nino kldiaSvili levan kldiaSvili roland qarTveli

saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni

(meore, Sevsebuli da gasworebuli gamocema)

saero saskolo gamocema

ps `imedi~ Tbilisi

-2-

winamdebare leqsikoni Seicavs zepir da weriT metyveleba­ Si yvelaze ufro xSirad xmarebul 5000 saerTaSoriso sityvas. Zvel sityvebTan erTad mis SemadgenlobaSi Setanilia axali sityvebi, romlebic xmarebaSi Semovida ukanasknel aTwleul­ Si saqarTveloSi sazogadoebrivi, ekonomikuri, politikuri da kulturuli cxovrebis radikaluri gardaqmnis Sedegad. saleqsikono statia Seicavs sityvis etimologiasa da ganmartebas, sityvis gramatikul maxasiaTebels, metyvelebaSi maTi xmarebis magaliTebs, sityvaTwarmoqmnis budes. leqsikoni gankuTvnilia, uwinares yovlisa, moswavleebi­ saTvis, magram vfiqrobT, misiT dainteresdeba farTo sazoga­ doeba. leqsikons darTuli aqvs laTinuri sibrZne.

redaqtori gamomcemeli da teqnikuri redaqtori kompiuteruli uzrunvelyofa

avTandil narimaniZe oTar CxaiZe nata narimaniZisa

ISBN 978-9941-0-1586-1 © n. kldiaSvili, l. kldiaSvili, r. qarTveli Tbilisi, 2010 w.

-3-

winasityvaoba
iuza kldiaSvilis _ tragikulad
daRupuli papis _ naTel xsovnas eZRvneba es wigni. nino da levan kldiaSvilebi

gansazRvreT sityvis mniSvneloba da Tqven daixsniT kacobriobas misi Secdomebis naxevrisagan. rene dekarti Cven vcxovrobT swrafadcvalebad enobriv konteqstSi. sa­ erTaSoriso sityvebis is mZlavri nakadi, romelic moedineba Jurnal­gazeTebidan, gaJRerebuli radio­ da tele­eTerSi, da romelmac SeaRwia Cvens yoveldRiur yofa­cxovrebaSi da Ta­ visufal droSi, ganpirobebulia saqarTvelos sazogadoebriv­ politikuri cxovrebis yvela sferoSi mkveTri, radikaluri cvlilebebis Sedegad. amasTan mravali saerTaSoriso sity­ vis mniSvneloba kvlav gaugebari rCeba mkiTxvelisa da msme­ nelisaTvis, xolo arsebuli leqsikonebi yovelTvis ver pa­ suxoben mzard moTxovnebs. swored amitom saWiroa leqsikoni, romelSic axali sityvebis mniSvneloba ganmartebuli iqneba sakmarisad martivad da gasagebad. winamdebare leqsikonSi SevecadeT, erTis mxriv pasuxi gagveca farTo wris mkiTxvelTa mzardi moTxovnisaTvis, meo­ res mxriv ki _ Tanamedrove moswavleTaTvis leqsikonis aseT­ ma orientaciam ganapiroba sityvebis rogorc SerCeva, aseve Si­ naarsi, saleqsikono statiis struqtura da TviT leqsikonis saxelwodebac ki. arsebuli analogiuri leqsikonebisgan gan­ sxvavebiT, Cveni leqsikoni warmoadgens rig damatebiT cnobebs saerTaSoriso sityvebis Sesaxeb: gramatikul daxasiaTebas, da bolos, sityvebs erTZiriani fuZe sityvebiT, romlebic si­ tyvaTwarmoqmnis budes Seadgenen. saerTaSoriso sityva ewodeba yvela im sityvas, romlebsac ucxo sityvaTa Ziri aqvT da yvela werilobiT enaze erTnairad gamoiTqmis.

-4leqsikonis SemadgenlobaSi Sevida aramarto uaxlesi sa­ erTaSoriso sityvebi (sekvestri, denominacia, vauCeri, daijesti da sxv.), aramed Zveli sityvebic, romlebic realurad funq­ cionireben qarTul enaSi (idea, anarqia, virusi, dialeqtika da sxv.), aseve sityvebi, romelTac `meore~ sicocxle SeiZines (anaTema, analoi, ikonostasi, aliluia da sxv.). leqsikonis safuZvelia sayovelTaod xmarebuli Semdegi Tematikuri jgufebis leqsika: 1. sazogadoebriv­politikuri leqsika (diaspora,doqtorina, genocidi, asimilacia, avtoritaruli, demokratia, inauguracia da a.S.); 2. ekonomikuri leqsika (devalvacia,dotacia,hi perinflacia, biujeti. brokeri, distributori da a.S); 3. kulturis d xelovnebis sferos leqsika (andegraundi, akmeizmi, alegoria, ampiri da a.S); 4. sakulto leqsika (altari, avtokefaliis, dogmati da a.S); 5. sportuli leqsika (bodibildingi, karate, Ziudo da a.S); 6. sayovelTaod xmarebuli samecniero terminologia (adaptacia, vibracia, gradacia, indeqcia, adekvaturi da a.S). garda amisa, leqsikonSi CarTulia produqciuli saerTaSo­ riso sityvaTa TavsarTebi an rTuli sityvebis pirveli nawili (a..., de..., dev..., inter..., bi..., da sxv.), rac mniSvnelovnad afarToebs sityvebis axsna­ganmartebas da gagebis SesaZleblobas. dabolos, leqsikoni dazRveuli ar aris Secdomebis da calkeuli xarvezebisgan, amdenad avtorebi didi madlierebiT miiReben maT da gaiTvaliswineben leqsikonis Semdgomi gamocemisas.

leqsikonis agebuleba
saleqsikono statiis struqtura da Sinaarsi
leqsikonSi sityvebi anbanTrigzea gawyobili, saleqsikono statia Seicavs: 1. fuZe sityvas;

-52. sityvis formebs da gramatikul maxasiaTebels; 3. etimologiur cnobas; 4. ganmartebas; 5. metyvelebaSi xmarebis ilustracias; 6. sityvaTwarmoSobis budes. ukanaskneli ori ganyofileba warmoadgens fakultaturs, e.i. warmodgenilia ara yvela saleqsiko statiaSi.

fuZe sityva
fuZe sityva gamoyofilia asomTavruliT da Savi SriftiT, maxvilis CvenebiT. Tu leqsikonSi arsebobs erTZiriani zedsarTavi saxeli, zmna an arsebiTi saxeli, fuZe sityvis saxiT gamotanilia is, romelic ganmartebas advilad eqvemdebareba, danarCenebi mocemulia sityvaTwarmoqmnis budeSi Sesabamisi niSniT. magaliTad:

investQcia debQuti

¥ investiciis. investori. investireba. ¥ debiutanti. debiutireba Tu sityvebi mniSvnelobiT Sordebian erTmaneTs, eZleva ori fuZe sityva. magaliTad: Qndeqs­i. 1. maCvenebeli, sia, nusxa, mag., saqonlis indeqsi; 2. cifrobrivi maCvenebeli, mag., safosto indeqsi. indeqsAcia. infliaciis periodSi Semosavlebis sidi­ dis SenarCunebis xerxi.

sityvis gramatikuli maxasiaTebeli
sasaTauro sityvas mosdevs misi gramatikuli maxasiaTebeli. arsebiTi saxelebisaTvis misi daboloeba mx. ricxvSi. magaliTad: bAit­i; instQtut­i.

etimologiuri cnoba

-6gramatikuli maxasiaTebelis Semdeg kvadratul frCxileb­ Si latinicas mosdevs ena­wyaros sityva da misi Targmani. magaliTad: konsorcQum­i [laT. consortium Tanamonawileoba].

ganmarteba
mravalmniSvnelovan sityvebSi ganmartebas eqvemdebareba sityvis aqtualuri mniSvneloba. magaliTad: dezavuQreba [fr. desavouer uaryofa] _ adre gamonaTqvamis (warmoTqmulis) sajarod uaryofa. kaleidOskop­i [fr. kaleidoscope < berZ. kalos lamazi + eidos saxe + skopeö vxedav, vaTvaliereb] _ raimes swrafi cvla, mag., movlenaTa kaleidoskopi.

sityvis xmarebis ilustracia
Tu sityva mravalmniSvnelovania an misma sityvaTgamoyenebam SeiZleba siZneleebi gamoiwvios, saleqsikono statiaSi moce­ mulia ilustracia sityvaTSewyobis saxiT. magaliTad: absolUtur­i [laT. absolutus] _ 1. uTuo,udavo,ucilobeli, upirobo, mag., absoluturi monarqia. 2. sruli, srulyo­ fili, unaklo, srulqmnili, mag., absoluturi smena, ab­ soluturi umravlesoba. kAnon­i [berZ. kanön wesi, rigi, daniSnuleba, danawesi, miTiTeba] _ 1. tradiciuli, sayovelTaod miRebuli wesi, debuleba, mag., dawesebul kanonTa midevna, miyola. 2. dogmati, wes­Cveuleba, wesi, romelic eklesiam daadgina, mag., eklesiis kanoni. 3. marTlmadidebelTa: sagundo galoba romelime wmindanis sapativsacemod.

r. qarTveli

-7-

SemoklebaTa sia
arab. _ arabuli ars. _ arsebiTi saxeli berZ. _ berZnuli botan. _ botanikuri gadat. _ gadataniTi mniSvne­ loba germ. _ germanuli gv. _ gverdi das. _ dasaSvebia ebr. _ ebrauli egvi pt. _ egvi pturi enaTmecn. _ enaTmecnieruli esp. _ espanuri esper. _ esperanto zmn. _ zmnizeda Turq. _ Turquli iap. _ iaponuri ingl. _ inglisuri ir. _ ironiulad ist. _ istoriuli ital. _ italiuri ix. _ ixileT kelt. _ kelturi laT. _ laTinuri lit. _ literaturuli mag. _ magaliTad maT. _ maTematikuri mal. _ malaizuri mamr. _ mamrobiTi mdedr. _ mdedrobiTi moZv. _ moZvelebuli mr. _ mravlobiTi mx. _ mxolobiTi norveg. _ norvegiuli pol. _ polineziuri polon. _ polonuri port. _ portugaliuri sak. sax. _ sakuTari saxeli samarT. _ samarTlis sanskr. _ sanskriti sapirisp. _ sapirispiro sauk. _ saukune sinon. _ sinonimi sit. _ sityva _ sityviTi skandin. _ skandinaviuri spars. _ sparsuli t. _ tomi teqn. _ teqnikuri fiz. _ fizikuri frang. _ franguli qarT. _ qarTuli Sdr. _ Seadare Semokl. _ Semoklebuli Cin. _ Cinuri Zv.ebr. _ Zvel ebrauli Zv.skandin. _ Zveli skandina­ viuri Zv.spars. _ Zveli sparsuli w. _ weli wign. _ wignieri w.w. _ wlebSi holand. _ holandiuri  _ praqtikuli magaliTebi  _ Scd. Secdomaa ¥ _ zedsarTavi saxeli, naTes. brunva. < _ gulisxmobs sityvebs: `momdinareobs ..., miRebu­ lia ..., ­idan~,

-8-

laTinuri anbani
aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba

Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn
SeniSvnebi:

a b c,k d e F g h i Á k l m n

a be ce de e eF ge ha i Áot ka el em en

Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Xx Yy Zz

o p k r s t u v qs i ­ z

o pe ku er es te u ve iqs ifsilon (igrek) ­ zeta (zet)

1. xmovnebi _ a, e, i, o, u, y; 2. difTongebi _ au _ au, eu _ eu, ae _ e, oe _ inglisuri [G: ]. 3. asoTa Sexameba: ch – x ph – F rh – r th – t ti – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ci, magram sti, zti, tti – ti;

ngu – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ngv; c – 1. e, i, y, ae, oe –s win gam­ oiTqmis rogorc –c; 2. sxva SemTxvevebSi, e.i. a, o, u – s, yvela Tanxmovnis win da sityvis bolos –k; s – xmovnebs Soris –z, sxva yvela SemTxvevaSi –s; q – u ­sTan erTad xmovnis win –kv.

-9-

abo

¥ abelis, abels. aberAcia [laT. aberratio ga­ daxra] _ 1. (fiz.) gamosaxu­ a... [berZ. a…, an… ar, ara; lebis gabundovneba an da­ arc; nu; ver; u­o(d), u­ad; maxinjeba. ... gareSe] _ uaryofis ga­ 2. (astr.) varskvlavebis moC­ momxatveli sityvis Tav­ venebiTi gadaxra caze, rac sarTi, romelic axlavs gamowveulia dedamiwis mo­ umTavresad berZnuli war­ ZraobiT. moSobis sityvebs da xaris­ 3. (gadat. wign.) cdomileba, xis arsebobas an uaryofas WeSmaritebidan gadacdena. gamoxatavs. Abzac­i [germ. absatz] _ 1.  amorfuli, asimetria. teqstis pirobiTad gamo­ abAJur­i [fr. abatjour] _ sa­ yofili nawili, romlis farveli, romelic lampas pirveli striqoni cotaTi ukeTdeba mxedvelobis da­ Seweulia. sacavad, Suqis erTi adgi­  pirveli a. lisaken misamarTavad, Suq­ 2. TviT Seweuli striqoni fari ...  weris dawyeba a.-iT. Abat­i [laT. abbus (naT. abbatis)] ¥ uary. uabzaco. _ 1. kaTolikuri mamaTa mo­  u. teqsti. nastris winamZRvari. 2. saf­ abiturQent­i [laT. abiturangeTSi: kaTolike mRvde­ riens (naT. abiturientis) vinc li. unda wavides] _ 1. moswav­ saabato _ kaTolikuri mo­ le, romelic zogadsagan­ nasteri da misi adgil­ma­ manaTleblo skolas amTav­ muli. rebs. abAtisa [laT. abatissa] _ ka­ 2. piri, romelic umaRles Tolikuri dedaTa monast­ saswavlebelSi Casaricxad ris winamZRvari. emzadeba. Abel­i [Zv. ebr. Hével] _ 1. ¥ abiturientis. adamisa da evas vaJiSvili,  abiTurienti, abiturenti, abiTurenti Scd. romelic Zmam _ kaenma mok­ la, abolQcia [laT. abolitio gauq­ 2. udanaSaulo msxverpli. meba, mospoba] _ (samarT.)

a

abo

-10sabamidan, Tavidan] _ ad­ gilobrivi mkvidri mo­ saxleoba, Tavdapirveli, ZvelisZveli binadari rome­ lime qveynisa an adgilisa. (Cveulebriv iseTi teri­ toriisa, romlebic aRmoa­ Cines evropelebma).  avstralieli a.-ebi. abrakAdabra [fr. abraca-dabra] _ 1. uazro sityva, romelsac aweren amuletze: Zveli eb­ raelebisa da berZnebis rwmeniT magiuri Zala hqon­ da. 2. uazro sityvebis nakrebi, abdaubda. Abort­i [laT. abortus] _ or­ sulobis naadrevi Sewyveta; muclis moSla, muclis mo­ wyveta. abreviAtura [it. abreviatura laT. brevis mokle: abrevie vamokleb] _ 1. sityva­kom­ poziti, romelic Sedgeba ori an meti sityvis Semok­ lebisgan. mag: gaero (ga­ erTianebuli erebis orga­ nizacia). 2. sityvaTa pirobiTi Semok­ leba werisas mag: e. i (­ese igi). 3. (mus.) sanoto weraSi miRe­ buli Semokleba. AbsenT­i [fr. absinjhe] – abzin­

1. kanonis gadawyvetilebis gauqmeba. 2. Tanamdebobis gauqmeba; Ta­ namdebobidan gadadgoma an gadayeneba. 3. sisxlis sa­ marTlis saqmis Sewyveta iseT stadiaSi, rodesac braldeba jer iuridiulad dadgenili ar aris. aboliciOnizm­i [laT. abolitio gauqmeba, mospoba] _ sa­ zogadoebrivi moZraoba aSS­Si me­18 s. bolos da me­19 s. pirvel naxevarSi miznad isaxavda zangebis monobis guqmebas. abonEment­i [fr. abonement] _ sabuTi, romelic raimeTi sargeblobis, raimeze das­ wrebis uflebs iZleva.  Teatris a; mkiTxvelis a. ¥ saabonemento;  s. ganyofileba (biblioTekebi);  abonimenti, saabonimento Scd. abOnent­i [germ. abonnent.fr.] _ 1. abonementis mqone piri an dawesebuleba. 2. piri an dawesebuleba, ro­ melsac telefoni aqvs.  abonireba. ¥ abonentis, saabonento aborigEnebi [mx. aborigeni, laT. aborigenes ab origine da­

-11dis (abzinda _ mcenarea) arayi. absEntizm­i [laT. absens (absenjis) vinc ar eswreba] _ 1. masobrivi Tavis acile­ ba arCevnebSi monawileobi­ sagan. 2. kolegialuri organoebis wevrTa sistematuri dausw­ rebloba sxdomaze. absolAcia [laT. absolatio ganTavisufleba] _ 1. (samar.) sasamarTlos dadgenileba, romliTac braldebuls aTa­ visufleben sasjelisgan. 2. kaTolikur eklesiaSi: codvaTa miteveba. absOlut­i [laT. absolutus TavisTavadi, uTuo] _ idea­ listur filosofiaSi: sam­ yaros usasrulo pirveli mizezi, sawyisi (absolutu­ ri suli, absoluturi idea): RvTaebis sinonimia. absolUtizm­i [fr. absolutisme < laT. absolutus TavisTavadi; uTuo] _ mmarTvelobis forma, romlis drosac umaRlesi xelisufleba mTlianad da ganuyofelad ekuTvnis erT pirs, monarqs; mefis SeuzRudavi monarqia, TviTmpyrobeloba. ¥ absolutisturi.  xelisuflebis a. forma.

abs

absolUtur­i [laT. absolutus
TavisTavadi; uTuo] _ 1. uTuo.  a. monarqia. 2. sruli, srulyofili, unak­ lo, srulqmnili.  a. siwynare. a. umravlesoba, a. smena. absolUturi nuli (noli) _ (fiz.) Teoriulad da­ saSvebi yvelaze dabali temperatura; _ 273°, 16° C. absOrbcia [laT. absorbtio STanTqma] da absorbireba _ (fiz. qim.). STanTqma, Se­ wova, Sesrutva.  sinaTlis a., bgeris a., airis a.  absorfcia Scd. abstinEncia [laT. abstilentia] _ 1. magari sasmelebis smisgan TavSekaveba. 2. sqe­ sobrivi TavSekaveba. abstrAqtuli _ abstraqciis gziT miRebuli; ganyenebuli, arakonkretuli (sapirisp. konkretuli).  a. cneba. abstrAqcia [laT. abstactio mocileba, moSoreba] da abstrahireba [germ. abstrahieren laT. abstratire] ganyeneba, ganzogadeba; sagnis ama Tu im mxaris, Tviseba an kav­ Sirebis azriT ganyeneba.

abs

-12yofoba] _ (medic.). nebisyofis paTologiuri sisuste. Agava [berZ. agauos saocari, didebuli] _ mcenare, ro­ melsac aqvs grZeli xor­ covani foTlebi da mra­ valyvaviliani mtevani, yvavis mxolod erTxel (6­15 wlis) da nayofis mom­ wifebis Semdeg kvdeba. misi samSobloa meqsika; CvenSi aSeneben Savi zRvis sa­ napiroze. agAmia [berZ. agamia SeuuR­ lebloba]. 1. dauqorwineba. 2. (biol.) sqesis uqonloba. Agent­i [laT. agens (agentis) moqmedi] _ 1. visime, risame warmomadgeneli, rwmunebu­ li.  dazRvevis a. 2. ama Tu im saxelmwifos dazvervis organoebis sai­ dumlo TanamSromeli; ja­ SuSi, romelic awyobs daz­ vervas, diversiebsa da sxv. ¥ saagento _ zogi cent­ raluri dawesebulebis ganyofilebis an damouki­ debeli dawesebulebis sa­ xelwodeba.  aeroflotis s., depeSaTa s. agEntura [berZ. agentur] _ agen­ tTa erToblioba; agentebi

mag: mecnieruli abstraqcia _ Semecnebis procesSi gan­ xiluli mxaris ganyeneba, mis mniSvnelovnad damaxasi­ aTebeli Tvisebebis wamo­ Cenis mizniT.  abstragireba Scd. abstraqciOnizm­i [fr. abstractionnisme laT. abstractus ganyenebuli, arakonkre­ tuli] _ formalisturi mi­ marTuleba me­20 s.­is. saxviT xelovnebaSi (mxatvroba, qandakeba), romlisTvisac damaxasiaTebelia realuri sagnebis da movlenebis ga­ mosaxvis uaryofa.  abstraqcionisti, abstraqtuli Absurd­i [laT. absurdus uazro, uTavbolo] _ Seusabamoba, uazroba, absurduli.  a. msjeloba. Absces­i [laT. abscissus] _ (me­ dic). Cirqis dagroveba ra­ me organoSi an qsovilSi (Cirqgrova). Abscisa [laT. absissus mok­ veTili] _ (maTem.) hori­ zontaluri koordinati koordinatTa sworkuTxa brtyel sistemaSi. ¥ abscisisa.  abscisasi Scd. abUlia [berZ. abulia unebar­

agr agonofObia [berZ. na­ wilaki da grapho vwer] _ (medic. mindvrisa] _ miwaTmoqmede­ basTan. ¥ agenturuli. romelic Sedgeba er­ TmaneTTan SeerTebuli sxvadasxva ti pis manqanis­ gan. agitAcia [laT. didi darbazi da sxv. romlis mizania zegavlena moaxdinos far­ To masebis Segnebasa da gan­ wyobilebaze. politikuri moRvaweoba. romlis drosac adamiani ver axerxebs sxvis daux­ mareblad gadaiaros moe­ dani. romlis mixedviTac SeuZ­ lebelia obieqturi gare­ samyaros Secnoba.  a.  a. a. agrarius miwisa. Agni [sanskr.) dazRveva. Txevadi da ga­ ziseburi). agregAtul­i: nivTierebis agregatuli mdgomareoba _ (fiz. gnostos Seumecnebeli] _ idealisturi moZRvreba.-13(ix.) avadmyofuri mdgo­ mareoba _ sivrcis SiSi. agitireba.) weris unaris da­ kargva sruliad an nawi­ lobriv (Tavis tvinis da­ avadebis gamo). agenti. moqmedeba.  winasaarCevno a. furceli. agrArul­i [laT. 2.  mosavlis asaRebi a. agőnia brZola] _ sikvdilis wina mdgomareoba organizmisa. s. (s. agenturisa. agona moedani da phobos SiSi] _ (medic.) nivTierebis erT­ erTi fizikuri mdgomare­ oba (myari.. amoZraveba] _ 1. aggregatus Se­ erTebuli] _ rTuli man­ qana. . mniSv. agitatio aRZvra. (s. (s. saagenturo. agrAfia [berZ. reforma. a.darazmos isini garkveuli sazogadoebriv­ politikuri amocanebis Se­ sasruleblad. sakiTxi.) cnobebi. romelic miz­ nad isaxavs raimeSi dar­ wmunebas. 2). agitatori. agrEgat­i [laT.) muSaoba.  agenturasi Scd. ¥ agitaciuri. miwaTmflobelebTan dakavSirebuli. agnostQcizm­i [berZ. nawilakis da gnosis Semec­ neba. a (uary. samiwaTmoq­ medo. agni cecxli] _ indur miTologiaSi: RvTa­ eba.  a. saagitacio. agOnia [berZ. a (uary.

adaptieren] _ 1. rTuli sityvebis pirveli 2. kulteti. agros mindori da nomos ka­ Adajo [at. politika. agrokomp(mxedvelobis) adaptacia. aggressia Tav­ warmoebis saSualebaTa mi­ nimumis daxarjviT. saagrono beThovenis `mTvaris somio. ¥ agresiuli. kulturaTa damuSavebis  a. binadrobs samxreT da Tavdasxma sxva qveyanaze CrdiloeT amerikis tropi­ (qveynebze). noni] _ mecniereba miwaT­ musikaluri nawarmoebis moqmedebis da kulturuli Sesrulebis neli gabmuli memcenareobis Sesaxeb: sa­ tempi. misi nawili.).  a. adequatus] agrotEqnika _ agronomiuli _ (wign. dasxma] _ erTi an ramdenime saxelmwifos SeiaraRebuli Agut­i _ kuziani kurdReli. grZnobis organis SeCveva nawili. a. sasoflo­sameurneo sabameba rasme. garemosTan mag: Tvalis  agroteqnika. soflo­sameurneo warmo­ 2. kul tyeebSi. Teba. isaxavs saukeTeso mosav­ Adept­i [laT. teqstis adaptacia _ raime agrOnom­i _ agronomiis spe­ teqstis Semokleba­gadake­ cialisti. (s) dargi. aseTi tempiT Sesrulebuli ebis mecnieruli safuZ­ musikaluri nawarmoebi an vlebi.. ¥ agronomiuli. organizmis an Tavdamsxmeli. teqsti. a daJio Scd. leqsi. sgronomia. natis~ a. (s) fa a dajio. adaptatio Se­ gueba] da adaptireba [germ. agros mindori] _ sanarCuneblad.. xerxebis sistema. miznad  adeqvaturi Scd. (s) ganaTleba. SemswavlelTaTvis. a. adeptus miRweuli] lis miRebas Sromisa da . agrEsor­i _ agresiis momxdeni. [berZ.) 1. rac savsebiT See­ teqnika. dapyrobiTi fsiqikis Segueba garemo omis gamCaRebeli. a. pirobebTan arsebobis Se­ Agro.  a. adaptAcia [laT. adekvAturi [laT.agr -14- agrEsia [laT. adagio] _ (mus. cnebebi. gamartiveba ucxo enis agronOmia [berZ.

adultére laT admQral­i [holand. sas a. sxvadasxva samsaxureobriv ¥ saadmiralo _ (ist. Adres­i [fr.. xel­ advocatus advocane daxmarebis mZRvaneloba. adulterare pativis axda] _ me­ arab.). momavalSi.-15- adr _ (wign. a. adventQsteb­i [laT. we­ administrator mmarTveli] _ rilebiTi misalmeba cno­ zog dawesebulebaSi: pasu­ bili moRvawis an raime xismgebeli ganmkargule­ organizaciisadmi mis iubi­ beli. administrAtor­i [laT. adventus mosvla] _ erT_erTi qris­ administrAcia [laT. administrireba. aRmsrulebeli xelisuf­ romelTac swamT ieso qris­ lebis organoebi. saqmes sasamarTloSi (moZv. praqtika. ¥ administratoruli. 1. sa­ advOkat­i [germ. momxre. cvelad an awarmoebs visime  qarxnis a. adresse] _ 1. .` ceri. Semadgenlobis umaRlesi adjutans (adjutantis) damxmare] _ samxedro wodeba samxedro (samx) meTaurTan. saadda saub.  a.) saqmianoba. aSS-is a.  a. an StabSi daniSnuli ofi­ sinon.) Tanamdeboba. tes meored mosvla axlo  prezidentis a.) jeli. Ralati. administra¥ advokaturi da saadvokaciis. raime dawesebulebis. a. ministracio. to.sardalTan _ sazRvao flotSi [Zv. (s. (s. Rvao uwyeba. adiUlter­i [fr. qveynis Zaxili] _ iuristi. damcveli. ¥ administraciuli. qalaqis a. mbrZanebeli] _ meTaurTa adiUtant­i [germ.) in­ davalebas an saStabo sa­ glissa da ruseTSi: saz­ muSaos. amirbari (mag. veqili). 2.  administratiuli Scd. raime moZRvrebis  Teatris a. romelic calkeuli nawilebis mmar­ gamodis braldebulis dam­ Tveloba. romelic asrulebs vefxistyaosanSi~)]. adiutant laT. niWi. administratio marTva­gamgeoba] _ tianuli seqtis wevrebi. (s. risme momwyobi. advokat. amir al-bahr zRvaze uRlis motyueba. admiral. laT warmos mmarTveloba.

sinon. piri. romelic gzavnis werils.  haerovagzali Scd. 2.  Tbilisis a. aerobics berZ. 2. aerovAgzal­i _ sahaero transportis mgzavrTa mom­ saxurebisaTvis gankuTvni­ li Senoba aeroportebSi. romelic midis mTavari Zalebis win salaSqro moZraobis an Tavdasxmis dros. aeroporti. ariergardi).win. aër haeri] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT _ `sahaero~. depeSas. adressat fr.  haerodromi Scd. mowinave lesTan (an sxv. saerTaSoriso a.adr -16 samxedro a.  haerostati Scd. aerOdrom­i [fr. aerodinamika.. vis saxelzec adre­ sia Sedgenili.] _ didi aerodromi. depeSa egzavneba.. jgufis klasis.. aseve na­ gebobebis erToblioba. ram movle­ nasTan) dakavSirebiT. (samx. avant-garde arant. soxumis a. 2. adrEsant­i [germ. ¥ aerobikisa..  aerofloti. (moZv. aerOport­i ix. winaSe. jaris (an flotis) nawili. adressant fr. fostis misaRebad da gasagzavnad: sahaero porti.) raime sazogadoebis.] _ 1. dromos sirbili. aër haeri da bios sicocxle] _ me­20 s.). aero. avAngard­i [fr. [berZ. tvirTis.) misamarTi. haerburTi). romlebic uzrunvelyofen TviTmfrinavebis safre­ nosno (frenis) samsaxurs. .] _ piri.  aerobikasi Scd.  haeroporti Scd. aero. `saaviacio~.. aër haeri da statos mdgomare] _ haerze msubuqi safreni aparati _ airiT (Cveulebriv.. aérodrome berZ. aerObika [ingl. romelic mowyobilia aucilebeli saSualebebiT mgzavrTa.rbena] _ TviTmfrinavebis sadgomad da asafren­dasafrenad mo­ wyobili moedani. adrEsat­i [germ. garde dac­ va] _ 1. (sapiris. 80­ian wlebSi Seiqmna friad gavrcelebuli sis­ tema gamajansaRebeli var­ jiSebisa (riTmuli tanvar­ jiSi). piri. romelsac werili. aerOstat­i [berZ. (gadat. wyal­ badiT an heliumiT) gavse­ buli burTi (qarT.

winaSe da scéne scena] _ scenis Ria nawili. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia realizmi­ sagan mowyveta. ro­ melsac winaswar uxdian vis­ me Sesasrulebel samuSaos angariSSi. auTenturi. avEniu [fr.  a. avAnscena [fr. rome­ lic fardis win aris ga­ moweuli.  a. avtentikuri. TviTmfrinavis. did britaneTSi. wamowyeba. autentikuri Scd. realuri Zalebisa da pirobebis ga­ uTvaliswineblad wamowye­ buli saqme.  avantura. .  s. gemis (xo­ maldis) mwyobridan (uca­ bedad) gamosvla.  avanturizmi. brZolebi avangArdizm­i [fr. authentilcos TviTmyofi] _ (wign. avantiUrizm­i _ avantiuri­ avT sadmi midrekileba. ¥ avantiuruli. avanturistuli Scd. sarwmuno. namdvili.  TviTmfrinavis a. ubeduri SemTxveva. avance] _ misaRebi fuladi Tanxis nawili.  a. s. saavario. a. s. aventuren] _ uperspeqtivod. a. manqanis.) pirvel wyaroze damyarebuli ded­ nis Sesabamisi. ¥ avantiuristuli. samsaxuri. avanturistuli Scd. avtomobili. avAria [it. angariSi. avant _ win. ¥ avangarduli. ¥ avantiuristuli. avenue] _ saf­ rangeTSi. 2. mdgomareoba. avaria] _ 1.­is 20­ iani wlebis xelovnebaTa rigi mimdinareobis dasa­ xeleba. avantiUrist­i _ avantiuris wamomwyebi an monawile. avangarduli. politika.-17nawili. avTentQkuri da auTen­ tQkuri [berZ. avantQura [fr.  avTenturi. aSS da zogi sxva qveynis qalaqebSi: farTo quCa _ prospeqti (gamziri). . ¥ avangardisti. Avans­i [fr. gamosaxavs Sinaarsisa da saSualebebis Zieba. . ¥ saavanso. avanturuli Scd. avantgardisme] – me­20 s. ¥ avariuli. moqmedeba.romlis orive mxares Cveulebriv xeebia darguli.  avanturisti.

samxedro a. mrewveloba.) uwyeba.  avioreisi Scd. kompania (ix. avviso Setyobineba] _ (finans. 2. safreni aparatebis erTob­ nawili. aurora] _ 1.  aviokompania. avis frinveli] _ . gemze muSaoba. Avrora [laT. ro­  aviolaineri Scd. vita aviakompAnia _ saaviacio sicocxle] _ avadmyofoba. aviokampania Scd. gamowveuli organizmSi vi­ 1).. ¥ saaviacio Avia.. melSic mTeli eki paJi mo­ nawileobs. ganTiadis qalRmer­ saaviacio marSruti. aviafosta. reti. a uar­ yofiTi nawili da laT. poeziaSi: ciskari. planerisa da misT. (zRv. aviation < laT. Tvis fulis. benzini. rTuli sityvebis pirveli Avizo [it.. mZime safreni aparatebis (TviTmfrinavebisa da sxv. avtoport samoqalaqo a. rac viT (adiT) yvelani!] _ 1. moZraobis Teoria da praq­ avto.avi -18-  s.romliTac nawilia. rTuli sityvebis pirveli 2. qud] _ avtomobilis Semoklebuli Cveulebrivi moZraoba (frena): aseTi saxelwodebaa. Tamasuqis an saqonlis gagzavnas. ganTia­ avis frinveli] _ 1. [laT. Zvel romaul miTologiaSi: cis­ aviarEis­i _ saaviacio reisi. mobilizacia saswavlo.). (gadat.) mTeli koleqtivis navis. aviakampania. taminebis naklebobiT. ara­ moqmedi modelebis aReba gegmuri davalebis Sesas­ da gaSveba. lioba: sahaero floti. 2). [berZ.) Avto [fr. avtobaza. aviamodElizm­i _ TviTmfri­ 2. laineri (mniSv. Avral­i [ingl.  aviomodelizmi Scd. kompania. autos TviTon] _ tika. varulTa mier. Ti. aviAcia [fr. mniSv. Cveulebriv moy­ ruleblad. atyobineben mimRebs mis­ aviaxazi.  avtoinJineri. avitamQnoz­i [berZ. over all! ze­ avialaQner­i _ igivea.. aviabQleT­i _ TviTmfrinavis bileTi. haerze di.  aviateqnika. 3. aviatranporti. ZvelberZnulSi ­ eosi. s. kris.

avtObus­i [germ. avtOgraf­i [autographos TviT. urika] _ TviTurika tvirTis mokle manZilze gadasatanad. Scd.  saqarTvelos eklesiis a. ¥ avtografiuli.  Tbilisis a. automatos . saqalaqTaSoriso da sa­ erTaSoriso transportze gansazRvruli marSrutiT moZraobisTvis. dromos sarbeni adgili. eklesiis iuri­ diuli damoukidebloba. avtokefAlia [berZ. s. rome­ lic gamoiyeneba saqalaqo.  a. raime nawarmoebis xelmowera TviT avtoris xeliT Ses­ rulebuli. eklesia. sakuTari xelmowera.  a. autobahn av­ avtOdrom­i tomobili da Bahn gza] _ farTo avtomagistrali. car sazidavi. berZ.is 1500 weli. visime mier Tavisi cxovrebis aR­ wera. autos Tvi­ Ton. berZ.  avtokefaluri Scd. avtokrAtia [berZ. 2. av­ tomobilebis Cqarosnuli moZraobisaTvis. automobile avtomobili da laT. sadac xdeba avtomobilebus gamocda an Sejibreba. absolutizmi. bios sicocxle.-19- avt avtOban­i [germ. berZ. romani. avtOkar­i [berZ. autobiographi _ 1. (omni) sul yvelasaTvis] _ mravaladgiliani samg­ zavro avtomobili. autobus fr. ¥ saavtobuso. autos TviT da phalë Tavi] _ TviT­ marTvadi marTlmadidebe­ li eklesia. avtOmat­i [berZ. wignze da sxv.  s. autodrome. [fr. TviTmpyro­ beloba. forma­ erTi piris (SeuzRudavi) ukontrolo srulxeli­ suflebianoba.] _ 1. autos TviT da ingl. avtobiogrAfia [fr. cxovreba da grapho vwer] _ sakuTari biografia. marSruti. autos TviT da kratos xelisufleba] _ marTvis sistema. rbena] _ specialuri moedani.  `daTa TuTaSxias~ a. avtovAgzal­i _ saqalaqTa­ Soriso samgzavro­saavto­ buso transporti (mgzavrTa) momsaxurebisTvis gankuTv­ nili Senoba did qalaqebSi. ¥ avtovagzlis  avtovagzalisa. sakuTari xeliT gakeTebuli warwera suraTze. grapho vwer. berZ. ¥ avtokefaliuri. mimosvla.

avtOnim­i [berZ. sinon. TavisiT moq­ medi] _ 1. avtomaturad moqmedi me­ qanizmebis mowyobilobaTa erToblioba. a. respublika. romelic amoqme­ debis Semdeg raime samuSa­ os asrulebs TavisiT. germ. romelic moZraobs urelso gzebze. autos TviT da onome (an onyma) saxeli] _ namdvili saxeli avtorisa. aparati. autonomia.. iS­ viaTad orTqlis an eleq­ troZravis daxmarebiT. qarxana. s. ¥ meavtomate. gzebi.avt -20¥ saavtomobilo. Sida qarTlis a. TviTmmarTveloba. afxazeTis a. avtomaturi. avtomobQlizm­i [fr. avtonOmia [berZ. 2. avtoplAstika _ (medic.  a. avtomatizireba. 2. moqmedebaSi modis mis CarCoze dayenebuli Si­ gawvis Zravis meSveobiT. avtomAtika _ 1.  a. erovnul­teritoriuli a. ada­ mianis Caurevlad. saxelmwifos Semadgeneli nawili. avtomobQlist­i [fr. aWaris a. xelsawyo. avtomanqana). satelefono sadguri  avtomatiuri Scd. romelic fsevdonimiT wers. romelic gamoimuSavebs warmoebis avtomatizaciis meTodebs. (saub. . automobiliste] _ saavtomobilo sportis moyvaruli. avtomatis. olqi. s. respublika. manqana. ¥ avtonomiuri. manqana. mrewveloba. muxruWebi. mobolis moZravi] _ adamianTa gadasayvani an tvirTis gadasatani manqana. ¥ avtomaturi.  s. autos TviT da laT.) qsovilebis gadanergva sxe­ ulis erTi nawilidan me­ oreze raime defeqtis ga­ mosasworeblad. saSinao sakiTxebs wyvets damoukideblad. teqnikis dar­ gi. automobilisme] _ saavtomobilo sporti. autos TviT da nomos kanoni] _ 1. automobil. avtopOrtret­i _ mxatvris TviTmoqmedi. cecxlasroli avtomaturi iaraRi. avtomatizirebuli. berZ. automobile. avtomatika. avtomObil­i [fr. 2. avtopQlot­i _ mowyobilo­ ba safreni aparatis (TviT­ mfrinavis) avtomaturi mar­ TvisaTvis. respublika.

-iT nadiroba. asbestos uZrobi] _ TeTri boWkovani minerali. romelic qmnis mxatvrul. Targmani. riski arab. diqtatoruli. ¥ avtoritetiani. swrafi moZ­ raobisaTvis. daskvna. proeqtis a. 2. autorizer nebis darTva] _ avtorisagan uflebamosilebis micema. as-sar kamaTeli] _ Zlieri gataceba rameTi. romelic ar atarebs siT­ bosa da eleqtrobas.  a . mecnieri. mecnierul (samecniero).  a.  a. avtOstrada [it. damaxasiaTebeli Tviseba imisi.  s. reJimi. ¥ saavtoro. lazard SemTxveva. avtOfsia [berZ. avoir qoneba] _ (finans. piri. au (c) toritas Rirseba. romelsac aseTi gavlena aqvs mo­ povebuli.  xelmZRvanelobis a.  azartiuli Scd. mniS­ vneloba. au (c) tor Sem­ qmneli. teqnikur da a. vinc cdilobs Tavisi Zalauflebis damtkicebas (damkvidrebas).TamaSi. avtorQtet­i [germ. aqvs mopovebuli. ufleba.  a. farTod . autorität < laT. 2.) gvamis gakveTa sikvdilis mizeze­ bis dasadgenad. wigni). au (c) toritas mbrZaneblu­ ri] _ 1. autoritare laT. avUar­i [fr. wignis s.  didi a. da­ fuZnebuli (damyarebuli) avtoritetisadmi. autostrada quCa] _ sagangebod naSenebi gzatkecili avtomobilebis Seuferxebel.. a. sayovelTaod aRiarebuli gavlena. xelisuf­ lebisadmi usityvo morCi­ lebaze. cali. samecniero Sromis a. nawarmoebs (gamogoneba. Tvalis mi pyroba. azb Zala] _ 1. avtoritetuli.-21mier daxatuli Tavisi por­ treti. Azart­i [fr. avtorQzebul­i [fr. autos TviT da opsis Sexedva. avtoritArul­i [fr.) calke pirovnebis an dawesebulebis anabari sazRvargareTis bankSi.] _ (medic.S. nebarTva nawarmoebis Tar­ gmnaze.  romanis a. stili. Semoqmedi] _ piri. Azbest­i [berZ. proeqti. cecx­ lgamZle masala. ¥ azartuli. Avtor­i [laT.  a.

magnituri a. 3. samt gza] _ 1. yvelaze gavrcelebuli forma ar­ teriosklerozisa.  a. Za­ losnobas) misdevs. aTlEtika [berZ. aTletiuri. athéisme berZ. (qarT.azi -22 a. azQmut­i [fr. myari afhērē Txeli da fafa (medic. a uaryofiTi nawilaki da atheos RmerTi] _ RvTis arsebobisa da yovelgvari religiis uaryofa. azote berZ.-iT svla _ mocemuli mimarTulebiT svla kompa­ siT da gamoTvlili kuTxiT (azimutiT). 2. sinon.) kuTxe romelsac qmnis dedamiwis romelime wertilis meridianis hori­ zontaluri da am wertilsa da cis mnaTobze gamavali vertikaluri sibrtye. _ kuTxe. propaganda. ro­ melsac ara aqvs suni da gemo da xels ar uwyobs wvas. athlētēs moWida­ ve] _ 1. 4. romelic daibada zevsis Tavidan. romelic iqmneba mocemul mimarTulebasa da CrdiloeTis mimarTulebas Soris. ATlet­i [berZ. 2. (samx. agebulebis axalgazrda.  atleti. ¥ aTleturi. atletiuri Scd. Azot­i [fr. (ast. Ronieri kaci. xe­ lovnebisa da omis qalR­ merTi. athlesis Wi­ daoba] _ sxvadasxva fizi­ iyeneben teqnikaSi. romelic aTletikas (Cveulebriv. haeris ZiriTadi Se­ madgeneli nawili. ¥ aTeisturi. (samx. uferuli gazi.  a. aTerosklEroz­i [berZ. sa­ izolacio saSualebas da sxv. as-sumūt. azimut arab. attçna] _ berZnul miTologiaSi: sibrZnis. piri. rogorc cecxlgamZle masalas. romelic iqmneba nebismier mimarTulebasa da adgilis magnituri meridianis sib­ rtyeebs Soris. qanseli).) dedamiwis zedapirze pirdapiri mimarTuleba. . ATena [berZ. sportsmeni.) kuTxe. mr.) gu­ lisa da sisxlZarRvebis sistemis daavadeba. aTEist­i _ aTeizmis mimde­ vari. romelsac Rmer­ Ti ara swams.  a. a uar­ yofiTi nawilaki da zōos cocxali] _ qimiuri ele­ menti. sklēros mSrali. sasuqebi. aTEizm­i [fr.

aQazma [berZ.  a. laT. sruli. berZ. aqua wyali da ingl. gamocema. saqarTvelos xalxuri cekvis a. 3. akvAlang­i [ingl. akvArium­i [laT.] _ iranSi: Siituri seqtis umaRlesi sasuliero piris tituli. ZiriTadad wyaroebTan Se­ jerebuli. Teatri. 2. it.) nakurTxi wyali. acquarello. 2. sanimuSo (Te­ akv atri. polaruli myinvaris monatexi. iseberg] _ zRvaSi mcuravi yinulis mTa. ansambli).. wyalSi gaxsnili saRebavi: Cveulebriv Sereuli aqvs mcenareuli webo (qarT. sadac aswavlida filosofosi platoni] _ 1. saaTi. ro­ melic akvalangiT aRWur­ vili dacuravs wyalqveS. weli.  saqarTvelos mecnierebaTa erovnuli a. wyalsaRebavi)  a. ¥ akademiuri _ 1. amtanobas.-23kuri varjiSi. saswavlo.  aqvalangi Scd. academia sak.  a. romlebic aviTarebs Zalas. varjiSebi. academia saxelwodeba aTenTan axlos mdebare baRisa. zogierTi umaRlesi speci­ aluri saswavlebeli. ferwera. a. aseTi saRebaviT Sesrule­ buli naxati. 3. ¥ aTletikuri. a.  aqvareli Scd. 2.aseTi saRebaviT xatva. aquarelie.  samxatvro a. akvalAngist­i _ piri. romelic saSu­ alebas aZlevs adamians isunTqos wyalqveS (gamo­ igona cnobilma frangma mecnierma da moRvawem Jak iv kustom 1943 w. warmateba. umaRlesi samecniero sa­ xelmwifo dawesebuleba. ansambli.  aqvalangisti Scd.). aqualung laT.  `vefxistyaosanis~ a. akvArel­i [fr. akadEmia [laT. aquariu wyal­ sacavi] _ wyliT savse miwis . aiATola [spars. iceberg Sved. si­ non. lung filtvi] _ aparati (SekumSuli haeriT gavse­ buli erTi an ramdenime baloni). saukeTeso. agiassmos kurTxeva] _ (ekl. saukeTe­ so (mecnieruli gamocema). aQsgerg­i [ingl. aqua wyali] _ 1.-iT xatva.  Tbilisis rusTavelis saxelobis a.

belRari). nebismieri wyalsacavis farTobi. (di pl. compagnateur] – akompanementis Semsrulebeli (Cveulebriv pianisti). rom­ liTac gadayvanilia wyal­ sadeni mili. uCveulo klimatis pirobebTan.) terciebze gan­ lagebuli sami an meti musikaluri bgeris harmo­ niuli SeerTeba. accordeon] _ garmonis ti pis sakra­ vi. 2. avadmyofis gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. sadac aSeneben Tev­ zebs. ¥ akompanireba. akklimatisation] _ da aklimatizeba _ 1. akompanQreba _ akompanemen­ tis Sesruleba.  aqveduki Scd.  bolo a. sarwyavi an hidroenergetikuli arxi xevze.) vinc daniSnulia warmomad­ genlad (elCad.  Savi zRvis a. wylis cxovelebsa da wyalmcenareebs. akompaniAtor­i [fr. akvatOria [laT. akkom- .  akompanimenti.  aqvariumi Scd.  simRera roialis a. despanad) ucxo saxelmwifos mTavro­ yuTi an xelovnuri wyal­ sacavi. aklimatizAcia [germ. accordo] _ (mus. aquveductus wyalsadeni] _ xidi. it. Akord­i [fr. gzatkecilze da sxv. xeobaze. uCveulo an axal klimatur pirobebTan adamianis or­ ganizmis aqtiuri Seguebis (adaftaciis) procesi. (qarT. mcenaris an cxovelis Segueba axali. agreTve ZiriTadi Temis musikaluri nawarmoebis melodiis Tanmxlebi musika. accorol. rkinigzaze. accreob vendobi] _ 1. akvEduk­i [laT.  akomponireba Scd. sinon. akreditEbuli [laT.  akomponiatoni Scd. musi­ kaluri Tanxleba. romelsac marjvena xelisTvis aqvs forte­ pianoseburi klaviatura.  aqvatoria Scd.akv -24panemente] _ musika romelic Tan axlavs da harmoniulad avsebs solo partias. akmç mwvervali] _ (medic). akordEon­i [fr. aquatorium] _ (zRv) navsadguris (portis) sazRvrebSi moqceuli wylis sivrce. Akme [berZ. akompanEment­i [fr. akomponimenti Scd.-iT.

wylis. akrobatēo fexis wverebze davdivar] _ sacirko xalovnebisa da tanvarjiSis erT­erTi sa­ xeoba. romelSic xdeba eleqtrobis dagroveba Sem­ dgomSi mis TandaTanobiT dasaxarjavad. 2. romelic moicavs xtomebs. accreditif vendobi] _ 1.) rwmunebis sigeli.-25basTan. Jurnalisti. akrostichis] _ legasi.  avtomobilis a. oTxe­ aku ulebi. 2. sameulebi. dokumenti.) risame (mag. teq. energiis) dagroveba. akumulAcia [laT. romelic da­ Svebulia raime (saerTa­ Soriso) konferenciaze. 2.  aTenis a. fr. (fiz. (di pl. accredo. bruns da misT. wyvilebi. acckobate < berZ.  a. a. akkreditiv. naxtomi. romlis striqonTa Tavkiduri asoebidan gamo­ dis saxeli sityva. akropolis] _ Zveli sa­ berZneTis qalaqebis cen­ traluri gamagrebuli na­ wili. akrobAtika [< berZ. an fra­ za. maRlobze. sportuli Sejibrebebze.. akumulAtor­i [laT. akrObat­i [fr. vulkanis da sxv. akreditacia. festivalze da misT. (geol. gorakze gaSenebuli.  akrobatiuli Scd.  akrediteba. akredQtiv­i [germ.  akumuliatori Scd. nomrebi.  akreditirebuli Scd. ¥ akrobtikuli da (dasaS­ vebia) akrobatuli. romelic akroba­ tikas misdevs. wylis fskerze _qa­ ris.  akrostixi Scd. sakredito dawesebulebis (bankis. accumulator Semkrebi] _ mowyo­ biloba. laT. . akrobatēs zeviT amsvleli] _ cirkis tanmovarjiSe an msaxiobi. accumulatio] da akumulQreba _ 1. organuli da mi­ neralur nivTierebaTa dagroveba dedamiwis zeda­ pirze. asruleben erTeulebi. Sem­ naxveli salaros) mier gacemuli dokumenti. rom­ liTac brZanebiT avalebs sxva aseTive dawesebule­ bebs misces warmomadgenls garkveuli Tanxa. romelic adas­ turebs di plomatiur war­ momadgenlis rwmunebebs. akropOlis­i da akropol­i [berZ.). akrOstiq­i [berZ. yiras.

albAtros­i [fr. hallegarde] _ Zveleburi civi iaraRi _ Subi. erTad akinZuli suraTebis. 2. algorithmic language] _ programirebis erT­ erTi samuSao ena.  algoritmi Scd. magari ydis mqone rveuli leqsebis Casawerad. akupUnqtura [laT.  alaxi Scd. fizikis dargi. algebra arab. ¥ akustikuri. cxovrobs umTavresad de­ damiwis samxreT naxevar­ sferoSi. gantoleba. alláh] – mahmadi­ anTa (musulmanTa) da ara­ bulenovani qristianebis RmerTi. Algebra [laT.  a. algorithme] _ (maTem.  sakoncerto darbazis a. Algol­i [ingl. krebuli. acusticos sme­ nis] _ 1. acus nemsi da punqtio Cxvleta] _ Cinuri xalxuri klasikuri medicinis meTodi _ nemsis CxvletiT mkurnaloba. algOriTm­i [fr. ro­ melic bgeriT rxevas swav­ lobs.) raime amocanis amo­ saxsnelad saWiro moqme­ debaTa mimdevroba. a. a. romelsac boloze wamocmuli hqonda najaxis magvari piri. 2.  enis a. ing­ lisis uZvelesi saxelwo­ deba. aldљabr wiladis Sekveca] _ maTematikis nawili. fotosuraTebis.aku -26 Rrubliani a.romelic swavlobs sidideebze moq­ medebaTa zogad kanonebs am sidideebis ricxobrivi mniSvnelobisgan damouki­ deblad. sinon. albion] _ bri­ taneTis kunZulebis. albatros] _ zRvis didi frinveli. albQon­i [kelt. sadgomSi. ricxvebi. smenadobis pirobebi raime SenobaSi..  algebrauli Scd. gamosaxuleba. aparatura.  a. aqvs wagrZelebuli niskarti da grZeli da wvrili frTebi. Alah­i [arab. . a. album] – 1. STabeWdileba.  Tbilisis xedebis a. ¥ akumulaciuri. alEbarda [fr. akUstika [berZ. brZolaSi iye­ nebdnen Sveicarielebi da germanelebi (qarT. moqmedebis Sedegad. markebis Casakravad. naxazebis da sxv. ¥ algebruli. funqcia. Albom­i [fr.

 alebardasi Scd. a. alegoriisa. al ad da litera] _ poeturi. misisi pis a. ¥ alibim. meuRles). hallelüjäh adideT RmerTi] _ RmerTis mimarT saxotbo mimarTva qristianul da iudeur RvTismetyvelebaSi. marwyvze.  a. alliance] _ saer­ TaSoriso kavSiri. alafourchette Cangali] _ vaxSami. alQment­i [laT. xeivani orive mxriT xeebiT dar­ guli: sacalfexo biliki parkSi an baRSi. gaerTi­ aneba.  Cinuri a. ¥ alegoriuli. ¥ alergiuli.) braldebulis udanaSau­ lobis dasabuTeba. allée] _ gza. qaragmulad ga­ moxatva azrisa mxatvrul literaturasa da saxviT xelovnebaSi. allos sxva da engon moqmedeba] _ (medic. aligAtor­i [ingl. komplimentebiT. allēgoria] _ arapirdapiri xerxiT.-is damtkiceba. alligator ec el lagarto xvliki] _ niangis saxeoba. alibi sxva ad­ gilas. sakvebi romelsac. iga­ vurad.  aliasi Scd.. 2. (gadat.  banketi _ furSeti. Alia [ebr. ¥ alebardisa.  alibma Scd. aliafUrSet­i [fr. mSoblebs.) 1. mxatvruli .  a. alilUia Zv. rogorc mtkiceba misi udanaSaulobisa. alegOria [berZ. halleluja. aliterAcia [alliteratio.) raimes zizRi. dana­ Saulis Cadenis momentSi braldebulis sxvagan yof­ na. Alibi [laT. ebr.  a. Janri. ali  koperatiuli a. organizmis mgrZnobiarobis Secvla mikrobebis an ucxo cilebis ganmeorebiTi ze­ moqmedebis mimarT. fexze mdgomare sauzme.  a. emig­ raciis procesi. alia] _ israelSi sxvadasxva qveynidan ebra­ elTa gadmosaxlebis.-27afTi). suraTi. ojaxs moSorebuli piri kanonis ZaliT uxdis Sro­ misunarmoklebul ojaxis wevrebs (Svilebs. sxvagan] _ (samarT.  alegorasi Scd. ¥ aliisa. alimentum sazrdo] _ fuladi sax­ srebi. alErgia [berZ. alEia [fr. alQans­i [fr.

¥ alpinisturi. a. alcalde arab.alk -28 alio!.).  a. logikis ka­ nonebis Seusabamo ram. allos sxva.  mTasvleloba Scd. me­ ore da onoma saxeli] – vi­ sime namdvili saxeli. kalendari] _ araperioduli krebuli. mosamarTle] _ espaneTsa da laTinuri ame­ rikis zog qveyanaSi: Temis meTauri da mosamarTle. klasikuri nimuSia: karvis kalTa CaxlarTuli CavWer Cavakarabake (rusTaveli). msvlelobis darRveva. alcazar arab. alOnim­i [berZ. logikuri gansjis.  a. Alkald­i [esp. romelic su­ lier sazrdos aZlevs ada­ mians. alma mater mwovari deda] _ ase uwodeben studentebi da kursdamTavrebulebi uni­ versitets. Almanach laT.  aloisaA Scd. lo­ gikis. mis wvens iyeneben medicinaSi. sezoni. almanachs arab. a uaryofiTi nawilaki da logisms gansja. romelSic moTavsebulia Tanamedrove avtorTa li­ teraturuli nawarmoebebi. sinon. msjeloba] – logikis sa­ winaaRmdego.] _ espaneTSi: cixe­simagre an mefis sasaxle.  axalgazrduli a. ¥ alogikuri. mravalwlovani tropikuli da subtropikuli mcenare: aqvs xorciani mogrZo kide ekliani foTlebi. hullo] _ sityva (Sorisdebuli). ¥ aloesi. Se­ usabamoba. Aloe [berZ. allo! Scd. alkAzar­i [ec. fsev­ donimad gamoyenebuli. mTamsvleloba). aloe] _ (botan. almAnax­i [germ. alpQnizm­i [fr. alpQnist­i – alpinizmis xerxi _ leqsis taepSi er­ Ti da imave Tanxmovnis ramdenjerme bgeriTi game­ oreba ganwyobilebis Se­ saqmnelad. banaki. alpinQada _ alpinistebis masobrivi asvla maRal mTebze. Alma­mAteri [laT. Alo! [ingl. alpinizme `al­ pebi~­dan] _ sportis saxeoba – asvla Znelmisadgom mTis mwvervalebze (qarT. alquadi yadi. romelsac iyeneben telefoniT lapa­ rakis dros: niSnavs: gis­ menT! gismenT! . alOgizm­i [berZ.  axalgazrda mweralTa a.

 alternativuli. altaria – altus maRali] – 1. proeqti. 2. ¥ alternatiuli. romelic eklesiis danarCeni nawilisgan da­ Sorebulia kankeliT. movercxlisfero_ TeTri msubuqi Wedadi li­ Toni. alternetuli Scd. wona 26. a. Sdr. saqcieli. alternAtiva [fr. mTamsvleli). allune] _ cxenis sxvadasxvagvari svla (na­ bijiT. alter – erT­erTi oridan. alUmin­i [laT.  mTasvleli Scd. rigiTi nomeri _ 13. alter da sxv.) ri­ torikuli xerxi _ ga­ dakvriT xseneba raime cnobili istoriuli ambis an literaturuli nawar­ moebis. Altar­i [laT. a. qristianuli taZris aRmosavleTi na­ wili. alf altQtuda [laT. sa­ erTod. saZovrebi. maRalmTiani).-29mimdevari – mTis turisti (qarT.  a. mzadyofna Seswiros Tavisi piradi in­ teresebi. ¥ altruistuli. maRal mTebTan da­ kavSirebuli (qarT. qmedeba. alternatife – laT.97. alumen (aluminus) Sabi] _ qimiuri elementi Al. oTxiT da sxva). a. finjani. allussion gadak­ ruli sityva] _ (lit. Alur­i [fr. alphabētos berZnuli pirveli ori asos _ α­s (alfa) da β-s . sinon.  alpiuri Scd.). Alpuri _ alpebTan da.  a.] _ uan­ garo zrunva sxvisi keTil­ dReobisaTvis. arCevnebi. a. ToxarikiT. altrUizm­i [fr. tertus gáudens mesame moxarulia] – ori an ramdenime erT­ maneTis sapirispiro Se­ saZleblobidan erT­erTis arCevis aucilebloba: me­ same SesaZleblobis arar­ seboba. (gadat.  a. gadawyvetileba. at.  aliumini Scd. mecnierebis al­ tarze raimes mitana – ra­ imes msxverplad Sewirva: miyvana (misvla) altasTan – saeklesio qorwinebaze. altituolo simaRle] _ adgilmdeba­ reobis ama Tu im wertilis simaRle zRvis donidan. sinon. mcenareuloba. alfAbet­i [berZ. altruisme laT. alUzia [fr.  a.

a. anbani. amalgame arab. ambrosia] _ berZnul miTologiaSi: RmerTebis saWmeli. namsxvrevi raime Tav­ dacvis nagebobaSi qvemexis.ganekurna yvela avadmyofi da sxva.  alximia Scd. ¥ amazonis. sinon. 2. Alfons­i _ kaci.­ebi marjvena ZuZus ikveTd­ nen mSvildisridan moxer­ xebuli srolisaTvis. ambQcia [fr. ambrAzura [fr. (samx).w. amAzon­i [berz. romelic sayvarlis xarjze cxovrobs [aleqsandre diumas (Svili) erT­erTi piesis mTavari gmiris saxelis mixedviT]. ambition laT. embrazure] – 1.)  a. ¥ alfabeturi. amazôn (amazone). gadaWarbebuli Tavmoyvareoba. ro­ melsac ukvdavebis. a. ambitio] _ 1. (qarT. saidanac Tavs esxmodnen mezobel qvey­ nebs). 2. katalogi. si­ non.­ebi . `fi­ losofiur qvas~. anbanuri. romlis saSualebiTac ubralo li­ Tonebi unda gadaeqcia oq­ rod da vercxlad. dvrili ZuZus Tavi. qalis grZeli sacxenosno kaba. maradi­ ul siaxalgazrdaves da (beta) saxelis mixedviT] _ anbani. ¥ ambiciuri. saTofuri).-ebi. alchymia arab. kedelSi datovebuli Riobi fanjris an karisaTvis. pretenzia raimeze. ambôn – amaRleba] – marTlmadi­ debul eklesiaSi: sakur­ Txevlis win amaRlebuli adgili. alfavituri Scd. a uaryofiTi mawilaki da mazos amorZali (meomari qali). ambQon­i [< berZ. saidanac locvebs warmoTqvamen. cxenosani qali. alqQmia [laT.alf -30Savi zRvis pirze cxov­ robdnen. (Zveli berZ­ nuli TqmulebiT.  alfaviti. ambrOsia [berZ. amAlgama [fr. pativmoy­ vareoba.  ambrazurasi Scd. kerti] _ 1.  gaumarTlebeli a. naRmsatyorcnis an tyviam­ frqvevi sasroli (qarT.] _ raime liTonis Senadnobi vercxlis wyalTan. ¥ ambrazurisa. alkimiya] _ Sua saukuneebis mistikuri moZRvreba (mi­ marTuleba): eZiebda bune­ baSi ararsebul e. 2.

sinon.  a. 2. amQmia _ (medic. saerTod patieba. ambulatorius mosiarule.) daavadeba. ¥ ambulatoriuli. romelsac iwvevs ameba.zneobrivi] _ (wign.-31silamazes aniWebs maT (ix. Ameba [berZ. . WeSmaritad] _ am sityviT mTavrdeba qris­ tianuli locvebi. moZra­ vi] _ samkurnalo­profi­ laqtikuri dawesebuleba. Amin [berZ. mkurnaloba.  ambulatoruli Scd.  amebasi Scd. α uaryofiTi na­ wilakia da mnesis gaxseneba] _ mexsierebis Sesusteba an sruli dakargva. mikroskopuli erTujrediani cxoveli. agreTve neqtari). sasamarTlos mier sasjelis sruli moxsna an Semsubuqeba umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenile­ biT garkveuli kategoriis msjavrdadebulTaTvis. amETvisto [berZ.) 1. amorAluri [berZ. amnēstia (da­ naSaulis) daviwyeba. ar­ sebobs saerTo da kerZo a. kvarcis na­ irsaxeoba. men Tve da rbeô mivedinebi] _ menstruaciis arqona qalis sqesobrivi mwifobis asakSi.). cxovrobs wyalSi. ¥ amneziis. (qarT.) saxis mi­ mikis Sesusteba an sruli moSla nervuli sistemis amo daavadebis Sedegad. amoibe cvlileba] _ umartivesi. amenOrea [berZ. adamiani. zneobrivi prin­ ci pebis uaryofa. amebQaz­i _ (medic.  aministia Scd. amjhystos Trobis sawinaaRmdego] _ naxevrad Zvirfasi qva iis­ feri an lurji: gamWvir­ vale. amen. uzneo. pati­ eba] _ 1. iisferi. romelic samedicino dax­ marebas uwevs iq mimsvlel an saxlSi myof avadmyofs. Sewya­ leba. amorAlizm­i _ moralis. amoralu­ roba. ¥ amebisa. moralis. amnEzia [berZ. α uaryofiTi nawilaki. α uar­ yofiTi nawilaki da laT.  agneziasi Scd. zneobrivi normebis ugule­ belyofa. amnQstia [berZ. romelsac ara aqvs mudmivi forma.  a. zne­ obrivi normebis ugule­ belmyofeli. moralis moraluri. ambulatOria [laT.

emploi] _ 1. amorphos] _ 1. manqana­mowyobilobaTa. nagebobaTa Rirebulebis TandaTanobiTi Semcireba maTi gacveTis Semdeg.  ampluasi Scd. saqcieli. Ampula [laT.  amorfiuli Scd.. qim. ¥ amputireba. 2. aseTi adamianis damaxasi­ aTebeli. amortizatio Sesusteba] da amor­ tQzeba [germ.  avtomobilis a. (gadat. dartymebis Seb­ rZoleba specialuri mo­ wyobilobis saSualebiT. ¥ ampluisa.  amplitudasi. 2. romelSic wamalia. amUlet­i [laT. sxvaoba barometris an Termometris or simaRles Soris. fisi. mowyobiloba _ amorti­ zatori. sxeuli. amortizAtor­i _ amorti­ zaciisaTvis (mniSv. amortizAcia [laT. amplituoto sidide. amputAcia [laT. Amper­i _ eleqtrodenis Za­ lis sazomi erTeuli [fr.  is Tavis a.] _ raime patara nivTi. kiduris) sruli an nawilobrivi mokveTa. roli. kiduris a. romlebic Seefereba msa­ xiobis Taviseburebebs.) rasac kristaluri agebuleba ara aqvs (mag. mina.). amOrful­i [berZ. amostisieren] _ 1.amo -32gadaxra wonasworobis mdgomareobidan.) sxeulis udidesi . qarva.  gaqanebis a.  amortizireba Scd.  a.-Sia. 2. (min. amputatio mokveTa] _ qirurgiuli operacia _ sxeulis daa­ vadebuli periferiuli na­ wilis (mag. Amplua [fr. uformo. 2.  s.). gaqanebis sidide. amuletum arab.  a.  komikosis a. gar­ kveuli xasiaTis rolebi. mis sasceno monacemebs. 2. 2) sa­ Wiro mowyobiloba. ampulla] _ her­ metulad daxuruli minis patara WurWeli. ¥ saamortizacio. sifarTove] _ 1. (fiz.  filtvis a. amplQtuda [laT. fizikosis ampése­is (1775­ 1836) gvaris mixedviT]. vinmes mdgomareoba. ¥ amplitudisa. amplitudi Scd. biZgebis.

orive mxares. Sana). ro­ yofobis `avi Tvalis~ an melic ganviTarebis pir­ raime ubedurebis Tavidan vel stadiaze sunTqavs asacileblad (asacdenad). amfibia. muloba (garda iaraRisa 3. posei­ Semortymas. samxedro aRkaz­ leTze. amphibios or­ . dabrkolebaTa gadalaxva 2.. [< berZ. amor amfiTEatr­i [berZ. sazeTe da sxva. romelic aR­ _ berZnul miTologiaSi: niSnavs: garemocvas. giri. (mag. amnicya rogorc wyalSi. layuCebiT. atareben. sa­ lebsac SeuZliaT wylis qamre. berZnul miTo­ uli usaxuravo nageboba logiaSi: eroti.. amour laT. gar­ zRvis qalRmerTi. amphiteatron-amphi orive mxriv. TviT­ da tansacmlisa): salaSqro mfrinavi da misT. avgarozi. amphō orive] amfQtrite [berZ.. TeatrSi: parteris ukan romelic warmodgenili TandaTanobiT amaRlebuli hyavT mSvildisriani frTo­ dasajdomi adgilebi. TandaTanobiT amaRlebuli amfi. Ti­ cxoveli. sadac imarTe­ amphibios irgvliv. ise xme­ laT. sagnis damokidebulebas: Amfora [amphora – berZ. mocvas. meore saxelwodeba Si: wriuli an naxevrad wri­ _ kupidoni. mcenare. saberZneTsa da romSi: Tixis  amfiTeatri. irgv­ siyvaruli] _ romaul miTo­ liv da theatron sanaxaobis logiaSi: siyvarulis Rmer­ adgili] _ 1.-33- amf romelsac morwmuneebi Tan gvarad mcxovrebi] _ 1. romelic xarobs amunQcia [polon. Amur­i [fr.. wyalxmeleTa lisma.. tanki. cxenis aRkazmuloba (una­ curviT. amfo. sartyeli. viTomda avadm­ xerxemliani cxoveli. avtomobili. amphitritç] _ TavsarTi.] _ 1. sinon. Tanamedrove Ti _ RmerTqal veneras vaJi. ormxrivs. sani ymawvilis (Wabukis) 2. rom­ CanTa. bayayi. boda sxvadasxa sanaxaoba. garSemo. maTara. an ori donis coli. adgilebiT. mosarTavebi da sxva).] _ Zvel ormags. salamandra). Zvel saberZneTsa da rom­ saxiT. viwroyeliani oryura didi amfQbia [berZ. wyalxmeleTa (qarT. 2.

ana gada. sinTezi. ukan. anAlgia da analgEzia [berZ. anabOlizm­i [berZ. anabAtizm­i [berZ. romelic umReroda mxiarul cxovrebas.  norma _ romani.. ga­ daadgileba. anAliz­i [berZ.. Rvinos. sisxlis a. anabolç aRmavloba] _ (biol. mniS. gr.ana -34asoebis gadajgufeba. siyva­ ruls..  qimiuri a. romelic uaryofs saeklesio ierarqias.. saqarTvelo­ Si arakreontul leqsebs werdnen aleqsandre WavWa­ vaZe. katabOlizmi.) or­ ganizmSi nivTierebaTa cvlis im qimiur procesTa erToblioba.  a-ze gadacema. xelsayreli pi­ robebis dadgomasTan er­ Tad aRdgeba organizmis cxovelmoqmedeba. romelTa drosac ujredebisa da qsovilebis Semadgeneli nawilebi warmoiqmneba. zeTis da sxva siTxis Sesanaxad. 2. anAgrama [berZ. dawyevla. 3. analgesia] _ (medic. analysis daSla] _ 1. SeCveneba. temperaturis Zalian daweva. Se­ esatyviseba asimilacias. anaconda] – yvelaze msxvili maxrCo­ bela gveli (6­dan 11 m­de sigrZis). orbeliani [Zveli berZeni poetis anakreontis saxelidan]. anabQoz­i [berZ.) ek­ lesiidan gandevna. rom adamiani mo­ inaTlos mowifulobis asakSi. anakreOntul­i poezia _ po­ ezia. axali sityvis warmoqmnis mizniT. pi­ ruku.) zog organizmSi: sa­ sicocxlo procesis dro­ ebiTi Seneleba an Sewyveta gare pirobebis SecvlasTan (mag. aRorZineba] _ (biol. 1). anabaptizô xelaxla vnaTlav] – re­ ligiur­seqtanturi mimdi­ nareoba.) tkivilis SegrZnebis dakargva. sapirisp.. uwylooba) dakav­ SirebiT. mecnierebaSi kvlevis meTodi. risme Seswavla nawilebad daSlis gziT. risame yovelmxrivi gan­ WurWeli Rvinis. anabiôsis ga­ cocxleba. sawinaaRmdego da gramma aso] – sityvaSi . mo­ iTxovs. raime niv­ Tierebis Sedgenilobisa da Tvisebebis garkveva (sapir. anATema _ [berZ. anAkonda [esp. anathema dakisrebuli] _ (ekl.

ekonomikaSi.  anarxizmi Scd. maTematikuri analizi _ ix.) cnobe­ bi. yiTa nawlavTan dakavSirebuli. qaosi. ¥ anarqistuli  a.gu­ ranis (brazilia) enidan nana] – mravalwlovani bala­ xovani tropikuli mcenare bromeliebis ojaxidan.  a. am mcenaris nayofi. areuloba. anArqizm­i – erT­erTi sa­ zo gadoebriv­po li ti ku ri mimdinareoba. (gadat. anAnas­i [esp. analogiisa.  iq a.  moTxrobis a. anal – laT.  anarxisti. ananas. anAloe [berZ. Tanabari sagnebisa. ¥ analogiuri.-35xilva. Sexedulebani. marTva­gam­ geobis ararseboba. masala. Sesatyvisi. areuloba] – 1. anana . anAlur­i [fr. sufevs. SefardebiTi] _ raRac msgavsi.  analitikuri. ¥ analizuri. analitiuri Scd. anus yiTa nawlavi] – (anat). Cai. xvreli. garCeva. ¥ saanalizo. s. adgens eqimi avadmyofis an misi axloblebis CvenebaTa mi­ xedviT. anarchia umTav­ roboba.  a. 2. anArqist­i _ anarqizmis mim­ devari. analogeion wig­ nebis qvesadgami] – mar­ TlmadidebelTa eklesiaSi: magida.) sruli uwesrigoba. anamnesis mo­ goneba] – (medic. anarxiuli Scd. romelzedac saRm­ rTo wignebs deben locvis dros. analogia Sesa­ tyvisoba] _ msgavseba sag­ nebsa. anarxistuli Scd. xe­ lisuflebis. avadmyofis cxovrebis ana pirobaTa Sesaxeb daavade­ bamde da avadmyofobis gan­ viTarebis istoria.  s. . maTematikuri. qimia.  anarxia. stiqiu­ roba. ¥ anarqiuli.  a. movlenebisa da cnebebisa.  analogiasi Scd. mdgomareoba. Ta­ nazomieri. anArqia [berZ.  a. anAmnez­i [berZ. is­ xavs surnelovan nayofs. analogos Se­ sabamisi. movlenebsa da cne­ bebs Soris. analOgia [berZ. anAlog­i [berZ.

angeion sisxlZarRvi da logos moZ­ Rvreba] – anatomiis na­ wili. anaqrOnizm­i < [fr. 2. ¥ anatomiuri. ¥ anaqronistuli. (gadat. 2. nuSiseburi jirkvlebis mwvane anTeba.  a. epoqisaTvis. poeturi da oratoruli xerxi – erTi da imave si­ tyvis (winadadebis. Tvalis a. qronoligiuri Seusabamoba.  anaxronizmi. 2. mecniereba.ana -36tis.  anatomuri Scd. Angar­i [fr. bgeris) gameoreba ramdenime taepis (frazis) dasawyisSi. Angina [laT. anatomQreba – gvamis gakveTa gamokvlevis mizniT. ama Tu im faq­ . Zveli drois gadmonaSTi. raimes agebuleba. ana ukan da chronos dro] – 1. romelic swavlobs sisxlZarRvebsa da limfur sistemebs. Sveulmfrene­ bisa da misT.-ebi istoriul romanSi. sadgomad da mimdinare remontis Casa­ tareblad. ro­ melic swavlobs cocxali organizmis agebulebas. atlasi.. anatomē gak­ veTa] – 1. hangar] – speci­ aluri nageboba TviT­ mfrinavebis. Sexeduleba. anglikAnuri: anglikanuri eklesia _ inglisis sa­ xelmwifo eklesia: protes­ tantizmis nairsaxeoba. gamokvleva. angiolOgia [berZ. movlenis SecdomiT mi­ kuTvneba sxva droisTvis.  a. gamoyofa] – 1. angina] – sa­ xis lorwovani garsis. sadac kveTen gvamebs. anAfora [berZ. adamianis a.). anatomireba. anaphora zeviT aweva. (lit. 3. raime organizmis calkeuli an organos agebuleba. anaxronistuli Scd. mRvdlis zeda farTo da grZeli samosi. anatomQuri TEatri – sa­ mecniero­saswavlo dawese­ bulebaSi sagangebod mo­ wyobili sadgomi.  tvinis a.  a. romelic ar Seesabameba Tanamedrove cxovrebis pirobebs: moZvelebuli Sexeduleba an Cveuleba. anachronisme < berZ. anglosAqseb­i _ Zveli ger­ manuli tomebi (anglebi da anatOmia [berZ..).  siyvarulis a. anatomi.  anatomi. a.

¥ anekdoturi  a. anne x io Seer­ Teba] – erTi saxelmwifos mier sxva qveynis an mi­ si teritoriis Tavis te­ ritoriisgan ZaliT Se­ erTeba: dapyroba.  qarTuli poeziis a. anTolOgia [berZ. anecdotos gamoqveynebuli] – gonebamaxviluri ambavi sa­ sacilo daboloebiT. anTropogEnez­i [berZ.-37saqsebi). sisxl­ nakleboba anesTEzia [berZ. adgilobrivi a. upiratesad leqsebi. anEkdot­i _ [fr.  saerToa.).  s. anthrax nax­ Siri] – saukeTeso xarisxis qvanaxSiri Savi ferisa. ¥ saanekdoto. warmoSoba] – an­ Tropoligiis erT­erTi ZiriTadi nawili _ moZRv­ reba adamianis warmoSobis Sesaxeb.­Si gadasaxldnen britaneTis kunZulebze da dai pyres inglisi. animia – an uar­ yofiTi nawilaki da haima sisxli] – (medic. Janri. anEmia [berZ. anaisthçsia ugrZnobloba] – (medic. anthologia. si­ Zulvili] – mamakacebis si­ Zulvili. epig­ ramaTa krebulebis saxel­ wodeba] – romelSic mo­ Tavsebulia sxvadasxva avtoris krebuli. anthrax (anthrakos) naxSiri] – Zvirfasi Tvali. gautkivareba operaciis gasakeTeblad. androgQnia [berZ.. anthropoeidçs] – adamianis msgavsi . anthrôpos adamiani da genesis dabadeba. AnTrak­i [berZ. mdedrobiTi sqesis ar­ sebisaTvis mamrobiTi sqe­ sis niSnebis qona da pi­ riqiT. androfObia [berZ. mgrZnobelobis dakargva an Sesusteba. sa- anT anegdoto Scd. romlebic me­5 s.  anestezia Scd. andtogynos orsqesovani aner (andros) ka­ ci da gynç qali] – (biol.).). anEqsia [laT. anTropOid­i [berZ. mkvrivia da liTonisebr priala. anecdote – berZ.  antraciti Scd. ançr (andros) mamakaci da phobos SiSi. SemTxveva.  anegdoti. anTrAcit­i [berZ. rCeuli mxatvruli Txzulebani. anegdoturi. anthos yvavili da legö vkreb – Zvel berZ.

anT -38Seqmnili: igi warmoadgens samyaros centrsa da sa­ boloo mizans. romlis mixed­ viTac adamiani aris umaR­ lesi arseba.  a. centrum centri] – religiuri Sexeduleba. animal cxo­ veli] – cxoveluri: cxo­ velTan dakavSirebuli. re­ ligiur­misTikuri moZ­ Rvreba.) monacemebi. Anketa [fr. antropofAgia [berZ. Anklav­i [fr.-is Sevseba. antroposOfia [berZ.-is mowyoba (Catareba). (s. anthrôphagia < anthrôpōs adamiani da phagomai vWam] – kaciWamioba. ferwera. furclebi.). aseTi furclebis sa­ SualebiT cnobebis Seg­ roveba. 2. evo­ lucias. anquêtteê] – 1. cvlilebebs mis age­ bulebaSi. a.  a. ¥ anTropologiuri da saanTropologio. antropologiuri. (s. ¥ anketuri da saanketo. anQmizm­i _ [< laT. a.  antropologia.) gamokiTxva. kanibalizmi.) kvleva-Zieba.) muzeumi. giboni da sxv. animal cxoveli] – mxatvari an moqandake. animAlur­i [laT. romelzedac Ca­ mowerilia sxvadasxva ki­ Txva garkveuli cnobebis Sesagroveblad. antrôpos adamiani da logos moZ­ Rvreba] – mecniereba. ro­ melic yoveli mxridan garSemortymulia sxva sa­ maimuni (gorila. s. Janri. enclave] – erTi saxelmwifos teritoria an teritoriis nawili. orangutani. ¥ animalisturi. (s. animAlist­i [laT. furceli. romelic RvTis adgilas gaRmerTebul ada­ mians ayenebs.  a. anthrôpos adamiani da laT. biologiur bune­ bas. Simpanze. ro­ melic Seiswavlis adamianis warmoSobas. anima su­ li] – pirvelyofil xalxTa rwmena.  a. RvTis mier . saantropologio Scd. anTropocEntrizmi [berZ. anthrôpōs adamiani da sophia sibrZne] – Teosofiis saxeoba. a. rom yvela sagans aqvs suli.  a. romelic Tavis namuSevrebSi umTavresad cxovelebs asaxavs. (s. anTropolOgia [berZ. rasebs.

ganaSenianeba. ant (i) wi­ naaRmdeg da arktikos Crdi­ tis. ynosvis uqonloba. zogjer Se­ zRvaze gasasvleli. loeTisa] – dedamiwis Sesaxeb. moSla. niSvna] – wignisa. ensamble erTad. veva.  anomaluri Scd. Sinaarsis mok­ biT da. nagebobaTa anomAlia [berZ. interesTa Seurigebeli da­ ¥ anonimuri – xelmouwereli. ¥ ansambluri.. Tanxmebuloba. winaaRmdegobani. wesisagan. Anod­i [berZ. winaswari gancxadeba mo­ mavali warmatebis.  anonimiuri Scd.). (mag. fasebis darTviT. fsiqololeba). mierebis darRveva. samxreTpolaruli mxare: ¥ anonsireba.  a. Txzu­  politikuri a. ¥ antarqtikuli. simRerisa da ¥ anomaliuri. raime mTe­ tuli eleqtruli (sapirisp. damkvrelTa. cekvis a.  saestrado a. romlis urigebeli winaaRmdegoba. usaxelo (werili. at­ anOsmia [berZ. annotatio Se­  a. rasobrivi a. eqspedicia. gastrolebis da misT. koncer­ antArqtika [berZ.. moicavs antarqtidas. anodos zeviT Ansambl­i [fr. anōmalia us­ kompleqsi) wormasworoba] – kanonzo­  arqiteqturuli a. movlena. anOnim­i [berZ. ¥ antagonisturi. statiis . svla] – dadebiTad damux­ mTlianoba] – 1. momReralTa. indoeTisa da wyna­ nawilaki da osmç suni] – ri okeaneebis mimdebare te­ (medic. uaryofiTi lantis. giuri a.. antagōnisma kamaTi. brZola] – Se­ Txzulebis avtori.-39- ant xelmwifos samflobeloe­ da misT. SenobaTa. romelsac ara aqvs led gadmocema. anotAcia [laT. annonce] – mokle  a.. erTianoba.  quCebis a. ritoriebs (ubnebs). pirispireba. anônymos usaxelo] – werilis an antagOnizm­i [< berZ. lis yvela nawilis Se­ kaTodi). vinaoba ucnobia. saerTo 2. Anons­i [berZ. normisgan gadax­ mocekvaveTa jgufi.

a. mikroor­ ganizmebis mier warmoqmni­ li nivTierebani.  anaqtartikasi. 2. romelic medicinaSi ga­ moiyeneba virusebis si­ cocxlis unarianobis da­ saTrgunavad (CasaxSobad. suraTi... gan­ sja.  antihumanuri aqti.) stilistikuri xerxi. ro­ melic aRniSnavs raimes sapirispiros. ¥ antenisa  antenasi Scd. romlebic Trgunaven baqteriebisa da sxva mikrobebis zrdas da spoben kidevac maT. anti… winaaRmdeg] – TavsarTi (winsarTi). antidoton (mx). anktarktika Scd. anti. rac mdgomareobs sawinaaRmdego cnebebis SepirispirebaSi. ¥ antarqtikisa.] – SxamsawinaaRmdego . antiquarius] – piri. romlebic ixmareba mo­ wamvlis dros. antithesis dapirispireba] – (lit. Antena [laT. virus Sxami] – 1. anti winaaRmdeg da biotikos cocxali] – 1. biologiuri nivTierebebi. antibiotQkeb­i [berZ. raime mimar­ Tulebis sawinaaRmdegos. antiTEzis­i [< berZ. romelic kompi­ uterul mexsierebaSi po­ ulobs da spobs mavnebel programebs (virusebs).ant -40samkurnalo nivTierebani. wigni. anti wina­ aRmdeg da laT. antQTeza [< berZ. antikvAruli – Zveleburi da Zvirfasi. [berZ.  a. antikvAruli maRAzia _ antikvaruli nivTebis ma­ Razia: antikvariati. vaqcina virusis wina­ aRmdeg. antimecnieruli midgoma. romliTac xorcieldeba radiotalRebis gamosxiveba (gadacemisas) an maTi daWera (miRebisas).  satelevizio a. larnaki.  antiqvari Scd. antidOteb­i [berZ. antenna anZa] – gam­ tari an gamtarTa sistema. specialuri sakompiutero programa. antithesis dapirispireba] – di­ aleqtikaSi: amosavali debulebis (Tezisis) sawi­ naaRmdego debuleba. antivQrusi [berZ. romelic vaWrobs antikvaruli nivTebiT an agrovebs da swavlobs maT. Casaqrobad). a. antQkvar­i [laT. 2.

2. antisEismur­i – miwisZvris sawinaaRmdego (ix. a. antiqvariuli Scd. (wign. usufTaoba. msof­ lmxedvelobis mqone adamianebi. ¥ anti paTiuri. qurcikebi anu jeirnebi da misT.).) visime an erTma­ neTis sawinaaRmdego xa­ siaTis.). (mag. – ebi. antQpod­i [berZ.  antiseismiuri Scd. a. antiquus Zveli] – 1. ¥ antisanitariuli. pirobebi. filosofia. de­ damiwis or mopirdapire ant wertilad mcxovrebni erT­ maneTis mimarT. anti patiuri Scd. ¥ antilopisa. antipatheia] – arakeTilganwyobileba.  antilopasi Scd.  antisemitiuri Scd. RonisZiebebi. .) erTmaneTisken fexebiT miq­ ceulni] – 1. ¥ antisemituri. antilope (mx. siZulvili visame mimarT (sapirisp.. ¥ antifaSisturi.  antisanitaruli Scd. antisEmit­i – piri. antilOpebi [fr.  a. Teatri. xelovneba. antisanitAria – sanitariis moTxovnilebebTan SeuTav­ sebeli. antipodes (mr. saxis an sxeulis nak­ vTebi). sibin­ Zure. Zveli berZnuli an romauli (kultura. (gadat.-41 antikvariuli.  a.). rac silamaziTa da mox­ denilobiT antikur qan­ dakebebs mogvagonebs.  Cveni sazogadoebis a. seismu­ ri.  a. antQkur­i [< laT.  anti patia. gamoxtomebi. a.  a. simpaTia). sxvagvarad _ iudofobi. ganwyobileba. TvisebiTa. antilopa. anti pATia [berZ. pirovneba.  a. sazogadoebrivi wyoba da sxv. xe­ lovneba. antifASist­i faSizmis wi­ naaRmdeg mebrZoli. 2.  antiuri Scd.  mx. romelic ebraelebTan mtruladaa da­ mokidebuli (ganwyobili). gamosvlebi.)] – wyvilCliqiani mcoxnavi ZuZumwovrebi RrurqianTa ojaxisa (arCvebi. antisemQtizmi­i (sxvagvarad iudofobi) – ebraelebis siZulvili.). a.

.  a.ant -42TmaneTs. Antre [fr. anulQreba [laT. romelsac gayinvis dabali temperatura aqvs. entresol] – 1. AntraSa [fr. annularet ga­ nadgureba.  antrakti Scd. moZraoba. neknebs Soris amonaWeri xorci. antrEsol­i [fr. antOnim­i [fr. romelsac sxva sityvis sapirispiro mniSvneloba aqvs. entrée] – 1. Soris)] – 1. 2. saRamosa misT or ganyofilebas Soris. cirkSi: klounebis nomeri – kome­ diuri scena (laparaki an pantomima). saxlis zeda naxevarsarTu­ li. antUraJ­i [fr. antQqriste [< berZ. romlis drosac mocekvavis fexebi ramden­ jerme swrafad exeba er­ . entourage] – (saub. kargi – cudi. qalaq uruqis mfar­ veli. gauqmeba. Anu – Sumerul miTologiaSi: erT­erTi umTavresi RvTa­ eba. 2. aseTi xorcis mwvadi. operis or moqmedebas Soris srul­ deba.). ¥ antonimuri. an koncertis. didi – patara). sacirko warmodgenebi. 2. freeze gayinva] – siTxe. a. anti winaaRmdeg da ingl. baletSi: erTi an ramdenime Semsruleblis gamosvla cekviT. antreprenQor­i [fr.). antQfriz­i [ingl. sityva. musikaluri nomeri (in­ termedia). antichristos] – qristianul sar­ wmunoebaSi: qristes mTavari mowinaaRmdege. 2. garemomcveli piro­ baTa erToblioba: garemo. anti winaaRmdeg da onomo saxeli] – (lingv. antrecôte] – 1. organizacia. Cveulebriv Zroxis (miirTmeven Semwvars.  Teatraluri a. maRal oTaxSi gakeTebuli naxevariarusi aivnebiT. gauqmeba] – rai­ mes aranamdvilad gamocxa­ deba. antonyme < berZ. (mag. antrEkot­i [fr. koncertebis momwyobi kerZo piri. entrechat] – sa­ baleto cekvebSi: msubuqi Sextoma. antracte (entre Sua.  antonimiuri Scd. antifreeze – berZ. 2. Sesveneba saTeatro or moqmedebas. entrepreneur] – saTeatro. Antraqt­i [fr. aseTi xorcis mwvadi.

