaçakçılar vasıtası ile getirtilip saün alınmış 2-3 Kannas tüfeği vardı. her güne ait 100 mermiden üç gün için toplam 300 mermi olsa. ideali iki Kannas 199} Dönemi 101 lazımdı. taşınması kolay. 800-1000 metreden isabedi atışlarda çok edcili oluyordu.0 askerin (bir tabur) hare-kederini sınırlıyordu. PKK'nın yaptığı gibi. biz de açık bir silah pazarı gibi çalışan Kuzey Irak'taki silah tüccarlarından parayla satın alacaktık. Kimse mühimmatından vazgeçmedi. 2. gece atış yapabilen "kannas" keskin nişancı tüfekleriydi. Burada da yürümeyen şuydu. Çünkü çatışmaların sayısı ve sertliği birkaç saatte 100 mermiyi bitiriyordu. Kuzey Irak ve Đran kamplarında kışın siyasi ve askeri eğitim aldıktan sonra. Kitaplara göre normal askerin 100 mermi. Birincisi. "Asker Ordu'dur." Đkiyaka Dağları harekatında PKK'nın lider konumundaki personelinin üzerinden bölücü örgüt başının Hakkari (Behdinan) bölgesindeki gruplara. 25-30 kişilik timler halinde çarpışılıyordu ve yanınızdaki kayalığın ötesi ayrı bir dünyaydı. Bu nedenle. Bu kriter de 2. Bir teknik sıkıntı vardı. Halbuki. Bu dezavantajı ortadan kaldıramadığımız sûrece her zaman can sıkıcı durumlarla yüz yüze kalacaktık. büyük çaplı operasyonlarda PKK'dan ele geçirecektik. merminin tasarruflu kullanılması gibi boş zırvalarla alakası yoktur. ağırlık bu derece sorun olmazdı. BKC otomatik tüfeğini kullanıyordu. Fakat Kannas'in yaptığı iş çok farklıydı. Belgeli belgesiz bir sürü birbirini tutmayan bilgiler. Çünkü. Buna rağmen bizdeki MG-3 makineli tüfekleri BKC'ye karşılıktı. 10 Ağustos 1993'de verdiği talimat çıktı: " 1. gruplar (tabur ve bölük) tam olarak hangi tarihten itibaren yurt içine giriyordu? Ve bölgede saldırı yapacak hale gelmeleri için ne kadar bir zamana ihtiyaç duyuyordu? Đkincisi. Zap Vadisi'ni cehenneme çevirin. PKK makineli tüfek olarak. Silah payları buydu. eğer.

Đl Jandarma Alay Komutanlığı bu emri 5 Eylül 1993 tarihine kadar yerine getirecektir. bu günlüklerden ortaya çıkanlarla birleştirdiğimde meselenin bütünü berraklaşıyordu. Ağustos. devlet otoritesinden uzaklaşmışlardı. Mayıs ve Haziran ayları. Hızla taradım. Üstelik bir ikisinin sözlü ifadesine de gü-venilemezdi. Eylül ve Ekim'deki. köy ve mezralara yapılan PKK saldırılarında o yerin belediye başkanı. hani "insanın başını çevirip bakmayacağı" gibi dikkati bile çekmiyordu. 23 Ağustos tarihli ilk emrin metni: "Şehir. Đçlerinde iki not defteri vardı. bunu. ismi açığa çıkmış şahısların. sınırlarımız yakınlarında işletilen yabancı topraklardaki kamplardaki gruplar da fırsat yakalarlarsa. tebliğler. Karargah binasının bodrumunda PKK'dan ele geçiril102 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok miş bir çok doküman çuvalların içinde duruyordu. Temmuz ayından itibaren başlayan.000 kişilik silahlı güce yayımlandı. Islanmış." (Korucuların askeri emir ve komuta bağlantıları Đlçe Jandarma Bölük Komutanlıkları ve Đl Jandarma Alay Komutanh'ğıydı." 23 Ağustos tarihli ikinci emrin metni: "Devletten maaş. Her şey açıktı. Mevcut bilgilerimi. 53 mezradaki 826 korucunun maaşları kesilecek. Đhtiyaç duyulan cevapların büyük bir bölümünü karşılıyordu. Mayıs'ın başında bitiyordu. örgütün ismini muhafaza. Herkes bu emareyi iyi değerlendirsin. diğeri kurşun kalemle yazılmış notlan. eylem gecesi orada bulunmadıkları kesinkes tespit edilmiştir. muhtarları. adam kaçırma. silah. sayfaları sarımtırak. biraz da "hayretler içerisinde" döktüler. Şayet güç ve otoritelerini kanıtlamak için büyük bir saldırıyı kışın yapmak isterlerse. Böylece tablonun nesneleri. Yurt içinde Mayıs ve Haziran'da yapılan saldırıları ülke içinde kalmış olan gruplar başlatıyordu. meskun alanları silahla taciz yapanlar ise şehir ve köylerde yaşayan milislerdi. 23 Ağustos 1993'de iki. Hepsi PKK'nın yazdığı. Korkudan veya inandıklarından. yıpranmış. Bir gece Đstihb rat Şube Müdürüne emir verdim. mermi ve telsiz alan. mevcut renkleriyle birlikte tam yerine otumyordu. PKK'nın bölgedeki otoritesinin yükselmesiyle. Bunlara ilave edilebilecek başka önemli bir husus da. bir iç cebe girecek büyüklükteydiler. siyasi. Diğer dokümanların yanında. 3 Eylül 1993'de de iki olmak üzere dört emri bizzat kaleme aldım. mühimmat ve telsizleri toplanıp depoya alınacaktır. sonuçta bir bölümü devletten aldıkları maaşın da merminin de bir kısmıyla PKK'yı . buna karşılık PKK'ya maddi ve manevi her türlü hizmeti veren ek listedeki 20 köy. Birinin sahibi eğitimliydi ve Đstanbul'dan örgüte katılanlardandı. Her şey şöyle cereyan ediyordu: Sorumlu oldukları yurt içi mıntıkalardan havanın soğuması ve kar yağışına bağlı olarak Ekim sonu veya en geç Kasım'in ilk yarısında yurt dışı kamplara çekiliyorlardı. gün gün yazılmış anılan içeriyordu. yurt içindeki kamplardaki dağ kadrosu ile mıntıkalarında bulunan 1993 Dönem! 103 milisler müştereken gerçekleştiriyordu. mahalli yöneticileri. makaleleri kapsayan klasik ve sıradan şeylerdi. mıntıkanın ayrıntılı taranması ve hedeflerin defalarca keşiflerinin yapılması için kullanılıyordu. oturma gruplarını. Biri tükenmez. ne varsa duvarlara doğru yanaştırıp odanın ortasına.O dönemde henüz erkek veya kız teslim olan da bulunmadığı için sorgu da söz konusu değildi. bölük ve karakol seviyesindeki 23. konferans notları. Meydandaki sehpaları. çünkü bunların zaten hiç ayrılmadıkları yerlerde bir oryantasyo-na ihtiyaçları yoktu. silah. bir iki gün önce saldırı mahallinden ayrıldığı. yeni gelenleri alıştırma ve cesaretlendirerek kendilerine olan güveni artırma maksadıyla kışın da sınır karakollarına saldırıyorlardı. Muntazaman tutulmuş günlüklerdi. Kış döneminde mayın döşeme. gruba yeni katılanlar da bulunduğu için. talimatlar. "Bu çuvalların hepsini getirin ve çalışma odamın ortasına dökün". Temmuz. askeri konuları kapsayan çeşitli kitaplar. Irak ve Đran'daki kamplardan yurt içine hareketleri en erken Nisan'ın ilk haftası başlıyor. dört ayda saldırı ve eylemler doruk noktasına çıkmış oluyordu. Đyi bir eğitim verilemediğinden disiplinleri zayıftı. en sağlam bilgileri kapsıyordu. Askersiz kendi kendilerine bir şey yapmaları zordu. yazdırdığı. azaları. Vuracakları PKK'lıların bir gün gelip kendilerinden hesap soracağı duygusuna sahiptiler.

militanların kuş olup uçsalar gidemeyecekleri yerlerde bile bulunmayışı çok enteresandı. Türk komandoları olarak kasırga gibi yaklaşıp. bir asker yaralandı.' Eylül 1993'deki saldırı ve eylemler şöyleydi: 1 Eylül saat 16:00'da Yüksekova-Gürpınar yolu kesildi. PKK'nın en fazla pusu kurup yol kestiği. Mahalli kıyafetler giyecekler. 2 nci Ordu Komutanı da kendilerine refakat ediyordu. 21 Eylül saat 22:00'da Hakkari-Çukurca yolundaki Zap karakolunun emniyet timine saldırıldı Bir asker şehit oldu. hemen müdahale edilmesine rağmen. 22 Eylül saat 23:00'de Çukurca Serbest Sınır Karakolu emniyet timine saldırıldı. esnafın bir malı gibi saklanacaktır. sınırsız hayal gücü. bir korucu tim komutanı şehit edildi. on korucu yaralandı. Teröristler Bingöl'de tren yolunun raylarını . (Bir kıdemli astsubay çavuş. sivil kıyafetli ve kendi aracıyla seyahat ediyor. köylünün mahsulü. herkes oyunu iyi oynayacaktır. parende atan kurnazlık. kamyon veya traktöre binecektir. hareket güzergahı ve yolun güvenlik sorumluluğu. Kimseden izin almamış ve onlarca emre rağmen tek başına yola çıkıyor!) 18 Eylül saat 06:30'da Çukurca-Uzundere yolunda bir sivil kamyon mayına çarptı. 20 Eylül saat 23:15'de Şemdinli'nin Gelişen köyüne saldırıldı. Geceleri yarasa. Çünkü. köy ve mezralarda tek tek bulup gösterdiler. yolu kesenler. Gayrı nizami muharebe sahası "şeytanların çe104 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok lik çomak oynadığı" bir yerdir. Bir asteğmen ve bir er şehit oldu. kendi bölgelerinde bitirecektir. 5 Eylül saat 08:00'da Şemdinli Kayalar köyünden bir vatandaş mayına basıp öldü. Ordu komutanı: . Bu ekipler yol güzergahlarının gelişigüzel bir yerinden herhangi bir saatte oradan geçen bir otobüs. Bir vatandaş öldü. binbaşı-albay rütbesindeki dokuz subaya verilmiştir. yüzleştirildiler. Bir er şehit oldu. 10 Eylül saat 16:30'da Şemdinli-Derecik yolu kesildi. Sadece bununla da kalmayıp. 4 Dağ ve Komando Taburu ile Jandarma Komando Taburu için beş bölgeye ayrılmış ve her taburun "Yok Etme Sahası" ek krokide gösterilmiştir. bu yol boyunca bulunan köy ve mezralardaki koruculardan başkası değildi. Genel trafik akışı içerisinde yolun kesilmesi veya pusuya maruz kalınması halinde gereğini yapacaklardır. Dokuz terörist öldürüldü. Sürekli aldatma. bir k üfede. kendilerine verilen "ölüm bölgeleri "nde bulunan veya buralara giren PKK gruplarının işlerini. yönü ve gücü kestirilemeyen yumruk kullanılacaktır. 3 Eylül günü Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Đsmail Hakkı Ka-radayı Tugay karargahına geldiler. Dokuz subay ve sorumlu oldukları dokuz yolun listesi ektedir. serdengeçti." 3 Eylül tarihli dördüncü emrin metni: "Hakkari vilayetindeki dokuz kritik ve en yoğun kullanılan.destekliyorlardı. yıldırım hızıyla kurt sürüsü taktiği kullanılacaktır. Bir astsubay şehit oldu. 1993'ün son aylarında bu güzergahta yol kesen militanlar. iyi silah ve bıçak kullanan erlerden seçilecektir. gözü kara. Silahları bol kıyafetler içinde. pikap. 2 Eylül saat 18:10'da Hakkari-Çukurca ana yolu üzerindeki Zap jandarma karakolu saldırıya uğradı." "Tanrı doğruluk demektir. 16 Eylül 18:30'da Yüksekova-Yeniköprü yolu kesildi. Herkes. bir çuval veya torbada. askerler en saldırgan. Đki korucu şehit oldu. 13 Eylül saat 00:15'de Şemdinli Karakoç mezrasına saldırıldı. kendileri ile beraber bu işi yapanları.Osman Paşa senin tugaya ait birçok ikmal maddesini sana gönderemiyoruz. Timin başında bir uzman çavuş olacak. ana silahlarının yanında hafif tanksavar silahı (LAW) ve el bombaları yeterince bulunacaktır. Üç ko1993 Dönemi 105 rucu şehit oldu. PKK ile beraber eylemlere de katılıyorlardı.) 3 Eylül tarihli üçüncü emrin metni: "Hakkari. Bunu hiçbir zaman unutmayın. gündüzleri yılan gibi hareket edilecek. sıkıntıya düşmüş olman lazım. Hakkari-Çukurca yolunun ikide bir garip bir şekilde kesilmesi. dört militan öldürüldü. Dört vatandaş kaçırıldı. dört korucu yaralandı: 14 Eylül saat 15:00'da Yüksekova-Büyükçiftlik yolunda bir kamyon mayına çarptı. Her subay on kişilik "Yol Şahinleri Timi" kuracaktır. dağ kadrosundan gelen bir iki militanla beraber.

kadrosu ve kuruluşu ile K. kalıplara bağlı hiçbir faaliyetin muharebede fayda sağlamadığı gibi. Bunu önümüzdeki yıldan itibaren yapılacak atamalar için arz ettim. Şırnak bölgesi tamamen kapalı olduğu için ikmal kuzeyden Bingöl. Personel Şube Müdürü. öğretilenlerin hiçbiri. bir plan ve düzen yoktu. Harekat Şube Müdürü. Tugayın ana ast birlik komutanları. tabur komutanlarının da hepsi aynı anda. Ben bizzat takip ediyorum. araçlara gelince. ben dahil. 3. Ayrılırken "Osman Paşam. Mühimmat daha uzun süre yeter. "Sağolun komutanım. 1993 başında PKK'ya katılımların. Kendileri Van'a gitmek üzere ayrıldılar. Kızıllıklar arasında. milislerin ise bu miktarın 5-6 misli olabileceğini değerlendirdiklerini. Doğayı algılayacak duygu mu kaldı! Ben Yüksekova'da indim. Çünkü PKK kampları onlarca ton erzak dolu. Sonra geldikleri helikopterle beraber. ses getiren eylemler ve sonuçlar aldıkça arttığını. kızılderili usulü. zırhlı araçlar geldi diye. Đstihbarat Şube Müdürü. işimizin çok zor olduğunu".'lığının tek farklı birliği idi. "acı insana öğretir" sözünün herkes ve her kurum için geçerli olduğunu arz ettim. Karakol.K. hiç fark etmemiştim. Kimbilir bu kaçıncı göriişümdü.Komutanım bu. . zararlarının sayılamayacak kadar çok olduğunu. Maliye Şube Müdürü. Hem de her şeyin tavana vurduğu dönemde. Akşam olmak üzereydi. . daha doğrusu Tugay Komutanı (ben) hariç karargahın tamamı bu yılki atamalarda batıya dönüyordu. 2.sökmüşler. Bvı bölgede erzak sıkıntısı yok. Diğer komando tugayları gibi belli dönemlerde gelip sonra batıya dönmüyordu. Dağ ve Komando Tugayı Kara Kuvvetlerinin birliği olduğu için ikmal Malatya'daki 2. Lojistik Şube Müdürü.K. bir eksiğin olursa. Ordu ve Kara Kuvvetlerinden merkezi sistemle yapılıyordu. muharebeyi böyle yapılacağını sanarak kaldırılan yaya yürüyüşlerinin programa dahil edilmesini. sokaktaki sade vatandaşı bile şaşkına çevirmeye yeterdi. Kuvvet Komutanı hiçbir şey sormadan ve konuşmadan hepsini dinledi. birliklerin sırtlarında çantalarla kilometrelerce yürümelerini. çok kovboy filmi izlemişler. gelmeyen şeyler sizi huzursuz etmesin. Bu tugay. Atamalarda. "Ne kadar eğitim almış olursan ol. O nedenle atanacak subay ve astsubaylar. her şeyi gece yapmayı öğrenmelerini. 12. kendileri için de.000 kişilik dağ kadrosunun. yanlarında taşıdıkları belgelerden de başka sayılar vererek anlattılar. Van yolu da Başkale bölgesindeki 32 virajlar kısmında PKK tarafından sık sık kesiliyordu. dağın gökyüzünü yakalamak ister gibi yükselen 3800 metrelik zirvesi Aydın Paşa'yı çok etkiledi. Merkez Şube Müdürü. Tugayın Kurmay Başkanı. Rayların döşenmesi uzun sürüyor. buraya gelsin gelmesin. Yüksekova'nın Đran sınırındaki Perihan karakoluna gittik. arz ettiklerim dışında bir şey yok" dedim. bizim yapabileceğimiz ne varsa. dedim. her saat arayabilirsin" dedi. dedi. Bir Dağ Tugayıydı. 16 Eylül günü Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Aydın Đlteı tugayı ziyaret ettiler. o nedenle. Van üzerinden Hakkari'ye geliyordu. askerler için de çok faydalı olacaktı. onarımını bekliyoruz. atamaların özensizliği ve hesapsızlığının derecesini. Üstelik Hakka106 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok ri'de konuşluydu. Batıdan Hakkari'ye gelecek olanlar da Temmuz ayında tugaya katılacaklardı. bu sene Baüya atanacaktı. Dağ ve Komando Tugayı'nın 250 muvazzaf subay ve astsubaydan sadece 11'i Dağcılık ve Komando kursu görmüştü. oradaki PKK'lılar demek. Bu karakol da 1992'de saldırıya uğramıştı (saldırılmayan zaten yoktu). Batıdaki birliklerin. Kara Kuvvetleri Komutanına her şeyi ayan beyan ortaya koyan bir brifing verdim ve şunları teklif ettim: 1. Sana gönderilen araçlar da orada bekliyor. Yüksekova'nın kuzeyinde1993 Dönem! 107 ki Mor Dağ'ın eteklerindeydi. kimler olacaksa buraya gelmeden kurstan geçirilmeleri. "PKK'nın ulaştığı. bizim bölgede çok elzem değil. Bölgenin sorumhısuydu. gayrı nizami harp koşullarında klasik bir ordudan daha tehlikeli olduğunu. bütün eğitim plan ve programlarının bu şekilde değiştirilmesini. Şu kısa açıklama bile.

görevin icabını yapmak veya sorumluluk duygıı1993 Dönemi 109 .. çıkış için kullandığımız iki patikayı tepeden kontrol eden kayalıklardan PKK'lılar yoğun bir ateşe başladılar. 3. adımlar yavaş fakat sağlamdır. Önce Irak topraklarına girilecek. 4. Dağın üstündeki PKK'lılar. Bölgelerinden bu noktaya gelinceye kadar üslerinden beş ila dokuz saat motorlu olarak yol kat ettiler. Ayağı sanki bastığı yere çakılır. Havadan görülebilen bir şey yoktu. vadi ve boğazlar geçen kötü vasıflı Şemdinli-Derecik yolunu bir noktaya kadar gündüz kullandılar. sabır. kimisinin 3000-4000 militanın olduğunu söyledikleri. Tırmanma anı en riskli andı. Bir insanı bu hale. bir evin çatısından evin önünden geçen yoldakileri izler gibi bölgeyi 360 derece görebiliyorlardı. dört at bir mandanın yaptığını yapamaz. Üstelik hiçbir yorgunluk emaresi yoktu. Harekata katılacak taburlar. Daha sonra da bütün gece yürüyerek gün ağarmadan kuşatmayı tamamladılar. Bu da ancak dağ halat ve kancalanyla mümkündü. Fizik giıcü eşitlenebilse. Bir kuyunun dibinden kuyunun ağzına çıkmak neyse bu da aynısıydı. yukarıdan kaya parçalan ve çarpınca yön değiştiren mermiler. Irak tarafına geçerek. Roket ve mermiler de yağmur gibi insanın üzerine yağarak bu koşullara dahil olunca. üzerinde kimisinin 1500..) Dağın üçte biri Irak topraklarındaydı. Balkaya Dağı'nın üst tablasına henüz çıkılama-mıştı. haki fanilası muhtelif yerlerinden jiletle kesilmiş gibi parçalanmış. pantolonu dikiş yerlerinden atmış. yavaşça ikincisini atar. Dağ ve Komando Taburları. aşağıdan yukarıya çıplak kayalıklara yapışarak tırmanan askerlerin üzerine geliyordu. botlarından biri tabanı düşmesin diye bot bağcıkları ile koncuna bağlanmıştı. Yarım saat kadar sonra. Hakkari'deki kışladan 2-3 kez çatışma sahasına gelen helikopterler dağın bizim topraklarımızda kalan tarafındaki patikadan çıkmaya çalışan timleri rahatlatmaya çalıştılar. her taraf tıpkı arı peteğini andıran şekildeki kayalıklarla kaplı olduğundan adına Balkaya Dağlan deniyordu. Derecik'teki Piyade Taburu ve Jandarma Özel Harekat Grubu katılıyordu. Dağ ve Komando Taburu'nım daha fazla zamana ihtiyacı vardı ve olağanüstü güç istiyordu. (Temmuz ayında bölgedeki asker ve sivillerin. Saat 05:00'dan itibaren tırmanmayı emniyete almak ve örtmek amacıyla. irade ve da-yanıklığm yanında cesaret ve korkusuzluğun da yer alması gerekmektedir. Tepelerinde bulunan kayalıkların alüna saklı PKK'lılar helikopterlerce top ve makineli tüfek ateşine tutulurken. Bu faaliyet 45 dakika kadar sürdü. Çevresi yüksekliği 80-100 metreyi bulan dümdüz kayalarla çevriliydi. Bulundukları yer de ateş eden PKK'lılara çok yakındı. Balkaya Dağı'nın güney eteğinde bulunan Derecik Jandarma Sınır Karakoluna bir önceki gün gelmiş ve ileri komuta yerini burada açmıştık. Dağın üstünde üç kilometre boyunda. Hava Kuvvetleri uçakları. bölgedeki en gözü kara aşireti olan Gerdi'lerin de uğursuz kabul ettikleri dağ. Dağa tırmanma manda sabrı isteyen bir işli. Üzerine biri Türk diğeri Irak tarafından bulunan iki dik patika ile çıkılabiliyordu. buraya ulaşabilmen tek yol. Bu kesimdeki timlerin başında olan Yüzbaşı Şaban'in o gece gösterdiği liderlik örneği ve fedakarlığını insanların hayalleriyle bile anlayabilmesi çok zordu. Helikopterleri kayalıklara 108 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok tırmanan subaylar yönlendiriyor. Zamanla yarışmak ve onu alt etmek demekti. Askerler onu gördükçe. havadan helikopterle yaptığımız hedef tarifleri ile dağın ortasındaki vadiyi boydan boya vurmaya başladılar. dağı baüdan kuşatacak olan 3. Harekata 1. Her şeyin günlük akışındaymış gibi olmasına özen gösterildi. dağa çepeçevre 28 yerden tırmanılacaktı. Saat 09:00'da ateş açılmayan tırmanma kesimleri dahil. 8x10 kilometrelik bir alam kaplıyordu. 40 metre eninde doğu-baü istikametinde uzanan bir vadi dışında. daha önce attığı adımı bir santim geri almaz. (Yüzbaşı Şaban'ı gördüğümde ceketi yoktu. Bu. hedef tarifi yapıyorlardı. Manda bir adım atınca. Bu iki patika dahil." 22/23 Eylül 1993 gecesi saat 04:00'da Şemdinli'nin Derecik bölgesindeki Balkaya (Govent) Dağı eteklerinden çepeçevre kuşatılmıştı. bunca yorgunluğa rağmen inanılmaz bir enerji ile sanki yeni koşuya başlamış yarışçılar gibiydi. sonra da birlikler yabancı bir arazide sekiz kilometreye yakın dağlık alana gece şartlarında yayılacaklardı. sabır ve irade isteyen bir tabiattır.seni o ana hazırlamış değildir.

PKK'lılarm görüşlerini zayıflatmak için çalışıyordu. Ateşe tutulan hattın hemen alünda da bizim timlerin subay ve askerleri vardı. .Taburun komutasını bana devredebilir misin? . Onunla temas kurup.Bütün taburlar zaten sizin komutanım. Atilla mevzi alarak çatışmaya devam etti. senin yetki ve sorumluluğunu bana devreder misin? Beni kendi yardımcın kabul et. doğru düşündüğünü sanan. Bire bir çarpışmak gerekiyordu. Đnsanoğlunun yeryüzü serüveninde her zaman konuşan. PKK'lılann yoğun atışlarından ziyade kayalıkların arasına palleri sığmıyordu.Atakan 110 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok . Yanına gittim. Onun bu durumu. Hemen karargahtan bir helikopter istedim. Şimdi Kurmay Binbaşı). Bizim telsiz konuşmalarımız PKK tarafından da dinleniyordu. Şimdi daha çok köreltme ihtiyacı vardı. Sen 15-20 dakika sakin bir yerde dinlen. Pilot dahil. pilot en tehlikeli olan dalışını yaptı ve Atilla'nın yanında bulunan subay ve askerlerin PKK'lılann üzerine bütün güçleriyle ateşlerini toplamasından istifade ederek. fikir sahibi olan. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Atakan'ın yanına gittim. ancak her geçen dakika kan kaybından takati azaldı. Testinin kayaya kafa tuttuğu nerede görülmüş? Son derslerini vererek işlerini bitirin. Arkadan çıkanlar hemen etrafında bir çember yaparak Bölük Komutanlarını daha içeride bulunan. birlikler tarafından kullanılması militanların ateşlerini köye toplamasına sebep olmuştu. . Buradan Balkaya'nın ortasındaki dar vadinin büyük bir kısmı da görülebiliyordu. Artık ağır silah desteği de mümkün değildi. çıkışı tutan kayalıklar-daki mevzilerde saklanan PKK'lılara tüfek gibi görerek ateş ediyordu. Ama. Bu derinliği ölçülemez millet ve vatan aşkıydı. Çok hassas ve mümtaz bir subay olan Tabur Komutanı Binbaşı Alakan çok etkilendi. Hem dağa çıkanlar. Her şey önümüzdeki 200-250 metrede cereyan ediyordu. yukarıya da birer ikişer kişi olarak ancak çıkılabilirdi. bölgeye göndermelerini söyledim. Bu köy şimdi alev alev yanıyordu. (Mermi Üsteğmen Atilla'nın kuyruk sokumuna saplanmıştı. Helikopter yaralının bulunduğu yere iki kez iniş için yaklaşma denedi. anlaşıldı" geldi. hatta iyi plan yapabilenler. "Çevrimdeki bütün telsizler. ses tonuyla telsiz konuşmalarına da yansıyordu. Biraz ötemde idi. daha fazla şişleme lazımdı. "işi iyi yapan" zor bulunmuştur. Đki dağ topu bulunduğumuz yerden.Emredersiniz komutanım. hem de bu riskli topçu atışını yapanların kendilerine güvenlerinin ne kadar büyük olduğunu. yaralı üsteğmen helikoptere bindirildi ve pilot bizim bulunduğumuz vadiye süzülerek bölgeden çıktı. Helikopter geldi ve yaralı üsteğmenin yanında bulunan subaylar helikopterle irtibat sağladılar. 4. Mesafe 20 metrenin altına düşmüştü.Bu öyle değil. Çıkış patikasının başlangıcında bulunan ve birkaç yıldır boş olan Yukarı Koçyiğit köyündeki bazı evlerin dağdan gelen PKK atışlarından korunmak maksadıyla. her zaman bulunmuştur. Dağın çıkılan kısmında artan asker sayısıyla başka bir çare bulmayı düşünürken. sizleri gururla izliyorum" anonsunu yaptım. gözü kara ve yiğit bu subay. Dağın üstü ile askerler arasında 20-30 metre kadar bir mesafe kalmıştı. her şey planlandığı ve ününüze yakışır şekilde sürüyor. Yukarı ilk çıkan Bölük Komutanı Üsteğmen Atilla oldu. Çatışma bölgesinin yakınlarında bir UH-1 (küçük tip) helikopter olduğunu bildirdiler. Atilla'yı görünce göz yaşlarını tutamadı. savunulması kolay kayalığa taşıdılar. Sakat kalmadı. arkasından ve yakın mesafeden atılan bir mermiyle belinden yaralandı.) Saat 09:30'da Balkaya Dağı'na doğudan tırmanan 4". Taburun ortak frekansına girip çağrıda bulundum. Tabur komutanı sürekli bölük ve tim komutanlarına emirler veriyor." (Dağ ve Komando Tugay Komutanının kod adı). havanlar başlangıçtan beri sis mermileri atarak. "Taburun komutası geçici olarak bende. Başarılı olamadı.Buyurun komutanım . hepimiz kayalar veya atışlar sebebiyle her an helikopterin düşebileceğini bilerek faaliyeti izliyorduk. bu işlerle ilgisi olmayanlar bile anlayabilirdi.su gibi etkenler getiremezdi. konuşan "Yavuz". Dağın üzerine çıkmasından kısa bir süre sonra. en önde gidiyordu. . . Bütün telsizlerden canlı bir şekilde "alındı. Bulunduğumuz yerle dağa çıkılmaya çalışılan patika arasında dar bir vadi vardı.

. ufak tefek birisiydi. Sabah saatlerinde karakola gelen bir helikopterle dağın ortasındaki vadiye gittim. Korucu başını ve onu yanıma getirdiler. Tabur Komutanı yardımcılığı görevim bitti. . (Gülerek) Senin vergini kaldırdık. silah.Estağfurullah komutanını.. adamcağız bembeyaz oldu. karar defterleri. Vadide PKK'ya ait yük katırları ile koyun ve keçi sürüsü de vardı. insanlar daha çok acı çekmiş ve kayıpları her yönden daha fazla olmuştur. şu anda yanımızda olan bir korucu da bu mahkemede yargılanmış ve vergiye bağlanmıştı. hangi suçtan yargılanacaklar. Gece dağın üzerinde birkaç kısa süreli çatışma dışında pek bir şey olmadı.Ne mahkemesi? Ne vergisi? Eşkıyaya vergi verilir mi? dedim. Dağın ortasına doğru toplananlar. yargı heyeti kimlerden meydana geliyor. insana sanki yer yüzünün başka bir ülkesinde yaşıyormuş gibi gelebilirdi. aleyhine gidişlere sebep olmuştur. kimPWĐ 112 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok lere hangi cezaların verildiği. mermi. şimdi PKK'nın depo diye kullandığı yerlerden bazılarının inleri olduğunu söylediler. Millet ve toplumların. Buraya geldiğimden beri kendi kendime hep aynı soruyu soruyordum: "Nasıl. Harekata katılan bölge korucuları. yaralılar. her şey mevcuttu." Vadinin boydan boya iki yanındaki kayalıkların altı ve mağaraların içleri. sakat kalmış genç kızlar ve oğlanlar. Bunların nasıl yapılmış olması ise iğrenç bir durumdu. Đşlediği suç da. herkesten alıyor. eski kusurlarını örtüyor. Ölüler.Başım gözüm üstüne paşam.Öldürürler paşam. Dağ ve Komando Taburu da koni biçimindeki dağın üstüne çıkmıştı.. Derecik bölgesinde yaşayan bu insanların 10 yılda çektiklerinin ayrıntılarına girildiğinde. ölen çocuklar. bütün gece Kuzey Irak'taki gruplardan kendilerine yardım edilmesi çağrısını tekrarlayıp durdular.Irak tarafındaki patikayı kullanan 3.Atakan. Kırmızı bezle yazılmış mahkeme ismi ve bölümlerini gösteren yazılar. Arı peteğine benzeyen kayalıklarla kaplı 10 x 8 kilometrelik alanın adım adım taranması ile faaliyetin ikinci safhası başlıyordu. Bundan sonra onlara alet olmayacaksın. bizim 1993 Dönemi ĐH olamayacağımızı düşündükleri istikametlerden Kuzey Irak'a kaçmaya çalışırlarken komandoları karşılarında buldular. bu dağda bir zamanlar onlarca ayının yaşadığını. bu derece hazırlıksız olunabiliyor ve neden bu kadar yıl uzatılmıştı?" Her iki sorunun da cevabı tekti ve Ulu Önder bu cevabı net vermişti: "Gaflet.. militanlardan biri şarjörünü yere düşürünce fark ettik. kimler için yakalama emirleri çıkartılmış. Üstelik henüz büyük bir araç kolay hedef sayılırdı. . şimdi öl de hemen kendimi şu kayalıklardan atayım. gene her taraftan sarılmış olmalarının şaşkınlığı ve paniği duyuluyordu. Şu ana kadar üsteğmen Atilla dışında. öbür yanında altı PKK'lı birbirimizden habersiz geçirmişiz. Ve uzayan meseleler. bir karakol hakkında istenen bilgiyi PKK'ya getirmekte geciktirmişti. hem biz hem onlar afalladı. Đşin daha da ilginç olanı. Hiç kimsesi olmayan. Gece bulunduğum Derecik Karakoluna Gerdi Aşiretinin yaşlılarından ve ileri gelenlerinden bir grup görüşmek için geldiler. . Vadinin Türkiye tarafındaki bölümünün dörtte biri taranmıştı. . Binbaşı Atakan yanımdaydı: . Đşin hayati kısmı bitmişti. Derecik'teki Piyade Tabur Komutanı Yarbay Ali geldi: "Komutanım dün gecenin birkaç saatini taş duvarın bir yanında biz. Kayıtlar bu bölgede kimin ne yaptığını ortaya koyuyordu. gerekçeli hükümler. bir yaralı dahi yoktu.Çarpışarak buraya çıkmış olman. PKK telsizlerinden. tarih boyunca uzayan her meselesinde. malzeme ve erzak deposuydu. haklı olan tarafın da zaman içinde haklarının ne derecede doğru olduğu konusunda yeniden yorumlanması gibi.. Her birlik kendi sorumluluğuna verilen kesimlerdeki kayalık ve mağaraları dikkatli bir şekilde aramaya devam ediyordu. Korkacak bir şey yok. orta yaşlı. delalet ve hatta hıyanet içinde olanların sayesinde". . Bir kısmı geceyi bile beklemeden. Yüksek ve geniş bir mağarayı Kürdistan Halk Mahkemesi diye kullanıyorlardı. Helikopterin bile tam konabileceği yer yoktu. Ölüler. Çıkılan her yerde tim mevcutları hemen çoğaltıldı. Komuta sende.

Ölü soyuçular artık kendileri ölüydü. Hemen derin mağaralara ve iyi koruma sağlayan kayalıkların alüna giriyoruz. helikopterler tepemizde daireler çizmeye başlayınca. kendisini de kanatlanmış olarak bulutlara yükselirken göstermişti.43 savaşçı.Kışın burada kamp var mı? / . fakat doğru cevap ver. 200 kişiydik. çevresiyle birlikte yapmış.Çocuk. ağrı kesiciler. şu köylerde ıstırap çeken insanları koru.Size en yakın köy Taşburun mu? . .Biz geldiğimizde dağda kaç kişiydiniz? . . Bal-kaya Dağı'nı çok seviyordu. . .) Vadinin başındaki çatışmalarda dün vurulan 8-9 PKK'lı cesedi vardı.. Bir resim vardı ki şaşırtıcıydı. Bunu yapan helikopterden sonra da uçakların geleceğini biliyoruz. Balkaya Dağı'nın resmini.Evet. 1993 Dönemî 113 Mağaralardan birinde yarab bir militan bulunmuştu. Subaylar: "malum olmuş komutanım" dediler.Ben Taşburun Hudut Bölük Komutanıydım. (Daha sonraki zamanlarda Derecik'teki taburun yanında salaş bir yerlerde yattı.. kalktı ve askerlerden hiç ayrılmadı..Sabahki hava atışlarında kaybınız oldu mu? . tek tek sarmaldan ayrılıyordu. 3 Ağutos 1993 gecesi saldırıya uğrayan Üsteğmen ve yedi askerin şehit olduğu Yüksekova Uzunsırt Karakolunda şehit edilen askerlere ait çok miktarda şahsi fotoğraflar ile onların şahsi malzemelerinin bir kısmı çıktı.Lideriniz artık böyle bir zahmete katlanmak zorunda kalmadı. gökyüzüne bulutlar çizmiş.Böyle bir beklentimiz hiç olmadı! Lider. .Bu bölgedeki takımdan kimseye bir şey olmadı.Evet. devlet sana silahını ve mermisini vermiş. hamile kalmayı önleyen malzemeler ile cesaretlendirmeye yarayan küçük sarı haplar mevcuttu. Ölenlerden bifjUe sıhhiye çantası sırtında bir sağlık görevlisiydi. Şimdi sorularıma çabuk çabuk. Uçaklar geldiğinde ne yapıyordunuz? . Bu dağdaki grubun çok farklı bir bölgedeki saldırıya katılmış olması. Hanına Geçidi'ndeki Uzunsırt Kaıakoluna siz mi saldırdınız? . Sağlıkçının şiire ve resme meraklı olduğu da anlaşılıyordu. bunun gelip geçen helikopterlerden olmadığını anlıyoruz.Sen ne kadar zamandır örgüttesin? Nereden katıldın? 114 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok .Bu kadar hakim ve her yeri gören bir bölgeden gece gelişimizi niye tespit edemediniz? . .. Bunların üzerinden. hepsini cezalandıracağını söyledi. Sen Kürdistanm En Muhteşem Dağısın" diye şiirler yazmıştı. Sürekli operasyonlara katıldı. bak seni korucu yapmışlar. bazı ip uçlarını iyi açıklamaya yetiyordu. maaş alıyorsun. Gözleri ışıldadı. Đri yarı genç biriydi. 8-10 kağıda bu dağın resmini yapmış. Đğdır nere? Şemdinli nere? Sen hangi akla hizmetle buralarda geziyorsun.köyündenim. aynı kağıtlara "Govent.Đğdırlıyım. . s?Kahleyin tepecilerin/gözcülerin uyuduğunu. bunları iyi kullan.Biz. ilk gelen helikopterle de seni hastaneye göndereceğim. 150 savaşçı Avaşin'e (MeziKaryaderi kampı) gitti. Mayıs başında talimat geldi. sonra açılıyor. yeniden mevzilerimize geçeriz.Đğdır'ın neresindensin? -. .Çarçel (Đkiyaka Dağlan) gruplarıyla birleşerek karakolu kaldırma eylemine katıldılar. Çantanın içinde ameliyata yarayan cerrahi malzemeler. Uçak ve hel'kopter-lerin artık gelmeyeceğini anlayınca.Nerelisin sen? diye sordum.Dışarı çıkınca bir şey hissediyor musunuz? . . . Ateş eden helikopterler gelince de aynı şeyi yaparız. Kalçasından ve ayağından yaralandığından kaçamamışü. . Doktorlar zaten yaranı sarmışlar. komutanım. . Artık ana yumakta kaç tane uç varsa. ..Ölüp ne yapacaksın. en fazla 1-2 saat kulaklarımız az işitiyor.Bombalar bulunduğumuz kayaların üzerinde patlarsa.. Gözleri hemşehrini görmüş gibiydi.

devede kulak bile değildi. kolay hedef olarak seçtikleri şehir içindeki devriye polis otosuna park halinde iken ateş açmış. mermi. Saat 22:00 civarında bir mesaj getirdiler.Karşıdan kim konuşuyor? . bu dağda kışlık kamp kuramazdı. Cahit başını kaldırmadan sürekli not alıyordu. malzeme ve yiyeceğin nasıl taşındığını açıkla o zaman. diğerinin yaralandığı. Burada bir otelde 2-3 gün kaldıktan sonra 15 kişi. bir gece Đran'a geçirildik ve Zagros kampına ulaştık. Şehrin ışıkları eylemden hemen önce tamamen kesilmiş. Gece yansına doğru belki 30-40 soru sorarak diş söker gibi aldığım bilgilerden anlaşılan şuydu: 2-3 kişilik bir milis unsuru. dağ . üçü kız.) 20 dakika sonra geldi. Jandarma Lojistik Komutanı. eğer çoluk çocuk veya asker ölürse. Ne zanun <! ağ kadrosunun başı beladaysa. 1993 Dönemi 115 Mesajı Kurmay Binbaşı Ahmet getirmişti.Saldırı ne kadar zaman önce başladı? . Emniyet Mûdürvt. 200 ve daha büyük miktardaki insan gücü. bir şehirde milislerle tepki vererek "gtıçlü" olduklarına hem halkı hem de kendilerini inandırmak istiyorlardı. devlete ait binalara ateş edildiği" yazılıydı. Ama ben devamlı kullandığımız için ikisinin yerin j biliyorum. Ertesi gün taburlara. Sizler bu işleri ne zaman öğreneceksiniz? Top sesi bile onları ürküte-cektir. iki kişi Yüksekova'ya getirildik. ben hemen hemen şehirde hiç kalmadığını için.Tanklar şu anda bir şey yapmıyor. Đl Jandarma Alay Komutanı. Biz ayrıldıktan sonra bu bölgelerde neler yapılacağı konularında Şemdinli'cie sürekli kalan Tugay Komutan Yardımcısı. ahizeyi aldım: . Akşama doğru Derecik Karakoluna döndüm. . o iki yeri göster.Kurmay Başkanı nerede? . Balkayaişi bitmişti. .Bunu sadece lider ve onun yakınındaki bir iki kişi bilir. bir türlü Hakkari'den haber gelmiyordu. PKK Yüksekova Şemdinli mihverinde iki büyük darbeyi üst üste yemişti. sana yardım etsinler. Aradan dakikalar geçiyor. Bilgiyi Binbaşı Ünal'dan aldım. Tanklardan turşu mu kuracaksınız? Oradakilere söyle. bir kıraathanede bizi buldular. dolayısıyla Derecik Karakolunda PTT hattı yoktu.Bak aslanım. Konuşmaları saat başı telsizlerle merkezden merkeze yapılabiliyordu. ikisini Hakkari'deki lojmanların ortasında bulunan tepede mev-zilendirmiş. . % . ben Binbaşı Ünal komutanım. silahlı saldırıya kalkışılması halinde tankların nasıl hareket edeceklerini kesin olarak emretmiştim. Artık. .Bu kadar silah. Hakkari'ye döndüğümde. zaten şehirdeydi. Kurmay Başkanını bulamadım. bir polisin şehit olduğu. Tanklar ne yapıyor? Saldırıdan önce ışıklar sönmüş mü? (Yüksekova'daki kalkışmadan sonra Tatvan'dan beş tanklı bir takım gelmişti.Yarım saati geçti komutanım.Mevzilerdeki askerleri kontrol ediyor. PKK'nın 1994 kışı için beş aydır Balkaya'ya stokladığı yiyecek ve malzemeler ele geçmiş. yerlerini bildikleri depolardan uzaklaştırılır. Đstanbul'dan katıldım.Peki o zarjıan. . bu saldırının olacağından. Ana telsizin bulunduğu yere gittim. Kurmay Başkanı.Taşıyıcılar sonradan başka mıntıkalara gönderilerek. . orada bulunmamanız hepinizin hayrına olur.Kurmay Başkanını hemen bul. çevredeki bazı evlerden ve boş arazilerden lojmanlar dahil. burada temelli kalan grup da işe yaramaz hale gelmişti.. diğerleri bilmez. . Onun için ateş edilen yerlerde militan ve milislerden başka kesinlikle kimse yok. Piyade Albay Cahit'e neler yapması gere Đttiğini söylüyordum. . o şehirde yaşayan devletin memuru geçinenler dışında bütün halkın haberi vardı. Birlikler arama faaliyetlerine devam ediyorlardı.5 yıldır. ancak bunlar. Harp Okulu ve Piyade Okulundan sınıf arkadaşım. Mesajda "Hakkari içerisinde bir polis otosuna ateş açıldığı. birkaç kez görüştüler.1.Bu dağdaki depoların yerlerini biliyor musun? . hızla kendi bölgelerinize dönün emrini verecektim. Bölgede. Đşsizdik.Binbaşı Ünal. Tankların üçünü Yüksekova'da bırakmış. Tugayın Muhabere Bölüğü harekat için kendi muhabere sistemlerimizle birlikte faks cihazlarını da çalıştırdığından Hakkari'deki Tugay Karargahıyla yazılı mesaj teatisi de yapılabiliyordu.

Bu savcının geceleri belli zamanlarda şehirdeki evinden ayrılıp. Balkaya'ya giden eden olmadı. Gerek duymuyor anlaşılan.Basından öğrenmiş.Onu söylemedi. Harekata katılan taburlar. Oradan buradan gelen silah sesleri. . Batıdan atanrtîış bir mühendis geldi. ama bu apartmanın her katındaki odalarda kimler oturuyorsa. buna da sebeplerini bilmeme rağmen bir türlü akıl erdiremiyorum. Biz 50 katlı apartmanın her katını tek tek temizleyeceğiz.Beni güldürme Tevfik Albayım. ipe sapa gelmez bu tip şeyler insanı. Müdür izindeymiş.O zaman gitsin. . Balkaya Dağı'nın yarısı bizde yarısı Irak'ta. jandarmaların. bu saçma sapan şeye ödenecek bedelin vebalini kim taşıyacak? Ne zamandan beri muharebe sahasında otopsi yapılıyor? Albayım. . Müfettişler tahkikat yaptılar ve hemen görevden aldılar. gördün değil mi? Helikopterlerin gece uçamamalan var ya? Hayatımda hiçbir şeye bu kadar hayıflanmadım. Dağ ve Komando Taburu niye duruyor.Turskorabata.Cahit. Bütün işlerini 20 dakikada bitirmişlerdi. Diğeri de kalıpçılık ve yavaşlık. burası da bizim hükümranlığımızda diyerek.Ben size ne dedim? Madem öyle biı. PKK'nın ölüleri de şu anda Irak tarafında.Şimdi beni iyi dinleyin. Sordum: . Siz zihninize ve fiziğinize fazla yükleniyorsunuz. şehirdeki korucuların kendilerini cesaretlendirmek için havaya ve şüphelendikleri bitki örtüsü olan yerlere ateş etmelerinden başka bir şey değildi. Şemdinli'ye savcı mı atamış? Şimdi. "yavaş yavaş ve iyi yapılmayan" demek. Bu insanı öldü116 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok rüyor.Balkaya Dağı'nda öldürülen PKK'lılara otopsi yapmak istiyor. 26 Eylül 1993 günü havanın aydmlanmasıyla birlikte Balkaya Dağı'ndan ayrıldılar ve aynı gün kendi bölge ve üslerine döndüler. demedim mi? Aynı hassasiyeti Türk askerlerine gösteriyor mu? Biliyorsun. . . . Env-niyet timine de ihtiyaç duymuyor mu? . . polislerin. civardaki PKK gruplarıyla buluştuğuna dair stırekli duyumlar geldiğini Şemdinli'ye ilk geldiğimde söylememiş miydiniz? . onlar kendi camlarını kendileri silecekler. PKK grubunun yerini tespit etmek için bundan daha iyi bir fırsat mı olur? 100 metre uzağınızda1993 Dönemi 117 ki kışlada 1000 askeri bulunan 3. PKK'dan daha fazla yoruyor. Hele şu karakol baskınlarını haber aldığımda hemen oraya gidememem. Türk işi. Balkaya Dağı'nın üstü emniyetli mi? Oraya yer emniyeti olmadan helikopter inebilir mi? Orada neyle karşılaşacağınızı sanıyorsunuz? Koskoca operasyonda bile. Orada ne olduğunu nereden biliyor? .Đki yıldır. yardımcısı. Bu savcı kaç yıldır Şemdinli'de? .Bulgarların bir atasözü var biliyor musun? Đnsan bu söze kızıyor ama asırlarca bizle birlikte yaşayan bu insanlar neden durup dururken bunu söylesinler? .Nedir komutanım? . insanlar alışkanlıklarından birden bire kurtulamıyorlar. .Siz de ikinci yıla girdiniz. ama yavaş yavaş daha iyi yapacaklar. Bizim memlekette bir söz vardır: "şaşkın ördek kıçtan dalar" denir.Gitmek için helikopter istiyor. Adalet Bakanlığına bildirildi. . biz bir şehit vermezken. hız ve temponuz çok yüksek.kadrosundan şehre inen 8-10 kişilik başka bir unsur da bunları iki ayrı mevziden makineli tüfekler ve roket atarlarla desteklemişlerdi.) Hakkari'ye döndükten bir gün sonra TEK Müdürünü tugaya çağırdım.Albayım konular gittikçe çadır tiyatrosu piyeslerine dönüyor. (Bu savcı. Ne yapacaksa yapsın. Bu konuda işte aynen öyle. .Söyledim komutanım. .Nedir? . 27 Eylül günü erken saaderde Şemdinli Jandarma Sınır Alay Komutanı Albay Tevfık aradı: -Komutanım biraz önce Şemdinli Savcısı beni aradı.Büyük çaplı harekat olduğu zamanlarda bile sakinsiniz ve bu derece üzülmüyorsunuz. Irak Arap Cumhuriyeti. Bir talebi var.

lıklıydı.Bunlar kilitli değil mi? Emniyetleri nasıl sağlanıyor? .30'da Hakkari merkez Taşbağlı köyüne silahlı saldırı yapıldı.Şehirde iki trafo var. Bu bölgede yurt içinde de sık sık yer değiştiren bazı gruplar olmasına rağmen esas tehlike Kuzey Irak'tan geliyordu.Efendim bir şey daha var. 7 Ekim saat 17:00'da Hakkari-Çukurca yolu kesildi. bu saldırılarda ölenlerin vebalinin bir kısmı size ait. idin bir taktik akın uygulayacağız. korkarak kendinizi güvende hissetmekten vaz geçin. Sizin müdürünüze veya size. Đki ambulans ve bir kamyon yakıldı. anında kesildi değil mi? . Konuşmam bitti. hiç kimse. "buraya taar1993 DÖNEMĐ 119 ı ııı edeceğiz. Harekata Daft ve Komando Tugayının tamamı ve Jandarma Komando Taburu katılacak. O zaman da aynı anda elektriklerin kesildiğini öğrendim. bunlardan kesilebilir. .500 nüfuslu ilçenin yarısı kenti terk etti. . . ne yapmam gerekir? . .Peki. Havai hatlardan ikisinin arasına bir değnek sokarak da yapabilirler. Siz ve müdürünüz her kimse. Ve bunlar. II Ekim saat 12:00'da Yüksekova'dan Hakkari'ye gelen askeri konvoya uzun menzilli silahlarla ateş açıldı.Evet efendim. sonrasını siz bilirsiniz! "Karşı taraf gibi düşünmeyi öğrenmek yetmez. Bir asker şehit oldu." Ekim 1993'deki önemli durumlar: I Ekim saat 21:15'de Yüksekova ilçesinde 1 nci Dağ ve Komando taburunun kışlasına silahlı saldırı yapıldı. bu şehre ne zaman eylem yapılacağını bilen binlerce insandan sadece üçü.ayı) sırtlarını tutarak. Farkında değilseniz ben söyleyeyim. Doğudan Mezi-Karyaderi'ye yak-lajan Basyan Vadisine Derecik'teki piyade taburu taarruz edecek.Hakkari'nin ışıklarını aynı anda söndürmek istesem.Hayır paşam. o . Çukurca'nın 20 kilometre doğusundaki sınır karakol ve köy-Iniıır saldıranlar buradan geliyor. Şimdi bir kritik soru soracağım. askerler kendilerini. Aksi halde. Bir yarbay ve bir binbaşı yaralandı. . Duvardaki kabartma haritadan Kuzey Irak'taki Mezi-Karyaderi (PKK'nın Avaşin dediği) kampını göstererek.Haziran ayında bu şehirde gene böyle beş saldırı olmuş. Tabur komutanı işin erbabı. Bir subay yaralandı." 4 Ekim saat 21. Şemdinli Dağ ve Komando Taburu.Yok öyle değil! Her defasında bir leylek ailesi gelip tellerin arasına hızla bir yuva inşa ediyor. "bu işi bizim bekçiler yapıyor" diye gidip yetkililere söylemediniz? . Derecik gü-ııryinden Kuzey Irak'a girecek ve güneydeki Küçük Zap (Şemdinli (. anahtarları da onlarda. siz neden. "Bu iş nedir böyle? Her saldırıdan birkaç dakika önce şehrin elektrikleri 'tık' diye kesiliyor" diye soran oldu mu? .. Harekat 5 Ekim 1993 gecesi sızma şeklinde başlayacak.25 Eylül gecesi şehirdeki elektrikler gene. Tabur kışlasındaydı ve hazır.Elektrikleri bu bölgeden işe aldığınız o üç adam kesiyor. Saldırıyla ilgili Milliyet gazetesinin haberi: "Yüksekova göç ediyor. Saldırıyı yapanlar pişman olacak zamanı bile bulamadılar. daha hızlı düşünmeyi öğrenmek gerekir. Sekiz korucu yaralandı. Burada önemli olan işin tekniğini bilen sizin de kulağınızın üstüne yatmanız. O minini iki büyük harekata soktuğumuz için tecrübe kazandı. Son bir haftada iki kez baskına uğrayan Hakkari'nin Yüksekova ilçesinden göç başladı. O üç adamınız için şimdi emir vereceğim.'. ortalıkta görünmeyen bir düşmanı kovalarken bulurlar. Aynı gün saat 10:30'da bu karakola gitmekte olan jandarma araçlarına pusu kuruldu. Yüksekova ve Şemdinli'den sonra sıra Çukurca bölgesine gelmişti. 28 Eylül gecesi. 11 Ekim saat 10:30'da Yüksekova Kısıklı Jandarma Karakolu saldırıya uğradı. 118 Unutulanlar Djşinda YenĐ Bir Şey Yok . Harekat ve Đstihbarat Şube Müdürlerini çalışma odama çağırdım. 24 Ekim saat 05:15'de Çukurca Jandarma Sınır Alay kışlasmyı emniyet timine saldırıldı. 48.Üç bekçi var. Hava desteği olmayacak.

Karakol düz bir yerde subay. Bu nedenle jandarma birlikleri ne zaman Güven Dağına çıkmaya kalksalar. Bunların tam nerede 120 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok olduğunu bilen de yoktu. Gün geçmiyordu ki Kuzey Irak'taki sırtlardan bu karakolu taciz etmek için ateş açılmasın. mutlaka çatışma çıkıyordu. Irak derinliğinde röleye ihtiyacımız olduğundan Güven Dağı'na kurulacaktı. hızla dalmak. Aynı gece planı Diyarbakır'a gönderdik. yemek yediği. telsiz. doğrudan doğruya Irak topraklarının derinliğine dönüktü.istikamete kaçacak olanları bekleyecek. bunlardan istifade etmemiz" bildiriliyordu. PKK buradan mecbur kalıp geçilse bile hemen akabinde yeniden dağa yerleşiyordu. hedef çok uzak da olsa. Mezi-Karyaderi kampı Hakkari-Irak sınır hattının altındaki PKK kamplar zincirinin tam merkezindeki ana kamplardan biriydi. 1991'den sonra Türkiye tarafından PKK'yla mücadele için Barzani'nin gösterdiği yerlere inşa edilmiş ve malzemeleri de verilmişti. Hemen yakınında da odun ateşiyle ekmek. Irak'taki Mezi-Karyaderi'de biten Rezak Boğazını kontrol ediyordu. Çünkü bu harekat. Başlangıçta pusu mevzileri işgal ederek. Dağ ve Komando Tugayı birlikleri bulundukları bölgelerden hareketle Çukurca'nın 20 kilometre doğusundaki harekat üslerine. süratle hedefi temizlemekti. çatışma gece başlayıp. Helikopter de sanki günlük ikmal yapan bir hava aracıymış gibi bir sonraki karakola doğru uçuşunu sürdürdü. PKK gruplarını dolap beygiri gibi bilinçsiz bir duruma sokup. Artık herkes buna alışmıştı. Karakolun hemen doğusunda baştan aşağı kayalıklarla kaplı 2. pide pişirilen bir kara fırın vardı. fakat mesafe kısaydı. Bu planın Diyarbakır'daki Asayiş Komutanlığı tarafından Genelkurmay'a gönderilerek.200 metre yüksekliğinde Güven Dağı vardı. Harekatın kampın Güney sınırını çizen Küçük Zap suyuna kadar devam etmesi gerekiyordu. yemek pişirdiği 35-40 metre uzunluğunda tek katlı bir binaydı." Đki saat sonra plan hazırdı. buradaki peşmergelerin Irak'a girecek birliklere kılavuzluk yapacakları. bir küçük haber bile karakollara ulaşmıyordu. Ancak. (Bahsedilen bu karakollar. Irak'taki kampın uzaklığı bizim smırla-11imza ortalama 20 kilometre mesafedeydi. Tugayın telsiz role istasyonu. müstakilen Irak topraklarında bu derinlikte bir harekat yapacaktı. Farz edelim ki bu karakollar sıra sıra vardı ve bölgede güvenlik sağlıyordu. Sebebi ise. mermi. hiçbir haber de alamadılar. boğaz ve geçitlerin emniyetini sağlayarak havanın kararmasıyla birlikte sızmaya başlayacakları mihverlerin çıkış yerlerinde. Balkaya harekatında da Irak topraklarına girmiştik. Kampın Türkiye topraklarına girişinin kapı kilidi gibiydi. Öğleden sonra bizim geldiğimiz helikoptere de uzun menzilli silahlarla ateş açtılar. donmada kalacak. Çukurca bölgesindeki bizim karakolların Dazıları 3-4 defa saldırıya uğruyordu? Sınır karakollarına baskın için peşmergelerin bulunduklar) yerlerden yaklaşan PKK'lıların gruplarıyla değil çarpışmak. erzak ve maaşları da Türkiye'den sağlanıyordu. buralardan itibaren de vadi. gizlendiler. hazırlıklarınızı yaparken farklı şeyler düşünürseniz plan üzerinde çalışırken görüşürüz. Ge-(<• sınır hattından sızıp Küçük Zap'ın altında tertiplenecek olan 3 ncü Taburun Irak topraklarında doğu-batı istikametinde 30 kilometre girmesi gerekiyordu. Karakol normal tepkisini gösterdi. muhabere personeli de tel- . astsubay ve askerlerin hep beraber yattığı. karakol civarında idari işler yapan bir askerin dalgınlıkla bazı yerlerde yürümesi bile ölüm veya yaralanmasıyla sonuçlanabilirdi. başka vilayetlerde bulunan kuvvetler tarafından desteklenmeden. Söylediklerimi taslak plana geçirin. Đki kurmay ve muhabere personeliyle ileri komuta yerini harekatın tam merkezinde kalan Hakan Tepe Jandarma Sınır Karakolunda açtık. Bu dağ Türkiye'deki Ora-mar/Alandüz'den başlayıp. Türkiye-Irak sınırının Türkiye tarafında kendilerini kamufle edip. oradan onay alınması gerekiyordu. Altı gün sonra onay geldi: "harekatın doğu kanadında Barzani'ye ait güvenlik karakollarının bulunduğu. Peşmergelerin silah. motorlu olarak yaklaşılabilinecek yerlere kadar araçlı. Đki Dağ Komando timi sabaha karşı bu dağın zirvesini emniyete alacak. Diyelim ki yaklaşırken görmediler. Ancak bu harekat planladığımızdan uzun sürebilirdi. Bizim harekat tarz ve usulümüz. ortalık kıyamet yerine döndüğünde her şeyi görüyorlardı ve PKK baskın sonrası geldiği yönden geri çekilirken ne yapıyorlardı?) 5 Ekim 1993 günü. her tarafına aynı anda çullanmak. O zaman nasıl oluyor da. Ve bir Türk Tugayı ilk defa kendi imkanları ile.

bizden ayrı bölgedeki bölüğün de çok fazla olamaz. Telsizden silah sesleri geliyordu. .Hayır. Jandarma Komando Taburu kampı batıdan kuşatan yükseltilere ge-lemeden başka PKK unsurlarıyla yeniden çatışmaya girdi.Karakola çağrı yaptınız mı? . ve 3. mı? . Daha erken dağa çıkmak. 35 kg. Dağ ve Komando Taburu. Saat 06:00'da harekatın merkezinde ve sol kanadında bulunan 2. Saat 04:00 civarında Güven Dağı'na role için çıkan komando timleri de çaüşmaya girdiler. ne emredersiniz? . . . yürüyüş rekorları kıran Yüzbaşı Şaban'a bazı timlerini nehrin tabanına indirmesini söyledim. Aralarında önemli bir telsiz konuşması da yapmıyorlardı. Bunların hepsi PKK militanları.hk muharebe çantaları. . Saat 02:30'da Jandarma Komando Tabur Komutanı Binbaşı Sela-hattin telsizle aradı. fakat kısa sürdü. en kıdemsiz er dahil. Karakollardan birinin içindeki koğuştayım. Derecik güneyinden doğu-batı istikametinde 30 kilometre Irak topraklarını kat eden 1.Sının geçtiğinizde bekleyecek olan kılavuzlara rastlamadınız. Dağ ve Komando Taburlarının öncü timlerine kampın çevre emniyetini sağla122 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1993 Dönemi 123 yan PKK'nın gözcü ve tepecileri tarafından uzun menzilli silahlarla ateş açıldı. Hiç tanınmayan bir bölgede. Taburun başında bulunan. Sağ kalanların gece kamptan çıkmaktan başka çareleri yoktu. bir nehrin dağlık kenarında.Önemli değil.Benim bulunduğum bölüğünki 100 metçe kadar. . 5 Ekim akşamı havanın kararmasıyla birlikte beş tabur ileri yanaşarak (3500 komando) Türkiye-Irak sınırını geçip yabancı topraklara sı/maya başladılar.Karakollara mesafeniz ne kadar? .5 yıldır bu karakollarda yaşı-yorlarmış. herkes için bölge ve kampın iç yapısı hepimiz açısından tam bir meçhuldü. Duymamaları mümkün değil. Hatta çevrede aradık. 7-8 yerde acele döşenmiş mayınlar çıktı. Taburlar bunları çember içine alabilecek şekilde kanatlara doğru manevraya başladılar.Bu herifler bizi geciktirdi. Artık fark edilmeleri önemli değildi. hem ruhi hem de zihinsel ve bedeni güçlerinin kaynağının ne olduğu.Bizim kim olduğumuzu mecburen bağıra bağıra söyledik.Komutanım Barzani karakollarından bize ateş.Komutanım faaliyet bitti. güneş doğmadan Küçük Zap suyu güneyinden PKK kampının altında tertiplenerek. araziyi kıymetlendirerek süratini arürabilirsin. yanlarında ağır silahları da olduğu halde. . Güneyde Zap Suyu'nun üstündeki kayalıklardan gece vadinin tabanında olup bitene hakim olmak mümkün değildi. gece karanlığında. çaüşma olacağından kamptakileri uyarabilirdi. Sürekli yer değiştirerek avuçlarının içi gibi bildikleri. şu ana . . Olmamız gereken yerden çok uzaktayız. Ben dahil.Anladım komutanım. Silah sesleri duyulmadan kesinlikle hiçbir sebeple konuşma yapılmayacağından. Çaüşma-ya giren militanlar hep 5-6 kişilik unsurlardan oluşuyordu. 700 askerin hayalet gibi gelip yerleşmesi. kayalıkların içindeki mağara ve kovuklara tarla fareleri gibi kolay saklanıyorlardı. kim olduğunuzu biliyorlar ve bilerek ateş açülar.Türkiye tarafından bizden başka kimsenin gelmeyeceğini bilmiyorlar mı? Onlar karanlıkta bile olsa. Role kuruldu. sessiz ve donmuş bir şekilde beklemeye başladı. yanlış bir yerde bekliyor olabilirler diye. . . sizin silahlarınızı ve kıyafetlerinizi fark etmediler mi? Botlarınızın ister istemez çıkardığı sesten bile. Hava kararmadan önce kampın büyük bölümü kontrol altına alınmıştı. Đki saat kadar sonra gene aradı. Büyük grup. Đki karakolu da söndürün.1993 Dönemi 121 »izleri kurup işletecekti. bunu nasıl yapabildikleri. 1. askerlik ve savaş sanatını inceleyecek olanların öğrenmek ihtiyacında oldukları esas temadır. Kuzey Irak dağlarında. tüm telsizler kapalıydı. Bu tabur harekatın en sağ kanadındaydı.açülar. her metresi tehlike dolu bu topraklarda 30 kilometreyi şeytanın bile akıl erdiremeyeceği süratle geçip. Plana devam edin.Tamam.

Çevremde bulunan 22 askere. makineli tüfekler bulunan çoğunun göğüsleri iki taraflı omuzdan omuza fişekliklerle kaplı. bakın. tek tek ailelerini ve işlerini sordum. Gece birkaç küçük çatışma dışında sakin geçti. tamamı niye? Burası sanki çok mu tehlikeye maruzdu? Avaşin kampına Irak'taki Basyan Vadisinden taarruz eden Derecik Piyade Taburu küçük bir PKK grubu ile çatışmaya girdi. ayak. siyah derili askerleri seyrediyorlardı. Ana kampın güneyinde bir mağarada tam saklamayı beceremedikleri sekiz PKK'lı cesedi bulundu. Birden kıpır kıpır oldular.Biz de bütün operasyonlara katılalım komutanım. 28 PKK'lı yok edilmişti.kadar görünmemişti. ne kadar silah. Beni fark edince kenarlara çekildiler. Heyecan ve sevinçleri parlayan gözleri ve hareketlenen bedenlerinden anlaşılıyordu. Bu coğrafya başlı başına. malzeme. en zor yere de siz hücum edeceksiniz. herhalde.Bir daha bu bölgedeki harekata siz de katılacaksınız. uçaksavarlar. beş gündür ben de sizin karakolun mensubuyum. farklı bir şeyler olmalıydı. bu olmamalıydı. Ama devamlı sizinle kalamıyorum. büyük çantalı. .kim'de. Mezi-Karyaderi kampını havadan defalarca görmeme. kendine güveni tam. omuzlarında ve sırtlarında toplar. nohut gibi kuru erzak çuvallarının hepsinin üzerinde Türk firmalarının isimleri yazılıydı. Burada hep aynı yerde bekle bekle zor oluyor. Tuzak olacaktı ama. kendilerini hiç fark etmemiş gibi. biraz uzaklarından geçen. Her yerdeki cevabın aynıydı: "orta halli veya . Hakan Tepe Jandarma Bölük ve Karakol Komutanı üsteğmenle hakim sırtlardaki karakolun emniyet timlerini dolaşıp. bir devin ayaklarının altındaki cisimlere bakar gibi duran Güven Dağına çıkük. Yanlarına gittim. Doğaya ilgi duyan ve uğraşanların buradan araziyi gördüğünde söyleyeceği şey. Đki komando timi tugayın telsiz rölesinde çepeçevre mevzideydi. 10 Ekim gününün ilk ışıklarıyla tugay birlikleri Türkiye sınırına doğru harekete başladılar. Bunlar bölgedekilere yardım diye gönderilen yiyeceklerdi. Daha önceki kamplarda da rasdandığı gibi. liu harekatta hiçbir kayıp vermeden sona erdi. Birlikler Türkiye'ye geçmeden her an lazım olabilir diye henüz sökülme-tnişti. neredeyse hepsi tıızaklanmıştı. yer altı sığınak ve gömülerini çıkarmaya başladılar. bu grup da bölgede dağıldı gitti. Jandarma Karakol erleri de binalarının yanında küme halinde durmuş. fırsat bulduğumda her zaman yaptığım gibi. tam istediğim gibi geliştirmiş-seniz taarruza katılacaksınız. Ufakların ise. Bunu bir hafta boyunca defalarca karargah subaylarına söyledim.Ne diyorsunuz? Hanginiz konuşacak? Rahat olun çocuklar. mühimmat ve malzemeler taşındıktan sonra erzakların tamamı buI hınduğu yerde imha edildi. kayalıkların tepelerinden ne yapükları görülemez ve hissedilemezdi. 124 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok . sizinki gibi 44 tane daha karakolumuz var. disiplinli. "çok vahşi ve ürkütücü" olurdu. yağ ve peynir tenekeleri ile bulgur. yer üstü. . mermi. Ertesi gün öğleyin kampın tamamında kontrol sağlanmış durumdaydı. . pirinç. kampın içinde adım adım dolaşmama rağmen buradan görüntüsü çok farklıydı. Bütün silahlar. askerlerle görüştüm. Mezi-Karyaderi kampında da iş 72 saatte bitirilmişti. Bir dahaki gelişimde hepinizin kol. Bir bit yeniği. hep aynı kararda adımlarla yürüyerek. Birlikler tek tek mağaraları. yiyecek deposu varsa. Hemen dibindeki karakola. Karakolun yanına indiğimizde Yüksekova Komando Taburunun ön-c ü timleri de Türk Topraklarına giriyordu. Fakat geçenlerden hiçbirisi başını çevirip onlara bakmıyordu. burada savunana asgari. Bir onbaşı söz aldı. Kuzey Irak'tan çıkarak kendi üslerine dönme emrini verdim. Bölgeyi zihinlerine tam resmetmeleri için taburları bölgede bir gün daha tutup 10 F. iyi savaş eğitimi verilmiş 2000 askerin gücünü baştan sağlardı. havanlar. boyun ve karın kaslarınızı teste tabi tutacağım. Ancak böyle bir kampta karşımıza çıkan militan miktarı kaçanlar olsa bile. Dikkati çeken bir şey bu kampta yer altı.Çok uzak yerlere olmaz ama bu bölgede yapılacak her harekata siz de katılacaksınız. Hep karşıdakiler istediği zaman saldırıyor.

kayıpları çoğaldı.) Oradan d*a Avaşin'deki bizim öndere bildirildi.Kaç eyleme katıldınız? . Bir ülke güvenliğini aşiretlere. ama bu devlet için ölmeye hazır. bir gün gelir. harcanan para da halkın.Bırakılanlardan dönen oldu mu? . . kabilelere bel bağlayacak hale düşürülürse.Evet. . . halk.Aldatıldığımızı anladık. . . 1 Iarekat Merkezinde bulunan bütün subaylar. eğitim alamamış. daha durun. . Elleri gözleri kir pas içindeydi ve insanı rahatsız edecek derecede kokuyorlardı. Siz. araçlarının bulunduğu bölgelere ulaşmış ve motorlu olarak kendi üslerine hareket etmişlerdi.Kaçılamaz. Halkın gücü. Kampta silah.Efendim siz gelmeden üç gün önce Barzani'nin Ankara'da bulunan temsilcisi Amedya'ya (Kuzey Irak'ta Barzani bölgesindeki bir yerleşim merkezi) telefon etmiş. Benim de üstüm başım yıpranmışa. Sizin geleceğinizi biliyorduk. . tepene çıkar." Birliklerin tamamı Irak'tan çıkmış. . genelde işsiz. Militanlar dışarı çıkarıldıktan sonra. Bulundukları yere de gelirsiniz diye telaşlandılar. Ordusunun çok kötü işkenceler yaptığını söylüyorlar. Đkisi de ufak tefekti. 7-8 kişinin yaralı olduğu konuşuluyordu. Ne olacak1993 Dönem! 125 »a olsun dedik. kardeşlere artık yetmeyen toprak. diğeri 13-14 yaşlarındaydı. Harekat Sonuç Raporunu. Şemdinli'de.fakir. siz ikiniz de orada mıydınız? . Harekat Mer-kezindeydiler. yalan dolan olduğunu anladık. Tugaya getirilmişler. mermi ve yiyecek gömülerinin emniyetlerini sağlayan 30-40 kadro bırakıldı. daha baüda bir dağ) taşındık. Son zamanlarda moralleri bozulmaya başladı. gayrı ihtiyari doğruldular. hakkını arayan. arkadaşım altı aydır. yetki verdiği insanların yetenekleriyle sınırlandırılamaz.C. koyun ve keçi sürüleri dahil. Siz savaşın içinde126 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok . Bu memlekette her şey olur. anne ve babadan biri hasta. olur. . . nöbette kaçtık. bu anlattıklarının da sahte. reislere.Ben 8-10 eylemde bulundum.Her şeyleri gibi. Çukurca'da ikide bir bana soruyorsunuz: "Komutanını bu iş nasıl bitirilecek?" diye. Teslim olanlara T. Bu işi halk bitirir beyler. Ben de size usanmadan hep aynı şeyi söylüyorum. Yüz verirsen. küçük dillerini yutmuş gibi duran subaylara: .Bu kadarı da olamaz komutanım. arkadaşım hiç katılmadı.Ben tam görmedim. Barzani'nin karakolu diye bilinen yerlerde bir buçuk yıldır neler olduğunu da net ve kesin ifadelerle yazarak üst karargaha gönderdik. 20 yaşında bu dünyadan ayrılan gençlerin yanında zerre kadar bir anlamı bile yok ama. dedim.Olur.Hadi buyurun cenaze namazına. bütün subaylar burada. kendi gücünün bilincinde olan halk bitirir. Sonra arkadaşıma da tacizleri arttı. . Sız gelmeden 220 kişilik grup. Hakan Tepe Karakolundan akşama doğru tugay karargahına öndüm. Yakalananlardan ancak şansı olan ölümden kurtulur. sinirli oldular. oradaydık. Çok sıkı takip ediliyoruz.Nasıl haberiniz oldu? .O halde niye teslim oldunuz? .ıra'daki temsilciye bildirilmişti. Hava kararınca Harekat Merkezine indim. (Irak'a bir harekat yapılacağı için An-k.Ben iki. bıktık. Yüksekova'da. Gare Dağı bölgesine (kamptan 20 kilometre uzakta. . Küçük Zap'ın alüna geçip.Ekim ayında Avaşin'de miydiniz? .Daha önce niçin kaçmadınız? .Neden teslim oldunuz? .Biz oraya geldiğimizde. Sordum: . Hesap soran.Hangi kamplardaydınız? Sıra sıra saydı ve bir ara Avaşin (Mezi-Karyaderi) kampı dedi. Biri 1617. bir meslek sahibi değil. Çünkü ölen çocuklar halkın. (Bu harekattan dört ay sonra Çukurca bölgesindeki karakollardan birine iki kız militan teslim oldu.Evet. Harekatınızı oradan takip ettiler. neler olacak.Ne kadar zamandır örgüttesiniz? Büyük olanı cevap veriyordu. miskin asmanın kel koruğu işte böyle.

rahatsız olacağınızı düşünemedik. Ara ara gözleri Kurmay Başkanına kayıyordu. o bizi. insanın kendisi bile. 17 Ekim 1993 akşamı Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Aydın Đlter aradılar. uzatmayın! . Yazık.Hayrola Başkan. tetikte duran yırtıcı kuş gibi olunacak ve eşek arısı öldürür gibi. biz biraz daha takip edelim" dedi..Osman Paşam. beklemeye başladılar. Bizim sinir sistemlerimiz de bütün insanlar gibi. Bu defa yüzlerinde bir durgunluk seziliyordu. Valiye. vatanı.Siz Mustafa Kemal Paşa'yı neden bu kadar çok sevip. Harekat Merkezinden ayrılmayıp. Bazı subayların mezheplerini araştırıyor. Ankara'da bir Pazar yerine gidiyor.Çünkü. sizi bu derece üzüp. senin ağzından çıkanı kulağın duyuyor mu? Vali daha dün gelmedi mi? Nasıl böyle bir şey olabilir? Yanlışınız var. . . bir vuruşta ve ilk harekette işi bitire-(eksin.Başkan.Komutanım yeni vali göreve başladı. .Gelir gelmez malum bir derneğe para yardımı yapü. altımızdan toprağın çekildiği zehabına kapıldığımız bir yerde.Tamam. başka kimseye bir şey oluyor mu? Söyleyin! Başka hiç kimsenin şu ana kadar canına.Bazı durumlar var komutanım. Arkadaşlar. doğru olmayan bir konuyu size arz etmemiz mümkün değil.Söyleyeceklerin ne olabilir ki.Komutanım. . Sonra biz niye birilerini idare edelim? Burada zaten her şey peygamber sabrını gerektiriyor. yoran. biz dahil. özetle: "Bu topraklarda. "Terörü önleyeceğiz". . Size bir şey anlatayım. Đkisi 1993 Dönemi 127 de bu işlerin çığırından çıkma sebebi olarak Ankara'dakileri gösteriyordu. badanalı yüzler ve kaz çobanları hikayelerini anlattım. Tugaya çıkarak. . geldiği günden itibaren istihbarat teşkillerinde bulunan bilgilerin rapor halinde üst kademelere gönderilmesi emrini verdim. Hakkari gibi.) Bir haftaya yakın karargaha hiç uğramadığım için. bizden daha çok düşünüyor. halkın nabzını kontrol etmek amacıyla. yaşadıklarımız yanında. incelemediğimiz. kendine ağır geliyor. . burada öyle anlar var ki. Bundan sonra olacak mı? Gene hayır. döndüğümde beklerlerdi.Başkan bu tip işlerde. kedi sever gibi tüy yatımı sevenlerin yapacağı işte budur" dedim. . Lozan'dan sonra Đngiliz Büyük Elçisi. 20 yıl sonra Đkiyaka Dağlan'ndaki eli silahlı diğer yaşlı adam geliyor. yere inmiş. Üç ayın her günü. kırk yıllık bozuk sirke satılamaz.. sade ve nettir. zorlanıyordu. Kurmay Başkanı. malına bir şey oldu mu? Hayır. iyi ve kötü giden her şey. bu sözün derinliğinden haykırıyor. Haftalardır şehre inmemiştim. diğerleri de başlarına geldikçe öğreniyor. Sabaha birkaç saat kaldı. bir şey mi var? Bunu mu söyleyecektin? .ki insanlarsınız. Türkü söyleyen otlar. Bu ülkede Atatürk'ten sonra hiçbir şey iyi gitmedi. Çünkü böyle bir dunımun mutlaka resmi kayıtlara geçmesi şarttı. . . "Komutanım. sayıyorsunuz? Cevap. Üsteğmenken Ağrı Dağları'ndaki yaşlı adamla. Subaylara. "Kanları yerde kalmayacak" gibi boş laflarla milleti oyalayıp. tüm yaşadıklarımız. karargah subayları mutlaka benim imzalamam gereken mali ve personel konularına ilişkin evrakları arz ettikten sonra. Onlar biliyor. şimşek gibi zihnimden geçti. Hal hatır sorduktan sonra: . Sebze satan bir tezgahm başındaki Türk'e soruyor: . böyle bir şey olamazdı.Komutanım. bu vatana kast edenler filmi artık oynayamaz ve destursuz bağa girilmez" dedim. bir şey mi var? Biraz tereddüt geçirdi. Sabahleyin vilayet binasına gittim. bu vali orada idare edilebilir mi? .Ne durumu? Ne söyleyeceksen söyle. bizi şaşırtacak veya daha kötü olacak? . Her harekattan sonra benim ağzımdan bir değerlendirme yapmamı. her günün uykusuz ve gergin geçen neredeyse 24 saati. kanda kına yakılamaz. "Aklıma gene. ben yarın hallederim. Đstihbarat Şube Müdürü kısaca özetledi.

uyuşukluğu ve devlet ünvanlanyla açıktan dalga geçiyordu. Şemdinli ve Çukurca'dan ibaretti. hiç durmadan kanayan bir yaranın dramı yaşanıyor.) Kuzey Irak Mezi-Karyaderi harekatıyla ilgili basındaki haberler: 9 Ekim 1993 tarihli Milliyet: 2 bin komando Kuzey Irak'ta!: Önceki gece Hakkari Dağ ve Komando Tugayına bağlı yaklaşık iki bin komando aniden sınırı birkaç noktadan geçerek. son çatışmaları medyadan takip etmekten başka bir şey yapamıyoruz.Komutanım mesele sadece ben değilim ki. Bu tip şeyler mücadeledeki kararlılığınızı etkilemesin. . bu görevi yerine getirmeme. Yazık ki elimiz bağlı.. 13 Ekim 1993 tarihli Sabah: Kuzey Irak'ta "Süngü Operasyonu"! PKK'nın Kuzey Irak'taki kamplarına 35 kilometre kadar giren 2500 dağ komandosu Avaşin kampını yerle bir etti. Gülünecek sebebin az olduğu buralarda. Tebrik ederim. endişelerimizle sıcak yatağımızda kıvranıp duruyoruz. aksaksız yapmama imkan tanımıyordu. halka. savaşa gidiyor ve tek tek vuruluyor. Harekat Merkezine girdiğimde subayların bir gazeteye bakarak güldüklerini gördüm. ne telefon imkanları. Hayatlarının şüphesiz en zor günlerini yaşayan bu genç insanlarımıza her türlü yardım boynumuzun borcudur.Osman Paşam anladım. bizler de bütün dualarımızla. Başlıktan verilen haber şuydu: "Valimiz ilk kez Çukurca'da. Sonuçta muharebeleri subaylarla yürütüyorum.C. "nedir" diye sordum. (1994 Şubat'ının sonlarıydı." "Bir biryitiriyorum sevdiklerimi Ellerimden kuşlar gibi Uçup uçup kuşlar gibi Uzak dağlar ardına. 128 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Hakkari'de yayımlanan "Doğunun Sesi" gazetesiydi. Askerlerimiz tüm güçleri ile bizleri korumak için mücadele ederken. Hakkari gazetesi. medyaya sesleniyorum. olaylara bağlı sık sık yer değiştirmem. göze göz süren ve milletin çocuklarıyla bedeli ödenen bu mücadelede olacak şey ini bu? . PKK kamplarına harekata başladı. hepinizin gözlerinden öperim. ancak hemen vazgeçtim. Yoğun işlerinden dolayı bir türlü gidemediği!. ne zamanım. Buna rağmen önceleri 5-6 şehidin ailesine haberi ben ulaştırdım. Ne bulunduğum yerler. korkular? Artık daha fazla şehit istemiyoruz. ." Hakkari'nin zaten topu topu üç ilçesi vardı. 20 Ekim 1993 tarihli bir gazetenin "Serbest Kürsü" köşesinden bir vatandaşımızın yazısı: "Artık şehit istemiyoruz: Ülkemizin Güney Doğusunda. Ölen evlatlarımızı.Kuzey Irak harekatınız çok şık oldu. Tüm 1993 Dönemi 129 Türkiye halkı olarak. komediler gülmek içindir. Bir ömür unutulmayacak izler bırakacak belleklerimizde. kan ağlıyor. Operasyonu Dağ ve Komando Tugay Komutam Tuğgeneral Osman Pamukoğlu sevk ve idare ediyor. Tüm yetkililere. Milyonlarca kişi bir sel olarak Mehmetçiğe kalkan tüm elleri kırmaya geliyoruz. askere değil. memurlarıyla beraber. ." "Ağlarsa anam ağlar. Vazgeçme sebebim ise yukarıdaki nedenler değil. Herkesin haberi olsun ki. Zehra Tülin Can.. Gerisi yalan ağlar. mülki idarenin vurdumduymazlığı. son baskınları. Đçimizdeki nefret tüm PKK'Uları öldürmeye yeter de artar. Dişe diş. askerlerimizin yanına dağlara geliyoruz.. içimiz yanıyor.Sağ olun komutanım. Yetmedi mi çektiğimiz acılar.çelikten. Tereyağından kıl çeker gibi. Subaylara döndüm: . .Beyler. Tugay komutanlarını gece gündüz yanlarında devamlı yanlarında gören Türk Askerlerinin morali çok yüksek. Hepimizin umudu erlerimiz. Gazeteyi uzattılar. vatandaşlarımızı duyun artık ne olur. Çukurca ilçemize nihayet 150 gün [5 ay] aradan sonra gidebildi! T. yoldaki köylere bol bol çikolata dağıtmayı da ihmal etmediler. Yüksekova." Başlangıçta şehit olanların ailelerine haberi bizzat arayarak ben bildirmek istedim. demirden değil.

. dayı veya herhangi bir akrabası çıkıyordu. Şehitlere imam veya hocanın yapması gereken ilk dini işlemleri askerlerin arasından seçilen erler yapıyordu. din işleri subayı gerekiyordu. kuşlara. Şemdinli Belediye Başkanı "Türk Devleti domuzdur. ya bir çığlık kopuyor ya da telefonun ucundaki ses uzun süre kayboluyordu.000 kişi zaten vardı. Bu çocuklar işlerini yetiştikleri bölgelerde gördükleri gibi ve içtenlikle yürütüyorlardı ama bu işlerin başına dini eğitim almış. Saldırılarda. saniyen her şeyi anlıyorlardı. 23. btı da onların şevk ve atılganlıklarını artırıyordu. Bu sosyal ve kültürel bir ihtiyaçtı. Đhtiyaç bu büyük güç için elzemdi ve mücadelenin en doruk bölümündeydik. sanki hazırlanmış gibi. yağmıır altında kalanların bize şemsiye lazım demesi mi gerekir? "Bizi dağ başlarında böyle yapayalnız kodular. "Vücudun kopan kısımlarını zor da olsa mutlaka gövdeye dikeceksiniz".000 kişilik bir muharebe gücünü sevk ve idare ediyordu. Birden. Sanki karşı taraf hiç yaşamıyormuş veya ona da aniden bir şey olmuş hissine kapılıyordunuz. Benim yapabileceğim bir iş değildi. Morg binasında 2-3 şehidi koyabilecek gibi genişlikteki mermer masa ihtiyaca cevap vermediğinden masa sayısını ona çıkardık.Siz bunu okudunuz mu? . Rüzgarlara. Dünyada bir tane güzel çocuk vardı ve bütün anneler o çocuğa sahiptiler. atanma yapılmasını yazılı olarak teklif ettik. o kadar kârdır" demiştir." 1993 Dönem! 131 Ekim ayının ikinci yarısında karargah büyük bir sarı zarf içerisinde tuğla kadar kalın bir evrak getirdi..Ne diyeceksiniz merak ediyorum. Bütün askerler yaralanmaları halinde bu işlemin çok iyi yapıldığını bizzat çatışmada iken görüyor. baba. en dolaylı anlatımı da kullansanız. Aslında teklife ne gerek vardı ki? Herkesin yağdığını gördüğü yağmur için. Dağ ve Komando Tugayının kadrosunda da öğretmen sınıfından din işleri subayı mevcuttu. PKK'nın lehine konuşmalar yapmış-x lardır. Şunu iyi biliyordum. Ondan \ ne kıl kopartırsak. Vazifeleri içerisinde bu görevde bulunan personel subayları habcı verme hizmetini yürüttüler. En üstteki kapak yazısında da şu ifadeler vardı: Bölgenizdeki. Hakkari gibi bir yerde böyle bir subay şarttı. bulutlara yahn. Çocuklarını bir bütün halinde göstermek zorunda olduğumuzu hissettim. Yüksekova. çatışmalarda ağır silahlar da kullanıldığından şehitlerin vücutları her zaman bir bütün halinde değildir... . burada bulunan iki askeri cerrah tarafından hemen ameliyata almıyor. vs. 130 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok Şehitlerin hepsine tabutlarına konmadan önceki son işlem tugayın kışlasındaki morgda yapılıyordu. 1994 atamaları ile gerçekleştirilmesi önerisi maalesef olmadı. Onların bu isteğine o anda yanında bulunan kimse karşı duramazdı. bu görev başkaydı. Oğlu zaten uzakta ve gurbette olduğu için de bu önü alınamaz bir duyguydu. Đnsan çelikten olsa dayanamazdı.Bunlar hakkında gerek-\ li işlem yapılması.. En seçme sözcüklerle. Muharebe etmek başka. vs. Bu kesin emrimdir" talimatını verdim. Şemdinli ve Çukurca Belediye başkanları DEP toplantısında Türkiye Cumhuriyeti aleyhine. Yaralıların hepsi helikopterle en kötü şartlar altında bile olsa çatışma yerinden hızla alınarak Hakkari'nin içinde hastane hizmeti gören tugayın revirine getiriliyor. karın bölgesindeki organlar tamamen boşalmış olabiliyordu. tabutlamayacak ve bayrağa sarmayacaksınız. Evrakı getiren kurmaylara: . bacak veya bacakları. Önemli bir idari mesele vardı. Savaşın. Ama tugay. yıkamayacak. anne.. Özellikle anneler çocuklarını son bir kez daha görmek için tabutu açtırıyorlardı. abla. "Bir parçası ve kısmı eksik olan bedeni.. Bu hizmet hiçbir şarta bağlı olmaksızın aksatılmadan yürütülüyordu. aynı idari işlerden sorumlu olan subaylara da. Başı. Cerrahlara. Kara Kuvvetleri Komutanlığına kadrodaki yerini de belirterek. Hakkari.. ağabey. Bunlar Ankara'da bir kapalı salonda yapılan DEP Kongresinde söz alanların konuşma metniydi.Telefona. canlı türünün en ergini olan insanın nasıl bir maskaralığı ve rezilliği olduğu iyice anlaşılsın diye anlatıyorum. çok ağır olanlar buraya hiç uğramadan aynı helikopterle Diyarbakır Askeri Hastanesine ulaştırılıyordu. Tugayda savaş kadrosuyla 5.Okuduk komutanım.

Özellikle hava araçlarını alırken donatımı eksik olmamalı. (Karakol. Örgüt gruplarının üzerine.Var. Jandarma Genel Komutanlığından hassas kaynak mahreçli gelen mesaj şuydu: Bölücü örgüt liderinin 9 Ekim 1993'de Hakkari'deki Güvenlik Kuvvetleri hakkındaki görüşü (Behdinan bölge sorumlularına uyarısı): 1. helikopterlerin gece uçuş teçhizatının bulunmaması. saldıran grup veya grupların üzerine sis gibi çökerdi. bu teçhizatı almazsanız 24 tane alabiliyorsunuz" diyorlardı. grubun tamamı yaklaşınca hareket geliştirmekteler. gecenin ve coğrafyanın sebep olacağı bütün risklere rağmen. Hakkari'nin içinde bulunan Jandarma Özel Harekat Grubunun Kavaklı'ya hareket etmek üzere olduğunu bildirdi. örgütün tarzına yakın tarzda hareket etmekteler. Var. (1995 yılı yaz başından itibaren pilotlar. güneşin ilk ışıklarını beklerken yanımızdaki pilotlara "neden Skorsky/kara şahinlerin gece uçuş teçhizatları yok" diye sebebini bilmeme rağmen sorardım. . Sürekli aldatma taktiği uygulamaktalar. salonun bir köşesinden diğerine yürüyerek. Fakat artık.20 tane alırsan gece gündüz görev yapabilir. daha fazla helikopter alınmış. 6." 23 Ekim 1993 gecesi saat 23:30'da Đl Jandarma Alay Komutanı aradı ve Kavaklı karakolunun saldırıya uğradığını. 24 tane alırsan sadece aydınlık süresince iş yapabilir.Öyle komutanım. Yeteneklerinden tam istifade . Altın Dağları'nın güneyindeki vadinin tabanmdaydı). irade ve saldırgan-lıklarıyla. 8. kolay kolay ne örgütten ayrılır. 4. Farklı kıyafet (bize benzer) giymekteler. Onlar da: "Bu teçhizattan vazgeçilerek. hemen karşılık ver-mekteler. Gece baskınlarında insanın canını en çok sıkan şey. gece koşullarında bu kötü patikadan çatışma yerine zamanında ulaşmak mümkün değildi. 9. 7. gece teçhizattı ile 20 tane alınırken. uzun süre kalmadığından istihbarat alamıyorduk. Gece saldırılarının antitezi bu olmalıdır. saldırıya maruz kalan da her hal ve şartta yardıma gelineceğini biliyordu. vadi ve dağ geçitlerinden geçiyordu. gece uçuş eğitimi yapmaya başladılar. değil mi? 1993 DÖNEMĐ 133 . . mayın ve pusuya maruz kalmasalar bile. dikkati çekmeyen bölgelerden geçiş yapmaktalar. 3.. Örgüt tarafından saldırı düzenlendiğinde. Dağ vt Komando Tugayının herhangi bir taburu. belirli fasılalarla sık sık gelmekte ve zayiat verdirdikten sonra çekilmektedirler.Siz olsanız bu araçları nasıl alırdınız? . . Eğer bu yetenek olsaydı. orada hiçbir şey yapılmadan. Aranıp da bulunamayanlar başkentte bir salondaydılar. Kimi uykusuz sabahı bekleyen. Kimi mahzun gözler üstüne.. saldıran da. Hakkari'nin en doğusunda. Hakkari-Şemdinli'de ve Kuzey Irak'ta. 5. çatışma esnasında farklı yerlerden saldın dü132 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok zenlemekteler. "Tanrım sen bize sabır ver" sözü var. Tek mevzi gösterip. Yüreğine ölüm korkusu çökmeden hiçbir militan. "Gündoğuyor.Söyleyecek tek bir söz yok komutanım. mesafe çok uzaktı. 2. Söz konusu bu dört Belediye Başkanı Eylül sonlarına doğru bölgeyi terk etmişlerdi. Örneğin. hatta /amana yayarak parça parça alırsanız daha pahalı olur.. geceleri de hareket etmekteler. Ankara'nın göbeğinde suç işliyorlar. Gece tepesine havadan atlayan komandolarla karşılaşan PKK'nın ne grubu ne de dağ kadrosunda militanı kalır. Dağ ve Komando Tugayına bunların konuşma metinleri gönderiliyordu.) Gece baskınlarında sabırsızlıkla. ne de saldırıdan vazgeçer. Biz kendilerini arıyorduk \S durumlarını rapor ediyorduk. Yol. Bölgeye girmiyorlardı. Yalnız gündüz değil. Barınma amacıyla tepelerin eteklerini kullanmaktalar. gerçekleştirdikleri son operasyonlarda güvenlik güçleri eski tarzları terk edip. Biri gizlice gelse de. dolayısıyla pilotların da gece uçuş eğitiminden geçmemiş olmalarıydı. Şırnak idari hududunda. Şüpheli araziye girmekten kaçınıp. 42 kilometre uzakta.

