P. 1
megep - sensörler

megep - sensörler

|Views: 11,528|Likes:
Yayınlayan: plague1986

More info:

Published by: plague1986 on May 07, 2011
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/06/2013

pdf

text

original

T.C.
M
İLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP

(MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN
GÜÇLEND
İRİLMESİ PROJESİ)

ELEKTRİK ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ

SENSÖRLER VE TRANSDÜSERLER

ANKARA 2007

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;

• Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı
Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında
kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim
programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik
geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır).

• Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye
rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış,
denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve
Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır.

• Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği
kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve
yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir.

• Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki
yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden
ulaşılabilirler.

• Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak
dağıtılır.

• Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında
satılamaz.

i

AÇIKLAMALAR...............................................................................................................iv
GİRİŞ..................................................................................................................................1
ÖĞRENME FAALİYETİ-1.................................................................................................3
1. SENSÖR VE TRANSDÜSER KAVRAMLARI...............................................................3
1.1. Çeşitleri....................................................................................................................4
1.2. Çeşitli Sensör Uygulamaları......................................................................................5
UYGULAMA FAALİYETİ.............................................................................................6
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME...................................................................................7
PERFORMANS DEĞERLENDİRME.............................................................................8
ÖĞRENME FAALİYETİ-2.................................................................................................9
2. ISI SENSÖRLERİ VE TRANSDÜSERLERİ...................................................................9
2.1. PTC..........................................................................................................................9
2.1.1. Çalışma Prensibi................................................................................................9
2.1.2. Kullanım Alanları............................................................................................10
2.1.3. PTC’nin Sağlamlık Testi..................................................................................10
2.2. NTC........................................................................................................................10
2.2.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................10
2.2.2. Kullanım Alanları............................................................................................11
2.2.3. NTC’nin Sağlamlık Testi..................................................................................11
2.3. Termokupl ( Isılçift )...............................................................................................12
2.3.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................12
2.3.2. Kullanım Alanları............................................................................................13
2.3.3. Sağlamlık Testi................................................................................................13
2.4. Örnek Uygulama Devresi........................................................................................13
UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................14
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.................................................................................16
PERFORMANS DEĞERLENDİRME...........................................................................17
ÖĞRENME FAALİYETİ-3...............................................................................................18
3. MANYETİK SENSÖRLER VE TRANSDÜSERLER....................................................18
3.1. Tanımı....................................................................................................................18
3.2. Kullanım Alanları...................................................................................................19
3.2.1. Çeşitleri ve Yapıları.........................................................................................19
3.2.2. Elektronik Devreli Manyetik Sensörler (Yaklaşım Sensörleri)..........................19
3.2.3. Alan (Hall) Etkili Transdüserler.......................................................................21
UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................22
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.................................................................................23
PERFORMANS DEĞERLENDİRME...........................................................................24
ÖĞRENME FAALİYETİ-4...............................................................................................25
4. BASINÇ (GERİLME) TRANSDÜSERLERİ.................................................................25
4.1. Tanımı....................................................................................................................25
4.2. Çeşitleri..................................................................................................................25
4.2.1. Kapasitif Basınç Ölçme Sensörleri...................................................................25
4.2.2. Strain Gage (Şekil Değişikliği) Sensörler..........................................................26
4.2.3. Load Cell (Yük Hücresi) Basınç Sensörleri......................................................28
4.2.4. Piezoelektrik Basınç Ölçme Sensörleri.............................................................29
UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................30