] – zRvis wvrili Tev­ zi: xamsa.  aparteidi.). ¥ anulirebuli. Tirkmelebis mier Sardis gamoyofis sruli Sewyveta. a uaryofiTi nawilaki da patris samSoblo] – (samarT. qafSia. AnSlag­i [germ. an uaryofiTi nawilaki da uron Sardi] – (medic. a. ga­ mokruli gancxadeba. Anfas­i [germ.).  telefonis a. mxedvelobis a.). aparAtura – (mniS. mdgomareoba. mdid­ ruli bina.). anschlag] – Te­ atrSi.  apatia.  saministros a. apArat­i [laT. apatiuri Scd. aurtē] – (anat. 4. 1) aris moTavsebuli. mTavari. ¥ apaTiuri. avtotransportis a.. apartAment­i [fr. anchovies (mr.  qimiuri a. rom­ lebic erT raime funqcias asruleben. organoebi. 3. apartheid cal­ calke cxovreba] – rasob­ rivi diskriminaciis forma.  sametyvelo a. bina] – didi. 1) erTob­ lioba. yvelaze msxvili arteria. appartement oTaxi. aparTEid­i [afr. ¥ saaparato – sadgomi. romelic. pirdapir. apATia [berZ. apatheia ugrZnob­ loba.. sa­ dac aparatebi (mniSv.-43 xelSekrulebis. (fiziol. romelic meqanikurad as­ rulebs raime samuSaos. enface pirisa­ xeSi] – pirsaxe winidan. – esp.  saxelmwifo a. organiza­ ciis TanamSromelTa er­ Toblioba. eleqtruli a. Aorta [berZ. romelic ar .). apartheidi Scd. kinoSi da misT. anCOus­i [ingl. xelsawyo. sruli gulgriloba.  a. aparatebi. 2. piri. romelic gulTan sisxls awvdis sxva arte­ riebs da organoebs filt­ vis garda. apparatus mo­ wyobiloba] – 1. dakveTis. anUria [berZ. qveyanaSi mosaxleobis ZalmomreobiT gayofis po­ litika. dafuZne­ bulia rasobriv diskri­ minaciaze. dawesebulebis. dawesebulebaTa erTobli­ oba. rom yvela bileTi gayidulia. apAtrid­i [berZ. rentgenis a. romlebic emsaxurebian apa mmarTvelobas an meurneobis raime dargs.

ornamen­ tis Seqmna sxvadasxva feris qaRaldis an qsovilis naW­ rebis dawebebiT (da kere­ biT). Sveuli] – sakuTar Tavze didi war­ modgena. applaudissement] – (wign. saCivari. apendQcit­i (medic.). aplodQsment­i [fr. misi aR­ niSvna notebze. s. rac Canas la­ parakSi an qcevaSi. aperQtiv­i [fr. apendiq­ sis anTeba. 1. apogeion miwidan daSorebuli – apo gareSe da ge miwa] – 1. morgeba] – naxatis.) Scd. apéritif] – sus­ ti spirtiani sasmeli. gadat. igivea rac apolidi. applico mi­ vadeb.ape -44ganlageba musikaluri sak­ ravis dakvrisas. romliskenac moZraobs mzis sistema. Tandayolili ar qona sxeulis raime na­ wilisa an organosi.  a. saCivari] – (sa­ marT.). 2. ¥ apogeisa  apogeasi. 2. sasamarTlo gadawy­ vetilebis gasaCivreba ins­ tanciaSi. aplikAcia [applicatio mideba. apelAcia [laT. ¥ saapelacio. iTvleba arc erTi qveynis moqalaqed (qveSevrdomad). a uaryofiTi nawilaki da plasis warmoqmna] – (biol. romelic yvelaze metadaa daSorebuli deda­ miwas.  s. gafurCqvna. rixi.). (wign.) brma naw­ lavis danamati – Wianaw­ lavi. apOgea [berZ.). taSi risame mowonebis niS­ nad an misalmebis gamosa­ xatavad. apEndiqs­i [laT. (astr. ro­ melsac madis aRsaZvrelad (mosayvanad) svamen. aplomb Sveuli mdgomareoba. appendix da­ namati] – (anat. mTvaris (an dedamiwis xelovnuri Tanamgzavris) orbitis wertili. wertili cis Tavze. ayvaveba. cis wertili. apex mwvervali] – (astr. romlis mimarTulebiTac moZraobs dedamiwa mocemul momentSi.-iT damkvidreba.  aplodismentebi (mr. apogeia Scd. aplAzia [berZ. vad.  darbazSi gaisma a. risame gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. aplikAtura [laT. appellatio mimarTva.). movargeb] – TiTebis .). Aplomb­i [fr. taSis kvra.). Apeqs­i [laT.

apokryphos da­ dic. bolos darTuli. ga­ qmis~ erT­erTi wigni: qris­ marTleba. Zvel saberZneTsa da gamodebiTi dacva. an Sarl degolis politikis pirovnebis gandideba. gadat. gmiri.). Seqeba (zepirad tianuli­saeklesio wigni. moZRvrebisa apoTEoz­i [berZ. xelovnebisa da sasrulze~.). varetianeb] – (me­ apOkrif­i [berZ. gaRmerTeba] – 1. a.). logi­ apolOget­i [berZ. romelic apOlon­i [berZ. ueWveli. ro­ sobrivi scena. Seqebulia xalxi. dadgoma. mefis gandideba. (wign. uecari dadambla­ faruli. ¥ apokalifsisi dasaSvebia.  Tbilisis 1500 wlis iubi¥ apologia. deiktikos damamtkicebeli] – sarwmuno. –aleqs moskoviCi.S. ambis. sxv. apthēosis da a. sityva] – (wign.-45- apo apoliqtQkur­i [berZ. apologêtikos dacviTi] – damcveli ro­ kurad aucilebeli. apologia dac­ apokAlifs­i [berZ. RvTis­ zeimo koncertis bolo ma­ metyvelebis dargi. apolOgia [berZ. (ist. apolo2. qeba – romSi: romelime gmiris an dideba. dasacavi.  sabazro ekonomikis a. apollôn] – Seicavs mistikur winaswar­ berZnul miTologiaSi: si­ metyvelebas `qveynis da­ naTlis. 2. lis a. apoplEqsia [berZ. romelSic melic miznad isaxavs gandidebulia.zevsis Svili. apoqlçxia  apokali ps[isi] Scd. raime movlenis. Ti. damblis dacema. apo- da amitom ar Sedis saRmrTo werilSi. melime ideis. saidumlo] _ iseTi veba. an werilobiT).). apologEtika [berZ. (Teat. raime sazo­ qristianuli religiis gadoebrivi movlena da dacvas. apokolypsis va.) speqtaklis an sa­ gētikos damcveli] – 1. rac bibliuri Txzuleba. risme Tav­ 3. (wign. ro­ gamowveulia cxvirSi sis­ melsac ar scnobs eklesia xlis CaqceviT an tvinis . gamocxadeba] _ `axali aRT­ visame an risame dacva. vartyam. winaswarmetyvelebis Rmer­  a.).

 apopleqsuri Scd. 2. ¥ apopleqsiuri. apostropheberZ. aJiOtaJ­i [fr. warsulidan] – wi­ naswar. damtkiceba. saoqromWedlo nakeToba da sxv. dambla. 2. ieso qristes yovel 12 mo­ ciqulTagani. Zlieri mRelvareba. aprQor­i [< laT. aprobAcia [laT.  a.  a. agitation] – (wign. aJUruli [fr. moZRvrebis.  axali meTodis a. oficialurad gamoxatuli mowoneba. aurzauri ra­ ime ambis gamo. m –s (heqtaris 1/100). birJaze. a priori dasa­ bamidan. are – laT.). Tavgamodebuli gamavrcelebeli raime ide­ isa. apostasia] – (wign. dizauio). naqargi. aJitAcia [fr. agiotage] – di­ di aRelveba. ¥ aprioruli _ cdisgan da­ moukidebeli.). d’artaniani (de artanianis nac­ vlad).). mociquli] – 1.). apOstrof­i [fr. ¥ aprobireba AJio [it. (gadat.). fu­ lis niSnebis da sxv. arAbesk­i [ix. romelic ismeba ga­ motovebuli xmovnis ad­ gilas. a.apo -46woneba] – 1. area farTo­ bi. apostolos despani. zedapiri] – miwis far­ Tobis sazomi: udris 100kv. a jour gamWoli. misi moZRvre­ bis gamavrceleblebi. Ar­i [fr. Zveli rwmenisgan gandgoma. cdamde. Jeanne d’Arc (nacvlad de arc -isa) da aqedan qar­ TulSic: Jana d’arki. sasoflo – sameurneo kulturaTa naTesebis ga­ mokvleva saukeTeso Teslis SesarCevad. arabeskebi] – klasikur sabaleto cekva­ Si: moZraoba romlis dro­ sac sxeuli eyrdnoba erT sisxlZarRvis dacobiT. mtkiceba. fasi­ ani qaRaldebis kursis awe­ va (sapiris. Se­ mowmebis Sedegad. apOstol­i [berZ.  a.  atyda a. aRgznebuli mdgomareoba.  fr. da­ dastureba gamocdis. xelTaTmani. aposrophos gverdze an ukan moqceuli] – mZimis msgavsi striqonzeda ni­ Sani. aggio] – (finans. sinaTlis gamtari] – gamW­ virvale (qsovili. apostAsia [berZ. imTavidanve arsebuli. aprobatio mo­ .

arg  moxaluli a. romlis cvlilebac aris damo­ kidebuli meore sididis (funqciis) cvlilebaze. argumentebis erToblioba.-47fexs. it. 2. (qarT.  am mniSvnelobiT mx. saxeli: miwis Txili). meore fexi ki gaS­ verilia ukan.  araxisi Scd. arranger wesrigSi moyvana] – (mus. (evropaSi Sevida ara­ beTidan). ¥ argumentirebuli. argumentebis moy­ vana. ar ixmareba. (wign. gavr­ celebulia amerikaSi. argumentatio] – 1. arbQtraJ­i [fr. aranJQreba [< fr.  damajerebeli a. ¥ argotizmi. 2.  a.  cxenosnobis a. rTuli ornamenti.).). arabesco arabuli] – 1. nayofi iWmeba. lo­ gikuri mosazreba. Arara da Ara [amer. arabesquos – esp. samediatoro sasamarTlo. arAqis­i [berZ. sWirdeboda. argumentum mtkiceba] – 1.).. msjeloba. patar­patara literatu­ ruli an musikaluri na­ warmoebTa krebuli. (maTem. damoukidebeli cvladi sidide. sabuTi. pirobiTi ena ro­ melime socialuri an pro­ fesiuli jgufisa. arbitre – laT. Argo [fr. argumentAcia [laT. romelic mohyavT risme dasamtkiceblad. argUment­i [laT. Arbitr­i [fr. argotikuli. arbitrage] – sa­ dao sakiTxebis gadawyveta arbitrebis saSualebiT.). erTi wyeba sakravebisaTvis (an xmebisaTvis) daweri­ li musikaluri nawar­ moebis gadakeTeba sxva sakravebisaTvis (an xmebi­ saTvis). Widaobis a.  qurduli a. . sti­ lizebuli foTlebisa da misT. 2. arbiter] – msaji sportis zog saxeobaSi. ] – didi. uqoCro grZel boloiani TuTiyuSi: mwvane da wi­ Teli SeferilobiT. arabEskebi [fr. zevidan parks aqvs ZarRvebis ablabudisebri qseli. argot Jargoni] – (lingv. ro­ melic Sedgeba geometri­ uli figurebisagan.. arachion abla­ buda] – erTwlovani zeTova­ ni mcenare parkosanTa oja­ xisa.  debulebis a.  mecnieruli a.

2. aria] – (mus. rac argumentacia (mniS.) ama Tu im enobrivi movlenis gavrcelebis are. moedani qviSiT moyrili.1). (ist. (gadat. Tanamedrove saberZneTSi: umaRlesi sasamarTlo. Arenda [polon.  arenasi Scd. Ares­i [berZ.) saerTo saxelwodeba. sivrce] – 1. wiaRiseuli d a. 3. ijara.) Zveli aTenis umaRlesi sasamarTlo. ¥ arenisa. Zvel romaul amfiTeatrSi. iranelebs.-ze arian klounebi. ArTrit­i [berZ. mcenaris an cxovelis calkeuli sa­ xeoba. kantataSi. Arçs] – berZnul miTologiaSi: omis RmerTi. Areopagus – berZ.­idan moyolebuli ix­ mareboda.. Araios pagos aresis bor­ cvi] – 1. indo evropul enebze molaparake xalxebis aRsaniSnavad. qviSa. gaavrcelebs are deda­ miwaze. arealis – area mo­ edani. Aria [it. sarbieli. ama Tu im movlenis. asparezi. arias] _ indoiranul enebze molapa­ rake tomebisa da xalxebis (indoelebs. zogjer iron. Cveuleb­ riv operaSi. arEal­i [laT. uZravi qonebis daqiraveba saTanado xelSekrulebis dadebiT.). arenda. me­ 19 s. 2. arena. zevsisa da heras Svili.] – 1.] – 1. romlis sxdomebic omis .) moRvaweobis dargi. S. oratoriaSi. ariEleb­i [sanskr. sadac gladiatorebis da a. 2. ¥ ariasi Scd. (gadat.  a. av­ toritetuli adamianebis Sekreba raime sakiTxis ga­ dasawyvetad. faSistur germaniaSi am sityvas mieniWa tendenciuri da antimecnieruli mniSv­ neloba [uZveles Zegleb­ Si indoiranuli xalxebi argumentQreba _ igivea.. gadasaxadi aseTi xelSek­ rulebis mixedviT. erTi xmisaTvis Sesasrulebeli vokaluri nomeri. (lingv.).S. saerTod. cirkis mrgvali naxerx­ dayrili moedani. 3.arg -48RmerTis aresisaTvis mi­ kuTvnebul borcvze imar­ Teboda. areOpag­i [laT. arthron sax­ sari] – (medic) saxsrebis anTebiTi daavadeba.  politikuri brZolis a. Arena [laT. 2.. brZola imarTeboda.

ariErgard­i [fr.) mci­ re aria. aristOkrat­i [germ. Zvel saberZneTsa da romSi). ¥ aristokratiuli. aristokrati). klasobriv sazo­ gadoebaSi: umaRlesi wo­ deba gabatonebuli klasis priviligirebuli fena. didgvarianebi. aristokratiis war­ momadgeneli.  a.  aristokratuli unda ga­ varCioT aristokratiulisgan (ix.  warmoSobiT a.] – Zvel spar­ sul religiaSi: borotebis RvTaeba (sparsulad – anhra – mainiu). ro­ desac Zalaufleba dide­ bulTa mcirericxovani klasis xelSia (mag. zeda fena.  a. (sapirisp. adamiani. 2.-49(mezobeli an dapyrobili xalxebisagan gansxvavebu­ lad) Tavis Tavs uwodeb­ dnen `arielebs~. 3. aristokratia] – 1. romelic mie­ kuTvneba didgvarovanTa wres. arietta] – (mus. ariTmEtika [berZ. moqmedeba. amocana.rac niSnavs sruluflebian adamianebs]. romelic mTavar Zalebs boloSi mih­ yveba da icavs maT uknidan Tavdasxmisagan. 2.) gulis moqmedebis (muSaobis) normaluri rit­ mis darRveva. . arriérre – garde. a uaryofiTi nawilaki da rhythmos riTmi] – (medic. aristokrAtia [berZ. _ arriérre zurgidan da garde dacva] – jaris (an flotis) nawili. a. zeda fena.) scenis ukana nawili. ¥ ariTmetikuli. ariErscena – (Teatr.  a. Aristokrat fr. manerebi. arQeta [it. romelime klasis an so­ cialuri jgufis privi­ legirebuli nawili.) saxelmwifo mmarT­ velobis iseTi forma. adamiani. arithmetikē – arithmos ricxvi] – maTematikis nawili. arQman­i [berZ. (ist. Seurigebeli mte­ ari ri Tavisi Zmis – keTili RvTaebis. ¥ aristokratuli. aristocrate] – 1. arQTmia [berZ. ormuzdisa. saloni.. oTxi a.  finansuri a. romelic miekuT­ vneba sazogadoebis privi­ legiur nawils. romelic swavlobs ricxvTa Tvisebebs da maTze moqmedebas. avangardi).

artésien < (saxmeleTo. TviTm­ 1. fos mTeli SeiaraRebuli artezQuli [fr. armagEdon­i [ebr. umu`qalaqi megidas mTasTan~. jaris SenaerTi. sadac xSirad xdeboda sab­ ¥ saarmio. harim giddin  avtomobilistTa a. RvTis metyveli ioanis ga­ aröma (arōmatos) surnelovani mocxadebis mixedviT unda nivTiereba] – sasiamovno moxdes saboloo Setakeba suni. da sadac satana ¥ aromatuli da aromatiZleuli iqneba miqael mTa­ ani. gan (ix.ark -50- 3. wisqveSa wylebTan. si­ wnevas. arquebuze] – Zve­ moqmedi armia – frontze leburi patruqiani Tofi. armée – armer Se­ denoba. iaraRisa da saWurvilis frinavebis an tankebis di­ sawyobi. arkEbuz­i [fr..-Si gawveva. saxelmwi­  codnis a. di SenaerTi. sazRvao. varangelozis mier (ieso  a. . keTilsurneleba RvTiur da satanur Zalebs (surneleba). 2. aromatiuli Scd. non. – rac dakavSirebulia mi­  a. adamianTa didi raodenoba. risme didi rao­ Armia [fr. Cai. sa­ safrangeTis provincia ar­ haero) ZalaTa erTobli­ tua­s (Artois) saxelidan] oba. myofi jarebi.] – – samxedro gemebis. (wign. aromate < berZ. palestinaSi sadac arOmat­i [fr.  sahaero a. gadat. Crd. raime niSnis boda (xmarobdnen me – 14 mixedviT gaerTianebuli – 16 s. rZolo Setakebebi] – adgili  s. SevarTa a. Soris. gadat. iaraReba] – 1. arsenal – arab. romelic  aristokratiuli unda gaSedgeba ramdenime korpusis varCioT aristokratulisan diviziisgan. kerZod saxmeleTo Seiara­ lebic ganicdian bunebriv Rebuli Zalebi (qarT. Armada [esp. qristes mier).). rom­ 2. romelic lulidan itene­ 4. divizia. aristokrati). armada floti] arsEnal­i [fr.­ebSi). sadesanto a. jari).

sanapiro a. haubi­ temidos)] – berZnul miTo­ cebis. a. ganusazRvreli a. Artist­i [fr. ¥ saartilerio. brZolaSi. (gadat.) jaris gvareoba. sisxlZarRvi.-Si msaxurobis. iaraRs da mis gamoyenebas  arterialuri Scd.).) (wign. artēria] – 1.-51- art  gansazRvruli a. articalatio] – (lingv. damxmare sityva. noebis moqmedeba an mdgo­ cxovelebisa da nadirobis mareoba ama Tu im bgeris (Semdeg – qalwulobisa warmoTqmisas. sqess. 2. a. yovelgvar cecxlsasrol  a. misT. romelic ¥ artistuli da saartisto win uZRvis arsebiT saxels  a.) saerTo saxelwo­ cxovelebisa da nadirobis deba. sada mSobiarobis) mfarveli zenito a. sanaosno mdinareze. romelic swavlobs ¥ arteriuli. ricxvs. da gamoxatavs mis gansaz­ artQstizm­i – (wign. 3. saswavlebemosvlis gzebze (rkinigza­ li. s.) ityvian mi­  s. a. artilEria [fr. qveSa wylebi [berZ. agreTve. didi Rvrulobas an ganusaz­ da natifi ostatoba xelov­ Rvrelobas.-is divizionis organos da qsovilis (Sdr. vena)..-is lidan sisxls awvdis yvela mzvervi.. sisxli. naRmtyorcnebis da logiaSi: apolonis da. niWi. Artikl­i [fr. sxvadasxva cecxlsasroli artEmida [berZ.. qalRmerTi. artezQuli wylebi – miwis­ . romelic gu­  a. xSirad. artiste] – (ingl. virtuozuloba. dargi. (s) monacemebi. 2. nebaSi. ze. < article – laT. brunvas.) sametyvelo orga­ TologiaSi: apolonis da. aseTi SeiaraRebis mqone artEria [berZ. cecxli. (Semdeg – qalwulobisa  tanksawinaaRmdego a. (ant. artillerie] – 1.). Artemis (Artemidos)] – berZnul mi­ artikulAcia [laT. samxedro mecnierebis aseTsave arxze da misT). da mSobiarobis) mfarveli qalRmerTi. Artemis (AriaraRis (qvemexebis. mzveravi oceuli. articulus] – zogierT enaSi: msaxiobi.

archaisme – berZ. (s. Zveleburi.).. yo­ veldRiuri xmarebidan ga­ mosuli sityva. 2. sawyisi. moZvelebuli movlena. arqeoptEriqs­i [berZ.) aqspedicia. aseTi Zeglebis mosapoveblad arqeologebi gaTxrebs .) ganaTxari frin­ veli. arqeo. ¥ arqeologiuri da saarqeologio. frinvelTa klasis erT­erTi yvelaze Zveli warmomadgeneli. mxatvruli kiTxvis a. (enaTm. Zve­ li drois gadmonaSTi. saarxeologio Scd. archaios Zveli] – 1. arqEul­i Era [berZ. rTuli sityvebis pirveli nawili.  arxauli Scd. archi ufrosi.  a. TavsarTi (win­ sarTi). archaois] – rac Soreul warsuls ga­ nekuTvneba.  a. romelic saeklesio codnas da ierarqias aR­ niSnavs. amosavali forma. arqi. arxeologiuri.  arxeologia. stili. 2. gamoTqma an garamatikuli forma.arf -52awarmoeben. arqeolOgia [berZ. arqAul­i [berZ. romelic Zveli xalxebis kulturasa da yofacxovrebas swavlobs Semonaxuli nivTieri Zeg­ lebis mixedviT. risame pirveli saxe... archetypon] – (wign. ¥ arqeologi. [berZ. Zveli.. Arfa [germ. arqEti p­i [berZ. archaios Zveli da logos moZRvreba] – mecniereba. arqAizm­i [fr. uZvelesi. archiereus mRvdelmTavari] – mRvdel­ mTavarTa (episkoposisa da  pianistis a.  arqiZneli. harfe] – uZvelesi droidan cnobili simebiani sakravi. a. (s. archaios Zveli.  arxaizmi Scd. niSan­ Tvisebis umaRles xarisxs aRniSnavs. arqQel­i [berZ. archaios Zveli] – uZvelesi era de­ damiwis geologiur isto­ riaSi. mTa­ vari] – 1. romelic..  arqiepiskoposi.) moZvelebuli. archaios Zveli da pteryx frTa] – (paleont. [berZ. arqimandriti.) gaTxrebi. Zveleburi] – rTul sity­ vebSi uCvenebs am sityve­ bis damokidebulebas siZve­ lesTan.

saarxiteqtoro Scd.sadac inaxeba Zveli werilobiTi Zeglebi da sabuTebi. raime dawesebulebis gan­ yofileba. xarisxiT episkoposze ma­ Rali da mitropolitze dabali.  arxivi. fotosuraTebis da misT. ama Tu im adgilas geologiuri agebulobis suraTi. ¥ arqiteqtoruli. architectura – berZ.  arxiteqtori. marTl­ madidebeli eklesiis ber­ Ta umaRlesi saeklesio wodeba.). sadac inaxeba Zveli sabuTebi. xelna­ werebis. rac qmnis mTlianobis da dam­ Tavrebulobis STabeWdi­ lebas. architektonikç samSeneblo (xelov­ neba)] – 1. saarqiteqtoro. arqimAndrit­i [berZ. arqivis mcveli. saarqiteqturo. ¥ saarqivo.  arxi pelagi Scd. uZvelesi] – 1. . 2.  saxelmwifo a. Arqiv­i [laT. masalebi. dawesebulebis an calke piris werilebis. arqiteqtura).. arqitEqtura [laT. 2. damTavre­ buli saqmeebi da misT. architektura] – 1. mTavarepiskoposi. arqivarQus­i – arqivis gamge.  arqiteqturuli. niWi. xuroTmoZRvari). arqiepiskOpos­i [berZ. s. fakulteti. krebuli. sxvaa (ix. archimandritēs – archō win mivdivar da mandra farexi] – 1. archivum –berZ. kompozicias. archiepiskopos] – mRvdelmTavari. 3. ufross da pelagos zRva] – erTmaneTTan ax­ los mdebare calkeuli kunZulebis jgufi zRvaSi. archaios Zveli. si­ non.-53mitropolitis) zogadi sa­ xeli. 2. javaxiSvilis a. dawesebuleba.  s. arxiteqtoruli. didi monastris winamZRv­ ris sapatio tituli. s. saxelosno. archi Tav­ sarTi. arqitEqtor­i – arqiteqtu­ ris specialisti (qarT. arq arqi pElag­i [berZ. mTavars.  havais a. literaturuli an xelovnebis nawarmoebis calkeuli nawilebis Ta­ nazomieri ganlageba.  a. (geol. saarxivo Scd.  iv. niSnavs: dasawyiss. arqiteqtOnika [berZ.

asenizAcia [fr.  Zveli qarTuli a. asTEnia [berZ. gotikuri a.  arxiteqtura. programirebis ena. arktika Scd. a uaryofiTi nawilaki da sçphikos lpobis gamomcvevi] – (medic.arq -54dakruli erTi an ramdenime yurZnisagan miRebul axal Rvinis markebis urTi­ erTSereva cqriala Rvi­ noebis dasamzadeblad. romelic gars ekvris poluss. asambleia Scd. hava.] – veluri cxvari. ¥ arqtikisa. saarqiteqturo. sa­ operacio iaraRebis da mar­ lebis gamoxarSva orTqlSi gatareba. proeqtis s. saarxiteqturo Scd. si­ non. ¥ asambleis. arktikos CrdiloeTisa] – dedamiwis Crdilo­pola­ ruli mxare.  s. aSe­ neba da mxatvruli gafor­ meba. assainissenent gajansaReba] – sibinZuris gatanis RonisZiebaTa sis­ tema: raime adgilas hi­ gienuri pirobebis gaumjo­ beseba.).  asambleasi. a/manqana. 2. ¥ saasenizacio. ¥ arqtikuli. arxiteqturuli. arcticus berZ. assembler] – damxmare programa ope­ raciul sistemis Semad­ genlobaSi. asEmbler­i [ingl. s. astheneia] – (me­ dic. gavrcelebulia samxreT cimbiris. ¥ arqiteqturuli. eqspedicia.  a. samuSaoebi. ufrosi] – (ist. asEptika [berZ. aadvilebs Semdgom teqno­ logiur operacias – ke­ pavs. Sua da centraluri aziis mTebSi. xuroTmoZRvreba). asamblEa [fr. assamblage] – zvris sxvadasxva ganakveTze . assenbliée kreba] – raime saerTaSoriso or­ ganizaciis wevrTa kreba. Arqtika < [laT. Zegli.). asamblaJ­i [fr..) fizikuri da nervuli nagebobis daproeqteba. archôn (archōntos) mmarTveli. nagebobis stili (qarT. gadawyveta. yinuli. aTen­ Si. a. a.  arqtikasi. Arxar­i [Turq. a.  gaeros generaluri a. umaRlesi Tanamdebobis pi­ ri Zvel saberZneTSi. ansambli.  a. Arqont­i [berZ.

figura. 2. assimilleren] – 1.  a. sisuste. assortiment] – sxvadasxva saqoneli (na­ warmi). assorti SerCeuli raime specialurad SerCe­ uli narevi. mezobel bgerasTan.) organizmis mier gareSe nivTierebis SeTvi­ sebis procesi. ¥ asketuri. uaris Tqma yovelgvar am­ qveyniur siamovnebaze. uRonoba.  Sokoladis a. saukeTeso sportsmenzedac ityvian.-55medic. mimsgavseba] da asi­ milQreba [ger. askētēs] – 1. ascētē rameSi movarjiSe] – askeptizmis mimdevari. eqimis TanaSemwe leqciaze an gamocdaze da sxva.  profesoris a.) erTi bgeris sruli an nawilobrivi damsgavseba aso meore.) qaRaldis fuli. Asket­i [berZ. (biol. ukiduresi TavSekaveba. piri.  asimetriuli Scd. asymmetria] – simetriis uqonloba an darRveva. asignAcia [fr. sxe­ ulis daTrgunvas da am gziT zneobrivi sasufevlis miRwevas. romelic exmareba specialists muSaobaSi (mag. assistens (assistentis) damxmare. ¥ asimetriuli. damsgav­ seba. (wign. 2. asthma] – gamow­ veulia gulis an grZnobebis daavadebiT. askEtizm­i [germ. as. 3. asimEtria [berZ. cxovreba.) romelime xalxis erovnuli Taviseburebebis moSla da misi gaTqvefa sxva xalxSi.  a. sahaero brZolebis virtuozi. damswre] – 1. 2. ro­ melmac garkveuli raode­ nobis mtris TviTmfrinavi Camoagdo. asimilAcia [< laT. saxelganTqmuli mfrinavi­ gamanadgurebeli.).romelic qadagebs ukidures TavSekavebas. asortQment­i [fr. kiko. Asketismus berZ. assignation] – (moZ. As­i [< fr.  kaTedris a. . 2. umcrosi maswavleblis Tanamdeboba umaRles sas­ wavlebelSi. (lingv. asQstent­i [laT. religiuri moZRvreba.  asimiliacia Scd. AsTma [berZ. assimilatio msgavseba. tuzi] – 1. Asort­i [fr.

aspQrant­i [laT.).). ada­ mianTa an organizaciaTa gaerTianeba. sinon. mov­ lenebs da sxv. 2. Astarte [berZ. ¥ saaspiranto. iseTi kavSiri. mi­ wis. aseTi an iseTi Sesruleba. as­ tartis kultma gavlena moaxdina saberZneTis kul­ tze – afroditisa.  a. SeerTeba] – 1. assotiotio vu­ erTeb. SenaerTi. mcire planetebi. assozieren asociaciis wevrad gax­ doma]: asocirebuli wevri – arasruluflebiani wevri raime saerTaSoriso or­ . avtomobilis a. aspiratio amo­ sunTqva] – (medic. risame jgufi.  s. ¥ asociaciuri. saxe). aspirantus – laT. aspirans (aspirantis) vinc eswrafvis rasme] – piri.). saxe] – 1. kavSiri. gamocdebi.  molekulaTa a: 3. (gramat. Astartç – Zv. Aspeqt­i [laT.  sruli a.  sakiTxis ganxilva sxvadasxva a. 2. aspectus Sexe­ duleba. war­ modgenaTa Soris.(qarT. astēr varskvlavi da eidos saxe] – (astr..  daswrebuli a.] – sirielTa da finikielTa mTavari qalRmerTi. rodesac erTs meoris gamowveva Se­ uZlia.) zmnis kategoria.  a. aspirAntura [germ. asociAcia [laT. raime da­ avadebis Sedegad sxeulis RruSi dagrovebuli si­ Txis an haeris amosrutva (SpriciT an ufro rTuli xelsawyoTi). amxana­ goba. nayofierebisa da siy­ varulis mfarveli. aspirAcia [laT.  mecnier muSakTa a. rome­ lime qveynis organizacia).  aspekti Scd. romelic samecniero – kvleviTi an pedagogiur moRvaweobisaTvis emzadeba (umaRles saswavlebelSi an samecniero – kvleviT dawesebulebaSi). asocirEbuli [germ.).] – aspirantebis momzadebis sistema.-iT. msgavsebis mixedviT. ebr. asteroQdeb­i [berZ. romlebic brunaven mzis  mdidari a. usrulo a. Tvalsazrisi. (wign. (fsiq. romliTac ganixilaven sagnebs.asp -56ganizaciisa (qveyana. kavSiri. aCvenebs dasrulebulia Tu ara moqmedeba.

a. astrologia] – mecniereba. mnaTobebTan mistikurad dakavSirebuli. umTavresad marsi­ sa da iupiteris orbitebs Soris. moZRvreba astronomiul gazomvaTa meTodebis Sesaxeb (cis mna­ asf TobTa zusti mdebareobis gansazRvra. astro. uar­ yofiTi nawili da sphzô vZger] – (medic. astrOnavt­i _ igivea. ¥ astrofizikuri. asphyxia. [berZ. maT agebulebas. ¥ astronomiuli. sinon. Astra [berZ.  abasTumnis a. astrofQzika – fizikis na­ wili.  a. ro­ melic swavlobs cis sxe­ ulebs. sulis xuTva (Jangbadis naklebo­ bis gamo). asfQqsia [berZ.  amerikeli a.  astronomia. astronAvtika [berZ. astron varskvlavi da metreô vzomav] – astronomiis erT – erTi mTavari nawili. astro varskvlavi] – balaxovani dekoratiuli mcenare.-ebi.-57garSemo. ro­ melic cdilobs iwinas­ warmetyvelos adamianis momavali varskvlavTa gan­ lagebis mixedviT (qarT.  a. astralis] – varskvlaviseburi: vars­ kvlavisa: cis sxeulebTan. wi­ Teli da TeTri usuno yva­ vili. astromEtria [berZ. aqvs iisferi. astron varskvlavi] – rTul sityvebSi aRniS­ navs `varskvlavuri.. astron varskvlavebi da nautikē zRvaosnoba] _ igivea. drois gazomva da sxv.). mra­ valniSna ricxvebze. astronomQuli ricxvebi _ iTqmis Zalian did. dakvirveba. observatoria. prognozi. rac kosmonavti. varskvlavTmcodne­ oba). astrAlur­i [laT. ¥ astrologiuri. romelic Seiswavlis cis sxeulebs fizikur Tvi­ sebebs da qimiur Semadgen­ lobas. astrolOgia [germ. weli. war­ moSobas..moZraobis kanonebs da sxv. vars­ kvlavisa~. astronomia – astron varskvlavi da nomos kanoni] – mecniereba. astronOmia [berZ. romelic dakav­ Sirebulia varskvlavebTan.). . rac kosmonavtika.

w.).ata -58-  ateliisa Scd. moba] – visime saqmiani kva­ AtaSe–kEis­i [ingl. berZ. attestos va­ mowmeb. codnis donis case fr. atelier] – 1. komisia. vamtkiceb] – 1. valo. rac da­ saxeb. `di p­ melTa a. attachélifikaciis.. – Zv. pis. romelsac zRvis sadgomi foto­. kino­ an te­ brZanebiT mxrebze ekida legadaRebisaTvis. atavus pa­ . di plo­ 2. romlis mixedviTac  samxedro a. miniWebis Sesaxeb. sabuTi. attaché] – 1.  saqarTvelos a.] _ patara brtye­ gansaZRvra. vris an moqandakis sa­ Atlant­i [berZ.  satelevizio a. ¥ ataSesi. modebis atelie – samker­ Atlas­i – 1. tats 1962 ­ 1994 wlebSi. ¥ saatestacio. cis TaRi (kamara). kavSirSi ase ewodeboda sa­ 2.). saerTod risame Sualo ganaTlebis ates­ gadmonaSTi. dabali di plomatiuri xelfasis garkveul nawils rangi sagareo saqmeTa sa­ iRebs misi ojaxis romelime ministros uwyebaSi. mxat­  s. maxasiaTebelia misi So­ simwifis atestati – sabWoTa reuli winaprebisaTvis. samxedro mosamsaxuris 2. miTis mixedviT. atestAcia [laT. lomati~. winapari] – 1. Soreuli atEstat­i [laT. atAvizm­i [< laT. specialurad mowyobili titani. wevri. (biol. 3. attestatio mow­  ataSisa Scd. papis mama. cialist­konsultantia. msofli¥ ateliesi. atlas (Attlantis)] xelosno. e. co­ oficialuri sabuTi sas­ cxal organizmSi iseTi wavleblis damTavrebis Se­ niSnis gamovlena. geografiuli rukebis krebuli. romelic raime dargis spe­  profesoris a. 2. AtaSe [fr. (gadat. mowmoba samecniero an ra­ matiur warmomadgenlebTan ime specialuri wodebis myofi Tanamdebobis piri. atElie [fr. li Cemodani dokumentebis  dawesebulebis TanamSrogadasatanad.

iaraRi. ¥ atomuri (qarT. aUdit­i [ingl. (wign. garemo pi­ robebi. 1. birTvuli).  niSandebuli a. prezidentTan. airisebri sxeulebis wne­ vis sazomi erTeuli. kuTvnileba] – 1. audiovizuAlur­i [laT. audientia mos­ mena] – oficialuri miReba saxelmwifos maRali Ta­ namdebobis piris mier. (filos. naxazebis.  audencia Scd. atmos. 2. efeqturi sacurao an saestrado nomeri. ¥ atmosferuli. atmOsfero [laT. 2. audiEncia [laT. a. garemocva  megobruli a.  enebis Seswavlis a. audit] – or­ ganizaciis. (mniSv.romelic Sedgeba atomgulisa da eleqtronebisagan. 3. tiri da misT. dedamiwis an sxva ciuri sxeulis (planetis) airisebri garsi. 3­isaTvis). atoll < maldi­ viuridan atolu] – rgoli­ seburi marjnis kunZuli (romlis SuaSic moqceulia laguna). yinulmWreli.) sagnis an movlenis ZiriTadi arsebiTi Tvi­ seba. 2. krebuli.  elCis a. gadat. naleqebi.  a.mde miaCndaT nivTierebis aud ganuyofel nawilakad (aqe­ dan saxelwodeba).-59os a. ana­ orTqli da sphaira sfero. sinon.bir­ Tvi] – 1. attraction] – 1. firmis dawe­ .  anatomiuri a. romelic gamosaxuli iyo pirvel am­ gvar krebulze]. – ebi. Atlantis) – sa­ xelis mixedviT.  a. audire smena da visualis mxedvelobiT] – mxedvelo­ bisa da smenis erTdroul aRqmaze dafuZnebuli.). v. risame damaxasiaTe­ beli niSani. saxalxo seirnobis adgi­ lebSi (parkebSi) mowyobili gasarTobi: karuseli. saqa­ nela. atraqcQon­i [fr. (wign. attributum Tviseba.  a.-s zeda fenebi. atrQbut­i [laT. Atol­i [ingl. tabulebis.  atmosfera Scd.). 2. Atlas (naT. Atom­i [berZ. me­20 s. naxa­ tebis da misT. atomos ganuyo­ feli] – qimiuri elementis umciresi nawilaki. –ri meTodi. [miTologiuri atlantis – berZ. wneva. a.

cxenebis a. auktion < laT. 2. aui] – CrdiloeT kavkasiis mTielebis (agreT­ ve Sua aziis zogi xalxis) sofeli. Afera [fr. fulis Sovna motyuebiT (sinon. a. saso­ warkveTilebis) gamovlena. ¥ aferisa. avtomobilebis a. nivTebis ga­ yidva. TaRliToba). mag.). bneli ram wamowyebiT fu­ lis mogebis mizniT. Afiqs­i [laT. auto da fe sarwmunoebis aqti] _ ere­ tikosTa da maT TxzulebaTa saWiro dawva inkviziciis ganaCenis mixedviT. romelsac . moxsenebis msme­ nelTa erToblioba. romelsac aqvs gramatikuli (da ara sag­ nobrivi) mniSvneloba. ¥ auqcionisti. autsider] – 1.aud -60gamarjvebis Sansi ara aqvs. doRSi: cxeni. sadac kiTxuloben leqsebs. s. vneba] – Zlieri gancdis (gan­ risxebis.  universitetis a. leqciis.  wignebis a. affaire] – saxifaTo. – ebi. auqcQon­i [germ. darbazi. s. N 100. autOdafe [port. (medic. raime qonebis. auditorium] – 1. xiluli SeiZleba iyos Saravandedis saxiT. raime SejibrebaSi erT­ erTi bolo adgilze myofi gundi an sportsmeni. auctionis) zrda. affixus mimagre­ buli] – (lingv. TaRliTi.) sityvis nawili. Aura [berZ.  aferasi. vaWroba. sityvaSi – a-Sen-eb-s – a-. (sp. sebulebis finansuri moR­ vaweobis forma. autsaQder­i [inl. romelic aferas sCadis (TaRliTobs). aura niavis qrola] – 1.] – sajaro vaWrobiT.  mravalricxovani a.). moedani. adamianis sulis gamov­ lineba. afiora Scd.. romlebic win uswrebs da­ avadebis Secvlas: xSirad gamoxatulia niavis qrolis SegrZnebiT. aRtacebis. auctio (laT. Afeqt­i [laT. afErist­i – piri.. rodesac es qoneba (nivTi) rCeba yvelaze met safasuris gadamxdels. vaWroba. saauqciono. affecfus su­ lieri mRelvareba.  s. moxsenebebs da misT. 2. didi oTaxi an darbazi. yalTabandoba. auditOria [laT. Aul­i [Turq. epilefsiis an isteriis dros – simptomebi. 2.

aqEront­i [berZ. afOrizm­i [berZ. Aqat­i [berZ. accelero avaCqareb] da aqcele­ rAtor­i 1. Acheron (acherontos)] – berZnul miTo­ logiaSi: mdinare miwisqveSa samefoSi. accessoire] da . romelic Seicavs mniSvnelovan azrs. leqciisa da misT.da ­s afiqsebia.-61-eb. romelic daibada zRvis qafidan. aqsesUar­i [fr. aphônia simunje] – xmis dakargva saxmo si­ mebis an nervuli sistemis daavadebis Sedegad. saqveynod gatana. aCqarebuli zrda – ganviTareba. farTod gaxmaureba risame. mozardTa sqe­ sobrivi momwifebis da si­ maRlis momatebis (agreTve gonebrivi ganviTarebis) aC­ qareba. ¥ aforizmuli. Sesaxaeb: gamoakraven xolme xalxis TavSeyris adgilebSi. aqselerAcia da aqcele­ rAcia [laT. Aphroditē] – berZnul miTologiaSi: siyvarulsa da silamazis RmerTi. pedali. koncertis. saparado for­ mis (mundiris) nawili _ bunikebiani wnuli samxre zonari oqromkedisa an sirmisa. Achselband] – zogi qveynis armiaSi: ge­ nerlis. adiutantis. ayiyi. Stabis oficris. afficke gancxadeba] – msxvili asoebiT dawerili an dabeWdili gancxadeba warmodgenis. 2. attershock] – Zlieri miwisZvris momdevno susti biZgi mTavari keris maxloblad. AfiSa [fr. acceleratio] – bavSvTa. sibr­ Znes. afiSQreba [fr. aphorismon gamonaTqvami. aqselerAtor­i [< laT. stili. aqs naxevrad Zvirfasi qva. mowyobiloba. kvar­ cis nairsaxeoba. aqsElband­i [germ. afrOdite [berZ. lakoniuri ga­ moTqma. afficta] – sajarod. afOnia [berZ. achatçs] – minerali.-ebi. romelic awesrigebs saw­ vavi narevis miwodeba kar­ buratoridan Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi brunvaTa raodenobis Sesacvlelad. aTetErSok­i [ind. gansazRvra] – daxvewili. romelic amoqme­ debs am mowyobiloba.  aqselbanti Scd.  a.  rusTvelis a.

actus] – 1. axiôma sayo­ vis). raime organizaciis. moqmedi nawili. mniS­  s. (Teatr. gadat. axôn 3. romelSic leba. dawesebulebaSi. risame kuTvnileba. raime uri). WeSmariteba. pa­  aqsiomaturi Scd. 3­isaT­ aqsQoma [berZ. 2. ¥ saaqto (mniSvn. iniciativiani da  geometriuli a. magram aucilebelia sxva Aqtiv­i [laT. actualis] – oficialuri sabuTi. pasiAqt­i [laT.). amosavlad miRebuli de­  erTaqtiani baleti. saqoneli da sxv.  a. TavisTavad 2. sazeimo kreba saswavlo axlavs mTavris ZiriTads. risme damadasturebeli aqtuAlur­i [laT.) meorexaris­  mesame a. (wign.)... rialuri faseuloba (fu­ ¥ aqsiomuri. 2. oba. furceli. rac 4. adamiani. darbazi. warmoebis ba­ cxadi WeSmariteba. vnelovani. xovani. calkeuli moqmedeba. gadat.) da  a. (wign. li. udavo] – 1. debulebis dasamtkiceb­ koleqtivis yvelaze mo­ lad. romelic TviTon tiani warmodgena.aqs -62- mr. debu­ lansis nawili. ar aris damtkicebuli. winave. romelic ar saWiro­ Sedis yvela saxis mate­ ebs damtkicebas. aqtiani (mniSvn. 2. didad mniSvnelovani Ta­ . sivi). ueWvo. nawili. da­ wesi. (gram. 3. (buxhalt. Teatraluri warmodgenis Tebi. ama Tu im mecnierebaSi . ucxromeli (sapirisp. naxazze sagnis gamosaxvis ¥ aqtiuri – energiuli.  samoqalaqo mdgomareobis wvrilwvrili sasceno niv­ a. damatebiTi ram. 3. 2. a. pativiscemis saaqto darbazi – sxdomaTa Rirsi. 3­isaTvis). monawile keTili nebis a. activus moqmedi] – 1. velTaod miRebuli. moTxovnebi sapirisp. aqsonomEtria [berZ.) zmnis moqmedebiTi RerZi da metreô vzomav] – gvari. oraqbuleba.). aqsesuarebi – 1.

Aqciz­i [fr. S. (lingv. s. (gadat.  saaqcio.) xmis aweva sityvis romelime marcvalze. accise] – arapir­ dapiri gadasaxadi farTo act moxmarebis sagnebze. kapitali. rac SeiZleba axasiaTebdes ara­ mSobliur enaze molapara­ kes.-63namedrove moTxovnilebaTa Sesabamisi. xazgasma (mxatvrul nawarmoebebSi. Saqari. saWirboroto. aqcia 1) mflo­ beli. arab. tembris Secvala da sxva). ritmuli maxvili. acEton­i [laT. kompania. romelic ukravs Tars. s. sazogadoeba. 2. rolic mis mflo­ bels aZlevs saaqcio sazogadoebis kapitals mo­ gebidan garkveul nawilis (wilis. Aqcent­i [laT. max­ vili. wirvis dros mRvdeli ixsenebs gansvenebulebs. (mus.  di plomatiuri a. Aqcia1 [fr.). accentus] – 1. saaqcio wamowyebis monawile. 3. didi gamoyeneba aqvs teqnikaSi. romlebic rveulSi uweria. agapamo ­ didi pativiT miReba an gacileba] – mosaxsenebeli. ASuR­i [Turq.. aqciOner­i [fr. action] – farani qa­ Raldi. actionnaire] – aqciebis (ix. dividendis) miRebis uflebas.) calke bgeris (rit­ muli gagrZeleba.) raime miznis mi­ saRwevad wamowyebuli moq­ medeba. sityvaSi da a. ¥ saaqcio. qristes ukanaskneli serobis mosa­ gonebeli saRamo. actio moqmedeba] – (wign. statiaSi. ARap­i [berZ. acetum Zmari] – organuli naerTi.). CvenSi ga­ igivebulia qelexTan. āsiq mijnuri] – upiratesad mus­ limanur qveynebSi: mgosani. 4. Taviseburi warmoTqma. atkenazi] – ev­ ropeli ebraelebi. āsik. Tambaqo da sxv. . romlebmac Seqmnes didad ganviTarebuli kultura. aSqEnaz­i [ebr. ro­ goricaa Cai. ufero siTxe.  s. Aqcia2 [laT. sazs an qamanCas an sxva sakravs da zed amRerebs sakuTar leqsebs. actEkeb­i – meqsikis indielebi.  saaqcionero Scd. politikuri a.

ze.. baal < Zv. 4. bagage] _ mgzav­ 3. mTeli dedamiwis zurgze]  turistul-saeqskursio b.] badmQnton­i [ingl. badminton < inglisis erT­erTi qala­ _ Zveli semitebis (finiki­ qis saxelidan] _ CogburTis elebis.­Si a.axu -64-  s. ebraelebisa da sxv. axUnd­i [spars. Wiro materialur­teqnikur ¥ sabagaJo. TviTmfrinaviT da misT. ganyofileba (sadgurSi).) sa­ cdilobdnen aeSenebinaT fuZveli. gemiT. vagoni. maRla gaWi­ nayofierebis warmarTuli muli badis Tavze CogniT RvTaeba. amiT ganrisxebulma ri b. faseulobaTa. sayrdeni risame. samSeneblo Tebi matarebliT. SefuTuli niv­ sasursaTo b. âchûnd maswav­ lebeli] – mahmadianebSi: sjulis mcodne. pirobaTa er­ ieroglifuri damwerloba. mTavari sawyobi. . aurzaurze [bibliuri  badmingtoni Scd. mooqrovili) xis Tamasa CarCoebisTvis (su­ raTebisa. socialuki. bAal­i [berZ. 2. babilonis caTambjeni koS­  materialuri b. RmerTma auria maTi enebi. basis safuZveli] _ 1. ebr. base < berZn. SfoT­ burTs _ volans. gadmocemiT msoflio war­ Rvnis Semdeg adamianebi bAza [fr. masaslebis b.. me­18 s. Tavmosayreli an dasay­ amitom erTmaneTisa aRar rdeni punqti raime moqme­ esmodaT­ra da gaifantnen debisaTvis. bageti agreTve ga­ moiyeneba binis Werisa da b kedlebis mosaxatavad. baguette] _ mxat­ vrulad gaformebuli (Se­ Rebili.) msgavsi TamaSi. bAgaJ­i [fr. bAget­i [fr. (wign. risame arsebobisaTvis sa­ gadasatanad. ris bargi. portretebisa) da karnizebisaTvis (lavgar­ dani). (raketiT) isvrian korpis babQlonis gOdoli _ iTqmis an plastmasis Zabrisebur areul­dareulobaze. s.­ebis saxelmwifo dai pyres espanelebma.

 batiskafi Scd.  saaviacio b. filosofiuri Sexedulebani da maTi Se­ sabamisi dawesebulebani).).  bazilikasi Scd. qveynis SeiaraRebuli Za­ lebis sayrdeni punqti Tavis an sxvis teritoriaze. re­ ligiuri. . sawarmoo urTierTobaTa erTobli­ oba. baTQskafi [berZ. samxedrosazRvao b. baQdar­i [< rus.-65Toblioba.  baidarisa. sawyobi. baiAder­i [fr.] _ indoeTSi: sakul­ to taZris mocekvave qa­ li.  baiaderisa  baiaderasi Scd.  baidarka. bazaltes] _ vulkanuri warmoSobis qa­ ni. msubuqi mrewvelobisaTvis. bAzalt­i [laT. risame sa­ fuZveli. bAzis­i [berZ. keramikul da minis mrewvelobaSi. bazQlik­a [laT. basis safuZveli] _ 1. 2. swor­ kuTxa.  urbnisis b. 3­isaTvis). Байдарка] _ viwro da msubuqi sportuli erT­ an oradgiliani navi. monacemebis baza _ mona­ cemebis erToblioba. marTaven orlapotiani niC­ biT. fundamenti. basilica < berZn. ¥ sabazo (mniSv. mesaqonleobis sakvebi b.  baiaderi sxvaa (ix. yovel baziss aqvs Tavisi Sesaferisi zed­ naSeni (politikuri.. bathos siRrme da skaphos gemi] _ zRvis siR­ rmis gamosakvlevi aparati (Wurvi). gav­ rcelebuli iyo gviandel antikur xanaSi da Sua sa­ ukuneebSi.  b.  nedleulis b. bayadére < port. bai ¥ bazilikisa. basilikê mefis sax­ li] _ wagrZelebuli. 1. ugumbaTo taZari. sazogadoebis ekonomi­ kuri wyobileba. rom­ lebic gankuTvnilia Se­ naxvis. baidarasi Scd. Cveulebriv. dagrovebisa da damuSavebisaTvis kompiute­ ris meSveobiT. Savi feris. iyeneben samSeneblo saq­ meSi. 6. 7. 2.  s. manZili avtomobilis Rer­ Zebs (xidebs) Soris. 5. reformebisaTvis. agreTve moxetiale mo­ cekvave qali.  avtomobil `kolxidis~ b.

bakAlavr­i [laT. bitis toli. ¥ bakaleisa. byte] _ infor­ li. . fxvieri Cai (dawnexili Ca­  Zvel qarTulSi ixmareboda: isgan. ropis bevr qveyanaSi bakqanAlia [laT. (sinon. Бакалея < arab. burRu­ bAit­i [ingl. reus] _ 1.bai -66- wauli] _ muslimanTa ori bakkãl sunel­saneleblebiT mTavari dResaswaulis sa­ movaWre] _ 1. damTavrebuli. yava. baccarat < geogr. (gadat. rogoricaa Cai. mTlianobas. s. varcli] _ 1. ganyofileba bAix­i [Cin. makaronis nawarmi da maciis sazomi erTeuli. 2. saqonlisa. 2. Backenbart] rigeblad. bak  bakaleasi. WurWeli. ze sakvebis (saWmlis) dasa­ bakEnbard­i [germ. orgia. avzi). saTavsi siTxis Sesanaxad bAkara [fr. benzinis b. kaci. Saqari. baQram­i [Turq.] _ saukeTeso xarisxis romelic gamoiyeneba gem­ broli. bacchanalia udablesi samecniero aka­ < Bacchus baxusi] _ 1. umaR­ saberZneTsa da romSi: Rvi­ les saswavlebelSi: or­ nisa da lxinis RmerTis safexuriani swavlebis dResaswauli.] _ baixis Cai _ (maRaziaSi).  s. bayram dResas­ bakAlea [rus. nikapze gamoparsuli wveri. _ loyebze datovebuli da  wylis b. maRazia an maRaziis seq­ teqnikaSi manqanuri sity­ cia. piuteri amuSavebs rogorc ¥ sabakaleo. Zvel demiuri xarisxi. 8 sxv. sadac es saqoneli iyi­ vis nawili. bAk­i [fr.) pirveli safexuris kurs­ TavaSvebuli drostareba. bac < holand. fqvili. sagobi. gamoTvliT 2. bakaleia. baccalav¥ bakenbardebiani. 2. sax. saqoneli. romelsac kom­ deba. fila Caisagan gan­ sabaylo. baixaos Cai Scd. liTonis bakaleio Scd.  baixao. dasavleTi ev­  b.. saerTo saxel­ xelwodeba (`didi bairami~ wodeba iseTi sasursaTo da `mcire bairami~). bayali _ aseTi sxvavebiT) saqonliT movaWre.

s.. Балаган < spars. ¥ . balAgan­i [rus. miwisZvris.-is gadayra. ebi. Ti nusxa. b. wonasworobis dacva. balancier mxa­ nageboba Teatraluri da ruli. da vefxvi~.) bAlans­i [fr. uReli] _ 1. ormxri­ 2. balansQreba [fr. ¥ sabalo.  wliuri b. miwisZvra.-s aRwevda. saxeldaxelo. balle burTi] _ bu­ 2. kaba. (saub. lisi). ball] _ didi sa­ ¥ sabalanso. bal­i2 [fr. uReli. cekvebi. rome­ naxaoba lic rgolebs gadascems ¥ balaganisa. balagnuri. regulatori (mrgvali sa­ TviT aseTi sanaxaoba. aseT pirwonis saxiT) jibis da nagebobaSi gamarTuli zRvis saaTebSi. mej s. iyeneba sasworebSi. ¥ baladisa. legendaruli an asvlis mosawesrigeblad istoriuli Sinaarsisa. mxruli. ballade] _ 1. rkinigzis vakisze dayri­  baladasi Scd. balancer] _  s. droebiTi (slange) < fr. sinon.. bAlada [fr. cekvao saRamo (sinon. gadat.  b. 2. pasiuri b. xelsawyoebSi da misT. baliani. s.  Tokze b. balancier 1. balaxani _ aivani] _ balAnsir­i [germ. ze... aqtiuri b. mcire bAlast­i [ingl.. mTavari sacirko sanaxaobisaTvis. zomis satrfialo leqsi tvirTi aerostatis haerSi zRapruli. `moyme samtkiceblad (qarT. aRricxva. an gemis wonasworobis gan­  qarTuli-xalxuri b. Sileris b. saval­gasavlis Sefardebi­  Relva rva b. ballast] _ 1. saxalxo seirnobaze) 2. ukuqceviT moZraobas.) uxamsi sa­ vi berketi manqanebSi.-67- bal bAl­i1 [fr. li xvinWa da RorRi Spa­ . TxrobiTi xasiaTisa. angariSi.) vokaluri an ins­ trumentuli nawarmoebi nebis raime movlenis (qaris. zRvis Relvis. (mus.simZime). sazom Scd. qanqaris (icodnen Zvelad bazrobeb­ Semcvleli. gamo­  balagnisa. fr.-is Sedgena... balance] _ Semo­ Zalis sazomi erTeuli.  oTx b.

balleto] berZn. rizontis mimarT garkveuli  adanis b. musika. balsamor] _ 3. farduli] _ iyeneben medicinasa da teq­ (moZv. moZraobis 2.) 1. balistQkuri rAketa _ ¥ baletmaisterisa. gadat. traeqtoria. ballerina] _ ba­ ballô gadavisvri] _ Zvelad: letis msaxiobi mocekvave lodsatyorcni manqana. Tul­mokazmuli Cardaxi dabalzAmeba _ (gvamis) gaJ­ svetebze. romelic frenaSi  baletmaistrisa. sxeulis moZraobis kano­  s. zogi mcenaris sqeli wveni. cekviTa da mimikiT gad­ kanonebs. naRmisa da misT. balQstika [germ. tebi. ballistik < bAlet­i [fr. karavi. Teoriuli meqanikis dar­ modgena.-is ostaartilerio Wurvis. s.) zedmeti. nebdnen cixe­simagris ked­ ¥ balerinisa.  balerinasi Scd.) Semurva] non. bAlista [laT. it. baletmeZravis muSaobis damTav­ . raketa. lebis dasangrevad. bAlzam­i [berZn. balErina [it. romelic Se­ lovneba. tyviis. ballista < berZn. meister] _ baletis damdgme­  balistiuri Scd. baletmaQster­i [germ. sacemad. (wign. katafalki). ballet b. ballô gadavisvri] _ _ 1. 2. qvenebs.bal -68- lebisaTvis mdgradobis mi­ isteri Scd. ¥ balistikuri. datani. li reJisori.. romelic swavlobs ho­ musika. cekva. saTeatro cekvis xe­ 1. micvalebulis gasasvene­ romlebic icaven gaxrwni­ beli Cardaxiani etli (si­ sagan [sinon. b. farda. s. mecniereba. iswavlis gasrolili sa­  qarTuli b. iye­ qali. `Jizeli~ kuTxiT gasrolili mZime ¥ sabaleto. ballet. qoreografi. baldacchino fissa da eTerovan zeTebs. usargeblo ram. RenTa iseTi nivTierebebiT. romelic Seicavs sxvadasxva baldAxin­i [it. romelsac axlavs gi. (Zv. mocemuli Teatraluri war­ 2. mdidrulad mor­ nikaSi.

gogirdmJavas b. romelsac iyeneben xarebis brZolaSi (korida­ Si).-is joxi.) kurorti. bAmper­i [ingl. msjeloba.-is bileTi. bAmbuk­i [fr.-69rebis Semdeg ecema Tavi­ suflad vardnili sxeulis traeqtoriiT. bumper Zlieri dartyma] _ avtomobilis mowyobiloba (nawili). bal­maskArad­i _ bali2 da maskaradi. b. qandara ewo­ deboda).  b.-is skami. balneolOgia [laT. b. tro­ pikuli balaxovani mcenare. ro­ melic amcirebs avariuli dartymis (dajaxebis Zalas. balustradasi Scd. romelic Seiswavlis mine­ raluri wylebisa da ta­ laxis samkurnalo gamo­ yenebis meTodebs.  mesame iarusis b. banderilQero [esp.. balcon] _ mayu­ rebelTa adgilebi Teatris Sua da zeda iarusebze (Zvelad sul zeda iarusis balkons. 2. balUstrada [fr. aqvs msxvili. ban ¥ balustradisa. banderrila] _ bafTebiT Semkuli pata­ ra Subi. bAlon­i [fr. ballon Rru sfero] _ miwis. rezinis an sxv. b. mogrZo foT­ lebi da mogrZo fqvilovani tkbili nayofi. balustrada < it. . banderQlia [esp.  aivani Scd. rome­ lic SeiaraRebulia bande­ riliiT. liTonis.-is pirveli rigi. balneum abano da berZn.  terasis b. bAlkon­i [fr.  b. bAnan­i [esp. sadac iaffasiani adgilebi iyo. banano] _ 1. logos moZ­ Rvreba] _ medicinis dargi. banderillero] _ espaneTSi xarebTan qveiTad mebrZoli. b. sabalneologio. aqvs damuxluli magari Rru Rero.  baliustrada.  b. erT­erTi jiSis vaSli.] _ rikulebiani moajiri. (s. xumroba. ¥ balneologiuri. masalis daxuruli WurWeli siTxeebisa da airebisaTvis.  Jangbadis b. banAluri [<fr. originalurobas mok­ lebuli. kibis b.. banal] _ siax­ les. bambou < malaiuri bambu] _ tropikuli da sub­ tropikuli mcenare..

 wignis gagzavna b. romelic oqros monetis magivrobas eweva. germ. valauvali. gavrcelebulia ZiriTadad aSS­Si.ban -70- bandErol­i [fr.  zneobrivi b.-iT. warmoeba­dawesebule­ ba an banki. miaCnia.] _ giganturi xe _ `maimunis xe~. is.  kompiuteruli monacemebis b. Senaxuli informaciis er­ Toblioba. banderolle] _ bAnko [it.. si an kursi. warmoiSva XVII saukuneSi. banco banki] _ fa­ 1.  s. romlis mi­ xedviTac banki awarmoebs fasiani qaRaldebis yidva­ gayidvas. qaRaldis lenti. isxams kitris msgavs did nayofs. valis gadaxdis unarmoklebuli. 2. s. baObab­i [eTiop. bAnknot­i [ingl. bAptist­i _ baptizmis mimde­ vari. romel­ sac aweria misamarTi. 2. uaryofs bevr sa­ eklesio wess. s. dgomela . bileTi.. safosto gzavnilze Se­ mokruli qaRaldi. baptizô vnaT­ lav] _ protestantuli qristianuli mimdinareoba. sxvadasxva daculi. bAptizm­i [berZn. banquet] _ sazeimo wveuleba. bAnket­i [fr.  saxelmwifo b. 1­saTvis). vinc sruli marcxi ganicada. Semok­ ruli savaWro saqonelze (xeluxleblobis niSnad). operaciebi. Cveulebriv. gadat. saqme. banquier] _ bankis patroni an msxvili aqcioneri. 2. ¥ sabanketo. am wesiT SefuTuli gzavni­ li. ¥ sabanko (mniSv. banqueroutier. komerciuli b. darbazi. aRmoCnda uunaro. Bankier < fr. bAnk­i [fr. Semnaxveli b. bAr­i1 [ingl.romelic imarTeba visime pativsacemad an raime movlenis aRsaniSnavad. banque] _ 1. bancerotte gatexili banki] _ 1. xarobs tropikul af­ rikaSi. bAnkir­i [germ.  s. bank-note] _ sabanko bileTi. Bankerott < it. msxvili sakredito dawesebuleba. gadat. rom mxolod mozrdili adamia­ nebis monaTvlaa dasaSvebi. gakotrebuli piri. bar] _ patara kafe. bAnkrot­i [fr. sadac.

(qarT.5 l­mde). gadalaxa (daZ­ lia). ukulturo. 3. veluri ada­ miani.5­dan 163. mamakacis xma. romelic odnav aris amoburcul brtyel zedapirze Tavisi sava­ raudo moculobis naxe­ varze naklebad (Sdr. baraque] _ dro­ ebiTi msubuqi sacxovrebe­ li nageboba. dabrkoleba. dabali tixari. romelic unda gadalaxon (mag. Tarji).). moajiri. morebi da sxv. barQton­i [it.  cxenma b. bArel­i [ingl. barriere] _ 1. saSualo zomis spilen­ .-71Seeqcevian saWmels da sas­ mels. bAr­i2 [berZ. b-ze brZola. ZiriTadad alko­ hols. aseTi xmis mqone momRerali. barQkada [fr. ¥ barbarosuli. 2. sinon. barelQef­i [fr. horeliefi). baraJQreba _ TviTmfrinavebis patrulireba haerSi mtris aviaciis Tavdasxmisagan obieqtebis dasacavad. barbArizm­i [berZ. (ist.  barmEni. mor­ benlebma. barricade] _ Tav­ dasacavi Caxergili didi sagnebi (miwiT savse tom­ rebi. barQer­i [fr. ucxouri eni­ dan saWiroebis gareSe Se­ mosuli sityva. romelic Seqmnilia sxva enis norme­ bis mixedviT. barrel patara kasri] _ inglisSi. aSS­Si da zog sxva qveyanaSi: te­ vadobis da moculobis sa­ bar zomi (daaxloebiT 115. 2. barbaros] _ 1. saSualo tenorsa da bass Soris.  b. barus simZime] _ at­ mosferuli wnevis sazomi erTeuli. zRu­ de.-is ageba. gadat. baritono < berZ. cxenosnebma da sxv. barbaros ucxo] _ ama Tu im bune­ bisaTvis Seuferebeli si­ tyva an gamoTqma. raime moq­ medebis Semaferxebeli ga­ remoeba. barbAros­i [berZ.  b. araromaeli). barytonos uxeSxmiani] _ 1. 3.  barikadi Scd. risame. 2. saqcieli.) Zveli ber­ Znebisa da romaelebis sityvaxmarebaSi: ucxouri (araberZeni. bArak­i [berZ. bar-relief dabali reliefi] _ skulpturuli gamosa­ xuleba.) quCis brZolebis dros.

mfri­ navebisa da kosmonavtebis sawvrTnelad da sxv. romelSic qmnian atmosferoze dabal (an maRal) wnevas. wvrilmani ga­ dazidvebisaTvis (qarT.­is mxatvruli stili evro­ pul xelovnebaSi (gansa­ kuTrebiT arqiteqturaSi). RvlarWniloba. barge] _ satvirTo gemi. baro Tavisufali] _ dasavleT evropis qveynebSi Tavadaznauruli tituli. bArJa [fr. de­ koratiuli wvrilmanebis saWarbe. stili. baros simZime da camera oTaxi] _ rTul si­ tyvebSi uCvenebs mocemuli sityvebis damokidebulebas simZimesTan.  vercxliswylis b..  saxanZro b. baros sim­ Zime da metreo vzomav] _ atmosferuli wnevis sa­ zomi xelsawyo.  barometri. barOnesa [ingl. iyeneben safreni aparatebis xelsa­ wyoTa gamosacdelad. didi mravalniCbiani navi. aseTi simReris stili instrumentuli an vokaluri nawarmoebi. karapa).] _ baronis coli an qa­ liSvili.  b. grafze dabali. ¥ barokuli. RvlarWnili < port. barkas] _ 1. Sedis sasule orkestris Semad­ genlobaSi. barOmetr­i [berZ. ¥ barkarolisa. kar­ Wapi). [berZ. barocco iCxibi. damaxasiaTebelia grandio­ zuloba. sinon. romelic buqsiriT moZraobs (qarT.. iyeneben amindis cvlilebis prog­ nozisaTvis. baros sim­ Zime da camera oTaxi] _ her­ metuli kamera. ¥ barJisa. barkarola < barka navi] _ 1. barokAmera [berZ. venecieli menaveebis (gondolierebis) simRera. . patara damxmare gemi. wnevasTan. bAron­i [berZ.bar -72- Zis Casaberi sakravi. baron < Zv. si­ non. baroco araswori (margalitis formaze)] _ me­16­18 ss. ¥baronesisa baronesasi Scd. bArkas­i [holand.  barkarolasi Scd. bAroko [it. 2. barkArola [< it. baro. baroness < fr. iyene­ ben navsadgurebSi gemebis sabuqsired.  Caikovskis b. 2. germ.

saidanac cecxls uSendnen Semoseul mters.. .  msroleli b. batAlia [fr. aTaseuli). batareia. bani. dabali registris simebiani an sasule musikaluri sak­ ravi. 3. (s.  sacecxle b. brZolis sce­ nebis amsaxveli. b. mamakacis yvelaze dabali xma.  sazenito b. batalQon­i [fr. batAluri [<fr. satanko b. saqonlis b. ci­ xe­simagris galavanis ku­ TxeebSi datanebuli xuT­ kuTxedis formis nageboba. romelic warmoadgens erTmaneTTan SeerTebul ramdenime sav­ sebiT erTgvar nawils..  bataria.  galvanuri b. mowyobiloba. batalle] _ (wign.-is cecxli.) garigeba.) brZola. bastQlia [fr. (s. es dRe iTvleba safrangeTis erov­ nul dResaswaulad. aseTi xmis mqone momRerali. orTqliT gaTbobis b. 3. bArter­i [ingl. Janri xelovnebaSi.) gacvla. dvrini.  b. bani. dasayrdeni. sinon. rom­ lis drosac valutis ga­ daxda ar aris saWiro da Tanabrad Sefasebuli saqo­ neli icvleba erTmaneTSi. ¥ batareisa. bastille] _ cixe­ simagre da saxelmwifo sapyrobile parizSi me­14­ 18 ss. saqonelgacvla] _ sagareo vaWrobaSi: gawo­ nasworebuli vaWroba. bastion] _ 1. ferwera. ro­ melic warmoadgens ram­ denime qvemexis pozicias. ro­ melic 3­4 aseulisagan Sedgeba (qarT. bataille brZo­ la] _ omis. bastQon­i [fr. b. bat 2. bataillon] _ sajaro qveganayofi. gadat. Scd. batArea [fr. ele­ ments. 2. safrangeTis didi revoluciis dasawyisSi 1789 wlis 14 ivliss aiRes ajanyebulebma. burji. basso] _ 1.-73 barJasi Scd. bAs­i [it.. ¥ barteruli da sabartero  b. gamagrebuli adgili.  baTalioni Scd. ram­ denime qvemexisagan Semdgari saartilerio qvedanayofi (Sedis saartilerio divi­ zionSi). batariasi. 2. barter gacvla­ gamocvla. batterie] _ 1.

aRsaniSnavia. romelzedac xtomebs asruleben tanmo­ varjiSeebi.] – TurqeTSi da aR­ mosavleTis zog qveyanaSi: memamule. baqteria baqteria da logos moZR­ vreba] _ mecniereba.bat -74 baqterialuri Scd. ¥ baqteriuli. ¥ qarT. bAtut­i da bAtud­i [fr. mrgvali an wag­ rZelebuli formis puri. 2. ise SinaarsiT: patroni. batErflai [ingl. rac `mfarvels~ niSnavs.  bacilasi Scd. bAxus­i [laT. grZeli. baqteriolOgia [berZ. romelsac SeuZlia daSalos da mospos baq­ teriebi. daavadeba.] – orkuzi­ ani aqlemi. batoud] _ horizontalurad gaWimuli bade. mxiarulebis RmerTi. feodali. igi modis laT. mikro­ biologiis nawili. drostarebis. bacchusi < berZ.  Sokoladis b. baqteriOfag­i [berZ. pat­ ronus­idan. batoni (`batonis” mniSvnelobiT ixmareba saxelis Semdeg) igivea rac bei. romliTac Cadian zRvaSi siRrmeebis gamosakvlevad. brasis nairsaxeoba. ¥ baqteriologiuri. mSTanTqmeli] – vi­ rusi. baqtrQan­i [Turq. bathos siR­ rme da sphaira sfero] _ 1.  daviT-b. bAton­i [fr. bAcila [laT. foladis sferuli kamera. ¥ bacilisa.  b. butterfly pe­ pela] _ sportuli curvis xerxi. laboratoria. batôn joxi] _ 1. baqteria baqteria da plagein. batQsfero [berZ. bEg­i [Turq.. nayinis b. mikrobis saxeoba. rom es sityva TiTqmis ucvlelad aris Semosuli rogorc formiT. plagos mWameli. baqtEria [berZ.  baqteorologia. sakonditro nawarmi patara joxis formis. akrobatebi da sxv. bacillum Cxiri] – Cxirisebri baqteria  tuberkulozis b. romelic Seiswavlis baqteriebs. baqteorologiuri Scd.  b. bakteria Cxiri] _ erTujrediani mikrosko­ puli organizmi. .  baqtrini Scd. zRvis siRrme. batoni sxva warmo­ Sobisaa. bakchos] – romauli miTolo­ giaSi: Rvinis.

bel canto mSvenie­ ri simRera] – (mus.-75- bel bedUin­i [germ.  bezisa Scd. ketburTi. romelic auq­ mebs wina diezs an bemols da aRadgens notis pirvan­ del simaRles. belladonna saucxoo dama. lamazi da elage sarTuli] – 1. bellesletres sityvakazmuli mwer­ loba] – mxatvrul TxrobiTi literatura (moTxrobebi. basic] – programebis erT­erTi ZiriTadi teqnikuri ena saswavlo miznebisaTvis. mzeTunaxavi] – Sxamiani mravalwliani balaxovani mcenare. damaxasia­ Tebelia xmis yvela regist­ . nawarmoebi.) simReris Sesrulebis tradiciuli italiuri manera. beduine < arab. gavr­ celebulia aSS­Si da ing­ lisSi.­is dasawyisSi aSenebul calke saxlebSi. belEtrist­i – mwerali be­ letristikuli nawarmo­ ebTa avtori (sinon. becarre] – (mus) sa­ noto niSani. proza). belzEbel­i [berZ. Smaga. saukeTeso sarTuli. meore. TeatrSi pirveli iarusi. mis foTlebsa da fesvebs far­ Tod iyeneben medicinaSi (tkivilebis gasayuCebel saSualebad da sxv. belAdona [< it.  b. belEtaJ­i [rus. bazburTi. бельэтаж < fr. bacon] – sagan­ gebod gamoyvanili damari­ lebuli an Sebolili Ro­ ris xorci. amfiTeatrsa da benuars Soris. baseball] – burTis sportuli TamaSi CogniT cxra­cxra kacisgan Semdgar or gunds Soris.] – avi suli. bEkon­i [ingl. romanebi) (sinon. beletrQstika [< fr.-is loJa. 2. eSmaki. ¥ bezesi. beelsebul < ebr. sasaxleebSi).­Si da me­20 s. belser kocna] – aT­ qvefili cilisa da Saqris­ gan damzadebuli msubuqi namcxvari. beQsik­i [ingl. ¥ beletristikuli da (da­ saSvebia) beletristuli.romel­ zedac SedarebiT maRali oTaxebi da darbazebia (me­19 s. beQsbol­i [ingl.). bElkanto [it. badawin] – momTabare arabi. novelebi. bEkar­i [fr. bel kargi. germ. bEze [< fr.  b. prozaikosi).

romelic Sedgeba nax­ Sirwyalbadisagan.-is loJa. aorTqlebadi siTxe. koncerti. bestsEler­i [ingl. benzoe] – (teq. sax. bEmol­i [it. gamarTuli mis erT­erTi monawile msaxiobis pativ­ sacemad. warmodgena. romelic iwvis kaSkaSa aliT (indo­ eTis istoriuli olqis – bengalis saxelis mixed­ viT).  si bemoli bengAluri cEcxli – piro­ teqnikuri narevi.  b.  berdanka. benzina < laT. romlis Semosava­ li gadaecema mas (aseT RonisZiebas zogjer hqvia SemoqmedebiTi saRamo). ro­ gorc gamxsneli rezinis mrewvelobaSi. benUar­i [fr.  bengaliuri Scd. s. Zvlebisagan – cximis misaRebad. beta] – berZnuli anbanis meore asos saxeli. bensol] – ufero sawvavi siTxe. notis saxelwodebis Sem­ deg niSnavs: naxevartoniT dabla. berdenka.) ufe­ ro. bestseller < best saukeTeso da sell gayidva] – yvelaze ufro gasavliani wigni. ga­ moiyeneba: rogorc sawvavi Sigawvis ZravebisaTvis. romelsac iReben qvanaxSiris an nav­ Tobis gamoxdiT. bEnzin­i [it. feTqebad niv­ TierebaTa da sxv. ameri­ kuli gamomgoneblis gva­ ridan] – Zveleburi erTsa­ teniani SaSxana.bem -76(ix.  s. 2. benzini miiReba navTobis gamoxdis Sedegad . s. bgeris naxevartoniani dadablebis niSani. bemolle] _ (mus. bEnzol­i [fr. berdana Scd. baignoire] – Teat­ rSi: pirveli iarusis lo­ Jebi parteris doneze. warmo­ ebaSi. krekingi) an myari mi­ neraluri sawvavisagan. benEfis­i [fr. iyeneben saRebrebis. bEta [berZ. ¥ sabenefiso. bge­ ris simsubuqe da silamaze. zeTisa zeTovani Teslebisagan. benefice mogeba sargebloba] – warmodgena. bErdan­i [< sakuT. bEta­gamosxQveba – eleq­ ris Tavisufali floba. romelic gamocemu­ lia didi tiraJiT. me­ dicinaSi da sxv. damaxa­ siaTebeli suniT. advilad aalebadia. saRamo.) 1.

ormagi < bis orjer] _ TavsarTi (win­ sarTi). codnis dargi aseTi aRwer­ aRnusxisa Sedgenis xerxTa da meTodTa Sesaxeb. . ro­ melic Seicavs ebrauli da qristianuli religiis safuZvlebs (ebraelTa da qristianTa saRmrTo wig­ nebis krebuli _ Zveli aR­ Tqma da axali aRTqma).) zamTris Tanamedrove orWidi _ TxilamurebiT rbola 20 km­ze SaSxanis mizanSi sroliTurT. si­ tyvisa da biblion wigni] _ wigni ZeglTa­Zegli. bQblia [berZ. 2.  begemoti.ro­ melSic CarTulia rkinis (foladis) armatura. silis. binomi. bib biATlon­i [laT. mecnieruli sis­ tematizebuli aRnusxva da aRwera wignebisa da sxva gamocemebisa. behEmoT­i _ [Zv.  bibliasi Scd. bEton­i [fr. behēmoth (mr. [laT. bEta­vErsia – kompiuteruli programis winaswari sa­ sinji versia. othēr (andros) qmari] _ orqmrianoba... biAndria [laT. rTul sityvebSi aR­ niSnavs `ori nawilisagan Semdgari~ an `aqvs ori niSani~. biblion wigni da berZ.)] _ didi tanis sqel­ tyaviani ZuZumwovari. narevi romelic gaSrobisTanave Zalian myari xdeba.-is qarxana. raime sagnis.. bibliis. beton < laT. bi. rkinabEtoni – betoni. bi­ nadrobs tropikuli af­ rikis mtknar wylebSi (sxvanairad: hi popotami). bis orjer da berZ. 3.  bilingvizmi.. athlon asparezoba] _ (sp.  b. bi. grapho vwer] – 1. xreSisa da misT. sakiTxis Se­ saxeb arsebuli literatu­ ris sia. behemoti Scd. romelsac mwarmoebeli SezRuduli raodenobiT yidis masSi arsebuli Secdomebis da saboloo gamarTvis miz­ niT. ¥ bibliuri. b. RorRis. bibliogrAfia [< berZ.  monografias darTuli hqonda b.-is filebi. ebr.  `vefxistyaosnis” b.-77tronebis nakadi. bis orjer da berZ. biblia (mr. betumen bitumi] – saSeni ma­ sala – wyalSi areuli cementis.

business saqmiani. ga­ mocema (wigni. bQdon­i [fr. s. b. biznEsmen­i [ingl. dasaqmebuli] – ekonomikuri an samrewvelo saqmianoba. erovnuli b. ¥ biblioTekuri da sabiblioTeko. bibliografQuli iSvi­ AToba – iSviaTi wigni. qsovilisa da sxv. wignTsacavi). saqme. biblioTEkari _ biblioTe­ kis (wignTsacavis) muSaki.  moswavlis b. visime kuTvnil wignTa er­ Toblioba.bib -78 biblioteka. bQde [fr.  s. bidon] – sarqvliani WurWeli cilindrul for­ misa siTxeebisaTvis.) saZiebeli.) orwliani] – saerTaSoriso gamofena. gamos qorwineba] – orcolianoba an orqmri­ anoba. gavrcelebulia Crdi­ ¥ bibliografiuli da sabibliografio  b. (s.). si­ non. bigAmia [laT. gamocema. bidet] – qalTa perso­ nalis WurWeli. (qarT. nivTis b. . (saniv­ Te)  bitoni Scd. dawesebuleba sadac Tavs uyrian da inaxaven wignebs. bison] – gareuli xari. 3. bis orjer da berZ. bibliotekuri. 2. businessman] – piri. papiloto. komercia. romelic or we­ liwadSi erTxel imarTeba bQznes­i [ingl. bienale (mdedr. romelic bizness misdevs. bibliotheke] – 1.  students mdidari (rigi­ ani) b.. beW­ durs mimsgavsebuli xeli (naweri). universitetis b.  rqis b. romelic mogebas iZleva. wignebis seria.. bigoudi] – Tmis da­ saxvevi patara milaki (tya­ visa. bQzon­i [laT. (s) ganyofileba. bibloTEkuri xEli – zedmiwevniT gakruli. sabiblioteko Scd. ro­ melic iSviaTobad iqca) bibliOTeka [berZ. katalogi. bQgud­i [fr. biEnale [< fr. hqonda. Jurnal­ gazeTebs sazogadoebrivi sargeblobisTvis  sajaro b.. bakani sxe­ ulis zogierTi nawilis Casabanad. gaerTi­ anebuli raime niSnis mi­ xedviT da gamocemuli er­ Tnairad.

. wevri] – (maTem.) – orenovani (or ena­ ze Sedgenili) teqsti. winsarTi). bQkin­i [ingl.  samxedro b..  Teatris b. bini ori da oculus Tvali] – xelSi dasaWeri ormiliani optikuri xelsawyo Sori sagnebis kargad dasanaxavad. romelSic mo­ Tavsebulia denTi. nomos nawili.  s.-79loeT amerikaSi.. sax. sabuTi (qaRaldis an muyaos patara naWeri). sagamocdo b. bQTumad – erTad. .cxov­ reba] – rTuli sityvebis pirveli nawili (TavsarTi. sax. orwevriani) bio. Teatraluri (saTeatro) b...  savele b. bikini < geogr. romelic aR­ niSnavs `sicocxle”­s da `biologiur”­s. 3. cxovreba da grapho vwer] – visime cxovrebisa da moRvaweobis aRwera.] – qalis ornawiliani sabanao kostumi. partias. bioadaptacia. bilingua] – (fi­ lol.. 2. bQnom­i [laT.. sinon. bios sicocxle. biogrAfia [berZ. (qarT. studentis b. bios si­ cocxle. ¥ sabileTo. baraTi raime teqstiT. romelic odnav faravs sxeulis zo­ gierT nawils. durbindi). iyeneben sxvadasxva feTqebadi niv­ TierebaTa asafeTqeblad xmeleTze da wyalqveS.  biografia. bQleT­i [fr. bis orjer da berZ. bikford-is (1774­1834) in­ glisuri gamomgoneblis gvaris mixedviT] – cecx­ lgamtari zonari – nelw­ vadi patruqi. [berZ. aqvs garkveuli valdebuleba. bio  mosawvevi b. (qarT. si­ non. romelic adastu­ rebs rameTi sargeblobis uflebas. bilQngva [laT. billet] – 1. ufaso b. mTlianad (gayidva an yidva saqon­ lisa). romelic adas­ turebs rom misi mflo­ beli ekuTvnis raime organizacias. TviTmfrinavis b. moswavlis b. sabuTi (Cveulebriv pata­ ra wignaki). biologia. cxovrebis gza. latariis b. salaro. visame cxovreba.) ori algebruli agamosaxulebis (wevris) jami an sxvaoba. bQnokl­i [fr.. binocle <laT. bikfOrdis zOnari [< sak..

biOsfero [berZ. biJutEria [< fr.bio -80 biosfera Scd. sadac xdeba msxvili fi­ nansuri da savaWro gari­ gebani. bousa safule] – 1. ro­ melic swavlobs cocxali organizmSi moqmed fizikur kanonzomierebebs. b. romelic Seiswavlis biologiuri procesebis gamoyenebas sainJinro amo­ canaTa gadasawyvetad.  i. bi patridi. ¥ biologiuri. WavWavaZis b. kibernetikis nawi­ li.  b.  bionikasi Scd. bion `si­ cocxlis elementi”] – mec­ niereba. mi­ si ganviTarebis kanonzomi­ erebebs. kvleva. bi pOlid­i [laT. romelic Seis­ wavlis cocxal bunebas. ¥ bioqimiuri. bios si­ cocxle da synthesis Seer­ Teba] – sxvadasxva qimiuri nivTierebis warmoqmna cxovelis an mcenareul organizmSi nivTierebaTa cvlis Sedegad. bijouterie saiuveliro nawarmiT vaW­ roba] – qalis mosarTavi araZvirfasi qvebisa da me­ talisa (saiuveliro nawar­ misgan gansxvavebiT) – mZi­ vebi. bQrJa [germ.  b. (s) cnobebi. polis qalaqi. biologiis nawili – fizikis ganyofileba. fakulteti. biolOgia [berZ. laboratoria. ¥ biosinTezuri. biOnika [< berZ. sayureebi da misT. dawesebuleba. beWdebi. sadguri.  bionikisa.  b. ¥ biografiuli da sabiografio. romelic swavlobs cocxali mate­ riis damaxasiaTebel qi­ miur procesebs. . mecnierebani. b. b. biosQnTez­i [berZ. sa­ xelmwifo] – (samarT. bioqQmia – biologiuri qi­ miis ganyofileba.) piri romelsac ori an (meti) saxelmwifos moqalaqeoba aqvs. biofQzika – biologiuri fizika. cocxal organizmSi moqmed qimiur kanonzomierebebs. bis orjer da berZ. bios si­ cocxle da logos moZR­ vreba] – mecnierebaTa kompleqsi. bios sico­ cxle da sphaira sfero] – sicocxlis gavrcelebis are dedamiwaze. borse < laT.

orivesqesiani bisEqtrisa [fr. bisektrisa Scd. biseqsuAlur­i [laT. seq­ sualuri] – orsqesiani.  b. ¥ biseqtrisisa. b.) dasaqiravebeli et­ lebis sadgomi qalaqebSi.. garigeba. bQtum­i [laT.saidanac uSualod iReben mineralur wyals. (Zv.  sainformacio b. s.-81 safondo b. koncertze. biUvet­i [fr. msu­ buqi namcxvari erTgvari. 2. ¥ bitumovani. 2. magram amJamad ucxo sityvad ar iTvleba. vaWrobis (komerciuli) ter­ mini. nam­ biu cxvaris saxeoba. . nav­ Tobis da misT. bQt­i [ingl. ¥ sabQrJo (mniS. buvette] – mi­ neralur wyaroze mowyobil nageboba. ganmeo­ rebiT). momkveTi] – (maTem.. Turquli warmoSobisa. baiti). biscuit] – 1. bis or­ jer da sexualis sasqeso. mouWiqavi faifuri. bissectrix (bissectricis) orad gampobi. gamoxa­ tavs risame. fqvilis da Saqrisgan.) saerTo sa­ xelwodeba.. qanebi. mokle oficialuri cno­ ba sazogadoebrivi mniS­ vnelobis mqone raime mov­ lenis Sesaxeb. bis orjer] – ma­ yurebelTa SeZaxili Te­ atrSi. mzaddeba aTqvefil kvercxis. bis! [laT. sasaqonlo b. erTxel kidev.romelic gadis kuTxis wveroze da kuTxes yofs Suaze. bi(nary) TxrobiTi da (digi)t niSani.  pianistma bis-ze daukra. cifri] – informaciis raodenobis orobiTi sazomi erTeuli (ix. 1­Tvis)  s. bQskvit­i [fr.) droebiTi Sromis uunarobis furceli (ofi­ cialurad hqvia: saavadmyo­ fo furceli). iye­ neben qandakebaSi. bissectrico < laT. biulEten­i [fr. amindis b. gudronis. cieb-cxeleba. raime nomris gameorebis Txovnas (si­ non. SrOmis bQrJa – muSaxels dasaqiravebel Suamavali dawesebuleba. bitumen mTis fi­ si] – fisovan nivTierebaTa (asfaltis.  biTumi sxvaa.) swori xazi. (saub.-is makleri 2.  biseqtrisasi. bulletin] – 1.

 saqarTvelos saxelmwifo b. saxelmwifos. bureacratie] – 1.  b. saxelwodeba. zogi dawesebulis. biusthAlter­i [germ.  b.. 2. 2. Cve­ ulebrivi aqvs Taroebi. zogi organos xelmZRvaneli na­ wilis saxelwodeba. bQust­i [fr. bureau] – 1. b. saqmis arsis ugulebel­ yofa formalobis dacvis gulisaTvis. zviad gamsaxurdias b.biu -82¥ biurokratiuli  b. xarjT­aRricxva. b.  am gagebiT biurokratuli Scd. 3.) visime piradi Semosavali da xarjebi. 2. buste] – 1. igivea. aparati. 1). gul­ mkerdze Casacmeli. uj­ redebi.. sawarmos Semosa­ val­gasavals nusxa drois garkveuli monakveTSi. saqmisadmi b. gaunaRdes. gamosawev saxuraviani sa­ weri magida erTgvari. romelsac gamosaxavs adami­ anis sxeulis zeda nawils (Tavsa da gulmkerds)  akaki wereTlis b. 3. biurokrAtizm­i – 1. Caagdo saarCevno yuTSi. cnobaTa b. midgoma.rac biurokratiz­ mi (mniS. 2. biurokratebi. qandakeba. biurOkrat­i [fr. romelic Tavisi mo­ valeobis Sesrulebisas formalur mxares aqcevs mTavar yuradRebas (saqmis sazianod). bustehalter] – qalis lifi. buream biuri da berZ. biurokrAtia [fr. romlis drosac qveyanas marTaven xalxs mowyvetili moxeleebi. siZli­ ere (kancelariis xeli­ sufleba)] – Tanamdebobis piri. biUjet­i [fr. kantoris da misT.  eqimma b. ¥ sabiujeto (mniS. Tvisebebi.  b. budget < ingl. gadat. ¥ biurokratiuli. kratos xelisufleba. (saub. bQuro [fr. misca.] – 1. amindis b.-is usulguloba . 2. bureacrate < fr.  biuletini Scd..  ojaxis b. saarCevno furceli. dawese­ bulebebs. sa­ xelmwifo mmarTvelobis sistema.  sakonstruqtoro b. ganyo­ filebis. qalis gulmkerdi. daxures. 1­isaTvis).

blanc TeTri] – 1. blAnk­i [fr. blancmangor] – na­ Rebis an nuSis rZis Jele. daSinebis mizniT (`TvalebSi nacris Seyra”). partiebis. WoWonaqi).  blamanJisa. si­ non. biceps orTava] – kunTi mxarsa da idayvs Sors.  b. blitzturnier] – elviseburi turniri (WadrakSi). 2. rom­ lis TavSic dabeWdilia dawesebulebis. romelic icavs meomrebs artileriis cecxlisgan. romelic Tavis mxriv . gegma. Ria feris msubuqi spor­ tuli pijaki. blQc­i [germ. turniri (WadrakSi). block ing block] – simZimis asawevi umartivesi mowyobiloba – Rariani mbrunavi gorgola­ Wi. blEf­i [ingl. 2. blOk­i2 [fr. s.) mtkice nageboba. blomanJe Scd. bQcefs­i [laT. blQndaJ­i [fr. bagiri an jaWvi (qarT. blEizer­i [ingl. orTava kunTi).  bicepsi Scd. blOk­i1 [fr. romelic xris xels idayvis saxsarSi (qarT.  b. qaRaldis furceli.  blamanJue dasaSvebia. eleqtromowyobiloba (lam­ pa). sxvadasxva feris pijakisa da Sarvlisgan Sedgenili kostumi 2. SeTxzva visame blo motyuebis.  b. 2. blAmanJe [fr. bluff] – risame mogoneba. romelic SeerTebulia fotoaparatTan – gadasaRebi obieqtis meyseuli Zlieri ganaTebisaTvis.-83 s. blazer] – 1. block germ. blitz elva] – 1. sinon. romelzedac dato­ vebulia Tavisufali ad­ gilebi Sesavseblad. saxel­ mwifoebis. sawarmos an organizaciis saxelwodeba. or­ ganizaciebis kavSiri erTob­ livi moqmedebisaTvis. nabeWdi qaRaldis fur­ celi. blQckrig­i [germ. blictUrnir­i [germ. periodi. (saub. bloc] – 1.) raime nagebobis na­ wili. iyeneben oficialuri miwer­ mowerisaTvis an raime do­ kumentis Sesadgenad. blitzkrig] – elviseburi omi. blindage] – (samx. ¥ blamanJesi. (teqn.) swrafad gaTama­ Sebuli Wadrakis (SaSis) partia. romelze gadagdebulia Toki.-is Sevseba.-ze dabeWdili Suamdgomloba.

romelze­ mtris jarebs mier. (medic. 4. blokQreba [ingl. (misi arsia avtotransfor­ ¥ blokaduri. TiSva. maturi).) Sejibreba mTidan belTa mimosvlis reguli­ swrafad daSvebaSi yinulo­ rebisaTvis. blues melanqo­ Tavi (saWiani) marxilebiT. Zafi. bObina [< fr. eleqtro mowyobiloba – 3. (samx). boa gveli] 3.  b. sevda. detalebisgan (si­ sevdiani xasiaTisa. bObslei [ingl. lia. sxvadasxva manqanaSi: koWa.) romelime organos anTebis koWa. gavrcelebulia tropikul  b. qsovili da sxv. boa < laT. izolacia masze politiku­ 3. blokade] – 1. magnitofonis gorgolaWi.blo -84- Sedgeba sxvadasxva elemen­ vao musika lirikuli da tebisgan. (sp. ¥ bobinisa. armiis da sxv. marxili] _ bilobaTa sistema matare­ 1. romelic aseTi musikis  fanjris b. babina Scd. romel­ romelime saxelmwifos po­ Sic ideba gorgolaWze litikuri an ekonomikuri daxveuli kinofilmi. van­Tovlian gzaze speci­ 3. non. blokadis mowyoba. bob 2. blOkada [ingl..  bobinasi. ri zemoqmedebis mizniT. TviT marxili aseTi Se­ guri sasimRero da sacek­ jibrebisTvis . romelzedac exveva firi. bOa [fr. aguris formisa. dac exveva mavTuli. 2.-iT naSeni saxli. bobine koWa] – 1. garemocva doli an lilvi. seqcia).­gz.  b. amerikaSi. cekva. naRveli] – zan­ 2. qalaqis simagris.-is moxsna. alya. mtruli qveynebis mier 2. to block] – 1. aluri (2­4 kaciani samar­ blUz­i [ingl. romelic ga­ an sistemis funqciis gamo­ moiyeneba avtomobilebSi. mrgvali kolofi. cilindrebis TanxlebiT sruldeba. moZraobis winaaRmdegoba. saSeni masala­betonis di­ – msxvili maxrCobela gve­ di zomis xelovnuri qva li 4 metramde sigrZisa. (rk.  ekonomikuri b. bobsleigh.) sasignalo mowyo­ sled mxtomare. b.