Karakolu bırakamam. kundaklama. Kuzey Irak semalarından çok yüksekten uçup. "General kesinlikle şüphe. Sinirleri güçlü ve soğukkanlı bhi oi-duğunu kanıtlamıştı.Ne söyleyeceksiniz? .) Kavaklı'daki çatışma saat 02:00 civarında kesildi. hayal ktrıkhğı ve bitkinlik duymamalıdır. hatta bir askerin bile duymasını istemiyorlar". tedhiş gibi eylemlerin çok ötesinde olduğunu. Gelince nerede isem beni bulun. Sordum: . Karakolun hemen yanındaki Kavaklı köyünde 15-20 aile vardı. . dedim. Karakol komutanı jandarma başçavuşu koluna isabet eden bir mermiye rağmen.Komutanım beni buradan almasınlar.Yok paşam. gayrı ni- . Karakol binasının. Allah var yukarıda. dedi. siz burada kalın ve olup bitenlerin sonucunu alıncaya kadar dönmeyin.edebilmek için her şeyi tam olmalı. PKK'yı dün gece bizim köyden altı korucu getirdi. yetenek bütünlüğü şarttır.Çekiç Güç helikopterleri. Tugay Komutanı makamında kendilerine brifing verdim. Hep bunlar ateş açtılar. suikast. bizim topraklarda gerek gördükleri bölgeye girebilirler. Gidip gelen helikopterlerden biri buraya uzman bir doktor getirsin. Biz Kavaklı Karakolu'na indiğimizde yardım kuvveti de kısa bir süre önce köye girmişti. istedikleri hizaya gelince. Alay komutanına. . Karakolun alt üst olmuş bölümlerinden birine geçtik. Alay komutanına: . ama şehitler karakolun bitişiğindeki kayalıkta mevzilenmiş olan emniyet timindeydi. ben burada kalayım. Geçen sene Şırnak'ta bir çatışmadan sonra iki Skorsky gece PKK'lıların bulunduğu bölgeye malzeme attı ve onların yaralılarını tahliye etti. vicdanımız kaldırmadı.Sizin bu dedikleriniz kendi aranızdaki ailevi meselelerden falan kaynaklanmasın? . Đl Jandarma Alay Komutanı ertesi gün akşam döndü. Kolu kırılan komutan başçavuşun tedavi için buradan ayrılması gerekiyordu. Đşte sürekli yaşadığımız gece eylemlerinde siz hazırsınız ama biz sizi olmanız gereken yere götûremiyoruz.Necmettin albayım. ne olur komutanım. Ateş başlayınca bunlar da köyün içinden karakola roket ve tüfekleriyle ateş açtılar. 134 Unutulanlar Dişinda Yenî BIr Şey Yok Biraz daha konuşsa ağlayacaktı. Đkisi uzman çavuş olmak üzere sekiz asker şehit olmuştu. .ABD helikopterlerinin bu bölgede işi ne? . . PKK.Kalsın. Alay komutanına: . beni almasınlar. Daha tedbirli ilerlemek zorunda kaldılar ve yolda iki mayın daha buldular. çatısı. Bazıları bizzat kendileri görmüşlerdi. Şanslıydılar. Köyde yaşayanların PKK ile bir meseleleri olmadığı hallerinden belliydi. Hepsi doğruydu. rütbeli rütbesiz herkesi uygun bir yere toplayıp yoklama yapmasını söyledim. kimseye bir şey olmadı. (Bunu birçok pilot anlattı. Yüz yüze olduğumuz durumların terör sözcüğünün tam karşılığı olan. Komutayı sürdürebilirdi. yanına 6-7 asker alarak emniyet timinin yardımına koşmuş ve bizzat iki PKK'hyı vurarak karşı tarafta şaşkınlık yaratmıştı. kırılan kolunu askıya almış ve soğukkanlılığını kaybetmeden her yere yetişerek paniği önlemişti. Birlik dağınıkü. Alay komutanı iki korucu ile yanıma geldi. Tek kolla silah kullanamazsın." 26 Ekim 1993 günü öğleden önce Genelkurmay Başkanı Orgeneral Doğan Güreş ve Milli Savunma Bakanı Mehmet Gölhan Tugay Karargahına geldiler. kapısı. Yardıma giden Jandarma Özel Harekat Grubunun araçlarından biri mayına çarptı.Buradan bu şartlarda ayrılmak istemiyorum. Sonuç daha vahim olabilirdi.Paşam biz iki kardeşiz. Burada sayı de-ftil. Köy ve karakol bu derin vadiye havadan atılmış ve çıkamayıp burada kalmışlar gibi bir hisse kapılmamak mümkün değildi. bunu iki kişi önlemişti. cam ve çerçeveleri paramparçaydı. "Kimse görmeden sizinle konuşmak istiyorlar. isabet eden havan ve roket mermilerinden. Diğeri de bir astsubay çavuş. karakol binasındakiler dahil her yere saldırmıştı. Bu karakol burada ne işe yarardı? Varlığı ile neyi sağlıyordu? Şırnak'la komşu bu mıntıkada PKK grupları fink atıyordu. Amerikalılar bu bölgede kara şahinlerle gece uçuyorlar. Yanıma geldi: . Köyün içinde PKK hiç olmadı.Kırık kolun iyileşince gene gelirsin.

karakollar. Genelkurmay Başkanı işaret parmağını dudağına götürerek "duymasın" işareti yaptı. Bunlar muharebe dışı idari işler kapsamında. .Komutanım. bunun bir ötesinde ne olacağını hepimizin bildiğini. düşiındüğûnüzde bile. ne kadar tutabiliriz ki? Gayrı nizami harbe maruz kalan hangi devlette. şehirlerde silahlı kalkışmanın yapıldığını. . Asker sayısı bu tip mücadelede çok anlam taşımıyor. harekatı beş taburla yürütüyorum. sus pus dinliyorlardı. "Sıkıyönetim teklifi" sözünü kullanmadan önce Milli Savunma Bakanı Mehmet Gölhan yerinden kalkmış. r 136 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok . arkasına yaslanarak. 14 taburla neler yapıyorsun. Gün geçmesin ki bir olay meydana gelmesin.Toplarsınız beş yüzünü bir stada bekletirsiniz. Oraya başlarına bir Tümgeneral vereceğim (Đki ay sonra Şırnak Tümene çıktı ve bir Tümgeneral atandı).Sen bir yolunu bulup. 3-4 general var. Yemekten sonra tugaydan ayrıldılar. Hareketler şehirlerde beş bin. Üstelik köyde korucular da vardı.Doğru söylüyorsun. yerlerini de bizzat göstermiştim. kaç tabur gerektirir? Yasal dayanakları ne olacak? . .Komutanım.Sen işleri iyi yapıyorsun. bizim ne yapağımızı arz edeyim mi? Biz. devletin işlevi olarak Hakkari'de iki şeyin kaldığını. hatta daha çok kayba sebep oluyor. Bu güne kadar yapılan eylemlerde köyden hiç kimsenin burnu bile kanamıyordu. Bizim topraklarımızda tertiplenen timlerin de sabit mevzilerini söktürerek oı. buna rağmen bir türlü haber ahnamıyordu. Çukurca Jandarma Sınır Alay Komutanı Albay Mehmet Ali arayarak Üzümlü Karakolunun saldırıya uğradığını bildirdi. kendilerini korusunlar. PKK'nın manga. diğerinin de iki şehirde faaliyet gösteren devlet hastaneleri olduğunu. ilçe jandarmaları. hassasiyetleri ve tehlikeleri nedeniyle. Aynı gece (26 Ekim 1993) 20:3O'da. Karakol Üzümlü köyü ile iç içeydi. Çukurca'nın dokusundaki Üzümlü ve Serbest Karakollarına Kuzey Irak'tan tehditler sürüyordu. bu günleri de aratabileceğini.Komutanım mesele beş yüz kişi değil. sabit üslerde bulunanlar. bölük. Sınır taburları. Öne doğru eğilmiş oturan Genelkurmay Başkanı. PKK çok erken saatte eyleme geçerek baskın sağlamıştı. bunlardan birisinin işlerin ağırlığı altında ezilmiş olan adliye. üç vilayet ötedeki OHAL valisinden yetki gelmesi lazım. hangi yetkilerle? Gözaltının süresi için bile.Komutanım. odada bulunan özel kalemi ve kurmay subaylar. halkın büyük kısmının da en azından pasif hale geçerek destek verdiğini. Çukurca'daki Jandarma Komando Takımı ile bu karakolun bağlı olduğu Köprülü'deki sınır taburunun timleri başlarında tabur komutanları olduğu halde süratle çatışma yerine hareket ettiler.1993 Dönem! 135 zami savaşın tam göbeğinde bulunduğumuzu. taburlar halinde muharebe ettiğini. . açılmış gözleriyle. fiziksel hiçbir eksiği olmayan bir sınır bölüğüydü. Üzümlü Karakolu subay ve astsubayları tam. takım. yandaki odaya geçiyordu. o safhaya gelinmesi halinde akacak kanın. hasmı karşılasınlar yeter. Sonra: .Senin tabur sayın kaç? -14 . Türk Milleti adına şövalyelik ve fedailik yapıyoruz. Hakkari ve Şırnak vilayetlerinde ya kısmi seferberlik veya sıkıyönetim ilan edilmesini teklif ettim. dedi. klasik alışkanlıklarının etkisiyle bu konuşmaları. ların hareketli hale getirilmesini söylemiştim. zaten sıkıyönetim gibi yürütüyorsun Osman Paşa.Bak sen çok hareketlisin. ne kadar kuvvet. her tip ağır silahla donatılmış 260 asker mevcutlu. işini nasıl olsa yapıyorsun ya. Bu köy halkının burunlarının dibindeki PKK'lıların eylemlerini önceden haber almamaları mümkün değildi. on bin şekliyle cereyan ediyor. . böyle lastik gibi sistemlerle bela hızla yok edilebilmiş? . 14 taburla değil. Komşunda 40 küsur tabur. Bu işte savaşın karakterine uygun muharebe tekniği önemli. Đnsanları nerede. Sınır Alay Komutanı Mehmet Ali ile Sınır Tabur Komutanı Yarbay Tahir'e bu köyden gözlerini ayırmamalarını birkaç kez . Daha önceki gidişlerimde emniyet timlerinden birinin mevzilerini PKK'nın saldırılarda kullandığı Kuzey Irak topraklarında bulunan tepeye çıkartılması emrini vermiş. Komutanın refakatinde olup.

diğer bütün karakollar da aynı. Sonuçta yumruk sert olmasa da sizin beklemediğiniz zamanda ve yerden geldiği için. Tim tepeye 1993 DönemĐ 137 ulaşınca da ateş açılmıştı. "Her şey eskir" sözü yeryüzünün hiç değişmeyen yasasının adıdır. Gayrı nizami harp daha çok hareket ve daha çok sürattir. Neden? Çünkü. Klasik muharebe akılla yürütülebilir. (. yanındaki köye güvenlik mi sağlıyor? Hayır. Üstelik sınır alaylarından biri de üç ay önce yeni kurulmuştu. 45 dakikada bitmiş. Üzümlü'ye bu güne değin yapılan dördüncü büyük saldırıydı. PKK'nın bir eylem grubu hava kararınca emniyet için işgal edilen. yaralanan. Üzümlü'ye sürekli yüklenmeleri ve yaklaşmayı gündüz bile yapmaya kalkışmaları bunları cesaretlendiren bir şeylerin olduğunu kesin hale getiriyordu. Yapılan işleve biraz daha yukarıdan bakıldığında ise şunu görmek mümkün. Muharebe hareket ve sürattir. alü asker yaralı. Bu tam bir pusuydu. Yurt içi ve yurt dışı kampların altını üstüne getirip tek kayıp verilmezken.ok zeki olmak gerektir.söyledim. on yedi militan ölüsü vardı. Gün ışırken Üzümlü'ye gittim. kuvvetli bir yumruktan daha fazla hasar yaratıyordu. Đki ay içerisinde. sabitler. gün ağarırken terk edilen. "köyü kaybetmek istememek" gibi bir düşünceyi de muhafaza ediyorlardı. karakolun civar mevzilerini ve karakolla iç içe sayılan Üzümlü köyünü. Hazırlıksız yakalanmasalar da bu kadar zayiat olmazdı. saldın zamanı ve yerini karşı tarafın seçmesine mani olunamaz. Konvansiyonel çatışmada zebaniyle karşılaşabilirsiniz. .Çukurca bölgesinde hiç kimse korucu olmak istemezken. kaçınılmaz şekilde kalıplaşan hareketler. PKK kolay kolay risk kaimi etmezdi. bunların duvar ve pencerelerini inceledim. dün gece pusu kurulan Mehmetçik Tepe'yi. Ancak. yani geçişlere mani mi oluyor. On asker şehit. kaçırılan var mı? PKK bizi tehdit ediyor diye hiç size müracaat eden oldu mu? Bu güne kadar size . durmak. Emniyet timinin. Tersine saldırı hedefi olmaktan öteye gidemiyor. aslında karakol döne döne mevcut binasını korumaya çalışan bir askeri teşkil. karakol nizamında bulunmanın olumsuzluklarıydı. Ne yaparsanız yapın. köyün karakola bakan evlerini. O gün akşama kadar burada kaldım. timin tamamına yakını saf dışı olmuştu. dört sınır taburuna ve dört ilçe merkezine bağlı 44 karakola hemen yapabileceğimiz birşey yoktu. emniyet timinden önce başka bir istikametten çıkmış ve burada timin bulundukları yere gelmesini beklemişti. Gelen raporlar gece yarısına doğru netleşti. getirdiği götürdüğü tecrübe ve gerçekçi bir değerlendirilmeden geçmediği için halen işlevi varmış gibi varlığını sürdürüyordu. Karakol «ski kültüre ait bir kurumdu. Yaşamınızın bağlı olduğu bir binanın etrafında. Köyün büyük kısmını görebilen bir yükseltide durarak alay. bir küçük mekanda on şehit veriliyordu. üç alaya. olmayan ağır silahı yok. Jandarma Komando Taburu PKK grubunu Kuzey Irak'ta belli bir mesafeye kadar takip etmiş. sizin beklediğiniz yerden Kelen. Üzümlü Karakolu neredeyse bir taburun barış kadrosundaki personel gücüne sahip. 138 Unutulanlar Dişinda Yem Bîr Şey Yok t Zihnimi olabildiğince berraklaştırmaya çalışarak PKK'nın her sal-dında kullandığı arazi kesimlerini. beklemek. karakolun kuzeyinde bulunan Mehmetçik isimli tepeye. ancak tehlikelerle dolu bu topraklarda daha fazla derinliğe devam edememişti. Irak'ta sınıra yakın bölgeleri. Sınır karakolları sınırı mı koruyor. tabur ve bölük komutanlarını yanıma çağırdım. duran bu karakola saldıran PKK nasıl oluyor da korucuları ürkütemiyor? Bunlar akrabaları için Kuzey Irak'a gidip gelmiyorlar mı? Gidip de hiç dönmeyen. öldürülen. mevzilerine alışılagelmiş izden çıkmaları ve tepenin üstüne başkalarının gelebileceğini düşünmemeleri hataydı. zaman onu eskitmişti. Onlar da bunun farkında olmalarına rağmen somut bir emare elde edemiyorlar. bu köy neden koruculuğu ve silahı bırakmıyor? Ateş topu gibi. Gayrı nizami harpte akıl yetmez. gayrı nizami savaşta karşınızda şeytan bulunacaktır. Niçin sürekli saldırıya maruz kalıyor? Çünkü bir beton kalıba dökülmüş gibi durağan. Aslında saldırı takviye kuvvetleri oraya ulaşıncaya kadar. Başka bir grup da karakola ateş açmıştı ama esas hedef tepeye çıkan timdi. Alay ve tabur komutanları oradaydı.

Çocuklar ellerinde bayraklarla marşlar ve şiirler söylediler. Geçenlerde I larekat Merkezinde gece haberleri için radyoyu açtığımızda bir şarkı vardı. . korucular dahil. bazıları ağır 11 yaralı yüklenirken. Tabur. Gece yüz yüze kaldıkları korku. Onda mehtap gam oldu diye. hayata değişik bakan Yarbay Zafer.Hakkari'de şüphelenilmeyen kaç yer biliyorsanız söyleyin. Korucular bütün güçleriyle karşı koyuyorlar ama çatışmanın şiddetinden Irak'tan gelen PKK gruplarının kalabalık olduğu anlaşılıyordu. ağlarım. Tugayın Levazım Şube Müdürü Yarbay Zafer odaya geldi ve: . Korucular sürekli yardım talebinde bulunuyorlardı. Ve bu köy kurnazları. bütün karakol. çalsınlar bakalım. Gün ağarırken köye indim. niye?" (Kişiliği çok farklı olan. . Hürriyet: "Mehmetçik Üzümlü Karakolu'nda Kuzey Irak'tan gelen PKK'lılar-la göğüs göğüse çarpıştı. Çatışmada 10 askerimiz şehit oldu. cesurca bir kararla hareket yapmaktır.Sağol Zafer. üs ve mevzilerde askerlerin çalıp söylediği şarkı ve türkülerle anıldı ve kutlandı. Saat '23:OO'da salonun bitişiğindeki komutan odasına geçtim. "Yine bir sızı var içimde. Hakkari'de yaşayan aileler için de gazinoda sade bir program vardı. Burası da dağların arasında kaybolmuş. Siz çalışmanızı bırakıp dalgın bir şeklide bvı besteyi dinlediniz. kendileri dışındakileri saf yerine koyuyor. Köyde 50 korucu vardı. yolu izi bulunmayan bir yerdi. Yüksekova'ya bağlı olmasına rağmen Çu-kurca'ya daha yakındı. köyün dışındaki evleri mevzi diye kullanan PKK. Irak sınırının tam üzerindeydi. sınırdaki Dilekli köyü ve yanındaki Dibecik mezrasının büyük çaplı saldırıya uğradığı haberi geldi. içinden geçtiği köyden. PKK'lılar köye girdiler oradan da ateş ediyor sanıyorlar. Ama. Bu köy bu güne kadar PKK'ya hiç yüz vermeyen ve hiçbir şekilde pes etmeyen vatandaşlardan oluşuyordu. Şüphe olacakların önüne geçemiyor. Hâlâ bilmem. niye? Đstemem geceyi. Şimdiye kadar köyü boydan boya geçip. . ben de öğreneyim. biz de bunlardan öteden beri şüpheleniyoruz.hiç ihbar ulaştırıldı mı? Askerlerle konuştum. hiç kimsenin 4ulına dokunmuyor. Yuksekova'daki birlikler 6-7 saatten önce oraya ulaşamazdı. O şarkıyı buldurttum. Gözüm acıyor. Geldiğim helikoptere bir eve toplanmış. güney kuzey istikametinden köye saldıran PKK gruplarının batısına yandan taarruz etti. Hakkari'den döndükten iki yıl sonra rahmetli oldu." Cumhuriyet Bayramı. .Anladık komutanım. Yürüyerek dağlarda kat edilen mesafe için bu olağanüstü hızdı. ağlarım. Komando taburu saat 03:00 civarında çatışma bölgesine vardı. Tugaya çıktım. köyün nerede ise bütün kadın ve çocukları da helikoptere binmek için birbirini çiğniyordu.) Yarım saat sonra. Bu yüzden 140 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok yaralılar uygun bir şekilde helikoptere bindirilemiyordu. Çukurca daki jandarma komando taburuna. o ateş edenleri. Bu köyden hiç ölen veya yaralanan korucu var mı? Daha anlatmaya devam edeyim mi? Bu saldırılan Kuzey Irak'tan gelenlerle birleşerek bu köy yapıyor. Basında dördüncü Üzümlü eylemi haberleri: 29 Ekim 1993. fakat kesin bir kanıt ele geçiremedik. kışla. . Hala bilmem. Öne geçmek.Komutanım daha önce de söylemiştiniz. insanları hiçbir şeyi göremez ve dinlemez hale getirmişti. hemen uygun istikameti kullanarak Dilek-li'ye müdahale etmesi emrini verdim. 17 PKK'lı öldürüldü. Gözüm acıyor. 29 Ekim saat 23:30'da Yüksekova'ya bağlı. Takip sınır ötesinde de devam etti.Komutanım Đstanbul'dan bir müzik kaseti getirttim." 29 Ekim 1993 Milliyet: "Hakkari'nin Çukurca ilçesi Üzümlü Karakolu eyleminden sonra Kuzey Irak'ta takip harekatı başlatıldı. Oraya katıl1993 Dönem! 139 <lım. Sınır Alay Komutanı cevap verdi. Akşam oldu diye. her defasında köyden de ateş açıldığını söylediler.

olabilecek en iyi direnmeyi göstermişlerdi. karakol. Şimdi 16 yaşındaki oğlu ile birlikle yaşıyor.Paşam çok af edersiniz. "oğlun 16 yaşında mevzuata uygun değil" demişler. orta yaşın üstünde bir kailin ve bir genç geldiler. neredeyse tanrıdan başka kimsenin doğru dürüst haberinin olmadığı şu vadide bile. yargı ve sorgudan kısmeti olmayan hafif akıllıların tembellikleri de eklenince. yaşlı tipli bir zat akla geliyor. Ben de buradayım. oğlu şu andan itibaren korucudur. Genel olarak anlaşılıyordu. tabanca ve bıçağı çok büyük. Muhtar ve korucu başı Necmettin'e (bu saldırıdan beş ay sonra. Yanımdaki korucu başına. "komutan burada değil" demişler.Hamile. sakinleştirsinler. adamlarına söyle. . eli silah tutan kadın ve çocuklar da dahil. okul ve sağlık ocağıydı. Üç gün tugayın nizamiyesinde beklemiş. Bu hergeleler de sizi ve hareketliliğinizi görünce. Köyün 25-30 çocuğu da epey zamandır benim etrafımda. "çocuktan paşa olmuş" diyorlar. Havadan indi. Dün gece kendisi ve oğlu hepimizden daha çok PKK'ya karşı savaştı. PKK'nın elindeki ağır silahlar ve sayılarının fazlalığına karşı koymanın da bir sınırı vardı. . ben zaten PKK'dan çocuklarımın öcünü alacağım" diyor. bu memleketin en dip köşesinde.Bir paşayı ilk defa ve bu kadar yakından görüyorlar. hala tüten 3-4 evi askerler ve köylüler su taşıyarak söndürmeye çalışıyorlardı. Köye geri dönmüş. insanlara acı çektiriyordu. Korucu anlatırken çevredeki bütün köylüler de başlarını sallayarak. anlatılanları onaylıyorlardı.Nedir? Anlatmaya başladı.Peki kendisine söyleyin. Jandarma komandoları müdahale ederek. Oğlunun koruculuğu için Yüksekova'da ilgililere müracaat etmiş. . Ne istiyorlarsa hepsi yapılacak" dedim. Aralarında da devamlı konuşup duruyorlar. "ben zaten yıllardır çarpışıyorum ama kadınım diye beni koruculuğa kabul etmiyorlar. Geçen hafta Hakkari'ye gitmiş. Bunun işlemleri için sağa sola koşturmasına gerek yok. Bunlar.Silahlara da meraklılar.Ne diyorlar? . paşa denince hepimizde. Korucuların bilgileri ile birleştirilince PKK grubunun 150 militan civarında olduğu ortaya çıkıyordu. Şimdi. Buna düşünce. Biten bu Ekim ayının maaşı da bu gün . ancak yan Türkçe yarı Kürtçe konuştuğu için beraber geldiği korucu dayanamadı: .Silahlarla iç içe büyüyorlar Paşam. "sizi daha iyi anlarlar. Bir saat kadar sonra subaylar geldiler. PKK'lılar Kuzey Irak toprakları derinliklerine kaçmışlardı. nereye gitsem beraber oraya geliyorlardı. Dilek-li köylüleri sadece korucular değil. Tam bu en kritik anda komando taburu çatışmaya girince durum tersine dönmüştü. Bu görüntü insanda. .Beyim. çok kıymetli bir şeyini birden bire kaybetmesiyle kapıldığı. Üçü de sıra sıra inşa edilmişti. Size bir arzuhali var. Yüksekova'da gece kaldığı evin bahçesinde pusu kurularak öldürüldü) sordum. diğer köy ve mezralardan farksızdı. Bazı bölümleri çökmüş. Bir korucu ile birlikte. onları helikopterin yanında uzak tutmaya çalıştılar. etmesinler. Helikopter mûrettebaü bu dalgayı kontrol edecek durumda değildi. Köyün içinde devlete ait olup da daha önce kapatılmış üç yeri gezdim. . Çalışan helikopterin hızla dönerken fark edilmeyen palleri bazılarının başlarını bile koparabilirdi. kapılarına çapraz şekilde latalar çakılı halde duruyorlardı. Ne yapsınlar? . bu kadının ailesinden bu güne kadar kocası ve çocukları dahil yedi kişiyi PKK'lılar öldürdü. Başka helikopterler de gelecek.Yerden göğe haklısın. çok özür dilerim. tüfeği çok güzel. kucaklarında emzik çocuklarıyla kadınlar önlerinde dunılmaz haldeydiler. kilolu. Köy demeye bin şahit isteyen burası da. . derin bir hüznü yaşatıyordu. Köyün içinde dolaştım. deyip du1993 Dönemi 141 ruyorlar. kelli felli.Neden çevremizden hiç ayrılmıyorlar? . .Paşam. sizi görmek için. insanlar pratik ve sıradan işlerde dahi kelimenin tam manası ile işkenceye maruz kalıyordu. uzun yeşil entarili. Şu "zıkkım mevzuat". oğlunun korucu yapılmasını istiyor.

"işlerin iyi gittiğine" inanmak. birkaç santim boyutlarında. 3. Burası PKK'nın Đran'daki Jerma-Betkar ile Zagros kampları arasında." Basında Dibecik baskını aşağıdaki gibi halka duyuruldu: "Korucular PKK'yı bozguna uğrattı: Hakkari'nin Dibecik köyüne 29 Ekim gecesi baskın düzenleyen 150 PKK militanı. derme çatma köy evlerinin arasında kayboldular. Gene bu gün uzun bir gönder ile en büyük ebatta Türk bayrağı getirilerek. 30 Ağustos 1992'de Đran'dan gelen ve gene oraya geri çekilen PKK grupları tarafından saldırıya uğramıştı. Korucuyla konuştular. halkın hali işte ortadaydı. . hududun üzerindeki. Halbuki bu memlekette bir şeyler çoktan kopmuştu. Kırışık yüzü aydınlandı. Her zaman olduğu gibi konuşmalar yapılmış. Gene bu gün ikisinin bir aylık erzağı. Korucuların biten cephanesi de hava kararmadan taşınmış olsun. dünya haber ajanslarına göndermiş. Ona tam olarak söyle: eşim ve çocuklarım da beni aradıklarında bulamıyorlar. Köye hakim yamaçlardan birine tırmanıp yalnız başıma oturdum. sonra. Başlayın. Karakol Şemdinli'ye. "ısırıldığında mayhoş olduğu anlaşılan gerçekten" daha kolay geliyordu.' "Silahlı bir gücü yönetmek bilgiden daha fazlasını gerektirir. geldikleri Kuzey Irak'a kaçtılar. Dün 29 Ekim'di. Orhan Veli boşuna dememiş! "Bu memleket için neler yapmadık. bu karakolda bulunan herkesin kendi gözüyle göreceğini" söyledim. Bu kahraman kadının oğlunun iki aylık korucu maaşı ile bir aylık erzağı bu gün. üçgen şeklinde deriden yapılmış 142 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok 1993 Dönemî 143 küçük bir muskaydı. PKK'hlann dün gece ağırlıkla saldırdığı tepeye dikilecek. Đlk darbeyi beklemediği yere. ben orada devamlı olamıyorum. Ateş düştüğü yeri yakmaya devam ediyordu. Nizamiyede üç gün beklemiş olmasına gelince. hamile veya Hakkari'ye gitmek isteyen kim varsa. Korucu gene kısa kısa anlattı. 6 ölü ve 11 yaralı vererek." 1 Kasım 1993 günü Şemdinli Jandarma Sınır Alayına bağlı Alan Ka-rakolu'na gittim. PKK bu eylemini videoya da çekmiş. kendileri gibi cesur insanların ancak elini öpmek düşer. 29 Ekim gecesini ve ertesi günü nasıl geçiriyorduk. bir vadi boyunca uzanan dar ve kötü zeminli bir yolla bağlıydı. Koynundan bir şey çıkarıp uzattı. Ben akşama kadar buradayım. Kendisi gibi böyle fedakar bir insana biz millet olarak ne yapsak azdır. Kimimiz öldük. kendisi önde oğlu arkasında.000 metre üzerindeki dağlara kar çoktan yağmıştı. astsubay ve askerlerle topluca görüştüm. . hızlı ve akıllı vur. Karakola geliş gidişlerde yolun iki tarafının mutlaka emniyete alınması gerekiyordu. Bu. Ya buralarda çocukları askerde olan annelerin durumu nasıldı? Birilerine. Çevre araziyi. Subay. Buna rağmen intikal halindeki araçlara tepelerden sık sık ateş açılıyordu. 3121 rakımlı Kralın Kızı Dağı'nın dibindeydi. Komando taburu geceyi burada geçirecek. Onlara: "Bu karakoldan herhangi bir askerin kılına halel gelirse. bu sizi yeryüzündeki bütün tehlikelerden koruyacakmış. Yanımdaki karargah subayı ve komando tabur komutanına: "Bu köyden hasta." emrini verdim. Türkiye'nin Đran hududundaki en uçtaki karakoldu. 17 asker şehit olmuş.Paşam. hava kararmadan tugayın kışlasına taşınacak. Türkiye de bütün dünya gibi televizyonlardan izlemişti. törenler düzenlenmiştir herhalde. bunu yapmaya kalkışacakların başına neler geleceğini. .Teşekkür ederim. Bölgede hava artık iyice soğumuş. buraya getirilip verilecek. . Döndü.Nedir bu? dedim. gelip giden helikopterlerle getirilip teslim edilecek. 50 korucunun ina: di ve komandoların yetjsmesi üzerine. Bize. karakol bina ve müştemilatı ile mevzileri dolaştım. Kimimiz nutuk attık. Konuşmanın bir bölümünü anladığı anlaşılıyordu. haftalardır onlarla bile görüşemedim. Buralarda. Bunun için kusura bakmasın. bizim misafirhanelerde kalacaklar. yarın dönerken ikinci bir emre kadar kalmak üzere bir bölüğünü burada bırakacak. Bu karakol da bölük teşkilatındaydı.kendisine teslim edilecek.

size bir daha sırtaramasmlar.Tam Türkiye-Đran sınır hattının üzerindeler. Gün ağarırken gözetleme yerlerine geldiklerinde. Fakat 20-30 metre arkası Đran.Komutanım bir aya yakın Kralın Kızındaki (eliyle göstermemek için. Yara bende derman sende Ya kendin gel ya da bana gel de Kara tren gecikir. vücutlarınız gece ve gündüz yılan gibi olacak. Bölük binasının arkasından bağlama ve türkü sesleri geliyordu. onlara layık bir kahvaltı sun. Nasıl hareket edeceğini biliyorsun. bir hiç uğruna Soldurman beni. Bölük komutanı üsteğmen: .. Kimler çalıp söylüyorsa. bir hiç uğruna Soldurman beni. belki de hiç gelmez Dağlarda salınır da derdimi bilmez Dumanını savurur halimi görmez Gam dolar yüreğime gözyaşını dinmez. dedim.Yüreğiniz cesur. amanın efeler Öldürmeyi beni. amanın efeler Öldürmen beni. belki de hiç gelmez Dağlarda salınır da derdimi bilmez Dumanını savurur halimi görmez" *** "Gerizler başından hoplayamadım Aman aman. döküldü cephanelerim toplayamadım. Güneş doğmadan geliyorlar.Sen de işi bizim topraklarda bitireceksin. onları sabaha karşı aldırırım ama bunu sen kendi askerlerinle yaparsan senin bu bölük bir daha eliyle aslan tutar. Đki asker çalarken birisi de söylüyordu. bunların keşif sonuçlarının şöyle veya böyle olması ana grubun saldırısı için çok önemli. . 1993 Dönem! 145 Düşman galip geldi.Şu anda bizim topraklarda değiller mi? . burası benim diye ölçmeye terzi mi getirecekler? Ben buraya gece iki dağ komando timi gönderir. belayı kısa bir süre önceden fark etmeniz. Gözüm üzerinizde. Ahbap düşman olmuş ben buna şaştım Aman aman. Kaldı ki. Bu gün sizinle beraberim. Öyle bir saür atın ki. . Sen atmaca gibi çocuksun.Gidip onları almak için niye bu kadar bekledin? . Biraz önce binanızı dolaşırken malzemelikte iki bağlama gördüm. yiyeceğiniz güzel. ben de dinleyeceğim. mermileriniz bol. Siz konuşurken de gözetliyorlardı. . bu kayalıklara orası senin. Bölük dağıldı. "Gözüm yolda gönlüm darda Ya kendin gel ya da haber yolla Duyarım yazmışsın iki satır mektup Vermişsin trene Arılamaz halimi kara tren Gecikir. Mahkeme önünden eğildim geçtim Aman aman. Çünkü uzun zamandır buradalar.Biliyorum komutanım. sabit bir yerde durmayıp. Yarım daire şeklinde oturan diğerleri de bildikleri kısımlara katılmaya çalışıyorlardı. nasıl yapacağınızı göreceğim. hava kararınca çekiliyorlar. .Hem çok yüksek hem de karmaşık kayalıklarda nasıl fark edebildin? -Artık ezberledim. sol yanımdan kurşun yedim Bayıldım düştüm. yüzü bana dönük halde arkasında kalan dağda belirgin iki noktanın arasını tarif etti) tek sivri ile yayvan kayalık arasında bütün gün karakolu gözetliyorlar." .Bu keşif demektir. koklayamadım Aman aman. . bu onun bunun uşaklarına. bu av senin bir pençene bile az gelir. 5-6 kişiler. sürekli değişikII 144 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok lik yapıyoruz. Gözleriniz gece baykuş. Sana zaman vermiyorum ama ayağına çabuk ol. silahlarınız çalışıyor. Geriye kalan sadece. .Evet. dikkat ve uyanıklığınızla. gündüz şahin.

Zagros.Bütün gece tırmandık. "1. Kötü oduncu.Ayrılırken Bölük Komutanına. dört saat içinde kışlada. Mayınları Hakkari'ye dışarıdan gelen istihkam taburları döşemişti. Mezi-karyaderi.Komutanım Kralın Kızı temiz. Gün ağarırken gözetleme yerine geldiklerinde. Đki gün sonra 3 Kasım sabahı Şemdinli Sınır Alay Komutam aradı ve Alan Karakol Komutanı üsteğmeninin benimle görüşmek istediğini söyledi: . güneyindeki Alan-düz (Oramar) ile gene Hakkari Merkezinin 20 km. Bir Đran'lı asker öldü. T. yapılan keşifler ve şimdi daha iyi çalışan istihbarat akışından anlaşılıyordu.C. halk yöreyi terk etmeye başladı. Yaralıların ilk tedavisi karakoldaki doktor tarafından yapıldı. Đkiyaka Dağlan ile Balkaya Dağları'nda kışlık kamp işletemiyordu. cesarettir. . takdk ve sosyal sebepleri vardı. Basyan. T. bu yaz alanlara çok yükseldi. nin alanlar üzerine baskısı arttıkça. Bölgede batıdaki Tugaylardan gelen beş takviye piyade taburu varII 146 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok di. Irak'taki Hakurk (En büyük kamp). Bunun. bir teğmen ve üç Đran'h asker yaralandı. Fakat Hakkari Merkezinin 30 km.. Hedef bulmakta güçlük çekiyoruz.Jerma-Betkar. gözlerinizden öperim. Jandarma Asayiş Komutanlığı Hakkari' den ayrılan taburlardan bazılarına başka vilayetlerde görev verince. 6.Hareket tarzını söyle. 2. 4. PKK ile ilgili hassas dinleme kaynak çıkışlı bir mesaj aldık. karşıladık. 10 Kasım günü bu Tabura Van'daki kışlasına dön emri verirken." Kötü hava şartları ve derin kar faaliyetleri belli ölçülerde etkilediği için karargahta bulunurken önemli bir konu olan mayınlar üzerinde çalışma yapmak gerekiyordu. Bir hafta sonra 9 Kasım 1993'de Alan Karakolunun kurduğu pusulardan birine gece Đran askerlerinden oluşan bir grup düştü. baltaszyla cebelleşir. kış operasyonları için bütün hazırlıklarını tamamlayarak. 115 santim yüksekliğe ulaştı. Dağ ve Komando Taburu. "Hatayı önlemenin tek yolu ihtiyatlı olmak değil. Hakkari batısı ile Şırnak arasında kalan dağlık alanı beş gün taradı. T. . .C. idari. Tebrikler. Bölge için önderliğin merkezden verdiği hedefler çoğunlukla gerçekçi değil. Kayıpların yerine gönderilen elemanlar yetersiz." 3 Kasım 1993'de Hakk?ri'de sabahla birlikte başlayan lapa lapa kar. iki kışlık kampının olduğu. Bunların kayıtlarına . Aynı tarihlerde PKK Đran' daki Kalareş. bir kısmı memleketlerine dönemediler. Bir yüzbaşı.Đşte şimdi karakoldaki herkesin kafasındaki paslı çiviyi söküp attın. Kasım ortalarında Hakkari'nin tamamı kar altındaydı. emir verildiğinde Hakkari'ye dönmeye hazır olmalarını bildirdim. 5. 3. Yurt içinde artık. Zap (Şivi) ve Metinan kamplarında kışlık düzene geçmiş görünüyordu. genel mevkii Kuzey Irak) bölücü eşkıya liderine verdiği 10 Kasım 1993 tarihli dönem raporuydu. Sınırdan itibaren. doğusunda Karanlık Dağ (Kato) 'da . Botan Eyaleti Behdinan bölgesi (Hakkari) sorumlusu Suriyeli Topal Nasır'ın (kod Halat. Hakkari'de Temmuz 1993 itibarı ile her yerde karşımıza çıkabilen PKK' nin mayınlarından başka. diğerlerini kış döneminde batıdaki garnizonlarına dönmek üzere serbest bıraktık. Bunlardan sadece Derecik'te bulunan taburu Hakkari' de bırakıp.000 mayın vardı.C. "Kralın Kızı'nın sonucunu bizzat bana rapor edeceksin" emrini verdim. 1990-1991 yıllarından itibaren bizim tarafımızdan döşenmiş 28. 6 Kasım'dan itibaren Yüksekova bölgesinden Çukurca doğusuna intikal ettirilen 4. nin çok önem verdiği bir alanda bulunuyoruz.. Daha sonra sorgulanmak üzere istihbarat kuruluşlarına teslim edildiler. büyük kısmı hastalıklı. Bunlar genellikle Đran ve 1993 Dönemi 147 Irak sınırlarındaki karakollar bölgesinde bizim topraklarımızdaydı.

PKK unsurları hiç mayınlı yerlere girmiyordu. sen de bu sene yeni atandın ve sürekli harekata katılıyorsun.Yakalayanların kimlikleriyle ilgisi ne? . Mesela. Hangi karakol bölgesinde. birliklerin başından ayrılmamın söz konusu olmadığı". En geç .K. son durumlarını gösterecek şekilde işaretle. ömrümüz hayretle geçti.tam hakim olup çok iyi bilinmesi gerekiyordu.Ne esrarı ? Burada ne geziyor? . Kasımın son haftası karargaha aşağıdaki iki emri verdim: 1. Karakolları dolaşırken hep aklım.Yıldırım. Karakol Komutanının odasında orta büyüklükte üst üste konmuş kahverengi altı çuval dikkatimi çekti. mayın kayıtlarının tamamını bölgeler halinde tasnif et. Đhbarcı yerini gösterdi. Yakın hepsini hemen. Bu tip çuvalları bir. iki ayrı mesajla üst karargahlara bildirildi. Ne kadar güzel. Mayınlı bölgeler PKK'lılar tarafından öğrenilmesin diye bilinen sembol ve işaretler de kullanılmıyordu. .K. daha önce de seninle konuştuk. Şimdi tam sırası. bunun işlemlerini bitirelim. Yakalayanların da kimliklerini verdik. Seni bir ay aramayacağım. ve benzeri uyuşturucular ile bunların hammaddeleri. .Komutanım savcılığa bildirdik. . nerede olduğunu ortaya çıkarmışlardı.Nasıl yakaladınız? 148 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok . Birer suretini de alay. Alay Komutanına: . Emrin aksine hiçbir harekete rastlanmayacaktır. Davası başlayınca mahkemeden isteyecekler.Kendisi de olabilir Komutanım. serbestsin.Bu malı yakalayanlar da vasal ikramiye alacaklar.Bir yaşıma daha girdim. Hakkari Đl Jandarma Alay Komutanı ile merkez karakolunun içini dolaşıyorduk. . teknik bilgi ve uzmanlığını da sergileyerek bizzat kendin o yerlerden sorumlu rütbelilere göster. Bu işi bir ayda bitireceksin. Geçen zaman içersinde vadi yamaçlarında bulunan yoğun kar ve yağmur nedeniyle yer değiştirmeleri kaçınılmazdı. herkesin kolay anlayabileceği. Bizim mayına basıp ölen ve yaralanan hiç militan olmadı. . "Avrupa gezisine de. -Albayım. Tugay Đstihkam Şube Müdürü ve Savaş istihkam Bölük Komutanı Yüzbaşı Yıldırım'ı çağırdım: . . eroin. Aynı gece. diğeri de bir ay sonra Avrupa'ya yapılacak gezi için hangi tarihte katılmak istediğimle ilgiliydi." Bu sıralarda Genelkurmay çıkışlı iki mesaj geldi. Bunlardan biri. Terk edilmiş bir köy evinde bulduk. bu malı satarak alacağı paradan daha fazla olabilir.Kime aitmiş? . iki iç güvenlik karakolunda daha görmüştüm.Bu çuvallar nedir? .Bunlar iki ay önce yakalandı. sahipleriyle birlikte yakalanamadığı takdirde. aynı yerde yakılarak imha edilecektir. ürünler nerede bulunuyorsa. Fiziki yerlerini. neyin. Üzümlü Karakolu civarında bazı bölgelerde bu durum çok bariz görülebiliyordu.Bunlarda esrar var Komutanım. .Anlamadım! .Yerini bilen ihbarcı kime ait olduğunu bilmez mi? . K. . içinde bulunduğumuz ağır koşullarda katılmak istemediğim.Đhbar geldi. Đşin esas ilginç yanı. neresi mayınlı ise bunları 1/25000 mikyaslı haritalara manzara krokisi gibi renkli kalemlerle. Çünkü köylülerden ve koruculardan bunların yerlerini öğrenmişlerdi. Ama bu defa Hakkari'nin içinde Merkez Đlçe birliğindeydik. "buraya nereden nasıl saldırılır? Buradakiler nerelerde ne yapabilirler" de olduğu için diğer sıradan şeyleri önemsemezdim. gözcü ve keşifçileri ile tespit ederek. Askerlerin gidiş ve gelişlerde kullandıkları patikalar ile kullanmaktan kaçındıkları yerleri de. Seminere "daha sonraki yıllarda katılmamın uygun olacağını". . tabur ve karakol komutanlarına ver. Đşlemin yapıldığı da bir tutanakla belgelenecektir. yeni general ve amiral olanlar için Genelkurmay'da yürütülen bir seminere. ve Jandarma Genel Komutanlığı birliklerine aşağıdaki yazılı emri yayımlattım: "Yürütülen bütün faaliyetlerde esrar.Onu bulamadık.Đhbarda bulunarak alacağı yasal para.Daha erken bitireceğim Komutanım.

çiftliklerinden ve binalarında ayrılıp dağa taşa. 1500 asker olarak sahra koşullarda. Bahar zamanında itibaren. Đster tabur ister ordu taarruz etsin benim yapacağım "işler" hiç değişmez. Bu mevcut neredeyse Dağ ve Komando Tugayı'nın asker mevcudunun iki misli. Harekatın kod adı "Ejder-Kış"ür. bölük ve tabur düzeninde muharebeye girmezler demeye kalkışmasın. Onay için hemen üst karargahlara gönderelim. Her mevsim bu mücadelede ayrı ayrı kıymete sahip. Bir Dağ ve Komando Taburunu örnek alın. Harekatın tam zamanını meteoroloji raporları belirleyecek. Birlikler iki taktik vazife yapacak şekilde gruplanacak. Tavukların . Yani taburları karakol şeklinde değil. Askerin muharebesi "tek er" faaliyetleriyle biter. mevzi alırım. Bu çalışmayı da birkaç gün içinde bitirelim. beslenecek. muhabere edecek şekilde hayal edin. 46 kilometre içerdeki Irak arazisinden gireceğiz. iki alay ve dört taburdan oluşan ve mevcutları 7000 askeri bulan sınır birliklerini seyyar jandarma gibi düşünün. "Sürgü" görevi ile vadi tabanındaki PKK gruplarını kanatlarda bulunan dağların üzerindeki derin karlı alanlara atacak. "U"nun açık ağzı olan. niyetimizi açıklayan bir yazı ile ihtiyaç listelerini çıkartmamız gerekiyor. sakın kimse. Havanın asgari üç gün yağmaması lazım. Er olarak yapacağım her şey bu kadardır. Neden? Çünkü sabit ve durağan haldeler. Operasyon deyince herkesin aklına genelde yaz mevsimi geliyor. Hemen söyleyeyim. Lüzumlu hallerde tabur şeklinde muharebe edecekler. kendime güvenim yerindeyse. Gayri Nizami Harbin de temel kurallardan biridir. 1993 DöNEMt 149 Hareket ve inisiyatifleri kaybolan parçalanmış gruplara da ikinci vazife için hazır bekleyen birliklerle "Kartal Hamlesi" yapılacak. "U"nun ağzından içeri girenler. Türk-Đran-Irak topraklarındaki dağlarda çevrili "U" şeklindeki kampa. kış ve bahar mevsimlerinde çiftliklerin çitleri içerisindeki binalarda 200-300'lü gruplar halinde topluca yaşıyorlar. bulundukları yerde yakalayıp azami zayiat verdireceğiz. Kuzey Irak'ta Hakkari bölgesine dönük altı PKK kampından en büyüğü olan Hakurk kampına taarruz edeceğiz. bölgelerine sevk edilmeden önce. Đç güvenlik karakollarının bağlı olduğu il jandarmayı normal halinde bırakabilirsiniz ama.üç ay içinde. Hakkari'de üç alay halinde 9000 jandarma var. Ne zaman? Nerede olacaklar belli olmadığından PKK. kış mevsimi ise en kıymetlisidir. "subaylar" bölük ve takımları muharebe ettirmek için "subay"dır. Ben er 150 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok olarak sürünürüm. bunların muharebe eğitim standartları manga ve takımdır. Binlerce tavuğu olan bir tavuk çiftliğini düşünün. Bunları Batıdaki depolardan Hakkari'ye getirtmek için. dereye tepeye dağılıyorlar. maksadımızı. Şimdi yapılacak şey. Hududu korumak demek binada bulunmak mı demek? Yine huduttasın. Tek fark. sıra ile veya aynı anda birkaç tanesine birden taarruz edeceğiz. Grupları kamplarda siyasi ve askeri eğitimlerini tamamlayarak. Dağ ve Komando Tugayının tamamı bu harekata katılacak. özel teçhizatı dikkate almanıza gerek yok. 2. 6-7 bin askeri sahra koşullarda yaşayacak. ateş ederim. PKK'nın yurt içi ve yurt dışındaki kamplarına büyüklük ve tehdit önceliklerine bakarak. planlı ve dört başı mamur şekilde yapılmış keşifler halinde bunlara saldıramayacak. tabur komutanının komutasında. Bu taslak planı hazırlayınca bizim Jandarma Alaylarından da görüş ve değerlendirme alın. silahım çalışıyor mermim tamamsa düşmanın üzerine yürürüm. her zaman her yerdesin. Geçenlerde Üzümlü Karakolu'nu nasıl bizim malzemelerle donattık? Bu örneğe göre malzeme listelerini düzenleyebilirsiniz. Hayır! Dört mevsim yapılacak. barınacak gibi malzemeye sahip kılmak. dar alan ve mevzilere asla bağımlı olmadan bölükler halinde arazideki üslerde bağımsız faaliyet gösterecekler. Dağ ve Komando Tugayı'nm tabur ve bölük komutanları ile karargah subaylarını toplayarak aşağıdaki emri verdim: "1994 baharından önce. karşı taraf benim ne zaman nerede olacağımı ve ne yapacağımı bilemeyecek. görüşelim. Ben de görüşeceğim ve her komutana bunu açıklayarak fikirlerimizi kabul ettirmeye çalışacağım. Taslak planı çatın. Böylece Hakkari'de 1994 yazını rahatlatacağız. Bölge sorumluları yine aynı olacak fakat binalarına. "Bilinmezlik" yeryüzündeki tüm canlıları rahatsız eder. On yıldır verilen zayiata bakın büyük kısmı hep karakollarda. derin kar ve şiddetli soğuklarda muhabere koşullan altında.

Böyle şeyleri klasik muharebelerde aylarca aynı hat ve yerlerde savunma düzeninde kalmış. barınaklar. dağlarda. mantılı. Beyaz kar elbiseleri de nor' 1993 Dönemi 151 mal patiska kumaştan yapılmış olduğundan. kartal dalışıyla seri darbeler vuracağız. tedariki. toplanabilmeleri.yiyecek ve cephaneyi ko-nımak içindi. Bazı pratikler geliştirmeye ihtiyaç vardı. ne böyle bir zaman. Bugüne kadar dağlarda yaptığımız operasyonlarda. Öncü ve Đz açıcılara vererek mevcutlarla idare edebilirdik. Gerçek muharebe yaşamında. Verilen kartalı . Ne yumuşak ve derin karda bunların inşası mümkündür. onların. ayı pençesinden daha önemliydi.ayları çok olan birlikler yapılabilir. Bütün kamplara hızlı. birbiri üzerine. Civarımızdaki şehirlerden binlerce mumu bulmak. Đstekle. Đç ve dış giysileri. Aslında tugayın kış malzemesinin ne olup olmadığı meydandaydı. Kar kıyafetlerini süratle Kara Kuvvetleri 'nden istedik. rahat rahat hazırlık yapmalarına. tüneller yaparak içine girmek mümkün değildir. daha hızlı. kendi çadırlarının üstünü örttüğünde. rüzgarın taşıdığı soğuk. PKK'nın bulunduğu yerlere helikopterlerle yaklaşırken bölgedeki karakolların uçtuğu seviyeler bizim uçtuğumuz yüksekliklerin altında kalıyor ve bir kayalıkta tertiplendiğimizde kartal yuvaları bulunduğumuz yükseklikr 152 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok lerden aşağıda bulunuyordu. Dolayısıyla altındaki elbiseyi de ıslatarak derece derece nemin iç çamaşırlara geçmesine sebep oluyordu. karla kaplı alanlarda kardan mağaralar. bu güne kadar bilinen ve yapıla gelenin tersine harekatın kış koşullarında yapılması şarttır. ikmal kanallarından kadro tipi başka malzemelerin temini. hem de su gibi akıyordu. dağlarda. ayı pençelerini herkesin giymesine gerek yoktu. Eldekileri bakım ve onanma . Hakkari Dağ ve Komando Tugayı'ndaki asker de aynı şeyleri giymekteydi. Bir depodan bulup gönderdiler. Sert koşullarda yedi ila on gün barınabilecek şekilde ihtiyâçlarımızı tespit edin". üstelik de hiçbir tehlikeye manız kalmadan yaşamlarını sürdürmelerine meydan vermeyeceğiz. Hareket halinde. Veya bu tip tesisler ancak gösteri tipi tatbikatlarda görülebilir. karları çiğnenmiş. dağ geçitlerinde muharebeye hazırlasın. (1994 sonundan itibaren de soğuk iklim malzemeleri gelmeye başladı . eksiklerimizi ortaya çıkaralım. içerisinde bir mum yakıldığında bulundukları küçük mekan birkaç dakika sonra hemen ısınıyordu. PKK kamplarında şurada burada gördüğümüz sayısız naylonların amacı da insan.yakalanmaları. verdiler. Kış ve bahar iyi değerlendirilmediği sürece "yazın bedeli" hep yüksek olacaktır. PKK'nın omurgasını kırmak istiyorsak. taarruz hızı kesilmiş. teslimi gibi bürokratik işleyişlere bağlı kalamazdık. ıslaklıkla beraber içindekileri üşütüyordu. şiddetli soğuk ve derin karda. Zaman hem kılıç gibi kesiyor. ne de kimsenin bir yerde duracak zamanı vardır. yüzlerce kilometre bu tip naylonları temin etmek mümkün olmadığından hepsini batıdaki şehirlerden satın alarak Hakkari'ye getirttik. pratik ve en doğrudur? Arkadaşlar ne kadar açık ve sade bir durum değil mi? Savaşın birinci kuralı "düşmanı rahat bırakmamaktır". eksi 20-30 derecede askerlerin arka çantaları ve çadırları ıslandığında. karın üzerine bir-iki yatıp kalkmadan sonra ıslanıyordu. Bu kıyafetin naylon ve imperteksten olması gerekirdi. haftaları . karda bu arada uzun sürede donarak oturmuş.) 1993'te. Keza botlar da aynıydı. bulunabilmeleri hangi mevsimde daha akıllıca. 2-3 asker. Ege'deki bir birliğin askeri.ılarak hizmete hazır hale getirdik. Ortalama 2800-3000 metre yükseklikte. Ayrıca. Kış ve bahar döneminde. Hava Kuvvetlerine yazı yazarak Kayse-ri'deki fabrikalarında dökümü yapılan bir kartal istedik. ne de bunlarla uğraşabilecek asker vardır. Herkes birliğini. kış donatımlarını kontrol ederek. hangi kışlık iç çamaşırı ve parkayı giyiyorsa. Kar kıyafeti herkese şart olduğundan. Her taburun dört bölüğünden sadece birine yetecek kadar haki elbise üzerine giyilmesi gereken "beyaz kar elbisesi" ile yine bir bölüğe yetecek kadar hedik (ayı pençesi) vardı.

. Đlk darbeyi de bizim timler vurmuştu. keşke bir istihbarat olsa. PKK'mn kaçıramadığı 24 ölünün büyük kısmı Kuzey Irak top-raklarındaydı. Harekat Merkezindeki kabartma harita üzerinde 2-3 saat. Daha fazla ilerlemememizi söylüyorlar. peşmergeler de onun silahlı adamlarıydı. düşman dışında hiçbir şeyle ilgilenmemelidir. on bir yaralı vardı. Fakat silah seslerinin duyulmasından 15-20 dakika sonra. Gece. hem yaklaşmanın." 8 Aralık 1993'tü. .Dün geceki yaralıların bir kısmı o köyde tabii. Timlerin Üzümlü'deki üçüncü akşamı. yarın Jandarma Özel Harekat Grubu'ndan iki komando timi Üzümlü Karakolu'na taşınsın. PKK gruplarının durum ve psikolojilerini hissetmeye çalıştım. Đki komando timi pusu kurmak için karakoldan hareket edip.Silah kullanarak engel olabilirler mi? . Hepsi kaçmıştı. Bu karakola daha önceleri yapılmış olan saldırılar da bu geceki gibi olmuş. . her şeyi yapacaklar. . Irak topraklarından itibaren içerlere doğru sadece dağlar karlı kaplı. Sabah olurken karakola indim. karakolun altından Kuzey Irak'a girecek. Köyden gelen ateşler. karakola gece gizlice girecekler. Üzümlü köyünden karakola saldın başlamıştı. köylü. Dağ ve Komando Tugayı'nın bir sembolü olarak kayaların üzerine yerleştirdik. hem sızmanın tamamlanıp da saldırının başladığını düşünen. . Şehirleri birbirine bağlayan vadi yollarından başka her yerde. sıradan bir faaliyetmiş gibi uzak bir yere bırakılacak. gün ağarmadan karakola dönmüş olacaklar. 3 Kasım'dan itibaren bölgenin tamamını kaplayan kar. korucu kimsenin haberi olamaması için oradaki subaylar ne gerekiyorsa.Orası öyle de. Jandarma Komando Taburu iki bölüğü ile müdahale etmişti ve tabur komutanının .Hayır. Bu gece maskeleri aşağı inmişti.Kararlı görünüyorlar komutanım. Şemdinli-Çukurca hattından güneye. "General. Yaralıların çok fazla olduğu ortadaydı. köydeki korucu ve milisler tarafından açılmıştı. Bu iki komando timinin varlığından askerler dışında. "Üzümlü karakol bölgesinde çatışma çıktığını" söyledi. Bu iki tim gündüzleri karakolda istirahat edecek. köydekilerle birleşince .Komutanım. Psikolojilerini ne kadar yükseltirsek kendilerini o kadar iyi hissederler. Komando timlerinden biri astsubay çavuş dördü komando eri 5 şehit. karargah subaylarının büyük kısmı çekildikten sonra. Çatışma bütün gece devam etti. Her gece başka bir yerde pusu kuracak.Ahmet. Toplam yedi şehit. Gece. arazinin genelinde kar olsa da yürüme ve yaklaşmayı engelleyecek.Anladım komutanım. Kuzey Irak topraklarına girdi. Kan gölüne dönmüş yerlerde dahi hiçbir ceset yoktu. 12 Aralık 1993 saat 21:15'te Çukurca Sınır Alay komutanı aradı. her şeyin PKK'lılarca planlandığı gibi gittiğini sanıp.200-220 militanlı bir PKK grubu saldırıyormuş gibi kıymetlendirilmişti. doğrudan karakola yapılan atışlardan da bir asteğmen ve bir karakol eri şehit olmuştu.Kayseri'den Hakkari'ye bir kamyonla taşıdık ve Tugay'in kışlasına. kırk santim ile iki metre arasında kar vardı.Üzümlü'de eksik olan bir şey yok komutanım. emredersiniz! 1993 Dönemi 153 Đki Jandarma Özel Harekat komando timi 9 Aralık 1993 gece yarısı Üzümlü Karakolu'na girdi. Sabahleyin köyde bir tek kişi yoktu. zorlaştıracak seviyelerde değildi. . orada bir şey olacakmış gibi bir his var içimde. karşımıza silahlı peşmergeler çıktı. aralıklarla sürekli yağdı. Çukurca bölgesinin tamamındaki Kuzey Irak arazisi Barzani'nin mıntıkalarıydı ve köylerin tamamı onun aşiretine aitti. karakol etrafından fazla uzaklaşamıyorlar. Kuzey Irak'ta yürüyüş halindeyken. dedim. sakin bir ruh halinde bulunmaya çalışarak. Üzümlü'ye saldırmak için yaklaşmakta olan PKK grubu ile karşı karşıya gelmişlerdi. Çukurca'daki Komando Taburu da karakola intikal ederek. Kuzey Irak topraklarına 8-10 kilometre girmiş olan Jandarma Komando Tabur Komutanı Kasimasi köyü yakınlarından aradı: . yükseklik durumlarına göre. . Timler helikopterle doğrudan karakola değil. Harekat Şube Müdürü çalışıyordu. Bazı hesaplar yaptım. Kuzey Irak'tan 100-120 kişilik PKK grubu gelmiş.Bir istihbarat mı aldınız komutanım? .Bazı katır izleri bunu doğruluyor. .

bu adamların yaşam alanları. Köylerin hemen arkasında da PKK'mn Metinan kampı mevcuttu. hiçbir yardım alamayan askerlerin tamamını peşmer-geler bir gecede kesmiş. bize caka satacak nankörler.Görüşmesinden sonra bana. ilk defa gece sızma harekatı gerçekleştirerek PKK'yi pusuya düşürdü. Sabah: "Aynı karakolu 5 nci kez basan 24 PKK'h öldürüldü. Kuzey Irak'a giren komandolar harekata başladı. dedim.1rimır bölgesinde kaldlk fag^S1II5>an Hürriyet gazetesi aşağıdaki habe- Iw:fîra . Ateş desteğinden vaz-^u/ilkl11 H JLetik0?*-™1** «Çamayacağı için tahliye W. Irak topraklarında da süren operasyon sonucu 24 PKK'h ölü ele geçti. 12 Aralık 1993'ten sonra Türkiye bir daha Üzümlü adını hiç duymadı. saatson.Aşiret bir ortaçağ kurumudur.yanında 200 kadar asker vardı. Asgari '* ĐH rekat arı kovanmın icine dalmak şekt\j myıt1!' . PKK Üzümü Karakolu'na daha önce dört saldırı gerçekleştirmiş.S j"ğu herkesle görüştü. 15 Aralık 1993. Türkiye'den aldığı maaşla. Hürriyet. yiyecekle PKK'hları köylerinde saklayıp. '17 ^ rz etmişler. Araştırdım körfez harbinde burada 600 kişilik bir Irak taburu varmış." 13 Aralık 1993. Bir subay. Biz hancı. şimdi gideceğimiz bölge ve Ç™a ^Izümlüye saldıranlar da oradalar.5 saat kaldı. Basın.Komutanım bu bölgede eski bir Irak kışlası var." -(K)1 ^ ^at 14:30'a kadar belki 10-15 kere Ge-. zaman çokgeçü iyi bir kotek ı Osman //i / T ^t h' • -/r şey ka^ma^1' komutanım . Daha fazla ilerlenmek istendiğinde peş154 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 1993 Dönemi 157 mergelerden de ölenler olacaktı ama önemli olan bölgeye yabancı olan taburu. Her şeye rağmen he-i%bĐf i ıTfMrşılaşabiliriz. Kuzey Irak'tan gelen bir grup terörist dört kez baskına uğrayan Çukurca'nın Üzümlü Jandarma Karakoluna roket ve uzun namlulu silahlarla saldırdı. Bu beşinci saldırı için gelişleriydi ve Kuzey Irak'tan karakola yaklaşırken yakalanmışlardı. . dedim. Üzümlü çatışmasını aşağıdaki bilgilerle halka duyurdu: 13 Aralık 1993. " f.5 saat geçti. 200 kişilik PKK grubu Üzümlü Karakolu'na baskın için gelirken. başlıktan verilmişti. ' Diyarbakır'a gitmek üzere ayrıldı. -Peşmergelerin başındaki hokkabaza söyle. onlar yolcuyken daha çok görüşeceğiz.dedim. O da "Osman Paşa'ya söy-' ÎT ^ ^ani'nin peşmergelerin hiçbirinin kılı-I ? ı j ~^aksa operasyonu yapabilir" demiş. Tabur komutanına.J Ic(zda diye. 24 PKK'h öldürüldü. Türkiye'nin en jn rar-*~ ırnılvlZ) büuin ağırlıkları atük. . tam sayfa başlıktan: "Sızma harekatı: Önceki gün PKK'ya son yılların en büyük darbelerinden birini vuran güvenlik güçleri. Sen farklı bir istikametten Türk topraklarına dön. Atılacak taş. tüfekle. Đlk anda PKK'ya 17 kayıp verdirildi. Kışla temeline kadar yıkılmış.as*fihkta yapılabilir. Sürprizlerle dolu vadilerde. pasına 1. her çeşit tuzak ve pusulara müsaitti. bakalım daha ne kadar birilerini kandırmaya devam edecekler.I Ke 70nun. -oyeo aoo^rruz ettiğimizde bunların denilen kampıııa k*»^k_ Üzümlü saldırısından sonra bizim uıgor uvfi orta(ia. Bar-t an ile ^^3 ne yapmaları lazım? Bunların da I . Đstihbarat Baş-j J1 . Hürriyet: "Basamadan basıldılar. PKK'sıyla peşmergesiyle dolu daha güneye sürmek 200 asker için gündüz gözüyle büyük bir risk ve anlamsız kayıp vermekti. r\ ¦"///l^îÇîyvpnuşmayı sonuna kadar dinledi. Kuzey Irak'a sızma harekatı gerçekleştiren komandoların pususuna düştü. Ne olmuştu da Üzümlü Karakolu artık haberlerde yoktu? Merak eden de olmadı. Farklı bir şey söyleseydin yadırgardım. ürkütülecek kurbağaya değmezdi. Sonra: A u ?Uk kcfe/-^^. Sonunda f '^Th^' Seldi. 24 ölü Hakkari'nin Çukurca ilçesi Üzümlü Jandarma Karakolu'nu basmak isteyen PKK'lılar hezimete uğradı. tam 4. bu eylemler gazetelerde "Yine mi Üzümlü" diye birinci sayfada. bir astsubay ve üç er şehit oldu.

. fd r 156 Unutulanlar Dişinda Yenj Bir Şey Yok 1993 Dönemî 157 defa ben sorguladım. Diyarbakır'dan istenen helikopterler de aynı gün Hakkari'ye. tam 4. 2.Hakkari il Jandarma Alay Ko-' ""Q. Ancak [/ yorsun. Türkiye'ye nazaran daha alçakta kalan Irak arazisi göz gözü görmeyen sis denizi gibiydi. Saklandıkları yerlerden dördü arazideki sığınak ve mağaralarda.Komutanım hedefler yeşil hat denilen yerin 15 km içinde. Durumlarını ona göre ayarla.Bizim Asayiş Karargahı bildirdi. böyle olacaksa operasyonu yapabilir" demiş. Üzümlü saldırısından sonra bizim birliklerin karşılarına çıkmaları ortada.Osman Paşa harekat için Genelkurmay'dan haber bekleyeceğiz. n. 20 Aralık 1993 günü Kuzey Irak'taki bu bölgeye taarruz etmek üzere. Haber kaynaklarının birbirini onaylayan en sağlam bilgilerden biri de. buradaki yaralıların tedavilerini bir Alman doktor ile bir Alman hemşire yapıyordu. Jandarma Asayiş Komutanı Korgeneral Hasan Kundakçı Çukurca'ya geldi. Görüşmesinden sonra bana. dokuz adet karaşahin.5 saat geçti. nerede ne kadar PKK'h olduğunu nokta nokta tespit ettik. Her şey tamamdı. bu harekatta paha biçilmez kıymete sahipti.r\ -ir /»rnandoları 27 PKK'h öldürdü.Albay Necmettin sınıf arkadaşımdı. sınıra paralel uçarak. süratle dönmek. Süratle gitmek. 20 Aralık sabahı. Ya-' ' nmişler. ihtiyaç halinde yere atlayan komandoları destekleyeceklerdi. uçar birlik kullanılarak. Kuzey ^. Harekat. Kobralar havada bulunacak. Kendilerini karşıladım.Genelkurmay Başkanı'na arz etmişler. onun için onay almayı düşünmedim. bütün ağırlıkları atük. Oradan da Genelkurmay Başkanı'na arz edelim dediler.5 saat kaldı. Üzümlü'ye gelen PKK'hlarm 86 yaralısı vardı. . bir haftadır bu bölgelerde olduğu veçhile sisle başladı. 1200 komando ve iki süper kobra helikopteri. Asgari altı saate ihtiyacımız vardı. . Biz hafif donanımlıyız. Aldatma planı gereği 20 Aralık'ta Çukurca'ya uçacaklardı. Bar-zani ve peşmergelerin daha başka ne yapmaları lazım? Bunların da hepsi bir tarafa havanın kararmasına 1. Tugay'ın kışlasına geldiler. Yüksekova'daki 1. sisin kalkmasıyla harekata başlamak üzereyken. . 09:30'da. Komando Taburu'nun neden daha güneye gitmesine mani olmaya kalkışmaları ortadaydı. Her zaman altın değerinde olan zaman. Son olarak da en güvenilir olanı helikoptere bindirip.şmerge karakolunu basan dağ koman/ l^w -i 'daydım. süratle vurmak. Türkiye'nin en doğusundayız. Harekat arı kovanının içine dalmak . Harekat 20 Aralık günü gün ağarırken başlayacak. Sonunda Hasan Kundakçı Paşa'ya haber geldi. Đstihbarat Başkanı arzda. hava kararmadan aynı gün aydınlık süresinde bitirilecekti. Dağ ve Komando Tabum ile Hakkari'deki 2. herkes tam inisiyatife sahip. havadan hücum tarzında bir taktik akındı. beşi de Kanimasi köyünün içindeki evlerdeydi. Harekat Başkanı arzda diye. harekatın özüydü. Oraya giünek istiyorum. . Bunlar saldırıya katılmayan başka gruplarla birlikte dokuz ayrı yerdeydiler.%nun PKK'hların ele geçirdiğini belir/' dû irjece bir "sızma °Perasyonu" gerçekleş-/ ?llge<l .. dedi.Mezi-Karyaderi Kampına taarruz ettiğimizde bunların denilen karakolların ne olduğunu gördük. PKK grupları ile Üzümlüye saldıranlar da oradalar. Dağ ve Komando ve Jandarma Komando Tabur komutanlarıyla 19 Aralık gecesi plan üzerindeki son görüşmeleri yaptık. Dağ ve Komando Taburu Çukurca'ya karadan intikal ettiler. Çukurca Jandarma Sınır Alayı kışlasında karargah subayları ile harekata kaülacak olan 1. (Kato) civarından bir ihbar aldık. şimdi gideceğimiz bölge ve köy onların. II Hasan Paşa saat 10:00'dan saat 14:30'a kadar belki 10-15 kere Genelkurmay Karargahında bulduğu herkesle görüştü. Hedeflerin üzerine alçak uçuşla yaklaşılacak ve doğrudan hedef bölgesine atlanılacaktı. O da "Osman Paşa'ya söyleyin operasyon sırasında Barzani'nin peşmergelerin hiçbirinin kılına halel gelmemeli.

sen bilirsin.Bunu bana niye soruyorsun. . Helikopter ve ağır silah desteği gerekirse. 21 Aralık 1993 günü yayımlanan Hürriyet gazetesi aşağıdaki haberi veriyordu: "Gece Irak'a sızdılar. Dağ Komandoları 27 PKK'h öldürdü.Polis Özel Harekatı sürekli Hakkari'de.Necmettin dinliyorum.Komutanım henüz Kato Dağı eteğinde iken PKK. dedim. herkes tam inisiyatife sahip. Benim yanımda da iki tim var. kara muharebeleri çok farklı şey biliyorsun.dedim. Her şeye rağmen hesaplanamayan durumlarla da karşılaşabiliriz. . Aynı gün Şemdinli Derecik 'teki Piyade Tabur Komutanı Kurmay Yarbay Ali. Havanın kararmasına kısa bir süre vardı. gidip bulmak istediğini söyledi. O'da "dönmeyeceksiniz" diye emir vermesine rağmen.Gene de sen bilirsin Osman Paşa zaman çok geçti.Temas ne zaman sağlandı? Siz tam neredesiniz? . Kundakçı Paşa yarım saat sonra Diyarbakır'a gitmek üzere ayrıldı. Yaralılarımızı da gece helikopterler uçamayacağı için tahliye edemeyiz. Daha Çukurca'dan ayrılmamıştım.Peki. . Hakkari il Jandarma Alay Komutanının aradığını söylediler.265 metre rakımlı Şü-raker-koç Tepe'de bulunan ama telsiz sistemlerinin rölesindeki muhabere müfrezesine bir grup PKK'lı saldırıya teşebbüs etti." 25 Aralık günü gene Çukurca'daydım. onu da dinlemediler. Đl Jandarma Alay Komutanı bu kez telsizle aradı. Emniyet Müdürüne söyledim onları alacağım. Daha tel örgüleri geçmeye çalışırlarken bunları karanlıkta fark eden nöbetçilerden bir asker. Ancak senin kaç timin var ki? 158 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok . Taburun Kuzey Irak'a giren bölükleri sığınakları buldu. .Komutanım Karanlık Dağ (Kato) civarından bir ihbar aldık. Sonra: .Necmettin Kato'da büyük bir grup var. Bizde Kato'nun bir kıyısındayız. Bu bölgede genişleyecek bir muharebe piyade taburunun unsurlarını zorlayabilirdi. Çok miktarda el bombası mayın ve erzak çıkardılar. (Ona telefonda Dağ ve Komanda Tugayının bir hafta içersinde oraya taarruz edeceğini söyleyemiyordum. Ben ve bütün birlikler gece sınır bölgesinde kaldık. . harita. Onun için ancak aydınlıkta yapılabilir. Şemdinli'deki Dağ ve Komando Taburuna 1993 Dönemi 159 .Sen Hakkari'ye dön. Đki de yaralı er var. hava araçlarını sevk etme. Temmuz ayında bile en kalın kıyafetlerle üşünülen bu yerin şimdi Sibiryadan farkı yoktu.Komutanım başlarında ben olacağım. . Daha önceleri de buraya niyetlenmişlerdi. orada da bir iki gün dahi kalamazlar.Temas 4 saat önce sağlandı. Oraya gitmek istiyorum. Albay Necmettin sınıf arkadaşımdı. Polislerin durumunun Vali Bey'e bildirdim. sınırdan 15-20 km içeride Irak topraklarında PKK'nın iki sığınağının yerlerini öğrendiğini. . açtığı ateşle biri erkek diğeri kadın iki militanı öldürdü. Sınırdan 7 km içerdeki peşmerge karakolunu basan dağ komandoları 27 PKK'hyı öldürdü. Kuzey Irak'taki bir peşmerge karakolunun PKK'lıların ele geçirdiğini belirleyen dağ komandoları. 26 Aralık saat 01:00'de Tugay'ın batısındaki 3. komutanım . hlar ateş açtılar. . Müfreze (25-30 asker) hazırlıklıydı. Harekattan vazgeçiyorum.) . Ama bu ekipler Karanlık Dağları'na çıkamaz. dün gece bir "sızma operasyonu" gerçekleştirdi. ilk ateşte benim habercim şehit oldu. Yakındaki boş köylerden birine inmişler. yani Kato-Karanlık Dağdaki kamplarına. Polisler bu gece burada kalmayız diye Hakkari'ye doğru gidiyorlar. Civarda bir şeyler yaparak akıllarınca varlık gösterisi peşindeydiler. Fakat kısa bir süre sonra çatışma çıktı. Đyi bir kötek yiyeceklerdi ama olmadı işte. topografya. Senin beraber gideceğin Jandarma ve Polis timleri bu işte çerez bile olamaz. Oraya geliyorum. Hasan Paşa sakin bir şekilde konuşmayı sonuna kadar dinledi. 15-20 dakika içinde altı PKK'lı öldürülünce.Artık bu planla yapılacak bir şey kalmadı. diğerleri geldikleri yere kaçtılar.şeklindeydi. . Ateş desteğinden vazgeçtim.

Bizi sonuçlar ilgilendiriyor arkadaşlar ama." 30 Aralık günü Đstihbarat Şube Müdürü geldi: . Yılbaşı gecesini sınır karakolunda askerlerle beraber geçirmek istiyorlar.Komutanım bir gazetenin muhabirleri geldiler. "önce ." Jandarma Asayiş Komutanlığı 'ndan 22 Aralık 1993 tarihli bir mesaj geldi. . Diğer üç operasyonun her biri başka bir vilayete aitti. Hakkari'dekiler.iki kara şahin gönderdik. Metinde "Jandarma Asayiş Komutanlığı bölgesinde (Güneydoğu Anadolu-13 vilayet) yedi operasyonun. ihtiyaçları olmasa da yardımcı olmalıyız. Đşittin mi hiç?" Mehmet Rıza Çalışkan Üçüncü Bölüm 1994 DÖNEMĐ 162 Unutulanlar Dişinda YenĐ BIr Şey Yok 1994 Dönemi 163 "Gözü pekhk bir hikmettir. bir karanlık süresinde 36 km yol kat ederek kampı güneyden kuşatması ve buranın hiç zayiat verilmeden 48 saatte yerle bir edilmesi doğal bir şey olamaz. ana baba günü. bu güne kadar 31 şehit. Hal böyleyken. panik halinde ciyak ciyak ötüyordu. dost düşman herkesi etkiliyor. Ağustos. Onlar bunu tabii ki bilemezler. diğerleri ile birlikte gönderin. Üzümlü dosyası kapandı. herhangi bir nedenle ayağı kayar. Kasım ve Arahk aylarını kapsıyordu. uygulanan taktikler. kişisel cesaret ve gözü peklik açısından harp tarihi ve kayıdarına kaynak teşkil edecek şekilde olduğu belirtiliyor ve harp tarihine esas olacak gibi. Laçkalaşan sinirleriy-le birbirlerine küfürler yağdırıp durdular. Bunlar bile ol160 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok madı. Hürriyet Gazetesi: "Irak sınırında 11 PKK'lı öldü: Hakkari'nin Şemdinli ilçesinin Irak sınırı yakınlarında 11 terörist ölü olarak ele geçirildi. hiç ummadıkları bir durumla. Benim ilk sözüm. Sığınaklarda 30 el bombası. Hızla dalıp çıkmamızdan olacak herhalde. Ben de çatışma alanına gittim. 161 "Bir kayba ağlar Şu gördüğüm sıradağlar Her gün yatuk bir türkü söyler Yiğidim yiğidim diye dumanh tepelerinde rüzgar. daha detaylı rapor edilmeleri" isteniyordu. Birlik komutanına haber verin.Üzümlü'yü istiyorlar. nedir? -Ekim ayında Kuzey Irak'a. Nereyi istiyorlarsa. Komandolar piyade taburu ile çarpışan PKK grubunun arkasındaki kayalık mıntıkaya atladılar. Serbest ve Üzümlü Karakolları çatışmalarıydı. şok etkisi var ya komutanım. . Balkaya Dağı Operasyonlarıyla. kayalıklardan vadilere düşer. başı parçalanabilir. Üzümlü'de yılbaşı gecçsi bekledikleri heyecanı bulamayacaklar. hem de Irak arazisinde yüz yüze kalan PKK grubunun telsizleri. . 24 mayın. 28 Arahk 1993. Çünkü sürekli hızlı hareket ihtiyacı bu sonuçları dahi mantıklı gösterebilir. Muharebenin en önemli bölümüdür." 28 Aralık 1993. . bol miktarda gıda maddesi bulundu. Cesaret büyük ölçüde alışkanlık ve kendine güvendir. bir tugayın ilk kez. Bu yedi harekatın dört tanesi Hakkari'ye aitti. 27 yaralı veren Üzümlü Karako-lu'nda yılbaşı gecesini geçirmek isteyenler. Mesajı karargah subaylarına verdim ve sordum: . Bu kadar asker gece kayalıklarda zaman zaman geçerken düşüp kolunu bacağını kırabilir. herkesten farklı adamlardır.Bu mesajda büyük bir noksanlık var.Harun. Geri bölgeleri kuşatılan. görmediği Kuzey Irak'ta dağlardan. Mezi-Karye-deri harekatını da detaylandırarak. Đzin belgeleri var. biliyorsun. gece 20 km sızması. Eylül. tarihleri de Kasım ayını gösteriyordu.Tamam gitsinler. Asayiş Karargahı'na bunları da telefonla bildirin. Bu memlekette cesur adamlara. Đkiyaka Dağları. Milliyet Gazetesi: "Hakkari'nin Şemdinli ilçesi yakınlarındaki operasyonda 11 PKK'lı öldürüldü. bunu 3000 komandoyla gerçekleştirmesi bir taburun da kimsenin bilmediği. Mezi-Karyaderi Kampına yaptığımız harekatı unutmuşlar. tek başına PKK'nın Kuzey Irak'taki kamplarından merkezdekine.

. karakol ve mevzilerde farklı tertip ve aldatma dü-zenleriyle bütün gece tetikte beklediler. neye ihtiyaçları varsa. 29 Ekim gibi özel günlerin gecelerinde mutlaka eskiden bunu yapmıştı. dinleyelim. Taşımayı ise Mardin yapacaktı. .Komutanım bu gece boşuna bekliyorsunuz. 2 Ocak 1994. Hürriyet: "Rahat uyuyun biz buradayız: Üzümlü kahramanları Reşdan Dağı'nın 2. Aslında her gün her saatte aynıydılar. Siz ikimize "Bu işlerde hiçbir aksaklık istemiyorum" diye birkaç kere emir vermiştiniz. Yanımda nükte makinesi Le164 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok vazım Şube Müdürü Yarbay Zafer de vardı. sen levazımcılığı bırakmış savaşçı olmuşsun.Zafer. ancak bu gece herkes daha değişik bir duruş aldı.Bunun şarkısı bile var komutanım. Soğuk ve karla iç içe yaşayan Mehmetçiğe bunlar hiçbir şey ifade etmiyor. . O da bize düşmüyordu.Son 15 günde kömür sıkıntısı yaşadık. Neymiş o sebep? . gelmiyorsun. Artık onlar neredeyse. Ay-yıldız Bayrağımızın gururla dalgalandığı mev-zilerdeki Mehmetçiğin gözü 24 saat Kuzey Irak'ta Ayaş'lı Ahmet Gündüz. Ben savaş teçhizatını kuşanıp.Komutanım askerlerin operasyon dönüşlerinde kışlanın ısınmadığını öğrenince. 30 Ağustos. Gelmeyecekler. 1 Ocak 1994'e gireli iki saat olmuştu. Irak sınırının sıfır noktasında yer alan bu vatan toprağında sanki başka bir dünyada yaşıyorlar. kışla.Zafer bizzat kendisi Diyarbakır'a giden helikopterlerden biriyle Şırnak'taki madene gitti. Ne istiyorlarsa. Zafer şarkıyı müziği ile birlikte söyledi: Akşamın olduğu yerde Bekleniyorsun.Komutanım siz PKK'lıları alıştırdınız." Cesur adamları severim. Siz karargaha geldiğiniz zamanlar. Kanlarıyla destan yazanlar "Herkes rahat uyusun biz buradayız" diyor.cesarettir. Kömür hazır bile olsa taşınamıyordu. 1994 Dönemi 165 Karargah subaylarından biri: . üs.Aceleci olma Zafer! . gelmiyorsun. gidip şu dağları dümdüz etsek" diyor. savunmada düşmanı beklerken "Bıraksalar. Adamlar tembelleştiler. biz onların bulunduğu yere gidiyoruz. "Komutan sinirli mi?" diye bana sonıp odasına dönüyor. 1993 yılı gelip geçiyor Sen gelmiyorsun Çünkü seni çok sevdiğimi Biliyorsun. . . Mardin'deki taşıma müteahhidi de mukavelesini yaktı. Tugay'ın kömürü Şırnak'ta-ki madenden alınacaktı.Sizin bir hafta önce poligonda atış yaptığınız iki hedef kağıdı Zafer Yarbayımda. Birlikler ve karargahlar hayanın kararmasıyla birlikte. Sizden sonra poligona gidip onları aldı ve odasına getirdi.Hallettiniz mi? . müsaadenizle onu söyleyeyim. nasıl olsa siz beni madene attıracaktınız.Doğrusunu yapmışsın Zafer. 31 Aralık 1993'te. Kurmay Başkanı: . (1996'da yakalandığı amansız bir hastalıktan rahmetli oldu) . Kömür ihalesini Diyarbakır yaptı.Neymiş.Komutanım belki fark ediyorsunuzdur. Bu karda kıyamette niye yollara düşsünler. Şırnak'taki maden ocağını PKK'lılar sık sık bastığı ve halen de tehdit ettiği için müteahhit günde bütün bölge için 4-5 kamyon ancak kömür çıkartabiliyor. Gelmemelerinin başka bir sebebi daha var. . dedim. Kurmay Başkanı: . hepsi karşılansın. gece yılbaşı olması nedeniyle PKK dağ kadrosu veya şehir ve köylerdeki milisleriyle bir yerlere saldırmak isteyebilirlerdi.500 metrelik zirvesinde. Đki gün kaldı ve iş yoluna girdi. tüfeğimle birlikte oraya giderek Dağ ve Komando Tugayının Levazım Müdürü nasıl olurmuş dosta düşmana gösterdim. Şehit olan 31 kahramanın ölümsüz anıları şimdi Reşdan Dağı'nın zirvelerinde dolaşıyor. geliniyorsun Çünkü seni çok sevdiğimi Biliyorsun. O günden beri Levazım Şube Müdürü size arza gelemiyor. . işlerin iyi gitmesini istiyorsan kendin yap.

Şemdinli'de bulunan taburları ile Çukurca'daki Jandarma Komando Taburu derin kar ve şiddetli soğuklarda. malumlarınız. . Diğerleri sadece biür. sadece lojistik işleri yapan idari insanlar dışında militan olmadığını. Karanlık Dağ (Kato) ve Alandüz (Ora-mar) bu ikisini de. Hakurk'tan Đran topraklarına giden geçitlerin mayınlanmış olabileceği düşünülerek. Birliklerin hazırlıklarını bulundukları yerlerde gece de onlarla birlikte kalarak kontrol ettim. ne gördük166 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok lerini ne de duyduklarını söylemedin mi? Kaldı ki 20 kilometre uzunluğundaki Hakurk Vadisi'ne bir iki topçu mermisi düştü veya geçitlerde birkaç mayınla karşılaştık. iradeleri ustura kadar keskindi. Genelkurmay Başkanı'nın "Đran topçusunun zaman zaman Hakurk'a ateş açtığım. ruhları yüksek. Önceliğimizi biliyorsun. Orada düşman var ama kışlada sadece biz varız. Bundan ne çıkar? . "Harekata hazır olun" kasetini çalsınlar. onay için gönderdiğimiz Kuzey Irak'taki Hakurk Kampı'na yapacağımız harekat planının (Ejder-Kış) Genelkurmay Başkanı'na arz edildiğini. Halep oradaysa arşın buradaydı. 1 Ocak 1994'ün yılbaşısı.Peki." Đki dakika sonra hoparlörlerin sesleri çevredeki tepelerin yamaçlarında çınlamaya başladı: . Her yerde subay astsubaylarla topluca nerede neyi nasıl yapacağımızı anlattım." 3 Ocak 1994 günü Harekat Şube Müdürü gelerek. PKK'nm Hakurk'tan Đran'daki Zagros Kampı'na geçmek için kullandığı bu 3000 metrenin üzerindeki kayalıklara kendisi basmak için mayın döşemeyeceğini. ölümü yaşayamaz. Temmuz'da sorun ortadan kalkar mı? Temmuz ayında Hakurk Kampı'nda muharebelerde sakatlanmış kör. .' Dağ ve Komando Tugayının Hakkari. sen. Mezar-gediği üzerinden Hakurk'a tepeden bakan bizim timlerin.Topçu ve mayın meseleyse. Ejder zaten sırasını bekleyecek. üst üste ve hemen çökerteceğiz. bunun Temmuz'da olmasının uygun olacağını belirtiyor. Bu ikisinin PKK'nm havan ve roket atışlarının yanında kıymeti var mı? Mermi atılacak. eğer operasyon yapılacaksa bunun Temmuz 1994'te yapılmasının uygun olacağının" kendisine bildirildiğini söyledi. bir yıla yakındır oraya Đran topçusunun bir mermi daha atmadığını. insan bunu telkinle öğrenir. Genelkurmay Başkam harekat yapılsın istiyor fakat. -Ahmet. El mi yaman bey mi yaman herkese gösterilecekti. sen bunları sana söyleyen karargah subayına açıklamadın mı? .Komutanım. bunu sana söyleyenlere. mayınla karşılaşacağız diye düşünsek bir tek harekat yapabilir miyiz? . Poligonda sadece farklı bir deneme yaptım. Ölüm de öyledir. Ölümü saniye saniye hisseden emin olur. buralara indireceğimiz komando timlerinin o yerlere indirilmesinden vazgeçilmesini söylediğini.Kışladan bile çıkamayız komutanım. rahmetli Zafer'in nükteler yaparak güldürmeye çalışmaları ile böyle geçti. Herkesin şevki dorukta. Türk Milleti'ne silah çekerek kabadayılık yapmaya kalkışmak ne demekti? Savaş tarihleri bizi nasıl anlatıyordu? Bu toprak bize neye mal olmuştu? Taşkın nehirleri geçen bir ulus çaylarda mı tö-kezleyecekti? Aslında bu durumlara maruz kalmamız idari maslahat-çıların meydana getirdiği bir sonuçtu ve uzaktan yakından Türk Ulu1994 Dönemî 167 su'yla ilgisi yoktu. sen de ben de bilmiyor muyuz? Temmuz'da yurt içinde her yer yanarken Hakurk'taki 50-60 sakat adamın peşine düşülür mü? Bu çalışmamız Irak'a derin dalacağımızdan erken onay istediğimiz ve zamanını bizim tayin edeceğimiz bir harekattı. 8 Ocak 1994 sabahı Emir Astsubayına "Merkezi yayın sistemine söyle. "Ateş yakar.Dağda taşta yapın. Siz bu tip arzları bizden iyi bilirsiniz. topal. dağ ve dağ geçitlerinde muharebe edecek gibi hazırlıklarını hızla tamamladılar. kasaya koyun! "Ardından yüz köpek havlamayan kurt. Yüksekova. Genelkurmay ve Jandarma Asayiş Komutanlıklarından aradıklarını. kurt sayılmaz. Tugaya döndüm. ben dağda taşta her zaman ateş ediyorum.. yurt içindeki 2 kışlık kamp. Bu hedef kağıtlarındaki denemeyse normali ne olur? Ben sağlamcıyım komutanım. Kimse ateşte yananlar kadar emin olamaz.Hayrola Zafer.

makineli tüfek ve piyade tüfeği atışı başladı. Tamamen uçurumlarla kaplı bu tarafta kuşatmadaki taburlar. patikanın dağın üstüne ulaştığı nokta merkez olmak üzere. mayınlan yol ve patikalara döşeyen dağ kadrolarından oluşuyordu. Dağ ve çevresi yüksekliği yarım ile bir metre arasında değişen karla kaplıydı. " 168 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok 9/10 Ocak 1994 gecesi Karanlık Dağı (Kato) güneyden Yüksekova Dağ ve Komando Taburu ile Jandarma Komando Taburu. Top ve havan atışları karşı tarafa istenildiği gibi kayıp ver-diremiyordu ama bizim timlerin üzerine de sağlıklı. bize sefer yolları. Sabah olduğunda ise kar yağmıyordu. 1994 DönemĐ 169 PKK'Mann mevzileri her zamanki gibi kayaların altında. iyi nişan alarak ateş etmelerine mani oluyordu. Hakkari il merkezi içindeki saldırıları milislerle birlikte yapan. Hakkari-Şırnak idari sınırından. Kato Dağı'nın alü yıldır üstüne çıkılmadığını gösteriye <rdu. yar suyu. yar fidan boylu Yakarız konakları. Kato Dağı batıya. Hakkari il merkezinin 20 km. Kato Dağ bloğuna bu mevsimde güneyden çıkmak mümkün değildi. her şeyi göze alıp dağdan inmeye kalkışacakları bulundukları yerlerde bekleyeceklerdi. iki yüz metrelik bir duvarın üzerinde bulunanların. Dağ ve Komando Taburu emrinde Jandarma Özel Harekat grubu olduğu halde kuşatıldı. sanki biraz sonra akşam olacak ve hava kararacakmış gibi bir his uyandırıyordu. gökyüzü gri ve siyah bulutlarla kap lı olduğundan. Bu durum hesaplandığı için ona göre mevzilenmiş olan Tugayın Dağ Topçu Bataryası ile taburun havanları derhal karşı ateş açtılar. bize serhat yolları Davullar çalsınlar aman. duvarın dibinde. Şırnak istikametinde Altın Dağlar adıyla devam ediyordu. PKK mevzilerini ateş altına alan kobralar hedefin üzerinden . civardaki karakolları ve köyleri basan. Süvari Halil Geçidi ile Şırnak arazisine giriyordu. kovukların içindeydi. kuzeyden kuşatmaya katılan 2. bölge köylülerinden. Kuzeyde de dağa çıkabilecek kayalık tek bir patika vardı. Kobralar çağrıldı." "Dağlarında da guru da meşe yanıyor efem Mehmet Efe'm de davı başında üşütmüş de donuyor Boncuklu gelin orta yerde dönüyor da dönüyor Aslanım da efeler vay vay Yiğidim de efeler vay vay *** Gar mı yağıyor Yarengümen 'in dağına efem Haden çıkanda şu dağların başına da başına Mehmet Efe'm de oturuvermiş efelerin sağına Aslanım da efeler vay vay Yiğidim de efeler vay vay. koruculardan elde ettiğimizle birlikte. Timler bir metrelik kann üzerinde ve tırmanışa başlama yerinin oldukça uzağındaydılar. Sehvim senden uzun yok Yaprağında düzün yok. yine cengi çengine harbi Görünüyor aman. sürünenlere yukarıdan kaya ve taş parçaları atmaları ve yuvarlamalarına benziyordu."Yine şahlanıyor aman kolbaşının yandımda kıratı Görünüyor yandım aman. Elimizdeki resmi bilgiler. doğu ve kuzeyden ise Hakkari'deki 2. yar fidan boylum Gamalı da zeybek vuruldu Çakıcıya sözüm yok. doğusunda bulunan bu PKK kampındaki grup. Dağa. kırkayak yürüyüşünü andıran ilerleme şekliyle Dağın doğusundaki dik patikanın başlangıç noktasına yaklaşmaya çalışırlarken. kol düzeninde. Saat 07:00'da Üsteğmen Engin komutasında 2 Dağ ve Komando timi. kandır da dumandır hey Kırım'dan gelirim atım da araptır hey Gizlenme ey gafil Sinan da buradadır Meydan da hurdadır. Dağ ve Komando Taburu ile Jandarma Özel Harekat Grubunun seçkin timleri çıkacaktı. 50 metreye yakın bir cephedeki kayalık mıntıkadan şiddetli roket. çepeçevre sarıldı." *** "izmir'in kavakları dökülür yaprakları Bize de derler çakıcı. Sürekli aldığımız üç günlük meteoroloji raporları da önümüzdeki birkaç gün yağış alamayacağını gösteriyordu. karların üzerinde bata çıka yatan." *** "Kırım'dan gelirim adım da Sinan'dır hey Kılıcımın suyu. Mevcut durum. Üsteğmen Garip komutasında 2 Jandarma Özel Harekat timi (80 kadar asker) birbiri arkasında. yol kesip adam kaçıran. Bugün.