İÇİNDEKİLER

ii

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.................................................................................31
PERFORMANS DEĞERLENDİRME...........................................................................32
ÖĞRENME FAALİYETİ-5...............................................................................................33
5. OPTİK TRANSDÜSERLER VE SENSÖRLER.............................................................33
5.1. Foto Direnç (LDR)..................................................................................................33
5.1.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................33
5.1.2. Kullanım Alanları............................................................................................34
5.1.3. Sağlamlık Kontrolü..........................................................................................34
5.2. Foto Diyot...............................................................................................................34
5.2.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................34
5.2.2. Kullanım Alanları............................................................................................34
5.2.3. Sağlamlık Kontrolü..........................................................................................35
5.3. LED Diyot..............................................................................................................35
5.3.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................35
5.3.2. Kullanım Alanları............................................................................................35
5.3.3. Sağlamlık Kontrolü..........................................................................................36
5.4. İnfrared Diyot (IR Diyot, Kızıl Ötesi Diyot)............................................................36
5.4.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................36
5.4.2. Kullanım Alanları............................................................................................36
5.4.3. Sağlamlık Kontrolü..........................................................................................36
5.5. Foto Pil (Işık Pili, Güneş Pili)..................................................................................37
5.5.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................37
5.5.2. Kullanım Alanları............................................................................................38
5.6. Optokuplör..............................................................................................................38
5.6.1. Çalışma Prensibi..............................................................................................38
5.6.2. Yapısı..............................................................................................................39
5.6.3. Kullanım Alanları............................................................................................39
5.6.4. Sağlamlık Kontrolü..........................................................................................39
5.7. Uygulamada Kullanılan Bazı Optik Sensörler..........................................................40
5.7.1. Uygulamada Kullanılan Çeşitleri......................................................................40
5.7.2. Uygulama Örnekleri.........................................................................................42
UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................44
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.................................................................................45
PERFORMANS DEĞERLENDİRME...........................................................................46
ÖĞRENME FAALİYETİ-6...............................................................................................47
6. SES SENSÖRLERİ VE TRANSDÜSER........................................................................47
6.1. Mikrofon.................................................................................................................47
6.1.1. Yapısı..............................................................................................................47
6.2. Çeşitleri..................................................................................................................48
6.2.1. Dinamik Mikrofonlar.......................................................................................48
6.2.2. Kapasitif Mikrofonlar.......................................................................................49
6.2.3. Şeritli (Bantlı) Mikrofonlar...............................................................................50
6.2.4. Kristal Mikrofonlar..........................................................................................51
6.2.5. Karbon Tozlu Mikrofonlar...............................................................................52
6.3. Mikrofonun Sağlamlık Testi....................................................................................52
6.4. Hoparlör..................................................................................................................52
6.4.1. Dinamik (Hareketli Bobinli) Hoparlörler..........................................................53

iii

6.4.2. Piezoelektrik (Kristal) Hoparlörler....................................................................54
6.5. Hoparlörlerin Sağlamlık Testi..................................................................................54
UYGULAMA FAALİYETİ...........................................................................................55
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.................................................................................56
PERFORMANS DEĞERLENDİRME...........................................................................57
MODÜL DEĞERLENDİRME...........................................................................................58
CEVAP ANAHTARLARI.................................................................................................61
ÖNERİLEN KAYNAKLAR..............................................................................................63
KAYNAKÇA....................................................................................................................64

iv

AÇIKLAMALAR

KOD

523EO0002

ALAN

Elektrik Elektronik Teknolojisi

DAL/MESLEK

Alan Ortak

MODÜLÜN ADI

Sensörler ve Transdüserler

MODÜLÜN TANIMI

Sensörlerin ve transdüserlerin çalışma prensiplerini, kullanım
amaçlarını ve uygulamalarını öğreten öğrenme materyalidir.

SÜRE

40/32

ÖN KOŞUL

YETERLİK

Transdüser ve sensörleri elektronik devrelerde kullanmak.

MODÜLÜN AMACI

Genel Amaç

Gerekli ortam sağlandığında sensörleri ve transduser
tanıyabilecek, devrelerde kullanabilecek, çeşitlerini ve
özelliklerini bilecek ve sağlamlık kontrollerini
yapabileceksiniz.

Amaçlar
1.
Transdüser ve sensör kavramlarını, kullanım alanlarını,
kullanım yerlerine göre çeşitlerini bileceksiniz.
2. Isı transdüser ve sensörlerinin çalışma prensiplerini,
kullanım alanlarını bilecek ve sağlamlık kontrollerini
yapabileceksiniz.
3. Manyetik transdüser ve sensörlerinin çalışma
prensiplerini, kullanım alanlarını bilecek ve sağlamlık
kontrollerini yapabileceksiniz.
4. Basınç transduser ve sensörlerinin çalışma
prensiplerini, kullanım alanlarını ve çeşitlerini
bileceksiniz.
5. Optik transduser ve sensörlerinin çalışma prensiplerini,
kullanım alanlarını bilecek ve sağlamlık kontrollerini
yapabileceksiniz.
6. Ses transduser ve sensörlerinin yapılarını, çalışma
prensiplerini, kullanım alanlarını bilecek ve sağlamlık
kontrollerini yapabileceksiniz.

EĞİTİM ÖĞRETİM
ORTAMLARI VE
DONANIMLARI

Elektronik laboratuvarı, sensör deney seti, çeşidi
sensörler, sensör katalogları, uygulama devreleri için çeşitli
elektronik malzemeler, osilaskop, multimetreve bilgi
teknolojileri ortamı

AÇIKLAMALAR

v

ÖLÇME VE
DE
ĞERLENDİRME

Modülün içinde yer alan her öğrenme faaliyetinden
sonra, verilen ölçme soruları, kendinize ilişkin gözlem ve
değerlendirmeleriniz yoluyla kazandığınız bilgi ve becerileri
ölçerek kendi kendinizi değerlendirebileceksiniz.
Öğretmen, modül sonunda size ölçme teknikleri
uygulayarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve
becerileri ölçerek değerlendirebilecektir.

vi

1

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->