2. ro­ melsac mocemul Cempio­ natSi yvelaze meti burTi (goli) aqvs gatanili. romelSic wyali cxeldeba specialur milebSi gatarebuli or­ Tqlis saSualebiT. rac kulturizmi. boy biWi da scout mzveravi] – evropisa da amerikis zog qveyanaSi: sabavSvo da axalgazrdobis sportuli organizaciis wevri. cxeli wylis misaRebad. iyeneben upiratesad Tboeleqtro centralebSi da sxva. musikaluri nawarmoebi (instrumentuli. usaxelo ze­ da tansacmeli bOlid­i [< berZ. romelic misi gamoyenebis adgilze miedineba. bOlero [esp. bogdohan] – boQskaut­i [ingl.. bocal] – mozrdili fexiani Rvinis sasmisi. boycott sak.) qvabi. politikur an ekonomikuri brZolis xer­ xi – calkeul pirebTan. 2. boQler­i [ingl. sax. rodesac irlandielma arendatorebma C. (pirvelad gamoiyenes 1879 w.  saaviacio b. boyscout < (ist. musika am cekvisaTvis. cecxlgamCeni b. boiler] _ (teqn.  b. boikots uari uTxres damorCile­ baze)] – 1. bombardQreba – zarbaznebis (qvemexebis) daSena an TviT­ mfrinavidan bombebis Camoy­ . bolis (bolidos) satyorcni Subi] – (astr. aTletizmi (ix. bOkal­i [fr. or­ ganizaciebTan. bolero] – 1. bodibQlding­i [ingl.) CineTis imperatorebis tituli. boQkot­i [ingl. bodybuilding sxeulmSenebloba] _ fizikuri varjiSebis sis­ tema.. bOmb­i [fr. vokaluri) am cekvis ritmiT 3. bombArdir­i [germ.-85- bom bogdQxan­i [monR.-is gamocxadeba. bombe] _ feTqebadi nivTierebiT gatenili sas­ roli yumbara (Wurvi). uaris Tqma saxelmwifos parlamentis arCevnebSi mo­ nawileobaze. agreT­ ve kulturizmi).) fexburTeli. saxelmwifo­ ebTan urTierTobis sruli an nawilobrivi gawyveta. wyvil­ Ta espanuri cekva simRerisa da kastanietebis ayolebiT. igivea. bombardier] – (gadat. qalis mokle.) didi metismetad kaSkaSa meteori.

bOs­i [ingl. romelic Sedis bevri mineralis Se­ madgenlobaSi.pijakis marjvena an marcxena napiri (RilebiT an kiloebiani). mflo­ beli] – 1.  qimi (1 mniS. bobrer burRi] – foladis burRi.  gadaxsnili b. b. satvirTo avtomobilis. Rvinisferi. qsovilis.  borduri Scd. 2. Zaris kedeli. buraq boraki. banbanerka Scd. 2. wiTe­ li Rvino erTgvari. CineTsa da aziis zogierT sxva qveyanaSi: budistebis mRvdeli an monazoni. xaliCis. paltos. bOston­i [ingl. kostumi.) mTavari. sinon. (araofic.] – 1. gemis gverdis kedeli. am kedlis zeda kide. (qarT. 2. bordQur­i [fr.  mtris poziciebis b. bOrdo [geogr.  trotuaris b. gemis bortze – gemze. arSia). 3.  gemis b. kosmosuri xomaldis bortze – kosmo­ sur xomaldSi. bonbonniere] – kanfetis an parfiumeriis lamazi kolofi. bord germ. boss holand baas patroni. bonne] – bavSvebis aRmzrdeli qali. bOr­i2 [germ. TviTmfrinavis bortze – TviTmfrinavSi. bOrt­i [fr.] – cekva erTgvari – neli valsis saxeoba (sxva­ ra. gamosayofad. bonze < iap busso RvTis mouravi] – iaponiaSi. mepatrone. Sindisferi. romelsac iyeneben kbilis saeqimo saqmeSi.) samkauli teqstis garSemo. bor(ax) < arab. bordure] – 1. bOr­i1 [laT.  bambanierka. kideebze Se­ movlebuli zoli. . Spale­ ris da misT. 2. qvis filebis zoli quCis an gzis napirebis gaswvriv trotuarebs gazonebis da misT. boston < ge­ ogr. warmoebis di­ reqtori.bon -863. bOnza [fr.-ebs talRebi exeTqeboda. bOna [fr. Ria satvirTo vagonis da misT. (polig. bord] – 1. dabombva. ¥ bonzisa  bonzasi Scd.-Tan mdgari turistebi. ufrosi.­iT) Scd. bombonQer­i [fr. sax.-ebi.  b. xel­ mZRvaneli. gvarjila] – qimiuri elementi.

yofa. braconnier] . bras xeli] – 1. eleqtrolampa. taqikardia). Salis Zvirfasi sakosti­ ume qsovili. musikosebi. brAilis SrQfti – amobur­ cul­wertilovani Srifti usinaTloTaTvis [frangi pedagogis l. bravo! [it. banqos TamaSi erTgvari. aRtacebis gamom­ xatveli SeZaxili.) guliscemis Seneldeba (Sdr.  brisa. ¥ botanikuri. romelsac evale­ bra ba sameurneo samuSaoebis xelmZRvaneloba gemze (wesrigis damyareba. xorciT an bostneulis konserviT. bOcman­i [holand.  b. botane mce­ nare] – mcenareTa Semswav­ leli mecniereba. boheme – cignuri. bottesfortes] – maRali Ceqmebi erTg­ vari.) mZime mo­ wamvla ZexveuliT. romlebsac yeli ga­ farToebuli aqvs muxls zemoT. 2. botanQkuri bARi – baRi da dawesebuleba. bravo friadze] – mowonebis. mxatvrebi. geografia. botAnika [< berZ. ¥ bohemuri. botfOrteb­i [fr. TevziT.  b. mwer­ lebi.  b. sadac sa­ Cveneblad da saswavlo­sa­ mecniero miznebiT gaSene­ bulia sxvadasxva jiSis mcenare. bouling] – keglis sportuli saxe­ sxvaoba. bootsman < bad navi man adamiani] – sazRvao flotSi: umcrosi meTauri (zemdegi). bradikArdia [berZ.-is xelmZRvaneli.  brasi Scd. brakonQer­i [fr. bra [fr.  bogema. botulus Zexvi] – (medic. cignuroba] – msaxiobebi. 1809-1852) gvaris mixedviT].). kedlis Sandali. brailis (braille. icvamdnen Zvelad kavaleristebi. bradys ne­ li da kardia guli] – (medic. romelTac ara aqvT arsebobisaTvis saWiro mud­ mivi Semosavali da uTav­ bolo cxovrebas ewevian. 2. saxo­ maldo samuSaoebis xelmZ­ Rvaneloba da sxv. bogemuri Scd. 3. bOhema [fr.  mx. botforti. boUling­i [ingl.-87nairad: vals­bostoni). ke­ delze damagrebuli sanaTi. botUlizm­i [< laT.

akrZalul vadebSi an akrZaluli saSualebebiT. sa­ jariso SenaerTi.  SemoklebiT _ breiki. brandmaQster­i [germ. mtvreva da dance cekva] – swrafi tempis Tanamedrove cekva. braUning­i [ingl. romelic mxarze gadadis. romelic nadirobs (Tevzaobs) akrZalul adgi­ lebSi. brAhman­i – indoeTSi umaR­ lesi kastis wodebis war­ momadgeneli. brASpil­i [holand. brandmauer] – kapitaluri xanZar­ TsawinaaRmdego (cecxl­ gamZle) kedeli Senobebs Soris (qarT. polkze – piri. brandmAuer­i [germ. breQk­dAns­i [ingl. breakdance < break texa. brAhma [sanskr. brigade] – 1. brandmeister] – (moZv. brandy < dan] – TeTri Rvinisgan gamoxdili da muxis kasrebSi davar­ gebuli alkoholiani sas­ meli (dabali xarisxis ko­ niaki): amzadeben xilisganac (vaSlisgan. presenning] – xeSeSi. breve] – romis pa­ pis mokle epistole. brEve [laT. brEtel­i [fr.bra -88arsebis Semqmnelad. piri romelic unebarTvod Cexs tyes. Browning sa­ kuT. brahma] – (mi­ Tol. _ konstruqtori] – erT­erTi sistemis pisto­ leti. sax.) saxanZro razmis ufosi. Zvelad _ brahmanizmis qurumi.) gemze Ruzis amosa­ zidi jalambari. brEzent­i [rus.  brakoneri Scd. braad spil] – (zRv. xe­ lebs da fexebs vusvamT simetriulad da erTdro­ ulad Signidan ganze. mkvrivi (wyalgauvali) wyalgaumtari qsovili. brAs­i [fr. alublisgan). brQgada [fr. sinon. brasse] – sportu­ li curvis erTerTi gav­ rcelebuli saxeoba. cecxlamridi). brEnd­i [ingl. bretelle] – qalis perangze.  brandmeisteri Scd. dakerebuli qsovilis zo­ nari an bafTa. rome­ lic sportul elementebs Seicavs. брезент < ho­ land. lifze da misT. romelic miaCniaT samyaros da yvela . briOlin­i – Tmaze wasasmeli kremi erTgvari.) induizmis samebis um­ Tavresi RvTaeba.

brinza] – gan­ sakuTrebul wesiT amoyva­ nili cxvris yveli (Sdr.. romelic RamiT xmeleTidan zRvisken qris. maTi nawili gaanadgures anglosaqsebma.] – brigadis (mniS. brilliant] – gansakuTrebuli wesiT da­ waxnagebuli almasi.  naxerxis b. erTi ti pis samxedro xo­ maldebis SenaerTi. brigAntin­i [fr. briquette] – Cve­ ulebriv guris saxiT daw­ nexili raime fxvieri ma­ sala. 4) xelmZRvaneli. erTgvari. magram diviziaze mci­ re. brQji [ingl. meCaieTa b. bridge] – qaRal­ dis erTgvari TamaSi. me­8 s.  zeinkalTa b. briefing mok­ led gadmocema] – xanmokle TaTbiri an preskonferencia JurnalistTa viwro wri­ saTvis.. nayinis b. . Ceq­ mebSi Casatanebeli.. Suamavali vaWrobaSi. broker] – mak­ leri. nawili gadsaxlda uelssa da SotlandiaSi. brOker­i [< ingl. 4. mux­ lebs qvemoT viwro. gav­ rcelebulia inglissa da amerikaSi. agreTve bretaSi (kontinentze).  satorpedo katerebis b. brQz­i [fr. brigantire < it. 3.  gamyolebis b. welTaR. Zvelad iyenebdnen cxenosnobisTvis. britaneTis kunZulebis ZiriTadi mosaxleoba Zv.­dan ax.­mde. brigadier < fr.)] – Sarvali. romelic asru­ lebs garkveul sawarmoo davalebas. xolo dRisiT zRvidan xme­ leTisken (zRvis brizi)] brQket­i [fr. 3. brilQant­i [fr.  brigantina Scd.-89didi. koleqtivi. me­5­6 ss. brQj­i [ingl. bro brQnza [rumin. broQler­i [ingl. gudis yveli) brQteb­i – kelturi tomebi. breeches (mr. matareblis momsaxure per­ sonali. brigantino] – Zveleburi oran­ Ziani ialqniani xomaldi erTgvari.  satanko b. Cais b. broil Sewva] – msxvil mefrinveleobis meurneobaSi garkveuli we­ siT gamozrdili saxorce qaTami. brise] – susti sa­ napiro qari. brigAdir­i [germ. brQfing­i [ingl. welT. 2.

brutto uxeSi] – (vaWr. cxvris. s. ¥ sabrokero. sinon. bruceloza Scd. bronxuli. firma. me­6 saukuneSi CrdiloeT indoeTSi da gavrcelda CineTSi. brucEloz­i [< sakuT. bronchos (mx. ¥ budasi. brOnqebi [berZ. brOS­i [fr. vaxtanguri).  broSka Scd.) saqonlis saerTo wona (WurWlianad.-Ta skola. sax.  bronxebi.  b. welTaRr. Cveulebriv rbi­ li garekanis mqone. brOnqit­i – (medic. bronxialuri Scd. neto.) bronqebis lorwovani garsis anTeba. saqonlidan ada­ mianze gadadis [ingliseli eqimis Bruce-is mixedviT.) sasunTqi mili] – traqeis ganStoebani. zogadad TviT am religiis damaarsebeli: sakia muna buda – princi gautama. broche] – gulze dasabnevi samkauli. brUto [it. bronqaluri. romlebiTac haeri Cadis filtvebSi: ¥ bronquli. brudErSaft­i [germ.  bronxiti Scd. bruderschaft Zmoba] bruderSaftis daleva – Zveleburi sur­ vil­Cveuleba – orni svamen Rvinos erTdroulad da amiT umegobrdebian erT­ maneTs (gadadian SenobiT laparakze) (qarT. brOSura [fr.  b. bUdizm­i – msoflioSi erT­ erTi gavrcelebuli re­ ligia (qristianobasa da islamTan erTad) romelic warmoiSva Zv.] – saqonlis (Txis. iaponiaSi da aRmosavleTis zog sxva qveyanaSi.bro -90sapirisp. . SefuTvianad). jirkvlebi. romelmac aRmoaCina am da­ avadebis mikrobi].  popularuli b. Zroxis.  bruciliozi. romelmac miaRwia sulier srulyo­ filebis umaRles dones da Tavi daaRwia xelaxal gan­ xorcielebaTa usasrulo jaWvs. misi damaarsebelia – sakia muna sxvadasxva garigebaSi. Roris) gadamdebi daavadeba. buddha – ganaT­ lebuli] – budisturi re­ ligiaSi adamiani. bUda [sanskr.  s. brochure] – pa­ tara wigni. kantora.  budisa Scd. tibetSi.  oqros b. koreaSi.

prospeqti (ix. (moZv. bouquiniste] – naxmari an Zvelad gamoce­ mul wignebiT movaWre. bukOlika da bukolQkuri poEzia [berZ. romelSic ga­ idealebulia mwyemsuri. sporti. romelic aseT do­ . weri­ li an sigeli.  b. taZari.  gamofenis b. posament. msxvili naqsovi. ¥ budisturi. pastorali. bUklet­i [ingl. passament arSia] – oq­ romkedis an sirmis farTo arSia. boeir] – yinul­ ze sasrialo ialqniani saWiani msubuqi navi an plaTforma. 2.  s. boudoir] – Zve­ lad mdidarTa saxleb­ Si: qalis lamazad mo­ wyobili sastumro oTaxi axloblebis misaRebad. bookmaker wignis Semdgeneli] – doRSi sanaZleos moTave (agrovebs da iwers sanaZleod dade­ bul Tanxas). reklama. bukinQsturi – naxmari an bul Zvelad gamocemuli.  b. booklet wig­ naki. bUdist­i – budizmis mimde­ vari. bukmEker­i [< ingl. bUkle [fr. prospeqti2) da misT. maRazia. risame gemos an surne­ lebis erToblioba. bukQnist­i [fr. iSvia­ Ti wignebiT vaWrobasTan dakavSirebuli. < fr. bUer­i [holand. boucles kululebi] – Salis an bambis qsovili erTgvari. boquet] _ 1.) Taiguli. religia. b. ¥ buklesi. ro­ melic ramdenime gverdad aris dakecili da erT mTlian furclad iSleba. 2.romelsac Zirze figurebi aqvs gakeTebuli. bUket­i [fr. bulla] – 1. qalaqis xedebiani b. beWedi. tansacmelze mov­ lebuli.-91buda – princi gautama.  Cais b. ¥ sabuero..  buklisa Scd. sa­ erTod sofluri cxovreba. bUi [holand. bUla [laT. bUzment­i [germ. boei] – wylis zedapirze mcuravi msxvili sasignalo tivtitva. budUar­i [fr. bukolika mwyemsuri poezia] – poe­ ziis Janri. broSura] – mxatvru­ lad gaformebuli megzu­ ri. romis papis mbrZanebuleba.

bUlit­i [ingl. indoeTSi: msubuqi verandebiani Senoba qalaqgareT. ¥ bulanJesi.  bulasi Scd. aqvs brtyeli drunCiani mokle didi Tavi msxvili TaTebi da farTo mkerdi. kombainis b. buldOzer­i [ingl. bulldozer] – mowyobiloba. specialurad mowyobili rkina­betonis miwisqveSa TavSesafari. 2. bUm­i [ingl. bulvAruli [< fr. bullet] – (sp. burg] – Sua sau­ kuneebSi evropis qveynebSi: kuments azis. TviT traqtori aseTi mowyobi­ lobiT. xvimiri). bungalow < ind. bUldog­i [ingl. bulvari] – rac navaraudevia. kombali. bunker] – 1. . bUnker­i [ingl. bumErang­i [ingl. bUlvar­i [fr. sinon. bulAnJue [< fr. warmo­ ebisa da vaWrobis aCqare­ buli zrda.] – wkapze datovebuli. romelic gatyorcnis Sem­ deg (Tu mizans ver moxvda) ukan brundeba.bul -92romelsac centridan miatareben mowinaaRmdegis karSi Sesagdebad. sakuT. 2. TviTgantvirTvadi saTav­ si fxvieri da natexi ma­ salebisaTvis (qarT. ix. 2. boomerang < avstraliel aborigenTa enidan] – avstralieli to­ mebisa da zog sxvaTa sa­ tyorcni iaraRi – erTgvari moxrili (joxi).) aurzauri. (gadat. b. blanJe Scd. uxamsi ge­ movnebisaTvis. romelic win ukeTdeba muxluxa traq­ tors miwis samuSaoebis Sesasruleblad. mrgvlad SekreWili (Se­ mokvercxili) wveri. meSCanebisaTvis.  qvanaxSiris b. bUngalo da bEngalo [ingl. bUrg­i [germ. presa. romani. boom] – 1.  b. bollwerk] – farTo xeivani qalaqis quCebis gayolebiT (Cveu­ lebriv Suaze). boulevard pir­ velad – saqalaqo (qala­ qis) RerZi < germ.] – 1.  bulanJisa. rac ga­ miznulia obivatelebis. sensa­ cia. sax. bulldog] – erTgvari ZaRli.) hokeiSi: sajarimo Saiba. ¥ bulisa. inglisSi: erTsarTuliani koteji..

wyobileba.  burJuasi Scd. boust-rimes (mr. buffet] – 1. ro­ melsac abaria butaforia. bUfet­i [fr.  msxvili b. buf butErbrod­i [germ. patara sasauz­ me.) patara saxelm­ wifo. . vagonze – dajaxebis. butAfor­i [it. vagzlis b. pistoleti.)] – literaturuli TamaSi wi­ naswar mocemul riTmebiT iumoristuli leqsebis SemTxzveli. burJuAzia [fr. butafOria [< it. sauzmeulisa da sasmelebis Sesanaxi ka­ rada.  b. buffer] – zam­ bariani mowyobiloba lokomotivze.) namdvils mimsgavsebuli. romlis xelSic aris samuSao da sawarmoo saSualebani.  skolis b. tansacmeli. romelTagan TiToeuli cdilobs mis gamoyenebas meoris sawinaaRmdegod. butterbrod puri karaqiT] – puris naWeri.-93gamagrebuli koSki. buttafuori] – Te­ atris TanamSromeli. loris. sa­ dac yidian sauzmeulsa da sasmelebs. cixe simagre. Zexvis. bUrdesk­i [fr. bUrJua [fr.  butaforuli Scd. bUrime [fr. partiebi.  buterbroti Scd. bufErul­i saxelmwifo – (polit.  b. sasadiloebsa da restor­ nebSi: magida an daxli. burlesque] – komikuri. iaraRi da sxv.  mebufetesi Scd. romelzec dadebulia yve­ lis.. dartymis misa­ Rebad. parodiuli po­ eziis Janri. ¥ butaforiuli. bourgeoisie] – klasi. bUfer­i [ingl. ¥ mebufetisa. bourgeois] – bur­ Juaziis warmomadgeneli. WurWeli. ¥ burJuisa... mebUfete – bufetSi (mniS.  burimisa Scd. ¥ burimesi. 2 momuSave. 2.  moxaratebuli b.] – Teat­ raluri warmodgenisaT­ vis saWiro sagnebi (ave­ ji. Txeli naWeri an wasmulia karaqi da sxv. b. ¥ burJuaziuli. moqceuli or erT­ maneTisadmi mtrulad ganwyobil saxelmwifos So­ ris. sufris WurWleulis.

gasawevad.2 ­36. bagiri. navTobis g. TviTmfrinavis g. gaz] – 1. bushel] – fxvi­ eri sxeulebis sawyao inglisSi. nivTiereba. mgvrgvinavi g.)] – spe­ cialuri fexsacmeli fex­ burTis saTamaSod buxhAlter­i [germ. 2) energiiT momaragebaze gadayvana  qalaqis g. airi). kursebi.  mTavari b. buchhalter] – buxhalteriis specialis­ ti. gazifikAcia [fr. romeliTac gemi eweva masze gamobmul sxva gemebs da misT.  avtomobilis g. gabArit­i [fr..4 l­s.  bunebrivi g. romliTac umTavresad wyalgaumtar paltos keraven..  s. dawesebu­ lebaSi. amerikis Seer­ Tebul Statebsa da zog sxva qveyanaSi. gemi. bUc­i [ingl. ¥ sabuRaltro. g gabArdin­i [fr. ¥ sabuRalterio. ¥ buxhaltruli.. buxhaltEria – 1. 2. gemi.. 2. bUSel­i [ingl. angariS­ sworebasa da aRricxvis Teoria da praqtika.. daWirxnili g. ufrosi b. udris daax­ loebiT 35. gabardine] _ Salis qsovili. romelic miiswrafis gavrceldes da Tanabrad moicvas sivrce qarT.  1 mniSvnelobiT upiratesad ixmareba airi. ¥ gaziani. gaziseburi (airiseburi) sawvavi. Txevadi g. boots (mr.  b... 2. . davTari. niWi.  g. gabarit] _ zRvruli garSemoxazuloba sagnebisa.. ¥ sabuqsiro.  s. gAz­i [fr. gemis g. tivebis da misT. binebis g.buq -94 s. boegseeren buqsireba] – 1.  maxrCobela g. fizikuri sxe­ uli. sinon. karWapebis. gazeification] gazificireba _ gazis (mniS. angariSsworebis ganyofi­ leba sawarmoSi. bUqsir­i [< holand. cremlsadeni g.romelic gankuTvnilia masze gamob­ muli araTviTmavali ge­ mebis.. iyeneben saTbobad (zogjer gasanaTebladac). wyali.

galantikos 2. – tualetisa (mniSv. hal­ melzec meniCbeebad umetes­ stuxebi da sxv. me 17­18 ss­Si: didi zeimi namedrove safrangeTis mefis sasaxleSi. xelTaTmanebi.  g. galanterie] teritoriaze) me­7­1 ss. iTqmis did da cis ikankledi. sawvavi siTxe. ropaSi: mravalniCbiani xis qinZisTavebi. benzinis saxelwodeba aSS­ rZiani] _ varskvlavTa er­ Si.  s. ro­ Rilebi. lentebi.  galerasi Scd. Cveulebriv.) cxovrobdnen galiaSi (Ta­ 2. s. galera] _ Zvelad saWiro sxvadasxva saxis (me­18­s. (krekingis procesi. galantereia. galAqtika [< berZ.-95- gal gazOlin­i [fr. saqoneli.). da Tanabrad SekreWili. galErea [it. galleria] _ 1. mokled ¥ galaqtikuri. misgan Semdeg iReben benzins).-ebi. Zv. zrdilo­ iReba navTobis gamoxdiT biani adamiani.  galantereasi. samxedro xomaldi. piradi moxmarebisaTvis gAlera [it. (varskvlavTa sis­ gAzon­i [fr. jili damnaSaveebi. galant] _ didad Tavaziani. Tiani sistema  Cveni g. sazeimo sanaxaobaze (gala­ gAlebi _ im keltebis roma­ koncerti. grZe­ li daxuruli derefani. ¥ galerisa. tyveebi.romlebic misT. monebi. ¥ galantereisa. romelzedac ase­  Cveni galaqtikis qarTuli Ti balaxia daTesili. saRamo gala da uli saxelwodeba. savarcxlebi. romelic mi­ galAntur­i [fr. fabrika. . romelSic Sedis mze Si.­mde) dasavleT ev­ nivTebi (Zafebi. Crd. rogorc wilad iyvnen katorRa­mis­ gasayidi saqoneli. Scd. nisleuli. ¥ sagalantereo. gala] – 1. s. gazoline] _ 1. dedamiwac) raciuli mizniT daTesili  sxva g. quCebSi da sxva.ro­ sagalanterio. sagalantereio. gazon] _ baReb­ tema. maRazia. sinonimebia irmis naxtomi gAla [fr.: deko­ da maSasadame. farTobi. balaxi. 1) da welTaR. italiisa da belgiis galantErea [fr. galanteria.

gal -96- melic aerTianebs Senobis sxvadasxva nawils. qarT. miwisqveSa grZeli da viw­ ro gasasvleli (samTo samuSaoebSi. romelic cno­ bili iyo parizis komu­ narebisadmi 1871 w.  galereasi. 4. metreô vzomav] _ susti eleq­ truli denis sazomi xel­ sawyo. (moZv. galvanometr­i [galvano berZn.  literaturuli gmirebis g. gallera] samxreT amerikis zog qveynebSi: 1. galereia Scd. galvAnuri batArea _ erTmaneTTan SeerTebuli galvanuri elementi [ita­ lieli mecnieris Galvani­s (1737­1798) gvaris mixedviT). portrete­ bisa). galvAnuri _ qimiur reaqci­ is Sedegad miRebuli (eleq­ truli deni). galQera [esp. TviT mamlebis Cxubi. kanifolsa da wyals.) didi wyeba rigi (ti pebis. romelic sdis wiw­ vovani jiSebis merqans Wrilobidan. romelSic qimi­ uri reaqciis Sedegad mii­ Reba eleqtruli deni. gAlife [afr.) SuSabandi. galvanizAcia _ mudmivi eleqtruli denis gamo­ yeneba samkurnalo an teq­ nikuri miznebisTvis galvanQzeba _ 1.  galereisa.  g. 2. 2. 5. galQpot­i [fr. Seicavs ski­ pidars. gadat. (saub. eleqtruli denis gatareba rameSi. raime sagnis zedapiris liToniT dafarva eleq­ trolizis saSualebiT. suraTebis galerea _ speci­ aluri sadgomi samxatvro xelovnebis nawarmoebTa gamofenisaTvis.-is gayvana.) TeatrSi. qandara. Tavisi simkacriT] _ samxedro . sinon. 2. ro­ gorc sanaxaobisaTvis mo­ wyobili adgili. galipot] _ fisi. gAlet­i [fr. 3. galette] _ patara zomis namcxvari erTgvari. samxedro nage­ bobebSi). iyeneben laqebis da­ samzadeblad. cirkSi: zeda iarusi (iaffasiani adgilebiT). galeria. (wign. generlis Galliffet-isgan. galvAnuri elEmenti _ xelsawyo. mamlebis CxubisaTvis.

galQcizm­i [fr. gAraJ­i [fr. Senoba av­ tomobilebis sadgomad da . gambit] _ Wadra­ kis partiis iseTi dasawyisi. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi Txevadi da fxvi­ eri sxeulebis sawyao sxva­ dasxva tevadobis (3. sinon. gambUzia [esp. gambuxial] _ wvrili (47 sm) cocxalmSobi Tevzi. xrova] _ bandi­ ti. gamma Scd gAmbit­i [fr. movlenebisa.  gamasi. Se­ irwymeba. gamma saxelwodeba γ (g) asosi. gangster brbo. ga­ farToebuli.  g.  ferTa g. s. romelic uzrunvel­ yofs rasme (qarT.) Tanmimdev­ ruli wyoba erTgvarovani. banda. ¥ sagarantio. gametςs meuR­ le (qmari). garage] _ gadaxu­ ruli adgili. sawindari). gar rodesac Setevaze swrafad gadasvlis mizniT TeTrebi swiraven figuras an paiks. gametς meuRle (coli)] _ (biol. romliTac Sua saukuneebSi aRniSnavdnen solo bgeras musikaSi] _ 1. magram mravalgvarad cvla­ di sagnebisa. mZarcveli ¥ gangsteruli.  s. werili. gAma [berZ.) cxove­ luri an mcenareuli or­ ganizmis sasqeso ujredi. gAngrena [berZ. bgeraTa aRmavali an daRmavali Tanmimdevroba erTi an ramdenime oqtavis farglebSi.5 ­dan 4. gallicisme] _ franguli enidan nasesxebi sityva an gamoTqma. 2. muxlebis qveviT viwrod SemoWerili. xolo zemoT Zalian ganieri. gangraina] _ cocxali organizmis rome­ lime qsovils. gAlon­i [fr. organos an sxeulis nawilis kvdoma sisxlis mimoqcevis darR­ vevis Sedegad. ¥ gamisa. gadat. frangul yaidaze agebuli gamoTqma ama Tu im enaSi. ganayofierebis dros sapi­ rispiro sqesebis ori g. vada. garAntia [fr.  galifisa Scd.  galifesi. gAmeta [berZ.-97Sarvali. romelic anadgurebs malariis koRos matlebs. gallon] _ ing­ lisSi.5 l­mde). (wign.-ebis dakvra. garantie] _ pi­ roba. gAngster­i [ingl.

¡s. gastrolQor­i [< germ.  Tbilisis g. Sekazmva] _ xorcis an Tev­ zisgan momzadebuli kerZis sakazmi (bostneuli. mimsvlelTa zeda tansac­ mlis (halstuxisa da misT. garnQzon­i [fr.  kartofilis g. 3. garderobe] _ 1. gaudeAmus­i [laT. ¥ gastronomiuli. romle­ bic ganlagebulni arian dasaxlebul punqtebSi ga­ magrebul raionSi.  ansambl "rusTavis" g. garnizon] _ samxedro nawilebi. 2. 2) momuSave. garniture] _ .  msaxiobis g. samsaxuri. erTi adamianis mTeli tan­ sacmeli.) Sesanaxi sazogadoebrivi TavSeyris adgilebSi.upira­ tesad sauzmeuli.  speqtakli. ¥ garniriani.). ¥ sagastrolo. s. s. ¥ megarderobis. sagardErobo _ igivea rac garderobi (mniSv. gastrOlebi [germ.) sxvadasxva zo­ mis. Gastrolle < Gast stumari da Role roli] _ sxva qalaqidan an qveynidan sadme Casuli msaxiobis an msaxiobTa koleqtivis gamosvlebi. makaroni da sxv.  g. garnir morTva. 2. rogorc savaWro saqoneli.  g. gastronome < berZ. repertuari. ¥ sagarnizono. 2).gar -98erTi daniSnulebis mqone sagnebis (mag. TeT­ reulis) sruli kompleqti. gardErob­i [fr. romelic gastro­ lebs marTavs gastrOnom­i [fr.  megarderobesi Scd. maRazia. gaudeamus SesakeTeblad. magram erTnairi mo­ xazulobisa da xasiaTis Sriftis kompleqti. mogzauroba. gArnir­i [fr. megardErobe _ garderob­ Si (mniS. gastēr (gastros) kuWi da nomos kanoni] _ gastro­ nomiuli maRazia (winaT ase eZaxdnen gemriel saW­ melebis mcodnes da moyva­ ruls). gastronOmia [fr. (poligr. garnQtur­i [fr.  farexi Scd. gastronomie] _ sakvebi produqtebi.] _ msaxiobi. katleti. tansacmlis karada.  Teatris g. sazRvargareT. avejis. kar­ tofili.

) wignebiT ganswavluli. geiton mezobeli da gamos qor­ wineba] _ (bostn. geQzer­i [island. romelic warmoiqmna me­16­17 ss. gEa [berZ. gelErter­i [germ. S. genealOgia [berZ.  heizeri Scd. ¥ geiSisa. qvesk­ nelis qalRmerTi: misgan warmoiSva yvelaferi. ebr. geitinomAgia [berZ. game TamaSi] _ sportuli TamaSebis (mag. cekviT da a. gAuCo [esp. romelzedac amok­ veTilia raime warwera an gamosaxuleba. istoriis damxmare dis­ ci plina. farTofarfliani Calis qudi erTgvari. maT Soris RmerTebi da adami­ anebi. gEim­i [ingl. gehinom hinomis veli] _ jojoxeTis cecxli. saidanac periodulad amo­ ifrqveva wylisa da orT­ qlis Sadrevani. geena. romelic swav­ lobs calkeuli gvarebis istoriasa da adgens sag­ vareulo nusxebs 3. magram cxov­ rebas. espanelTa SeuRleba indo­ el qalebTan: pampaSi (ix. gvaris tomis istoria. . gEma [laT.] _ iaponiaSi msaxi­ obi qali. CogburTis partiis) nawili. geyser < germ.  geiSasi Scd. ar­ gentinasa da urugvaiSi: eTnikuri jgufi. genealogia] _ 1.) mcena­ reTa erTi da imave eg­ zemplaris yvavilebs mier urTierTdamtverva. heiβ sxeuli] _ vulkanuri warmoSobis cxeli wyaro. romelic taimebisgan gansx­ vavebiT dgindeba miRweuli gen qulebisa da ara drois mi­ xedviT. 2. Gς da Gaia] _ ber­ Znul miTologiaSi: miwi­ sa da miwisqveSeTis. 2. gaucho] _ 1. gelertehr swavluli] _ (wign. qov boi.­Si.-99movilxinoT] _ Zveleburi studenturi simRera laTi­ nur enaze. gEiSa [iap. praqtikul saqmiano­ basa da mowinave mecnierebas mowyvetili adamiani. simReriT.) cxovelTa an mcena­ reTa gvarebis warmoSoba. romlis movaleo­ baa mayureblebis (mdidarTa sasaxleSi stumrebis) gar­ Toba maxvilsityvaobiT. pampa) mcxovrebi mwyemsi. gEena [berZ. gemma] _ Zvirfa­ si qva. (biol.

Ca­ gebda general­gubernato­ saxvis istoria. kerZo genEral­i [fr. britaneTis koloniebSi. warmoSoba.) avadmyofobis gan­ debuleba. wvrilmans. ram sageneralgubernato geneturi. generalizAcia _ 1. général < movlenaTa daqvemdebareba laT. romelsac gana­ _ warmoSoba. genealogQuri xe _ oja­ xis sagvareulo nusxa rome­ lic garkveulad aris war­ sageneralguber nA to­ modgenili ganStoebuli xis saxiT. romelsac aniWeben ufrosi. romlis drosac ru­ re wodebuleba. (ix. ro _ revoluciamdel ru­  genialogia Scd. mag­  m. general-maiori _ generlis 3. ro. kavSiri. generalis saerTo. -100bis saxelmwifoebSi: didi britaneTis mTavrobis mier daniSnuli samefo xelisuflebis umaRlesi warmomadgeneli. kaze gamoiyofa mTavari general-polkovniki _ mesa­ da yuradReba ar eqceva me wodebuleba. vari] armiis umaRles me­ ganzogadeba. general­gubernator­i _ 1. ri. (medic. neralissimus yvelaze mTavari. genetikuri Scd. umaRlesi] _ zog qveyanaSi: revoluciamdel ruseTSi: umaRlesi samxedro wode­ erTi an ramdenime guberniis buleba. warmoqmna. kartografiuli gamosa­ pirveli wodebuleba.  g. wyaro] erTeuli. armiis generali _ generlis generalisQmus­i [laT. xuleba damuSavebis pro­ general-leitenanti _ meo­ cesSi.gen ¥ genialogiuri. damsaxurebisaTvis. TaurTa Semadgenlobis wo­ 2. seTSi: msxvili adminis­ genEzis­i [berZ _ genesis da­ t ra c i u l ­ t e r i t o r i u l i badeba. tabula. msof­ agreTve erTa Tanamegobro­ lioSi sul 50­ze meti ge­ . gansakuTrebuli samxedro 2. mTa­ raime zogadi princi pisadmi. Tesva mTel organizmSi. genetika).  general-gubernatori. geumaRlesi wodebuleba. ¥ genezisuri.

g. genera2. konsuli. mwarmoebeli. warmoSoba. generaluri repeticia gEni [berZ. romelic neralisimusebs wodebas meqanikur energias gardaq­ aniWebs saerTaSoriso ormnis eleqtrul energiad. gaCena. genos jiSi. genEtika [< berZ. rac Scd. eleqtroenergiis g. generalisimusoba mianiWa  g. mce­ umaRlesma sabWom 1945 w. anali_ mTavar qalaqebSi myofi zi. prokurori. mTavari] _ armiis umaRlesi meTaurTa Semadgenloba. sabWoTa kavSiris umaRlesma sakanonmdeblo organom _ generAcia [laT. qalaqis g.  ase mag. gengegma). mag: litöt < laT. mineralebis erTi potsdamis konferenciaze gvaris an saxeobis yvela is warsdga am wodebiT.  adamianis g. generAtor­i [laT.. rom xSimSobeli.kostiumebiTa organizmebSi memkvidreuli . generalQtet­i [germ. problemebi. danadgari. da nareebis. g. generaluri konsuli  g. g. genetikos warmomSobi] _ mecniereba generlebi. yofil sabWoTa velobis centraluri or­ kavSirSi _ ioseb stalins gano. Sesaxeb. organizmTa memkvidreobisa generAlur­i .  g.  mudmivi denis g. ¥ genetikuri.. ganizacia. generalis saerTo. cxovelTa g.. ioseb stalins ¥ generatoruli. gegma (Semok.  geneturi Scd. mcenareTa g. generalis] da cvalebadobis kanonebis _ mTavari. ZiriTadi.. brZola (omSi). generator  aRsaniSnavia. gvari] _ ukanaskneli repeticia _ memkvidreobiTobis ma­ warmodgenis gamarTvis win. war­ rad gaigonebT TiTqos gemomSobi] _ manqana. generatio da­ badeba] _ 1. suvo­ generaluri Stabi _ rovs da kidev 3 sxva mxedar­ umaRlesi samxedro mmarT­ TmTavars. terialuri sawyisi cocxal dekoraciebiT. [laT.­is wodeba hqonda a. (1879­1953).-101- gen neralisimusi iyo: ruseTSi da grimebiT. cxovelebis. wevri.

momcvel bunebriv pirobebs  g. genos gvari. ekonomikuri geografia genQos­i [laT. geōdaisia de­ damiwis dayofa < gē de­ miwas~. sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `exeba deda­ geodEzia [berZ.  g. . g. winaSe. dedamiwis zedapirze ri­ cav] _ mosaxleobis cal­ same gavrcelebis Ses­ keuli jgufebis. (reliefs. geografias. nawarmoebi. mxatvari firosmani.  mcenareTa g.  ieso qriste _ kacobriobis misi ganviTarebis pirobebsa geniosi. aRgeo... erovnuli an religiuri niadagebis g. logia. romelic swavl­ obs adamianTa sazogadoebis jildoebuli. cxovelTa g. geodezia. tomi da caedo vklav. da Taviseburebebs sxvada­ sxva qveyanasa da raioneb­ genOcid­i [berZ.. romlebic erT­ gadacemas cocxal orga­ maneTTan mWidrod aris da­ nizmebSi. im mecnierebaTa im Tvisebis memkvidreobiT kompleqsi. niadagebs da sxva).  g. Sesaferi. (s. damiwa da daizō vyof (na­  geografia. Ta da cxovelTa samyaros. genius] _ geniiT _ mecniereba. romelic swav­ dajildoebuli pirovneba. garemo.) mecnierebani. geowilebad)] _ mecniereba.. geni uzrunvelyofs ama Tu aRvwer] _ 1. mTeli wavla. vxo­ 2. gē miwa] _ rTuli wera. Si.  rusTavelis g. genius] _ udidesi fizikur da ekonomikur SemoqmedebiTi niWi. g. poetebi. lobs warmoebis ganlagebas. motiviT. geniosis damaxasiaTebeli. klimats. [berZ. fizikuri geografia _ geniAluri _ 1.gen -102- informaciis matarebel geogrAfia [berZ. g. geōgraphia < qromosomaSi _ TiToeuli gē dedamiwa da graphō vwer. xalxis gaJleta rasobrivi. kavSirebuli da moicavs gEnia [laT. mcenare­ 2. iTvleba umZimes ¥ geografiuli da sageodanaSaulad kacobriobis grafio. geniiT da­ mecniereba.

romelic swavlobs dedamiwis agebulebasa da elementebs. ¥ giorgini Scd. geoqQmia _ mecniereba de­ damiwis qimiuri Sedgeni­ lobisa da masze qimiuri elementebis gavrceleba­ ganawilebis. .  g. procesebi. g. ruka (da ara ruqa).  g. dedamiwaze organuli si­ cocxlis istorias da sa­ sargeblo wiaRiseulis sabadoebs. meTodi. geofQzika [berZ. aSinaureben da geSaven sanadirod (qarT.  g.  g. g. dedamiwis qer­ qis cvalebadobis istorias. geopolQtika _ politikuri gep strategiis geografiul TvisebaTa Seswavla. problemebi. xelsawyoebi. Ziebis meTodebs. romlebic Seis­ wavlian dedamiwis fizi­ kur Tvisebebsa da masSi mimdinare fizikur pro­ cesebs. g. eqspedicia (an: aqcia).­is mTeli formulaa: geografiuli garemo _ adamiani _ saSinao da sagareo politika. g. geolOgia [berZ. guēpard] _ didi mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. g.  g. azomvebi. [rusi botanikosis Георги­s (1729­ 1802) gvaris mixedviT]. ¥ geodeziuri da sageodezio. ¥ geologiuri. geomEtria [berZ. g. geOrgin­i _ balaxovani de­ koratiuli mcenare.-103romelic swavlobs deda­ miwis formebsa da zomebs saerTod (umaRlesi geode­ zia) da adgilze iRebs zo­ mebs dedamiwis zedapiris asasaxavad rukebsa da geg­ mebze (topografia). g. ¥ geopolitikuri. aqsioma. gadaReba. ¥ geofizikuri. amocana. romelic swavlobs sxeulebis sivrciT for­ mebsa da maTi gazomvis me­ Todebs. ¥ geometriuli. SeerTebisa da gadaadgilebis kanonebis Sesaxeb. gē deda­ miwa da physikē fizika] _ im mecnierebaTa komp­ leqsi.  g. gē dedamiwa da logos moZRvreba] _ mec­ niereba. observatoria. epoqa. aqvs didi xasxasa yvavili. gEpard­i [fr. geometria miwismzomeli] _ maTematikis nawili.

Rerbiani. saRerbo Scd.. gaum­ tari. sagvareulo g. Gestapo (Se­ mokl. gâuri < arab. sinon. gerôn (gerontos) moxuci da logos moZRvreba] _ mecni­ ereba sicocxlis gaxangr­ Zlivebis Sesaxeb. герб < polon. germEtul­i [fr. ¥ gerbiani da sagerbo. gQbon­i [ingl. (s. SeuRwevi. hermetique. mArka _ marka.  saqarTvelos saxelmwifo g.] _ musulmanTa samyaroSi _ saerTo saxelwodeba yvela ucxoelisa. herb] _ saxelmwifos. safuTavi. gEran­i [< berZ. ebraelTa g. ¥ gvardiuli.-is kapitani. sadac iZulebiT iyo dasaxlebuli adamianTa garkveuli rasobrivi an religiuri jgufi.  Rerbi.. gerb. gerontolOgia [berZ.  g. giAur­i [Turq.  zangTa g. nemsiwvera). gibbon] _ maimuni. g. romelsac Zalian grZeli sinon.  germetiuli Scd. geranos Rero] _ balaxovani mcenare. grusia] _ Zvel saberZneTSi: uxucesTa sab­ Wo. liTonis furcelze.) Geheime Staatpolizei] _ faSistur germaniaSi (1933­ 1945) saidumlo saxelmwifo policia. gerbQani qARaldi _ qa­ Raldi. beWdebze da sxv. gerUsia [berZ. zogisgan iReben aromatul eTerzeTs (qarT. nawili.. zo­ gi saxeoba dekoratiulia. gErb­i [rus. avaza). ghetto] _ zog qve­ yanaSi: did qalaqSi sa­ gangebod gamoyofili uba­ ni. romelic gamosaxulia dro­ Sebze. Tbilisis g. guardia] _ jaris saukeTeso rCeuli nawili.) beWedi. hermeticus] _ mWidrod daxuruli.ger -104 g. SefuTva. gvArdia [it.  sazRvao g.  g. qa­ laqis.. . romelsac iyene­ ben aqtebisa da sabuTebi­ saTvis. gEto [it. g. aqvs surnelovani foTlebi. laT. gEstapo [germ. Tavadaznauruli an burJuaziuli wodebis ganmasxvavebeli niSani. ro­ melsac iyeneben rogorc fulis gadaxdis niSans sa­ buTebis gaformebisaTvis.

qalis sasqeso organos da­ avadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. guillotine] _ adamianis sikvdiliT da­ sasjeli (Tavis mosakve­ Ti) manqana. gQga _ TavsarTi. goliaTi. warmoeba.  g. wveri da sxv. nageboba. girlandi Scd. gQgant­i [berZ. . ginAndri _ [berZ. aswavlidnen kla­ sikur enebs (Zvel berZnul­ sa da laTinurs). yvavilwnuli). amocanebi. si­ non. mecnierebi] _ garkveu­ li ti pis saSualo saswav­ lebeli. gladiAtor­i [laT.  girlianda. jaWviviT erT­ maneTSi Cawnuli yvavilebi. rome­ lic swavlobs qalis or­ ganizmis Taviseburebebs. romelsac aqvs mamaka­ cis meoreuli sasqeso niS­ nebi (viwro menji. sinon. gQrlanda [fr. romelic sazom erTeulebTan mier­ Tebisas aRniSnavs maT mi­ liardjer gazrdas.  giga baiti = 1 mlrd. eqskursiamZRoli). guide] _ turistebis gamyoli (qarT. Zalian didi. guirliande < it. gQd­i [fr. kirilica). girlanda] _ 1.) RrZi­ lebis anTeba. gla gimnAzia _ gimna­ zia. gynς(ē) qali da anςr (andros) mamakaci] _ qali. uzarmazari Senoba. gigas (gigantis)] _ 1. mSenebloba. (safrangeTis didi revoluciis dros) doqtor giliotenis wina­ dadebiT. glagOlica [rus. am saxis ornamenti. giliOtina [fr. gimnAzia [< berZ. (qarT. gladiator] kl. gymnasion satanvarjiSo moeda­ ni. 2. ¥ giganturi. meurneoba da sxv.). g. gynς (gynaikos) qali da logos moZRvreba] _ medicinis nawili. romelSic realuri saswavleblebisgan gansx­ vavebiT. Semdeg skola. sadac ikribebodnen filosofo­ sebi. 2. SemoiRes saf­ rangeTSi 1792 w. (Sdr. bumberazi). gingQvit­i [< laT.-105wina kidurebi aqvs. ginekolOgia [berZ. baits. Zalian didi tanis adamiani an cxoveli (mag. gingine RrZili) _ (medic. foTlebi totebi. глаголица] _ Zveli slavuri erT­erTi anbani.

politika. globAlur­i [fr. gleukos maWari. glandes < laT. glükend wein cxeli Rvino] _ mo­ duRebuli wiTeli Rvino.. romelSic Sezavebulia Sa­ qari da saneleblebi. gloria brwyinva. rac mdgomareobs TvalSigniTa wnevis awevaSi. sayovelTao.) Tvalis mZime da­ avadeba. kaTolikuri mesis meore nawili _ qebaTa qeba. glitvAin­i [germ. glaukôma] _ (medic.) enis anTeba. glAndebi [fr.) rac mTel msoflios. optikuri mov­ lena. glosarQum­i [laT. svamen cxlad. xSirad iwvevs dabrmavebas. 2. problemebi. gliase Scd. romelic cirkis arenaze iaraRiT xelSi ebrZoda sxva aseTive adamians an mxecebs amfiTeatrSi. glisseur mosriale. romlebic war­ moiqmneba sagnidan Rrubel­ ze an sqel nislze dacemuli Crdilis garSemo. glAse [fr. global] _ (wign. g-ebis amokveTa. glObus­i [laT. glUkoza [< berZ. glQser­i [fr. molivlive] _ swrafmavali . globus sfero] _ dedamiwis modeli. mTel dedamiwas moicavs.) raime (Cveu­ lebriv Zveli) teqstis leq­ sikoni. glOsit­i [< berZ.romelic magrdeba vertikalur sayr­ denze da brunavs Tavisi RerZis garSemo glOria [it. aviTarebs did siCqares. g. glease. amitom wyal­ Si Rrmad ar jdeba da misrialebs wylis zeda­ pirze. romelSic axsnilia moZvelebuli da gaugebari sityvebi. glossanium] _ (filol.  glasisi.  glasisa. glacé gayinuli] _ nayinSereuli rZiani yava. dideba] _ 1.gla -106matoriani navi. tkbili Rvino da metreo vzomav] _ xel­ sawyo RvinoSi Saqris rao­ denobis gasarkvevad (Sesa­ mowmeblad).  g. atmosferoSi feradi rgolebi. glykys tkbi­ _ Zvel romSi: specialurad gawvrTnili mona an tyve.  Sesivebuli g. gleikOmetr­i [berZ. glans (glandis) rko] _ sasis nuSiseburi jirkvlebi. glossa ena] _ (medic. glaUkoma [berZ.

gavrcelebulia gol aRmosavleT da samxreT afrikaSi.-107li] _ yurZnis Saqari. saxeebiani mkvrivi deko­ ratiuli qsovili (avejze gadasakravad. gnostQcizm­i [< berZ. gnosis codna. romelic swavlobs Semecnebis SesaZleblobebs. spor­ tuli TamaSi _ specialuri joxis dartymiT sxmuli re­ zinis burTs miagoreben da cdiloben Caagdon fosoSi . goraki pa­ lestinaSi. fardebisTvis da sxv. idealistur fi­ losofiasa da iudevlobaze dayrdnobiT. sadac sikvdiliT sjidnen da sadac saxarebis mixedviT jvars acves ieso qriste. golf] _ 1. iyeneben medicinaSi. cdilobda Seeqmna moZ­ Rvreba RmerTis Sesaxeb. gnom] _ dasav­ leT evropul miTologi­ aSi: maxinji qondris kaci. romelic miiReba sinaTlis talRebis dasmis (dadebis) gziT gOlf­i [ingl. goalkeeper] _ (moZv. nivTierebebis Semadgen­ lobaSi. gobelin] _ xeliT naqsovi kedlis xaliCa.  gliukoza Scd. ¥ gnoseologiuri. 2. tanjva (“golgoTaze asvla”). mis wyaroebs. gOlgoTa [arab. ierusalimis axlos. gnu [afr. sakonditro warmoebaSi da safeiqro mrewvelobaSi. golkQper­i [ingl. gûlgûethâ Ta­ vis qala] _ 1.)  gobelini Scd.] _ mcoxneli ZuZum­ wovari cxoveli antilopis gvarisa. romelic icavs miwisqveSe­ Tis grZneulobas. samyaros warmoSobisa da ganviTarebis Sesaxeb qris­ tianul religiur dog­ matebze. formebs da meTodebs. golOgrama [< berZ. gobElen­i [fr. Canaweri] _ moculobiTi gamosaxuleba. gamosaxuleba 2. (gadat. gnoseolOgia [< berZ. hokeiSi). Se­ dis saxamebelsa da zogi sxv. Semecneba da logos moZRvreba] _ Semecnebis Teoria. gnostikos SemecnebiTi] _ adrindeli qristianobis religiur­ filosofiuri mimdevroba. holos wona da gramma aso.) mekare (fexburTSi. ro­ melSic Caqsovilia raime suraTi. gnOm­i [germ.) satanjveli ad­ gili.

gondolQer­i [it. gonς Tesli] _ sasqeso jirkvlebi. gonAdeb­i [< berZ.) meniCbe (qarT. gondola] _ 1. ampartavnoba. gOndola [it. Zneli amocanis. brtyelZira veneciuri navi. didi warmodgena sakuTar Tavze. megondolesi Scd. romelsac aqvs manJtebi muxls qvemoT Sesakravad (Sarvali­gol­ fi). berZnuli le­ gendis mixedviT. iyeneben aseve signalis misacemad. erTniCbiani grZeli.) iT­ qmis rTuli. ga­ mouvali mdgomareobis Se­ saxeb [Zv. gonos Tesli da rheo mimdinareoba] _ veneriuli daavadeba _ Sardsadeni milis Cirqovani daavadeba. megondolisa. gorgette] _ me­ liis an sxva nadiris bewvis . gong < malai­ uridan) _ sartymeli mu­ sikaluri sakravi _ brin­ jaos TefSi. gOrJet­i [fr. gondoliere] _ gondolis (mniSv. gondoliera] _ veneciuri gondolierebis simRera gOnor­i [laT.S­Si). aerostatisa da diriJablis saTavsi adamianebisa da xelsawyo­ meqanizmebisaTvis megOndole _ igivea. gonOrea [berZ. gOrila [ingl. romlebic warmoqmnian sasqeso pro­ duqtebs (kvercxebs. haerburTis kalaTi mgzav­ rebisaTvis. sper­ matozoidebs). frigiis mefem gordiam (gordias) dax­ larTa kvanZi. ¥ gondolierisa. gorilla] _ ada­ mianis msgavsi yvelaze didi (2 m­mde simaRlis) maimuni. sinon. aleqsandre makedonelma gaxsnis magier maxviliT gakveTa igi]. gOng­i (ingl. ¥ gondolisa. winda _ muxlamde sigrZis. 2. gondolQera [it.  gondolierasi Scd. daxlarTul saqmis. binadrobs centralur af­ rikaSi. honor pativi] _ qedmaRloba. rac gondolieri.S.  gondolasi. romelsac ukraven grZelTaviani jo­ xiT. gonorrhoia. 2. mokle Sarvali. gOrdias kvAnZi _ (wign. 3. megondole). 1. romelsac aqvs aweuli fi­ guruli cxviri da maRali kiCo.gon -108- (gavrcelebulia inglissa da a. tri peri.

grAdus­i [laT. romelsac qalebi atareben. SrQfti _ laTinu­ ri Sriftis nairsaxeoba. gradus nabiji. graveur] _ gra­ virebis specialisti (sinon. 4. ¥ gotikuri.) gluv zedapirze amokveTili an amoWrili . xis. CuqurTmebisa da vitraJebis siuxve da sxv. minis da sxv. gamoirCeva wvetiani da te­ xili moxazulobiT. gaZli­ ereba] _ erTi safexuridan meoreze TandaTanobiT ga­ dasvla. (qarT. kuTxe. rac gamoixateba sxeulTa ur­ TierTmizidulobiT.isriseburi TaRebis. ¥ gravitaciuli. arqiteqtura. alkoholuri sasmelis (spirtis) simagris erTeu­ li. qvis. siTbo. Zvlis.  20 g. gravQura [fr.  g. Gotik] _ xuroTmoZRvruli stili gvian Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. ¥ . gravitas simZime] _ (spec. g. 2. xarisxi] _ (piro­ biTad aRiniSneba pawawina wriT ricxvis zemoT mar­ gra jvena mxares _ 1°) _ 1.5 g. gravQori [fr. taZari. kuTxis an rkalis sazomi erTeuli.-109sayelo. g. gOtika [fr. Tvisebebi. temperaturis sazomi er­ Teuli. 5 g. gravitAcia [laT. qaRaldze. sinon. gravQreba [fr. TandaTanoba. udris wrexazis 1/360 nawils. 15-g. Tan­ mimdevroba.  gotikuris mniS. gaufrer] _ talRiseburi nakecebis ga­ keTeba qsovilze. gravure] _ 1.. yinva. yinva. damaxa­ siaTebelia maRali da wve­ tiani nagebobiT. gofrQreba [fr.) ma­ teriis Tviseba.  sxeulTa g.­iT ixma­ reba agreTve goTUri. stili. gradusiani.. siTxis simkvrivis sazomi erTeuli. TaRi. Tunuqze da misT. gavr­ celebuli iyo gansakuTre­ biT germaniaSi. 3. gothique. msoflio miziduloba). germ. graver] _ naxatis an warweris amokveTa raime magar masalaze. aqaqi). gradAcia [laT. g. raime magari masalis (li­ Tonis. got. gradatio Tan­ daTanobiT amaRleba. safexuri.  60-g. avadmyofs sicxe hqonda 37.

. romelic Sedgeba kvarcis.  gramafoni Scd. gramme] _ masis er­ Teuli wonaTa metrul sis­ temaSi. ba­ ronze meti. veeberTela.-is Zegli. kana­ dasa da zog sxva qveynebSi. lapa­ raks). granum xorbali] _ magari kristaluri qani. gramAtika [berZ. amerikis SeerTebul StatebSi. mindvris Spatisa da qarsisagan. grant] _ miz­ nobrivi daxmarebis Sede­ gad gamoyofili fuladi Tanxa. Canaxa­ zisadmi.  firfitebi. granata] _ gasas­ kdomi saartilerio Wurvi. mecniereba ama Tu im enis agebulebis Sesaxeb. grandioso. Zvir­ fasi saSeni masala.  g. grAf­i [germ.  g.gra -110- naxati. uzarmazari. gramma aso. saartilerio g. granati Scd. xma] _ ruporiani aparati.  telegrama.  granatasi.  fugasuri g.. romelic gadmoscems fir­ fitaze meqanikurad Cawe­ rili xmas (musikas. wesebi. .  graviurasi Scd. ro­ melic Seiswavlis sityvasa da winadadebis agebulebas (Sedgeba ori nawilisgan: morfologia da sintaqsi).grama [<berZ. didebuli. di­ adi. ¥ gramatikuli. Secdoma. fr. grAnata [it.. grAnt­i [ingl. grammatikē] _ enaTmecnierebis nawili. fonograma. Graf] _ dasavleT evropaSi da revoluciamdel ruseTSi: Tavadaznauruli memkvidreobiTi tituli. g. grAm­i [fr. grandiose] _ Zalian didi. ¥ granatisa. demonstracia. aseTi naxatis anabeWdi qaRaldze. gramOfon­i [berZ. romelzedac ara­ sagadasaxado SeRavaTebi vrceldeba. gramma Canaweri] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas raime Canawerisadmi. g. Canaweri da phone bgera. udris erTi kuburi santimetri wylis masas. nageboba. gegmebi. grAnit­i [it. g. granite < laT.  g. sAgrafo _ msxvili adminis­ traciul­teritoriuli er­ Teuli inglisSi. ¥ graviurisa. xelis g. grandiOzuli [it. 2.

Graphit] _ 1.  g. saaTebisa da wuTebis mi­ xedviT). moSavo an Savi minerali. iyeneben fanq­ rebis.  atmosferuli wnevis cvalebadobis g.  grafasi Scd. ¥ grafikuli. graphō vwer] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebebs Camwer pirTan an Caweril saganTan. xelovneba. naxazi. sapoxi masalebis da sxv. xazebiT StrixebiT (usaRebavod) xatvis xelovneba. grAfika [< berZ.  scenografi. am mineralis Rero fan­ qarSia Casmuli. graphō vwer da logos moZRvreba] _ Teoria. grafQnia [germ.  g. graphō vwer germ. ¥ grafikuli. sveti. graphikē xazva. elteqnikuri nawar­ mis.. grafika) specialisti mxat­ vari. barografi. romelzedac mrudeebis saSualebiT naCvenebia ri­ same ganviTarebis an mdgo­ mareobis raodenobrivi maC­ veneblebi.) xelnaweri an nabeWdi niSnebis moxazu­ loba. 2. avtografi. qarTuli g. 2.)..  amocanis gadawyvetis g.-is mixedviT muSaoba. graphē xazi] _ Sualedi or vertikalur xazs Soris (tabulebSi. ¥ grafisa. gräfin] _ grafis coli an qaliSvili. transportze: muSaobas mimdinareobis.-111- gra meTodi. graphikos xazvi­ Ti.-is gamocema. grAfa [berZ. matarebelTa moZraobis g. cecxlgamZle tige­ lebis. grafolOgia [< berZ. grAfik­i [berZ.  ferwera da g.  grafiniisa Scd. dasamzadeblad. naxSirbadis nairsaxeoba. avtobusis mimosvlis g. risame moZraobis dawvri­ lebiTi ganrigi (dReebis. grafQkos­i _ grafikis (ix.grAf­i [< berZ. (lingv. aseTi xelovnebis nimuSebi. romlis mixedviTac . cocxali metyvelebis (bgeraTa) gamoxatva weriTi niSnebiT (asoebiT). xatva] _ 1. 2.. ¥ grafiniasi. . sakantoro davTrebSi da sxv. warmoebaSi. daxazuli] _ 1. grAfit­i [< berZ..

graphō vwer da mania miswrafeba. iyeneben gzebis. grQm­i [fr.  g. gracia) aRsavse. moxdenili.  graciasi Scd. Gregorianus] _ welTaRricxvis .  g-iT TamaSi.  g. < griller Sewva] _ specialuri ka­ rada (gazis an eleqtro ge­ neratoris mqone. grimes < it. grader] _ miwis saTxreli da sasworebeli manqana. mTxzve­ lobisadmi. grafomAnia [< berZ. romelSic Caflulia moxaluli nigo­ zi. romelSic mowyobilia gisosebi an mbrunavi Samfurebi xorcis didi naWrebis Sesawvavad). grAcia [laT. moZraoba. grQmasa [fr.-is mocileba.. g. grille fr. Txili an nuSi. greQder­i [ingl. xelis Seswavla adamianis xasiaTis gasar­ kvevad. grimo naoWebiani] _ 1. gratia mSveniereba] _ sinarnare. grQlaJ­i [fr. grapefruit] _ citrusovani xexili erT­ gvari. rac saWiroa ama Tu im rolis Sesasruleblad.is gakeTeba. grigoriAnuli: grigoria­ nuli kalendari. saxis aseTi SecvlisaTvis saWiro cximovani saRebavebi (fanqrebis saxiT) da sxva­ dasxva dasawebebeli. msaxiobis saxis Secvla specialuri saRebavebiT. SemoRebuli iqna 1582 wels romis papis gregor (Gregor) XIII­is dros iuliusis ka­ lendris (`Zveli stilis”) nacvlad. grigori­ anuli welTaRricxva [laT.  griliaJi Scd. grazioso] _ graciiT (ix. grimaco] _ sa­ xis manWva ganzrax an uneb­ SesaZlebelia adamianis xe­ liT (naweriT) misi xasiaTis gageba. am mcenaris nayofi. 2. moxalva] _ Sokoladis kan­ feti erTgvari. cekva. greQpfrut­i [ingl. grQl­i [ingl.gra -112sistema (`axali stili~). g. grillage Sewva. graciOzuli [it.  greifruti dasaSvebia. mSe­ neblobaSi. ulva­ Sis dawebebiT da sxv. aerodromebis da sxv. wveris. ¥ graciisa. moxdeniloba mixvra­moxvraSi. aromatuli da momwaro­ tkbili gemoTi. sigiJe] _ avadmyofuri mis­ wrafeba werisadmi. moZraoba. narnari.

. Grossmeister] _ 1. arwivis frTebi da arwivis an lomis Tavi (qarT. grog] _ magari sasmeli _ Saqriani cxeli wyliT Sezavebuli romi. koniaki an arayi. sinon. griffon] _ igivea. anTeba. Tanamdebobis pi­ gro ris xelmowera. grosmaQster­i [germ. filtvebis g. si­ mebiani sakravis yeli. Griff] _ 1. yaimi. romelic eniWebaT umaR­ lesi kvalifikaciis mo­ Wadrakeebs (qarT. sagrimQoro _ TeatrSi: oTaxi. lomarwivi). 2. grQfon­i [fr. ¥ grosmaisteruli. aseTi xel­ moweris anabeWdi. Stempeli.  g. sadac grims ikeTeben an ukeTeben. movlenebi. sinon. avadmyofi ¥ gri puli da gri pozuli. aqvs Roris tani.  g. grimeur] _ Teatris muSaki. grippe] _ mwvave infeqciuri daavadeba. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: sasuliero­rain­ duli ordenis meTauri. grOt­i1 [fr. romelic msaxiobebs grims ukeTebs.  virusuli g. parkebSi.  grosmaistrisa. grQf­i3 [fr. wodebuleba. agreTve gamoqva­ bulis msgavsi xelovnuri nageboba (Cveulebriv ba­ RebSi.  g.  grimasasi Scd. beWedi. qarT. rac grifi1. gryphus] _ antikur miTologiaSi fantastikuri cxoveli. rom­ lisTvisac damaxasiaTebe­ lia sasunTqi organoebis anTeba. gryps laT. grimQor­i [fr.  wigns Tavze qonda mecnierebaTa akademiis g. didostati). ¥ gri piani  g. gamocema. exi). ¥ grosmaisterisa. raime sabuTze an gamoce­ maze gakeTebuli warwera. grOg­i [ingl. grQf­i1 [< berZ.  gitaris g. sinon. grQf­i2 [germ. grQp­i [fr. ¥ grifiani. griffe] _ 1. grosmeisteri Scd. ro­ melzedac TiTebs aWeren mis gayolebaze daWimuli simebis xmis simaRlis Se­ sacvlelad. grotte] _ gamoq­ vabuli zRvis flatovan napirze.-113lied..  grimasisa. 2.

. grotEsk­i [fr. gUTeb­i _ erT­erTi Zveli germanuli tomi. ¥ guTuri. grund] _ 1. guvErnant­i [fr. wyalsa da weboSi gaqnili saRebavi. ena.  qviSis g. stili g. grUnt­i [germ. ¥ groteskuli. gUaS­i [fr. damaxinjebuli komikuri sa­ xiT. gUdron­i [fr. romelSic Sereulia TeTra. saxuravis da saizolacio masalebis warmoebaSi da sxv. grOt­anZa _ ialqniani ge­ mis yvelaze maRali (cxvi­ ridan meore) anZa. aseTi xerxiT Seqmnili nawarmoebi. sagubernio qalaqi _ gu­ berniis mTavari qalaqi. it. miwa. saRebavis pirveli fena na­ xatis tiloze an ramdenime ferad SeRebil saganze. губерния < laT. mmarTveloba. groot] _ swo­ gubErnia ri ialqani grot anZaze. goudron] _ Sa­ vi fisovani nivTiereba. gouverneur] _ bavSvebis aRmzrdeli ka­ ci (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. guTuri Srifti _ ixileT gotikuri: gotikuri Srif­ ti.] _ ruseTSi ZiriTadi administraciul­teri to­ riuli erTeuli. 2. gouache] _ 1.  guvernantka Scd. grotesque. aseTi saRebaviT daxatuli suraTi. ruseTSi guber­ niis mmarTveli. 2. koloniebSi: umaRlesi Ta­ namdebobis piri. roli.  g. gubernAtor­i [laT. iReben navTobis gamoxdis narCenebisagan (krekingis procesi).  g. fantastikur gazviadebul. amerikis SeerTebul Sta­ tebSi: Statis mmarTveli. guvernQor­i [fr. grOt­i2 [holand.gro -114[rus.-is ostati.  s. iyeneben sagzao mSeneblobaSi.. 3. niadagi. gouvernante] _ bavSvebis aRmzrdeli qa­ li (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. gubernator mesaWe] _ 1. g-is wylebi 2. ¥ sagubernio.  g. grottesca] _ literaturasa da xelovnebaSi: adamianisa da sagnebis gamoxatva ucnaur.

dAn­i [iap. danaQdebis Sroma _ iTq­ . raimes mokle gadmocema. metwilad mwvanesa da wiTels. romelSic isxdnen SeiaraRebuli meomrebi]. 2. dAlai­lAma _ tibetis uze­ naesi mmarTveli da reli­ giuri winamZRoli lamai­ tebisa. gutta wveni] _ wylis gamoyofa wveTebad mcenaris foTlebidan.-115- dan gulQaS­i [ungr.  gutapirCi Scd. digest] _ 1.  dalai-lamasi Scd. g. piris pativis moyvaruli. yovel dans Seesa­ bameba sxvadasxva feris sartyeli. gutta-percha < malaiuridan] _ zo­ gierTi webovani mcenaris gamagrebuli wveni. gourmand] _ kar­ gi saWmelebis mcodne da moyvaruli. daltOnizm­i [< ingl. ¥ dalai-lamisa.] _ iaponiaSi: Ziu­ doistebis ostatobis xa­ risxi. gutAcia [laT. iyeneben teqnikaSi. gutAperC­i [ingl. ¥ daltoniki. gemosmoyvare. tyavis msgavsi. gulias] _ un­ gruli warmoSobs kerZi _ moSuSuli da Senelebuli xorcis wvrili naWrebi. danAelTa saCUqari _ iT­ qmis mzakvrul saCuqarze [homerosis eposis mixedviT danaelebma (berZnebma) troas alya moxsnes da mis mcxovreblebs saCuqrad dautoves uzarmazari xis cxeni. gUrman­i [fr. d daQjest­i [ingl.­ is dros mcenare gamoyofs zedmet marilebs. romlis drosac adamiani ver arCevs zogierT fers. so­ usis danamatiT.  gulaSi Scd. pirveli gamocema Jurnal­ gazeTebidan amokrebili Semoklebuli teqstebiT. ZiriTa­ dad kalciums. fizi­ kosis Dalton­is saxelidan] _ mxedvelobis nakli. dAmokles mAxvili _ iTq­ mis mudmiv safrTxeze [Zve­ li berZnuli Tqmulebis mixedviT sirakuzelma ti­ ranma dionisiosma erT­erT nadimze Tavisi adgili da­ uTmo Tavis moSurnes _ da­ mokles da mis Tavze ZuiT dakida maxvili].

daOsizm­i [Cin. am danaSaulisaTvis Rmer­ Tebma maT daakisres uZiro kasrebiT wylis avseba]. dAcan­i _ budisturi salo­ cavi (lamaitebisa). dentiste < laT. de. daqtiloskOpia [germ. Downing Street] _ 1. londonSi: quCa.. vuyureb. dens (dentis) kbili] _ kbilis eqimi. religiebma. romelzedac moTavsebulia sagareo saqmeTa saministro da premier­ministris rezi­ dencia. romelic aRniSnavs: 1. daqtilolOgia [berZ. da­ cema. kbilis teqnikosi.] _ Zveli Ci­ nuri religia. [laT.. dancing-hall sacekvao darbazi] _ sa­ cekvao darbazi. die. daktylos TiTi da logos sityva] _ yru­munjTa TiTebiT la­ parakis xerxi: xelis anbani. Daktyloskopie < berZ. gauqmebas da sxv. gadataniT ase uwodeben inglisis mTavrobas. 2.. decentra­ lizAcia. vaTvaliereb] _ TiTebis ana­ beWdis mixedviT pirovnebis dadgenis meTodi. daRmasvla. darvQnizm­i _ moZRvreba co­ cxali bunebis istoriuli ganviTarebis. (moedani) Cveulebriv kafeSi. romelsac safuZvlad daedo brZeni dao­Zis mier dawerili wigni `dao de Zini~. 1809­1882) saxelis . dAnsing­i [ingl. dAuning­strQti [ingl.  demobilizAcia.Tavidan mocilebas. mcenareebis da cxovelebis saxeobaTa warmoSobis Sesaxeb bu­ nebrivi SerCevis gziT [me­ 19 s.] _ TavsarTi. [< berZ. daqveiTeba. daqtilo. 2.. daktylos TiTi] _ rTul sityvebSi aRniSnavs am sityvebis da­ mokidebulebas TiTebTan. resto­ ranSi. dAntist­i [fr. mis dausrulebel da una­ yofo Sromaze [berZnul miTologiaSi: argosis me­ fe danargs 50 qalma­da­ naidebma (Danaides) mamis brZanebiT qorwilis Rames daxoces TavianTi qmrebi. mag: daqtiloskopia.dan -116mixedviT]. ingliseli bunebis metyvelis Carlz darvinis (Darwin. ga­ moyofas... bolo dros TiTqmis mTlianad Seaviwrova budizmma da sxv. daktylos Ti­ Ti da skopeo vxedav.

sadac SeaqvT yvela Ri­ rebuli faseuloba.. pirveli sajaro gamosvla raime samoRvaweo asparezze. dEbit­i [< fr. début] _ 1. azrTa gacvla­gamocvla. uwesivroba. dEboS­i [fr.  debiti sxva (ix. 2. 2. movale. cocxali orga­ nizmis ujredebis an or­ ganoebis daSlis procesi. deg dEbiut­i [fr.). debiUtant­i [fr.] _ TandaTa­ nobiT gauareseba raime Tvi­ sebisa. degenerAcia [fr. gauvnebleba (adgilisa. navTobis da sxv.. agreTve de. msa­ xiobis pirveli gamosvla scenaze. debitor] _ (bux­ halt. laT. fizikuri an iuridiuli piri...] _ momwamvleli nivTierebis­ gan gawmenda.  debeti sxvaa (ix. 1) aqvs. degradAcia [fr. dégradation < berZ. débit gamosavali] _ airis an wylis.  axalgazrda mwerlis d.  navTobis WaburRilis d... debAtebi [fr. degazAcia [ix.). arteziuli Wis d. romelsac debiuti (mniSv.  oTxi mxedris d. debats] _ raime sakiTxis sajaro ganxilva. swrafad gaiTamaSes. debarkAder­i [fr. ayalmayali.). romelsac vali aqvs mocemuli sawarmos.. borjomis wylis d. organizmis biologiuri da fsiqologiuri niSnebis daqveiTeba. Wadrakis partiis sawyisi stadia. tansacmlisa. débarcadére] _ mcuravi navmisadgomi. agreT­ ve am angariSze ricxuli vali da gasavali (sapirisp. krediti).  cxare d. gradus safexuri. aur­ zauri. debQtor­i [laT.. dégéné rafion] _ 1. gauareseba: ga­ dagvareba.). .).-Si ar ixmareba. cema­tyepa. ro­ melic napirzea damagrebu­ li. débauche] _ Cxubi. siTxis raodenoba. (biol. kamaTi. dEbet­i [< laT.  mx. rasac iZleva wyaro drois garkveul erTeulSi.-117 degradacia. parlamentSi. sabuRaltro angariSebis marcxena mxa­ re. daqveiTeba. ix. agreTve de. dacema. débet marTebs] _ (buxhalt. dawesebulebis an organiza­ ciisa.. mowinaaRmdegeebma d. débutant] _ piri. paeqroba.).

rom ga­ ufasurebul fulis niSnebs iReben mimoqcevidan da cvlian srulfasiani sak­ redito bileTebiT (e. Rvinis daWaSnikeba. feris Se­ mowmeba misi damzadebis dros. dEviz­i [fr. gadasaxadiT proporciuli dabegvra­ ufro mcire Semosavalze dabegvris procentis Sem­ cirebiT. TandaTanobiT Semcireba. farze. sunamos d. degustAcia [fr. induqcia). meTodi. moci­ lebas da sxv.-iT `merani~. deeskalAcia _ eskalaciis sapirispiro moqmedeba _ ag­ resiis. 2. 2.. dedvEit­i [ingl. ideas. degressio ukan daxeva] _ 1. devalvAcia [germ. degustAtor­i [< laT.  d. d. kleba. romelic Cve­ ulebriv gamoxatavs visi­ me qcevis an moqmedebis sa­ xelmZRvanelo azrs. (finans.  Zeglis proeqti wardgenili iyo d. saomari moqmedebis . w. dez. devise] _ 1. romelic aRniSnavs risame ganadgurebas. Dvalvation] _ fulis reforma. ¥ deduqciuri. degrEsia [< laT. heraldikaSi: mikle war­ wera gerbze. wylis da sxv. deductio gamoyvana] _ logikaSi: msjelobis xer­ xi _ zogadi debulebidan kerZo daskvnis gamoyvana (sapirisp.­idan] _ Tav­ sarTi. [fr. anda brun­ vaSi myofi fulis niSnebis oficialur kurss sweven dabla (faruli devalvacia) oqrosTan an romelime ucxo saxelmwifos valutasTan SefardebiT. mokle gamonaTqvami. CaTvliT.deg -118TandaTanobiTi Seneleba. dedUqcia da deduqcQreba [< laT. degustare gemoze gasinjva] _ degustaciis specialisti.). Ria devalvacia).  Cais d. 3. dégustatio] _ raime produqciis gemos gasinjva. daskvna.. deadweight] _ (zRv.  dezinfeqcia. rac mdgomareobs imaSi. romelsac avtori awers konkursze warweril namuSevars Tavisi saxelisa da gvaris nacvlad.). gemis sru­ li tvirTmzidaoba (tvir­ Tamweoba) yvela aucilebeli maragis _ saTbobis. mokle gamonaTqvami an sityva. orden­ ze da sxv. dés­gan. sunis.

déshabillé] _ televiziis saSualebiT adamianebis Sesacdenad. integratio] _ mTelis da­ da sxv. dés­gan. yovel cocxal ujredSi. rom deba.) gancxa_ visime gancxadeba. déserteus] _ biT. saSinao Cacmuloba. odor suni] _ dapiridan (ix. dés organisation] _ sazogadoebri­ samsaxuri an Tavi aarida vi wesrigis. dezavuQreba [fr. gausnebovneba). mocileba sxvadasxva sag­ nis. darRveva. romelic moi poveba celeba gazeTis. . organoebis norma­ nawevreba Semadgenel nawi­ luri saqmianobis (funqci­ lebad. d. disci plinis jarSi gawvevas. cudi sunis mocilebis sa­ ­idan da laT. sameurneo laT. binidan da sxv.­ va (dnm) _ rTuli organu­ idan da informer Setyobineba] li naerTi. dés ­gan. odor suni] _ ada­ bulis moqmedebas. désodezinfEqcia [fr. dés warmomadgenlis. di] _ radioaqtiuri WuWyis ¥ dezodorireba. erT­erTi nukle­ _ yalbi cnobebis gavr­ inmJava. dezoqsiri bo nuk le Qn mJa­ dezinformAcia [fr.  ekonomikuri kavSirebis d. adamiani. luri saSualebebiT (qarT. ad­ dezintegrAcia [fr. mianisagan. dés­gan. sinon. agreTve aq­ (cudi) sunis mospoba an tivacia). swori _ avadmyofobis gamomwvevi mimarTulebis dakargva an mikrobTa mospoba specia­ warmodgena raimeze. ­idan da laT. dezorientAcia [fr. onirebis) moSla. romelmac TviT­ neburad miatova samxedro dezorganizAcia [fr. daSla. dezaqtivAcia [fr. CaxSoba qimiuri saSuale­ dezErtir­i [fr. rwmune­ dezodOrant­i da laT. saSinao ¥ dezinformaciuli da satanisamosi. activus moqme­ Sualeba. radios. dezinformacio. igi ar eTanxmeba Tavisi [fr.  borotganzraxuli d. cnobebi. nagebobis da misT. ze­ dezodorAcia [fr. (s. saxelmwifo. désavouer]  d. dés da ministraciuli. désinfectipn] rientation] _ Secdena.-119- dez dezabQlie [fr.

 de-iured cnoba. deus RmerTi] _ religiur­filosofiuri moZRvreba (me­17­18ss. igivea. dekadEntoba [fr. romelic sazomi erTeulis saxelTan mier­ Tebisas aRniSnavs mis aT­ jer gazrdas: 1. d.­ is dasawyisis xelovnebasa da literaturaSi: mimdina­ reoba. formalizmi. dekAdans­i [fr.  gitaris zeda d. rac duaieni. umaRles saswavlebelSi: fakultetis xelmZRvaneli piri. decanus aTisTavi] _ 1. décadance] _ kulturis daqveiTeba. [berZ. de-faqto).). upiratesad mis birTvSi: mTavari rolis asrulebis organizmis niSan­TvisebaTa memkvidrul gadacemaSi. dekAn­i [laT. 2. iuridiulad ka­ nonis safuZvelze (sapirisp.. < laT. da­ cema (ix. dekas (dekados) aTeuli] _ 1. naxati. dEka2 [germ.  qarTuli xelovnebis d. magram uar­ yofda mis Carevas bune­ bisa da sazogadoebis ganviTarebaSi. ¥ dekisa  dekasi Scd. mis­ ticizmi. 3. Zvel romSi: jaris aTis­ Tavi. dEizm­i [< laT. rogorc samyaros pirveli mize­ zis arsebobis. dekadentoba). pianinos d.  politeqnikuri universitetis avtomeqanikuri fakultetis d. dekanozi. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: ufrosi mRvdeli. daSla. Decke] _ zogi si­ mebiani musikaluri sak­ ravis korpusis nawili xmis asareklad da gasaZ­ liereblad. decadentia dacema] _ me­19 s.  d. 4. aRi­ arebda RvTis. drois aseTi monakveTi. dEka1.dei -120aTdRiani monakveTi: aTi dRe. dejaure] _ for­ malurad. 2. deka aTi] _ Tav­ sarTi. décade < berZ. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia uimedoba. sa­ zogadoebrivad raime mniS­ vnelovani movlenisadmi miZRvnili. ¥ dekadenturi. dekalitri = 10 litrs.­is dasasrulisa da me­20 s. dEkada [fr. leqsebi. drois .. de­Qure [laT. décadent dacema.  ianvris pirveli d.

safosto dokumenti. romelic faseuloba miaqvs Tan. pro­ pakets. sabaJos dokumenti. isaTvis Tavisuflebis mi­  mTavrobis d. dévruli kiTxvis ostati. gasagzavn fuls an fasian de.). qonebis raodenobis Sesaxeb. oficialuri. gadasaxadis ga­ melsac guli Rrmad aqvs damxdelis gancxadeba Ta­ amoWrili da ar faravs . 2.] _ kvalifikaciis. elementebi. kanonisa. (mag. ix. dekodQreba [laT. romel­ mocdilebis dakargva. deklarAcia [< laT. xelmZRvaneloba dekanis 4. kaba. mxat­ deklasirEbul­i [< fr.pirobiTi brZa­ aqtisa. liTac aseTi aqti. decoloratio] _ gauferuleba. erTi an ramdenime saxel­ mwifos gancxadeba saerTa­ dekolorizAcia [laT. Txva.. kanoni dekolonizAcia _ koloni­ aris gamocxadebuli. (finans. xeliT: TviT dokumenti. gancxadeba] _ 1. biT kiTxva: mxatvruli ki­ quCis qalebi. wavlebelSi: fakultetis  savaWro d. mawanwalebi).. deklamaciiT gamodis. Canawerebis gauqme­ princi pebis mTavrobis sa­ ba gamomTvlel manqanebSi.rom­  dekoderi. lis tansacmeli.-121- dek dekAnat­i _ umaRles sas­ visi Semosavlis.. sabaJo d. sazeimo gamocxadeba raime code] _ gaxsna. ZiriTadi nebebis. fesiuli codnisa da ga­ 5. Sic sazRvargareT mimavali deklamAtor­i [laT. ro­ 3. maTxovrebi.. qurdebi. declaratio  d. Tu ra Zvir­ mator] _ msaxiobi. declapiri aRniSnavs. declamatio ora­ monawileobas ar iRebs sa­ torul gamoTqmaSi var­ zogadoebriv cxovrebaSi: jiSi] _ literaturuli moralurad daqveiTebuli nawarmoebis gamometyvele­ da gaxrwnili. rome­ meTaurobiT. classé] _ vinc mowyvetilia deklamAcia da deklamQre­ Tavis klass da sakuTar ba [< laT. lic axlavs sazRvargareT dekvalifikAcia [< laT. de da fr. décolte] _ 1. qa­ sakiTxze. Soriso politikis raime dekOlte [fr. cema.

Ria nawili aseTi kabisa. sadgomebis (binebis) lama­ zad miwyobis. saxelosno. mxrebs. delegAcia [laT.  d. (s. dekrESendo [it. dEkret­i [fr. décret < laT.) bgeris siZlieris TandaTan Semcireba.  konferenciis d. saxelmwifosi da sxv. decretum] _ umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenileba. délicattesse] _ gansakuTrebiT gemrieli. 2.  d. delikAtur­i [fr. décoration] _ moqmedebis adgilis gafor­ meba scenaze ferwerulad an arqiteqturulad: scenis mowyobiloba.dek -122sadekreto (an dekretuli) Svebuleba _ Svebuleba or­ sulobisa da mSobiarobis gamo. dekorAcia [fr. yels. dekoratQul­i [fr. ¥ dekoraciuli da sadekoracio. yrilobis d. kanoni. décorateur] _ 1. TviT amoWrili. win­ daxedul mopyrobas mo­ iTxovs. decrescendo] _ (mus. kreSendo). sinon. scenis d. dekoracia). adamiani 2. dekorAtor­i [fr.) mxatvroba. rome­ lic warmomadgenelia ro­ melime organisaciisa. brZanebuleba.. vaza. 2.  d. sakiTxi. mkerdsa da zurgis zeda nawils. rac frTxil. sanukvari saWmeli. d.  dekoratiuli sxvaa (ix. sul ufro da ufro xmadabla (sapirisp. nugbari). d. gaformeba.  pirveli moqmedebis d. lamazi. ¥ dekretuli da sadekreto. delikAtes­i [fr. delEgat­i [laT. da­ wesebulebisa. delegatus wargzavnili] _ arCeuli an daniSnuli warmomadgeneli romelime organizaciisa. saxelmwifos da sxv. s. detalebi. mSvidobis Sesaxeb. décoratif] _ adgilis damamSvenebeli.  d. Tavaziani. morTvis spe­ cialisti. dekoraciebis mxatvari. mcenareebi. délicat] _ 1. efeqturi. iseTi.). zrdilobiani  d.  dekoraciuli sxvaa (ix. (qarT. delegatio gagzavna. . daniSnuleba] _ delegatebis jgufi.

aqvs sam­ kuTxedis formis mzidi demarkAcia [fr.). gaSuqeba Segnebulad. TalSi: saxelmwifo saz­ Rvris mdgomareobisa da demAgog­i [berZ. ndobis mosapoveblad). démāgogia] _ 1. dElta [berZ. ¥ sademarkacio: sademarkacio veSapis nairsaxeoba. dros. d. ri ubnebis gamijvna jansa­ dElfin­i [berZ. xerxi. qsovilis mkvda­  deltoplani Scd. 2. romelic mimarTulebis gansazRvra demagogiuri xerxebiT iZens mowinave saxelmwifoebs popularobas xalxTa ma­ Soris SeTanxmebiT. dēmarcation] _ 1. . deiphis (delphiRisagan. xazi _ 1. romelic delfinarQum­i _ zRvis pi­ yofs erTmaneTisagan meomar ras mowyobili didi akvari­ mxareTa jarebs dazavebis umi. dapireba. motyueba cru dapirebebiT. delta (ber­  krebaze misi gamosvla iyo Znuli anbanis me­4 asos _ sruli d. faq­ tebis damaxinjeba. deltAplan­i [berZ. agreTve okeanatio] _ saerTaSoriso samar­ riumi). rogorc planeriT.-123- dam delimitAcia [laT. delta berZnuli anbanis me­4 aso Δ] _ mdi­ demagOgia [berZ. sebSi. romlebsac swavloben. saxeli) da laT. 2. nos)] _ zRvis ZuZumwovari. Δ­s. romelic winaswarganzraxuli dama­ daserilia am mdinaris to­ xinjebiT raime miznis mi­ tebiT [berZnuli aso delta­s saRwevad (xalxTa masebis (Δ) saxelis mixedviT]. sakiTxis aramarTebuli ¥ deltisa.  deltasi Scd. piri. masSi hyavT delfinebi. safreni aparati. sibrtye] _ martivi sasporto  d. planum ¥ demagogiuri. xazi. (medic. delimita- wrvTnian da aCveneben mayu­ rebels (ix. démagōgos] _ politikani.  mdinare nilosis d. naris SesarTavTan warmoq­ farisevlobiTa da faqtebis mnili nariyi are. saxelmwifo sazRvris zedapiri (warmoadgens xazis dadgena adgilze frans): mis qveS moTavsdeba (specialuri sasazRvro sportsmeni da mofrinavs niSnebis saSualebiT).

gancxadeba da misT. miwaTmoqmedebisa da nayofierebis mfarveli qalRmerTi (romaul miTo­ logiaSi mas Seesabameba cerera). 2.dem -124- 2.. politika. demilitarizEbuli: de­ militarizebuli zona _ teritoriis aseTi zoli or saxelmwifos Soris. romelsac uxdis gemis pat­ rons damfraxtveli (ix. demilitarizAcia da demi­ litarQzeba [< fr. 2.  d. demurrage] _ (zRv.) kanonzomierebas (qarT. migraciis da sxv. demokratia . demobilizAcia [fr. dEmarS­i [fr. d. demErej­i. demUrej­i [ingl.  amerikeli d. mrewvelobis d. démobilisation] _ da demobilQzeba _ 1. romelSic akrZalulia sam­ xedro obieqtebis qona da samxedro Zalebis yola.  armiis d.). demokrAtia [berZ. fraxti) portSi gemis gac­ denisaTvis. xalxTaRweriloba). demokratiuli partiis wevri. rom hqondes sam­ xedro mrewveloba da si­ magreebi.) gadasaxadi. demOkrat­i _ 1. xazi. demokratiis momxre. romelic Se­ iswavlis mosaxleobis Semadgenlobas da misi moZraobis (Sobadoba­sik­ vdilianobis. dēmos xalxi da graphō vwer] _ mecniereba. memorandumi. ¥ demografiuli. Dēmētēr] _ berZnul miTologiaSi: mi­ wis. dēmarche] _ (di pl. SeiaraRebuli jarebisa da saxalxo meurneobis gaday­ vana saomari mdgomareobidan samSvidoboze. demogrAfia [berZ. erTi saxelmwifos mTavrobis mimarTva meori­ sadmi (nota.-ebi. démilitarisation] _ saerTaSoriso xelSekrulebiT. dEmetra [berZ.)  elCis d. hyavdes dadgenil raodenobaze meti samxedro Zalebi: ganiaraReba. droebiT sasazRvro xazi sadavo teritoriaze. romelime saxelmwifosaTvis akrZal­ va imisa. gamoTvla. samxedro mosamsaxureTa daTxovna. ganTavisufleba. romelic yofs dapyrobil qveynis teritorias saoku­ pacio zonebad. sinon.