Sırtı boydan boya testere gibi kayalıklarla kaplı dağda başka bir doğru dürüst yer de yoktu. Her şeye cepheden bakan bu tepede. Çuvalı bu nedenle şimdi başka ucundan da silkelemek gerekiyordu. kuşatma çemberinin kritik olmayan bölümlerinde bulunan iki timini hazırlasın. dedim.Komutanım Pilot Yarbay Sinan. biliyorum.Ali. birbiri ardına yere sürünürcesine uçarak ani bir yükselişle Dağın batısındaki avuç içi gibi görünen yerin üzerine süzülürken. Harekat Şube Müdürü geldi. . topçu ve havan ateşi kesilince militanlar sanki hiçbir şey yapılmamış gibi yeniden ateşe başlıyorlardı. Binbaşı Necmi'ye söyleyin. Bunları atanlar dağın ortalarında bir yerlerde mevzilenmişlerdi. kayalıkların arasında bulunan küçük yuva gibi bir yere inile-cekti. size yer emniyeti alınmadan hiçbir şekilde iniş yapamayacağınız konusunda pilotların bağlı olduğu komutanlıklarca verilen yazılı ve sözlü kesin emirler var. herkesten farklı cesaret ister. Dağın eteğindeki dört komando timi beyaz giysileri ile karın üzerindeydiler. Yerlerini helikopterlere bildirdim" dedi.Durumu biliyorum. ilk helikopterin gövdesinin önünde ve arkasında aynı anda iki roket paralandı. Taşıma daha kısa sürede biter. 20 dakika sonra Pilot Yüzbaşı Ali geldi. -. bir salonda yakın mesafeden film seyreder gibiydi. Saat 11:00 olmuş. Militanların doğru ateş etmelerini önlüyordu ancak zayiat verdiremediği de ortadaydı. Bu kışlık kamp sırf ateş edenlerden meydana geliyor olamazdı. PKK'lılar 43 muhtelif noktadan ateş ediyorlar. taktik ve teknik bilgisiyle. Kobra. Harekat bölgesinde bulunan Geçitli Karakolundan çıplak gözle bütün olup bitenleri izleyebiliyordum.) bizim timler ile PKK grubunun atışlarını en iyi görebilen bir sırttan taburunun harekatım sevk ve idare ediyor. bana bu işi "ben yapacağım" diyen bir pilot bulun. Seçtiğimiz yere atılacaklar. Tabur Komutanı Binbaşı Necmi (PKK'hla-rın 2. Binbaşı Necmi'nin bulunduğu tepedeki karın yüksekliği helikopter için uygun olmadığından eteklerde bir yere indim ve yanına çıktım. "Ben de uçarım" diyor. Bir helikopterde beni tabur komutanının yanına atsın. Kobralar bir kez daha geldiler. buna karşılık hızlı ilerlemeye mani oluyordu. Bu genelde doğrudur. böylece timlerin zayiat vermeden patikaya yaklaşmaları sağlanıyordu. elastikiyet. Kalıplarla da yapılamaz. Bunların üzerine veya civarına havadan atlayıp. Koşulların hakkını hemen ve mutlaka 170 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok süratle vermemiz lazım. soğukkanlı bir şekilde ateş destek unsurlarını yönetiyordu. Ancak dağdaki PKK grupları sadece ateş edenler miydi? Dağın diğer bölümleri ölü sessizliği içindeydi. Karakolda bulunan karargah subayları Binbaşı Ahmet ve Yüzbaşı Harun'a: .Sana yakışanı da budur. Kolay vurulmamak için kendilerini dağın eteklerindeki kayalıklara doğru yaslamışlardı. Ama muharebe kalıp tanımaz. o zaman her helikopter ikişer sorti yapsın. . Dağ ve Komando Tabur komutanı Binbaşı Necmi'ye taktıkları isim "Đhtiyar Kurt"tu. düşen roket mermilerinin parçalarının dağılmasını azaltarak. Timler tepelerinde bulunanlara ayağa kalkarak ateş edemediklerinden atışları sağlıklı olmuyor ve cılız kalıyordu. Đlk timin yarısı 12-13 asker indikten sonra . Hiç tepki gelmeyen kısımlarda da durumun gelişmesini bekleyen PKK unsurlarının bulunması mümkündü. Derin kar.çekilince topçu ve havanlar başlıyor. . tesirlerini azaltıyor.Dağın üzerine timler atacağız. Onlar ayrılınca hedefleri topçu ve havanlar dövmeye başladı. karların içindeki timlerin en önünde bulunan Üsteğmen Garip bile daha patikanın başlangıcındaydı. . Dağda çarpışmaların devam ettiği yönün tam aksi istikametindeki ucunda. Şimdi sana atma bölgesini gösterelim. Bu böyle devam edemezdi. Tabur komutanı Binbaşı Necmi 'Timler hazır komutanım.Güzel. Đniş yerine helikopterin sığmadığı bulunduğumuz yerden görünüyordu. 15 dakika sonra iki Kara Şahin (Skorsky) bizim solumuzdan. Sağol. Đniş riskinin en düşük olduğu kesimi seçeceğiz ve dört sortide toplam iki tim taşıyacaksın. dağın dibindeki bizim timler ile PKK'lılar. Ben gideceğim Komutanım. aynı düzlemde manevra yapmamız şarttı. Esneklik. Patikanın dağın üstündeki bitiş noktasındaki kayalıklarda yay gibi tertiplenmiş mevzi-lerden yağmur gibi mermi geliyordu. attığımız topçu mermileri kayaların üzerinden uçuyor veya ön yüzüne çarpıyordu.

Bu sabah erken saatlerde bunlardan birine girmeye hazırlanan teğmene el bombası atılmış. tıpkı piyade tüfeği gibi. Hayal gücü ne kadar geniş olursa. flamalar. teğmen de aynı el bombasını yerde patlamadan kapıp. Dağın inilen bu dar çukurunda. haritalar . Yukarıdakilerin mukavemeti gittikçe düşmüş. Ortadaki mağara buradaki grubun karargahıydı. Jeneratörler. Bir de omuzdan omuza takılabilen kırmızı enli bir kumaşın üzerinde sarı renkte büyük harflerle "Kürdistan'ın Hakkari Prensi' yazılı bir yafta vardı. Dağ ve Komando Taburu'nun kuşatma çemberindeki bölüklerden biri. PKK mevzilerinden ateş edilen yer sayısı 15-20'ye düştü ancak yoğunluk hâlâ devam ediyordu. Saat 15:00 civarında mevzilerde birkaç kişi bırakıp grubun dağın ortalarına doğru çekildiği anlaşılıyordu. diğer sortiler birbiri ardına yapıldı. Dağın doğu ucundaki çatışma yerinden çok uzakta olsa artık tepelerin birinde 50 komando vardı. çıkış noktasını genişletmiş olan timlerin bulunduğu bölgeye havadan inmeye başladı. Saat 14:00'da timler patikanın ortalarına kadar tırmanışlardı. Başka hedeflerin hiçbirine atış yapmayacaksın. kendisine fırlatan PKK'hnın kafasına atmıştı. Uçsuz bucaksız şu dağda. 25 PKK'lı (1 takım) varmış. gene görerek. Esas çıkış yerinde henüz bir değişiklik yoktu. Artık batıya yapılan indirmeyle. Saat 16:00'dan itibaren de 2. Bir süre sonra işe yaramaz. yan yana üç dev mağara vardı. kendine güven ve hızlı tepki ile bertaraf edilebilir. Düz yerden yamaca ulaştıkları için timler de biraz rahatlamışlardı. tecrübe ve destek ateşlerinin düzenli yürütülmesinin ötesinde bir mucize gibiydi. Hava kararmadan patikanın üstüne çıkmamız şarttı. sığırcık yuvası gibi bulundukları bu yere. ısıtma sistemleri. aydınlatma donanımları. aynı noktaya atış yapacaksın.gerisi kolaydı. "Sana şimdi bir tek hedef tarif edeceğim. sığmağa benzeyen bu mekan. makinen' tüfek mevziine kısa aralıklarla vurmaya başladı. Sabah olunca Kato Dağı'nın önceki gün çıkılan yerde bulunan küçük alana helikopterle indim. militanlar şoka girip ne olduğunu anlayamadı. Đş bunlarla da bitmiyordu. Masalar . fakat botlar üzeri karlı ve ıslak kayalıklarda sürekli kayıyordu. Anladın mı? Tek hedefe. Çünkü hareket her şeyi yerinden oynatır. helikopterin ancak yansının girebildiği kısmı dışında karın ıslaklığı ile hemen çıkıp kaçabilmelerine imkan olmayan sarp kayalıklarla çevriliydi. konfor sağlayan her türlü malzeme ile burası minik bir şehirdi (Hem de Hakkari il merkezinin 20 kilometre doğusunda). Ve saat 16:20 de hava karardı. Her asker muharebelerin bazen bir seri tesadüflerden oluşacağını bilmelidir. Sürprizler ancak. PKK'nın kampı dağın ortasında ve zirvenin güneyindeydi. Çarpışmaların devam ettiği bölgeden de ne kadar uzaktı üstelik. Saat 15:30'da Üsteğmen Garip ve Astsubay Kaşif orada bırakılmış olan 2-3 PKK'hyla yakın mesafeden çarpışarak f 172 Unutulanlar Dişinda Yeni BiR Şey Yok dağın üstüne çıktılar. Dört topla. Tam zirvede güneyden girilen ve kuzeyde de çıkışı olmayan içi galeriler halinde bölünmüş. Düşünmek bir yana hayal bile edemeyecekleri bir durumla karşılaşmışlardı. Şu yazı bile meydanı boş bulup. Patikanın dağın üstündeki bitiş noktasında "V" şeklindeki mevziden ateş eden BKC makineli tüfek en etkili atışları yapıyordu. bayraklar. bu güne kadar işlerin gidişatı bunları hayallerine kısa . donmuş ve şaşkın vaziyette iken karların içine atlayan askerler bunlaI 1994 Dönemi 171 rın üzerine çullandılar. Şu ana kadar patikanın ucuna gelip tırmanmaya başlayacak olan timlerde bir hafif yaralının dışında hiçbir zayiat olmaması hepsinin yetenek. hedefin anlaşılması beş dakikadan fazla sürdü. dört topla ye azami atış süratiyle. işi ne kadar azıttıklarının göstergesiydi. arkalarına doğru yaklaşmaya çalışan asker olduğunun farkındaydılar. tepelerinden Dağ Komandoları yağmıştı. Bu bölgedeki PKK grubu henüz durumu fark etmemişti. Birbiri ardına. ama sonunda top mermileri bir makinenin iğnesinin aynı yere batması gibi." Bütün kayalıklar birbirine benzediğinden. sandalyeler . Öyle ki doğru dürüst ateş bile edemeden. o noktadaki kayalık un ufak oluncaya kadar. Çünkü. Bütün planlar başlangıç içindir. plan da o oranda geçerli olur. Pençe vücuda bir kez geçmişti. Telsizle Dağ Topçu Batarya komutanı Üsteğmen Hakan'ı aradım.

siyasi güç için. 12 Ocak saat 15:15'de Üzümlü karakolu keşif unsurları üç PKK'lıyı öldürdü. malzemeleriyle birlikte yerle bir edildi. çok sayıda el bombası. bu tip eylemleri itibar kurtarma ve güven kaybına mani olmaya yönelik klasik uygulamalarıydı. Çok miktarda silah. Türkiye otorite boşluğuna düşmüştür. "ar ve utanç kabul etmeleri". Çünkü bu onlar için "gurur kırıcıydı. 64 uzun namlulu silah. . Kato harekatında bir komando er şehit oldu. bir tenhalık hissettiklerini. Bu karakol Yurtdışındaki Alandüz-Oramar kampı ile derin bir vadiyle Kuzey Irak'taki Mezi Kar-yaderi (Avaşin) kampına bağlanan mihverin Türkiye sınır çıkışınday-dı. mermisi. Dokuz askerin ayaklarında donma başlangıcı görüldü. Operasyondan sonra Hakkari'ye derin bir sessizlik çöktü. Karakola gelenler. Çatışmada iki asker şehit oldu altı asker yaralandı. Burada çıkan "Kürdistan haritası". Dağın didik didik aranması ve Şırnak istikametine kaçmaya çalışanların Altındağ Silsilesinde takibi dahil operasyon dört günde tamamlandı. beş roket at/. Kamp.000 metre yüksekliğindeki Kato Dağında önceki gün gerçekleştirilen operasyonda 53 terörist öldürüldü. tüm kamu görevlileri. Yargı da yapmıyor. Üç vatandaş yaralandı. daha fazla para için "ihaneti görmezlikten gelmeleri" isyan duyguları yaratıyor. Hükümet ne yapacağını bilmiyor. Kuzey Irak ve yurt içindeki Alandüz kampı gruplarıydı. Siyasetçiler ve başta savcılar. Şehre gidip gelen subaylar. cephane. Büyük bir darn 174 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok be (Rato harekaü) yer yemez. Kurtuluşun başka yolu yok. Ölen terörist sayısı 61 'e ulaştı. Hakkari'nin 3. hiçbir şekilde birliğinden ve arkadaşlarından ayrılmayı istememelerinden kaynaklanıyordu.bir süre sonra kavuşabileceklerine inandırmıştı. tonlarca erzak. ayrılanların milisler ile bir kısım yardım ve yatakçılar olduğunu kıymetlendirerek." Ocak 1994'deki diğer olaylar ise şunlardı: 8 Ocak saat 23:00'da Çukurca Ormanlı Mahallesine ateş açıldı. Donma meselesi. Basında Kato Harekatı. Bu dokuz askerin durumunu da harekat sonrası subaylar kontrol ederken tespit etmişlerdi. Saldıran iki PKK grubunun 13 ölüsü karakol civarında kalmıştı. Harekatın silahlı çatışma kısmı 24 saatte bitmişti. muhtelif malzemeler ile tonlarca erzak ele geçti. Kato-Karanlık Dağ harekaünda 66 PKK'lı yok edildi. güneydoğuda ölüme göz kırpmadan giden Mehmetçik kadar fedakar olmak zorunda." 14 Ocak Milliyet: "Kar. Parlamento görevini yapmıyor.". Mehmetçiği yıldırmıyor. Ayaklarında bir farklılık olduğunu hissediyorlar ama dayanıyorlar ve bunu asla söylemiyorlardı. Kuzey Irak ve Güneydoğu Anadolu ile buraya komşu Đran arazisini kapsamaktaydı. 11 Ocak 1994 gece yarısından sonra PKK Çukurca'nın en doğusundaki Pirinçeken Sınır Karakoluna saldırdı. güvendikleri dağlara bu defa "kırmızı kar" yağdı dediler. binlerce mermi ve örgütsel planlar bulundu. Hastaneye kaldırıldılar ve hiçbir organ kaybı olmadan sağlıklarına kavuştular. Dünde dört PKK'hnın ölü ele geçirildiği bölgede üçü makineli tüfek. Bütün 1994 Dönemî 173 bu sesler uzaktan uzağa şehirden duyuldu. vatanı için canını feda etmeye hazır olan Mehmetçik." Sabah köşe yazısı: Vatan kahramanlık istiyor: "Yirmi yaşında çocuklar güneydoğuda kahramanca ölürken. Hakkari'nin Kato Dağı zirvesinde bölücü terör çetesine karşı başlatılan operasyon aralıksız şekilde devam ederken. Türk askerlerinin harekat esnasında bir rahatsızlıklarını bildirmeyi. 14 Ocak günü taburlara kışla ve üslerinize dönün emrini verdim. şiddetli kara aldırmadan bölücü eşkıyanın peşinde. 13 Ocak 1994 Hürriyet: "Hakkari darbesi: 66 PKK'lı öldü. mağaralar dahil çökertilip. onlardan iki hatta üç kat fazla yaşamış insanların "Korkakça davranmaları".

eğitim ve liderlik nitelikleri farklıysa. Daha ilk uçuşta. gücünün bilincinde. Buzul-Gün-başı-Đzme-Tove Dağları arasında kalan Alandüz (Oramar) PKK kampına gelmişti. taktik. beş ayı buralarda siyasi ve askeri eğitimle geçirecekler. Türk Milletinin haysiyet ve gururuyla. beş ayda sürekli darbelerle. bu Gayri Nizami Harbin. PKK grubu da oradaydı.v » Sıra Hakkari il merkezinin 20 kilometre doğusundaki. Bunların yeri nasıl bilinmez? Hepsi domuz topu gibi bir yere toplanmışken. Burası şimdi. ancak ve sadece. kendisi veriyordu. Çünkü kamp yerleri giriş. kalıplar. Bizim yaptığımıza gelince. barınma bakımından o bölgelerin en yüksek avantajları sağlayan coğrafi kesimlerdi. bu 11 yıl neyin nesi? "Efendim." Kato'dan hemen bir gün sonra Alandüz bölgesine harekat için 15 Ocak'tan itibaren Đstihbarat ve Harekat Şube Müdürleri tamamen kar altındaki kampın son durumunu görmek için günlük seyir uçuşlarını yapan helikopterlerle uçarak keşif yaptılar. sezgisizlik. istihbarat. yağ ve şeker taşınmış ve stoklanmış olacak. sınırlar. doğru ve bütün dünyanın bildiği adıyla. olayların kuyruğuna takılmalar. yurt içindeki en son kampa gelmiştik. çıkış. o zaman buna göre hazır olacaksınız. "Yurt içinde kamp" sözcüğü bile insanı çileden çıkarmaya yetmiyorsa. kapasiteler. bunun da 7-8 bini Türkiye Cumhuriyeti Devletinin topraklarında. Đki vatandaş yaralandı. Diyelim ki 2-3 yılı kavrayamadan geçirdiniz. savunma. özellikle de ülkesine yönelik saldırılarda gösterdiği cesaret ve fedakarlığı anlatmayan tarihçi. Yüzlerce yıldır hep aynı yerler farklı maksatlarla da olsa hiç değişmeden kullanılmıştı. burası olmadı diye kamp yeri değiştiremezdi. r. hep vardi. aymazlıklar. uçak ve tank hariç her tip silahla Türk Ulusuna kabadayılık yapacak hale geldiler? Bunların cevapları ise gene aynı şeylerdi. ateşlilik. Sonra. Nisan'dan itibaren de her tarafa dağılıp yedi ay ölüm saçacaklardı. üstelik bu günün ve geleceğin de.19 Ocak gündüz gene Pirinçeken Karakolu'na uzaktan aniden açılan yoğun ateşle bir asteğmen şehit oldu. Hangi savaş türüne hazır olduğunuz. hasım veya hasım olması muhtemel olanlarla mukavele mi yapılacak? Bu savaş türü yeni bir şey değildi. Ben de birkaç kez. Subaylar her defasında "Bu nasıl bitecek" diye sorduklarında şu cevabı veriyordum. Geçen on yılda da öyle bir yerleşmiş ki. bütün hayal güçleri birleşse dahi. iki gözetleme noktasındaki militanların ayak izlerini dürbün . mücadele tarzı böyle olacağı ortada. Hepsi bu kadar. Đstihbaratın da. yazmayan tarih kitabı var mı? Peki. "Bir defa. bu mücadelenin özellikleri farklıymış" Peki o zaman. "buradalar" diye bar bar bağırarak. Arkadan gelen 7-8 yılda ne oldu da "12." "Muharebede. başkasını kabul edemeyeceğiniz konusunda. teşkilat. neden haklarından gelinemedi? Anlayabilene aşk olsun. Türk milletinin. O zaman. kendilerini kaya ve kar sığmağına sakladıkları zaman. vilayet içindeki taarruz edeceğimiz son kamptı. artık bunu kökü saçağıyla. elmaya kurt girdi. yere inince hayat bambaşkadır. PKK'nın yurtiçindeki en büyük kamplarından biri olan Oramar'da yıllardır kesintisiz. gerçek. tabii bu kadar insanın yaşayabilmesi için. buralara önceden tonlarca her türlü erzak. güçlü bir mantık ve aklın saldırganlığı olmahdır. bembeyaz bir dünyadan ibaret bölge üzerinden geçtim. zeka.000 kişi. Türk askerinin şerefini korumak için çarpışıyoruz. sürat ve tepkinin önemini kavrayamama. «ft 176 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok PKK grupları buradaydı. güven içersinde faaliyetlerini sürdürmesi akıl almaz bir durumdu. hesap soran ve ısrarcı hareketiyle halk bitirir. Yurt dışına çıkışlarımız dahil. Her şey bu kadar netti. tecrübeli askerler bilir ki. Havadan yüzlerce kez uçulsa. değişmez ve değiştirilemezdi. geç kalmalar. başka ne yapmak lazımdı? Yüzlerce PKK'lı gruplar halinde bir yere toplanacaklar. "Türk askeri sabtr ve tahammülü dolayısıyla dünyamn en dayanıklı askeridir. PKK. haber almanın da yüz1994 Dönemi 175 de seksenini coğrafya. uzağında. Bir vilayet merkezinin 20 km. 16 Ocak saat 00:15'de Yüksekova'da Esendere mahallesine ateş açıldı. eksik neydi? Bilgi eksikliği mi? Değişmeyen coğrafyanın bilgi eksikliği olur mu? Uygun coğrafya neresiyse.

000 metre arasında değişiyor. silahlı çatışma yönünden uzun bile sayılırdı. Zamanın da onun coğrafi değerini azaltması düşünülemezdi. Bunların yarısından fazlası da bubi tuzaklıydı. fizik ve ruhsal güçlerinin dorukta bulunması. mücadelenin başarıya ulaşması için ne yapması gerektiği dışında hiçbir şeyi ne düşünebiliyor. geçit ve boğazlarını. havanlar. havanın aydmlanmasıyla Oramar'a girmeye ve inmeye başladılar. Burası Cumhuriyet'in ilk yıllarında Oramar (Alandüz) ve Nasturi (Han Yaylası) isyanlarının çıkış yeriydi. 28 Ocak 1994'ten itibaren hava üç gün normal görünüyordu. Mesele sadece kamplara taarruz da değildi.t seviyede olmasına bağlıydı. yaşanmaz duruma gelen. Tugayın ileri komuta yeri. Herkes kendini en kötü koşullarda bile iyi hissetmeli. Değerlendirmemiz 250-300 kişi olduğu yönündeydi. en üs.kullanmadan tespit etmiştim. ne kadar süratle yapılırsa yapılsın belli bir süre alıyordu. hiç ara vermeden PKK'nın beş ana kampı yerle bir edilmişti.000 ila 4. 4-5 sene önce PKK'nın sürekli saldırılarından bıkıp. Aynı saatlerde. 35-40 askerli karakola bugüne kadar hiçbir sataşma olmamasının tek sebebi olabilirdi. 1500 komando da 28 Ocak'ta. ne de hissediyordu. korku nedir bilmeyen bir insanı uyarmanın bir anlamı yoktur. bölgenin 23 ayrı kesimindeki tepelere. Bu süre bizim için. Çöküntü tabanında. Alandü-zü çeviren dağların ortalama yükseldiği 3. Böyle bir harekatta en kıymetli temel faktör. Çıkarılan silah ve cephane dışındaki malzeme ve tonlarca erzakın tahrip edilmesi veya işe yaramaz hale sokulması da. PKK'lılarla köylüler. Irak yönünden de Aslankerim geçidini kullanmak gerekiyordu. Çanakçı. Türkiye ve Irak bağlantılı derin vadileri yanından üstün fiziki koşullarıyla ideal bir harekat üssüydü. astsubay ve askerlerin kendilerine güvenin yanında. Böyle bir asker başh başına tehdittir. tabanda çöküntü ise 10x10 kilometrelik bir alanı oluşturuyordu. "Zor lokma taınrlı. aynı sabah Oramar'ı Irak'a bağlayan As-lankerem Geçidi'nin üstündeki Yüksekova'ya bağlı Dağlıca Jandarma Sınır Karakolu'nda açıldı. Köylülerin boşalttığı topraklara ve evlerden barınaklara PKK'hlar yerleşmiş ve bölgede tam hakimiyet kurmuş durumdaydı. Üç ve beş günlük aralıklarla alınan meteoroloji raporlarını takip ediyorduk. köyler. Bunların uzunlukları 7 ila 12 kilometre arasında değişmekteydi. çok namlulu roketatarlar ile uçaksavarlar." 27/28 Ocak 1994 gecesi 200C komando mevcut geçit ve boğazlardan. mezralar. dağ toplan. kaçamayanlar ise iki taraftan yaklaşan bölüklerin arasında kalıp yok edildiler. Esas zamanımızı alan girdiğimiz kampta onlarca. Hakkari bölgesindeki bütün birliklerin kendilerine olan güvenleri. iki küçük eski tip bina ile 35-40 askerden oluşuyordu. Tabana inmek için Hakkari istikametinden Kı-rıkdağ. Alandüz. Genel yerleri konusunda zaten şüphe yoktu ama militan sayısında net bir şey söylenemezdi. batıdan ise 3815 Rakımlı Hanyaylası'nın Gürcükaya. iki geçidin çatalında. her biri onlarca ölü ve yaralı verdiğinden terk edilmiş olan Uç Kardeşler. 10x10 kilometrelik çöküntü alan kuzey-güney ve baü-doğu istikametindeki dere yataklarını bulunduran paramparça vadilerden oluşuyordu. Yere atlayan timler ve kobraların atışlarıyla bu köylerdeki PKK militanları bölgenin güneyine kaçtılar. Köyde korucu da vardı. Binaların durumu kötüydü. I 1994 DÖNEMĐ 177 duruş ve tavırları herhangi bir sebeple bölgeye gelen her rütbedeki askeri şaşırtacak ve imrendirecek düzeydeydi. mücadele iradesini zayıflatacak hiçbir şeye boyun eğ-memeliydi. subay. Bölgenin doğu ve batı ucunda bulunan Demirli ve Çevrecik köyleri üzerine ilk helikopter geldiğinde yerden ateş açıldı. Şehirler. Yüksekova istikametinden Keçi ve Rubarişin. yüzlerce mağara ve kaya kovuklarının içerleri ile toprağın altına inşa edilmiş olan yer altı gömüleri ve sığınaklarını tek tek ortaya çıkarmaku. karakola . karakollar ile yollardaki saldırılara da süratle müdahale ediliyordu. 13 Ağustos 1993'ten başlayarak. Oramar Kampı'nın dibinde. Demirli ve Çevrecik köyleri vardı. Muharebe tecrübeleri ise bu işin dersini herkese verebilecek ölçülere çıkmıştı. Kimse. bunların emniyetini sağlayacak komando timleriyle birlikte indirildi. Karakol köyün bitişiği "de. vazifeye olan inançlarının ölümcül derecede.

Kültürü ve özellikle tarih bilgisi insanı şaşırtacak düzeydeydi. ne yapacağını tespit etmeye çalıştı. küçük bir zırhlı araçla şehri boydan boya geçerek çarpışmada yaralanan bir askeri bulunduğu yerden alarak şehirden çıkarmıştı. Cemal Bey sağlığı iyi olmamasına rağmen. Köyün çok konuşan ve hiç susmayan yaşlı bir imamı vardı. Đki taraf da beraber yaşamlarının bozulmaması için karakola sataşmıyorlardı. Genç yaşında rahmetli olan Cemal Bey'in bu mücadelede gösterdiği sorumluluğun yüksekliği ve fedakarlığı o dönemdeki bütün subay ve astsubayların hafızalarından bir an bile kaybolmamıştır. Bu sanatın iyi yapılıp yapılamaması da. Bir karış düz arazisi olmayan Dağlıca Köyü'nde ancak kaçakçılık yaparak geçinilebilirdi. Çünkü bu harekat köylülerle PKK'mn mutabakatını sona erdirecekti. gofret. 1994 Dönem! 179 bezginlik. insan yaşamındaki faaliyetlerin en ciddisidir. Ne fizik olarak. (Albay Necmettin Haziran 1993'te Çukurca ilçesine PKK'mn 16 saat kimseyi sokmadığı saldırıda. çikolata. Kaçakçılık ise PKK'ya vergi demekti. Her rapora. Muharebede küçük fakat anlamsız bir söz veya davranış her şeyin kötü gitmesine. ne de ses olarak hiçbir şeyi kabul etmem. hiçbir şekilde dağılmadan. Köyün içini dolaştım. sürekli babasının devletin yanında olarak geçmiş zamanlarındaki kahramanlıklarını anlatıyor. bıkmadan usanmadan PKK'mn nerede. iki karargah subayı ve muhabere personeli dışında hiç kimsenin olmaması kesin uyguladığım bir prensiptir. her telsiz konuşmasına. Başka türlü birbirinden kilometrelerce uzaktaki vadilerde. insanları ya yaşatıyor ya da öldürüyordu. 20 dakika içinde bütün çocuklar duydu ve toplandılar. O nedenle de ruhsal ve zihinsel gücün. Dağlan gösterip ballandıra ballandıra anlatıyordu.saldırarak. o dönemlerindeki komutanların babasına verdiği takdir belgelerini bir tomar halinde paltosunun iç cebinden çıkarıp gösteriyordu. her duruma ruhen ve zihnen tam odaklanmalıyım. çevredeki tepelerde 23 ayrı yerde bulunan ağır silah mevzilerinin emniyet timlerinden biri olan. Emir Astsubayıma. bisküvi ne varsa hepsini satın al ve çocuklara dağıt" emrini verdim. şeker. Bu yaşamda insanlar ölüm ve kalım arasında çok ince bir çizgide bulunurlar.) Saat 15:00'dan itibaren bölgenin üstü koyu gri ve siyah bulutlarla kapandı. Onlarca çocuk tam tabiri ile yalın ayak başı kabak evlerinin civarında birbirleriyle ve köpeklerle yarım metreyi aşan karda oynuyorlardı. dayanıksızlık. zihinsel durgunluk göstermeden aynı anda dört beş şeyi düşünemeyen bu sanatı yapamaz. karton kutuların içinde köyün ortasına getirince. Biz böl178 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok geden ayrıldıktan sonra Dağlıca Karakolu'nda mutlaka güçlü tertipler alınması şartü. iş olsun diye yapılan bir telsiz konuşması ruhunuzu olması gereken yerden koparır. Astsubay askerlerin de yardımıyla bakkaldaki yiyecek tipi ne varsa. bulunamadığım yerlerde olup bitenleri. projektör gibi bütün noktalan tek tek ışık altında tutmasını gerektirir. Bu köy çığ yüzünden iki kere yer değiştirmişti. hissetmeliyim. arkadan da yoğun bir kar yağışı başladı. Muharebe. Yanımızdan hiç ayrılmıyor. "köyün girişinde bir kulübede bulunan bakkalda. gelişi güzel söylenmiş bir söz. Bu kez çok arzu ettikleri için Đl Jandarma Alay Komutanı Albay Necmettin ile Hakkari MĐT Başkanı Cemal Bey de karargahla birlikte ya-nımdaydılar. Aydın fikirli bir kimseydi. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Necmi. Lüzumsuz bir kapı açılışı. Jandarma Özel Harekat Timinin başındaki astsubay . Đmamın köylülerle tam bir bağının olmadığı da anlaşılıyordu. sezmeliyim. Saat 17:00 civarında bölgenin kuzeyinde bulunan 2. gevşeme. Yorgunluk. Harekatın sevk ve idaresinde bulunduğum yerde. geçit ve boğazlarındaki muharebelerin gidişatını algılamam zorlaşır. Yağışın şiddeti gittikçe artü ve görüş mesafesi 40-50 metreye düştü. ortalığı karıştırıp dikkatlerin buraya çekilmesini istemiyorlardı. bazı anneler utana utana çocuklarını evden dışarı çıkartarak bizim olduğumuz yere gitmelerini kulaklarına fısıldadılar. dağ. subay ve askerlerle zihinsel bir bağ kurabilmeliyim. bozulmasına sebep olur. Yakınımda çalışanlar bunun böyle olması gerektiğini öğrenmişlerdi. o tarihte henüz Alay komutanı değilken. neredeyse günün 24 saati. Her noktada aynı anda olamayacağımdan.

. Askerlerin hareketli olması gerekiyordu. her şey normaldi.Senin yanında tugayın ağır silah mürettebatının askerleri ve başlarında da astsubayları var değil mi? 1994 DönemĐ 181 .Her yerde olmaz ama. konuşan komutan. . Senin tim komutanın subay nerede? . . Kar yağışı gün ışırken kesildi. kan devir daimini sağlamak için çan-tanızdaki kremle iyice ov.11 saattir hiç durmadan. Tabur Komutanı aradı.Komutanım azaldı. Daha sonra da ayağı mumlara uzak tutarak ağır ağır ısıtın. I 180 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok Kar yağışı aralıksız devam ediyordu. Telsiz konuşmalarına girdim: . mecbur kalmadan ateş açılmayacaktı.Sakin ol! Telaşlanıp askerleri de etkileme. Hava kararmadan önce 2. . herkesin yiyeceği duruyor da senin yanındaki 14 asker mi bunu yapıyor? Askerler hiçbir şey yapmaz. Fakat 100 kilometrekarelik alanda tam yerlerini nokta olarak bulmak zaman gerektiriyordu. Kar yağmıyor.Vadilerin kenarlarında kar balkonları oluşmuştur paşam. katlanırlar. askerler kumanyalarının hepsini yemiş olamaz.Sabah olunca belki görebiliriz. Hangi mağara ve kovuklarda bulunurlarsa bulunsunlar.Bak çocuk.Necmi. . ben konuşayım. . birliklerin pozisyonları ile karın kuşatması nedeniyle bölgeden çıkmaya veya kaçmaya teşebbüs edemeyecek şekilde sıkıştırılmışlardı. 15.Ne oldu gene? . Aklının ermediği şeyleri yakınındaki . bir haftalık izinle memleketine gitti. bu defa da kumanyaların azaldığını söylediğini söyledi.Anladım.000 kalorilik 72 saatlik yiyecek 24 saatte nasıl yenir? . tabandaki vadilerin durumu nedir? . Bizim bulunduğumuz yerde karın yüksekliği göğsümüzün hizasındaydı. sıkıntın ne? Heyecanlı bir sesle: . Ona ne yapması gerektiğini söylüyorum.Evet. Şimdi bir kere de ben anlatıyomm. Binbaşının sana anlattıklarını dinledim. Tabur komutanları ile görüştüm. ona bazı idari teknikleri açıklıyordu. Birliklerle PKK grupları vadilerde iç içeydiler.Komutanım bir erin ayağında donma emaresi var. Her şey senden kaynaklanıyor.Tamam sen ayrıl.Komutanım kumanya bitmek üzere.Üç günlük kumanyayı siz bir günde mi bitirdiniz? .çavuşla görüşüyor. Ayağı hemen ateşe uzatma. fakat bulutlar tencere kapağının tencereyi kapatması gibi bölgenin üstündeydiler. astsubay çavuş bir erin ayağında donma emaresi olduğunu bildirdi. .Onlar niye üç günlük yiyeceği bir günde yemiyor? Bölgede 3. mesele nedir? .Bir silahın patlamasıyla hepsi aşağıya inecek değil mi? Yani tonlarca kar vadinin tabanına düşecek! . Dikkatli ve ölçülü olarak birlikler bölgelerini taramaya devam edecekti.Paşam yakın tarihlerde bu derece aralıksız kar yağdığını hatırlamıyoruz.500 asker. yapsa da bunu söylemezler. Gece yarısından sonra saat 02:00'da köyün imamı ile en yaşlı iki köylüyle konuştum: . Tugayın kışlasından bölgeye ulaşmaya çalışan helikopterler bütün yönleri ve her türlü tekniği denemelerine rağmen bulutları delip bulunduğumuz hiçbir yere giremediler. fazla gürültüye de gelmez paşam. bu normal mi? . . . Telaşlanma ortada bir şey yok.Asker yemiş komutanım. dün konuştuğumuz Jandarma Özel Harekat Timindeki astsubay çavuşun yine aradığını. göz gözü görmeyecek şekilde kar yağıyor.Tim komutanımın çocuğu olmuştu. Astsubay çavuşu aradım: .Astsubay Çavuş. yüzlerce subay ve astsubay var. Yanınızda ateş yakacak malzeme ve mumlar var. Her günlük kumanya 5.Komutanım.000 kalorilik. önce parmak uçlarından bileğe kadar. Sonra yedek yün çorabı giydir. .

Alandüz istikametine defalarca ilerlemeye teşebbüs etti. Vücudun ısısını muhafaza etmek." Diğer birlikler bu vadiden çok uzaktı. Dağ ve Komando Taburuna götür" emrini verdim. fakat arazi metrelerce karlı kaplı olduğundan böyle bir imkan yoktu. Hiçbir hava aracı gökyüzünü delip Alandüz'e giremiyordu. ve 2. Hiç kimsede en küçük bir şikayet yoktu. Bu duruş ve kararlılığınız PKK üzerinde 1000 militanı aynı anda yok etmekten çok daha fazla psikolojik çöküntü yaratarak. Dağ ve Komando Tugayı. . Zaten bu dilimi kendileri arayacaklardı ama kar buna mani olduğundan üç gündür aynı yerde bekliyorlardı. köyden 5-6 katır bul. irademizi ve inancımızı herkese gösterme zamanıdır. Elindeki birkaç kağıda bakarak mesafeyi söyledi. Đkmal yapılmasa da normal koşullarda arazideki bitki ve diğer canlılarla beslenebilirdik. Bütün tüfeklerin ağaç ve bakalit kabza ve dipçikleri ile arka çantalarınızda bulunan tüm malzemeyi yakarak ısınacaksınız. her zaman cefakar olan bu millete layık olduğumuzu bir kere daha gösteriyorsunuz. Tanrı her zaman bizimledir. Şu anda asker olarak bu meslekte nadir insanlara nasip olabilecek en yüksek gururu sizin gibi yüce ruhlu askerlere muharebelerde komuta etmekle yaşıyorum.Dokuz saat sürüyor komutanım. bölük ve tim komutanlarının hepsini aynı çevrime al. Çocukları olarak. Çanakçı köyündeki Jandarma Özel Harekat Grubu komutanına iki emir verdim: "Bir tim başına bir subayla birlikte Gürcükayası'ndaki çok namlulu roketatarın yanındaki timin yanına gitsin". vereceğim emri birbirlerine aktarma ihtiyacı olmadan aynı anda benden duyacaklar" emri-ni verdim. karakolda yenebilecek ne varsa. Sakin ol çocuk. Dağ ve Komando Taburları PKK'nın bazı erzak depolarını ve akarsuların kenarlarında olduklarından çare buldular. 3. komutanı ile birlikte üç gündür dünyadan irtibatları tamamen kesilmiş halde sanki ayrı bir galaksideydi. . Hiçbir şeyden şikayetiniz yok. Gece yürünecek dedi. terk edilmiş köyün toplanmadığı için yere dökülüp karların altında kalan elmalarını toplayarak beslendiler. -25/30 deçecede vücudun kalori ihtiyacı daha da arüyordu. 30 Ocak 1994'tü. Şimdi vereceğim emri her zaman olduğu gibi derhal yerine getireceksiniz. Jandarma Özel Harekat Grubu.000 düşmanın bile üzerimizde yaratamayacağı etkiyi dördüncü güne girerken sürdürüyor. 30/31 Ocak gecesi muhabere subayını çağırdım ve: 'Tabur. Aynı gece Yüzbaşı Ethem'e: "Karakoldan 8-10 asker al. Mum ve diğer yakacaklarınızın bittiğini biliyorum. "Grubun geri kalanı Çanakçı Köyü'nün beş kilometre doğusunda vadinin uzan-tısındaki Alandüz Köyü'ne kadar olan mihveri arasın. Zaman. onların gelecek hayallerini karartıyor. donmanın önüne geçmek için enerji şarttı.Hazırım komutanım. doğadır. Hepinizi selamlıyorum. Dağda hız şu kadardır vs saydı durdu." Bütün telsizler sıra ile emrin alınıp anlaşıldığını canlı ve kararlı bir sesle bildirdiler. Çevrim hazırlandı: "Arkadaşlar. Durup dururken anlamsız şeyler çıkarma.Ne zaman Üçkardeş'te olacaksın? . Dağ ve Komando Taburu bu tip imkanlardan mahrumdu. Vadiye dolmuş olan tonlarca karı açamadılar. muharebede ilk hasım düşman değil. diğerinin ise bir ayağı kırıldı. köydeki bakkallarda bulabildiğin bütün yenilebilen her şeyi bizden para toplayıp satın al. Harekata katılan tim sayısı 172'ydi. Harekatın üçüncü günü. Bu timin yanındaki çok namlulu roketatarın kısım komutanı Üstçavuş Yavuz'u aradım: "Bu time sahip olması" emrini verdim. Han182 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok yaylası'na çıkıp çok namlulunun yanındaki kendi jandarma timine gitmeleri de mümkün olmadı. Bu cesaret ve fedakarlığınızı asla unutmayacaklardır. Alandüz'ün batısında Hanyaylası yönündeki Çanakçı köyünde bulunan Jandarma Özel Harekat Grubu yanındaki korucular vasıtasıyla. Türk Ulusu herkesin bildiğinden ve sandığından çok daha fazla kadirşinas bir ulustur. Hava koşullarında hiçbir değişiklik olmamıştı. Alandüz'ün doğusunda 3500 metre yükseklikteki Tove Dağı'nda bulunan 3. Ve doğa 10. Vadinin tabanındaki 1. Çıkışta kayalardan yuvarlanan iki korucudan birinin hem ayağı hem kolu. Saat 01:00' da yüzbaşı geldi: . Herkes tecrübeli olduğundan üç günlük erzak altı gün yetecekmiş gibi kullanılıyordu.üstçavuşa sormayı düşünemeyecek kadar panik içerisindesin. Ateş edilmediği için mermide sorun yoktu.

Sağ olun komutanım. . Hasan Paşa: . Hakkari'ye taşıyan helikopterler. Hanyaylası üzerindeki Oğul Köyü'nün yakınlarındaydı. hem Türk askerinin hem de muharebede olması gereken kış koşullarında dağlarda yürüyüş hızı. başka coğrafyalarda. bu iyi haber değildi. 184 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok taşıdıkları timleri hemen çığ bölgesine indirmeye başladılar. korucular ve bölgeye atılan timler tarafından kurtarıldı. Hanyaylası mağara bölgesindeydi.Evet komutanım. şimşek gibi dışarı çıktı. yarın havanın aydınlanmasıyla birlikte geri çekilmeye başlanılacak" emri kodlu olarak birliklere ulaştırıldı. 3. . ama. Đlk müdahaleyi Oğul Köyü korucuları yapmıştı. Yüzbaşı Ethem yanımda. Beş asker. "Bölgeye geçit ve boğazları kullanarak karadan giren birlikler aynı mihverlerden. Artık bölgeden ayrılma zamanı gelmişti. değilse Buzul Dağı geçitlerini kullanarak geri dönecekler. Kimseye rastlanmadı. "Onları bekleyerek zaman kaybedemezdim" diyor. Bir helikopter bulup. cephaneleri. .. Çığ. kolbaşı ne. Akşama kadar ulaşılabilen yerlerde PKK gruplarına rastlanmadı. Đki tarafı da yayvan. 31 Ocak 1994. Helikopterler hızla bölgeye çığ uzmanı subaylar ve özel teçhizat getirdiler. kendilerine bile ait olmayan topraklara ait yürüyüş cetvelleri. harekaün dördüncü günü. yorulup kalmışlar. çok yakında olan bölgeye gittim. Hadi aslanım. o da burasıydı. Saat 07:30 civarında bir telsiz mesajı geldi: "Çok namlulu roketatar mürettebaü ile bu silahın emniyetini sağlayan Jandarma Özel Harekat Timi'nin üzerine çığ düştüğü" bildiriliyordu. Kurtarma çalışmalarına Tugay Komutan Yardımcısı ve çığ uzmanı Albay Cahit nezaret ederken Hakkari'ye döndüm. bölgenin üstü gene kapalıydı ama biraz daha aydınlık ve kar da belli aralıklarla yağıyordu. Hakkari-Yüksekova yollarının geçtiği Zap Vadisi'nde 5-6 çığ olayı meydana geldi. Çığın yayılan kitlesinin yarısından fazlası hızla kaldırıldı. Tepemizin üstü ışıl ışıl yıldızlarla doldu. Karargahtan telsizle Hasan Kundakçı Paşanın Tugaya geldiğini bildirdiler. çok eski de sayılmayan bu savaşın klasikleri ve kalıpları rafa kaldırıldı. Yer. . çığın düşebileceği en son yerlerden biri. Sabaha kaç saat kaldı? .sınavlarını kazandın değil mi Ethem? . Bütün ağır silahlar bulundukları yerde mevzilerde bırakılacak. . çığın meydana geldiği yer bu vilayette. hazırlanacak özel sığınaklara gizlenecek.Başın sağ olsun Osman Paşa.Sen sabahın ilk ışıklarıyla karların üzerleri kıpırdarken. beş asker ve erzak yüklü altı katırla geldi. Çığın belki de hiç olmayacağı bir yer varsa. Karadan çekilecek birlikler de kullanacakları boğaz ve geçitlere yöneldiler. Tabur Komutanı'nın yanında olacaksın. Yıldızların bu güne kadar bu derece parlak olduklarını hiç fark edememiştik. zamanın eskittiği şeyleri geç. Đşte sana. boyu ne.Yaptığın hesaplar ve elindeki notlardaki kriterler de bu sınavlara ait değil mi? Bu bilgiler ABD ve NATO kitaplarının tercümelerinden 1994 Dönemi 183 çıkarılmış kalıplar.Azami dört saat komutanım. Çığın altında 11 asker vardı. 2nci Taburu. kol nihayeti ne? Ethem. Saat 06:00'dan itibaren helikopter çalışmaya başladı. Gece yarısını geçmişti ki.. yani en geç saat 05:00'da. Ethem Yüzbaşı. yürüyüş kolundaki üzerine çığ düşmeyen askerler. Havadan gelen timler harıl harıl kenardan itibaren bütün güçleriyle karları kaldırmaya çalışıyorlardı. kurtarma çalışması için. değil mi? Başka orduların.Sen bu sene Kara Harp Akademisi'nin. yürüyüş kolunda bulunan 23 kişilik bir asker grubundan 16'sımn üzerine düşmüştü. karın genişliğine göre nerede oldukları çok önemliydi. Buzul Dağı'nı helikopterle aşan havadan taşınan birlikler. ama durum başkaydı.. Tarif edilen yer bulundukları mevzilerden 6-7 kilometre güneyde. marş marş. Saat 04:50'de Tabur komutanı Binbaşı Muzaffer telsizle aradı: "Komutanım. Çığın başlangıç kenarında kaldıkları anlaşılıyordu ki. Yüzbaşı. Kasım ayından beri Hak-kari-Çukurca. bu gece bütün hazırlıklar bitirilecek. dik olmayan bir yürüyüş güzergahıydı. şayet hava açık olursa gene helikopterlerle alınacak. dört gündür bir iğne deliği kadar bile açık yeri bulunmayan gökyüzünden birden bire tüm bulutlar ayrıldı. .Diğerleri dağa tırmanırken belli mesafelerde.Buradan bir asteğmen ve on iki askerle çıkmıştı.

Hava kararmak üzereyken Kurmay Başkanı gene geldi: . askerlerde de bir şey yok. Đkindiye doğru çığın tamamı kaldırıldı ve iki astsubay çavuş ve dokuz askerin şehit olduğu anlaşıldı. . Hanyaylası kuzeydoğusunda 3. . Sürekli onun hatırala-rıyla yaşamış ve Kara Harp Akademisi'nde öğrenci subayken hayatına son vermiştir). ikinci gece birkaç militanı "nereden çıkabileceklerini keşfetmek için" gönderdiğini. sakin. bazı araçlar yolcuları ile birlikte Zap Suyu'na uçtu. bu iradeyi gösteriyorsa artık .Çığ bölgesinde çalışan ekibi almaya giden helikopter yerden kalkarken yan yattı. T. Pilotlar ve içindeki 15 asker. "Yusuf Yarbay kask giymediğinden başından darbe almış" dediler.minibüs ve otomobillerin üzerine çığ düştü. fakat içindeki subay ve askerlerin hiçbirinde bir şey yok. (Yer ve gök çizgisinin birbirine karıştırılması). çok düşünülmesi gerektiğini. Helikopteri Van Jandarma Hava Grup Komutanı Yarbay Yusuf kullanıyordu. hiçbir şey olmuyor.) "Kurallar ve örnekler bize göstermiştir ki.Doğru. Yardıma giden pilotlar. Öğleden sonra olmuş ve 2. bir profesyoneli aratmayacak gibi söyleyen Jandarma Pilot Yüzbaşı Ferda.Pilotlarda da . Hanyaylası uğursuz komutanım.Bu defa meteoroloji raporlarının tutarsızlığına şükretsinler. (Kazadan birkaç ay sonra Yusuf Yarbay rahmetli oldu. Heyecanlıydı ve zor konuşuyordu.Bugün için belki de haklısın. çok sevdiği kayınbiraderi üsteğmenin bu mücadelede şehit düşmesinden çok etkilenmişti. içine kapalı. Kendisi Van Hava Grup Komutanıydı.Kimseye bir şey olmuş mu? . bir yol ve iz bulamayıp geri döndüklerini. Behdinan-Zagros (Hakkari) sorumlusu Suriyeli Topal Nasır'm da (kod Halat) Alandüz'de olduğunu. Vertigo olunmuştu. Bu harekatınız bölücü örgüt yönetimini şaşırttı ve çok ürküttü. Bize iki gün bile yeterdi. duygulu bir yapısı olan. Dağ ve Komando Taburu'nıın bulunduğumuz kışlaya havadan taşınması devam ediyordu. 116.C. . "Düştü enginlere bir ince hüzün Soldu güller gibi sevdalı yüzün " şarkısını. bu bölgede Kasım-Nisan arası beş ayda. her zaman her yerde bu iş başımıza gelebilir. birbirlerine sarılarak kendi vücut ısılanyla donmaktan korunmaya çalıştıklarını. Dönünce pilotlarla konuştum. diğer helikopter tarafından buradan alınmıştı. Sorgularında. askerinin Ocak ayında Oramar alanına havadan atlamalarının hayra işaret olmadığını. Her zaman her yerde karşılaşabilirsiniz. "Harekatın başladığı gün akşama doğru her taraftan askerlerle kuşatılmış olduklarını anladıklarından. Teslim olan186 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok lardan ikisi Alandüz'de operasyon sırasında bulunan gruplardan birine mensuptu. sakin ol. Yusuf yairalı. . mağaranın birinde. dağ kadrosundan dört militan teslim oldu. kurallardan ve örneklerden ayrılmaya hakkımız vardır. 1994 Dönemî 185 Helikopterin düştüğü yere gittim. Suriyeli'niri sık sık "binlerce T. daha sonraki aylar ve zaman içerisinde yürüttüğümüz operasyonlarda da feragatli çalışmalarını izlediğim. . . Kurmay Başkanı geldi. diğerinde de 109 militan olduğunu.Komutanım bir kara şahin düştü. yerleri ortaya çıkar diye ateş yakmadıklarından. kendilerinin de Nasır'ın bulunduğu mağarada olduklarını. düz bir yer ve derin karda kara şahin yan yatmış «luruyordu. Size nazar değdi. Bu yolları sürekli hem de konvoylar halinde biz de kullanıyoruz." Alandüz Harekatı'nı takip eden on gün içinde. Bunlardan birini babası getirdi. O gün birkaç saatliğine izin verdiği bir pilotun yerine görev çıkınca kendisi uçmuştu. bu alakasız mevkide karşımıza çıkıyor.000 metrenin üstünde. (Bu helikopterin Đnci pilotu.O zaman niye heyecanlanıyorsun.C. fakat bunların. Hasan Paşa ayrıldı. eski Çanaklı ve Alandüz köyleri arasında bulunan iki büyük mağaraya toplandıklarını. kışlada bir akşam yemeğinde arkadaşlarının ısrarı üzerine. kar suyu içip kesme şeker yiyerek açlıklarını bastırdıklarını. Bugünkü çığın yerini gördükten sonra.

C. Dedi ve okumak konusunda biraz tereddüt geçirmesi üzerine.Ne diyor. askerleri her an mağaraları bulup hepimizi öldürecekler diye beklediklerini" anlattı. Yetmez." dedi. Yolları kes. dört gün T. arkadan Kabak'cı geÜyor. Diğer mesaj ne? . delilik mi demeli? Bu nasıl bir şeydir?" diyor.Sebebi ne? . eksikliğin ne olduğunu en küçük rütbeli yaver yüzbaşıya kadar tek tek sordu. langa ürünü daha farkında değil.Suriyeli Topal'ın sezgilerinin bayağı gelişmiş olduğu anlaşılıyor. taamız önceliğinin hangi bölgede olması gerektiği hususunda çeşitli değerlendirmeleri söyledi. 17."Aşağıdan üzerlerine ateş edildiğini göre göre.' . Bu adam şu anda nerededir?" Bunun üzerine elebaşının muhtemel yerini söylediler. zaman zaman da eylem yerlerinde keyiften halay çekin. Geçen beş ayda havadan atlayan bir tek askerimiz değil şehit olmak. sürekli karakol veya yakınındaki emniyet timine saldır. çünkü bu musibeti çıkaran. "Bu general deli" diyor. Şimdi anlatacağımı bütün dikkatinizle dinleyin. Köy ve mezraları bas. Fakat Şam'daki eşkıya başının kabul etmediğini ve Topalı Suriye'ye yanına çağırdığı belirtiliyor. sayılan konusuyla. Bunun sayılamayacak kadar yolu ve yöntemi var. Takdim bittikten sonra Atatürk "Bu plan eksik" dedi. korumasız insanlardan önce seçim yap. askerleri havadan örgüt savaşçılarının üstüne atıyor. Bu delilik değil de nedir? Buna yiğitlik mi demeli. Nasır'm yerine de PKK Merkez Karar Organı üyelerinden Nizamet-tin Taş Hakkari sorumluluğuna getirilmiş. 13. Đstihbarat Şube Müdürü "iki mesaj olduğunu" söyledi: . Atatürk: "Bu tip hareketler önderlerine bağlıdır. Onun bertaraf edilmesi yangını erken söndürür. 188 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok Arkadaşlar. 1925'de silahlı ayaklanmaya kalkışıldığı haberinin alınmasından üç gün sonra. 8. bu işin başı ve önderi olan herifi bertaraf edecek. Ve bütün bunları dişe dokunur bir kayıp vermeden uygula. Bir salonda kendisine silahlı grupların yerleri. yapılacak harekat planı üzerinde bilgi sunuldu. Hanın? .Kiminle konuşuyor. Planı o şekilde tadil edin" emrini verdi.Nedir? . Harekat merkezinde çalışırken. arazinin durumu.Size. hiç kimse hiçbir bahane arkasına saklanarak izah etmeye kalkmasın. başka söylenecek bir şey kaldı mı? Hani herkes Atatürk'ün izindeydi? "Harman yeri düz olunca. örgütüne eğitim veren yabancı Gayri Niza-mı. Bu işlere onun aklı zaten ermez de. 1994 Dönemi 187 . O. Türkiye Cumhuriyeti'ne caka satıyor? Çobanından Cumhurbaşkanına kadar herkesin esas düşünmesi ve üzülmesi gereken işte budur. Atatürk Diyarbakır'a gitti. bir aileden 15. Hepsi kullanılacak kuvvetler.Güney Bölge (Kuzey Irak) sorumlusu Cemil Bayık'la komutanım. 22 askeri öldür. Atatürk'den bir gün önce gelmiş olan Đnönü "Ben tetkik ettim. bu Danvin teorisinin özgün kanıtı? .işlerin daha da zorlaşacağını" söylediğini.Kendisi bırakmış. Sonunda Atatürk: "Efendiler bu plan eksik. bir şey bulamadım. . . Ve bir çare bulunamıyor. nasıl oluyor da burnumuzun dibindeki Suriye'de fink atıp. 20 kişiyi kurşuna diz. bebekler ve dedeler dahil. Atatürk salonda bulunan herkese. Kurmay Başkanı: .Harp uzmanlarından buna çare bulmalarını istemeyi düşünse daha iyi olur.Bu bir dinleme komutanım. . bu adam yıllardır. Daha öncede hep konuştuk ama gene bu vesile ile gene söylüyorum. . sap ytğım dağ gibi görünür.Topal Nasır Bölge sorumluluğunu bırakmış. bunların panik ve şoka girmesi nedeniyle yaralanmadı bile. . sevk olunacak bir kıta ayrılmamış. sonra beğenmediklerini yolun altında infaz et.Bırakmış mı? Görevden mi alınmış? . 10.Bunlar yıllarca alışmış.Eşkıya Başı size telsiz konuşmalarından birinde hakaret ediyor.

17 Şubat 1994 tarihinde Jandarma Asayiş Komutanlığından, OHAL Bölgesindeki bütün Komutanlıklara yayınlanan, Genelkurmay, Kara Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlığına gönderilen mesajın metni: "Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanlığınca 27 Ocak-3 Şubat 1994 tarihleri arasında icra edilen harekat sonrası hassas kaynaklardan alınan bilgilerden teröristlerin bu tip operasyonlardan çok çekindiklerinin tespit edildiğini, kendi değerlendirmelerine göre bu operasyonda Türk Ordusunun taktikleri: 1. Sonbaharda yaptıkları operasyonlardaki gibi büyük çaplı ve geniş alandaki grupları imha edecek tarzda iç içe geçmiş, SA çember atılması. 2. Bölgenin ağır silahlarla bombalanmasını müteakip her türlü riskin göze alındığı helikopterlerle indirme harekatı. 3. Đndirme yapılan helikopterlerin korunması için kobraların kullanılması. 4. Örgüt gruplarını kısa sürede imha etmek için alandaki boşluklara (örgütçe kapatılamayan) indirmeler yapılması. Bu taktiklere karşı PKK'nın almayı planladığı taktikler ise: 1. Hangi grubun hangi hattı savunacağının önceden tespiti. 2. Grupların geri çekilmesinin nasıl yapılacağının önceden planlanması. 3. Yapılacak indinneye müdahale etmek için ihtiyat gruplarının oluşturulması. 4. Kamuflaj ve sığınak faaliyetlerine ağırlık verilmesi. 5. Kritik bölgelerde kritik mevzilerin mutlaka elde bulundurulması." Orada bulunan subaylara; "Beyler, karşı taktik diye talimatlandırdıklarının hepsi boş şeyler; horoz resmi yapıp altına 'horoz' diye yazmaya benziyor. Bilmem biliyor musunuz? Keçi şarap içince, dağa kurt aramaya çıkarmış. Artık, sıradanlığa, çaresizliğe, tükenmişliğe doğru yuvarlanmaya başladılar" dedim. 1994 DÖNEMĐ 189 Alandûz Harekatından iki gün sonra buradaki PKK grupları da başlarına yeni bir şey gelmemesi için Kuzey Irak'taki kamplara kaçınca; Hakkari merkez, Yüksekova, Şemdinli, Çukurca yani tüm Hakkari vilayeti sınırları içerisinde ne kamp, ne de dağ kadrosu kalmamıştı. Kûr-distan Đşçi Partisi (PKK) için, en iddialı topraklarından biri olan Hakkari'de (Bahdinan/Zagros) beş ayda düştükleri bu durum kabul edilebilir ve katlanılabilir bir sonuç değildi. (Teslim olanların hepsi sanki anlaşmış gibi hep bunu söylediler.) Şehirler, köyler ve mezralardaki milisler gene buradaydılar, fakat artık ne o eski nefesleri, ne de eski pervasızlıkları kalmıştı. Dağ kadrosu veya milis, bundan sonra gelecek hepsi için sis ve belirsizliklerle doluydu. "Eldiven giymiş kedi fare yakalayamaz.' 3000 metrenin üzerinde Han Yaylası'nda iki ayrı yerde karların içinde duran helikopterlere herhangi bir zarar verilmemesi için bölgede sürekli havadan keşif faaliyeti ile karda iz takibi yapıldı. Bu dönemde ağır hava koşullan ve saldırı sırasının hangi kamplarına geldiğini düşünmekten helikopterlere zarar vermek gibi bir şeyi akıl edecek durumda değildiler. Buna rağmen havadan bölgeyi devamlı izledik. Türkiye'de ve Türk ordusunda Skorsky'i (kara şahin) bulunduğu yerden kaldırıp havadan kışlaya taşıyabilecek bir hava aracı olmadığından Đtalya'daki NATO kuruluşundan ABD'ye ait çift palli CH-53 tipi ulaştırma helikopteri Şubatın son haftası bir akşam üstü, Çekiç Güç'e ait iki kara şahin refakatinde Tugayın helikopter pistinin üstüne geldi. Hava aydınlık, görüş açıktı. ABD Skofsky pilotları devamlı havada dönüyor, bir türlü piste inmiyorlardı. Sürekli "buzlanma durumunu" soruyorlar, pistte bulunan bizim kara şahinlerin pilotları da; "gece herhangi bir sorun olmayacağını, kendilerinin devamlı bu kışlada bulunduğunu, çekinecek herhangi bir şeyin söz konusu olmadığını" ısrarla ABD'li pilotlara anlatıyorlardı. Kışla üzerinde ona yakın tur attılar ve "gece burada kalamayacaklarını, Diyarbakır'a dönüp yarın gene geleceklerini" söyleyip, geldikleri 1,5 saatlik yola gene 1,5 saat harcayarak geri döndüler. Gece bu yükseklikte buzlanma olur diye inmemişlerdi. Halbuki yerde, pistin üzerindeki kara şahinleri gö190 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok rüyorlardı. Üstelik pist başından bizim üç pilotumuz bütün kış bu kışlada bulundukları konusunda kendilerine dil dökmüştü. Faydası yoktu, küçük bile olsa riske giremezlerdi.

Ertesi gün üç helikopter geri geldi. CH-35 kurtarma helikopteri kaldı. Diğer ikisi ABD özel kuvvetlerine ait bir albay ve 16 ABD askerini bırakıp döndüler. Öğleden sonra ABD Özel Kuvvetleri'ne mensup askerlerin bir kısmı üstlerini tamamen çıkarıp karla vücutlarını ovuyordu. Fizik olarak hepsi de dev gibiydiler. 2. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Necmi yanımdaydı; "Bunlar çok rambo filmi izlemişler, henüz kendilerini turistik bir kayak merkezinde sanıyorlar" dedi. Bir gün sonra bizim helikopterlerden biri ABD askerlerini Hanyay-lası'ndaki helikopterlerin yanına götürdü. Harekat merkezindeydim, ABD'lileri götüren pilot yüzbaşı ve ekibe mihmandarlık yapan subay geldiler: - Ne çabuk döndünüz. - Komutanım, ABD askerleri helikopterin yanına inip inceleme yapacaklardı fakat karın kalınlığından çekinip huylandılar, helikopterden atlamadılar. - Ne var karın kalınlığında? Kar ne kadar derin olursa olsun en fazla dizlerinin üzerine çıkar. Yürüyecekleri mesafe de 20-30 metreyi geçmeyecek ki! - Israr ettik kabul etmiyorlar. - Oğlum, Atatürk boşuna mı diyor: "Dünyanın hiçbir ordusunda yüreği senin kadar temiz, fedakar ve cesur askere rastlanmamıştır" diye. Bizim timlerden biri gitsin. Hem de komando olmayanlardan alacaksınız. Mesela havan bölüğünden olabilir. Yirmi dakika sonra biri ABD askerlerini diğeri bizim askerleri taşıyan iki helikopter kışladan havalandı. Düşen helikopterin yanına ulaştıklarında ise durum şuydu: Türk askerlerini taşıyan helikopter yerdeki helikopterin üzerinde ilk geniş daireyi çizmeyi tamamladığında, içindeki askerlerin tamamı karların içine atlamış ve ortalarında kalan helikoptere doğru yürümeye başlamışlardı. Kurtarma faaliyetinin dördüncü günüydü. Havanın kararmasına bir saat kalmıştı. Yanıma Diyarbakır Jandarma Hava Grup Komutanı Gü-ner Albay geldi: (Bu tarihten dört ay sonra helikopteri bir operasyonda düşerek şehit oldu.) - Güner Albay'ım, sen burada ne arıyorsun? - Bugün Hakkari'ye ben gideyim istedim. Sabahleyin ABD askerle1994 Dönemi 191 rini Hanyaylası'na bıraktım, akşam gelir, sizi alırım dedim. Ama hava çöktü, oraya uçulmaz. Yarın alırız. - Sen bu söylediklerini benden başka kimseye anlatamazsın. Seni de hiç kimse anlamayacaktır. Onların bulunduğu yer, nokta olarak 3600 metre ve 2,5 metre kann içindeler. Bütün gece orada kalmaları sonucu meydana gelebileceklerden yer yerinden oynar. Sonra onlar bize emanet ve bize hizmet ediyorlar, hayatlarından biz sorumluyuz. Odanın Hanyaylası istikametini gören penceresine gittim. Rahmetli de geldi, beraber baktık. Dağların büyük kısmı kapanmış, görünen bir koridor da kapanmak üzereydi. - Gûner Albayım, siz pilot olarak mümkün değil derseniz ben başka bir çare bulacağım. - Ben gidiyorum Paşam. Bulunduğum yerden pisti görüyordum. On dakika içinde yükseldi ve bulutların arasında kayboldu. Onuncu gün ABD'li askerlerin işleri bitmişti. Son akşam başlarındaki Albaya, kışlada bizim karargah subaylarıyla birlikte yemek verdik. Đlk geldiği gün beni ziyaret etmiş, daha sonra hiç görmemiştim. Onlar bu kışlada kalıyordu. Ben geceleri, yanlarına gittiğim birliklerle bulunuyordum. Yemekten önce kendisine bizimle geçirdiği günlerin anısına Dağ ve Komando Tugayı'nın armasının altına; "Üzerimize kılıç çekilmedikçe Ülkemiz topraklarına girilmedikçe Milletimiz cefa çekmedikçe Bizden kimseye zarar gelmez." sözlerini yazdırmış olduğumuz şiltini verdim. Bu sözlerin Tugayın sloganı olduğu, Đngilizce'ye çevrilerek kendisine okundu. "Onlarca kitap yazılsa bir ordunun, bir birliğin varoluş sebebi ile kararlılığının, bu kadar kısa, bu kadar özlü anlatılamayacağını" söyledi. Birkaç kere daha tercüme ettirdi, hepsinde de hayret ve sevinç çığlıkları attı; "Bu yazıyı mutlaka komutanlarıma göstermeliyim" dedi.

Bütün yemek boyunca dünyanın nerelerinde bulundu ise sıra sıra anlattı. Burada gördüğü coğrafyada ilk defa bulunduğundan, çok vahşi ve ürkütücü olduğundan bahsetti. Yemek bitince, müsaade isteyerek ayağa kalktı ve kısa bir konuşma yapmak istediğini söyledi. Tecrübeli, açık sözlü tabiatı, askerlik sanatına uygun bir kişiliği olduğu ortadaydı. Kendilerine gösterilen yakınlığı, Türkler için anlatılan misafirperverliği yaşadıklarını söyleyip teşekkür ettikten sonra konuşmasını şu cümlelerle bitirdi; "General on gündür birliklerinizle berabe192 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 1994 DÖNEMĐ 193 rim, şu dağ ve kar cehenneminde Kürt militanlarla onlara denk bir kuvvet olarak, ancak siz baş edebilirsiniz. Böyle bir durum Amerikan Ordusu için kabus olur." "Vatan sağ olsun.' 21 Şubat saat 18:50'de Şemdinli'nin Uğuraçan Köyü'ne silahlı saldırı yapıldı. Bir korucu yaralandı. Şemdinli Dağ ve Komando Taburu, Ortaklar-Beyyurdu dahil bütün alanı batı yönünde dört gün elekten geçirdi. Bölgede PKK grubu yoktu. Askerlerin savaş sporları ve diğer sportif aktiviteleri için yazlık ve kışlık eşofman takımı, fanila, çorap, şort, şapka, bere, yağmurluklar ile hepsinin içerisine konulabilecek bir spor çantasına ihtiyaçları vardı. Bütün kalemlerden subay, astsubay ve asker için Đstanbul'daki firmalara altı biner adet sipariş verdik. Her malzemeye Dağ ve Komando Tugayı'nın forsu-arması işlenmiş olacaktı. Askerler terhislerinde kullandıkları kendi malzemelerini evlerine, memleketlerine götürecekler, her yeni tertip geldiğinde üç ayda bir aynı malzemeden tedarik devam edecekti. Đlk parti malzemeler iki ay sonra geldi. Ve askerler bu giysileri gece gündüz hiç üzerlerinden çıkarmadılar. Terhis günleri gelip Hakkari'den ayrılırken de, sivil pantolonlarının üstüne Dağ ve Komando Tugayı'nın, karlı dağ, tüfek, kayak ve kartal armalı eşofmanlarını giyerek; yollarda ve memleketlerinde herkesin kendilerini böyle görmelerini istediler. Bu, tugaylarına olan sadakatin, kendilerini tugayın bir parçası kabul etmelerinin, onunla gurur duyduklarının doğal bir göstergesiydi. Subaylardan bir teklif geldi.Bu dönemde mücadelenin doruğa çıkarıldığı Hakkari Dağ ve Komando Tugayı 'nda muharebelere kaülan subay ve astsubaylar için altın rozet ve altın şövalye yüzüğü yaptırılması idi. Her ikisinde de Tugayın arması ve ismi yazılı olacaktı. Meğer herkes bunu bekliyormuş, almaya can attılar. Personelden hemen ücretleri toplandı ve yaptırılıp subay ve astsubaylara dağıtıldı. Eylül ayında Tugayın armasından bir madalyon yaptırdık. Şehitlerini memleketlerine götüren subay, astsubaylar; bu madalyonu ve Tugay Komutanı'nın "Mehmetçiğin nasıl ve ne zaman şehit olduğunu tasvir eden" yazısını, şehidin ailesine teslim ediyordu. Şehidin kendisi, Tugayın madalyonu ve nerede nasıl şehit olduğunu anlatan belge aynı anda anne ve babanın eline geçiyordu. Bu üç şeyin, birbiri içinde ve birbirinin ı'ızerinde anlatılması ve yaşamayanlarca anlaşılması kolay olmayan bir etkisi vardı. Önce şunu belirtmeliyim, sadece insanlar için değil, tüm canlılarda ve yeryüzünün var olduğu milyonlarca yıllardan beri, hiçbir şey, bir annenin yavrusunun kaybından daha öte bir acı veremez ve yaşatamaz. "Ağlarsa anam ağlar, gerisi yalan ağlar" sözü en doğru özdeyişlerin başında yer alır. Elbette babaların ve kardeşlerin duydukları acı da, ömürleri boyu karşılaşacakları diğer üzüntü ve kahır halleriyle mukayese bile edilemez. Bu iki nesne neden bu derece etkili ve dayanılmaz acıya su serpiyor? Nasıl teselli oluyordu? Đki sebebi vardı ve bunun için Adler, Taylor ve Freud gibi ünlü psikiyatr ve psikologların tanınması gerekiyordu. Madalyon; şehidin kimliği, asker arkadaşlarını, komutanlarını, şehit olduğu birliği, şehit olduğu yeri, zamanı simgeliyordu. Bu, özel olmak, farklı olmak, o birlik var oldukça onun bir parçası olarak yaşamak demekti. Nasıl şehit olduğunu anlatan Tugay Komutanı imzalı yazı ise, Türk kültürü ve bu kültürün ya: attığı kişilik ve düşünce gücüne yakışır, doğru bir yaklaşımdı. Türkler çocuklarının kaybına bütün canlılar gibi üzülürler fakat; bu üzüntü ve çektikleri acının değdiğine inanmak için çocuklarının nasıl şehit olduğunu bilmek ihtiyacında idiler. Ellerine aldıkları yazı, "oğullarının muharebede düşman üzerine yürürken, vatanı ve ulusu için gözünü bile kırpmadan ölüme nasıl gittiğini detaylı olarak anlatıyordu". Bir Türk, çocuğunun şehit olduğunu

duyduğunda ilk sorduğu şey; "Nasıl şehit olduğudur". "Düşmanla göğüs göğse çarpışırken" sözünü duyduğunda birden rahatladığını hissedersiniz ki zaten hep öyle olmuştu. Bu masalların, efsanelerin, öykülerin, vatan ve millete bağlılığın getirdiği örf, adet ve geleneklerin Türk toplumu ve onun kişilerinde oluşturduğu milli karakterdir. Savaşın kendisi de nesneleri de zaten baştan aşağı psikoloji demektir. Genelde; aylar bazen yıllar sonra bir garnizonda bütün şehit ailelerini toplayıp kendilerine verilen "övünç madalyaları": 1. "Demir tavında dövülür" sözü göz ardı edilip geç kalındığından, 2. Durup dururken birden bire acıyı tazelemeye kalktığından, 3. Genel bir şey duygusu yarattığından; şehit ailelerinde aynı etkiyi sağlayamamıştır. Askerlerin ailelerine, girdikleri muharebe ve çatışmalarda bireysel olarak gösterdikleri cesaret ve kahramanlıkları anlatan yazıların 194 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok gönderilmesi, onlaıı anne ve baba olarak oğullarıyla iftihar etmelerini, mutlu olmalarını sağlayacak ve çocuklan ile ilgili endişeleri azaltacaktır. Şehit ve gazilerin ailelerinden adıma gönderdikleri yüzlerce mektuptan bazıları şunlardır: "Hakkari ili Çukurca ilçesi Pirinçeken Karakolu'nda vatani görevi ni yapmakta iken vatan haini eşkıyalar tarafından şehit edilen oğlumuz jandanna eri Erol ÖZEN'in şehit olması nedeniyle göndermiş olduğunuz yazıları aldık. Göstermiş olduğunuz candan ilgiden dolayı teşekkür ederiz. Bizi çok gururlandırdınız. Bu yazılarınızı Özen Ailesi yaşadıkça hatıra olarak saklayacaktır. Komutanımız size başarılar diler, saygılar sunarız. Vatan sağ olsun." Özen Ailesi adına Đdris Özen, Balıkesir "Göndermiş olduğunuz oğlum Abdülkadir TUG'a ait belgelerinizi aldım. Çok memnun oldum. Bir şehit ailesi olarak duygularımızı ifade etmek çok zor. Bu askerliğin tabiatında var olan bir olaydır. Bundan kaçınılmaz. Allah'ın takdiridir. Abdülkadir'in ne kadar cesaretli ve mangal kadar yüreği, aslan gibi kuvvetli olduğunun aile olarak biz de bilincindeydik. Görevinde de yaralı olmasına rağmen silahını elinden bırakmayıp, yiğitliğini kanıtlamış ve layık olduğu şehitlik mertebesine ulaşmıştır. Paşam, beş oğlum ve ben, gel de; canı gönülden hazırız, saygılarımla." Fikret TUĞ Yerköy, Yozgat "1 Şubat 1994 tarihinde Hakkari Alandüz mevkiinde icra edilmekte olan operasyonda çığ düşmesi nedeniyle oğlumuz Göksel YAMAN şehit olmuştur. Ailemize göndermiş olduğunuz başsağlığı temennileriniz ve yazılarınızı bir şehit babası ve annesi olarak büyük bir memnuniyet ve gururla müşahede ettik. Alakanız ve hassasiyetinizden dolayı şükranlarımızı ve saygılarımızı sunarız. Vatan topraklarına göz diken hainlerle mücadelenizde Allah sizi muvaffak etsin" Şehit Babası Kemal YAMAN, Đzmir "Yildırım'a olan haklarınızı helal edin. Benim yiğit kardeşimin, şehit kardeşimin yiğit komutanı. Önce selam eder, ellerinizden öpe1994 Dönemi 195 rim. Benim yiğit kardeşim Yıldırım şehit düştükten sonra arkadaşları geldi. Yıldırım'ı anlattılar, dünyalar benim oldu. Yıldırım gelmiş gibi sevindim. Yıldırım'in komutanı olarak, siz de olayın oluş şeklini, Yıldırım'ın şehit oluşunu, nasıl mücadele verdiğini, nasıl şehit olduğunu, detaylı bir mektupla anlatırsanız, çok memnun olurum. Hatıra olarak kalır. Yiğit komutanım, Yıldırım'ın şahadet haberi gelince dünyalar başıma yıkıldı, dünyalar dar geldi. Yemin etlim, kardeşimin bıraktığı yerden devam edeceğime. Her yere yazılar yazdım hep olumsuz cevap aldım. Zaten kolum kanadım kırıktı, iyice kırdılar. Kardeşimi rüyamda gördüm. Sarıldım öptüm, yüzlerinden doya doya, "şehit oldun kardeşim" dedim. "Tabii ağabey, şehitlik herkese nasip olmaz, bize oldu" dedi. Sordum: "Cennette inisin?" 'Tabii ki ağabey, cennetteyim" dedi. Allah'ım bizden daha çok seviyormuş ki şehit ederek elimizden aldı. Allah'ıma çok şükürler olsun. Biz de Yıldırım'ı kalbimize gömdük. Tek tesellimiz PKK'lı-lan her gün yok edişiniz. Yiğit komutanım gelen arkadaşları "Os1 man Paşa da oradaydı" diyorlar. Yıldırım'ı bana anlat, anıları varsa yaz, himayende aslanlar gibi çarpışan

üzüntü duyguları içersinde gözlerim yaşlı okudum. ben acizane babası olan Durmuş DĐKER. başarılı asker olduğunu. göğsümüzü kabartmıştır. ben el emeği ile idare eden köylü bir vatandaşım. oğlum Đsa BOZDEMĐR'in vatan savunmasında göstermiş olduğu başarılardan dolayı verdiğiniz takdir belgeleri. Yazmazsanız Yıldırım'ı küstürürsünüz. devletimize ve milletimize hizmetinin yarım kalmasından büyük üzüntü duyduğum kadar. Vahap ŞĐMŞEK Sivas "Sayın komutanım. her Türk evladının yapması gereken asgari vazifedir. Şahsınıza ve bütün askerlerimize selam ve sevgiler sunar. ai196 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok lem. vatanına. milletine ve silah arkadaşlarına gurur veren. gurur. beni de. Balıkesir "Çok sevgili oğlum Kenan ŞĐMŞEK'i elim bir trafik kazasında kaybetmemiz neticesi göstermiş olduğunuz her türlü samimi ilginizi unutamayacağız. Ailemize tevdi ettiğiniz ve bizim için de çok büyük kıymet ifade eden madalyon ve beratınızı hatıra olarak özenle saklayacağız. O yiğit kardeşime de Allah'tan şifalar dilerim. Saygılarımı sunarım. Başarılarınızın devamıyla saygılar sunarım. Yıldırım'ın üsteğmeni Seyit komutanıma da söyle. şahsım. Yiğit komutanım. Ne mutlu bu bilgiyi Ve takdirnameyi bana layık görüp de gerçekleri yazan siz değerli Paşama ben de selam ve hürmetlerimi bildiririm.Mustafa AKKOYUNLU için gönderdiğiniz takdirnamenizi alıp okuduğumda sevinç. Sevinçliyim. bütün şehitlere Allah'tan rahmet dilerim. Şehit Yıldırım'ın çarpışarak intikamını alamayan ağabeyi." Mehmet BOZDEMĐR Sarıköy . Balıkesir "Sayın komutanım. anılarını yüzde yüz yazın. gözlerimizi yaşartmış. emrinde savaşan oğlum." Kadir TOPALOĞLU Pelitköy. ben Tugayınızın 4ncü Dağ ve Komando Tabıı-ru'ndan Çavuş Tarkan HATTATOĞLU'nun babasıyım." Dursun DĐKER Yalyaç. Oğlumun vatan için yapmış olduğu fedakarlıklar. Oğlumun terhisinden sonra da sizleri aynı heyecanla haberler ve gazetelerden izliyor. "Çağırsınlar yine askere gider. Oğlum Uğur DĐKER'in bayrağına. başarılarınızın devamı ile. Benim duyduğum bu manevi nazlardan yoksun kalan asker kaçağı gençlerin ana ve ." Babası. hala vatani görevden kaçanlar bulunduğu için." Eşref HATTATOĞLU Balıkesir "Evladımız M. kasabamız adına iftihar vesilesi olmuştur. sizin için dua ediyorum. O da yaralanmış. Đç düşmanlar ve bölücü eşkıya ile savaşan siz değerli komutanımız. vakar. Elbette oğlum Kenan'ın aramızdan ayrılmasından." Mustafa AKSAL Kırıkkale "Sayın Paşam. kendimde duygular ürettim. ömür boyu taşıyacağım en büyük onurdur. Şahsınıza ve tüm Tugayınız mensuplarına yakın ve samimi ilginizden dolayı şükran ve saygılarımı sunar. Taktir ve övünç belgelerine layık gördüğünüz oğlum iki hafta önce söz kesimi için gittiği Đzmir'den dönerken Ayvahk'a 4 km kala trafik kazasında tanrının rahmetine kavuştu. o da anılarını yazsın. bölücü eşkıyaya kesin darbeyi vurup bu haddini bilmez çapulcu sürüsünü yurdumuzdan söküp atmanızı Allah'tan dilerim. Piyade Komando Er Saffet TOPA-LOGLU için vermiş olduğunuz bilgi ve takdir belgeleri. Üzüntülüyüm.Yıldırım'ı bana mektupla anlat. askerlik görevi ve suda boğulma olayı neticesi vefatından şehitlik mertebesinde olacağı ümidiyle mutlu olmaktayım. 1994 DÖNEMĐ 197 Komutanları ve silah arkadaşlarını taparcasına çok severdi. Yazmak da konuşmak da çok zor. çarpışırım" derdi. bu yoğun ve zorlu çalışmalarınızda size başarılar dilerim. Sizden tek bir ricam var. mektubunuzdan öğrenince göğsüm kabardı. biz burada bulunan aile efradını çok duygulandırmış. heyecan. Đsparta "Emrinizde görev yapan oğlum. sevincimden ağladım.Gönen. gururluyum çünkü böyle bir günde şakası olmayan bir harbin içerisinde aileme düşen ulvi bir vazifede oğlumun bulunması izahı yapılamayacak yüksek duygulardır. Cenabı Allah sizi düşmanın şerrinden korusun.

Bunun için şeref ve gurur duyuyorum. bizi sonsuz mesut etti. oğlum Piyade Er Cihat AKIN'a ait göndermiş olduğunuz takdir belgenizi aldım. Sağlıklı ve başarılı olmanızı Ulu Tanrıdan dilerim. oğlum Ömer KUZU için göndermiş olduğunuz belgeyi aldım. Bursa "Oğlum Ali Fuat'ın yaralanması ile ilgili sizlerin duygularını taşıyan geçmiş olsun dilekli mektubunuzu." Babası. Sizlerin takdirini kazanmış olan evladım vatanı için elbette kanını dökecektir. Hepiniz Cenabı Allah'a emanet olunuz.Karacabey. Aziz vatanımızı iç ve dış düşmanlara karşı savunmak boynumuzun borcudur. Ailem ve şahsım adına siz değerli Paşama ve şahsınızda şanlı Ordu'muza göstermiş olduğunuz yakın ilgiden dolayı teşekkürlerimle saygılarımı sunarım.Orhaneli. üstün başarılarınızın devamını dilerim. Bizler üç kıtada at koşturmuş. ben ve ailem duygulanarak. destanlar yazdırmış ataların evlatlarıyız.Yüce Allah. saygılarımı sunarım. on tane Cihat'ım olsa çekinmeden vatan hizmetine gönderirim. Allah'tan size kuvvet vermesini temenni eder. Bu benim için en büyük gurur kaynağı. Paşam böyle bir yazınızı evladıma layık gördüğünüzden ve bizi böyle gururlandırdığınızdan ötürü üstün başarılarınızın devamını. Bizler böyle bir evlat yetiştirebilmişsek bu bizim için en büyük mutluluk ve bahtiyarlıktır. benim tek oğlum. Đnanıyorum ki bu gayretiniz ve azim içersinde vatanımıza uzanan hain eller kırılacaktır. Vatanı için canını ortaya koyarak bu mukaddes görevi yapmakta olan Mehmetçiklerin başarılarının. Efendim." Neşat AKIN Akhisar Köyü . Ali Fuat'tan başka üç oğlum daha vardır. Böyle övgüyle bahsettiğiniz için sizi candan kutlar. Görev nasip olursa onlar da kardeşleri gibi yaralanmaya ve ölmeye hazırdırlar." Vahap AKKOYUNLU Şirinevler. Bursa "Paşam." Asım DOĞAN Zonguldak 198 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok "Çok değerli komutanım. Oğlumun vatanı ve milleti için seve seve canını vereceğinden kuşkum yoktur. Yozgat "Komutanını. Đstanbul "Oğlum Rıza BURHAN'la ilgili gönderdiğiniz takdir belgesi ve yazıları. Türkiye Cumhuriyeti'nin kurulması için kan dökmüş." Cemal KUZU Şefaatli. onların başındaki sizin gibi çok değerli komutanlarımızın gayret ve çalışmalarıyla olduğunu biliyoruz. Saygılarımla. şeref ve şanla her zaman semalarda dalgalanacaktır. evlat yetiştirmesini Cenabı Allah niyaz etsin. gözlerim yaşla doldu. Milletimizin ve sizlerin bu ateş çemberinden başarıyla çıkmasını Cenabı Allah'tan diler. Vatan sağ olsun. Mustafa BURHAN Söğüt Köyü . 2 bin subay astsubay vardı." HANELÇĐ ailesi adına Baba Yusuf HANELÇĐ Malatya Hakkari'de 21 bin asker. Oğlumun takdirnamesini almış bulunuyorum. Çok duygulandım. Aziz vatanımızın bütünlüğünü korumak için savaşta başarılar diler. Efendim ben bir baba olarak şahsınızın komutasında böyle bir evlat ye-tiştirebildim ise. Onu size. başka oğlum yok. şanlı Ordu'muza zaferler muzaffer eylesin. Bizler çocuklarımızı önce vatan için yetiştiririz. zaferleriniz için ve gösterdiğiniz gayret için sizi ve sizin şahsınızda Türk Silahlı Kuvvet-leri'nin bütün elemanlarını kutlarım.babalarına acıyorum. ortalama 5 bin civarında askerin terhis olduğu yerlerine yeni 5 bin askerin geldiği . ağlayarak ve şeref duyarak okuduk. o." Adem DANACI Kozlu. Her üç ayda bir. Zonguldak "Sayın Paşam. Her Türk'ün vatan savunmasında sizin anlattığınız evladım gibi. ne mutlu bana. ben birliğinizde bulunan er Mehmet D . sizi de Allah'a emanet eder. Allah'a emanet olun. saygılarımı sunarım. büyük Allah'tan niyaz ederim. Ben onları vatan uğruna şehit ol1994 Dönem! 199 maları için yetiştirdim. çok gururlandım.-NACI'nın babasıyım. ben Tugayınızdaki er Çağlar DOĞA'nın babasıyım. Sizlerin sayesinde Türk Bayrağı. sevinç ve mutluluktur. Bizim için vatan her şeyin üstünde ve önündedir. Memnuniyetimi anlatamam. Bir Cihat değil. Bu vatan için böyle Mehmetçikler yetiştirdiğiniz için sizi takdir eder. tekrar saygılarımı sunarım.

kendilerine güven duyguları yüksek olmakla beraber. üç militan öldü. Ancak halk olarak. onun kopyacısıdtr. Dört er yaralandı. "Mücadelenin tam bilincindeydiler. vatanı için para pul dahil fani hiçbir şeyi gözü görmeyen halk kaldı mı dünyada? Sebepsiz bu durumlara düşülür mü? Herkesin her şeyi iyi yaptığı söylenebilir mi? Ama sırf "Vatan ve Millet" söz konusu diye çektiği acıların hesabını sormayı "ar" kabul eden millet kaldı mı yeryüzünde? Napolyon. diğer oğullarımda feda olsun . psikolojik yapılan yüz yüze kalınan durumlar nedeniyle hassaslaştığından.Neden ateş etmiyorsunuz? Topçu komutanı: . yeter ki 'Vatan Sağolsun'du. başka bir ulusun aklı alır mı? Evlatlarım kaybedince "Vatan Sağolsun". her şeylerini kaybedebilirlerdi. kaynağını böyle bir ulustan alıyor olmasıdır. Ordunun gücündeki temel ve tek dayanağı da. dilekte bulunuyorlardı" 200 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok Bu gün yeryüzünde çocuklarını davul ve zurnayla askere gönderen başka bir millet var mı? Bunu. astsubay da muharebe koşullarını her günün 24 saatinde çoğu zaman da dakikalarında yaşadılar. mutlaka başarılı olmalıydık." Mart 1994'de meydana gelen olaylar şöyleydi. "Toplum içinde insan bir sistemin parçasıdır.Nelermiş? Sayın. ortalama 4 bin subay. elbette yaralanılacaktı. Deyince Napolyon: . 2 yılda 40 bin askerin geçtiği anlaşılır. 25 Mart saat 21:30'da Şemdinli'nin içinde milisler bir aracı yaktılar. hata yapmadan gelişme olmaz. bu yüksek ruhu gösteremese kim ne yapabilir? Đsterse ağzıyla kuş tutsun. 12 Mart saat 21:00'da Çukurca Üzümlü Karakoluna Kuzey Irak" tan ateş açıldı.düşünüldüğünde. başkaları olsa ne olacak? Devletin ve millt tin herhangi bir şekilde başı belaya girdiğinde bunu defedip yok edecek olan işte halkın bu ruhudur. hangi statüde olursa olsun aynıydı. inançları ve dilekleri. çocuklarını vatanları için yetiştirmişlerdi. barut yok. . taklitçidir. Statükocudur.Kes. terhis olan askerlerden gelen bütün mektup. topçu komutanına soruyor: . Sistem lider yetiştirmez. Aynı dönemde. bu ülkenin neresinde yaşarsa yaşasın. Yönetici sistemin adamı. halktan kişilerden. savaşlarının birinde Fransız topçusunun bir saate yakın süredir hiç ateş etmediğini fark edip atını topçu mevzilerinin bulunduğu bölgeye sürüp. sadece yönetir. . 19 Mart saat 19:15'de Çukurca Zap suyu emniyet timi hareket halinde bir PKK unsuruyla karşılaştı ve dört militan öldürüldü. felsefesi. 1994 Dönemi 201 7 Mart saat 20:00'da Çukurca Sivri Tepe Jandarma Sınır Karakoluna Kuzey Irak'tan silahlı saldırı yapıldı. 18 Mart saat 22:30'da Hakkari'nin içinde PTT Başmüdürlüğünün şantiyesindeki dört araç ve bir jeneratörü milisler yaktı. aile bireylerinden. bir toprakta bağımsız yaşanacaksa bedeli neyse ödenecekti. iki yılda sayı olarak bu derece büyük bir gücün ailelerinden. daha çok morale ihtiyaçları vardı.13 sebep var haşmetmahap . çarpıcı fikirlere gelmez. iki yılda toplara 55 bin askerin bu topraklardan geçtiği görülür.Bir. riski sevmez. Halkın şu kültürü. batıya dönen subay ve astsubaylardan. telgrafların tamamı ilk olduğu şekliyle yazılmaya kalkılsa. kurumu sever. Risk olmadan başarı. Ufukları dardır. Elindekini korur. Geri kalan ne varsa hepsi 'diğerleri'dir. Sistem hata istemez. muzaffer olmamız için Tanrıya dua ediyor. Bunu şu nedenle belirtiyorum. keşke kendileri de mücadelede yer alabilseydi-ler. Sistem içinde kalınarak ancak yönetici olunur. kişiliği ve karakteri olmasa. başlı başına binlerce sayfalık kitap olur. Barut yol sa. faks. Başlangıçtaki 20 bin askerin 5 bininin hemen terhis olduğunu kabul etsek dahi. ruhu. ilk 20 binlik gruptan 15 bini de sonradan hizmete devam ettiklerinden. elbette şehitler de olacak. şehit olan çocuklarının düşmanın üzerine yürürken ölmesinden büyük gurur ve haz duyan. keşke ben de gelebilsem diyen. istisnasız kazanmamız.