. protestis gamom­ kanonis da misT. qce­ wileoba.  sxdoma d. (mniSv. zne­ ratio Cveneba. ti suli.. moraluri gaxrwna. respub2­isaTvis).-ad datova.-125- dem < dēmos xalxi da kratos xe­ wyobilebis gamosaxatavad. momwvevi. qarxnis demonstrAtor­i _ piri. Tanasworuflebiani mona­ 4. dēmos] _ 1. va. kla­ sobriv sazogadoebaSi: mo­ . saxelmwifo­  saprotesto d. moqmedebis unaris dakar­ Demonstrieren] _ 1. ¥ sademonstracio.). gafrena. d.  d. darbazi. lisufleba] _ 1. wyobileba. sazogadoebis. gardaqmna xatveli. nizaciis princi pi. rai­ demOn­i [berZ. s. satana. xalxs ekuTvnis. ¥ demokratiuli. nawile. koleqtivis yvela wevris  erTianobis d. romlis 3. 2) axdens. d.  kinofilmis d. suliT dacema. demokratiis safuZvelze (sinon. sajaro Cveneba risame. sxva adgilas ga­ straciis (mniSv. masobri­ gva. ralisation] da demoralizeba demonstrAcia [laT. da demonstrireba [germ. démontage] _ manqanis. vi msvleloba raime sazo­ gadoebriv­politikuri gan­ dEmos­i [berZ.  avtomobilis d. politikuri mmarTvelobis 2. demOntaJ­i [fr. romelic risame demonst­ demoralizAcia [fr. 1) mo­ dasatanad da sxv. agrematis. demonst_ 1. nawilebad daSla (remon­ demOnstrant­i _ demon­ tisaTvis. modebis 2. dēmorirebas (mniSv. gademokratiuleba). gamomwvevi moqmedeba. daimōn] _ boro­ me mowyobilobis da misT. risame sajaro gamoxatu­ drosac uzrunvelyofilia leba. demokratizAcia _ sa­ demonstracQuli _ ga­ xelmwifos. lika  s. koleqtiuri muSaobis orga­ d. romlis drosac mniSvnelobiT ixmareba ag­ umaRlesi xelisufleba reTve demonstrireba). (am forma. 2. damtkiceba] _ obrivi dacema.

kul­ turis da misT. dendron xe] _ specialuri baRi (dendrologiuri baRi).) dakargva. dumping] _ (ekon. romelic mimarTuli iyo faSizmze gamarjvebis Semdeg germaniaSi nacizmis aRmofxvris. 2. 2. dandy] _ natifad. denacifikAcia [< ger.). gadasayari eqsporti. dendrarQum­i [< berZ. baRi (parki). denonsAcia da denonsQreba [fr. sadac dargulia sxvadasxva saxeobis xeebi. denacionalizAcia da de­ nacionalQzeba [fr. nacional­so­ cialisturi partiis da mis mier kontrolirebadi . an botanikuri baRis kuTxe. saqonlis gayidva ucxoeTSi Sinagani bazris fasebTan SedarebiT bev­ rad iafad. dEndi [ingl. nacionalizacia) qonebis dabruneba uwindeli pat­ ronebisaTvis.) Zvel berZnul qa­ laq­saxelmwifoebSi: Tavi­ sufali moqalaqeebi. (it. xalxi. zogjer TviT­ Rirebulebaze naklebadac (konkurentebis gandevnis mizniT).). dēnationalisation] _ 1. dēnonciation] _ (di pl. monebi demosSi ar Sediodnen. romelime saxelmwifos saxleobis araprivilegi­ rebuli fenebi. erovnuli TaviseburebaTa (enis.dem -126organizaciebis ganadgure­ bis. dEmping­i [ingl. sinon. saxelmwifos mier na­ cionalizebuli (ix. militaristuli moR­ vaweobis an propagandis aRkveTisa da germaniis po­ litikuri cxovrebis de­ mokratiuli princi pebis safuZvelze gardaqmnis pi­ robebis momzadebisaken. denazification gauqmeba.xalxis masebi. sas­ wavlo da kulturul­sa­ ganmanaTleblo mizniT. ganadgu­ reba] _ RonisZiebaTa komp­ leqsi. dendrolOgia [berZ. yovelgvari nacistu­ ri. samecniero. romelic xeebsa da buCqebs swav­ lobs. ukanasknel modaze Cacmuli mamakaci.  d. dendron xe da logos moZRvreba] _ bo­ tanikis nawili. buCqebi da lianebi. nacional­socialisturi partiis wevrebs saero da­ wesebulebebSi samsaxurs ar aZlevdnen. franti. ¥ dendrologiuri.

mosaxleobis Sem­ cireba kleba.) Tanxa an fasiani qaRaldebi Setanili sakre­ dito dawesebulebaSi (ban­ kSi. romelsac warmoebisa an dawesebulebisagan ergeba Tanxa da raime mizeziT ar miuRia garkveul vadaSi. nominatis) fasiani qaRaldebis nominaluri Rirebulebis dacema.). dēpartament] _ 1. dEntin­i [laT.) vagonebi da sadac maT ukeTeben mimdinare remonts.-is miReba. depigmentAcia [< laT. dēpôt] _ Senoba. dēpēche] _ te­ legrafiT an radioTi ga­ dacemuli saswrafo cnoba (sinon.  zRvisiqiTa d. kreditorisaTvis gadasacemad (anda Sesana­ xad _ Tu kreditori uars ambobs miRebaze).) kanis bunebrivi feris dakargva. dEpeSa [fr. dens (dentis kbi­ li)] _ Zvlismagvari niv­ Tiereba. depopulation] _ (spec. depopulAcia [fr.). deportAcia [laT. depozitum Sesanaxad mocemuli ram] _ (finans. amerikis SeerTebul Sta­ tebsa da SveicariaSi: sa­ ministro. Semnaxvel salaroSi da misT. gamowveulia epidermisis dep ujredebSi pigmentis gaq­ robiT (ix. ix. sa­ dac dganan lokomotivebi da matareblis (agreTve tramvais. d. 2.  d. dEpo [fr.-iT gamoZaxeba. pigmentacia). safrangeTSi: msxvili administraciul­ teritoriuli erTeuli.-ebi.  saelmavlo d. denominAcia [< laT. depOzit­i [< laT. fulis gaufasure­ ba. departAment­i [fr. departAmenti _ ame­ rikis SeerTebul Stateb­ Si: sagareo saqmeTa sami­ nistros saxelwodeba. telegrama). d. metropolitenis da sxv. denominatio (de da laT.  farexi Scd. pigmenti] _ (biol.) piri. depOnent­i [< laT. kbilis mTavari Semadgeneli nawili. sax. deponens (deponentis)] _ (finans.-is gagzavna. Deportieren] _ adamianis ga­ Zeveba misi mudmivi ad­ .-127gancxadeba saerTaSoriso xelSekrulebis moqmedebis Sewyvetis Sesaxeb. deportatio] da deportQreba [germ.

da­ niSnul an arCeul pirTa jgufi. modu­ neba. romelic moqmedebs raime organizaciis. klinika.  parlamentis d. depUtat­i [laT. derma (dermatos) kani.-is gagzavna. d. su­ lierad daZabunebuli fsiqikuri mdgomareoba. s. (me­ dic.) ga­ dasxmuli specialurad momzadebuli jaris nawi­ lebi.  sahaero d. arCeuli piri. [< berZ. tyavi] _ xelovnu­ ri tyavi.-is miReba. arCeuli warmomadgeneli. dermatolo­ giis specialisti. krebis davale­ biT. daCagvra] _ 1. derma kani da logos moZRvreba] _ medicinis dargi.dep -128ravad. (ekon.  s. d. operacia. dawe­ sebulebis.. dErbi [ingl. desantis monawile. depressio daT­ rgunva. arCeviTi saxelmwifo dawe­ sebulebis wevri. jarebis gadasxma mtris teritoriaze. derma (dermatos) kani] _ rTul sityvebSi aCvenebs am sityvebis damo­ kidebulebas kanTan an ka­ nis daavadebebTan.). dermato. deputAcia [fr. TviT­ mfrinaviT da sxv. s. dermatolOgia [berZ. romelmac raime davaleba unda Seas­ rulos. paraSutistebi.  d. dEsant­i [fr. muSambis msgavsi. sazRvao d. ¥ sadesanto. 2. dermAtin­i [berZ. iyeneben avejze gadasak­ . derby sak. deprEsia [laT. wignis ydisaTvis da sxv. dēputation] _ deputatTa (mniSv. deputatus] _ 1. gadasxma] _ 1. 2.  d.. xomaldi. daTrgunuli.  m. dermatOlog­i kanis daava­ debebis eqimi. medEsante _ sadesanto ja­ rebis samxedro mosamsaxure.] _ sam­da oTxwliani cxenebis doRi. descente daSveba. sax. 2). 2. ¥ dermatologiuri. polki.-is Semadgenloba. mowinaaRmdegis teritoriaze brZolis sa­ warmoeblad (gemiT. rome­ lic kanis daavadebebs Se­ iswavlis. gilsamyofelidan da sxva adgilas iZulebiT dasax­ leba.) qveynis sameurneo cxovrebis Seferxeba. daqveiTeba.

dessert] _ xili an tkbileuli. d. xelsa­ wyos nawili. maZebari). moTxroba. kino­ filmi).  s. winadadeba. raime SeTanxmebis miRwevas (sapirisp. dEtal­i [fr. pozicia. Zalebi.. manqanis. aSS­Si da sxva qveynebSi: samZebro poli­ ciis agenti (qarT. kOvzi _ kovzi. ¥ despoturi. 2. aRweriloba. mtar­ vali).  medesantesi Scd. dEstruqcia [laT. despOtizm­i _ SeuzRudavi xelisufleba.  mxatvruli d. konstruqciuli). de (ix.-ebi. Carozi). detAlur­i _ dawvrilebiTi.  d. d.  d. detective < laT. wvrilmani ram. sad. destruqcQuli _ rac xels uSlis Semdgom mu­ Saobas. yurZeni. ¥ sadeserto. d. deteqtiuri nawarmoebi (romani. analizi. 2. momxsenebels d. inglisSi. dētail] _ 1. mTelis nawili. romelic Seicavs . situaciis d. (sinon. detectio gaxsna] _ 1. (gadat. tirani. despotēs] _ 1.). detEqtiv­i [ingl.  d. d. det  mdgomareobis d. darRveva.. romelsac sadilis Semdeg Seeqcevian (sinon.  avtomobilis d. sisastike. sazogadoebis d. romelic sxvebs aiZulebs mis nebaze iqceodnen da sxvis survils arafrad ag­ debs. de­ da stabilizacia)] _ sta­ bilizaciis moSla: myari mdgomareobis ararseboba. destabilizAcia da desta­ bilQzeba [laT. Zvel aRmosavleTis monaTmflo­ belur monarqiebSi: umaR­ lesi mmarTveli.-129¥ medesantisa. dEspot­i berZ. xasiaTi. TviTneba adamiani. me­ qanizmis. d.-ebze yuradReba ar gaumaxvilebia. dEsert­i [fr. garCeva. 2. sinon. romlis xelT iyo ganusazRvreli uflebebi. mmarTveloba. destructio] _ raime normaluri struq­ turis moSla. rome­ lic zomiT metia Cais kov­ zze da pataraa sufrisaze. deteqtQur­i _ aseTi nawar­ moebi. TviTneboba.

detonAtor­i _ 1. definition] _ cnebis zusti gansazRvra misi yvelaze arsebiTi niS­ nebis saSualebiT. egzemplari. defQcit­i [< laT. definQcia [laT. de-iure). romelic ixmareba sityvebis SesaerTeblad.naklovaneba. Dēfect laT. devisio gayofa] _ patara.  proeqtis d. dEfeqt­i [germ. zadi.  d. romelsac iyeneben risame (mag. dE­fAqto [laT. detector gamxsneli. wvrilmani d. d. detEqtori _ spe­ cialuri mowyobiloba. detEqtor­i [ingl. mowyobiloba.  defeqtiuri Scd. saxl-kari. romelic Tavisi afeTqebiT iwvevs sxva feT­ qebadi nivTierebis deto­ nacias.  ded-mama. sinaT­ lis. romel­ sac iyeneben risame asafeT­ qeblad. dartymiT. deficit ak­ lia] _ 1. detektiuri Scd. sinamdvileSi. romani.  d. Deφuc < laT. sityvis Semadgeneli nawi­ lebis gamosayofad. 2. artur konan doilis d. detonAcia [< laT. (sapirisp. defectus] _ nakli. de facto] _ faqtobrivad. rom­ lis dakiTxvac warmoebs. sicr. dEfis­i [rus. detuo . fistoni. radiomimReb­ Si: mowyobiloba maRali sixSiris rxevebis dabali sixSiris (smeniT aRsaqme­ li) rxevebad gardaqmni­ saTvis. filmi.det -130vgrgvinav] _ feTqebadi niv­ Tierebis meyseuli aaleba. saidumloebiT mocul da­ naSaulis gaxsnas. siTbos. zarali.-ebis aRmofxvra. avtomobili.  d. birTvul ga­ mosxivebis) gamosavlenad. mokle xazi (­).  detektivi. da­ naklisi.. metyveleba. feTqebadi nivTiereba. rac gamowveulia sxva niv­ Tierebis afeTqebiT an Ser­ yeviT. ¥ defeqtiani. agreTve sityvis gadasatanad Semdeg striqonze.. gamoxa­ tavs maZebarTa Tavze ga­ damxdar faTerakebs. d. im piris fsiqikuri mdgoma­ reobis Sesamowmeblad. amnTebi. xarvezi. 2. gasavlis metoba Semosavalze. moTxrobebi. wignis d. detector < laT. aR­ momCeni] _ 1.ebi.

[berZ. diagnOstika [< berZ.. damaxinjeba. dakargva.-is dasma. centralizaciis gauqmeba an Sesusteba. yvavi­ lebis mowyveta. romelTa dama­ xasiaTebelia Sardis War­ bad gamoyofa. decentralizAcia [fr. gansazRvra] _ avadmyofobis gamocnoba. saqoneli. diAbeti _ avadmyofoba.. diagnōsis gamocnoba. diAbeti _ avadmyofoba.  sxeulis d.  mmarTvelobis d. di] _ TavsarTi mniS­ vnelobiT `ormagi~. di. deformAcia [laT. dēflōrātio] _ 1.. ¥ deficituri. yoveli meaTe dia adamianis dasja damnaSavis mounaxaobis SemTxvevaSi. romlis damaxasiaTebelia gaZlierebuli wyurvili da uSaqro Sardis Warbad gamoyofa. diabētēa] _ im sneulebaTa saerTo sa­ xelwodeba. raime saqonlis nakleboba bazarze (rodesac moTxov­ nileba sWarbobs miwodebis). romelic swav­ lobs daavadebis niSnebs da diagnozis dasmis meTo­ debs. umankoebis ubiwobis. 2. d. decimus me­ aTe] _ (ist.).. TviT­ mmarTvelobis sistema. . yoveli meaTe damnaSavis sikvdiliT das­ ja wilisyriT. medi­ cinis dargi. gafuWeba. xerxemlis d. d. diagnōstikos gamomcnobi] _ 1. Saqris avadmyofoba.-131 biujetis d. deflower < laT. decentralisation] _ da de­ centralQzeba [germ. deformatio] _ da deformQreba [germ.  d. mcdari d. 2. deflorAcia [ingl. S. qalwulobis. diAbet­i [laT.. ro­ desac centraluri xeli­ suflebis zogi funqcia gadaecema mmarTvelobis adgilobriv organoebs. u. dadgena avadmyofis yo­ velmxrivi gamokvlevis Se­ degad. decimAcia [laT. nedleuli. 2.  swori d. deformieren] _ risame formis Secvla. romlis drosac SardSi gamoiyofa Saqari da sis­ xlSi Saqris raodenoba (Semcveloba) matulobs.  difTongi. diAgnoz­i [< berZ.  saTadarigo nawilebis d. dezentralizieren] _ 1.

Wadrakis dafaze figure­ bis ganlagebis grafikuli gamosaxuleba.  d. . romelic am asoTi uniSnod gadmoicema. naxazi. mag. dialEqtizm­i _ dialeqtis damaxasiaTebeli (kuTxuri) sityva an gamoTqma salite­ raturo enaSi. bunebisa da sazogadoebis marad moZrav da cvalebad movlenaTa Semecnebis mec­ 2.). 2. diagonalis < berZ. kilokavi). ç. romelze­ dac laparakoben ama Tu im kuTxeSi (qarT.: rus ё..  guruli d.). diakritikos ganmasxvavebeli] _ diakritikuli niSani _ (enaTm. ¥ diagonaluri.  diademasi Scd. leqsikoni. dialektikē sa­ ubris.dia -132miuTiTebs. ¥ dialeqturi. diagramma naxazi] _ 1. sinon. diAdema [berZ. Cex. dialeqtos] _ (enaTm. romelic TvalsaCinod gamoxatavs raime sidideebis Sefarde­ bas. 2.  d. metyveleba. dialeqtika). diAgrama [< berZ.  daavadebis adreuli d. romelic aerTebs mravalkuTxedis or aramomijnave kuTxis wveroebs.  diakritiuli Scd. diakritQkul­i [berZ.  d. diAleqt­i [berZ. š.  dialeqtikuri sxvaa (ix. damatebiTi niSani asos Tavze an mis qveS.-ebi daviT kldiaSvilis moTxrobebSi. mimarTuleba.  produqciis zrdis d. saerTo­saxalxo enis ganStoeba. diagOnal­i [laT. dialEqtika [berZ. kilo. Zvir­ fasi TvlebiT gawyobili Tavsaxvevi an gvirgvini _ uzenaesi qurumebis (mefe­ ebis) xelisuflebis niSa­ ni. qalis Zvirfasi samkauli _ Ria (saSuble) gvirgvini. kamaTis mimarTviT] _ mecniereba _ filosofiuri moZRvreba bunebis. fr. fSauri d. adamian­ Ta sazogadoebisa da az­ rovnebis cvalebadobis. rom unda warmo­ iTqvas sxva bgera da ara is. ¥ diademisa. d. moZraobisa da ganviTarebis zogadi kanonebis Sesaxeb. didēma] _ 1. diagnozis dasma. diagōnios kuTxidan ku­ Txisken mavali] _ swori xazis monakveTi.

 diametraluri. sruli. rome­ lic misawvdomia ama Tu im sakravis an momRerlis xmi­ saTvis. romelic dialeqtebs Seiswavlis.). diaspora gabneva] _ xalxis (eTnikuri erTobis) mniSvnelovani na­ . diametriuli Scd. Diana] _ romaul miTologiaSi: nadirobis mfarveli qalRmerTi.) sxvadasxva simaRlis yvela bgeris erToblioba.  diapozitivuri Scd. diapAzon­i [< berZ. firfita..-is detali.-133nieruli Teoria da meTodi.  farTo d. romelic da­ werilia saubris formiT. sibrtye. diAmetr­i [< berZ.).  d. ¥ diapozitiuri. da­ pirispirebuloba da sxv. diapasōn `yvela simisa~] _ 1.-is xma. interesebisa da sxv. dia gam­ Woli da laT. raime mrgvali sxeulis. azrovneba. uki­ duresi (winaaRmdegoba.  d. saTavsis. feradi d. dia 2. dQana [laT. saubari or an ramdenime pirs Soris (Sdr. diapozQtiv­i [berZ. diAlog­i [berZ.-is moRvawe.). gadat. iyeneben sademonstraciod sapro­ eqcio (ix. pozitivus da­ debiTi] _ fotografiuli suraTi minaze an sxva gam­ Wvirvale masalaze. meTodi. literaturuli nawarmoebi an misi nawili.romelic aerTebs wrexazis or wertils da gadis mis centrze. mocu­ loba (codnis. swori xazis monakveTi.  dialeqturi sxvaa (ix. 2. ¥ dialeqtologiuri. dialeqtolOgia _ enaT­ mecnierebis dargi. gadat. (wign. 2. proeqcia)mowyo­ bilobis saSualebiT. moqmedebisa. dialeqti).  5 sm d. diametris (ganakveTis) xazis gayo­ lebiT risame Suaze gam­ yofi. sivrcis ganak­ veTi.) zoma. (mus. monologi). diAspora [< berZ. ¥ dialeqtikuri. (wign.  Sav-TeTri d. 15 m-ia. diametruli _ 1. diametros ganakveTi] _ 1.  dialeqtiuri Scd. eqspedicia. d. (sinamdvilis Semecnebisa da gardaqmnis mecnieruli Teoria da meTodi). atlasi. dialogos] _ 1. d. 2.  d.  didi d.  d. cirkis arenis d.

TxzulebaSi. gamWoli da chronos dro] _ (lingv. sinon. nivTiereba. dQeta [berZ. ganrideba] _ 1. agreTve izolatori). meTodebisa da organiza­ ciuli formebis Sesaxeb.  d. damoZRvris midrekileba. romelic erTmaneTisgan yofs gulmkerdisa da muc­ lis Rruebs (qarT. sasadilo  dietiuri Scd.  dieleqtruli. didAqtika [< berZ. SeRwevadoba. dia gavliT.dia -134tikos samoZRvro] _ 1. d. romelic mosdevs mis SekumSvas (sistolas). diaphragma tixari] _ 1.-is dacva.. didAqtizm­i [< berZ. enobriv movlenaTa ganviTarebis istoriuli Tanmimdevroba.  d. gaWimva] _ (anat. Wkuis damrigebloba. d. ¥ dieturi. damoZRvra literaturul nawarmoebSi. peda­ gogikis nawili _ moZRv­ reba swavlebis Sinaarsis. skolaSi swavlebis Teo­ ria.) kunT­ myesovani (kunTovani) Zgide.  qarTuli d. diAstola [< berZ. diastolē gaganiereba. saWmeli. (ix. divErsia [< laT. divErsant­i _ diversiis Cam­ deni piri. optikur xelsawyoebSi: obieqtivis nawili _ nax­ vretiani gaumWviri firfita. ¥ dieleqtrikuli. samxedro da saxelmwi­ foebrivi mniSvnelobis obieqtebis dangreva.  didaqtiuri Scd. rac didaqtivizmi ¥ didaqtikuri. 2. 2.).  fotoaparatis d. didaktikos samoZRvro] _ damrigebloba. diAfragma [< berZ. dielEqtrik­i [ingl. dieleqtriuli Scd. d.romelic ar atarebs eleqtro dens.  d. romelic zRudavs optikur sistemaSi gavlil sxivTa konas.  mkacri d. diaqrOnia [berZ. igivea. antena. gamaZlierebeli. diversio gadaxra.) gulis moqmedebis erT­erTi faza _ moSveba­ moduneba.). wilis yofna Tavisi qveynis farglebs gareT. SuasaZgidi). d. princi pebi. (anat. amerikaSi. dielectric] _ (fiz. moSla mowinaaRmdegis zurgSi. didak- . diaita cxovrebis wesi] _ kvebis garkveuli reJimi.

designer] _ mxatvar­konstruqtori. interierebs. samuSaoebi. mxatvruli konstruireba. divertQsment­i [fr. ro­ melic Sedgeba ramdenime polkisa an brigadisagan.  d. romelsac mrewve­ loba uSvebs. 2. divizion] _ msxvi­ li sajariso SenaerTi. es­ Tetikuri siamovnebis momgvreli sayofacxovrebo Tu sawarmoo ansamblebs. avejs. dizaQner­i [ingl. satanko d. divizQon­i [fr. d.  d.) mxatvroba. mcire maStabis samxedro operacia. yoveld­ Riurad saxmar nivTebs da a. moqmedeba. dizAJio [ital.  d.) firma. d. dQzel­i [germ. sax. d. ¥ dizainuri da sadizaino. jgufi. germaneli mecnierisa da inJinris Alfred Diesel­idan] _ Sigawvis Zrava.  msrolelTa d. design proeqtis Sedgena] _ mxatvruli pro­ eqtireba produqciisa (sag­ nebisa). saartilerio da jav­ Sansatanko nawilebSi (Zve­ diz lad _ kavaleriaSic). aJio). dizAin­i [ingl. (s. divQdend­i [laT. romlis mizania mowinaaRmdegis yuradRebis gadatana dartymis mTavari mimarTulebidan da sxva mxares. romelic mZime Txevadi (dizelis .) qaRaldis fulis niSnebisa da sxva fasiani qaRaldebis kursis daweva (sapirisp. romelic apro­ eqtebs Tanamedrove.S.. romelsac iReben aqcionerebi maT mier da­ bandebuli kapitalis pro­ porciulad.-135aseTi aqtebis Cadena ro­ melime qveyanaSi ucxo sa­ xelmwifos agentebis mier. (s. divertissement gamxiaruleba] _ Te­ atraluri warmodgena. ¥ diversiuli. ¥ dizaineruli da sadizainero. disaggo] – (finans. ro­ melic Sedgeba sxvadasxva nomrisagan da imarTeba ZiriTadi warmodgenis Sem­ deg. aqti. dividendum gasayofi] _ mogebis na­ wili. division] _ samxedro qveganayofi sara­ keto. s.) laboratoria. Diesel < sakuT. (s. teqnikuri esTetikis spe­ cialisti. divQzia [fr.

msjeloba an daskvna. Zlieri] _ 1. dynamis Za­ la] _ igivea. rac dinamika (mniSv. 3.). safondo biuros wevri. delectare] _ piri. 2. dysenteria] _ nawlavebis mwvave infeq­ ciuri (gadamdebi) daavade­ ba. ze­ rele mcodne. romel­ Tagan erT­erTis arCeva aucilebelia. firma an piri. dideba. rome­ lic misdevs mecnierebis an xelovnebis romelime dargs ise.  d. sazeimo. romelic Sei­ cavs or. . dilEtant­i [fr.  difirambi Scd. di (s) orjer da logos sityva] _ 1. orazrovneba. dealer < deal vaWroba. sagundo simRera Rvinisa da mxiarulebis RmerTis dionises pativsa­ cemad: mogvianebiT: saxotbo lirikuli leqsi. d. xotba. UmReris (ugalobs) _ zedmetad aqebs. dilOgia [berZ. romelic swavlobs sxeulTa moZraobis kano­ nebs maTze moqmed ZalebTan dakavSirebiT. gadaWarbebuli Seqeba. dizentEria [berZ.  dilemasi Scd. ¥ diletanturi. erTi CanafiqriT gaerTi­ anebuli ori romani an ori dramatuli nawarmoebi. warmodgena] _ 1. rom ara aqvs sa­ fuZvliani momzadeba. ¥ dilemisa. diletante < laT.  d. erTmaneTis gamom­ ricxav debulebas. ro­ melic fasian qaRaldebs yidis. dilēma < di ori da lemma gzavneli. orgvari mniSvneloba. biznesis keTeba] _ 1. avtomobili. dynamikos moq­ medi. (wign. (log. iseTi viTareba. ¥ dizeliani. dinAmizm­i [berZ. dizinteria Scd.). meqanikis dargi. rodesac ori arasasurveli SesaZ­ leblobidan aucilebelia erT­erTis arCeva. moyvaruli. msjeloba.  dezinteria. dQlema [berZ. romelic saqonlis yidva­gayidviT aris dasaqmebuli.diz -136- sawvavi) sawvaviT muSaobs. Zvel berZnul TeatrSi: ormoqmedebiani drama. dithyrambos] _ 1. dinAmika [< berZ. 2). Zvel saberZneTSi: himni. 2. 2. 2. diTQramb­i [berZ. dQler­i [ingl.

).  dinamiuri Scd.  d. ¥ dinastiuri da sadinastio. (wign. safrangeTSi. sanaxaoba] _ 1. romlis mTavari ZiriTadi Semadgeneli na­ wilia nitroglicerini. naxati. [berZ.] _ veluri ZaRli. dQngo [ingl. dynamis Zala da metrēo vzomav] _ meqanikuri Zalis sazomi xelsawyo (qarT. dinOzavr­i [berZ.-1372. ro­ melic sagangebo ganaTebis Sedegad gveCveneba moculo­ bis mqoned. d. sinon. movlenebis d..). piesa. dinAstia [berZ.  d.  dioramasi Scd. risame moZraoba..  dinamometria. dyo ori . energiasTan. gav­ rcelebulia avstraliaSi. zevsisa da semeles Svili (romaul miTologiaSi mas Seesabameba baxusi). siuJeti. dynamis Zala] _ Zlieri feTqebadi nivTiereba.  bagrationebis d. dynasteia] _ erTi da imave gvaris mo­ narqebi (mefeebi). diOrama [berZ. (s. diOnise [berZ. deinos sa­ Sineli da saura xvliki] _ gadaSenebuli uzarmazari qvewarmavali. diofizQteb­i [berZ. ganviTareba (sapi­ risp. Zalis sazomi). ¥ dioramisa.) interesebi. Dionysos] _ ber­ Znul miTologiaSi: Rvinisa da drostarebis RmerTi. iyeneben samxedro da sam­ To­sainJinro saqmeebSi. dia gamWoli da horoma xedi. dynamis Zala] _ rTuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas ZalasTan. gamWvirvale qsovilze an mkrTal minaze orive mxri­ dan daxatuli suraTi.. 3. dinAmit­i [< berZ. saqarTveloSi. dinamOmetr­i [berZ. dingo < avst­ ral. ¥ dinamikuri. burbonebis d. gadat. cvale­ badoba. moZraobis siWarbe. 2. statika). romlis wina plan­ ze moTavsebulia mocu­ lobis mqone sagnebi. ga­ moigona Svedma inJinerma da mecnierma alfred nobelma (1833­1895 ww. romlebic TanmimdevrobiT cvlian erT­ maneTs taxtze naTesaobis dio da memkvidreobis uflebis safuZvelze. dinamo.

romelic eZlevaT raime konkursze. 2.1) aris dajildoe­ buli.) urTierTobis damyareba. studenti. di plOmat­i [fr. diplôme < berZ. di plomatia). gamofenili eqsponatebis maRali xaris­ xisaTvis. d. da phisis buneba] _ (ist.  d.). mowmoba.di p -138berZ.  universitetis d. adamiani. (s. ¥ sadi plomo. diplōma `orad dakecili (ga­ kecili) furceli~] _ 1. ¥ di plomatiuri da sadi plomatio. 2.. naSromi. dQplom­i [fr. kOrpusi _ ama Tu im qveyanaSi akreditebu­ li ucxoeli di plomati­ uri warmomadgenlebi er­ Toblivad. raime wodebule­ bis an samecniero xarisxis mikuTvnebis Sesaxeb. moqmedebs sxvebTan urTierTobaSi. qristianuli religiis warmomadgenlebi. diplomAtia [fr.  xarisxis d.) fosta..romlebic aRiareben ieso qristes or bunebas _ adamianursa da RvTiurs (sapirisp. di plOmant­i _ 1.  d. do­ kumenti (orad gakecili)] _ 1. Tanamdebobis piri. 2. romelic di plomiT (mniSv. diplomete < . romelic sadi plomo naS­ roms amzadebs.  di plomatiuri. di p. mowmoba saswavleblis dam­ Tavrebis. di pkurQer­i _ di plomati­ uri kurieri (ix.. (s. proeqti. monofizitebi). (s. mecnierebaTa doqtoris d. piri. romelic moxerxebulad iqceva. saerTaSoriso po­ litikis gansaxorcieleb­ lad. 2.). mTavrobis oficialu­ ri saqmianoba saxelmwifos sagareo.) niWi. di plomatiuri). sadi plomatio sxvaa (ix. moqmedebis Sesaxeb sxvebTan urTierTobaSi. festivalze warmatebiT ga­ mosvlisaTvis. ¥ di plomaturi da sadi plomato. diploma furceli. ityvian moxerxebuli saq­ cielis. s. diplomatie] _ 1. sigeli.  s. ro­ melic di plomatiur saq­ mianobas eweva da muSaobs ucxo saxelmwifoebTan ur­ TierTobis sferoSi. gadat. (saub.

. (xmovnebis win diz. . gamoyofa. romelic disertacias icavs.) balansis.romlis Sesruleba aucilebelia. disErtant­i [< laT.) [laT. sinon.  avtosatransporto sawarmos d.  di plomaturi sxvaa (ix. di plomAtika _ istoriis damxmare disci plina. romelsac sajarod icavs avtori samecniero sabWos sxdomaze kandidatis an doqtoris samecniero xa­ risxis mosapoveblad.. gunds. haerze ufro msubuqi.. d. dys] _ Tav­ sarTi mniSvnelobiT `ga­ yofa.  s. warmarTva] _ sawarmos.. (konservatoriaSi). saopero an sabaleto speqtaklis. di plomati). dirEqtor­i [laT. wonaswo­ robis darRveva. disbAlans­i fr. s. dirQJabl­i [fr.  disbalansi. dis < berZ. ro­ melic Seiswavlis istori­ ul sabuTebs (qarT.romel­ sac ama Tu im ucxo qveya­ naSi miaqvs di plomatiuri fosta. uaryofa~. dirigeable] _ di plomatiuri proto­ koli _ (ix. dissertans (dissertantis) mkvlevari] _ pi­ ri. ¥ sadiriJoro fakulteti. skolis d. saavi­ acio Zravis mqone sahaero xomaldi. dirEqcia [laT.-139- dis di plomatiuri kurieri _ Tanamdebobis piri. directio pirdapiri mi­ marTuleba] _ zemdgom (umaRlesi) organos saxel­ mZRvanelo miTiTeba. romlis korpusi airiT aris savse: marTuli aerostati. disharmonia. dirEqtiva [fr. dawesebulebis an saswavleblis xelmZRva­ neli. Дuрuжёp < fr. da­ wesebulebis an saswavleb­ lis xelmZRvaneli organo direqtoris meTaurobiT. pulti.. diriger marTva] _ musikosi. director < dirigere gasworeba. disertAcia [germ. Teatris d.. directive < laT. protokoli). romelic xelmZRvanelobs orkestrs. dirQJor­i [rus. dis.  sadoqtoro d. msje­ loba] _ mecnieruli naSromi. Dissertation < laT. dissertatio kvleva. directio mimar­ Tuleba] _ sawarmos.. sigelTmcodneoba). dayofa.-is dacva. disbalance] _ (wign.

dijei.). agreTve disko). sxvagvarad mo­ azrovne. kvali­ fikaciis CamorTmeva: kva­ lifikaciis dakargva. dissimilis ara msgavsi] _ 1. discotheque. laT. s. gramofonis firfitebis sacavi. piri. naSromi. (lingv.)..mTva­ ris moxazuloba. sityvaSi ori erTgvari bgeridan erT­ erTis cvla: ganmsgavseba (Sdr. literatura. simrgva­ le: (qarT. fr. dis­ (TavsarTi.). comfort komforti] _ (wign. dQskant­i [laT.  diskoTekasi. bavSvis (biWis) maRali sa­ simRero xma. 2. sportsmenisaTvis Sejib­ rebaSi monawileobis Ca­ morTmeva. diskos] _ (saub. dQsket­i [ingl. 2. ¥ disidenturi.dis -140disquette] _ magnituri (la­ zeruli) diski informa­ ciiT kompiuterze dasamu­ Saveblad. diskos] _ mzis. moZraoba. sinon. dQsk­i [fr. diskos mrgvali firfita da thēkē sacavi] _ 1. bakmi). ¥ diskoTekisa. diskette. disQdent­i [< laT. axalgazrduli klubi. 2. gramafonis firfita (ix. sadac ukraven firfitebs da cekvaven. dis. d. cudi pirobebi ¥ sadisertacio.romelic ar iziarebs qveyanaSi gabatonebul ide­ ologias da ibrZvis mis winaaRmdeg. ka­ fe da misT. aseTi xmis mqone momRerali biWi. diskOmfort­i [berZ. .  d. 2. diskvalifikAcia _ [ix. discantus] _ 1.  s. disque < berZ. disk JOkei _ ix. dQsko [berZ. discothéque < berZ. romelic ar aRiarebs qveyanaSi arse­ bul sarwmunoebas: rjul­ gandgomili. Tvisebrioba da facio vakeTeb] da diskva­ lificQreba _ 1. dys­. Tema. qualificatio kvali­ fikacia. sity­ vas aZlevs uaryofiT an sawinaaRmdego azrs) da ingl. (biol. diskOTeka [ingl. diskoteka Scd. 2. laT. asimilacia). dissidens (sissidentis) vinc Tanaxma ar aris] _ 1. piri. fr. disimilAcia [laT.) rTu­ li organuli nivTierebis daSla organizmis cxovel­ moqmedebis procesSi.

dissonance < laT. s. 2. gab­ neva. diskriminAcia [< laT. Seuwyobloba. romlis mizania (mkurnalobis garda) daavadebaTa winaaRmdeg wi­ naswari zomebis miReba. Tanas­ woruflebianobis.  tuberkulozis d.  saubarSi d. dispAnser­i [fr. Seitana erTma uadgilo replikam. sakiTxi. garCeva] _ raime sa­ dao sakiTxis sajaro gan­ xilva.  oponentis d. (samx.) iseTi ram. konsonansi). dislokAcia [fr. visi­ me an risime Rirsebis. dispersio ga­ fantuli. dissaans sxvadasxva xmani. discrēditer saxelis gatexa] _ da diskreditQreba [germ. ar egueba raime er­ Tians. muSaobisa. romelic xor­ cieldeba dispanserebis da poliklinikebis saSuale­ biT.) dedamiwis qerqis dis Sreebis gadaadgileba.-141cxovrebisa. (lit. das­ venebisa. prestiJis Seb­ Ralva. discriminatio gansxvaveba] da dis­ kriminQreba _ calkeuli pirovnebis.) ja­ rebis ganlageba qveynis teritoriaze. ganTavisufleba] _ samkurnalo­pro fi laq ti­ kuri dawesebuleba. S. (gadat. . 3.  s. 2. dayofa.). flotis. sxvadasxva mJReri] _ (mus. dispErsia [laT. discreditieren] _ (wign. disOnans­i [fr. paeqroba. _ daSla. adamianTa jgu­ fis. qim. klubi. leqsTwyobaSi: arasruli. ndobis dakargva.). discussio gan­ xilva. ¥ sadiskusio. xo­ maldebis ganawileba nav­ sadgurSi. saxelis gatexa. arazusti riTma. dispanserizAcia _ janm­ rTelobis dacvis RonisZie­ baTa sistema.). dispansaire < laT. diskUsia [< laT. uflebis SezRudva. dislocation gadaadgileba] da dis­ locQreba _ 1. gabneuli] _ (fiz. Seu­ Tanxmebloba. bgeraTa arahar­ moniuli Sexameba (sapirisp. (geol.). keTilxmovnebis darRveva. Sexmatkbilebas. diskreditAcia [< fr. saxelmwifos da a. kamaTi. dispancer darigeba. mo­ cileba.  rasobrivi d. 1. av­ toritetis. warTmeva mospoba. rac ar ewyoba.

-ze.  navTobis d. d.  bgeris d.). dispositio distQlat­i [< laT. gzatkecilze da sxv. disputo vmsje­ lob. (spec. me­18­19 ss. romelic awes­ distAncia [laT. mowyobiloba (kompiuteris ¥ distanciuri da sadistannawili). ¥ dispersiuli.  d. administraciul­ 2.).  s. dQsplei [ingl. garidebis d. dispEtCer­i [ingl.romelic kineskopis cio.). literaturul an sxva xa­ siaTis Temaze.  mokle d. nigzaze. display Cveneba] _  d.: werilobiTi benzini. dispetCerisaTvis gankuTv­ teritoriuli ubani. rki­ nili sadgomi oTaxi. eleqtrotabloze informacias iZleva teqstis. 1. (s. Sualedi risame raobas an sawarmos muSa­ Soris.-ebia navTi da 2. manZili.) bombi. dispet­ finiSs Soris. dispozQcia [laT. dQsput­i [< laT. (sp. dispropOrcia [fr..).dis -142- portion < dys da proportio] _ proporciis uqonloba. analizi. brZaneba jarisadmi brZo­ distilAtor­i _ distili­ lis dasawyebad.-is ufrosi. 3. vkamaTob] _ sajaro niadagSi. erTmaneTTan Seufar­ ferad sxivebad (prizmaSi debloba. dispro- sQnaTlis dispErsia _ . marTva. 2.  centraluri s. dispatcter] _ muSaki. ganlageba. kamaTi. gavlisas). ekranze. distantia] _ rigebs transportis moZ­ 1. samsaxuri. mTe­ TeTri sinaTlis sxivis lis calkeuli nawile­ daSla speqtris calkeul bis. centraluri punqtidan.  TviTmfrinavis d. jaris tilaciis Txevadi produq­ an flotis sabrZolvelad ti. naxazis saxiT. obis msvlelobas erTi  d. paeqroba mecnierul. CerTan dakavSirebuli. moZrav avtomobilebs Soris. zaciisaTvis saWiro aparati. (s. manZili startsa da sadispetCero _ 1. tabulis. distillatus wveTebad Camosuli] _ dis­ ganlageba] _ (saamx.

 disharmonuli Scd. distrOfia [berZ.. 1­isaTvis).  d. gamoxdiT gawmenda (siTxisa). (mus. ¥ disharmoniuli. (maTem. distillatio wveTva] da distilQreba _ disharmOnia [berZ. Tan­ xmoba] _ 1.).-143 u.. filologiuri d. Se­ marcxveneli cnobebis (nam­ dvilisa Tu mogonilis) ga­ moqveyneba presaSi. romlis saSualebiTac ori uka­ na (wamyvani) Tvali sxva­ dasxva siCqariT brunavs mosaxvevebsa da uswormas­ woro adgilebSi. elenTis d. mtkiced dadgenili wesi. diferencQal­i [laT. bgeraTa keTilxmovnebis darRveva. 1­isaT­ vis). diffamo saxels vutex] _ (samarT. maTematikuri d. mecnierebis damoukidebeli codnis dargi. musika. ¥ udisci plino (mniSv.. 2. avtomobilSi.  sabunebismetyvelo d. dif dys da harmonia Tanabgeradoba. Sromis d. ¥ disci plinuri da sadisci plino (mniSv. uTanxmoeba. qsovilebis. dys (uar­ yofis aRmniSvneli Tavsar­ Ti) da trophē kveba] _ (medic. difamAcia [< laT. moswavle. mdinaris napirze.-ebi. organoebis an mTeli organizmis kvebis darRveva.-ebi. differentia sxvaoba] _ 1. dQstiq­i [berZ.  RviZlis d.) ortaepiani strofi. samxatvro d. tbis. risame ramesTan Sesaba­ misobis darRveva. (s. distichon] _ (lit. Dűne] _ qarisgan motanili qviSis borcvi (5­20 m simaRlisa) zRvis.) sasjeli. distilAcia [laT. romlis dacvac savaldebuloa ama Tu im koleqtivis yvela wevrisaTvis. gamoxda. dQun­i [germ. traqtorSi da misT: meqanizmi.) visime saxelis gamtexi. (s. SeuTan­ xmebloba.  wylis d. discQplina [< laT.-ebi.) damoukidebeli cvladi si­ didis nebismieri nazardi.  mtkice d.) wesdeba (armiaSi). ortaepedi.-is dacva.) harmoniis. . d. saswavlo sa­ gani. 2. dQubek­i _ umaRlesi xarisxis makedonuri Tambaqo.  d. isciplina moZRvreba] _ 1.

romlebic Seicavs saZe­ bar funqciebs. mtvreva] _ (fiz. diphterie < berZ.danawevreba difrAqcia [laT. sinon. bgera] _ (enaTm. traqeis lor­ wili.) enis daSla. mEtria _ geometriis na­ xorxis. ormagi. diffractio texa. 2. difTEria [fr. diphthongos < di (s) orjer. axal enebad. phthongos ebulebsa da damoukidebel xma. differentia gansxvaveba] da  diftongi Scd. ganviTarebis procesSi. gavrceleba. diferencQreba _ 1. (biol.). raime meTodis dayofa. xunagi). mier gzaze Sexvedrili elementebad. TandaTanobiT SeRweva me­ ore nivTierebis atomebis diferencQuli _ araerT­ ¥ diferencialuri (mniSv. gafarToeba] 3. or­ diferenciAcia [< laT. ferovnebis warmoqmna or­ ganizmis individualuri difUzia [laT. (lingv. sasaubro me­ tyvelebaSi ixmareba ag­ diferenciAluri gan­ reTve difteriti. mravalgvar.). erTmaneTisgan bgeris Tu sxva talRebis gansxvavebul nawilebad.  difteria.  d. gansxvavebuli (sxva­ dasxva pirobebSi). organizmis ferencialuri aRricxvis saerTo mowamvla (moZv. tarifi.romelic Se­ iswavlis warmoebulebisa da diferencialebis Tvise­ bas da xerxs.) organoTa mraval­  sinaTlis d. da­ _ (fiz.  d. gantolebaTa sistema. xmovani).dif -144- gvari. romelic Seiswavlis wovani garsebisa da xa­ geometriul obieqtebs di­ xis anTeba. difteriti Scd. diffusio gabneva. . 1­isaTvis): diferencialuri aRricxva _ umaRlesi maTe­ matikis nawili. dabrkolebaTa Semovla. maT warmo­ dQfTong­i [berZ.) sinaTlis. non. diphthera kani] _ mwva­ ve gadamdebi daavadeba (upiratesad bavSvTa) ro­ diferenciAluri geo­ melsac axlavs cxviris. si­ saSualebiT. tolEbani _ gantolebani. erT­ cvladebs. marcvlad Serwymuli ori xmovani (qarT. erTi nivTierebis yofa dialeqtebad da Sem­ atomebis an molekulebis deg.

misi mmarT­ saerTo saxelwodebis _ Divelobis dro. leviziis muSaki. aRWurvilia SeuzRudavi  diktofoni Scd. xie . Ca­ 1. ri. 1. kestri erTgvari.  diktatori Scd. bundovani. romelTac moxveva. bgerebi. dictat < laT. dicte] – igivea. Sereuli. 2. xel­ teqsts. romelic dictatus nabrZanebi] – 1. dictor mo­  dikti Scd.  samxedro d. romelic (aRdgena). diqtAtura [laT.  diktori Scd. gabatonebuli klasis Se­ uzRudavi saxelmwifo Za­ diqsQlend­i _ saestrado or­ laufleba. ZalauflebiT.land­is mixedviT]. saxelmwifos erTpirov­ naweris kvlav warmoeba nuli mmarTveli. reJimi.. aRWurvili Tanamdebobis pi­  siTxeebis d. siTxe. axvevs meores. Zvel romSi: diqtatoris [aSS­is samxreTis Statebis Zalaufleba. politika – ufro susti diqtOfon­i [laT. (ist. (wign). diqtAtor­i [laT. sac erTi saxelmwifo Tavs  s. ¥ diqtatoruli. gadat. ti saxelmwifos saSinao an 1. teqsti. difuziis gziT miRebuli. dictatura] –  d. dictator] – saWiroebis SemTxvevaSi. meqanikuri Cawera da Semdeg. dQqtor­i [< laT. . xdeba zepiri metyvelebis  diktati Scd.-145- diq (molekulebis) SualedebSi 2. 2. warmoiSva 2.  d. fanera (mniSv. phone bge­ robebis moTxovnebis Tavze ra] – aparati. 2). romelsac niSnavda sena­ ¥ difuziuri. dicto vu­ qveynebisaTvis Tavisi pi­ karnaxeb da berZ. aramkafio. dQqt­i [germ. romel­ ¥ sadiqtoro. airebis d.  d. Sekruleba da sxv.) Zvel romSi: ga­ maTi Tburi moZraobis Se­ nusazRvreli ZalauflebiT degad. sagareo safrTxis dros.. laparake] – radios an te­ dQqtat­i [germ. rac  diktatura Scd. usa­ mikrofonTan kiTxulobs marTlo SeTanxmeba.

dogAresa [it. dogmatikos] – 1. ultramokle talRebis (FM) diapazonSi musikalur­ gasarTobi stereo­radio gadacemebis wamyvani. dogmaturi RvTis­ metyvelebis specialisti.zogjer barmenis rols asrulebs.) arakri­ tikuli azrovneba. dogaressa] – (ist.) doJis meuRle dOgma [berZ. mtkicebis gareSe. dictio warmoTqma. diskoTekaze piri. zusti zoma nivTierebisa. dOberman­pQnCer­i [ingl. DJ – disc jockey disk jokei] – 1. 2. dOgmat­i [berZ.. ix. dogmAtizm­i – (wign. cvlis melodiebs. gamoTqma. do [it. am bgeris aRmniSvneli noti. romelsac miiCneven uryev WeSmaritebad yvela droisa da istoriuli pi­ robebisaTvis. 2. dobermani] – erTgvari jiSis ZaRli (germanuli moZaRle dobermanis gva­ ris mixedviT.) . 2. dozQmetr­i [berZ. do] – musikaluri gamis pirveli bgera. romel­ sac mihyavs saRamo. romelic Sedis narevis Se­ madgenlobaSi. romelmac ga­ moiyvana es jiSi pinCerisa da germanuli nagazis Sej­ varebiT). dOza [berZ. dogma (dogmatos)] – religiur moZR­ vrebaSi: ZiriTadi debu­ leba. doza] – mowyobiloba fxvieri.romelic dogmebs emyareba. doberman pincher < sak. dQjei [ingl. dogmebiT moazrovne. dogmatQkos­i [berZ. dosis] – 1.diq -146dausabuTeblad. erT jerze an erT dRe­RameSi misaRebi wamlis raodenoba  mcire d. Txevadi an airisebri niv­ Tierebis asarwyavad. gamoTqma] – metyvelebaSi sityvebisa da marcvlebis warmoTqmis mkafioobis xa­ risxi. dOg­i [ingl.  kargi (cudi) d. dog ZaRli] – didi da Ronieri sasamsaxuro ZaRli erTgvari. ganusje­ lad mtkicebis gareSe. dozAtor­i [< berZ. dogma] – (wign. Semokl.  dogmasi Scd. ¥ dogmisa. romelsac iReben dausabuTeblad. dosis da metron zoma] – xelsawyo ra­ dQqcia [< laT. sax. brmad miRebuli de­ buleba.

domesticus saxlisa. dozimEtria [berZ. d. domestikAcia [laT. dosis doza da metreo vzomav] – teqnikuri fizikis dargi. namdvilad dom momxdari ambebi. centralur ner­ vul sistemaSi: droebiTi gabatonebuli refleqsi. sabuTi). mtkicebis xerxi] – 1. sinon. domQnat­i [laT. 3. qveyanaSi. werilobiTi cnoba (sinon. ¥ dokumenturi. d.  d. dOker­i [ingl. dokumentebi. (mus.-ebi. domQnant­i [laT. dokumentAcia – 1.-is momzadeba. sabuTi). dOk­i [hol. kana­ daSi. dominatus batonoba.. Sinauri] – gareuli cxovelebis moSi­ naureba.-ze xelis mowera 2.-ebis gaficva. monacemebi. dominans (dominantis) gabatonebuli] – 1. romelSic gadmoce­ mulia faqtebi. romelic cvlis an aferxebs sxv. maga­ liTi. sadac gemebs aremonteben (gemis wyalqveSa nawilis wmenda. dok ingl. sizuste. doku­ mentebiT dasabuTeba ri­ same.  d. ZiriTadi gabatonebuli idea. docker] – nav­ sadguris muSa­mtvirTavi. d. dook] – navsadgurebSi: nageboba. avstraliasa da zog sxv. muSa. romelic ik­ vlevs radioaqtiuri pre­ paratebis gamosxivbasa da aqtivobas. SeRebva da sxv. dokumEnturi fQlmi – filmi. wel­ . romelic dokSi an verfSi muSaobs.-ebis Semowmeba. (fiziol). 2. d.  dokumentaluri Scd. risame damadasturebeli mowmoba (qarT. refleqsebs. erTxelisufle­ bianoba] – romis imperiis gviandel periodSi (me­3 s.  d.) maJoruli an mino­ ruli gamis mexuTe safe­ xuri.). 2. dollar] _ fu­ lis erTeuli aSS­Si. masalebi. risme ZiriTadi ni­ Sani.  istoriuli d.­is bolodan ax. kreb. dokUment­i [laT.  teqnikuri d.-147diaqtiuri gamosxivebis ra­ odenobis gasazomad. documentum samoZRvro mowmoba. dOlar­i [ingl.

2. dominQon­i [ingl.  avtomobilis d. dominus qalbatoni. 2. xelis d.  taZris d. ase mimarTaven espaneTSi qals da mama­ kacs.dom -148Soniani wamosasxami. it. donneur < laT. esp. Tirkmels.): imperatoris Se­ uzRudavi xelisuflebis reJimi – gansxvavebuli princi pebisagan.­ebi iyo kanada. romelic una­ yofod ibrZvis ganuxor­ ciebeli idealebisaTvis. domino < it. romelic me­ Taurad scnobda inglisis mefes (d. – servantesis (1547­1616) romaniT `donkixot la­ manCelis” gmiris donki­ xotis saxelis mixedviT] – gulubryvilo. garemocul adgilebze. piri. dono vaCuqeb] – 1. kompleqti 28 saTamaSo firfitisa.  damkrati Scd. `ba­ tons”. ¥ donkixoturi.) britaneTis imperiis SemadgenlobaSi Semavali saxelmwifo. romelzec das­ mulia – erTidan eqvsamde – wertilebi. TaRr. av­ straliis kavSiri da sxv.. dOna. 2.. don < laT.. 2. romlis raime or­ ganos (mag. meocnebe adamiani.] – 1. ro­ melic Tavis sisxls iZle­ va avadmyofisTvis gadasas­ xmelad. amaRleba garemocul ad­ gilebze. aseTi firfi­ tebiT TamaSi.xelisufleba] – (ist. Warboba risame. aseTi kostumiT morTuli piri. romlis drosac SenarCunebuli iyo respublikuri weswyobile­ ba. dominieren < laT. batoni] – 1. holand. 3. dominari] – 1. dOmino [fr.  d. samaskarado kostumi – sa­ xeloebiani da kapiSoniani farTo wamosasxami. donkQxot­i [< kreb. daumkraft. dominion samflobelo. piri. dammekract] – meqa­ nizmi simZimeTa asawevad mcire simaRleze. saqcieli. erTvis saxels win da niSnavs `qalbatons~.  reformistuli ideebis d. sasuliero pirisadmi mi­ marTva italiaSi. don [esp. dOnor­i [fr. doña. dOmkrat­i [< germ. batonoba. hidravlikuri d.) dominQreba [germ. kaTolike berebis kapiu­ .

dOJ­i [it. miReba] – nivTiereba.] – ar­ Siyobas gadagebuli ma­ makaci. doctrina] – mecnieruli an filosofi­ uri Teoria.  dosiisa Scd. dOqtrina [laT. dOcent­i [< laT...  d. saerTod. disertacia.  doqtrinasi Scd. akrZalulia sa­ erTaSoriso saxelmwifo sportuli oganizaciebis mier. dOsie – [fr.  d. docens (docentis) aswavlis] – umaRlesi sko­ lis maswavleblis sa­ mecniero wodebuleba da Tanamdeboba (profesorze naklebi da asistentze ma­ Rali). erTad Sekrebili. dOping­i [ingl. simxneves matebs sportsmenis or­ ganizms. am wodebulebis mqo­ . romelic eZleva sawarmos..  samxedro d. esp. teqnikur mecnierebaTa d. dOqtor­i [laT.-149guls. sistema. Tavdapirvelad iyenebdnen sacxenosno sportSi. dawesebulebas. doping < dope narkotikis micema. dotatie mo­ marageba. dossier] _ raime sakiTxTan. donJUan­i [< kreb. aseTi dokumentebis Semcvleli saqaRalde. d. ramis mom­ cemi an gamRebi piri an or­ ganizacia.) gadaunergaven sxvas. romelic mcire xniT aRagznebs.  doktori Scd.  s. Sedgena.-is miReba. dotAcia [< laT. ¥ sadoqtoro. saqmesTan da­ kavSirebuli dokumentebi. ¥ doqtrinisa. doge] – Sua sauku­ neebSi: veneciisa da genuis respublikebis meTaurTa tituli.-ze kontroli. doctor mas­ wavlebeli] – umaRlesi sa­ mecniero xarisxi (romlis miniWebis pirobebi sxvada­ sxvanairia sxvadasxva qve­ yanaSi)  filologiur mecnierebaTa d. aRWurva] – sa­ xelmwifo fuladi dax­ mareba. organizaciis zaralis dasafaravad an sxva miz­ nebisaTvis. mususi (mravali dasavleTevropul litera­ turul nawarmoebis gmiris don Juanis saxelis mixed­ viT). doc ¥ dosiesi.

warmodgena] – 1.dra -150mdgomareobis dasabuTeba (rac damaxasiaTebelia dra­ misaTvis).. dramaturgia] – 1. nawarmoebi (mniS.  d. (wign. gveleSapi).  d. 2. dramatul nawarmoebTa erToblioba  qarTuli d. draisine < sa­ kuT. dramAtizm­i – 1. gadat. 1­isaT­ vis). simZime.  skolis d. dramAtuli wre – (mokled: dramwre) – Teatraluri TviTmoqmedebis wre. drama moqmede­ ba. dramAturg­i – mwerali. Teoria. 2­saTvis). cxovrebaSi momx­ dari mZime SemTxveva. 2. 2. ¥ draJesi.  d.  siuJetis d.  draJisa Scd. tabletebi. drakon gve­ li] – zRapruli cecxlis­ mfrqveveli frTosani gveli (qarT. Seqspiris d. ne (am Tanamdebobaze myofi) piri. ubedu­ reba.  dramatiuli Scd. drAma [berZ.] – rkinigzis uri­ ka. drAkon­i [berZ. gadat. sax. erTgvari wvrili kanfeti mrgvali formisa.) mdgomareobis ukiduresi daZabuloba. Teatri. ibsenis d. dragee] – 1. romelic da­ werilia dialogebad da gankuTvnilia scenaze da­ sadgmelad. kreb. ro­ melic dramatul nawarmo­ ebebs wers.-is Taviseburebani.  d. rac zneobriv tanjvas iwvevs. sinon. . dramatul nawar­ moebTa Seqmnis Teoria.  drezinisa. wre. ¥ dramaturgiuli. SemTxveva. drakOnuli kanOnebi – ukiduresad mkacri. drEzina [germ. Saqarmoyrili an Soko­ ladiani samkurnalo abebi. ¥ dramatuli (mniS. d. 2. romelic relsebze moZ­ raobs Sigawvis ZraviT an xeliT. moqmedebis. lite­ raturuli nawarmoebi se­ riozuli (arakomediuri) Sinaarsis.-is kursi. ulmo­ beli kanonebi [Zveli ber­ Zeni kanonmdeblis drakonis (Drakon) saxelis mixedviT].  ojaxuri d. dramatUrgia [berZ. drAJe [fr..

drEl­i [germ. drEif­i [rus. drieren] – 1. druQdizm­i – Zveli keltebis religia. prevmatikuri d. arxebis. 2.] – 1. drQbling­i [ingl. modrEife – dreifiT moZ­ ravi (mniS. (medic.. kuTxe gemis svlis mimarTulebisa da mis RerZs Soris. gaorebuli] – filo­ sofiuri religiuri moZ­ Rvreba. aseTi Txri­ lebis. duAlizm­i [< laT. sadguri `CrdiloeTi polusi”. feria. siTxis da sxv. doyen] – di p­ lomatiuri korpusis (ix. duaQen­i [fr. m. di plomatiuri) meTauris mamasaxlisi. drimAder­i [fr. dormas (kamelos) swra­ fad mrbolavi aqlemi] – erTkuziani aqlemi (qarT.) Wrilobidan Cirqis. arxebis an miwis­ qveSa milebis sistemis saSualebani. moZravi gemis. 1). Drell] – burRis sabrunebeli meqanizmi (pa­ tara naxvretebis gasake­ Teblad). yinulebi. drainage < ingl. milebis sis­ tema. siTxis dawreta specialuri milis an marlis grZeli naWris saSualebiT. (qarT. curva.  xels d. 2. sinon.  modreifesi Scd. druide < kelt. дрейф < holand. dualis or­ gvari. yinulis horizontaluri moZraoba qaris an dinebis gavleniT. dribling] – fexburTSi: burTis os­ taturi tareba.) naxvretebiani re­ zinis an minis mili. naraqlema). (medic. da­ sawretad. eleqtruli d. daWaobebuli niadagis amoSroba (amowreta) Txri­ lebis. drUid­i [fr. britaneTisa da ir­ landiis keltebis qurumi. sinon. ¥ modreifisa. ro­ melic SehyavT sxeulis RruSi an Rrma WrilobaSi Cirqis. romelic samyaros . saxvretela). drQad­i [berZ. dua 2. drEnaJ­i [fr. TviTmfrina­ vis acdena kursidan qaris an wylis (haeriT) dinebis gavleniT. drizina Scd.).-151 drezinasi. yQnulis drEifi – zRvaSi: 1..  m. 3. (zRv. (zRv). dryas (driadas)] – berZnul miTologiaSi: tyis nimfa. dromadaire < berZ.] – galiis.

doublet < double ormagi] – 1.  d. (sapirisp.  pirveli d. 4.  d. TeatrSi: msaxiobi. ro­ melSic zeviTa nawili namdvilia. duellum omi] – orTabrZola raime iaraRiT. doubleur] – 1. dUel­i [fr. raime nivTis meore cali (muzeumSi. koleqciaSi da a. risame piris ga­ daReba. double] – kinema­ tografiaSi: filmis epi­ zodis xelaxla gadaReba. sadubliaJo Scd. 2. dublQor­i [fr..-Si mokvla.-Si gamowveva.  d. xolo qvemoTa yalbi. 4. saamqro. 3. dUbl­i [fr.  dubliaJi. fexburTSi: saTadarigo moTamaSe. risme or egzemlplarad gakeTeba. romelsac iuri­ diulad dednis Zala aqvs.-Si brZola. ¥ dualisturi. saWiroa romelimedan sau­ keTesos SesarCevad filmis montaJis dros. filosofia. safuZvlad aRiarebs or erTmaneTTan sawinaaRmdego sawyiss – materialursa da idealurs. meaTe d. rac dub­ lireba (mniS. dekartis d. kinofilmis sxva enaze gaxmovaneba. ori nawilisgan Sewebe­ buli Zvirfasi Tvali. mo­ nizmi).) ormagi registri organSi. S. . d. erTis da igives meored keTeba. 3. duel < laT.dub -152(mus. romelic speqtaklSi cvlis ama Tu im rolis ZiriTad Semsru­ lebels. TeatrSi: romelime rolis ZiriTadi Semsruleblis Secvla sxva msaxiobiT. doubler ga­ ormageba] – 1. dUblaJ­i [fr.-Ta matCi. 2. doublage gaor­ mageba] – igivea. garkveuli wesebis dacviT.). dublikatus gaormagebuli] – raime we­ rilobiTi dokumentis me­ ore cali. erTnairi samuSaos Sesruleba visime paralelurad. 2). dublQreba [< fr.  zednadebis d. dublQkat­i [laT. ¥ sadublaJo. bib­ lioTekaSi. d. msoflmxedveloba.  s. 2. dUblet­i [fr. ori erTdrouli dacla orluliani sanadiro To­ fisa.

romelic Searqva ser­ vantesis romanis mTavarma gmirma don kixotma Tavis satrfos glexis gogo – aldonsas. dUCe [it. laT. dUma [rus. rusuli seqtanturi mimdinareoba. CvenSi ixmareboda metruli sistemis SemoRebamde. duxobOrebi [rus. z. romelic metad mZime Wri­ lobebs iwvevs. духоборы sulisaTvis mebrZolni] – Zv. faliaSvilis `abesalom da eTeridan~: violinos da violonCelis d. 2. дума] – ruseTSi: e warmomadgenlobiTi kre­ ba. duim] – sigrZis sazomi. dura maga­ ri. ejacuministraciuli funqciiT. myari da alumini] – aluminis msubuqi da myari Senadnobi spilenZTan. dulcQnea [esp.  duraliumini Scd.). ¥ dulcineasi. – (fiziol. parlamenti. dulcinea saxe­ li. douzaine] – Tormeti erTgvari sagani. duumviratus < duo ori da vir kaci] – Zvel romSi: ori piris mmar­ Tveloba (duumvirebis).54 sm­s. duralUmin­i [laT. ori Semsruleblisgan (mom­ Rerlisa da damkvrelisgan) Semdgari ansambli. sakanonmdeblo an ad­ eakulAcia [gviand.  dulcineisa Scd.-153- eak duelQant­i [germ. gadmonTxeva] ruseTs f. duellant < laT. dUet­i [it. ele­ mentTan.] – duelis monawile. дюжина < fr. dUim­i [holand. seqta ar cnobs qristianul (marT­ lmadideblur) dogmebs. mag­ niumTan da zog. . duce beladi] – ase uwodebdnen italiaSi fa­ Sistebis liders – muso­ linis (ix. faSizmi). musi­ kaluri nawarmoebi ori xmisa an ori sakravisaT­ vis. udris 2. dUJin­i [rus..  abesalomisa da murmanis d. mamris Teslis dUm­dUm­i _ mskdomare tyvia. we­ sebis udides nawils. gadmonTxeva. duumvQrat­i [laT. duetto] _ 1. ufro sworia dulsinea] – xumrobiT an ironiiT iTqmis visime sat­ rfoze (qalze). sxv. latio amonTxeva.

[berZ. exalchos] – marTlmadidebelTa cal­ ke saeklesio olqis an damoukidebeli eklesiis . 2. saaviacio. exemplar nimuSi] – 1. romlisTvisac damaxasiaTebelia.. qimiur mrew­ velobaSi da sxv. wignebis.. saZvale. egzArqos­i [berZ. cxovelTa da mcenareTa calkeuli warmomadgeneli. sico­ cxlis azris dakargva da SeZena da misT. bugrebi. euktçrion] – 1. exsistentia arseboba] – mimar­ Tuleba Tanamedrove fi­ losofiaSi. exô gareSe da gamos qorwineba] – Cveuleba. ebonite < berZ. romelic qiriT muSaobs samonadireo meurneobaSi. egzEmplar­i [laT. romelsac iReben rezinuli SenaerTebis vulkanizaciiT. 2. erTgvarovani sagnebis (mag. egzogAmia [berZ. farTod iyeneben eleqtro teqni­ kaSi. ekzema gamonayari. ebOnit­i [ingl. 2. eklesiis moSorebiT cal­ ke agebuli an eklesias mi­ Senebuli mcire nageboba. Cirqgrovebi: icis qavili. war­ moSoba. ebonos Savi xe] – magari ma­ sala. Egzema [berZ. (ist. exô gareSe] – rTuli sityvebis dasa­ wyisSi aRniSnavs ~ gareTa~. rwme­ na da urwmunoeba. ekzempliari Scd. Eger­i [germ. Egvter­i [berZ.  wignis ori e.  egzempliari. misi ZiriTadi Temaa pirovnebis bediRbali Tanamedrove samyaroSi. bugarebi] – kanis anTebiTi daavadeba. buStukebi.ebo -154mRvdelmTavari. samRvdelo.  egzogenuri – gvari. Jur­ nalebis) calke aRebuli cali. Jäger] – 1. exaltatio] – ukiduresad aRgznebuli an aRfrTovanebuli mdgo­ mareoba. `gareSe~.  maimunebis iSviaTi e. egzo. profe­ sionali monadire.) zogi qveynis (ker­ Zod ruseTis) armiebSi: gan­ sakuTrebuli msroleli nawilebis jariskaci. egzaltAcia [laT. eklesias mimdgari sagva­ reulo sasaflao. emsaxureba moyvarul monadireebs da Tvalyurs adevnebs nadi­ robis kanonebis dacvas. egzistenciAlizm­i [laT.

egOist­i [fr. égoiste laT. Egida [berZ. sakuTari pirovnebiT ga­ taceba. eCokaci (sapirisp. visime. ¥ egoisturi. uCveulo. rac da­ maxasiaTebelia Soreuli. 2. exôterikos garegani.  e.-155romlis mixedviTac akrZa­ lulia qorwineba erTi da imave gvaris an Temis war­ momadgenlebs Soris. ucxouri] – (wign. mistikur moZRvrebaTa. edictum] _ sxva­ . ebr. ¥ egzotikuri. alpuri edel­ vaisi _ ikeTebs qaTqaTa TeTr yvavils (amJamad Zal­ ze iSviaTia). Tvalwarmtaci Taviseburebani. egzoterQkuli [berZ. egocEntrizm­i [laT. ikeTebs moyviTalo­TeTr yvavils: gavrcelebulia evraziaSi (wina aziis ga­ moklebiT). ego me] _ Tavisi piradi inte­ resebis sazogadoebriv da sxva adamianTa intereseb­ edi ze win dayeneba (sapirisp.). egidis qveS _ (wign. moTavise. adamianis (adamisa da evas sacxovrebeli).  e. ego] _ adamiani. bibliuri legendis mixedviT _ miwiuri samoTxe. edelvAis­i [germ. saqcieli. mcenareebi. buneba. TavkerZa. Ediqt­i [laT. warmodgena.] _ 1. miwis kurTxeuli (madli­ ani) kuTxe. e. magiur for­ mulaTa Sesaxeb). Edem­i [Zv.) visime. ad­ gilsamyofeli. exōtikos ucxo qveynis. gareSe] – rac saidumlos ar war­ moadgens da gankuTvnilia yvelasaTvis (iTqmis re­ ligiuri wesebis. Edelweiss] _ mTis balaxovani mcenare. altruisti). e. ego me da centrum centri] _ egoizmisa da individualizmis gamov­ lenis ukiduresi forma. égoisme laT. risame xelmZRvanelobiT. ekzot[iku]ri.  aRmosavluri e. sinon. egzOtika [berZ. qveynebi. rom igi qveynierebis centria. egOizm­i[fr. risame. romelsac egoizmi axasiaTebs (qarT. egzotiuri Scd. risime mfar­ velobis qveS.  ekzotika. Secodebam­ de. altruizmi). aigis (aigidos zevsis faris saxelwodeba]: vi­ sime. naklebad cnobili qveyne­ bisaTvis.

evlOgia [berZ. romlis nawils aZleven morwmunes eklesiaSi. rom­ lis mixedviTac adamianis sicocxlis umaRles mizans warmoadgens bedniereba (gancxroma).. eTerovani zeTebis Semcveli.eva -156- dasxva saxelmwifoSi: umaR­ lesi xelisuflebis (mefis. misi mem­ kvidruli bunebis gaumjo­ besebisa da srulyofis Se­ saxeb. (filos. eugehçs ke­ TilSobiluri warmoSobisa. eu kargad da kalyptos dafaruli] _ swrafad mzardi avstrali­ uri xe. romlis wyalobiTac qris­ tianoba romis imperiis saxelmwifo religiad ga­ mocxadda Cv. 2. kargi gvarisa] _ moZRvreba adamianis modgmis. welTaRr. evangelikuri sazogado­ ebis wevri. evakuieren] _ adamianebis gamoyeneba. imperatoris. ganvi­ Tarebis procesi. eudiamonia bedniereba. evakuAcia [laT. maxarobeli. netareba. evangElist­i _ 1.  adamianis e. evgenQkur­i [< berZ. dawesebulebaTa qonebis gamotana im adgilidan.). . evdemOnizm­i [< berZ. TandaTanobiT raodenobrivi cvlileba. (sapirisp. evgEnika [< berZ.) brZanebuleba gansakuTrebuli mniSvne­ lobisa. jaris gamoyvana brZolis velidan. qarxnis e. eulogia daloc­ va] – nakurTxi sefiskveri.  `milanis ediqti~ _kon­ stantine didis ediqti. evacuatio dacva. nakurTxi wyali da misT. revolucia).  daWrilebis e.. evkAli pt­i [berZ. 313 w. ganfena] _ 1. euangelion saxareba] _ rasac Tavisi sarwmunoebis safuZvlad mxolod saxareba miaCnia (iTqmis qristianuli re­ ligiis zogierT mimarTu­ lebis Sesaxeb).. sadac raime safrTxea mo­ salodneli (saomari moq­ medebis an stiqiuri ubedu­ rebis dros). romis imperatoris. 2. dacarieleba] _ da evakuQreba [germ. saxarebis avtori. gancxroma] _ antikur xa­ naSi da Semdeg eTikaSi: moralis ganmartebisa da dasabuTebis princi pi. evolUcia [laT. evolutio gaSla.

 eTiuri Scd.  eqimis e. ¥ evoluciuri. ETer­i [berZ. saxalxo] _ ama Tu im tomTan. mecnieruli e. 2.)] _ 1.. ethnos xalxi./ ethnos xalxi da graphô vwer] _ 1. profesiis war­ momadgenelTa yofaqcevis normebi. e. saeTero dro _ radioSi. romelic gan­ viTarebis procesSi uar­ yofs naxtomisebr Tvisebriv cvlilebas. xalxTan da­ kavSirebuli. dithēr] _ 1. moZR­ vreba. morali. jgufi. mudmiv ganviTare­ bas ganicdis. evoluciOnizm­i _ 1.  e. ethnikos to­ mobrivi. tomis warmoSoba. ETika [berZ.. 2­saT­ vis).  gogirdis e.) gvaris. organuli nivTiereba. mosaxleobis e.-Si gadacemuli musika. romlis Tanaxmadac yvelaferi arsebuli evo­ lucias. berZnul miTologiaSi: ha­ eris yvelaze zeda da gam­ Wvirvale fena. moZRvreba. saqcieli. romelic swavlobs xalxTa yofa­cxovrebas. eTnogrAfia [berZ. ēthika (mr. 2. televiziaSi: dro. saeTero (mniSv. romelic gamoyofilia raime gadace­ misTvis. ethos xalxi da Jenesis warmoSoba] _ xal­ xis. eTn  e. evoliucionuri Scd. ro­ melsac iReben wylis mox­ leCiT spirtis an fenoli­ sagan. warmoadgens ufero aqrolad siTxes da aqvs damaxasiaTebeli mwvave (mZafri) suni. filosofiuri moZRvreba. romelime sazogadoebrivi jgufis.  e. 3.  evoliucia. Semadgenloba. eTnogEnez­i [berZ. haeri.  eTniuri Scd.-157ro melic amzadebs Tviseb­ riv cvlilebebs. istoriuli mecnierebis dargi. ETnarq­i [berZ. sadac vrceldeba ra­ diotalRebi. teqnikaSi. zeTebi.-is suni. romelic zneobas Seexeba. eTnQkur­i [berZ. ¥ eTerovani (mniSv.  e. ¥ eTikuri. . procesi. ga­ remomcveli sahaero sivrce. tomis mamamTavari. revoluciur gadatrialebas. tomi da meTauri] _ (ist. 2.  e. 1­isaTvis). iyeneben me­ dicinaSi.

ama Tu im xalxis an to­ mis yofa­cxovrebisa da kulturis TaviseburebaTa erToblioba. édair] _ tkbili Rvezeli erTgvari.). eqvivalenturi Scd.  e.. ekvivAlent­i [laT. ¥ ekvivalenturi. 2.) < European currency unit valutis evropuli valuta. taZari: ieso qristes sxeuli. hava. Ekiu [<laT. ro­ melSic erTiandeba yvela WeSmariti morwmune. ekvAtor­i [laT. romelic ar See­ sabameba obieqtur mdgoma­ reobas. wignis Sinaarsi amqveyniur amaoebazea: `ama­ oeba amaoebaTa da yovelive amao~. eklEsia [berZ. e. Ta­ nabari Rirebulebis raime. morfinis mcire dozebis zemoqmedebis da sxva mize­ zebis Sedegad. e. (s.  e.eTn -158mas CrdiloeT da samxreT naxevarsferoebad. Cndeba alkoholis.  eqvivalenti. ¥ eTnografiuli da saeTnografio.  ekvatorialuri Scd. ekvilibrQstika [fr. ja­ riskacebisa. aRTqmis mci­ re wigni. ETnos­i [berZ. xalxTmcodneoba).). eifOria [berZ. aequator ga­ Tanasworebuli] _ (geogr. romel­ sac gulad kremi aqvs. qveynebi. euphoria < eu kargad da pherō vitan] _ aRgznebuli. `sak­ rebulo~] _ saydari.ruka. eqspediciisa). sinon. gantolebani. sartyeli. Ekler­i [fr. auquivalens (auquivalentis)] _ (wign.) momarageba (mag. (qarT. e. eklesQaste _ Zv. mxiaruli gan­ wyobileba. Se­ kavSirebul Tavdapirvel teritoriis. équiper] _ yvela saWiro nivTi (ta­ nisamosiT. ecu (Semokl. miewereba solo­ mon mefes.) muzeumi. ethnos xalxi] _ adamianTa istoriulad Ca­ moyalibebuli metnaklebad didi da mcire jgufi.  e. (s.) eqspedicia. ukmayofilebis grZnoba. xelsawyoebiT da sxv. ro­ melic gars uvlis de­ damiwas (orive polusTan Tanabar manZilze) da yofs . ¥ ekvatoruli. `kreba~. e. warmosaxviTi wrexazi. enisa da kul­ turis erTobis safuZvel­ ze. maT nivTier da sulier kulturas.

oikonomia me­ vis) Scd. sameurneo Soris da garemosTan. momWirneoba). romelzedac uC­ (qarT. ekleiptikē < nisa. aseTi xarjvis Sedegad siaTmcodneoba] _ moZRvreba miRebuli sargebloba. TeTri zedapiri.). 3. e. écran] _ 1. TeoriaTa.-is reJimi.  e. garemo. nareTa da cxovelTaA da­ 4. saekle­ miiRo. ekle­ .). mSenebloba. mdgomareoba. oikos sax­ mareoba. usaf e. mecniereba. ganviTarebas. e. ¥ ekologiuri. fi­ ganmavlobaSi. 2. samSoblo da logos  mrewvelobis e. eklEqtizm­i [<berZ. mocemuli SexedulebaTa. geografia rTxoeba. sxv. (meqanikuri).  mTis raionebis e. moRvaweobis raime dargs. politika.  e. e. 2. ga­ mozogviT xarjva risame Ekran­i [fr. e. saavtomoZRvreba] _ mecniereba. rogorc ieso  sawarmom mniSvnelobani e. mobilo transportis e. gadoebis sawarmoo ZalTa ¥ ekleqtikuri.  e. uprinci po Seer­ romlebic Seesabameba sazo­ Teba.-159- ekr  e. dogmebze da ¥ ekonomiuri. bismieri. problemebi. cis sferos didi wre. eklesiaze. wonasworoba. sio ganawesze. (ix. e. ¥ ekonomikuri. eklektos amorCeuli] _ sxvadasxvagvar ekonOmika [berZ. krizisi. naSromi. sazogadoebrivi wyobilebis ideur mimarTulebaTa ne­ warmoebiTi urTierTobani. urneobis marTva] _ 1. ro­ melzedac warmoebs mzis. raionisa da sxv. romelic Seiswavlis mce­ soflis meurneobis e.  ekonomiuri (ekonomikisaT­ ekonOmia [berZ. ekonomia). saxalxo meurneoba (qvey­ eklQptika [berZ. manqana. oikonomike meojaxeoba] _ 1. nansur­materialuri mdgo­ ekolOgia [berZ. misi ekleipsis dabneleba] _ (ist. eklesiolOgia [berZ. qristes sxeulze. romelic swav­ mokidebulebas urTierT lobs sawarmoo. sinon. sameurneo moRvaweobis ra­ xiluli moZraoba wlis ime dargis struqtura. e. li.

 e. elasticus < .. poezia. Elada [berZ. sa­ qarTvelos eklesia gamo­ vida am sabWodan. drekadi. 2. ekranizAcia _ kinosuraTis Seqmna Teatraluri xelov­ nebis an literaturis ro­ melime nawarmoebis safuZ­ velze. natifi. Caisaxa me­19 s.  televizoris e. antikur poeziaSi: gark­ veuli formis leqsi.  i. ze­ iTunis zeTi. koxta. ameri­ kaSi pirveli espaneli dam­ pyroblebi. elasticos] _ 1. (gadat. zedapiri.ekr -160berZ. elevo maRla vwer] _ marcvalsacavi. sevdiani. (gadat. WavWavaZis `oTaraanT qvrivis~ e. elasturi Scd. 2. elegAnturi [fr. romelsac ek­ lesiaSi iyeneben. élégant] _ moxdenili. ekumEnizm­i da ekumenQkur­i moZraoba [laT. sartyeli.) < elegos saCivari.) is. elaion] _ 1.  farToformatiani e. Cacmuloba. elevAtor­i [laT. moqnili. sevdiani lirikuli musi­ kaluri nawarmoebi. 1948 w. moZraoba. ro­ melic dawerilia wyvil­ wyvil taepebad.  e. elegeia (mr. 3. amSvidebs. romelzedac iRe­ ben Suqur gamosaxulebas. viTom mdidari oqroTi da Tval­margalitiT.  e. ¥ elegiuri. elAin­i [berZ. romlis mizania yvela qristianuli eklesiis ga­ erTianeba. lirikuli leqsi. oecumenicus msoflio saeklesio < berZ. 2.) msubuqi. W.  elastiuri.  e. oikumenē dasaxlebuli mi­ wa] _ saeklesio moZraoba.) zRapruli simdid­ risa da saswaulebis qve­ yana. 2.­is bolos. (gadat. ro­ melic aRWurvilia me­ qanikuri mowyobilobiT veneben kinofilmebs. eldorado oq­ rosi] _ 1. 2. rac anugeSebs. romel­ sac eZebdnen samxr. narnara. Seiq­ mna protestantuli da marTlmadidebluri ekle­ siebis msoflio sabWo. amirejibis `daTa TuTaSxias~ e. Civili] _ 1. eldOrado [esp. elastQkuri [laT. elEgia [berZ. hellas (hellados)] _ saberZneTi. ararsebuli qveyana.

 e.. mendeleevis qimiur e.  e. codna. elEqsir­i [élixir surnelovani zeTi. wesebi.ro­ melic Cveulebriv qimiuri meTodebiT ar iSleba Se­ madgenel nawilebad. . 2. rkinigzis e. _ rTul winada­ debaSi sityvis pirveli Semadgeneli nawili. (qim.. romelic erTsa da imave kandidats an partias uyris kenWs arCevnebze.-ebi. 2. martivi.-161marcvleulis misaRebad. elexir] _ mcenareuli nivTierebis naJuri an spirtiT.  soflis meurneobis e.. qimiuri energiis xarjze mcireZaliani eleqtruli denis misaRebi xelsawyo.  elementaluri Scd. yofaqcevis e. 4.  d. elEment­i [< laT. electorate < laT. ro­ melic aRniSnavs am sity­ vebis damokidebulebas eleqtrobasTan. eleqtrifikAcia da eleq­ trificQreba _ eleqt­ ruli energiis danergva saxalxo meurneobasa da yofa­cxovrebaSi.  eleqtrofikacia. aileron] _ pa­ tara frTa. eleqtro. dawyebiTi. ubralo. iTqmis adamianze. e. kosme­ tikaSi. dam­ zadebuli magari nayeni: iyeneben medicinaSi. ri­ same Semadgeneli nawili. gasaSrobad da gadasatvirTad. TviTmfrinavis frTebis boloebis moZravi zedapiri.. rac mxo­ lod risame safuZvels exe­ ba. elementAruli _ 1. eTero­ vani zeTiT da misT. eleqtroficireba Scd.Ta perioduli sistema. mSrali e.  ucxo e. gasaniaveblad. eleqtOrati [ingl.) martivi nivTiereba. elEron­i [fr.  galvanuri e. esencia < arab. pirveladi] _ 1.. eleqtrQkos­i _ eleqtrobis specialisti. yvelasaTvis xelmisawvdo­ mi. romelic saWiroa ele misi wonasworobis dasaca­ vad frenisas.  eleqtriki Scd.  avtomobilis e. sazogadoebis progresuli e. elementum stiqia. maTematika. rogorc raime socialur donis wev­ rze. WeSmariteba. 3. elector] _ amomr­ Ceveli mosaxleobis jgufi.-ebi.

ele -162- elEqtroba [< berZ.) nivTierebis daSlis melic Sedgeba damuxtuli procesi Semadgenel na­ nawilakebisgan: eleqt­ wilebad mis xsnarSi mud­ ronebisa. e. (kaTodi). eleqtroni brunavs eleqtruli denis CarTvis dadebiTad damuxtuli bir­ (gamoTiSvis) adgili. moZRvreba e. e. ganaTeba.-is raoba. rome­ fa­cxovrebaSi. uTo. fizika. Tvis garSemo.  e. va da hodos gza] _ 1. romelsac aqvs TxeSi an gazSi. ēlect(firfita. (ix.-is gamoyeneba ¥ eleqtrolizuri. lic iSleba Semadgenel na­ romelsac iReben am ener­ wilebad masSi eleqtruli giis saSualebiT.  dadebiTi e. e. e. ¥ eleqtromagnituri. CarTes. gamomTvleli . uaryofiTi eleqtruli 2. ēlectron ron fisi.  e. uar¥ eleqtronuli. teqnikaSi. romelic magnitdeba ¥ eleqtruli.eleqtrOliz­i [berZ. movebul mavTulSi gatarebuli lenebi. iyeneben eleqtrul me­2 mniSv. xelsawyoebSi: muxti. energiis erT­erTi saxe­ eleqtrOlit­i [berZ. ēlect. lisas. gamtari elEqtron­i [berZ. (anodi). e. `eleqtroni anTia~).  e. denis gavlis Semdeg. Scd. telegrafisa da ba eleqtroni (`eleqtronis telefonis aparatebSi da Suqi~.  e. sxv.-is gayvana. elEqtrod­i [berZ. romelsac iyeneben sa­ ron qarva da lytos xsnari] _ xalxo meurnebasa da yo­ qimiuri nivTiereba.­iT xSirad ixmare­ manqanebSi. talRebi. ron qarva] _ atomis Semad­ romlis saSualebiTac geneli elementaruli na­ eleqtruli deni Sedis si­ wilaki. mate­ qarva da lysis daSla] _ riis (energiis) forma. eleqtroni). manqanebSi. ēlectoba. masze daxveuli gamxolo­  e. deni. eleqtromAgnit­i _ rkinis gamoiTiSa. ganaTeba. qarva] _ 1. e. Rero. 2.-ze. Rero da misT. ro­ (qim.). e. spilenZi. yofiTi e. deniT. e. Rumeli. ēlectron qar­  e. protonebisa da mivi eleqtruli denis gav­ misT.

instituti.).  e. mec­ niereba eleqtronuli pro­ cesebis Sesaxeb.). Elfe (mdedr. émail] _ 1.  e. nakli. Elita [< fr. ¥ eli psi. zedapiri. ¥ elituri da elitaruli. Elf­i [germ. eli psiuri Scd. sa­ ukeTeso] _ sazogadoebis an misi nawilis saukeTeso warmomadgenelTa erTob­ lioba. e. wuni] _ (maTem. romlis mier saber­ ZneTsa da da aRmosavleTis dapyrobamde _ I saukunemde Zv. Elifs­i [berZ.-163manqana. 2.)] _ germanul miTo­ logiaSi: adamianebisadmi keTilad ganwyobili su­ li. Elf (mamr. teqnikis dargi. elifsOid­i [berZ. eleqtrotEqnika _ 1.­iT eleqtruli (`eleqtruli gamomTvleli manqana~) Scd.). elifsiuri. hellēnismos] _ 1. elQnist­i _ Zveli berZnuli enisa da literaturis spe­ cialisti. sazogadoeba. ¥ eleqtroteqnikuri. welaRr. romelic dakavSirebulia eleqtro­ nul mowyobilobaTa Seqm­ nasa da gamoyenebasTan. 2. romelic miiReba elifsis brunviT erT­erTi Tavis RerZis ir­ gvliv (garSemo).  xelovnebis moRvaweTa e. Sekruli mrudi an wiri. eleqtruli). eleqtroba. romlis yoveli wertilis manZilebis jami ori mo­ cemuli wertilidan (ori fokusidan) warmoadgens mudmiv sidides. Zveli berZnuli enidan ama Tu im enaSi Sesuli sityva an gamoTqma. mowyobiloba. elleipsis elifsi da eidos saxe] _ (ma­ Tem.). rodesac ayvavebu­ li iyo Sereul berZnul­ aRmosavluri kultura (aleqsandre makedonelis monarqiis daSlidan _ 324 wlidan. . Emal­i [fr. mi­ niseburi gaumWviri masa. (ix. élite rCeuli. eleqtrOnika _ mecnierebisa da teqnikis dargi. ro­ melic dakavSirebulia eleqtronuli energiis praqtikuli mizniT gamoye­ nebasTan. ema eleqtronul­is mniSv. epoqa. elleipsis gamoto­ veba.  eli psoidi Scd. elQnizm­i [< berZ.

aRniSnavs RvTaebrivi sa­ wyisidan samyaros mTeli mravalferovnebis gamoS­ las. emanAcia [< laT. embrQon­i [berZ.  e. Tavisi samSoblodan iZulebiTi an nebayoflobiTi gadasaxle­ ba sxva qveyanaSi (am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve emigrireba). emigrans (emigrantis) vinc gadasaxlda] _ adamiani. .ema -164romelic gamoyenebulia risame simbolod.  e. ganZeulobisa da misT. 2. embryon] _ Canasaxi (adamianis an cxo­ velis). ucxo qveyanaSi cxovreba aseTi gadasaxlebis Sede­ gad. amir] _ zog mus­ limanur qveyanaSi: mTavris. ¥ emigraciuli.  e. Embargo [esp. Sezidvis an gazidvis akrZalva romelime saxel­ mwifoSi. Emir­i. 2.  qalTa e. agreTve silamazisaTvis (qarT. romelic Tavisi samSoblodan sxva qveyanaSi gadasaxlda.-Si yofna. embryon Canasaxi da logos moZ­ Rvreba] _ biologiis nawi­ li. ufro sworia Ami­ ra [arab. embargo dapa­ timreba. TeTri mkvrivi nivTiereba.) _ gaTavisufleba vinmeze da­ mokidebulebisagan. cxovreba. cxovreba.  e. 2. ¥ emigrantuli. ufleb­ rivad gaTanasworeba. moZraoba. gamosxivebas. romliTac dafarulia kbi­ lis gareTa nawili. romelic swavlobs embrionis ganviTarebas. embriolOgia [berZ. akrZalva] _ 1.-idan dabruneba. emancipatio] da emansi pQreba (wign. emigro ga­ davsaxldebi] _ 1. minanqari). sa­ qonlis. romelic emig­ raciaSi imyofeba. sinon. emQgrant­i [laT. Emblema [berZ. ucxo saxelmwifos kuT­ vnili qonebis (upiratesad gemebis) dakaveba politikur garTulebaTa gamo. e. emanatio gamodineba] _ religiur­ filosofiuri termini. emansi pAcia [laT. e. romliTac faraven li­ Tonis nawarmis zedapirs daJangvisagan dasacavad. emigrAcia [< laT. emblēma amo­ burculi samkauli] _ ra­ ime sagnis gamosaxuleba.-is qvabi.

endo. ori erTmaneTSi gauxsneli siTxis narevi. Emfaza [< berZ. romelic moicavs energiis resursebs. rasac aRweven intonaciis Sedegad.  u. ¥ emociuri. adamianis grZnoba. mRelvareba] _ (wign. emQsar­i [laT. energEtika _ meurneobis dargi.  emocionaluri Scd.) metyvelebis emociuri ga­ momxatvelobis gaZliereba.siraqle­ ma] _ didi zomis morbenali frinveli kazuarebis raz­ misa. sixaruli da sxv. emovere aRgzneba. iyeneben foto­ teqnikaSi.. endon Sig­ niT da gamos qorwineba] _ Cveuleba. erTgvari SuqmgrZnobiare preparati.). endogAmia [berZ. gvaris da misT. EndSpil­i [germ.  endomenuri.ro­ melSic erTi siTxe Setiv­ tivebulia meoreSi wvril­ wvrili wveTebis saxiT. 2.  e. qaRaldis fulis ga­ moSveba. (lingv.) daZabuloba zogi bgeris warmoTqmisas.). adamiani.[< berZ. emOcia [fr. emissio gamoSveba] _ (finans. emphasis ga­ ene momxatveloba] _ (lit. `Sig­ niTa~.-165mmarTvelis tituli. Endem­i [<berZ. arsebobda sa­ zogadoebis ganviTarebis adrindel safexurze. Endspiel] _ Wadrakis partiis bolo stadia. ¥ uemocio.) wev­ rebs Soris.). romelic gavr­ celebulia mxolod gar­ kveul geografiul areSi. misi sxvadasxva saxeobis gamo­ . romelic araoficialurad igzavneba sxva qveyanaSi sa­ idumlo politikuri da­ valebiT. romlis mixedvi­ Tac qorwineba dasaSvebi iyo mxolod erTi da imave sazogadoebrivi jgufis (tomis. emUlsia [laT. sxvadasxva rito­ rikuli xerxis gamoyenebiT. endēmos ad­ gilobrivi] _ mcenare an cxoveli. sulieri mRelvareba (SiSi. Emu [< port. endon SigniT] _ rTuli sityvebis dasawyis­ Si aRniSnavs `Siga~. emulsus gamowv­ dili] _ 1. ema wero. émotion < laT. gavrcelebulia avst­ raliaSi. emissarius] _ piri. fasiani qaRal­ debis.. sityva warmoTqma. emQsia [laT.

mxneoba. enTuzQazm­i [berZ. enkaustikē < enkaiō amovwvav] _ sanTelSi gaxsnili saRebavebiT xatva. . resursebi. entomon mweri da logos moZR­ vreba] _ zoologiis na­ wili. enTuzQasti _ enTuziazmiT aRsavse.  e. miwis. e. gardaqmnas. muSaoba. enthusiasmos] _ aRfrTovaneba. e. muqi yviTeli fe­ ris. ga­ moucnobi.] _ mowese deda. me­ qanikuri moZraobis da sxv.  e. nayofierebis Rmer­ Tad. enolOgia [berZ.  energetiki Scd. gamoiCina. ¥ entomologiuri. energetQkos­i _ energetikis specialisti. enigmAtur­i [< berZ. romelic saWiroa dasaxuli miznis misaRwevad. enkaUstika [berZ. kar­ gad dacocavs xeebze. energeia moqme­ deba] _ 1.  didi e. qalaq nifuris mfarveli. entomolOgia [berZ. gata­ ceba. enErgia [berZ.  e. adamiani. ¥ energiuli (mniSv.ene -166- muSavebas.  entuziasti Scd.  energetiuli Scd. gada­ cemas da gamoyenebas. monazoni.ainigma (ainigmatos) gamocana] _ (wign. cvilovani ferwera. ¥ enTuziasturi. moqmedebis unari. 2­isaT­ vis).] _ taZarT ga­ naxlebis yovelwliuri dResaswauli. 2. Enot­i [rus. Zal­Rone. enkrAtis­i [berZ. iTvleboda agreTve haeris. eleqtrobis. materiis moZraobis maragi (siTbos. saxiT).) saidumloebiT moculi. patara mtacebeli nadiri: aqvs xSi­ ri bewvi. 2. ¥ energetikuli. am cxovelis bewvi. enkEnia [berZ. Enlil­i _ Sumeruli miTo­ logiis umTavresi RvTaeba. oinos Rvino da logos moZRvreba] _ meRvi­ neoba. Zala. binadrobs tyeSi. entuziasturi Scd.  e.-iT muSaoba. sinaTlis. romelic mwerebs swavlobs. eum] _ 1. materiis erT­erTi ZiriTadi Tviseba _ misi moZraobis zoma.  entuziazmi. sistema. kiTxva.

enciklopEdizm­i _ farTo. Enqer­i _ samRvdelmTavro Se­ samoseli. ¥ enciklopediuri. romelsac aklia originaluroba. raime SokSi Casag­ debi. moralis da misT. (mraval­ mxrivi) codna. Wadrakis e. qce­ va. ¥ saenciklopedio. épatage] _ skan­ daluri gamoxtoma. stili. mokle satiruli leqsi. epigonos STamoma­ vali] _ raime mimarTulebis mimdevari. encQklika [< berZ. romelsac epis­ koposi ganagebs: saepisko­ poso. epigraphē . gakeTebuli warwera prozad an leqsad. epAtaJ­i [fr. Zvel saberZneTSi: Zeglze.  e. eparohia] _ sa­ eklesio­administraciuli erTeuli. epArqia [berZ. religiis. marjvena gverdze da sakidi. e.-167 e. Tavis tvinis anTeba.  s.  qarTuli e. epigramma war­ wera] _ 1.  epigramasi Scd. epQgraf­i [berZ. romelic arRvevs saer­ TodmiRebuli zrdilobis wesebs. enkephalos tvini] _ (medic. mimarTva yvela ka­ Tolikesadmi politikis. gamokvleva.. e. entifAlit­i [< berZ.). Sumeruli samebis erT­erTi i postasi. poezia. teqnikuri e.. epi Eos­i [berZ.  puSkinis e.  e.romelSic codnis yvela an romelime calke dargi aris warmodgenili. encyclopédie] _ mecnieruli sac­ nobaro gamocema leqsiko­ nis saxisa. saCuqarze da misT. mecnierebaSi da sxv. Enqi _ Sumerul miTologiaSi erT­erTi sam umTavres (en­ lilTan da anusTan erTad) RvTaebaTagani.. enciklopEdia [fr. mravalmxrivi ganaTleba codnis sxvadasxva dargSi. epQgon­i [berZ. Semoqmede­ biTi damikidebuleba (xe­ lovnebaSi.  epigramisa. ¥ epigramuli. Senobaze.  enciklopeduri Scd. Eôs] _ berZnul miTologiaSi gariJraJis qalRmerTi. statiebi.). 2. epQgrama [berZ. larusis e. leqsikoni. encyclica] _ romis papis weri­ li.-ebi. sakiTxebze.

mokle citata.  CarTuli e. momxdari.  mudmivi e. epidēmia] _ raime gadamdebi senis far­ Tod gavrceleba. epilEfsia [berZ. epigraphē warwera] _ mecniereba Zve­ li warwerebis Sesaxeb (qarT. epQlog­i [berZ. epidEmia [<berZ. araZiriTadi. 2. piesaSi. am dros avad­ myofs goneba ekargeba da emarTeba krunCxva.  e. gamoxatavs nawarmoebis (misi nawilis) ZiriTadad ideas. yaCaRis cxovrebidan~ (ili­ as cnobili poemis saTa­ uri). umniSvnelo. daavadebani. epQTet­i [berZ. e. mxatvruli nawarmoebis . Zeglis warwera. epitheton] _ msazRvreli sityva.epi -168nawili. gamonaTqvami. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia erTgvari damokidebuleba. warweraTmcodneoba). Zvel saberZneTSi: safla­ vis qvis. bneda. teqsti. epigrAfika [< berZ.. masala. episkopos rames vuyureb] _ umaRlesi sasuliero wodebuleba warwera] _ 1. epilogos <epi Semdeg da logos sityva] _ mxatvruli nawarmoebis das­ kvniTi nawili. episodion] _ 1. romelic xasiaTdeba perioduli moulodneli SetevebiT.  epiteti Scd.  romanis e. raime SemTxveva. prologi da e..  e. episkOpos­i [berZ. romelSic mokled aris gadmocemuli moqmed pirTa Semdgomi be­ di. amamaRlebeli e. epQzod­i [berZ. avi zne. arasistematuri. 2. ¥ epizoduri-SemTxveviTi.  e.­ad aqvs xalxuri gamonaTqvami: `moyvares pirSi uZraxe mters _ pirsukano~. ¥ epigrafikuli.  `ramdenime suraTi anu e. epilēpsia] _ qronikuli nevruli daava­ deba. momxdari ambavi. sinon..  gri pis e. roli kinofilmSi. romelic wamZRvarebuli aqvs raime nawarmoebs an mis nawils. ¥ epidemiuri. rome­ lic daerTvis sagnis an movlenis saxels da aZlevs mas met gamoxatulebas.  `kacia-adamians?!~ e.  epigrafiuli Scd. damamcirebeli e.

gadat. epi-ze da laT. mo­ Txroba da sxv.  miwisZvris e. mniSv­ nelovani ambebi.  epopeasi.  epopeisa.  epitafiisa  epitafiasi Scd. epistola < berZ. 2. (wign. am wodebulebis mqone piri. romelic xasiaT­ deba RirsSesaniSnavi mov­ lenebiT. epQcentr­i berZ. poemebi.). epoqAluri _ (wign. epistolē] _ (samRvd. epo epOnim­i [berZ. poema. epQstole [laT. epitQmia [berZ. ¥ epikuri. epitimion sas­ jeli] _ saeklesio sasjeli. epifAnia [berZ. Txro­ biTi literaturis Janri (dramisa da lirikisagan gansxvavebiT) _ romani. Tanamedrove e. xalxuri sagmiro Tqmule­ bebi. centrum centri] _ ad­ gili dedamiwis zedapirze. epQstrof­i [berZ.. epopeia Scd.  omis e. epOpea [berZ.. 2. Cve­ ulebriv eparqiis mTavars mieniWeba.-169qristianul eklesiaSi. xana). ambebiT (qarT. Epoqa [<berZ. romelic moTavsebulia ra­ ime damangreveli ZaliT ke­ ris Tavze an mis qveS. mo­ Txroba. homerosis e. gzavnili. epopoiia] _ 1.  antikuri e. we­ rili. epitAfia [< berZ. romlis saxelisagan war­ modgeba xalxis.) ama Tu im epoqis damaxasiaTebeli: didad mniSvnelovani. epos sityva. epônymos] _ piri. atomuri bombis afeTqebis e.  sagmiro e. simRerebi.  epiuri Scd. epikuri Janris didi mxat­ vruli nawarmoebi.  e. sinon. epistrophē ukan gamobruneba] _ rito­ rikuli xerxi _ erTi da imave sityvis. feodalizmis e. epitaphios (logos) saflavszeda sityva] _ warwera saflavis qvaze. rasac sulieri mama daadebs morwmuneebs. . epochē gaCereba] _ drois xangrZlivi mo­ nakveTi. Epos­i [< berZ. epiphanys ga­ mocxadeba] _ ieso qristes gamocxadeba. an gamoTqmis gameoreba.. e. simRera] _ 1. saxelwodeba.. adgilis an misT. stili.) didi. naTloba ior­ danes wyalSi ioane naT­ lismcemlis mier.

xana. upiratesad satrfialo poeziisa: war­ modgenili hyavdaT qalad. erôs (erōtos) siyvaruli] _ gada­ Warbebuli sqesobrivi aRgznebadoba. metismeti vnebianoba.  liTonis e. erudQcia [laT.  niadagis e.  qristianuli e. Rrma codna mecnierebis romelime dargSi. erEqcia [laT. epoxaluri Scd.era -170reba] _ mamakacis sasqeso asos gaberva da gamagreba sqesobrivi agznebis dros (sisxlis gaZlierebuli mowolis Sedegad). 3. aera] _ 1. didi ganswavluleba. 2. sinon. erōs (erōtos) siyvaruli] _ yvelaferi is. 2. (gadat. Erot­i [< berZ. romelsac xelSi kiTara uWiravs. liTonis zedapiris daSla meqanikur zemoqmedebis an eleqtruli ganmuxtvis Se­ degad. eratô] _ berZ­ nul miTologiaSi: muza lirikuli. movlena. erozio gamoWma] _ 1. erôs (erōtos)] _ berZnul miTologiaSi: si­ yvarulis qalRmerTi. 2. erOzia [laT. e. hairesis] _ 1. Erato [berZ.) lorwovani garsis zedapiruli dawyluleba. aRmoCenebi. wesisgan gadaxveva. niadagis ngreva da wa­ recxva Rvarebisagan. codna] _ (wign. eruditio swav­ leba. ro­ melic ewinaaRmdegeba gabatonebuli religiis sa­ eklesio dogmatebs. Semecneba.  ereTikosi Scd. movlena. Eres­i [berZ. saidanac iwyeba welTaRricxva: welTaRri­ cxvis esa Tu is sistema.  e.  epoxa.). 3. ¥ erotikuli. (geol.  kosmonavtikis e. Era [laT. (qarT. gabatonebuli an sayovelTaod miRebuli Se­ xedulebebisgan. grZnobadoba. eractio gaswo­ . re­ ligiuri moZRvreba. gandgoma. eretQkos­i _ eresis mimdeva­ ri. momenti. erOtizm­i [< berZ. (medic. cdomi­ leba. erOtika [berZ. dedamiwis isto­ riis yvelaze didi qro­ nologiuri monakveTi.). mwvalebloba). rac dakavSirebulia sasiyvarulo damokidebu­ lebasTan. periodi: epoqa. drois istoriuli monak­ veTi.).

 estetika. escadrille] da sxv. mr. naswari monaxazi (naxa­ ¥ esTetikuri. kon2. eseebi.. essentia arsi] _ ¥ eskadriliisa. wi­  yofis e.) Eskadra [fr. iyeneben kvebisa da farmacevtul eskalAtor­i [ingl. filosofiuri. li formis (ara sistema­ ¥ saeskadro. ¥ eskadrisa.)  dekoraciebis e. agreTve par­ be. agresiis e. raime nivTierebis koncen­  eskadriliasi Scd. skulpturisa. romelSic gan­ xilulia literaturuli. estetiuri..-171- esk Ese [fr. ar­  e. escalation aR­ masvla (aRsvla) kibis dax­ filosofiuri moZRvreba marebiT] _ (wign. musikalu­ 2.) agresiis xelovnebis. mfrinavebis ramdenime esEist­i _ eseebis avtori. naRmosani. trirebuli xsnari. tur­mecnieruli xasiaTis)  s.  metros e. fiumeriaSi. sxv. essai] _ Tavisufa­ armiaSi meore msoflio omis periodSi. escadre] _ 1. ganayofi.  omis e. e-ebis gasamxedro­sazRvao flotis mofena gemebis didi SenaerTi. ruloba risame. (wign.. Teoriebi e. narkvevi. mxatv­ fliqtis e. _ samxedro aviaciis qve­ ¥ esesi. (zRv. esTEtika [< berZ. mSvenierebis ganuyreli gafarToebis. esEncia [laT. socialuri eskadrQlia [fr. rgolisgan (razmisagan)  esseisti Scd. escalator] _ ganuwyvetliv moZravi ki­ mrewvelobaSi. tisa. essei Scd. romelic TviT­  esse.) mSveniereba. literaturuli. Sedgeba. Eskiz­i [fr. warmoebis e. SegrZneba] _ 1. esei. 2. esTeatraluri proeqtisa da Tetiuri Scd. aRzrda. eskalAcia [ingl. esquisse] _ 1. SemoqmedebaSi.  eskadrasi Scd. aisthēsis grZnoba. formaTa Sesaxeb mxatvrul gaZlierebis strategia. problemebi. qiteqturuli proeqtisa. samxedro­sahaero Zalebis ri nawarmoebis an misi SenaerTi zogi ucxo qveynis .

esquimau] _ na­ yinis briketi. risame Tanxmlebi sam­ xedro dacva (qarT. gunduri Sejibreba sirbilSi. estacade] _ xidi­ seburi nageboba.  motociklistebis e. esperAntist­i _ esperantos . xmaroben kun­ Tebis gasamagreblad. rac matadori. espAdron­i [fr. estAkada [fr. Eskimo [fr. ga­ moxatavdnen dayrdnobils kverTxze. badragi). si­ nawilis winaswari reaqcia. estafette < it. stafetta < atafta uzangi.  eqskorti Scd. romelze­ dac dedamiwis zedapiridan garkveul simaRleze gayva­ nilia gza sxva (qveda) gzis Tavze. Estamp­i [fr.). ¥ estakadisa. romelic Cve­ ulebriv SokoladiT aris dafaruli. Eskort­i [fr. estampe] _ raime gamosaxulebis anabeWdi qaRaldze. eskUlap­i [laT. Aesculapius] _ romaul miTologiaSi: mkurnalobis RmerTi. curvaSi da sxv.gadaRebuli TviT mxatvris (an ostat gra­ vioris) mier gakeTebuli formidan. espEranto [esper. estAfeta [fr. espAnder­i [< ingl. sinon. romelsac gveli exveva (berZnul miTologi­ aSi mas Seesabameba askle­ piosi). esperanto moimede < fr. avJandi] _ 1. specialisti. Espada [esp.esk -172mcodne. romelSic morbenali (mo­ curave da sxv. safarikao daSna. espodron < esp.) gzis gar­ kveul monakveTze cvlis daTqmul niSans (qarT. escorte] _ vi­ sime.  rkinabetonis e.  estakadasi Scd. espand gafarToeba.  s. naxazi. espada] _ igivea. esperer ime­ dis qona] _ xelovnuri sa­ erTaSoriso ena.. espada daSna] _ (sport. ¥ saeskizo. romelic Seqmna polonelma eqimma poliglotma lazar zamen­ hofma (1859­1917 ww. gaWimva] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ erT­ maneTTan rezinis CaliCebiT an zambarebiT SeerTebuli saxelurebi.) 1887 wels laTinurisa da yvelaze ufro gavrcelebuli da­ savleTevropuli enebis ma­ salis safuZvelze.

étape] _ 1. orkestri­ saTvis da sxv). 3. ¥ etalonuri. 2. amanaTrbeni). etAlon­i [fr. étiquette] _ Tavis daWerisa da Tavaziani mo­ pyrobis wesebi. eti  metris e. rac iarliyi. estrado ficarnagi] _ 1. romlebic miRebulia di plomatTa wreebSi.  estafetis bolo e. 2. risame sazomi standarti.  e.  sazafxulo e. (wign. estafeti Scd.. Taroedi). étagére] _ avejis saxeoba _ erTmaneTis Tav­ ze ramdenime rigad mowyo­ bili Taroebi (qarT.  erTiani droisa da s.  eTiketi.  etaJerka Scd. romlis ZiriTa­ di saxeobaa calkeuli nom­ rebisagan Sedgenili kon­ certi. romlebic gamodian mayurebelTa wi­ naSe. warmoadgens bevri religi­ is (maT Soris qristianobis) Semadgenel nawils. Etap­i [fr.). scena SemsruleblebisaTvis (msa­ xiobebisaTvis. sixSireTa saxelmwifo komisia.  e. estrade < esp. xelsawyo. etAJer­i [fr. sinon. etQket­i1 [fr.  mniSvnelovani e. raime procesis calkeuli momenti. romelsac gadascemen erTmaneTs erTi gundis sportsmenebi aseTi Sejibrebis dros. Estrada [fr. ¥ saestrado. raime gzis. stadia. simRerebi. romelsac iyeneben sxva xelsawyoebis Sesamowmeb­ lad. amaR­ lebuli adgili. 2. kilogramis e.). étalon] _ 1. distanciis calkeuli monakveTi. metismetad zusti sazo­ mi. (gadat. gadat. 2. risame gan­ viTarebis. etiketka Scd. TviT niSani (patara joxi. etQket­i2 [fr. eschatos ukanaskneli da logos moZ­ Rvreba] _ mistikuri moZ­ Rvreba msoflios da ada­ mianis saboloo bedze.-173non. esqatolOgia [berZ.  s. . paketi da sxv. s. koncerti.-is msaxiobebi. ¥ saetalono. mefis karze da sxv. xelovneba. étiquette] _ igivea. ¥ estafetisa  estafetasi.). dad­ genili sazomi erTeulis zusti nimuSi.

virtuozuli xa­ siaTis patara musikaluri piesa. effectus] _ 1.. 2.  efekti. gul­ modgineba. saxviT xelovnebaSi: wi­ naswari monaxazi.-ebi. efemErul­i [berZ. moCvenebiTi. sityvis ZiriTadi mniSvneloba] _ (lingv.  Sopenis e. romelic swavlobs sityvis warmomav­ lobas. efekturi. etymon WeS­ mariteba. ara­ myari. e. Eqo [berZ.  ekonomikuri e. 4. ¥ efeqturi. etimolOgia [berZ. romlis mizania STabeWdilebis mox­ dena. mizezis Sede­ gi. echō] _ bgeris arek­  saerTaSoriso e.). romlis­ ganac warmoiSva enis esa Tu is sityva. 2. xanmokle. effusio daRvra. étude < laT. didi iyo.). etymologia < etymon WeSmariteba. saSualeba. xmauris e. efUzia [laT.  suraTis e. sityva warmoTqva. raime iluziis Seqmna. 3. mcdeloba. Wadrakis figurebis xelov­ . savarjiSo musikaluri pi­ esa dakvris teqnikis asaT­ viseblad.  e.-is dacva.. romelsac vinme an rame axdens vinmeze. romelic naturidan aris Sesrule­ buli saRebavebiT. efektiuri Scd. zomebi miiRes. Semadgenlobasa da Tavdapirvel mniSvnelobas. 3. e.  kritikuli e. Efeqt­i [laT. etQud­i [fr. xerxi. mcire zomis literaturu­ li an mecnieruli narkve­ vi. amosavali sityva. etQmon­i [<berZ. 2. (wign. moRvaweobis. ephēmeros erTdRiani] _ 1. sityvis ZiriTadi mniSvneloba da logos moZRvreba] _ enaTmec­ nierebis dargi.eti -174nuri ganlageba.. ararealuri.  ganaTebis e. studium cda. Tavgamodeba] _ 1. raime moqmedebis. moRvra] _ (geolog. romelSic TeTrebma mcire ZalebiT unda i povon erTaderTi swori gza mogebis an ya­ imis misaRebad (Wadrakis amocanebTan gansxvavebiT svlebis raodenoba gansaz­ Rvruli ar aris). magmis amofrqveva dedamiwis zeda­ pirze.). mkurnalobis e. swrafmavali. efEmera. STa­ beWdileba.

tyeSi. rac vrceldeba sagnebis SezRudul wreze. ko­ leqciuri gamgzavreba..  egsgumacia. 2. excretum. excemos gamovyof] _ (fiziol. baTumidan.). Camovida soxumidan. exclusive raimes gamok­ leba. `yofili~.) (qarT.  eqsCempioni. Eqskurs­i [laT. eqskliuzivi Scd.  meeqskavatoresi. meeqskavatore _ mZRoli. [laT. naxmevi)  exo Scd. gansakuTrebuli] _ is.  eqskliuziuri. eqskrEcia [< laT. Temidan gadaxra] _ ZiriTadi gadaxveva sxva. 2. e. eksgumacia Scd.  eqskluzivi. gamoyofa. eqskUrsant­i _ eqskursiis monawile. excursus gadax­ veva. ex –dan da humos miwa] _ gvamis miwidan amoReba sasamarTlo­eqs­ pertizis Casatareblad. ekskavatori. varZiaSi. eqs. eqskluzQur­i [fr. eqs-prezidenti. mcxeTaSi. Jurnalis. ex…] _ pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvnelobiT: 1.-175vla SedarebiT Sors myof sagnebze (kedelze. sinon. . radio­ an teleprogramas). axlo myofi sakiTxis gasa­ Suqeblad (qarT. eqsgumAcia [laT. sinon. amoReba. eqs-ministri. aseTi gamgzavrebis. ingl.  mokle e. excavator < laT. ¥ meeqskavatorisa.. romelic eqskavators mar­ Tavs. daTva­ lierebis monawileTa jgu­ fi.. meekskavatore Scd. amoZ­ roba.  TbilisSi e. eqskavAtor­i [ingl. nivTierebaTa cvlis gamo­ uyenebeli an mavne narCenebis organizmidan gamodevnis procesi. eqs eqskluzQuri intErviu _ aseTi intervius gamoqvey­ nebis ufleba ekuTvnis mas­ mediis romelime organos (gazeTis. gamoZaxili. gamosvla. exclusif. gamgzavreba] _ 1. excavo amovtex] _ miwis saTxreli manqana.. excursio was­ vla. saganmanaTleblo an gar­ Tobis mizniT. wiaRsvla).  e. daTva­ liereba risame saswavlo. gaseirneba sadme. eqskUrsia [laT.

-is wevrebi. iarliyi. samecniero cda. arqeologiuri e.  brwyinvale e. Cveulebriv.) axali teritoriebis dapyrobisken miswrafeba. ¥ saeqskursio.  eqsperimentaluri Scd. expedire gagzavna] _ muSaki. Eqspert­i laT. romelic eqsperiments (mniSv. expertus ga­ mocdili] _ specialisti. romlis saqmea risame gagzavna da . s.  s.eqs -176miReba.. ¥ saeqsperimento. expansif < laT. gamokvleva.. Tanxebi. exlibris wig­ nebidan] _ mxatvrulad ga­ formebuli niSani. ekonomikuri e.  e. biuro. ­idan da patria samSoblo] _ neba­ yoflobiTi an iZulebiTi gasaxleba samSoblodan. cxovelebi. avtobusi. moqalaqeobis gamocvliT. expansio ga­ farToeba. expeditio] _ adamianTa jgufis gamgzav­ reba specialuri davalebis Sesasruleblad. ro­ melzedac aRniSnulia pat­ ronis gvari. eqspAnsia [laT. romelic iZleva daskvnis raime sakiTxis ganxilvis dros. monacemebi. ¥ eqsperimentuli. s. ex ­gan. experimentum] _ 1.  e. eqsperimentAtor­i _ piri. e.  politikuri e. marSruti. cda. eqspedQcia [laT.  gabeduli e. 2. polaruli e.  samecniero e.. savaWro bazis e.  fostis e. eqspedQtor­i [< laT. agresiuli politika­sa­ kuTari politikuri da ekonomikuri gavlenis gav­ rceleba sxva qveynebSi.  sasamarTlos e. 1) akeTebs. TviT aseTi jgufi. s. 2.  s.  qimiuri e. expunsio] _ vinc Tavis grZnobebs ver faravs. ¥ saeqspedicio. eqsperQment­i [< laT.  s. romelsac akraven wigns ydis SigniTa mxares da. eqslQbris­i [laT. gavrceleba] _ (wign. eqspatriAcia da eqspat­ rQreba [laT. eqspansQur­i [fr. saerTod. advi­ lad amJRavnebs. ¥ saeqsperto. razmi.

myvleda sxv. iTvisebs sxvisi Sromis na­ mrewvelobis produqtebisa yofs (qarT. exploitation] tis obieqtivi Riaa gadasa­ da eqspluatQreba _ 1. eqspluatacias uwevs visme. 2­isaTvis). visime mier sxvisi Sromis eqspOnat­i [laT.. daskvna. eqsploa4. sinon. yvlefa). export < laT. exponatus nayofis miTviseba (qarT. Rebad: dayovneba. _ sagani. (fotogr. romelic saCveneb­ 2. gamofena.  avtomobilebis e. romelSic eqspertebis mier raime sa­ aRwerilia ZiriTadi moqme­ kiTxis ganxilva daskvnis debis winare viTareba.-ebi. cema. sasamarTlo Sesavali nawili. raturuli nawarmoebis Se­ eqspErtiza [fr. saeqsploatacio Scd. 2. war­ zeumSi an gamofenaze. eqsploaticiebi. exTemebi. yidad (sapirisp. opera eqsploatacia. expositio . romlis tatoruli Scd. eqspozQcia [laT.).-d gadato. nage­  samuzeumo e. reba. saCveneblad gamofenili] sinon. rkinigzeexportare gatana] _ saqonlis bis e. samuzeumo eqspontebis. raime mizniT gamoyeneba lad aris ganlagebuli mu­ (bunebriv simdidreTa. axali sacxo¥ eqsportuli da saeqsporvrebeli saxlis s. s. lite­  s. ganmavlobaSic fotoapara­ eqspluatAcia [fr. xarjebi. s. ploitation] _ piri. romel­ e. ereblad. misacemad.  eqsportiuli Scd.  avtomobilis e. xelovnebis nawarmoebTa. moebis saSualebaTa. miT ganlageba dasaTvali­ ¥ eqspluatatoruli. expertise] _ savali nawili. gadmocema] _ 1.  e.  s.) dro. (s.) saqoneli. komisia. musikaluri nawarmoebis  samedicino e. garkveuli siste­ feli). gatana sazRvargareT gasa­ ¥ saeqspluatacio (mniSv. bobaTa da sxv..  eqsploatatori. Eqsport­i [ingl. Sic gadmocemulia mTavari eqspluatAtor­i [< fr. romelic 3. importi).-177- eqs axsna.

grZnobebis resaTvis sakuTrebis da. qveynebi. moumza­ aqvs da eqspresze meti. aRZvris. saxumaro Cveulebriv sareiso avto­ xasiaTisa). saz­ RvargareT saqonlis gam­ va. romelsac si (Cveulebriv. exporte] _ eqs­ eqspresiOnizm­i [fr. bieqturi SemoqmedebiTi 2. visime xe­ Cereba. eqsprEsia [laT. Eqspromt­i [laT. expressionisme < expression gamoxat­ portis organizatori..) sa­ tyvebisa mniSvnelobiT: xelmwifo xelisuflebis `momentaluri~. tyvad) da naxevareqspresi Eqspromtad _ moumzadeb­ Scd. romelic Eqspres­i [ingl. gemze. swrafi. (samarT. marTuleba xelovnebasa da  navTobis e. amasTan erTad. express < laT.. rebi TavianT ZiriTad amo­ romelic miZraobs didi canad Tvlidnen mxatvris siswrafiT da Cerdeba mxo­ Sinagani samyaros. `saswrafo~. . deblad warmoTqmuli si­  naxevradeqspresi (erT si­ tyva. expressio] _ ga­ 2. morTmeva (sasyidlis mice­  eqspresiuli. eqspresia. [ingl. eqspresimdgomareobis CamorTmeva. eqspres.­is pir­ expressus gaZlierebuli] _ vel naxevarSi: misi mimdev­ 1. musikaluri na­ busebze naklebi gaCereba warmoebi da sxv. misi su­ lod did sadgurebSi. lad saxeldaxelod. exporteur < laT. expromtus romelsac aqvs iSviaTi ga­ mza. liT arsebuli] _ saxel­ nAxevrad Eqspresi _ saqa­ daxelod SeTxzuli leq­ laqo avtobusi. socialuri ¥ eqspresiuloba. warmoiqmna me­20 sauk. erTi klasis mier meo­ momxatveloba. ingl. mier qonebis iZulebiT Ca­ `operatiuli~.eqs -178uli. eqsportQor­i [fr. expropriarafo] _ pirveli Semadge­ tion < laT. iTqmis agreTve samgzavro gancdebis asaxvas. samgzavro matarebeli. miT an usasyidlod). gamomxatveloba] _ mi­ tani. express sasw­ eqspropriAcia [fr. literaturaSi. ex –gan da proprius neli nawili rTuli si­ sakuTari] _ 1. gancdis Zala. sareiso avtobusze.

qsovilebidan raime gamxs­  eqstrasensi. SemTxveva. eqstErn­i [laT. kavSirebulia raodenobriv axirebuli. do­ eqstradQcia [fr. Tavdaviwyebamde eqstravagAntur­i [fr. 2. e. extra] _ TavsarTi mniSvnelobiT: 1. gafarToeba. extasis < berZ. eqterQer­i [fr. (iT­ nivTierebebis gamowurviT qmis zog saqonelze). gareSe da statis saxelmwifos kanonebi da­ simSvide. [laT. vinc am ex ­gan. romelic am saswavlebelSi ar iricxeba Tavisi Tvisebebis gamo­ da ise abarebs gamocdebs. gamowuruli] `metad~.  e. exterieus] _  eqstraordinaluri Scd. Rebuli wesebisaTvis. extravagant] _ sayovelTaod mi­ misuli aRfrTovaneba. romelsac  eqstremaluri. extradition < kumentis da sxv. externus ga­ SegrZneba] _ e. rebis e. ex ­gan. SekumSulad gadmo­ traditio gadacema] _ (samarT. gareSe da mokled. eqstra. ­idan. (da ara xarisxobriv) zrdasTan.­idan.-179- eqs Eqstaz­i [laT. romelic mqone piri. ucxo saxelmwifosaTvis gadacema im pirisa. . Cai e.. avadmyofuri aRtaceba. nels saSualebiT.). `gareSe~. iReben samkurnalwamlo 2. `umaR­ mcenareuli da cxoveluri lesi~. ukiduresi. bazaraCveulebrivi.  e. (gadat. intensiuri) gangebo.-ad daammkurnalobs zogierT daa­ Tavra. extra me­ xedaoba da agebuleba. preparati. Sinaarsis laT. `saukeTeso~. gafarToebasTan eqstraordinArul­i [laT.). mdgomareoba] _ arRvia. _ 1. nor­ eqstensQur­i [laT. extensivus mebisaTvis Seuferebeli: rac farTovdeba] _ rac da­ araCveulebrivi. karaqi.). soflis meurneoba. `biovelis~ reSe] _ piri. e. `metismetad~. w. benzini. extractus gamoRebuli. tismetad da sensus grZnoba. Txzulebis. ucnauri. cxovelis garegnuli Sesa­ eqstrAsens­i [laT. Eqstraqt­i [laT. vadebas. `ukeTesi~.. yenebiT (xelis dadebiT)  universiteti e. sa­ (sapirisp. gansakuTrebuli. extraordinarius] _ (wign.

ex yofi­ li da ingl..). e. eqscQzia [laT. extremus ukiduresi] _ ukiduresi zo­ mebis momxreoba (Cveulebriv. adamiani. ukiduresoba. (Teat.). ukiduresi. politikaSi).eqs cema. ukiduresi zo­ mebis miRebis momxre. ro­ melsac ukiduresi msof­ lmxedveloba (Sexeduleba. amaRlebuli ficarnagi.  e. gadat. gareSe da centrum centri] _ bgeriT an mxedvelobiT kontrastebis.). Seiqmna e. Zalebi. champion mebrZoli] _ yofi­ li Cempioni. situacia. siZneliT. eSAfot­i [fr. champion < fr. ro­ melzedac xdeboda sikvdi­ liT dasja. ukiduresad eqstrAqcia . 2. triuki. -180Taviseburi. eSElon­i [fr. gamoReba] _ (medic.). amokveTa. ex –gan. sacirko nomeri. azri) aqvs. saSiSroebiT. sasacilo xerxebis Semc­ veli. eqstrEmist­i _ adamiani. e. 2. wremadsuloba. (wign. pirobebi. e.  e.. [laT. mdgomareoba. eqshumAcia [laT. risame normaluri mimdinareobis darRveva. ekscentruli Scd. ­idan da humos miwa] _ saf­ lavidan gvamis amoReba sa­ samarTlo­samedicino ga­ mokvlevis mizniT.  samxedro e. Sexedulebebi.) mkveTri < laT. Eqsces­i [laT. araCveulebri­ vad. excisio] _ (me­ dic. ex ­gan. excessus gamos­ vla. metismeti (Tavisi sirTuliT. eqscentrQkuli [fr. échafaud] _ (Zv. eqstrEmul­i da eqstremA­ luri [fr.  e. eqs­CempQoni [laT. kbilis amoRebis operacia. e. cekva. TavSeukaveb­ loba. gadaxra] _ 1. gansakuTrebuli. mwvave Sexla­ moxla. excentrique] _ 1. eqstrEmizm­i [laT..  eqscentruli. rac Cveulebrivs scildeba.).-is ufrosi. ¥ eqstremistuli. échelon] _ spe­ cialuri daniSnulebis matarebeli masobrivi ga­ dazidvebisaTvis.). extractio amoReba.  e. extrême < extremum ukiduresi] _ (wign. ­idan.

-181-

val

v vA­bank­i [fr. Va banque] – 1.
va­bankze TamaSi banqoSi – fsoni, romelic mTel banks udris. 2. (gadat.) riskis gaweva vAgzal­i [ingl. Vauxhall] – mgzavrTa momsaxurebisaT­ vis gankuTvnili Senoba rkinigzis did sadgurze.  Tbilisis v., vagzlis morige. sAzRvao vAgzali – amave daniSnulebis Senoba saz­ Rvao portebSi. ¥ vagzlisa.  vagzalisa, sadguri Scd. sadguri – matareblis (an sxva transportis) gaCerebis adgilia (saTanado Seno­ biT), xolo vagzali – ara yoveli sadguris, aramed didi (Cveulebriv sakvanZo) sadguris Senobaa (did qalaqebSi). vAgon­i [germ. Wagon] – sat­ ransporto saSualeba – relsebze moZravi Tvlebi­ ani sazidari.  matareblis v., samgzavro v., satvirTo v., v.-is gamyoli, metropolitenis v., funikulioris v. ¥ savagono.

 s. depo.  ronoda Scd. vAza [fr. Vase] – lamazi moyvanilobis WurWeli tkbileulobis, xilis an yvavilebisTvis, agreTve de­ koratiuli (sinon. larnaki).  brolis v. vakAnsia [fr. Vacanse < laT. Vacans daukavebeli, Tavisu­ fali] – daukavebeli Ta­ namdeboba (dawesebulebaSi), Tavisufali adgili (sas­ wavlebelSi).  institutSi ori v.-aa. vakAntur­i [fr. Vacant (e)] – daukavebeli, Tavisufali (adgili, Tanamdeboba).  profesoris v. Tanamdeboba.  vakantiuri Scd. vakUum­i [laT. Vacuum sica­ riele] _ (fiz., teq.) airis Zalian gauxSoebuli mdgo­ mareoba, TiTqmis carieli sivrce. ¥ vakuumuri.  v. sivrce.  vakumi, vakumuri Scd. valEntoba [laT. Valens, valentia Zala,(Valentis) Zalis mqone] – (qim.). atomis Tviseba Seu­ erTdes sxva atomebis gar­ kveul raodenobas

val

-182-

 mudmivi v., cvladi v. vAlet­i [fr. Valet msaxuri] – figura banqoSi. valpUrgiis RAme [kreb. Zv. germ.] _ wminda valpurgiis dResaswaulis (pirveli ma­ isis) winaRame, rodesac, Zve­ li germanuli xalxuri crurwmeniT hartis mTis umaRles mwverval brokenze imarTeba kudianebisa da jadoqrebis Rreoba.  valpurgis Scd. vAls­i [fr. Valse germ Walzer] – 1. didad gavrcelebuli wyvilTa cekva; musika am cekvisaTvis. 2. am cekvis ritmis sakon­ certo (saorkestro, sa­ fortepiano da sxv.) nawar­ moebi.  Sopenis v.-ebi. vAltorna [rus. валторна < germ. Walthorn samonadireo buki] – spilenZis sasule sakravi – spiralurad mox­ rili mili, romelic bo­ loSi farTovdeba. mevAltorne – valtornis damkvreli. ¥ valtornisa, mevaltornisa.  valtornasi, mevaltornasi, `valtornaze ukravs” Scd.

valtOrnist­i _ igivea, rac
mevaltorne (ix. valtor­ na). vAluta [it. Valuta farTo Ri­ rebuleba] – 1. ama Tu im qveynis fulis sistema; fu­ lis erTeuli, romelic safuZvlad udevs am sis­ temas. 2. ucxo saxelmwifos fuli.  mtkice v., oqros v. ¥ savaluto.  s. operaciebi.  valiuta, savaliuto Scd. vAmpir­i [fr. Vampire, germ. Vampir] – germanul da sla­ vur TqmulebebSi: 1. cru rwmeniT; micvalebuli, ro­ melic RamRamobiT dgeba saflavidan da adamianebs swovs sisxls. 2. Seubralebeli, sisxlis­ msmeli, ulmobeli adamiani. 3. erTgvari Ramura; gavrce­ lebulia tropikul ameri­ kaSi. vandAlebi [germ. Vandalen] – 1. Zveli germanuli tomi, ro­ melmac me­5 s.­is Sua wlebSi dai pyro romis imeriis na­ wili, gaZarcva romi da gaanadgura mravali kul­ turis Zegli. 2. (gadat.) istoriul ZeglTa da kulturul faseulobaTa

-183gamanadgurebeli adamianebi (sinon. barbarosebi) vandAlizm­i _ istoriuli Zeglebisa da kulturul faseulobaTa ganadgureba (sinon. barbarosoba). vAnil­i [fr. Vanille esp.] – 1. tropikuli mcenare; isxams grZel wvril nayofs. 2. am mcenaris gamxmari sur­ nelovani nayofi; iyeneben kulinariasa da parfiume­ riaSi.  v.-is fxvnili. ¥ vaniliani.  v. namcxvari, v. orcxobila. varQant­i [laT. Varians (variantis) cvalebadi] – 1. risme nairsaxeoba, saxecvlileba.  proeqtis ramdenime v., v.-ebis gaTvla (Wadrakis partiaSi). 2. raime nawarmoebis an misi nawilis erT­erTi redaq­ cia.  `ieso qriste – kacobriobis raindi”- is pireli v. variAcia [laT. Variantio cvli­ leba] – 1. (wign.). igivea, rac varianti (mniS. 1) 2. Cveulebriv mr.­Si varia­ ciebi – musikaluri nawar­ moebi, cekva da sxv; rac war­ moadgens ZiriTadi Temis

vaq

gameorebasa da damuSavebas sxvadasxva cvlilebebiT.  piesis v.-ebi, Tema v.-ebiT. ¥ variaciuli aRricxva – ma­ Tematikuri analizis erT­ erTi dargi. varQete [fr. Variete] – msubuqi Janris (estradis) Teatri.  varietesi.  varietisa Scd. vAsal­i [fr. Vassal laT. Vassalus] – 1. Sua saukuneebSi da­ savleT evropaSi: memamule, feodali, romelic damoki­ debuli iyo ufro msxvil feodalze (siuzerenze). 2. gadat. (wign) vinmeze da­ mokidebuli, visime xelq­ veiTi piri an saxelmwifo. ¥ vasaluri.  v. damokidebuleba, v. saxelmwifo. vatQkan­i [laT. Vaticans bor­ cvi (goraki) tibris mar­ jvena sanapiroze romSi] – kaTolikuri eklesiis re ligiur­ad mi nis tra ci­ uli centri; am eklesiis meTauris romis papis – rezidencia; warmoadgens calke saxelmwifos q. ro­ mis centrSi. vAqcina [laT. Vaccinus Zro­ xisa] – preparati, romesac iyeneben infeqciur daava­

vaq

-184¥ vegetarianuli.  v. saWmelebi, v. sasadilo.  vegeterianeli, vegeterianuli Scd. vegetarianEloba [laT. Vegetarios mcenareuli] – kvebis sistema, romlis mixedviT dauSvebelia xorcis Wama. vegetatQuri [laT. Vegetarius] – (biol.) rac cxovelebisa da mcenareebis kvebasTan aris dakavSirebuli.

debaTa winaaRmdeg asacre­ lad. vaqcinAcia – (medic.) vaq­ cinis Seyvana adamianis an cxovelis organizmSi; vaq­ ciniT acra. vAxt­i [holand. wacht] – (zRv.) 1. morigeoba gemze.  v.-ze dgoma 2. gemis eki paJis nawili, ro­ melic morigeobs; drois monakveTi, rodesac erTi cvla morigeobs.  v.-is meTauri, Ramis v. ¥ savaxto.  s. Jurnali, s. samsaxuri.  vaxta Scd. vAxter­i da vaxtiOr­i [germ. wachter] – morige da­ raji dawesebulebaSi, sa­ warmoSi. vaUCer­i [ingl. Vaucher xel­ werili, gasamarTlebeli dokumenti] – igivea, rac saprivatizacio Ceki. ¥ vauCerisa. vahAbizm­i [sakuT. sax. kreb. arab. wahha seqtis damaarse­ beli] – islamis religiur­ politikuri moZRvreba. vegetariAneli [ingl. Vegetarian – adamiani, romelic xorcs ar Wams da mxolod rZis produqtebiT da mce­ nareulobiT ikvebeba.

vegetatiuri organoebi

– mcenaris kvebisa da zrdis organoebi (fesvebi, Rero, foTlebi).

vegetatiuri gamravle­ ba – mcenareTa gamravleba
arasqesobrivi gziT

vegetatiuri nervuli sistema – (fiziol.) ner­
vuli sistemis nawili, ro­ melic awesrigebs saWmlis momnelebeli, sisxlis mi­ moqcevis, sasunTqi da sxv. Sinagani organoebis moqme­ debas. ¥ vegetaciuri _ sxvaa (ix. vegetacia). vegetAcia [laT. vegetatio] – (biol.) mcenaris sasicocx­ lo moqmedeba, misi zrdis procesi. ¥ vegetaciuri da savegeta-

-185cio.  v. – (s) periodi. velo... _ sityvis Semokleba `velosi pedis~. velOdrom­i [laT. velox (velocis) swrafi da dromos sarbie­ li, rbola] _ sportuli nageboba velosi pedebiT SejibrebisaTvis (sinon. treki). velOriqSa _ riqSa (mniSvn. 2), romelic velosi pedze zis da ise moZraobs. ¥ veloriqSisa.  veloriqSasi, velorikSa Scd. velosQped­i [fr. vēlosipēde] _ or­ an samTvliani manqana, romelic moZraobaSi moh­ yavs zed mjdoms pedlebze fexis daWeriT. velosi pedis gamogoneba _ (saub.) iseTi risame ga­ mogoneba, rac didi xania, cnobilia, gamogonebulia (inJinerTa wreSi cnobilia erTi faqti, rodesac erTma vai­gamomgonebelma skams centrSi gamoaba fexi _ aqao­da gamomgonebeli mer­ qvaso. ¥ savelosi pedo.  s. sporti. velosi pEdist­i _ velosi­ pediT mavali, savelosi pe­

ven

do sportis mimdevari. velOsport­i _ savelosi pe­ do sporti. velOtrek­i [ix. treki] _ igivea, rac velodromi. vEna [laT. vena] _ (anat.) sis­ xlZarRvi, romliTac sis­ xli organoebidan da qsovilebidan miedineba gu­ lisaken (Sdr. arteria). ¥ venuri.  v. sisxli. vEndeta [laT. vendetta] _ sis­ xlis aRebis adaTi (upira­ tesad sardiniasa da kor­ sikaze). vEnera, vEnusi [laT. Venus (Veneris] _ 1. romaul miTo­ logiaSi: siyvarulisa da silamazis qalRmerTi. 2. dedamiwasTan yvelaze ax­ lo myofi planeta; Cve­ ulebriv Cans gaTenebisas da mzis Casvlis Semdeg. ciskris varskvlavi. venErul­i [< kreb. laT. sne­ uleba (daavadeba)] _ infeq­ ciuri daavadeba (sifilisi, gonorea da sxv.), romelic Cveulebriv sasqeso or­ ganoebis gziT gadadis.  veneriuli Scd. vEnzel­i [< polon. vçsel kvanZi] _ erTmaneTze mxatvrulad

ven

-186mominuli v. verandiani, verandisa. v. saxli. verandasi Scd. verbAlur­i [laT. verbalis] _ zepiri, sityvieri.  v. saSualebebi. vErdiqt­i [fr. ingl. verdict < laT. vere dictum sarqveli] _ (samarT.) sasamarTlo procesze nafic msajul­ Ta gadawyvetileba msjavr­ dadebulis braleulobis an udanaSaulobis sakiTxze.  gasamarTlebeli v., gasamtyunebeli v. vErlibr­i [fr. vers libre Tavi­ sufali leqsi] _ leqsis erT­erTi saxeoba; agebulia upiratesad intonaciur­ sintaqsur safuZvelze da yuradReba ar eqceva taepSi marcvalTa raodenobasa da maxvils (sxvanairad: TeTri leqsi). vErmut­i [germ. Wermut] _ das­ pirtuli Rvino, romelsac aromatis misaRebad dama­ tebuli aqvs zogierTi ba­ laxis (unTavresad abzin­ dis) nayeni. vernQsaJ­i [fr. Vernissage] – samxatvro gamofenis gaxsna, agreTve misi gaxsnis dRe. vErJe [fr. Verge] – qaRaldis  ¥  

gadaxlarTuli inicialebi (saxelisa da gvaris pir­ veli asoebi). vEntil­i [germ. ventil sar­ qveli] _ 1. (teq.) milsa­ denebSi, aparatebSi da misT.: siTxis an airis sa­ regulacio (Casaketi da gasaSvebi) sarqveli. 2. (mus.) sasule musikalur sakravebSi: erTgvari sarq­ veli bgeris simaRlis Se­ sacvlelad.  vintili Scd. ventilAtor­i [< laT. ventilator gamniavebeli] _ mo­ wyobiloba daxurul sadgomebSi haeris gasaw­ mendad.  ventiliatori, vintilatori Scd. ventilAcia [laT. ventilatio] _ daxuruli sadgomis gani­ aveba ventilatoris saSua­ lebiT. ¥ saventilacio.  s. mili, s. mowyobiloba.  ventiliacia, vintiliacia, saventiliacio, savintiliacio. vEranda [port. ingl. veranda < ind.] _ Ria an daxuruli aivani saxlis garSemo an misi erT­erTi kedlis ga­ yolebaze.

-187saxeoba badis magvari mo­ xatulobiT, paraleluri xazebis ori sistemisgan Semdgari. vErsia [fr. Version laT. Versare saxis Secvla] – raime faq­ tis, ambis erT­erTi axsna, gadmocema, ganmarteba (ram­ denimedan).  axali v., ukanaskneli v. vertQkal­i [laT. Verticalis mwvervalisa] – vertikaluri, Sveuli xazi (sapirispiro, horizontali). vertikAlur­i – rac horizon­ talur sibrtyesTan qmnis marT kuTxes; Sveuli (sa­ pirisp. horizontaluri).  v. xazi vErf­i [holand. werf] – gemebis saSenebeli an saremonto sawarmo. vEsta [laT. Vesta] – 1. roma­ uli miTologiaSi ojaxu­ ri keris mfarveli qal­ RmerTi. 2. (astr.) yvelaze kaSkaSa mcire planeta. vEstern­i [ingl. western dasav­ leTisa] – saTavgadasavlo kinofilmi, romelSic moq­ medeba viTardeba CrdiloeT amerikis dasavleTis Sta­ tebSi me­19 s.­Si.

vet

vestibQul­i

[fr. Vestibule] – didi darbazi sazoga­ doebrivi Senobis sxva na­ wilebis Sesasvlelis win.  Teatris v., sasaxlis v., metros v.,  vestibuli Scd. vetEran­i [laT Veteranus mo­ xuci, Zveli jariskaci] – 1. Zveli gamocdili meomari: omgadaxdili mebrZoli 2. Zveli damsaxurebuli mu­ Saki, moRvawe.  Sromis v., Teatris v. veterQnar­i – veterinariis specialisti; saqonlis eqi­ mi (Zv. sinon. beiTali). ¥ veterinaruli da saveterinaro.  v. (s.) instituti. veterinAria [laT. Veterinarius saqonlis momvleli] – mec­ niereba cxovelebis daa­ vadebaTa da maTi mkurna­ lobis Sesaxeb; cxovelTa mkurnaloba ¥ veterinariuli da saveterinario.  v. (s.) punqti, v. (s.) daxmareba.  ixmareba agreTve veterinaruli da saveterinaro, rac veterinari-s zedsarTavi saxelebia.  veterinaluri Scd.

vet

-188-

vEto [laT. Veto

vkrZalav] – 1. saerTaSoriso da sa­ xelmwifo samarTalSi; ak­ rZalva, romelsac adebs erTi saxelmwifo organo meoris gadawyvetilebas; vetos ufleba Cveulebriv aqvs saxelmwifos meTaurs parlamentis gadawyvetile­ baTa mimarT. 2. saerTaSoriso samarTalSi: sxvadasxva qveynis warmo­ madgenelTagan Semdgari kolegiuri organos (sadac sakiTxebi wydeba erTxmad) erT­erTi wevris gancxadeba imis Sesaxeb, rom igi wina­ aRmdegia umravlesobis ga­ dawyvetilebisa; xorciel­ deba xmis micemiT.  v.-s ufleba. vetos dadeba – risame ak­ rZalva vEqsil­i [< germ. Wechsel gamocvla, Secvla, daxur­ daveba] – saTanadod ga­ formebuli savalo xel­ werili, romelic Seicavs valdebulebas gadaixadon garkveuli Tanxa daTqmul vadaSi; (qarT. sinon. Tamasuqi). veqsilolOgia – [laT. Vexillum droSa] – mecniereba, romelic droSebs, maT war­ moSobas swavlobs.

vEqtor­i [laT. Vektor wamyvani]
– maTematikuri an fizikuri sidide,romelic xasiaTdeba ricxobrivi mniSvnelobiT da mimarTulebiT. ¥ veqtoruli.  v. sidide.  veqtori Scd. vQagra [laT. Viagra] – (same­ dic.) mamakacis impotenci­ is sawinaaRmdego prepara­ ti, damzadebulia qimiuri nivTierebebiT; gamoiyeneba mxolod eqimis daniSnule­ biT; viAduk­i [fr. Viaduc < laT. Via gza da duco mimyavs] – xe­ obaze, xevze gayvanili xidi, xidiseburi nageboba. viAkreme [laT. Viacreme] – (sa­ medic.) partniorTan qalis seqsualuri kontaqtebis dros disharmoniis sa­ winaaRmdego preparati; damzadebulia floris – mcenareTa samyaroTa sa­ fuZvelze; absoluturad uvnebelia. vQbram­i – mTaSi sasiarulo an saTxilamuro sqellanCiani fexsacmeli. vibrAtor­i [laT. Vibrare rxeva, qanaoba; kankali] – rxeviTi moZraobis warmosaqmneli mowyobiloba

-189-

viv

vibrAcia [laT. Vibratio] – dre­

sxivuri milakis ekranze rTuli satelevizio, radi­ kadi sxeulis rxeviTi moZ­ olokaciuri da sxva sig­ raoba; arxeva, TrTola. ­ nalebis gamosaxulebasTan vibrQon­i [fr. Vibrion] – baq kavSirze. teria erTgvari  videomagnitofoni, vide qoleris v. osignali, videotelefoni. vibro... [< laT. Vibrare rxeva, kankali] – rTul sityvebSi videOkli p­i [ingl. Video televizia da clip amoWra; uCvenebs mocemuli sity­ amonaWeri] _ telegadace­ vebis damokidebulebas maSi: CanarTi, romelic Sed­ rxevasTan. genilia swrafad cvladi vibrOfon­i [< laT. Vibrare sxvadasxva suraTisgan, rek­ rxeva, kankali da phone xma] – jazSi – dasartymeli in­ lamisgan da romelsac xSi­ strumenti rxeviTi bgere­ rad axlavs musika. bis gamosacemad. videomagnitOfon­i [ingl. vQgvam­i [ing. Wigwam < Crd. Video televizia berZ. magneamerikis indielTa erT­ tis magniti da phone bgera] erTi enidan] – Crd. ameri­ – aparati, romliTac xdeba kis indielTa (kerZod al­ satelevizio programebis gonkinebis) sacxovrebeli magnitur lentze Cawera da gumbaTiseburi qoxi. ake­ Semdeg maTi kvlavwarmoeba Teben xis totebis ler­  videomagnitofoni Scd. wmisgan. videotelEfon­i [ingl. Vivideo...1… [laT. Video vxedav] – deo televizia da berZ. tele rTuli sityvebis pirveli Sors da phone bgera] – te­ nawili mniSvnelobiT `vxe­ lefoni, romelic molapa­ dav” rakis xmasTan erTad mis  videokli pi, videotelegamosaxulebasac gadmos­ foni. cems. video...2 [ingl. Video tele­  v.-is ekrani. vizia laT. Video vxedav] – vivi pAria [laT. viviparus co­ rTuli sityvis pirveli cxalmSobi vivus cocxali Semadgeneli nawili; mi­ da parare Soba] – (biol.) uTiTebs eleqtronul­ cocxlad (da ara kvercxis

viv

-190vi qaRaldis patara baraTi, romelzedac dabeWdilia misi patronis gvari, saxe­ li, wodeba, misamarTi; ga­ dascemen xolme meore pirs – gacnobisas masTan stum­ robisas da zog sxva Sem­ TxvevaSi. vizuAluri [laT. visualis] – mxedvelobiTi; TvaliT warmoebuli.  v. dakvirveba. vikQngebi [skand. viking (mx).] _ skandinavieli meomari mez­ Rvaurebi me­8­11 ss­Si. vQkont­i [fr. vikomte] – dasav­ leT evropis zog qveyanaSi (inglisSi Cvens dromde): Tavadaznauruli tituli, saSualo baronsa da grafs Soris; am titulis mqone piri. vQla [laT. villa] – mdidruli saxli qalaqgareT; mdidru­ li adgil­mamuli, agaraki. ¥ vilisa.  vilasi, villa Scd. vQmpel­i [holand. wimpel] – 1. boloSi orad gayofili grZeli da viwro alami, romelic aRmarTulia sam­ xedro gemis anZaze (gemis erovnuli kuTvnilebis aR­ saniSnavad). 2. patara samkuTxedi alami

dadebiT) Soba. vivisEqcia [laT. vivus co­ cxali da sectio gakveTa] – cxovelis cocxlad gakveTa raime organos funqciis Seswavlis mizniT. vQza [laT. visa naxuli] – 1. saxelmwifoSi Sesvlis, iqi­ dan gamgzavrebis an mis teritoriaze gavlis ne­ barTva, romelic iZleva am saxelmwifos mTavroba (aRiniSneba pasportSi). 2. Tanamdebobis piris war­ wera raime dokumentze, rac niSnavs, rom es piri icnobs dokumentis Sinaarss da eTanxmeba mas. vQzav­i [fr. vis-à-vis] 1. (zmni­ sarTi) visime pirispir, pir­ dapiri. 2. visime pirdapir mdgomi an mjdomi piri. vizQon­i [germ. vision] – (wign.). adamianis warmosaxviT, war­ modgeniT Seqmnili arare­ aluri ram; moCveneba. vQziti [fr. visite] – mcire xniT misvla vinmesTan Cve­ ulebriv oficialurad.  v.-is dro, prezidentis v. ¥ savizito.  s. kostiumi. savQzito bAraTi – mkvri­

-191-

vio

risame niSnad.  violasi Scd. 3. TviTmfrinavidan Camosag­ viOlino [it. viollino] – yve­ debi grZellentiani paketi, laze maRali tembris mqo­ kolofi an mili, romelSic ne oTxsimiani sakravi, ro­ moTavsebulia mfrinavis melsac xemiT ukraven. pataki, an fosta.  koncerti v.-s orkestrisaTvis. vindsErfing­i [ingl. windsurfing, wind qari surfing, surf pQrveli viOlino _ mTa­ zvirTcema] – sportis saxe­ vari violino orkestrSi. oba, afrian specialur da­ viOlinos gasARebi – faze rbola. (mus.) sanoto striqonis vinEgret­i [fr. vinaigrette vidasawyisSi dasmuli erT­ naigre Zmari] – civad saW­ erTi niSani, romelic meli kerZi – wvrilad miuTiTebs maRal xmebze. daWrili sxvadasxva bost­ meviOline – violinos neuli, kartofili, kirkaJad damkvreli musikosi. moxarSuli lobio, erTma­ ¥ saviolino; neTSi areuli, rac ZmriT, saviOlino kOncerti– zeTiT da sxva sakazmiT simfoniuri nawarmoebi, ro­ aris Senelebuli. melSic mTavari partia gan­ vinQet­i [fr. vignette] – wignis kuTvnilia violinosaTvis; (Zv. xelnaweris) TavSi an aseTi nawarmoebis Sesru­ boloSi darTuli samkauli leba. – raime naxati, ornamenti. ¥ meviolinisa.  vinietka Scd.  meviolinesi Scd.  `violinos ukravs”, `viovinCEster­i < [sakuT. sax.] – lino daukra”, `violinos erTgvari sanadiro Tofi damkvreli”, (gamomgoneblis gvaris mi­  `violinoze ukravs”... Scd. xedviT). vQola [it. viola] – Zveleburi violOnCel­i [it. violoncello] – violinos ti pis, magram sakravi – violinos wina­ masze didi oTxsimebiani pari; gavrcelebuli iyo sakravi; aqvs fexi, romli­ dasavleT evropis qveynebSi Tac dakvris dros iatakze me­15­18 ss­Si. idgmeba.  violisa.

vir

-192¥ virtuozuli.  v. dakvra, v. TamaSi. vQrus­i [laT. virus Sxami] _ gadamdebi daavadebis ga­ momwvevi uwvrilesi mik­ roorganizmebi, romelic Zlivs Cans an sul ar Cans mikroskopSi. ¥ virusuli.  v. gri pi, mcenareTa v. daavadebani. virusolOgia [laT. virus Sxami da berZ. logos moZRvre­ ba] – mecniereba romelic virusebs Seiswavlis. vQsk­i [ingl. whisky kelt. (ga­ lebis) uisge wyali] – ara­ yi inglisSi da aSS­Si; damzadebulia qeris ala­ osagan.  Sotlandiuri v. vQskoza [laT. viscosus webo­ vani] – 1. sqeli, blanti niv­ Tiereba, romelsac iReben celulozisgan; iyeneben xelovnuri abreSumis, ce­ lofnis da sxv. masalebis dasamzadeblad. 2. xelovnuri abreSumi.  v.-is perangi. ¥ viskozuri.  v. abreSumi. vQst­i [ingl. wist] – 1. banqos TamaSi erTgvari. 2. kartis garkveuli kombi­

 ixmareba agreTve Celo da violinCelo. vQraJ­i [fr. virage mobruneba] – 1. mobruneba, moxveva dag­ verdebiT, mrudxazovani moZ­ raoba (TviTmfrinavis, avto­ mobilisa, gemisa da sxv).  TviTmfrinavma v. gaakeTa, TviTmfrinavi v.-Si Sevida (e. i. mfrinavma v. daiwyo). 2. saavtomobilo gzis velo­ trekis an sportuli bi­ likis monakveTi, romelic SigniT aris daxrili (av­ tomobilis, velosi pedis, motociklis da sxv. mrud­ xazovani moZraobisTvis).  cicabo v. virQlizm­i [< laT. virilis ma­ makacis] – qalebSi meore­ uli mamakacuri sqesobrivi niSnebis (ulvaSebis, mamaka­ curi agebulebis, boxi xmis ...) warmoqmna. virtuAlur­i [laT. virtualis] – rac SeiZleba gamovlindes saTanado pirobebSi. virtUoz­i [it. virtuoso] – 1. msaxiobi, romelic srul­ yofilad flobs Sesrule­ bis teqnikas (upiratesad musikosze iTqmis). 2. saerTod adamiani, rome­ lic didad aris daxelov­ nebuli Tavis saqmeSi.

 viceprezidenti. vQtrina [fr. vitrage] – feradi minebisagan gamoyvanili suraTi an ornamenti (sark­ melSi da misT.-ebi. maRaziis daxlze mowyobili v. ammoniakon niSadu­ ri. romaul miTologiaSi. vaudeville] – .). admiralze dabali da kontr­admiralze maRali. yuTi. 3. da­ fa da sxv. aRniSnavs moadgiles.  gemovnebiT gaformebuli v. izrdeba ekva­ torul samreT amerikaSi.-193nacia preferansis.. vitrine] – 1. ma­ gier] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili.. sadac gamofeni­ lia sxvadasxva nivTi. vQtraJ­i [fr. bosto­ nis TamaSSi. viqtOria [laT. musikaluri v. baRis erTgvari msxvili marwyvi. quCaSi.. viqtOria­rEgia [laT. romelic auci­ lebelia organizmis nor­ maluri sasicocxlo moq­ medebisaTvis. viqtOrina – TamaSi erTgva­ ri – codnis sxvadasxva dargTan dakavSirebul ki­ Txvebze pasuxis gacema. evropaSi viqtoria­regia gamohyavT oranJereaSi. draJe. P … ¥ vitaminiani.  viqtorinasi Scd. [laT.. sasicocxlo Zalebis aRdgenisaTvis. vitAmin­i [laT.  literaturuli v. fisovani gemfisi (amiaki)] – sxvadasaxvagvari qimiuri Semadgenlobis organuli nivTiereba. Semc­ vlels. mominuli karada. vice. ga­ vod marjvebis qalRmerTi. igivea rac viqtoria­re­ gia.  muzeumis v. C. vodEvil­i [fr. vita sicocxle da berZ. gazeTebis v. Victoria Regia] – wylis didi mce­ nare dumfaras ojaxidan 2 m­de diametris mrgvali foTlebiT. 2.. victoria] – 1. ase­ Ti nivTierebis Semcvleli preparatia. vQce­prezQdenti – pre­ zidentis moadgile.  vitaminebi A. vQce­admQral­i – erT­er­ Ti umaRlesi samxedro wo­ debuleba sazRvao flotSi. B. vice nacvlad. ¥ viqtorinisa. 2.  v. ro­ melSic gamofenilia gasa­ yidi saqonlis nimuSebi. ma­ Raziis didi fanjara..

vokAlist­i _ profesiona­ luri momRerali. volant mfrinavi] – frTebis an talRovani CarCos mqone msubuqi Zab­ riseburi burTi badminto­ nis saTamaSod. ndObis (undOblobis) vOtumi – parlamentSi xmis micemiT miRebuli ga­ mokle komikuri piesa.  v. voltiger] – . ugulebel­ yofs obieqturad arsebul pirobebs. vocale xmovani] – simRerasTan dakavSire­ buli. vOlei [ingl. vokAliz­i [fr. voQaJ­i [fr. (erTi an ormoqmedebiani msubuqi piesa). ro­ melSic sasimRero kuple­ tebi da cekvebia CarTuli.voi -194gaWenebul cxenze varjiSi – Sextoma – Camoxtoma.) – mogzauroba. vocalize] – (mus. ro­ melic Tavis saqmianobaSi xelmZRvanelobas mxolod sakuTari nebiT. voluntArist­i _ piri.) burTis miReba (dartyma) ha­ erSive (CogburTSi da sxv. SesaZleb­ lobebs. movercx­ lisfro Zneldnobadi li­ Toni.  voliuntaristi Scd. voltiJQreba [fr. vOtum­i [laT. vokAlur­i [it.) momRerlis xmisTvis gankuTvnili uteqsto sa­ varjiSo. sasimRero. voliere] – Semo­ Robili adgili cxovele­ bisaTvis. wolley] – (sp. vOlfram­i [germ. vofum survili] – parlamentebSi: kenWiseburi miRebuli gadawyvetileba. volQer­i [fr.  zooparkis v.  voliuntarizmi Scd. vOlan­i [fr. sruldeba mxo­ lod xmovani bgerebis gad­ mocemiT. wolfram] – qimiuri elementi.  v-Ta konkursi. vOltmetr­i _ eleqtrowre­ dis or wertils Soris ar­ sebuli denis Zabvis sazomi xelsawyo. voluntArizm­i [laT. axla iron. voluntarius nebisyofisa] _ TviT­ neburi gadawyvetilebani. vayage] – (moZv. romlebic ugulebelyofis obieqturad arsebul pi­ robebs da sazogadoebrivi cxovrebis kanonzomiere­ bebs. v.)  ufro sworia voli. musika. realurad arse­ bul viTarebas. xelovneba.

vUal­i [fr.  zebras TeTri zolebi aqvs Sav fonze Tu Savi zolebi TeTr fonze (piriqiT)? zEbu [fr. vulgarizAcia [laT. v. vundErkind­i [germ. zAmS­i [polon. gam­ Wirvale qsovilis an badis naWeri. romlis mwvervalze dro­ dadro an mudmivad amoif­ rqveva gamdnari qanebi (la­ va). vulgaris Cveulebrivi. dama­ xinjeba.-is fexsacmeli. zEbra [fr.  mTavrobis ndobis (an undoblobis) v. binadrobs afrikaSi. 2. romelic ukeTdeba qalis quds saxis dasa­ faravad. uxeSi sityva an gamoTqma. vulcanus cecxli.  vunderqindi Scd. uxeSi. romaul miTologiaSi: ce­ zeb cxlisa da mWedlobis Rmer­ Ti: (berZnul miTologiaSi mas Seesabameba hefestosi).  sakiTxis v. Vulcanus cecx­ li. vUlkan­i [< laT. manerebi. qali. wunderkind saocari bavSvi. aqvs Savi da TeTri zolebi. bavSvi­sas­ wauli] – araCveulebrivi niWis mqone bavSvi. vulkanolOgia [laT. ingl. gamoTqma. ali] – 1. zebre. zebu] – kuziani xari. voile] – wminda. vulgaris ubralo Cveulebrivi] – ukiduresi gayalbeba. gaxurebuli gazebi da ferfli.  z.  v. salve salami!] – erTdrouli dac­ la ramdenime Tofisa. romliTac gamoxatulia mTavrobis an mis romelime wevris moR­ vaweobis mowoneba (armo­ woneba). nati). samsza] – xa­ verdovani zedapiris mqone rbili tyavi (qarT. zebra kongos enidan] – cxenis magvari gareuli cxoveli. konusuri mTa. ali da logos moZRvreba] – vulkanis Sem­ swavleli mecniereba. залп < laT. vulgArul­i [laT. zar­ baznisa (qvemexisa). z zAlp­i [rus. holand. mdabiuri] – uxamsi. saliteraturo enaSi nax­ mari. .  zamSa Scd.. vulgArizm­i _ vulgaruli.  v. ¥ vualiani.-195dawyvetileba.

 zodiaki. romelic gavrcelebulia aziasa da afrikaSi. samx­ reT­dasavleTi. samxreT­dasavleTis qari. lomi. iTvleba RmerTebis da adamianebis mamad da mefed. zet] – laTinuri anbanis bolo asos (z-is) saxeli.  s. sazEnito – (samx. didebis z. 2. holand.) saxelis mi­ Sinauri cxoveli. romelTac aqvT upiratesad cxovelTa saxeebi: verZi. Zv. zEt­i [fr. zuid-oost] _ 1. RmerTi cisa. zEvs­i [berZ. welTaRr. zeus] – berZnul mi­ TologiaSi: uzenaesi Rmer­ Ti. holand zuid-west] _ 1. zQud­vEst­i [germ.-Si iyo. 2.) sasrolad.  mze z. kuro. zodiaqi Scd. 2.) Tormeti ekli ptikis Tanavarskvlavedi. zodQaqo [<berZ. zEnit­i [fr. samxreT­aRmosavleTis qa­ ri. zQud­i [germ. zôdiakos (kyklos) cxovelebis (wre)] – (astr. zero nuli] – nuli qula. sûd-west. zodQaqos nQSnebi – aR­ niSvna Tormeti Tanavar­ skvlavedisa.) risame gan­ viTarebis umaRlesi safe­ xuri. zuiden] – 1. cecxli. Rriankali da sxv. mwvervali. romle­ bic ganlagebulia didi wris gaswvriv.zev -196potamiaSi (babilonsa da asiriaSi). cis sferos umaRlesi warmo­ saxviTi wertili damkvir­ veblis Tavze. 2. samxreTi. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa da igrek­ Tan erTad. nuli. s. zOil­i _ ityvian usamarTlo RvarZlian kritikosze [Zv. samt (ur-ra’s) gza (Tavisa) – 1. zEro [fr. (wign. samxreTis qari. berZeni ritorisa da so­ fistis zoilis (me­4 s. sûd. gadat. ho­ land.) rac gan­ kuTvnilia sahaero mizanSi (TviTmfrinavebisTvis da sxv. romelTa gavliTac moZraobs mze wlis ganmavlobaSi. samxreT­ aRmosavleTi. zenith arab. zikUraT­i [aqad. artileria. sûd-ost. ziqquratu] – safexurebad agebuli sa­ kulto koSki Zveli meso­ . zQud­Ost­i [germ. quxilisa. elvisa da wvimisa.

 kuWis z. [berZ. raioni.  z. zone sartyeli. instituti. misTvis da­ maxasiaTebelia cecxlTay­ vanismcemloba. 2.. dazverva. zoologQuri parki (mok­ led: zoOparki) _ parki (baRi).ol­ qi] _ raime saerTo niSnis mixedviT gamoyofili siv­ rce. muzeumi. TaTbiri. ira­ . z.  z. zOnd­i [<fr. sondage] da zondQreba [germ. movlisa da gamoyenebis Sesaxeb.  zoomaRazia. zOo..  z. zoli. romelic atmosferos zeda fenebSi avtomaturad iwers mete­ orologiur monacemebs. warmodgena ori sawyisis _ sikeTisa da borotebis brZolaze da sxv. zoroAstrizm­i _ Zvel Sua aziaSi.. gadat.  Wrilobis z. (wign. sazRvrebi. ¥ zooteqnikuri. zootEqnika [zõon cxoveli da < berZ.  arqtikis z. avRaneT­ Si. sondieren] _ zondiT risame gasinjva. sonde saceci] _ 1. zOndaJ­i [< fr. z. akrZaluli z. z. z. spartakiada. qirurgiuli z. romelic cxo­ velTa samyaros swavlobs. niadagis mo­ sinjva. sasazRvro z. zõon cxo­ veli da logos moZRvreba] _ mecniereba.. sadac Tavmoyrilia saCveneblad da mecnieruli dakvirvebisaTvis nair­nairi cxovelebi da frinvelebi.. gadmocemiT z. saeqimo xelsawyo _ wvrili mili an Rari.  z-is gaSveba. momsaxureba. saartilerio cecxlis z. ¥ zonaluri.-197xedviT _ usamarTlod ak­ ritikebda homerosis `iliadasa” da `odiseas”.) winaswar ri­ same garkveva. zoolOgia [berZ.. zOna [berZ. iranSi. ro­ melic SehyavT adamianis sxeulis Rruebsa da ar­ xebSi gamokvlevis an mkur­ nalobis mizniT. laboratoria. 2. azerbaijanSi da zog sxva qveyanaSi gavrcele­ buli religia.­is Seqmna miewereba Zv. ¥ zoologiuri. techne ostatoba. xelovneba] _ mecniereba sa­ soflo­sameurneo cxovel­ Ta moSenebis. zõon cxoveli] _ rTuli sityvebis pirveli zor nawili mniSvnelobiT `cxo­ velTa samyaros exeba”. sahaero burTi.

T-is mTavari reJisori. hegelis idealistur fi­ losofiaSi: ganviTarebis procesis pirveli safexu­ ri. Thesev berZ. aqedan _ saxelwo­ deba). TAlia [berZ.  savele telefonis z. dawesebuleba. T TalasoTerApia [berZ. Thalassa zRva da Therapeia] – zRvis haviTa da zRvaSi ba­ naobiT mkurnaloba. TEzis­i [berZ. talmūδ moZ­ Rvreba < lāmaδ swavleba] – ebraelTa religiuri.) Jurnali. sinon. lo­ gikaSi: debuleba. thaleia] – berZnul miTologiaSi. Theatron] – 1. T (s. sa­ yofacxovrebo da samarT­ lis wesebisa da kanonebis krebuli. saubarisa da nuli religiis winaswar­ metyvelis zaratuStras (berZnuli wyaroebiT _ zo­ roastrs. gamokvlevis. 2. (s. komediis mu­ za. T. TEma [berZ. Tezisi. Thesis] – 1. 2.) instituti.  qarTuli T. (s). ¥ Teatraluri da saTeatro. Theos RmerTi] – religiuri moZRvreba.  T.) sazogadoeba. zuzuna). aseTi dawese­ bulebis Senoba. Summer] _ eleq­ truli xelsawyo xmovani signalebis misaRebad (qarT. (s. romelic axorcielebs warmodgene­ bis dadgmas. romlis WeSmariteba unda damtkic­ des.zum -198naze warmodgena – ganxor­ cieleba. xelovnebis dargi – dra­ matul nawarmoebaTa sce­ . Thesis debuleba] – ix. mzis abazanebi. zUmer­i [ger. TEatr­i [berZ.. romelic aRiarebs rom ar­ sebobs gansakuTrebuli gonieri arseba – RmerTi. Sedgenilia bib­ liis (`Zveli aRTqmis”) wignebis ganmartebaTa sa­ fuZvelze. (s.  SoTa rusTavelis saxelobis akademiuri T. T. T.) xelovneba. TEza [fr. romelmac Seqmna qveyana (samyaro) da ganagebs mas. ebr. sezoni. TAlmud­i [Zv. Thema] – Txrobis. TEizm­i [berZ.

Theoria dakvirve­ ba.  fizikis T. T-is damtkiceba. sakiTxi. rom­ lis drosac politikuri Teo Zalaufleba samRvdeloebas ekuTvnis.  mxatvrul nawarmoebaTa T. gegma.  Semecnebis T.. erT xelSi sasworiTaa da meoreSi max­ viliT. RvTismetyveleba. vfiqrob] – maTematikuri debuleba.  moxsenebis T. TEmida [berZ. TeolOgia [berZ. themidos] – 1. gamofena. berZnul miTologiaSi RmerTi.  T. istoriuli T. TEneb­i [ingl. ro­ melic amuSavebs codnis raime dargis Teoriis sa­ kiTxebs.  Tematiuri Scd. TeogOnia [berZ... gamocdilebis. romlis marTebulobas ad­ genen mtkicebis gziT. TemAtika – TemaTa erTob­ lioba.) marTlmsajuleba. Theos RmerTi da kratos xelisufleba] – mmarTvelobis forma. (gadat.-is msaxuri. SotlandiaSi: didgvarovnebi. TeOrema [berZ. romelic gamoxa­ tulia Tvalebze saxvevi­ ani qalis saxiT (miukerZo­ eblobis niSani).  T. theōrēma < theōreō vixilav.-199misT. mefis dide­ bulni.ro­ melic asaxavs bunebisa da sazogadoebis ganviTarebis kanonzomierebas. rom­ lebic qmnian raime mec­ nierebas an mis erT­erT dargs. TeokrAtia [berZ. 2.  piTagoris T. Zv. Theologia] – moZRvreba RmerTisa da religiuri dogmatebis Se­ saxeb. ¥ Tematikuri. 3. sagani. saliteraturo T. TeoretQkos­i – piri. TeOria [berZ.  Tematiuri Scd.  leqciaTa T.  manqanebisa da meqanizmebis T. im ganzogadoebul debu­ lebaTa erToblioba.. Themis. 2.kvleva] – 1. fardobiTobis (relativobis) T. im wesebis debulebebis . albaTobis T. Thegh da thene] – inglisSi.. Theogonia RmerTebis warmoSoba] – miTebi RmerTebis warmo­ Sobis Sesaxeb.. sazogadoebrivi praqtikis logikuri ganzogadoeba. ¥ Tematuri.

Teo -200- erToblioba. zogadi.  T. Theosophia RvTis sibrZne] – religiui mistikuri moZRvreba.  T. Therme TErmeb­i [laT. Sexedulebani (praq­ tikuli moqmedebis sapi­ rispiro). ¥ Teoriuli. Wadrakis T..  Termodinamika. fizika. TeosOfia [berZ. ganekuTvneba masobrivi ganadgurebis (mospobis) iaraRs. siT­ bo] – 1. Therme berZ.. TerApia [berZ. momzadeba.  T. ganyenebuli msje­ loba.  musikis T. romelic am sityvebis da­ mokidebulebas aRniSnavs temperaturasTan. Termo. romelic Se­ iswavlis Sinagan sneule­ bebs. (geol. Termometri..  Terapevtuli Scd. thermos cxeli] – 1. romelic swavlobs ZuZumwovar cxovelebs. [< berZ thermos Tbili 1. romelTa Ses­ wavla gvexmareba ama Tu im dargis dauflebaSi. TermobirTvuli re­ aqcia – atomuri birTvebis sinTezis reaqcia. T. rom­ lis mixedviTac SesaZle­ belia zeSTagonebis gziT RvTis Semecneba da miRma samyarosTan urTierToba. 2.) miwisqveSa Tbili an cxeli mineraluri wyle­ bi. T. romelic mimdinareobs zemaRali tem­ peraturis farglebSi da xels uwyobs am temperaturis SenarCunebas didi energiis gamoyofis gziT. Therapeia] – me­ dicinis dargi. thermos Tbili Therme sicxe. TeriolOgia [berZ. mxeci da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. gamokvleva. Termoregulatori. siTbos­ Tan. saavadmyofos T. 2. ganyofilba. Therme sicxe. 4. TerApevt­i [berZ. Therapoutes] – Sinagan sneulebaTa eqimi. aqvs Zli­ eri gamanadgurebeli Zala. TermobQrTvul­i [berZ. Zvel romSi: sazogadoebrivi aba­ noebi. omis saSiSroeba. cnobari. TermobirTvuli iaraRi – birTvuli iaraRi. thçrion cxoveli. TermOmetr­i [berZ. siTbo] – rTuli winadadebis pir­ veli Semadgeneli nawili. . ¥ Terapiuli. Sinagan sneulebaTa mkurnaloba araqirurgiuli meTodebiT.

romlis avtoroba miewereba winaswarmetyvel moses. TiTqos adamianis bed­ nierebis.  haeris T. samedicino T.w.  Termiuli Scd. damuSaveba. TermOsfero [berZ. reJimi. wylis T. Tilsam] – raime patara nivTi. eb­ rauli saxelwodeba bib­ liis pirveli xuTi wig­ nisa. romelic sina­ gogaSi inaxeba. pergaments gragnili. mistiuri Si­ naarsisa.. TrQler­i [ing. xasiaTdeba siuJetis mZlavri ganviTarebiTa da mudmivi daZabulobiT. visi asakis ricxviTi mniSvneloba inglisurad gamoisaxeba sufiqsiT ­teen. TineQjeri [ingl. thermos Tbili. romelzec es teqstia da­ werili da.) saxelis mixedviT]. liTonTa T. mozardi. Ebr. romelic cru rwme­ niT.-201siTbo da metreō vzomav] – temperaturis gasazomi xelsawyo. 2. thermos Tbili. TQlisma [fr.) sisxlis . warmatebis.. Thor] – skan­ dinaviur miTologiaSi: We­ qa­quxilis RmerTi. miwaT­ moqmedebis mfarveli.) rac dakavSirebulia siTburi energiis gamoyenebasTan teqnikaSi (qarT. Thrombos Se­ nadedi] – (medic. vercxliswyliani T. sinon. Triller Jruan­ telis momgvreli] – li­ teraturisa da kinos Jan­ ri. TErmos­i [berZ. Zv. anu 11­dan 19 wlamde: yrma. cxeli] – (spec. Teenager] – is.] – 1. cxeli] – specialuri Wur­ Weli. romelic icavs masSi moTavsebul produqts ga­ ciebisa an gaTbobisgan.. ebraelTa salocavi sina­ goga. ga­ marjvebis momtani iyos – jado. Zi­ riTadad deteqtiuri. uf­ ro iSviaTad. Tro romlisTvisac damaxasia­ Tebelia aristoteles fi­ losofiis Segueba qris­ tianuli sarwmunoebis moTxovnebTan [misi damaar­ seblis. siTburi). talisman < arab.  T. TOra – [Zv. TrOmb­i [berZ. Teologiisa da fi­ losofosis Toma aqvinelis (Thomas Aquinas _ 1225­1274 w. TOmizm­i – kaTolikuri fi­ losofiis mimarTuleba. TOr­i [skandin.

jenus] – romaul miTologiaSi: drois. sigeli. yard] – inglisuri sigrZis sazomi erTeuli. rao­ viT. SvobaSi tyved wayvanil da  pirveli (meore) i.] – iaponur dam­ etiketi) werlobaSi: wminda iaponuri 2. Qanki [ingl. fasi da sxv. Senadedi. yacht] – sasporto an saseirno turistuli metsaxeli.). Te­ atrSi: mayureblisTvis gan­ qveiTi jari. saerTod rigi. yenicari axali  iarliki Scd jari] – osmaleTSi (me­14­13 s. denoba. wyeba. (ist. meore ukan. romelic Cndeba sisxlZarRvebSi an gulis RruSi. romelic mas gemi. i romelTagan erTi win hqon­ da moqceuli.) danaleqi qanebisa. udris 3 futs (91 sm­s). (sinon. yankee] – ameri­ kelebis (aSS­is mkvidrTa) Qaxta [ingl. iAgdtaS­i [germ. yo­ velgvari dasawyisisa da dasasrulis RvTaeba.-is logamahmadianebul qristi­ Jebi. anTagan (kerZod qarTvel­ 2. yarlik brZa­ neba] – 1.  ixmareboda agreTve engiplastebis erToblioba. veli katis ojaxisa. Cari. jaguar < mrav. meore da a.  trombi Scd. Cinuridan nasesxebisa). iagUar­i [germ.s. (geol.S. CanTa nanadirevisaTvis. jagdtasche] – Qard­i [ingl. gamo­ isaxeboda ori pirisaxiT.) monRolTa saxanoebSi: ieroglifebi (gansxvavebiT xanis werilobiTi brZaneba.iag -202- amerikelebma Searqves. jaguara] – didi samxreTame­ iArliy­i [Turq.produq­ rikuli mtacebeli cxo­ tebze dakruli furceli. mokle romelzedac aRniSnulia wiTel­yviTeli Wreli bew­ saqonlis dasaxeleba. romelsac pir­ kuTvnili sarTuli (pir­ vel xanebSi adgendnen bav­ veli. 3. . ярус] – 1. iAmato [iap.­Si): privilegirebuli iArus­i [rus. Tagan). iAnus­i [laT. ianQCar­i [Turq. sarTuli. saqonelze.

iaxtis tarebis specialisti. ganzraxva. ganaxorcieles. ¥ ideisa. yachtsman] – sportsmeni. azri.  ideia. i.] – ZenZeruki. mouvida TavSi.) ugulebelyofa ide visime. idEal-i [fr. i. y] _ laTinuri anbanis bo­ lodan meore asos _ Y­is saxeli. gegma. moRvaweobisa. ignorQreba [< laT.. idea warmodgena.  faqtebis i. samyaros Semqmneli (biblia). xelovneba. warmodgena  mowinave i. iAxt­klubi [ingl. idEuri _ viTomda mowinave ideebiT gamsWvaluli. iAbako – ciskris locvis nawili.  i. Qgrek­i [fr. ibn Ze. ideal < berZ.  romanis ZiriTadi a. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa (X) da zetTan (Z) erTad. ideasi Scd. mcneba] – umaRlesi mizani adamianis moqmedebisa. iEhova. igloo < algon­ kinebis (Crd. ibis < egvi pt. romlis wevrebic misdeven sawylosno sports – af­ rosnobas. Qdea [berZ.-ebi 2. Ca­ nafiqri. ibn [arab. mowi­ nave ideebis erTguli. cneba] _ 1. risame. gonebaSi arse­ buli visime an risime xati. mTavari. hidalgo] _ Sua saukuneebis espaneTSi: azna­ uri. Qglu [ingl. Qbis­i [berZ. Qahve [Zv.  hidalgo Scd. 3.  kargi i. amer. ignora ar vici] _ (wign. niCbosnobas da misT.] – iudaizmis uzenaesi RvTa­ eba. ZiriTadi azri.-203 ialqniani i. yajari (frinve­ li). iAxtsmen­i [ingl. igrec < berZ. adamiani. indielTa erT­erTi tomis) enidan] – kanadel eskimosTa sacxov­ rebeli Tovlis marTkuTxa blokebiT aSenebuli gum­ baTiseburi formis mqone qoxi. motoriani i. . romelic win daerTvis mamis saxels an sagvareulo saxels da ud­ ris qarTul Ze­s. vaJiSvili] – nawilaki. romelic gansaz­ Rvravs risame Sinaarss. ebr. yacht-club] – sasporto organizacia. idea warmodgena. Qdalgo [esp.

vidre sinam­ vis. suli aris pir­ romelic cnebas gamoxatavs veladi. i. saqmianobaSi. idealiser] – vi­ identificQreba [Sdr. xelovnebaSi da lod ideebSi. melic bgeras aRniSnavs). da logos sityva. ¥ ideologiuri. ganyenebuli. taqti. -204-  i. adamiani. identicus] –  idealizireba Scd. losofiaSi.) savsebiT msgavsi ri­ same. rac lia da am idealebiT xel­ vlindeba cnobierebis mZRvanelobs Tavis cxov­ sxvadasxva formaSi – fi­ rebaSi. da gramma Cawera. idealisme]  i. pirobebi.  i. Tvalsazrisi. idealizmis – romelime klasis. i. i. 2. ga­ dvileSia. i. ideAlizm­i [fr. cnobiereba.  warsulis i. – 1. indentificare gaigiveba] – ri­ sime. filosofia. saukeTeso samagaliTo. ideOgrama [berZ. idEnturi [< laT. idée fixe] _ . 1) mimdevari. bune­ (gansxvavebiT asosgan. idealizAcia da idealQ­ zeba [< laT. ra­ igiveba. yofiereba – meoreuli. sakiTxebi. vinmesTvis.  i. srulyofili.ideolOgia [berZ. i. lebis erTguleba. ro­ ba. tikuri partiis. idea cneba materializmis sapirispiro.) mxo­ marTalSi. 2. ideogramebisgan Sedgeba ¥ idealisturi. (filos. risame imaze ukeT same erTmaneTTan damTxve­ warmodgena. Targmani. Cinuri damwerloba. bebis miwera. maRali zneobrivi idea­ ideogramebia mag. sa­ ideAlur­i _ 1. idea cneba lebani. romelic raime ebrivi jgufis ideaTa. Qde fQqs­i [fr. pirobiTi werilobiTi niSani. arsebuli.ide miswrafebisa. mesTvis idealuri Tvise­  TiTebis anabeWdebis i. suraTi aRweres. politikaSi. Canaweri] – romlis mixedviTac idea. laT. Se­ maRali idealebis erTgu­ xedulebaTa sistema. erTerTi ZiriTadi fi­ losofiuri mimdinareoba. (wign. warmodgenaSi sxv. msgavsebis dalageba. moZRvreba] ideAlist­i _ 1. sazogado­ 2. poli­ (mniS. cifrebi. xolo materia. Sexedu. sisufTave.

idQom­i [berZ. romlis mniSvneloba ar udris mas­ Si Semavali sityvebis mniS­ vnelobaTa jams. wode­ bulebaTaA daqvemdebarebis wesi udablesidan umaRle­ sisaken.  i. rome­ lic XVI saukuneSi da­ aarsa espanelma egnate loiolam.  i. romlisganac yovelgvari sisaZaglea mo­ salodneli. verag. idios Taviseburi da synkrasis areva.) gamoTqma. nivTierebaze da a.) suleli. iErarq­i [berZ. ye­ yeCi. iüdisch ebrauli] _ aRmosavleT da centraluri evropis ebraelTa ena. suraTi.  `ierarqiuli kibe”. gamoxatva] _ (enaTm. Jesus ieso qriste] _ 1. gadat.) raimesadmi usi­ amovneba.  i.) myudro. Qdo [esper. Sereva] _ 1. idiôtēs uvi­ coba] _ (saub.S.w. iezUit­i [< laT. orga­ nizmis avadmyofuri mgrZno­ biaroba zogierT sunze. uSfoTveli.  ojaxuri i. (gadat. `sityvas banze aagdebs~. ier QdiS­i [germ.) akviatebuli azri. kaTolikuri ordenis e. mitropolitisa da episkoposis saerTo sa­ xeli.] _ iaponuri fulis erTeuli. esperantos varianti.) iTqmis fa­ risevel. sapnis qafze. `ena mucelSi Cauvardeba~. ido STamomavali] _ erT­erTi xelovnuri ena. regveni. i. (wign. idQoti [< berZ. Qen­i [iap.  `guli gautydeba~. idiOtia [< berZ. gon­ naklulobis umaRlesi xa­ risxi. `yurebs Camoyris~.-205(wign. ¥ ierarqiuli. `iesos sa­ zogadoebis~ wevri. hierarchēs wminda meTauri] _ marTlmadidebel eklesiaSi: kaTolikos­pat­ riarqi. da- . 2. ierArqia [< berZ. aumRvreli cxovreba (xSi­ rad iTqmis ironiiT). `tans aiyris~ idiosinkrAzia [< berZ.-Ta ordeni. ¥ idiliuri. idiōma Tavise­ buri gamoTqma. idQlia [berZ. 2.) TanamdebobaTa. hierarchia] _ (wign. idiôtēia uvi­ coba] _ Wkuasustobis. orpir adamianze. eidyllion] _ (wign.