Fakat iki faaliyet. Kamplar arasında takımlar. bu ay yapılacak olan yerel seçimlerdi. Çukurca Sivri Tepe Karakoluna Kuzey Irak'tan ateş açıldı. Seçim günü sandıkların dağlara taşlara götürülüp getirilmesi. 168 time (3000 asker) ihtiyaç duyuluyordu. Dağ ve Komando Tugayının mevcudu zaten 4000 askerdi. Dağ ve Komando Tugayında beşinci olarak. buraya gelince de. Sebebin birincisi. Đnsanı ve donatımı ile bir bütün halinde Hakkari'ye Temmuz 1994 ayında sevk edilirler. bir tabur daha kurulacak ve kurulan tabur. Herkes de. Bu emir gelince. gelen tabura katılabilirdi. astsubay ve asker vererek çeyrek bir tabur yapacağız diye Tugayın taburlarının da muharebe gücünü azaltmadık. geçen yıldan planlanmış bir teşkilat faaliyetiydi. Basyan kamplarını içine alacak gibi aynı anda dört kampa da derinliğine taarruzu içeriyordu. emniyetlerinin sağlanması için. Sebebin ikincisi. atanarak gelecek subay ve astsubaylar ile zaten o bölgede bulunan eğitim merkezlerinden alınacak erlerle teşkil edilir. Yeni kurulacak tabur için. Bu seçim yapıldı. harekatı düşündüğümüz zamanda yapmamıza engel oldu. Herkesin burnundan soluduğu burada. Bütün malzemeyi her yerden çekerek bir depoya aldık. Mezi Karyaderi (Avaşin). . Oralarda olmaları ve çok olmaları önemliydi. Hakkari Vilayetinin Irak'la olan 220 kilometrelik sınır uzunluğunun 160 kilometresini cephe şeklinde kullanarak. Bu işin hem zamanımızı hem de gücümüzü azaltmadan en az olumsuzlukla çözümü buydu. Hakkari'nin 674 köy ve mezrasında en küçük bir 202 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 1994 Dönemi 203 şey olmadığı gibi. PKK gruplarının buralarda kışı siyasi ve askeri hazırlıklar yaparak geçirdikleri kesindi. Torun içine daha fazla sayıda PKK'lmın girmesi için ağı geniş tutuyor ve her kenarından aynı anda çekiyorduk. Mart ayı büyük planımız. araç ve malzeme tertip edilmesiydi. Tugayın. Şırnak-Beytüşşebab'a gönderilecekti. Temmuz ayında tayinle gelecek diğer rütbeliler ve eğitim merkezinden gelecek erlerle kuruluşu tamamlanmış olacaktı. Mevcut taburlardan subay. seçime katılan diğer partiler içinde. Harekat. Bu çalışma. ne kadar oldukları hiçbir anlam taşımıyordu. Bercela. astsubay ve asker verilecek. Batıdan gelecek olan rütbeliler ve askerler Temmuz'da gelince. Đşin en ağır tarafı da Türkiye'nin her tarafındaki birliklerden kurulacak bu tabur için silah. Çorlu dahil 19 ayrı yerden verilecek bu donatımı almak için yetki belgeli subay ve astsubaylar ile yanlarında götürecekleri emniyet timleri vasıtasıyla bunları kara ve demiryollarıyla Hakkari'ye taşımaktı. Bizim için nerede. Bu planı Mart'ta yürürlüğe koyacaktık. Kuzey Irak'taki Şivi (Zap). en düşük oyu aldı. bir mal ve hesap sorumlusu da. bütün yol ve yöntemleri kullanarak halka desteklemeleri için baskı yaptığı parti de. Tugay bu işi Mart 1994'de.27 Mart saat 22:15'de Çukurca Hakan Tepe Karakoluna. PKK seçimleri önleyecek veya her yerde olaylar çıkacakmış gibi psikoloji içersindeydi. pratik bir çözümle yorgunluğu hafifletmek gerekiyordu. biz bu taburu 48 saatte teşkil ederdik. subay. Birkaç yıllık hizmeti olan subay ve astsubaylar bile başka birliklerden malzeme toplayarak tabur kurmanın ne olduğunu çok iyi bilir. PKK'nın dolaylı ve direkt. Bir ikmal sorumlusu subay ile malzemeleri her yerden çekecek olan bir astsubay ve 10 asker görevlendirerek işi sıradan hale getirdik. batıdaki onlarca barış koşullarında bulunan Tugaylardan birinin kışlasında. kendisinin bile sığamadığı kışlasında yapacaktı. Ancak hangi kampta kaç kişi bulunduğunu sağlıklı bir şekilde istihbar etmek mümkün olmuyordu. OHAL Bölgesinde seçimlerin güvenlik içinde yapılmasına Ankara çok önem veriyordu. aynı yerde toplanmış malzemeyi personele dağıtabilirdi'. aynı gün saat 03:00'da. 600 kilometrekarelik bir alanı hedef alıyordu. bölükler şeklinde birinden diğerine geçişlerin olması kampların personel sayılarının miktarlarını dalgalandırıyordu. bununla ilgili her yere meram anlatmaya ne zamanımız vardı ne de zihnimiz ve ruhumuz buna müsaitti. mevcut dört taburdan. Alandüz harekatı Şubat'taydı. yapılacak işin sonraya ertelenmesi için onlarca sebep olmasına rağmen. Tugaydan verilecek personel.

Đki gün sonra mesajı iptal ettiler. Avaşin ve Zap kampları birleşik kaplara benzediğinden aldatma planı içinde de aldatma uygulanacaktı. Dağ ve Komando Taburu ile bir gün önce Hakkari'ye gelmiş olan Van'daki 4. Kuzey Irak'taki Basyan-Avaşin (Mezi-Karyaderi)-Barçela ve Zap (Şivi) kamplarına taarruz planı taburlara dağıtıldı. kış hazırlığını bitirip Yurt içine sızacak olan grupları. şafak sökerken helikopterle Avaşkı kampına taarruz için hazırlılannı bitirdiler. Mayıs ve devamı aylarda da yoğunlaşarak artmaya devam edeceğini. "Marttan itibaren iki tarafın da bütün oklarını atmaya başlayacağını ve bunun artarak Nisan. I 204 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok "Ejderi bırakın" kodunun alınmasıyla birlikte. çok ağır öder). Dağ ve Komando Taburu Zap kampına taarruz etmek üzere. Mart başında gelen bir mesajda. Dağ ve Komando Taburu Dağlıca köyü bölgesine. 11 Nisan sabahı Tugaydan ayrılmadan önce Kurmay Başkanını çağırdım ve "Başkan bir çok kez Kuzey Irak'a harekat yaptık. Hay söylememiş olaydım. taktik akın. Plan 160 kilometre cepheyle. 11/12 Nisan gecesi Yüksekova'daki 1." 1-8 Nisan 1994 tarihleri arasında Hakkari genelinde dağlara kar ve yağmur. Đlk gün Avaşine iki tabur havadan inecek. Bir hafta önce batıdan gelip de Çukurca'da konuşlandırdığımız Piyade Taburuna da geniş cephe ile Çukurca'nın hemen altındaki sırtlarda Zap (Şivi) Kampı yönünde tertiplenmesi görevi verildi. bulundukları yerde hırpalamak. birlik bunun bedelini. Çukurca'da bulunan Jandarma Komando Taburu Avaşin ve Zap ana kamplarının arasında bulunan Berçela kampına harekat yapmak üzere Çukurca'nın batısındaki Işıklı ve Çayırlı Karakolları bölgesinde tertiplendi. beyinde devrim yapan ve herkesi peşinden sürükleyen fikir ve ruhlar rüzgarıdır.Kara Kuvvetleri Komutanı gelişlerinde "Dağ ve Komando Tugayın-daki subay ve astsubayların çok azmin komando kursu görmüş olduğunu bundan sonraki atamalarda. bir an gelir. 10 Nisan günü. Bir metin kaleme alıp "kişiye özel" olarak doğrudan Kara Kuvvetlerine gönderdim. Hakkari'de konuşlu 2. Kara Kuvvetleri Karargahı'ndaki ilgili başkanlıkları tek tek aradım. hiç değilse. kurs gösterilmiş subay ve astsubayI lar atanırsa. diğer alanlarla. Harekat iki safhahydı. Basyan Vadisi ve buradaki kampa taarruz edecek olan Derecik'teki Piyade Taburu da aynı gece hudut hatuna yaklaştı. "Lider. Şemdinli'deki 3. şu anda Dağ ve Komando Tugayının bütün subay ve astsubaylarının değil kurs görmek. havadan Zap kampının üzerine atılacaktı. dedim. uygun zaman geldiğinde ise Çııkurca'daki 4ncü Tabur. (Yeni gelmiş bir birliğe bu tip pratikler yaptırarak. ama bu defaki çok farklı. Dağ ve Komando Taburu Derecik Karakolu civarına motorin olarak intikal ederek. aynı gün 2nci Tabur Üzümlüden Kuzey Irak'a girerek Zap kampına sadece karadan yaklaşılıyor görünerek dikkatleri kendi üzerine çekecek. herkese ders verecek düzeyde Gayri Nizami Harp tecrübesinde olduklarını da" arz etmiştim. "Tugayın mevcut subay ve astsubaylarının 1/3 şeklinde gruplar halinde üçer aylık komando kursuna gideceğini ve ilk kursun Mart ayında başlayacağı" yazılıydı. Harekatta Tugayın ileri komuta yeri yine Hakan Tepe sınır karakolunda açılacaktı. sızma gibi teknik konularda temel bilgileri almış olarak gelirler demiştim. "Komutana refakat edenler meseleyi nasıl olur da ilgili yerlere doğru dürüst aktaramıyorlar? Komutana zaten iki şey arz etmiştim. Çukurca ve Üzümlü'ye intikal ettiler. daha sonra derece derece zor muharebe görevleri verilmezse. böyle bir şeyin nasıl anlaşılamadığını" belirttim. 40 kilometre derinliğinde. karargahtan dahi sadece birkaç subayın bildiği. Kuzey Irak'a aralıksız yağmur yağdı ve hava sürekli kapalı kaldı. Türk topraklarını rahatlatmayı hedefliyordu. ikisi de bundan sonraki çalışmalarında insanlara faydası olur diye yapılmıştı. Đki kampın arasındaki araziyi de Jandarma Komando Taburu tarayacaktı. 600 kilometrekarelik Kuzey Irak topraklarının içinde ve çevrelerindeki araziyle dört PKK kampını darbeleyip. Hatta kursların konu ve kapsamlarıyla muharebenin çok farklı olduğunu. pusu. zayiat verdirmek ve yok ederek. .

şaşkınlık ve panik halleri. Basyan kampı da cabası. bütün helikopterleri kuzeye inen Đnci Taburu taşımaya sevk ettik. Bu taburun uçuş mesafesi kısaydı. 3. güney istikametinde harekatı geliştirdiler. mecede ise sancak dolabının anahtarı var. güney kesime 3. bir tanesi de palleri bindirme yerinde ağaca takılarak hasar görmüştü. Bu dönemde karşı taraf dinlenmiş. Đki helikopter Hakan Tepe'de hazır bekleyen dört Dağ topu ile altı havanı mürettebatı ile birlikte kuzey bölgeye taşıdı. Her seviyeden 20'den fazla telsiz birbiri ile görüşme yapmaya çalışıyor. PKK telsizleri konuşmaya başlamıştı. Đnen her tim insan üstü bir gayretle çarpışarak. Saat 07:30'da 12 helikopterden altısı muhtelif yerlerinden yara almış. 1992'de sadece Zap kampına bizim Tugay ve başka bölgeden gönderilen Komando Alayı ât 1994 Dönem! 205 ile beraber yapılan operasyonda Zap kampının önündeki direniş tepede işlerin kötü gitmesi ve gelen alayın bir vadide dokuz şehit vermesi üzerine sıkıntı ve tehlikenin daha da büyüyebileceği düşünülerek Çukurca'ya geri çekildiğini gördünüz ve yaşadınız." emrini verip Irak sınırına hareket ettim. Yüzbaşı Đbrahim'in bölüğünün üzerine daha çok helikopter daha çok komando atmaya başladı. Üsteğmen tehlikenin büyüklüğünü bulunduğu yerden daha iyi gördüğü için. Taburun timleri güneyine atlamaya başladı. kayalıklardaki PKK unsurlarının kuşatıcı manevralara dirençlerini kırıp. madalyaları üzerine takılı olarak. Şu anahtarı al. Avaşin kampı Zap kampından daha büyük. Top lar ve havanlar görerek PKK mevzilerine seri atışlar yapmaya başlayınca hakim kayalık sırdarda. nerede bulunuyorsam oraya helikopterle hızla ulaştıracaksın. Kobralar süratle mühimmat ikmali yapıp kampın üzerine geliyor. Güneydeki uçaksavarların ateşlerinin şiddetinden helikopterler atma yerine yaklaşamıyordu. benim masanın ikinci çekmecesinin. siyasi ve askeri eğitimle bilenmiş. helikopterlerin kesinlikle yaklaşmalarını istemedi.Hem cepheyi çok genişlettik hem de kanıp sayısını arttırdık. Kuzeyde hızla çoğalarak arazinin meylinden de istifadeyle güneyde hakim bir yerde savunma düzenine geçmiş olan 40 askerin yanma hızla ulaşabilecektik. Đlk şaşkınlıklarının geçmesini takiben. Kuzey ve güneydeki atma bölgelerine havadan 1500 komandonun taşınması planlanmıştı ve bunu 12 kara şahin yapacaktı. sancaktar ve muhafızla-rıyla birlikte. Taburdan Üsteğmen komutasında 40 asker atlamıştı. Bu planda ise Zap kampına sadece iki tabur taarruz ediyor. Taburdan Yüzbaşı Đbrahim komutasında 100 asker. Hemen taşıma planını değiştirip uzak mesafeden gelen 3. yerden tarif edilen hedefleri vurmaya devam ediyorlardı. daha sonra 4-5 olmak üzere dokuz doçka uçaksavar makineli tüfeği helikopterlere yoğun ateşe başladı. Ben istediğim an Tugayın sancağını. Buna karşılık gene 4000 komando kullanıyoruz. 12 Nisan 1994 saat 06:00'dan itibaren Kobra helikopterlerinin perdesi altında Kara Şahinlerle gelen Đnci Taburun timleri Avaşin kampının kuzeyine. ses tonları ve cümle kuruşlarından anlaşılıyordu. Bunların hiçbiri bizim hedeflerimizi süratle ele geçirmemize engel değil. Ancak çok kritik çatışmalar. Çek. Kuzey noktaya 1. önce 2-3. Bulundukları mevzilerin arkalarına doğru sarkan kuşatmalar morallerini tamamen bozdu. hayal bile edilemeyecek tehlikeli durumlar olabilir. kamplarını korumaya çalışan 70-80 kişilik grubun çatışma kararlılığı gittikçe kırıldı. Yüzbaşı Đbrahim de yanındaki askerle birlikte kahramanlığın en müstesna 206 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şev Yok örnekliğini sergileyerek kamptaki grupların saldırılarını kendi üzerine çekti. Taburu güneye taşımaktan vazgeçerek. Sen ve halihazırdaki kurmaylar. kıvrak manevralar ve çelik bilye gibi vuruşlar gerektiğini her zaman benden duyuyorsunuz. yurt içine sevk edilecek bölük ve taburlarını ruhen ve bedenen hazır duruma getirmiş durumda. Sınır hattında. Bu işler çok askerle olmaz. taarruz cephesi içinde kalan bütün Jandarma Sınır karakolları kendi bölük komutanlarının komutasında oluşturdukları timlerle 06:00'dan itibaren kendi bölgelerinden Kuzey Irak'a girip güney istikametinde ilerlemeye . Telsiz trafiği tahlil edildiğinde bu kampta bir çok grup olduğu belli oluyordu.

Bu ağır silahın dördünü söküp saklayacak zamanı bulamamışlardı. Tabur da bulundukları noktalardan helikopterlerle alınıp başlangıçta planlanan bölgelere hava kararmadan indirildi. bir kişi dahi kaybımız olmadı. Bunların arasında üzerine Đngilizce. Tabur komutanı Binbaşı Vahit ve Harekat Subayı Binbaşı Vahap ile PKK'nın sığınak ve barınma yerlerini dolaştık. subay. PKK militanları tespih tanesi gibi vadi ve kayalıkların arasına dağılmışlardı. 24 saat bile daya-namadan dağılmışlardı. Dün öğleden •>on-ra birlikler buraya girdiğinde üzerinde çay kaynatılan ve çorba pişirilen ocakların daha henüz sönmemiş olduğunu görmüşlerdi. ve 2. Đçinde PKK bayrakları. gökyüzünden en güvendikleri yerlere Türk askerleri yağmaya başlamıştı. Taarruz ettiğimizde. Çayırlı karakolları bölgesinden sınırı geçerek Berçela bölgesi istikametinde ilerleyen Jandarma Komando Taburu da çatışmaya girdi. PKK telsizleri ise aniden sustu. Dağ Komando Taburlarına mensup 1500 askerden birkaç ufak tefek yaralanmalar dışında. bölük. Ama iyi bir tesadüftü. Doğuda Basyan vadisinden kampa doğru ilerleyen Yarbay Ali komutasındaki Piyade Taburu ile Işıklı. Fransızca ve Arapça notlar düşülmüş gene bir Sevr haritası vardı. Baskına uğramışlardı. Avaşin'in kapladığı alan 100 kilometrekarelik geniş bir mıntıkayı içeriyordu. flamaları. Sığınaklardan silahlar. takım komutanlarının bu kampta üç gündür devam eden. Habersiz ve hazırlıksız yakalanmışlardı. Avaşin kampının çevresi ve içindeki çatışmalar sayısı ve şiddeti azalarak hava kararıncaya kadar devam etti. Sınır ile kamp arasında kalan arazilerde her zaman bulunan PKK'nın keşif ve gözcüleri ile yer yer çatışmaya girdiler. Gece çok önemli bir şey olmadı. 13 Nisan günü havanın aydınlanmasıyla. Dün ateş edenlerden dördü mevzilerindeydi.7 mm'lik Doçka uçaksavar makineli tüfek olduğunu tespit ettik. Bizde böyle bir bilgi yoktu. Bunun sebebi. Onların bu avantajlarını karşılayacak bizim en büyük faktörümüz. Helikopterlere yerden binlerce mermi atmışlardı. kararlılık ve korkusuzluk ne demekmiş görmüşler. tecrübe ve muharebe hünerimiz yanında.başladılar. Havanlar bütün gece şüpheli bölgeleri aydınlatarak nişancılara hedef aradı. astsubay ve askerlerimizin tecrübeleri ve kendilerine olan yüksek güven ve moraldi. Kampın her tarafını da kılcal damarlarına kadar biliyorlardı. Avaşin'de ne olup bittiğini merak ediyorlar. bölük komutan yardımcısı. Bu gece kritik idi. sürekli Kuzey Irak sorumluları ile kendi içle1994 DÖNEMĐ 207 rinde konuşmalar yapıyordu. halk mahkemesi panoları vardı. kamp-takilerin hazırlıksız yakalanıp şoka girmeleri sonucu. fakat buradakilerle bir türlü temas kuramıyorlardı. Harekaün zamanlaması ile toplantı tarihi tesadüften başka bir şey değildi. henüz taarruz etmediğimiz PKK grupları. beyin ve beden güçlerinin işe yaramaz hale gelmiş olmasıydı. Kuzey Irak'ta bulunan PKK gruplarının tabur. Doğu Anadolu'yu sınırları içine alan Ermenistan başlıyordu. Muhabere nasıl yapılırmış. Kampın karargahı dehlizle girilen büyük bir mağaraydı. Kuzey Irak ve Güney Doğu Anadolu ile Đran ve Suriye'den bazı bölgeleri kapsayan Kürdistan sınırlarının bizim topraklarımız içinde bittiği yerden itibaren. MevI 208 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok zilerdeki her silahın yanında. olabilecek azami hızla kampın güneyine yaklaşmakta olan 3. Kendilerine göre lider konumundaki bu adamların hepsi aynı anda çorbalarını içmeye hazırlanırlarken. Bu bölgede yedi adet 12. Üstelik Kuzey Irak'ta ve en iyi korunan kamplarından birinde. Kampın merkezinde bulunan Đnci Dağ ve Komando Taburunun yanına gittim. Diğer taraftan Zap (Şivi) kampında bulunan. cüret. Kendilerini taşıyacak olan helikopterler kuzeye alındığı için. "Güney Bölge toplantısı" için bulunduklarını öğrendik. Kamptaki gizli depolar sıra sıra ortaya çıkarılmaya başlanmıştı. Toplayıp kaçıramadıkları sandık sandık örgüt dokümanları ortalıklardaydı. yerlere saçılmış ortalama 1000-1500 boş kovan vardı. . Bu onların kaçmaya çalıştıklarının belirgin bir emaresiydi. birlikler kendi bölgelerini timlerine parselleyerek kampı aramaya başladılar. Avaşin kampına havadan atlayan ve karadan kampı kontrol altına alan 1. Kuzey Irak'a yaya girip.

Şoktan çıkınca. Daha önce Ekim 1993'de geldiğimiz buraya. fırtına şeklindeki yağışın altında okyanusta küçük bir kayığı andıran bu helikopterin kışlaya ulaşması. roketler. kamyonetlerini geri manevra yaptırarak kaçabilmek için deliler gibi hareketler yaptılar. Batılı giysiler içersinde ve rahat hareketler yapıyorlardı. Karakolda Hakkari'ye dönmekte olan bir helikopter vardı. Kampın güneyini sınırlayan Küçük Zap Suyu'na bir tepenin üzerinden bakarken. Bulunduğumuz vadiden çok uzaktaydılar.Osman Paşa. "ABD pilotları vurulan helikopterleri bizim harekata katılan . . Gökyüzü birden simsiyah oldu ve şiddetli bir yağmur başladı. Tacirlere bu kadarı yeterdi. onun üstünde de kışlanın ışıkları göründü.Bir şey mi va. Burada dünden beri olup bitenlerden haberlerinin olmaması. Diğer kamplarda olduğu gibi. karakola döndüm. . Gelenler kampa silah. komutanım? . Yoksa. hiçbir şey yokmuş gibi küçük Zap'ın kenarına geldiler. Yeraltı gömüşüydü. Son 20 dakika sanki 20 yıl kadar uzundu. Neye uğradıklarını anlamadan makineli tüfeklerin bulundukları yerin üstündeki toprak ve kayalıklardan kopardıkları parçalar üstlerine saçılmaya başlayınca. çok uzaklardan geldiklerini gösteriyordu. mühimmat ayrı. fırtınadan kurtulan helikopter bir kuş kadar hafifledi ve altta Hakkari'nin. silahlar ayrı. en geç beş ay içersinde büyük bir stok yapılmıştı. Dün müşterilerinin. ördekten farksızlar. Rejgar Dağları ve yere yıldırımlar düşüyordu. Buzuldağı üzerindeki gediği aşar aşmaz. Hava kararırken sınır hattına. girişinde ise tuzaklanmış (bubi tuzağı) bir el bombası vardı. Motor ve beden güçleriyle onu geri çevirip içine doluştular ve kaçtılar. Kıyafetlerinden bölge halkından olmadıkları anlaşılıyordu. Alandüz üzerine geldiğimizde yağmurun şiddeti ile helikopterin silecekleri birbiriyle yarışır haldeydi. Dar yolda öndeki kamyonetle uğraşlarının faydasızlığmı anlayıp onu bırakarak hepsi arkadaki kamyonete saldırdı. Binbaşı Vahap'a "Şunu çek bakalım" dedim. suyun ilerisindeki Irak topraklarındaki ham yoldan. Buzul. Ama çocuklar soğukkanlı ve sakindiler.Komutanım emredin.Daha ne olduğu tam belli değil. Daha önce de uçuşlar sırasında ufak tefek aksilikler her zaman olmuştu ama bu defa. Dürbünle bakum. birkaç dakika sanki donmuş gibi kalakaldılar. mallarının yarısı da bıraktıkları kamyonette kalmıştı. Sen harekatını dediğim gibi.Bu senin operasyon yaptığın bölgeden 20-30 kilometre aşağılarda Çekiç Güce ait ABD uçakları Birleşmiş Milletlere ait iki Skorskyi vurup düşürdüler. . Para kazanmak bir tarafa. Suyun ötesinde birlik yoktu. Etrafımızda sürekli şimşekler çakıyor. hava da daha erken karardı. mermi ve erzak satan tüccarlardı. genişledi ve üstündeki doğal yeşilliği attı.mermiler. Odama çıkıp Genelkurmay Başkanını aradım: . Her iki pilotun da kasklarından enselerine akan ter kör ışıkta bile fark ediliyordu. mayın ve erzak çıkıyordu. bir grup havan mermisi arkadaki kamyonetin 100 m. o düşürülen helikopterleri harekata katılan bizim helikopterler sanmış olmasınlar? . harekatı 2-3 gün durdur. neden vuruyorlar? Sonra bu ne biçim koordinesizlik komutanım? Amerikan uçakları. 2-3 gün ertele.Emredersiniz.Skorskylerin silahı yok ki. Herkesin kanaati aynıydı. PKK'nın Küçük Zap'ı geçmek için kullandığı asma köprü ve havai hattın yanında mallarını alacak olan müşterilerini beklerlerken. son aradığında ise 'mutlaka kendisiyle görüşmeliyim' dediğini söylediler. iki beyaz renkli kamyonet. bu gün de tacirlerin kara günüydü. erzak ayrı ayrı depolanmıştı. Geceleri Tugayın kışlası dışında 1994 Dönem! 209 hiçbir yerde helikopter bırakmazdık. Bu adamların ne yapacağı belli olmuyor. pek olacak işmiş gibi görünmüyordu. üzerimizdeki enerji ve ateş yüklü bulutlardan yere inen yıldırımların arasında. Sadece kayalık ve mağaralar değil. ötesinde paralandı. Birleşmiş Milletlerin silah taşımayan iki helikopterini düşürüyor. Yakınından geçerken bir küçük çalılığın yanında bir iki santim boyunda mavi renkli naylon gördüm. Benimle beraber Hakan Tepe'de bulunan Harekat ve Đstihbarat Şube Müdürleri dışındaki bütün karargah subayları buradaydı. Çektikçe naylon büyüdü. . toprağın altı da depo kaynıyordu. Gerçi başlarına gelenlerden sonra parayı düşünecek halleri yoktu. Hakkari'yi Genelkurmay Başkanının üç kere aradığını. Harekat Merkezine indim.

Binbaşı Ahmet. Arkadaşları. Onu da yanımıza alalım mı? Fırat ." . buradaki taburların yanına gittim. 14/15 Nisan gecesi karakolda. Baskına uğrayınca paniklediler. Şu ana kadar farklı ve olumsuz bir bilgi de gelmemişti. Fransız. bir an önce hücum etmek için sabırsızlanıyorlardı. Bu sabah 06:00'da. .Harekatın 2-3 gün ertelenmesini istiyor.64 kişi kaldık.Şimdi her tarafta çatışma başladı. Đnşallah T. Bu iki gün demekti. Aslında Ağustos ayından itibaren hiç durmadan sürekli saldırıyorlardı.Fırat 23 şehit oldu. Zaman hesabına bakarım. Yerimizden kıpırdayamıyoruz. o derin yere bırakıyorum. Ben geceyi burada geçirmek zorunda kaldım. Zap kampı da düşer" dedi. . Hepsi ölmüş. 4ncü Tabur Komutanı Atakan'a tebliğ et. kendinizi kurtarın. havadan helikopterler birbirine karışmış. Kurmay Başkanı: . Smır hattında beklemek insanı daha sabırsız yapıyordu.Arkadaş bizim halimiz perişan. Karadan. Đngiliz.Avaşin kampı dün hava kararmadan çöktü. Kaç çağrı yaptım. Gece yarısını birkaç dakika geçe Harekat Şube Müdürü Binbaşı Ahmet'i çağırdım: "2nci Tabur Komutanına söyle hemen karadan sinir rı geçip Zap'a batıdan taarruz etsin. bizim yaralı arkadaş öldü. ABD. Zaho . Đçlerinde kini olduğunu öğrendiniz mi? . ABD'nin helikopterleri düşürmesinden sonra 40 saate yakın süre geçmiş olacaktı.Yok alma.Son durum nedir? Fırat . güreştikçe güreşmek istiyorlardı.Şimdi ne yapacaksınız komutanım? . Agit .Fırat. Kivi. Tabur komutanlarıyla harekat ile ilgili görüşüp. Kaç kişi kaldınız? Karşı ses . Onun için bu gece Zap kampına taarruz edecek olan 2. 1992'de de böyle yaptılar. Askerlerin gözleri parlıyor. Peki. Tıpkı güreşe doymayan pehlivanlar gibiydiler. en kötü ne olabilir bakışıyla inceledik. benim durumum da çok kötü.C. Rmaz . Hacı'yı çekin. o da aşağı insin. Melek . Hamit'e söyle. Bak arkadaşım sana dediğimi yap.Bizim harekatla ilgili bir dinleme mesajı geldi komutanım. Bizde hal kalmadı. Dağ ve Komando taburlarına başlayın emrini verecektim. ve 4. almıyor.Bizi çembere aldılar. Kandil (Hakıırk'ta) . bir mesafe sayılmazdı ve 10-15 dakikah uçuş aralığı demekti. O suyun yanına çekin. askerinin de vardır. Birlikler sığınak ve gömü bulmaya devam ediyorlardı.Fırat bizim burada şehitlerimiz çok oldu. Basyan Vadisi boyunca kampa doğudan yaklaşan piyade taburu da iki dev sığınak buldu. oraya kene gibi yapışıp bırakmıyorlar. Bel210 Unutulanlar Dişinda Yeni BĐR Şey Yok çika ve Türk subayları varmış. Biz şu anda kırmızı kayanın altındayız. Kivi . Onun sesi gelmiyor. Bu helikopterlerin düşürülmesi işi çıktı. Direniş düşerse. dedim. Genelkurmay Başkanı ne diyor komutanım? .helikopterler diye vurmuşlardı. PKK'lılarm Avaşin kampındaki dünkü konuşmalarıydı: "Reşat . organize bir tepki veremediler ve çabuk çözüldüler.Hacı öldü.Hepiniz. oradan da Avaşin kampına. Bir kötünün yedi mahalleye zararını görüyor musunuz? Bizim yapacağımız şey değişmez. Aslında sabahleyin mahvolduk. diyelim ki doğru düşünüyorsunuz. 06:00'dan itibaren taburunu kampın Direniş Tepesi'ne indirmeye başlasın" emrini verdim. Çu1994 Dönemî 211 kurca'dan Hakan Tepe'ye. Hepimizin hali perişan. buyurun. Kivi . Fırat (gene) . Burada kayıp çok oldu. "Komutanım Direniş Tepe arazi olarak çok rezil bir yer. Helikopterlerde." Şafak sökerken önce Çukurca'ya gidip taburların durumuna baktım. hiçbir tehdit teşkil etmeyen.Ne yapayım. Zap kampına yapılacak harekatın cereyan ediüşini bir kez daha. silahsız bir hava aracını neden vurarak düşürüyorsunuz? inmeye mecbur etsenize. Avaşin'in batısında Berçela bölgesindeki jandarma komando taburu da bu kesimde altı sığınak ortaya çıkardı.Benim yanımda 13 kişi kaldı. Havadan 25-30 km. Bu sefer evimiz yandı. Askeri dinlesene.Haberlerde söylediler.

Zap kampının bel kemiği bu tepeye havadan atlayabileceğimiz. Türk askeri dönmez geri.) 20 dakika sonra PKK'nın Kürtçe konuşmalarını cihazlardan dinleyen telsizci yanımıza geldi: "Büyük telsizlerinden PKK kız bölük komutanına. Đlk askerin yere basmasıyla her taraftan inme bölgesine her tip silahla yoğun bir ateş başladı. Biz bu yoldan döner isek namus bize ar olsun. Çaresizlik canlıların direncini artırır. 212 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok Muhabere bölük komutanı yüzbaşıyı çağırdım: "merkezi yayın sisteminin iki büyük en güçlü amfisini Hakan Tepe'nin güneyindeki tepeye çıkarın" emrini verdim. Allafıa ısmarladı Sütüm sana helal olmaz saldırmazsan düşmana Đleri. bütün vadi tabanları ve dağların tepelerinde hep beraber şunları haykırmaya başladı: "Yıldırımlar yaratan bir ırkın ahfadıyız Tufanları gösteren tarihlerin yadıyız Kanla irfanla kurduk biz bu cumhuriyeti Cehennemler kudursa ölmez nigahbanıyız. Bir çok marş öğretilmeye kalkıştığınızda hem tam öğrenilemiyor. 1997'den itibaren birden öne çıktı ve bütün ülkeyi sardı. Dağ ve Komando Taburunun ilk timleri kampı uzaktan koruyan Direniş Tepe'ye inmeye başladılar. Tugayın dağ toplan. annemiz bizi bu işler için . Saat 06:00'dan itibaren 4.. Geldiler. Burası Irak topraklarına bir dil gibi uzanan tek çıkıntıydı.. Zap kampı için biraz daha zayıf olmakla. Öncü olarak yere atlayan bölük hızla açılarak atma bölgesini genişletti. Alay Komutanlığım dahil. " *** "Çıktık açık alınla on yılda her savaştan. el yumruğu yemeyen kendi yumruğunu değirmen taşı sa-nırmış. Onlardan önce tepeye çıktım.. Yastığıma mezar taşı. 'T. Cumhuriyetin lOncu yılı için yazılıp bestelenen ve Atatürk'e ilk sunulduğunda 28 kez üst üste çaldırıp dinlediği Onuncu Yıl Marşı. ses düğmelerini çevrelerinde bulunan askerlerin de duyabileceği gibi sonuna kadar açmaları emrini verdim. Avaşin kampı tam duyardı. ileri. bu müzik nedir' diye sordular. Sen emri hemen tabur komutanlarına tebliğ et" dedim. Saat 09:30'da taburun tamamı Direniş Tepe'ye inmişti. On yılda on beş milyon genç yarattık her yaştan. Türküz bütün başlardan üstünden başlarız. Dağ ve Komando Taburunu fark etmeleri ise dünyalarını kararttı. " (Teğmenliğimden itibaren bütün komutanlıklarımda. 'ne oluyor orada. Sivil yaşamda da kullanılabilecek şeyleri bilmeliydiler. onların kafalarının kavrayabileceği bir iş değildi. Karanlık basmadan manevra ve ateşle bu işi bitirmemiz lazımdı. Her şeyi hayal edebilir. askerleri. sesin ulaşması bu vadilerde akustik olarak çok yüksekti."Ahmet. O da. Yanar yürek yurt aşkıyla daima için için Đleri. Subay ve astsubaylarda bulunan yüzlerce el telsizini ayın frekansa aldırıp. ileri. Türk önde Türk ileri. diğeri de Onuncu Yıl Marşıydı. Kaçacak ve çekilebilecek bir yolun olmayışı ise her şeyi göze almalarına sebep olur. Küçük bir metalik ses bile ortalığı çın çın öttürüyordu. o tepenin üzerinde hepsini kartala kaçmış serçeye çevireceğiz.C. Biz hızla kötülüğü.. her şeyi düşünebilirlerdi de. yorganımız kan olsun. Gece yarısından sonra Üzümlü Karakolu'ndan Kvızey Irak'a girip kampın batıdaki giriş kapısı olan Baloka köprüsünü kapatan 2. Karanlığın üstüne güîieş gibi doğarız. Saat 14:00 olmasına rağmen çatışmanın yoğunluğunda hiçbir düşüş olmamıştı." *** "Annem beni yetiştirdi bu ellere yolladı Al sancağa teslim elti. terhis olunca da zaten unutuluyordu. Türk askeri dönmez geri. 10 dakika sonja iki güçlü hoparlöı ve yüzlerce telsiz." "Çanakkale içinde aynalı çarşı Anne ben gidiyorum düşmana karşı Çanakkale içinde sıra sehnler Binbaşılar oturmuş asker öğütler 1994 Dönemi 213 Arı burnundan çıktık yan basa basa Hep düşmanlar kaçıyor kan kusa kusa. havanları ile çok namlulu roketleri de havadan bu bölgeye taşındı. Türküz cumhuriyetin göğsümüz tunç siperi Türke durmak yaraşmaz. tarihten sonra varız. geriliği boğarız. Tarihten önce vardık. dirensinler de görelim. pek çok marş olmasına rağmen sadece iki marşı askerlere tam olarak öğretip ezberlettim.. yerlerini gösterdim. Bunun biri "Annem beni yetiştirdi bu ellere yolladı" Alay Marşı.

. 4ncü Dağ ve Komando Taburu kampı çeviren hakim sırtlarda arama faaliyetlerini sürdürüyordu. bit içinde yaşamanın sana kazandırdığı ne var? Gel teslim ol. Sen politikayı ne kadar çok seviyorsun? PKK'nın politik propagandasını senin gibi çobanlar mı yapıyor? PKK'lı .Bizde para var ama.C. Bu gece bizim subaylarla PKK gruplarının başındakiler arasında her zamankinden daha fazla karşılıklı telsiz konuşması yapıldı. göreyim bakayım. lanet okuyorlar. Bir müddet sonra yeniden başladılar ve iki saate yakın. yarım saat sonra tekrar seni arayacağım. Sonunda dayanamayan onlarla konuşan telsiz: "Hepinizin Allah belasını versin. Yaşama ve kurtulma şansın hâlâ var. PKK'lı . Herkes her şey olabilir.Senin kuş beynine böyle aptalca şeyleri dolduranlar. şikayetler ve öneriler şekliyle.Ben enayi miyim? Üsteğmen . usanmadan teslim olun çağrısı yaptılar. Bu konuşmalardan biri: Üsteğmen . aksi halde günah bizden gider.yetiştirdi. kendi işine bak. Teslim olduğun taktirde adam gibi yaşarsın. PKK'lı . Çember içinde kalan PKK'lılar çok iyi bildikleri karma karışık'kayalıklar arasından çıkmaya çalıştılar. Zap kampı gerçek ve tam tarifi ile. katil. Kampın içinden yeni ve aceleyle yerleştirilmiş personel mayınlan çıkıyordu. düşündükçe militanları etkilediği olmuş. sizi maşa diye kullanan devletlerde daha çok var. Üsteğmen . Đnsan gibi hayata dön. içlerinde hasta olanlar var. Sizden dağda savaşçı olur sananların da Allah canını alsın" deyip konuşmayı kesti.Ya?. en önde Türkler var diye türküler çığırdılar' diye cevap verdi komutanım. PKK'lı . En büyük feryat 26 kişi oldukları anlaşılan kız bölük komutanından pjeldi (militan sayısı itibariyle bir takım ancak olabilirdi). iyice düşün. Hepimiz bu devletin vatandaşıyız. ayakları parçalandığı için yürüyemiyorlar.Tansu niye Amerika'ya gitti? Gene paranız mı bitti? Üsteğmen . sırf bu konuşmaların tesiri ile teslim olan çıkmıştır. Üst kademesi ona bir takım önerilerde bulunuyor." Bu konuşmadan Zap'ta bir kız bölüğü olduğu ortaya çıkıyordu. Sen kimin nereye gittiğine bakacağına. Bunların sana faydası olmaz. Ordusu Kürdistan'ı işgalden vaz geçinceye kadar savaşacağız. Bebek öldürülür mü? Yaşlı nine ve dedeler öldürülür mü? Sizin başı-nızdakiler katil.C.Bizde ayrım kayrım yok ki. PKK'lı . 15/16 Nisan gecesi Zap kampının içi ve civarı hareketli geçti. Kız bölük comutanı ile üst kademesi arasında canhıraş telsiz konuşmaları geçti.Ben çoban değilim. fakat o. Gel teslim ol veya neredeysen ben oraya geleyim. Milletin arasına nifak sokan sizsiniz. senin gibiler bu soğukta kayaların arasında böyle titreyip dururlar. Orta okulu bitirdim..Bırak politikayı. Hepiniz ölün. mermi ve sıhhiye malzemelerini inceledik. Kız grubunun başınI 214 Unutulanlar Dişinda Yen! BJr Şey Yok da telsizle konuşana göre her şey kötüydü. Üsteğmen . T.. Baştan etkili olmuyormuş gibi görünen bu konuşmaların. Bu kız bölüğünün durumu çok kötüydü. tarihten önce Türkler vardı. i 1994 DönemĐ 215 PKK'lı . bir ortaçağ kalesinin doğa tarafından inşa edilmişiydi. PKK'lı .Bu yılki bütçenizden T. Sürekli şikayet ediyorlar. Subaylar gene ikna güçlerini kullanarak.Sen okuma yazma bile bilmezsin.Kürdistan fedakarlık gerektiriyor. sayısını arürarak şikayetlerini tekrar edip duruyordu. Hakkari'de "bende Kürt kanı var" demedi mi? Üsteğmen . Bunu geç de olsa anlayın.Bu dağlarda aç susuz.Bak.Ben kendi işimi yapıyorum. . bu saatte kuş tüyü yataklarında uyurken. Ordusuna ne kadar verildi? Paranız bitmedi mi? Üsteğmen . Sizin Cumhurbaşkanınız bile Kürttü. Sabah olunca Zap kampının içine girmiş ve her yeri didik didik aramaya başlamış olan 2nci Dağ ve Komando Taburunun yanına gittim. Diplomam kağıtlarımın arasında. Tabur Komutanı Binbaşı Necmi'yle o ana kadar ortaya çıkarılmış olan sığınaklar ile ele geçirilen silah.Đspatlarım. saçma sapan konuşup durdular.Getir. Üsteğmen . Telsizi şimdi kapatıyorum.

Her iki ana kampta birlikler her taraftan gömü ve sığınak çıkarmaya devam ediyorlardı. Bu harekatta jandarma sınır karakolları da timler teşkil ederek Kuzey Irak'ta belli bir hatta kadar ilerlemişlerdi.Komutanım bu harekatın başlangıcında o kadar kritik ve tehlike216 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok li durumlarla karşılaştınız. Çukurca yönüne çıkınca. Kuzey Irak'ı terk edip Türkiye'ye dönmeleri emrini verdim. bu tip şeyleri önceden düşünüp kestirebildiklerin-dctı malzemeleri devamlı depolarda hazır tutarlardı. Havanın aydın-lanmasıyla beraber. bütün taburlara. hiç görmemiştim.Sabaha karşı. karakola gelince olmadığını fark ettik. "Yarın birliklere normal ikmal maddelerine ilave olarak. Sanatınızı öğrenin. Bu arada Jandarma Genel Komutanı ve Jandarma Asayiş Komutanı Hakan Tepe'ye geldiler ve bölgede inceleme yaptılar. biz dikkatimizi onun üzerine topladığımız içiıi. Lojistik Şube Müdürü Kurmay Yüzbaşı Naim'i telsiz başına çağırıp ona. Bizim bulunduğumuz Hakan tepe Karakolundan bir askerin dönenler arasında olmadığını saat 24:00'dâ rapor ettiler. Pilota hemen inmesini söyledim. . 22/23 Nisan 1994 gecesi. 1994 Donemi 217 Sabah saat 07:00'da askerin bulunduğunu bildirdiler.Dönüşte timin içindeymiş. Helikopter döne döne kampın tabanından kuzey istikametinde. tehlike ne kadar büyük olursa olsun.Niye timden ayrıldın oğlum? . o askerin timinin geldiği istikametten geri gidip onu bulacaksınız. yüzünüzü Çukurca'ya çevirip derhal Türkiye'ye dönün. Bütün mutfak ve fırınları sabaha kadar çalıştırın" emrini verdim. Bölük Komutanı üsteğmene: . 24 saat her yerde hazırdı. kampın uzağında üç öbek halinde oturan askerler görünce şaşırıp kaldım.Yabancı topraklarda etrafınızda PKK'lılar cirit atarken bölük bölük. Binbaşı Ahmet: . sigara.Ahmet. Askerlerin arası on metreden az olmayacak. ki bir dakika arayla atabilirler. komutanım.Öğleden sonra Avaşin kampına gitmek üzere Zap'tan ayrıldım. cesarete eş değerdir. Ama şöyle bir hali. salep ve baklava götürülecek. o zaman tam perişanlık. Askeri çağırdım: . 40 yıl düşünsem hayal bile edemem. bu tabura Çukurca altından Kuzey Irak'a girip. 10-12 asker de yaralanacaktır.Bu haliniz ne böyle? Kendinizi sonbahar tatbikatlarında mı sandınız? . helikopterlerle ulaştırdı. Belli aralıklarla gelen medya mensup lan da kampları dolaşıp bilgi aldılar. Siz onları göremiyorsunuz ama onlar sizi şu anda izliyor. Bu asker yığınlarından birinin ortasına her an atılabilecek bir roketle aynı anda &-10 asker şehit. ne zaman yemek yer. Yanımdaki karargah subayları da gördüklerinden hayrete düştüler. Sizin kullandığınız bölge ile onların geri çekilecekleri istikametler çok farklı. "Ali al sana top" tekerlemesinden farklı değil ki. Yüzbaşı Naim bizzat kendisi. mutlaka bir çare ve çıkış yolu buluruz. 400-500 askerle yığınlar halinde durulur mu? Çevre emniyetiniz de yok. "baba bana top al". 12 gün Kuzey Irak'taki kamplarda kaldık.En son nerede görülmüş? . Zap kampı istikametinde güneye doğru ilerlemesi ve kampın uzağında uygun bir arazide tertiplenmesi emredilmişti. Bu subay da ne zaman uyur. poşeî çay. Taburu derhal açıp yayın. Hele ikinci roket gelirse. Yakın yerlerde oldukları için bu timler saat 23:00 civarında karakollarına döndüler. Tabur komutanı kurmay yarbaya: . I ladi seni anladım. ayaklarınız yere bassın. Size hep ne diyorum? Muharebelerde sabır ve dayanıklılık. Bu subaylardan hiçbiri seni uyarmıyor mu? Aslanım burası alfabenin hecelendiği yerlerden değil. Gece kamptan çekilecek komandoların ona rastlaması milyonda bir ihtimal büe değil. Kamplara taarruz edilirken.Bölükleri bir araya topladım. . 160 kilometre genişliğinde 40 kilometre derinliğinideki harekat bölgesinde 27 ayrı noktaya birliklerin ana ve ilave ihtiyaçlarının tamamını. onlar bile sizi bu kadar sinirlendirmedi. Yüzbaşı Naim ve Levazım Şube Müdürü Yarbay Zafer. . Akşam Hakan Tepe'ye döndüm. Yarabbim sen sabır ver. Birkaç gün daha Irak'ta kalmamız gerekiyordu. Sonra düşünecekleri şey. Bu birlik bölgeye batıdan yeni gelmiş olan piyade taburuydu.

7 doçka uçaksavar. Sabah. Üzümlü Karakolu'nıın mevzileri önünde.Bulamadım. "Sevr Haritası" yanında. Buralardan. Sabah saat 07:30'da. Geri kalan 100-150 metreyi karakol kontrol ediyor diye mayın arama timi önden çekilmişti. . . 220. mayına çarpan aracın şoförü ile Dağ ve Komando Tugayının harekata katılan 3. Nereden gideceğimi bilemedim. 789 fünye. sınır karakolundan bir asker. Bekledim.Kayaların arasına girdim. tahsis edilen kuvvetler. Param da Temmuz'dan önce gelmeyecek. kilometrelerce yolu mayın arama timleri önde Üzümlü karakolunun önüne kadar gelmişlerdi. 252 mayın.Sen nereye kadar okudun? .Đlkokul 4. su buldun mu? . . 392 mağara. 10.Bir mandırada mevsimlik çalışıyorum. tahrip gücü arünlnuş bir tank mayınına çarptı. Halbuki. en güvendikleri iki ana "kampları daha yaza girmeden çökertilmiş.Benim iznim bitti. . -Allah sizden razı olsun ama. Harekat süresince bulunabilen PKK'lı ölüsü 79'du.Kaç kardeşsiniz? . Jandarma Komando Taburundan ilk günkü çatışmalarda iki asker.Ayrılırken. bir öndeki arkadaşına niçin söylemedin? ." 15 Nisan 1994. Gene teslim olanlara göre: "Daha da önemlisi. Tonlarca ağırlığındaki araç içindeki askerlerle birlikte havaya fırlayıp ters düştü.000 adet pil. mermilerinde bir eksiklik mi var? Gidip onları vursaydın. 166 tahrip kalıbı. sığınak ve gömü bulundu.Ne iş yapıyorsun? . . Üzümlü Karakolu bu yolda arama yapmış ancak tank mayınını tespit edememişlerdi. daha sonra kaçarak kendiliğinden teslim olan sekiz PKK'lı "saklanan ölüler ve yaralıyken sonradan ölenlerle birlikte kayıplarının 146 olduğunu" sorgularında belirttiler.000 hafif silah mühimmatı. Türkiye: . Basın ve yayın organlarına Kuzey Irak harekatı: 14 Nisan 1994.Gece nerede kaldın? . . bir müstakil hastane çalıştırabilecek miktarda alet. Sonra. .Beş.Susamıştım komutanım. Hepsini ben veriyorum. 12 roket atar. . Aracın şoförü şehit oldu. karakoldaki diğer arkadaşlara haksızlık olur. Allah iyi karşılamaz. binlerce roketatar. teşkilatlanması.Sabaha kadar PKK'lılar beni yanlarına çağırdılar ama ben gitmedim. ^ Peki. Türk topraklarına girmek üzereyken 2. büyük bir şans olarak olayı atlattılar. 9 havan.. PKK'mn "1994'de Botan ve Behdinan eyaletlerinde. faaliyet gösterecekleri bölgeler ve taburlarına verilen hedefleri içeren orijinal doküman". örgütün dağ kadrosu. 8 makineli tüfek. biri sabit 9 telsiz. 111 muhtelif piyade tüfeği. 12 dürbün. 504 el bombası. .000 komandosundan iki asker olmak üzere. malzeme ve ilaç (hastanenin kendisi kurulu ve işliyor durumdaydı) ile 95 ton erzak çıkarıldı. . havan ve uçaksavar mefrnisi. Üçü kız. Kampın karargahında ele geçirilen.Sen izini ve parayı düşünme." Harekat boyunca birlikler Kuzey Irak dağlarında 60 ila 150 kilometrelik mesafeyi yaya olarak kat ettiler. milisleri ve halk üzerindeki presüj ve psikolojisinin bozulup gerilemiş olmasıydı.Yanıma gelsinler öyle vurayım dedim. toplam beş asker şehit oldu.Seni yarın memleketine izine gönderiyorum. Dağ ve Komando Taburunun beraberinde götürdüğü zırhlı muharebe aracı.Niye gitmedin? Tüfeğinde tutukluk. Đnci sayfa başlıktan: "4 bin Türk Askeri Kuzey Irak'a girdi: PKK'ya yok edici darbeler vuruluyor. Đçindeki askerler küçük sıyrık ve darbelerle. kıymet biçileni ez belgeleri kapsıyordu. 868 parça giyim kuşam malzemesi. Su içmeye gittim. Hakkari Dağ ve Komando Tugayına bağlı 4 bin komando Mezi-Karyaderi bölgesini hallaç pamuğu gibi atıyor. 218 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 1994 Dönem! 219 12 gün süren harekatta.Gece bir şey oldu mu? . Çatışmalarda bu kamplarda bulunup da.

operasyona devam edilmesine inandıkları belirtildi. Önceki gün Kuzey Irak'ta ABD uçakları tarafından düşürülen iki helikopterde şehit olan subaylarımız için tazminat isteyeceğiz. Đnci sayfa başlıktan: "Tüm yaz buradayız: Kuzey Irak'taki Delta Force'un komutanı. Đnci sayfa başlıktan: "PKK'yı çökertme harekatı: Hakkari Dağ ve Komando Tugayının Kuzey Irak'ın Mezi bölgesinde sürdürdüğü operasyonlarda 100'den fazla teröristin öldüğü bildiriliyor. Kuzey Irak. Kuzey Irak'ın sarp dağları ve derin vadilerle dolu bölgelerinin doruklarında kurulu PKK kamplarına Türk komandoları havadan indi. ve beklenmedik bir baskınla neye uğradıklarını şaşırttı."Sınır ötesi harekat: 101 PKK'lı öldürüldü. Sınır ötesine daha önce yapılanların tersine Türk komandoları bu defa peşmergelerle işbirliği yapmadılar." 16 Nisan 1994. PKK'ya Kuzey Irak'ta kan kusturan birliklerimiz. "PKK'mn Kuzey Irak'taki kökü kazınana kadar operasyonlar devam edecek" dedi. Türk dağ komandoları. Türk komandoları. Hürriyet: "Güney doğunun mert çocukları Kuzey Irak'ta 8 gündür mehmet-çikle omuz omuza savaş veriyor. 'Türkiye'nin PKK'ya karşı verdiği savaşı askeri alanda kazanmak üzere olduğunu 220 Unutulanlar Dişinda Yen! BiR Şey Yok yazdı. Hürriyet: "Đngiltere'nin önde gelen gazetesi The Independent. Birliklerini 25 kilometre sınır ötesine indiren Tuğgeneral Osman Pamukoğlu: "bahar ve yaz aylarında bize durmak yok." 16 Nisan 1994." 18 Nisan 1994." 23 Nisan 1994. Dağdaki militan ikmal yönünden sıkıntı ve zora düştü. Đnci sayfa başlıktan: "Kuzey Irak'ta amansız takip: 5 bin komando Kuzey Irak'ı tarıyor. saldıran. PKK köy ve kasabalardan militan toplamada son 10 yılın en . bölücü örgüt için tam bir cehenneme döndü. dün sabahtan itibaren Şivi (Zap) kampına harekat başlattılar." 17 Nisan 1994. Mezi kampını temizleyen komandolar. Dağ komandolarından oluşan Türk birlikleri 7 gündür Kuzey Irak'taki PKK kamplarını basıp yerle bir ediyor. PKK ile daha önce yapılan ateşkesi hatalı bir davranış olarak nitelendirdikleri ve PKK'ya kesin darbe indirilene kadar." 22 Nisan 1994. günlerdir dik kayalıklarda 35 kiloluk teçhizatlarıyla Kuzey Irak'ta PKK militanlarını imha etmek için insan üstü bir çaba harcıyor. şimdi savunmaya geçiyor. Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanı Tuğgeneral Osman Pamukoğlu komutasındaki birlikler bölücü örgüt kampını diII dik didik arıyor. Dağ ve Komando Tugay Komutanı Tuğgeneral Osman Pamukoğlu Türk Silahlı Kuvvetlerinin daha önce denemediği bir harekat tarzını uyguladı ve birliklerini Kuzey Irak'taki kampların gerisine indirerek PKK'hları an. Subaylarımızın cenazeleri saldırıda ölen 23 yabancı subayla birlikte otopsi için Almanya'ya götürülecek. Kuzey Irak'ın Mezi bölgesine düzenlenen operasyonda 80 PKK'lı ölü ele geçirildi." 19 Nisan 1994." Türk Delta Force. komutanından rütbesiz erine kadar son derece tecrübeli ve özel eğitimden geçmiş dağ komandolarından oluşuyor. Kamp komutanının sığınağında Sevr Anlaşmasına göre çizilmiş bir harita da bulundu. baskın düzenleyen PKK. PKK'ya ağır bir darbe vurdu. Gazetede Türk yetkililerin. Milliyet: "Geçmiş dönemde pusu kuran. Đnci sayfa başlıktan: "6 bin Türk askeri 7 gündür Kuzey Irak'ta! Yok edici darbeler indirilen PKK'mn nefesi kesiliyor. Sabah: "PKK'nm Kuzey Irak'taki Türkiye'yi hedef alan eylemlerine destek sağlayan terör yuvaları komandoların karargahı oldu. Ortadoğu." 21 Nisan 1994. Đnci sayfa başlıktan: "Delta Force Baskını: PKK'mn kampı Mezi'de taş taş üstünde kalmadı." 22 Nisan 1994. Dağ komandoları sırtlarında 35 kilo ile hücumda. sıra bundan sonra diğer kamplara gelecek. Gece ve gündüz aktif taraf artık? terörle mücadele yapan askerlerimizde. Sabah. Hürriyet. Kuzey Irak'taki Mezi ve Karyaderi kamplarına önceki gün Delta Force baskını düzenleyerek. Mezi ve Karyaderi kamplarından sonra dün de Şivi kampını yerle bir etti. Hürriyet. Hürriyet. PKK büyük kayıplar veriyor.

5 Milyar olduğu. elektronik eşyadan % 10 gümrük alınması. Sağlık ihtiyaçlarının eyaletteki dost eczanelerden karşılanması. kamulaştırma 10 Milyar. muhabere kurulu üyeleri. 1994 için örgüt taktiği. Mardin'den bir.5 Milyar olduğu. Siirt'ten bir olmak üzere iki kesimle Şırnak vilayetinin tamamını içeriyordu. 7. 5. bazıları kod adlarıyla bazıları gerçek isimleriyle tek tek belliydi. Güney doğuda denge önemli ölçüde değişiyor. bölgedeki ana ve tali yolların kapatılıp denetime alınması. Gümrüklerde (kaçakçılar) hayvanlardan %3. yetkin kadroların yetiştirilmesi. silahlı dağ kadrosu olarak altı tabur. Şivi (Zap).büyük güçlüğünü çekiyor. 222 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 10. sorumlusu kod Felah'tır. Eyalette bulunan ticaret yerlerinin çalışması. basın yayın sorumluları. Hakkari'ye (Behdinan) Kuzey Irak'taki kamplar dahil. Botan eyaleti. Botan-Behdinan eyaletlerinde hedeflenen bütçenin 63. Boşaltılmış köylerde ve arazilerde tarımlaşmaya gidilmesi. sağlık kurulu üyeleri. hedef program ve hareket tarzları da aşağıdaki şekilde kaleme alınmıştı. Cephe karargahı sorumluları. ticaret yollarının (sınır giriş çıkış noktaları) denetime alınması. Şehirlerde yan silahlı milislerin örgüdendirilmesi. çuvallar ve sandıklar dolusu PKK dokümanından en kıymetlisi olan Botan-Behtinan (Şırnak-Hakkari) teşkilatlanma ve yürütülecek faaliyetlerle. tek tek ve ismen gösteriliyordu. Her bölgede en az üç ay yetecek kadar sağlık stokunun yapılması. iki yerde örgütleneceği. Çukurca. . 4. bayan ordulaşma yönetim sorumluları. 1994 genel talimatı ise: 1. bağımsızlık mahkemesi sorumluları." Mezi-Karyaderi kampında ele geçirilen. iki bölük tahsis edilmişti. Dört ana bölge de kendi içinde ayrıca dörder mıntıkaya ayrılıyordu. 2. Uzun bir zamandan sonra devlet otoritesi yeniden sağlanıyor. sayılan hedefler üçer aylık zaman planlamasında gösteriliyordu. Ek bir belgede de. kurumların karargah sorumluları. 1994 DÖNEMĐ 221 Behdinan eyaleti. maliye üyeleri.000 kişinin kadro adayı seviyesine getirilmesi. Behdinan eyaleti cephe karargahı. Hakkari. Yukarıdaki özel plan ama dışında. Mezi-Karyaderi (Avaşin) ve Hakurk kampı ile Đran'dan Zagros ve Jerrna-Bedkar kamplarını kapsıyordu. Yüksekova ve Şemdinli bölgeleri merkez olmak üzere. isimleri tek tek yazılı şahısların vurulması. cezalandırma 1. gerçekleştirilmesi planlanan hedefler belgelerinin özeti: "1993 yılında Botan eyaletinden ayrı olarak faaliyet gösteren Behdinan (Hakkari) eyaleti 1994'de yeniden Botan'la birleştirilmiştir. Kuzey Irak'tan Metinan. arşiv ve sicil üyeleri. her fırsatta düşman güçlerinin yıpratılmadı. fakat düşmana hizmetlerinin engellenmesi. yazım kurulu üyeleri. vergilendirme 30 Milyar. gelirin ise. kendilerine karşı olan köylere eylem düzenlenmesi. ayaklanma komitelerinin oluşturulması. gümrük 15 Milyar. sınır ve iç bölgelerdeki karakollara saldırılması. denetim kurulu üyeleri. Fiziki hedefler içerisinde. Hakkari'deki dört ana yerleşim merkezi yurt dışı kamplardan hangisine daha yakınsa o bölgenin içinde görülüyordu. Botan-Behdinan eyaleti genel koordinatörü Nizamettin Taş'dır (Kod adı Botan). Belgede her bölgedeki PKK taburlarına saldırmak için planlanan fiziki hedefler bir bir yazılıydı. Behdinan cephe karargahı sabit olarak Đran-Jerma'da açılmış olup. 9. 3. 8. Eyalet konseylerinin Botan ve Behdinan'da ayrı ayrı. Eyalet genelinde ordu ve cephe için 1994 yılı sonuna kadar en az 1. Eyalette en az bir yıl yetecek kadar erzak ve cephane stokunun yapılması. Bütün bölge ve mıntıkaların asil ve yedek sorumluları. Mahzun Korkmaz Akademisi şube temsilciliğinin Behdinan'da açılması ve eğitimle. Zap vadisine Oramar'la (Alandüz) birlikte sefer düzenlenmesi (!) gibi bir sıra hedefler vardı. 6. hem Botan hem de Behdinan için ayrı ayrı ve yedek üyeleriyle birden yediye kadar değişen miktarlarla.

Üç militan öldürüldü. Metin şuydu: "Türk Silahlı Kuvvetleri Mehmetçik Vakfı yararına Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanlığı 31 Mart 1994 tarihinde 527. 4. 2. Yadırganacak bir şey yok" dedim. Dört vatandaş kaçırıldı. 9. Vakıf Genel Müdürü" Binbaşı Fikret bir şey söylememi bekliyordu. Bütün belge. Hareketli savaş ve yaygın gerilla taktiği. Aynı gün saat 13:30'da Yüksekova-Şemdinli arasında yol çalışması yapan Köy Hizmetleri iş makinalarının güvenliğini sağlayan time ateş açıldı. Dört militan öldürüldü. fırsat doğunca gündüz de eylem yapılması. Đnsan. Bu eylemlerde bir er şehit oldu. bir terörist öldü. Çukurca ve Habur'da tesislerin kurulması." Nisan 1994'de PKK'nın bölgede. sivil ve askeri camiadan gönderilen emsali bağışların en büyüğüdür. 11. 20 Mayıs saat 14:30'da Çukurca'da bir panzer mayına çarptı. "Fikret. Kitle eylemlerinin silahlı direnişe geçirilmesi. 02:00'da Yüksekova Gürkavak köyüne saldırıldı. bunun gerilla denetiminde yapılacağı. 10 Mayıs saat 22:15'de Şemdinli Korgan Yulaflı mezrasına saldırıldı. 12:45'de aynı karakoldan bir asker mayına basıp yaralandı.ler resmi bir yazıyla Jandarma Asayiş Komutanlığı. Mayıs 1994'de meydana gelen olaylar: 6 Mayıs saat 13:00'da Çukurca-Cevizli köyü yolunda jandarma timine ateş açıldı. altı militan öldürüldü. 14 Mayıs saat 10:00'da Çukurca-Cevizli Elmacık yaylasında hayvan otlatan çobanlarla birlikte on iki vatandaş kaçırıldı.00'da Çukurca-Çığlı köyü yolunda bir kamyon mayına çarptı. Askerler ve GKK'lar tarafından dört ayrı çatışmada yedi PKK'lı öldürüldü. Kurtarılmış alan taktiğinin kullanılması. 8 Mayıs saat 02:00'da Şemdinli Gelişen köyüne silahlı saldın yapıldı. Her birlik komutanının kendi bilançosunu çıkarması. Mehmetçik adına en kalbi şükranlarımızı ve saygılarımızı sunarız. 11 Mayıs saat 13:30'da Çukurca-Cevizli-Çeltik yolunda çalışan dozer ve onu koruyan time taciz ateşi açıldı. Personel Şube Müdürü Binbaşı Fikret. suikast ve özel hedeflerin vurulması. Donatım önemlidir fakat asıl anahtar insandır.1. sadece gece eylem yapılmayacağı. 5. büyük güçlere yönelerek imha etme. 6. .210. Operasyonlara karşı operasyon. Saat ll:00'da Şemdinli Mezargediği'nde emniyet timinden bir asker mayına basıp yaralandı. Çatışma genişledi. 9 Mayıs saat 21:45'de Çukurca Karatepe'de bir asker mayına basıp yaralandı. Yol kesme ve ambargo.000 (beşyüzyirmiyedimüyonikiyüzonbin) TL bağışta bulunmuştur. hedefi çevirip. varlığını göstermeye dönük altı eylemi oldu. üç GKK yaralandı. Dağ ve Komando Tugay Komutanlığının bu bağışı. 7 Mayıs saat ll:00'da Çukurca Üzümlü karakoluna taciz ateşi açıldı. dağı en iyi dağ adamları. karakollara. adam kaçırma gibi. 1994 Dönemi 223 "insan muharebeyi kazanabilecek tek makinedir. Şehir ve ova taktiği. denizi de en iyi deniz adamları anlar. Altı militan ölü ele geçirildi. 8. köylere uzaktan ateş açma. 19 Mayıs saat 11. Her bölgede on lojistik gruba bağlı denetleme birimleri oluşturulması. 7. tek ve en üstün savaş aracıdır. Bir GKK şehit oldu. 3. Diyarbakır'a ve Şırnak Jandarma Tümen Komutanlığına gönderildi. Gündüz eylemciliği. Kuşatma. Süper silahlar ve düğmeye basılarak yapılan savaşlar hakkındaki düşünce ve konuşmalar beş para etmez bir yığın zırvadan ibarettir. Şehitler için Hakkari. Đki vatandaş öldü. Saat 12:00'da Üzümlü karakoluna ateş açıldı. Düşman operasyonlarında düşmanın arazi derinliğine çekilerek imha edilmesi. Çatışma 45 dakika sürdü. Genelde çetelere (geçici köy korucuları) karşı da uygulanması. Saldırı. yıpratmak ve imha etmek. Türk Silahlı Kuvvetleri Mehmetçik Vakfı Genel Müdürlüğünden gelen 21 Nisan 1994 tarih ve 5632 sayılı bir yazı getirdi. Bir er şehit oldu. 10.

224 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok "Tasarruf diye saçma sapan şeyler ııygulatnayın. Hayatı ziyan etmektense, mühimmatı ziyan edin. Ayın insan yerine getirilemez* Aym mühimmattan tonlarca üretirsiniz. Savaş ekonomisi; savaşı doğru yapmak ve hızla bitirmekle sağlanır; atılacak mermilere sınır koymakla değil." Mayısın ilk yansında yollara mayın döşeme, karakollara, köylere uzaktan ateş açma gibi ısınma hareketlerine başlamışlardı. Tilkinin doğada yaşam alışkanlığı ne ise, PKK gruplarının da aynıdır. Tilkiyi yuvasında sıkıştırırsanız, bir yolunu bulup oradan çıkar, günler, bazen de haftalar sonra gene mutlaka aynı yere döner. Bunlar da; Karanlık Dağ (Kato), Alandüz (Oramar), Đkiyaka dağları (Çar-çel) ve Balkaya Dağı (Govent)'ndan başka yerde uzun süreli kamp ve üs konumuna geçemezlerdi. 15/16 Mayıs 1994 gecesi Dağ ve Komando Tugayı Kato Dağı'nı kuşattı. Muharebe 7-8 saatte bitti. Bölgede beş gün kalındı. 79 PKK'h yok edildi. 1. Dağ ve Komando Taburu 21 Mayıs'ta Yüksekova kuzeyinde Mor-dağ'da bir PKK grubunun dolaştığı ihbarını aldı. 21/22 Mayıs gecesi PKK grubunu emniyetini bile almamış halde uyurken yakaladı ve 27 militandan oluşan grubun tamamını imha etti. (PKK'nm Parti Merkez Okulunda bir grup ARGK komutanı ve yöneticisi tarafından hazırlanan "Savaş ve Ordu Klavuzu" isimli 490 sayfalık kitapta; 19931995 yılları arasında düştükleri durumun sebep ve sonuçları ele alınmaktadır. Botan-Behdinan'da nasıl olup da yılların kazançlarının hepsini kaybedip, tasfiye edilecek hale geldikleri, operasyonlardan örnekler de verilerek, bir çok bölümde yer almaktadır. Mordağ operasyonundaki lider zayıflığı ve grubun gafleti de acıklı bir şekilde anlatılan örnekler arasındadır.) "Dümenin terbiye edemediğini, kayalar terbiye eder.' 1994 Dönemi 225 timine saldırıldı. Bir asteğmen iki er şehit oldu. Aynı gün saat 21:00'da Şemdinli ilçe merkezi veterinerliğine ait dört araç yakıldı. 3 Haziran saat 22:00'da Şemdinli Mezargediğinde hir er mayına basıp şehit oldu. 5 Haziran saat OlrOO'da Şemdinli Ortaklar sınır karakoluna saldırıldı. Bir er, iki GKK şehit oldu. Đki vatandaş öldü, altı militan ölü olarak ele geçirildi. 8 Haziran saat 11.00'da Çukurca- Ormanh-Çığlı yolunda seyir halindeki minibüslere ateş açıldı. 10 Haziran saat 01:45'de Çukurca Serbest karakoluna ateş açıldı. Bir er şehit oldu. 12 Haziran saat 20:00'da Şemdinli Alan sınır karakoluna ateş açıldı. 14 Haziran saat 10:00'da Yüksekova-Esendere yolunda mayın arama timine ateş açıldı. Tim çatışmayı geliştirirken Yüksekova'dan hızla gelen dağ komando bölüğü, dokuz militanı kaçmalarına fırsat vermeden yok etti. 15 Haziran saat 23:20'de Hakkari merkez Şivekör Dağındaki role merkezine ateş açıldı. 16 Haziran saat 22:30'da Yüksekova Kadıköy'e ateş açıldı ve yakındaki yayladan 1.500 koyun kaçırıldı. Sürüyü Alandüz ve Kuzey Irak'a götürmek için Keçi Kapısı geçidindeyken yakalandılar. 18 Haziran saat 18:00'da Şemdinli Yeşilöz mezrasından Günyazı köyüne giden aracın yolu kesildi. Üç GKK ve iki vatandaş kaçırıldı. 19 Haziran saat 10:30'da Şemdinli Kuzugediği pusu timinden bir er mayına bastı ve şehit oldu. Saat 21:30'da Şemdinli Umurlu köyü yakınındaki emniyet timinden bir asker mayına bastı ve şehit düştü. 21 Haziran saat 09:00'da Yüksekova Dibecik bölgesinde yol emniyet timinden bir asker mayına bastı ve yaralandı. 22 Haziran saat 24:00'da Hakkari'nin Van Başkale sınırında bulunan Ördekli karakoluna saldırı yapıldı. Bir er, iki GKK şehit oldu. Đki er, üç GKK yaralandı. 28 Haziran saat 16:00'da Hakkari merkez Ağaçdibi köyüne giden bir sivil araç mayına çarpü. Saat OlrOO'da Çukurca-Uzundere, Karate-pe'deki time saldırı yapıldı, iki GKK şehit oldu. Haziran 1994'de cereyan eden olaylar: 2 Haziran saat 10:00'da Şemdinli Demağa tepede bulunan emniyet 226 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok

"'Đmkansız'lafım sık sık kullanmak, haddim bilmemektir.' 30/31 Mayıs gecesi 2500 komando karadan Alandûz'ü (Oramar) kuşattı ve bölgeye sızdı. Şafak sökerken 1500 komando kritik yerlere havadan indirildi. Sıcak çatışma iki günde bitti. Harekat dokuz gün sürdü. Çatışmadan sonra bir hafta daha Alandüz'de kalarak yüzlerce gizli yere saklanmış olan PKK'hların da açığa çıkmasını bekledik. Harekat 8 Haziran'da bitti. 74 militan yok edildi. 7 Haziran 1994, Sabah: "PKK'ya darbe üzerine darbe: Hakkari Dağ ve Komando Tugayı, sınır ötesi harekatının hemen ardından 100-150 teröristin toplandığı 3000 rakımlı Alandüz'e 30 Mayıs gecesi harekat başlatü. 7 ayrı kesimde sıcak temas sağlandı. Ele geçen terörist sayısı 73'e ulaştı. Komandolar büyük bölümü karlarla kaplı 2500-3000 rakımlı bölgeyi karış karış taradılar. Zor doğa koşulları komandoları etkilemiyor." 8 Haziran 1994, Hürriyet: "Helikopter indirdi, komando bindirdi. Hakkari'nin Alandüz mevkiinde, Hakkari Dağ ve Komando Tugayı altı gündür harekatını sürdürüyor." 5 haziran gecesi Şemdinli Derecik bölgesindeki Yolgeldi ve Umurlu köylerine Irak'tan saldırı yapıldı. Kısa bir süre sonra Derecik'teki piyade taburu köylere ulaştı ve çatışmaya girdi. Kuzey Irak'a çekilen PKK grubunun peşinden Irak topraklarına girdi ve 8 Haziran'a kadar kaldı. Yedi militan bu çatışmalarda öldürüldü. 12 Haziran'da Derecik'teki piyade taburuna, Balkaya-Basyan bölgesinde bir PKK grubunun görüldüğü ihbarını veren Derecik'in Irak sınırındaki Ormancık köyü korucuları, PKK ile yaptıkları plana uygun olarak, iki piyade timini pusuya düşürdüler. 40 asker için durum kritikti. Hemen kobralar sevk edildi. Đki timin havadan takviye edilmesi için de bir kara şahin bölgeye gönderildi. Pusuya düşürülen ve her yerden ateşe maruz kalan yerdekilerin PKK'lıların yerlerini tarif konusundaki zorluklarından, helikoptere tam kasasının alündan bir roket isabet etti. Helikopterin içindeki bir asker parçalanarak şehit oldu. Timin başındaki asteğmenin mühimmat yeleğindeki mermilerin bir kısmı helikopterin içinde ateş aldı. (Milyonda değil, milyarlarda bile olmayacak akıl almaz bir durum. 1,5-2 metre karelik bir alanda 15 asker, iki pilot, bir teknisyen. Alttan gelen roket şehit olan meh1994 DÖNEMĐ 227 metçiğe alttan vurarak hızı kesilip kalıyor. Asteğmenin patlayan mermileri bu dar yerde uçuşuyor, hiç kimseye isabet etmiyor ve her tarafı hassas olan bu hava aracına zarar verecek hiçbir kesime çarpmıyor. I lem helikopterin birden düşmesi hem de çok sayıda askerin aynı anda vurulması için gereken her şey bulunmasına rağmen hiçbiri olmadı.) Jandarma Pilot Binbaşı Savaş, yüksek mahareti ve soğukkanlılığı sayesinde dağlara çarpmadan, helikopteri vadiden vadiye süzdürerek Yüksekova'daki 1. Dağ ve Komando Taburunun kışlasına indirdi. Taarruz için sırada bekleyen Balkaya Dağı'na bu olay başlangıç tarihi oldu. Kampta eski durum yoktu. Mevcut PKK grubunun da 28 militan olduğu anlaşıldı. Ormancık korucularıyla işbirliği yaparak iki piyade timini pusuya düşürenler de bunlardı. Harekat 12-17 Haziran arasında bitirildi. 19 militan yok edildi. (Eskiden 80-100 militanh (bölük) ve 40-50 militanh (takım) PKK grupları artık 25-30 militana inmişti. Yan yana gelip çoğalmadıkları taktirde takım ve bölük düzeyinde militan sayılarını artıramıyorlardı.) Jandarma Genel Komutanlığının 22 Haziran 1994 tarihli güvenilir ve hassas kaynak çıkışlı mesajının Hakkari'yi ilgili bölümleri: "1. Bölücü başının Hakkari bölgesindeki PKK'nm 1500-2000 kişilik dağ kadrosunun işlemez duruma getirildiği, operasyonlarda anlamsız kayıplar verdiklerini, sorumlu şahsın ise güneye (Zap'a) geçerek kendisini emniyete aldığını belirttiği. Bu nedenle bölücü başı tarafından ağır bir şekilde eleştirilerek sorgulanmasının istendiği. Güney bölge sorumlusuna göre Hakkari zayiatlarının "bir bozgun olayı" olarak nitelendirildiği. 2. Eylem mevsiminin bitmekte olduğu, gücü bu duruma getirenlerin kelleyi kurtaramayacakları. (Bölücü başının Hakkari sorumlusunu kastederek belirttiği.) 3. Sözde Botan Eyaleti sorumlusunun Hakkari'de başarısızlıkların gerekçesi olarak Eşref (K) ve Mehmet Emin (K) gibi dışarıdan gelen grup sorumlularının yapı (gruplar) tarafından kabul edilmemesini, gruplar arasında ayrılıklar

olmasını, birbirini tarama olaylarının yaşandığını belirttiğini. Bölücü başının 1500-2000 kişilik gücü bu duruma düşürmenin ağır suç olduğunu, ceza gerektirdiğini, Baran'in bile örgüte bu kadar zarar vermediğini belirttiği. (Muhtemelen PKK-Vejin örgütüne geçen Sarı Baran veya sözde Dersim sorumlusuyken intihar süsü verilerek bölücü başının talimatı ile öldürülen Dr.Baran kastedilmektedir.) 4. Bölücü başının belirttiği Hakkari sorumlusunun muhtemelen Bo£r •*" c> S* I ıs N 4? f S s1 e»! & £«§ s: i c.k 6' e ^ & a-s VI g- g. j-j. g, x-^< x- S r 3 g 3 a-ag. p 5 2 £L 5 S£ S er S B g a 2 2 r». S' S> a flfl ; r; ^ O ftj S H >»— /-n fn >*. 1 230 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok 1994D0NEMÎ 231 O > O > o H 0 o 1 Q e: z s o. s Đ I o §23 o < o 8 S ¦o e 3 B S V ti .§£ a. s o. a « .a r* Oh sı -o .M ¦a 1 •- e ¦s s s ES3 "S O

sı X> A a 1 •a v H '.5b> « «•a 2 (( fi •f Ü sı Đ3 Z c ¦a > u »t* -a a w S fi S Sû sı I

§

XI -s sis = = r «KĐ Ş1 -s ¦.a 2 Ş ĐS * ili I i 5 I' ç 3 x 5 fil 3 C * ĐS E «- S "• » 5 ; « S 5. 5 ^ _ |llj!|l 5 s

3

' ¦

t .= 1 i a -"• t« O Đ SĐ "* i *C '7 ~ — £ ;- .^ = ftîiîli lıiîisi < N CÖ V C '£ "Dax>ranış ve tavırlarınız esastır. Cesur ve mert insanlar karşısındakilere de aym hasleti aşılarlar. * Temmuz 1994'de meydana gelen olaylar: 1 Temmuz saat 00:30'da Çukurca Pirinçeken sınır karakoluna silahlı saldırı yapıldı. 01:45'de Çukurca Sivritepe Karakoluna ateş açıldı. 2 Temmuz saat 01:30'da Şemdinli Durak Karakoluna ateş açıldı. 5 Temmuz saat 22:30'da Yüksekova Mezarlık mahallesinde bir şahsa ait eve saldırıldı. Üç vatandaş öldü. 8 Temmuz saat 02:30'da Yüksekova Güvenli mezrasında bir patlamayı araştırmak için giden jandarma zırhlı aracı mayına çarptı. Đki er yaralandı. 9 Temmuz saat 17:30'da Şemdinli Yayla Pınar yolunda sivil araç mayına çarptı. Bir GKK şehit oldu, 2 GKK yaralandı. 10 Temmuz saat 13:30'da Çukurca Kavuşak istikametinde seyir halindeki minibüs mayına çarptı. Đki vatandaş yaralandı. 17:00'da Çukurca Köprülü Çığlı yolunda bir kamyon mayına çarpu, bir vatandaş öldü.

11 Temmuz saat 15:30'da Yüksekova Esendere'den Kasran köyüne gitmekte olan otomobilin yolu kesildi ve iki vatandaş öldürüldü. 18 Temmuz saat 11:00'da Şemdinli Kayalar Yukarı Keleş mevkiinde bir minibüs mayına çarptı ve üç vatandaş yaralandı. 19 Temmuz saat 17:40'da Şemdinli Yaylapınar köyünde gözetleme yerine çıkarken bir GKK mayına çarptı ve yaralandı. Aynı gece, saat 01:00'da Çukurca'nın Şırnak sınırındaki Serbest sınır karakoluna Kuzey Irak'tan saldırı yapıldı. Bir asteğmen, dokuz asker, iki geçici köy korucusu şehit düştü. Dokuz terörist öldürüldü. 22 Temmuz saat 12:30'da Çukurca Köprülü Güdek vadisinde Köy Hizmetlerine ait kamyon mayına çarptı, bir görevli öldü, iki görevli yaralandı. 23 Temmuz saat 10:30'da Çukurca Kavuşak köyü yakınlarında bir sivil kamyon mayına çarpıp hasar gördü. Aynı gece saat 23:00'da Yük-sekova'daki Dağ ve Komando Taburunun kışlasına bakan evlerin birinden kışlaya ateş açıldı. Bir GKK öldü, eşi yaralandı. 25 Temmuz saat 20:00'da Hakkari şehir merkezinde devlet yanlısı iki vatandaşa suikast girişimde bulunuldu. Đkisi de; biri atılan roketten, diğeri de odasında yanına düşen el bombasından mucize deni232 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok lebilecek şekilde kurtuldu. 26 Temmuz saat 00:30'da Yüksekova Kısıklı Karakoluna saldırı yapıldı, beş asker şehit oldu, iki asker yaralandı. 28 Temmuz saat 07:30'da Çukurca Kavuşak köyü yakınlarında bir vatandaş mayına basıp yaralandı. Saat 10:20'de Yüksekova Esendere yolunda Vakıflar Bankasına ait zırhlı araca ateş açıldı. Đki görevli yaralandı. Saat 13:00'da Van Başkale topraklarında araçları ile intikal halinde olan 4ncü Dağ ve Komando Taburunun araçlarından birine yakın mesafeden iki roket atıldı. 14 asker şehit oldu. Roketleri atan ve yanındaki altı kişi bulundukları yerde öldürüldü. 29 Temmuz saat 01:30'da Şemdinli Alan Karakoluna saldırıldı. Đki er yaralandı, yedi terörist ölü ele geçirildi. 31 Temmuz saat 20:30'da Şemdinli Mordağ köyü çıkışında emniyet timine ateş açıldı. Bir GKK şehit oldu, bir militan ölü ele geçirildi. "AskerKk şerefiniz her şeyimzdir. Đşin sonunu düşünenler cesur olamazlar." Mayıs ortalarında yapılan atamalar gereği Temmuz'un ilk haftası subay ve astsubaylar Hakkari'deki birliklere katıldılar. Ortalama 2.000 subay astsubayın 1.000 tanesi batıya dönüyordu. Karşı tarafın gücünü ve otoritesini kanıtlayabilme, psikolojik yapısını olabildiğince yüksek tutmaya çalışmak için her şeyini ortaya koyduğu bir zamandaydık. Uzaktan bakarak, bekleyerek, toplanıp konuşarak, brifing alarak, değil bir gün, bir saat bile kaybedecek zaman yoktu. "Hakkari sınırlarına giren subay ve astsubaylar, hiçbir yerde konaklamadan birliklerini arazide bulacaklar, tüfek ve teçhizatlarım kuşanıp, atandıkları birlikle, hali hazırdaki komutanın yanında, yürütülen operasyonlara katılacaklardır. En iyi yüzme derin suda öğrenilir; karada kültür fizik yapılmayacak" emrini verdim. Tugayın Kurmay Başkanı, Personel, Đstihbarat, Harekat, Lojistik, Levazım, Maliye, Merkez, Muhabere Şube Müdürleri batıya atanmış, yerlerine yeni subaylar verilmişti. Bu sayılan personel zaten Tugay Karargahının tamamı demektir. Dağ ve Komando Tugayının dört taburunun komutanlarının tamamı da atama görmüştü. 1994 DÖNEMĐ 233 Üç Jandarma Alay Komutanının da tamamı değişti. Özetle; hiyerarşik konuma göre komutan dışında onun altındaki karargahının tamamı (Kurmay Başkanı da yurt dışından atandığı için Eylül'de gelecekti), alay ve tabur komutanlarının hepsi değişmişti. Bırakın muharebe ve harekat koşullarını, ortalama rakımı 2800 metrelik dağlık coğrafyayı, böyle bir değişim, batıda o zamanki sayısıyla 3-4 bin askerle kışlasında duran bir tugay komutanına bile zor gelir. Gene Temmuzun hemen başında atamayla gelen subay, astsubaylar ile tugaydan verdiğimiz subay, astsubay ve askerleri depoladığımız ağır silah ve teçhizatla donatarak hızla 5. Dağ ve Komando taburunu Hakkari'de teşkil ettik. Başlangıçta bu taburun en büyük gücü; tugayın diğer birliklerinden toplanan subay, astsubay ve askerlerin tecrübelerinin yüksekliğiydi. Gideceği yerde üst üste bazı

haftalarca kışın kar üstünde. onların 5-6 metre önünde. 88 personel üstün cesaret ve feragat madalyası.) 1994 Dönemî 235 . Dört askerden biri aniden mevziinden çıktı. geçmiştekilerin uzaktan yakından hiçbir ilgisi yoktu. 16-19 Temmuz'da Şemdinli Derecik'te Süngü Tepe. Bu tarihten önce hiç kimse birliğinden ayrılmayı istemedi. astsubay. 502 personel üstün cesaret ve feragat ile harekat rozeti aldılar. Yaralı arkadaşını da sırtlayıp aşağıya indi. doğru dürüst bir uyku ve sıcak yemek yüzü görmeden günlerce. bir türlü tam hakim olamıyordu. 12-15 Temmuz'da tugayca altı ayrı bölgede aynı anda Kasırga operasyonu yapıldı ve altı ayrı bölgede de PKK'lılarla temas sağlandı. ha erken ateşlerse yaşama hakkı onun olacaktı.sıkıntılar çıkınca. Hepsine Dağ ve Komando Tugayının şiltlerini verdim. Bir örnek vermek gerekirse. madalyaları ayrılmak üzere olan subay ve astsubaylara taktım. 23-26 Temmuz'da Çukurca Kazan-Cevizli. Bir dağ keçisinin bile bu kayalıklarda yapamayacağı kıvraklık ve sıçramalarla. Şemdinli Kuringan Tepedeki operasyonda 3. "Đki PKK'lı kayalıkların içinde mevzide. fakat hiçbirimizin tören vesaireye ayıracak zamanımız olmadığı için daha önce verilemeyen. Ben yıllardır atama nedeniyle ayrılma seremonileri görmüştüm. "işte şark hizmeti bitti" şeklindeki duygu. 184 personel de Jandarma Asayiş Komutanlığından takdirname ve ödül aldı. astsubay ve tüm askerler. insan aklı ve duygularını alt üst eden fevkalade anormal durumlarla yüz yüze kalmış olanları kapsıyordu. erbaş ve ere takdirname ve Tugayın madalyonunu verdim. Bergüzar Tepe. çatışmanın bir zaman kesitinde. Teklif ettiğimiz. 1-4 Temmuz'da Hakkari doğusunda Akkuş-Al-tındağlar. Herkes aynı gün üni234 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok formalarını çıkarıp sivil kıyafetlerini giydi ve kışlada bir salonda toplandılar. 22-25 Temmuz'da Hakkari Başkale sınırında Ördekli-Ka-rataş-Konak. her bir harekatın sonunda. herkesten daha farklı. klasik ve sıradan. bizim teğmenin omzunda hafif tanksavar silahı (Law) karşı tarafın omzunda ise RPG-7 roketatar olduğu halde. korkusuzlukları. 27-30 Temmuz'da Yüksekova operasyonları yapıldı. 5-7 Temmuz'da Çukurca'da Kaletepe-dereköy. Şu anda salonda görünenle. ikisi de ayakta ve 20 metre mesafe içerisinde. Bu operasyonlar sonucu 107 PKK militanı ölü olarak ele geçirildi. Dağ ve Komando Taburundan bir teğmen PKK'nın takım düzeyindeki bir lideriyle. nasıl ateş edeceklerini şaşıran iki PKK'lıyı vurup öldiırdü. bütün madalyalara layık olduklarını kusursuz kanıtlamışlardır. 8-12 Temmuz'da Yüksekova Mirgezer yaylası. 21-30 temmuz Puma (Çukurca-Yüksekova). Aslında şu geçen 13 ayda ortaya koydukları olağanüstü insan gücü. Yaralıdan 40-50 metre uzakta da bir uzman çavuşla dört asker bulundukları mev-zilerden sürekli ateş ederek. Asayiş Komutanlığının ısrarı üzerine 5nci Dağ ve Komando Taburunu düşündüğüm zamandan önce Şırnak bölgesine sevk ettik. 272 personel Kara Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlığı. bir taşın gerisinde yaralı bir asker var. her türlü tehlikenin üzerine can kaygısı olmadan gitmeleri. Tahtataş (Basyan). eski subay ve astsubaylar sanki hiç tayin olmamışlar gibi birliklerinin başlarında en ufak bir psikolojik değişiklik göstermeden var güçleriyle. harekatın bir bölümünde. yazın güneşin altında hiç şikayet edenine rastlamadığım subay. 19 Temmuz. Personelde. PKK'lı bir grubu yakalamaya çalıştılar. 7679 subay." (Đki yıl içinde Dağ ve Komando Tugayı ve Hakkari Güvenlik Komutanı olarak. ileri hareket edemiyorlar. karşı karşıya geldiler. atanan Kara Kuvvetlerine mensup subay ve astsubayların Hakkari'den ayrılmak için son tarihleriydi. Madalya teklif ettiğim ve üst kademelerce de onaylanıp gönderilen. Teğmen cıva gibi bir hareketle omzundaki tanksavar silahını ateşleyip karşısındakini kömür haline getirdi. onlarca muharebenin yüzlerce çatışmanın bir saatinde. iki PKK'hnın yaralının yanına gitmesine mani olmaya çalışıyorlar. tek tek. 21-24 Temmuz'da Şemdinli Kalereş ve Kuringan Tepe. Bütün taburlar sorumluluk alanları içerisinde. Đkisinden hangisi kendi silahını da-. Fakat kendileri de PKK'lıların konumu ve arazinin durumu itibarıyla yüzde yüz vurulacakları kanaati ile. Benim madalya teklif ettiğim rütbeliler ve askerler ise.

başkasının gelmesi gecikmez. baş aşağı gitmeye devam ediyor." Etrafıma toplanmış olan subaylarla sohbet ederken. Sizler bu belgelerin en mümtaz sayfalarında yerinizi aldınız. Bütün hazırlıklar ona göre yapıldığından Kara Kuvvetlerine mensup bütün subaylar öğleden sonra Hakkari'den ayrıldılar." .Zafer. Sanat insanın özgür olarak karar vermesini ve becerisini sınırsız ortaya koyması ile yükselir. doğru mu bu ? dedim. Bunlar. Đnsanların yeryüzündeki ahir ömürlerinde mutlaka öğrenmeleri lazım gelen iki şey vardır. Bir ulusun tarihi her gün yazılır. "Vatanı ve milleti için her an ölmeye hazır şekilde muharebe eden. . Hakkari'den ayrılmadan kendilerine topluca hitap ettim: "Çivisi çıkmış bu topraklarda canınızı ortaya koydunuz ve psikolojik savaşı kazandınız. tarih 50 yıl sonra yazılacak diyerek. her şeyin hafiflediğini hissettiyseniz. "Rüzgar söylüyor şimdi o yerlerde. "Askerlerin cesaret ve dayanıklılığı daha iyisi hayal bile edilemeyecek düzeyde olmalıdır. yaşadıklarınızdan küçük bir öykü bile anlatsanız asker veya sivil insanların ancak çok azı bunu anlayabilecektir. Komutanınız ve muharebe arkadaşınız olarak. Savaşçılık orta kırat adamların yiyeceği nane değildir. Bütün çocukları.Son defa. Bunu biri. mazideki halimizi. O. Güle güle gidin. Hava aydınlanırken karakola indim. bunun böyle olduğunu bilir. Sizlerin yaptıklarınızla duyacakları haz ve övünç. Döndükten sonra bize yakışan şeyleri söylerim. Bizim eski şarkımızı. Biri biterse. 3000 metre doruklardan haftalar sonra vadi tabanlarına indiğinizde." Đyi incelemiş olanlar.Hangi şarkıyı söyleyecekmiş? 236 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok 1994 Dönem! 237 . Bu. devletin derdi hiç bitmez. Hayatta karşılaşacağınız insan hallerine ilişkin hiçbir şeyin sizin bileğinizi bükemeyeceğini bildiğimden. Rahmetli Zafer cevap verdi. mücadeleyi iyi yapacaksın demektir. Gazi olmak herkesin sandığı gibi muhaberede mutlaka yaralanmış olmak değildir. gurbet ellere giden bir insanın hislerine kapıldım. Kaldırım yapmak. biri: . Fiziksel olanı ise. Tarihten korkan insanlar vardır. karakolun kuzey batısında Berizincir tepede bulunan emniyet timini hedef almıştı. Sanat dünyanın en zor işidir. . Tanrı her şeyi serbest bırakmıştır. bunlar uyduruyor komutanım. Zafer Yarbayım atandığı Đzmir'den Hakkari ve bizler için bir şarkı söyleyecekmiş. Ölüm ve dirim çizgisinin ne demek olduğunu bilenler olarak bundan sonra. şapka çıkarttıracak gibi yaptınız. çocuklarınıza yeter de artar bile. Önce vadiler sonra dağların dorukları yavaş yavaş karardı." Aynı gün. öğrenmek zorunda bıraktığınız için: "Sivastopol önünde yatan gemiler Atar nizam topunu yer gök inler Yardımcıdır bize kırklar yediler Aman kaptan paşa izin ver bize Sılada nişanlımız duacı size" diye Sivastopol marşını söylerim. ama bir yere kadar. Vazgeç. PKK grupları Kuzey . fakat şehitlik mertebesine ulaşamamış bütün askerler gazidir. birdenbire uzaklara. Halk arasında bir söz vardır: "Anadolu'da boğa olmak için boynuzunda çamur olması gerekir" derler. size en büyük yardımı yapacaktır. dünya her zaman emniyetsiz olacaktır. Bütün marşları hiç unutmayacak gibi. Ayrıca şunu söyleyeyim.Ben Türk Ordusunda bu güne kadar "muharebe harekatı rozeti" almış tek levazımcıyım. Diğeri de. yaşamınız da tıpkı öyle olacak.Ben söyleyeyim müsaade ederseniz. Saldırı. tüm insan faaliyetleri size sıradan ve boş şeyler olarak gelecek. 19 Temmuz gecesi saat 23:45'de. sıradan temennilere lüzum görmüyorum.Komutanım. meselelerden ve karşı karşıya gelinen tehlikelerden kaçan ve korkanlardır. Çukurca-Şırnak sınırındaki. asfalt dökmekten daha çok emek ve alın terini gerektirir. hepinizi kutlarım. Haberiniz olsun. Tanintanin geçidi başlangıcında bulunan Serbest Sınır Karakoluna saldırı başladığı haberi geldi. Nasıl. Savaş sanatını dost düşman herkese. söyleme artık Hatırlatma. Başka şeyler artık bizi kesmez. Gün batarken kışlanın kuzeyindeki Kırmızı Tepeye çıktım.

Hakkari-Şırnak vilayetlerinin bitişik olduğu güney batı uçundaydık. iki GKK olmak 1 üzere 12 şehit vardı. Bir asteğmen. . Bazı düşüncelerimi yerden bakışım şekillendirecek. tamamen yar. mutlaka pusu veya mayın vardır. çok hız yapılamayacak bu yolda ben pusu yerini sezerim. konuşmasını hemen kesemedi. Çekinecek ne var? Sonra. Mayını araçtan fark edemem ama pusu kurulmuş ise.Komutanım o zaman hiç değilse zırhlı araçla ben önden gideyim. bu ağır silahları katırlarla Irak'tan getiren ve ağır silahlar ile ölü mü yaralı mı olduğu belli olmayan PKK'hları. aniden ortaya çıkıp asker ve GKK'ların bulundukları siperlere el bombası atarak ateş açmaya başlamışlardı. Mehmet Ali'ye söyle rahat olsun. Karanlıkta. ateş edip etmemekte tereddüt etmişlerdi. saldırılardan sonra bu yoldan bir dönüş yapılacağını bildiklerinden. Zaten tek karayolu olan. katırların sırtında tekrar Irak'a kaçıranlar Barzani'nin peşmergeleriydi.Bu mihveri karadan geçerek görmek istiyorum.O yolu kullanmakta ısrar eden benim ve akşama kadar yanların-daydım. Yanımda bulunan Çukurca Sınır Alay Komutanı Albay Mehmet Ali: . kendim her şeyi gözlerimle görmeliyim. helikopter istemedim. Şehitlerin büyük bir kısmı sırtlarından vurulmuştu. Çığlı.Kiminle görüşüyordun? . Civardan da ateş açılmasına rağmen. esas. yakınlarında ve ayakta dolaşanların PKK'lı mı. gidebilirsin. Üç araç öğleye doğru Çukurca Sınır Alayının kışlasına ulaştık. Ortaya çıkan şuydu. 21-30 Temmuz tarihleri arasında Çukurca ve Yüksekova bölgelerinde Puma-2 adıyla geniş çapta harekat başlattık. girmek zorunda kaldı. . Ve gelenler sadece PKK'lılar değil. Yol hem çok dar hem de bir tarafı hiç yok. Yüksekova'nın 10 km. Çukurca yolunu kullanarak Çukurca'daki Sınır Alayına gitmeye karar verip. -Bir şey mi var? .O zaman zırhlı araca binin komutanım.O fark etmez. Kaçıramadıkları dokuz teröristin cesedi sağda solda duruyordu. Timde olup da sağ kalan askerlerle görüştüm. . Akşam Hakkari'ye döndüm. dokuz asker. Siz geçtikten hemen sonra mayın arama timi yolun Köprülû-Çığlı arasında yere döşenmiş üç mayın buldu. Sonra da pusu yerindekilerle görüşürüz.Bize komutanın haberi olmasın diye tembih ediyor.Mehmet Ali. ben zırhlı aracın içinde kabirde gibi oturarak nereyi görebilirim? Normal bir ciple gideceğim. Yüksekova'nın kuzeyine geçerek önce Beyazdağ. Mor-dağ'ın yarısı Hakkari vilayeti. mayın ne olacaksa olur. Bölgesinde harekat bittiğinde. niçin söylemiyorlar ki? Çukurca'da mayınlanmamış yol ve mayın bulunmayan gün var mı? Mayın olaylarına tarih tarih baksanıza. sen merak etme. sonra Mordağ (3807 rakım) istikametinde operasyonlara başladı.Komutanım. kimseye zamanı gelmeden bir şey olmaz. Jandarma Bölük Komutanı ve emniyet timlerinin geçtiği noktadan 15 dakika sonra da 4ncü Dağ ve Komando Taburunun konvoyu geçerken yol kenarından araçlara 8-10 metre mesafeden iki PKK'lı RPG-7 roketatarlanyla ateş etti. mevzilerin içine girdikleri noktada. Köprülü. Pusu.Çukurca Sınır Alay Komutanı ile komutanım. PKK militanları karanlıkta hiç kimseye görünmeden tepeye çıkan doğudaki bir izden tırmanarak mevzide çepeçevre duran timin ortasında. Bölgedeki Başkale'ye bağlı jandarma bölüğü yolların keşfini yapü ve emniyetini kontrol etti. Time saldırı yapılırken karakol binası ve çevresindeki mevzilere de ağır silahlarla ateş açan.Irak'taki Metinan kampından gelmişlerdi. güneyinde Kamışlı bölgesinde üste bulunan 4ncû Dağ ve Komando Taburu bu harekatta. . o gece nöbette olan iki GKK ile PKK'lılar anlaşmıştı. siz hepimizden daha iyi biliyor su nuz. 238 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok . Geç saatlerde Harekat Merkezine girdiğimde Harekat Şube Müdürü biriyle görüşüyordu. . onun için yoldan döneceğim. arkadaşları mı olduğunu tam ayıramayan askerler. atılan roketlerin üstleri açık araçların içine düşmesiyle 14 erbaş ve er . . bir an önce ve hızla konuşlu olduğu Dağ-hca'ya dönmek için tabur motorlu araçlarını yanına istedi. onların para karşılığı eylem başına kiraladıkları peşmergeler de bu saldırıya katılmışlardı. yarısı da Van vilayeti ve onun Başkale ilçesinde kaldığından Mordağ'ın taranması bittiğinde tabur bir hafta sonra Başkale topraklarının içine 15 km.

Dağ ve Komando Taburunun öldürdüğü PKK militanlarının başında masalar. Şunu hemen ilk tespitlerimle söyleyeyim. Hava kararırken taburun bulunduğum karakola toplanması emrini verdim. çevredeki tahkimat noksanlığı ve ağır silahlardan yoksun haliyle. Sonra dayanamadım: . Başkale-Hakkari yolunun batısındaki geniş alan da Başkale arazisiydi. Önce hiç konuşmadan izledim. Arada bir Başkale. . mezralar. Kısa zamanda bazı sorgular da yaparak her şeyi ortaya çıkarmışlardı. 4. Korucular. Đran sınırı buraya çok yakındı. Karakolun bahçesinde uzak bir yerde 4. Diğerlerini de kaçtıkları Đran sınırı istikametinde. Bizim vilayette bir şey yok ama etrafımız yanıyor. Bu adam 26 yaşında. 10-15 dakika önce aynı yerden geçen bu karakolun araçlarına hiçbir şey yapılmıyor. Biz de ateş çemberinin ortasında kaldık. Van Jandarma Tugay Komutanı: . bütün bu yörede en güvenilir diye sandığınız aşiretin korucuları var değil mi? O korucular bu işin içinde olmadan hiçbir şey olmaz. durum tespit tutanaklarının tanzimi gibi şeylerle uğraştıklarını yanımdaki karargah subayları söyledi.Osman Paşam bizim durumumuz kötü.Sizde bir şey olmadığını sanmanız. köyler. Bendeki ve onlardaki bilgileri yan yana getirdiğimizde durum şuydu: Başkale bölgesindeki grupların başında "Zerdeş" isimli biri vardı. bölgesinde kendisine bir tehlike görmeden eyleme girişmiyordu. duymadım. Hakkari'den helikopter isteyerek taşınabildiği kadar timi militanların kaçabileceğini tahmin ettiğimiz yönlerde önlerine indirdik. Gece yarısından sonra gitmek istememelerine rağmen subayları birkaç saat dinlenmeleri için gönderdim.Size zahmet verdik. 48 saat içinde yerle yeksan ederler. yakınında pusu kuruluyor.Burada daha önce böyle bir şey hiç olmadı. bir trafik kazası veya adi bir adam öldürmeymiş gibi yaptığınız işlemlerden belli oluyor. Başınıza bir sürü bürokratik işler açtık.şehit oldu. böyle yumuşak bir hedefe niye başını bile çevirip bakmıyor? Komandoların bölgeye girişiyle hesaplarının alt üst olmasından korktuğundan tepki veriyor. sayısının azlığı. Akşama doğru Van Valisi ve Van Jandarma Tugay Komutanı general karakola geldiler. Bir haftadır Beyaz ve Mor Dağdaydılar. . . karakolun 3-4 km. Roketlerin atıldığı yeri gördüm. Yanlarına gittim. Hakkari arasındaki yolu 32 virajlar kesiminde keserek eylemler de yapıyordu ama. çok az konuşan ve en sert liderlerinden biriydi. onunda batısında Hakkari Karadağ ile kuzeyde kalan Başkale arazisini inceledim. Đran'dan gelen kaçakçılar. Gündüz saat 13:00'da. Burada herkes birbirine entegre olmuş. dedim. Taburun bölükleri roketleri atanlar dahil altı militanı kaçmalarına fırsat vermeden bulundukları yerde yok etti. Sınırdan. kimlik tespiti. eroin ve esrar gibi işlerle uğraşan herkesi. dümdüz bir yerde bulunması. Başkale bölgesi için aldığı talimat buradan azami vergi ve haracı alarak PKK!nın gelirini yükseltmekti. Hiç kimse bunun böyle olduğunu devletin hiçbir kurumuna bildirmiyor. Sabaha kadar gözümü kırpmadım. PKK'nın en güvendiği. daha önce hiç bilmedikleri vadi ve yükseltilerde hava kararıncaya kadar kovaladılar. 1993'de Başkale bölgesi sorumlusu olduğundan bu ününü önceden halka da kanıtlamıştı. tıkır tıkır Zerdeş'e ödüyordu. saldırının yapıldığı Başkale'nin Oğulveren Karakoluna gittim. bulunduğumuz mevki-ye. Onun yorgunluğu hiçti de bu bölgede yüz yüze kaldıkları durum hepsinin kin ve öfkesini doruğa çıkarmıştı. daha batıda Başkale-Hakkari yolu. Dağ ve Komando Taburunun yeni Tabur Komutanı Binbaşı Kemal ve bütün subaylar gece saat 24:00'da karakolda bir odada görüştük. 1994 yılı için Başkale Belediyesine kestiği vergi (o günün parasıyla) 30 milyardı. Hakkari'de olsa. Sizin üzüntünüzü anlıyorum. Hatta Hakkari kuzeyindeki Karadağ . Bana dokunmayan yılan bin yıl yaşasın safsatasıyla yaşayıp gidiyorlar. Görmedim. Haberi ahr almaz. kendi taktir 240 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok ettiği miktarlarda vergiye bağlamıştı. Bugün karşılaştığımız grup şimdi bulunduğum jandarma karakolu ile Đran sınırındaki dar ve küçük alanda sürekli duramazdı. haberim yok. Acımasızlığı ile tanınan bu şahıs. Yanlarında da bazı siviller vardı. Bu aşiretin bir bölümü de sizin bölgenizde. dakti1994 Dönemi 239 lolar. Dağ ve Komando Taburuna bile saldırmayı göze alan bu Başkale bölgesi PKK grubu.Şu gördüğüm karakolu.

Đşaretle mani oldum. Bunun üçü yeryüzünün varlık etkenleri. taban derileri. tıpkı köpeksiz köyde çomaksız oynamaya alışmış PKK grubu yaptı. Size söz veriyorum. topukların derisi kalkmış. Bundan sonra da sizin karşınıza çıkacak olanlara acırım. yani bugün karşımıza çıkanların bölgesiydi. Bu ay. Tugayda bir salonda toplayıp görüştüm. Bunlar doğanın yasalarıdır. Zaman her şeyi eskitir ve işe yaramaz hale getirir. Tecrübeli olduklarından. Ayağa kalkmaya ve yanlarındakileri ikaza yeltendiler. öfke ve kininizin azametini biliyorum. Bu ortalama her yıla üç savaş demektir. yatılan sıraların arasında oturmuş. depremler. Nerede ise hepsinin ayak tabanları tam yerinde tabiriyle paramparçaydı. seller. ayakta bir iki yerde kat haline gelmişti. salgın hastalıklar ve savaşlardır. Hepsi botlarını ve çoraplarını çıkarmış durumdaydı. Dağ ve Komando Taburu. Saat 07:00'da Tabur Komutanı içtima düzeninde taburu bana takdim etti. ayaklarına bakım yapmaya çalışan 5-6 asker fark etti.600 savaş yaşanmıştır. Hep hareket halinde olduğumuzdan epey zamandır 600'e yakın olan askerlerin ayaklarını operasyon sırasında görememiştim. güçlerini sınırladığını bildiklerinden. en çok can sıkan eylemlerden biri Hakka-ri-Şırnak. sürekli de kayalıklar arasında bir iki saat dinlenmeye alışkın olduklarından burada toprağın üzerine uzanmışlardı. Beni. Dar ve yüzeysel anlamda bir anlam taşıyabilir. dünkü kaybettiğimiz sayıda şehit vermedi. veya içinde meydana gelmişti. varoluş nedeni değişmeyecektir. Yürüyenler sanki sabahleyin gördüğüm ayakların sahipleri değildi. 5000 yıllık kayıtlı insanoğlu tarihinde 14. bunların hepsi korkuya ve çıkara dayalı sözleşmelerdir. Saldırılarda binanın kendi inisiyatiflerini alacağını. Dün bunu yapanların sonunun ne olacağını. fakat gidişatın önüne geçebilecek bir hal değildir. hiç durmadan yurt içi ve yurt dışında yaptığı tüm muharebelerde bile. dördüncüsü de milyonlarca canlı türünden biri olan fakat aklı erginleştiğinden kendisini dünyanın hakimi zehabına kapılan insan oğlunun yaratılışındaki zayıflıktır. kıyamet gününe kadar. kuzeydeki grupların sorumluluğunda. Dağ ve Komando Tugayı şu geçen 13 ayda. Hepinizin gözlerinden şükranla öpüyorum. Tabur bölükler halinde muharebe düzenine geçerek batıdaki Van-Hakkari ana yoluna doğnı yürüyüşe geçti. Kendilerine: 1994 Dönemi 241 "Arkadaşlar dünkü menfur eylemi bizim sorumlu olmadığımız topraklarda ve bizim bölgemizde faaliyet göstermeyen. Đttifaklar. Buluştu. diğeri de Hakkari-Van idari sınırları üzerinde. Bazıları kan içindeydi. en azından bir kısmına karakolda yatacak yer olmasına rağmen orada yatmamışlardı. ikili antlaşmalar. Parmak araları su toplamış. astsubay ve askerleri bölükler halinde. 242 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok . yeryüzünde ben en katı yürekliyim diyecek insanı bile etkileyecek ve dayanıklılığım hiçe indirecek ölçülerdeydi. Sabahleyin alaca karanlıkta karakoldan çıktım. Son asker gözden kaybo-luncaya kadar taburu izledim. "Arkadaşlar önce size şu güneşin en küçük uydusunun değişmez doğal afetlerini söyleyeyim. Hissiyatınızın derinliğini.1994 yılında PKK'nın sorumluluk alanları tahsisinde. Đnsanlar orta bir ömre sahip canlılar olduğu için 30-40 yıllık süreleri mevzii barışlarla geçirmiş olmayı büyük bir şey olarak algılarlar. 1994'de ilk kez teğmenler sınıf okulundan sonra Güneydoğuya atanmışlardı. Bunlar. Sizler her muharebe görevinizde kahramanlığı destanlaştırmış bir tabursunuz. subay. 4. teknolojiydi hiçbir sonuç bu dört doğal eylemin önüne geçemez. şu anda karşımda bulunan terhisi en yakm askerler dahi görecekler. parkaları üzerlerinde açık arazide yatıyorlardı. Şu gördüğüm manzara. Kürsüye çıktım ve irticalen kendilerine hitap ettim. Hepinizi gururla selamlıyorum" dedim. Boydan boya gezerek taburun askerlerinin ayak tabanlarını gördüm. bir kısmında. bir yıl önce atanmış olanlarla birlikte. Temmuz ayının son günlerinde bir fırsat bulup Hakkari bölgesine atanan Kara Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlığına mensup bütün teğmenleri. Ama siz öyle bir meslek ve sanat seçmişsiniz ki.

Uzun sürünce de iki tarafın yıpranma. cephe. haftalarca bir kaşık sıcak bir şey girmeden. Aynı şekilde sen de bir canlı iç güdüsü ile sürekli dikkat ve zekice buluşlar peşindesin. Yani bilinen 1. (Ernesto Che Guevara ve 46 militan 8 Ekim 1967'de pusuya düşürülerek öldürülmüştür. beş. niye çıkmıştır? Amerikan bağımsızlık savaşında bir Đngiliz binbaşının ihtiyaç halinde bulduğu bir örgütlenme ve bu örgütün uyguladığı prensiplerdir. on değil ki. sana seferber olma imkanı tanımayan. Đşte Çelik Bilek serüvenleri. Siz öyle misiniz? Hasmın gözünün akını görürsünüz. Konvansiyonel savaş. klasik. nasıl. hatü olmayan. Çâresi ne? Bunu bileceksin. parçalanmalarını. Sonra. daha pratik ve daha ucuz. Tam askeri dille. nehrin öte kenarından bir köylü çocuğun elini kaldırarak onları selamladığını. nereden çıkmış. Kara muharebeleri çok zordur ve insanın ruh ve akıl yapısını alt üst eder. ben vazgeçmem. ne mizansenler ne kurnazlıklar düşünüyor. bir. ona göre eğitim ve ona göre savaş usulleri deneyeceksin. bütünüyle karşı tarafın inisiyatifinde olan. her zaman ve her yerdeyim.) Burada size esas anlatmak istediğim şudur. komando nedir. Đkisinde de insan varlığının fizik olarak bulunması dışında. Bunu bir hasım yaptığı için değil. Hadi gündüzü anladım. şok etkisi yüksek. Çünkü bu usul. dağın bu tarafındaki soğuk denizde kuralsız savaşür. Deniz veya hava platformundan bir füzeyi veya bombayı hasmın bulunduğu vasıtaya veya yere atarsın. teşkilat ve savaş doktrinlerini çizip atan bir tarz ve bir usul. yorulma. . Şimdi insanlar buna genel bir tanımla "terör" diyorlar. dağın ötesindeki kurak ova. ne zaman. kaç gün kaç gece üst üste? -30 derecede mi yoksa +40'da mı? Ve midene günlerce. Ernesto Che Guevara'nın "Bolivya Günlüğü "nü okumaya başladığınızda. yığınağı yapılmayan. maddi kaybı artar. ABD avcılarının nizami olmayan savaş kurallarıyla Đngilizlere karşı yürüttüğü mücadeleyi anlatır. ve 2. Birinin diğeri ile hiçbir bağı yoktur. olmayan bir savaş ve muharebe tipi. o farklı bir konudur. bilinen. Göremediğin için de ruhun alabora olmaz. Aslında yeni falan da değil. Ben varım. çok uzakta ineklerini otlatan iki yaşlı insanın şapkalarını çıkararak kendilerini selamladığını okuduğunuzda. Ama benim kuşağımdan kaç kişi bunu hayata geçirebilir. iradem ve azmimden kaybedilen bir şey yok diyor ve gerçekten öyle ise. geleceği belli olmayan vuruş. daha çok zekayı ve cesareti gerektiren bir savaş türü. yüzlerce kişi. Mesela. Bir kayalığı anladım.000 askerin karşı karşıya gelip birisinin ötekisine zafer kazanmasına itibar etmez. yani düzeni. Karşınızdaki hayatta kalmak için bir canlı olarak nelere başvuruyor. Sen de buna göre savaşacaksın. hangi kuvvederle. 100-150. 1967'nin Ekim ayında bu yürüyüş kolunun başına bir şey geleceğini derhal sezebildiyseniz siz bu işi öğreniyorsunuz demektir. Son 200 yıldır da dünyanın her yerinde var. Sonra bunlar. Benim kuşağım Çelik Bilek'i çok iyi tanır ve muharebe tekniklerini de bilir. sen onu sahrada topa tutsan ne olur? 1994 DönemĐ 243 Havadan bomba yağdırsan ne yarar? Ö taktirde mücadele klasik olmayan muharebe tekniklerine döner. klasik usullere sarılıp ayrılamayanlan zaman içinde kurbağa testine sokar. kol ve bacaklarının koptuğunu. Siz Çelik Bilek okudunuz mu bilmiyorum. zamana yayıldığında karşı tarafta moral ve maddi güç bırakmayan. Nereden. Yarım saat geçmeden bir veya birkaç tane daha mevzi ve o kadar insan karşına çıkacak. Bir ulus. yaralı iken 'ölmek istemiyorum' diyen feryatlarını ve seni öldürmek için beyninin nasıl çatlatarak çareler aradığını göremezsin ki. Dünya Savaşlarının hat. insanlara ne olduğunu. Oradaki canlılara. Her defasında onlarca. 1967 yılının Eylül aynı okurken. Gece de aynı şey. Liderler ve askerler bu tip mücadeleye hazır olacaklar. Ona göre teşkilatlanacak. Che'nin başında bulunduğu 46 kişilik yürüyüş kolunun bazen bir uçağın onlar saklanmasına rağmen üzerlerinden uçtuğunu. seni rahat bırakmam dayanıklılığı. bir toplum. pes etmedim.Sizlere gıpta ediyorum ve bu yaşta ve rütbede geleceğin savaşlarının nasıl olacağını bizzat yaşayarak gördüğünüzden dolayı da sizleri kutluyorum. yığınak. Klasik ve nizami.

Çünkü Tanrı öyle istemiştir. 150. Kimseye de benzemeye çalışmayın. Apaçilerin bir sözü vardır: "Aptallar yaşam ve ölüm için uzağa bakarlar. Đnsanlar dünyanın doğasına egemen olamadığı ve akıl erdiremediği için maddi şeyleri seçerler. Đnsanlar ölüm ve doğum bilincinin doğasını kavramakta zorlandığı için ölümü hep başkalarının başına gelen bir sonuçmuş gibi görmeye devam eder ve asla inanarak kabul etmezler. bütün dünya tarihçilerinin doğunun yetiştirdiği en büyük general olarak kabul ettiği Cengiz Han gelmektedir. yalın ve keskindir. Bunun sebeplerinin başında subay ve general terfilerinin taraflı yapılması. Net. Dünya harp tarihinde yaşlı bir generalin genç bir generali. Yumuşak ve uysal kişiler. Çünkü doğa yasaları bu işte de esastır. Herkesin sizi sevmesi için çaba göstermek bir sıradanlık işaretidir. Sebebi mi? Đnsanlar 60 yaşından sonra fiziksel duyularının yüzde ellisini kaybederler. işi savaş olan canlı bir varlıktır.000'i de Türk'tür. En zararlı şeydir ve kolaycılıktır.000 kişilik süvari ordusunun 70. Şunu bilin. Muharebelerde herkesin beyni uyuşmuş ya da dağılmış olduğundan liderin iki kat tetikte olması gerekir. Dürüst olup olmadığını o söyler. Savaşın ahlak ve ahlaksızlıkla hiçbir ilgisi yoktur. öğreten ve komuta eden birinin ifadesidir. Komutan dili. cesaret. Yapılacak şey onları enerjik bir şekilde kontrol etmektir. Şimdi ömür uzadı diye bunun tersini savunan birilerine rastlarsanız. Savaş. atılımın ve cesaretin önünü keser. Ordu. Savaş arenasında boğa ve savaş kartalı olamazlar. Teşkilat şemalarının ve unvanların hiçbir değeri yoktur. hatta can sıkıcı sayılması gibi orduya verilen zararlardır. Aslında kimsenin dayak yediği falan yok. gülün ve ona ilgili bilim adamlarına gitmesini önerin. "Bana subay ve para verin. Babaannemin bir sözü vardı: "Đnsan 45'inden sonra gecede 40 dayak yer" derdi. Kalıpların bedelini bir kısmınız gördü ve görmeye de devam edeceksiniz. Savaş. Bu duygunun erden generale kadar herkeste tam ve eksiksiz olması lazımdır. Emirleri tekrar etmeyin. Ve sizin her şeyi tam ve doğru öğrenmeniz esastır. Hiçbir askeri kitabın ya da kuralın düşüncelerinizde ön yargı yaratmasına müsaade etmeyin. Aksi kanıtlanmadığı sürece muharebeleri yürüten komutan her zaman haklıdır. Her ikisi de yanı başlarmdadır". Gelecek sizsiniz çünkü. Kişiliğinizi konumunuzla asla bütünleştirmeyin. insan oğlunun yeryüzünde özgür ve erdemli olmaktan Öte kazanıp muhafaza edeceği başka bir değeri yoktur. harekat alanında insanların hangi yaşlarda bulunacağı Roma ve Napolyon ordularından itibaren bilimsel olarak bellidir. Bu değer savaşla ve savaşanlarla ilgili değil. yaşlı bir subayın genç bir subayı yendiği varit değildir. 1994 Dönemi 245 Arkadaşlar. savaşa neden olanlarla alakalıdır. rütbelilerden mareşal bile olsa en geç 60 yaşında üniformaları çıkartılmıştır. Bu da her işte. Sözcüklerin bir anlamı yoktur. Bu fikrin sahiplerinin başında da süvarileri Sarı denizden Polonya'nın başkenti Varşova önüne kadar gelen. yeminli muhafız244 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok lan subaylardır. muharebe. Askerlik duygusu tarih içinde bütün uluslarda da görüldüğü gibi bir çok nedenle zayıflayabilir. Bu yaratıcılığınızı ve hayal gücünüzü engeller. küçük çaplı amir olurlar.Arkadaşlar her zaman söylediğimi siz gençlere de söyleyeceğim. Ordu askerlik duygusu sayesinde canlı ve sağlam durur. Ordunun şeref ve disiplininin temeli. Muharebelerde ve çatışmalarda gençliğin ve genç insanın ne demek olduğunu hem sizde hem de mehmetçikte görüyorum. Gerçek güç insanları etkilemek ve onlara ilham vermektir. Ofisler ve şirket yönetimlerine iyi gelirler. Sakın hiçbir kalıba girmeyin. . Ses tonuna dikkat et. başka bir şey istemem" diyen de kendisidir. ulusun kuvvetini göstermektir. otorite. Doğa hükmünü yürütüyor. Askerler en geç 46. Pozisyon değişince kimliğinizi muhafaza etmek mümkün olsun. enerji gibi askeri niteliklerin dikkate alınmaması.

Sizlere örnek vermeye ne hacet. hangi millete mensup olursa olsun dayanıklılığı ve cengaverliği azalır. 2 Ağustos saat'll:00'da Türkiye-Đran sınırında mayın arayan istihkam timinden bir asker mayına bastı. En önemli işinizin bunu titizlikle yapmak olduğunu bilin. bu ne tevekkül. Đki asker yaralandı." "Yarım motorla çalışmak yok. sosyal yapısını değiştirdiğinde 43'ün-de. Aynı gün gece yarısı Hakkari merkez Ördekli Karakoluna saldırıldı. bir vatandaş yaralandı. Siz paraya pula eyvallahı olmayan kahramanlarsınız. değişmez tek ölçü olan mesleki ehliyet ve cesaretine göre değerlendirin. Artık kesin olarak Van-Hakkari ana yolunun baüsındaydılar. 1500 koyun Kuzey Irak'a kaçırıldı. Arkadaşlar yurdu savunmak sınırlara kale ve karakol yaparak. 13 Ağustos saat 13:00'da Şemdinli Çevre köyü GKK'lanna âteş açıldı ve bir GKK yaralandı. Askerlerinizin başına dönün ve herkese Türk subaylarının kim olduğunu gösterin. Siz muharebelerde yetişen genç subaylar olarak gelecekte "farkınızı" ortaya koyacaksınız. Nasıl muharebe edileceği konularını her zaman sizlerle beraberken anlattığım için bunlardan bahsetmeyeceğim. Bunu ordunun geleceği için yapmak zorundasınız. Bu ne sabır. doğa koşullarına uygun yerlerde geçmelidir. Yapanlar da 4. 21 Ağustos saat 23:30'da Şemdinli Çevre köyüne saldırıldı. beş asker şehit oldu. Dört asker yaralandı. 4 Ağustos saat ll:45'de Yüksekova Kotul Sınır Karakolundan Perihan Sınır Karakoluna seyir halindeki ikmal aracı mayına çarptı. Hepinizi gururla selamlıyorum.) 1994 Dönem! 247 14 Ağustos saat 10:30'da gene Ördekli köyü civarında bir kadın mayına bastı ve iki kadın yaralandı. bütün makineler tam yol ileri!" Ağustos 1994 olayları: 1 Ağustos saat 03:30'da Şemdinli Aktütün yolunda askeri araç mayına çarptı. 20 Ağustos saat 03:00'da Şemdinli Gelişen köyü Atalık mezrasına saldırıldı. Bir PKK'lı ölü ele geçti. sizlerde görüyorum. Böyle olmadığını da görüyoruz. vücudunuzun yağlanmasına müsaade etmeyin. 3 Ağustos saat 15:20'de Hakkari merkez Ördekli Karakolunda gözetleme yerinde bir GKK tuzaklanmış el bombasına bastı. engeller koyarak yapılmaz. Yeryüzünde böyle bir ulus artık yok. bir asker. Bir GKK. Bizim de beklediğimiz buydu. ekonomik. Bunu hiçbir zaman aklınızdan çıkarmayın. bu nasıl bir ölçüsüz sevgi. en etkili silahımız ve gücümüz onun vatan sevgisi ve çocuklarını bu asil duygu için şehit olmaya adamaları. altı vatandaş öldürüldü. 19 Ağustos saat 23:00'da Şemdinli Koçyiğit Kırca mezrasına ateş açıldı. dört GKK şehit oldu. Bir GKK şehit oldu. Yedi GKK şehit oldu. 15 Ağustos günü örümcek ağını kurduk. siyasi. Rahat 246 Unutulanlar Dişinda YenĐ BiR Şey Yok ve refah. 11 Ağustos'ta Çukurca Çığlı yolunda sivil araçlara ateş açıldı. Lider hakkaniyet ve adalet demektir. bir GKK yaralandı. Bir kere daha söyleyeyim. Üç asker yaralandı.Atatürk Cumhuriyeti kurduğunda 44 yaşında. Dört asker şehit oldu. Hep söylüyorum. Dağ ve Komando Taburuna roket atan Başkale bölgesindeki Zerdeş gruplarıydı. Meslek hayatınız boyunca maiyetinizi. (Ördekli Jandarma Karakolu Karadağın kuzeyinde BaşkaleHakkari sınırındaydı. Napolyon bütün Avrupa'nın askeri. Aksi halde kötü gidecek her şeyden siz de sorumlusunuz. Lüks ve pahalı yaşama özenmeyin. Yurt savunmasını bizim milletin yüreklerine kurulmuş kalelerle yapıyoruz. askerlerde alışkanlık haline gelirse. En büyük. Üniformanızı düzgün giyip size yakışmasını ve askerlerinizin size imrenmesini istiyorsanız. bu kahramanların gitmediğini. 5 Ağustos saat 19:30'da Şemdinli Umurlu Sınır Karakoluna saldırı yapıldı. 19:00'da Yüksekova Kısıklı Karakoluna ateş açıldı. Askerin günlük yaşamı sade ve pratik tesislerde. Cengiz Han süvarileri Varşova önlerindeyken 50 yaşındaydı. . Böyle bir şey olamaz. siz kendiniz bunun böyle olduğunu yaşayarak zaten görüp biliyorsunuz. Bir haftadır bu karakola baskı artmışü.

Öğlen yemeğini Tugayda yediler." 1-3 Ağustos'ta Şemdinli Bembo yaylası.) "Halk tarafından devlete. yürüyüş kolunda 2. onların biraz uzağında da 5 olmak üzere 58 PKK'lı. 242. Genelkurmay Başkanı. Açık ağzı 15 kilometre olan ve batıya dönük olan ağı. 'sen bana hizmet etmek için varsın. Đran'daki Jerma-Betkar kampındaki PKK grubu saldırdı. Bir militan öldürüldü. Taburun 5. ağı yanlardan ve dibinden delip geçmemeliydiler (50 metre bile boşluk bulsalar bunu yapabilirlerdi). Bunun anlamı açıkü. 15-20 dakika içinde. PKK grubu Karadağın 3460 metre yüksekliğindeki doruk kısmındaydı. ağın batıya doğru açık olan ağzını kapatacak şekilde pusu mevzilerine girdi. (Karadağ harekaü PKK'nın Savaş ve Ordu Kılavuzu kitabında. Ben mecburen kışlada bulunuyordum. Öğleden sonra Hakkari merkezde kurulmuş olan platformlarda oturup. iki vilayet sınırından başlayacak gibi 'U' şeklinde tertiplenildi. Harekatın sonucu hepsini çok sevindirdi. Birlikler Karadağ'ı 1994 Dönemi 249 taramaya devam ediyorlardı. saatin saati tutmadığı bu harekat tipinde: 1. 11-13 Ağustos'ta Yüksekova Şişol ve Mordağ. Dağ ve Komando Taburu askerlerine verilen söz de yerine getirilmiş oldu. 31 Ağustos saat 04:00'da Şemdinli Tütünlü Güleç mezrasına ateş açıldı. refakatinde idari personel Hakkari'ye geldiler.25 Ağustos saat 10:15'de Şemdinli Durak Sınır Karakoluna. Muharebe hava karardıktan sonra da 16/17 Ağustos gece yarısına kadar aralıklarla devam etti ve birden karşı taraf derin bir sessizliğe büründü. 2-4 Ağustos'ta Çukurca'da Kavga YeriÇığlı. herhangi bir temas olmadığı gibi görüntü de alınamadı. 15 Ağustos günü. 20:30'da Yüksekova Mezarlık mahallesinde zabıta amirine suikast teşebbüsünde bulunuldu. 4-9 Ağustos'ta Yüksekova Mirge-zer-Kışlacık (Yarasa Harekatı). Ama hangi yöne? Harekatla hiç alakası olmayan bir bölgede bulunan 2nci Dağ ve Komando Taburu bu gece yarısı dağları hızla tırmanarak. Gece. çekilecek ve kaçacaklardı. PKK grubu birerli kolda. Fakat. her şey yoluna girecektir. kuzeye doğru olabilecek PKK hareketlerine karşı hazır olmalarını. 16 Ağustos öğlene yakın Karadağın zirvesine gelindiğinde birkaç yerde birden çatışma başladı. sayfasında anlatılır. 15-19 Ağustos'ta Hakkari Karadağ operasyonları yapıldı. 4. Başkale PKK grubunun bulunması muhtemel olan mıntıkaya doğru sürmeye başladık. tüfeklerini bile omuzlarından çıkaramadan aynı yerde 53. Sıradan şeylerle zamanı çarçur ederek. bunun ötesinde senin bir başka anlamın yok' denildiğinde. Đki asker şehit oldu. hiçbir kaygı ve emniyetsizlik hissetmeden. 2-6 Ağustos'ta Çukurca (Doğan Harekatı). yani Başkale'nin bu bölgede at oynatan grubunun tamamı. PKK'hlar planı görerek bizim nelerde ve ne kadar olduğumuzu anlasınlar diye gündüz gözüyle Hakkari-Van yolunda. 17 Ağustos sabahı saat 05:00'da. Başkale arazisinin de bir bölümünü kullanacağımız için Van'daki Jandarma Tugayına bilgi vererek. terörü biz bitireceğiz denildi ve Hakkari'den ayrıldılar. Ama insan için zaman. 248 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok ' 3. Yürütülen muharebeler. PKK grubu ağı yürüttüğümüz alanda mıydı? 2. Kuvvet Komutanları. Üç şey çok önemliydi günün güne benzemediği. sırası gelen toplanan halka hitap etti. imha edildi." 17 Ağustos 1994 günü Başbakan. 2-4 Ağustos'ta Yüksekova'da Pınarca-Aktaş. Dağ ve Komando Bölüğünün namlularının ucuna çıktı. Ağın açık ağzından hiçbir kuşku duymamalıydılar. böyle bir operasyonu değerlendirecek tedbirleri almaları iletildi. sağlanan temas ve çatışmalarda 58'i Karadağ'da olmak üzere 126 PKK militanı ölü olarak ele geçirildi. Para pul ve iş vaatlerinde bulunuldu. doğudan batıya Karadağın üzerine. Gündüz ve 15/16 Ağustos geceleri birlikler ilerlemelerini sürdürdü. Üst bürokratlar. onun ömrüdür. "Zaman bir uzay boyutudur ve sonsuzdur. Bakanlar. değil ateş etmek. Hakkari'de başlarına gelen vahim sonuçlardan biri ve tasfiyeye doğru gidiş olarak. . keçi boynuzu yemekten vazgeçin.

güldükleri konular. Büyük ateşin çok uzaklardan görüldüğü sanılan ışığını da insanoğlunda yaratması umulan ruhu gerçek ve içten duygularla kap-layamıyordu. "Genelkurmay Başkanı Doğan Güreş'in "Şırnak'taki Cudi Dağı'nın tepesine Türk Bayrağı diktik" dediği gazetelerde yayınlandığında buna inanamadım. bayrak dikmeleri büyük bir başarı sayılıyor-sa.Tugaya çıktım. birileri gerçek. düzeltilir diye bekledim. Benim rahmetli babam Çanakkale'de vuruştu. gelenler ayrı bir galakside yaşıyormuşuz gibiydi. dedi. Milliyet: "Hakkari'nin Karadağ bölgesinde kalabalık bir PKK grubu ile güvenlik kuvvetleri arasındaki çatışmada 45 terörist öldürüldü. Sanki biz ayrı bir galakside. ya da yıllardır olup bitenler hakkında yanlış bilgilendiriliyoruz. Türk halkına olayların gerçek boyutları ve seyri anlatılmıyor. Đstiklal Harbi'ne katıldı. Ege ve Akdeniz'deki bir yerleşim biriminde neyse. çocuklar şekerle kandırılır" ata sözlerini hatırlattı. "mü-samere çocukları" ile Almanların. Şırnak Jandarma Tümen Komutanlığı'na bağlı ve Şırnak'ta faaliyet gösteriyor.!!!! Nasıl olur komutanım? Bizim tabur Beytüşşebap bölgesine konuşlu. Ne zaman ulaşılacağı da belli .Şırnak'taki harekatta Cudi Dağı'na ilk çıkan senin bu tabur oldu. 250 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok . Televizyonlar bayraklarımızı ve askerlerimizi gösterdi. Hürriyet: "Hakkari'nin kuzeyindeki Karadağ'da. işler bizim bildiğimizden çok farklı demektir. bizzat orada bulunanları yakıyordu". Đnsanlar kandırılmaya hazır olmadan kandırılamazlar. kendi yaptıklarımızı aşırı ve fazla ileri çıkmış tevazu ile görmemizden kaynaklanıyor. Madalya teklifine esas teşkil eden nedir komutanım? . . kalabalık bir terörist grubun bulunduğu belirlerıince helikopterlerin desteğinde operasyon düzenlendi." 18 Ağustos 1994. şaşırmamak lazım. Ya bu haber ve görüntüler yanlış. Đki hayat vardı. Birliğin onların komutasında ama madalya teklifini sen yap. burada da aynıydı." Hakkari'ye geldiklerinde bir ara Hasan Kundakçı Paşa: . Đnsanlar ölüyor. . Ciddi bir savaştan sonra askerlerimizin Cudi Dağı'nın tepesine ulaştıkları ve bayrak diktikleri bize anlatıldı. Đşler iyi gitmiyor. gazeteler yazdı. 3 Ağustos 1994 Sabah. "Ateş nereye düştü ise. Bir kere daha görülüyordu ki. 2. Askerlere hürmetim var. "Büyükler yeminle. Bu durumdayken. süper kobralar ve helikopterler desteğinde 14 saatlik çatışma sonunda dört yıldır PKK'nın kontrol ettiği tepeyi ele geçirdiklerini öğrendik. bana. Doğru. bulunduğu yer nere? Sonra o kadar birliğin içinde. Sonra 1990'dan beri PKK'nm Cudi Dağı'nda daha önce boşaltılan Dedeören Karakolunda yaşadığı. Hakkari'de iki PKK'h teslim oldu. senin 5. köşe yazısı: Cudi Dağı. . paralar gidiyor.Harekat Şırnak'ta. Hakkari'nin 3500-3800 metrelik dağlarından hiç inmeyen. Cudi Dağı (2200 m) 1990'dan bu yana dört yıldır PKK'nın kontrolünde ise bizim mehmetçiklerimiz bu modern silahlarla dört yıl sonra dağın tepesine çıkıp. Onun Đstiklal Madalyasını şerefle taşıyorum. birbirlerine yaptıkları şakalar. 1. birileri gelsin beni kandırsın diye beklerler. Bize bildirilen Güneydoğu Anadolu'da 1500-2000 terörist bulunduğu ve durumun kontrol altında olduğudur.O tabur benim komutamda değil biliyorsunuz. Ama ortada bir gerçek var. diğerleri sanal bir ortamda yaşıyorlardı. Hava Kuvvetleri uçakları. Birkaç saat önce hem dinleyen halk. Şaşırma sebebim. sonuca ulaşılmıyor.Osman Paşa.Emredersiniz. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Mehmet'e madalya teklifi yap. Mutlaka bir yanlışlık vardır. dedim. Kuzey Irak'ta Avaşin ve Zap Kamplarını 24 saatte dümdüz edenlere. Bizim milli sınırlarımız içinde bir dağımıza kendi bayrağımızı dikmenin ne demek olduğunu anlayamadım. Basında Karadağ harekatı: 18 Ağustos 1994. Gelenlerin ruh halleri tavır ve davranışları. Şehirdeki konuşmalar ve insanların halleri. Cudi nere. hem de onlara hitap edenlerin durumu buydu. 2000 küsur metrelik Cudi Dağı ova gelir. Sabah erken saatlerde başlayan çatışmada 45 PKK'lı öldürüldü.

Đkiyaka. Bir vatandaşın telefonla aradığını. Eşek Pınarı Yürekli harekatı hariç. Köprülü-Çığlı yolu kesildi. Đki asker şehit düştü. 19 Eylül saat 09:30'da Şemdinli Alan Sınır Karakolu yolunda bir zırhlı araç mayına çarptı ve hasara uğradı. II Eylül saat ll:30'da Şemdinli.değil. 12 Eylül saat 22:30'da Şemdinli Durak Sınır Karakoluna PKK'nın Đran'daki Jerma Betkar kampından saldırıldı. "Vatan sevgisinden beslenen fedakarlık duygusu dejenere insanlara gülünç gelir. Şemdinli'nin Đran ve Irak. . 15:20'de Çukurca Pirinçeken Karakoluna ait timler DilekliDibecik'ten dönüşlerinde araçlardan biri mayına çarptı. Đki asker şehit oldu. Milli hudutlarımız içinde Silahlı Kuvvetlerimiz dört yıl önce kaybettikleri tepeleri dört yıl sonra tekrar ele geçirip bayrak dikebiliyor. . Gene aynı kesimlerde dağ kadrosu ve milisler tarafından mayınlama faaliyeti aralıksız devam ediyordu. 22 Eylül saat 08:00'da Çukurca'dan Pirinçeken Karakoluna erzak götüren araç mayına çarptı. canlı ve sert bir sese ihtiyaçları vardır. Alandüz." (Bu yazı bir melodram gibi. iç bölgede sadece altı terörist bulunabildi. beş asker yaralandı.Öyle Paşam ama dağın üstüne tam çıkamadılar. Kendisini tanıyordum. Saat 21:45'de Zap vadisindeki Uzümlü-Aşağıdereli mahallesine saldırıldı. 2-22 Eylül arasında Yüksekova. Đki er şehit oldu. Yüksekova'nın Đran. Üç militan ölü ele geçti. köy ve mezralarındaydı. 23:50'de Çukurca Çağlayan sınır karakoluna saldırıldı. 7 Eylül saat 20:30'da Çukurca. 20 Eylül saat ll:00'da Çukurca'dan Dilekli Dibecik köyüne erzak götüren konvoya ateş açıldı.Şimdi Đkiyaka Dağlan'ndalar öyle mi? .) 27 Ağustos'ta Jandarma Genel Komutanlığına mensup subay ve astsubayların batıda atandıkları garnizonlara Hakkari'den ilişik kesilme1994 Dönemi 251 si gereken son tarihti. Şemdinli'nin köylerinden birine mensuptu. bir GKK şehit oldu. 27 Eylül saat 01:00'da Çukurca Pirinçeken Karakoluna saldırıldı. Saat 13:30'da Yüksekova Köprûcek yolunda bir sivil araç mayına çarptı. Bir vatandaş yaralandı. Oradan<la. Sınır ve sınıra yakın yol ve patikalarda her gün onlarca mayın bulunup temizleniyordu. Çukurca'nın Irak hududundaki karakol. . yedi militan öldürüldü. Irak ve Đran sınırlarının sıfır hattında bulunan." Bölgenin merkezi ile Kato. dûn gece Đran'dan bir grup bu tarafa geçerek Karacadağ üzerinden Yüksekova-Şemdinli yoluna indi. 252 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok "Küçük trompetçi kız romam okur gibi askerlere hitap edilmez. Ve isabetle çok doğru diyordu. Gruplar Đran ve Irak topraklarından yaklaşıp saldırıyor ve geldikleri kamplara geri dönüyorlardı. bir çocuk öldü. Baklaya kampları artık temizdi. Kara kuvvetleri mensuplarına benzer konuşma yaptım ve aynı gün ayrıldılar. 12 Eylül saat 15:30 sıralarında kışladaki çalışma odamdaydım. Bir asteğmen. "kral çıplak" diyordu. Onların savaşçı tavırlı." Eylül 1994 PKK eylem ve saldırıları: I Eylül saat ll:00'de Yüksekova Dilekli Dibecik mezrasına Çukur-ca'dan gitmekte olan sivil bir araç mayına çarptı. Sıkıntı.Paşam. Đki GKK şehit oldu. . 12 erbaş ve er yaralandı. Mezargediği-Tanyolu köyünden dönen askeri araç mayına çarptı. Dört militan ölü ele geçti. ismini vermek istemediğini söylediler. Bir er şehit oldu. PKK baskısı azaldığı için şimdi daha cesur davranıyordu. Çukurca bölgelerinde yedi büyük çaplı operasyon yapıldı. 19 vatandaş Kuzey Irak'a kaçırıldı. iki er. Bir GKK şehit oldu. 29 Eylül saat 21:00'da Şemdinli Çevre köyüne saldırıldı. Çarçele (Đkiyaka Dağları) geçtiler. Hepsine Dağ ve Komando Tugayın kışlasında şiltlerini verdim. Şemdinli. 16 Eylül saat 02:00'da Şemdinli Üzümkıran köyüne saldırıldı.Hayrola bir mesele mi var? dedim.

köy ve mezralar ile yollarda sıkıntı artmıştı. Militanlara en yakında bulunan 4. 4. gırtlak gırtlağa yapıldı. Onlar bunun ne demek olduğunu bilirler. Dağ ve Komando Taburu da gece grubun kendini kurtarmak için atabileceği Bembo Vadisini kapatsın. Kampta ve diğer bölgelerde sekiz gün kalıp 4 Ekim'de çıktık. Đnşallah doğru söylüyorstındur. Daha önce de göğüs göğüse gelinmişti ama bu defa ki tam bir cephe savaşı gibi. Dağ ve Komando Taburu ile 4. 39 PKK'h ölü ele olarak geçti. dedim ve telefonu kapattım. Sakın. Üsteğmen Vedat yakın mesafeden kalbinin tam 2 santim üzerinden vurularak yaralandı. Đkiyaka Dağı'nm üzerine bile ulaşamamışlardı. 35-40 ihbar geliyordu.Yürekli bölgelerinde iki Dağ ve Komando Taburu da çatışmaya girdi. ailen dahil hiç kimseye bir şey anlatma. bir helikopter bul ve hava kararmadan emri üç tabura da ulaştır. Mezi-Karyaderi kampına düzenlenen harekatı Dağ ve Komando Tugay Komutanı Tuğgeneral Osman Pamukoğlu sevk ve idare ediyor. Dağ ve Komando Taburunun Bölük Komutanı. Yeni atanmış olan Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ferhan'ı çağırdım: . sanki süngü hücumuna kalkılıyormuşçasına mevzilerinden ayağa fırlayıp PKK'lılann bulunduğu kayalıkların içine daldılar. Asker bunu bilmelidir. PKK grubu buradaydı. askerler civarındaki araziyi kontrol etsinler diye de yaparlardı. Tabur komutanları Binbaşı Vahap ve Binbaşı Kemal'e söyle. bölüğün asteğmen ve astsubayları ile bütün askerler. Bu haritayı al. haritada işaretlediğim bölge. Dağ ve Komando Taburu hava karardıktan sonra bulundukları yerlerden harekede. Toplam 55 militan yok edildi. ahtapot sistemiyle hedefi kuşatacaklar. Bunu bazen korktuklarından.Teşekkür ederim. grubun bulunması muhtemel arazinin Eşek Pınarı-Yürekli kesimi olduğunu değerlendirdim. 20 dakika sonra helikopter kışladan havalandı. Temas sağlanmadan tek bir telsiz açılmayacak. Yüzde doksanı boş çıkıyordu. Hava aydınlanmak üzereyken. arazinin sağladığı avantajla da inatçı bir direniş gösterdi. Yurt içine girişlerinden 48 saat sonra yok edilmişlerdi. Komandolar kendilerine 20-30 metreye yaklaştıklarında dahi teslim olmayı kabul etmediler. Đran'dan gelen grubun tamamı 42 militandan oluşuyordu. 2 Ekim 1994." Ekim 1994 PKK eylem ve saldırıları: .Ben de taburlarla beraber bulunup harekatı izleyebilir miyim komutanım? . kuşatma hatlarını Sürmene bıçağı bile delip çıkamamah. Ve: . Karadağ-Eşek Pınarı . Telefonla konuştuğu için fazla uzatmak istemiyordum. Bölük komutanlarının vurulup düştüğünü gören.Konuşması şimdi yarı Türkçe yarı Kürtçe olduğundan Đkiyaka Dağ-ları'nın doğusunda bir yerler tarif etmeye çalıştı. Đlk ölen PKK'lılann hepsi el bombaları ile vuruldukları yerlerde tuzaklanmışlardı. Şemdinli'deki 3. kabaca bölgeyi çıkarttım. Mezi-Karyaderi kampı ve batısındaki Berçela bölgesine sızma harekatını başlattık. aşırı atak ve gözü kara. Havanın karamasına çok az bir zaman kalmıştı.PKK grubunun muhtemel yeri. Gruba mensup olup da dün akşam hava kararmadan bunlardan ayrılarak Bembo Vadisi'ne inen (muhtemelen bölgedeki milislerle temas sağlamak maksadıyla) üç kadın militan bulunamadı. Dağ ve Komando Taburunun cephesine rastlayan Eşekpına-rı kesiminde bulunan grubun büyük bir kısmı." "Đnsanlar gibi her silahın ayn özelliği vardır. değil 254 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok saldırı yapmak. başka nasıl tecrübe kazanacak ve plan çalışması yapacaksın. Bölgede bulunan her seviyedeki komutanlığa bazı günler. Çatışma öğleden sonra 15:30'da bitti. Taburlar gece yarısı kuşatma çemberini kurup merkeze doğru kıskacı daraltmaya başladılar. Üsteğmen Vedat iyileşti ve dönüp bölüğünün komutasını yeniden aldı. . Bu eylem ve saldırılar yeniden gelip yerleştikleri Kuzey Irak'taki Mezi-Karyaderi (Avaşin) kampından geliyordu.Đyi olur. 1. Bazıları da. PKK'nın hazırladığı tuzağa çekmek amaçlı olabilirdi. Sabah: "Hakkari Dağ ve Komando Tugayına bağlı birlikler önceki gün aniden Çukurca'nın güneyinden Kuzey Irak'a girdiler. Farklı farklı bölgelerde bulunan Dağ ve Komando Taburlarını hızla Çukurca doğusuna toplayıp. Çukurca'nın doğusundaki karakollar. Harita ve bu arazi Dönemi 253 hakkındaki bilgilerimi birleştirerek. 26 Eylül gecesi. Birkaç soru sorarak.

Đki er şehit düştü. Bir. Mermi sıkıntısı var mı? Yok. Sizin karakolunuz hakkında bildikleri ise 50 kere keşif kolu çıkarsa. 2 astsubay. Bunu aklınızdan çıkarmayacaksınız. Saldırıya uğrayan timin gece işgal ettiği mevzileri dolaştım. Gene. Kuzey Irak'ta PKK'nın Mezi-Karyaderi kampı. Bakın biz onlardan birkaç . girip çıktıkları Alandüz kampı var. Bu karakol ve köyün bedenine mikrop girmişti. PKK'lılar time onların hiç beklemediği bir yönden gelip saldırmışlardı. Tim bu kesimde mayın var diye. sürekli olarak gecikmiş takviye demektir. Đki asker şehit düştü. 205 erbaş ve er var. hepiniz 20 yaşında ve onlardan daha iyi besleniyorsunuz. Sizin bölüğünüzde. Bir polis şehit oldu. Kavaklı'da eskiden oynanmış olan film şimdi yeniden Pirinçeken'de gösterime girmişti. PKK'hlar keşifsiz iş yapmaz. Ama iki şey var. Karakolun 80-100 metre altında vadinin tabanında akarsu yatağının kenarında Pirinçeken köyü vardı. Sekiz asker şehit oldu. Onlar gene gelecekler ama bu defaki gelişlerinde. Üzümlü'de. 1994 Dönemi 255 "Her peyderpey takviye. Makineli tüfekleriniz. Đşte bu belirsizlik demektir. Timin mevzilerinin bir kanadı bizim tarafımızdan mayınlanmış bir alandı. Tüfekleriniz dışında 2 makineli tüfek. Đki. 10 subay. fakat şunu anlayamıyorum. yapması gereken gözetlemeyi ihmal etmişti. altınızda. öğrenebileceği şeyler değil. mayınlarınız. Buraya başka askerler gönderebilirim. 4 uçaksavar. Bu karakol binası da bir vadinin tabanına yakın. Çukurca Jandarma Sınır Alayı'nın Çukurca doğusundaki Sınır Taburunun Irak hududundaki 6 sınır bölüğünden biri ve en doğudaki sınır karakolu olan Pirinçeken'e. 27 Ekim saat ll. kuş uçmaz kervan geçmez. sizin için ar olacağından yapmıyorum.bir dalgakırana çarpmış gibi kafalarını kıracaksınız. gece dolaşın. Đzin sırası gelip de izne gidemeyen var mı? O da yok. Hepiniz uyanın efendiler. 20'li silahlı gruplar halinde. 4 tane top ve 1 termal kamera var. Şu lanet binalardan uzaklasın. Bunu. Yiyecek sıkıntısı var mı? Yok. 23 Ekim saat 17:40'da Yüksekova Kamışh-Gürkavak yoluna döşenmiş olan mayına bir araç bastı ve iki vatandaş öldü. mecburen havanın aydınlanmasını bekleyip helikopterle karakola gittim. Rütbelilerin ve askerlerin psikolojilerini iyi görmediğim için bölük komutanına emir verip herkesi içtima düzenine aldırttım. 5 tane havan. babaya geldik. hudut boylarında şu dipsiz. 25 Ekim saat 23:00'da Şemdinli Şapatan rölesine saldırıldı. Çatışmaya giren askerleri dinledim. Siz gelenlerden sekiz misli daha fazla bir silahlı güçsünüz. 24 Ekim saat 01:30'da Çukurca Pirinçeken Sınır Karakoluna saldırı yapıldı. saat 23:00'da saldırı yapıldı. Bu köyden onlara yardım ve yatakçılık yapanlar hariç. Sekiz asker şehit olmuştu. Çünkü fiziksel bir eksikliğiniz yok. ve en önemlisi aymazlığa düşüp haremi ismetinize namahrem sokmuşsunuz. 7 Ekim saat 14:35'de Çukurca Pirinçeken Sınır Karakoluna Kuzey Irak'tan saldırıldı. her şeyin tek tek 256 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok yerini PKK'hlar nasıl bilebiliyor. Söylemekten dilimde tüy bitti. Bu da karşı tarafın hiç istemediği ve en korktuğu şeydir." 11 Ekim 1994 gecesi. Sizin bulunduğunuz yere gelmeleri onları bulmanız demektir. 25-30 kişiyi geçmez'er. Dün gece buraya gelenlerin sayısını size söyleyeyim mi? Taş çatlasa.OO'da Şemdinli Derecik-Yeşilova yolunda konvoya ateş açıldı. Saldırganlar bu alanı lataları uzatıp üzerine basarak geçmişlerdi. 22 Ekim saat 16:15'de Şemdinli'den Yüksekova'ya giden polis otosuna Kuzey Irak'tan ateş açıldı. Yani karakolunuzda gizlilik diye bir şey yok. "Arkadaşlar. 15'li. 2 uzman çavuş.5 Ekim saat 08:15'de Yüksekova Đlçe Merkezinin içinde yola döşenmiş bir mayına basan bir asker şehit oldu. 8 roket atar. PKK karakolun gene iki yere çıkardığı emniyet timlerinden kuzey-dekine saldırmıştı. Dokuz militan öldürüldü. Bir çok şey şunu gösteriyordu. Gelen PKK unsurları karakolun neresinde ne varsa hepsini buradaki askerler kadar biliyorlardı. bilemediniz yakın bölgelerde. Sis ve pus demektir. rezil bir yerdeydi. vadi ve dağların arasında yalnızlığınızı anlıyor. üstünüzde bizim topraklarda zaman zamanda olsa. hiçbir askeri düşünceye sahip olmaksızın inşa edilmiş.

Tabur Komutanı olarak belli bir süre bu karakolda kal" emrini verdim. Sonra bunların getirip götürdükleri ne? Atılan taş ürkütülen kurbağaya değmez. üçü uyamadı. Bugüne kadar sadece başlangıçta birkaç yazılı emir verdim. bunu da anlamak mümkün değil. ama sabit olmayan üsler kurarak. Sonuç olarak. aylarca dağlarda kayalıklarda dolaşıyoruz. Bir gün sonra Tugaya Jandarma Genel Komutanı Orgeneral Aydın Đlter geldiler. bizim millete silahla kabadayılık yapamaz. Kaçakçılar gelirken binaya çarpsın diye düşünmüşler. Halka yardım etmek. Her şey seyyal. 44 karakoldan ikisi. Dağ ve Komando Tugayı ise 5000 asker. gene sınır bölgelerinde sorumluluk verip. yer değiştirici olmak zorunda. Arkadaşlar kimse sebep ne olursa olsun. PKK falan bir tarafa gökten yıldız indirir. Onlar mutlaka farklı yol ve izler takip edeceklerdir. karakollar hiçbir şeyin çaresi olmadığı gibi mevcut yerleri de başımızın belası. kusup bayılın-caya kadar kovalayıp işlerini bitirin. Asker sayısından bir endişeniz varsa . Bunları mutlaka bulacaksınız. Ben kaç kere helikopterde iken Irak ve Đran sınırında kaçakçı katır kolları gördüm. Türklerin doğal. nehirlerin önünü kesersiniz. . elmi yaman beymi yaman herkes görüp öğrensin. Siz isterseniz. Bedelini hemen ödüyoruz. Bunun için planlar dahi hazırladık ama Tugay olarak gücümün yetmesi mümkün değil. Çünkü bölükler yılların alışkanlığı ile sanki çok matah şeylermiş gibi gayri ihtiyari binalarını koruyacak şekillerde tertipleniyorlar. Temas sağlandığında at kıçında üvez gibi yapışınca bırakmayın. içgüdüsel dövüşme ve vatanlarına olan geleneksel sadakat duygularını serbest bırakın. saldırmazsan düşmana. Bu emre diyelim. Çukurca Jandarma Sınır Alay Komutanı Albay Ömer ve bölgenin sınır Tabur komutanı Yarbay Alaaddin'e. Tanrı. arazide en yüksek yerlere çıkarmak istiyorum.Komutanım şu karakolun inşa edildiği yeri gördünüz mü? Hemen hemen hepsi böyle. karakoldaki askerleri dört grup halinde Çu-kurca'daki Alayın kışlasına alıp bir hafta on gün dinlendirip tekrar buraya getirin. hareketli. Bir karakolu.kişiyi bile bulalım diye günlerce. Beraber Pirinçeken'e gittik ve Tugaya döndük. ya da çevresinde ateş ve gözetleme için en az 400-500 metre açık ve düz alan olan bir yere kuracaksınız. Farz edelim. doğru ve haktan olanın yanındadır. "Karakoldaki askerler melanetin. Alaaddin sen de. batıdan gelen taburlar ise ancak kendine yeterli. Mensup olduğumuz ulusun cengaverliğinin ortaya konulması şart olan dönemlerden geçiyoruz. Sizde. karakoldan giden sayıdaki askeri Çukurca'dan buraya getirirsiniz.". Anneleriniz ne diyor: "Sütüm sana helal olmaz. 258 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Konuşmayı sonuna kadar dinleyen Aydın Paşa: . "hiçbir sebeple gaflet ve aymazlık gösterip. Tugayda verebilecek sahra teçhizatı yok. Gayri nizami harp koşullarını taşıyan harekat alanlarında sabit olan ve duran her şey ölüme daha yakındır. Hakkari'de Jandarma mevcudu 9000. Ben ayrıldıktan sonra. asırlardan beri insanlar nasıl kaleleri en yüksek yerlere kurdularsa ya öyle yapacaksınız. Böyle uyduruk şeylerin ekonomiye falan etkisi olduğu sanılıyorsa. üniformalı silahlı bir gücün bir coğrafyada nerede konuşlanması gerektiğinde en basit askeri mülahazaları da dikkate almadılar. muhteşem fikir sahip leri. dedim. Hepsi de. Hepinizi gözlerinden öpüyor ve selamlıyorum. Şunun için arz ediyorum. en geçilmez sanılan dağların üzerindeydiler. bu tarz muharebe' 1994 DÖNEMĐ 257 lerin temel ilkelerini yerine getirmek başka. karakolların dış emniyet çemberinden içeriye kimseyi sokmayacaksınız. onu korumak başka. ayağınıza geliyorlar. Kaçakçıların kullanması muhtemel yollara bina yaparak da kaçakçılara mani olunamaz ki. Ama çocukların elinden bir şey gelmediği için ve saygılarından dillerini dolaştırarak konuşuyorlar. Bu yerleri kim planlıyor? Bu planların doğruluk derecesini kim kontrol ediyor? Bunların hepsi mezarlıktan başka hiçbir işe yaramıyor. bu köyde yaşayan korucu olan veya olmayan bir grup kişiden kaynaklandığını biliyorlar. Gösterin kendinizi. Sonra kaçakçı önünde karakolun durduğu vadiyi kullanır mı? Kaçakçı denilen adam önce uyanık. Olsa: bütün karakollara. haftalarca. Sizin bölgede bu. sonra kelle koltukta bir adam. Üzümlü'den sonra ikinci örnek. en zor." dır. Bunlardan biri. Güya kaçakçılık yolu üzerine kurulmuş.

sizi ustalığa yaklaştıracaktır. Bir asker şehit oldu. 1994 Kasım Milliyet: "Kahraman askerler omuzlarda taşındı.Osman Paşa bak. 3 Kasım saat 17:45'de Şemdinli Alan Karakoluna erzak götüren konvoya ateş açıldı. Operasyonlarda şişman olanların işi zor değil mi? Onlar ne yapıyor? dedi. 15 Kasım saat 01:00'da Çukurca Pirinçeken Sınır Karakoluna saldırıldı. Dört asker şehit oldu. Hakkari'de dağ turizmini canlandıracağız" demiş. ben de arazide senin kadar hızlı yürüyebilirim. ." Kasım 1994 PKK eylem ve saldırıları: 1 Kasım saat 17:45'de Yüksekova Dağlıca emniyet timine ateş açıldı. Bütün gerçek sanatlarda olduğu gibi komutanlık da doğuştan bir olgudur. "Çok kalabalık bir gruptu.. Üstünlüğü ele geçirdik. 5 Kasım saat 10:00'da Şemdinli Tütünlü yolunda bir kamyonet mayına çarptı. Büyük bir çatışma çıktı. 15 asker yaralandı. Oysa orada turizm zaten canlı. Zaman her şeyi eskitir.eset topluyordu. Bu güne kadar. Sanat ustaları ile sanattır. iki militan ölü ele geçti. Bunu iddia ediyorum. Karanlıklarda namlulardan çıkan ateşler birden arttı. Hepsi de buralara çakılıp kalmaktan rahatsız. ne bir astsubay ne de bir askere rastlamadım.. ne kilo kalıyor. PKK'hlara kahramanca karşılık verdik. Hakkari Pirinçeken Jandarma Karakoluna saldıran PKK'lılardan 13'ünü öldüren er ve erbaşlara. halfalar ve ustalar vardır. Halk tarafından omuzlarda taşınan kahraman erler "Bu vatana canımız feda dediler". hafif. Gün bu gün. Aydın Đlter Paşa'yla.Komutanım demek ki artık o kanunda da değişiklik gerekiyor. yaşama şansını arttırıyor. cennete sefer düzenlemekte yarışıyor. 13 PKK'lı ölü olarak ele geçti. iki korucu şehit oldu. Bir kadın vatandaş Öldü. Yedi terörist ölü olarak ele geçti. dedim. Her yandan ateş açıyorlardı. Beş kadın militan ölü ele geçti. bu karakollardan hoşlanan ne bir subay. Muharebe tecrübelerinizin sayısı. Ama o çocukların yapacağı bir şey yok. Dört asker yaralandı. dedi. Bunun için ben de karargahta böyle bir çalışma yaptırıyorum. Memleketlerine gitmeden önce aynı çatışmada şehit düşen arkadaşlarının cenazesine katılmak için Adana'ya gelen Kahramanmaraşlı ve Ispartalı erler çatışmayı şöyle anlattılar. Açık Pencere köşesi: "Đçişleri Bakanı Menteşe. 31 PKK'lı öldürdük. PKK Tur ile Devlet Tur. Bir asker şehit oldu. Bir asker yaralandı. Büyük zayiat verince kaçmak zorunda kaldılar. Karakolları kuvvetli arazide yer değiştiren üsler halinde bulunması elbette en iyisi. helikopterin bulunduğu piste doğru yürürken . yoğunluğu. 6 Kasım saat 23:45'de Yüksekova Dilekli köyüne ateş açıldı. 13 değil. Biz gelirken arkadaşlar c. Fakat aynı hızla tırmanamayabilirim." "Her sanat dalında çıraklar. ne de şişmanlık.Mermi ve roketler gürültüyle her tarafa düşmeye başlayınca. Gene de. 25 Ekim Milliyet. . çevik ve atletik bedene sahip olmak. 19 Kasım saat 10:00'da Şemdinli Tütünlû köyü Güleç mezrasına saldırıldı. Korkmuyoruz". 23 Kasım saat 23:40'da Çukurca Hakan Tepe Sınır Karakoluna saldırıldı. derinliği vegenişüği ile sahip olduğunuz kapasite. durum da ortada. arkadaşlarımızın intikamı için görevimize devam edeceğiz. Tekrar nöbetimize dönüp. Ama karşımıza kaçakçılığın men ve takibi ile ilgili bir kanun ve ona bağlı karakollara ilişkin hususlar çıktı. Bir korucu ve üç vatandaş öldü. 5 Kasım 1994 Hürriyet: "Günün Sözü köşesi" "Geçmişe ait en çok neyi özlediniz? diye sorulan emekli Genelkurmay Başkanı Orgeneral Doğan Güreş'in cevabı: "Hakkari'yi ve Şır-nak'ı çok özledim" .Doğru söylüyorsun. 1994 Dönem! 259 6 Kasım saat 16:30'da Hakkari Çukurca yolundaki emniyet timinden bir asker mayına bastı ve yaralandı. gösterdikleri kahramanlıklardan ötürü komutanları tarafından moral izni verildi.

Harekatın kesin zamanını kampla ilgili keşiflerin sonucu ve hava şartlan tayin edecek. Kampa gitmek için birkaç. Đnanılması ve anlaşılması çok zor ama PKK daha önceki dört kongreden birini Diyarbakır'da yapmıştı. Sadece yedi militan bulundu. en fazla hava kararmadan bitirilecek ve kamptan ayrılacağız. Đran ve Irak topraklarından kuşatan yurt dışı kamplarındaydı. matkap gibi bir noktaya sokacağız ve oradan uçarak ayrılacağız. Ben tabur komutanlarına gerekli emirleri 1994 Dönem! 261 vereceğim. Basyan. Fikren her şeye hazır olun. sürekli havadan kar üzerinde iz takip ederek. Buna da artık gücü yetmiyordu. sizler kendi hazırlıklarınıza başlayın" emrini verdim. Bunların hepsinin bir yerde toplanması ve aynı yerde iki haftadan daha fazla kalması. Kongresini yakın bir tarihte Kuzey Irak'taki kamplardan birinde yapacağı bilgileri gelmeye başladı. Bu kış kesinlikle Hakurk'u darbeleyeceğiz. Lojistik işin tam olması için. Dağ ve Komando Taburu da Van'daki kışlasına döndü. en yoğun bulundukları yerlere havadan nokta operasyonları yapacağız. Kongre iki haftadan az sürmüyor. havada bulunacak kara şahinlerdeki keskin nişancıların payına düşenlerdir. PKK'nın bu en büyük kampına kışın harekat yapmak için geçen sene onay alamadık. arük Hakkari bölgesinde yurtiçi kamp tesis edemiyordu. kampın içinde de onlarca akarsuyu geçmek zorundayız. Böyle fevkalade kıymetli bir hedefin yanında bizim diğer kışlık plan ve hedeflerimizin esamesi bile okunmazdı.metre karda yürümeye yeltenenler olduğu takdirde bunlar. bütün bölgeyi kapladı. Biz bir noktada çalışırken. bölgedeki eski eylem ve saldırı etkinliğini % 60 kaybetmişti. Yüksekova. Buralara hafif teçhizatla gündüz ineceğiz. Buna "Eşek arısı sistemi" de diyebilirsiniz. Bize nehirden geçiş teçhizatı ve köprü malzemesi gerekir. Harekatın süresi de üç haftadan az olamaz. PKK. 1-2. dağ kadrosuna katılımlar ise gün geçtikçe azalıyordu. Gene de örgütün elinde hâlâ binlerce militan vardı ve bunların biıyûk bir bölümü Hakkari'yi. Buralarda sabit bir duruşa geçmeye cesaret edemediği için lazım olan erzak. burnumuzun dibine en üst kademeden 400- . astsubay ve askerlerle görüştüm. Kuzey Irak'taki sınıra yakın bütün ana kamplar Hakkari'nin güneyindeydi. Mevcut silahlı gücünü parçalar halinde kaybede kaybede. aylarca taşıma faaliyeti sürdürmesi gerekiyor-uu. Mezi-Karyaderi (Avaşin). Şırnak'ın altındaki Haftanin kampı hariç. Şivi (Zap) ve Me-tinan kamplarına gelince. Çukurca bölgelerindeki birlikler ile Hakkari genelindeki kritik karakolları dolaştım. 4. malzeme ve mühimmatı da buralara güvenle stoklaması mümkün değildi. bölgenin genelinde "Kasırga-2" harekatı yapıldı. Usul ve teknikleri anlatacağım.5-2 metreden az değildir. Bulundukları mağara ve dehlizlere doğrudan hücum edeceğiz. Şemdinli. Bu istihbarat bizim için çok sürpriz oldu ama. Hangi kampta yapılacağı ve ne zaman yapılacağı Türkiye Cumhuriyeti Devleti için hayati öneme haizdi. Teslim olanların sayısı her gün artıyor. Kasım ayının ikinci yarısından itibaren çeşitli istihbarat ve haber kaynaklarından PKK'nın 5. Geceleri gittiğim yerlerde kalarak subay. Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ferhan. bu 5nci idi. Kamp 260 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok diye kullanmaya alıştığı yerler emniyetli değildi. Đş birkaç saatte. çevredeki başka yerlerden çıkıp bizim bulunduğumuz noktadaki PKK'hla-ra yardım etmek için. Đstihbarat Şube Müdürü Kurmay Yüzbaşı Güngör'e ve Lojistik Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Necdet'e: "Haktırk kampına taarruz için daha önce hazırladığımız Ejder Kış planını inceleyin ve ayrıntılarına hakim olun. katılımda 400-500 kişiyi buluyordu. Derecik'te konuşlu Piyade Taburu dışındaki takviye taburlarının hepsi kendi esas garnizonlarına gönderdik. mucize şeklinde bulunulmaz bir fırsattı. Đğneyi.3-13 Kasım arasında. nasıl oluyor da. 1984'den itibaren dört kongre yapılmış. Kar. Kuzey Irak'ta. Kampta kuzey-güney istikametinde 20 kilometreye yakın bir akarsuyun meydana getirdiği derin bir vadinin yanlarındaki dağ silsilelerinde karın yüksekliği 1. Kuzey Irak'taki. örgütün yurt içi ve yurt dışından ele başları ve bölgedeki grup liderleri olarak. bunları araştırın. Dağ ve Komando Tugayının bütün taburları ile Jandarma Komando Taburu ve Jandarma Özel Harekat grubunun katılımıyla.

halkla teröristi birbirinden ayırdı. bir günlüğüne Hakkari'ye gelenlerden 5-6 gün Tugayda kalmak zorunda kalanlar oldu.O. yeniden doğmuş gibi oldu. Hiçbir yerde kendini güvenlik içinde hissetmiyor. . büyük bir bölümü panik halinde Kuzey Irak'a çekildi. Amerikalı terör uzmanları. Değişmez sonunu korku içinde bekleyecek. bu durumun terör örgütünün ele geçirilen talimatlarından açıkça anlaşıldığını belirtiyorlar. Bölgede ziyaret için dolaşan bazı karargah generallerinden. PKK artık buralarda barınamıyor." Aralık 1994'deki hava koşulları. Örgütün hızla baş aşağı gittiği şu dönemde bu hedef yok edildiği takdirde.S veriyor. imha edildiğini. "Apo ve PKK. Yurt içindeki barınma noktaları imha edildiği için daha önce olduğu gibi yeniden toparlanmaları çok güç. kimse kimseyi tutamazdı. Bu gelişmelerin göstergesi içerde de somut olarak yaşanıyor. Apo'nun geçtiğimiz günlerde batılı ülkelerin devlet başkanlarına ve uluslararası kuruluşlara gönderdiği mektup bir tür S. Aralık ayında PKK'mn hiçbir eylemi görülmedi. Alınan duyumlara göre. Geçen sene kışın dağlarda ve PKK kamplarında harekata katılan askerlerin yarısı terhis olmuştu. Bana göre bu hep beraber intihar etmeye karar vermekten başka bir şey değildi. gene de. kar sığınak ve mağaralarında bir hafta on günlük süreler zarfında kaldılar. Bu derece saf olmaları mümkün değildi. kan dökmeye. laşan 5. Örgütün bir çözülme dönemine girdiğini. yer altı gücünü oluşturan milisler dahi. Yolların bir bölümü trafiğe açık olmasına rağmen mayınlama faaliyetini çok seven ve artık bu işte uzmanlaşmış. Bütün birlikler kendi sorumluluk alanlarında kritik olan yerlere kısa süreli sürpriz çıkışlar yaparak. Yıllarca dünyanın en acımasız teröründen bunalan yöre halkı. Fakat silahlı dağ kadrosuna ait ne bir militana rastlandı. yediği ağır darbelerle gücünü ve moralini yitiren PKK'run "genel af karşılığı silahları bırakma" önerisine hazırlandığını belirtiyorlar. Bu nedenle mektubunda ateşkese razı olduğunu vurguluyor.O. Sabah: "Apo'dan panikteki örgütüne gözdağı: Yürütülen operasyonlar sonucu büyük darbe yiyen PKK'yı ayakta tutmaya Abdullah Öcalan. ne pahasına olursa olsun yapana denir. Hepsi ve her şey dağılır. kanlı geçmişi ve taşınamayacak kadar ağır günah-lârıyla tarihin bataklığına gömülmektedir. Türkiye'nin siyasi çözüme razı edilmesi için girişimde bulunulmasını istiyor. Gökyüzü nadiren göründü. Dağ ve Komando Taburları kışlalarının civarında hazırladıkları yer altı. katliamlara dayalı örgütünün artık çıkmazda olduğunun farkında. Türk topraklarına yakın kamplar olamazdı. 12 Aralık Hürriyet. sezgi gücümüzü bu faaliyetin yeri ve zamanına odakladık. ne cephe teşkilatı. Sürdürülen operasyonlar. Fakat yer. örgüt elemanları arasında büyük moral bozukluğu ifade eden VVashington'daki terör ve istihbarat uzmanları. fırsat hedefleri aradılar. terör öncesi döneme dön1994 Dönemî 263 dü. 1993'ûn bu aylarını aratacak kadar sert ve kötüydü.500 kişiyi topluyor ve orada uzun bir süre kalabiliyorlardı? Kongre yapılacağı doğru olabilirdi. S. Kongre öncesi sert bir mesaj yayınlayarak örgütüne "gözdağı" verdi. Yeni katılanların hepsi batı bölgelerinden gelen çocuklardı." 262 Unutulanlar Dişinda Yen! BIr Şey Yok "Kahraman. bu işte yoktular. Güneydoğuda il ve ilçe merkezlerinde durum. örgütten kaçanların olduğunu belirten Öcalan "Artık acımasız olacağım ve hesap soracağım" diyor. Günün 24 saatini buralarda geçirip derin kar ve şiddetli soğuklarda bedenen ve ruhen dayanaklıklarını arttırdılar. yak-. Bölgede aralıksız devam eden operasyonlar nedeniyle PKK'nın ağır kayıplar verdiğini. Artık can derdine düştü denilebilir. ne de herhangi bir sıcak temas oldu. ne de şehir ve kırsalda milisi kalırdı. Apo'nun kaderi. Sürekli kar yağdı. PKK lideri." 15 Aralık 1994. Bütün haber kaynaklarımızı. 16 Kasım 1994 Sabah: (Washington) "Amerikalılara göre PKK'nın sonu geliyor. böyle bir avanaklık olur mu? Olurdu. yapılması gerekenleri hiçbir kişisel kaygı duymadan.S mesajı niteliğindeydi. PKK'nın ne silahlı dağ kadrosu. Kuzey Irak'ta yakınlarımıza sokulacaklarına ihtimal vermemekle.

Bunun üzerine: "Bölgeyi görüyorsunuz. Arkadaşlar! Bu bir namussuzluktur. Çoğu örgüt mensubu (Ya kaçarız. Genelkurmay Başkanı'nın 'Türk Silahlı Kuvvetlerinin tamamı izlesin" isteği üzerine üçüncü. 4 Ocak 1995 günü TV'de gururla ve özenle seyrettiğim granit gibi sağlam. Hakkari için ayrı bizim için ayrı olmak üzere iki program yapılacaktı. Yüzlerce telefon. becerikli. Milletin ruhunu. iki kişiyi aç bırakır' karar sizindir" dedim. bunun bir bölümüne de Tugayı dahil etmeyi düşündüklerini. konuşun. şehirlerden. Bütün bu olanlara şimdiye kadar ses çıkarmamıştım. bir kısmı aşağıya çıkarılmıştır. Hava şartlan çok kötü fakat hiç belli olmaz. gönlü dolu. gelecekte burası Đsviçre olacaktır gibi. Aklınızı başınıza toplamanın zamanı gelmiştir. Dağ ve Komando Tugayı olarak ayrı bir program yapın. yüzlerce kart. Yardımcınız olsun "du. bizim size sınır koymamız gibi hiçbir şey söz konusu bile olamaz. dağlarda 3000 metrenin üzerinde ters lale vardır. halkın talebi üzerine de dördüncü kez yayınlandı. moralimiz yükseldi. kışladan herhangi bir saatte aniden ayrılabiliriz. TRT ekibi çekimine ertesi gün başladı ve 24 saatte bitirip Tugaydan ayrıldı. Ama bir çözülme dönemine girdik. Türk olarak gururlandık. tahammüllü Türk askerinin coşkusundan gu1994 Dönemi 265 . Önce şaşırmışlardı. (Bu işi başaramadık) diyorlar. Hepsinin söylediklerinin özeti: "Duygulandık.. astsubay ve askerle istediğiniz konuda. Berçalan Yaylasında baharda binlerce çeşit çiçek açar. Anadolu'da bir söz vardır: Tek kişilik bir 264 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok I azık. "Bağrı yanık. ama bunu kendilerinin bileceği bir şey olduğunu söyledim.. Fakat böyle bir programın arasında 5-10 dakikada da Dağ ve Komando Tugayını sıkıştırmanın da bizi bir süs gibi takdim etmenin ötesine geçmeyeceğini. acı çekmekten bezgin hale gelmiş. O nedenle çalışmanızı en kısa zamanda ve 24 saatte bitirmelisiniz. Bize bir şey olmayacağına olan inancımız tazelendi. hayran olduk. Bize program vermenize. Bunları yapanlardan hesap soracağım. Ve bundan sonra yargılayarak tasfiye edeceğim. Her şey doğal ve günlük yaşamın bir parçası olmalı. Bir şey yapılacaksa tam olmalı. Keşke sizlere daha farklı bir şeyler yapabilsek ama elimizden dua etmekten başka bir şey gelmiyor.Ele geçirilen mesajda Abdullah Öcalan şunları söylüyor: "Örgüt kriz üzerine kriz yaşıyor. Aynı gece saat 02:30'a kadar Tugaya telefonlar yağdı. Halktan gelen mektup. ya da altımıza yaparız) diye düşünüyor. PKK'nm şerefsizce insanlık dışı zulmü içindeki çalışmalarınızdan dolayı tebrik ediyorum. sabalardan. Đmha oluyoruz. k. cesur. yorgun. köylerden yaşayan halk aradı. bitkin. Kaçanlar çok. senaryo bildirmenize." Öcalan 5. Đstediğiniz subay. öğrencilerden. her meslekten. Kongre öncesi böyle sert bir mesaj yayınlayarak örgüte gözdağı verip paniği önlemeye çalışıyor. mektup ve telgraf geldi. Kendilerine: "Hakkari'de kilim şöyle dokunur. Aksine halk böyleydi. yapacaksanız Hakkari hakkında ayrı çalışma. Genelkurmay'dan izin aldıklarını" söylediler. TRT "Hakkari Daf ve Komando Tugayının 24 saati" adıyla programı yılbaşına üç gün kala yayımladı. duygu ve düşüncelerini göstermeleri nedeniyle. başlı başına bir kitap olur. karın yüksekliği ilçelerin konumuna göre bir ila iki metre arasında değişiyor. Çekim ekibi kendi aralarında görüştü ve "tamam" dediler. sizin program sürenizde bu sağlanamaz. Sebebi. kart ve telgrafların hepsi ve metinlerin tamamı yazılsa.. "Hakkari ile ilgili 45 dakika veya bir saatlik bir program yapacaklarını." Aralık ayının son haftası TRT'den Gezelim Görelim programım yapan ekip Tugaya geldi ve. Aksi halde biz programda yer almayız. Tersi olduğu ortaya çıkü. umutsuz insanlarla karşılaşacaklarını ummuşlardı. Neye ihtiyacınız varsa karargahın size bunları karşılaması için emir vereceğim" dedim. Allah sizden razı olsun. Her sosyal sınıftan. Bunlara kalsa örgüt bir günde tasfiye olacak. TR^ tarafından ikinci kez bir daha yayınladı. göz yaşlarımızı tutamadık. istediğiniz yerde görüşün. Bu program. Batıda herhangi bir yer için yapılan programların şu dönemde ne yeri ne zamanı olmadığını. gözü dolu makus talihini yenen bir milletin az okumuş bir ferdi olarak.