-ebi. gode­ mraval qveyanaSi. figuruli niSani. damwerloba. sxva enis damwerloba.  i. (moZv. kis gareubanSi. organizacia kevebuli sadgomi ucnobi daaarsa biznesmenma Carlz an infeqciuri seniT daa­ raselma 1872 wels. isolateur meebi _ religiuri orga­ ena] _ 1. na­ visime naweris. gamoZiebis qveS myofi pi­ . xatwera. romlis Stab­bina lic cudad atarebs eleq­ (centri) imyofeba niu­ior­ trodens. orga­ vadebul pirTa samyofad. nivTiereba. Civili. ¥ ieroglifuri. nabari da graphô vzer] _ 1. `ieRovas mowmeTa~ organizaciebi arseboben ieremQada – moTqma. zusti gadaReba. sadac dakavebulia moadgiled dedamiwaze. (gadat. hieroglyphika grammata wminda TviT yovladwminda samebis niSnebi (qvaze amokveTili dogmasac. _ melsac Tvlian ieRovas cixe. gaugebari niSani. ieRovElebi.izolAtor­i [fr. aqvs ganusazRvreli uf­  ierarxia. ieRovas mow. 2. kerZod 2. aseTi melic warmoadgens Zve­ niSnebisagan Sedgeba Zveli li (bibliis) ebrauls. ro­ 3. ro­ QvriT­i [ebr. wes­Cveulebebs da dogmebs. wuwuni [winas­ ris saqarTveloSic (sul warmetyvel ieremias sa­ daaxloebiT 6 mln mow­ xelidan. laT. maT So­ ba.) xatebis mxatvroba. madidebluri eklesiis ierOglif­i [< berZ.  Cinuri i. aso. Cinuri da zogi sagangebod aRdgenils. romlis godeba mea planetaze). egvi pteli qurumebis mier)] _ 1. egvi pturi. ro­ marcvals an bgeras. rome­ nizacia. lis saxelmwifo ena. isos Ta­ 2.ier -206- mokidebuleba. ieRove­ ierusalimis dangrevis gamo lebi uaryofen marTl­ moTxrobilia bibliaSi]. izogrAfia [berZ. gansakuTrebuli gancal­ bruklinSi. winaswari gamoZiebis i. ivrit ebrauli ena] _ dRevandeli israe­ melic gamoxatavs cnebas. ierarxiuli Scd. lebebi.) Znelad gasarCevi. nizaciis prezidents. xelmoweris weri.

warmodgenebi. ocneba. iluzOruli [laT. naxatebis . ikEbana [iap. calke ga­ moyofa. sax. ga­ nuxorcielebeli. adamianebTan urTierTobis saSualebis mospoba. ganmxoloeba). lenti.  ikarosuli Scd. saizoliacio Scd. raime safariT gamtaris dacva energiis dakargvi­ sagan (qarT.] _ sacirko akro­ batikuli sanaxaoba erT­ gvari. illusorius macdunebeli] _ (wign. ganuxorcielebeli imedi.. Qkona [berZ.)  iliuzia Scd. gamocalkeveba. rac horizontali (mniSv. eikön gamosa­ ilu xuleba. izOhifs­i [berZ. isos Tanabari da hypsos simaRle] _ igivea. moC­ venebiTi. iluminAtor­i [laT. fokusi2) akeTebs (sinon. illuminator gamnaTebeli] _ 1.  iliuzionisti Scd.-207rovneba sasamarTlomde. 2. gegmebis.) ilu­ ziis Sedegad gaCenili. ikAruli TamASebi [< ge­ ogr. sinamdvilis damaxinjeba.  izoliatori Scd. foTlebiT. gadat. isolation] da izolQreba _ 1. mefokuse).  optikuri i.  izoliacia.  izohi psi. Seqmna raime gamosaxulebisa. saxe] _ marTlma­ didebelTaTvis RmerTis. macdunebeli. iluziOnist­i [fr. izogi psi Scd.  i. gamoiyeneba daujdomel locvebSic. garemosTan.  saSiSi damnaSavis i.  s. romelic fo­ kusebs (ix. aseTi xe­ lovnebis nimuSebi. imedi. Qkos­i _ kondakTan erTad sakiTxavi grZeli muxli. mcdarad aRqma grZnobaTa mcdarobis Sedegad. to­ tebiT da misT. wmindanebis gamosaxuleba.] _ iaponuri de­ koratiuli xelovneba _ yvavilebiT.  iliuzoruli Scd. sinon. moZraobis i. (wign. illusionniste] _ msaxiobi. izolAcia [fr. romlebic Tayvaniscemis obieqtebs Seadgenen. illusion mcdari warmodgena. ga­ mijvna. ilUzia [fr. 2. 2. rukebis. i. 2). 3. ¥ saizolacio. cdomileba] _ 1. iluminaciis mowyobis spe­ cialisti.

. imQgrant­i [laT. ilustrAtor­i _ mxatvari. nimuSi. illuminatio ganaTeba] – da iluminQreba [germ.  iliuminacia. gemis. suraTebiT gaformeba. Jurnalisa da misT. 2.  sadResaswaulo i. imitAcia [laT. sailiuminacio Scd. imitatio] _ 1. imigrAcia da imigrQreba [laT.ilu -208asaxsnelad moyvanili Tval­ saCino magaliTi. immigro Sevsaxldebi] _ ucxoelTa Sesvla ama Tu im qveyanaSi mudmiv sac­ xovreblad. immigrans (immigrantis) vinc Sesaxldeba] _ ucxoeli.-ebi. kos­ mosuri xomaldis mrgva­ li fanjara. romelic suraTebs xatavs wignis. romelic nawarmoebis SinaarsTan aris dakavSirebuli). risame xmisa. misTvis niSandoblivi. illustratio] – 1. TviT aseTi naxati. kanonebi.  s.  iliustracia. naxatebiT. ¥ saimigracio.  `vefxistyaosnis” i. romelic her­ metulad aris daxuruli. am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve ilustrireba).  iliuminatori Scd. mimsgavseba visime. romelic xang­ rZlivad dasaxlda ama Tu im qveyanaSi. mibaZva. imanens (immanentis)] _ sagnis.  s.  `vefxistyaosnis” i. 3. misi bunebidan gamomdinare. 1) xelovnebas.  iliustratori Scd. sailiustracio Scd. imâm win mdgomi] _ mahmadianTa sulieri wi­ namZRoli _ moZRvari. mixvra­moxv­ risa da sxv. magram namd­ vils damsgavsebuli. 3. ¥ sailuminacio. ilustrAcia [laT. imitAtor­i _ msaxiobi. dasuraTeba (wignisa. aranamdvili. quCebisa). gayvaniloba.  leqsikonis s. Junalisa. Qmam­i [arab. iluminAcia [laT. gamferadebeli mxatvari. 2. ¥ sailustracio. naxazi (teqstSi CarTuli. risame dasamtkiceblad. imanEntur­i [laT. TviTmfrinavis. nawar­ moebis teqstebisa. ro­ melic flobs imitaciis (mniSv. illuminierem] – dekora­ tiuli sazeimo ganaTeba sxvadasxva ferad (Senobe­ bisa. frazebi. movle­ nis Sinaganad maxasiaTebeli.

. msxvili koloniuri sa­ xelmwifo. imperativus brZanebiTi] _ 1. impEria [laT.  s. imperiAlizm­i [fr. imposant] _ (wign. daJinebiTi. ruseTis i. imperAtor­i [laT. gerbi. kolonia.  romis i. kategoriuli moTxovna. monarqiuli saxelmwifo. braldeba] _ qvey­ nis prezidentis Tanamdebo­ bidan gadayenebis procedura konstituciis sawinaaRmdego moqmedebisaTvis. i. di­ liJansis meore sarTuli. adamiani. i. brZaneba. 1) SeZenis politi­ ka.  iaponiis i.) vinc. (gadat. imperator mbrZanebeli. dinastia. imperialis < laT.  i. imperAtiv­i [< laT. 2. 2. impQCment­i [ingl. zraxvebi _ gaTiSe da ibatone. omi.  s. romelsac saTaveSi impera­ tori udgas. ¥ saimperatoro. karlos didis i. impozAnturi [fr.  didi britaneTis i.. implantAcia [laT. mniSvn.  i. mi­ si momxre. . impeachment gakicxva. rac did STa­ beWdilebas axdens Tavisi SesaxedaobiT. 2. Zalaufleba] _ qveynebis dapyrobisa da koloniebis (ix.) brZanebiTi kilo. in –Si da plantatio dargva. zogi qveynis monarqis (me­ fis) tituli. rac transplanta­ cia. Qmij­i [ingl. imperiale. ¥ saimperio. gadargva] _ 1. imperiAlist­i _ imperia­ lizmis warmomadgeneli. sardali] _ 1.. ¥ imperiuli. saimperato­ imp ro] _ Zvelad omnibusis.  i. saxelmwifo. imperQal­i [fr.) Zvel romSi: mxedar­ TmTavris sapatio tituli. igivea. garegnobiT. ¥ imperialisturi.-209 tyavis i. margalitis i. sadac mgzavrTa dasajdomi adgilebi iyo gamarTuli. imperium umaR­ lesi xelisufleba] _ 1. saxelmwifo. (ist. image saxe] _ miznmimarTulad Seqmnili saxe. imperialisme < laT imperium xe­ lisufleba. 2. umaRlesi ZuZumwovari cxovelebisa da adamianebis Canergva saSvilosnos lorwovan garsSi.

calkeuli msaxiobebis gas­ trolebs. rac iwvevs raime moq­ medebis Sesrulebas.  importiuli Scd. baJi. musikosis) ufaqizesi su­ . musikaluri piesa da sxv. Sesruleba. i. imponieren] _ dadebiTi STabeWdilebis moxdena.  s. ganagebs. improvizAtor­i [it. cdilobda gad­ moeca mxatvris (mwerlis. improvisazione] _ 1. ¥ saimporto. impressario] _ kerZo piri. improvizAcia [fr. romelic or­ ganizebas uwevs koncertebs. SezRudvebi.-ebi. Teatralur warmodgenebs. impotentia uZlureba] _ mamakacis sqe­ sobrivi uZlureba. improvisatore] _ improvizaciis ostati. 2.  i. ¥ improvizaciuli. s.  i.). STabeW­ dilebebi.) moZraobis raodenoba. rac udris sxeulis masisa imponQreba [germ. leqsi.. mxatvrebi.  nervuli i. ro­ melic imports awarmoebs. (wign. improvisation < it. Qmpuls­i [laT.  i. impotEncia [laT. sa­ xeldaxelod SeTxzva da misi maSinve Sesruleba (wi­ naswar moumzadeblad). ¥ impresionistuli. 2. biZgi. (fiz.saqoneli.imp -210bieqturi gancdebi. impressionnisme < impression STa­ beWdileba] _ mimarTuleba xelovnebaSi me­19 saukunis bolo _ me­20 saukunis da­ sawyisSi. ¥ importuli. impresiOnizm­i [fr. musikaluri nawarmoebis da a. Qmport­i [ingl. saRamo-koncerti. eqs­ porti). musika).  i. impulsus] _ 1. mxatvroba (literatura. importer] _ piri an organizacia. ¥ improvizatoruli. leqsis. impresArio [it.S. i.) Sinagani miswrafeba. saxeldaxelod SeTxzu­ li da Sesrulebuli mxat­ vruli nawarmoebi (leqsi. impresiOnist­i _ impresio­ nizmis mimdevari. importQor­i [ingl. import] _ sa­ qonlis Semotana sazRvar­ gareTidan (sapirisp.  i. niWi.  brwyinvale i. cvedno­ ba.

tion] – aSS­Si: axali preziden­ 2. buCqi.  i. maCvenebeli. ¥ inisa. impUlsuri _ 1. pirovneba.  inasi. 3. Seadgenen amerikis mkvidr Qna [arab. amJamad Se­ yviTeli saRebavi. misi  fasebis i. misi binis indiElebi _ saerTo saxel­ wodeba tomebisa. hena] – 1. 2. risame cifrobrivi an asoiTi maCvenebeli. s. indigo < laT inbiT. winaT iRebdnen zo­ rcelebloba. remonia. inauguara i. nebis xelSeuxebloba. index] _ 1. moZraoba. xna Scd. (fiz. or­ ganizmis Seuvaloba Sxamis. Qndeqs­i [laT. dasnebovnebis mimarT. zeimi. romlis foTlebis­ Si [saxelwodeba warmod­ ganac amzadeben am saRe­ genilia kolumbis Secdomis bavs.. sebTan dakavSirebuli. ramisgan] – 1. ¥ sainauguracio. teti – di plomatiuri warmomadgenlis. ri­  impulsiuri Scd. dicus indiuri] _ muqi lur­ 2. (samarT. saqonlis i. mzadeba. (medic).) ama Tu im pirov­ ji saRebavi nivTiereba. impulsiT gamowveuli. frCxilebisa lo da samxreT amerikis da sxv. generatori. inaugurAcia [ingl. visac midrekileba aqvs tis saxelmwifos saTaveSi imoqmedos impulsis zegav­ oficialurad Cadgomis ce­ leniT.) eleqtrul impul­  s. Sromis nayofiTviseba – ar daavaddes ama erebis i. munitatis) ganTavisufleba  axlad gamosuli wignebis i. gierTi tropikuli mcena­ di plomatQuri imunQ­ risagan. kontinentis zog raion­ 2. xelfasis i. mowiTalo­ mosaxleobas. same sia. romlebic xelSeuxebloba. . risame imunQtet­i [< immunitas (imCamoTvla. SesaRebad.. RonisZiebani..romelsac morCenili arian Crdi­ xmaroben Tmis.  i. maT­ romelsac qimiuri wesiT ze zogierTi kanonis gauv­ iReben.-211- ind da siCqaris namravls. Tu im gadamdebi sneule­ Qndigo [esp.

sargebloben. Taviseburebani. individia2.. 2. xo­  i. monaCeveli damokidebuleba ra­ cemebi. romelic fers garkveuli individis dama­ icvlis mJavasTan an tutes­ xasiaTebeli.romelic SehyavT listuri Scd. imesadmi. midgoma. gansakuT­ kideblad arsebuli orga­ rebuli] _ (wign. wnevis. uZvelesi kultura. datvirTvis da sxv. Sesrulebuli CioT indoelebi (indoeTis arakoleqciuri. xsnarSi masSi mimdinare pro­ individuAluri [< laT. indica vuC­ reTve individuumi. lakmusi. indQvid­i [laT. 3. Sroma. fizikuri sidideebis (mag. i. i. rentuli.) saxelwodeba sxva­ piris interesebs dayeneba dasxva saxis xelsawyoe­ sazogadoebis. ganur­  i. individuum ga­ individUum­i [laT. ¥ indiuri. rac calkeul Tan SeerTebiT). ker­ qveyana aris indoeTi].  individialuri Scd. calke adamiani.  i. incesis gamosamJRavneblad dividuum ganuyofeli] – 1. fsiqologia. nivTiereba. gulgrili.  mecnierebaSi ixmareba ag­ indikAtor­i [laT.)  i. riTac erTpirovnulad indiferEntul­i [laT. gasazomad. (mag. mcenare): rac individi.  i.  individializmi.ind -212- Sedegad. nizmi (cxoveli. salo indiurisagan _ induri cxovrebeli saxlebis i. koleqtivis bisa. ¥ individualisturi. romelsac egona. romelTac iyeneben interesebze maRla. (teq. pirovnebas ganasxvavebs indiferEntizm­i _ indife­ sxvebisagan. i. (zedsarTavi sityvebisa in­ mSenebloba. rac TiToe­ rom mis mier aRmoCenili uls exeba cal­calke. meurneoba. Zo. momsaxureba. individunuyofeli] – (wign. pirovneba  individumi Scd. doelebi da indoeTi).) igivea.) damou­ um ganuyofeli. ZiriTadi mosaxleoba). calkeuli piris mier war­  indielebisagan unda gavar­ moebuli. veneb indicator maCvenebeli] _ individuAlizm­i _ calke 1. indiffe- .

zogadi daskvnis gamotana (sapirisp. _ umoZrao. Tolikuri eklesia romis ¥ induqciuri. indUstria [laT. inductio] _ 1. polonuri). bis yvela dargSi. romanuli  i. hin­ dustria. moebis saSualebebsa da indoevrOpuli Enebi _ mo­ iaraRebs (sinon. iners (inertis)] rebi. qveynebi. ligia _ brahmanizmis forma. moebs farTo moxmarebis sparsuli. germanuli. slavuri sagnebs (sinon. (mag. deni. romelsac turi velis cvlilebebTan Sua saukuneebSi yidda ka­ dakavSirebiT). industria saq­ . romelSic Se­ msubuqi industria _ in­ dis induri enebi (mag. italiuri).  i. papis saxeliT. ga­ aRWurvili safabriko­sa­ nurCeveli. Ce­ mrewveloba).) mianoba] _ samanqano teqnikiT gulgrili. (fiz. logikaSi: azrovnebis me­ Seiqmna Sua saukuneebSi Todi _ kerZo faqtebidan. dune. indulgEncia [laT. qarxno mrewveloba. msubuqi (mag. msxvili samanqano teqnikis berZnuli. toni.Sveduri). msjeloba. franguli. germanikuli (mag. xuri. indUizm­i [kreb. mokidebuleba.  industrialuri Scd. mZime mrewnaTesave enebis erT­erTi veloba).-213- ine rens (indifferentis)] _ (wign.) raime gamtarSi eleq­ wyaloba] _ codvebis mi­ truli denis aRZvra (magni­ tevebis sigeli. romelic awarmoebs war­  indeferentuli Scd. i.  i. uintereso. espa­ nuri. portugaliuri. damZime industria _ industria. indulgentia 2.daniuri. i. indUsebi _ induizmis mimdev­ inErtuli [laT. iranuli (mag. i. industrializAcia _ inglisuri. brahmanizmisa da budizmis calkeuli debulebebidan daaxloebis Sedegad.  indoevropiuli Scd. osuri). romelic awar­ di. somxuri da sxva danergva saxalxo meurneo­ jgufis enebi.] _ induri re­ indUqcia [laT. didi ojaxi. urdu). ¥ industriuli. rusuli. umoqmedo. adamiani. ukrainuli.  qveynis i. deduqcia).

moZraoba.) winadadebaSi si­ tyvaTa Cveulebrivi rigis Secvla stilistikuri miz­ niT. . kapitalis grZel­ vadiani dabandeba raime sa­ warmoSi (upiratesad sazR­ vargareT). inertia umoqme­ doba. ¥ sainventaro  s.  i. inErcia [laT. rome­ lic fuls abandebs. Sromis i. qviSa. reinvestQreba – [ix. (lit. sawarmos an organizaciis qonebasSeadgens. komisia. atmosferos haeris tempe­ raturis mateba (nacvlad klebisa) qvevidan zeda fe­ nebisaken. re. investition < ing. Cadeba] – fu­ lis dabandeba. sagnis erToblioba. invEstori – piri. s. inErtuli masAlebi _ betonis Semavseblebi (qva.. invAlid­i [fr.  invensticia. Cadeba raime saqmeSi. in -Si inErtuli aQrebi (gaze­ bi) _ airebi. argoni da sxv.  i. neoni. inventarium aRwera] – yvela im nivTis. adamiani. invEntar­i [laT. debs raime saqmeSi. saskolo i.  s.. xreSi da misT. s. uZraoba] _ sxeulis Tviseba _ SeinarCunos Ta­ visi uZraobis an Tanabari sworxazovani moZraobis mdgomareoba. investQcia da investQreba [germ. sanam gareSe Zala ar gamoiyvans am mdgo­ mareobidan. davTari. ¥ sainventarizacio.). -214 sasoflo-sameurneo i.  s. rac romelime dawesebulebis. inversio gadasma] – 1. banki. sainvensticio Scd..ine usicocxlo. avadmyofobis an moxuce­ bulobis gamo). romeli. programebi. invest dabandeba. inTronizAcia [laT.  inertiuli Scd. invErsia [laT.).  omis i. invalide] _ adamiani.]. ¥ sainvesticio. romelsac met­ naklebad dakarguli aqvs Sromis unari (daSavebis. inventarizAcia – inventaris aRwera. 2. romlebic sxva nivTierebebs ar uerTdeba (heliumi.  i.-is kanoni. ¥ inerciuli.

) saTanado dokumentebis wardgeniT fulis miReba mrwmuneblis davalebiT. injectio Seg­ deba] _ (medic. 2. saWiro momentSi damo­ ukidebeli aqtiuri moqme­ debis unari. inicQal­i [laT. 2. wamomwyebi. iniEqcia [laT. Qnkaso [it. episkoposi.  inciatori Scd. romel­ sac romis papisgan (Sua . di­ di zomis da mxatvrulad gaformebuli. kunTSi an venaSi (qarT. si­ non. thronos taxti (me­ fisa)] _ axlad arCeuli patriarqis an papis taxtze ayvanis ceremonia (qarT. inkasAtor­i _ Tanamdebobis piri. inciativiani. isini dai pyres espanelma dampyroblebma (konkista­ dorebma). sainciativo Scd. gamoiCina. ¥ sainieqcio.  ineqcia. inquisitor] _ 1. ¥ iniciativiani. ris Semdeg isini iTvlebodnen dasrulebul mamakacebad. Taosnoba raime saqmeSi. moTave risame. saineqcio Scd.  i. initiatio sai­ dumloebaTa Sesruleba] _ pirvelyofil sazogado­ ebaSi: Wabukebis gandobis. ink  inciativa. initiative < initiare dawyeba] _ 1.  sasargeblo saqmis i. adamiani. Qnkebi _ indielebi. saxelis an gvaris pirveli aso (xSirad ixmareba mr. dalocvis ceremonia.  s. romelic organizaci­ ebisagan iRebs fuls bankSi Sesatanad. kabineti. 1532 w. nemsi. sinon. iniciAtiva [fr. me­15 s­Si maT Seqmnes maRali kultura da saxelmwifo (inkebis saxelmwifo). romlebic cxovrobdnen Tanamedrove perus teritoriaze. romel­ mac iniciativa gamoiCina. incasso] _ (finans. Cveulebriv.-215da berZ.  intronizacia Scd. aRsaydreba). jgufi. inkvizQtor­i [laT. ¥ sainiciativo. Zvel xelna­ werebSi teqstis pirveli mTavari aso. s. initialis sa­ wyisisa] _ 1. iniciAcia [laT. SeSxapuneba).  i. iniciAtor­i _ piri.  s. ricxvSi _ inicialebi).) mcire ra­ odenobiT samkurnalo xsna­ ris Seyvana kanqveS.

incognitus im dargis specialisti. inovatio ganax­ eretikosebs. awva­ ruli periodi – dasnebov­ lebs mas. marTlo­policiuri orga­ 2. monaqmni. insignQeb­i [laT.) axali war­ 2. inkvizQcia [laT. naobis gaumJRavneblad. inkOgnitod _ Tavisi vi­ ¥ sainJinro.  s. ucnobi] _ piri. (gadat. i. avto i. romelic inkubireba). lesi teqnikuri ganaTlebis  i. enaSi. insignia (mr. incubatio ga­ – umaRlesi xelisuflebis .­Si: ro­ kubAcio) perioduli – 1.) igivea.-gamomgonebuli. incubare gamovCek] _ aparati  inJinerisa. inJeneri. inquisitio ga­ inkubacQuri (an: sain­ moZieba] _ 1. mogzauroba. wameba. (s..) sasamarTlo. nebis momentidan daavade­ ¥ inkvizitoruli. mqone piri. axali movlena wvaleba. sxvis saxels atarebs. teqnikis ama Tu inkOgnito [laT. gamoCenamde. me­13­19 s. malavs Tavis vinaobas da mSenebeli i. sainJenero Scd. inkubAtor-i [< laT. rTuli s. bis pirveli simptomebis  i. (gadat. rac inku­ nizacia. dakiTxva. ukiduresad sastikad ep­ 2. vnelobiT ixmareba agreTve 2. mis papis mier daarsebuli Canasaxis kvercxSi ganviTa­ kaTolikuri eklesiis sasa­ rebisTvis saWiro dro. sisastikiT uswordeboda inovAcia [laT.)] inkubAcia [laT. ¥ inkviziciuri da sainkviinJQner­i [fr. lovnurad gamosaCekad. leba] – (lingv. nage i. ingenieur] – umaR­ zicio. kvercxebidan fisgan) dakisrebuli hqon­ wiwilebisa da misT. samxedro i.) tanjva. (medic. ¥ inJinrisa. (medic. saqme.) adamiani. incubo. romelic  i. tanjavs. sainkvercxidan wiwilebis xe­ Jinero.ink -216- saukuneebis espaneTSi ki me­ moCeka] _ 1. boba. romelic ukiduresi bacia. gamo­ da sarwmunoebriv sakiTxTa Ceka inkubatorebSi (am mniS­ gamoZieba.) avadmyofobis fa­ yroba visme.-konstruqtori.

instiqturi Scd. instQtut­i [< laT.  saavtomobilo i.  pirveli i. instilAcia [laT. imperatoris) niSnebi – porfiris samosi.  skolis i. instantia uSu­ alo siaxlove] – erTmaneTis daqvemdebarebuli saxel­ mwifo mmarTvelobis. maRal­ yeliani wiTeli fexsac­ meli. inspEqtor­i [laT. ¥ sainspeqtroro. cxoveluri organizmis Tandayolili midrekileba mizanSewonili.  i. instictus ganzraxva] – 1. alRo. umaRlesi i. ¥ sainspeqcio. organoebis calkeuli sa­ fexurebi.-iT mixvda. umaRlesi magist­ ratis. enaTmecni- . Semowmeba. ganaTlebis ganyofilebis i. insinuatio] – monaWori visime saxelis gasatexad. moZraoba. ¥ instinqturi – nebisgan damoukidebeli. inspEqcia da inspeqtQreba [laT. sam­ xedro. organizaciis an visime moq­ medebis sisworis Semowmeba zedamxedvelobis an inst­ ruqtirebis wesiT. magram aracnobieri moqme­ debisadmi. insinuAcia [laT. kverTxi da sxv. instAncia [laT..-217(mefis. 2. ciliswameba. s.  Tavdacvis i. daTvaliereba. Qnstinqt­i [< laT. instilatio] – (medic. inspiratio] – da inspirQreba – visime Segulianeba. zedamxedvelobis organo­ ebi. spilos Zvlis taxti. zogierTi umaRlesi saswavleblisa da samecniero­kvleviTi da­ wesebulebis saxelwodeba.  s. gauwies.. dawe­ sebuleba] – 1.  instiqti. waqezeba.) mixvedris unari.. institutum danawesebi ram. ins inspirAcia [laT. komisia. rome­ lic zedamxedvelobs da kontrols uwevs daqvemde­ barebul organoebsa da pi­ rebs. 2.  safinanso i.  pedagogiuri i. siTxisa). sasamarTlo da sxv. inspector zedamxedveli] – Ta­ namdebobis piri. raime dawesebulebis.) CawveTeba (wamlisa. (gadat. sanitaruli i. inspectio daTvaliereba] – 1.  s.  i.

instrumentum] – 1. (s.-ebi.) mTe­ li sidide.  qorwinebis i.  instrumentaluri Scd.  usafrTxoebis teqnikis i. instructor momwyobi] – 1. s. Tvalis asax­ vevad. omis i. integer mTeli] – (maTem. instrUqtor­i [laT. gadat.  qirurgiuli i. raime li­ teraturuli nawarmoebis (romanis. 1­Tvis).. qarxana. 2. pirebi. 2.) ga­ dakeTeba scenaze dasadgme­ lad. instructio da­ rigeba] – saxelmZRvanelo miTiTebani.) risame mo­ wyoba.) uflebriv normaTa erToblioba. intEgral­i [< laT.  saerTo s. romelic raime speci­ alobas. insulinum] – kuWqveSa jirkvlis hormo­ ni. (wign.. ¥ sainstituto (mniS. romelsac ga­ nixilaven rogorc Tavisi . ansambli..  curvis i. prezidentis i. raime samuSaos Se­ sasrulebeli iaraRi.ins -218- erebis i. Qnsult­i [< laT. foladi. instrUment­i [laT. instrumentAlist­i – raime musikaluri instrumentis damkvreli musikosi.  Cxubis i.) tvinSi sisxlis mimoqcevis mkveTri darRveva. piri. romelic awes­ rigebs garkveul sferoSi sazogadoebriv urTierTo­ bas. iyeneben diabetisa da zogi sxva daavadebis sam­ kurnalod. i..  s. ¥ instrumentuli da sainstrumento.. risame Sesas­ ruleblad saWiro wesebis krebuli. Sekreba. (wign. ostatobas aswav­ lis.) musika. sxvadasxva saxis sakravi. Tanamdebobis piri. i. daviT kldiaSvilis `samaniSvilis dedinacvali”. in-ze da scena scena] – 1. romelsac evaleba drodadro Seamowomos mi­ sadmi daqvemdebarebuli or­ ganizacia – dawesebulebani.. insUlin­i [laT. inscenQreba [laT. instrUqcia [laT.  musikaluri i. 2.  ilia WavWavaZis `oTaraanT qvrivis” i.-s i. gaTamaSeba visame mo­ satyueblad. avtoskolis i. moTxrobis. insulto vxti] – (medic. 2. rasac Tan sdevs uecari gu­ lis wasvla da dambla.

¥ integraluri.) enaTa (dialeqtTa) lic Seiswavlis ganusaz­ daaxloeba urTierTgav­ Rvreli an gansazRvruli lenis Sedegad. Seicaven integralis niSnis ¥ inteleqtualuri. (wign. integrAluri ARricxva – maTematikis dargi. goneba. zo­ rovne] – inteligenciis war­ gierT ricxobriv maxasi­ momadgeneli. moaz­ wirebis. intellectus] – misi gamoyenebis ares. integriren] – 1. gonebrivi integrAcia [laT. kulturuli moTvlian integrirebis adamiani. ria – maTematikis dargi.. garegnoba. saSualebiT ¥ inteligenturi. adamianis azrovnebis unari. ri. vi aRqmis unary. integralis Tvisebebsa da intEleqt­i [laT. sibrtyeebis. truladaa SeerTebuli da inteligEncia [laT. (lingv. mikrOsqema) – mikro­mi­  intelgenti.-219usasrulod mcire lebis jams. romlebsac ga­ Segnebuli. i.) gantolebebi.  i. integrAluri sqEma (an:  i. nawi­ int ralis povna. intiligenti.SeerTeba (raime nawilebisa).) erT mTelad qceva. romelTac aqvT spe­ [germ. ganaTlebuli. SigniT. romlebic ucnob funqciebs  didi i.. intelegentuniaturuli mowyobiloba. rome­ 3. pirovneba. intelligens (intelligentis) mcodne. integratio SromiT dakavebuli adami­ aRdgena] da integrireba anebi.) cialuri momzadeba mecni­ mocemuli funqciis integ­ erebis. intligenromlis elementebi (an maTi turi. 2. i. i.-is mqone axalgazrda. Seiswavlis wertilebis. integrAluri geomEt­ Sroma. gaerTianeba. qceva. intlinawili) erTmaneTTan eleq­ genturi Scd. unari. integrAluri gantolE­ gonebrivi ganviTarebis do­ bebi – (maTem. intelQgent­i [laT. intelligenkonstruqciulad ganuyo­ tia mixvedriloba] – gonebri­ felia. (maTem. ne. aTeblebs. intilgensi. Wkua. kulturis . teqnikis.

sa cnobili pirovnebis sau­ bari JurnalistTan. moTxov­ nileba.-s micema.) risame qceva ufro intensiurad (ix. 1­isaT­ vis). intensi < laT. mniS. gacnobis. 2. intensQur­i [fr.  intervidenie. Sroma. mogeba. akademia. u..  warmoebis i. televiziiT gadasacemad.  aTprocentiani i. ro­ melsac abaria SeiaraRe­ buli Zalebis momaragebis saqme. daZabuli. daZabuloba] – 1.-ebi.  i. s. kinofilmi. intensiuri.. intensio.  i. intEndant­i [fr.  s. samecniero Sroma. saubari. s. miswrafeba. visime i.int -220bismoyvareoba.. pirovneba. ¥ saintendanto. cno­ .  i. intensifikAcia [fr. ¥ uintereso (uary. interest mniS­ vneloba aqvs. i. s. sivrce or sa­ gans Soris. internacionalizmi. dampyrobi. sargebeli. ¥ saintereso (mniS. gaZlierebuli. nayofie­ rebis momcemi. ambavma i. intervallum] – 1. intervEncia [laT. intErviu [ing. azri. gamoiwvia. intErvent­i – intervenciis monawile an organizatori. inter] – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebis mniSvnelobiT `internacionaluri”. ukeTesi Sedegis. [laT. manZili.  s. intEres­i [laT.  polkis i.). z.ebis damcveli. kores­ pondentTan – presaSi ga­ mosaqveyneblad.  SemoqmedebiTi i. mniSvnelova­ nia] – 1.  erovnuli i. i.  u. intErval­i [laT. 2).  samxedro i. datvirTva. risame gagebis.  xuTwuTiani i. interview] – po­ litikuri. wigni. radioTi. interiewer] – sferoSi. 2.-s aReba. intervQuer­i [ing. intesification] – (wign. Seiswavlis survili. soflis meurneobis i. mizani. intendant] – samxedro mosamsaxure. aRZvra.  i. 3. drois Sualedi. s. inter. interventio] _ erTi an ramdenime saxel­ mwifos Careva romelime qveynis saSinao saqmeebSi. 2. zogado moRvawis. samsaxuri.

same­ dicino institutis stu­ denti. internus Si­ nagani. frangi kompozitoris pier degeiteris (XIX s. sadac moswavleebi cxov­ roben kidevac (sxvanairad: skola-internati)  i. Se­ nobis SigniTa nawili.) Jurnalisti. intErmeco [it. 3. internationalisme] – yvela xalxis Tavisuflebisa da Tanaswo­ robis dacva. eqimi. memarcxene mi­ marTulebis saerTaSoriso gaerTianeba.) simRera.-221(wign. 2. (arqit. internus Sinagani. internAtura [< laT. intermezzo] – (mus. intermEdia [it. internacionAlQzm­i [fr. interQer­i [fr. internationale] – 1.). SigniTa] – 1. romlis mizania codnis srulyofa. 2. brZola Sovi­ nizmisa da nacionalizmis winaaRmdeg. saavadmyofoSi. internaciOnal­i [fr. intermedio sa­ Sualedo] – dramatul an saopero nawarmoebSi Car­ Tuli patara scena. romelzedac asa­ xulia Senobis SigniTa na­ wili.-Si swavlobs. SigniTa] – kursdamTavrebul eqimTa (romelime samkurnalo da­ wesebulebaSi) staJireba. 2.) mcire musikaluri piesa. internacionAluri – sxva­ . interinus Sinagani. int intErnat­i [< laT. cxovelis Sinagani agebu­ leba. Cveu­ lebriv komikuri xasiaTi­ sa. SigniTa] – 1. 2. skola.romelic vinmesgan iRebs intervius. SigniTa] – 1. saswavlo dawesebulebas­ Tan arsebuli saerTo sa­ cxovrebeli moswavleebi­ saTvis.  skolis i. naxati. specializaciis gaRrmaveba. Qntern­i [laT. interieur Siga.  socialisturi i. zogjer damoukidebeli sa­ orkestro nomeri operaSi. romelsac sruli kursi aqvs damTavrebuli da di plomis miRebamde er­ Twlian praqtikas gadis klinikaSi. komunisturi partiis himnad aRiarebuli. romelic 2­3 wliT movlinebulia romelime samkurnalo dawesebuleba­ Si kvalifikaciis asamaR­ leblad. ar­ qiteqturulad da mxatvru­ lad gaformebuli.

interpretatio] – da interpretQ­ reba [germ. sxvadasxva xal­ xis warmomadgenlisgan Sem­ dgari (qarT. inter Soris da ferens (ferentis) matari. internQreba [< laT. intErnet­i [ing. risame azris axsna.  i. rolisa msaxiobis. ganmarteba. inter Sori­ si da net qseli] – msof­ lio ganfenilobis kompiu­ teruli qseli. gadamtani] – 1.  sinaTlis i. kosmosuri xomaldis i. 1. interferEncia [laT. neit­ raluri saxelmwifos xelisuflebis mier gana­ iaraReba da dakaveba meo­ mari mxareebis samxedro nawilebisa. yovelgvari zeddeba. Semsru­ lebeli – musikosis mier. interpelAcia [laT.. bgeris i. ganmmartebeli. interpretAcia [laT. (fiz. romelic risame in­ terpretacias iZleva. interpretAtor­i – (wign. 2. interpretieren] – (wign). interpol] – sisxlis samarTlis poli­ ciis saerTaSoriso orga­ nizacia. intErpol­i [ing.) bgeriTi.  kanonis i.  beThovenis me-9 simfoniis axali i. 2. meomari saxelmwifos xe­ lisuflebis mier mis te­ ritoriaze mcxovrebi mtruli saxelmwifos moqa­ laqeebis dakaveba da maTTvis Tavisuflebis aRkveTa omis damTavrebamde. sinaTlis an eleqtruli talRebis urTierTgaZliereba an urTierTSesusteba erTma­ neTze damTxvevis dros. eki paJi. 2. sinon.) piri. saerTaSoriso). sityvebi. Taviseburi SemoqmedebiTi Sesruleba raime mxatvruli an musikaluri nawarmoebis.int -222(wevris) werilobiTi Seki­ Txva mTavrobisadmi raime saqmis an faqtis Taobaze. dasxva erovnebis xalxebis kuTvnili. ga­ daxlarTva. interpellatio Sewyvetineba sityvisa] – parlamentis deputatis . internus Sinagani] – 1. romlebic am qveynis teritoriaze Se­ vidnen. romelSic SesaZlebelia informaciis Senaxva an moZieba calkeul personalur kompiuterTa satelefono qselTan Seer­ Tebis saSualebiT.

daZabuli ganviTareba ro­ manSi. Qntriga [fr.) siuJetis gansakuT­ Qnfarqt­i [laT. rome­ teloba. in ­Si  intuitiuri. stiqiuri lic mTqmelis grZnobas ga­ grZnoba. Tqvam] – 1. ta] – mixvedra.-ebi mefis karze. metyvelebis rit­ TviTdakvirveba. i. gamoxdoma. intono xmamaRla warmov­ mdgomareobaze dakvirveba. ganizmis mowamvla Sxamiani Qnfant­a [esp. mniS. gu­ introspEqcia [< laT. intimus yvelaze Rrma. warmoTqmis manera. intoqsikAcia [laT. raduli. SegrZneba.  i. romelic intrigebs yarosTan. nagani] – 1. Si­  rTuli i. (mus. spectio vixedebi SigniT] –  i. romelic emyareba moxatavs. adrindel gamocdilebas.) Sesrulebis sizuste. infante] – es­ paneTsa da portugaliaSi xrikebi raime miznis mi­ (monarqiuli mmarTvelobis saRwevad. intuitio Wvre­ awev­daweva warmoTqmisas. qali. gavsebuli] – sis­ . infanta] – infanti nivTierebiT (toqsinebiT). intonazione < alod Tavis cnobierebis laT. uSualo. 3. infarctus ga­ rebulad daxlarTuli da tenili. intime < laT. bgeris siwminde (simaRlis ¥ intuiciuri. urTierToba. intro liTadi. Tema.  i. intriga. 1) awyobs. intuituri da berZ. mul­melodiuri wyoba. alRo. intrigue] – 1. sulier sam­ intrQgan­i [fr. adamianis grZnobebTan. Qnfant­i [esp.-223- inf intQmuri [fr. dros): ufliswulis titu­  i. intrigant] – piri. Sinauruli.  i. (lit. SorsmWvre­ 2. i. mowyoba.  kiTxviTi i. dramaSi. uaRresad pi­ mimarTavs. ¥ intriganuli.  i. megobruli. 2. toxikon Sxami] – or­ Scd. 2. fa­ ruli saZraxisi moqmedeba. xmis intuQcia [laT.) adamianis mier uSu­ intonAcia [it. kavSirebuli. mixedviT).-ebis li. siyvarulTan da­ (ix.-is mqone adamiani. (fsiq. saubari.

) cnoba. infernalis] – (wign. informatio]  i. zmnis ganusazRvreli for­ 2. – qveyanaSi qaRaldis fuls  i. читать.  infaqti Scd. infrAbgera [laT. informAcia [laT. Jurna­ 20­ze naklebi). i. (s.) biuleqonelbrunvis moTxovnile­ teni. dabeWdo Tabaxis naxevars. rac udris adamianis smenis organo . infra in­fOlio [laT. saxelwodeba. (s. saerTo terebis saSualebiT. cnoba. rom ¥ informaciuli da sainmimoqcevaSi gamoSvebulia formacio.-is nakadi.  gulis kunTis i. romelic Seiswavlis samecniero informaciis struqturasa da zogad Tvisebebs. masSi mimdinare procesebis  rus. qve] – (fiz.romlebsac aRiqvams adamiani an specialuri mo­ inflAcia [laT. писать. romlebsac lis) formati. nekromantiis.) zogierT enaSi:  sagazeTo i.) dabali in­Si da folium furceli] – sixSiris rxevebi (wamSi gamocemis (wignis. infectio] – informAtor­i – piri. germ.  infliacia Scd. gaufasureba imis gamo. biuro. robebis SeWra organizmSi. rome­ lic informacias iZleva. Sesaxeb. informAtika [fr. daavadebis gamomwvevi mik­ cnobebis mimwodebeli. roSi personaluri kompiu­ alqimiis da misT. cnobebi garesamyaros da ma. biT. saqmianobis sxvadasxva sfe­ spiritizmis. jadoqrobis. infinitius] me mdgomareobis Sesaxeb. saavadmyo– 1. rac saWiroa sa­  i. imaze meti.) jojoxeTuri. informatique. infEqcia [< laT.inf -224- xlis miwodebis Sewyveta arteriebis Seviwroebis an maTi dacobis Sedegad. ¥ infeqciuri. visime. – (gramat. infernAlur­i [laT. momxdari ambis.-s Teoria. Setyobineba raime fo. inflatio gaberva] wyobiloba. s. i. gadacemas da infernAluri mkiTxAoba gamoyenebas adamianis – qiromantiis. i. daavadeba. in folio < qveS. risa­ infinQtiv­i [laT. informatik] – disci p­ lina. agreTve mis da­ muSavebas.

elementi – kristaluri Qncest­i [laT. iod  ingalatori Scd. gvemis gziT SeiZleba ze­ infrawQTeli [laT. inhalo Se­ ra qveS.-225ver aRiqvams. Tavresad zRvis wyalmcena­  incidenti Scd. yoghurd < Turq.. ar Cans. es nivTiereba. incestus] sis­ nivTiereba. rom­ loba airad.-is ganviTa ingalacia Scd. romelic amtkicebs. induri re­ runvelyofs SeiaraRebul ligiur­filosofiuri moZ­ jarebis moqmedebas. SesunTqviT. varjiSi. rom TviTWvretis da TviT­  i.inhalAcia [laT. reba. infusus ra­ yogurd] – mawoni xilis wve­ meSi CaRvrili] – umartivesi nis danamatiT. Ta kompleqsi. moi poveben um­ xlis aRreva.) zurgis nageboba­ Teba. (gamosxiveba) – grZeltal­  iogi Scd. qve da struotura age­ visunTqav] – (medic) zeda buleba] – 1. da radiotalRebs Soris  i. Seer­ 2. infuzOria [< laT. meurneobis im sasunTqi gzebis mkurna­ dargebis kompleqsi. Wvreta. mZafri sunis mqone muqi da mlaSe wylebSi (Sdr. bunebriv ZalebTan. spirtSi gax­ .  qalaqis i. (samx. joga. azrTa mokreba. infrastrUqtura [laT. (erTujrediani) cxoveli. romelic uz­ ganWvreta] – 1. nacrisferi (ruxi) qimiuri ameba). Qoga [< sanskr. infra qveS.-s kristalebi saTvis saWiro xelsawyo. Rvreba. iOgurt­i [ing. ¥ infrastruqturuli. mdebareobs. obieqtebi. Qod­i [berZ. inf. orTqlad qce­ lebis emsaxureba samrew­ ul an gafrqveul samkur­ velo da sasoflo­sameur­ nalwamlo nivTierebaTa neo warmoeba. Rovani eleqtromagnituri 2. 2. reebidan. speqtrze optikursa ¥ ioguri. inhalAtor­i – inhalacii­  i. i. ioeides iisferi] – romelic cxovrobs mtknar 1. RvTa­ qve]: infrawiTeli sxivebi ebasTan SeerTeba. melic TvaliT ro tema. fizikuri varjiSebis sis­ gamosxiveba.

Qprit­i [< kreb. 2.) samkurnalo niv­ Tierebis Seyvana sxeulSi ionebiT.) damuxtuli atomi ana­ tomTa jgufi. rbola] – spe­ cialurad mowyobili ad­ gili cxenosnobaSi Sesa­ jibreblad.) aRgznebis an Sekavebis procesis gavr­ celeba centralur nervul . hipochon] – avadmyofuri SiSi. i poqOndria [berZ. 2. i pOstas­i [berZ. ionOsfero – atmosferos zeda nawili (100­dan 400 km­mde simaRleze). mdogvis sunis mqone.ion -226- snili. realurad arsebuli ram. iyeneben medicinaSi rogorc sadezinfeqcio sa­ Sualebas. romelSic er­ Ti an ramdenime eleqtroni normaze meti an naklebia. `suliwmindisagan” ­ `mamaRmerTi”. iradiAcia [< laT. romlebic war­ moiqmneba am nivTierebaSi eleqtrodenis gavliT.) optikuri movlena. rodesac naTeli sagnebi bnel fonze ufro didad Canan. ion mimavali] – (fiz. sesxi. irradio Suqs gamovcem. qristianul moZRvrebaSi: samebis TiToeul pioni (qristianuli dogmatis mi­ xedviT sameba Sedgeba sa­ mi i. `suliwminda”). romelic Seicavs mniSvnelovani ra­ odenobiT ionebsa da Ta­ visufal eleqtronebs. 2. aRe­ buli uZravi qonebis dagi­ ravebiT. i pOdrom­i [berZ. arsi (termini SemoiRes aristoteles mim­ devrebma). ionizAcia – 1. 2. hipotheke gi­ rao. arsi] – 1. fr.­isgan: `mamisa”.  hi podromi Scd. (medic. (fiz. TviT dagiravebuli uZravi qoneba.) tkivilis Segr­ Znebis gavrceleba natken ubans an organos daSore­ bul nawilakSi. (fiz. gamovasxiveb] – 1. gamow­ veuli Tavis janmrTeloba­ Si daeWvebiT. hippodromos < hippos ncxeni da dromos sarbieli.) ionebis warmoqmna.] – momwam­ vleli nivTiereba. windi] – 1. (filos. `Zisa”. `Ze-RmerTi”. vidre sinamdvileSi arian. Qon­i [berZ.) individualuri. hipostasis pi­ rovneba. i pOTeka [berZ. 3. (medic. (fiziol.

kuri daavadeba. sxva­ ¥ ironiuli. 2.-227sistemaSi. axasiaTebs irOnia [berZ. dasxvagvari moSlisa. Qrit­i [< berZ.) Si­ Qris­i [< berZ. sistema. – 1. (medic. odnav SesamCnevi da­ agreTve fsiqikis SegrZ­ cinva. s. erTgvari yavisferi pata­ istablQSment­i [ing. muslimanoba). xelidan] – (muslim. eirōneia] – fa­ tirili. (botan. krunCxvebi ruli. mobana WrilobaTa an Rru ¥ islamuri. nobadobis da misT. cxviris. iris Tvalis fe­ istEria [< berZ. egvi ptis bisaTvis miuwvdomeli. irrealis] – si­ lad.) kanonzomierebas erebisa da dedobis mfar­ moklebuli da amitom gone­ veli qalRmerTi. Rimili. Qslam­i [arab.) egvi p­ tionalis ugunuri] – (fi­ tur miTologiaSi: nayofi­ los. mSobeli. istabra kanfeti oTxkuTxa kve­ lishment] – xelisuflebisa rebis saxisa.  i. hystera saSo] radi garsi] – (medic) Tva­ – funqciuri nervul­fsiqi­ lis feradi garsis anTeba. swori nawlavis da sxv.) wyliT an samkur­ rcelebuli mahmadianTa re­ nalo xsnarebiT morwyva­ ligia (sinon. (ant. hisadmi] – msoflioSi miwis xelovnuri rwyvis erT­erTi yvelaze ufro gav­ RonisZiebaTaA sistema. namdvileSi ararsebuli. ist iracionAlur­i [laT. organoTa (piris. CilebiT. lo­ yvela faraonis RvTaebrivi gikis cnebebiT auxsneli.) zambaxi. iris cisartyela] ituri seqtis mimdevrebi. irrigatio] – 1. ararealuri.  i. respublika. arxi. nagebobani. ismailQtebi [Siitebis meS­ ¥ sairigacio. vide mamis – ismailis sa­  s. warmodgenili hyavdaT ZroxisTavian qa­ ireAlur­i [laT. 2. sicili. Qsida da Qzida [berZ. da mmarTvelobis mTeli 3. Isis . irro- (Isidos) < (egvi pt. morCileba ala­ irigAcia [laT. islam Tavis Se­ wirva.).) Tvalis feradi gamoirCevian mamisadmi mor­ garsi.

vinc..] – CineTis respub­ likis fulis erTeuli. i. TariRi.. universitetis i. .  s. romelic iTvleba iudevelTa miTiur winaprad]. arsebobda  i.. 3. iudAizm­i – iudevelTa re­ ligiuri sistema.. Zeglebi. iUbile [laT. istoriisaTvis mniSvne­ lovani. TariRi. rac namdvilad iyo. istorQuli – 1. religiis i. iuvElir­i [holand.  iubilisa. istoriogrAfia [berZ. aseT wlisTavTan dakavSirebuli zeimi. saRamo. gamokvleva. 2­isaTvis)  s. musikis i. rac movlenebs Seiswavlis. historia] – 1. maTi Tanmimdevruli ganvi­ TarebiT. i. rasac safuZvlad udevs istoriul ambebi. 3. sinamdvile mis ganvi­ TarebaSi. historia da grapho vwer] – mecniereba.  msaxiobis i. geografia. mecniereba codnis raime dargis ganviTarebis Se­ saxeb. Semdeg: saer­ Tod ebraelebi [bibliuri patriarqis iudas saxelis mixedviT. ieso qriste – i. s. mecniereba adamianTa sa­ zogadoebis ganviTarebis Sesaxeb. jubilaeus (annus) < Zv. ¥ iubilesi. iUan­i [Cin.. romani. iubilei Scd. organizaciis arsebobis romelime wlisTavi.  saqarTvelos i. ebr. faqti. iwyeba Sumeridan (semiuel noa krameri). procesi.  i. (qeren hayōßē cxvris rqa) saiubileo (we­ li)] – calke piris moR­ vaweobis. istoriaSi Sesuli.ist -228romelic swavlobs adami­ anTa sazogadoebis Sesaxeb istoriuli codnis gan­ viTarebasa da saistorio wyaroebs. 2.  kacobriobis i. 2. dawesebulebis. i. i. iudevEleb­i – pirvelad: iudeis (Zveli palestinis) mcxovrebni. Sua saukuneebis i. sazogadoeba. pirovneba. ¥ saiubileo.  i.  i. pirovneba. 4. saistorio (mniS. filosofiis i. juwelier] – oqro­vercxlisa da Zvir­ fasi qvebisgan samkaule­ istOria [< berZ. i.  Teatris i.

 s.iulQ­ usis welTARricxva [laT.-s grZnoba. cisa da miwis qal­ RmerTi. um­ ciresi matrosi. mefis ruseTSi: saSualo samxedro saswavleblis moswavle. ¥ iunkrisa. ¥ iungisa. iulQusis kalEndari. iunkerebi Scd.  i..  iunkerisa. juno (junonis)] – romaul miTologiaSi: mTvaris. moqmedebda `axali stilis” SemoRebamde (ix. iUnona [laT. iuniOnebi [ < germ.  zogjer ixmareba – humoristi. qorwinebisa da da­ badebis mfarveli. Qunga [germ. romelic ofic­ rad emzadeboda. romelic gemze emzadeba matrosad da swavlobs zRvaosnobas.-is ganyofileba gazeTSi. junior axalgazrduli.  i. iunkarebi. iumOrist­i – iumoristuli nawarmoebis avtori.) 1. 2. komi­ kurad. junker] – (ist. nawarmi. biWi. saoqromWedlo). da satira. Scd. memamule. s. 2. junge biWi. ¥ siuveliro (qarT.. ¥ iumoristuli. fufunebis sagnebis da­ mamzadebeli ostati.  iuliosis .-T laparaki.  i. oqromWedeli). iTvleba iupiteris meuRled (ber­ Znul miTologiaSi mas Se­ . ymawvi­ li] – (zRv.  zogjer ixmareba – humori. Jurnali. zogi qveynis flotSi. i. uwyi­ nari xasiaTis damcinavi da­ mokidebuleba raimesadmi. julianus] – welTaRricxvis sistema (`Zveli stili”)..-229bis. sinonim. humor] – 1. Wabukuri] – Wabuki sportsmenebi (18­20 wlisa). humoristuli. xelovnebaSi: risame ga­ moxatva sasacilod. feodalur prusiaSi: msxvili miwaTmflobeli aznauri. iUnker­i [germ. grigorianuli). 2.) 1. Qumor­i [ing. musikaluri pi­ esa). aseTi nivTebiT movaWre (qarT. Se­ moRebuli iqna 46 wels Cvens welTaRricxvamde romis imperator iulius keisris dros. humoreske] – iumoriT gamsWvaluli pa­ tara mxatvruli nawarmoebi iun (moTxroba. i.  iungasi Scd. iumOreska [germ. si­ non. maRazia. mr.

sinon. Seesabameba zevsi). jurisconsultus] – iuristi. sinon. romaul miTologiaSi: cis. 2. Sekrulebebi. gamovides sasamarTloSi mosarCled iupQter­i [laT. mis teriQurT­i [Turq. sasamarTlo saqmis war­ (berZnul miTologiaSi mas moebis ufleba (qarT. daxmarebis gaweva samarT­ 2. rigiT mexuTe. des qonebas. nebasTan. hyavs 12 Ta­ romelzedac vrceldeba namgzavri. saxelmwifos teritori­ laze didi planeta. an mopasuxed da sxv. da misT.iup -230- esabameba hera). juridictio] RmerTi. mzidan uli samarTlebrivi sfero. iuridiul mec­ cia – advokatTa kolegiis nierebaTa erToblioba. romlis moR­ (qarT. normebis Seswavla­gamoye­ iurisprudEncia [laT. sinaTlisa da wvimis iurisdQqcia [laT. uzenaesi RvTaeba – 1. jupitr] – 1. juridicus si interesebis damcvelad sasamarTlosi] – rac da­ sasamarTloSi an arbitaJSi kavSirebulia uflebriv. romel­ rebeli – quCis karavi sac abaria uflebrivi konusis an naxevarsferos sakiTxebis gadawyveta dawe­ moyvanilobisa sebulebaSi da gamodis mi­ iuridQuli [laT. aseTi ufleba. samarTalmcodne). vaweoba. lur da Sua aziis xal­ xebSi: gadasatani sacxov­ iuniskOnsult­i [laT. justitia samar­ . iuristTa profesiuli moR­ lebliv sakiTxebSi. gansjadoba). ikisros val­ sinon. (ist. ganyofileba. sasamarTlo praq­ iuridQuli pQri – or­ tika. dados xel­ iustQcia [laT. romelsac SeuZlia flob­ iUrist­i – iuridiul mecnie­ rebaTa specialisti (qarT. debulebani. ganizacia an dawesebuleba. jurt] – centra­ toriaze. am  iuriskonsuli Scd.  saxelmwifos i. samarTalvaweobaa mosaxleobisaTvis mcodneoba). juris prudentia samarTalze iuridQuli konsultA­ zrunva] – 1. samarTlis normebTan.) mzis sistemis yve­ 2.

aso X] – 1. gabbālah gad­ mocema. kabâla] – sruli. ¥ kabaluri. ebr. ebr. Tqmuleba] – 1. kabalisa. 2. Sua saukuneebSi: ebraelTa .  i. viWer da hiama sisxli] – (medic. iqTiolOgia [berZ.  kabalasi Scd. QSTar­i – aqadur (asiriul­ babilonur) miTologiasa da religiaSi: mTavari RvTaeba – nayofierebisa da xorculi siyvarulis.  k. marTlmsajuleba. ixtiologia Scd. rac kabalistika kabalQero [esp. ischô vikaveb. 2.-231Tlianoba. kanoniereba] – 1. laTinuri anbanis bolodan mesame aso X­is saxeli. erTgvari Sxamiani gveli avstraliaSi. kAbala2 [Zv.  ixTiologia. kabalQstika [Zv. rome­ lic Tevzebs Seiswavlis. sasamarT­ lo warmoeba. ber­ Ta wodeba. k kAbala1 [arab. caballero] – espaneTSi: aznauris titu­ li. sasamarTlo dawesebule­ baTa sistema. 2. gabbalāh gadmocema. am titulis mqone pi­ ri. xelSekruleba. Qqs­i [laT. iSEmia [berZ. iRUmen­i – marTlmadidebeli monastris winamZRvari. iSQas­i [berZ. kver­ cxismdebeli ZuZumwovari cxoveli. ischias barZayis tkivili] – sajdomi nervis anTeba. daavadeba. ichtnys Tevzi da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. zogjer ixmareba iseTi vi­ sime saxels nacvlad ro­ melic ucnobia an romlis dasaxelebac ar undaT. Tqmuleba] – igivea. Qqedne [berZ. sasamarTlo uwyeba. echidna] – 1. maTematikaSi ixmareba ucnobi sididis aRsaniSnavad igreksa (y) da zetTan (z) erTad.) adgilobrivi sis­ kab xlnakleboba. monuri damokidebuleba vin­ meze. agreTve omisa da SuRlis qalRmerTi (Seesabameba fi­ nikiur astartes).-is saministro. rac gamow­ veulia mkvebavi arteriis dacobiT an daviwroebiT.

kabel] – her­ Tvis. bundo­ ubanze). kabernet] – 1.. mowyobili raime ra da misT. naosnoba. specialuri saTamaSoebis­ kAbel­i [holand. 2.  kabini Scd. navis k. lioba: mTavroba. sanapiro naosnobis flo­ melic isxams muq lurj ti. Znelad gasarkvevi ram. eleqtruli sadeni. wiTeli Rvino am jiSis Jo. cabotage] _ 1.2 m. imarTeba sxvadasxvagvari  direqtoris k. warmodgenebi (cekva. televizia.  k. kAbare [fr. xazi. erT­ an erTi saxelmwifos nav­ gvari jiSis vazi (safran­ sadgurebs Soris. s. ka Seiqmna ministrTa k. avtomobilis k. Tavsi specialuri daniSnu­ . kbilis saeqimo k. wevrTa. qerelis bagiri 150­330 mm diametriT. sigrZis erTeuli zRvaosnobaSi kablOgrama [câblogramme] _ wyalqveSa kabeliT gadace­ 185. sa­ muSaod an samedicinod gan­ restorani estradiT.. telegrafis 3. rasac TiTqos xmis misacemi k. cabaret] – patara kabQnet­i [fr.  telefonis k. mfrirebuli wes­Cveulebani. yurZnisa. ¥ kabotaJuri da sakabota2. iseTi ram.  telefonis k. zog qveyanaSi: mTavrobis sazRvao k. rentgenis k. (s. simRe­ 2. metulad izolirebuli  fizikis k. yurZens. 2. (sinon.. kabEltov­i [holand. geTidan Semotanili) ro­ 2. oTaxi. cabine] – patara sa­ zidvebi. ministrTa  s. saidumloebiT moculi. iyeneben ge­ kabOtaJ­i [fr. cabiret] – 1..kab -232- mistikur­religiuri moZ­ lebisa. (s) gemi. naosnoba napiris siaxlo­ mebze. jiRvreba da masTan dakavSi­ xuri). sabWo. ministrTa erTob­ ¥ sakabelo.). ves erTi da igive zRvis kAberne [fr. (saarCevno magiuri Zala aqvs. bellouw] – (zRv. (TviTmfrinavSi). k.) gadakAbina [fr.) 1... sadac kuTvnili oTaxi. k. muli depeSa. vani.

raime  k. musika. quadrille] – eqvsi kAdastr­i [fr. deniT (ordenebiT) dajil­ kAdr­i [fr. caluciamdel ruseTSi: daxu­ valiere] – 1. saswavleblis (kadetTa 2. maRali erTcxeniani or­ 2. cavaliere] – or­ kis (15­16) moWadrakes. nebulia drama. figurisagan Semdgari cek­ berZ. politika. re­ va. romelic ruli samxedro saSualo qalTan cekvavs. romelsac asrulebs er­ estri] – risame aRwera. vinc garkveuli 2. myofi samxedro piri. kinofilmis calke scena kavalEria [cavalerie] – cxeno­ sani jari. dargis muSakTa Semadgen­ kavalErist­i – kavaleriaSi loba. an epizodi. k.-ebi.-ebis denadoba. cadre] – 1. polki. sajariso nawilebis mudmivi Tvala etli. cavalkade < it. nismcemeli mamakaci. ase uwodeben umciresi asa­ kavAler­i2 [it. kAdet­i [fr. sxvavebiT. revo­ kavAler­i1 [fr. Ria (asaxdeli saxuraviT) drois ganmavlobaSi gadis msubuqi avtomobili. kAdrebi [fr. kaci. saavtomobilo departamentis k. romelSic gaerTia­ k. kadris oficeri. romelsac ko­ Semadgenloba (maTgan gan­ fo ara aqvs. Seiqmna XVII  s. musika am nacemTa krebuli. cadastre < Sdr. katastichon furceli. s.­Si.-ebi. cekva. lerio. cadet] – 1.-ebi. 2.  teqnikuri k.-ebi. kAbuk­i [iap. ¥ sakadro. kino an dovebuli piri fotofiris calkeuli su­  didebis ordenis k. qalis motrfiale Tayva­ korpusis) moswavle. sia. kAdril­i [fr.-ebi. ¥ kavaleriuli da sakava kinoJurnalis k. cadres] – 1. cavalkada] – 1. 1. 2. kavAlkada [fr. deklamatia. cekvisaTvis.] – iaponuri Te­  samxedro-sahaero ZalTa atri. samxedro samsaxurs). TmaneTis pirispir myofi risame Sesaxeb arsebul mo­ ramdenime wyvili. raTi. cabriolet] – xelmZRvaneli k.-233- kav kabriOlet­i [fr. (s). cavalier it. erTad momavali .

(moZv. qalaqgare res­ torani saestrado garTo­ biT (ansambliT). sasacilo). kanonis zo­ gadi muxlebis miyeneba sxvadasxva iuridiuli Sem­ TxvevebisaTvis (kazusebi­ saTvis). caverna gamoq­ vabuli.  donis k.) yalbi an saeWvo debulebis mtkiceba sxva­ dasxva xrikiT.  saqarTveloSi maT yazaxebs eZaxdnen. 2. mosanaTlad mom­ zadebuli morwmune. kazAkebi [rus. romelTaganac dgeboda samxedro nawilebi. cxenosanTa jgufi. k. mefis ruseTSi: erTi ada­ mianis gancalkevebiT da­ samwyvdevi sakani cixe­ simagreSi (Cveulebrivi patimrebisaTvis). kAzino [fr. казаки] – 1. casoar < malai­ uridan kasuvari] – didi zo­ mis morbenali frinveli.  zaporoJieli k. casematta] – 1. casuistiqne < laT. kazEmat­i [fr. binadrobs CrdiloeT avst­ raliaSi da axal gvineaze. kavAtina – [it. Rru. casemate < it. 2.) qanSi gaCenili si­ cariele.) saseirnod gamosu­ li cxenosanTa jgufi (ka­ cebisac da qalebisac).) 1. 2. casino] – samorine. cavatina] – opera­ Si: patara lirikuli aria.kav -234Si an samxedro gemze. maTi STamomavali glexebi. sasamarTlo praqtikaSi: rTuli daxlarTuli saq­ me.  kavalkadasi Scd. kazuQstika [fr. (geol. raime SemTxveva (araCveulebrivi.] – mou­ naTlavi. 2.-ebi. kAverna [laT.-Ta divizia. SemTxveva] – (samarT.) saar­ tilerio cecxlisagan da aviabombebisagan Tavdasa­ cavi nageboba cixesimagre­ . casus] – 1. Zve­ lad ukrainasa da ruseTSi: Tavisufali adamianebi (yo­ fili ymebi) romlebic gaq­ ceuli iyvnen qveynis gana­ piras. ¥ kavalkadis. kazUar­i [fr. Rru] – 1. kAzus­i [laT. casino < it. rome­ lic Cndeba raime organoSi qsovilebis daSlis Se­ degad. kaTakmEvel­i [berZ. casus kazusi. 2. mag: filtvis kaverna tuberkulioziis dros.-ebi. 2. (gadat. (samx.

k.. mRvdeli. meTauris (patriarqis) umaRlesi ti­ tuli.  k.  mr. 3. katharsis ganwmenda] – 1. agreTve somxur­grigori­ anuli eklesiis. umaRles saswavlebelSi: mecnierebis romelime dar­ gis profesor­maswavle­ belTa. kaTolQkos­i _ ix. katheter zon­ di] – samedicino xelsawyo – mili. froidizmSi: fsiqoTerapi­ is erT­erTi meTodi. katholikos sayovelTao. amaRlebuli adgili (specialuri dgami). platoni.  kaToliki. kaTolikisa Scd. kaTolQcizm­i _ qristi­ . kATod­i [berZ. savarZeli] – 1. herakle. kaTEter­i [berZ.-235- kaT kaTalQkos­i [berZ.  zogjer ixmareba kaTolikosi. igi­ vea rac kaTedrali. mecnier muSakTa ga­ erTianeba. romelic SehyavT sxeulis arxebsa da Rrueb­ Si (umTavresad saSarde buStSi) maT gamosarecxad an dasaclelad. kadhedra skami. romelSic RvTismsaxurebas episkoposi asrulebs. kathetos Sveuli] – (maTem. aristotele): esTetikuri gancda `sulis ganwmenda”. romelic kaTolicizms aRiarebs.  kateteri Scd. kaTolikesi. kathodos qveviT svla] – uaryofiTad damux­ tuli eleqtrodi (sapirisp.  kateti Scd. ¥ kaTolikuri. kATedra [berZ. moxsenebebs. Zvel ber­ Znul filosofiaSi (pi­ Tagora.-is sxdoma. kaTArsis­i [berZ. katholikos sa­ yovelTao. kaTalikosi. (ekl. msof­ lio] – saqarTvelos mar­ Tlmadidebeli eklesiis. 2. kaTolikeebi. saidanac kiTxuloben leq­ ciebs.  kaTolikebi Scd. 3.) marTkuTxa samku­ Txedis erT­erTi gverdi. anodi). (wign. 2. romelic meoresTan qmnis marTkuTxeds. msoflio] – pi­ ri.) sulieri ganwmenda.  saavtomobilo transportis k.  katodi Scd. ¥ sakaTedro da kaTedraluri: sakaTedro (kaTedralu- ri) taZari – mTavari eklesia.-is gamge.) eparqiis gamgis (epis­ koposis) Tanamdeboba. kATet­i [berZ. kaTOlike [berZ. k.

¥ kaTolikuri.  k. kakafonuri. kalos kargi. am xis Tesli ­ `kakao­parki”. kAkao [esp. k. gavr­ celebuli sabavSvo saTa­ maSo – optikuri xelsa­ anobis erT­erTi Ziri­ Tadi mimarTuleba (mar­ Tlmadideblobisa da protestancizmTan erTad).  kakafonia. romelic mzaddeba kakaos Teslisgan wyliT an rZiT.  kaiutasi Scd. kakaos Teslis fxvnili. akayuman] – erTgvari niangi (5 m­mde sigrZis).kai -236kakatua] – qoCriani TuTiyuSi erTgvari binadrobs avst­ raliaSi da wynari okeanis kunZulebze. tropikuli mcenare (xe). ¥ kaiutisa. compagnie sazogadoeba] – saerTo sadgomi gemze. binadrobs centralur da samxreT amerikis mdinareebsa da Wa­ obebSi. xma] – mosasmenad arasasi­ amovno Sexameba bgerebisa. kainozOur­i Era [berZ. arakeTilxmovaneba. kajuit kaiuta da fr. kajuit Sved kajuta] – patara oTaxi gemze mgzavrebisaTvis da gemis eki paJis wevrebisaTvis.  k. 2. mosdevs mezo­ zour eras. 3.­s meTaurobs romis papi. kAkadu [germ. kakofOnia [< berZ. kaleidOskop­i [berZ. calembour] – sityvebis TamaSi: emyareba erTgvari bgeriTi Sedge­ nilobis. kaQman­i [esp. kainos da zoç sicocxle] – uaxlesi era dedamiwis geologiur istoriaSi. magram sxvadasxva mniSvnelobis mqone sityvis komikur gamoyenebas. kalAmbur­i [fr. kakauti] – 1. 3­8 m­mde simaRlis. ¥ kakofoniuri. cacao < actek. kakafoniuri Scd. kakophonia < kakos cudi da phōne bgera. musika. lamazi eidos saxe da skopeo vuyureb] – 1. kakadu < malaiuri . kAiut­kompAnia [holand.  Savi k. iyofa mesameul da meoTxeul periodebad (am ukanasknels miekuTvneba Tanamedrove epoqac) kaQuta [holand. noyieri sasmeli. caiman < karib. gamoiyeneba Sokoladis da­ samzadeblad. sadac mgzav­ rebi (samxedro gemze – oficrebi) sadiloben da isveneben. eklesia.

calvasos < ge­ rafiuli – lamaz nawers. 3. 3­isaT­ vis). SveicariaSi da farTod gavrcelda safrangeTSi. kAlibr­i [fr.  k.  k.  iuliusis k.  kedlis k. magidis k. 2. tyviis an Wurvis Sua na­ wilis diametri. calligraphia < kalos kargi da graphō vwer] – lamazad da mkafiod weris xelovneba. romelSic Cans swrafad cvladi feradi simetriuli saxeebi.  kalendrisa. romSi)] – 1. aqvs” – Scd. moxa­ tulobani. ogr. sax. Wurvi.) ambebis. ni­ derlandebSi inglissa da zog sxva qveyanaSi [am sar­ wmunoebis Semqmnelis – Jan kalvinis (Calvin – 1509-1564) saxelis mixedviT. mov­ lenebis swrafi cvla kalEndar­i [laT..  mecadineobis k. .  msxvili k. cecx­ lsasroli iaraRis lulis Rrus diametri.­obiT Scd. kal mcire alkoholiani. weliwadis dReebis aRri­ cxvis sistema..-237wyo – mili. kAl­i – induizmis qalRmerTi. ba – (sp. kalvQnizm­i – erT­erTi pro­ testantuli sarwmunoeba.-is Tofi. maz weras. ta­ bula an wignaki romelSic Tanmimdevrulad aris Ca­ moTvlili weliwadis yve­ la dRe da moyvanilia sa­ intereso cnobebi. calibre] – 1. gadat. sportul SejibrebaTa k. xolo kaligkalvAzos­i [fr.] – vaSlis Rvino. Sivas coli. xels. 2. xeli (naweri). kaligrAfia [berZ. gegma. kalendAruli SejQbre­ ¥ kaligrafiuli.  yalibi am mniS. dReebis da Tveebis mixed­ viT winaswar ganawileba raime saqmianobisa. grigorianuli k.  kaligrafia niSnavs la­  kalendarisa Scd. ¥ kalendaruli (mniS.  saSualo k. (wign. calendarium < calendae (Tvis yoveli pir­ veli dRe Zv. 3) mixedviT warmoebs (gan­  `lamazi kaligrafia sxvavebiT amxanagurisagan). romelic Seiqmna me­16 s. 2..) kalendaris (mniS. kalQgraf­i – kaligrafiis ostati.

gaTboba. oTaxis k. TabaSiris da sxv. calor siTbo da berZ.  kalkuliatori Scd. ukeTesia vixmaroT `Cveulebriv~. calor siTbo] – siTbos raodenobis sazomi erTeuli. saSrobi. kalOria [laT. kalorQfer­i [fr.  k. calque] – 1. calx (calcis) kari] – qimiuri elementi.  kalka Scd. saTbobi. rac saWiroa erTi grami wylis erTi gradusiT gasaTbobad. rac saWiroa er­ Ti kg wylis erTi gradusiT gasaTbobad (udris 1000 mcire kalorias). calor siTbo da fero momaqvs] – sahaero gaTbobis. k. kAlk­i [fr.  koloriferi Scd.  kalkuliacia Scd. movercxlisfro mbzinvare liToni. sakvebi.) sxva enis normebis mixedviT nawarmoebi sityva an gamoTqma.  k. k. roliTac zo­ maven raime sxeulis mier gamoyofil an STanTqmul siTbos raodenobas (kalo­ riebiT). kalkulAtor­i [ing. romelic Sedis kirqvis. ¥ kaloriuli. kAlmar­i [fr.. calmar] _ zRvis moluski Tavfexianebis kla­ sisa. livu). didi kaloria – siTbos is raodenoba. marmarilos. calculator gamomTvleli] – mci­ re zomis magidis an jibis eleqtronuli ga­ momTvleli manqana martivi gamoTvlebisa da programe­ bis Sesasruleblad.  kolorimetri sxvaa (ix. metreo vzomav] – xelsawyo. kalcQum­i [< laT. ¥ kaloriferuli. Se­ madgenlobaSi. ventilaciisa da Srobis sistemebSi: mowyobiloba haeris gasaTbobad. celorifere < laT. kalorQmetr­i [laT. mcire kaloria – siTbos . 2.). calculatio] – saqon­ lis Rirebulebis an fasis gamoangariSeba. kalkulAcia da kalkulQre­ ba – [laT.kal -238is raodenoba.  wylis k. (enaTm.  `rogorc wesi” kalkia rusuli gamoTqmisa: `как правило~. misi xorci iTvleba Zvirfas sakveb produqtad. gamW­ virvale qaRaldi an qso­ vili naxazis piris ga­ dasaRebad (qarT. car­ cis. sinon.

kAmera [laT. ¥ kamariliisa. cakAmbala [rus. qamea. rac – zRvis sarewao brtyeli TaRis qveS aris] – 1. sva­ tomobilis.  kambalasi Scd. nulebisa. vis (qarT. daxuruli sivrce raime meli qvabiTurT. cambis SigniT.-is konservi. – sasaxlis jariskacTa jgufi. aseTi qviT gawyobili bro­ saberi garsi rezinisa. ga­ 2. kombuis] – 1. camera TaRi. manqanis. tyavis burTis anda av­ amokveTili CuqurTma.. gomi specialuri daniS­ ¥ kambalisa. qameo Scd. камбала < fin] mera TaRis yvelaferi. palata < berZ. ¥ kameisa kAma [sanskr.  k. Si. kamarQlia [esp. 2. romelic Tavisi in­ kAmena [laT. romelic ada­ ala foTlebi da msxvili mianebs gulSi esvris yva­ wiTeli an TeTri yvavilebi. qva an niJara. 2. nagebo­ kAmea [fr. melzec reliefurad aris 4. rabis k.  sadezinfeqcio k.  kamariliasi Scd. gemze: Tujis an rkinis Ru­ 3. zogi­ formis Tevzi. camena] – romaul miTologiaSi: mecnierebisa trigebiT gavlenas axdens da xelovnebis mfarveli saxelmwifo saqmeebze pira­ qalRmerTi (kamena gaigive­ di gamorCenis mizniT. camarilla < ca¥ kameliisa. vilis isrebs. ro­  mtversasruti k. sakani). romelsac erT dawesebulebaSi: sad­ Tvali cal mxares aqvs. cixeSi: oTaxi patimarTaT­ gemis samzareulo. bulia berZnul muzasTan). da misT.] – induizmis pan­ . oTaxi. saxelidan] – marad­ viSnus da laqSmis Svili: mwvane dekoratiuli mce­ warmodgenili hyavT ymaw­ nare. broSSi.. it. bargis Sesanaxi k. monarqis kari]  kameliasi Scd. velosi pedis men beWedSi.  avtomobilis k. camelia < kreb. aqvs tyaviseburi pri­ vilis saxiT. xelsawyos. meo] – 1. sinon.-239- kam  kameasi. cameo. am mcenaris yvavili. TeonSi: siyvarulis RmerTi. saltis SigniT. < sak. kamElia [fr. mera darbazi. kAmbuz­i [holand.

cameriste it. TviT fotografiul. matyli. k. kamikaze RvTis qari] – 1. iyeneben musikaluri sakra­ vis awyobis.-is fabrika. kammwolle] – daCeCili matyli wminda Salis qsovilebis dasam­ zadeblad. kamer­iunkerze meti.  zogjer bargis Sesanax kameras `sakans” uwodeben. camisole] – 1.  kamergeri. iaponeli mfrinavi TviTmkvleli. `sakani” mxolod cixis kameras hqvia. 3. camerista < camera oTaxi] – Tavadaznaurul­burJuazi­ ul yofacxovrebaSi: qal­ batonis xelze mosamsaxure qali (qarT. cammerherr] – revoluciamder ruseTsa da zog sxva monarqiul saxelmwifoSi: erT­erTi wodebuleba samefo karze. camerton] – foladis drekadi orTiTa xelsawyo (Canglis msgavsi).  k. kAmvol­i [germ. viwro wrisaTvis gankuTvnili. foto – an kinoaparatis (te­ leaparatis) SigniTa nawili. pirfareSi). kinomatografiul an sate­ levizio aparati. moaxle. kamErher­i [germ. kAmzol­i [fr. mcirericxovani msmenele­ bisaTvis. poezia. momRerali. camera oTaxi] – 1. kamerdQner­i [germ. kamErist­i [fr. rac Scd. orkestri. aseTi nawarmoebis. kamQkaZe [iap. romelic magar sxeulze dartymisas gamoscems gar­ kveuli simaRlis bgeras. k. kamEruli [< laT. musika. kamerReri Scd.kam -240nime SesrulebisaTvis gan­ kuTvnili. romelic TviTmfrinavTan erTad iRu­ 5.  k. ic­ vamdnen rogorc Jilets. 2. aseTi musikis Semsrulebeli. 2.  maud – k. sinon. romelSic ideba firfita an firi. Cveulebriv usaxelo.  k. xelze mosamsaxure mamakaci. kamErton­i [germ. ¥ kamvoluri. mamakacis Zveleburi samosi. kammerdiner] – aznaurul­burJuazi­ ul yofa­cxovrebaSi: bato­ nis piradi msaxuri. cxovreba.. agreTve gundis mier simReris Sesrulebis dros.  kameristka Scd. dolis monawilis (Jokeis) zeda Casacmeli. erTi an ramde­ .  k.

canalis mili. mdinareebis da tbebis dasakavSireblad (qarT. xelovnuri kalapoti zRvebis. romelic mimdina­ reobs garkveul periodSi raime mniSvnelovani amoca­ nis Sesasruleblad. ise. ¥ kampaniuri (mniS. camouflage Se­ niRbva] – (samx. < it. 2. 1­isaT­ vis).  kompania sxvaa (ix. milebi. kandQdat­i [laT. kampAnia [fr. arxi).) SeniRbvis erT­erTi saxe qvemexebis. kAmin­i [germ. qseli.) TavzexelaRebuli kaci.  qalaqis k.) saerTo strategiuli mizniT gaerTianebuli sao­ mar operaciaTa erTobli­ oba. kaminos kera.  mdinaris k. 3.  ruseT-iaponiis k. kampagna mindori. s. (samx. k.  kamufliaJi. ¥ sakanalizacio.  saarCevno k.. s Wa. kampagne laS­ qroba. zolebiT da misT..  s. komufl[i]- kan aJi Scd. (gadat. candelabre] – didi Sandali ramdenime sanTlis (an eleqtronaTu­ ris) Casamagreblad. romelic iseT qmede­ bas (saqciels) sCadis si­ cocxlis riskTan rom aris dakavSirebuli. (gadat. kandQlabr­i [fr. ro­ gorc Tovli (Zvel romSi saxelmwifo Tanamdebobis maZiebeli TeTr togas icvamda)] – piri. 2.  satelevizio k. sinon. muSaoba.).mowyobiloba informaciis gadasacemad.-is gamoyeneba.Ra­ ri] – 1. nava­ . brZolis veli] – 1. zamTris k.  kandeliabri Scd. kamin < berZ. 2.  muSaobis k. kavSiris xazi. kamUflaJ­i [fr. candidatus visac TeTri tansacmeli acvia < candidus TeTri.). omi. canalisation] – miwisqveSa arxebisa da mi­ lebis sistema.-241peboda me­2 msoflio omSi.  k. rome­ lic dasaxelebulia. dafarva laqebiT.) raimes miRwevis gza. wesi. kanalizAcia [fr. tankebis. Senobebis da sxv. Tesvis k. romlis sa­ SualebiTac gaedineba Txe­ vadi sibinZure da Camdinare wylebi. keria] – buxari. rom gaZneldes maTi cnoba. kAnal­i [< laT.-is qseli. TviTmfrinavebis. (ist.

. kaci­ Wamioba. ve­ luri. kongresis wevrobis k. ¥ sakandidato. staJi. ¥ kanistrisa  kanistrasi Scd. (gadat. canonniere < canon zarbazani. sakravebis xemze gasasmelad. kanQfol­i [berZ. kAnkel­i – taZris nawili. canoe < samxreT amerikis indielTa enidan] – mokleniCbiani sportuli navi erTgvari. canon mili] – Rrma da viwro xeoba. warmoebaSi. iyeneben laqebis. kanQon­i [esp.kan -242Raldis. colophonia chetine kolofonis fisi (kolofoni qalaqi mcire aziaSi)] – moyviTalo – wi­ Teli miwisebri nivTie­ reba. kAnon­i [berZ.  parlamentis wevrobis k.) sisxlismsmeli adamiani. miyola. sadme misaRebad da sxva. debuleba. kanOner­i [fr. tradiciuli saerTodmiRebuli (sayo­ velTaod miRebuli) wesi. kanon wesi. ¥ kanonadisa.  k. patara samxedro xomaldi erTgvari.  kanoisa Scd. kanQbal­i [fr. canister] – ben­ zinis an sxva siTxeebis gadasatani WurWeli. Cveuleba an wesi raudebia raime Tanamdeboba­ ze asarCevad. canonade < canon zarbazani.  kanonadasi Scd.  kanonerka Scd.-is midevna. agreT­ ve violinos da misT. kandidAtura – visime uf­ leba an SesaZlebloba iyos risame kandidati (mniS. qvemexi] – ramdenime qvemexis xSiri srola. ¥ kanoesi. qa­ . s. dasaniSnad. canibal] – (wign) kaciWamia.-is dasaxeleba. (gadat. sxv. 2. kAnistra [ing. qvemexi] – momcro. miwe­ riloba] – 1. kanibAlizm­i (wign) 1. barbarosi.  s. romelSic cal muxlze dgebian da ise usvamen niCbebs. literatura.) mxecoba.  dawesebuli k. dogmati. 2. rome­ lic hermetulad (mWidrod) ixureba. barba­ rosoba. canibale < esp. saafTiaqro da zog sxv. kanOnada [fr. 1). rCilvis dros. kAnoe [ing. 2.  agreTve ixmareba kolofoni.

 institutis k.. 3.) arCevnebi.  qudis k. rome­ lic Sedis Sveicariis res­ publikis SemadgenlobaSi.  konfeti sxvaa (ix. cantor mgalo­ beli. Sarvali.) soflis sammarTvelo. safrangeTsa da belgiaSi: qveynis administraciul­ teritoriuli erTeuli. (s. 2. 2. kAntata [it. 3. saeklesio kanonad damtkiceba.  Sokoladis k.  kantatasi Scd. sinagogaSi: mTavari mga­ lobeli. protestantul eklesiaSi: gundis lotbari da mas­ wavlebeli. 2. guliani k.  k. ka­ Tolikur eklesiaSi: gun­ dis mgalobeli 2. kanonizAcia da kanonQzeba [germ. dawerili ra­ ime Temaze an siuJetze.). qsovilis viwro zoli. 2. wignis ydaze. (Zv. ¥ sakancelario da kance- . didi sa­ zeimo xasiaTis vokalur musikaluri nawarmoebi so­ listebis. kancelAria [laT. gundisa da or­ kestrisaTvis. eklesiis mier wmindanad visime Seracxva. kAnton­i [fr. romelic ganagebs saqmis warmoebas. ¥ kantonaluri. kAntor­i [laT. k (s. 2. Zveleburi lirikuli leq­ si. cantare simRera] – 1. agreTve orga­ nisti. ¥ kantiani. raime masalis zoli.) xelisufleba.  eklesiis k. marTlmadideblebSi: gun­ duri galoba romelime wmindanis pativsacemad. kanonisieren < berZ. dawesebulebis ganyo­ fileba. tansacmlis kideze movlebuli an na­ kerSi Cayolebuli. TiToeuli mxare.  kamfeti Scd.-243romelic eklesiisgan aris dawesebuli.  k. kAnfet­i [it. momRerali] – 1. Se­ movlebuli risme kideze. dakanoneba kAnt­i [germ. kante] – 1. cancellaria] – 1. kanon kanoni] 1. sakantono  k. raime sazeimo SemTxvevis gamoa dawerili. canton olqi < kan provans canton kuTxe] – 1. kantata < laT. ¥ kantatisa. canfetto] – sakon­ ditro nawarmi – sxvadasxva formis kvebis produqtis saxiT damzadebuli tkbi­ leuli.