Gökten kar değil. yüksek dağ başında. Özellikle şehit olan evladımızın. 24 saat onlarla birlikte mevzide beklemek. Muhterem Komutanım. boğazda yapması için nüfuz suiistimali yapmazdı. Ne kadar gurur duysanız azdır. Birer Fırat. bu şerefli tadı tatsaydım diye adeta haykırıyonım" ama elden ne gelir. alınlarınızdan defalarca ve hasretle öpüyorum. öperim. Başta siz olmak üzere bütün subay. erbaş ve erlerinizin yeni yılını kutlar. Sen şehit oğlusun. yürek dolusu saygı ve sevgiler sunarım. Ata'ları gibi PKK'ya değil. Türkiye Cumhuriyeti bütün olarak kalacak. elbisemi. yedi düvele meydan okuyan siz evlatlarımın yanında olmak istiyorum. hem gururlandırdı. "keşke ben de askerlik çağında olsam da . . Dr." Prof. gözünü avına dikmiş. Aünç ÇOLTU-Bursa I "Müsaadeniz olursa. O şerefe erişebilecek kişinin damarlarında asil millet kanı. cebinden kutsal şiir çıkan. Bizler sıcak ev ve iş yerlerimizde rahat rahat oturur ve çalışırken sizlerin tüm tabiat şartları ve teröre karşı bu zor görevi. ruhunda Büyük Atatürk'ün ilkeleri olması gerekir. Mümkünse şiirin metnini yazılı olarak bana gönderilmesi için emir ve müsaadelerinizi istirham ediyorum. kendisine şefaatçi olacağına inanan o şehit yavrum. beyaz karlar üzerinde. bazı ana babalar evlatları güneydoğuya gitmesin diye. duygularımı Mehmet Akif in hepimizin bildiği dörtlükle ifade etmek istiyorum. 24 ay askerlik yaptım ve Kıbrıs Harekaü'na katıldım. göğsümüzü kabarttı. Kızılırmak. tanı! Düşün altında binlerce kefensiz yatanı. göğsümü siper etmek istiyorum. Atatürk'ümüze ve bu toprağın altında kefensiz yatan ecdadımıza sözümüz var. Bu mektubu can ve cesaretle şahlanan bir atın üzerinde dolu dizgin bir ruhla ve iştiyakla yazmayı bir vazife saydım. Bu vatanın. coşkuyla yürütmeniz. astsubay. Ayrıca gururlarıma vesile olan o günkü ekranda bir yiğit asker tarafından okunan Mustafa Kemal şiiri Cumhuriyet çocuğu olarak beni çok duygulandırdı. 266 Unutulanlar Dişinda Yen! Bîr Şey Yok Bastığın yerleri "toprak " diyerek geçme. alınları tertemiz insanlar olarak aramıza gireceksiniz. Đşte ömrümün son basamaklarında ve 74 yaşına basmış bir ihtiyar birisi olarak. Şayet mümkünse küçük kütüphanemde saklamak kaydıyla şiirden bir adet gönderilmesi hususunda zahmetlerinizi bekler. millet için. cebinden çıkmış olan şiir bizi fazlası ile duygulandırdı ve saklamaya dahi gerek duymadık olan göz yaşlarımızı. postallarımı versinler. hem de göz yaşlarımızın akmasına neden oldu. TRT-1 kanalından sizleri seyrederken.rur duydum. Çünkü kainatı yaratan Yüce Allah. Dicle. buz yağsa. Yeşil ırmak ve Sakarya nehirleri ile nice nehirlerimiz oluşturuyor. Sayın komutanım. vatan için. muhterem şahsınızda Türk askerinin yeni yılını kutlarım" Cahit OVALi. "Dağ Komandosu olmaktan gururluyuz" diyordunuz. imanı sarsılmaz evlatları olarak. doğanın bütün güç şartlarına karşı mücadele etmek ve onlara sıkılacak kurşuna. Ve bu sevgi çemberi içersinde hepsini kucaklıyorum. gönülden hizmet etmeyi her kula nasip etmez. bizleri gururlandırdı. Sayın komutanlarıma yalvarıyorum. Sizleri seyrederken göz yaşlarımı tutamadım. Đşte o zaman. 30 yıl önce bıraktığım silahımı. kartalları gibiydiniz. şiirin metnini yayın sırasında heyecandan kağıda geçirmeyi düşünemedim. Atatürk'ün veciz sözleri kulaklarımda çınladı. başı dik. cennetine almaz. Şayet herkese nasip olsa idi. incitme yazıktır ata Vm Verme dünyaları alsan da bu cennet vatanı. onlarla omuz omuza. canla başla. saygı ve sevgiyle kucaklar. eğitimini Marmara'da. siz ve sevdikleriniz. omuzlan kalkık olarak. üzerindeki her eşyanın ahrette. Bu sözden dönen namerttir. Konya Karapınar "Hakkari Dağ ve Komando Tugayının TV'deki programı ailece bizi hem sevindirdi. diğer bölgelerde. hepinizi Allah'a tekrar emanet eder. Yaradanın huzurunda o kimselerden davacı olur. inanın büyük bir gurur ve haz duydum. 55 yaşındayım. Bu sözden döneni. Bu sırada dolu gönlüm ve dolu gözümden sevinç yaşları boşalıyor. Bu görev de bir gün bitecek.

O asker gibi kimseyi ağlatamadım. bu derece güçlü bir ruha çıkaran sizi ve maiyetinizi canı gönülden kutlarım. Bundan 36 yıl önce. subaylarınız da mert. Umudunu bağlamışsın hakka. Allah'ım nasip etse. kelimelere sığdıramam. Özalp köylerinde öğretmen olarak verdiğimiz mücadele. sizinkinin yanında anımsamaya bile değmez. Allah senin yardımcındır." Berra Atasagun Đstanbul "TRT-1'de programınızı izledim. Her şeyinizi tek bir kelime ile tarif etmek gerekirse "muhteşemsiniz". Zira sizler. şu içinde bulunduğumuz karamsar ortamda. Göreviniz o kadar şerefli ve gurur verici ki. Sizler oradasınız. sağlıklı günler diler. Asker oğlu asker. Tüm harekat ve eğitimlerinizde başarılar.Çok değerli komutanım. pırıl pırıl üniformalarınızı. gittiğiniz askerlerinizle birlikte dönmek nasip etsin. Bu askerlerimizi böylesine yetiştiren. Gecenin bu saatinde. Şaştım nizamiyedeki nöbetçi askerine. işte onlardır ana. Saygılar sunarım. Generaliniz babayiğit. disiplinli yüksek bir güç gördüm. Şanı büyük askerim kükremişsin Hakkari 'den. O pırıl pırıl tesislerinizi. Ya gazi olurum. müşfik bir baba ve emsalsiz bir eğitimcisiniz. ne konuşmanda ne cevabında. hem generalin hem erin. hiç beklemem tezkere. Bu topraklar bölünmez. Gerçekten olağanüstü. inişine hayranım. millete bir ışık oldunuz. belasız. Ermeni uşakları yaklaşamaz sana. iyi bilirsin onu. Ata'nın izindesin." Nurgül MELHOŞ Diyarbakır 268 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok "Bu şiir. Böyle evlat doğurur. imanlı bir nefersin. gururlandık. ben de gelsem askere. bizler rahat uykuda. eşim ve ben son derece onurlandık. Sevgili Paşam. Cepheden cepheye yorulmadan koşarsın. bu kahraman delikanlılara da hayırlı tezkereler dilerim. inancın sağlam senin. vazgeçmezsin Hak 'tan. Allah korusun. hem vatan savunucusu. büyük gurur duydum. Allah 'im kuvvet versin. duacıyım sizlere. Fevzi Çakmak yerine. Dağ ve Komando Tugayı'nm TV programından esinlenerek tarafımdan kaleme alınmıştır: Ne güzel yakışmışh beyaz elbisen sana. aynı zamanda askerlerinize sevgi dolu ve babacan tavırlarınız da bizi çok duygulandırdı. 1994 Dönemi 269 . Duygulandım. size ve tüm silah arkadaşlarınıza kazasız. Vatanın namusu uğruna canımız feda olsun. Şahsınızın gayet disiplinli. Allah hepinizi korusun ve tüm harekatlarınızda. Ne mutlu size ve ne mutlu siz vatanseverleri yetiştiren Yüce Türk Milleti'ne!" Emekli Öğretmen Muzaffer Savaş Uşak "Dağ ve Komando Tugay Komutanı olarak yetiştirdiğiniz askerlerinizi TV'de seyrettim. Se?ı bilirsin Iıerşeyi. Kar üstünde hedikle. Nöbetteki o askerin heybeti bana yeter. hem katıksız bir Atatürkçü. Siz var oldukça. Asker kendini koymuş. Kaybolduğunu sandığımız yüce değerler bize ta Hakkari'den ses verdi. Elindeki tüfeğin namus meşalen senin. Bu programı seyrederken. masalardaki güzel yiyecek ve içeceklerinizi görmek bizi çok mutlu etti. Ben o kadar şiir okudum. sandım asfaltta gider. vermesin size keder. kalsa bir tek fert. hepinizi en ulvi duygularımla gözleriniz ve alınlarınızdan öperim. oturup size bu mektubu yazmayı borç bildim. keyiflendik. ya şehit. Görmedim bir eksikliğini. bizlerde olmaz ki dert. Helikopterden atladın." Bülent Bilge Samsun 1994 Dönemi 267 "Bu gece sizi ve tugayınızı TRT-1 'deki programda izledim.

anne ve babanız yürekleriyle sizin yanınızda. Yüreklerinizden. yüreklerinizdeki engin vatan sevgisini. Her zaman manen. Sizleri her yerde savunacağız. kardeşiniz. iftiharla.Heybeti ve duruşu onun disiplinidir. Gördük ve inandık ki. sevincimizi ve coşkumuzu göz yaşlarımızla paylaştık. Sizinle iftihar ediyoruz. Ne mutlu size. emperyalist güçlerin beslediği eşkıya çetesine verdiğimiz mücadelenin güç tabiat koşulları içindeki Aralık ayının son günlerinde ve 4.1. Beni coşturdu.1995 tarihindeki tekrarını TRT-1'den ailece gözlerimiz yaşararak. Dünyalara sığamadım. Aydın'lı. Çok heyecanlandım.) TV'de programınızı izlerken sizlerle gurur duydum ve Türk Yur-du'nun sizin gibi evlatları olduğu sûrece varlığını ve bütünlüğünü koruyacağına bir kez daha yürekten inandım. görünmeyen desteğinizde olacağız. aşkını bizlere de aşılıyorsunuz. hayranlıkla seyrettik. Ama sizin yürek ve bilekleriniz dururken bize sıra gelmiyor. Hiçbir güçlük." Belgin GÖKCÜL Buca. Bu vesileyle başta Zat-ı aliniz olmak üzere emir ve komutanız altındaki subay." Öğretmen Ali ÖZKAL Düzce "Emekli öğretmenim. milyonlarca bacınız. Bir askerinizin Atatürk'le ilgili olarak okuduğu şiiri nefesimi tvıtarak dinledim ve çok beğendim. gurur duydum." Emekli Öğretmen Beyhan OLCAYTU Yalova. Eğer gönderirseniz bu kederli aileyi çok mutlu edersiniz ve size minnettar 270 Unutulanlar Dişinda Yen! Bir Şey Yok kalırız. ne mutlu onu doğuran ana ve babaya. Ailem adına şükranlarımızı sunmayı istedim. sönmesin. Mavi bereleriniz dimdik duran başlarınızı yüceltmeye devam etsin. Bin tane PKK'lı yetmez bir neferine. Ey Sivas'lı. AliALBAYRAK Çaykara . Size ve Tugayınıza ne yapılsa azdır. Kutsal görevinizde size ve silah arkadaşlarınıza saygılar sunarım. dün geceki programda bir şiir söylendi: "Bana bir şarkı söyle Atatürk'üm". Saygılarımı sunarım. O şiirin elimde olmasını bilseniz ne kadar çok arzuladım. o dik başlarınız eğilmesin. ellerinizden öpememenin ezikliğini duyduk. gururla.• mek üzere gönderirseniz çok mutlu olurum. astsubay erbaş ve erlere saygı ve sevgilerimi sunarım. ağabeyiniz. Sizler orada sadece vatanı savunmuyorsunuz. Sayın komutanım programda bir Mehmetçiğin okuduğu Atatürk'le ilgili şiirin bir kopyasını çoğaltmak. Đnanın televizyonda sizleri izlerken alınlarınızdan değil. Var olun. Bu şiiri temin edebilir miyim? Çok önemli ve yoğun uğraşlarınız içinde bu konu ile sizi meşgul etmenin ezikliğini duyuyorum. Dün gece Tugayınızı TV'de izledim. Biz milyonlarca Türk ailesinden sadece biriyiz. Yeter ki Allah şaşırtmasın. Sizden ricam müzenizde yazılı olan şiirin bir metnini bize göndermenizdir. Aradahan'lı ve tüm Türkiye'li komandolar! •Milyonlarca evde. Büyük Atatürk'ün belirlediği "Misak-ı Milli" 1994 Dönemî 271 hudutlarımızı hiçbir güç değiştiremez. Allah gücünüze güç katsın." Girgin Ailesi adına Neslihan GĐRGĐN Bursa "Ülkemizin ve devletimizin bütünlüğüne karşı.Kabataş Köyü. ağladım. Sayın komutanım. Keşke kızları da askere alsalar da biz de hainlerle vuruşsak. Ey bu vatanın gerçek sahipleri! Sizlerin yaptığı kutsal hizmeti şimdi olduğu gibi gelecekte de anlatacağız. Tez günde muvaffak olun inşallah. TV'de Tugayınızı büyük bir gurur ve gözyaşları içinde seyrettim. duygulandım." . ne mutlu vatan ve millet bilincini ona öğreten öğretmene. Duygularımı anlatacak kelimeler bulamıyorum. Kardeşim 5. Đstanbul "Ben bir şehit ablasıyım. hiçbir umutsuzluk sizi yıldırmasın. Đzmir "TRT'de defalarca Tugayınızı izledik.1991 'de şehit oldu. Trabzon (Şiirin tamamı 15 kıtadır. gözlerinizden yansıyan o coşku (bütün komandolarda vardı) hiç eksilmesin.7. Ne güzel şeydi o öyle. Türkçe öğretmeni olarak görev yapıyorum ve şiir ilgi alanlarımın başında geliyor. sağ olun. Gurur duyduk. Đstanbul'lu. Hele şehit kardeşimin üzerinden çıkan "Komando Olmak Onurumdur" adlı şiir okunduğunda göz yaşlarımı tutamadım. dostlarıma hatta okullara veril. Çok değişik ve çarpıcı buldum. Lütfen bana ulaşmasını sağlayabilir misiniz? Size ve komandolarınıza saygı ve sevgilerimi sunarım.

" M. TUNÇ "Bizlerin yatağında rahat uyumasını sağlayan siz yüce Türk evlatlarına bu birkaç satır kesinlikle yetmeyecektir. bu vesile ile sizin. Nöbetteki ağabeyime selamlar. Sağ olun. sizlere duacıyız. Bana şiirin bir fotokopisini gönderebilir misiniz? Sayın komutanım. sizler her gün bizim dualarımızda ve kalbimizdesiniz. Dünyanın bütün güzellikleri sizlerin olsun dilerim. bizim yetiştirdiğimiz Mehmetlerle vatanımızın serhat boylarında gururla bekleyen Peygamberimizin kutsal mücahitlerisiniz. Vatanımız için çalışan herkese dua eden teyzeniz. TVde sizleri sevinç ve gurur gözyaşları ile seyrettik. belki inanmayacaksınız hüngür hüngür ağladım. Bizler için siper etmiş gazilerimize şükran borçluyuz. zaferin sizin olması için dua ediyoruz. Allah'a emanet olun. astsubay ve askerlerimize saygılar sunarım. Gördük ki hepiniz ama hepiniz bir Mustafa Kemal'siniz. Sizleri televizyonda izliyor ve heyecandan ağlıyorum." Sevim ÖNEL "Merhaba Dağ ve Komando Tugayı." Meryem KÖPRÜCÜ Eskişehir "Dağ ve Komando Tugayı'mn programında şehit olan bir Mehmetçiğin ölmeden önce yazdığı şiir okunurken. evde büyüklerimden şunu duyardım: "Her ko1994 DönemĐ 273 . N. En içten dualar sizin için. Tüm subaylara ve askerlere selam ederim. Size ve maiyetinizdeki tüm çalışanlara saygılar sunarım. Nuri SOLAZ Ankara "Kahraman yavrularım. Ben küçüklüğümde. Hepinizi sevgi ile kucaklıyorum. Bunu yazan Meryem Köprücü." Arif izzet HAKSAL Gaziantep "Televizyonda programınızı görünce duygularımı satırlara dökmek istedim." Sizler değerli Paşam. Kuş uçmaz kervan geçmez yollarına. benim ineğimi parçaladınız" diye ağlamıştır. Büyük Atatürk bu yurdu kurtarırken ülkenin doğusu baüsı diye ayırmadı. Hoşça kalın. Büyük Atatürk öldüğünde. Mustafa Kemal ölmedi. Toplumlar vatanları dışında hiçbir yerde huzur bulamazlar. ineğini kurtlar parçalayan Muş'lu bir köylü: "Ey kurtlar. Çünkü vatan bağımsızlık demektir. Benim ricam şehit olmuş bir ağabeyimin cebinden çıkan şiirin adresime postalanması. merhaba Türkiye'nin gururlan. Doğusuyla batısıyla bu yurt bu millet bizimdir. Bir Türk genci olarak çok duygulandım. bağrımız kabardı. TV'de sizi izledim. Saygılarımla. Ancak elimizden başkası gelmiyor. Sizleri TV'de seyrederken duygulandık. Allah yanınızda olsun. var olun. Bu mektubu size Eskişehir'in GökçeyaylaKöyü'nden yazıyorum. Aziz şehitlerimizin ruhu şad olsun. ölmedi diye hep duyardık. çok heyecanlandık. ama bunu gördük. çok etkilendim. Düşüncelerimizde hep varsınız." Süleyman BALCI Mardin "Ben 18 yaşında lise 2. baykuş tüneği olmuş harabelerine bile hayranım. Allah'a emanet olun. sınıf öğrencisiyim. Hiçbir zaman yalnız olduğunuzu düşünmeyiniz. yollarına kurbanım." Hasan ERKOÇ Kırıkkale 272 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok "Vatanımız ve bizler için. Şairlerimiz ne güzel söylemiş: "Ey vatan sen ne güzelsin. subay." Dr. her şeyin gönlünüzce olmasını diliyorum.Orhan AKMAN Zonguldak "Hakkari Dağ ve Komandoları hepinize merhaba. büyük Ata'mn öldüğünden sizin de mi haberiniz oldu. yüreğiniz gururla dolsun. Ben Bursa'da lise öğretmeniyim. ancak yaşayanların tahmin edebileceği zor şartlar altında canınızı hiçe sayarak verdiğiniz hizmet karşısında minnetle eğiliyorum. Allah yardımcınız olsun. her şey istediğiniz gibi olsun. Çok duygulandım. Hepinizi kutluyor. senin dağlarına. Gökçeyayla Köyü'nden kucak dolusu selamlar.

Lüt-. destan destan dolaşan Türk. Bu sözleri ağabeyini askere gidince özellikle duyardım." Mehmet Emin Yurdakul Öğretmen Abdullah Akın Bursa "TV'de Hakkari Dağ ve Komando Tugayınızı gıuv. Siz ve tugayınız mensuplarına uzun ömürler diler. gibi evlatlarınızı izlemeniz daha büyük bir duygu. Lütfen kabulünü arz ederim. Bir subayınızın Türk bayrağını alıp dalgalandırması beni çok duygulandırdı. Bir Türk ailesi olarak şanlı tarihimize yakışır bir şekilde bu kutsal görevinizi en iyi şekilde yerine getirdiğinizi görünce bu vatanın asla parçalanmayacağını bir kez daha anladık. canım sağ olursa. samimi. canlı. Düşünmeden evlat. bir hatıra olarak Tugayınıza ait birkaç anı gönderirseniz (kep. Sayın Paşam. 1995 yılında inşallah bu pisliği temizleyip ulusça rahat eder. ana Şu çorak toprağa rengi sen verdin. Sevgili Paşam. komutanlarıyla iç içe. Herkes cesur. Sayın komutanım sizin bir bab. duygularımı tam olarak yazamadım." Cem Sünger Karşıkaya. Gü274 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok zel vatanımıza göz dikenlerin canına okumak için emrinizde asker olmak istiyorum." Fikri Uçar Hasanbeyli Bahçe. Hakkari'ye gelip elinizi öpeceğim.) "Tugayınızı TV'de büyük bir gururla izledik.yunun kuzusundan kurban. ağladım. öğrenciterimle sizin sözlerinizi derslerde uzun uzun konuştuk. Çünkü her el öpülmeye değmez.s. onu da gönderirseniz seviniriz. her ananın evladından asker olmaz" derlerdi. gururum. Türkiye için el ele verip Atamızın istediği yere ulaşırız.n kabul ediniz. Ben de sizlere bir öğrencimin el yazısıyla kaleme aldığı milli şairimizin şiiri ile kendisinin şehitlerimiz için yazdığı bir şiirini gönderiyorum. Bu duygularımdan dolayı size bir Türk bayrağı hediye ediyorum. gibi) ailecek bizleri mutlu etmiş olursunuz. yavuklu. Kendimi böyle candan hissediyorum. Müzenizin duvarındaki şehit evladımızın yazdığı şiiri. Bir gün ne pahasına olursa olsun imkanım elverirse. Adana (Fikri Uçar o günün ulaştırma zorluklarına rağmen. Đzmir "Dün akşam TV'de sizi ve Mehmetçiklerimizi içimiz onur. Denizim. Mümkünse şehit olmadan önce bir komandonun yazdığı şiirden göndermenizi rica ediyorum. Ama bizler durumu ve o koşulları tam bilemiyoruz. destan destan dolaşan Türk Tarihe o eşsiz cengi sen verdin. Başka gönderecek güzel bir hediye bulamadım. Vatanım için her an her saniye ölüme hazırım.bere v. Terörün bitmesi için Türk halkından mutlaka istekleriniz vardır. Onların yerlerini doldurmaya hazır. bir anne ve abla olarak göz yaşlarımı tutamadım. eğer mümkünse. Benim dayımın her iki oğlu da şehit oldu. Yüce mertebeye ulaşan şehit Yüz sürmeye geldim topraklarına Dilde. Sayın komutanım çok heyecanlıyım. gnhyüzüm ve dağım sensin Kanımsm dolaşan damarlarımda. Sizlerin ellerinden. emirlerinizi bekliyoruz. 1~ izledim. ı . Bayrağımızın açılmasıyla da gururla. Bilebildiklerimiz TV'ler de gördüklerimiz ve gazetelerden okuduklarımız. Vatanım için ölmeye hazırım. sevinç ve gururla izledik. bir ay sonra sırf duygularını anlatabilmek ve el öpme sözünü tutmak için Hakkari 'ye geldi.. Herkes üstüne düşeni yapsaydı bu iş böyle devam edip gider miydi? Bugün hemen her ilden şehitler var. iŞehit Türk Askeri "Yüce mertebeye ulaşan şehit Yüz sürmeye geldim topraklarına Dilde. öğrencilerim adına sizlerden tekrar tekrar arz ediyorum. bayrağım sensin. . saygılar sunarım. asker arkadaşlarımın yanaklarından öperim. Bir de şehit olan askerimizin bir şiiri okundu.uun. Canım Mehmetçik Ata'mla ilgili şiirini okuyup bizi ağlattı. bunu anlatmama hiç imkan yok.

Sizlerin sayesinde huzurluyuz ve hep sizlere duacıyız. Đnşallah. eğer uğrunda ölen varsa vatandır" düşüncesinin bilincinde olarak yaptığınız mücadele. yüreğimdeki milli duyguların fikriyattan fiiliyata tezahür ettiği hayaümın en verimli ve en renkli günleriydi. Değerli komutanım en derin saygılarımla ellerinizden öper. zat-ı aliniz ve Tugayımızla ilgili her haberde ailesinden ayrı kalmış bir çocuğun hüznünü duymaktayım. ellerinizden öperim. Ne mutlu siz böyle bir birlik yetiştirmişsiniz. ülkemizin kalbimizin attığı yerde koruyan siz sayın komutanımızın ve kahraman Dağ ve Komando Tugayının tüm subay. size ve kahraman Tugayımızın mensuplarına kuvvet ve basanlar niyaz eder." Kara Harp Okulu 2. birliğini iyi yetiştirme gayretlerinin neticesini almanın. tüm mehmetçiklere hayırlı tezkereler dilerim. liderliğin. dans edip oyunlar oynadık." Hasan Hoşoğlu Piyade Teğmen Gata Ortopedi." Kuleli Askeri Lisesi öğrencileri Çengelköy. Mehmet Đlker Budak United States Military Academy West Point. astsubay. Bu şerefli günlerin haürasını istisnai şekilde ömrüm boyunca saklayacağım. Sizlerin nezdinde ulusumuz ve kahraman askerlerimize sağlık mutluluk dileklerimle saygılar sundum. Ankara "Eski bir mensubu olmaktan gurur ve şeref duyduğum Hakkari Dağ ve Komando Tugayının faaliyet ve başarılarını izledikçe gözlerim yaşarmakta. Burada Amerikalılar kendilerinin çok iyi asker olduklarını sanıyorlar. 1987-1993 yılları arasında çeşitli zaman ve sürelerde oralarda uçmuş emekli bir pilot subay olarak çok etkilendim. Oradan ayrıldıktan sonra anladım ki orada geçen iki yılım silah ve kader arkadaşlığının. Öğrenci Taburu Harbi-yelileri olarak emrinizde görev yapmak için sabırsızlandığımızı arz ederiz. Tabur Harbiyelileri Ankara "Sayın Komutanım. saygılar sunarım. Dağ ve Komando Bölük Komutanınız "Sayın komutanım. Yıldırımdır. Mümkün olsaydı da Amerikalılara seyretmiş olduğum TV programını gösterebilseydim. işe yarama duygusunun. askerlerimizin gösterdiği motivasyon inanılmaz ölçüde övgüye değer. New York 276 Unutulanlar Dişinda Yeni BiR Şey Yok "Saygıdeğer Komutanım. bu kış Türkiye'ye geldiğimde Tugayınızı anlatan bir TV programı izledim. Çok etkilendim.Binbaşı . Đçinde bulundukları durum ne kadar zor. muharebe şartlarının ve en önemlisi kararlı ve cesur şahsiyetiniz ile komutanlığın ne demek olduğunu öğrendiğim. Sizleri. Duygularımı anlatamam." Sevim Gürbüz Kilimli. çok gururlandım. yıllardır değerli vatanımızın üzerine inmiş bir karabulutun dağıtılması için sizin destek. şu anda gece 23:00 televizyonda sizi ve Mehmetçikleri gözleri dolu dolu izliyoruz. Ülkemizin bütünlüğüne göz dikme gafletindeki soysuzlara karşı yürüttüğünüz mücadelede yüce Allah'tan. erbaş ve erlerine saygı ve sevgilerimizi sunarız. Meh1994 Dönem! 275 metçiklere uzanan eller kırılsın. Saygılarımızı sunarız." Aydın Ünlütürk Piyade Yüzbaşı 8. ileride sizin emriniz alünda çalışma fırsatına kavuşurum. 2. alnımızda parlayan güneş olacaktır. Şahsınızda tüm Dağ ve Komando Tugayını kutlar. himaye ve önderliğinizde vazifemizi yürütürken yaralanmış fakat bu kötü günlerimizde de birliğimize ait haberlerle yeniden moral kazanmış bulunuyorum. Đstanbul "Asil Türk milletinin namus ve şerefini. kasırgadır" diye ulu önder Atatürk'ün övgüsünü kazanmış kahramanlar olarak selamlıyoruz." Serdar Söylem (E) Kara Pilot Kd. gösterdiğiniz cesaret ve fedakarlık bizim gururumuz. 'Türk budur. Zonguldak "Türk ülkesi ve Milletin bölünmez bütünlüğünün kahraman savunucuları! "Toprak. " Bu şafaklarda yüzen al sancağı ebediyen söndürmeyeceğimize and içiyoruz. ne kadar ağır da olsa.bizlerde coşup. vatanın bütünlüğünü.

Sen ey. Türküler söylerdin Uru meli 'den "Alişimin kaşları kara " derdin. azim ve kararlı. Estergon kalesinden. Bir bar oyna Mustafa Kemalim Titresin meydan Geç oradan Sivas'a. hava gibi. Kara Harp Akademisinde Piyade Yüzbaşı olarak okurken Tuğgeneral rütbesi ile Akademi komulantmdı. ölmezliğin sırrına eren şair. sevgi ile gözlerinizden öperiz. vatanseverlik duygusuyla yaratüğm bu tablodan gurur duydum. başla kıvrak endamınla halaya Efelerin hatırı kalmasın. vakarlı konuşma ve davranışlarıyla askerlik anlayışının eri güzelini sergileyen tüm personelinden gurur duydum. Topla etrafına Bayburtluyu. içleri aydınlatan. bilgi. Sonra. Kara Harp Okulu 1 nd sınıfta ben öğrenciyken Kurmay Yarbay olarak Tabur Komutanım. Şimdi de biz türkü yakalım sana 278 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 279 Milletçe söyleyelim." Dursun Pekel ve Eşi (E) Tümgeneral (Bu tarihten biiüaç yıl sonra rahmetli olan Dursun Pekel Paşa. kürsüleri koy bir yana Bir şarkı söyle bize Mustafa Kemalim. su gibisin. şen şakır türküler söylettin Milletine sen. Hep. Dalgalansın Mustafa Kemal'im''. At mermer örtünü üstünden Bir meclis neşve kurduk sana Cepheleri. Hep beraber söyleyelim türkümüzü Dağ dağ. Dadaşı Bir şarkı söyle. feragat. "Komando Olmak Onurumdur" şiirinin yanında en çok talep edilen "Bir Şarkı Söyler misin Bize" isimli şiir ise şuydu: Bir Şarkı Söyler misin Bize "Bir şarkı söyler misin bize Mustafa Kemal'im ölmezliğe dair. Büyük mimarı Türkiye'mizin Bir şarkı söyler misin ? Üzme yetişir. dillere destandı Mustafa Kemalim. zeybek oynayışın. Tüm tugay mensuplarınıza sağlık ve üstün başarı dileklerimizi sunar. Tebessümleriyle. şehir şehir. Haykır yedi düvele. şahane düşmezdi dilinden. üzme derdin bir zaman Neydi derdin söyler misin ? Şahane gözler. Çarşamba günü Tugayınızla ilgili programı TV'den büyük bir zevk ve dikkatle izledim. Sana bağlılığımız. Ey en güzel gözlerin sahibi için kan ağlasa da yüzün gülerdi. köy köy Dalgalansın bayrak. Sizi bütün içtenliğimle kutluyorum. hüzzam makamına kaldı işimiz. . Şarkı söyleyişin. Büyük bir emek. Sensiz mahur faslım Neyleyeüm gayri. meydanları. diz çöktüren sesinle "Dağ başını duman " almışı. şiir okuyuşun Nutuk verişin. seni sevişimiz Bize güneş gibi.1994 Dönemi 277 "Sevgili Osman Paşa kardeşim. Tuna 'dan kaç kere Bize selam gönderdin.) Halktan kim ne istedi ise kendilerine gönderildi. Bir harman dalı oyna Mustafa Kemal'im Kaysın altımızdaki toprak.

benim görüşüme göre. güneyde Irak'tan Hakkari'yi kuşatan kamplara kaçma ve kurtulma imkanları olmasa. Đçini tam bilen güvenilir kaynaklar bulamıyoruz. Dikenler içinde bir sarı gül vardır. Bu kampların yurt içindeki kamplara uzaktan yakından hiçbir benzerliği yok. Bunu bile yapamadılar. 11 farklı yerde ayrı ayrı kamp yeri olduğunu tespit ettik. Şayet sınırı cephe halinde geçip Kuzey Irak derinliklerine çekilmelerine fırsat .) Halen Hakurk'ta 1. tahmin ediyorum. Böyle bir şeyi kabul edilebilir kabul etmek bile gaflet ve acz işaretidir. umulmadık yerlerde pusu kurarlar. Hava şartlarının ne zaman düzeleceği belli değil. Yani karşı taraf bizi hazırlıklı bekleyecek. Yıllardır ilk defa böyle bir durum meydana gelmişti. Hakkari. 5-6 gün havanın uçuşa uygun olması gerekiyor. 30-35 bin civarında da asker katılacak. Yüksekova. Planlarını ona göre yapsınlar. Bu kadar kuvvetin sınırlara yığılacağından. inanıyorum ki. operasyondaki birliklere gece mutlaka saldırırlar. Bölgedeki Talabani ve Barzani peşmerge ve köylerinden de çok iyi yardım ve destek görürler. ."Uçun kuşlar uçun! Doğduğum yere. Komutan. bir serin dere. Şemdinli ve Çukurca bölgelerinde kampta. Zehirli dev ağacın kökü ve saçaklarının büyük bir kısmı kazılarak topraktan dışarı çıkarıldığından artık yeterince beslenemiyordu. Yurt içinde PKK'nın silahlı en küçük bir unsuru olamazdı. Bütün bunlar Kuzey Irak operasyonlarını farklı bir hale getirir. Gene de Hakurk alanı içinde. külleri dahi kalmayacaktı. yan yatmış bir haldeydi.Sen de bizle beraber aynı tarihte Hakurk'a gidersin. mezrada değil devrilmek ve yıkılmak. bir kaç mayın. malumlarınız ben Hakurk'a harekat için hava durumunu takip ediyorum. Hakkari topraklarında tek bir PKK hareketine rastlanmadı. Bu kamp çok geniş ve en büyük PKK alanı. Đki ay boyunca en azından milislerin. dağda. Yalnız şunu arz edeyim. Gövdedeki muhtelif kalınlıktaki dallar ve onların üzerindeki yüzlerce yaprak. suikast düzenleme gibi eylemlere başvurması lazımdı. Haklı olarak kar yoğunken kamptakileri yakalayayım is282 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok tiyorsun ama Mart başında o bölgedeki kar yoğunluğunun fazla azalacağını sanmam. Đleri sürülebilecek en küçük bir bahane dahi beceriksizliğin çaresizliğin ve tıkanmışlığın uluorta açıklamasından başka bir şey değildir. genel operasyona da çok zaman kalmadı. üste. Ormanlar koynunda. Bu önemli değil. Ocak ayının ilk haftası Hasan Kundakçı Paşa Tugaya geldi.Komutanım." Ocak 1995 ayı içersinde de Aralık 1994 gibi. . Bölgede çok iyi bir keşif yapmaları lazım. iki senedir Kuzey Irak PKK kamplarına gire çıka sen buraları yol yaptın. Kuzey Irak'ı haremi ismeti olarak düşünürler. Osman Paşa. Şimdi dağlarında mor sümbül vardır. Doğudan Đran. hay hay biz her zaman hazırız.Komutanım. dedi. çekilme halinde yakaladıkları bir birliğin artçısına mutlaka taarruz ederler. bize hiç değilse. artık sadece gövdedeki mevcut su ve besinle idare ediyordu. (Harita üzerinden yerlerini kendilerine gösterdim. Çukurca bölgesinden Kuzey Irak' a girecek olan Tugaylar senin planından istifade etsinler. uzaktan ateş açma. Sen şimdi Hakurk'a gidersen bütün Kuzey Irak'takiler huylanırlar. ." RızaTevfikBölükbaşt Dördüncü Bölüm 1995 DÖNEMĐ |n 280 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok 1995 Dönemi 281 "Askerler kendilerini asker gibi hissetmelidir. bu kadar insanın çevreleriyle konuşmalarından operasyonun "baskın" faktörü ortadan kalkacak. tecrübelerinden yararlansınlar. Komutan bilir ve emir verir. . sanıyorum gibi sözler kullanmaz. Benim anladığım şekliyle bu genel operasyon Hakkari ve Şırnak altında olacak. Mart ayında Irak' a genel bir operasyon düşünüyoruz.5-2 metre kar var. Buralarda direnç ve dövüşme azimleri çok yüksek. Yere yıkılmak üzere .Osman Paşa Ankara'yla görüştük.

. PKK'nın 5. beş gün süreliydi.Komutanım meseleyi anladım. Ne araştırabilecek. demekle yetindi. Kongrenin Kuzey Irak'ta Haftanin kampında yapılıp bitmiş olduğunu. . Başka türlü nasıl olabilir.Komutanım bizim bölgemiz altındaki kamplarda toplanmamışlar. Kongresini Kuzey Irak'ta Haftanin kampında (Şırnak altı) yapıp bitirdiğini. buraya ulaşmak için geçmemiz gereken akarsular ile Talabani'nin bölgesi olan yerleşim alanları hakkında ayrıntılı bilgiden sonra "Ejder Kış Harekat Planı"nı arz ettim. bu gücün kullanılması karşılığında beklediğimiz bu imhayı sağlayamayız. dedim. nerede bulacaksınız? Nasıl haberimiz olmaz? Tepelerine inip hepsinin işini bitirmeliydik. Karargaha "Ben yok iken. . Kendilerine Đran ve Irak arazileri ile çevrili Hakurk kampı. ne de üzerinde durabilecek bir zamanım vardı.Đşte planların yapılmasında.Aslanım bu kongre Avustralya'da yapılamıyor. Yani 5. siz hassasiyet gösteriyorsunuz.Ben şaşırdım kaldım.Arkadaşlar bu hedefin seni beni olmaz. Yeter ki bu işlerin hepsi biz Hakurk için Hakkari'yi terk etmeden bitirilmeli. "5. bu bir hafta içersindeki telsiz dinlemenizde 5. MĐT faaliyeti gün gün takip ettim. Kongre ile ilgili geçen bir konuşma var mı?" diye sordum. MĐT Daire Başkanı : . bütün ilçe1 284 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok . geçen sene katılamadığım General-Ami-ral seminerine katılmam için bir mesaj geldi. Pratik bir tekne. bu kadar süre devam ettiğini" söylerken dayanamadım: . . Kongre gerçekten yapılıp bitti mi? Hem de burnumuzun dibinde mi yapıldı? Haftalarca bir kaç yüz PKK lideri aynı yerde mi durdu? Bu mümkün değil. Bütün bunları hallederiz. diye cevap verdi. Bu faaliyetlerin yürütülmesinde bir eksiklik olmadı. Hasan Paşa Diyarbakır'a gitmek üzere ayrıldı. dedim. Sordum: . Şırnak'ın 20 kilometre altında toplanıyor adamlar. 17-22 Şubat 1995 tarihleri arasında Hakkari genelinde. Konferansın bölücülükle ilgili kısmında. . Bir haftalığına gittim ve döndüm.Ne anlama geliyor bu? . Sonradan öğrenmedik. şü kadar personel katıldığını. Yani değil Tugay. Şaşırmıştım.verirsek. yapılan konuşmalardan çıkardıklarını" söylediler. "PKK'nın 5. Herkes dinledi kimse farklı bir şey de söylemediği için konferans devam etti. dikkat edilecek konularda sen onlara yardımcı olursun.Đstihbar edilemediğini gösteriyor komutanım. Çünkü Hakurk'a harekat için önce 46 kilometre Kuzey Irak'a girecek. Ocak ayının son haftasında. Kongreyi başlangıcından beri gün gün takip ettik ve ilgili adreslere bildirdik. Gelecek olan birliklerin lojistik ihtiyaçlarını da senin Tugayın sağlaması gerekecek. dedim. Böyle bir şey olur da neden kimsenin haberi olmaz? Kusura bakmayın ama siz bu faaliyeti olup bittikten sonra öğrenmiş olmalısınız. Hakkari'ye döndüm. MĐT Daire Başkanı 16-17 amiral ve generalin bulunduğu salonda böyle bir seri soruya maruz kalınca önce biraz durgunlaştı sonra: . Genelkurmayda yapılan seminerin bir bölümünde Milli Đstihbarat Teşkilatından bir Daire Başkanı bölücü ve irticai faaliyetler hakkında w 1995 Dönemi 283 konferans verdi. Şubatın ilk yansmday-dı. küçük bir ağla yakalanabilecek büyük balıklar kaçırıldı.Bilgiler adres gruplarına gönderildi efendim. Kongresi Hakkari Tugay Komutanının meselesi değil ama böyle dolgun ve kıymetli bir hedefi bir daha ne zaman.Anlamakta zorlanıyorum. dedim.Efendim biz 5. sonra planı uygulayacağız. Peki bildirdi de sonra ne oldu? . bildirdim diyor. Türk topraklarıyla da alakamız tamamen kesilecek.

insanın önünü bile göremediği bu havada Irak yönünü gözetliyorlar" dedim. Muş: 37. G. Köprünün kurulmasına uygun yeri tespit etmiş. Bunları Allah çarptı. Çobanların ceplerinden para vererek bu sürüden pay sahibi olan şahısların isim listesi çıktı. Derecik bölgesinde sis ve pusdan 20-30 metre önümüzü dahi göremiyorduk. Hemen işlemlere başlasın. "Korucuların Irak istikametini büyük bir şevk ve heyecanla niçin gözetlediklerini anladın mı şimdi?" dedim. Yurt içi rahat ve normaldi. iki araçla önce Samanlı Sınır Karakoluna sonra da sınırı çizen Hacıbey Çayı boyunca köprü kurma yerlerini tespit için yaya olarak yürümeye başladık. 7 Mart günü Çukurca'daki Jandarma Komando Taburu ile Hakkari'deki Jandarma Özel Harekat Grubu. Yarbay Ali'ye. Tabii bu sunilerden PKK da gümrük payını almıştı. binlerce giysi ve çok sayıda ilacın yanında uçaksavar. Batman: 65.lerin kırsalında her tabur kendi bölgesinde kış operasyonları yaptı. bu bölgede korucular çok vazife şinas. Elazığ: 14. Halbuki onlara bu göz gözü görmeyeni günün uygun olduğu söylenmişti. "Şen bu durumu Şemdinli Jandarma Đlçe Komutanı Yüzbaşıya bildir. Ali: "Komutanım kaçakçılık tarihinde böyle bir şeye rastlanmamıştır. Çobanlar silahsızdı. 26 Şubat 1995 Milliyet: "Güneydoğunun altı sığmak: 1994 ve 1995 yılının ilk iki ayında PKK ya ait 2 bin 453 sığınakta 800 tona yakın yiyecek.Urfa: 3. Siirt: 64. batıya doğru yürümeye devam ederken 30 metre önümden sislerin arasından koyunlar çıkmaya başladı. Diyarbakır: 326. Bu bir kaçakçı sürüşüydü. O da tahkikat açsın" dedim. Yüksek yerlerde kar. Şemdinli'deki 3ncü Dağ ve Komando Taburu Derecik'e. Hakurk Harekatı için Şırnak'dan kendi komutamıza aldığımız 5nci Dağ ve Komando Taburu Hakkari'den Derecik'e . Derecik Karakolu bölgesinde konuşlu ve sahra şartlarında tertiplenmiş olan Piyade Tabur komutanı Yarbay Ali ile birlikte. Şırnak: 314. Hava halk tabiriyle tam "kurt havası" idi. sınır hattında ise yağmur yağıyordu. Emir yerine tavsiye veren. Bingöl: 159. uzun namlulu silah. Mardin: 240. böyle bir havada hududun dibinde bizim olabileceğimizi akıllarının ucuna bile getirmediklerinden duruşlarında hiç değişiklik olmuyordu." Kuzey Irak' a yapılacak olan genel operasyonun adı Çelik-1 'di ve 10 Mart 1995 günü başlayacaktı. Ben de Hakkari Đl Alay komutanına bildireyim. Van: 3." 2 Ocak'ta. kaybeder. hendeklere batarak zor şer ilerlerken. Bizim araçlar biraz uzaklarından çamurlara. Fakat çocuklar çevik hareketlerle altı çoban ve 650 küçükbaş hayvanı bir yerde hızla topladılar. bomba ve yüz binlerce mermi ele geçti. Ürkütücü tablo 1994 ve 1995'in ilk iki ayında ortaya çıkarılan sığınakların illere göre dağılımı: Hakkari: 614. Yüksekova-Şemdinli-Derecik yoluyla Derecik'e. Tunceli: 226. 100 metre ilerden başka. Ş. K. Yanımızda taburdan 7-8 asker vardı. baksana. Böyle bir havayı beklemek için. Adamların sürüleri Tugay komutanının 20 metre önüne çıkıyor. roketatar.Antep: 2. Đğdır: 26. Talihsizlik bu kadar olur. Toplam: 2453 Bulunan sığınaklarda silah ve mühimmatın çok yüksek olması dikkat çekici. 35000 asker katılacaktı. Kars: 31. O gece Derecik Karakolunda kaldım ve ertesi gün Tugaya döndüm. 500-600 metre daha öteden de ayrı bir koyun sürüsü çık1995 Dönemi 285 ü. Hiç ummadıkları bir durumla karşılaşmışlardı. Ağrı: 49. "Komutanın savaş yüzü olmalıdır. "Ali. 6 Tugay. Biraz sonra çobanı da sislerden çıktı." dedi. sınırdan uzak bir yerde 5-6 gün oya-lanmışlardı. Malatya: 2. Hakurk'a gitmek için üzerine köprü kurarak geçeceğimiz Tûrk-Irak sınırını çizen Hacıbey çayının son durumu ile bu bölgede bulunan sınır karakollarını görmek için karayoluyla Yûksekova-Şemdinli üzerinde Derecik karakoluna gittim. Adıyaman: 8. mayın. Bitlis: 244. Maraş: 9. Erzurum: 17. 5 Mart gününden itibaren kar yağmaya başladı ve her geçen gün yağışın dozajı arttı. Derecik'ten bvıraya gelirken araçtan yanından geçtiğimiz mezraların yüksek yerlerinde Irak istikametini ayakta gözleyen korucular görünce.

Hakurk'un Irak tarafındaki dağları tutacaklardı. Hemen hemen sabaha kadar. Hakurk planı şöyleydi. Aynı durum Derecik için de geçerliydi. Görüş mesafesi 3040 metreyi geçmiyordu. karanlıkta önce Hacıbey sonra 25 kilometre ilerde Irak topraklarındaki Ba-razgir çayını iki ayrı noktadan geçecek. Yağış devam ediyordu ve siste görüş mesafesi 20-30 metre arasındaydı. görüş mesafesi çok düşüktü. diğer tabur Irak-Đran sınmnda Hakurk'un doğu kanadını oluşturan 3. Ben Türk komandosuyum Seni çelik pençemle ezerim Her yerde ben varım Her zaman ve her yerde hazır Daima hazır. Tugayın ileri komuta yeri Derecik'te faaliyet gösterecekti. Sınır hattına giderek köprü kuracağımız Hacıbey çayını gördüm. 46 kilometrelik gece yürüyüşü ile "U" şeklindeki Hakurk kampının açık ağzında girişi koruyan Dalya Tepedeki PKK'nın emniyet karakolunu ortadan kaldıracaktı. Yüksekova'daki Đnci Dağ ve Komando Taburu Şemdinli'ye. Kışladaki hoparlörden gelen sesler karşıdaki dağ yamaçlarında yankılanıyordu: "Korku nedir bilmeyiz Biz dağların erleri Yuva yaptık göklere Baş döndüren yerlere. Havanın açmasını bekleyemezdik. Engel tanımaz aşarız Yüce engin dağları El veriri uzanırız Mor siyah bulutlara. Orada Derecik Sınır Karakolu binasından başka bir kapalı yer zaten yoktu. Ben de aynı gün karayoluyla Yüksekova üzerinden Şemdinli'ye hareket ettim.000 asker 30 dakikalık uçuş mesafesinden helikopterlerle Dalya Tepe bölgesine indirilecekti. Tugayın Özel Görev Kuvveti'nin Hacıbey Çayını geçtiği gece. Derecik'te bulunan 5nci Dağ ve Komando Taburu da havadan Dalya Tepe ile Đran . yüzmek.000 metrenin üzerinde uzunluğu 25 kilometreyi bulan dağların geçitlerini kapatacaktı. Kar bütün gece yağmaya devam etti. O bölgede operasyona katılacak Tugayların bütün ihtiyaçlarını Tugayın kışlasına çadırlar kurarak içlerine depolamıştık. özellikle de Türkiye tarafını bataklık haline getirmişti. Bu lojistik faaliyeti kışlada kalan Kurmay Başkanı ve Lojistik Şube Müdürü yürüteceklerdi. Akarsuyun genişliği ortalama 50-60 metre iken şimdi 90100 metreye ulaşmıştı. Tugayın bu özel görev kuvveti. 9 Mart sabahı hava gene yağışlı. Derecik Karakoluna hareket ettim. subaylarla çeşitli konuları görüştük." Derecik Karakoluna ulaşınca. toplam 200 asker. Binbaşı Mehmet Emin komutasında. bir dağ ve komando taburu ile Jandarma Komando Taburu da kurulacak köprüden Irak'a geçerek. karakolla Balkaya Dağlan arasındaki arazide yerleşmiş olan taburları dolaşüm. toplam 3. köprü kurmak hiçbir şekilde mümkün değildi. 8 Mart günü Van'daki 4ncü Dağ ve Komando Taburu Şemdinli'ye. Helikopterlerin Şemdinli'deki taburları Dalya Tepeye taşımaları bitince. 286 . Bu taburlar neler görüp yaşamışlardı. Đdari hiçbir yokluk kimsenin umurunda bile değildi. doğu istikametinde ilerleyip. 8 Mart akşamı havadan taşınacak 3 tabur Şemdinli'de. Çelik-1'in en batıdaki bölümünü "Ejder-Kış" harekatı olarak uygulamaya hazır durumdaydılar. Akarsu taşmış ve civarındaki araziyi'. Tugayın her taburundaki özel dağ komandolarından oluşan ikişer tim. Hakkari'deki 2nci Dağ ve Komando Taburu Şemdinli'ye karayoluyla motorlu intikale başladılar. Çukurca altından Kuzey Irak'a girecek birlikler henüz Hakkari'ye gelmemişlerdi. Suyun üzerinde durmak. Bu birlikler ise Hakurk kampı girişine helikopterlerle taşınacaklardı.Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok 1995 Dönem! 287 I 8 Mart'ta göz gözü görmeyecek şekilde kar yağıyordu. Ejder-kış. Dalya Tepe ve civarının emniyetini alınca. Đnen iki tabur kampın girişindeki çelik köprüye ilave olarak lastik botlar ve havai hatlar kullanarak güneyden Hakurk vadisinin içine girecek. Şemdinli'de bir taburun kışlasında 3 tabur yerleşmişti.karayolundan motorlu intikale başladı. Şemdinli'de bulunan üç Dağ ve Komando Taburu. karadan Kuzey Irak'a girecek 3 tabur ise Derecik bölgesinde tertiplenerek. Bu taburlar Kuzey Irak'a karadan gireceklerdi. Görüş mesafesinin düşüklüğü hatta sağanak yağmur harekatı büyük ölçüde olumsuz etkilerdi fakat sının çizen bu akarsuyun herhangi bir noktasından karşıya geçmek imkansızdı.

batıda Irak topraklarında iki metreye yakın karla kaplı yüksek dağ geçitlerinde karşılamaktı. Ejder-Kış planının pratik amacı şuydu: 288 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok Üç tarafı dağlarla çevrili ve açık ağzı güney Irak'a dönük. "Sizi buradan bırakacağım ve bir dalgıç gibi 46 kilometre suyun altından gidip sonra aniden yüzeye çıkarak Hakurk'un ileri karakolu gibi. "Harekat planının tam ve zamanında yürüyebilmesinin. Akarsuyun durumunu her gün takip ettik. kaçmaya kalkışanları doğuda Đran. Daha batıdaki sınır hatlından Irak topraklarına girildiğinde. ruhen ve bedenen kazanılan güç ile. Türkiye ile Hakurk arasında. Aklen. Sınır hattında durmak. Çok zorda kalınca öncelikte Đran'a daha sonrada batıdaki Irak topraklarına geçmek için her şeyi göze alacaklarını değerlendiriyorduk.sınırı arasında kalan dağların üzerine indirilecek. Sekiz gün aralıksız gece ve gündüz yağışlar devam etti. Kimsenin hava koşullarının bir an önce düzelmesi dışında bir dileği yoktu. hesaplanamayan başka sürprizlerle de karşılaşabileceklerini ama bu güne kadar her şeyi. yani kapalı kısmında 2801 rakımlı tepeyle birlikte Türkiye arazisi başlıyordu. gündüz birlikleri dolaşıp askerlerle görüştüm. "Đlk hasım doğadır. askerleri sabırsız yapar. Sanki gökyüzü delinmişti. Bizim için en büyük engel yatağından taşmış deli gibi akan bir akarsuyun bulunması ve burayı 2. "U" nun dip.000 askerle geçmekti. Bir gece karanlık süresinde kendi imkanlarıyla iki akarsuyu aşıp 46 kilometre yürüyecek ve Hakurk'un girişini kontrol altına alıp havadan gelecek komando taburlarını burada kabul edecek olan 200 askerden oluşan Tugay Özel Görev Kuvveti ile görüştüm. Biz Türk-Đran-Irak topraklarının birleşim yerindeydik ama diğer bölgelerde de hava koşulları kötüydü. Bir an önce koşunun başlaması için sabırsızlanılır. Başınızda bulunacak olan Binbaşı Mehmet Emin bu . 24 saat sonra Çelik-1 (genel operasyonun) başlaması gerekiyordu. Bu bölgelerin rakımı alçak olduğundan yağmur diğer yerlerde kar yağışı devam ediyordu. Bu bölgede de bir piyade taburunun timleri mevzilerde bekleyecekti. çukur bir kesimde bulunan ve PKK'lı-ların Hakurk'dan çıktıklarında ara sıra kullandıkları. Gece subaylarla. 1995 Dönemi 289 Bulunduğumuz Şemdinli'nin Derecik bölgesi. savaş sanatının bu gezegende değeri hiçbir zaman değişmeyecek altından kılıcı gibi başımızın üzerinde asılı duruyordu. Derecik'teki Taburlarla karadan Hakurk'a taarruz eder. kampın girişindeki Dalya Tepedekilere dünyanın kaç bucak olduğunu göstereceksiniz. Gerçi bu güne kadar Hakkari'deki kuvvetler muhtelif çapta birliklerle 18 ay zarfında 20 kez Kuzey Irak'a girip çıkmışlardı. Türkiye-Irak normal sınır çizgisinden birden bire Irak topraklarına dil ucu gibi 30 kilometre giren bir yerdi. Baskın ilkesi olarak biz aynı gece yaklaşır ve sınırı geçeriz. her şeye karşı da azami tahammül ve dayanıklılık sağlar. ölüm kıyısından defalarca geçmiş olmak. Bu engel olmasa. içinde boydan boya 20 kilometrelik derin bir vadi bulunan "U" şeklindeki Ha-kurk kampının açık ağzından kama gibi girip. Herkes de buna alışıktı. Ama ne olursa olsun. Gasto-Ari bölgesinde de Jandarma Özel Harekat Grubu aynı gece pusu mevzilerini işgal edecekti. Derecik hizasına gelebilmek için Irak içinde 30-35 kilometre güneye doğru ilerlemek gerekiyordu. onları diğer insanlardan daha çok dayanıldı hale getirmesidir. Hepiniz deli fişek. 9 Mart gecesi. Đrtibatları telsiz ve Semaçla (bir nevi faks) Tugay üzerinden sağlayabiliyorduk. Muharebelerin askerlere kazandırdığı ilk ve en kıymetli yetenek. Derecik karakolunda PTT hattı yoktu. kendilerine verilen bıı ağır görevin yerine getirilmesiyle mümkün olabileceğini. Bir ara Şemdinli'de bulunan taburların yanına gittim ve Derecik'e döndüm. gözünü budaktan esirgemeyen çocuklarsınız. bütün bölgelerde hava koşullan kötü olduğundan Çelik-1'in uygulanmasının ikinci bir emre kadar ertelendiğini bildiren bir mesaj aldık. vadinin içini Türkiye istikametinde. Bir ordu önce doğayı yenmelidir" sözü. yarış atlarının koşu başlangıç çizgisinde durmasına benzer. insan aklının alamayacağı ihtişamla yerine getirdiklerinden bu görevden en küçük bir endişe duymadığımı" söyledim. kuzeye doğru temizlemek. havadan gelecek taburları da koşullar uygun olduğu bir tarihte harekata katılabilirdik. böylece Hakurk'un girişi ile Đran arasında kalan 20 kilometrelik dağlık alan da geçitlerden kapatılacaktı. Herkesin morali tamdı.

Hayda ülen de hayda ülen Şu dağlarda geyik kalmadı Oyna ülen kör arabım sen oyna Senden başka yiğit kalmadı. Askerler. Derecik'te devamlı kaldıklarından. Ne yapacağımızı tahmin ederlerdi de. *** "Aman dayleryol verin a tçyler Ben sılama varayım 1995 Dönemi 291 ff Sılam yeşil yaprak açmış Ben nasıl dayanayım. Hepinizi kucaklıyorum" dedim." *** "Senden ayrı geçen günler Ha bu gün ha yarın biter Omzumda bunca yük var Biri iner biri biner. ocaklarına incir ağacı dikin. Bildiğim pek çok doğru var Gittiğim tek bir yolum var Şu yürekte kaç yangın var . hepsinin paçavrasını çıkarıp. nem ve rutubetten korudu. Vazgeçtim başka taraflardan. Her zaman ceplerinde taşıdıkları not def290 Unutulanlar Dişinda Yen! BĐR Şey Yok terlerine duygu ve düşüncelerini yazdılar. Hakurk'a yoğun kar olarak ve tipi şeklinde düştü. Ustam nasıl kondurdun kaş başına binayı Zindan ettin başıma ha bu yalan dünyayı Ben başıma koyamam bu kavukları Pencereden bakıyor peygamber tavukları. Aralarında dolaşırken zaman zaman da benin dinlediğim türküler: "Oy miralay miralay askerin alay alay Al kızları askere askerlik olsun kolay Ben başıma koyamam bir alayın fesini Đşittikçe duramam nazlı yarin sesini. çelik çomak oynamaya mı gelmişlerdi? Çoktan sağır sultanın bile haberi olmuştu. Derecik Karakolu binasını da kullanan Piyade Taburunun ses yayın cihazları belli aralıklarla marşlar çaldı. Subay ve astsubaylar Ejder Planında kendilerine düşen görevleri daha iyi nasıl yerine getirebileceklerini kendi aralarında görüştüler. Size yakışan budur. Türkiye'nin en güneydeki bu köşesinde bir karakol civarında 2000 komando. Gidin." *** "Hayda aman da hayda aman Kerimoğlu 'nun sandalı da sandah Vurulmuş da kanıyor Kerimoğlu 'nun Her yanı da her yanı. piyade taburunun askerlerinin yanlarında bulunan müzik aletlerinden istifade ederek gruplar halinde türküler söylediler. Şemdinli'deki küçük bir kışlaya da 3000 komando bir haftaya yakın süredir. Bir hafta boyunca herkes silah ve mühimmatına bakım yaparak onları ıslaklık. gönlüm eğlensin Yarın hakkin divanında doğru söylensin. Sen her gece rüyamda gelip bana ağlıyorsun Kimbihr kimden beni sorup haber alıyorsun Hava nasıl oralarda üşüyor musun Kar yağıyor saçlarıma biliyor musun.işlerin ustasıdır." *** "Kalenin dibinde bir taş alaydım Gelene gidene yoldaş olaydım Bacısı güzele kardeş olaydım Kalk gidelim meyhana hana hana Baba." *** "Allı turnam bizim ele varırsan Şeker söyle kaymak söyle bal söyle Ah gülüm kırıldı kolum yar tutmuyor elim Turnalar hey Eğer bizden sual eden olursa Selam götür sevgilimin diyarına Üzülmesin ağlamasın belki gelirim yarına. Derecik'e yağmur ve kar şeklindeki yağışlar. nasıl yapacağımız onların aklının alabileceği şeyler değildi.

10 gündür buraya kimse gelip gidememişti. "19-20 Mart 1995'te havanın kararmasıyla birlikte Ejder'i uygulayacağımızı" belirten mesajı ilgili karargahlara çektirdim. PKK'nın yaptığı asma köprüler. üç dağ ve komando taburu. 18 Mart sabahı akarsuyun köprüyü parçaladığı haberini verdiler. onlarca derenin de mutlaka tedbir alınarak geçilmesi gerekiyordu. Yani zaman ve saat koordinesi artık anlamsızdı. Đstihbarat Şube Müdürü Yüzbaşı Güngör'le birlikte köprünün kurulma çalışmalarını izledim. Çevresindeki rakımı 3000 metrenin . Fiber botlar yan yana getirilerek kurulan alüminyum köprünün değil kurulması.Şemdinli'de bulunan 2000 dağ komandosunun Dalya Tepeye taşınması saat 14:00'da bitti. Đngiliz üretimi malzemelerden yapılı. 21 Mart'ta havanın aydınlarım asıyla birlikte. insanların havsalalarının alamayacağı fikir ve teknikler yaratarak hava kararmadan önce köprüyü inşa ettiler. Aramızdaki mesafe de 140 kilometreydi. gerekçelerini belirterek. Dağ ve Komando Tugayı Çelik-1 Harekatına katılacak altı tugaydan en uzaktaki birlikti. Aynı gece Derecik Piyade Tabımı da Balkaya Dağlan batısından Me-zi Karyaderi kampının güneyine yaklaşacak şekilde Hakurk'tan 90 derece farklı bir istikametten Kuzey Irak'a girdi. Hava nasıl oralarda üşüyor musun Kar yağıyor saçlarıma biliyor musun. bizim kurduğumuz hava hatları ve yanımızda getirdiğimiz lastik botları kullanarak Barazgir suyunu geçip Hakurk'un içine girmeye başladı. Đstihkam Bölüğü başlarında bölük komutanı olmak üzere bütün subay. Döndük. botları yan yana tutmak bile çok zor görünüyordu. avucumuzun içinden daha iyi bildiğimiz o küçücük Çukurca'nın içindeki kışla ve civarındaki iki tugay kadar kuvvetin durumu neydi? 19 Mart hava kararırken önce Tugay Özel Görev Kuvveti. 1995 Dönemi 293 Havanın kararmasından kısa bir süre sonra bir grup PKK'lı Baraz-gir suyunun üstünde kurulu olan. Dalya tepenin oldukça güneyinde bulunan Talabani'ye ait köylerde kontrol yaparken 2nci tabur bölük komutanlarından Yüzbaşı Đl> rahim. kampın içinde girmeyi sağlayan çelik köprüden bizim olduğumuz tarafa geçmeye çalışarak dışarı kaçmaya kalkıştı.Biri söner biri yanar. Bize en yakın olanlar da Çukurca bölgesinden normal karadan sınırı geçecekti. Bu böyle devam edemezdi. daha sonra da plandaki sıralarına uygun olarak Hakurk'a yaklaşacak komando taburları Đrak topraklarına girmeye başladılar. Kampın içinden kuzeye 'U'nun kapalı ağzına doğnı ilerlerken. Tugay Özel Görev Kuvveti 20 Mart saat 05:30'da Hakurk'un girişini tutan PKK unsurlarını dağıtarak Dalya Tepeyi kontrol altına aldı vı. Sen her gece rüyamda gelip bana ağhyorsun Bense bir türkü tutturmuş Gece gündüz söyleyip duruyorum. Çelik-1 Harekatına katılan diğer birlikler de 20 Mart 1995 günü Çukurca doğusu ve Şırnak'lan Kuzey Irak'a girmeye başladılar. Köprüden geçip bütün gece karadan hareketle Hakurk'un batı kanadını meydana getiren dağ silsilesine tırmanmaya devam eden 3ncü Dağ Komando ve Jandarma Komando Taburlarından 3ncü Tabur saat 09:30 \la ilerleme istikametinde Hakurk'un ağzını kontrol eden başka bir PKK grubu ile çarpışmaya girdi ve iki saat süren bir çatışmadan sonra PKK grubunun büyük kısmını yok etti. " 292 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok Bölük Komutanı Yüzbaşı Yıldırnn'a Hacıbey Çayı üzerinde köprüyü kurması emrini verdim. çelik köprü. Biz gene dağılım olarak geniş alanlardaydık. Köprü yeniden kuruldu. Hakkari'den tahrip olan malzemelerin yerine yenileri yüklendi ve geldi. Peki. astsubay ve askerleriyle olağanüstü bir gayret. Akarsuyun hızı dağlardan gelen sellerden farksızdı. 18 Mart gecesi. Btı kesimde bulunan Đnci Dağ ve Komando Taburu köprüyü geçmelerine fırsat vermedi. evlerin yakınlarında bulunan hayvan gübrelerinin altından çıkarılan çuvallara doldurulmuş patlayıcıların katırlara yüklenmesi sırasında yaralandı. Helikopterler daha sonra Derecik'teki 700 komandoyu Dalya Tepe ile Đran sının arasındaki araziye indirdi.

Dağ ve Komando Taburu da indirildiği yerden Đran sınırına doğru yaklaşmasını sürdürdü. 5. Kampın vadilerinden akan derelerden birinin kenarında montumu ve fanilamı çıkanp. pirinç. Bu istikamette bir şey olmadığı anlaşılınca taburu bulunduğu yerlerden cımbızla çeker gibi helikopterlerle alıp Mezi istikametinde ilerleyen piyade taburunun bölgesini takviyeye verdik. Dağ ve Komando Taburu ile jandarma komando taburları kampın batısındaki dağlara tırmanmaya devam ettiler. Mezi kampı istikametinde ilerleyen Piyade Taburu kontrol ettiği arazide aramalarına devam etti. ll'li ve 24'lü PKK unsurları bulundu. Aynı savaşta. Derecik'ten batıya. En kötüsü bu bölgede karşımıza araziye gömülü binlerce mayın çıkü. 2. 5nci Dağ ve Komando Taburu da bu alana bir iz takip ederek girdi." (Đşte bu kadar basitti. Hakurk. bulgur ve akla gelebilecek her türlü erzak da bulunmuştu. "adı. yatakhaneler. Hakkari'yi Irak ve Đran'dan kuşatmış olan tüm PKK kamplarını içine alır da artardı bile. Ayrılan 200 kişilik grup da bu nedenle batıdaki kampları desteklemeye gitmişti.üzerinde dağlarla kaplı olan Hakurk'un ortasında kuzey-güney istikametinde 20 km akarak çelik köprüde Barazgir suyuna bağlanan akarsu ve vadi. kapladığı alan. coğrafi özelliklerinin sertliği. Çok ayrıntılı olarak tuttuğu kalın bir günlüğü vardı. sığınak ve yer altı gömüsü bulundu. 20 kilometrelik ana vadiye yanlardan bağlanan yüzlerce derin çukurlarla. çömleği boklu. burada dört Đran tugayı ile u Irak tümeni çarpışmıştı. ve 4. Van Devlet Hastanesi Baştabipliğinden cevap geldi: "Doktorumuz falanca. En büyüğü olup da kaça kaça kuzeye doğru gidip çaresiz kalınca kendini Đran tarafındaki karlı dağlara atan 62 kişilik PKK grubu Đran'daki Zagros kampına giderken. havluyu ıslatır? k vücudumun üst kısmını siliyor-dum. 3. Tugay vasıtasıyla Van'a bir telgraf çektirip. Kampın ağzındaki Dalya Tepe'den başlamak üzere Đran sınırına kadar 25 kilometreye kadar olan hat ve arazi klasik birlikler tarafından hazırlanmış personel ve silah mevzileriyle kaplıydı. tamamen kar altındaki bölgede havadan ve karadan siyah bir çizgi görünümündeydi. çanağı. dershaneler. Onlarca ton un. yağ. Komandolar PKK kamplarında PKK erzaklarını pişirip sıcak yemek ihtiyaçlarını karşıladılar. çamaşırhaneler. Temmuz 1993'den beri iş yerine gelmemektedir. Biz Kuzey Irak'a geçmeden dört gün önce 200 kişilik PKK grubu buradan batı istikametinde ayrılmıştı. Taburlar vadi tabanı ve hemen iki yanlarından. PKK'nın kazanı. Durcan vadisinin üstünde kayalık ve karların arasında bir Türk savaş uçağının enkazı bulundu. Kamptakilerin genel bir harekattan haberleri vardı ama Hakurk'a kış koşullarında gelineceğini hiç düşünmemişlerdi. Sayıları o kadar çoktu ki. kara şahinlerden önlerine atlayan komando timleri ile kobralara yakalandılar. Ejder-kış Karekatı 37 gün sürdü. Kampın girişindeki çelik köprüden sonra Türk sınırına en yakın yer olan Durcan vadisine kadar uzanan 20 kilometre mesafede iki beton köprü daha vardı. Van Devlet Hastanesinin kadrolu doktoruydu. soyadı şu olan doktorunuz halen nerede" diye sordurttum. Ölen PKK'lılardan biri doktordu. Arkama döndüğümde . mahkemeler. görenlerin gözlerinin gördüğünü beyinlerinin kabul edemeyeceği insan üstü akıl almaz bir tempoyla kuzeye doğru ilerleyişlerini sürdürdüler. Hakurk'un içindeki 9'lu. tek tek bulup tahrip etmek mümkün değildi. 1. Đnci Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Vahap bu uçağın üzerindeki ay yıldızları sildi. . Vadinin içerisinde Irak-Đran savaşından kalma tahrip edilmiş askeri araçlar ve 294 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok konaklama tesisleri vardı.) 1995 Dönemi 295 37 gün herkes kumanya yedi. Hakurk'ta yok yoktu. Bu süre içerisinde zaman zaman olmak üzere 14 gün kar ve karla karışık yağının" yağdı. 268 tane depo. araçlar ve katırlar için bile kapalı garaj ve ahırlarla. Fakat tabur bölgeye yayılmaya kalkınca kendisini konvansiyonel bir savaşta savunma mevzileri etrafına çepeçevre döşenmiş mayın tarlalarıyla kuşatılmış buldu. Hastaneler. Kumanya ne kadar besleyici olursa olsun hiç değilse haftada birkaç kere sıcak yemek yemek bedenin doğal ihtiyacıdır. yürüyüş kolunda ve karların üzerinde. Tabur Türk Đran sınırını meydana getiren Drav Dağındaki iki metreye varan karların üzerinden.

MiT'in ilgilisi durumun nasıl geliştiğini oradakilere anlattı. Yakalanmadan bir gece önce kayalıkların arasında bir yarıkta saklanmış haldeyken askerlerinizden biri sırtıma basıp geçti diye ilginç bir şey söyledi. Geri kalanlar ile tonlarca erzakı bulundukları yerde tahrip ettik. Đstanbul'dan örgüte katılmıştı. Biraz düşündüm.Sizin PKK'nın 5. şahıslar dahil. mahalleler. Bunlar bitti. . "neden zamanında bize haber vermediniz. Baraz-gir çayının üstündeki çelik köprüden başlayıp üç köprüyü de kullanarak 20 kilometrelik vadiyi araçlı olarak boydan boya geçip Hakurk'a mal taşıyorlardı. Tugay komutanını bile bitler sardığına göre. Toprak. hüra yapılarına. Kongresinin ne zaman ve nerede yapıldığım söylemedikleri için MiT'in ilgilisine kızdığınızı anlatıyorlar. . Hakurk'un içinde birbirinden ayrı dokuz kamp yeri vardı. Bu dokümana şöyle hızla göz gezdiren mücadelenin bu boyutundan habersiz asker veya sivil bir kişinin dudakları birkaç dakikada uçuklardı. gene aynı şeyleri heyecanlı bir ses tonu ile verdiler. . Bu militan sıradan biri değildi.Komutanım bunlar kovulmayla gitmez. 14 sayfalık ifadesi bütün makamlara hemen gönderildi ve kendisi de Đstanbul'daki çalışmalara faydalı olması için Đstanbul Đl Jandarma Alay Komutanlığı! a sevk edildi. PKK'nın Yunanistan ve Balkanlardan başlayarak. Mevcut tesisler ve özellikle mağaraları çökerttik. cinslerini. apartman ve telefon numaralan.emir astsubayıyla yanındaki bir subayın başlarını eğmiş bütün dikkatleriyle benim fanilama baktıklarını gördüm. Harekat süresindeki 37 günün baştan 26'sında bizim bölgeye bir tek canlı kul gelmedi. Đstihbarat teşkilatının işlevinde bir noksanlık görülmüyor da akabinde ne oldu? Đki aya yakın zaman geçtikten sonra bunu kim ortaya çıkarıyor? Ve tam harekatın ortasında. dokunma ve bütün bunları sürekli yapınca bitler de muharebenin bir parçası olarak yerlerini alıyordu. Đstanbul ve yurt dışında dönen bütün dolapları en açık şekliyle. . çeşitli şeyleri tutma. Kampa girme için kullanılan çelik köprü ile kuzeydeki iki beton köprüyü tahrip edip işe yaramaz hale getirdik. Biz . 268 depodan çıkarılan ağır silah ve hafif silahların hepsini. Hakurk'tan Derecik Karakoluna döndüğüm bir gün harekat merkezi diye kullandığımız bir odadaki subaylar: . Bir saati geçmedi ara haberlerde üç TV kanalı.Komutanım böcek var. modelleri. Ne var bunda? . Ele geçirilen yüzlerce dokümandan biri de Hakurk'a depolanan bütün malların yerlerini. içtenlikle anlattı. ter. .Varsa kovun. renkleri dahil. En son 13 gün önce Derecik Karakolunda hem banyo hem de tuvalet olarak kullanılan bir yerde duş almışüm. sonra kem küm ettiler ve: .Konu neymiş? . şehirler.Oğlum. bütün Avrupa ülkelerindeki bütün faaliyetlerini. Hakurk genel bölge adıydı. bite böcek diyorsunuz. PKK'nın Yunanistan ve Hollan-da'daki kamplarının içlerini de krokiler halinde çizdi. akla gelebilecek her şeyi biliyordu. Her şeyi satan kim olduğu belirsiz tüccarlar. dernek. varın siz askerleri düşünün. bazılarının da alım fiyatlannı gösteren. O salonda bulunanlardan biri yaptı bunu. kibar konuşacağız diye. bölge296 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok nin lojistik sorumlusunun büyük kaim bir defterde kendi el yazısı ile tuttuğu envanterdi. PKK'nın metropol timi bomba uzmanı bir militan yakalandı. depolandığı tarihleri. Özetle şu deniliyordu: "Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanı Osman Pamukoğlu Paşa. dediler. kamp. Hakurk'ta 'Azem' kod adlı. Đstanbul içinde PKK'nın diğer örgütlerle olan çalışmalarına.Ne var? Önce cevap vermediler. isimler. Baktım. miktarlarını. silah ve mermi yağlan. bürolar.Komutanım televizyon kanallarından bazıları haberlerde sizden bahsediyor. tam hakimdi. tonlarca mühimmatın ancak bir bölümünü Derecik bölgesine taşıdık. araç plakaları. depolardan çıkan malzemelere temas.

Sonradan binbaşı olduğunu öğrendiğimiz subay kayalıklardan uçar gibi üzerimize geldi. Roketatar (RPG 7-9-11-18) 53 adet 6. yakın mesafeden. Çok fazla düşünmeden cevap verdiler: "En fazla 2500-3000 olabilir komutanım. (Bir mayın bile birkaç kişiyi öldürmeye veya yaralamaya yeter. Hakurk'da da 5000 PKK militanı saklanmış olsa. Nerede. 18 Nisan 1995 günü sabahtan itibaren.) Ele geçen 166 tip ve çeşitteki malzemenin genel dökümü: 1. 37 gün sonra. bulundukları mevkilerden yaya olarak Irak arazisini geçip. Hepimiz şok olduk. Roket mühimmatı 1731 adet 10. Harekat boyunca 134 PKK'h ölü ele geçirildi. Yeralü deposu 268 adet 2. yok mu.501 adet 9. 3. hedefi bilinçli olarak seçen bir roket. Havan 15 adet 7." Bir grup subayla görüşürken: "Size yalın ve net bir soru soracağım. 2. bir generalin meslek yaşamında bunun ötesinde duyabileceği başka hiçbir haz ve gurur olamazdı. çadırı ve içindeki arka çantasını yok etti. Eğer PKK'da şu gördıV ğümüz T. bu kuvvetle 30 günlük sürede kaç PKK'lıyı bulup çıkarabilirsiniz?" diye sordum. Size 30. işlerini bitirirdik' dedi ve çok öfkelendi".C. ve 4.. Ceketleri parçalandığından hemen hemen hepsi haki fanilahydı. her 100 mayından biri sadece bir kişiyi öldürse bu. Makineli-otomatik tüfek (BKC. G-l.gider. Piyade Tüfeği 229 adet (kaleşnikof.000 mermiden biri. Uçaksavar/tanksavar 16 adet 5. ne de aradı. 20 Mart sabahı Hakurk'un girişindeki Dalya Tepede bulunan PKK ileri karakoluna Tugay Özel Görev Kuvvetinin saldırısını hayranlık ve heyecan dolu ruh haliyle şöyle anlattı: "Sabahın alaca karanlığında vadideki sislerin arasından çıkan kara kara insanlar bulunduğumuz tepelere öyle bir çıktılar ki. Dağ 1995 DÖNEMĐ 297 ve Komando Taburu da Mezi kampı altı hizalarında çatışmaya girip bu bölgedeki 25-30 kişilik bir PKK grubunu yok ettiler. ne zaman söylendiği yoktu. 298 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Ejder-Kış bitmişti. onların bulundukları yeri cehenneme çevirir. Derecik Piyade Taburu ve sonradan aynı bölgeye gönderilen 5. PKK'da yıllarca bulunmuş ve teslim olmuş eski militanlardan biri. MG-3) 40 adet 4. Hafif silah mühimmatı 430. her şey çok daha farklı olurdu. her 1. Dağ ve Komando Taburlarının öncüleri. yanlış mı diye ne sordu.000 asker ve bir ay süre versem. 17 Nisan günü saat 15:30'dan itibaren 1. El bombası 2446 adet 8. 8-10 askerden birinde dalların ucuna taktıklara Türk Bayrağı vardı. binlerce insanın ölmesi demekti. kanas. Bütün kampları biliyorsunuz ve büyük bir tecrübeye sahipsiniz. Fakat köprüye geliş ve önümden geçişlerindeki hal ve tavırları sanki harekata yeni başlıyormuşuz gibiydi. Çok büyük enerji sarf ettikleri ve uyku diye bir şey olmadığından herkesin çok kilo kaybettiği ayan beyan ortadaydı. Arabiki. Hiç kimse bana böyle bir şey var mı. Harekatın ilk günü Hakurk'a yaklaşırken iki şehit vermiştik. Havan mühimmatı 3475 adet .." 16 Nisan gecesi tabur komutanlarına. sanki suratımıza şiddetli bir kamçı yemiştik. harekata katılan bütün taburlar fasılalarla motorlu olarak Derecik bölgesinden ayrıldılar. G-3 ve 417 yedek şarjör) 3. mavzer. Hakurk'ta bulunan her 10 silahtan biri. Bu bölgede bir gece küçük dağ çadırının alunda sağanak yağmurdan korunma-" ya çalışan Piyade Tabur Komutanı Kurmay Yarbay Ali kısa bir süre orada değilken. Hacıbey Çayı üzerinde kurduğumuz köprüyü kullanarak Türk topraklarına dönün emrini verdim. doğru mu. M-16. Hacıbey Çayı'nı Irak tarafından gören sırtların üzerinde öyle bir duruş ve tavırla göründüler ki. "Köprünün Irak tarafındaki ayağında durarak tugayın bütün askerlerinin geçişlerini tek tek izledim. siminof. askerleri gibi adamlardan 400-500 kişi olabilse. dihritiof.

kim telefon ettiyse söyle ona. Bunun üzerine Genelkurmay Başkanı. Doğruydu. PKK'nın Hakurk'ta ölü ele geçirdiğimiz doktorunun resmini istediler. Karargaha da: "Böyle dev bir harekatla ilgili ölü bir PKK'Iı resmi çok komik olur. fakat çatışmalar sırasında onlarca.022 kg Hakurk/ Ejder-Kış Harekatına kaülan Hakkari birlikleri kışla ve üslerine döndüklerinde.Ölmüş bir adamın resmini ne yapacaklar? Anlamsız şeylerle uğraşmasınlar. Manevra ve ateş desteğini şahsen düzenler. Ev bark tanımaz.Sizi kim aradıysa onu telefona alın. Đran kamplarında ne olup bitiyor ona bakmalıyız. Teçhizat 445. Resimlerden birinde bir grup askerin arasındaki. Bir emriniz var mı? .Genelkurmay Başkanı Đsmail Hakkı Karadayı Paşa istemiş. Onları merak etseniz anlarım da. Varsa yoksa PKK'dır onun işi. "Hakurk'ta neler oldu bitti şeytan bile akıl sır erdiremez. Gece görüş cihazı 8 adet 15.11. Telefonla arayan kurmay subayla konuştum. 'Osman Paşa kendini bu işe çok vermiş' dedi" diye sözlerini bitirdi. yüzlerce sürprizle karşılaşınca kararları bizzat kendisi verir. Đdari hazırlıkları ağırlığı tugayda ve kışlalarda olan bu harekatın mecburen getirdiği bazı tertiplenmelerden hemen çıkıp eski düzenimize geçmemiz gerekiyordu. Devamlı. düzenleyin ve idari işlerin getirdiği yığılmaları yok edin. Ben onun geçen seneki kur-maylarındanım. Çukurca doğvısunda devam ediyordu. üs ve karakollarda kalır. Çelik-1 'in Çukurca bölgesindeki operasyonu. Hakurk dönüşünden birkaç gün sonra. . Banş koşullarının bol ve sonsuz zamanında uzun lakırdılara alışanlar. Cumhurbaşkanı'na götürüp gösterecekmiş.Komutanım Genelkurmay'dan telefon ettiler. Her duruma hazır olmalıyız" emrini verdim. bakmasanız ne olur? Peki anladım" dedim. Telsiz 13 adet 14. Bugüne kadar şehirlerde onu gören olmamıştır. Bir daha olur olmaz şeyler için buradakilere telefon edip onları meşgul etme. 24 saat PKK ile yatar PKK ile kalkar. O kamplardan Irak'a gruplar da gelebilir. Osman Paşa askerin başından bir saat bile ayrılmaz. Đki gün sonra aynı kurmay subay aradı ve: "Komutanım resimleri sayın Genelkurmay Başjkanı'na arz ettim. karakolları hızla tertipleyin. Mayıs'm ortalarına geliyoruz. Basında Hakurk Harekatı: 300 Unutulanlar Dişinda Yeni BIr Şey Yok . O resmi harekatın diğer 4-5 resmiyle destekleyin de.Var. Başka türlü de olmuyor. "Kışlaları.Komutanım o konuşma devede tüy bile değil. hiç değilse bir şeye benzesin" emrini verdim. Kendisine. . ne bitti bunu zaman gösterecek. Ben de kendilerine. Erzak 86. kışla. Henüz Çukurca batısındaki Me-zi ve Karyaderi kampına harekat başlamamıştı. bir şahsın resmine baksanız ne olur. halk ve PKK'lılar hepsi bilir' dedim. . Patlayıcı 225 kilogram 13. Hatta duruma göre askerin moralini artırmak için bizzat çatışmaya girer. Kulaklarını çekerim. . Bizden 15 gün sonra da 2 Mayıs'ta Çukurca altı ve diğer bölgelerdeki Çelik-1 sona erdi. "ben size ne öğrettim? Günlük konuşmalarınızı bile 'muharebe konuşması' gibi kısa ve öz yapacaksınız. Harekat Şube Müdürü Ferhan: 1995 Dönemi 299 . 'Komutanım. Resmi. Kuzey Irak'ta ne oldu. Ve bütün bunları. 'güneş gözlüklü olan kim' diye bana sordu. 'Allah Allah Osman Paşa'nın orada ne işi var' dedi. Birlik komutanlarını topladım. PKK dışında da hiçbir konuya ne kıymet verir. ne de umursar.190 parça 16. askerler. Mayın 2336 adet 12. Ben de o Osman Paşa komutanım deyince. En kısa zamanda yazlık konuşlanmaya geçmeliyiz. Osman Paşam herkese. şaşırtacak kadar inisiyatif verir. komutanım. günü gelince bu kötü alışkanlıklarının acısını çekip bedelini ödenmiyor mu? Sen niye bunu unutup uzun uzun konuşuyorsun?" dedim.

Ancak yöreyi gördüğümüz için belirtmeliyiz ki gene de PKK'hlarla sıcak temas çok zor. Askerlerime leş toplatmam' sözleri. leş toplamak değil." 3 ve 7 Mayısl995 Meydan: "Đşte Kuzey Irak fatihleri: Hakkari Dağ ve Komando Tugayına bağlı askerlerimiz Kuzey Irak'taki PKK kamplarını yerle bir etti! Silahlı Kuvvetlerimizin Kuzey Irak'taki başarılı operasyonları sürerken Hakkari Dağ ve Komando Tugayı Hakurk'ta destan yazdı. baskınlara başladılar." 28 Mart 1995 Hürriyet: "PKK deliğinden çıkarılıyor: Hakkari'nin Şemdinli ve Çukurca ilçelerinden girilen Hakurk. Binlerce mağarayla dolu kamp çevresi ağır silahlarla dövülüyor." 25 Mart 1995 Sabah: "Teslim oluyorlar: PKK'nın Hakurk'taki kampı da kontrol altında. Harekat daha öncekilere göre çok daha etkili. Hakurk kampına komandoların baskın düzenlediği belirtildi. bir süre önce 'Benim işim teröristleri yok etmek. çifte kıskaca alındı. Kuzey Irak harekatının Türk kamuoyunda bilinmeyen perde arkasını yazdı." "10 bin komando Hakurk'a yürüyor: En büyük PKK kampı düşmek üzere. Hakurk bölgesine yapılan Ejder harekatında komandolarımız 134 teröristi ölü 4'ünü de sağ olarak ele geçirdiler. Komando birlikleri yelpaze gibi yayılarak Hakurk u sardılar. Bunu da o tarihteki yazımızda belirtmiştik.24 Mart 1995 Milliyet: "Hakurk Çemberde: Şemdinli'nin Derecik köyünden sınır ötesine giren yaklaşık 10 bin dağ komandosııyla piyade birlikleri PKK'nın en büyük kampı Hakurk'a doğru ilerliyorlar. Pazartesi gününden bu yana sürdürülen Silahlı Kuvvetlerin Irak harekatında en önemli odak noktası Hakurk. Irak içlerine ve dağlardaki mağaralara kaçış yollan tutuldu. PKK'nın adeta 'kalesi" durumundaki bu yerleşim merkezine tamamen hakim olduğunu kaydettiler. Hatta bir süre durdurabilir de. Mezi ve Şivi kamplarında aramalar sürüyor. Türkiye ucundaki zirveden bakınca PKK'ının ünlü Hakurk kampı aşağılarda bir kenarıyla görünür. diğer bölgelerde aramalarını sürdürüyor. Bu kez birliklerimizin bir kısmı havadan Hakurk'un arkasına indirildi. Hakurk'un çevresine indirilen paraşütçüler. Zirvenin hemen aşağısındaki Hakurk kampına ise bir sinek bile yaklaştırmaz." 24 Mart 1995 Sabah: "Hedef Hakurk kampı: Binlerce komando PKK'nın en büyük kampına yürüyor. Bu zirvedeki mevzilere yerleşen üç beş kişi Türkiye'den gelebilecek bir alayı oyalayabilir. harekat bölgesinin en doğusunda Iran sınırı ile bitişik olan en yüksek dağlarla çevrili Hakurk'a giren mehmetçiğin." Ankara'dan gelen bir talimatla Çelik-1 harekatına katılan bütün birliklerin temsili gruplarının iştiraki ile Silopi'de bir tören yapmak üzere Jandarma . Daha önceki harekatta kampta ve dolaylarında bir tek ölü PKK'hya rastlanmamıştı. Çelik-1 Harekatının en güç şartlarda sürdürüldüğü bölge ise kar kalınlığının 2 metreyi bulduğu Hakurk bölgesi. halk tarafından büyük taktirle karşılanmıştı." 28 Mart 1995 Sabah: "Çifte kıskaç: The Nevvyork Times gazetesi. 1995 Dönemi 301 Bu birlikler PKK militanlarını arkadan çevirip kaçış yollarını kesti. PKK'nın en büyük kampı Hakurk'ta hakimiyeti tamamen sağlayan mehmetçik." 29 Mart 1995 Sabah: "Ordu Hakurk'a girdi: Askeri yetkililer. Kuzey Irak'taki Hakurk kampını darmadağın ederek PKK'ya büyük darbe indiren Dağ ve Komando Tugayının komutanı Tuğgeneral Osman Pamukoğlu'nun. Panik halindeki yüzlerce terörist kaçış yolları tutulduğu için Hakurk ve Metinan bölgelerinde kıstırıldı. Gazetenin Anka-ra'daki muhabirinin yazdığı haber şöyle: Harekattan üç hafta önce özel yetiştirilmiş Türk komando birlikleri gizlice Kuzey Irak'a sızdı." 26 Mart 1995 Sabah: "Hakurk kampı: Türkiye-Đran-Irak sınırlarının kesiştiği vahşi coğrafyadadır. iyi planlanmış ve baskın niteliğindeydi. Sağ yakalanan PKK'lılar komandolarımızın gelişi için 'ruhumuz bile duymadı' dediler.

iki er şehit düştü. bölükler halinde eylem bölgelerine dağılmadan önce bulunduğu yerde yok etmezsek.Mustafa. Tören platformları. iki militan öldürüldü. bando mızıka. iki asker yaralandı. Aynı gün gene Şemdinli Gelişen köyü yolunda bir sivil araca ateş açıldı. Ne demek istediğimi önümüzdeki günlerde hepimiz ve herkes görecek. Ancak. Đt 302 Unutulanlar Dişinda Yenî BtR Şey Yok Yanımda oturan 2. Aynı gün saat 19:20'de Çukurca Köprülü emniyet timlerine ateş açıldı. Mayıs'ın ilk haftası içinde bütün herkes gibi ben de birkaç subay. Bu taburu. Bu gece burada kalıp Sınır Alayındaki subaylarla bazı şeyleri görüşeceğim. Đran'la bizim sınırımızı çizen Şehidan Dağı'nın hemen doğusunda Đran topraklarında bulunan PKK'nın Jerma-Betkar kampında bir tabur kadar militan var. "Bu ne bitmez yolmuş deme. Anladın mı şimdi? -Çokiyi anlıyorum komutanım. 23 Mayıs saat 07:30'da Çukurca-Gerdan tepe gözetleme timine ateş açıldı. keskin bakışlı. 22 Mayıs saat 13:30'da Yüksekova Yılanlı yaylası mevkiinde bir sivil araç mayına çarptı. uçuşa devam ettiler. 17 Mayıs saat 21:00'da Çukurca Aslankapı yol emniyeti timlerine ateş açıldı. karşımızdaki kim? Kargaları kovalamak kartala şeref getirmez! Büyütülecek bir şey yok. 28 Mayıs saat 23:50'de Şemdinli'nin Đran sınırındaki Durak Karakolunun emniyet timlerine saldırıldı.Komutanım bugün çok hüzünlüsünüz. Sizler Hakkari'ye devam edin." 5 Mayıs 1995 gecesi karargahın ilgili subaylarına aşağıdaki emirleri verdim. 24 Mayıs saat 17:20'de Çukurca Uzundere köyüne silahlı saldırıda 1995 DönemĐ 303 bulunuldu. Đki GKK şehit oldu. Yedi asker şehit oldu. konuşmalar. Bir şey mi oldu? dedi. Bize ait bölüm biter bitmez hemen helikopterlerimize atlayıp Silo-pi'den uzaklaştık. yüzlerde sevinç ve mutluluklar. Aynı gün 23:4O'da Çukurca Begzova'daki jandarma timlerine ateş açıldı. Üç militan öldürüldü. konuşmalar. Yalnız bizim böyle şeylere ne bakacak ne de ayıracak zamanımız var. sert savaşçılar ahim alamayacağı kadar inanılmaz görevleri yerine getirebilirler." Mayıs 1995 PKK eylem ve saldırıları: 6 Mayıs saat 02:00'da Çukurca Kıble Tepe mevkiinde jandarma timine ateş açıldı. Bir vatandaş yaralandı. Đran'ın sınır köy ve karakolları buraya . Dumlupınar'dan sonra bile tören düzenlemedik. Ne olursa olsun. sonra da doğuya dönerek Çukurca istikametinden Hakkari arazisine girmeye çalışarak. 1. tören lazım mı. Yüksekova ile Şemdinli'nin Đran ve Irak'la bağlantılı bölgelerinde çok can yanar ve çok kayıp veririz. değil mi? Faydası ne? Kime. Şırnak Hakkari sınırına yaklaşırken kötü hava koşullarından buradan geçemeyeceğimiz anlaşılınca pilotlar önce Irak topraklarına. I "Askerler vücut ve zihin olarak sertleştirilmelidir. . Biz Sakarya'dan. başkalarının ihtiyacı olabilir. Ben Çukurca'da ineceğim. Kafamda 40 şey uçuşurken tören ruhu yaşayamam.Asayiş Komutanlığı program hazırlayıp düzenleme yaptı. 25 Mayıs saat 02:45'de Şemdinli Şapatan rölesine silahlı saldırıda bulunuldu. karşılamalar. Bu aşılmaz dağımş deme. 29 Mayıs saat 18:45'de Çukurca Çayırlı Sınır Karakoluna silahlı saldırı yapıldı. yemekler. Siz en kötü zamanda bile espri yaparsınız. Her seviyedeki siyasiler ve askerlerin hepsi gelmişti.Şimdi git pilotlara söyle. aşılmadık dağ yok. Sanki tören yerinde sadece fizik olarak vardınız. bitmedik yol yok. neye yarıyor bilmiyorum. uğurlamalar. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Yarbay Mustafa: . iki kara şahine binip Silopi'ye gittim. iki er yaralandı. astsubay ve 20 kadar askerle. Bir er şehit oldu. . Bir asteğmen. bir er yaralandı. 11 Mayıs saat 00:30'da Şemdinli Haripesta tepede jandarma sınır timlerine ateş açıldı. kürsüler.

siyasi birlik. akşam karanlığı ile sabahın alacası arasında işi bitirmiş olacağız. Dağ ve Komando Taburu bu yıl.onlarca kilometre uzaklıkta. Bunu hem daha sonraki operasyonlar için. 2. Sizin de bilginiz olsun ve karargah olarak gerekli yardımları sağlayın. Onun için 'vatanımız' diye bu dağlarda gözlerini kırpmadan ölüme giden çocuklar için bu dağların tepesine. Đnşasına hemen başlayacağız. aynı etkiyi. hem de coğrafyanın farklı bir şekilde kullanılması için düşünüyorum. hiçbir zaman onu tam olarak göremez. Fakat burası benim vatanımdır dedikleri yerde şehit olanlar için yapılan anıtın bambaşka anlamı ve ruhu olacaktır. Yani üzerinde sınır bulunan Şehidan Dağı doğu ve batıya tıpkı geniş bir teknenin gövdesi gibi öyle bir yayılmış ve o kadar dikti ki iki taraf da bu bölgeyi yerleşim olarak asırlardır düşünmemişti. Dağ ve Komando Taburu bulunacak. diğerlerini korumak ve devam ettirmek çok zordur. Mutlaka bütün anıtlar önemlidir. Sonuçta hava kararır. Jerma ve Betkar mevkiinde sadece PKK yıllardır emniyette yaşamını sürdürüyordu." PKK'nın Jerma-Bektar kampı Türkiye-Đran siyasi hududunun tam zirvesinden geçtiği. beraber bakalım" gibi kör ve sağırlar diyalogu yıllardır devam edip gidiyordu. Đran ve Irak topraklarının içine at başı gibi girmiş olan Hakkari dağları üstünde olacak. Bizim anıtımı. Gelibolu ve Đstanbul'da çalışsın. "iyi bir liderin efsanevi özellikleri olmalıdır. Şemdinli'deki 3. ülkenin herhangi bir yerinde yapsanız. hazırlıktı. Çanakkale'nin anıtlarını Gelibolu yarımadasına değil de. kültür. yığmaktı gibi çalışmalar sürerken. Kayanın altını hiç terk etmeyen bu balığı avlamaya çalışan. Ben Çukurca Sınır Alay ve Tabur Komutanlarına emir verdim. Türk tarafından görüşmelere katılanlar. balık kayanın en . vatan gibi öğelerin içinde en önemlisi vatandır. Milleti millet yapan dil. plandı. Dikkatinizi buraya toplayın. Kampın 20 kilometre kuzeyi ve güneyinde hiçbir köy ve mezra olmadığı gibi. Đlhamın gücü esas silahtır. 3500 metre yüksekliğinde. bir avuç kadar yerdi. onların hatırasına bir anıt yapacağız. birleşik bir güç halinde hemen arkalarındaki Çilekli ve Dağbaşı tepelerinde sahra düzeninde tertiplenip nıevzi-lenecekler. Birliklerden bir mimar asteğmen bulun. Dağın içinde ve üzerinde küçük bir akarsu kenarında. 304 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok 4. Tasarım ve projeyi hazırlayarak gelsin görüşelim. Sürekli oltaya vurduğu için avcınızı onu tutma arzusunun sonu gelmez. Bu mesafelerin arasını dağ bloğu doldurduğu için bir mezra bile yapılmamıştı. Dağlıca'da bir piyade taburu. Đran o kamp-takîleri bin defa oradan başka yerlere kovacaktı. Şemdinli ile Derecik arasındaki Ortaklar Jandarma Karakolu bölgesinde üs kuracak. Hakan Tepe ve Pirinçeken Karakollarının tertipleneceği tepeleri Tugayın havan ve dağ toplarıyla destekleyeceğiz. o bölgeyi gözüm tutmuyor. Đran kurnazdı.Bu görüşmeler kaya balığı avlamaya benziyordu. 3. Đran tarafında iken. Siz ve Tabur Komutanı Ortaklar Karakoluna gidip uygun yeri seçin. "peki müşterek harekat yapalım" deseler. aynı doğallığı. Tabur Komutanı Reha'ya emir vereceğim. Bu mevki Đran'ın da işine geliyordu. hemen onay için üst kademelere göndereceğiz. Zafer makinelerden daha çok ruhların bakımına dayanır. Ayrıca. kuzey güney istikametinde boyu 20 kilometre olan Şehidan Dağı'nın içinde. 3ncü Dağ ve Komando Taburu büyük sebep olmazsa en geç Haziran başında o bölgede konuşlanacak. Silahları çok yazar ve konuşurlar da ilham üzerinde pek durmazlar. 5. Yüksekova Karacadağ kuzeyinde başka bir piyade taburu tertiplenecek. bizim Durak jandarma sınır karakolu sınırdan 12 kilometre batıda Türkiye tarafındaydı. Onların hemen arkasında bulunan Uzundere köyü bölgesinde de 5. Balık oltayı yemle beraber alsa da hemen kusarak çıkarır. isterseniz altından yapıp pırlantalarla donatın. doğudaki en yakın köy de 12 kilometre ötedeydi. Ben de bölgede keşif yapacağım. "Kuş uçmaz kervan geçmez bir dağın kuytusundan benim nasıl haberim olsun? Siz böyle bir yer biliyorsanız söyleyin. 1995 Dönemi 305 Jerma kampı sınırdan sekiz kilometre doğuda. Neden mi? Çünkü vatan obuadan. Şemdinli kuzey doğusundaki piyade taburundan bir bölük Đran sınırındaki Durak Karakolu'na alınacak. gelenek. Müşterek sınırdan da sekiz kilometre uzaktaydı. sağlaması mümkün mü? Hayır. Çukurca doğusundaki Pirinçeken ve Hakan Tepe Sınır Karakolları binalarından çıkıp. taslak planı çatıp. bilgileri detaylandırın. Ve bir vefa borcumuz var.

Saat 15:30'da Hasan Kundakçı Paşa Şemdinli'ye geldi. Mayıs başında Jerma-Betkar'da 358 PKK militanı toplu halde 9 sabit bina. Yüksekova'dan Şemdinli'ye geçtim. güneydeki kenarından da 26 kilometre Şehidan üzerinden yürünecekti. PKK'nın Şehidan'daki iki gözetleme timini etkisiz hale getirecek olan birlik bu taburdu.dibine karnı doymuş şekilde çekilir. Avcı da beline kadar ıslanmış. Gece karanlıkta patlayacak bir silah veya bunlardan birisinin kaçması planın baskın etkisini ortadan kaldırdığı gibi. her biri 3-4 militandan oluşan iki gözetleme timinin aynı gece sessizce ortadan kaldırılması şarttı. saat 05:00'da obüsler koordinatları tarafımızdan tespit olunmuş olan 9 bina ve 11 çadırı hassas (yerde paralanan) ve ihtiraklı (havada paralanan) mermilerle bir saat şiddeti ve atış hızı hiç düşmeyecek şekilde ateş altına alacaktı. Đki topçu bataryası azami gizlilikle hava kararmadan sınıra yaklaşıp ateş mevkilerine girecek. Harekata katılacak taburlara gece operasyona hazır olun emri verildi. Çekilmeyi tabandaki 400 komando uzak mesafeli silahlarla emniyete alacaktı. Üçgenin tabam Şehidan Dağı'nda olacak. Şimdi ise hepsi bir kafesin içindeydiler. 11 çadırda yaşamlarını sürdürüyordu. Subaylarla görüştüm. 40-50'li ve 80-100'lû gruplar halinde buralardan eylem ve saldırı mıntıkalarına hareket edecekler. Taban sabit kalmak üzere üçgenin her kenarında 400 komando bulunacaktı. saat 09:00'da iş bitirilmiş olarak fakat bu defa kanatlardan yürünen uzun güzergahtan değil. toplam 1200 asker katılacaktı. Faaliyet alanları ise Yüksekova güneyi ile Şemdinli ilçesinin bütün alanları olacaktı. bir bölümü de bulunduğu yerden sınırı geçip eylemlere başlayacaktı. Şehidan'ın zirvesine 8-10 kilometrelik dağ tırmanışı yapılacaktı. Dağ ve Komando Taburunun çalışmalarını izledim. Đki topçu bataryası akşama doğru plandaki ateş mevzilerini işgal ettiler. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Yarbay Reha ve 4. astsubay ve askerlerle konuştum. her biri 400 dağ komandosuyla. elinde içi boş kovayla. Muharebeler sırasında. Fakat nereye gidecekleri söylenmedi. yirmilerce can almalarına mani olamazdı. Şehidan Dağı'nın zirvesinden doğuya doğru dik açıyla sekiz kilometre uzakta olmasına rağmen. gece de biraz geri çekilip istirahat eden. Kendileri Tugay Komutan yardımcısı Albay Akif le birlikte tabur karargahında bu1995 Dönemi 307 lunurken ben de müsaade alıp hazırlıklarını sürdüren 3. Harekata. Kamp. Bir hafta sonra Mayıs'ın ll'inde önce uygulanmayacak diye bir emir aldık. Bulundukları çukur alana düşen topçu mermilerinden kurtulmak için hemen civar-larındaki yüksekliklere kaçmaya çalışanlar karşılarında komandoları bulacaklardı. "Yarasa" harekat planını onaylanmak üzere üst kademeye gönderdik. Bunları parça parça saldırı öncesi ve saldırı sırasında yakalardık ama ne olursa olsun bu gene de. Taburun önünde hareket edecek ve PKK'lıları susturacak olan timdeki subay. Bir üçgen kurulacaktı. çok zayıf olmakla birlikte. 3. Bu ayın sonuna kalmadan. PKK kampı üçgenin güney ve kuzeyindeki kenarlarının birleştiği tepe noktasının içinde kalacaktı. havanın kararmasıyla birlikte sınırı geçmeleri için hazırlıkları yapmak üzere tabur komutanları serbest bırakıldılar. genel amacını da tehlikeye sokardı. fakat avlanma hissi tatmin olmuş şekilde evine döner. Bir ara Kundakçı Paşa'nın çağırdığını söylediler. Gittim: . üçgenin tabanının ortasına. Plan kendilerine anlatıldı ve bulundukları yerden sınır hattına olan yürüyüş mesafesi dikkate alınarak. 20 Mayıs sabahı Binbaşı Fer-han ve Yüzbaşı Güngör'ü de yanıma alıp Yüksekova ve Şemdinli'de bulunan 1. 19 Mayıs günü akşama doğru da tatbik edin emri geldi. Jerma-Betkar kampına yapılacak "Yarasa Harekatı"nm planı şöyleydi. Çünkü timler bu taburun genel ilerleme mihveri üzerindeydiler. üç dağ ve komando ta306 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok buru. onlarca. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Kemal'e "yarasa" emrini verdim. Topçunun atışının başladığı 05:00'dan itibaren en geç dört saat sonra. eğer şehit düşen ve yaralanan olursa sırtta taşınarak getirilecekti: Şehidan Dağı'nın güneyinde iki ayrı noktadan gündüzleri Türkiye tarafını gözetleyen. sınırdan itibaren üçgenin uzun olan kuzey kenarında 34 kilometre. Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Vahap.

dedim. pratik bir uygulamamız. geldi. Dönsünler. Đyi geceler. sonra hepimizin aklına aynı şey geldi. dedi. ikimizin sınırını çizen bir dağın öte yamacındaki belayı ortadan kaldırmaya yönelik.. Sizi ancak Hakkari'de misafir edebiliriz. Sonucu bildir.Telsizle taburlara çağrı yap.Osman Paşa konuştuk. Anladım komutanım. Saat 19:00'dan itibaren de taburlar Türk-Đran sınırının üzerinden geçtiği 3500 rakımlı Şehidan Dağı'na Türkiye tarafından tırmanmaya başladılar.Komutanım hiçbiri cevap vermiyor. Ne yapalım kısmet değilmiş. Bizim en geç 05:00'da kampı kuşatma altına almamız lazım. "emredersiniz komutanım" deyip ayrıldı. Zaten 3500 metredeki dağda ve bu sağanak altında Tanrıdan ve bizden başka kimse yoktu. Milli Güvenlik Kurulu toplantısı devam ediyor. Hasan Kundakçı Paşa Hakkari'ye. Kundakçı Paşa'nın yanına gittim.Peki komutanım dûn akşamki uygulayın emri neydi? Bizim her şeyimiz zamana odaklı.Ne oldu? Bu kadar zamandır bilgi vermiyorsun. Haber gönderdim. bu kadar uzaktan karıştırılmasın. Saat 21:05'de Kundakçı Paşa Hakkari'den aradı: .Zamanımız gittikçe daralıyor. . Genelkurmay Başkanı ile Kuvvet Komutanları ayrıca bu konuyu görüşüp harekatın olup olmayacağını bize bildirecekler. Aradan 20 dakika geçti. yağmur ve bulutları delerek Şehidan Dağı'nın kuzeyine tırmandı. sen bekle" dediler.Osman Paşa. . Cumhurbaşkanı. henüz cevap yok. bir türlü gelmeyen. dedi. konu kritik. 19:30'da her taraf simsiyah oldu ve gök delinmiş gibi sağanak bir yağmur başladı ve hiç azalmadan devam etti. Epey bir süre donup kaldı. Bunlar sizin sesinizi duymadan geri dönmezler. . Đnşallah geç kalmazlar. Tekrar taburun yanına gittim. . dedim. Saat 20:00'da Jandarma Genel Komutanı Aydın Đl ter Paşa beni aradı.Toplantı devam ediyor. "Komutanım aşılacak dağlar. yaralanarak açılmış olacak. ama yarın bunlar çil yavrusu gibi bölgeye dağılınca bizim kısmetimiz ölerek. O toplantı bittikten sonra. 308 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok "Aman ha. Bizim çağrılarımızı bir aldatma diye düşünüyor olabilirler. Kan ter içindeydi. Tabur ve bölük komutanlarına herhangi bir şey söylemeden hazırlıkları kontrol ettim. Đnsan psikolojisi muharebe koşullarında öyle bir şey ki. Harekat yapılmayacak. Saat 18:00 olmuş. uzayan ve geç kalan bu karar için kaybettiğimiz saatleri telafi edemezdik. jeneratörlerle pırıl pırıl aydınlatma altındaydı. Tabur. kat edilecek mesafeler var ve karanlık süresi bizim elimizde değil" diye arz ettim. toplantı devam ediyor. Sadece ben değil bütün subaylar onlarla temas kurmaya çalışıyor.Komutanım "Đran" diye geniş bir anlamla bakarak. "Yapmayalım" şeklinde bir görüş çıkarsa taburları dağlardan indirirdim. planın yürümesi bir tarafa. bölük ve tim komutanları çevrimlerine ayrı ayrı girip çağrı . Harekat Şube Müdürü Binbaşı Ferhan'ı çağırttım. en küçük bir belirsizlik ve olumsuzluk emaresi bile her şeyi alt üst etmeye yeter. . . Başbakan. Đşte bu tam bizim istediğimiz şeydi. lüzumsuz risklere girecektik. Tugaya gitti. 358 PKK'lı bile aşağıda kapalı yerdeydi. . Ankara ile görüşüyorum. Sonra. hala bir haber yoktu. Eğer birlikleri bulundukları yerde dondursam.Komutanım siz bu gece kalacaksanız burada doğru dürüst bir yatma yeri yok. Burada bir kara şahin var değil mi? Hava çok köui ama. Önce teknik sebeplerle mi diye düşündük. Harekat yapılmayacak. Karar çıkmadan başlama" dedi. Đki taburun yabancı arazilerden 30 kilometre kadar dağ yürüyüşü yapması gerekiyor. . Đran tarafında Şehidan'ın karanlık yamacının orusındaki PKK'nın JermaBetkar kampı karartma yapmak ne söz. "Osman Paşa. 15 dakika sonra Pilot Üsteğmen Vecihi bölgedeki yüksekliklere hakim tecrübesi ile yön tayin ederek. Pilota söyle bvıradan çıkıp Şehidan Dağı'nın üstüne yükselebilirse meseleyi daha sağlam çözeriz.Komutanım bir tabur PKK'lı yönünden kısmet değilmiş. . O zaman "yapalım" demenin de büyük bir anlamı kalmayacaktı. Saat 18:30'a doğru hava bulutlanmaya başladı. Her şey gündüze sarkacak. ben dışarı çıktım.

Katılım da neredeyse sıfırda. Benim sıkıntım Şemdinli ve Çukurca bölgeleri. Aydın Paşa: "Bana şu Jerma-Betkar kampını bir göstersene. Siz de ben de biliyoruz ki artıkJermaBetkar'da kimse yok. Şu anda mücadeleyi sürdürüyor gibi görünseler de. Orada bazı işlerim var. kontrol edemiyorum" demiyor mu? Đran genel pozisyonunu riske ederek. Gözlerinden de öptüğünü söylediler. Çukurca bölgesinde sanki hiçbir şey olmamış gibi eylem ve saldırıların şiddetini artırıyor. ama hiç değilse Đran kamplarını darbeleyelim istedim. Yarbay Reha komutasındaki 400 dağ ve komando askeri bulundukları mevkilerden döndüler.yaptım. . önümüzdeki zaman içerisinde gene uygun bir durumda aynı yere gidebilir" dediler. PKK ile mücadele tarihinin en şık ve an göz kamaştırıcı harekatı olacaktı ve her şeyi dört saatte bitirecektik. "Osman Paşa'ya söyle. . "Hay Allah. Düğün yapılmayacak." 1995 DÖNEMĐ 309 Hiçbir telsiz cevap vermedi. Genelkurmay Başkanımız Đsmail Hakkı Karadayı Paşa'nın da selamlan var. ama ben bilemiyorum. Kol ve kanatlarını kırıp. Đnsan görünce anlayabiliyor" dediler. ama bildiğiniz gibi o da olmadı. 21 Mayıs sabahı Đran'lı silahlı pastarlar Jerma kampına geldiler ve oradaki PKK'lılara "Türkiye ile aramıza sıkıntılar sokacaksınız hemen buradan yok olun" dediler ve onların gözetiminde PKK'lı-lar üç saat içinde kampı terk ettiler.Şu geçen iki yılda zaten bellerini kırdınız. sen sakın ağzını açma. dişini tırnağına takmış son güçlerini sergiliyorlar.'Yarasalar yuvalarına dönsün. 310 Unutulanlar Dişinda Yenî BtR Şey Yok Kendilerinin geldiği helikopterle Şehidan Dağı'nın yüzlerce fit üzerine çıktık ve sınırdan sekiz kilometre doğuda dağın yamaçları arasındaki kampın yerini gösterdim. 100 kişi gene o bölgede Şehidan Dağı'nın güneyinde. bir grup PKK'lı için yüzündeki peçeyi çıkarüp atar mı? Hayır! Aydın Paşa: "Ben buradan Van'a geçeceğim. Biz siyasilere bu işi yaparız. Bu Jerma-Betkar kampına gitmeyelim diyenlerden biri de bendim. ama siyasi sorumluluğu da siz üstlenin dedik ve kararı onların vermesini istedik. Binbaşı Vahap komutasındaki 400. artık kulakları düştü. 23 Mayıs 1995 günü öğleden önce Jandarma Genel Komutanı Aydın Đlter Paşa Tugaya geldiler. Doğrusu da buydu. . Helikopterde maiyetleri dışında tugayın Đstihbarat Şube Müdürü Yüzbaşı Güngör de bulunuyordu.Komutanım omurganın parçalandığının bütün dünya farkında. Fakat. Daha Çelik-1 bu bölgede biteli 20 gün oldu. Şu yarasa harekatı. Sen şimdi içinden bize neler söylüyorsun çok iyi biliyorum. köklerine kibrit suyu sıkacaktık.Komutanım sağolun. kuyruk kısmı ise olabildiğince kuvvetli olmaya çalışıyor. Ben çok yakınımızdaki Yüksekova'da ineyim. Basında Jerma-Betkar harekatı: . Bu yaz ve sonbaharda da olmayacak. Onu hemen söyleyeyim. dedi. geri kalan 250 kişi de gene Đran'ın Zagros kampı üzerinden Irak'a Hakurk kampı ve daha batısına geçtiler. Ben de yüzümü araziden kendilerine çevirip: "Kusura bakmayın ama komutanım. Helikopter Yüksekova Dağ ve Komando Taburunun kışlasına indi ve Aydın Paşa Van istikametinde uçuşa devam ettiler. Nasıl bir' yer ben de göreyim" dedi.Komutanım başka bir durum olsa biz böyle bir şeye kalkışır mıyız? Daha önce Alan karakolu timleri ile biz aynı şartlarda PKK'nın bir unsurunu yok etmedik mi? Đran'ın subay ve askerlerinden oluşan bir timle hudut çevresinde çarpışıp onların subaylarından bile ölenler olmasına rağmen Đran sesini çıkarttı mı? Đran "bu kesimlerde bir şeyler olabilir. Ama önce ben konuşacağım.Osman Paşa önce ben konuşacağım. artık geçmiş ola" cevabını verdim. Aydın Paşa baktı ve hemen bana dönerek: "Bu iş olurmuş Osman Paşa".Komutanım önümüzdeki gün hiç olmayacak. Çok kısa bir zaman olduğu için şimdilik vnzey Irak'ı düşünmedim. dağ kadrosu can çekişiyor. başı halen darbe almadı. Osman Paşa seni Hakkari'ye bırakalım" dedi. Çalışma odama girer girmez Aydın Paşa: . artık felç durumunda. . "Bana cevap vermenize gerek yok. .

Đran topraklarında 350 kadar teröristin toplanması üzerine." . Yani Türkiye ilk defa Đsrail tarzı bir operasyon yapma kararı alıyor. Dün Đran Đç Đşleri Bakan yardımcısının Türkiye ile Đran arasında rutin gerçekleştirilen 'Güvenlik Komisyonu' toplantısı için Ankara'ya geldiği belirtildi. Dün bu olayın daha da ayrıntılarına inmeye çalıştım. Dikkat edilirse. Đran'ın Ankara büyükelçisi dün yaptığı yazılı açıklamada. Evet. Genelkurmay Başkanlığı 17 Mayıs günü Başbakan Tansu Çiller'in önüne bir rapor koyuyor. dün bir gazetede yer alan. Belli ki. F-16'ların havadan geri çevrilmediği kaydedildi. Cum312 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok hurbaşkanı da karşı çıkınca operasyon yapılmıyor. Ama kaynaklarım kesin. Đran'ın Urmiye kenti yakınında büyük bir PKK kampı bulunuyor. Türk Silahlı Kuvvetlerinin terör örgütünün faaliyetlerini yakından izlediği. ortaya atılmasında da bir sebep yoktur ve olmamıştır. Đran'daki PKK kamplarını imha amacıyla bir helikopter harekatı planlıyor. bir emirle uçakları havadan geri çeviriyor. 'bakın biz de Đsrail gibi teröristleri nerede olursa olsun vururuz' mesajının verilmesi amaçlanıyor. Bu harekatla hem kamuoyuna hem de PKK'ya. Fakat henüz teyit edemediğim bir senaryo var. Bunun üzerine konu Demirel'e götürülüyor. hükümete bu teröristlerin etkisiz hale getirilmesi için bir plan sunulduğunu açıkladı." 12 Haziran 1995 Hürriyet: "Đran'a harekatı kim önledi: Önceki gün yazdığım. ancak. aynı harekatı Đran ve Suriye toprakları üzerinde yapmaya kalkarsa ne olur?" 1995 Dönemi 311 11 Haziran 1995 Sabah: "Genelkurmay Đran'daki PKK'hları izliyor: Genelkurmay. Otorite boşluğu içindeki Kuzey Irak'ı vurmayı alışkanlık haline getiren Türkiye. 'Böyle bir şey mevzu bahis olmadığı gibi. Demirci. Operasyonun amacı sadece kampları vurmak değil. ileri(U bir gün' daha ayrıntılı olarak ortaya çıkacak ilk Đsrail tarzı harekatın gerçek perde arkası böyle. Zaten ben de olayın bu tarafının henüz teyid edilmediğini yazmıştım. Ancak." 11 Haziran 1995 Hürriyet: "Genelkurmay Başkanlığı.10 Haziran 1995 Hürriyet: "18 Mayıs'ta havadan dönen F-16'lar: Şimdi yazacağım olay. Askeri kanat. Durumu Dışişleri Bakanlığı ve sonra Cumhurbaşkanı öğreniyor. Đran'ı vurma kararı. Şimdi o tarihi gecenin tam bir fotoğrafını çıkarmış durumdayım. ama Çetin ile o sırada Dış Đşleri Müsteşarı karşı çıkıyor. Đran'daki PKK kamplarını vurmak üzere Türk F-16 uçaklarının havalandığı ve sonradan geri döndüğü yolundaki iddiaların kesinlikle doğru olmadığını belirtti. F-16'ların havadan geri döndüğünü kabul etmedi. Tam Đsrail usulü bir operasyon. Đran'ın Türk sınırı yakmlanndaki bir kampta toplanan PKK'hlara yönelik operasyondan son anda vazgeçtiğine dair haberler. 'bazı gazetelerin bu tür haberlere yer vermesinin şaşırtıcı olduğunu' belirtti. 'kimsenin ruhu duymayacak' güvencesini veriyor. Haberi üç ayrı yerden kontrol ettikten sonra yazıyorum. bu tür haberler dayanaktan yoksun ve kabul edilemez kaynaklarca verilmiştir' dedi. Bu plana göre vurucu timler helikopterlerle PKK kamplarını vuracaklar. elebaşılarını da alıp gelecekler. Genelkurmay Başkanlığı bu kampın mutlaka vurulması gerektiğini belirterek Başbakandan izin istiyor. 'Đran'a harekat son anda önlendi' konulu haber büyük yankı uyandırdı." 13 Haziran 1995 Hürriyet: "Operasyon haberine Tahran'dan tepki: Türk Silahlı Kuvvetlerinin. 36 saatte tamamlanacak olan bu operasyona Başbakan Çiller onay veriyor. gerçekten iyi düşünülmemiş ve riskli bir karar. önerilen harekat tam anlamıyla Đsrail tipi bir operasyon. bugün büyük bir ihtimalle hem Genelkurmay hem de Dışişleri Bakanlığı tarafından yalanlanacak. Genelkurmay Başkanlığı bir plan olduğunu kabul etti." 4 Temmuz 1995 Hürriyet: "Genelkurmay. Nisan sonu ve Mayıs başında Đran sınırına mücavir alanlarda 300-350 PKK'lı teröristin tespit edildiği bildirildi. Tahran'ın tepkisine yol açtı. Ama nedense bütün ağızlar kenetlenmişti. aynı zamanda psikolojik bir etki yaratmak isteniyor. O sırada Türk F-16'ları Đran'a doğru havalanmış durumda.

Đlk gün.. Bir er şehit oldu. 6 Haziran günü Kara Kuvvetleri Komutam Hikmet Bayar Paşa Tugaya geldiler. Demirel soruyor: 'Đran buna izin veriyor mu?. 24 Haziran saat 03:30'da Çukurca Köprülü Jandarma Taburu pusu timi 19 militanı ölü ele geçirdi. 14 Haziran saat 03:30'da Şemdinli Kayalar bölgesindeki piyade taburuna ait timlere ateş açıldı.'.. Yüksekova Kısıklı karakoluna ateş açıldı. tarih.. . Đki er şehit oldu. dört er yaralandı. Üç militan öldürüldü. Orgrnnral Karadayı toplanıyor.. Aynı gün 23. 'Tûrkiye-Đran savaşına beş kala' başlığını taşıyordu. bunların her yere yayınlanıp asılması için orijinal filmlerini istediler. yer ve karar toplantılarına katılan devlet yetkililerinin isimleri verilerek anlatılmaktadır. 21 militan ölü olarak ele geçti.. her tabur kendi bölgesinde PKK militanlarıyla temas sağladı. bu konudaki gelişmeler. Đnönü. Kendilerine çalışma odamda kısa bir birifing sundum.'.. Bir asker ve bir GKK yaralandı.00'da Şemdinli Aktütûn Karakoluna ateş açıldı. Çukurca ve Hakkari bölgelerinde.' Demirel soruyor: 'Bakanlar Kurulunda görüştünüz mü?." . 7 Haziran saat 08:00'da Yüksekova Esenden Sarıyıldız köyü çıkışında askeri araç mayına çarpü. 15 Haziran saat 23:00'da Şemdinli Odaklar Karakoluna saldırıldı. Đki astsubay ve 13 er şehit oldu. Şemdinli. Yazının özü şudur: Türkiye.. Đki asker yaralandı. bir GKK yaralandı.. 1995 Haziran PKK eylem ve saldırıları: 1 Haziran saat 22:05'de Yüksekova ilçe merkezine birkaç yerden ateş açıldı. 21 Haziran saat 02:00'da Çukurca Pirinçeken Karakolunun bulunduğu tepeye saldırıldı.26 Nisan 1996 Milliyet: "Savaşın eşiğinden dönmek! Demirel. Đran'la ilişkilerinde ona-rıîmayacak tahribata yol açacak. Demirel soruyor: 'Meclisten izin alıyor musunuz?. Yanıt 'Hayır!. Konu." 31 Mayıs-9 Haziran tarihleri arasında Yüksekova. Şakası yok.'. Yanıt Hayır!.. Üç militan ölü ele geçirildi..15'de Şemdinli Yayla-pınar mahallesi gözetleme timine ateş açıldı. 11 Haziran Şemdinli Güzelkonak Karakolunun yakın emniyet timlerine ateş açıldı. 'Đran topraklarına operasyon yapmak!. 23 Haziran saat 18:30'da Yüksekova Güvenli-Yılmaz yol ayrımında iki er ayrı ayrı mayına bastı ve ikisi de yaralandı. altı komando taburu ile altı ayrı mıntıkada operasyon yapıldı. geçen yıl Mayıs ayında Đran'da bulunan bir PKK kampma helikopterlerle bir hava harekatı düzenlemeye karar verir. Savunma taktikleriyle muharebe kazanılmaz. Saat 08:00'da aynı köye ateş açıldı. 4 Haziran saat 09. On gün süren harekatta 65 militan yok edildi.'. Haber.. iki ülkeyi savaşın eşiğine geürecek bir maceradan son anda Cumhurbaşkanı Demirel'in müdahalesiyle dönmüştür. kimse de sizi kurtaramaz!'. Dönemin Başbakanı Tansu Çiller. Demirel yerinden doğruluyor: 'Sorumlu olursunuz. Hikmet Çetin. Tugayın koridorlarında ve müzesinde harekat sırasında çekilmiş olan resimlerden çok etkilendiğini. Türkiye belki de Đran'la bir savaştan kurtuluyor!. 11 asker şehit oldu. Muharebe sahasının içinde olmayan kimse. 10 Haziran saat 11. Dört militan öldürüldü. 12 Haziran saat 07:30'da Çukurca Uzundere'de bir er mayına bastı. Yaklaşık beş sayfa tutan yazıda." 28 Nisan 1996 Hürriyet: 'Tempo Dergisi. gerçekle ilgili hiçbir şey bilmez. Altı er yaralandı. Beş jandarma eri kaçırıldı.. 20 Haziran saat 02:20'de Şemdinli Kayalar bölgesindeki piyade taburu emniyet timlerine ateş açıldı." 1995 Dönemi 313 "Bir korkuyla yüzleşmeyen insan her zaman ondan kaçmaya mahkumdur..'. bir er yaralandı. Bir GKK şehit oldu. Yanıt 'Hayır!. son sayfasının kapağında Türk kamuoyu açısından göz açıcı önemde bir haberi duyurdu.'.. Gene bugün Şemdinli Durak Karakoluna saldırıldı. Çiller.00'da Şemdinli Aktütün Karakolu emniyet timlerine silahlı saldırı yapıldı. 314 Unutulanlar Dişinda Yenî Bir Şey Yok "Hendek kazarak yorulmayın. Sizin ateş açarak ilerlemeniz kendinize güveni artırır.

askerler silahlarını kullanmayı öğrendikten sonra. Bilek. yorma ve bezginlik yaratarak. Ben iki yıldır göreceğimi gördüm. kedinin fareyle oynadığı gibi oynar. şöyle cereyan etmiş. uzaktan ateş açma. Şu anıtın emrini ben verdim ama ondan sonra ne olup bitiyor diye bu işe. -Komutanım biz bir anıt yaptırıyoruz. her yerde 20-30 kilometre yürüsünler. kimin gerçek lider olduğunu ortaya çıkarmak.Bu iki zat. barış koşullarının günlük mesaisi ve faaliyetleri içerisinde. Ne olup olmadıklarını göreve katılışımdan üç ay içerisinde yaşayarak öğrendim. suikast. Şu anda da altı ayrı bölgede operasyon. boyun ve karın kaslarını güçlendirsinler. Yalnız. 10 dakika dahi ayıramadım. dünyada hiçbir ordunun becerebileceği bir iş olduğunu sanmıyorum. Böyle bir şeyi batıda yaptırıp gönderme lütfunda bulunursanız müteşekkir kalırız. Bütün bunlar insanları iki ordunun karşı karşıya gelip savaşmasından on kat fazla yoruyor. üzerine de şehitlerin isimlerini yazarak bu dağlarda neler olduğunu insanlar asla akıllarından çıkarmasınlar diye. Her şeyi değiştiren ve eskiten zaman artık. . Fakat. Malumlarınızdır. Muharebe. "Ben de Kara Harp Okulu'na bir anıt yaptıracağım. sırtlarında 30-35 kiloluk muharebe yükü çantalarla dağ. düşünülen amaç ve hedeflere ulaşmaya çalışma şeklinde sürecek..Bu Barzani ve Talabani'ye ne diyorsun? . "halk doğruyu bilirse.Kendilerine teslim ettik. Çalışmaları nasıl gidiyor diye 5 dakika uzağımdaki inşaata dahi gidip bakamadım. hayal gücü. Çalışmalarımıza esas teşkil eder" dediler. zeka. psi1995 DÖNEMĐ 315 koloji ve dayanıklılık. burada yerinde bulamıyorlar. . Siz teşrif ettiniz diye ben buradayım.Osman Paşa buraya bir heykel yaptırsan dedi ve pencereden de nerelere konulabileceğini gösterdi. Ama eğitimle ilgili pratikte hemen arz edebileceğim şey. Adlarıyla Güneşi Yükseltenler Hakkari Anıtının bir albümünü de kendilerine verdik. Okul ve kışla yaşamı ile bu yaşam çok farklı.Gayrı nizami harp taktik ve tekniklerine gelince.Osman Paşa sen Hakkari'den dönünce anılarını ve bu konulardaki tecrübe ve yaşadıklarını yazmalısın. Anadolu'da.Komutanım her şeye yeniden bakmamız lazım. Hakkari'de yaptıracağımız anıtın maketini ve "Adlarıyla Güneşi "Yükseltenler" ismini verdiğimiz anıtın detaylı tasarımı bulunan albümden de bir suret arzu ettiler. Gelecekteki bütün çatışmalar. Bu yapılmak istenmiş. "Daha sonra ben size iade ederim" dediler. "çayın taşıyla çayın kuşunu vurmak" diye bir söz vardır. kundaklama. Ancak hepsini. Normal askeri talimnamelerden ve diğer kitaplardan çok daha etkili olur. Tabii sen bilirsin. Başka hiçbir şeye gerek yok. pusu kurma. . bundan sonra bütün devlet ve orduların buna ihtiyaçları var. lider meselesindeki sorun ise. Çaydan taş değil. O zaman anılarını yayınlamayabilirsin. Orada öğrendiklerini. şaşırtma. vur kaçlar. ormanları ve geceleri kullanacak gibi savaş hazırlığı yapmalıdır. çok sayıda asker ve geniş ordu teşkilat yapılarının da geçmiş zamanlarda kaldığının işaretlerini uzun süredir veriyor. Bu dört alanda çalışmak lazım. Benimki. bunun dördünde de çatışma var. yazdığım an yayınlarım. gündüz onunla. Türk askerinin bütün eğitimi bu kadar. bombalama. dere. kurdukları partiler ve mevcut aşiretleri Hakkari'nin Irak'la olan 220 kilometrelik dağlık sınırın altından başlayarak güneye doğru uzanan topraklarda yaşıyorlar. bunu beğendim.Kara Kuvvetlerinin eğitimine katkı sağlayacak bazı şeyleri bana söyleyebilir misin? . Biz Hakkari'de kime heykel yaptıralım.Sağolun komutanım. tepe. Ama gene de yaz. takdir edersiniz sizin burada kalacağınız sürede anlatabilmem mümkün değil. Her şey lidere bağlı. . Muharebe hazırlığı diye ne kadar tatbikat yapılacaksa bunun hepsi gece yapılmalı. Đnşallah. kuşlardan ikisine de onları en iyi 316 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bîr Şey Yok . Çünkü. Gece hasmını alt eden. Konuşmamız sırasında Kara Kuvvetleri Komutanı: . şimdilik bir kenarda dursun. küçük çaplı teşkiller. ülkenin daha güvende olacağına" inanıyor ve biliyorum. Bir ordu dağları. senden yaşça bir büyüğün tavsiyesi sadece. Belki her şeyi herkesin bilmesini istemeyebilirsin. Bu çocukların kendileri zaten heykel.

Muharebe . Çatışma hala devam ediyordu. Dağ ve Komando Taburunu Đran sınırı civarındaki bölgelere bağladı. Bu harekatta 31 militan yok edildi.besleyecek yemler atılmış. havanlar ve roketler dağın kayalıkları üzerinden şimşekler çıkaracak. bütün subaylara da her sorduklarında söylediğim gibi. topçular. gene Şemdinli'nin Güzek Konak ve Durak Karakollarına Đran gruplarının saldırılar düzenlemesi. "Bir devlet güvenliğinin hiçbir bölümünü ortaçağ kültürlü aşiretlere dayayamaz.' dişinin 500. Aynen şöyleydi: "Türkiye Kuzey Irak'ın bir bölümünde PKK ile mücadelede benim yetersiz kaldığımı söylüyor. Ormancık ve Basyan ağzından Irak yollarını kapat" emrini verdim. Hikmet Bayar Paşa saat 16:00 civarında Tugaydan ayrıldılar. "Kuzeye çık ve Ormancık köyünden Kuzey Irak'a çıkışlarını kes". Bu arada Hakkari Đl Jandarma Alay Komutanı ve yardımcısı da emrim üzerine gidip Ortaklar Karakolu'nda çalıştılar. Güzel Konak ve Durak Karakolu saldırılarını yapan grupların bir kısmını. Göz karan seçtiğimiz mevzilere doğru koşarken bina tarafından Karakol Komutanı uçar gibi yanıma gelip. Haziran'm ilk yarısı Şemdinli'deki Dağ ve Komando Taburu Ortaklar Karakolu bölgesinde tertiplenecek ve bu yaz buradaki üsten operasyonlara katılacaktı. "Ortaklar Karakoluna hemen git. 29 Mayıs gecesi Đran'dan gelen bir PKK grubunun Şemdinli Durak Karakoluna saldırması ve taburun bu bölgeye müdahale etmesi ile arkasından. Yanımdaki karargah subayları dahil 10 kişi gelmiştik. Üç gün sürme sebebi de kaçabilenlerin Şehidan Dağı'nın Đran tarafına geçip tepelerdeki kayalıkların altına mevzilenmesi oldu. Harekat üç gün sürdü. Nihai siyasi hedefleri de PKK ile aynı. Şemdinli'nin içinde yapacak ne var? Tugay Komutan Yardımcısı burada. Karakol Şemdinli-Derecik anayolu üzerinde Irak sınırına. batıdan 15 km. Đl Jandarma Alay Komutanı da gelsin bu karakolu görsün" emrini verdim. Şemdinli'ye geçince bu karakolun bağlı olduğu Đlçe Jandarma Komutanı yüzbaşıyı çağırttım. 15 Haziran gecesi saat 23:00 'da Ortaklar Karakolunun saldırıya uğradığı haberi geldi. Bu ikili daha çok Türkiye'nin başını ağrıtacak. Đner inmez mermiler etrafımızda uçuşmaya ve yerlere vurmaya başladı. Hakkari'ye gidince emir vereceğim. "komutanım gece şöyle oldu. Bununla kendi topraklarında PKK'lı-ları temizleyebiliyor mu da. Sonuçta kuş diye küçük bir varlık algılanırken. Onun bu niteliklerinden içeriden ve dışarıdan hiç kimse şüphe duymamalıdır". Harekat merkezinde sabahın olmasını bekledim ve alaca karanlıkla birlikte karakola hareket ettim. karşımıza beslediklerimizin beslediği ile birlikte üç akbaba çıkmış. Geçenlerde Barzani'nin bütün dünya haber merkezlerince yayınlanan bir beyanatı oldu. Karakol binasına 30-40 metre mesafedeydik ve PKK militanları çevremizdeki yükseltilerden ateş ediyordu. Dağ ve Komando Taburu ile Şemdinli Sınır Tabur Komutanı da burada. Şemdinli Dağ ve Komando Taburu da kışlasına 15 Haziran akşamı dönebildi. orada gördüklerimi düzelt. taşlan parçalayacak şiddetle hedefleri dövdüler. Sen devamlı karakollarda olacaksın. Şemdinli Dağ ve Komando Tabur Komutanına "sen hemen ana yolu takiben çatışma yerine ulaş". Şemdinli ve Yüksekova'daki Dağ ve Komando Taburları. Sınır Alay Komutanı burada.000 kişilik ordusu var. Atladığımız yer dümdüz bir alandı. 3.. Kobralar. bu karakollarla Şehidan Dağı arasında 1995 Dönemi 317 yakaladılar. Sonuçta sağ kalanlar arkalarında kalan Jerma-Betkar kampı istikametinde kaçtılar. Derecik Piyade Tabur Komutanına . Yüksekova Kamışlı bölgesindeki 4ncü Dağ ve Komando Tabur Komutanına da "Đkiyaka Dağlarını geçip güneye in. Tugay karargah subayları ile Tabur Komutanı karakol civarında keşifleri tamamladılar ancak. uzaktaydı. Đstemediğimiz diğer kuş da yemlenen kuşlardan beslenmiş. böyle oldu" diye ayakta ve kolları havada bir şeyler anlatmaya başladı. fakat bazı teknik hususların daha ileri götürülmesi gerekiyordu. Genel durumu normaldi. Sorduğunuz için. Havadan her şey apaçık ortadaydı. Güvenlik meselelerinde devlet güç ve otoritedir. güney doğudan 20 km. Ken. 3. Pilot kıvrak bir hareketle bizim aşağıya atlamamıza fırsat sağlayıp hızla bölgeden uzaklaştı. 10 Haziran günü ŞemdinliDerecik arasındaki Ortaklar Karakoluna gittim. benden derme çatma silahları olan bir grup peşmergeyle Kuzey Irak'ı PKK'lılardan temizlememi bekliyor?" Komutanım 'çürük tahtadan oyma yapılmaz'.

Akşam Şemdinli'de kaldım. daha neyi kanıtlayalım. Gözden kaybolmak için girdikleri. Şemdinli Dağ ve Komando Tabur Komutanı Yarbay Reha'nın bulunduğu yere gittim. Önemli olmayan bir sıyrık. (Dilimin ucuna gelmesine rağmen. Sen git şunu bir doktora baktır. Malumunuz dün akşam döndük ve birkaç saat sonra da Ortaklar saldırısı başladı. on üçü erbaş ve er 15 şehit vardı. "Generalim. Olmaz ya. Karakol civarı. Şemdinli Dağ ve Komando Tabımı bölgeye gelip karakolun güney doğusundaki Karacadağ üzerinde bulunan PKK unsurlarıyla çatışmaya girmişti. bunun doğru olduğunu bilmem lazım". 18 Haziran günü Cumhurbaşkanı. Beş askeri de karakolun içinden alıp yanlarında götürmüşlerdi. Şemdinli Çayı (Küçük Zap)'nın Türk topraklarından çıkıp Irak'ta akmaya başladığı yerde. . şu anda bulunduğumuz yerin güneyindeki araziyi. Ceketinin sağ kolundan bilek ve elinin üst kısmına doğru kan akıyordu. Saldırıyı 100 kişilik bir PKK grubu yapmıştı ve bu 100 kişinin 36'sı PKK tarafından verilen para karşılığı eyleme katılan peşmergelerdi.Evet komutanım. Ortaklar'in bina ve çevresini adam gibi bir şekle soktular. PKK'lıların buraya nereden geldiği konusuna gelindiğinde söz aldım: . Hacıbey Çayı ve 3300 metrelik Karadağ bloğu geçilmiş. Kuzey Irak'a kolay geçiş olan Basyan-Or-mancık. fakat kaçarken geldikleri yön değil. Suriyeli Topal Nasır (kod Halat) yeniden bölgeye gelip sahneye çıkmıştı. Çünkü diğer istikametten kaçmaya kalksalar. bütün yazılı ve görsel basın da oradaydı. Genelkurmay Başkanı ile Kuvvet Komutanları Ortaklar Karakolunu ziyaret ettiler. Bu saldırıda bir kurnazlık görünüyordu. Karakolda ikisi astsubay. ateşlere karşı koruması olmayan çardak gibi bir yerde kobralar bunları yakaladı ve orayı tepelerine çökertti. Şehidan Dağı'ndaki çarpışmalarda oldu. bastırdım. Ama gelenler Đran kamplarının grupları. Mevzi aldım. Karakol binasında roket ve havan atışlarından büyük tahribat vardı. dedim. Dağ ve Komando Taburu kaçan ana grubu önce bizim topraklarda sonra da Irak arazisinde takip etti.Sadece bu yıl için arz ediyorum. bu büyük bir risk olurdu. Silah seslerinden ne dediği zaten anlaşılmıyordu. Hakurk tarafından gelinmiş. Küçük Zap Vadisi kullanılmıştı. yani 25 gün önce gidip canlarına okuyamadığımız Jerma-Betkar kampındaki. Üstelik ikimiz birden anlamsız bir şekilde vumlacakük. dedim. . . sanki hiçbir şey olamamış gibi. Karacadağ ve Irak'ın Basyan Vadisi'nde toplam 54 terörist ölü ele geçti. Askerlerin kendilerini iyi ve moralli 1995 Dönemi 319 hissetmesi için şarttı. Yoksa tamamen harap haldeydi. 358 PKK'hnın 60-70'i idi demedim.Osman Paşa burası derli toplu ve bakımlı bir karakol. Kendisini yere yatırıp. sarmıştık. Sakinleşti. Bu takip üç gün sürdü. Eski Hakkari sorumlusu.Burasını iki gün içinde gece ve gündüz çalışarak bu hale getirdik.Ben buralardayım. Şu anda bu bölgede bulunan Dağ ve Komando Taburlarından biri de. Henüz her şey gizliydi.şokundaydı. güneyden 318 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok gelen Piyade Taburu ile kuzeyden gelen 4. Beraberimde gelen yedi komando hemen sağ tarafımızda bulunan 6-7 PKK militanının beşini vurdular. Đleride başına iş açabilir. Karakol ve civarı gezildi. ama burada olmadı.Yaralandığından haberin var değil mi? dedim. deyince: .) Cumhurbaşkanı. Askerlerle konuşuldu. Bir ara Genelkurmay Başkanı: . dediler.Efendim bunlar. Sargıları gevşedi herhalde. yani Irak topraklarını kullanarak geldiler. Mayıs ayının son haftasından beri doğu sınırlarımızda bulunan karakol ve köylere onlarca saldırıyı yapan ve bizimle de çarpışarak komşu devletin topraklarına kaçanlar. Asıl saldırı grubu batıya Ormancık Basyan istikametinden Kuzey Irak'a geçmeye çalışıyordu. . gene de Đran sınırında başka bir fırsat doğabilirdi. . Ölü olarak ele geçirilenlerin bir kısmı da peşmergeydi. Hakkari'nin doğuda başka bir devletle sınırı olmadığı ve o devletin de adı Đran olduğuna göre. Mecburen ben de durdum. Hakkari Đl Jandarma Alay Komutanı ve Şemdinli Đlçe Bölük Komutanı 48 saat karakolda kalarak. Genelkurmay Başkanı bu bilgiyi Cumhurbaşkanı'nın kulağına arz etti. Aynı gün bunun sebebi de anlaşıldı.

Đl Jandarma Alay Komutanı: . Bu bölgede Tugayın bir havan kısmı vardı ve PKK militanlarından 1995 DöNEMt 321 buraya kadar sızabilenler olduğundan mürettebat havan atışlarını bırakıp piyade tüfekleriyle çarpışmaya girmek zorunda kalmışlardı. batıdan batar kadar. aleni ve tabii bir şeyi anlatmanın alemi yoktu. bir süstür" sözü aklıma daha sık geliyor. ne zaman.Komutanım öyle bir ifade. Böylece baskını gerçekleştiren teröristlerden öldürülenlerin sayısı 37'ye yükseldi. Dağbaşı Tepe'nin üzerinde. aylar ve yüz yüze kaldığımız durumlar ile insan hallerinden sonra Kutsal kitaplardaki. 18 Haziran 1995 Sabah: "Đran'da 8 PKK kampı: Türk Đstihbarat birimleri bölücü terör örgütü PKK'nın Đran'daki kamplarının hepsini tespit etti. durup dinlenmeden.) Heyet Ortaklar Karakolunda iki saat kadar kaldı ve oradan ayrıldı. dedim. uç kısımda bulunan bir timin içine de sızdılar. dedi. Pratikte bize sağlayacağı bir şey de söz konusu değildi. on 320 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok binlerce asker kendi gözleriyle görmedi mi? Bu sınırın üzerinde çarpışılmadı mı? Adamlar Đran'daki kamplara kaçmadı mı? Bunlar uzak doğudan çıkıp Đran topraklarının üzerinden uçup havadan karakollara. bizim Đran sınırında en güneydeki Alan Karakolundan en kuzeydeki Perihan Karakoluna kadar onlarca karakola yapılan saldırıları bu yıllar içerisinde görev yapan binlerce subay ve astsubay.Albayım." 19 Haziran 1995 Hürriyet: "Şehitlerin kanı yerde kalmıyor: Cuma günü sabaha karşı Ortaklar Karakoluna baskın yaparak 15 askerimizi şehit eden PKK'h teröristlerden 23'ü daha ölü ele geçirildi.Niçin? . Dağ ve Komando Tabur Komutanı Binbaşı Mehmet'in dışarı çıkmasından iki dakika sonra bulunduğu . Bölüğün bulunduğu Dağbaşı tepenin tamamını ateş altina alıp. ilk yoğun ateş başladığında. dağ çadırında bulunan 5. Güneş hep doğudan doğar. PKK'lı teröristler tarafından Ortaklar'da şehit edilen askerlerden ikisi Đzmir Kadıfekale Şehitliğinde toprağa verildi. Cenaze namazı sırasında sinir krizleri geçiren şehit yakınları törene partilerin gönderdiği çelenkleri istemeyip. Kuzey Irak Mezi-Karyaderi kampından 150 militanlı büyük bir grup saldırdı. gelenleri ters çevirdiler. "şu dünya yaşamı bir oyun ve eğlencedir. Pirinçeken Bölüğünün bulunduğu yerin hemen altında bulunan 5nci Dağ ve Komando Taburunun bazı timleri tepeye tırmanırken büyük kısmıyla da Dağbaşı'nın iki yanından geçip Irak'a çekilmeye çalışan PKK'lılarla çatışmaya girdi. . sözıi da-ha fazla uzatmak istemedim. (Đki yıldır verilebilecek yüzlerce örnek olmasına rağmen. Saldırı büyük çaplı ve organize bir hareketti. kışlasına döndüğü gece de Ortaklar saldırısı üzerine buraya gelmiştir. ne de koşul tanımadan. Gece. Mevzilerindeki bölüğe açılan ateşin yoğunluğu şaşırtacak derecedeydi.üç gün önce Iran sınırından geçerek Durak Karakoluna saldıranlarla dört gün siyasi hudutta çarpışıp. Yoksa biz her şeyi çok mu ciddiye alıyoruz? Hepimiz ne yer." Şemdinli Ortaklar saldırısından beş gün sonra 21 Haziran saat 02:00'da Çukurca Pirinçeken Bölüğünün tertiplendiği. yollara mı indiler? Şurada geçen yıllar. dayanıklılığımızı artıran işte bu. ses tonu ve duruşla konuştunuz ki. mezralara. Şafak sökerken Dağbaşı tepeye gittim. Tugay Komutan Yardımcısı. Ya bu gücü kendimizde bulamasak ne olacak? Vatan ve millet sevgisi ve bu iki sevginin beslediği gurur var ya. . 24 saat koşturuyoruz. Ama 9O'lı yılların başından beri. köylere. Şemdinli'ye geçtim. Uzundere köyünün güneyindeki Dağbaşı tepeye. Cumhurbaşkanının Ortaklar saldırısından hemen sonra buraya gelmesi onun hassasiyetini gösterir. Đl Jandarma ve Şemdinli Alay Komutanları ve Şemdinli'deki bir grup subayla bazı faaliyetleri konuşurken." 19 Haziran 1995 Sabah: "Đran'a mesaj: Demirel dün aniden baskına uğrayan Đran sınırlarındaki karakolları ziyaret etti ve Tahran yönetimine 'PKK'yi yok edin yoksa biz yok edeceğiz' uyarısı yaptı.Komutanım siz konuşurken beni ter ve ateş bastı.

doğudan baüya iki dağ ve komando ve bir piyade taburunun hücumunu içeriyordu. Tecrübesi ve kurnazlığı ile. pes etmez ve dayanıklı lider işin sonunu getirir. hızla Kuzey Irak'a sızmaya başladılar. Irak kamplarına kuzeyden güneye üç dağ ve komando. Đran ve Kuzey Irak'taki silahlı gruplar da birbirinden çok farklı yerlerden bir araya gelip birleşerek. bazılarını çorba ve çay pişirmek için ateş yakarken. daha önce gizlice yaklaştıkları üslerden. üç obüs bataryası ile iki dağ topçu bataryası. Bağırtı ve çığlıkları çevredeki yükseltilerde yankılandı. gün ışırken 86 kişilik bir PKK grubunu. PKK grubunu sadece bir komando timi görebiliyordu. bir noktada çabuk toparlama ve etkili çıkışlar yapmayı deniyordu.küçük çadır bir roketle vurulmuş. yanında duran tüfeğini nerede diye arayanlar. haritaları. büyük kısmı sızma yapılan mevzide olmak üzere 11 erbaş ve er şehit oldu. Ejder-2'nin nihai amacı. Harekatı biri 155 mm'Uk ikisi 105 mm'lik. 24 Haziran gecesi Jandarma Komando Tabur Komutanı Binbaşı Cengiz komutasında iki komando timi (34 asker) Çukurca ilçesinin tam altından Kuzey Irak'a keşif yapmak için sızdılar. Harekatın gizliliği ve manevranın yarattığı baskın sebebiyle. bir Jandarma Komando Taburu. vazgeçmez. Şok olmuşlardı. dört er yaralandı. Militanlardan tek bir kişi 20 dakikadan önce karşı ateş açamadı. bir Piyade Taburu ile Jandarma Özel Harekat Grubu. Halk desteğini büyük ölçüde çekmiş. pusula ve dürbünü paramparça olmuştu.000 kilometre karelik alanda bulunan tüm PKK gruplarını bir daha işe yaramayacak hale getirecek şekilde yok etmekti. 1 Temmuz 1995 gecesi. diğerlerini de uyurken yakaladı. Muharebelerde. Đlçe merkezinin 5-6 kilometre güneyinde." Hakkari genelinde zaten yurt içinde yazlık ve kışlık kamp olmadığı gibi Haziran 1995 sonunda dağlarda dolaşan dişe dokunur herhangi bir PKK unsuru da yoktu. Tugay Havan Bölüğü ile kobra helikopterleri destekliyordu. Şemdinli'nin Derecik'deki Yeşilova Karakolu bölgesinden Irak'a giren taburlar. Takip harekatı dahil 23 PKK militanı öldürüldü. inatçı. 18 ölü PKK militanım ilk darbeyi yedikleri yerde bırakıp diğer sağ kalanlar. PKK saldırısında. Kvızey Irak'taki PKK grupları bizim nerelerde olduğumuz ve ne yapmak istediğimizi tam üç gün çözemediler. bir jandarma komando taburunun. Ejder-2 harekat planı. Daha çok derinlik. Şemdinli'nin Derecik bölgesi ile Çukur-ca'nın batısındaki Üzümlü karakolu arasında kalan. PJP 322 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok PKK'nın silahlı dağ kadrosu erimişti. beş Dağ ve Komando taburu. PKK'nın Kuzey Irak kamplarını kullanan silahlı gruplarının büyük bölümünü içine alacak tarzda geniş alanları kapsayan baskın tarzında bir harekata girişmekti. . havanın kararmasıyla birlikte. Ayakkabısını arayıp bir türlü bulamayan. Aslında bu durumu sağlayan faktör de yeniden Hakkari bölgesinin sorumluluğuna getirilen Suriyeli Topal Nasır'dı. ölü ve yaralılarla Şivi (Zap) kampı istikametinde kaçtılar. Ejder-2'nin tanımı şuydu: Daha çok şiddet. Yapılacak olan şey. 160 kilometrelik sınır hattı üzerinden. PKK grubunu izleyebilen timdeki 17 asker tereddüt etmeden bir çanağın içindeki 86 PKK militanına ateş açtı. Kuzey Irak'taki 16. doğrudan Irak topraklarına girdiler. "Çarpışmalar iki tarafın başındakilerin iradesidir. tam bir eylem yapabilecek güce erişebiliyordu. Artık Đran toprakları veya Kuzey Irak'tan saldırıp hemen geldikleri yerlere kaçıyorlardı. Katılım yoktu. kuzeyde kalan Türkiye-Irak siyasi sınırının 40 kilometre daha altından. oradaki bir ağacın gövdesi etrafında delirmiş gibi 15-20 kere dönüp duranlar. Diğer tim bulunduğu yer itibariyle atş edebilecek ve gözetleme yapacak durumda değildi. Birinci sınıf bir baskındı. Sınırı geçtikleri noktalardan itibaren de 60 kilometrelik bir yürüyüşü yaparak Büyük ve Küçük Zap akarsularının birleşim yerindeki 'Suri' köyüne kadar ilerleyeceklerdi. milisler ise sanki güneş altında kalmış buz veya kar gibi gözle bile takip edilebilecek şekilde eriye eriye azalmıştı. Ve hayalet birlikler.

. da kesin" diye en yüksek smS ĐT ?Cy normal. . Y glden yone bak d ü ğı So1 Đlerimde metre yere iki roketatar sesi d^^S bulunan binanın duvarınm dibiL di* daki kışlanın sınırının bitu^ib T §ûp parçalandı. . şunların üzerine yapılan ateşin şiddetini ve yoğunluğunu görünce kendimi 2. . bu kadar roket bir dakikada atılamazdı.Bağnş.Dışarıda oturduğunuz yeri nokta olarak nasıl bilebiliyorlar bunu bir türlü aklım almıyor komutanım. Herno^ ten çaresizük dirençlerini Harekatın beşinci Çk ^ ^^ dahi he^)a fZl ^^UrkedĐnin u göâğımız Çukurca Jand^Tsmır^l1^ *** k°muta ye™ kurcailçesineginşte^ uç taraf. Dünya Savaşı'na ait filmlerden birini izliyormuşum gibi sandım. Roketlerin atış hızından. Đki kez Güven Dağı'ndaki bu röleye saldırdılar. ateş ^^1^7 ^ ^ is^ametine araziyi daha doğal i^y^^^T^^ OÎmu^ Çünkü rağmen ateş açmadım^üzum^ere ?cl ^ ^ °lmaSina sızma yapanların istikametlerinin S n H . koyunlar. Sabaha karşı Harekat Şube Müdürü Binbaşı Ferhan: . bunu yapanlar "Çukurca'nın milisleri".000 kilometre karelik bir alanda bütün tabur. ateş isteğinde . 16. Bulundukları bölge dümdüz edildi. ise eğri bü&rü arazi Wi. en az iki ve daha fazla roketatar yanyana gelip bir roketatar grubu meydan getirmeden. canlı.Demek bu işler sadece 2. Daha «onSu^S T ^^ y ıçmde muhtelif yerlere düşüp infîlak* S^KT ' ^ donuktu ve rokeüer bu istikametten at M ? ^yUZÛm gdĐŞĐ ^özeI ™ varsa bunlar mutlaka arkaSTr i gm3 g°re bĐr Sızma uns«" kamdaki kışla smırında me^Wrek geleCeklerdi.Ha^' arkamdaki arazi kaç dakika içinde oldu ^ g°Z aÇ1P k Wncaya kadar bil ^^^^£^Z ^ #* birlerineArışları kaplU. Tesisin emniyetini sağlayan komando timleri hepsinin hakkından geldi. bulutlar dahil.Komutanım bu gece. Nereye doğru kaçabileceklerini tahmin etmek zor değildi.1995 Dönemi 323 ıp saldırma^S^t la çebeler^ halindeydiler. ateŞ' Şayet Varsa cak ve bulunduğum yere dahaTok yakla " f^ T* ^ Uyandıra" kere araziyi şeritlere ayırarak hulI^ZT ^^^ Birkac temizdi ve kimse yoktu Bütün h . kuşlar. taşlar. Senin sorunun somut cevabını merak ediyorsan söyleyeyim. Özel Pimi bulunul" O geCe at £? ^TĐ^ ^ kilde 5-6 metre sol ilerimd bL 324 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok rinden hafif yaraladı. Çelik çomak oynamıyoruz. havanlardan ve kobralardan hiçbir kitaba ve kurala sığmayacak ölçülerde. topçudan. Dünya Savaşı'yla sınırlı değil. kendileri ile PKK'lilarm arasında 50-60 metre mesafe olmasına rağmen. Bölge belliydi. bölük ve ihtiyaç halinde yüzlerce tim komutanı ile görüşebilmek için Hakan Tepe'nin yanındaki Güven Dağı'na kurulan telsiz role istasyonundan birbiri ile konuşmakta güçlük çeken 30'a yakın PKK telsizi de istifade etmeye kalkışınca bu röleyi devreden çıkardık.Hemen arK^şlanm elektrikleri sönmûTve roki^^ fZetlemeye ba5^dım. Kışlanın doğu sınırına gidip roketlerin atıldığı araziye baktım. . ağaçlar.Ben size hep ne söylüyorum: "Gayrı nizami yapılan mücadelelerde.. 1 teradlm. cansız akla gelebilecek bütün varlıklar sizi gözetler". £££S£™£ *°»™» -edeP" mav. Benim yanımda her zaman ^ k?dllennı uyardım. bütün silahlar.Komutanım her zaman ve her yerde de olabilirdi ama doğrudan size dönük bu üçüncü teşebbüs oldu. En az altı kişi olmalıydılar.Ferhan bunlar muharebenin doğasında olan şeyler. Çatışmalar sırasında tim ve bölük komutanları.

Her şeyin farkındaydılar. 89 yaralısı vardı. Köyler yerinde duruyor fakat çatışmalar sürüyordu. PKK bu iki köyü meskun mahal savunur gibi savunduğundan elbette tahribat olacakü. Biz anlamayalım diye kendi aralarında. Birbirleriyle görüştüler ve istemediler. Dağ ve Komando Taburu ile Piyade Taburuna sağlık ocağı ve okulundan ateş açılmış. sanki biz karşı tarafın hakkı olan bir şeyi onlara vermiyorduk. Kızılhaç ambulanslarmdakiler PKK militanlarıydı (belki sağlık personeli de vardı). topçular. Güya gizlice geliyorlardı. Her şeyi kendilerine hiç alışık olmadıkları gibi açık açık anlatüm. KDP. Ejder-2 Harekatı. Çatışma yerlerinden dumanlar ateşler çıkarken göz göre göre geliyorlardı. Bizim söylediklerimiz ve söyleyeceklerimize kulakları kapalı. Buna da şaşırdılar. Harekatın altıncı günü Amerika'da olan Barzani basın toplanüsı yapıp 'Türk Ordusu Kuzey Irak'ta PKK'lılar var diye. Geniş kapsamlı harekatta birlikler PKK'nın hiç beklemediği bir anda sınırı geçti ve teröristleri kampta uykularında vurdu. on sekiz erbaş ve er olmak üzere. 1995 Dönemi 325 Köyler diye bahsettiği iki yerdi. Bilmedikleri ve tahmin edemedikleri şey. Bu köylerde de Derecik bölgesinden Kuzey Irak'a giren 1." 7 Temmuz 1995 Hürriyet: "Akıncılar PKK avında: Ağır silahlarla donatılmış akıncı timleri Kuzey Irak'a girdi. alü büyük çaplısından biri ve sonuncusudur. Siyasi zeminlerde demokratik hakları genişletme çabaları sürer ve dış baskılar devam ederken Kuzey Irak'a yeniden gidilmesi Türkiye adına bir meydan okuma havasında sergileniyor. Yaralıların büyük kısmı güneydeki şehirlerin hastanelerinde bulunuyordu. Harekatın haberi önceden sızmadığı için baskından beklenen sonuç sağlanabiliyor. bizim birliklerin Irak'ın ne kadar derinliğinde olduğuydu. Olsa olsa uluslararası yardım kuruluşlarından birine ait olabilirlerdi.bulundular. benim görev sürem içerisinde Dağ ve Komando Tugayı ile Hakkari birliklerinin Kuzey Irak topraklarında farklı kuvvetlerle. Önlerine ve arkalarına ağır silahların mermileri düşmeye başlayınca paniklediler ve mecbur kalıp telsizleriyle konuşmaya başladılar. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu komutasındaki Dağ ve Komando Tugayı Kuzey Irak'a girdi. Fakat. iki astsubay. Kürdistan Demokrat Partisi (KDP)'nin yedi peşmerge köyünün yakıldığı iddiasının doğru olmadığını belirttiler. gözleri de ne hayal ediyorsa. Şaşırdılar. 21 şehit verdik. "Đsterseniz çatışmanın tam içine sizi indireyim yakından görün" dedim. harekat yaptığımız alana güneydeki bir dağ yolundan beyaz renkli iki araç yaklaştı. Yandığı falan da yoktu. Basında Ejder Harekatı: 7 Temmuz 1995 Sabah. Harekat alanındakilerin kararlılığı onları ürküttü. köyün girişinde pusu kurulmuştu. havancılar ve kobralar bu istekleri tereddütsüz karşıladılar. Ateş isteğinde bulunanların cesaretlerine eşdeğer bir güvenle de. Harekatın yedinci günü. Araçlar hızla geri dönüp güneye doğru Irak topraklarında kayboldu. Bölge kendisinindi ama köyler PKK'nındı. Đngilizce konuşmadan Fransızca konuşmaya geçerek. 10 gün süren bu harekatta çatışma alanlarında ölü ele geçirilen PKK'lı sayısı 167'dir. PKK işinin sonu olmadığını' kısık sesle birbirlerine söylediler. Barzani'nin. Birliklerimizden bir sıibay. değişik derinliklerde yaptığımız 23 operasyonun. Đnci sayfa başlıktan: 'Türk Ordusu dün Kuzey Irak'a girdi. Harekattan iki hafta sonra gelmeye başlayan bil326 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok gilerle durum netleşti. Ama fayda sağladı. Türk Ordusunun harekat konusunda önceden yerel Kürt makamlarına bilgi vermediğini de . Harekatın hazırlıkları son derece gizli tutuldu. Onlar da mecbur kalmış silaha sarılmışlardı. 'uzaktan sandıklarıyla burada görünenlerin çok farklı olduğunu. Ankara'dan yabancı gazetelerin temsilcilerinden oluşan bir grup gazeteci Çukurca'ya geldi. beyinleri öyle bir doluydu ki. PKK ile hiç alakası olmayan köyleri yakıyor" diye bir beyanat verdi. PKK'nın 204 ölüsü. Aynı helikoptere ben de binip kendilerine havadan çatışmaları gösterdim. Askeri kaynaklar. olanı değil hayal ettiğini görüyordu. Bunlar üzerinde Kızılhaç işareti olan iki ambulanstı. Sürpriz baskında 57 terörist öldürüldü.

Askerlerimiz terör yuvalarını birer birer temizliyor. askeri tören engellendi." 10 Temmuz 1995 Sabah: "Terör yuvalan temizleniyor: Mehmetçik Kuzey Irak'taki operasyonlarda 110 teröristi ölü olarak ele geçirdi. harekata katılan personel sayısının da 3. 'Bu harekat. Nerede olduğumuzu dahi çıkaramadan onları şaşkın bir haldeyken yakalayıp her yönden vurduk' diye anlattı. Yalnızca buradaki PKK militanlarını temizlemek istiyoruz. Đzuahan." 7 Temmuz Milliyet: "KDP: Türk Ordusu Irak'ta (Washington). Ejder Harekatını askeri uzmanlar askeri açıdan mükemmel olarak değerlendirip. Türk askerlerinin birkaç gün içinde Irak'tan geri çekileceği yönünde Ankara'dan güvence aldıklarını bildirdi. Yöredeki yedi köyün de topa tutulduğunu iddia etti. Zaman zaman I 328 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok göğüs göğüse çarpışmalar meydana geldi. Đnci sayfa başlıktan: "Müthiş çocuklar: Gece yansı Kuzey Irak'a girerek nokta baskınlar yapan komandolar." "Gaziantep'li Göğebakan ailesi güney doğudaki PKK'yla mücadelede dört yılda altı şehit verdi.i Dünya Savaşı 'ndaki operasyonları kadar başarılı' olarak kıymetlendirdiler." 10 Temmuz 1995 Milliyet (Washington): "ABD Harekat Bitmek Üzere: ABD yönetimi." "Şehit cenazesinde Bakan yuhalandı: Hakkari Dağ ve Komando Tugayında 9 aylık askerken Kuzey Irak'ta şehit düşen Sakaryalı Kenan Şentürk için düzenlenen törende Milli Savunma Bakanı yuhalandı. Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanı Tuğgeneral Osman Pa-mukoğlu komutasında Kuzey Irak'a sızan akıncı komandolar bölgedeki kampları dört yandan kuşatıp altı . Askeri kaynaklar harekatın devam edeceğini. Hugh Pope'un Kuzey Irak'tan gönderdiği haberde harekat komutanı Tuğgeneral Osman Pamukoğlu'nun değerlendirmeleri geniş yer aldı. Müthiş komandolar. Mustafa ve Bülent Göğebakan Hakkari'de şehit düştüler." 8 Temmuz Sabah: "Türk Silahlı Kuvvetlerinin Kuzey Irak harekaü dün de devam etti. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü sınır ötesi harekatın bitmek üzere olduğunu açıkladı. Pendru. Kuzey Irak'ta yuvalanan hain örgütü imha etmek için 'Ejder' kod adlı harekatı gerçekleştirdiler. müthiş bir gerilla taktiği ile PKK'ya ağır kayıplar verdirdi. Tuğgeneral Osman Pamukoğlu Çukurca'da kendilerine açıklamalarda bulundu. sivil yerleşim birimlerinin büyük harekat alanının güneyinde kaldığını ve Türk askerinin ateşine hedef olmadığını duyurdu. KDP kendilerine haber vermeden yapılan harekatı eleştirirken. Türk Hükümetinden askerlerini Kuzey Irak'tan derhal geri çekmesini istedi. Akıncı komandoları Kuzey Irak'a 40 kilometre kadar girerek PKK ile 30 sıcak temas sağladılar. Dizo. Murat. Basyan. Đngiliz komandolarının 2. Los Angeles Times gazetesi. Şivi. Pamukoğlu: 'Bizim bu topraklarda gözümüz yok. Dışişleri Bakanlığı yerel güçlerin sorumluluklarını yerine getirmediğini. 167 PKK'lı sessizce susturuldu. 60 gün içinde." 10 Temmuz 1995 Milliyet: "Harekatın bilançosu 127 PKK'lı öldürüldü. Mezi.000 komando olduğunu bildiriyorlar. Bütün gece boyunca her istikametten derinliklere ilerledik. PKK'lıların üslendiği. Muzuli ve 1995 Dönemi 327 Mergasor mıntıkaları Türk Silahlı Kuvvetlerinin denetimine girdi. sadece bu sınır şeridinden gerçekleşen 36 saldırıda 26 adamım öldü. Benar. KDP tarafından Washing-ton'da yapılan ve ABD yönetimine iletilen yazılı açıklamada iki Türk Tugayının sınırları geçip Merga Sur bölgesinde Mezuri'ye doğru ilerlediklerini bildirildi. Aileden. Sigindar. Genelkurmay yabancı gazeteciler için operasyon bölgelerine özel gezi düzenledi.belirterek. Kuzey Irak Kürt örgütlerinin iddialarının aksine." 13 Temmuz 1995 Hürriyet. Türkiye ile Irak Kürdistan Demokrat Partisi (KDP)'ni karşı karşıya getirdi. Öte yandan harekat. 167 PKK'lıyı öldüren komandolar geldikleri gibi sessizce geri çekildiler. harekat bu nedenle ihtiyaç duyulduğunu açıkladılar. 42 terörist ölü ele geçti.

Hakkari Dağ ve Komando Tugay Komutanı General Osman Pamukoğlu karakollara saldırıyı 'karakol baskını' olarak söyleyen gazetecileri uyararak. Fakat. bunlar işlerini kaybederler. nereden geleceğini ve kuvvetini bilir ve ona karşı eller tetikte uyanık bir şekilde beklerseniz buna karakol baskını değil.Komutanım biz şu kısa sürede o kadar çok şey öğrendik ki zaman zaman siz fikrinizi söylemenize rağmen birkaç konu var onları sorabilir miyiz." Mayıs ayının ortalarındayken gelen atama emirlerine uygun olarak. "Muharebelerde silahların sesinden başka hiçbir şey diğerinin benzeri değildir. bunları askere almıyoruz. Bulunan 52 PKK militanı imha edildi. Vatan savunması görevi neyi gerektirir? Savaş sanatını öğrenmeyi. Ermeni asteğmen ve askerler silah ve mermileriyle karşı tarafa geçmiş. doğrusunu bilmekle olur. Türk-Đran sınırındaki karakollara da saldırı ve tacizlerin olduğunu ve PKK'nın Đran'daki yuvalarını bildiklerini. Đstihbarat Şube Müdürü Yüzbaşı Güngör çalışıyorduk. . 10 saldırı yerinde 1 subay. 16 asker şehit düştü. Onların 167'sini öldürdük.gün boyunca ani baskınlar düzenleyerek PKK ile 30 kez sıcak temasa girip 167 PKK'lıyı imha ettiler. 4-28 Temmuz tarihleri arasında Hakkari genelinde PKK'nın 10 eylemi oldu. baskının.. Taklitle olmaz. 31 PKK militanı öldürüldü." 14 Temmuz 1995 Turkish Daily News: "General Pamukoğlu 'PKK teröristlerinin Kuzey Irak'tan Şemdinli-Derecik ve Çukurca bölgelerine organize bir taarruz yapmak üzere olduklarını öğrendik. . Kara Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlığına mensup aynı miktardaki subay ve astsubay 13 Temmuz'dan itibaren Hakkari'den ayrıldılar. Bunlar ne kadar doğru ve uygun? Hakkari'ye bile 8 aylık asker gelmeye başladı. silah ve malzemeye katkıları olsun diye uygulamıştır. fakat fiyaskoyla bitmiştir.Sorun bakalım. sınırın köşe başındaki bölgede meydana geldi. eğitim kariyerleri yarım kalır. saldırı denir' demiştir. Temmuz başında Hakkari'ye atanan 1. mıntıka esasına göre operasyonlar yapıldı. maddi zarara uğrarlar. hâlâ görüşülüp konuşulamayan mesele mi kaldı? . Rumlardan da amele taburları yapılmıştır. Bu sanatı öğretecek bireysel eğitim 3-4 haftada verilebilir ve almabi-lir mi? Muharebenin ne olduğu ortada değil mi? Efendim. Anayasa gereği Türk Silahlı Kuvvetlerinin harbe hazır olmasından Bakanlar Kurulu (Hükümet) Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne karşı sorumludur.Önce şunu söyleyeyim. . bakalım' diyerek sözlerini serzenişli bir ifade ile bitirmiştir. Sonradan Türklere de tatbik ederken 1. 8 aylık. siz. General Pamukoğlu. 16-30 Temmuz arasında Şemdinli ve Yüksekova bölgeleri daha ge1995 Dönemi 329 niş kapsamlı olmak üzere bütün yurt içi alanlarını didik didik edercesine. Đnsanın yaşamının sıfır hattında gidip geldiği bir faaliyette canın dışında her şeyini kaybetsen ne olur? Sonra ben okuyanıadıysam bu benim yetenek eksikliğimden mi? Yoksa sosyal devletin işlevini yeri330 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok ." Temmuz'un ikinci haftasında gece yarısı Harekat Merkezinde Harekat Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Ferhan. hazırlıksız ve beklenmedik bir anda olabileceğini ve emir ve komuta ettiği birliklerin hiçbirinde böyle bir şeyin asla olamayacağım belirterek. Ve bu eylemlerin sekizi de Türk-Đran-Irak topraklarının birleşimindeki. 18 aylık. 'Şayet saldırının zamanı.000 kadar subay ve astsubay birliklerine katılmıştı. Bir ara. Đran'ın ne tedbir alacağını bekliyoruz. bedelli. Kaç çeşit asker var şu anda. Bedelli sistemini son zamanlarında Osmanlı önce Türk ve Müslüman olmayanlara. dediler. Üstelik hiçbir taklidin şaheser olma şansı yoktur.Komutanım biri bu askere alma sistemi. 'Biz her şey için hazırız. derhal onların etrafını çevirerek bizimle muharebeye girmeleri için zorladık. Sınırımızdan 40 kilometre derinliğe indik' diyerek sözlerine başlamıştır. Dünya Harbi öncesi Ermeni ve Rumları da askere almış. istikameti ve kuvveti bilinmiyor ve siz de mevzilerinizde uyuyorsanız buna baskın diyebiliriz. Lojistik Şube Müdürü Kurmay Binbaşı Necdet. Hedefimiz bizzat teröristlerin kendileri idi. teröristin saldırı zamanını.

Şu anda 360. vadileri. Kalabalıklardan hoşlanmıyorsunuz. bazı dönemler dışında Yeniçerilerin mevcudu 20.000 asker yeter de artar.Komutanım kusura bakmayın sözünüzü kestik biz de ikinci olarak nüfus ve mevcut fazlalıklarını soracakük. Osmanlı ve Timur. Bu güne kadar tam ve zamanında yaptığı bir eylem var mı? Bundan sonra da bezirgan olup pazarcılık yapar. 4-6 ay özel eğitim yapacağız. Peki Hakkari'de kaç asker var? 23.Ö. Kim bizi 2 cephede savaşa sürükleyecek? Tırnağı olan başını kaşısın. Helikopter ve dağ . Hızla zamana ve geleceğe göre düzenlenmelidir. Uzatmayayım. . Sonra. Efendim. adalet ve vicdani yönü yoktur. kalabalıklaşma. başınızı kaldırıp gökyüzüne bakın. Sonra bu coğrafyada.000. Đskender. Geri kalan 19.5 yıl geçmeden ABD bile 20 Tümeninin 8'ini lağv etti.. Yükseliş dönemi dahil. Siz her zaman 'kalabalıklarla olmaz. Niye para harcasın? Bağımsızlığı kaybetmenin en kestirme yolu başkasının parasını sarf etmektir.000'i geçmemiştir. Bu güne kadar biz her türlü harekaü kaç kişi ile yapük? Azami 4000 askerle. Persler. Osmanlının kadrolu temel askeri gücü neydi? Yeniçerilerdi. Bu tip savaşlarda zaten 4-5 ay hazırlık yapılacakür. hiçbir dönemde bu kadar asker bir arada olmamıştır. Kesilmez ya. Anlamak da mümkün değildir. Genel ve bölgesel bir savaş olacaksa bu 'yıldırım tipi' bir seferberlikle halkın katılımı ile olacaktır. ABD ve NATO ilkesi. Siz benim teşkilatlanma konularındaki fikirlerimi biliyorsunuz. Bizim için Hakkari'nin tamamında 4000 asker olsa ne fark eder? Adamların sayılan ve yerleri belli. Onlara bir yerde dur diyorsun. 1540'larda bugünkü anlamdaki ordu nizamı ilk kez Mısırlılarda görülür. Sonra bölgeye çıkıp 14 ayda dağları. ne de 8 aylık askerlik yapmanın eşitlik. genç nüfus fazla. Selçuklu. Bir de şu. . Onları suya götürüp susuz getirmiyor muyuz? Bu iş için dokuz ayın çarşambalarını bir araya getirmeye ihtiyaç yok.000 asker var ve PKK'lı sayısı da 56 bine düştü. hepsi birbirinin içindedir. Efendim "2 cephede savaşa girersek birinde taarruz ederken diğerinde savunmayı güçlü tutalım". Üstelik biz ele avuca sığmadığımız için zarar da veremiyorlar. ormanları tertemiz edeceğiz. Yani bütün ihtiyaçları devlet tarafından karşılanan sistem. Ama.ne getirememesinden mi? Ben 18 ay askerlik yapıyorsam bunun sebebi ekonomik ve sosyal nedenlerden değil mi? Ne bedelli. Bu sistemde paranın yarısından fazlası da yeme içme.000 kişinin bunda kusuru yok. bu da gidiyor işte. ayakkabı ve çoraba gider. M. Daha bitmedi. asker alma sistemi ve süresi.Bunun örneğini siz yaşayarak görüyorsunuz. PKK'lı sayısı bütün istihba1995 Dönem! 331 rat örgütlerine göre 12. 5000'lik dört grup halinde çalışacağız. Horozu çok olan köyde sabah olmaz. kargalar kalabalık uçar' dersiniz. Muvazzaf ordu çelik çekirdek ve bilye gibi olacak. Neredeyse 60 askere 1 PKK'lı düşüyor. ama cevabını da vereyim. Siz her halde şu anda 10-12 milyon maaş alıyorsunuz. Ben 3 Temmuz 1993'de buraya geldiğimde bu mücadeleye bağlanan asker sayısı 185. Neyinize yetmiyor? Ye-terki hazırlıklı olun. En pahalı sistem de şu anda bizim uyguladığımızdır. Bu anlattığım örnek 60 küsur kışla ve karakolu olan Hakkari'de her gün kaç kere cereyan ediyor? Can pazarında elbette paranın canı cehenneme. Bundan sonra NATO ne işe yarar diye sorabilirsiniz.000'di. yatma kalkma. Yeniçerilerden sonra kurulan Nizamı Cedidin mevcutları 48 ila 70 bin arasında değişmiştir. Roma. vesaire gibi mazeretler statükoculuktan başka bir şey değildir. Siz sormadan ben söyleyeyim. Sovyetler'in dağılmasından 1. yırtıcılar yalnız. Siz bilmiyor musunuz. PKK mücadelesine seçilmiş subay ve astsubaylar dahil 20. muharebe sahası daha çok işlenmiş kafa gerektirmiyor mu? Madem memleketin başı belada bu dönemde iyi eğitim yapanlar daha fazla silah alünda tutulmalı. Ve bugüne kadar dünyada sistematik bir şekilde altı askere alma usulü uygulanmıştır. Karakollardan birindeki askerin gece veya gündüz arazideki bir cismi yanlış algılaması sonucunda açılan ateşe birden bütün silahların katılmasıyla başlayan atışları diyelim 20 dakika sonra kestirebildiniz. Size bir soru sorayım. Genişleme. bu devrin ve geleceğin teşkilat yapısı değildir.000'di. Giden para ne kadar biliyor musunuz? 13 milyar. Mevcudu da bana göre 150-160 bini geçmemeli. Bu da eski ve zamanı geçmiş bir düzendir. O çocuklar da duruyor.

üstelik normal garnizonlarda bunların hepsi oluyor. Bütün hepsi alünda kalsın diye heyula bir kayayı onların üzerinde tutmaya ne gerek var? Bazıları eziliyor. Aslında çok sayıda askere hiçbir yerde gerek yok. Fakat ben bunu.Komutanım gene af ve pişmanlık yasası meselesi çıktı ortaya. Bu gelenler samimi. Zaten onlar da bölgede. Ada.Komutanım bu mücadele tipinde karşı taraf için küçük birlik daha ürkütücüdür. karSUnU1f ^^ Ç°k ^^ yÛrCğĐnĐ aÇacaksın ve Sönül gözüyle bakacaksın insanın isteyip de yaPamayacağl bir şey yoktur Y . Bunların 170 kadarını ben de sorguladım. Hem siz bunları yaşayarak görmüyor musunuz? (1999 Ekim'inde Kıbrıs'ta Tümen Komutanı iken bir ödül töreni için Ankara'ya çağırılmıştım. . Kim kimden çekinip korkuyor? Biz mi Rumlardan. Ayrılmadan önce Kara Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Atilla Ateş'i ziyaret ettim. Anadolu'ya 70 mil. Size daha onlarca örnek verebilirim. dedim. yuvarladın. Yüzbaşı Güngör de bir kere f3 sa at hiç gözünüzü ayırmadan izlediğinizi görmüş. Pratik. 14 ayda bölgeyi tertemiz yapalım. Alırsın kuş lastiğini (sapanı) küçük çakıl taşlarıyla hepsini tek tek vurursun. Fakat sizi bağışladık diye afla her haltı yiyenleri tekrar halr km arasına sokarsanız bu kurumaya yüz tutmuş tarlayı yeniden sulamaya benzer. Diyelim bir sürü kurbağa var. Dört ay sonra ne yaparsan yap. Đzinden geç dönen yok. Şu anda Kıbrıs'ta biz Rum Milli Muhafız Ordusundan üç misli daha fazla askerle duruyoruz. bu 1995 Dönemi 333 nasıl oluyor? • ^ ^renSĐP'Đlke §ibi W1™ bekliyorsunuz değil mi? Hayır Sadece içimden geldiği gibi hareket ediyorum. 4-6 ayda 15-20 bin kişilik bir birlik yetiştirelim. sen terör uzmanı olarak ne önerirsin? PKK ile mücadelede nasıl bir teşkilat ve yöntem uygulayalım? dedi.Ben de bir eğitim merkezi açılmasını düşünüyorum. Yaralıların bazıları iyileşmeden birliklerine koşuyor. her makam ve her seviyede yapılan toplantılarda defalarca arz ettim.) Kurmaylardan biri: . Bugüne kadar 23. Sonuçlarını görür. sayılmaz" dersiniz.000 kişiden bir kişiyi bile mahkemeye vermediniz. . bazıları da kaya ve zemin arasındaki boşluklarda yaşıyor. Biz aslında bütün sebeplerini biliyoruz da. bedelini de millete ödetirsiniz.Estağfurullah komutanım.Komutanım şimdi bir husus daha aklıma geldi. Büyük birlikler hem daha fazla paça kaptırıyor hem de yaklaşmaları ağır ve gürültülü oluyor. Firar eden yok. alışkanlık kazandırır ama mükemmelleş-tirmez. bu kadar emek. Bu süre dört aydır. Bir kışla boşaltılıp bize verilsin. Đntihar eden yok. Kıbrıs ile ilgili konulardan sonra Komutan: . Gene arz edeyim.Osman Paşa. . Kimseden hiçbir şey istemiyoruz.topçusu dışında da hiçbir şeye ihtiyaç yok. . Y Binbaşı Ferhan: . malumlarınız her rütbe. Sekiz ay daha silah alünda tutar. . Bizim nerede. I TĐ u donemlenne g^ecek fakat tamamen kaldırılama- . siz söyler misiniz. Yunanistan'ın en yakın adasına 540 mil mesafede. Rumlar mı bizden? Benim böyle bir durumu kabvıl etmem mümkün değil. Geçen ay altîayr lot mata^al"T °pCra^nda bej *** da ^ W Y^e s£k te-mna 'WeC 3o7wS^T*d™° *Y* ™Por eden tabur komutanına en geç 30 dakika ıçmde temas sağlayacaksın" dediniz ve 20 da kıka sonra o tabur da temas sağladı. Ne olursa olsun burada her tip insan var. zaman ve bedele ne gerek var? Askerlik süresi bir savaşçının ne kadar zamanda yetiştirilebileceği-ni doğru ve tam tespitle mümkündür. Subay ve astsubayları seçeceğiz. Bizim bu sayının beşte birine dahi ulaşmayan eski birliklerimizde. dedi. Siz de biliyorsunuz. PKK'nın hangi grubu bizi en az bekliyorsa onun karşısına çıkacağız. çevirdin. ne yapacağımıza şeytan bile akıl erdiremeyecek.Komutanım Hakkari ve Kuzey Irak kabartma haritasına hiç kıpırdamadan sekiz saat bakıyorsunuz. 12 ayda (bir yıl) terhis eder332 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok sin. Sonra da "pişman olmakta geç kalındı. Kayayı getirdin görürdün. Sadece helikopter ve dağ topçularına ihtiyaç olacak.Đki yılı aşkın zamanda bizim bölgede 202 PKK militanı kendiliğinden teslim oldu. anlattım. 'oturma'.Bu bela bitecek mi komutanım? "b'ek^tme'' ^^ dehf\VerĐddir" Ha^ bitmeyecek.

09 TEMMUZ 1995 SAYIN KOÇ AĐLESĐNE. Göğsünden Akan Kanla Vatanını Sulayan.Tug. ne de ulaşılaeski rSS ^ " hCr tOpIUm kCndĐ bÜir. Bu vesile ile değerli ailenize tekrar başsağlığı diler. Toplumu sararsa korkmak gerekir. "Osman Paşa'nın aklında yanlış bir şey kalmasın" diyerek bu zarfı size gönderdiler. Yeşeren Bu Topraklarda Güneşi Doğuranlar Anısına" yapılacak "Adları ile Güneşi Yükseltenler Anıtı "nm üst platformunda oğlunuzun ismi mermer bloklara kazınmış olarak diğer şehit arkadaşlarının isimleri ile birlikte yer alacaktır. Dağ ve Komd. 18 Harran'da başlayan "isimleriyle Güneşi Yükseltenler" anıtının T ""T' "^ taSanmC1S1 W ĐnŞaal mÛhendis' üç aste£ 1984-1995 arasında geçen 12 yılda Hakkari'de şehit düşen 623 su-S™*^^ CrĐn aĐleledne habCrle" Ol— ^ *^ 334 Unutulanlar Dişinda YenĐ Bir Şey Yok T. uzaktan ateş açma şeklinde eylemleri oldu. Türkiye Cumhuriyeti Devleti ve Aziz Milletimizin bölünmez bütünlüğüne kasteden düşmanlarının . 24 PKK'lı öldürüldü. millet sevgisinde smır tanımayan. kanlarıyla imzalanır. kendine acımayan.C. Osman PAMUKOĞLU Tuğgeneral Dağ ve Komando Tugayı ve Hakkari Güvenlik Komutanı 1995 Dönemi 335 "Umutsuzluk insan iradesini felç eder. "Canını Vermek Uğruna Silahını Bırakmayan. 06 MAYIS 1995 tarihinde "ŞEHĐT" olmuş ve bir asker için rütbelerin en büyüğü olan ŞEHADET mertebesine ulaşmıştır. bizlerin ve gelecek nesillerin daima hatırlamalarını sağlamak. BAŞYURT Kışlasında hakim ve görkemli bir tepede inşa edilmeye başlanmıştır.insanlar olmah. Çıkan çatışma ve yürütülen takipler sonucunda üç asker şehit oldu. . K. Aksi halde her şey bahane olacak .Tug. Gelenler Milli Đstihbarat Teşkilatı Van Bölge Müdürü ve iki yardımcısıydı. Bu Vatan ve bu Millet için genç yaşında canını esirgemeyen ve bu toprakları kanıyla sulayan kahraman evladımız ve diğer evlatlarımızın anılarını sonsuza dek yaşatmak. saygılar sunarım.Bana SelĐnce esKi ruhuma gen dönemem.r.maşası olan bölücü terör örgütü PKK'ya karşı HAKKARĐ coğrafyasında kahramanca mücadele veren Dağ ve Komd. adlarını ebedileştirmek maksadıyla ekte maket fotoğraflarını sunduğumuz şehitler anıtı.nim' 'Hareket eden her *7 etki yaratır' derdiniz.Ne bilgisi var bunun içinde? . Müdür çantasından büyük bir zarf çıkarıp uzattı ve: . ancak o bedel ortaya konarak savunulabiHr.'nm ana kışlası olan Korg. cesur ve ıy.^Tlara dönmûş-G d Cumhuriyet denilen şey onu ilan edenlerin canlarıyla. Ve kuranlar hangi bedeli ödediyse." 1-20 Ağustos tarihleri arasında PKK'nın sınır hatlarında.mırttmeyecek'ofisierde'bûroiarda 0^™ an" d niz BunH komr. Er Abdül-kadir KOÇ. Sebebi de. Anıtın ön platformunda ekte gönderilen "Komando Olmak Onurumdur" şiiri ile "Đstiklal Marşı"mız mermer bloklara kazınmış olarak bulunacaktır. Herkesin bu ruh ve inançta olması lazım. 2 Ağustos günü öğleden sonra Tugayın kışlasındaki piste bir sivil helikopter indi.K DAĞ VE KOMANDO TUGAYI VE GÜVENLĐK KOMUTANLIĞI HAKKARĐ PER: 9234-434-95/ KONU: Şehitler Anıtı. dedi.K. Kısa bir süre sonra da emir astsubayı MĐT görevlisi üç kişinin ziyaret için geldiklerini söyledi. Bundan sonra da duran her şeye kizacak mısınız? cak bil"3 ' °tUl"'îrhareketSĐzIe ne S^ecek bir yer.T nctunlerde. Đnşaat faaliyetlerinin 30 TEMMUZ 1995 tarihinde bitirilmesi planlanmıştır. 1984'den itibaren israf edilen 10 yıldan ötürü 2 :t t.yacak.Klığı emrinde görev yapan oğlunuz P.Komutanım sayın Müsteşarımızın size selam ve saygıları var.Döndükten sonra her şey size çok sıradan ve basit gelecek hiçbir mz^r r.