Tvalyurs adev­ nebs wesrigs da sxv. s.  kapelmaistrisa.  saqarTvelos saxelmwifo k. iyeneben fa­ ifuris. warmoebaSi. kapelmaQster­i [germ. kapQtal­i [laT. sawarmoo urTierTobani. kApela [it. sistema. 3. 2. zog sa­ xelmwifoSi: wodebuleba.] – TeTri cecx­ lgamZle Tixa. mTavari] – 1. 2. kapillaris bew­ visa] – uwvrilesi sisxl­ ZarRvi. capella samlocvelo. saeklesio momReralTa gundi. kaOlin­i [Cin. kapelmeisteri Scd.  kapelasi Scd. egvteri] – 1.) kaTolikeTa sam­ locvelo. 2. nivTebi. ingl.kan -244to darbazSi momuSave. cancellarius] – 1. kapitAlist­i – kapitalizmis laruli. (k. kapQlar­i [laT. yidis programebs. kapElan­i [laT. qaRaldis da sxv. (saub. Rirebu­ leba.  s. ¥ kapelmaisterisa. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: samlocvelos mRvdeli. samuSao.) fulis mniSvnelo­ vani raodenoba. wre.  kapiliari Scd. kapelldiener] – TeatrSi an sakoncer­ . capellanus] – 1. capella < laT.. 2. romelic qmnis zed­ met Rirebulebas. ro­ melic mayurebels Tavis adgils uCvenebs.  samrewvelo k.  warmoebis k. momReralTa gundi.. zog qveyanaSi: armiis mRvdeli. sazoga­ doebriv­ekonomikuri wyo­ bileba. ¥ kapitalisturi. kopellmeister] – samxedro sasu­ liero orkestris diriJo­ ri. agreTve samrek­ los mRvdlis TanaSemwe. k. romlis drosac warmoebis saSu­ alebani SeiZleba ekuTvno­ des kerZo pirs. kanzler < laT. kapeldQner­i [germ. (arqit.) mimowera. finansuri k. romelsac akuTvneben umaR­ lesi Tanamdebobis pirebs.. germaniaSi 1871 wlidan premier­ministri. kAncler­i [germ. s. kapitAlizm­i – politi­ kur­ekonomikuri. am wodebulebebis mqone piri. ¥ kapelisa. capitalis fr.

 k. capito- lium] – 1. 1) mflobeli. kapQtel­i [laT. kapitUlant­i – piri. oficris wodeba. ¥ kapitnisa. capitulieren] – 1. ¥ kapitulanturi. caput (capitis) Tavi] – 1. 2. safuZvliani. capitulatio] da kapitulQreba [germ. romSi: erT­erTi goraki. kapQtan­i [fr. nageboba. kapitalis (mniS. ro­ melSic zevidan Casacmels (paltos. kapitAluri rEmonti – sruli remonti romelic exeba Senobis.. k.. sawvimars.  k.  kapitulianti.romelsac eyrdnoba saxuravi (gada­ xurva)..  usityvo k. remonti. Tavi.  avtomobilis k. rusi uf­ rosi leitenantis momdev­ no. 2. ara msubuqi. Senoba.  kapitanisa Scd..-245warmomadgeneli. 2. didad mniSvnelovani.nagebobisa).  Soreul naosnobis k. rome­ lic kapitulacias axdens an mxars uWers raimes. capuchon < cappa qudi] – Tavsaburavi. 2. saomari moq­ medebis Sewyveta da Tavis aRiareba damarcxebulad. kapitAluri (mzidi) kede­ li – ZiriTadi kedeli (Se­ nobis. gundisTavi).  k. wyalqveSa navis k. k. kapitulAcia [laT. mosas­ . Senoba vaSingtonSi. Zvelad am gorakze moTavsebuli iyo iupiteris. naSromi. armiis k. kap kapitolQum­i [laT. Carxisa da sxva ZiriTad nawilebs.. ro­ melSic sxdomebs marTavs aSS­is kongresi. gadat. capitalis] – 1.) ko­ lonis zeda nawili. mu­ zeumebi da sxv. capitellum pa­ tara Tavi] – (arqit. TavianTi poziciebis daTmoba. (wign.  fexburTelTa gundis k. kapitulianturi Scd.) gundis meTauri (qarT.-is boga. k. (sport. minervas da iunonas taZari (SemdegSi TviT am taZars ewoda kapi­ toliumi). romelzedac aSe­ nebulia sasaxleebi.-is TanaSemwe. politika. 3. capitaine < laT.  kapitiulacia Scd. cixis k.) ukan daxeva siZneleTa winaSe. gemis ufrosi meTauri. fendamentu­ ri. kapiUSon­i [fr. sinon. kapitAlur­i [laT.

kapUcin­i [it. caravella. caprice] – axi­ rebuli survili. capriccio] – vir­ tuozuli musikaluri piesa Tavisufali formisa.  kapiSoni. ¥ karavelisa. kApsula [< laT. karAbin­i [fr. caramel] – ma­ gari kanfeti erTgvari. 2. specialuri garsi Txevadi an fxvnilisebri wamlebisaTvis.  karavelasi Scd. TviTmfrinavis k.. kapiSoniani Scd. karAmbol­i [fr. amerikuli maimuni er­ Tgvari. yarabini. kApral­i [fr. yarabina Scd.  kristefore kolumbis k. labada.  avtomobilis k. capote] – asaxdeli saxuravi. capral] – zogi qveynis armiaSi: umcrosi meTauri. germetuli kabina kosmo­ navtebis dasaSvebad. karAvela [it. sxvadasxva meqa­ nizmisa. aseTi boWkos qsovili. carambole] _ biliardis wiTeli burTi.  k.”. qurTuks.kap -246- xams. carabela < berZ karabos ge­ mi] – Sua saukuneebSi: 3­4­ anZiani ialqniani gemi. carabinier it. kApot­i [fr. karabQner­i [fr. carabiniere] – italiaSi: Jan­ darmi. kApriz­i [fr. Cve­ ulebriv guliani. kApriCo [it.  karabina. ro­ melic gavrcelebuli iyo xmelTaSua zRvis qveyneb­ Si. cappuccino < cappuccio kapiuSoni] – 1. caprice] – (mus. romlisTvis damaxasia­ Tebelia wveris tareba da kapiuSoniani kaba.) aqvs mikere­ buli an mibmuli sayeloze ukana mxridan. Wirveuloba. .  k. ¥ kapiuSoniani. kApron­i – xelovnuri boWko. carabine] – mok­ leluliani msubuqi SaS­ xana erTgvari.  Caikovskis `italiuri k. ucnauri aCemeba. karAmel­i [fr.” rimski-korsakovis `espanuri k.. romelsac Tavze grZeli Tma aqvs kapuSoni­ viT.. kApris­i [fr. capsula patara yuTi] – 1.) igivea rac kapriCo. caravelle esp. 2.  kapriCio dasaSvebia.-is Zafi. franciskanelTa ordenis erT­erTi ganStoebis wev­ ri.

sinon. iye­ neben rezinis warmoebaSi. kAfel­i [rus. sinon. quarantaine kAtren­i [fr. drekadi niv­ Tiereba. katçchçsis darigeba.)  sabuqsiro k. k..  axalgazrduli k. katexQzis­i [< berZ. cautter] – patara gemi erTgvari (qarT. autaneli (Sroma. iyeneben ked­ lebis mosapirkeTeblad.-idan gaqceva. katarRa < berZ.-is momRerali. sva­ men Cais.. cautchiuc < perus indielTa enidan. katergon gale­ ra] – patimroba. kafeSAntan­i [fr.-ebi.sadac msa­ xiobebi asruleben msubuqi xasiaTis simRerebsa da cekvebs. cafeteria] – kafe erTgvari.  k.  k. kAfe [fr. Semecneba] – qristianuli RvTismety­ velebis mokle gadmocema kiTxva­pasuxis saxiT. katOrRuli – Zalian mZime. (qarT. saxanZro k. cafe] – patara resto­ rani. cxovrebis muSaobis piro­ bebi). kAter­i [ing.) gaZlierebul dacviTi TamaSi italiur fexburTSi. taepiani leqsi. kafetEria [ing. catenaccio ur­ duli] – (sp. sadac Cveulebri­ vi TviTmomsaxurebaa. sadac sauzmoben. Sorenkeci).. esp. sazRvao k. oTxi pwka­ redisgan Semdgari leqsis strofi. yavas da sxv. cafe chantanet `momRerali kafe”] – res­ torani estradiT. gadamdebi sneuleba daavadebulTa da maTTan axlos myof pirTa droebiTi izolacia epide­ miuri daavadebis gavrce­ lebis Tavidan asacileb­ lad. romlis kargi piri moWiqulia. кафель < germ.  nostradamusis k. katEnaCo [it. ¥ kafesi. kAtorRa [berZ. romelsac iReben zogierTi tropikuli mce­ naris rZiseburi wvenisgan an amzadeben xelovnurad.-247- kaf karAntin­i [< fr. . caucho] – elastiuri. aseTi patimrebis adgili. quatrain] – oTx­ ormoci (dRe)] – 1. rasac Tan axlavs gadasaxleba da mZi­ me iZulebiTi muSaoba gan­ sakuTrebiT mkacr pirobebSi. kachel] – gamomwvari Tixis fila. satorpedo k.-Si gagzavna. kaUCuk­i [ing. cxovreba.

simRerebi. kAqtus­i [laT.  ketebi Scd. Kegelbahn] – keglis saTamaSod mowyo­ bili spiraluri sadgomi an ficarnagi. ¥ kedrisa. kAfsul­i [laT. cactus < berZ. saTa­ maSo erTgvari – boTlis moyvanilobis xis figurebi. capsule patara kolofi] – Jelatinis an saxameblis bude romelSic erT jero­ baze dasalevi wamalia mo­ Tavsebuli.  kedarisa.-ebis gawyoba. sinon.  kaktusi Scd. yelsaxvevi). kAStan­i [laT. Caesar (iulius keisris sa­ xelidan)] – Zveli romis imperatoris tituli. feri. kASne [fr. romlebsac awyoben mwkri­ vad da garkveuli manZi­ lidan xisave burTiT cdi­ loben maT waqcevas.  k. keisrisa. keQsar­i [berZ. kaSni Scd. 2. Kedros] – wiwvo­ vani xe fiWvisebrTa oja­ xis. ¥ wablisa. TviT es TamaSi. romelsac aqvs sqeli xor­ covani Reroebi da maTze eklebi (foTlebis nac­ vlad). Cache-nez < cacher damalva da nez cxviri] – yelze Semosaxvevi qsovili (qarT. kaktos] – tropikuli mcenare. kEgl­i [germ.  libanis k. kaSAlot­i [fr.  k. Kegel] – 1.kaf -248- ¥ kafeSantanuri. k. sakeisro gakveTa – (medic. ¥ sakeisro. Kaisar < laT. kedri Scd. cachalotte didTaviani Tevzi] – zRvis ZuZumwovari kbi­ lebiani cxoveli veSapebis qverazmisa (razmisa). ¥ kaSnesi. wablisferi.-is waqceva.  keisarisa Scd. ag­ reTve am xis nayofi. kapsula. kEdar­i [berZ. kegElban­i [germ. kEdebi – rbil rezinisZiriani sportuli fexsacmeli er­ Tgvari.  kafsula.) muclisa da saSvilosnos gakveTa bavSvis amosayvanad. capsula fr. Cacholot < port. kapsuli Scd. kedi.  w. rodesac SeuZlebelia mSo­ . Castanea wabli] – xe wifelis ojaxisa.  Tbili k.  sasaqmebeli k.  kaSnisa.  mx.

Camping] – av­  k. (astr. dadis naxto­  k. formis qudi erTgvari oficianti restoranSi. fitoturistebisaTvis mowyo­ lebi. qarxana. britaneTis.) das xv. vaza. Crd. kEpi [fr. agreTve.) cis samxreT naxe­ raciis Sedegad]. wnevis mkveTri cvlilebiT kEntavr­i [berZ.) daavadeba. bermonazvnis sacxovrebeli oTaxi monasterSi. xidis Tosani ZuZumwovari.. mebiT (kenguru avstraliel kesonuri daavadeba – (me­ aborigenTa enaze niSnavs dic. ro­ burjebis amosayvanad). Tanamedrove kunZulebis. neobis xelovneba. meTu­ namedrove safrangeTis. kEmping­i [ing.) gamomwvari Tixis vianebiT. keramikos Ti­ Cvens eramde pirveli aTas­ xisa] – 1. (emarTebaT wyalqveS momu­ berZnul miTologiaSi: ar­ . bili banaki. caisson] – wyal­ tumro. k. 1­saTvis) Scd. mamakacis saCixiani. Kallner] – germa­ qudi. romelsac aqvs cxenis tani da adamianis gulmker­ romis imperatori iulius di da Tavi.lud­ (safrangeTis armiaSi). Sveicariis. varsferos Tanavarskvla­ kElia [laT. ¥ keramikuli. nakeTobani espaneTis. melsac wina fexebi ukanaze ¥ kesonuri. romlebic saxlobdnen kerAmika [berZ.  kepka (mniS.. kangaroo < avst­ melsac iyeneben wyalqveSa ral. xanaSi da sxv.. (kreb. kepi] – 1. ro­ kEnguru [ing. belgiis (mog­ 2. kentauros] – 1. kEltebi – indoevropuli to­ mebi. `me gamowveulia atmosferuli Tqveni ar mesmis~).  antikuri k. mokle aqvs. niasa da zog sxva qveyanaSi: 2. winafriani rbili kElneri [ger. teri­ qarTuli k.] – avstraliuri Can­ samuSaoebisTvis (mag. romelic `me Tqven ver gagigeT~. keisari daibada aseTi ope­ 2. toriebze.-249- kes biaroba [legendis mixedviT seba. sadgomi. gamomwvari Tixis wleulis dasawyisSi Ta­ nakeTobaTa warmoeba. sas­ kEson­i [fr. SeuRwevi didi kamera. samuSaoebi. Cella oTaxi] – vedi. k.

romlebic binadroben tropikul da Tbil zRvebSi. kEtCup­i [ing. romelic oTx weliwadSi erTxel ewyoba (Sdr. ro­ melic Seicavs ucnobs meo­ re xarisxSi. kvazErebi [ing. kEqs­i [ing.  sami ayvanili k. kvAdrat­i [laT. romelic miiReba ricxvis Tavis Tav­ ze gamravlebiT. kvadratuli gantoleba – algebraSi: gantoleba. 2. rom­ lis Tavis Tavze gamrav­ lebisas miviRebT mocemul ricxvs.  kvadrigasi Scd.) farTobis sidide kvadratuli erTeulebiT gamosaxuli. 1­Tvis).  kvadratiuli Scd. quasistellar radiosource kvazivarskvlavuri radi­ owyaro] – metismetad So­ reuli kosmosuri obieqtebi. Cveulebriv qiS­ miSCarTuli. romelSic erT mwkri­ vad abamdnen oTx cxens da romelsac meetle dgomela marTavda. ¥ kvadragisa. kosmonavtebs). quadratura] – (maTem. 3.  k. magida.-Si.  oTaxis k. kvAdriga [laT. quadrinnale (mdedr. Se­ mokl. cuadrilla] – koridis (xarebis brZola) monawileTa parade. k. kephale Tavi] – Tevzebis ojaxi. . kvadratuli fesvi (mocemu­ li ricxvisa) ricxvi. romelic ors udris. ocdaxuTia. (maTem. ityvian saerTod gadawyvetil rameze. figura. quazer mx.) xarisxis maCvenebeli. ¥ kvadratuli (mniS. kvadrAtura [laT. wris kvadratura – 1.) oTxwliani] – sa­ erTaSoriso gamofena an festivali..ket -250kvadratuli frCxilebi – kuTxovani frCxilebi [ ]. ketchup] – to­ matis sawebeli. tolgverdiani sworkuTxedi. Saveebs. bienale. gadat. quadrates oTx­ kuTxedi] – 1. kvadriEnale [< fr.  xuTis k. quadriga] – an­ tikur qveynebSi: orTvala etli. kvadratuli sazomi – far­ Tobis sazomi erTeuli.] – erbo­ zelili tkbili namcxvari erTgvari. wris gadaqceva toldid kvadra­ tad (gadauwyveteli amo­ cana). kvadrQlia [esp. (maTem. trienale). 2. kEfal­i [berZ.  keksi Scd.) namravli. cakes (mr.

 qvanti.  pirveli k. quartetto < quartos meoTxe] – 1. quantitas (quantitatis) raodenoba] – (wign. qvanturi Scd.) Tvisebrivi (ix. kvArtet­i [it. k. sagnis an movlenis gansazRvra misi Tvisebebis.  kvalifikaciuri Scd.  k. ag­ reTve kvalitatiuri). meTodi. (ianvari. quantum ramdeni] – raime energies umciresi raodenoba.  kvantitaturi.  k. musikaluri . qualitas (qualitatis) Tviseba] – (wign.-251romlebic warmoadgenen mZlavr radio­ da optikuri gamosxivebis wyaroebs.  kvalitaturi Scd. ¥ kvalificiuri. romelic daibada TeTrkanianisa da metisis qorwinebis Sedegad. sinaTlis kvanti – igivea. sakvalifikacio. k.  kvartalisa. kvArtal­i [germ. qualitas Tve. angariSi. aR­ moCenilia 1960­1967 wleb­ Si. ag­ reTve kvantitatiuri). muSaki  s. Teoria. Tbilisis nucubiZis platos k. kvantitatQuri [< laT. meqanika. quartus meoTxe] – 1. cuartenor < cuarto meoTxe nawili] – ada­ miani. kvAnt­i [laT.sobrioba da facic vakeTeb] – 1. 1­isaT­ vis). qalaqis didi masivis uba­ ni.  k.  q. kvartEron­i [esp. 3. risame saqmianobisaTvis. 2. kva ¥ kvanturi. 2. profesiisaTvis visime mom­ zadebis xarisxi. quartal < laT. kadrebi.  k. rac fotoni. Taviseburebebis mixedviT. qvantitatiuri Scd. kvalitatQuri [< laT. quaker] – wevri inglissa da aSS­Si gavr­ celebuli erT­erTi qris­ tianuli seqtisa. Teber­ vali.) raodenobiTi (ix. we­ liwadis meoTxedi (sami Tve). kvAker­i [ing. marti). komisia. romelic moqceulia oTx gadamkveT quCas Soris.  k.  kvartlisa Scd. qalaqis nawili. Sefaseba daxasiaTeba (am mniSvnelobiT ixmareba ag­ reTve kvalificireba). kvalifikAcia [laT. ¥ kvartaluri (mniS. meTodi.

kiuris. klaviAtura [germ. akordeonis k.  saqarTvelos saxelmwifo k.kva -25220 ss. musikaluri nawarmoebi aseTi ansamblisaTvis. kvarcis lampa – eleqtruli lampa.  s. klaviSebian sakravTa sa­ erTo saxelwodeba. cuvette menji. me­19­ . romelSic oTxi Semsrulebelia. kQqs­i [ing. clavis gasaRebi] – klaviSebis sistema. kudi] – gzis orive mxares gayvanili ru. sa­ beWdi manqanisa da sxv. operisa da misT. 2. cure] – safrangeTisa da zog sxva qveyanaSi: ka­ Tolikuri eklesiis sam­ reklo mRvdeli.  qvarci Scd. romelze TiTis daWeriTac amoZravdeba meqanizmis ber­ ketebi (fortepianosi. romelsac aqvs kvar­ cis milaki. irlandielebsa ansambli.  fortepianos k. 2. klavir] – 1. kicks (mr. klavEsin­i [fr. ¥ sakvarteto. klawisz < laT. kiUvet­i [fr.  k.-ebi. kvEreqs­i – mokle locvebis wyeba marTlmadideblur RvTismsaxurebis dros. sa­ orkestro piesis.)] – bili­ ardSi: mocaruli dartyma. ¥ kiurim. klAviS­i [polon.-ebi. kQure [fr. kvArc­i [germ.. piesa. fortepianos winamorbedi.  klaviaturasi Scd.  kiuresi. gadaReba forte­ pianosTvis. soliciumis orJangi.)  roialis TeTri da Savi k. sabeWdi manqanis k.) – gvaris mixedviT]. clavis gasaRebi] – firfita. quarz] – ufero minerali. clavecin] – Zveleburi simebian­klavi­ Sebiani musikaluri sakravi. gadamrTveli. klaviatur < laT. k. klAn­i [kelt. kQuri – radioaqtiurobis sazomi erTeuli [frangi qimikosebis col­qmar pier da mari kiurebis (curie. klAvir­i [germ. gamoscems ult­ raiisfer sxivebs.  kiurs Scd.  kiurisa Scd.  beThovenis simebiani k. iyeneben medicinaSi das xv. ¥ klaviSebiani. yvelaze gavr­ celebuli dedamiwis qerqSi. sakravebi. ¥ klaviaturisa. clan] – Sotlan­ dielebSi.

7. maTematikaSi: ricxvis sami mezobeli Tanrigis erTob­ lioba.. daukra”.  kliaseri Scd. 5.  s. oTaxi. keltur tomebSi. samedicino oTaxi skola­ Si. 6. warmoad­ gens boloSi odnav gafar­ Toebul mils.  TamaSis k.  me-2 k. klArnet­i [fr. 1­Tvis). risame xarisxi.-is vagoni. ro­ melsac wlis ganmavlobaSi saerTo saswavlo programa aqvs. (mag. 8. pirveli k.-is kaiuta. 2. classis Tanrigi] – 1.-ze damkvreli” Scd.  maswavlebeli k.  pirvel k.  meaTe k.-s ukravs”.-Si Sevida. moswavleTa jgufi. literaturis. maRali k. s. romelsac aqvs sarqvelTa sistema. winaaRmdegobani. klasQkos­i [< laT.  ZuZunwovarTa k. saerTo interesebis mqone didi sazogadoebrivi jgu­ fi.  `k. 4. 3. mcenareTa da cxovelTa klasifikaciis msxvili er­ Teuli.  `k. klasifi­ kacia. classeur saqa­ Ralde] – sakoleqcio mar­ kebis Casawyobi albomi. 3­isaTvis).-ss Seadgenen erTeulebi. ¥ klasobrivi (mniS. klAsika – literaturisa da xelovnebis klasikuri sa­ nimuSo nawarmoebTa erTob­ lioba. samxatvro saswavlebelSi)  fortepianos k. gansxvavebuli mowyo­ bilobisa da fasis mixed­ viT. davaleba. fexbur­ TSi). `k. aTeulebi da aseulebi. gemis kaiutis (agreTve matareblis vagonis) ti­ kla pi.  pirveli k. erTnari damokidebuleba.-is Soferi (mZRoli).-253da sxv. ferweris k. . 2.  me-20 s.-is qarTuli k. klAser­i [fr. romelsac aerTianebs sawarmoo saSualebebTan.-is fexburTeli. classicus pirveli klasis] – xe­ lovnebis.-is moswavle. saklaso (mniS. 9. mecnierebis didi moRvawe. gvari. momzadebis done. klAs­i [laT.  muSaTa k. gvarovnuli Temi. moswavleTa jgufi (kon­ servatoriaSi.  k. clarinette] – xis Casaberi sakravi. done.

aparaturasTan da eleqtro manqanebTan. filologia. Tanri­ gebad dayofa.ebi. cne­ bebis) ganmasxvavebel ni­ San­TvisebaTa mixedviT klasebad. romelic cdilobs gaaZli­ eros eklesiis roli. klasQcizm­i [germ. klasikosis. Zveli berZnuli da laTinuri enebisa da antikur literaturasTan dakavSirebuli. jgufebad. SesaniSnavi. clericus] _ klerikalizmis mimdevari sasuliero piri. magaliTi.ti pobrivi. partia. ganaTleba.  k. srulyofili.mom­ Weri] – specialuri momWeri sadenis misaerTeblad an misamagreblad xelsawyo­ ebTan. 3. kleptomAnia [berZ. claustrum daxuruli saTavsi . klasifikAcia da klasi­ ficQreba [laT. phobos SiSi] – daxurul SenobaSi marto yofnis akviatebuli SiSi. klasikosebis mier Seqmnili.­is dasawyisSi: mimarTuleba xelovnebaSi. klepto vi­ parav da mania miswrafeba. klemme giragi. nawarmoebi. Zvel berZenTa da roma­ elTa damaxasiaTebeli. vinmesaTvis an ramesaTvis damaxasiaTebeli. 2. saukeTeso.  k. sanimuSo. k.  k. motociklis da misT. classis Tanrigi da facic vakeTeb] – sagnebis (movlenebis. clerk ga­ damweri. klassizismus] – me­18 s. klErk­i [fr.  k. klaxon] – avto­ mobilis. mwerali < clericus  qarTuli literaturis k. klEma [germ. klerikAlizm­i [< laT. literatura. clerc ing. sa­ zogadoebis politikur da kulturul cxovrebaSi. klasQkur­i – 1. sigiJe] – gadaulaxavi avad­ myofuri midrekileba qur­ dobisadmi. ¥ klerikaluri. clericalis saeklesio] – po­ litikuri mimarTuleba. romlisTvisac damaxasiaTebelia antikuri nimuSebisadmi mibaZva. klaustrofObia [laT. an­ tikuri. rac gamowveu­ lia zogierTi fsiqikuri daavadebiT.kla -254da berZ.­Si da me­19 s. k. meqanikuri sasignalo sayviri. klerQkal­i [< laT. klAqson­i [ing.

klientebi. si­ non. gamokvleva. klinQcist­i – eqimi.  zomieri k. klima (klimatos)] – ama Tu im adgilas mete­ oroligiur pirobaTa er­ Toblioba. klimaqsi. kliEntura – klientTa er­ Toblioba. mkurnaloba.-ebi. rodesac qreba sasqeso jirkvlebis moqmedeba (Cve­ ulebriv 45­54 wlis asakSi). k.  k. sadac mkurnalobasTan er­ Tad warmoebs samecniero da saswavlo muSaoba. klimax] – (me­ dic. sadme mimsvleli (moZv. clinch] – (sp. hava da logos moZRvreba] – mec­ niereba.) kriv­ Si: wesis darRveva erTgvari mowinaaRmdegis xelebis daWera an mis sxeulze Se­ moWdoba. ¥ klienturisa. piri. klQmat­i [berZ. Tbili k. romelic klimats.-255sasuliero piri] – 1. cliens (clientis)] 1. k. 2. belgiasa da ho­ landiaSi: saqmis mwarmo­ ebeli. mudmivi k.) ix. klimakter kibis safexuri] – gar­ damavali periodi qalis sicocxleSi mowifulobis asakidan xandazmulobisaken.  k. myidveli.. klQent­i [laT. havas Seiswavlis.SemkveTi. klQnC­i [ing. staJiori. piri. mTis k. romlis saqmesac ad­ vokati an notariusi awar­ moebs. klimaqtoriumi. klimatololOgia [berZ. ¥ klinikuri. pirobebi. saf­ rangeTSi. klimaqterQum­i [< berZ. havai.  maRaziis k. saparikmaxeros k. rome­ lic klinikaSi muSaobs da mkurnalobasTan erTad awarmoebs mecnierul kvle­ vas. romelsac emsa­ xurebian. kli klima (klimatos) klimati. ¥ klimaturi.-ebi. inglissa da aSS­Si mo­ samsaxure savaWro­samrew­ velo sawarmoSi. klQmaqs­i [berZ. .  bankis k.  klienturasi Scd. klinike (techne) mkurnalobis xelovneba] – samkurnalo dawesebuleba. kurorti. muStari]. klQnika [berZ. 2.notariusis an advokatis kantoraSi da sxv.. amindis reJimi. romelic emzadeba notariusad.

organizmisa.kli -256- klQp­i [ing. Zvel romSi: sibinZuris mi­ ¥ klounadisa. ofilmi.) unaRdo angariS­ genetikurad identuri da sworebis erT­erTi forma. clearing < cleklOni [berZ. ri kodi. soluturad identuria sayure. clip sarWi] – sa­ de. klon ganStoeba] ar angariSis warmoeba] – – 1. clown] _ cirkis  TuTiis k. (gadat. klQros­i [berZ. kloUnada – sacirko warmod­  kliSisa Scd. ¥ kliSesi. damWeri Sarvlis aWimis klonQreba [berZ. club] – sazoga­ reli adgili. 4.) gaxrwnilebis bu­ . vegetatiuri gamravleba. rac mis winapars. wisqveSa arxi qalaqebSi. naxazi da misT. romelSic Ser­ romelic saerToa kuW­naw­ wymulia xiluli da bge­ lavis da Sardsasqeso or­ riTi efeqtebi.) usqeso an  kli psi Scd. romlis drosac STamomav­ qvaze an xeze amokveTili lobas aqvs igive genetiku­ naxati. gena. klQring­i [ing. erTgvarovani STamomavloba. sibinZuris. nergvis gziT. 2. organizmi. romelic ab­ klQfs­i [ing. monawileoben. iyeneben dasabeWdad. klOun­i [ing. buli. klon amona­ boloze. kliSE [fr. xumara. romelSic klounebi klOaka [laT. cliche] – liTonze. nagvis dasay­ klUb­i [ing. ganoebisaTvis. romelic mi­ eklesiaSi: amaRlebuli Rebulia klonirebis. zogierTi saxeobis cxo­ reklamo an musikaluri velebSi: ukana nawlavis xasiaTis xanmokle vide­ gafarToebuli gasavali.  klounadasi Scd. mcenaris an cxovelis (finans. gacvla: yvelaferi­yvela­ usqeso gamravlebiT miRe­ ferze. cloaca] – 1. anu adgili mgalobelTaTvis ujredis birTvis gada­ (kankelis win). clips (mr)] – 1. 2. kleros] – 2. romelic damWeriT ujredis birTvis donori magrdeba yuris bibiloze. doebrivi organizacia kul­ 3. yari] – (biol.

¥ kobrisa  kobrasi Scd. Sedgeba ori nawilisagan.  antihitleruli k. gavrcelebulia cxel qveynebSi (qarT. moZravi Rilaki denis CasarTavad da raime me­ qanizmis asamoqmedeblad. ¥ koaliciuri. mTavroba. ikvebeba foTlebiT (sinon.-257tu rul­sa gan ma naT leblo.  klumba Scd. kobra ar aurioT kobr­Si (Tevzia erTgvari). pata­ ra farToTaviani lursmani magar raimeze qaRaldis da misT. klUmb­i [ing. knoop] – 1. Wikarti). . ¥ koalisa.  k.. gavrcelebulia aRmosavleT avstraliis tyeebSi. yva­ vilnari. clump jgufi (xeebisa)] – raime figuris saxis mqone kvali. coalitio gaerTianebuli] – saxelm­ wifoebis an partiebis ga­ erTianeba. sinon. kiserze aqvs laqebi.  s. knecht] – (zRv. 2. sportuli k.] – patara CanTosani ZuZu­ mwovari. aseTi orga­ nizaciis Senoba.. k. saTvaliani gveli). romelsac iyeneben infor­ maciebis gadasacemad. dasa­ muSaveblad da Sesanaxad.) boZkinti gembanze an navsadgomze bagiris Ca­ mosacmelad. muSaoba. politikuri. CanTosani daTvi). kavSiri saerTo miznebis misaRwevad. binadrobs xeze. code] – pirobiTi niS­ nebis (simboloebis) sistema. knExt­i [holand. koala < avstral. sinon. sadac yvavilebia darguli. dasamagreblad (qarT. kod kOala [ing. kObra [port.  knopka Scd. liTonis an plastmasis sa­ kinZi erTgvari. sportuli an sxva xasiaTisa. romelTagan erTi jdeba meoreSi. koalQcia [< laT.  axalgazrduli k. cobra] – didi gve­ li. romel­ sac sulxan­saba orbelia­ nis leqsikonis mixedviT hqvia – goWa. kOd­i [fr.  saTvalebiani gveli Scd. sadgomi.  eleqtrozaris k..  koalasi Scd. metad Sxamiani. 3.-ze TiTi daaWira.  xelTaTmanis Sesakravi k. knOp­i [holand. ¥ saklubo. qurTukis Sesakravi k.

fuZvelze. romelic gansazRvravs fizikuri sxeulis raime Tvisebas. kok] – gemis da faqturiT. gavrcelebulia aSS­ sa da sxva qveynebSi.) literatu­ kOka [esp.k. ¥ koduri. coca < perus indielTa . sisxlis samarTlis k. romelic gviCvenebs Tu romelic TanamSromlobda energiis ra nawili iqceva faSist dampyroblebTan manqanaSi sasargeblo mu­ maT mier okupirebul qvey­ Saobad. koeficQent­i [laT. teqnikuri xerxi – raime sa­ ¥ kovbouri. (maT. filmi. gafarToebis k. ¥ koka-kolisa.. (fiz. cifruli k. coefficiens (coefficientis) xelis Sewyoba] – 1. ro­ melic mTlianad am xerxiT kOk­i2 [berZ. kokkos marcvali] aris Sesrulebuli. – burTisebri baqteria. cowboy] – cxeno­ kOlaJ­i [fr. collage dawebeba] sani mwyemsi aSS­is dasav­ – 1.  koka-kolasi Scd..  samxedro operaciis k. nebSi.  saqarTvelos samoqalaqo k.) – sidide. erToblivi moqmedeba] – meore msoflio omis peri­ odSi dasavleT evropis qvey­ nebSi: samSoblos mtrebTan TanamSromloba faSisturi okupaciis dros. saxviT xelovnebaSi: leTSi. romlebic  kavboi Scd. dasavleT evropaSi: piri. 2. iseTi masalebisa..) ricxviTi an aso­ iTi mamravli algebrul gamosaxulebaSi. misgan gansxvavdeba feriTa kOki1 [holand. codex wigni] – kanonTa krebuli. enidan] – tropikuli buCqi. fonze dawebeba  k.q. gadat. (wign. romlis foTlebidanac iReben kokains. mxatvruli nawarmoebi.  xaxunis k. kolaboraciOnist­i – meo­ margi qmedebis koefi­ re msoflio omis periodSi cienti (m. 3. saxelwodeba.) sidide.kod -258-  asoiTi k. kOka­kOla [ing. coca-cola] – ualkoholo sasmeli erT­ gvari. kOdeqs­i [laT. colaboration TanamSromloba. mzareuli 2. kolaboraciOnizm­i [< fr.. kOvboi [ing. morses k.

2. dawesebuleba.  skolis k. romliTac miedineba sxva.  kolegialuri. bambis qsovili erTgvari. коленкор < fr. Tanamdebobis pirTa jgu­ fi. collapsus vinc goneba dakarga] – (medic. profesiis Tanamdebobis mixedviT. collectivus krebiTi] – adamianTa jgufi. kOlega [laT. saministros k. didi milsadeni. calancar SeRebili bam­ bis qsovili] – 1. ag­ reTve swavlaSi (umaRles saswavlebelSi). ¥ kolegiuri – (wign. collegium] – 1. kolEgia [laT.  sxva k. k. kolEnkor­i [rus. kOlafs­i [laT.  advokatTa k. aseve saerTod fe­ ri. romlebic gaerTianebulni arian saerTo saqmianobiT.  kolegasi Scd. rasac xSirad sdevs gonebis dakargva.  sabiblioTeko k. kOler­i [laT. iyeneben qimiur laborato­ riebSi. ¥ koleqtiuri. sadac Tavs uyrian risme Semdgomi ganawilebis miz­ niT.. xelmZRvaneloba. iyeneben wig­ nis yuaze an ydaze gadasak­ ravad. misi toni da sisqe.) ara­ erTpirovnuli. kolEqtiv­i [laT. (gadat. ¥ kolenkoruli. gadawyvetileba. collector Semkrebi] – 1. 2. saerTo miznebiT intere­ sebi.-259ruli montaJi formiTa da SinaarsiT sxvadasxvagvari masalisa. 2. Seferiloba.  kalenkori Scd. collega] – amxa­ nagi samsaxuris. weboTi gaJRenTili.  saredaqcio k. kol  k. ufro patara. romelic gaer­ Tianebulia avtoris Cana­ fiqriT. saTaTbiro an ganmkargulebel organos.) sul sxva saqme. zogi profesiis pirTa ga­ erTianeba. color feri] – saRebavis feri. milsadenebidan Semosuli . kolEqtor­i [laT. amxanaguri. kolben] – maRal­ yeliani minis WurWeli. sxvebTan SeTanxmebuli. romlebic qmnian admi­ nistraciul. ¥ kolegisa.) sisxlis wnevisa da gulis moqmedebis daqveiTeba er­ Tad. kOlba [germ.

fizikaSi.kol -260¥ koliesi.  briliantis k. miswrafebaTa. kolon msxvili nawlavi] – daavadeba.) ¥ koloiduri. kolokvQum­i [< laT.  kolibrma.) nivTiereba.  k. safosto markebis k. kOleji – [ing.  Tirkmelebis k.  k. in­ glisSi. ¥ sakoleqcio. college] – 1.  koliisa Scd. collier] – yelsabami. kOlika [berZ. gamoiyvanes me­18 s­is dasawyisSi Sot­ landiaSi (sxvanairad: Sot­ landiuri nagazi).. kolibris. webo da sxv. romelic gamow­ veulia msxvili nawlavis anTebiT. (lit.) cxovrebiseuli kon­ fliqtisa da brZolis asaxva mxatvrul literaturaSi. far­ Ruli). kolike nawlavis daavadeba] – muclis Rrus mwvave spazmuri tkivili. kolOid­i [berZ. romelic saSualo ganaTlebasTan erTad pro­ fesiasac iZleva. gasaubreba] – 1.  mineralebis k. collectio kre­ buli] – erTgvari sagnebis krebuli. kOlit­i [germ.  sakanalizacio k. markebi. koleqciOner­i [fr.  s. romelic ar kristaldeba da romlis xsnarsac ar gadis mcenareul da cxove­ lur apkSi (aseTebia cila.  cxovrebiseuli k. collie] _ sasamsaxuro jiSis ZaRli. colibri] – Zali­ an patara Wreli Citi. kOlibr­i [esp. kolloquim saubari.. Cveulebriv Zvirfasi mo­ sarTaviT (yelsakidi. kolQzia [laT. (wign. kolitis < berZ. in­ teresTa Sejaxeba. airebi an siTxeebi. saqarTveloSi: saswavle­ beli. 2. ¥ kolibrim. kolEqcia [laT.  qronikuli k. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi: umaRlesi an sa­ Sualo saswavlebeli..-ebi. maswavleblis gasaubreba studentebTan maTi codnis gamosarkvevad. k. bi­ nadrobs centralur da samxreT amerikaSi. kolibrs Scd. suraTebis k. wylis k. kOlie [fr. collisio] – 1. xsnari. . collectionneur] – koleqciis Semkrebi. gogirdi.) sapirispiro Sexe­ dulebaTa. kOl­i [ing. 2. kolla < webo da eidas saxe] – (qim. saxamebeli.

¥ kolonizatoruli. ¥ koloniuri da kolonialuri (mniS. frinvelebis an mwerebis didi jgufi sadme. kolOnist­i – 1.-Si. kolonizAtor­i – piri.  kalona Scd. 1).) dapyrobil qveya­ naSi dampyroblebiT da­ saxlebuli adgili (qarT. kolonia mniS. colonne < laT. colone] – 1.  k..-2612. 1­isaTvis). kolOncifr­i [germ. 2) mcxovrebi (qarT. erTi erovnebis adamianTa jgufi. kolumneziffer] – (poligr. qveyana. romelic eqsploatacias uwevs koloniis (mniS.  k. 3.  triumfuli k. koloniAlizm­i – imperia­ listuri saxelmwifos mier sxva qveynebis koloniuri Cagvris politika. 3) wevri. moaxalSene). ucxo qa­ laqSi. kol  Sroma-gasworebis k.  qarTvelebis k. ro­ melzedac ismenen da ga­ nixilaven moxsenebebs gar­ kveul Temebze..  pingvinebis k. kOlona [fr.  k. 2. 1) mosaxleobas. 2.-ebis ganTavisufleba. Cagvra. 2. adamianebi an sagnebi. tankebis k. 4. koloniis (mniS. (ist. qveynis dapyroba da misi gadaqceva koloniad (ix. moskovSi me-17-18 ss. romelic cxovrobs ucxo qveyanaSi.-ebi Savi zRvis sanapiroze. axalSeni). qveynebi.  k. 2. samecniero TaTbiri. koloniis (mniS.  jaris k.-ebi. politika. WianWvelebis k.  kalonia Scd. colonia dasaxleba] – 1. sinon. fizikosTa k.  biologTa k.  Zveli berZnuli k. kolOnia [fr. maRa­ li sveti. ¥ kolonialisturi. . raime mizniT Tavmoyrili adamianTa erTad cxovreba. kolonistebiT dasaxleba carieli adgilebisa. 5. politika. romelic dapyrobilia im­ perialisturi saxelmwifos mier da iZarcveba misgan. rom­ lebic ganlagebuli arian an moZraoben erTmaneTis miyolebiT.  koloqviumi Scd. sinon. kolonizAcia – 1. k.) wignis gverdis aRmniSvneli cifri (ricxvi).

2. ¥ sakomando.  k. suraTSi ferTaSexameba.kol -262- kolorQmetr­i [laT. ieri. gadat. rac Rrma Zils mogvagonebs. raime udidesi.  kalorimetri sxva (ix). velo. sasaxle. colossal berZ. moto. kolumbarQum­i [laT. warmateba hqonda. koma Rrma Zili] – (medic. kolorQtuli – 1. warmodgenas k.) ugono mdgomareoba. figura. gvari sistemis revolveri. sportsmenTa oganizebuli jgufi. kOma [berZ.  k.  mecnierebis k. am wodebulebis mqone piri. komAndor­i [fr. gankarguleba.] – erT­ feri da metreo vzomav] – Seferadebuli xsnaris feris an koncentraciis gamosarkvevi xelsawyo (qarT. kOlos­i [berZ. columbarium pirvelad samtrede] – kremaciis Semdeg ferflis urnebis sacavi.  epoqis k. commandeur] – 1. mkafiod gamoxatuli. xelmZRvaneli. mniSvnelo­ vani.  s. rac ga­ moirCeva sxvadasxvagvar ferTa kargi SexamebiT. Sua saukuneebis sasuliero raindul ordenebSi: erT­ .-ebi. zog qveyanaSi iaxt­klubis Tavjdomaris wodebuleba.  naTeli k. k. punqti. 2. commande] – 1. brZaneba. romlebic gansazR­ vrul amocanebs asrule­ ben.  k. colorito < laT. color kOlt­i [< sakuT. sinon.) risame Ta­ viseburebaTa erToblioba.  kamanda Scd. uzarmazari. rac qmnis mTlianobas. kolossos ] – (wign. Taviseburi naTeli. fersazomi).  avtogadarbenis k. 2. xSirad gamowveulia cent­ raluri nervuli sistemis dazianebiT. sax. peizaJi. sacxenosno Sejibrebis. kolOrit­i [it. istoriul romanSi.) Za­ lian didi. gadat. uzarmazari qandakeba an sveti 2. color feri] – 1.  fexburTis k. kolossos didi qandakeba] – 1. moxuci. samxedro mosamsaxureTa. (wign. avtogadarbenis da misT. kolosAlur­i [fr. kOmanda [fr. 2. 3. da­ valeba gansazRvruli for­ miT.

giorgi erisTavi. kosmonavtis k. saWadrako. k.  puris asaRebi k. komedQant­i [it..  k. qvanaxSiris k. 3.  klasikuri k..-263erTi umaRlesi wodebuleba. commedianto] – (moZv) igivea. kombAiner­i – kombainis mZRo­ li. ¥ komediuri da sakomedio. k. combinaison] – mTliani Sarval­xalaTi.  qarTveli k.  cifrebis k. 2. fexburTSi. 1) moxda. 3. am wodebis mqone piri. 4. romlis mizania upi­ ratesobis mopoveba da gamarjveba. kombQnat­i [laT. risame urTierTganlageba. komoedia ] – dramatuli nawarmoebi. kartofilis amosaRebi k.. kom  eSmakuri k. musikaluri k. (s) siuJeti. . TamaSi (WadrakSi). wvril sawarmoTa gaerTi­ aneba. Sewyvile­ buli] – 1. TeTri banjgvliani kombAin­i [ing.. romelsac aqvs sasacilo siuJeti.. opera. combinatus gaormagebuli. xrikebi raime miznis misaRwevad. romelic komediebs wers. comoedia < berZ.. maqinacia. sxvadasxva safexuris sas­ wavlebelTa gaerTianeba qarxanasTan. combinatio] – 1.-ebi. kombinirEbuli – ris kom­ binaciac (mniS..  k. ungruli nagazis jiSis ZaRli. sxvadasxva dargis samrewvelo sawarmoTa ga­ erTianeba.. samTo k. poligrafiuli k. ferebis k.  kombinizoni Scd. ¥ kombinaciuri.  sayofacxovrebo sawarmoTa k.  samkervalo k. kombinAcia [laT. Sexameba. molieris k. romelic erTdroulad ramdenime manqanis samuSaos asrulebs. rTuli Canafiqri. (s) Janri. zog sportul TamaSSi: saerTo CanafiqriT gaer­ Tianebuli sxvadasxva ile­ Ti. Sofris k. combine] – manqana. kombinEzon­i [fr. komediOgraf­i – dramaturgi.. rac komikosi. sawarmosTan.  k.  bavSvis k.  saswavlo k. kombinirEbuli sAkvebi – sakvebis narevi saqonli­ saTvis komEdia [laT. (soflis meurneobaSi). 2.

 gazeTis k.. mibareba] – 1. komErsant­i [fr..  teqstis k. romelic komercias misdevs. sakomendato komendAtura [germ.kom -264Scd. banakis k. komEntar­i [laT. komErcia [laT. 2) udgas. komEntari zedmEtia – (wign.) ityvian. komman- dantur] – dawesebuleba. Se­ noba.-ebi. commandant < laT.  komentariebi Scd. sakomendanto saaTi – igivea.  komendantura Scd.-ebi.  ilia WavWavaZis TxzulebaTa k. rodesac da­ matebiTi axsna­ganmartebis gareSec gasagebia yvelafe­ ri. navsadguris k.­Si. commentator] – piri. 2. romelic rkinigzebze Tvalyurs adevnebs jarebis samxedro mosamsaxureebisa da sam­ xedro tvirTis swored ga­ daadgilebas. 4.  cixesimagris k. romelic risame komentarebs iZleva. samxedro piri.. ro­ melic Tvalyurs adev­ nebs sagarnizono da saya­ raulo samsaxurs wesierad Sesrulebas. commercium] – kerZo vaWroba. am dawesebulebis sadgomi. sazogadoebrivi Senobis gammarTveli. rac komendantis saaTi. commentarius].  saerTo sacxovreblis k. samxedro mo­ samsaxureebis mier disci p­ linis dacvas sazogadoeb­ riv adgilebSi. komentArebi – 1. Cveulebriv mr. 2) sasamsaxuro sad­ gomi.  komendati. 3. axsniT­ganmartebiTi an kritikuli SeniSvnebi. ro­ melsac saTaveSi komen­ dantis (mniS.  rkinigzis sadguris k. komEndantis sAaTi – qu­ CaSi gamosvlis akrZalva saomar mdgomareobis gamo sakomendanto – komendantis (mniS. komentAtor­i [laT. 2. cixe­ simagris an gamagrebuli raionis yvela jaris uf­ rosi. komentaris (komentarebis) avtori. commedare davaleba. saerTod vaW­ . sportuli k. komEndant­i [fr.  qalaqis k. samxedro meTauri. msje­ loba risame Tobaze. commersand] – piri. raime teq­ stis axsna­ganmarteba. mindoba.

. romelsac erTi ad­ gilidan meoreze daaqvs saqonlis nimuSebi.rogorc unda] – maRali wris.-265roba. saxelmwifo mmarTvelobis organo. igivea. commissariat < laT. romelsac aqvs naTeli zolebisagan Sem­ dgari erTi an ramdenime kudi. Sesaxedaoba. komisarQat­i [fr.  k.  saarCevno k. 2. kometes (aster) Tmiani. opera. niWi. ¥ komerciuli da sakomercio. kudiani var­ skvlavi). gadat. romelic garkveul funqciebs asrulebs. commisaire < laT. savaWro operaciebi. commissionnaire] – piri. romelic Sua­ mavlobas eweva savaWro garigebaSi garkveul gasam­ rjelos fasad. komedia). kOmeta [berZ. ¥ sakomisio: sakomisio ma­ Razia – maRazia romelic Suamavlobas eweva yidva­ gayidvaSi (komerciul saq­ mianobaSi).sazogadoebis (saero) zrdilobis wesebis Sesabamisad. saeqimo k. komisiOner­i [fr. sasacilo  k. comm il faut ro­ kom gorc saWiroa. mzis sawinaaRmdego mxares mimarTuli.kudiani (varskvlavi)] – ciuri sxeuli erTgvari (qarT.  k. komQkuri – 1. komikos] – ko­ mikuri rolebis Semsrule­ beli msaxiobi. . sasacilo xasiaTi. ro­ melsac mTavrobisgan gan­ sakuTrebuli an mniSvne­ lovani rwmunebebi aqvs miniWebuli.-d gamoiyureba. kOmizm­i [berZ. (s) operaciebi. k.  komivoiaJuri Scd. commissio da­ valeba] – 1. komQkos­i [berZ. comissarius uflebamosili] – Tanamdebobis piri. k. komQsar­i [fr.  k. adamianTa jgufi. <] – risame ko­ mikuri. 2. kOmilfo [fr. rac ko­ mediuri (ix. mdgomareoba. k. (s) garigeba. preis­ kurantebi (preiskuranti) katalogebi. commis voyageur] – savaWro firmis agenti. komivoiAJor­i [fr. romelsac mindobili aqvs garkveuli davalebis Ses­ ruleba. debs xelSek­ rulebebsa da sxv. sinon.] – zogi saxelmwifo da administraciuli dawe­ sebulebis saxelwodeba komQsia [< laT.

SekumSuli.) < comic komikuri. sakiTxTa wyeba. kompAqturi [laT. kompetenciis (mniS. romliTac gansazRvraven 2. teqstis) Canaweri mowyobiloba Txeli li­ comittere] – arCeviTi] organo. . sfero.  k. compact 2. Tanxa. specialisti. aqvs damag­ toritetuli. ne raime dargSi. – safuZvliani codnis mqo­ kOmpas­i [it. 2. risame asanazRaureblad kompAnia [fr. gadasavlo Sinaarsis. kiTxva xdeba lazeruli  aRmasrulebeli k. organizacia. (saub. romelic  k. komisia. comics (mr. codnaze damyarebuli. sasacilo] kompensAcia [laT. saxsrebi. nitebuli isari.) darRveuli funqciis rewvelo gaerTianeba. petens (competentis) saTanado]  kampania sxvaa (ix.  s. compactus]  kompententuri Scd. competencota adgili uWiravs.) jgufi adamianebisa.romelSic uflebamo­ kompaqturi da disc diski] – silia raime dawesebulebis informaciis (bgeris. (medic. comdros.­iT ixmareba agreTve wigni an naxatebis seria kompensireba). compusso < holand. romlebic erTad atareben kompetEnturi [< laT. saeqsperto k. kOmpaqt­dQski [ing.). Cveulebriv saTav­  fuladi k. ¥ sakompensacio. av­ qveynis mxareebs. melTa jerovani codna mo­  kompakturi Scd. komQtet­i [fr. k. aRdgena organizmSi. tia] – 1. azri. rom­ romelic xelmZRvanelobs lidanac Canaweris amo­ raime saqmianobas.gamosa­ an Tanamdebobis piri. k. – mWidro. compagnie] – 1.  k. Tonis diskis saxiT. sazRauri). sinon. kOmiqs­i [ing. kompas fargali] – xelsawyo. 2) mqone. comite <laT. mewarmeTa savaWro an sam­ 3. masa. (qarT. msubuqi. msajuleba. yovelTvis CrdiloeTisken 3. epoveba visme. compensatio] – 1.kom -266- xulebis. rasac kompetEncia [laT. Srifti. risame anazRaureba (am – patara ilustrirebuli mniSv.  saaqcio k. 2. sxivis saSualebiT.. ro­  k. romelsac uxdian  komikuri Scd. aris mimarTuli. k.

. urTierTgan­ lageba. compositos Semadgeneli] – piri.  k.  romanis k. komplEqcia [laT. komputeruli.  komputeri. operis k.. musikalur nawarmoebTa Seqmnis Teoria.-267 sasamarTlos k. kompilAcia [laT. kompozQtor­i [< laT. kompiUter­i [ing. saqebari risame Tqma vinmesaTvis pir­ Si (qarT. meqanizacia. (s) sistema. romelic adgens sa­ Wadrako amocanebsa da eti­ udebs. es sakiTxi Cvens k. compositus] – sityva. kOmpleqt­i [laT. naxatis k. eqspedicia. kOmpleqs­i [laT. naSromi. ¥ kompiuteruli da sakompiutero. Tvi­ sebaTa erToblioba. romelic qmnis musikalur nawarmoebs. compliment] – sasiamovno. sawarmoo procesebis k. saWadrako kompozitori – piri. nakrebi. k.  k. compositio Sedgena] – 1. (s) centri.-s scildeba.. k. rome­ lic agebulia sxvadaxva avtorisagan nasesxebi ma­ salebiT da ar Seicavs da­ moukidebel gamokvlevasa da daskvnebs. moyvaniloba komplQment­i [laT. kompozQcia [laT. computer] – eleqtronuli gamomTvle­ li manqana (egma). risa­ me Semadgeneli nawilebis Tanafardoba. ¥ kompleqsuri. aseTi naSromis Sedgena. Sveulmfreni da sxv. ¥ kompleqturi.  arqiteqturuli k.  k.  kompentencia Scd. moqmedebaTa. agebuleba. complectus sruli] – garkveuli daniS­ nulebis saganTa sruli ri­ cxvi. complexio SeerTeba.  k. . sakomputero Scd. romelic erTze meti fuZisgan Sedgeba. SekavSireba] – (wign).  Jurnalebis k. sinon. 2.  personaluri k. sruli Semadgenloba. complexus kavSiri.-is klasi (konservato­ riaSi). Sexameba] – saganTa.  wignebis k. compilatio Zarcva] – 1. qaTinauri) kompOzit­i [laT. kom kompleqtAcia – risme komp­ leqtebis Sedgena. mag: ded­ mama. (s) teqnika. 2. movlenaTa. tanis (sxeulis) age­ buleba.

nomers da misT. communis saerTo] – gaer­ Tianeba adamianebisa. ukompromiso. kOmpot­i [fr. compromette] – (wign. ¥ kompresoruli da sakompresoro. kompOster­i [fr. compote] – Saq­ rian wyalSi moxarSuli xili an kenkra. romeli rkinig­ zis bileTze da sxva do­ kumentebze aRniSnavs Ta­ riRs. commune < laT. compressio] – (teq) haeris. komprometQreba [fr.gazis an sawvavi narevis SekumSva Sigawvis Zravis cilindrSi.  Senadnobis k.  k.  dakompostereba..  uary.  kompromentireba Scd.) risame Semadgeneli nawili. kOmpres­i [fr. kamaTi. ¥ sakompozicio (mniS.  k.) vinmesaTvis saxelis gatexa sxvis Tval­ Si. magram kompostireba.  u. klasi (konservatori­ aSi). dakompostQreba da kom­ postQreba – komposteriT aRniSvna TariRisa da misT.  k. ¥ kompromisuli. meur.  s. tilos naWeri (Cveulebriv wyliT an wam­ .  alublis k.kom -268liT dasvelebuli). compromissum] – urTierTdaTmobis gziT miRweuli SeTanxmeba. komSis k. atmis k. 2­T­ vis). romlebic erTad Sro­ moben da Tanasworad iyo­ fen SromiT miRebul pro­ ¥ kompoziciuri (mniS. kOmpost­i [ing. komprEsor­i [laT.-ebi. componens (competentis) Semadgeneli] – (wign. gadawyvetileba.  kampoti Scd. compost] – (sof. composteur] – aparati. kOmuna [fr. komprEsia [laT. 1­isaTvis). compressius SekumSva] – narevis saSu­ alebiT gazebis an haeris SesakumSi manqana (agre­ gati). ro­ melTac saerTo qoneba aqvT. komprOmis­i [laT. kompOnent­i [laT. mTlianoba.. ro­ melsac ideben mtkivneul (daSavebul) adgilze sam­ kurnalo mizniT.) organuli sa­ suqi – neSompalisa da mi­ wis narevi. (s) danadgari. compresse] – qsovilis.

comfort] – yo­ facxovrebis moxerxebul agreTve aRmosavleT ev­ pirobaTa erToblioba. mSenebloba. saerTaSoriso sa­ romelSic ramdenime ojaxi kiTxebze. suli] (1918­1920 ww. saSualeba.  k. kon ¥ komunisturi. neobasTan dakavSirebuli. sa­ komutAtor­i [< laT. komUnizm­i [fr. pArizis kOmuna – 1871 komunikAcia [laT. (ist. tabeluri. k. ¥ sakomunikacio. ¥ komunikuri. cxovrobs. partiis wevri.  SromiTi k. romelsac lic dafuZnebulia war­ iyeneben telefonis xazebis moebis saSualebaTa sazo­ xeliT SesaerTeblad. amarTla da XX saukunis ¥ komfortuli da komfor90­wlebSi daingra. communisme < laT. communard] –  komunikisa Scd.  k. cnoba. sistema (wyobileba). – WkuiT. communiwels parizSi ajanyebuli katio] – erTi adgilis meo­ mSromeli xalxis mier Seq­ resTan damakavSirebeli mnili revoluciuri mTav­ gza an kavSirgabmulobis roba (iarseba 72 dRe). yofil sabWoTa kavSirSi. xazebi. komUnike [fr. komUnar­i [fr. vagoni. sa­ trul wredis SerTvis da zogadoebriv – (poli­ ganrTvisaTvis an denis mi­ tikur) – ekonomikuri marTulebis Sesacvlelad.) parizis komunis wev­ komUnist­i – komunisturi ri. samxedro komunizmi – sab­  k. am sistemam ver ga­ Tilmowyobiloba. con er­ moqalaqo omis periodSi Tad da genius goni. rome­ 2. komunAluri – qalaqis meur­  s. communis saerTo. sastumro. WoTa xelisuflebis eko­ nomikuri politika sa­ kongeniAlur­i [laT. gadoebriv sakuTrebaze. niWierebiT. kOmfort­i [ing. communique] – mTavrobis oficialuri komunAluri bQna – bina. mowyobiloba. mowyobiloba eleq­ zogado] – utopiuri. visime .-269duqtebs. ke­ ropaSi. commuto] – 1. partia.).

conglomeratio] – risame nawilebis an sagnebis iseTi SekavSireba. kongregAcia [laT. (geol. konglomerAcia [laT. kreba] – 1.) dagroveba. saerTa­ Soriso TaTbiri yriloba. saerTod: Sesabamisoba. Ta­ nazomiereba. condenso vasqeleb.  k. Semk­ vrivebuli] – 1. romis papTan arsebuli administraciuli organo. ro­ melic am sagaloblebs Seicavs. (wign. kenWebisa da qve­ bisgan. konditor < Sesaferi. orTqlis. msgavsi. ¥ konglomeratiuli. (maTem) geomet­ riuli figurebis damTxveva erTmaneTze dadebisas. 2. 2. kondensAtor­i [< laT.kon -270organizaciaTa gaerTianebis. kondesireba Scd. kondensatio] da kondensQreba [germ.  kondesatori Scd. kondakion] – mokle saeklesio sagalo­ beli. raime sazogadoebriv . romelSic namuSe­ vari orTqli civdeba da wylad iqceva. conglomeratus Semgrovebeli.  kondensacia. 2.  energiis k. kOngres­i [laT. konglomErat­i [laT. kongrEsmen­i [ing. eleqtroenergiis dasag­ rovebeli xelsawyo.) naleqi qani.) sxva­ dasxva nawilis an sagnis meqanikuri. congruens (congruentis) Tanx­ vdenili] – 1. SemTxveviTi na­ erTi. congressus Sexvedra. kondensieren] – (spec. 2. saeklesio wigni.. kaTolikur eklesiaSi: erTgavri wesdebis mqone monastrebis gaerTianeba. plasti. rodesac isini inarCuneben TavianT Tvisebebs. congressman] – kongresis (mniS. 2. kondensAcia [laT.  avtomobilistebis k. amerikis SeerTebul Stateb­ sa da laTinur amerikis bevr sxva qveyanaSi: sakanonmdeblo organos (parlamentis) ag­ reTve. airis gadayvana Txevad an magar mdgomare­ obaSi. kondQter­i [laT. 2. ro­ melic Sedgeba sxva nams­ xvrevebisa. mSvidobis momxreTa msoflio k. congregatio] – 1. 2) wevri kongruEntuli [< laT. kOndak­i [berZ. vamkvriveb] – 1. aparati. kavSiris saxelwodeba.

-271- koo arab. debis specialisti. romelic gansazRv­  k. ravs wertilis mdebareobas kooperAcia [laT. s. ro­ qveiTi jarisa da tankebis melic iqmneba misi wevrebis (mepaieebis) saxsrebiT. coordinatio] da koordireba [germ. saqoneli. sabinao k. tkbili Rvezelebis momxmareblo k. satebis. bevri adamiani erTad mo­ nawileobs Sromis erTsa koordinAcia [laT. [laT. maRazia romelic tkbile­ gadawyvetilebis Sedegad uliT vaWrobs (sinon. koptireba. dide. urTierTSefardeba.. 2.savaW­  samecniero samuSaoebis k. sadamatebiT arCevnebis Ca­ Saqarlamo). Tesli.  koperacia. kanfetebis da misT) damza­  k. kanditeri. koleqciuri sawarmoo. nawarmi.) si­ ¥ kondiciuri. maRazia.. melime arCeviTi organos  s. ¥ kooptirebuli. procesSi (operaciaSi). tarebis gareSe.. an kandidatebiT sakuTari 2.  koptacia.-ebi. forma. rac da­ Scd. Sevseba axali wevrebiT ganyofileba (maRaziaSi). kavSirebulia tkbileulis damzadebasTan da vaWrobas­ kooptAcia [laT. co rasac unda Seesabamebodes koordQnat­i -Tan. romlis drosac  kordinati Scd.  konditrisa. moqmedebis k. k. ¥ konditerisa. ¥ kooperaciuli. kopkondQcia [laT. . standarti. ro da sxva gaerTianeba. genili norma. konditio] – dad­ tirebuli Scd. Sromis  geografiuli k. astroorganizaciis Taviseburi nomiuli k. da igive an erTmaneTTan koordinieren] – raime moqmede­ dakavSirebul sxvadasxva bis. sakonditro Scd.] – tkbileulis (tor­  sarewao k. cooperatio sibrtyeze an sivrceSi. s. fabrika. saqoneli. erTad da ordinatus mo­ esa Tu is sagani. wesrigebuli] – (spec. saqmianobis SeTanxmeba. TanamSromloba] – 1.-ebi. cooptatio damatebiTi arCeva] – ro­ Tan. koperaciuli sakOnditro – 1.  kooptireba.

 s. sakorespodento. .. kordebAlet­i [fr. sworeba. ¥ sakorespondento. cnoba. romelsac vinmesTan miwer mowera aqvs.  kordinacia. 1) akeTebs. k. depeSebis da misT.. korelAcia [laT. sadac aseTi raz­ mi.  gazeTis sakuTari k. Jurnalis an radio­tele­ viziisaTvis gagzavnili we­ rili. 2. romlebic asruleben ma­ sobriv da jgufur cekvebs. sa­ sazRvro an gadamRobi razmi. 2. korespondEncia [laT. korEqtiv­i [laT. TviTmfrinavidan da misT. cordon] – 1.. kOrdon­i [fr. adgili.  korespodencia Scd. Sefardeba. correlatio] – urTierTdamokidebuleba. correctus gas­ worebuli.  korektireba Scd. dacva. romelic adgilebidan gzavnis cnobebs Tavis re­ daqciaSi. punqti. piri.kor -272 korespodenti. sabaJo k. radio­ televiziis TanamSrome­ li.-ebis Setana. korrespondent.  tyis k. corrector gamasworebeli] – gamomcem­ lobis an stambis muSaki. saerTod koreqtivis Ses­ worebis Setana rameSi. 2. gazeTis. Sesworebuli] – nawilobrivi Sesworeba an Secvla risime. koreqtQreba – 1.  mamxilebeli k. correspondant] – 1. (samx.) qve­ mexebis damiznebaSi Ses­ worebis Setana meTauris saTvalTvalo punqtidan. kores­ pondentis mier gazeTis. Jurnalis. 2. ¥ sakoreqtoro. werilebis. sasazRvro k. corps de ballet] – baletis msaxiobebi.  s. mizanze dakvirvebis Sede­ gebis mixedviT. romelsac gan­ sxvavebiT akademikosisgan (namdvili wevrisgan) ara aqvs gadamwyveti xmis uf­ leba. < fr. wevr­korespOndenti – aka­ demiis wevri. kordinireba Scd. correspondentia] – 1.  gegmebSi k. wevr-korespodenti Scd. erToblioba. korEqtor­i [laT. yarauli aris gan­ lagebuli. romelic koreqturas (mniS. korespOndent­i [germ.-is iqiTa mxare.

 mecnierebis k.-273 ars. gamoiyeneba.  k. 2.  vagonis k. corrosio amo­ Wama] – 1.) 1. . korEqtuli [< laT. didad gamoCenili moRvawe raime asparezze. stambaSi awyobili teqstis anabeWdi SemCneuli Secdo­ mebis gasworeba. koreqtura). gasworeba. saqcieli.  korektuli Scd. sax. pasuxi. ro­ melic gamoiyeneba mwnilis Casadebad. sakorektoro Scd. binaSi da sxv. ¥ sakoreqturo. korekturuli. korQdor­i [fr.  sakoreqtoro sxvaa (ix. koryphaios bela­ di. correctura rac unda gaswordes] – 1. korEqtura [laT. k. corrida] – espaneTsa da zog qveyanaSi: masobrovi sanaxaoba – xarebTan brZo­ la. rogorc sanelebeli. adamiani.  korektori. kordebaletis mTavari msaxiobi. k.  k.) wesieri. Tavaziani. sakoreqtoro – oTaxi. correctio] – Sesworeba. winamZRoli] – (maRal­ fard.). 3. nabeWdi. coriandrum] – erTwliani balaxovani mce­ nare mzesumziris ojaxisa.  koridasi Scd.  sakoreqturo sxvaa (ix. axalgazrda nazardi da gamxmari nayofi.  karidori Scd. to corner kuTxeSi mimwyvdeva] – fexburTSi: sajarimo ku­ Txuri dartyma karSi (ku­ Txuri dartyma an mokled: kuTxuri). korQandr­i [laT. mopyroba. (qarT. Secdoma.  s. xelovnebis k. k. korOzia [laT. kor kOrida [esp.  korektura. kOrner­i [ing. 2. corner kuTxe. corridor] – grZeli gasasvleli (Seno­ baSi. cornichon] – pa­ tara mousvleli kitri. sadac koreqtorebi muSaoben. koreqtori). ¥ koreqturuli. Zvel berZnul tragediaSi: gundis xelmZRvaneli. liTonis daSla qi­ miuri procesebis Sedegad. korEqcia [laT. kornQSon­i [fr. kOrife [berZ. sakorektoro Scd. TviT aseTi anabeWdi. sinon.. derefani. correctus gamarTuli] – (wign. talani). ¥ koridisa.

xma­ roben xerxemlis zogi da­ avadebis (mag. korporAcia [laT. romlebic gaer­ Tianebuli arian qonebrivi an wodebrivi interesebis erTobiT. kOrset­i [fr. kOrpus­i [laT. (geol. di plomati). me-5 k. (ix. court] – CogburTis saTamaSo moedani. satanko k. universitetis k. oficerTa k. kOrteJ­i [fr. adamianis an cxovelis sxeuli. calkeuli Senoba­nagebo­ baTa kompleqsi.  mTavari k.  kadetTa k. procesia. romel­ sac qalebi ikraven welze (kabis qveS) tankenarobis gamosaCenad. sazRvao k. (sacxovrebeli masivisa). saavadmyofos axali k. koronAcia [laT. erTi specialobis.) materiis nawilaki.-ebi. corporatio gaerTianeba] – jgufi ada­ mianebisa. romlis mixedviTac sinaTle warmoadgens gan­ sakuTrebul nawilakebis (korpuskulebis) nakads. rai­ me erTi oficialuri an samsaxurebrivi mdgomareo­ bis pirTa erToblioba. tyavis an sxva magari masalis bandaJi tanis zeda na­ wilze Semosakravad. ¥ korpuskuluri: sinaTlis korposkuluri Teoria – Teoria.. mefed kurTxeva. 2. cortage] – (wign.) sazeimo sxvla.. corpusculum sxeulaki] – (fiz. kOrsaJ­i [fr. kortebi. revoluciamdel ruseTSi: saSualo samxedro saswav­ lebeli. saaTis k...  korpuskul[i]aruli Scd.  cxenis k. msxvili sajariso Senaer­ Ti. 2. 4.  mr. paJTa k.kor -274JurnalisTa k. risame ConCxi an garsi  TviTmfrinavis k.  inJinerTa k. farTo drekadi sartyeli.) TabaSiris.. gamrudebis) samkurnalod..  di plomatiuri k.) qanebis cvlileba haerisa da wylis zemoqme­ debis Sedegad. 2. 6.. 5. gemis k. 3. corsage] – qalis qvedatanis qamari erTgvari. (medic. corset] – 1.  msrolelTa k.. coronatio] – gvirgvinis dadgma. kOrt­i [ing. korpUskul­i [laT. corpus sxeuli] – 1.-ebi. qarxnis k. .

kOrtes­i [esp. astronavtika). kosmolOgia [berZ. rome­ lic swavlobs ciuri sxe­ ulebis warmoSobasa da ganviTarebas.  kortesebi Scd. korUfcia [ing. kosmopolites msoflios moqalaqe] – kosmopolitizmis momxre.) erT­erTi trigo­ nometriuli fuqcia – da­ matebiTi kuTxis sinusi. kosmos kosmosi. topazi. kosmopOlit­i [berZ. simrude] – (maTem. kOrund-i [germ. samyaro da nautike zRvaosnoba] – kosmosSi frenis Teoria da praqtika (sinon. safiro­ ni. kosEkans­i [laT.  kosmetiuri.  korupcia Scd. saSualebani. co erTad da sinus Runi. kosmogonia samyaros warmoSoba] – as­ tronomiis nawili. kosmos kosmosi. kos  samkurnalo k. rogorc erTi mTlianis Sesaxeb. misi saxesxvaoba: lali.  k. 2. korund] – Za­ lian magari minerali. kosmonAvtika [berZ.. kosmOdrom­i [berZ. mimdevari. kosmEtika [berZ. cortes (mr. kosQnus­i – [laT.-275 avtomobilis k. kosmogOnia [berZ. pirisaxisa da sxeulis kanis movla – galamazeba.-is kabineti. rbena] – saTanadod mowyobili mo­ edani. kosmeturi Scd. saidanac uSveben kosmosur xomaldebsa da dedamiwis xelovnur Tanam­ gzavrebs. korumpirEbuli pQri – piri. co erTad da secans gadamkveTi] – (ma­ Tem.) erT­erTi trigono­ metriuli funqcia damate­ biTi kuTxis sekansi. coruuptio mosyidva] – Tanamdebobis pirTa da po­ litikur moRvaweTa mos­ yidva qrTamiT. samyaro da dromos sarbeni adgili. amisaTvis saWiro nivTie­ rebani. kosmetiko (techne) morTva – mokazmvis xelovneba] – 1. romelic yvela sisa­ Zagleze awers xels. samyaro da logos moZRvreba] – moZRvreba samyarosi.)] – espaneTis parlamentis sa­ xelwodeba. kosmopolQtizm­i – ideo­ . kosmos kosmosi. corruption < laT. ¥ kosmetikuri. k.

kos

-276tangens Semxebi] – (maTem.)erT­ erTi trigonometriuli funqcia – damatebiTi ku­ Txis tangensi.  kotangesi Scd. kOtej­i [ing. cottage < cot patara saxli] – patara sacxov­ rebeli saxli, Cveulebriv, qalaqgareT, agarakze. kotQreba [fr. coter] – (fi­ nans.) saqonlis, fasiani qaRaldebis, ucxouri va­ lutis sabirJo fasis dad­ gena. kOton­i [fr. cotone] – bamba. kofEin­i [laT. coffeinum] – samkurnalo nivTiereba, romelic aumjobesebs sis­ xlis mimoqcevas, gulis moqmedebas; moi poveba yavis marcvlebSi, Cais foTlebSi da zog sxva mcenareSi. kOqs­i [germ. koks] – myari (ma­ gari) saTbobi, sawvavi, ro­ melsac iReben qvanaxSiris an torfis uhaerod gaxu­ rebiT.  koksi Scd. koqtEil­i [ing. cock tail mam­ lis kudi] – 1. sasmeli, ro­ melsac akeTeben magari sas­ melebis (koniakis,liqioris, Rvinis) SereviT, Saqrisa da saneleblebis damatebiT.

logia, romelic ayenebs `msoflio saxelmwifos”, `msoflio moqalaqeobis” ideas. ¥ kosmopolituri.  k. ideebi.  kosmopolitiuri Scd. kOsmos­i [berZ. kosmos] – sam­ yaro, rogorc erTi, orga­ nizebuli sistema.  k.-is aTviseba, k.-Si frena. ¥ kosmosuri.  k. sivrce, k. sxivebi, k. xomaldi.  kosmiuri Scd. kostQol­i [polon. kossiol] – polonuri kaTolikuri ta­ Zari. kostQum­i [fr. costume] – 1. mamakacis Tanamedrove tan­ sacmeli – pijaki da Sarva­ li (agreTve Jileti); qalis zeda tansacmeli (Jaketi da qvedatani an Jaketi da Sarvali). 2. saerTod tansacmeli.  samuSao k., sacurao k., sportuli k., Teatraluri k., samaskarado k. ¥ sakostiumi.  s. qsovili (materia). ¥ sakostiumisa.  sakostiumesi, kostumi, sakostume Scd. kotAngens­i [laT. co erTad da

-2772. (medic.) sxvadasxva wamlis narevi. rZiani koqteili – rZis an naRebis, nayinisa da xilis wvenebis narevi.  kokteili Scd. kOSmar­i [fr. cauchemar] – 1. mZime sulis SemxuTavi sizmari (qarT. sinon. maj­ lajuna). 2. gadat. sazareli, saSineli ram.  omis k. ¥ koSmaruli.  k. sizmari, k. sanaxaoba. kOhorta [laT. cohoros (cohortis)] – 1. Zvel romSi: qveiTi jaris razmi legionis me­ aTedi nawili. 2. gadat. (wign.) saerTo ide­ ebiT, saerTo miznebiT mWid­ rod SekavSirebuli jgufi.  erovnuli ganTavisuflebisaTvis mebrZoli k. ¥ kohortisa.  kohortasi, kogorta Scd. krakovQak­i [polon. krakowiak] – polonuri erovnuli cekva swrafi tempisa; musi­ ka am cekvisaTvis.  krakaviaki Scd. krAter­i [berZ. krater Tasi] – Zabriseburi CaRrmaveba vulkanis Tavze, saidanac amoifrqveva lava.

kre

krAx­i [germ. krach] – 1. gakotre­
ba (bankisa, sawarmosi). 2. gadat. (wign.) sruli mar­ cxi.  k. ganicada. kreaciOnizm­i [< laT. cretio (creationis) Seqmna] – idea­ listuri mimarTuleba bio­ logiaSi, romelsac miaCnia, rom samyaros, dedamiwis, sicocxlis warmoSoba, or­ ganuli samyaros formebis mravalferovneba RvTis Se­ moqmedebis Sedegia. krEdit­i1 [< laT. credit swams, sjera] – sabuRaltro anga­ riSebis marjvena mxare, sa­ dac SeaqvT yvela danaxarji faseuloba, agreTve am an­ gariSze ricxuli yvela va­ li da gasavali (sapirisp. debiti). krEdit­i2 [laT. creditum sesxi, vali] – 1. saqonlis an fu­ lis micema sesxad.  saxelmwifo k., grZelvadiani k. 2. (finans.) garkveuli xar­ jebis gasawevad gacemuli Tanxa.  saxalxo ganaTlebisaTvis gacemuli k.-ebi. ¥ sakredito.  s. dawesebuleba. kredQtor­i – piri an da­

kre

-278-

wesebuleba, romelmac gas­ ca fuli an saqoneli kre­ ditad (ix. krediti2). krEdo [< laT. credo mjera, mwams] – (wign.) mrwamsi, rwme­ na, msoflmxedveloba.  politikuri k., mecnieruli k., visime cxovrebiseuli k. krEvet­i [fr. crevette] – zRvis patara kibo. krEzus­i – ityvian xolme uT­ valavi simdidris mqone pir­ ze [lidiis (mcire aziaSi) legendaruli mefis saxe­ lis (Kroisos) mixedviT]. kreQser­i [holand. kruiser] – didi swrafmavali samxedro xomaldi, gemi, romelic Se­ iaraRebulia mZlavri ar­ tileriiT, torpedoebiT, naRmebiT. krEker­i [ing. craker] – 1. Txeli xmeli namcxvari; xraSuna puri. 2. kartofili, Semwvari sif­ rifana firfitebis saxiT (Cifsis msgavsi) krEking­i [ing. cracking] – 1. mZi­ me navTobproduqtebis (mag; mazuTis) gadamuSaveba spe­ cialur danadgarebSi ben­ zinis misaRebad.  k. procesi. 2. aseTi gadamuSavebisavis saWiro danadgari.

krematorQum­i – kremacii­
saTvis mowyobili Senoba. kremAcia [laT. crematio dawva] – micvalebulis gvamis daw­ va specialur RumelSi. krEml­i [rus. Кремль] – Zve­ li ruseTis qalaqebSi: qalaqis SigniTa cixe­si­ magre: Sidacixe; me­19 s.­is meoTxedidan warmoadgens qalaqis administraciul centrs, istoriul­mxatv­ rul ansambls.  moskovis k. krEol­i [fr. creole < esp. criallo] – laTinur amerikaSi: pirveli evropuli (espanu­ ri da portugaliuri) ko­ lonizatorebis STamomava­ li. krEp­i [fr. crêpe] – 1. abreSumis an matylis qsovili, romel­ sac xaoiani zedapiri aqvs. 2. Savi gamWirvale qsovili erTgvari. krEtin­i [samxr. fr. dia­ leqtizmi crétin mosulelo, saerTo fr. crétien] – go­ nebasusti, fizikurad da gonebrivad ganuviTarebeli adamiani. kretQnizm­i [fr. crétinisme] – gonebis siClunge. krESendo [it. crescendo] –

-279(mus.) xmis, TandaTanobiT gaZliereba, sul ufro da ufro xmamaRla (sapirisp. dekreSendo).  kreSCendo Scd. krQz­i [fr. crise] – (medic.) sisxlZarRvebis droebiTi spazmuri SekumSva, romelic warmoiqmneba uecrad.  hi pertoniuli k. krQzis­i [berZ. krisis] – 1. mZafri gardatexa, cvlileba.  daavadebis k. 2. mwvave mdgomareba,romelic win uswrebs gardatexas.  finansuri k. 3. saxelmwifoSi saqonlis pe­ rioduli Warbwarmoeba, rac iwvevs warmoebis Sekvecas, wvril mwarmoebelTa (me­ warmeTa) gaRatakebas, umu­ Sevrobis zrdas.  samrewvelo k. mTavrobis krizisi – sa­ xelmwifoSi: mTavrobis Secvla, gamowveuli mwvave politikuri uTanxmoebiT. krizQsuli – 1. krizisis gardatexis mdgomareobaSi myofi, arsebuli.  k. asaki. 2. Zalian Zneli, gamwvavebuli saxifaTo.  k. momenti, k. mdgomareoba.

kri

krizQsuli temperAtu­ ra – (fiz.) temperatura,
romlis drosac qreba gansxvaveba siTxesa da orTqls Soris.  kritikuli Scd. krimQnal­i [laT. criminalis danaSaulebrivi] – sisxlis samarTlis danaSauli, ga­ dacdoma, Secodeba. kriminalQstika [< laT. criminalis danaSaulTan dakav­ Sirebuli] – iuridiuli mec­ niereba, romelic swavlobs sisxlis samarTlis dana­ Saulis kvlevis meTodikas, taqtikasa da teqnikas. kriminAlur­i [laT. criminalis] – sisxlis samarTalTan da­ kavSirebuli; danaSauleb­ rivi.  k. SemTxveva. kriminalOgia [laT. crimen (crimenis) danaSauli da berZ. logos moZRvreba] – mecniere­ ba danaSaulis Sesaxeb, ro­ gorc socialuri movlena. ¥ kriminogenuri  k. situacia. kri pto... [< berZ. kryptos sai­ dumlo, faruli] – rTuli sityvebis dasawyisSi uCve­ nebs romelime dafarul mdgomareobas, moqmedebas,

kri

-280-

xSirad Seesabameba qar­ airisebr an Txevadi mdgo­ Tuls _ `saidumlod...” mareobidan nivTierebis  kri ptodepresia, kri ptokristalur mdgomareobaSi grama. gadasvlis dros.  marilebis k. kri ptogrAfia [berZ. kryptos saidumlo, faruli da gra- kristalogrAfia [berZ. phos vwer] – pirobiTi, sa­ krzystallos kristali da grapho idumlo weris xerxi, ro­ vwer] – mecniereba romelic melic gasagebia mxolod kristalebs Seiswavlis. adresatisaTvis (pirobiTi ¥ kristalografiuli.  k. sistemebi. saidumlo niSnebiT wera). krQJ­i [rus. крыж < polon. kriterQum­i [< berZ. kriterion msjelobis, gadawyvetis krzyz jvari] – 1. kaTolikuri saSualeba] – (wign.) ni­ jvari. San­Tviseba, romlis mixed­ 2. xmlis jvriseburi vada. viTac rasme afaseben, gan­ 3. zogi saxelmwifos dro­ sazRvraven; sazomi. Saze gamoyvanili patara  WeSmaritebis k. fari. krQstal­i [berZ. krzystallos] – krQtika [berZ. kritikē garCevis, gansjis xelovneba] – 1. ri­ magari sxeuli, romelsac same ganxilva, garCeva nak­ bunebrivad aqvs mravalwax­ lovanebaTa gamovlenis, Se­ nagis forma. fasebis mizniT.  marilis k.-ebi, almasis k. k. da TviTkritika. ebi, yinulis k.-ebi. 2. (saub.) uaryofiTi msjeloba kristAluri – 1. kristale­ visime, risame Sesaxeb, visime, bisgan Semdgari. risame naklovanebaTa Cve­  k. banebi, k. tuvi, nivTierebis neba. k. mdgomareoba.  k.-is qar-cecxlSi gaata2. gadat. wminda gamWvirvale res.  k. wyali. 3. mecnieruli Semowmeba, ga­ 3. (gadat.) (saub.) faqizi zne­ mokvleva risame utyua­ obisa, umwikvlo, spetaki robisa; raime teqstis ana­ (adamiani). lizi. kristalizAcia – krista­ 4. literaturuli Janri, lebis warmoqmnis procesi,

-281miZRvnili mxatvrul­li­ teraturuli, mecnieruli da sxv. nawarmoebebis gar­ Cevisadmi. krQSna [sanskr.] – induizmis RvTaeba; Tayvans scemen ro­ gorc viSnus erT­erT gan­ saxierebas. krOket­i [fr. croquet, ing. crocket] – 1. sportuli TamaSi erTgvari; xis CaquCebiT cdiloben xisive burTebi gaiyvanon garkveuli wesiT mavTulis ramdenime karSi. 2. am TamaSisaTvis saWiro sagnebis kompleqti. krOl­i [ing. crawl] – sportuli curvis yvelaze swrafi xerxi. krOnos­i [berZ. kronos] – ber­ Znul miTologiaSi: titani, uranosis (cisa) da geas (dedamiwis) Svili, zevsis mama. kronStEin­i [rus. кронштейн < germ. krogstein] – iribi brjeni kedelze, svetze da sxv. – karnizis aivnis,Taros da misT. gasamagreblad. krOs­i [ing. to cross gadaWra (gzis)] – sportuli sirbili an rbola winaaRmdegobaTa gadalaxviT uswormasworo adgilze.  saTxilamuro k., samoto-

kru

ciklo k., saavtomobilo k. krOsvord­i [ing. cross-word] – sityvebis gamocnobaze agebuli gasarTobi amo­ cana – kvadratebad da­ yofili raime figura un­ da Seivsos asoebiT ise, rom horizontalebisa da vertikalebis gayolebiT gamovides sityvebi (ga­ moigones niu­orkSi 1913 wels).  k.-is Sedgena, k.-is amoxsna. krUiz­i [ing. cruise] – sazRvao mogzauroba wriul mar­ Srutze (turistuli, ga­ sarTobi...) krUp­i [ing. croup] – (medic.) xorxis lorwovani garsis anTeba, romelsac Tan sdevs sulis SexuTva. krUpie [fr. croupier] – banqos da misT. saTamaSo saxlis (kazinos) Tanamflobeli an mosamsaxure, romelic xel­ mZRvanelobs da Tvalyurs adevnebs TamaSs. krUSon­i (ufro sworia kri­ USoni) [fr. cruchov patara doqi] – TeTri Rvino, ro­ melSic Sereulia koniaki, an romi da CaTlilia axa­ li xili (mag. atami).

kub

-282-

kUb­i [berZ. kybos] – 1. geomet­

reuli. ¥ kulinaruli. riuli sxeuli – wesieri  k. ostatoba. eqvs waxnaga, romlis yvela  kulinariuli Scd. (ix. kuwaxnagi kvadratia. linaria). 2. (maTem.) sami erTgvari Ta­ namamravlis namravli; ri­ kulinAria [laT. culinarius sagvareulosi] – 1. saWmlis, cxvis mesame xarisxi. kerZebis damzadebis osta­  oTaxis k. udris 64-s. toba. 3. (maTem.) xarisxis maCvenebeli,  k.-is kursebi. romelic udris sams. 2. saWmelebi.  xuTi aviyvanoT k.-Si.  k.-is ganyofileba (gastro­ ¥ kuburi (mniS. 2­saTvis). nomSi).  k. metri. ¥ kulinariuli da sakuli kubiuri, kubikuri Scd. nario. kUbizm­i [fr. cubisme]–ukiduresi  k. (s.) nawarmi. formalisturi mimarTuleba  kulinaruli sxvaa (ix. kusaxviT xelovnebaSi, rome­ linari). lic realuri samyaros sag­ nebis gamoxatulebas cvli­ kUlis­i [fr. coulisse] – Cveu­ lebriv mr.­Si: kulisebi da geometriuli figurebis – Teatris scenaze: deko­ (kubis, konusis da misT.) kom­ raciis brtyeli nawilebi, binaciebiT (Caisaxa safran­ romlebic ganlagebulia geTSi me­20 s.­is dasawyisSi). scenis gverdebze (verti­ kUbmetr­i – kuburi metri. kalurad) erTi­meoris mi­ kUbrik­i [holand. koebrug] – yolebiT. kulisebSi – 1. gemze, saerTo sadgomi, sa­ scenis ukan. cxovrebeli eki paJisaTvis. 2. gadat. (wign.) saidumlod, kU­kluqs­klan­i [ing. ku-kluxfarulad. klan] – amerikis SeerTebul kulminAcia [< laT. (culminis) StatebSi: saidumlo rasis­ mwvervali] – (wign.) udi­ tuli teroristuli or­ desi aRmavlobis an daZa­ ganizacia. bulobis momenti risame  ku-kluks-klani Scd. ganviTarebaSi. kulQnar­i – kulinariis os­ ¥ kulminaciuri. tati; daxelovnebuli mza­

-283-

kum

kultura).  k. momenti, k. wertili. 3. gaSeneba, moyvana raime mce­ kUlon­i [fr. coulant] – qalis narisa. samkauli – erTi an ramdenime  Cais k. Zvirfasi Tvali, ZewkviT 4. TviT gaSenebuli mcenare. yelze gasakeTebeli.  teqnikuri k.-ebi, subtrokUlt­i [laT. cultus] – 1. reli­ pikuli k.-ebi, saSemodgomo giuri msaxureba RvTisadmi k.-ebi. da amasTan dakavSirebuli ¥ kulturuli (mniS. 1­saT­ wes­Cveulebani. vis).  apolonis k. (Zv. saber­  k. done, k. urTierTobani, ZneTSi), qristianuli k. k. adamiani (mniS. 3,4­isaTvis) 2. gadat. (wign.) Tayvaniscema, k. mcenareebi. visime, risame gaRmerTeba. ¥ uary. ukulturo (mniS.  kanonis k., pirovnebis k. 1­saTvis). kultivAtor­i [fr. cultivateur]  u. adamiani, u. saqcieli. – moxnuli niadagis Rrmad kultUrizm­i [fr. culturisme] gasafxvierebeli sasoflo­ – fizikuri varjiSebis sis­ sameurneo iaraRi. tema; aTletizmi.  traqtoris k., cxenis k., kulUar­i [fr. cuoloir] – parla­ xelis k. mentSi, organizaciaSi da kultivAcia – niadagis da­ sxv.: darbazi, oTaxi, sadac muSaveba kultivatoriT. deputatebi, delegaciis wev­ kUltura [laT. cultura] – 1. rebi ikribebian Sesvenebis sazogadoebis miRwevaTa dros, sadac warmoebs ara­ erToblioba sawarmoo, sa­ oficialuri Sexvedrebi, zogadoebriv da sulier azrTa gacvla­gamocvla. cxovrebaSi. mr. [fr. cuoloirs] – kuluarebSi  materialuri k., Zveli – gadat. (wign.) ityvian ara­ xalxebis k., erovnuli k., oficialuri saubrebis Se­ k.-is moRvawe. sulieri k. saxeb politikur, sazoga­ 2. done, romelsac miaRwies doebriv wreebSi. raime codnis, Cvevis, moqme­ kUmis­i [Turq.] – cxenis [an aq­ debis dauflebisas. lemis] daduRebuli rZisgan  metyvelebis k., Sromis k., damzadebuli sasmeli. fizikuri k. (mokled: fiz-

kum

-284-

kUmrinis

– bibliuri xelnawerebi,rom­ lebic aRmoaCines mkvdari zRvis sanapiroze, vadi­kum­ rinis da sxva mRvimeebSi. xelnawerebi Sesrulebuli iyo arabul da Zv. ebraul enebze. kunstkAmera [germ. Kunstkammer] – Zvel droSi: sxvadasxva iSviaTi sabunebismetyvelo, istoriuli, eTnografiuli Tu arqeologiuri sagnebis koleqcia; aseTi koleqciis sacavi. kUpaJ­i [fr. coupage] – sxvadasxva Rvinis erTmaneTSi Sereva gaumjobesebis mizniT. kUpe [fr. coupe] – ramdenime mgzavrisaTvis gankuTvnili ganyofileba matareblis vagonSi. ¥ kupesi.  kupisa Scd. kupQdon­i [laT. cupido (Cupidonis)] _ romaul miTolo­ giaSi: siyvarulis RmerTi, romelic warmodgenili hyavdaT mSvildisriani frTosani biWis saxiT; amu­ ri. kupQura [fr. coupure] – nomi­ naluri Rirebuleba qaRal­ dis fulisa, obligaciebisa

xelnawErebi

an sxv. fasiani qaRaldisa.  aslariani k., asdolariani k. kUplet­i [fr. couplet] – 1. leq­ sis, simReris strofi 2. mr. kupletebi – satiruli an iumoristuli xasiaTis simRera saWirboroto Te­ maze.  saxumaro k.-ebi. kUpon­i [fr. coupon] – fasiani qaRaldebis mosaWreli ta­ loni procentebis misaRe­ bad.  obligaciis k. kUrant­i [fr. courant mimdinare] – koSkis saaTi, romelic rekavs da Tan asrulebs raime musikas, aseTi saaTis musikaluri meqanizmi.  kurantebi mx.­is gagebiT (mag. `rekaven kremlis kurantebi”) Scd. kUrare – [< karib.] – Zlieri Sxami, romlis miReba icod­ nen samxreT amerikelma indielebma zogierTi ad­ gilobrivi mcenaris nor­ Ci ylortebisa da fesve­ bisgan; iyenebdnen isrebis mosawamvlad; iwvevs kun­ Tebis damblas da sikv­ dils; amJamad iyeneben me­ dicinaSi (mcire dozebiT) samkurnalod.