. Haftanin'e gelişler 23 Kasım 1994'de başlamış. Himalayalar kadar fark var. oku-ı mamın bitmesini sessizce bekleyen üç görevliye. Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği. hayal edeceksin. sezeceksin. Fakat şu1995 Dönemi 337 nu söylemek zorundayım. . Aynı bölgede.) Tuncay ile aramızda iki yıl olmasının sebebi. kamplar. benim üstün sicil kıdemi ile mümtaz terfiimin bulunması ve general olma sırası geldiğinde de Tuncay'ın bir yıl gecikerek general olmasıydı. Sonra.Biz malumatkar değiliz komutanım. düşman durumu. (Tuncay Paşa yakalandığı amansız hastalıktan kurtulamayarak Hakkari'den döndükten bir yıl sonra rahmetli oldu. Hakkari dağlan değil. en son grup ayrılmıştı. Hakkari. Zarfı açtım ve içindeki beş sayfalık notlan hızla okudum. Tuncay'a. . Kongresi Şırnak ilinin 18-20 kilometre altında. Yerime de 30 Ağustos'tan itibaren Tuğgeneralliğe yükselecek olan devre arkadaşımız Tank Kurmay Albay rahmedi Tuncay Kavuncu atandı. taşıma suyla değirmeni döndürmeye benzer. 22 ayrı tarihte 22 kez rapor edip bildirmişti. Đşin daha da ilginç tarafi 5. Başbakanlık. usul ve yöntemlerime alışkındırlar. zaten olmadığı için. benim huyuma suyuma. Jandarma Genel Komutanlığı. 5 Ağustos'ta General . Yazık. 26 ay önceki Hakkari ile bugünkü Hakkari arasında. Hakkari'de yürüttüğümüz mücadele boyunca yaşadıklarımdan sonra.Konuşmayacak mısınız? Dilinizi mi yuttunuz yoksa. Dışişleri Bakanlığı. Genelkurmay Đç Güvenlik Harekat Merkezi. dedim. Genelkurmay Başkanlığı. Đçişleri Bakanlığı.Biraz sohbet ettik. nizami olmayan muharebe taktikleri ve hatta kendimizi anlatmak ve göstermek kayıkla okyanusu dolaşmaya. dediler. Beş sayfalık bilginin özeti şuydu: Kürdistan Đşçi Partisi (PKK)'nin 5. Ve bazen günlerce . Gece 2-3 saat uykuyla yetineceksin. Türk topraklarındaki dağlarda Türk Milletine ve onun ordusuna kabadayılık yapılması bizi çılgına çevirip zıvanadan çıkartır. 200 ve 50 kişi olarak. bazı akıl almaz gibi görünen şeylere şaşırırdım. Đşe yarayıp yaramadığını kendin yaşayarak görürsün. Taktik Hava Kuvvetlerine bildirilmişti. PKK'nın üst düzey kadrosundan 700 kişi burnumuzun dibindeki bir yerde 1. coğrafya. üç ayn noktada 500. Kongreyi yapanlar da Türkiye Cumhuriyeti Devleti Haftanin'e bir harekat düzenler diye beklemişlerdi. ayrıldılar.5 ay süren bir toplantı yapıyordu. Genelkurmay Đstihbarat Başkanlığı. dedi. 26 Şubat 1995'de. . Benim de 20 Ağustos'ta emirler gereği ayrılmam gerekiyordu. Size buraya gelmeden bazı konular anlatılmıştır. Şu aylarca kafa yorduğumuz.Ferhan barış koşullarında istersen 107 yıl üniforma giy.Komutanım ben 17 yıllık subayım. "Bak dostum sana söyleyeyim şu dört günde. dedim. çok yazık. 24 saat sırf PKK'yı düşüneceksin. 22 defa bu faaliyetin kendilerine bildirildiği makamlar şunlardı: Cumhurbaşkanlığı. uykusuz kaldığımız de-miyeceğim. 336 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok 22 ayrı tarihte. Bundan daha doğal bir şey olamazdı.Arkadaşlar eskiden ben de bütün insanlar gibi. MĐT bu büyük organizasyonu başından sonuna kadar. Hava Kuvvetleri Komutanlığı. Asla müsamaha etmemelisin. Kongresi neymiş görün. dedim. Birkaç kez okudular ve sonra bana baktılar. Toplantı 1. PKK'nın üst düzey yönetim ve grup liderlerinden 700 kişi toplanmıştı. Tuncay 16 Ağustos'ta katıldı. biz Hakurk'ta burnumuzdan solurken. Ankara'ya atanmıştım. -Alın okuyun. Đran. Irak. Kurmayları çağırdım. geçen 17 yılda öğrendiklerim bir hiç kaldı. doğaçlama yapacaksın. Alt kadro tecrübelidir.5 ay sürmüştü. Tanrı bizim milletin yardımcısı olsun. Hakkari'ye katılışımdan itibaren öğrendiklerimin yanında. Đki kere de Diyarbakır'daki 2. PKK'nın 5. Kuzey Irak'taki Haftanın kampında yapılmıştı. televizyonların haber bültenlerinde üst üste geçen. Harekat Şube Müdürü Binbaşı Ferhan: . . Asker olarak senin mesleki şansın bu mücadelede her metrekaresinde 24 saat devamlı fokurdayan bir geniş kazanın sıcak suyuna atlamış olman. yeryüzünde insanlara ait hiçbir şey artık beni şaşırtamaz. hissedeceksin.Amiral tayinleri açıklandı.

bunların hepsi hakkında daha harekat başlamadan bir fikrin ve karar tasarın olacak. vatanperverliğinize." (Mektuba Üsteğmen Ağca 'nın üniformalı resmi de iliştirilmişti. Allah zatı alinizi korusun. Biz şehit ailelerine unutulmadığımızı. Esas olan senin mizaç ve karakterin ile mesleki ehliyetindir. Benim bütün anlattıklarımın çok fazla anlamı olmadığını bilmeme rağmen. Teşekkür ederiz. Liderlik denilen şey benim için. artık hiçbir şeye şaşırmamaya kendimi alıştırmaya çalışırken. Baş olmak. Đyi bir Türk Vatandaşı olarak sizi alkışlıyorum. Allah razı olsun. şefkatinize. Kar. bu tip operasyonların nasıl kolaylıkla yapılabileceğini göstenaiştir. "Đsimleriyle Güneşi Yükseltenler" Anıtı haklunda bilgi vermek için 623 şehit ailesine gönderdiğimiz yazıyı almaları üzerine. Minnet duyuyorum. usulen açıklamalıyım. Silahlı bir güç. Fakat Tuncay gelince. Bunun dışındaki her şey boş laftır. kahvaltı şöyle olmalı. yanımızda olduğumuzu gösterip bizleri manen yücelttiniz. nur içinde rahat uyuyabilirler. dağ. makamlara eriştirsin ki. Türkiye hiç bu kadar bol düşmanla yüz yüze gelmemiştir. Türkiye'deki siyasilerin halini görüyorsunuz. disiplin ve otorite olmadan harekat alanında sevk ve idare edilemez. Paşam yaptırdığınız bu anıtla. Sana insan ruhları ile nasıl temas sağlayacağını anlatmaya kalkışmamın anlamı yok. Saygılar sunarım. düşünce ve ruh hallerinin ne olduğunu göstermek için birkaç örnek aşağıdadır. ne de gücü kalır. vefanıza minnettarım. yorulur. Yalnız şunu söyleyeyim. Duygularınıza. ben de o misafir diye üç gün onunla birlikte kahvaltı yapmak durumunda kaldım. başkan olmak peşindeler. aydınlık. En etkili muharebe taktiği hasma sürekli saldırmadır. Türk Milletinin gönüllerinde taht kurdunuz. Daha fazla hareket. . yurt dışı. muhakkak ki Türk Milletinin kalbinde sonsuza kadar yaşatılmasının kanıtı olacaktır. yapılan bu atamaya hayret etmemek mümkün değildi. orman. ne zaman ve niçin bitirilecek. Yüksek komutanız altındaki Dağ ve Komando Tugayına bağlı Yüksekova'daki Đnci Dağ ve Komando Taburunda görev yaparken 26 Mayıs 1989'da PKK'ya karşı yapılan bir operasyonda oğlum Üsteğmen Macit Ağca şehit oldu. Dünya görüşünün ne olduğu ve serüven tutkunun olup olmadığı da buna dahil" dedim. gene de.uyumamaya kendini alıştır. ailelerinden mektup. Daha yüksek rütbelere. Benim artık bu ruhtan kurtulmam lazım" dedim. daima sürat olacak. yurt içi. Kahraman Tugayınız Kuzey Irak'a girip çok kısa sürede 160 PKK'lı-yı öldürerek. Hiçbiri Vatan için bir fedakarlık yapmıyor. şu şöyle yenmeli gibi şeylerle alakam yoktu. yaz. her seviyedeki astın örnek davranışlar görerek kendilerinin de liderlerine benzemeye. Hâlâ her şeye üzülüyorum. sürat. Sonunda ne direnci. Đçerden ve dışardan milletimizi ve vatanımızı bölmek ve zayıf düşürmek için çalışanlar o kadar fazla ki. kış hiç fark etmez. Ankara "Pek mvıhterem Tuğgeneralim Osman Pamukoğlu. Bu kahvaltılar sırasında Tuncay. "Sayın paşam. biz millet olarak daha huzurlu ve rahat olalım. Şehitler Anıtı hakkındaki değerli yazılarınızı saygı ile aldım. Muhterem paşam. acılarımızı paylaştığınızı. Kendisinin bir parçası olan evladını kaybeden anne ve babaların 338 Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok duygu. biter. telgraf ve telefonlar geldi. yağmur. kendisinde yüksek tansiyon bulunduğunu ve daha önce mide kanaması geçirmiş olduğunu söyleyince. Benim yemekle pek aram olmadığı için. vazifesini yapmış bir asker ve şehit olarak. daha fazla sürat.) Đsmail Ağca Şehit Piyade Komando Üsteğmen Macit Ağca'nın babası Ağustos 1995. oğlum Şehit Jandarma Teğmen Nadir Ozan için takdirlerinize. "Allah selamet versin. Tükenir. Sağ olun. ne kadar kuvvetle başlanacak. Oğlumla beraber bu vatan uğruna şehit olan evlatlarımızın anısına yaptırmakta olduğunuz Anıt. karanlık. Bu Vatan ve üzerinde yaşayan insanlar için yorulan insanları tanıdıkça dünyalar benim oluyor. Şehitler anıtı hakkında bilgiler veren kıymetli mektubunuzu aldık. Muharebelere nerelerde başlanacak. onun hareketlerini yapmaya ve taklit etmeye çalışmasıdır. arük şehitlerimiz bu muhteşem anıtla.

Bilinmez ki. Elazığ "Canım paşam Can asker çocuklarım!. edebe sahip olan bir evladı 14 ay hasretten sonra göremeden.çocuklarımızın adına. Mayıs ayı.Babası Mustafa ¦ . O'NUNLA SARIN. Hele her türlü imana. Şehit Türk Askerleriyle.. Şehit yavrularımız ĐÇĐN HAYKIRIYORUZ. Ziyaretçilere bu hissi yaşatarak.. * Hala bitmeyen "KOR ATEŞ" yakıyor içimiz. ŞEHĐT OLDUĞU HABERĐ GELDĐ. saygılarımı arz ediyorum. beni bağışlayın. ne kadar teşek-kür-minnet-şükranlarımı göndersem karşılayamam. O'NUNLA yemyeşil edin toprağını. şükranlarımı. Gel de bitmesini isteme DÜNYADAN AĞLAMA dur HADĐ!. KOMANDO ANNESĐNDEN Đçime işleyen zifiri karanlıklar Beni benimle tutsak edemez. Teğmen Nadir Ozan'm babası Turgut Ozan Ağustos 1995. . kör talih. bakın her yerde varlar Size dar gelecek bu dağlar Hain ey arsız insanlar!.. duygu ve düşüncelerini vatan için . Minnetlerimi." Şehit J.. var oldukça. devir teslim töreninde bulunanlara okudum.Artık bir can borcum vardı YARADANIMA . Bizleri çok duygusallaştıran mektubunuzu aldım. Açılıştan önce. kültüre. "Anıt formuyla.Nedense boş artık benim "gülüm" yok.. üzüntülerimi takdir buyurun. Paşam! Dinecek bu acılar değil mi? Sizler.. sonsuza dek saygı duruşunda bulunulmasını amaçlamaktadır. el vermiş..Annesi Berran . konuşama-dan kaybetmek daha da güç ve acıdır. Bu kadar ĐŞĐNĐZĐN ARASINDA bile YAVRUMUN ADINA . 340 Unutulanlar Dişinda YenJ Bir Şey Yok Dizi dizi gelir yuva yaparlar... 'Vatan Sağolsun' diyerek Türk Milletinin yüksek asaletini gösteren anne ve babalarının huzurunda... GÜNDÜZLER öyle cılız ki.KAPIMIZA BAYRAK VE O'NUN HER ŞEYĐ. Duman tüten bacalarımda leylekler. Ölüme katlanmak kolay değildir.Şimdi minnettarlığım var siz askerlerime!. Anıt Ziyaret Defterinin ilk sayfasındaki metni.GECELER öyle yalnız." 20 Ağustos 1995 günü öğleden önce 2. Ama "O ANA KALBĐNĐ" gönderdim.Oğlumu . şehitlerimizin ruhlarının göğe yükselişini sembolik anlamda yansıtır.Alişim 'i.. yok edecek bu BELAYI.Alim 'i . "Bu anıt." Neden "Đsimleriyle Güneşi Yükseltenler" tanımını kullandığımızı da. . . Var olun siz... Buluverecek ." "EŞREFPAŞA GÜLÜ" Komando Ali'nin .. Can vermiş benim yavrularım Suçu bu mu ki acımadan .. .Aşın mı yok? Verir benim Alim. Đzmir 1995 Dönem! 341 "Bütün ülke uçurumun kenarındaydı.Kardeşi Rıfat Özçilengir Ailesi Ağutos 1995. Burada yatıyoruz şimdi..1995 Dönemi 339 Sayın generalim. Zincirlerle sarılsa gündüzler Gülüp geçer benim can çocuklarım Onlara zor gelmez. onların.. . . Ömrümüz pahasına onu kurtardık. "VATAN SAĞOLSUN"!. Bu kötülükleri acep niye yaparlar..Ey kahpe kurşunlar Susmadı onlar. Komandolar. Ordu Komutanının nezdin-de Dağ ve Komando Tugayının Sancağını Tuncay Paşaya teslim ettim ve "Đsimleriyle Güneşi Yükseltenler" Anıtının açılışını yapük.Çulun mu yok ? Üstünden pardösüsünü çıkarır O canlarım Kahpelik beklememişlerdir Ata ocağında Düşmana.. ¦ . ne kadar yazsam. Oîilannkine çomak mı soktuk. . haber geldi. Ruhları Şad olsun..dikilen muhteşem ANIT için..

şehitlerimizin isimleri ile birlikte yükselerek. Anıtın üzerinde döne döne üç tur attı ve kuzeydeki Karadağ istikametinden Van'a doğru uçuşuna devam etti. Anıt Ağustos ayı sonunda görevini tamamlayarak Ankara'ya atanan Tuğgeneral Osman Pamukoğlu tarafından yaptırıldı. Çanakkale ve Kıbrıs şehitlerinden sonra. 21 astsubay." Sancak devir teslimi ve Anıtın açılışında bulunan bütün misafirler saat 14:00'da kışladan ayrıldılar. "Dünyanın hiçbir ordusunda. "Düşman Zap suyunu atladı. tipi. doğum tarihi. yüreği senin kadar temiz ve sağlam askere rastlanmamıştır" vecizeleri dikkati çekiyor. 26 ayda kaç elbise. Helikoptere binerken emir astsubayına "pilotlara söyle. Tepede ulaşılan alanda. "Đsimleriyle Güneşi Yükseltenler" Anıtı. Dönmeyen gemiler olduk açıktan. Saat 15:00'da. "Bu memleket tarihte Türk'tü. Karakolları yokladı" sözünden etkilenerek. 9 Eylül 1995. vedalaşmak için subay ve astsubaylar pist girişinde yerlerini almışlardı. Yürüyüşümü yavaşlatarak normal halime geçtim. Hakkari'nin etrafı yabancı topraklardaki PKK kampları ile çevrili olduğu için bazen subaylar. beremi. komando üniformamı ve botlarımı çıkarıp sivil elbiselerimi giydim.. Şehit adlarının yazılı olduğu 11 metre yüksekliğindeki. Karakol saldırılarında geceleyin tam haber alınamadığından ve güneş doğsun da çatışma yerine ulaşalım diye beklediğimden. şehit isimleri ile birlikte ışınsal açıdan kollarla ufuktan yükselmekte olan güneş tasvir edilmiştir" diye açıkladım. arayan var mı ?. Hürriyet: "Đlk Güneydoğu Anıtı: Güneşi Yükseltenler. Mermer plakalar üzerinde Atatürk'ün vecizeleri de bulunuyor. halen de Türk'tür ve ebediyen Türk kalacaktır". askerlere "Allahaısmarladık" dedim. karakolları yokladı" diye kendi aralarında konuşurlardı. Ama botlarımın sayısını biliyordum. 2 bin metre karelik bir alanda inşa edildi. kaç bere ve operasyon şapkası eskitmiştim tam sayılarını hatırlayamıyorum. yüzde 25 meyilli. yükselince Şehitler Anıtının üzerinde bir tur atıp sonra kışladan ayrılsın' dedim. Kimse beni bu şekilde görmemeliydi. Vietnam'da ölen askerleri için yapmıştı. Ahmet Hamdi Tanpmar 344 Unutulanlar Dişinda Yenî Bîr Şey Yok . muhteşem bir yapıtla anıtlaştı. Bütün subay ve astsubaylarla vedala-şıp. 20 Ağustos saat l7:00'da Van'dan uçakla Ankara'ya dönecektim. 28 subay. Hava pırıl pırıldı ve kışlada çıt yoktu. ruhların göğe ulaşmasını ifade eder. baba adı.. ABD.canını veren şehitlerimize yoğunlaştınp. Adımızı soran. Karargah binasında çıkıp yürümeye başladım. 'karakollara" karşı bir hassasiyetim vardı. Çıkardıklarımın hepsini bir çantaya koyup emir astsubayına verdim. Helikopter. 'Türk Milletinin çocuklarının kahramanlık ve fedakarlıklarına öl342 Unutulanlar Dişinda Yenî BIr Şey Yok çü bulunamaz". çok uzağız şimdi ışıktan. "Düşman Tuna'yı atladı. gölgeler suda oynar mı? Hepsi güzeldi kar. gül ve sarmaşıktan. Şehitlerimiz için yapılan anıtın bir benzerini. Ben de bugün. aya Işıklar. Hakkari bölgesinde son 11 yılda şehit düşen. 574 erbaş ve erin rütbesi. fırtına Günlerin geçişi ardı ardına. Bunlar arasında. Dağ ve Komando Tugayı ve Hakkari'deki birliklerin teröre karşı verdiği mücadelede şehit düşen 623 kahraman evladı. Şehitlerin yüzde 80'e yakını karakollardaydı. milleti bütünleştirici görevini mimari yapısıyla üstlenir. 11 metre yüksekliğinde iki ana kolon anıtı kavrayarak. Helikopter pistte hazır. Son giydiklerim 13'üncü botlarımdı. Birden kışlanın merkezi yayın sisteminden çalınan Plevne Marşı her •yeri kapladı. 1995 Dönemi 343 Selam Olsun Selam olsun bizden güzel dünyaya Bahçelerde hâlâ güller açar mı 1 Selam olsun sonsuz güneşe. adı. Çocuk sesinden. duygusallaştım. Güneydoğu şehitleri de Hakkari Dağlan'nda ölümsüzleşü. Anıt iki ay gibi çok kısa bir sürede başlayıp bitirildi. şehit olduğu tarih ve yer mermerler üzerine yazılmış durumda. Hasretiz bir kanat şakırtısına Mavi gökte kuşlar yine uçar mı ? Uzak. memleketi.

Krk. 16 | [.Er ¦ Beytullah Ariç Mülayim 25/10/1985 Serin J.Er Ömer Kara Ali Muğla 1965 25/10/1985 Serin J. Snr.-Van 13 . Snr.Er O ] [. bandıralar. Serin J. 345 "Ben sizinle sarmaş dolaş olmuşum dalgalar. 19 J [. Serin J. Serin J. Yükü boş gemilerin ardında gezemem. 1965 25/10/1985 1965 Serin J.. Ali Türker Nuri Amasya Snr.. Er Münir Kopuk Mehmet Bilecik 1964 07/09/1985 Andiçen Ky.Er Ahmet Bursa Hüseyin Kütahya Snr. Celal Çekler Hasan Muğla Snr.Er Musa Aytar Ali Zonguldak 1964 09/10/1984 Çukurca-Hakkari Yolu 8 Yolu 9 ] f. Utğm.Er Halis Annığ Hamdi Denizli 1965 Krk. 18 1 [. Krk Kasım Karaka 49 Nolu Sınır Tas Zülfettin Acar Kavak-Armutlu Böl.Er Metin Akkoç Ahmet Kütahya Edirne 1964 09/10/1984 Naci Çakar Hacı Đstanbul 1963 09/10/1984 Çukurca-Hakkari 10 1964 09/10/1984 Çukurca-Hakkari Yolu 11 ] |. Doyurmaz artık beni bayraklar. Abdurrahman Güzel Ahmet Aydın 1963 30/08/1984 K..Er ismail Temelbaş Reşat Trabzon Snr. Krk. Eken I. Krk.Er Hamit Deniz Hamit Bursa 1963 09/10/1984 Çukurca-Hakkari Yolu 1 [. 15 | [.Er Cemil Onaran Kemal Çanakkale 1964 09/10/1984 ÇukurcaHakkari Yolu 12 1 P. Onb. Bağlar-Yürekli Yay. 2 1 P. Onb. Serin J.Bu günkü durumumu merak ediyorsunuz? Kaldır başını kan uykulardan! Unutulanlar Dişinda Yeni Bîr Şey Yok. Murat Uzunal P. Krk. Bağlar-Yürekli Yay.Er Cevdet Ozdemir Ramazan Sinop 1963 09/10/1984 ÇukurcaHakkari Yolu >a 6 [. ] Rütbe ^e Sicili Adı Soyadı Baba Ad) Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 5 u 1 ] P. 25/10/1985 25/10/1985 Serin f. Komd.Er Mürsel Ulunç Nurullah Ankara 1963 09/10/1984 Çukurca-Hakkari Yolu 5 ] |. Krk.Er Cengiz Karaca Ali Çukurca-Hakkari Yolu 1 [. > 3 '< |. 17 | [. Krk.1 [. Snr." Arthur Rimbaud Beşinci Bölüm EKLER ÎSÎMLERĐYLE GÜNEŞĐ YÜKSELTENLER Dağ Ve Komando Tugayi Emir Ve Harekat Komutasindakî Birliklerde 1984-1995 Yillari Arasinda Şehit Olan Personel S. 14 | [. Krk. Oıib. No. Çvş: Osman Temiz Nevzat Artvin 1963 09/10/1984 Çukurca-Hakkari Yolu < m 4 J |. Snr. Balıkesir 25/10/1985 1965 1965 1964 25/10/1985 25/10/1985 25/10/1985 . Adnan Şen Mustafa Ankara 1963 30/08/1984 K. Mahkum gemilerinin sularında yüzemem. Krk Ramazan Çelik Serin I. Snr. Snr.

Hakkari 52 Is. EkenJ. Komd. No.JÇomd.Şem. Astsb. Komd. (213/486398) Osman Uçar Ahmet Adana 1964 01/01/1991 Kuzey Irak 56 P. Er Bilal Ayıtgın Mamo Gaziantep 1969 05/11/1989 l. Onb. Komd. Refik Bursa 1968 06/11/1989 Yıldız Krk. Onb. 3NoluMevzi 45 I-Er ibrahim Korucu A. Duran Sayan Osman Sivas 1970 01/04/1991 Kuzey Irak 59 P. Çvş. Er Isa Doğan Ramazan Afyon 1970 29/03/1991 KeklikkayaÇukurca 54 P. Taşlık Ky. Ova Yolu Cengiz Akpınar Çığlı Köyü Yakını Zafer Aşçıoğlu Kadir Rençber Mustafa Kûçûkbektas Mehmet Seyit Ömer Orhan Korkmaz 13/10/1989 13/10/1989 Taşlık Ky-Te. Onb. Onb. 51 P. Er Mustafa Doğan Bekir Yozgat 1970 01/04/1991 Kuzey Irak 61 P. Atğm. Ova 46 J. (1988/20) Orhan Korkmaz Seyit Ömer Ankara 1965 16/10/1990 53 P. Snr. Snr.-Y. Komd.Bölük Merkezi Güzelkaya^Şemdinli Tütünlü Ky. Atsb. (1987/75) Mustafa Adışen Ertem Balıkesir 1969 01/04/1991 Kuzey Irak 57 P. Krk. Çvş. Ahmet Tokgöz Ali Mersin 1968 13/10/1989 Kuşdağı Ky. Kd. Onb. Komd. 49 I.-Gürpınar 43 I.-Çukurca Mustafa Erdem ü e I e m m 2 S. Er Kerim Çokbiçer Hamdi Eskişehir 1972 01/04/1991 Kuzey Irak 60 P. Fensun Oğuz Süleyman Ankara 1960 10/01/1990 VanHakkari Karayolu 48 I-Er Yılmaz Ay Hasan izmir 1969 28/06/1990 P. (1987/649) Cevdet Şişman ismet Malatya 1967 21/11/1989 Kavuşak 47 Tbp. Er Melayip Erdoğan Mehmet Sivas 1970 01/04/1991 Kuzey Irak . Ergün Ünlü Hamza Kars 1969 28/09/1990 Ordekli Krk.-Şemdinli P. Atğm. Çvş. Komd. Komd. Çvş. Er Süleyman Duru Rafet Aksaray 1967 30/03/1991 Şemdinli 55 P. Tezcan Ozdemir Muslahattin Ankara 1970 01/04/1991 Kuzey Irak 58 P. Er Kamil Büyükbardakçı Mustafa Konya 1969 20/10/1989 Ormancık 44 P. Er Er Hasan Ata Ferhat Çopur 29/04/1987 22/04/1988 26/05/1989 Tûtünlû Ky. Sadık Erişen Ahmet Çankırı 1970 28/08/1990 Serdarya Gediği. Beyaztopraktepe P. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 42 P. Krk. Er Zihni Ateşli Bahattin Tokat 1969 28/06/1990 Üzümlü J. 50 P.-Semdinli Yeşilova Krk.Tb. Mahmut Ka Hakkari Y.

Atğm.^_ Koringantepe Mevkii A. Latif Keçeli Haznekayalar Köyü Mehmet Đsparta 1970 13/05/1991 c C > I 2? 3' •on 63 P. Krk P. Çvş.62 P. Şev» Ahmet Apak Samanlı f. Krk. No. Muhsin Ataç 23/05/1991 12/06/1991 Aksu Köyü-Hakkari Mustafa Keskin Mıirsel Dilber Oktay Orkan Đbrahim Er Sarımağra-Şemdinli Mezargediği^Şemdinli 24/07/1991 24/07/1991 Mezargediği-Şemdinli Mezargediği-Semdinli P. Snr. Er Adı Soyadı 1 M. Durak Açıkgöz Samanlı I. P. Krk Yüksel Karaca Samanlı T. Komd. Snr. Çvş. Snr. Onb Atilla Demirtas Kadir Mecidiye Çobanpınar I. Emin Kocaman ediği-Şemdinli 04/08/1991 04/08/199] 04/08/1991 Samanlı I. Komd. Rütbe Ve Sicili . Krk Ramazan Hasan Tarım Mustafa 04/08/1991 07/08/199) Samanlı I. Krk Mustafa Gedik Erdal Çoban Samanlı ]. Komd. Snr. Onb. Krk. (213/486600) 65 P. Snr. Komd. M. S 2 3 O c tn C: . Krk. Sebahaıtin Koçak S. Yaşar Seven Baba Adı Münir Memleketi Doğum Şehadet Tarihi Tarihi Sanısını 1966 13/05/1991 Şehadet Yeri ----------———————. Snr. Cevdet Ocak Haydar Kırkıkkale 1970 13/05/1991 Koringantepe Mevkii S. Snr.

Krk. Krk. Bl. Krk. Krk. Krk. Krk. -< m 97 I. Krk.Er Hidayet Yılmaz Hüseyin Niğde 1970 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I.Er Şaban Uke Yaşar . (219/501486) Bilal Çakırcah ismail Balıkesir 1964 25/10/1991 Çayırlı J. Çankırı 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. No. 103 J. <n m 100 J. Snr.Er Ali Erdoğan Ramazan Bolu 1970 25/10/1991 Çayırlı J. 105 I. Snr. 109 110 Bl. Snr. Krk. 108 J. J.Er Mehmet Ünal Ali Selahattin Aksaray 1970 Bilecik 1970 1970 25/10/1991 Çayırlı ]. Snr. 111 J. 96 I. Snr. u 90 I. Snr. Er Fehmi Koç Zahir Ağrı 1971 25/10/1991 Çayırlı J. Bl. Bl. Snr. S? 99 J. Snr. S. Er Cevdet Şimşek Halit Nevşehir 1971 28/09/1991 Başyurt Kışlası 93 J. Krk. y 94 I. Snr. Onb.Er Ümit Uçan Mehmet istanbul 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. Krk. Krk.Er Nayram Yüce Rasim Sivas 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I.Er ismet Ozdemir Yaşar' Kayseri 1970 25/10/1991 Çayırlı J. Er Cumali Çağlar Emin J. Snr. Er Ersin Ilıtan Rasim Eskişehir 1971 10/09/1991 Çobanpınar J. Snr. BL S. Snr. 95 J. Snr. Snr. Snr. Snr. Rütbe _____ Ve Sicili 112 Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Tarihi Şehadet Yeri 25/10/1991 25/10/1991 25/10/1991 Gaziantep 1970 Rize Şehadet 1971 . Snr.Er Murat Sancar Fazıl Bayburt 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I.'Bl. Snr.Er Feridun Yılmaz Mehmet izmir 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I.Er Cengiz Sabuncu Mustafa Kayseri 1970 25/10/1991 Çayırlı f. Krk. Er Yaşar Kocabaş Ali Konya 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. O 102 J. Er Murat Güler Şükrü Kastamonu 1970 10/09/1991 Çobanpınar J. <_. Astğm. Snr. No. 106 J. Er Abdurrahman Eraslan Hasan Adıyaman 1970 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. Snr. 104 J. Krk. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 350 88 i Er Umut Gökdemir Yusuf Kars 1970 10/09/1991 Çobanpınar J.Er Ayhan Çelik Veli Zonguldak 1971 10/09/1991 Çobanpınar J. r 92 P.Er Seyfun Ateş Hasan 1971 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. Bl. 25/10/1991 Kayseri 25/10/1991 Çayırlı J. Necdet Ayhan Çayırlı J. üo 98 ]. Snr. Onb. >-< 101 J. 91 J. Snr. Snr. 107 J. Komd.m m Z 10/09/1991 Samanlı J. Bl. Er Zeki Akdoğan Necip Balıkesir 1970 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. Snr: Krk. Halis Akdemir Ahmet Elazığ 1970 07/10/1991 Taşhtepe Çayırlı I. Krk. Krk. 89 f.

Er Mehmet Keskin Halil Mersin 1971 07/06/1992 Kayalar KöyüŞemdinli 144 P. Komd. 151 i Er Sezai Polat Sırrı Erzurum 1971 22/06/1992 Perihan J. Er Cüneyt Sardaşlar Halil istanbul 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk. Krk. 148 I Çvş.-Çukurca 137 P. No. Krk. 149 I-Er Hüzeyin Gökçimen Şerif Erzurum 1971 22/06/1992 Perihan J. Hakan Elis Arif Đsparta 1971 17/06/1992 Kayalar KöyüŞemdinli 146 J. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi ŞehadetYeri 135 P. Er 131 P.-Çukurca 138 P. Ramazan Sağlam Mevlût Zonguldak 1971 22/06/1992 Perihan J. Krk. Komd. Krk. Krk. Komd. Er Cemal Dil Münir Adana 1971 20/07/1992 Sivritepe J. Ercan Takıl Kenan Eskişehir 1971 22/06/1992 Perihan J. Erol Akar Hasan Tokat 1970 22/06/1992 Perihan J. Üzümlü Krk. Î34 P.1970 1965 130 P. Onb. Er Yusuf Şahin ismail Yozgat 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk. 156 I. Muharrem Erdoğan Sıtkı Adana . Onb. Komd. . Çvş. Mustafa Sönmez Ali Ankara 1971 07/06/1992 Kayalar Köyü-Şemdinli 145 Is.Çukurca 140 P. Onb. Ferhat Narlak Hüseyin Karaman 1971 20/07/1992 Sivritepe J. 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk. Atğm. Onb. Mesut Bilgin Emin Manisa 1971 22/06/1992 Perihan J. (219/502994) Turgay Süzgen Ali Kırklareli 1967 26/05/1992 Üzümlü Krk.-Çukurca Sami Erşahin Ramazan Toaman Đmdat Pala Mücahit Okur Atilla Yangöz Đbrahim Selim izmir t-1 m O z' m I c m W Ol S. Krk.Çukurca 142 I Er Osman Alim Mehmet Gümüşhane 1971 26/05/1991 Uzümlü-Çukurca 143 P.-Çukurca 136 Top. Turabi Demirci Ali Adana 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk. 147 J. Krk. Hacı Kılıç Cabbar Van 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk. Krk. Onb. Onb. Er Hüdayi Danış Mehmet Tekirdağ 1971 20/07/1992 Sivritepe J. Onb. Onb. Krk. 155 I.Çukurca 141 P.Çukurca 139 P. Necati Binekçi ibrahim Yozgat 1971 26/05/1992 Üzümlü Krk.Komd. Onb. Komd. 150 J. Onb. Er 132 P. 133 P. 153 I. Er Aziz Çil Ali Sivas 1971 20/07/1992 Sivritepe ]. Cvs. 152 I-Er Mehmet Kopar Mehmet Kırşehir 1971 12/07/1992 IşıklıTekevler Mah. 154 J. Onb. Krk.

Er 178 T. No. Er Aslan Palut Aslan Erzincan 1971 20/07/1992 Sivritepe J. Şeyi tali Çankırı 1971 20/07/1992 O "S 2 D tn s» 158 J. Er f.157 . Komd. Krk.Er Er [. Er_________Sami Đlhan JJx_ J. Komd. Er__________Metin Kaçar Yusuf Şaban Tahsin Cafer Emrah Đsmail Şehadet Yeri .ÇvŞ(. Er Erdal Erarslan Muhsin 164 J. S. Çvş. Er Đbrahim Ayhan 168 }.Salih 163 J. Komd. Abdül Özten 166 P.]¦ Er irfan Kartal Sivritepe J. Vedat Dur 167 P.Er . Er Murat Menteş Dilaver Koca Abdullah Çakar Yusuf Gedik Đsa Tabii Nusret Şen Baba Adı Memleketi Doğum Şehadet ________________Tarihi Tarihi Đsmet Hasan Đhsan _______ M. Er 182 j Er 183 J. Krk. Çvş. Rütbe Ve Sicili 159 T. Onb.Sena Gelmez_______M. 160 161 162 165 169 170 173 174 175 176 177 I Er Adı Soyadı Sadettin Anıl Hakan Ülger Adem Pantik J.

Ankara 1972 Ordu 1971 1971 20/07/1992 Sivritepe J.Kemal Süleyman Ali Hüseyin Tahmaz Mahmut Ali Hızır Karaosman Necati Erzincan 1971 20/07/1992 Sivritepe I.* „ . Rize Mustafa Göğebakan Eşref_______Adana 1971 1972 Abdülrezzak Kayacan Mustafa Erzurum 1971 Hakkı Demir M. Krk. Krk. 30/08/1992 Şemdinh-Alan (. Nuri Uçu Nesin Erzurum 1971 Bedir 1972 Hüseyin Bahadır Mahmut Bayburt 1972 30/08/1992 Şemdinli-Alan i Krk. **. Bayburt 1972 12/08/1992 Hakan Tepe Đ. . Krk. 20/07/1992 Sivritepe I._ _ _ Malaty. Krk. Krk. Krk. Krk. 20/07/1992 Sivritepe }. Krk. 30/08/1992 Şemdinli-Alan ]. 30/08/1992 Şemdinli-Alan I. Krk. _ _ . Krk. _Agn 1971 13/08/1992 Aktûtûn ]. Krk. 30/08/1992 Şemdinli-Alan ]. 30/08/1992 Şemdinli-Alan I. 30/08/1992 Şemdinli-Alan ]. 1971 Ordu Bursa 1971 1971 30/08/1992 Şemdinli-Alan ]. Mersin 1971 H. Krk. Krk. 30/08/1992 Şemdinli-Alan J. Krk. Krk.Đbrahim Tokat Emlihan Ağrı 1972 1971 Giresun Aydın 1971 1971 30/08/1992 Şemdinli-Alan f. Bilecik 1971 23/08/1992 Dolamadibi Tepesi _____________1971 23/08/1992 Dolamadibi Tepesi Gümüşhane 1971 25/08/1992 Çukurca Bolu Mu________1973 25/08/1992 Bingöl Karayolu TL M ~ 1 _ _ * -¦ j-ı >« . Krk. 30/08/1992 Şemdinli-Alan ).

205 1 Er Mustafa Karataş Recep Balıkesir 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J. 30/08/1992 50 O Đ -I m S. Krk. G e a z i» o z D : 2j 50 O . 195 J. 207 J. ŞemdinliAktütün J. Krk. 202 J Er Akın Ozcan Hayretin Edime 1972 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J. Er Mehmet Öner Abdullah Ağrı 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün ].Er Ahmet Ozdil ismail Bursa 1972 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J'. Krk. 206 J. Krk. Krk.30/08/1992 Şemdinli-Alan [. 185 I-Er Hakan Koçak Mehmet Adana 1972 30/08/1992 Şemdinli-Alan J. Er Şenol Çiftöreıı Cemil Denizli 1972 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J. Krk.Er Bayram Çakırgöz Mustafa Çankırı 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktûtûn J. Krk. Krk. Krk.Er Rıfat Çelik Ziya Sivas 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J. Hüsnü Haskmş Mehmet Sinop 1971 30/08/1992 ŞemdinliAlan J.Çvş. Krk. 191 J. 196 J. 198 J. Onb. 197 J. 201 J. Krk. Krk. 30/08/1992 Şemdinli-Alan ).J. 204 I F. Er Cengiz Uyar. Krk. 1971 30/08/1992 Şemdinli-Alan J. 200 J. Krk.Er ' Zülfı Çelik Veysel Yozgat 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J. 190 . 187 P. Er M. 188 . Krk.r Metin Yiğittop Ali Karaman 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J. Krk.Er Selami Akça Ali Adana 1972 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J. Krk. 186 . Krk.Er Recep Ergeç Cafer Çankırı 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J. Krk.Er Ishak Siga Binali Erzurum 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütûn J.Ali Kalkanderen Nadir istanbul 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J.J. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 184 J.Er Recep Tentis • Mehmet Adana 1971 13/09/1992. 194 J.1. No.Er Turan Yaman Kemal Aydın . Er Yılmaz Öner Kamil Sivas 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün f. Krk. Er Orhan Balcı M. Krk.Ali Ağrı 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktûtün J. Krk. Krk. 192 J. Krk. 199 J. Özgür Ozdenıir Rıza Giresun 1972 13/09/1992 ŞemdinliAktütün J. 193 J. Muharrem Afyon 1971 04/09/1992 Şemdinli-Samanh J. 189 i Er Bedrettin Şahin Hasan Çanakkale 1971 13/09/1992 ŞemdinliAktütûn J. 203 J. Krk.Er Kenan Ergün Mehmet Erzurum 1972 13/09/1992 ŞemdinliAktütün f. Krk.Er Gönül Küçük Mehmet Adana 1971 13/09/1992 Şemdinli-Aktütûn J.

Er P.S. . Onb. Er P. (225/515413) 212 P. Er Adı Soyadı H. Er P. 29/09/1992 29/09/1992 1971 29/09/1992 Giresun Kırklareli Eskişehir Adana______ Şemdinli-Aktütün J. Er 220 P. Komd. Ejder Polat Ahmet Yılmaz Aşkın Yeldiren Coşkun Davulcu 214 P. Er Muharrem Konu P. Komd. Uz. Onb. Krk. Komd. Cemil Küçük Nurettin Kartal Cunta_______Gaziantep 1971 229 P. Komd. Çvş. (25/515951) 209 î. Er Muammer Dur P. Komd. Kemal Keskin P. Krk. Atğm. Đrfan Đdrisoğlu Bahtiyar Ceylan P. . Komd. Rütbe Ve Sicili 208 J. Komd. No. Atğm. Krk. 13/09/1992 Şemdinli-Aktütün J. Er ______________Şemdinli-Aktûtûn ]. Krk. 215 P. P. Kd. Er Đsmail Đnce Baba Adı Memleketi Süle Mehmet Durmuş Mustafa Orhan Hikmet Cuma Karaman Tokat Trabzon Çankırı Đğdır Erzincan Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri Gaziantep 1971 13/09/1992 1971 1971 1971 1971 1971 1971 226 P. onb. 29/09/1992 Şemdinli-DerecikJ. Komd. Komd. Komd. 1 210 211 217 222 223 (988/772) P. Komd. Çvş.

Er Yakup Bıyık Aslan Cabi Rize 1971 29/09/1992 Şemdinli-Derecik i Krk. Krk. Süleyman Cevizkıran ismail Edirne 1972 29/09/1992 Şemdinli-Derecik J. 238 P. Şemdinli-Derecik J. Komd. Çvş. Komd. Şemdinli-Derecik J. Krk. 239 P. Şemdinli-DerecikJ. Er Sadık Ekiz Hasan Ankara 1972 29/09/1992 Şemdinli-Derecik J. Krk. Komd. Komd. Er Haydar Yıldız ismet Sivas 1972 05/06/1993 Şemdinli 247 i Çvş. Çvş. Çvş. 241 P. Krk. Onb. Irak-Ç. OvaTathca Köyü 250 J. Krk. Osman Ankara 1972 30/11/1992 IranDalamper Dağı 242 P. Krk. Şemdinli-Derecik ]. 11989-254) O. Er Adnan Ozdemir Ramazan Aydın 1972 27/06/1993 Y. Muhsin Ayman Ardalan Malatya 1967 31/10/1992 K. Er Ekrem Karaaslan Ethem Manisa 1972 29/09/1992 ŞemdinliDerecik J. Komd. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 230 P. Şükrü Onay Nevzat Burdur 1972 06/06/1993 P. Komd. 29/09/1992 Şemdinli-Derecik |. 234 P. 233 P. 237 P. Krk. Şemdinli-Derecik J. Onb. Komd. Komd. Krk. Er Yücel Fırtına Mehmet Tokat 1972 30/11/1992 IranDalamper Dağı 246 P.Kastamonu 1972 29/09/1992 1972 29/09/1992 1969 29/09/1992 Amasya 1965 29/09/1992 Samsun Trabzon 1971 29/09/1992 Şemdinli-Derecik T. Şemdinli-Derecik J. Er Mehmet Akkan Mustafa K. Krk. 2. Krk. Krk. Krk. No. Er Aziz Çelik H. Tb. Er Muhsin Demir Veli Kastamonu 1971 29/09/1992 ŞemdinliDerecik J. Krk. Serhat Önder Şükrü Erzurum 1971 30/11/1992 Iran-Dalamper Dağı 245 P. 5 o c m tn I S. Er Necdet Orhan Mehmet Bartın 1971 29/09/1992 ŞemdinliDerecik J. Krk. Krk. 232 P.-Şemdinli 249 ]. Er Hasan Mutlu Mehmet Samsun 1972 29/09/1992 ŞemdinliDerecik J. Şemdinli-Derecik ]. Şemdinli-DerecikJ. Vasfı Güney^ Abdurrahman Konya 1972 17/10/1992 4. Krk. Krk. Battal Karadağ Osman Sivas 1971 29/09/1992 ŞemdinliDerecik J. Melûni Böl. Komd. 235 P. 1973 11/06/1993 Kayalar Ky. Er ismail Çakır Fikri istanbul 1971 30/11/1992 IranDalamper Dağı 244 P. Krk. 236 Top. Şemdinli-DerecikJ. Kenan Ozdemir Kemal Bolu 1972 30/11/1992 IranDalamper Dağı 243 P. Er Yusuf Kaynar Ziya izmir 1972 27/06/1993 Y. 231 P. Hayrettin Taşdelen Ahmet Kastamonu 1971 29/09/1992 Şemdinli-DerecikJ. Er A. OvaIskantepe . Onb. Şemdinli-Derecik J. EkenEnva Sırtları 248 P. Krk. Şemdinli-Derecik {. Krk. Komd. Erat Gazinosu 240 P. Kd. Krk. Maraş. Krk. Krk. Şemdinli-Derecik ]. 29/09/1992 29/09/1992 Şemdinü-Derecik J.

Komd. 258 259 Er Er Er Ergûn Güçlü Naim Oktay Güldüren Eyüp Gaziantep 1972 27/07/1993 Kısıklı I. Çvş. Çvş. Çvş. Feyzullah Kûçûkbingöl Selahatlin Erzurum 1972 Kısıklı I. Komd. Krk. Krl 260 Onb. Mesut Kaplan Efrahim Sakarya 1973 24/07/1993 Susuz Te ıdinli (1990/84) Sezgin Akdeniz Rasim Ordu 1971 27/07/1993 Kısıklı J. Er Necdet Yağız Feruz Gümüşhane 1972 17/07/1993 Davuttepe S. Murat Ozeker Kürevetepe-Yüksekova £ Orhan Edirne Kahraman 1972 27/06/1993 09/07/1993 Y. Denizli______1973 27/07/1993 Kısıklı T. Krk.251 J. Astsb. Birol Aksu Đbrahim Çorum 1973 27/07/1993 Çob. Yaşar Bayraktar Şehadet Yeri 27/07/1993 . 256 Onb. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Şehadet ____________ Tarihi Tarihi >4 P. Şenol Ergüder Ova-Iskantepe 252 P. j. Komd. Tk 261 Onb. No. Hakkı Ozdemir Kemal Amasya______1972 27/07/1993 Kısıklı I. Hatay 1972 > -< 2 ta ¦en m 253 J. Krk. Er >5 J. Krk.

Şevket Samsun 1972 01/08/1993 J_K_k 262 Er Đsmail Dokuz Şevket Çorum 1972 01/08/1993 Serbest ]. Krk 263 . Onb. Muzaffer Çetin Đshak Sakarya 1972 _0___08/1993 Serbest ]. K 264 .Er Ali Başpmar Abdullah Yozgat 1972 01/08/1993 Serbest [. Ki 265 .Er Hüseyin Gül Zaynel Amasya 1972 01/08/1993 Serbest.]. Ki 266 .Er Bayram Köse Hasan Kırşehir 1972 01/08/1993 Serbest 267 [.Er Ömer Çolak Mustafa -»azıantep 1972 01/08/1993 Serbest 268 Er Yıldıray Uygun Şerafettin Ordu 1972 01/08/1993 Serbest ]_K 269 Er iskender Öztûrk Hacı Sivas 1972 01/08/1993 Serbest ]. Ki O z m 271 272 273 Er Er

Onb. Er Yusuf Temğir Mehmet Hatay Abit Orbay 1973 01/08/1993 Serbest ]. Krk Adil Çevik Ahmet Karaman 1972 01/08/1993 Yeşildere Mez.-Y. Ova Rasim Giresun Ramazan Selen 1972 01/08/1993 Kamışlı-Yeşildere Reşat Malatya 1972 01/08/1993 Karruşlı-Yesilde '4 Er Hüseyin Kumtepe Mustafa Aksaray 1972 01/08/1993 Kamışlı-Yeşilde Er Hasan Akpıııar Emin Hatay 1973 02/08/1993 Aktütün Krk, J. Yop. Utğm. (1989-163) Đsmet Akın Bahattin Mersin 1967 03/08/1993 Gölgelik Tepe-Y. Ova S. No. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 277 J. Uz. Çvş. Mednan Tuna Remzi Kırklareli 1967 03/08/1993 Gölgelik TepeY. Ova 278 I. Er Hasan Aydoğan Ali Mersin 1972 03/08/1993 Gölgelik TepeY. Ova 279 J. Er ismail Avcılar Ahmet istanbul 1972 03/08/1993 Gölgelik TepeY. Ova 280 J.Er Mehmet Doğan Ahmet Malatya 1972 03/08/1993 Gölgelik TepeY. Ova 281 I Er Cihan Elkan Murat istanbul 1972 03/08/1993 Gölgelik Tepe-Y. Ova 282 i Er Đhsan Malgir M.AĐĐ K. Maraş 1972 03/08/1993 Gölgelik TepeY. Ova 283 J.Er ibrahim Kuleli Avni Konya 1973 03/08/1993 Gölgelik Tepe-Y. Ova 284 P. Komd. Onb. Ferhat Sözen Şaban Sakarya 1972 04/08/1993 Bûyükantepe-Çukurca 285 P.Er Ayvaz Gedik Refik Nevşehir 1972 13/08/1993 Beyazdağ-Şemdinli 286 P. Çvş. Mustafa Çürük Adil Manisa 1972 13/08/1993 BeyazdağŞemdinli 287 .1- Er . Okan Günel Hüseyin istanbul 1972 14/08/1993 Davultepe 288 P. Komd. Onb. Gazi Alerdek Hüseyin Ankara 1972 16/08/1993 Hisaryayla-Y. Ova 289 JP.Uzm.Çvş. Isa Bayram Hasan Ordu 1969 16/08/1993 Hisaryayla-Y. Ova 290 P.Er Hüsamettin Karahan Mehmet Yozgat 1973 21/08/1993 Çukurca-Kazan 291 P. Onb. Ahmet Küçükadalı Yaşar Antalya 1973 21/08/1993 ÇukurcaKazan

P. Komd. Er Yusuf Ertürk Hasan . Hakkari 11 Merkezi 293 .!• Er Ali Uyanık Hasan Karaman Hakkari 294 J. Komd. Er Osman Ozdemir Necati Tepe Mev. 295 J.Kd.Çvş. Fatih Karakılınç Burhanettin Hakkari-Y. Ova Yolu 296 J.Er Ilhami Uras Hasan Kırklareli 1973 297 J.Er H.Savaş Hakverdi Kazım Yozgat Hakkari 298 J. Atğm. (231/530289) Muzaffer Ateş Berizincirtepe 299 lEr Bülent AUmsoy Ishan Bayburt c: z

292

Çanakkale 1972 Uşak

1971

23/08/1993 Armutlu Mev.Incetaş

28/08/1993 1973

06/09/1193 1970

Kayseri

16/09/1993

21/09/1993 Erzilci Böl.-Hakkari 1973 21/09/1993 Erzilci Böl.Yusuf Tokat 1969 1973 22/09/1993 22/09/1993 Berizincirtepe

O S* 300 J. Er Önder Ateş Rıza Amasya 1972 02/10/1993 Tavukçif.-Hakkari S. No. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 301 Uz. Çvş. ihsan Günbey Salih Eskişehir 1971 11/10/1993 Kısıklı J. Krk. _________ 302 [.Er Ahmet Yaşar Halis Ordu 1973 11/10/1993 Kısıklı 1 Krk.______________ 303 f. Uz. Çvş. ibrahim Karakoç Ömer Yozgat 1966 23/10/1193 Kavaklı J. Krk._____________ 304 f. Onb. ihsan Sanoğlu Ali Yozgat 1972 23/10/1193 Kavaklı J. Krk.____________ 305 • Er Şaban Özer Hasan Samsun 1973 23/10/1193 Kavaklı J. Krk.____________ 306 . Komd. Onb. Bersan Doğantekin Dinç izmir 1972 23/10/1193 Kavaklı \. Krk.____________ 307 . Komd. Onb. Allahverdi Mengutay Kasım Kars 1972 23/10/1193 Kavaklı I. Krk.____________ 308 . Komd. Onb. Hayri Alkan Ali Samsun 1972 23/10/1193 Kavaklı J. Krk.___________ 309 . Komd. Onb. Kamuran Kaya Halil Mersin 1972 23/10/1193 Kavaklı J. Krk.____________ 310 > .Er Necati Teke Yusuf Sinop 1973 23/10/1193 Kavaklı V. Krk. 311 f. Onb. Mustafa Arık Hasan Zonguldak 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe__________ 312 .Er Yaşar Semerci . Ahmet Zonguldak 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe__________ 313 .Er Yüksel Tuzcu Ahmet Ankara 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 314 .Er Gürkan Gökçek Besim Manisa 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe__________ 315 . Er Çetin Yavuz Farız Hatay 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 316 .Er Sabri Çadırcı Yaşar Kastamonu 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 31; . .Er Mustafa Aşçı Alime t Hatay 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 318 .Er Ekrem Toktamış Derviş Malatya 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe__________

; .Er Ahmet Edem H.Avni Ankara 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 320 i .Er Sami Akbıyık Hasan Bolu 1973 26/10/1993 Mehmetçiktepe 321 I y. Komd. Çvş. Abdullah Satılmış Abdülmecit Aksaray 1973 10/11/1993 Üzümlü Krk. Mevkii 322 ] Er ismail Köse Selahattin Sivas 1973 19/11/1993 Pirinçeken J, Krk._________ 323 ] .Er ismail Avdın Mehmet Mersin 1973 19/11/1993 Pirinçeken J. Krk. 324 J Er Ergün Çarpan ali Mehmet Adana A972 19/11/1993 Pirinçeken T. Krk. 325 j . Onb, Mehmet Kısacık Mehmet Adana 1972 19/11/1993 Pirinçeken I. Krk. O G: en m tn S. No. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 360 1 326 I. Er Zekeriya Ibo Mehmet Gaziantep 1973 19/11/1993 Pirinçeken J. Krk. 327 ]. Er Ali Kalaycı Musa K. Maraş 1972 19/11/1993 Pirinçeken J. Krk. 328 329 Krk. 330 331 Krk. 332 333 [. Er Ergül Gebeş ibrahim > T. Er Zeki Deınirtaş Hasan c J. Onb. ismail Sağır Pirinçeken J. Krk. 50 n ]. Er Erol Özen kir is Oedu 1972 19/11/1993 1972 Pirinçeken J. Krk. Pirinçeken J. 19/11/1993 Pirinçeken J.

319

Manisa Hüseyin Balıkesir

19/11/1993 1972

Samsun 1973

19/11/1993

I. Er Mehmet Taş Zülfü Eskişehir 1973 24/11/1993 Kayalar Mevkii o J. Astsb. Çvş. Cüneyt Muhacir Niyazi Adana 1972 12/12/1993 Üzümlü J. Snr. Krk. 334 ]. Komd. Çvş. Raşit Kılıç Mahit Đstanbul 1972 12/12/1993 Üzümlü y. Snr. Krk. m 335 ]. Komd. Onb. Mehmet Turan Neşet Bursa 1972 12/12/1993 Üzümlü J. Snr. Krk. W 336 J. Komd. Onb. Ramazan Gel Atıf Bolu 1972 12/12/1993 Üzümlü y. Snr. Krk. 337 ]. Komd. Onb. Zekeriya Gözyuman Mustafa Sakarya 1973 12/12/1993 Üzümlü J. Snr. Krk. fB 338 J.Atğm. (233/534097) Bekir Hacıismailoğul Salih Yozgat 1969 12/12/1993 Üzümlü J. Snr. Krk. O 339 I. Er________ Tamer Selojjlu Kazım Kars 1973 12/12/1993 Üzümlü y. Snr. Krk. 340 ]. Er Hasan Çiçek Elbay Erzurum 1973 25/12/1993 Kaval Köyü-Kato Mevkii 341 P. Komd. Er Aydın Çelik Mustafa istanbul 1973 11/01/1994 Kato 342 .]. Er________ Durmuş Sarıçam H. Đbrahim Adana 1972 11/01/1994 Pirinçeken Krk. 343 J. Er Đlker Karakuş Necati Adana 1972 11/01/1994 Pirinçeken Krk. 344 345 346 347 J. Atğm. (231/530038) Kadir Kılcı Vedat Erzurum Pirinçeken P. Uz. Onb. Yıldıray Kılınç Cumali Niğde 1970 P. Komd. Onl >. Lokman Erkan Bekir Yozdat Alandüzü J. Kd. Çvş. (1989/479) Fethi Murat Cemal Elazığ Alandüz-Hakkari 1967 19/01/1994 Alandüzü

01/02/1994 1973 1968

01/02/1994 01/02/1994

Onb. Yb. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Şehadet Şehadet Yeri Tarihi Tarihi 371 P. Onb. Komd. Onb. Elimdar Yılmaz Ahmet Yozgat 1973 01/02/1194 Alandüz 357 J. Çvş. Er Mehmet Akkurt Hacı Konya 1973 01/06/1994 Alandüz . Er Ali Özçilengir Mustafa izmir 1973 11/05/1994 Uzümkıran-Şemdinli 367 P.Krk. Ramazan Karaca Mustafa Đsparta 1973 01/02/1194 Alandüz 352 J. Komd. Komd. Çvş. Osman Genç (1991/505) ibrahim Eskişehir 1973 01/02/1994 Alandüz-ttakkari 349 J. Göksel Yaman Kemal izmir 1973 01/02/1194 Alandüz 354 J. Idris Özgür Necmi Tekirdağ 1973 12/04/1994 Mezi Karyaderi 360 [. Komd. Komd. Uz. Ali Đhsan Tekoğlıı Cemil Gaziantep 1967 12/04/1994 Mezi Karyaderi 361 J. Onb. No. Mahmet Malçuk Hüseyin Manisa 1974 01/06/1994 Alandüz S. Er ismail Konuk Veysel . Mustafa Karanfil Kaya Balıkesir 1967 01/02/1994 Alandüz-Hakkari 350 J. Komd. • Bolu 1973 01/02/1194 Alandüz 351 J. Halil Bakirli Osman Külahya 1973 31/05/1994 Alandüz 369 P. Komd. Çvş. Er Seyyit Şahin Mehmet Gaziantep 1973 01/06/1994 Alandüz 373 P. Komd. Komd. Komd. Onb. Komd. Er . Uz. Mehmet Irmak Mehmet Malarya 1973 01/02/1194 Alandüz 355 f. Komd. Er Şenol Çolak Lütfi Rize 1973 01/06/1994 Alandüz 372 P. Er Cafer Mavi Hasan Kütahya 1972 13/04/1994 Mezi Karyaderi 362 P. 363 J. Er M. Mürsel Gürlek Mahmut Kayseri 1968 31/05/1994 Alandüz O O m m i c 370 P. Onb. Er Yusuf Erk ibrahim Gümüşhane 1973 21/04/1994 Şarzeri-Peş. Komd. Astsb. Komd. Er Selçuk Doğan Kamil Đsparta 1973 07/05/1994 Kuzey Irak 365 P. Komd. Komd. Davut Kara Emin Samsun 1973 16/05/1994 GeçitliKaltepe 368 P. Plt. Mete Okur Kemal Bayburt 1973 01/02/1194 Alandüz 353 J. Komd. Komd.S. Komd. Çvş.Ali Şener Mehmet Đstanbul 1973 06/05/1994 Taşlık ' 364 J. Er Ahmet Yalçınkaya ismail Çankırı 1973 01/06/1994 Alandüz 375 P. Onb. Komd. Er ' Ahmet Kaplan Mevlüt Afyon 1973 11/05/1994 Uzümkıran-Şemdinli 366 P. No. Er • Ercüment Bozdoğan Saim izmir 1973 01/06/1994 Alandüz 374 P. Komd. Onb. Onb. ibrahim Kuru Kaya Kütahya 1973 12/04/1994 Mezi Karyaderi 359 P. Onb. Rütbe Adı Soyadı Ve Sicili Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 348 J. Komd. Yusuf Turgut (1972-56) Mustafa Yozgat 1949 02/03/1994 Alandüzü 358 I. Mustafa Ungör Mehmet Ankara 1973 01/02/1194 Alandüz 356 J.

Er Erdal Ozçelik Dündar Konya 1973 08/07/1994 IkiyakaYüksekova 390 I Er Alim Araç Ali Samsun 1973 13/07/1994 Alyuva Mez. Er Yusuf Kaya Mehmet K. Çvş. Er Ercan Mersin Kemal Aydın 1973 25/06/1994 OcaktepeBeytüşşebap 388 P. Çvş. Erkan Birkış Ergül Kars 1973 19/06/1994 KuzugediğiKuzey Irak 385 . Onb. Onb. Komd. Et Ahmet Ece Ömer Konya 1969 08/07/1994 Ikiyaka-Yüksekova 389 P. Komd.73 02/06/1994 Alan 381 I. Hüseyin Necati Çatal Abdullah Çoban Cevdet Korkmaz ——----------------------¦" ___________________ Alı met Solmaz Adil Oruç______ jgsman Kurtkaya 376 377 . Maraş 1973 14/07/1994 AltındağlarBeytüşşebap 406 407 408 409 410 411 412 413 414 415 416 417 Şehadet Yeri Er J. Komd. Komd. Onb. Uz. Çvş. Uz. Onb. Cengiz Toklu Şeydi Afyon 1974 01/06/1994 Alandüz P. Çvş. Uz. Er Kamil Kısan Ramazan Ordu 1973 14/07/1994 Ari z D t» O 394 P. Çvş. Aydın 1973 05/06/1994 Umurlu J. Çvş. Komd. .P. P. Sivas 1971 02/06/1994 Alan-Şemdinli 380 . Zeynel Gülgen ibrahim Eskişehir 1973 02/06/1994 Alandüz 378 Is. (233/533690) P. Krk. Er 418 P. P.Er Cehan Misket ismail Amasya 19. Komd. P.]¦ Er Cengiz Karcı oğlu Mehmet Kastamonu 1974 21/06/1994 Ordekli-Hakkari 386 P. Çvş. Komd. P. Onb. Romd. Çvş. Çvş. Onb P. Komd. Kahraman Çelikbaş irfan Niğde 1968 14/07/1994 Ari 393 P. P. Arif Kaplan Mustafa Aydın 1968 14/07/1994 Ari-Kuzey Irak 392 P. 383 I Er Satılmış Görkem Hikmet Çorum 1974 10/06/1994 Serbest Çukurca 384 P.-Yüksekova 391 Is. Komd. Er Şehadet Tarihi 16/07/1994 Buluüu Çukurca" 19/07/1994 Serbest ı 19/07/1994 Serbest Çukurca_ 19/07/1994 Serbest ÇukuTcT" 19/07/1994 Serbest Çukurca 19/07/1994 Serbest ÇuküTcT" 19/07/1994 Serbest Çukurca 19/07/1994 Serbest ÇukurcT 19/07/1994 Serbest Cv 19/07/1994 Serbest Çukurca 19/07/1994 Serbest Çukurca P. Atğaı.Er Mehmet Ali Demir Murat Aksaray 1973 02/06/1994 Alan 382 I-Er Talip Bulut Ahmet. Erol Uysal Kemal Aydın 1967 25/06/1994 Ocaktepe-Beytüşşebap 387 P. Komd. (233/534043) Mehmet Kova Nimet . Atğm. Uz. Uz. Uz.1. Cevdet Biçici Bayram Elazığ 1969 02/06/1994 Mezargediği 379 J.

Onb. ____ Bülent Deniz Đsmet Mustafa Mustafa Edime 1973 Kastamonu 1973 22/07/1994 Varibazo-Semdinli' Gümüşhane 1973 1971 1973 Tokat 23/07/1994 Geçitli-Hakkari Kütahv Trabzon Mustafa Bayram Đbrahim Yaşar Abdıır Fehmi Samsun Kocaeli Kırıkkale 1973 25/07/1994 Hakantepe 25/07/1994 Tahtataş-Şemdinli 1974 25/07/1994 Tahtatas-Semdinii 1973 26/07/1994 Kısıkh-Yûksekova 26/07/1994 Kısıklı 26/07/1994 Kısıklı 26/07/1994 Kısıklı' 26/07/1994 Kısıldı 1973 26/07/1994 Ca Lütfi rlı-Cı Erzurum 1970 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç t-1 m S O C m e 1*1 S. Murat Alıcı Şerif Çorum 1971 28/07/1994 NişantepeEsenyamaç 420 P. Müseyyit Uluışık Ali Tokat 1971 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 421 P. Ayhan Orak Ahmet Edirne 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç . Komd. Uz. Rütbe • Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Şehadet Şehadet Yeri Tarihi Tarihi 419 P. Çvş. Onb. Er Nurettin Yel Selehattin Çanakkale 1973 28/07/1994 Nişan lepe-Esenyamaç 425 P. Uz.Bedri Şahin -—¦--------------~ -----------------—------------------------Muhammet Önder Hüseyin Akbaş Murat Çetin Đdris Uslu —-. Komd.. Er Hüseyin Kuçar Mehmet Manisa 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 422 P. Komd. Komd. Er Mustafa Korkmaz Mehmet Aydın 1973 28/07/1994 Nişan te pe-Esenyam aç 424 P. Komd... Onb.. Mustafa Dündar MüminTekirdağ 1973 28/07/1994 Nişan te pe-Esenyamaç 423 P. No..

Haldun Ateş Ali-Güllü Kayseri 1973 09/08/1994 Cudi Dağı • 442 p . Komd. Om Güçlü Nurettin Balıkesir 1973 12/08/1994 Nişantepe-Esenyamaç c c c < W 3 443 J. Çvş. S. Onb • Arman Galata 7aztaş-Şemdinli . Çvş. Komd. Komd. Krk. Kadir Altıntaş Ordekli J. Sefer Emre Mete ismail Selahattin Cihan Kemal Haydar Ordekli 1. Komd. Komd. Çvş. Komd. Özcan Özdemir Ordekli I. Komd. Komd. Er Muharrem Taş Hüseyin Đğdır 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 430 P. Er ismail Külek Hüseyin Denizli 1973 28/07/1994 Nişante pe-Esenyamaç 428 P. Çvş. P. Komd. Onb. Fihmi Bingöl Salih Adana 1971 13/08/1994 OrdekliJ. Uz.426 P. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Şehadet Yeri Ali Rıza Baştu Ordekli I. Komd. Krk. Zafer Đpek Halil Bilecik 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 432 P. Ramazan Teke Musa Niğde 1972 29/07/1994 BulamktepeŞemdinli 434 ]¦ Er Osman Karabulut Ömer Çankırı 1973 05/08/1994 UmurluŞemdinli 435 ! Er ismet Çıplak Ömer Amasya 1973 05/08/1994 UmurluŞemdinli 436 ]• Er Ahmet Gözütok Mustafa Amasya 1973 05/08/1994 Umurlu-Şemdinli 437 1 Er Kemal Günaydın Kerim Trabzon 1973 05/08/1994 UmurluŞemdinli 438 ]¦ Er Ayhan Kaplan Nihat Kastamonu 1972 05/08/1994 UmurluŞemdinli 439 p. Komd. Er Recep Avşar Selahattin Tokat 1971 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 427 P. Ki*. Krk. Sezai Ergül Ali Haydar Kırıkkale 1974 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 431 P. Çvş. Er Hüseyin Demirel Mehmet Bartın 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 429 P. Krk. Er Orhan Cengiz Karaçam Isfendiyar Kastamonu 1973 08/08/1994 Kavaklı-Hakkari 441 p. No. Bülent Karakaş Bilal Erzurum 1973 28/07/1994 Nişantepe-Esenyamaç 433 IOnb. Er Cihat Akın Neşet Balıkesir 1973 07/08/1994 Cudi Dağı 440 p.

Astsb.Er Ramazan Avcı Halil K. Durali Dönmez Ömer Faruk 03/10/1994 Atak Op. Uz. 462 Uzundere-Çukurca Çağlayan J. Ertan Yılmaztürk Mahir Tüfekçi Yürekli-Şemdinli Necdet Şenses Yürekli-Şemdinli Kırmızıkayalar-Şemdinli Kırmızıkayalar-Şemdinli Aslankapam-Çukurca Abdülkadir Tu Aslankapam-Çukurca S J8 O s m I m Ş. Komd. (1992/490} Hakan Gökçe Musa Atak Op. (235/538867) Salim izleyen 27/09/1994 Đsimsiztepe-Çukurca c \ 468 I. (Jvş. Onb 452 p. Er Serin tepe-Çukurca Şemdinli-Karad 458 459 460 P. Er 461___P. 03/10/1994 1969 Antalya 05/10/1994 Gülkavak- . Algın. Maraş 1973 469 J. Krk.Eken-Çukurca Nişantepe-Şemdinli Nişan tepe-Şemdinli J. Er Sabri Acar Hüseyin Muğla 1974 01/11/1994 Incirlik-Bozkaya ON 467 J. Komd.-Kuzey Irak O 471 J. Oııl). Çvş. Komd. 473 J. . Uz.Keramettin Koçak Beyaztaş-Şemdinli 450 451 P. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Şehadet Tarihi Tarihi 488 J.Er Adem Tamrak Zekeriya Erzurum 1973 470 J.Er Raşil Çakır Aliosman Samsun 1974 Yüksekova m ŞehadetYeri A. Tayfun Ozaksoy Tahir Niğde Z 472 J. Oııl). Atğm (235/537166) 457 " P. Hüsnü 27/09/1994 27/09/1994 Konya 1973 1971 izmir 1969 Isimsiztepe Isimsiztepe z 03/10/1994 AtakOp. Er 453 Yıldırım Aksal Beyaztaş-Şemdinli Hasan Erdal Yaşar Karadağ-Hakkari Karadağ-Hakkari P. Uz. No.

-Şemdinli 1963 Elazığ J.B.Er J. Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri Alan-Şemdinli P. Kuzey Irak-Metina Ali Osman Gökdere Kuzey Irak-Metiııa 1974 1974 1970 12/04/1995 12/04/1995 12/04/1995 Basyan Vadisi-Kuze Mehmet Emin Borazan Yakup Halit Eskişehir ı. Er Ahmet Yazıcı Ali Rize 1974 J. Onb. Er Fazlı Kesekler Şakir Çorum 1974 J.iy73 27/10/1994 1973 27/10/1994 Ketina Boğ .Eken-Çukürca 12/10/1994 12/10/1994 12/10/1994 12/10/1994 Burdur 1974 P. Nadir Şimşek Ahmet Eskişehir Hakkari 483 J.Er Şenay ilan Salman Ardahan 1974 485 486 487 J.AĐĐ Muğla 1974 J.Er Güngör Çetin kaya M.Eken-Çukurca P. Maraş s? J.Er Isa Tahta M. Kışlası-Van Hüseyin Çatalkas 10/03/1995 10/03/1995 Hakkari-Derin Köorü Hakkari-Derin Köprü P. Çvş.Eken-Çukurca Sivas .Eken-Çukurca P.Eken- 482 P.Eken-Çukurca 1974 12/10/1994 m ~< O 12/10/1994 1972 1973 P. Atğm. No.Eken-Çukurca 1973 12/10/1994 P. Onb Ahmet Gürbüz ___ Hüdaim Öner ---------------------------------------Tamer Gülveren 25/03/1995 07/04/1995 07/04/1995 07/04/1995 Hakantepell.Er AliBay^ Mehmet Kars 1972 J.Er Aydın Çelik Haydar Yusuf Akbaş Ali 17/10/1994 24/10/1994 24/10/1994 P.Eken-Çukurca J.Böl. 4.Tb.---------------- .Eken-Çukurca KatoP.Er Murat Morkoç Binali Erzurum Çukurca 484 J.Fettah K.I.Er Adem Yılmaz ismet Kastamonu 1973 J. Ümit Alyanak Mustafa P.Eken-Çukurca P. Komd.Snr.474 475 476 477 478 479 480 481 J.Eken-Çukurca Coşkun Köçek 15/11/1994 24/11/1994 24/11/1994 24/11/1994 Hakantepe-Çukurca Hakantepe-Çukurca Nihat Turfan 24/11/1994 24/11/1994 Hakantepe-Çukurca Selahattin Koç Hakantepe-Çukurca Bahatün Erdem Şemdinli-Tb.-Şemdinli Ketina Boğ. (235/538475) Fahrettin Özden 01/11/1994 Incirlik-Bozkaya S.Üs.Er Sinan Demirbaş Selahattin Bolu 12/10/1994 P.

Cihangir Tok Kadir Konya 1973 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe > 521 J. Er Rahmi Yılmazer Mehmet Kastamonu Güzelkonak-Şemdinli 529 J. Utğm. Krk. t" m 2 O w i t-4 M ¦M S.Tğm-(237/540689) Nadir Ozan Turgut Elazığ 1967 11/05/1995 Aktütün-Şemdinli LANU 517 J. Er Necati Ozgel Kerim Ardahan 1974 11/05/1995 Aktütün 519 J. (1991-26) Hasan Sahan Veysel 09/06/1995 Bostanlı Ky.Er Adem Ateş Halil Tokat 1974 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe 526 P. Komd.Er Muhterem Şengül Emin Balıkesir 1975 Şemdinli 530 J. Komd. No. Onb. Maraş 1974 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe m •< 525 J. No. Er Barış Akay Cevat Muğla 1974 22/04/1995 Güven Dağı z 515 P. 535 P.12/04/1995 12/04/1995 Dursun Çepni Ömer Akbulut Mürsel Erzurum 1965 17/04/1995 Çobanpınar S. Onb.Er Zafer Kızıltaş Yasin Kars 1974 11/05/1995 Aktütün 518 J.Er Emin Uıval Durmuş Çorum 1972 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe W 523 J. Er Mehmet Mungan Ahmet K. Komd. Çvş. Er Murat Doğan H. Uz. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri oo *¦* 514 J. Er Alyşar Sıkar Mahmut Hatay 533 534 Krk. Çvş. Komd.Er ¦ Kerem Beksiz ismail Çorum 1973 29/05/1995 DurakNizar Tepe m Z 522 J. Onb Ercan Pınar Mustafa 527 Kayseri 1975 1970 31/06/1995 GüzelkonakKaracad 11/06/1995 1974 13/06/1995 1964 Artvin 1974 13/06/1995 13/06/1995 Karacadağ Karacadağ Sivas 1974 J. Atakan Birgül Muzaffer Afyon 1971 05/06/1995 Alandûz Top. Kd. S.-Yüksekova 528 J. Astsb.Er Murat Karaboğa Nazmi Mersin 1974 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe Z 520 J. Dursun Gümüşhane ağ-Yükse kova 531 Is. Ekrem Kayar Hüseyin Konya 1970 16/06/1995 Edip Ortaklar J. Abdülkadir YüzbaşıoğluMûrsel 13/06/1995 Karacadağ 532 P. Er Abdülkadir Koç Ömer Sivas 1974 06/05/1995 Çukurca Güneyi c 516 J. Çvş. Rütbe Ve Sicili 536 540 541 542 543 544 545 546 547 548 303 554 556 558 Vedat Ozayar Yozgat . 1972 J.Er Rasim Şevik Kenan Adana 1974 29/05/1995 Durak-Nizar Tepe 524 J. (1992/417) 16/06/1995 Ortaklar J.

. Onb. Krk. Krk.559 J.Er J. 16/06/1995 Ortaklar J. Kik Ortaklar J.Er J. Krk 16/06/1995 Ortaklar J. Er J. Krk. Ortaklar [. Er J. Er J. Kik 16/06/1995 Ortaklar J. Krk. Kik. Krk Ortaklar J. Ortaklar J. Krk. Arif Meydan Ortaklar J.Er J. Er J. Ortaklar J. Er 549 P. Er J. 16/06/1995 Ortaklar J.Er I. Er Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri Hasan Çelik Ali Afyon Ali Çelik 1974 16/06/1995 Osman istanbul Mehmet Demir Mustafa 1974 16/06/1995 Mehmet Çadırcı Osman Çankırı 1974 izmir Halil Tatlı Teğmur Hakkari 1974 16/06/1995 Ilimdar Atasoy Servet 1974 16/06/1995 Đrfan Unceli Sadık Şişman Recep Erzurum 1974 Ordu ilhan 1974 16/06/1995 Ali Akyol Mustafa Đstanbul 1974 Denizli Ergin Çil Refik Hatay 1974 16/06/1995 1975 Ali Suyabaimaz Mehmet Manisa 1969 16/06/1995 Ortaklar J. J. Er 539 J. Krk. Er I.

Komd. Komd.Nazif 20/06/1995 Çataka-Şemdinli 551 P.Er Kamil Keleşoğlu 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurc: Refik Kayseri 1970 Sadık Sağınç Mustafa 21/06/1995 Pirinçeken-Çukur Denizli J. Çvş. Komd. Bülent Ayten I. Yaşar Konya J. K. Er 21/06/1995 Pirinçeken-Çuk K. Er Ercan Eker Pirinçeken-Çuk Salih Bolu P. Maraş 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurca Adnan Sürücü 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurc ibrahim Adana 560 j. Çvş. Komd. Yakup Yıldırım Recep Bolu 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurca Osman Sivas 1974 21/06/1995 P. Komd. Çvş. Krk Konya Güner Soydan Abdurrahman Muş 1974 16/06/1995 Ortaklar J. Durmuş Yıldız Karaman 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurca 552 P.Er Levent Kuşoğlu Sami J^E. Komd. Er 1968 Yılmaz Düzgören Süleyman Yozgat 21 /0G/1995 Pirinçeke'n-Cukuı 1974 21/06/1995 Pirinçeken-Çukurca . Krk 1972 550 P. Ahmet Durgun 1974 21/06/1995 Piriııçeken-Çukun Ali Bilecik 1971 P. Onb. Umut Lnlütürk S. Çvş.Yusuf Kocaeli Mehmet Oztürk Faik 1972 16/06/1995 Ortaklar J.

564 P. No. Abdülkadiı Erkan Mehmet Hatay 1974 05/07/1995 Kuzey Irak *< 573 P. Onb. Komd. Komd. (1991/298) Raif Özgür Nazım Eskişehir 1972 04/07/1995 Kuzey Irak cw S» 571 P. Komd. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 370 1 561 P. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 583 P. Onb. Sadık Türkvılmaz ismail Ankara 1974 10/07/1995 Kuzey Irak 591 J. Çvş. I lüseyin Karataş Hasan Kırklareli 1964 10/07/1995 Kuzey Irak 588 }. Konul. Komd. Utğnı. Er Isa Baki Mehmet Van 1974 04/07/1995 Şemdinli 567 P. Er Şenol Özkan Cafer Gümüşhane 1975 28/06/1995 Erdemli Köyü 2 562 J. Er ihsan Önder Sabrı Ağrı 1974 04/07/1995 Şemdinli > 569 P. Hakan Topçu Salih Sivas 1974 10/07/1995 Kuzey Irak 586 P. Komd. Kel. Çvş. Komd. Komd. Çvş. Çvş.an Mehmet Yozgat 1974 06/07/1995 Kuzey Irak 581 P. A. Onb . Komd. Er Ali Oktay Tekin Hüseyin Kütahya 1974 10/07/1995 Kuzey Irak . Çvş. Er Sadi Çetin Hasan izini r 1974 10/07/1995 Kuzey Irak 590 J. Erdem Kapan Ahmet Aksaray 1974 06/07/1995 Kuzey Irak 578 P. Onb . Cumali Yılmaz Abdullah Adana 1974 07/07/1995 Kuzey Irak 582 P. Onb . Er Ayhan Arıkan Bayram Niğde 1974 08/07/1995 Kuzey Irak 584 P. Komd. Komd. (1991-93) Đsmail Oz Hüseyin Kastamonu 1969 06/07/1995 Kuzey Irak 580 P.Er Metin Kaya Ilanüt Adana 1973 04/07/1995 Şemdinli % f—1 566 P. Komd. No. Komd. Er Abdülkadiı Serter Hasan Konva 1974 10/07/1995 Kuzey Irak 589 J. Onb. (239/546134) Ahmet Erkan Doğan Mehmet Karaman 1969 05/07/1995 Uzundere 575 J. Irak-Kokazer Mevkii H C 563 P. Şükrü Yıldız Ünal Konya 1974 05/07/1995 Kuzey Irak o 574 P. Onb. Komd.Er Murat Demir ismail istanbul 1974 30/06/1995 K. Muhammet Maden Murat Zonguldak 1972 09/07/1995 Kuzey Irak 585 P. Çvş. Uz. Aydın Anbarlı Ahmet Edirne 1971 03/07/1995 Hisardağı >. Komd. Onb . Çvş. Uz. Er Kenan Sent ürk Cemil Sakarya 1975 07/07/1995 Kuzey Irak S. Komd. Komd.O z C: H re S.7/1995 Kuzey Irak w 572 P. Er Mahmul Toprak Ali Şanlıurfa 1974 04/07/1995 Şemdinli Z 568 P. Sülevman Kus Mustafa Hatay 1974 04/07/1995 Kuzey Irak Z 570 J. Komd. Adem Kurt Hasan Hatay 1973 05/0. Fatih Kostik Fuat Bayburt 3971 05/07/1995 Kuzey Irak 577 P. Er Mehmet Akvüz Türkkava Trabzon 1975 06/07/1995 Kuzey Đrak 579 J. Yakup Akbaba Halil Erzincan 1974 10/07/1995 Kuzev Irak 587 J. Osman Uyarbolulu Hüseyin Eskişehir 1971 ' 05/07/1995 Kuzey Irak 576 P. Zemci l)oe. Atğm. Komd.Er ismet Zadsaıı Hasan Ağrı 1974 04/07/1995 Şerndinli-Kayalar r* > 565 P. Çvş.

Çvş. Er Ferhat Dal Tahsin Adana 1974 12/07/1995 Yeşiltaş z w 600 . Çvş. Er Hatip Han Mehmet Diyarbakır 1974 06/08/1995 KayalarŞemdLnli 619 J. 618 P. Çvş. Basri Eteni Ruhi Balıkesir Balıkesir 1975 1974 Kuzey 10/07/1995 J. Uz.1. Komd.yüp Burcu Recep Çorum 1974 10/08/1995 Tekeli a z G t-1 > ö ta 3 623 P. Mehmet Duman Nizam Hatay 1975 06/08/1995 Hanına Krk. Er Ergütı Bilgiç Ahmet Antalya 1974 13/07/1995 Işıklı Kekliktepe 603 Top. Çvş Ercan Coşkun 10/07/1995 Kuzev Irak J. 616 J. Çvş. Onb. Çvş. üz. Er Nuri Çardar Mustafa Antalya -. Onb. Ali Gök Milcan K. Vs Ramazan Kaşık ibrahim Uşak 1974 15/07/1995 Pirinçeken-Devartepe m 604 P. Hamil Kandur . Komd. Er Kerim Patoğlu Dursun Ordu 1975 02/08/1995 ÇukurcaDavultepe 611 J. Süleyman Şen Osman Gaziantep 1973 06/08/1995 Haruna Krk. F. 1974 10/07/1995 Kuzey Đrak >—¦-S 596 P. Kd. Komd. ilhan Karademh Mehmet istanbul 1974 16/07/1995 Dağlıca f TX 605 P. Mustafa Durmaz Rıfaı Manisa 1970 26/07/1995 Kazan Vadisi U> S. Komd. 617 I Er . Er Ömer Mizeu H. Maraş 1974 10/07/1995 Kuzey Đrak c w 597 P. Uz.1 Er Yaşar Karabacak Fikri Trabzon 1974 12/07/1995 Yeşiltaş 601 I. Er Ali Yüzyıl I laydar Ankara 1972 02/08/1995 ÇukurcaDavultepe 612 I-Er Osman Parlakkava Hüseyin Konya 1974 02/08/1995 Çu kurcaDavulte pe 613 I. Er Hasan Burunsuz Mustafa Elazığ 1974 10/07/1995 Kuzey Irak 595 P. Onb.592 593 Irak 594 J. Er Bülent Günal Nurettin Tokat 1970 10/08/1995 Tekeli 622 P. (1990/43) Hakkı Çelik Bayram Çankırı 1974 10/07/1995 Kuzey Irak >< w 598 J. No. Er Atanur Bulut Yunus Sakarya 1974 03/08/1995 Şemdinli 615 i Er Serkan Tuban Sedat Tekirdağ 1975 06/08/1995 Hanına Krk. Rütbe Ve Sicili Adı Soyadı Baba Adı Memleketi Doğum Tarihi Şehadet Tarihi Şehadet Yeri 607 i Er Ersov Gürsu Cemil Sinop 1975 28/07/1995 Esendere-Yüksekova 608 I. Sadi Kuzpmar Mahmut Sivas 1970 26/07/1995 Kazan Vadisi 73 606 Is. Komd. Er Emrah Uzunay Sevfı ¦ Zonguldak 1974 09/08/1995 Sivri tepe 620 I Çvş.& Selçuk Taş Abdi Kayseri 1974 12/07/1995 Yeşil taş-Yüksekova O O 599 J.Er Hasan Kubat Mustafa Adana 1975 02/08/1995 ÇukurcaDavultepe 610 J. Hacı Bektaş Kıyas Aksaray 1973 10/08/1995 Çayırh-Işıklı Yolu 621 P.Er Hasan Uzun Osman Sivas 1974 12/07/1995 Yeşiltaş c 602 J.Er Bektaş Susur Ali Tokat 1975 02/08/1995 Çukurca-Davultepe 614 P. Komd. Er Nevzat Yurtalan Nurettin Tokat 1975 28/07/1995 EsendereYüksekova 609 .

.Yurt içi PKK Kampları ----------.Rejgar. 199?» .1995 yılları arasında Hakkari Dağ ve Komando Tugayı ve Güvenlik Komutanlığı yapmıştır.Tove Dağları operasyonları Alandüz (Oramar) Buzul . üzülecek ve gurur duyacaksınız.Haydar Sivas 1974 11/08/1995 Çukurca-Uzundere Urumiye HAKKARĐ /" i noiMAP J HKĐYAKA DAĞLARI / I ORAMAR' Dafflıca RAN .Rejgar . Bu dönem.Tove Dağları operasyonları PKK olayının askeri cephesi üzerine ilk defa böylesine çarpıcı ve ayrıntılı bir kitap yayınlanıyor. şaşıracak. Ertuğrul Özkök. Hürriyet.Re]gar . Türk ordusunun bu muazzam gerilla savaşını nasıl kazandığını şimdi daha iyi anlıyorum. Bütün duyguları aynı anda yaşayacaksınız..Tove Dağları operasyonlan 1 378 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Harekat Fotoğraflari 379 ****** -&>*„ Kuzey hah Şivi (Zap) operasyonları Mezi Karyaderi (Avaşhı) operasyonları Kuzey Irak Hakurk (Ejder) harekatı Mezi Knryadıni [Avaşhı) (>l>.belgesel kitabı Türkiye'de ilk kez yayınlandı. Bu kitabı da hepinize tavsiye ediyorum.¦«3 j 'i ¦ı i Alandüz (Oranım) Buzul..Rejgar ...-ıa\\oıılrn 380 Unutulanlar Dişinda Yeni Bir Şey Yok Kuzey Irak Hakurk (Ejder) harekatı Kıızrv Irak Hakurk (Ejdn) haiekaiında degainlen mayınlı lynılaıdav Đn) kısmı Kuzey Irak Hakurk (Ejder) harekatı I Kuzey Irak Hakurk (Ejder) harekatı ele geçirilen silah ve cephaneler 382 Unutulanlar Dişinda Yun t Bîr Şey Yok Adlan ile Güneşi Yükseltenler Anıtı Harekat Fotoğraflari 383 ••> ¥¦% „ Adlan ile Güneşi Yükseltnıler Amlı 384 Unijiihani \r Dişjnda Yeni bir şey iok . Emin Cölaşan. Güneydoğu'da PKK'va karşı .Yurt dışı PKK Kampları Hnkkan Harekat Bölgesi J f X 7> O: 374 Unutulanlar Dişinda Ykni Bir Şey Yok îkiyaka Dağlan (Çarçel) opırasymı/an Harekat Fotoöraflari 375 Kato (Karanlık Dağ) operasyonlar Kato (Karanhk Dağ) operasyonları 376 Unutulanlar Dişinda Yrısı Bir Şey Yok Alandüz (Oraınar) Buzul .. Hürriyet.Tove Dağlan operasyonları Harekat Fotoğraflari 377 Alandüz (Oramar) Buzul . 26 Kasım 2003 Bir komutanın bu konuları anlatan anı . 25 Kasım 2003 General Osman Paımıkoğlu.Bir solukta okuyacak.

Aynı dönemde.. O yalanda. Fakat içinde bulunduğumuz ruh hali bunlann hiçbirinin farkına varılmasına imkan tanımaz. Görev yaptığı süre içinde muharebeleri bizzat yönelen ve fiilen çalışmalara giren Osman Pasa. O fi uyabilir.yapılan mücadelenin tarz ve yöntemlerinin değiştiği ve PKK'nın omurgasının kırıldığı yıllardır. manevra gücü 3000-5000 askerden meydana gelen 78 harekat yapılmıştır. Bu vahşi doğada Nisan ayı ile birlikte rengarenk kır çiçekleri açar. Aran Papatyalarla. I 'su Ira konuş. 23 kez.. muharebelerin detaylarını ve Ku/e\ "PKKile yapılan mücadele Hakkari'de ve Kuzey Irak'ta 3000 m. küçük yaşta ölen kardeşi için yazdığı şiiri akla getirt r: Sessiz \iirii. 778 günde yapılanları. Hakkari'de PKK teşkillerine manevra gücü olarak 1000-2000 askerden oluşan 779 harekat. Karla mı altında. üstündeki dağlarda ve dağ geçitlerinde ya kar üstünde ya da güneşin altında yürütülmüştür. vatanları için gözünü bile kırpmadan şehit olan kahramanlar." )sman Paımıkoğlu 27 Aralık 2002 Osman Pamukoğlu _ Unutulanlar Dışında Yeni Bir Şey Yok . 1000-5000 askerden oluşan kuvvetlerle Kuzey Irak'taki PKK kamplarının birkaçına aynı zamanda taarruz edilmiştir. Oscar Wilde'ın. Metrelerce derin kar z>e kır çiçekleri.