-285-

kur

rort kurorti da berZ. logos [laT. curator moZRvreba] – medicinis dar­ mzrunveli, meurve] – piri, gi, romelic Seiswavlis ku­ romelsac mindobili aqvs rortebis samkurnalo Tvi­ visime, risame meTvalyure­ sebebs. oba.  k.-is instituti.  studentebis k. ¥ kurortologiuri da sakurQer­i [fr. courrier] – dawe­ kurortologio. sebulebis Sikriki.  k. (s) kvleva-Zieba. di plomatiuri kurieri – ix. di plomatia (Semokl. kUrs­i [laT. cursus srbola,mim­ dinareoba] – 1. moZraobis di pkurieri). mimarTuleba, gezi (gemisa, kurQoz­i [fr. courieux (mamr.) TviTmfrinavisa da sxv.). coirieuso (mdedr.) sasacilo,  yinulmWrelma k. aiRo arsaseiro] – ucnauri, sasa­ qtikisaken. cilo, saseiro ambavi. Sem­ 2. gadat. (wign.) mimarTuleba, Txveva. gezi (politikaSi da sxv.). ¥ kuriozuli.  swori sagareopolitikuri  k. SemTxveva. k. kurdQuk­i [Turq. kuyruk kudi] 3. fasiani qaRaldebis Rire­ – kanqveSa cximovani da­ buleba. nagrovi kunTTan, zogierT  laris k., dolaris k. cxvris jiSebSi. (qarT. si­ 4. romelime mecnierebis an misi non. duma). calke sistemuri gadmocema kUrort­i [germ. kurort sam­ umaRles saswavlebelSi; kurnalo adgili] – adgili, saxelmZRvanelo, romelic aseT gamocemas Seicavs. sadac aris bunebrivi pi­ robebi mkurnalobisTvis,  maTematikis k., fizikis k. 5. umaRles an specialur sa­ dasvenebisaTvis da mowyo­ Sualo skolaSi: swavlebis bilia sanatoriumebi, da­ esa Tu is weli. sasvenebeli saxlebi.  mexuTe k. studenti.  saqarTvelos k.-ebi, kli6. swavlebis an samkurnalo matiuri k., k. baxmaro. proceduraTa dasrulebu­ ¥ sakurorto. li cikli.  s. sezoni.  saSualo skolis k., takurortolOgia [germ. ku-

kurAtor­i

kur

-286Tan xmovnebis (iSviaTad): mag. qarTuli xmovnebi `o”, `u” warmoiTqmis labiali­ zaciiT. ¥ labialuri. labQluri [laT. Labilis] – aramtkice, aramdgradi, mer­ yevi, moZravi. labQrinT­i [berZ. Labirinthos] – 1. Zvel saberZneTsa da eg­ vi pteSi: mravali saTavsis Semcvleli, Znelad gasagne­ bi, daxlarTuli Sesasvle­ l­gamosasvlelebis mqone Senoba. 2. rTuli, daxlarTuli gan­ lageba quCebisa, Senobebisa da misT. 3. (anat.) yuris SigniTa nawi­ li, omelic asrulebs sme­ nisa da wonasworobis fun­ qcias.  labirinti Scd. labOrant­i [laT. Laborans (laborantis) momuSave] – labo­ ratoriis, samecniero da­ wesebulebis samecniero – teqnikuri TanamSromeli.  labaranti Scd. laboratOria [laT. Laboratorium] – dawesebuleba an misi ganyofileba, sadac asruleben eqsperimentul samecniero­kvleviT samu­ Saos.

laxiT mkurnalobis k. 7. mr. kursebi – moklevadiani saswavlebeli, romelic iZ­ leva momzadebas raime viw­ ro specialobaSi.  kompiuteris k.-ebi, saSofro k.-ebi, stenografiis k.-ebi. kUrsanti – 1. piri, romelic kursebze (ix. kursi. mniS. 7) swavlobs. 2. samxedro saswavleblis k.­ebi. kUrsiv­i [laT. cursiva gakruli xeli] – daxrili sastambo Srifti, rac xeliT nawers waagavs.  laTinuri k., qarTuli k. kUrsor­i – kompiuteris dis­ pleis ekranze moZravi sa­ niSni, romelic aRniSnavs aqtiur wertils da rom­ lis saSualebiTac xdeba marTva.

l la [it. La] – musikaluri gamis
meeqvse bgera: am bgeris aRmniSvneli noti labializAcia [laT. Labialis bagismieri] – (lingv.) bge­ rebis momrgvaleba bge­ rebis warmoTqmis dros – xmovnebis (xSirad) da

-287 qimiuri l. ¥ laboratoriuli da salaboratorio.  l. (s). WurWeli, l. (s.) analizi, l. (s.) gamokvleva.  labaratoria, labaratoriuli, salabaratorio Scd. lAg­i [holand. Lag] – 1. gemis svlis siCqarisa da gavli­ li manZilis gasazomi xel­ sawyo. 2. gemis borti. lAguna [it. Laguna] _ 1. wyal­ mcire yure an tba, rome­ lic zRvisagan aris mowy­ vetili. 2. marjnis wriul kunZulebze, e.w. atolebze, Sinagani wyalsatevi. ¥ lagunisa.  lagunasi Scd. lAdan­i [berZ. Ladanon] – aro­ matiuli fisiseburi niv­ Tiereba, zogierTi tro­ pikuli xisa, romelic medicinaSi gamoiyeneba da RvTismetyvelebis dros mosawevad. ¥ ladanuri. lAva [it. Lava] – gamdnari da gavarvarebuli generaluri masa, romelic amoifrqveva vulkanidan. ¥ lavisa.

laT

 lavasi Scd. lavQreba [holand. Laveeren] – 1. ialqniani gemis svliT curva ise, rom qari xan er­ Ti mxridan uberavs, xan me­ oredan; saerTod gemis svla kursis (mimarTulebis) xSi­ ri cvliT wyalqveSa qvebis, TavTxelebis da misT. gver­ dis asaqcevad. 2. (gadat.) moxerxebulad gverdis avla siZneleebi­ saTvis; raimesTvis Tavis arideba; mdgomareobasTan marjved Segueba. lAvra [berZ. Laura] – zogi di­ di mamaTa monastris sa­ xelwodeba. ¥ lavrisa.  lavrasi Scd. lazAreT­i [fr. Lazaret, it. Lazaretto] – samxedro nawil­ Tan arsebuli patara sa­ avadmyofo, hospitali.  polkis l. lAzer­i [ing. Lazer] – xelsawyo sinaTlis paraleluri da mZlavri konebis misaRebad. laTQnur­i – Zvel romTan (romaelebTan) dakavSire­ buli.  l. ena, l. damwerloba. laTQnuri amErika – Sua da samxreT amerikis qveyne­

romelic l.  l. qiul saxelmwifoSi: privi­ 2. laibgvar. l. stili. xolo tutis (ix. SejibrebaSi: msa­  l. ro­ ligirebuli jari (pirvel melic araerTgzis meorde­ xanebSi _ monarqis piradi ba. romelsac iyeneben gemi. lAkmusis qARaldi – lak­ laQner­i [ingl. lakOnizm­i [berZ. Leib sxe­ meordeba musikalur nawar­ uli. (mus. saRebavi  leib gvardia Scd.] – lurji. laT. romelic lAib­gvArdia [germ. ¥ lakoniuri. tiv] – 1. . Lakmoes < diuli – iwereba erTad. aqvs Zvirfasi xazis msaji. rogorc indikators (ix.  samgzavro l. bewvi. grZnobis an sagnis aRmniSv­ neli motivi. navi. Linesman] – – (wign). Guardia moebSi. 2.  l. Tema. nebs mTavar msajs burTi­ sa Tu moTamaSeebis mdgo­ lAma1 ­ [esp. jis TanaSemwe.lAkmus­i [laT. karis eqimi. tani da it. llama] – momcro sa­ sapalne cxoveli aqlemebis mareobas. zog sxv. gvardia)] – zog monar­  operis l. almiT an SeZaxiliT aniS­  lakonuri Scd.tani da laT. mcenareuli nivTiereba.lai -288- bis saerTo saxelwodeba. 2).  romanis l. dacva). gavrcelebulia sam­ laitmOtiv­i [germ.. ¥ laibgvardiuli. LeitmoxreT amerikaSi. didi swrafmavali qaRaldi. pasuxi. Lakonizmos] laQnsmen­i [ingl. medicus wiTldeba. < Line xazi musis xsnariT gaJRenTili liner] – 1. (gadat. (ix. ojaxidan.  leib-medikosi Scd. am nivTierebiT gaJRenTili lAib­medQkos­i [germ. Leib qaRaldi mJavis moqmedebiT sxeuli.  leitmotivi Scd. polki. gverdis msaji. didi samgzavro TviTmfri­ indikatori. warwera. saokeano l. mniS.) raime azris. fexburTis da mokled da mkafiod.) ZiriTadi azri.-is saRebavebi. azris gamoTqma CogburTis.  laibgvardieli. medikosi)] – monarqis moqmedebiT lurjdeba.

) wablisferi wyalmcenare. sa­ zeimo – samgloviaro xasi­ aTis nawarmoebSi. Lapidarius qvis mTleli. iluminacii­ saTvis. nela . Languette pa­ tara ena] – xorcis kerZi viwro (Txeli) da grZeli lar amonaWrebisgan damzadebu­ li (dakepili).ebi. generlis l. lapidAruli [laT. raime adgilis saerTo xe­ di. stili. zogjer: sonatis. lAncet­i [fr.  mTiani l. zonebi. simfoni­ is. lAngust­i [fr. laringologia. laminAria [< laT. Lancete < laT. larynx Clayngos xorxi] – xorxis an­ Teba. iyeneben sa­ qonlis sakvebad.  wiTeli l. 2.  l. l. kvartetis da sxv.  lamaisti. Blama umaRlesi] – tibetsa da monRoleTSi: lamaistebis budist­bermo­ nazoni. ¥ landSafturi. vidre adajo). lAmpas­i [fr. lamAizm­i – budizmis saxe­ sxvaoba tibetsa da mon­ RoleTSi.-289¥ lamisa. lAnget­o [fr. lampQon­i [fr. qvaze amomW­ reli] – (wign.  laringologi. termini. romelic aRniSnavs nel temps (ufro nels. Lancea Subi. Largo faruli] – (mus. Lampas] – ganieri feradi zoli. romelic da­ kerebulia formis Sarvlis gverdiTi nakeris mTel sigrZeze garedan. larQngit­i [berZ. erT­erTi saxeobaa `zRvis kombosto”. Landschaft] – dedamiwis zedapiris xedi. Lampion] – qa­ Raldis an minis farani gasanaTeblad. lArgo [it. laxvari] – Zveleburi qirurgiuli dana. laringoskopi. oroli.) mokle da mkafio. lAndSaft­i [germ. sasuqad da sxv.-ebi. umaRlesi sasuliero piri – dalai-lama.  lamasi Scd. lamina fir­ fita] – (zool. ferwera. lAma2 [tibet.  l.) 1. romelic me­7 saukuneSi warmoiSva tibet­ Si. iyeneben upiratesad amaRlebul. romelic sakvebad gamoiyeneba. Langousto] – zRvis didi aTfexa javSni­ ani kibo.

Lasso < esp. a. sagdebeli). Lacto vawoveb lactare rZis micema] – rZis ga­ moyofa sarZeve jirkvlebis mier. lEgat­i [laT. adgil­mamuli. teqnikis dargSi. lEgato [it.  Tvlebiani l. nebadar­ Tuli. latareia Scd. qamandi. Legalis] – ka­ noniT aRiarebuli. lAfet­i [germ. lazo] _ cxovelis dasaWeri yul­ fiani sasroli Toki (qarT. legalizAcia – legalur mdgomareobaSi gadasvla an gadayvana. liapsusi Scd. 2. iatak­ qveSa. . mecnierebis.) uneblie Secdoma (nawerSi. laqtAcia [laT. Lafette < fr. metyvelebaSi).  l. gazeTi. l’affus] – dazga.) msxvili kerZo adgi­ l­mamuli. lAckan­i [germ. partia. latifUndia [laT. lAso [fr. pianistTa saerTaSoriso konkursis l. Legato dakavSire­ Semsrulebeli nawilis sa­ xelwodeba.  waugebeli l. Secdoma. Latzcha yulfi] – gadanakeci pijakis (kos­ tiumis.  a. latAria [it. Zvel romSi: Tanamdebobis piri provinciis mmarTvel­ Tan. legAlur­i [laT. paltos) mkerdis na­ wilSi. laurEat­i [< laT. Latifundium latus farTo da fundus miwa. elCi] – 1.] – induizmis panTeonSi: silamazis. Legatus gagzav­ nili.las -290 lapsusi. literatura. mamuli] – (wign. sin. nobelis premiis l.  rusTavelis premiis l.. liafsusi.  latarea.. Laureatus dafnisgvirgvinosani] – pi­ ri. romelsac miniWebuli aqvs gansakuTrebuli premia xelovnebis. aralegaluri – rac kanoniT ar aris daSvebuli. romis papis di plomatiuri warmomad­ geneli. mcdari nabiji] – (wign. siyvarulisa da simdidris qalRmerTi. organizacia. lAqSmi [sanskr. bed­ nierebis. Lotteria] – niv­ Tebisa da fulis gaTamaSeba bileTebis saSualebiT. romelzedac damagrebulia qvemexis lu­ la. RvTa­ eba _ viSnus toli. lAfsus­i [lT Lapsus davardna. l.

Leukos TeTri laima sisxli] – (medic. am uflebis (rwmunebis) da­ lei madasturebeli sabuTi. Leden tyavi] – bambis qsovili erTgvari. dakanonebuli] – raime uflebasTan rwmu­ nebis kanonierebis aRi­ areba an damtkiceba. lEdi [ing. Zvel romSi: msxvili sajariso SenaerTi. rac leTargia. (ist). 3) wevri. ga­ dabmiT (upauzod) gadasvla. lEgenda [< laT. igivea rac polki. letargiuli Scd. leikEmia [berZ. Lady] – did bri­ taneTSi: lordis meuRle. iyene­ ben wignis ydaze gadasak­ ravad. ¥ leTargiuli.  suramis cixis l. romelic hgavs Rrma Zils (qarT. ledErin­i [germ. mdgomareoba. Lethargia] – avadmyofuri mdgomareoba. gadmocema. leTargQuli ZQli – igivea. . araCveulebrivi.) qro­ nikuli daavadeba. l. mTavroba. zog qveyanaSi: sagangebo samxedro nawili an samo­ qalaqo organizacia. leibOrist­i [ing. 2. 2. legiOner­i [fr. leTArgia [berZ.  l. gaTxovili qali. legitimAcia [laT. (ist. liderini Scd. legendAruli da legEn­ duri – 1. rac unda waikiTxon] – 1. partia. Legenda is.  l.  letargia. romlis­ Tvisac damaxasiaTebelia sisxlSi leikocitebis ra­ odenobis mniSvnelovani zrda. Labourist < labour Sroma] – muSaTa par­ tiis wevri inglisSi (ag­ reTve avstraliasa da zog sxva qveyanaSi). ¥ leiboristuli. 3. Tqmuleba). 2. romelzec aRniSnulia pirobiTi niSnebi.-291buli] – (mus. legendis xasi­ aTisa.  l. gmiroba. Seu­ darebeli. Legio (Legionis)] – 1.) legionis (mniS. 2) jariskaci. tyavs mimsgavsebuli. xalxuri zepiri gadmocema (qarT. warwera monetaze an me­ dalze. geografiuli rukis nawi­ li.  liderini.) erTi bgeridan meoreze TandaTanobiT. legQon­i [laT. Legionnaire] _ 1. sinon. legionis (mniS. Legitimus kanonieri. xalxuri saxelwo­ deba: saRaTas Zili). 3. l.

Lēmma] – (maTem. lEmur­i [laT. romlis safuZ­ visa] – ama Tu im enis an ro­ velzec me­2 msoflio omSi melime mwerlis sityvaTa mokavSire qveynebze gascem­ maragi. lesbosis (Lesbos) saxelis 2. gar­ rivi ltolva qalisadmi dacvlili winaprebis su­ [Zveli saberZneTis kunZul lebi. masa­ tyaosnis” l. Launch] – inglisSi. arendaze gascems miwas leitEnant­i [fr. lEma [berZ. romelic berZ. `vefxislevdnen SeiaraRebas. lEnd­lQzi [ing. patara cxoveli. kvebis produqtebs da .lei -292- leikocQtebi [berZ. romSi gardacvlilTa qalis arabunebrivi sqesob­ sulebis moCvenebebi. doza. da flotSi. Lexikos sity­ li kanoni. Leukos sxv. l. momwvevi. romelic TviTon ol.) leOpard­i [laT.)] – lesbOsur­i siyvAruli – 1. naxevrad mixedviT]. meore sauzme (naSuadRevs). dnen sesxs an arendiT aZ­  qarTuli enis l. maimuni. Leopardos] – didi mta­ aucilebelia mxolod sxva cebeli cxoveli ZuZumwo­ Teoremis (an Teoremebis) vari katisebrTa ojaxisa. lend sesxis micema da lease  leTaluri Scd. sasikvdilo. saqonels. Letalis sa­ binadrobs afrikasa da sikvdilo] – sikvdilis ga­ aziis tropikul tyeebSi. – oficris wodeba armiasa lEnC­i [ing. bewvi (sinon. dasamtkiceblad. Zv.. Landlord] – msxvili ingliseli me­ xlZarRvi. Lend-lease < ¥ letaluroba. sis­ lEndlord­i [ingl. Lemures (mr. TeTri kytos ujredi. panTera).  l. letAlur­i [laT. lebs.  lemasi Scd. Sedegi. aqvs Savlaqebiani yviTeli ¥ lemisa. Leutenant] fermerebze. arendiT micema] – aSS kon­ gresis mier 1941 w. primatebis razmisa. Leopardus < damxmare Teorema.) sisxlis TeTri bur­ ar marTavs meurneobas da Tulebi. miRebu­ lEqsika [< berZ. ZarRvi] – (fizi­ mamule. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi:  ufrosi l.

¥ saleqsikono. Taviseburebani. 2..  l. orTografiuli l. Lexikon si­ tyvani] – 1. ro­ melic swavlobs leqsikas. leqsikolOgia [berZ. inglisur-qarTuli l. dawesebuleba.. Semadgenloba. aseTi gadmocemis Canaweri. ¥ leqsikologiuri da saleqsikologio.  s.. s. Lexikos sityva da logos moZRvreba] – enaTmecnierebis dargi. romelSic anbanzea gawyobili ama Tu im enis leq sityvebi da mocemulia ma­ Ti ganmarteba imave enaze an Targmani romelime sxva enaze. (s.) muSaoba.) Sromebi. leqsQkon­i [berZ. .-ebi: akademikosi arnold Ciqobava da profesori mixeil WabaSvili. muSaoba. leqtorQum­i [laT. leqsikOlog­i _ leqsiko­ logiis specialisti.-is kiTxva. ¥Lleqciuri. erT­erTi teqstobrivi re­ daqtorTagani. 3.  qarTuli enis l. romelic leqciebs kiTxulobs. mwerlis l. sadgomi (Senoba. romelic sajaro leqciebis mowyobis saqmes ganagebs. (s.-ebis kursi.  l. darbazi). Leqtor mki­ Txveli] – piri. romelic Se­ muSavebulia personaluri kompiuteris momxmareble­ bisaTvis. XX saukunis cnobili qarTveli l. Lexikos sityva da grapho vwer] – leq­ sikonebis Sedgenis Teoria an praqtika. l. leqsikogrAfia [berZ.  qarTuli enis ganmartebiTi l. masala.  qarTuli l. Lectio kiTxva] – saswavlo sagnis an raime Temis zepiri gadmocema.  studentTa sasaxlis l.  didi qarTveli l. sadac sajaro leqciebi imarTeba.) ganyofileba.  lektori Scd. sulxan-saba orbeliani. Leqtorium] – 1. lEqtor­i [laT. lEqcia [laT. 2.  l. ¥ leqsikografiuli da saleqsikografio. leqsikOgraf­i – leqsikog­ rafiis specialisti. l. wigni. mdidari l. (s.  lektoriumi Scd.-293¥ leqsikuri. sityvebisa da gamonaTqvamebis maragi.

 parlamentis fraqciaTa l. s. miswrafeba. libretista] _ libretos avtori. romelic aerTianebs par­ lamenturi wyobilebisa da demokratiul Tavisufle­ baTa momxreebs. liga] _ (wign).  ligaturisa Scd. erTa liga saxelmwifoTa saer­ TaSoriso gaerTianeba pir­ vel da meore msoflio oms Soris. (moZv. baletisa da misT. 2. mokle Sinaarsi. sa­ zo gadoebriv­po li ti kuri organizaciis meTauri. liberalizmis (mniS. librEtist­i [it. politikuri partiis. romelic upiratesad gavr­ celebulia tropikul da subtropikul tyeebSi. ¥ lianisa. libido survi­ li. lQbreto [it. darbazi. gaerTianeba. lianebi.-ebi. saxelmwifoTa kavSiri. 2. libreto] _ 1. leader] _ 1.) ityodnen Tavisuflad moazrovne adamianze liberAlizm­i [< laT. propaganda.lia -294qoanalizis erT­erTi Zi­ riTadi cneba­seqsualuri Jini. Cveulebriv mr. 1) momxre. lQbido.  l. or­ ganizaciaTa. sityvieri teqsti operis da zogi sxva musikalur­ vokaluri nawarmoebebisa. ligatura kav­ Siri] _ (mus). damoukidebeli] _ fexbur­ TSi: `Tavisufali mcveli”. raime sportul Sejibre­ baSi dawinaurebuli piri  l. Liane(s) < lier Sekvra] – xviara da mcocavi mcenare. operis. Jini] _ fsi­ . ¥ saleqcio. po­ litikuri mimdinareoba. libero Tavisufali. gadabmuli notebi. lQga [fr. lQana [fr.  l. uaryofiT movlenebTan Semrigebloba. froidma). liberaluri partiis wevri. Liberalis Tavisufali] – 1. 2. ligAtura [laT. pirTa. ¥ liberaluri. ¥ ligaturisa. lQder­i [ingl. partia. it. moswavlis codnis SefasebaSi.  lianasi Scd. upiratesad aracno­ bieri (termini SemoiRo z. xel­ mZRvaneli. 2. libEral­i _ 1. lQbero [it. ligue laT. Ligare. saaTebi. mavne Semwy­ narebloba.  s. [laT.

.  safexburTo Cempionatis l. sawarmo an saamqro sadac beWdaven aseTi wesiT. 3. sfero] _ dedamiwis qerqi _ 30­80 km­ is sisqis. saWme­ lad momzadebuli (Sdr. portreti.  liTotropia. [berZ. satransporto saSualebebis. pretendentTa turniris l. liTo. filtvebi. mosir­ muli. ¥ liTografiuli. laqiebis. ¥ liesi. komiria.  litografia.  liisa Scd.-295an gundi. guli. udris daaxloebiT 4. ¥ livreisa  livreasi. mimdina­ re] _ bankebisa da sawarmo­ . liquidieren] _ 1. mTis qanebs Seexeba. lik (TirkmelebSi). liver RviZli] _ dakluli saqonlis Sig­ neuloba (RviZli. daxurva. livreia Scd. livre] _ Zveleburi franguli vercxlis fuli. liE [fr. liTogrAfia [berZ. lQver­i [ingl. qonebis gamoyenebisaTvis davalianebis TandaTanobiT gadaxdiT (dafarviT). lQvrea [fr. livree] _ Sveica­ rebis.. liquide Txevadi. liquidus fr. litografiuli Scd. liquidation] da likvidQreba [germ. romelic Semdeg frankiT Seicvala. likvidAcia [fr. lQvr­i [fr. Lithos qva] _ rac qvebs. risame (mag.  l-is Zexvi. lQzing­i [ingl. romelzedac winaswar xataven. yaurma). lieue] _ sigrZis Zve­ leburi franguli sazomi. liTOsfero [berZ. sawarmoo da­ niSnulebis nagebobebis da sxv. likvidUroba [< laT. lithos qva da grapho vwer] 1. gauqmeba.5 km/s. beWdva specialuri brtyeli qvis zedapiridan.  trestis l. risame mospoba. ¥ salikvidacio. sa­ warmos. am wesiT miRebuli ana­ beWdi. meetleebis formis tansacmeli.  mxatvruli l. leasing] – grZelvadiani arenda man­ qanebis.  s.  l. 2. visame. elenTa). lithos qva da sphairo burTi.. dawesebulebis) saq­ mianobis Sewyveta.  wera kiTxvis ucodinarobis l. 2.

tbis­ mcodneoba limUzin­i [fr.lil -296- ebis unarianoba droulad Seasrulon TavianTi fu­ ladi valdebulebebi. mimoqceva organizmis yvela qsovilsa da ujredSi. importis l. Lympha sufTa wyali.  l. limen yure. lQngvist­i – lingvistikis specialisti (qarT. lQnza [germ. jirkvlebi. enaTmecnieri).  mikroskopis l. ¥ lingvistikuri da (dasaS­ vebia) lingvisturi. romelTa Sesaxeb moTxrobilia j.  l. teleskopi. enaTmecniereba).  lili puta Scd. sinon. lingvQstika [fr. Cveulebriv sferuli zedapiriT. qondriskaci. SemosazRvrulia ori mrudxaziani. Linum ti­ lo da oleum zeTi] – sqeli magari qsovili. Linguistique < laT. lQman­i [berZ. rome­ lic swavlobs tbebs. gamokvleva.  limfaturi Scd. ramiT sargeb­ loba. Linse] – optikuri mina. sinon. gansakuT­ . ¥ limfuri. ¥ likviduri. Limousine] – daxuruli. lQmit­i [laT.. romlis farglebSic SeiZleba ri­ same xarjva. sinotive] – uferuli siTxe adamianisa da ZuZumwo­ vari cxovelebis sxeulSi. nav­ sadguri] _ yure mdinaris qvemo dinebaSi an mlaSe tba zRvasTan axlos. rome­ lic gardatexs sinaTlis sxivebs. lilQput­i _ aranormalurad patara tanis adamiani (qarT. ¥ linzuri. Lingue ena] – mecniereba enis Sesaxeb (qarT. juja) [fantastikuri qveynis _ lili putiisebri cic­ qna mcxovreblebis saxel­ wodebis mixedviT.  eleqtroenergiis l. limes (limitis) zRvari] _ norma. ris ganaRdebac. SigniT Seminu­ li tixris mqone msubuqi avtomobili. limnç tba da Logos moZRvreba] – hidrologiis dargi. sviftis roman `guliveris mogzaurobaSi”]. fulad qcevac SeiZleba.  l. Cve­ ulebriv samkurnalo ta­ laxiT mdidari. lQmfa [laT. sinon. linolEum­i [laT. limnolOgia [berZ.

mwerali. litAnia [berZ. mxatvrul nawarmoebTa (poezia. iTvleba poeturi Semoq­ medebis. romelic kompiuterma mogvca. imarTeba didi dRe­ saswaulis (an saero gan­ sacdelis) dros. listing siaSi Setana] _ monacemebis dabeW­ dva. lQra1 [berZ.. Lynch vinme planta­ toris.. mxatvruli literatura _ igivea rac literatura (mniSv 2).  akakis l. 2. iyeneben iatak­ ze dasagebad. literAtor­i _ piri. poezia. lQrizm­i _ lirikuli xasiaTi. lQrika [berZ Lyrikos lirasTan (ix. romlis profesiaa literaturuli saqmianoba.  qarTuli klasikuri l. lQra2 [it. litaneia] _ sa­ yovelTao locva. werilobiT nawarmoebTa erToblioba. mxatvruli nawarmo­ lit ebis Txrobis Sewyveta da avtoris piradi gancdebis CarTva.  nikoloz baraTaSvilis leqsebis l. lirikuli Sinaarsi risame. 2.]. poeziis saxeoba. am saxis poeziis nawar­ moebaTa erToblioba. raime sagnis Sesaxeb ar­ sebuli nawarmoebTa erTob­ lioba.  samedicino l.  linoliumi Scd. Carlz linCis gva­ ris mixedviT. Lira] – fulis er­ Teuli italiasa da Tur­ qeTSi. teqnikuri l. 3. literAtura [laT. STagonebis simbo­ lod.  liriuli Scd. lQsting­i [ingl.-297rebuli narevi nivTierebiT gaJRenTili. proza. drama) er­ Toblioba. literatUruli da sa­ . lirQkuli wQaRsvla _ (wign). mokvla) gamoZiebisa da gasamarTleblis gare­ Se (ing.  axali qarTuli l.  l. lira1) dakavSirebuli] – 1. Litteratura] 1. Lyra] – Zveli ber­ Znebis simebiani sakravi. romelic lirikul leqsebs wers. ¥ lirikuli. romlis drosac eklesias gars uv­ lian. lirQkos­i _ poeti. lQnCis sasAmarTlo (kano­ ni) – brbos mier dasja (cema­ wameba. ro­ melic gamosaxavs poetis grZnobebsa da gancdebs.

lQtr­i [fr. romelic lifts emsaxureba (sinon. . udris 1000 kub. skola­baRis) saxelwodeba. Lift] _ mraval­ sarTulian SenobebSi mo­ wyobili vertikalurad moZravi eleqtro manqana.  erTi l. liqQor­i [fr.lit -298 samgzavro l. konsulis. licEumi da lQcei – [< berZ. lQqtor­i [laT.) wreebi l. Litra girvanqa] _ siTxis sazomi erTeuli. Licentia ne­ bis darTva] – 1.. (s. Litrage] _ raime WurWlis tevadoba rac litrebiT izomeba. 2. satvirTo l.  meliftesi Scd. saqonlis sazRvargareT gatanis an Semotanis nebarTva. Liquer] – tkbili magari (alkoholiani) sas­ meli. (s. Lykeion aTenSi koro­ mis (oles. raime sameurneo – komerci­ uli moRvaweobis nebarTva. licEnzia [< laT. licEist­i _ liceumis mos­ wavle. sm­s. rac me­ lifte (ix. romelsac aqvs gark­ veuli formebi. liftQor­i _ igivea.  litra Scd. lQtraJ­i [fr. rZe.  avzis l.) nawarmoebi.  l. 3. litUrgia [berZ. Jamis wirva. lQtra _ qarTuli sityvaa da niSnavs Tixis patara viw­ royelian wylis WurWels. Leiturgia RvTismsaxureba] _ mTavari qristianuli mRvdelmsaxu­ reba.). sadac aris­ literAturo _ rac da­ kavSirebulia mxatvrul literaturasTan. ¥ meliftisa. melifte – piri. savaWro markis gamoyenebis ufleba. am ne­ barTvis damadasturebeli sabuTi. litUrgika _ moZRvreba mRvdelmsaxurebis wesebis Sesaxeb. lifti). misi mcveli. Litre berZ. literatUruli (sali­ terAturo) Ena – saerTo­ saxalxo enis damuSavebuli forma. gamogonebis. Lictor] – Zvel romSi: umaRlesi Tanamde­ bobis piris (mag. lQft­i [ing. diqtatoris) Tanmxlebi pi­ ri. liftiori). raimeTi SeRavaTianad an ufa­ sod sargeblobis ufleba. (am mniSv.

 lobizmi. lovElas­i [fr. dawesebulebis. logAriTm­i [berZ. lobisti. logopEdia [berZ. cneba. Zvel berZnul materialistur filosofiaSi (heraklites­ Tan) sayovelTao kanonzomi­ ereba. Logos sityva da typos anabeWdi] – raime formis. loRikuri Scd. Logikē] – 1. 2. Logos far­ doba. Lobby kulua­ rebi] – kontorebisa da agentebis sistema. kanonzo­ miereba risame. idealistur filosofiaSi: sulieri pirvelsawyisi. . metyveleba da paideia aRzrda] – mecniereba metyvelebis sxvadasxva nak­ lisa da maTi mkurnalobis Sesaxeb. mizanSewoniloba. rom­ lebic zewolas axdenen parlamentis wevrebze gan­ sazRvruli wreebis inte­ resebisaTvis. oficia­ lurad da araoficialu­ rad moqmedi jgufebi. goneba] – 1. gamoTvla.  movlenaTa l. 2. Logos sityva. ¥ logariTmuli. safrangeTisa da dasavleT evropis zog sxva qveyanaSi: saSualo saswavlebeli.S.) maCvenebeli xarisxisa. Lovelace ing. lOgos­i [berZ.  loRika. riCardsonis roman `klarisa harlous”­ is gmiris saxelis mixedviT] logarQTmuli saxAzavi – iaraRi sxvadasxva martivi gamoTvlis Sesasruleblad. daskvna. sxva mistikuri cnebebi. ¥ logikuri. l.-299totele aswavlida] – 1. rom miviRoT mocemuli ricxvi. emblema.  l. lOb­i [ing. mwerlis s. 2. lobireba.  sabunebismetyvelo l. azri. logOti p­i [berZ. Sefardeba da arithmos ricxvi] – (maTem. martivi gra­ fikuli aRniSvna.-ebis cxrili. Logos sityva. RvTaebrivi goneba da misT.  dialeqturi l. saqarTveloSi: saSualo saswavlebeli romelime sagnebis gaZlierebuli swavlebiT. ¥ liceumis. lov lOgika [berZ.  l. gantoleba.  l. mec­ niereba azrovnebis forme­ bisa da kanonebis Sesaxeb. romelSic unda aviyvanoT ricxvi (fuZed wodebuli). aso­ ciaciis da a.

omi. raimes gavrcelebis SezRudva gansazRvrul zRvrebSi. 2.] – sa­ xelmwifo an komerciuli sakredito dawesebuleba. ¥ salokomotivo. rom­ . lokAut­i [laT. arsebuli sa­ xelmwifo xelisuflebis momxre. depo. po­ litikur moTxovnas (qarT. rac aseT erTgulebas ga­ moxatavs.  l. vinc keTilsindisierad eq­ ceva visme an rasme. Loco gan­ valageb] – 1. orTqmavalisa da Tbomavalis saerTo saxel­ wodeba. Lozung] – mokled gamoTqmuli mimar­ Tva. 2. romelic gansaz­ Rvravs sxeulis adgil­ mdebareobas misgan arek­ lili. lokAlur­i [laT. mowodeba). motio moZraoba] – Zalovani man­ qanebis. ad­ gilobrivi. Locomotive < laT. erTguli. sinon. lOmbard­i [geogr. aparati. loiAlur­i [fr. lOzung­i [germ. damokidebuleba. 2. Loyal erTguli] – 1.loz -300lis saSualebiTac arkveven sxvadasxva obieqtis adgil­ mdebareobas. 3. lokomOtiv­i [fr.saidanac Sua saukuneebSi gamodiodnen – qalebis motrfiale mama­ kaci. romelic sesxs iZleva Zvir­ faseulobis an moZravi qo­ nebis dagiravebiT [italiis provincia lombardiis sa­ xelis mixedviT.  loialuroba.) rac garkveul ad­ gils ar scildeba. brigada s. aparati.  l. Localis adgilob­ rivi] – 1. Localis] – (wign. romelic gamoxatavs saxelmZRvanelo ideas. ing. lokalizAcia da lokalQ­ zeba [laT.  s. sax. romelic Tavmoy­ rilia romelime gansazRv­ rul adgilze. lokAtor­i [< laT. risme adgilis Semosaz­ Rvra. Lock out vin­ mes win karis daxurva] – mflobelebis mier sawar­ moebis erTdrouli daxurva da masiuri ganTavisufleba muSa­mosamsaxureebisa ga­ ficvebis Sewyvetisa da ma­ Ti moTxovnebis uaryofis mizniT. bgeriTi talRebis an radiotalRebis saSua­ lebiT. Locus adgili.

Lootsen gemis tareba] – zRvebis. lotto] – saTamaSo. lOcman­i [holand.  lociasi Scd. rac saWiroa gemebis usafrTxo tarebi­ saTvis. Lonye Toki.-Ta palata. Lot] _ 1.  meore iarusis l. auqcionze gasayidi saqonlis sazomi erTeuli. TviTon es gasayidi nivTi. Loggia] – 1. lUza [holand.romelsac gareTa kedlis nacvlad aqvs Ria kolonada an Ta­ Ri. ¥ lojiisa. lOrd­i [ing.stum­ rebisaTvis das xv. Lord] _ inglisis umaRles TavadaznaurTa memkvidreobiTi tituli. ¥ lociisa. Luza] – bili­ ardis magidis kideze da­ kidebuli Wrili.  l. masonTa sazogadoebis gan­ yofileba. xa­ verdiT gadakruli. 2. romlis qveSac mimagrebulia bade burTis Casagdebad. Senobas mikruli Ria aivani. 2. Loootsman] – saxifaTo da Znelad ga­ savlel raionebSi gemebis gatarebis specialisti. lOcia [< holand. sa­ TamaSo kartis “lombenis” saxelwodeba] _ banqos sa­ TamaSo asakeci magida. lotOtron­i – mbrunavi doli.  lojiasi. saqmiani garigebis dros. Senobis nawili. Lorgnette] – sa­ xeluriani dasakeci saT­ vale. Lotion] – erT­ gvari surnelovani wyali. 3. saqoneli (auqcionze). romelSic yrian la­ tariis bileTebs nomrebis gasaTamaSeblad. lOJa [fr. lOrnet­i [fr. sxdomaTa darbazSi. lOto [fr. . lOnu­i [fr. losQon­i [fr. stadi­ onze: adgili. lOjia [it. lOt­i [ing. Loge] – 1. luz lOmbenis mAgida [moZv.-301mevaxSeebi). loji Scd. 2. romelSic bur­ Tebze faraven amoZaxebul cifrebs (an naxatebs). ro­ melic gamobmulia cirkis msaxiobis qamarze saxifaTo triukebis gakeTebis dros. qaman­ di] – mavTuli an Toki. mayu­ rebelTa darbazSi ramde­ nime kacisTvis gamoyofili adgili. Loto < it. gamoyofili presis muSakebisaTvis. sawylo gzebisa da sanapiroebis aRweriloba.

Lustre] _ Werze Ca­ xedviT. (fiz. gamowveuli eleqt­ lustrAcia [poln. gasarTobebiT.). analizi. – qalaqis parki sxvadasxva ¥ luTeranoba. mawanwalebi da mocenda me­16­s. lunAtizm­i [laT.­Si germa­ misT. saxis atraqcionebiTa da  l. naTeba.) lunAtik­i [laT. re] _ avadmyofuri mdgo­ luQdor­i [fr. lUqs­i1 [laT. Louisd’or sa­ mareoba. luminiscenturi Scd. romelic aR­ (maTxovrebi. welT.  luminiscencia. Loupe] – gamadidebeli sardlis Lucallus-is (177­56 SuSa.luT -302- cenciuri. l. luna mTva­  luteranoba Scd. saxeli. sinon. scenaze da sxv. romlis drosac kuT. lunaticus] lu­ natizmiT daavadebuli. lukUlusis nAdimi – mdid­ ruli nadimi [romauli lUpa [fr.) saxelis mi­ lUstra [fr.  qarTulSi winaT ixmare­ boda loTrangoba. gembanze. ramdenime eleqtronaTura luminescEncia [< laT.] – Zveleburi mZinare adamiani sxvadasxva franguli oqros fuli. luminis- luTEran­i – luTeranobis . Lux sinaTle] –  l. Luan sanTelia (qarT. moqmedebebs asrulebs me­ qanikurad (gauTviTcnobie­ lUk­i [holand. Lumpenproletariat] _ tobis erT­erTi ZiriTadi deklasirebuli elementebi mimarTuleba. ganaTebis sazomi erTeuli. mimdevari.) raime sxeulis civi  liustra Scd. Luik] _ CasaZ­ reblad). Zv. qimiuri an sxva pro­ – saxelmwifo qonebis peri­ cesebiT. oduli aRwera. men (luminis) sinaTle] – WaRi). lumpenproletarQat­i luTerAnoba – protestan­ [germ. romelzedac ulebrivi nadimebiT). ¥ luminescenciuri. ww. Luna-park] Rvrebis safuZvelze. eklesia. romi Wrili (mag. romelic cnobili mosakidebeli gasanaTebeli iyo simdidriT da araCve­ mowyobiloba. niaSi martin luTeris moZ­ lUna­pArk­i [germ. Lustracja] ruli. lampa.

. rkinigzis. mowyobili. magistratus (mr. ¥ magmuri. legrafis) sistemaSi. te­ nomeri – l. laqis mmarTveloba. Zala. magia] – jadosnoba. maRazia – l. qalaqis axali qristianobaSi: eSmaki. misnoba. dnari silikaturi masa. Zvirfasad. mmarTveloba] – dasavleT jadoqroba. m. mAgistr­i [laT. . mTavari xazi ra­ tegoriisa. sinaTle. (s. komfortulad magQstral­i [laT. magma comi] – (ge­ rosi maswavlebeli] – 1. Sua saukuneebSi: bermonaz­  m. ol.) arxi. warmmarTveli] – 1. jo­ m. m. (s.-303- mag lUqs­i2 [fr. ferre tareba] –  mTavari m. (sastumroSi). ¥ magistraluri da samagisdacemuli angelozi.satana. Tavrebuli.) vulkanis moqmedebis zog qveyanaSi: erT­erTi sa­ Sedegad dedamiwis siR­ mecniero xarisxi. tralo. vnuri an rainduli orde­ ¥ magmisa. (s. magister uf­ mAgma [berZ. 3. nis meTauris tituli.. qalaqis farTo quCa. gacivebiTa da gamagrebiT 2. Lucifer si­ melzedac Cveulebriv ga­ naTlis matarebeli. m. ci paliteti. meore safexuris kursdam­  m. magistralis mTavari. muni­  m. magmatiuri Scd. umaRles saswavlebelSi warmoiqmneba amofrqveuli orsafexuriani swavlebis qanebi.  kaiuta – l. am  magmasi.  m. Lux cxovelebuli moZraobaa. qanebi. misi  filosofiis m. eleqtrogayvanilobis.-is amofrqveva.) kabeli. ime qselis (mag. m magQstrat­i [laT. ro­ liucQfer­i [laT. 2. evropis zog qveyanaSi: qa­ ¥ magiuri. mAgia [laT. am xaris­ rmidan amotyorcnili gam­ xis mqone piri.) xelisufalni. joxeTis mbrZanebeli.) gazsadeni. sityva. Luxe fufuneba] – titulis mqone piri.  liuqsi Scd. umaRlesi ka­ ZiriTadi.

) magnitur movlenaTa erToblioba. (mavzolis akldama mAgnat­i [laT. magnolOgia [fr.  m. andamati). erTvis agreTve saxelsa da gvars. magnitOfon­i [berZ. romelsac aqvs unari miizidos rkinis an fo­ ladis sagnebi (moZv. ¥ magnituri. magnolia] – maradmwvane xe an buCqi. er­ Tvis agreTve saxelsa da gvars. agreTve moWadra­ kis.  finansuri kapitalis m. miRebu­ lia sxva mraval qveyanaSi. magnEtizm­i _ (fiz. . Cveuleb­ riv miZRvnili qalisadmi. xarobs Tbil qveynebSi. mAgnit­i [berZ. Zvelad – ucxoeli aRm­ zrdeli mdidar ojaxebSi. magnētis] – rki­ nis madnis an foladis na­ Weri. mewarme. magneto. magram – magnetizmi. memamule.  xelovnuri m. mAdera – erTgvari magari Rvino. mimarTva gauTxovar qalisadmi saf­ rangeTSi. madrigal] – maxvilgonivruli patara lirikuli leqsi. qal­ batoni. 2. mademuAzel­i [fr.-ebi. sinon. maEstro [it. kompozitoris. madame] – 1. mxatvris). madrQgal­i [fr. maestro] – sa­ patio wodeba did xelovnis (diriJoris. mausoleion – kariis mefis – mavzolias ganTq­ muli akldama] – didi ar­ qiteqtoruli nageboba saf­ lavze.mag -304aqvs TeTri surnelovani yvavilebi. miRebulia sxva mra­ val qveyanaSi. mademoiselle] – qaliSvili.  miaqcieT yuradReba: magniti. mausoleum < berZ. magnéto] – eleqtromagnituri xel­ sawyo sawvavi narevis asanTebad (naperwklis war­ mosaqmnelad) Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi. mAdam­i [fr. magnatus di­ debuli] – msxvili kapi­ talisti. mAgneto [fr. veli. magnētis magniti da phone bgera] – aparati magnitur firze bgeris Casawerad da Semdeg mis kvlav sawarmoeblad.  magnitafoni Scd. mavzolEum­i [laT. mimarTva gaTxovil qalisadmi safrangeTSi.  dedamiwis m.

ce. romlebic da” wigni mazdeizmisa aris cxovrobdnen meqsikis. teritoriebze. hqondaT mazOxizm­i _ sqesobrivi ieroglifuri damwerloba ukuRmarToba erTgvari [av­ axal welTaRricxvis da­ strieli mwerlis zaxer sawyisSi. religiisa aris miTiuri winaswarmetyveli zoroas­ mAia – jgufi enobrivad monaTesave indieli tra – zaratustra. agreTve ma­ bisa. amocana. – antikur xanasa da Sua ¥ maTematikuri.. damaarsebeli am icocxla]. afrikis (egvi ptis gamoT­ maT.  elementaruli m. oba. q. mazdeAnoba da mazdEizmi  maTmatika Scd. maTemAtika [berZ. hon­ – avesta]. – Zveli sparselebis re­ ligia (qarT. – mazoxis gvaris mixedviT. me­4 tike] _ mecniereba samya­ saukuneSi mcire aziaSi. mauros muqi] m. mcireTa meTodebiT. ros raodenobriv damoki­ galikarnasSi). formebis Sesaxeb. gamoyenebiTi m. mxatvruli keramikis saxe­ musika am cekvisTvis. adamianze [bibliuri pat­ [umaRles RvTaebis – ahu­ riarqis maTusalas saxelis ra mazdasi (ormuzda ­ mixedviT – romelmac yve­ `naTeli sawyisi”) saxe­ laze didxans (969 wels) lidan.w. sinon. debulebaTa da sivrciTi  tutanhamonis m.maTUsala: maTusalas xnisa – ityvian Zlier xnier cxlTayvanismcemloba). umaRlesi mAvreb­i [< berZ. anAlizi – erTob­ vlebiT) ZiriTadi mo­ lioba maTematikis darge­ saxleobis. maiOlika [it. durasisa da gvatemalis  mazdeianoba Scd. `wmin­ xalxebisa. maiolica < majoromelmac aRwera igi]. romelTa mizania fun­ Ti dampyrobi arabebis qciebis kvleva usasrulod evropuli saxelwodeba. saukuneebSi: CrdiloeT  m.-305- mai aSenebuli iqna Zv. mathēma- . mazurek] – maliorkasi (maiorka)] _ 1. polonuri erovnuli cekva. lica – dasaxeleba kunZul mAzurka [< polon.

makiavElizm­i – politika romlis mixedviTac dasa­ xuli miznis misaRwevad ga­ marTlebulia yovelgvari saSualeba [florenciis respublikis politikuri moRvawisa da mwerlis ma­ kiavelis (1469­1527 w.  makentoSi. niSnavs dids. mAkler­i [germ.  maiolkasi Scd. samaliaro Scd. cieb­cxeleba. makulAtura [germ.. literaturaze. gadat. mikrokosmosi). maQor­i [laT. malaria] – cieba. feradi gamomwvari Tixis nawarmi.) ityvian mdare xarisxis. wignis m. maquillage] _ kos­ metikis saxeoba – feris wasma saxeze.  birJis m. kapitnis momdevno. makulature laT. mamluq – mo­ na] – Sua saukuneebSi egvi p­ teSi: Turqi da kavkasiuli (maT Soris qarTveli) tyve monebisagan Semdgari sul­ Tanis piradi gvardiis ja­ riskaci (Sdr. dekoraciis m. mAmluq­i [arab. am wodebulebis mqone ofi­ ceri. makler] – Su­ amavali savaWro. wignebi.  m. 2. ¥ maiolkisa. 2. [berZ. makentoJi Scd. maliariuli.  saxlis m..  maliaria. major ufrosi] – armiaSi: oficris wode­ buleba. romlebic kvlav qaRaldad unda ga­ damuSavdes. didi] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili.) sa­ xelidan]. romelic dafaru­ lia gaumWvirvale WiquriT. beW­ dvis dros gafuWebuli qa­ Raldi. makrokOsmos­i [berZ. makros didi da kosmos samyaro] – var­ skvlavTa samyaro. (sarkaliT).) dispanseri. (s. makQaJ­i [fr. maquette] _ raime nakeTobis nimuSi Semcire­ bul zomisa.mai -306garigebaSi. (saub. agreTv uvargisi qa­ Raldi. kosmosi (Sdr. makulo vsvri] – 1. sabirJo . makros grZeli.. ¥ malariuli da samalario.] – wyalSeuvali (garezinebuli) qsovilis sawvimari erTgvari. makro. mAket­i [fr. malAria [it. aseT nawar­ moebTa erToblioba. modeli. ianiCari). makQntoS­i [ing.. msxvils.uniWo nawarmoebze. mackintosh < sakuT. sax.

2.] – 1. mango < mal. mAngo [fr.) didi taqtikuri mecadineoba. man mandArin­i [esp. mAnevr­i [fr. hqonda grZeli. 2.] – bibliuri legendis mixed­ viT: sakvebi. mAnanis bUrRuli – xorb­ lisgan damzadebuli wmin­ da burRuli. romelic iqmneba yrilobaze. xriki.-s wveni. mAndat­i [laT. manEvrebi – 1. maradmwvane citrusovani xexili. nam­ . fafa Scd. gadaadgileba saomari operaciebis dros. mandatum da­ valeba] – visame rwmune­ bulebis damadasturebeli mowmoba. veraguli moqmedeba. am xexilis narinjisferi surnelovani tkbili nayo­ fi.  deputatis m. samandato: samandanto ko­ misia – komisia. Zvel aRmo­ savleTis zog xalxSi: sim­ didris RvTaeba. am xexilis surnelovani tkbili nayofi. ebr. jarebis an flotis moZra­ oba. manoeuvre] – 1. mAmont­i [rus.  SemovliTi m. vercx­ lismoyvareoba. zoroastrizmisa da Zveli babilinuri religiis ele­ mentebi. (gadat. manis burRuli. kongresze – de­ legatebis rwmunebulebaTa Sesamowmeblad. warmoiSva meso­ potamiaSi Cveni eris da­ sawyisSi [naTeli Zalis mandad­haias saxelis mixed­ viT]. fandi. mAnana [berZ. mAnanis fAfa – am burRu­ lis moxarSviT damzadebu­ li fafa. ¥ mananisa. mamonas simdid­ re < arab] – 1. xSiri bewvi da mox­ rili eSvebi. konfe­ renciaze.-307 ixmareboda agreTve mama(e) luki.) eSmakuri. 2. (gadat. (samx. мамонт] – ga­ daSenebuli cxoveli spi­ losebrTa ojaxisa.  m. romelic ze­ cidan ucvioda ebraelebs udabnoSi svlis dros.) angareba. mandEizm­i – religia. manna < Zv. mAmona [berZ.  mananasi. xarobs aziaSi. 2. mandarin] – 1. romel­ Sic Sereulia iudaizmis. maradmwvane citrusovani xexili.

 kargi m. mulani (sinon. visame Semoqmedebis TviseburebaTa mxatvruli nawarmoebis Sesrulebis xerxebis er­ Toblioba. manEken­i [fr. romlebic fexs idgamen. adamianis sxeulis formis figura tansacmlis saCve­ neblad (maRaziebSi. 2.) raime rTuli moq­ medeba. romelic gan­ kuTvnilia cxenebis saxed­ nad an cxenosnobis saswav­ leblad. patara gadasatani SemoRo­ bili moedani bavSvebisTvis. adamianis avadmyofuri fsiqikuri mdgomareoba. . mania vneba. (rk. piri. sigiJe] – 1. 2.  sagazafxulo m. manikiurebi Scd. Tavis daWeris wesebi.-ebi. mAneJ­i [fr. cirkis wre. rTuli xerxi xeliT muSaobisas. mAnera [fr. sazRvao m.-ebi. romelsac acvia axa­ li fasonis tansacmeli saCveneblad (modebis de­ monstraciis dros). sieSmake. SemoRo­ bili moedani an specialuri didi Senoba. dvil saomar pirobebTan miaxlovebuli. (gadat. manicure < laT. maniere] – 1. romelime avtoris. mani pulAcia [fr. manQfest­i [laT. Zlieri midrekileba rai­ mesadmi.  manikuri. yalTabando­ ba. mosaxleobisadmi gansakuT­ rebuli mniSvnelobis mqone movlenis gamo. qcevis Tavisebureba. Cveva. manifestus aSkara] – 1.-ebi. manikQur­i [fr. cudi m. ateli­ ebSi).  s. mowodeba. 2. 2. mannequin] – 1. moqme­ debis. 2. (wign. yofaqcevis normebi. manipulation] – 1. 3. manēge] – 1. vasufTaveb] – xelis frCxi­ lebis sagangebo gawmenda gaprialeba.­gz. mAnia [berZ. elmavali. 3.-ebi.).  gandidebis m.  cocxali m. arena). umaRlesi xelisuflebis werilo­ biTi mimarTva.) sadguris xazebze lokomotivebisa da vagone­ bis moZraoba matareblebis Sedgenis mizniT. manus xeli curo vuvli.) oini.man -3082. ro­ desac mTeli misi grZnoba da goneba raime erTi ide­ isaken aris mimarTuli. ¥ samanevro. (mr.

mauchette] _ pe­ rangis maja. manufaqtura] – 1. manufAqtura [laT.) warmoebis forma. (geol. mAJor­i [fr. mantion] – 1.upiratesad Zveli. mAnto [fr.-309 m. ro­ melic faravs sxeuls. ¥ manufaqturisa. manuscriptum] – xelnaweri. mansarde < sak. 2.). 2. mantissa dama­ teba. sax.  monazvnis m.) sfero dedamiwis qerqis qveS. manUet­i [fr. manifestatio gamocxadeba] – masobrivi svla quCaSi solidarobis an protestis gamosaxatad. mAntisa [laT. manifEstant­i _ manifesta­ ciis monawile. politikuri partiis.  kapitalizmis m.) kanis sinji organizmis tu­ berkulioziT daavadebis dasadgenad.  m.) zogi uxerxemlo cxovelis kanis naoWi.  manufaqturasi Scd. grZeli wamosas­ xami. manifestAcia [laT.) lo­ gariTmis wiladuri nawi­ li. farTo.  mantisasi Scd. mamos ara­ mkvrivi da metreo vzomav] – xelsawyo siTxis an gazis (airis) wnevis gasazomad. msoflios yvela xalxisadmi. romlis bgerebi qmnis did mcire . majeur] – (mus. mogeba] – (maTem. qsovilebi. ¥ mantisisa. (ekon. periodi. Cveulebriv bewvisa. (zool. sa­ zogadoebrivi organizaci­ is werilobiTi saprogramo mimarTva. gAnsarda [fr. ¥ manufaqturuli.  moluskis m. safeiqro mrewvelebis na­ warmi. maJ 3. berZ. ¥ mansardiani. 2. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia xelis iara­ Rebis gamoyeneba da Sromis ganawileba muSebs Soris.  monometri Scd. manUskri pt­i [laT.] – sacxovrebeli sad­ gomi – saxlis sxvenze. da­ qanebul saxuravis qveS. mAntus reAqcia – (medic. koteji.  mantiasi Scd. manOmetr­i [berZ. mis saxeloze mibmuli an mikerebuli. musikaluri wyoba. manteam] – qalis farTo palto. ¥ mantiisa. mAntia [gvind.  dasaSvebia – mansardi.

(ix. mxiarul elferi (sa­ pirisp. 490 w). major didi] – parla­ mentis deputatobis kandi­ dati.maJ -310- terciebisgan Semdgar akords. maJOrSia – (gadat. marranos] – Sua saukuneebSi espaneTsa rodesac vinme mxiarul gu­ da portugaliaSi: ebra­ nebazea.) uilajoba. TaR. sa­ drosac deputatobis kan­ idanac aTenSi surbiliT didati iRebs xmaTa um­ mivida maxarobeli (elini ravlesobis (sapirisp. uuna­ roba (mecnierebaSi. romlebmac ofi­ mArazm­i [berZ. gacurva. maraTOnuli rbEna – Se­ jibreba sirbilSi 42 km­sa maJoritAruli warmo­ da 195 m­ze [Zveli saberZne­ madgEnloba – warmomad­ Tis sofel maraTonis (Magenlobis sistema. romelic xmaTa umrav­ lesobiT airCeva. rac Se­ exeba umravlesobas.). mianis fsiqikuri da fi­ sastikad idevnebodnen ink­ . (gadat. marAneb­i [esp. umrav­ lesobis daqvemdebarebas. rom­ xarobeli daeca da mokvda lis drosac arCeulTa ri­ (gardaicvala)].) rac da­ kavSirebulia Zalian did distanciasTan. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. politikaSi da sxv. damaxasiaTebelia mxne. romelic maraTonul rbe­ naSi aris daostatebuli. wel­ loba). umravlesoba miiRes.] – didi cimbi­ didatebi. maraTOnul­i _ (sp.  m. jariskaci) da miitana ga­ proporciuli warmomadgenmarjvebis ambavi (Zv. moSveba] – 1. cxvSi xvdebian partiis kan­ mAral­i [Turq. minori). amis Semdeg ma­ 2. ada­ tianoba (kaTolikoba). maraTOnel­i _ sportsmeni. arCevnebis sistema. zikuri moqmedebis sruli daqveiTeba moxucebulobis an xangrZlivi qronikuli avadmyofobis Sedegad. marasmos dauZ­ cialurad miiRes qris­ lureba. major didi] – 1. xelov­ nebaSi.) ityvian. 2. maJorQtar­i [fr. romlis rathōn) saxelis mixedviT. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. maJoritArul­i [fr. proporcia). romlebmac xmaTa ruli iremi. elebi.

 m. wveni (mwnilisa. mArina [it. 2. mArka1 [germ. marina < laT. marketing < market bazari] – biznesis Ro­ nisZiebaTa erToblioba ama Tu im saqonlis gasasaRebad sabazro pirobaTa Seswav­ lisaTvis. marQnad­i [fr. biznesis . ¥ markiani. markka] – fulis erTeuli germaniasa da fineTSi. Zv. marQaJ­i [fr. mwnileuli.) ityvian pirovnebaze an mTavrobaze romelic usityvod asrulebs sxvis neba­survils. am pirobebze zemoqmedebis xerxebi sa­ qonlis gayidvis sferos gasafarToveblad. sagerbo m. aseTi niSani sxvadasxva sabuTze dasak­ ravad. mwnili. marinus sazRvao. niv­ Tierebebis erTmaneTSi Se­ reviT. margo (marginis) kide] – wignis an xelnaweris kideze.­dan – babilonis panTeonis uze­ naesi RvTaeba. romelzedac zRvis xedia gamosaxuli. marke] – safos­ to gadasaxadis niSani – patara oTxkuTxi qaRal­ di.  marionetka Scd. marixUana – narkotiki erTg­ vari. mar marginAlia [< laT. me­18 s. mArduq­i [Sumer] – qalaq ba­ bilonis mfarveli RmerTi. marinade] _ 1.-ebis koleqcia. Teatris Tojina. margarine] – sakvebi cximebi. ¥ marionetuli.  pikuli kitris m. konverti. romelic garegnulad karaqs gavs da damzadebulia sxvadasxva cxoveluri da mcenareuli cximisa da zogi sxv. mariage qorwili] – banqos TamaSSi: erTi da imave feris papa da qali erTi moTamaSis xelSi. zRvisa] – su­ raTi. m. margArin­i [fr. markEting­i [ing. welTaRr. muJuJisa). marka2 [germ. arSiaze moTavsebuli saTauri an SeniSvna.-311viziciisgan. mariOnet­i [fr. mark. (gadat. marionette] – 1. fin.. 2. romelzedac raime gamosaxulebaa da fasia aRniSnuli. mTavroba.  m.  safosto m. ro­ melic zonarze an Zafzea Camokidebuli da ise aTa­ maSeben (zevidan).

sityvebi da musika ekuTvnis samxedro inJiners reJe de lils (1760­1836 ww. marmElad­i [fr. ritmuli svla mwyobrSi. moralurad gax­ rwnili jariskaci. rome­ . marixi). mArkiz­i [fr.romelic mzaddeba ver­ mutisa da inglisuri arayis. romaul miTologiaSi (omis RmerTi). marqSeideri Scd. Cveulebriv kanfe­ tebis saxisa. marqueur < marquer aRniSvna] – piri. marche] – 1. sax. mzis sistemis erT­erTi didi planeta mzisgan da­ Sorebis mixedviT rigiT me­ oTxe (qarT.. < geogr. bazarTkeTeba.) 1. romlis Sedegad iq­ ca safrangeTis erovnul himnad. ¥ markizasi.  marqSaideri. markQor­i [fr. marquis] – da­ savleT evropis zog qve­ yanaSi.  markizisa Scd.  marmaladi Scd. musikaluri nawarmoebi. marselQeza [fr. agreTve mware forToxlis wvenisa da zogi sxva kom­ ponentisgan. ro­ melic biliards emsaxureba. mArS­i [fr.). gankuTvnilia mravali adamianis erTad filosofia. TamaSis dros angariSs awarmoebs. TavadaznaurTa ti­ tuli. mArtin­i [it. marodQor­i [fr. marseillaise – safrangeTis qalaq – marselis mixedviT] – franguli revoluciuri simRera (Seiqmna 1732 w. marquise] – mar­ kizis coli an qaliSvili. marmelade] – xilis wvenisgan SaqriT damzadebuli sakonditro nawarmi.  marselioza Scd. markscheider] – samTo inJineri – samTo damuSavebis. mArs­i [laT. mars] – (astr. romelsac aqvs energiuli mkafio ritmi. markSaQder­i [germ. grafze maRali da hercogze dabali mArkiza [fr. marauder] – piri. romelic frontze moklulebsa an daWrilebs Zarcvavs. 2. saf­ rangeTis didi revoluciis dros). 2. sinon.mar -312lic omis dros Zarcvavs mosaxleobas. martini] – koqte­ ili.  sazeimo m. geodeziur ga­ daRebisa da wiaRiseulis swori eqspluataciis spe­ cialisti. markSeideri.

masAJist­i – masaJis keTebis TviTmfrinavisa. ro­ ¥ samarSruto.  salaSqro m. massage] – adamianis ¥ marSlisa. massa gunda. matareblisa. karaqis mArSal­i [fr. romlisganac rebeli kvartali qalaqSi.. denoba. samxedro wodebuleba ge­ 4.. Cveulebriv mr. samwyobro m.  wylis m.) ase ewodeboda Tavad­  codna m. – masebi nerlis zeviT. 3. wevrebuli mTianeTi. Taflis m.  kisris m.. erTiani < laT. romelic 3. mravali erTgvarovani gansazRvravs mis inerciul sagnebis.-is keTeba. sqeli narevi. maxasiaTebeli. marche da route gza] – m. agreTve masobrivi). marechal] – 1. moculoba. – mSromeli mosaxleobis  aviaciis mTavari m.-313- mas svlis dros Sesasruleb­ Sedgeba sagani. werebis erToblioba (ro­ 2. sxeulis raime nawilis da­  marSalisa Scd. 2. uformo comisebri nivTi­ samgloviaro m. svlagezi). zela samkurnalo an kos­ mArSrut­i [germ.. winaswar dasaxuli gza (adamianebisa. massiv mZlavri. gamosaxuli Txemi.  Tujis gamdnari m. marschrute metikuri mizniT. teriis erT­erTi ZiriTadi  tyis m.. samarSuto Scd. (fiz.. massa] – 1.  turistuli m.-iT mkurnaloba.. xalxi. ama Tu im sagnis Semad­ melic egm­s mexsierebaSia geneli nivTierebis rao­ Senaxuli). lad. m. < fr.-ebs! aznaurTa winamZRols sa­ (ix. qarTveloSi (oqtombris gadatrialebamde).. 2. mAsaJ­i [fr. m. TviT  sacxovrebeli m. ereba. obieqtebis Cana­ da gravitaciul Tvisebebs. farTo masebi. beli punqtebis aRniSvna mAsiv­i [fr.  marSuti. (qarT.) gasaCere­ specialisti. gadafrenis naWeri] – sustad dana­ m. geografiulad erTgvaro­ mAsa [laT. sinon. (ist. taqsi. melsac ara aqvs mkafiod  s.) ma­ vani didi sivrce. _ sacxovnivTiereba. .

matEria [laT. romlis monawileebs uke­ mAson­i [fr. masculinus mamrobiTi] – mAsStab­i [germ.  s. 100 km. rasac didi raodenobiT  m. tansacmeli. Masstab] – 1.. klavs xars. saxasiaTo mimdinareobis (masonobisa). nivTiereba. (mag. svetebi.) obieqturi realo­ 2. rukaze. mSenebloba. mZime.  m.. cekvebi. mason `Tavisufa­ li kalatozi”] – mimdevari TiaT niRbebi da acviaT re li gi ur­filosofiuri gansakuTrebuli. masmEdia [ing. maskArad­i [fr. S.) zoma.  masobrivi sxvaa (ix. kari. mejlisi. 2­isaTvis).romelic monawileobiT Seqmnili. m. sazogadoebrivi – sain­  msoflio m. rac mosaxleobis farTo ba. maStaburi Scd. ZuZus anTeba. bevri adamianis kvla] – toreadori. formacio masobrivi saSua­ ¥ masStaburi (mniS. te­  m. mAstit­i [< berZ. lebebis (presis. mastos ZuZu] – ¥ samaskarado.  saqonlis m. 2. matAdor­i [esp. erT santimetrSi gaCena. romlisganac  m. m. m. gaqaneba risame.)  m.mas -314- masQuri – didi. gegmaze mdedrobiTi sqesis indi­ mocemuli xazebis sigrZis vidisaTvis meoreuli mam­ Sefardeba namdvil sigr­ robiTi sqesobrivi niSnebis ZesTan adgilze.). naxazze. organizaciebi.) saerTo  maStabi. awarmoeben. radios. ulvaSebis. romelic arsebobs ada­ fenebisaTvis aris gankuT­ mianis cnobierebis gareSe vnili.-is mecnieri. kostiumi. 3. mascarade] – gasarTobi saRamo. (wign. leviziis da a. sarZeve jirkvlebis anTeba. mniS­ < laT.). maskulinizAcia [<laT. demonstracia. (1:100). sawvdomi. (filos. gadat.. saxelwodeba. moxmarebis . boxi xmis. m. biblioTeka. matador < matar masObrivi – 1. bevrisaTvis xelmi­ da misgan damoukideblad. materia] – 1. sagnebi.] – komunikaciis vneloba. mass media 2.  masiuri sxvaa (ix. daSnis gadamwyveti CacemiT Sesrulebuli. gamoSveba.

(poligr. matrona] – Zvel romaelebSi: sapatio qali. m. 3. qonebrivi. xolo idea. simbolis. matrix dasawyisi. m.S.-315Sedgeba fizikuri sxeule­ bi. (maTem. Tvalsazrisi. mAtrona [laT. Matrize < laT. suli – meoreuli (meoradi). materiAlur­i _ 1. . matriarxaluri Scd. 3. saarsebo saSualebebTan dakavSirebuli.  matriarxati. mdgomareoba.) garkvuli wesiT ganlagebuli maTematikur sidideTa cxrili. agreTve patriarqati). matrQkul­i [laT. buneba. yofiereba aris pirveladi.  m. samyaro. materiAlizm­i [fr. matraquage daWedva. fizikuri (sapirisp.-is agebuleba. romlis mixedviTac mate­ ria. idealizmis sapirispiro. matriArqat­i [laT. arche mat Zalaufleba] – pirvel­ yofili­gvarovnuli wyobi­ lebis adreuli periodi. matricula Ria sia] – umaRlesi sas­ wavleblis studentis CaT­ vlis wignaki. ¥ materialisturi. keTildReoba. saxiT. matrAkaJ­i [fr. 2. mater (matris) deda da berZ.  sakostiume m. matrimonium (matrimonialis) qorwineba] – qorwinebasTan. filosofia.. nivTieri.  m.  g. 2. ¥ matriarqaluri. su­ raTis.) muyaos CaR­ rmavebuli forma ste­ reoti pis Camosasxmelad. Cadeba] – mosabez­ rebeli radio da sate­ levizio reklama xSirad ganmeorebadi lozungis.  xalxis m.  m. gvari.) liTonis CaRrma­ vebuli forma Sriftis Ca­ mosasxmelad. melodiis da a. matrimoniAlur­i [laT. colqmrobasTan dakavSire­ buli. m. cnobiere­ bisagan damoukideblad ar­ sebuli. matérialisme] – erT­erTi ZiriTadi filosofiuri mimdinareoba. cno­ biereba. wyaro] – 1.­is qsovili. (poligr. sakabe m.ro­ desac gvarovnuli jgufebi iqmneboda qalis xaziT na­ Tesaobis safuZvelze da qals eWira gabatonebuli mdgomareoba (ix. mAtrica [germ. sulieri).

eSmakoba] – arake­ Tilsindisieri xerxi risa­ me misaRwevad.  m. matC­tUrnir­i _ Sejibreba WadrakSi. sax.  imanuel kanti .mat -316nelobiT gadidebis. match] – Sejibreba sportis romelime saxeobaSi or mowinaaRmdeges an or gunds Soris. udidesi. maqsimAlist­i _ maqsimaliz­ mis mimdevari. machete] – didi dana. ojaxis deda. zRvruli (sapirisp. maqsQmum­i [laT. mAtC­boli [ing. princi pi] – qcevis wesi. match matCi da ball burTi] – CogburTSi: iseTi mdgomareoba. safexburTo m. maqsimAluri [< laT. machinatio xriki..  saWadrako m. match matCi da revanche revanSi. matroos] – rigiTi mezRvauri.  maxinacia Scd. romliTac Saqris lerwams Wrian. minimumi)  xelfasis m..`imoqmede ise. mAtros­i [holand. maqsi. qvedaweli. maUzer­i [< sak. xelfasi. maximus udidesi] – (wign. datvirTva..  maqsi qvedatani. rom Seni qcevis maqsima sayovelTao kanonad iqces”.] – pisto­ leti erTgvari. maximal] – mniSv­ . [fr. gadaWarbebu­ loba. maximus udidesi] – yvelaze didi. avtomobilis m. romelic gamoxatulia mokle formiT. logikuri an eTikuri princi pi. maxima (sententia) ZiriTadi wesi.) ra­ ime ukiduresi moTxovnis wamoyeneba. mAqsima [< laT. mACete [esp. minimaluri). rodesac yvela monawile xvdeba erTmaneTs orjer an metjer. sa­ magieros gadaxda] – Wad­ rakSi: eqs­Cempionis mier axali msoflio Cempionis saWadrako turnirSi gamow­ veva. gagrZe­ lebis da a. maqinAcia [laT. maqsimAlizm­i [< laT. matC­rEvanS­i [ing. fraziT. maximum] – yvelaze meti raodenoba risame (sapirisp. mAtC­i [ing. rode­ sac erT­erT mxares matCis mosagebad mxolod erTi burTis mogebaRa aklia. titulis aRsadgenad. S. xriki.

nili mdinaris meandris (amJamad menderesa) saxelis mixedviT mcire aziaSi] – 1. rTuli sityvis pirveli Se­ madgeneli nawili. mahmadiAnoba – religia. iyeneben mxatvrul nakeTobaTa (ave­ jis da sxv. musulmanoba). mEdal­i [fr. mAhatma [sanskr. Megas di­ di da polis qalaqi] _ didi mravalmilioniani qalaqi. muslimi. gansa­ kuTrebiT pativcemuli.­Si (sinon. muslimani. mahmadQan­i _ mahmadianobis mimdevari (sinon.-317- med mAca [Zv. islami. romelic raRac didze miuTiTebs. am titulis mqone piri. 2. megAfon­i [berZ. mTavris (Tavadis) umaRlesi tituli.) dasamzadeb­ lad. sax. ebr.  maharajisa. medaille] _ niSani . megapOlis­i [berZ. mahAraja [sanskr. ro­ melic arabuli gadmocemis mixedviT daaarsa winas­ warmetyvelma mahmadma (mu­ hamedma) me­7 s. māharādjā] – indoeTSi. mahAgon­i [laT. maxarajasi Scd. gandi.  megapolisi (didi qalaqi).. TavsarTi. maccâh] – umarilo mEandr­i [sak. Tanamedrove indoeTSi: didad gamoCenili. romelic sazom erTeulTan mierTebisas aRniSnavs mis milionjer gazrdas. 2. musulmani).) mdinaris kalapotis klaknili. muslimanoba. mahatmâ] – 1. indur miTologiaSi: msof­ lio suli. Cveulebriv konu­ sis formisa.  maxaraja. 2. ornamenti moxrili da sxvadasxva mimarTulebiT swori kuTxiT gadamkveTi xazebis saxiT. romelsac ebraele­ bi religiuri Cveulebis mixedviT acxoben. megas didi] _ 1. `RvTaebrivi ze­ adamiani”. bgera] _ adamianis xmis gamaZlierebeli didi rupori. meg(a). (geol. 1 megatona = mi­ lion tonas.  m. _ daklak­ xmiadi.. Megas didi da phone xma. [berZ. romelic sxvadasxva qa­ laqebisa da dasaxlebuli punqtis Serwymis Sedegad warmoiSva da xasiaTdeba bunebriv garemoze didi gavleniT. sa­ Tayvanebel pirTa tituli. mahagoni] – zogi tropikuli xis mer­ qani (`wiTeli xe”).

momrigebeli.med -318(moZv. Suamavali adamianebsa da sulebs So­ ris.  eqsperimentuli m. ro­ _ liTonis mrgvali firfi­ ta. . spiritebis rwme­ niT: piri. (mus. ¥ medianisa. warmoadgens mrgval an ovalur brtyel budes.  ixmareba agreTve mediki. SuaTana] _ (maT. universiteti. ¥ samedicino. wrfis monakveTi. daxmareba..  s.). romelsac yelze ikideben. medikAment­i [laT. medQcina [laT. madrasa < darasa Seswavla] _ mahmadianTa sa­ Sualo (iSviaTad umaRlesi) sasuliero saswavlebeli. medQum­i < [laT.) wamali. patara Txe­ li firfita. medicina] – mecnierebaTa erToblioba adamianTa daavadebebis mkurnalobisa da Tavidan acilebis Sesaxeb. ivane javaxiSvilis saxelobis m. medicus] _ me­ dicinis specialisti. romelic samku­ Txedis wverodan mopirda­ pire gverdis Sua werti­ lamdea gavlebuli. dafiqreba.. medalQon­i [fr. meditAcia [laT. 2. medaillon] _ saoqromWedlo nawarmi.  medaliori Scd.). m. medQkos­i [laT. medQana [laT. ro­ melSic Casmulia raime ga­ mosaxuleba. romelic gardac­ vlilTa sulebTan amyarebs urTierTobas. romliTac instrumentze ukraven. Suaka­ ci. mEduza [berZ. iZlevian rogorc jildos. medailleur] _ medlebisa da liTonis fu­ lis (monetebis) Camosxmisa da Wedvis specialisti. ¥ medlisa.-is muSaki. medicamentum] _ (spec.  oqros m. Medusa] _ zRvis labiseburi cxoveli. s. 2.). romelzedac raime re­ liefuri gamosaxulebaa. medalQer­i [fr. meditation] _ (wign. mediator Suamavali] _ 1. medius Sua­ Tana] _ 1. mediana Sua. raime didi movlenis an gamoCenili moRvawis xsov­ nis aRsaniSnavad. mEdrese [arab. qalis sasimRero xmis SuaTana registri.  medalisa Scd. Wvreta. eqi­ mi.  medianasi Scd mediAtor­i [laT.).

m. methodos] _ Teoriuli gamokvlevis an risame praqtikuli ganxor­ cielebis xerxi. 2. methodos meTodi da logos moZ­ Rvreba] – 1. saxelmZRvanelo. risame praqtikulad Ses­ rulebisTvis saWiro me­ Todebis.m. meliorAcia [laT.-319melsac aqvs sacecebi [ber­ Znuli miTologiis frTo­ sani urCxulis Medusa-s saxelis mixedviT. ¥ meToduri _ 1. pedagogikis nawili – moZ­ Rvreba swavlebis meTodebis Sesaxeb. 2.  meTodologiuri. (wign.) Tanmimdevruli. melioratio gaumjobeseba] _ Ronis­ ZiebaTa sistema (Waobebis amoSroba. maTematikis m. mEili (an imEili) [ing E-mail (electronic mail) eleqtronuli fosta] – kavSirgabmulobis erT­erTi saxe: informaciis gadacema satelefono qsel­ Si modemis (ix. sevda.  meTodiuri Scd. 2.  meTodiuri Scd. meliorAtor­i _ meliora­ ciis specialisti. melancholia] _ naRvliani ganwyobileba.  istoriis m.  m. mezalQans­i [fr.  mowinave m. melanqOlia [berZ.. xeTa rgva da sxv. methodike] _ 1.  meduzasi Scd.). xerxebis erTob­ lioba. meSveobiT CarTuli kompiuterebs So­ ris.. eqsperimentuli m.. m.  samecniero kvlevis . analizi. ¥ meTodikuri. inglisuri enis m. mETod­i [berZ.. gamokvleva. misalliance uxamsi kavSiri] _ uTanas­ woro qorwineba wodebriv sazogadoebaSi.  m. kaeSani. meTOdika [berZ. raime me­ TodTan dakavSirebuli.] ¥ meduzisa. mSrali miwebis xelovnuri morwyva.  qarTuli enis m. meTodolOgia [berZ. moZRvreba Semecnebis mecnieruli me­ Todis Sesaxeb. kabineti. romlebsac iyeneben calke­ ul mecnierebebSi. romelic miz­ nad isaxavs miwis araxel­ sayreli bunebrivi piro­ . erToblioba meTodebisa. mel meTOdist­i romelime sagnis swavlebis meTodikis spe­ cialisti.

dasamzadeblad.. moqnili. (moZv. simRerasa da musikasTan. ta. warmod­ nayofierebis gazrdis miz­ genili hyavdaT qalad. simReris si raime sakiTxis Taobaze.). Declamation WurWlis. rigis saxelebidan] _ spi­ lenZis nikelTan.-is gadacema. 2. Rera] _ simReris hangi. ki­ ¥ melxiorisa.mel -320- bebis gaumjobesebas misi tragediis muza. melsac aqvs suros gvirgvini da tragediuli niRabi. rome­ damcavi apki. dramatuli Janri. drekadia.  m. melos simRera] _ rTuli sityvebis dasa­ melxQor­i [germ. _ 1. drama. 2. dana-Cangali. Txeli firfi­  m. Melpomene] senebiTi baraTi an axsna­ _ berZnul miTologiaSi: . SeerTebuli  telefonis m. zusti meqanikuri deklamacia] _ mxatvruli detalebis da samkaulebis kiTxva musikis TanxlebiT. melo.  melxiorasi Scd. lia mTavrobis Tvalsazri­ sigiJe] _ musikis. memosentenciebiT. Membrana apki] sasiamovno. melOdia [berZ. am Janris na­ randum rac unda gvaxsovdes] warmoebi. di plomatiuri dokumen­ melomAnia [berZ.  melomani. motivi. wyisSi uCvenebs am sityve­ Maillechort frangi gamom­ bis damokidebulebas musi­ goneblebis maios da So­ kasTan. melos da manganumTan Senadnobi simRera da laT. melos sim­ ti. keTilxmovani. romelSic gadmocemu­ Rera da mania miswrafeba. [berZ. melodQuri _ mosasmenad mEmbrana [laT. lic gamoirCeva gazvia­ ¥ membranisa. Melchior fr. musika. rkinasTan melodeklamAcia [berZ. raime dawesebulebis mox­ melpOmene [berZ.. lo. debuli emociurobiT mo­  membranasi Scd. melos sim­ mareobaSia da amis gamo Rera da drama drama] _ 1. cocxali ujredis gare­ 2. _ 1. romelic daWimul mdgo­ melOdrama [berZ. melodia sim­  m. ralur­damrigebluri memorAndum­i [laT. didi siyvaruli. ro­ niT.

 sazRvargareTis qarTvel patriotTa m.). sportuli Sejibreba. romelic aRmarTulia vi­ same. memuArebi [fr. ¥ memuaruli. m.  SinmousvlelTa m. inJineri das sxv. menEjer­i [ingl. arqiteqturuli nageboba. sportul asparezobaTa momwyobi. mensura sa­ zomi] _ saafTiaqo an la­ boratoriuli (danayofe­ biani) WurWeli siTxeebis asawyavad.  viqtor gogliZis m. memoriale sa­ maxsovro Canaweri] _ 1. iyeneben medicinaSi.  m. memorQal­i [it. menEjment­i [ingl. memorialis samaxsovro] _ rac gakeTebula. 2. romelic xels uwyobs war­ moebis efeqturobis zrda­ sa da danaxarjebis Semci­ rebas. daqi­ ravebuli profesionali mmarTveli (sawarmos di­ reqtori. (saWad­ rako turniri).  menzurasi Scd. muzeumi. memoriAlur­i [laT. 2. literatura.  ixmareba agreTve menajeri. mEnzura [laT. ¥ menzurisa. patroni] _ 1. organizatori.] _ moxetiale po­ eti­musikosi Sua saukune­ men ebSi safrangeTsa da ing­ lisSi. risame xsovnis aRsa­ niSnavad. management] _ warmoebis marTvis xelov­ neba. sportuli klubis an cal­ keuli sportsmenis patroni. 3. menthe pit­ na da ol(eum) zeTi] _ gam­ Wvirvale kristaluri niv­ Tiereba. menEstrel­i [fr. parfiumeriaSi da sxv. . gamo­ Cenili sportsmenis xsov­ nisadmi miZRvnili. mT. mEnTol­i [laT.-321ganmartebiTi cnoba. Ca­ nawerebis dRiuri. dafa. aqvs pitnis mZafri suni.  daviT kldiaSvilis m. Seqmnila vi­ same. risame xsovnis uk­ vdavsayofad. movlenis Sesaxeb. menestrel < provansi. romliTac gad­ mocemulia avtoris mo­ gonebani piradsa da sa­ zogadoebriv cxovrebaSi momxdari sxvadasxva ambis. memoires] _ mogonebani­literaturuli nawarmoebi. manager uf­ rosi. samarTavi princi pisa da meTodebis erToblioba.

mairie] _ qalaqis fasebis aRniSvniT (resto­ TviTmmarTvelobis organo. ingl. erTi mxridan Sezneqili da meore mxridan gamozneqili mentOrul­i _ damrigeblu­ mina. gomeris poemis pilarul milSi moTavse­ “odiseis” mixedviT] _ xel­ buli siTxis Cazneqili an mZRvaneli. am matylis 2. an vaxSmisTvis SerCeuli meridQan­i [laT. meniskos naxe­ mEntor­i [berZ. (meningos) tvinis garsi] _ azrovnebasTan dakavSirebu­ (medic. gonebrivi. goneba. saSuadReo] _ (geogr. tvinis garsis an­ li. Teba. mentalQtet­i [fr. gonebrivi cxvris jiSi. aseTi jiSis ganwyoba. sasmelis siaa Camowerili mEria [fr. 2. odiseis Svilis gam­ varmTvare] _ 1. pirovnebis an sazogadoebis qsovili. baraTi. romaul miTologiaSi: mentAlur­i [laT. sadilisTvis. ro­ yovelTviuri] _ qalis yo­ melic gadis dedamiwis po­ velTviuri bunebrivi sisx­ lusebze da marTi kuTxiT ldena saSvilosnodan. ranSi.. 2. jgufis azrovnebis wesi. 2. meridianus saWmel­sasmeli. Mentor tele­ makis. ka­ zrdeli. romelzedac saWmel­  Tbilisis m. azriani. gamzrdeli. mentalis gonebrivi] _ merinos)] _ 1. Mercurius marsi] xerxi. meTauri. sasadiloSi. munici paliteti. meninx . mentalitate merQnos­i [esp. major didi. 3. < laT. rigebeli. gonebis niri. mErkur­i [laT. kafeSi). maire.). parizis m.) muxlis saxsris (Sig­ mEr­i [fr. wvril.). (anat. kveTs ekvators. azrobrivi. ri.men -322- tis) Wkua. azrov­ neba] _ (wign. furceli. menu] _ 1. qalaqis munici palitetis mEniu [fr. sauzmisTvis  Tbilisis m. _ 1. parizis m. dam­ amozneqili zedapiri. nazbewviani 1. mensdruus mosaxviT wriuli xazi. mTavari] _ xrtili.) war­ menstruAcia [laT. mayor < niTa da gareTa) saxsarSiga laT. mens (men- menQngit­i < [berZ. meriis meTauri. mEnisk­i [berZ. merino (mr.. cxvris matyli.

 Savi m. risame erTi formis sxva formad gadaqceva. merokQngeb­i [sakuT. mEsia [< Zv. mesAlina _ ityvian amora­ luri yofaqcevis qalze [romaeli klavdiusis me­ same colis Messalina­s sa­ xelis mixedviT. metalUrgia [< berZ. 2. vaWrobisa da mogzaurTa mfarveli. (astr. saxecvlileba. metagnoia mo­ nanieba] _ (ekl. gardaqmna. muxlis modreka da welSi Rrmad moxra locva­vedrebis dros. aseTi gadatanis Sedegad gaCenili meoreuli kera daavadebisa.] _ safrangeTis pirveli sa­ mefo dinastia (me­5­8 ss.). metabOlizm­i [< berZ. 2. sinon. mxsneli] _ iudevelTa da qristianTa religiaSi: RvTaebrivi mxsneli kacTa codvebis gamosasyidad (Seracxaven ieso qristes).-323vaWrobis RmerTi. mEsa [it.. marixi). masiah mi­ roncxebuli. wirva. zogjer amboben metamorfoza­sac. rac iwvevs daavadebis kerebs axal adgilebSi. mecniereba. mZime mrewvelobis dargi _ gadnobili liTonis mi­ Reba da misi pirveli da­ muSaveba. . ebr. mzis sistemis pla­ neta.) organizmSi niv­ TierebaTa cvla. rac da­ saSvebia. messe] _ 1.). feradi m. metamorphosis] _ (wign. cvlileba] _ met (fiziol. romelic cnobili iyo veragobiTa da garyvnilobiT]. metallurgio liTonebs vamuSaveb] _ 1. mzesTan yvelaze ufro axlos myofi (qarT. romelic swav­ lobs liTonTa samrewvelo warmoebasa da maTi pirve­ ladi damuSavebis xerxebs. sax. sisx­ lis limfis nakadiT baq­ teriebisa da simsivnis ujredebis gadatana. kaTolikuri RvTismsaxureba.). metabolē Secvla. Cveulebriv organisa da orkestris TanxlebiT. metAstaz­i [berZ. RmerTebis Sikriki (Zvel berZnul miTologiaSi hermesi). 2. metAnia [< berZ. metastasis gadancvleba] _ 1. 2.). metamOrfoz­i [berZ. musikaluri gunduri na­ warmoebi am RvTismsaxure­ bis teqstze.

damoukideblad. suls da  m. nixilavs cdis miRmur mov­ ¥ meteoruli. fizikuri procesebis Sesa­ induizmisa da zogi sxva xeb. ro­ mecnierebas. misT. lenebs (RmerTs. agreTve meteoriti). sxvavebiT. dialeqtikisgan gan­ lobs am movlenebs. mowyvetiT. amgvarad nax­  m. (ix. movlenebs ga­  meteopirobebi. metAfora [berZ. romelic SemoiWra dedami­ 2. Semdgom] _ ros movlenebs. metem-sychosis `sulebis ga­ meteorolOgia [berZ. idealisturi filosofiu­ wis atmosferoSi da swra­ ri moZRvreba. ro­ am gamoTqmis gadataniTi melic Camovarda dedamiwaze mniSvnelobiT xmareba. rac kosmosuri sivrcidan. bas. sityvis meteOrit­i [fr. sebebisa da masSi mimdinare warmoadgens brahmanizmis. romelic ga­ fad moZraobs.). dakvirveba. rogorc erTxel da samu­ metEor­i [berZ. uaryofs suri warmoSobis gavarva­ sagnebisa da movlenebis rebuli mnaTobi sxeuli. [berZ. Sedare­ ¥ meteorituli. (ix. metaphora ga­ datana] _ (lit. mecniereba gardacvlili organizmis dedamiwis atmosferos Se­ sulis sxva organizmSi saxeb. m. wils. romelic swav­ melic. sxeuli. emyareba msgavsebas.. metēorite] _ rkinis an qvis sxeuli. Semecnebis meTodi. religiis Semadgenel na­ ¥ meteorologiuri. nawilakebi. meteorologia (meteora atmosfe­ dasaxleba~] _ religiur­ ruli movlenebi da logos mistikuri moZRvreba moZRvreba)] _ 1. meteoronixilavs erTmaneTisgan logiuri. Sinagan winaaRmdegobas.). agreTve meteori). meteōros ha­ erSi molivlive] _ kosmo­ damod mocemuliT. meteo. analizs. meta physika feruli movlena] _ rac exeba dedamiwis atmosfe­ fizikis Semdeg.  m.met -324- metafQzika [berZ. meteora atmos­ . metemfsQqoz­i [berZ. meteocnoba.. misi agebulebis. Tvi­ gadasaxlebis Sesaxeb m. agreTve 1. mari sityva an gamoTqma. sadguri.

métre < berZ. 2.  m. ¥ metrikuli. erTeulebi. adamiani. metron zoma] – sigrZis sazomi Zi­ riTadi erTeuli sazomTa metrul sistemaSi.). mEtrika1 [berZ. mEtr­i2 [berZ. ufrosi ofi­ cianti.  metra. romelic ganagebs Wama­smis saqmes. mētis] _ 1. metron zoma da iogos moZRvreba] _ mecniereba zoma­wonis Se­ saxeb. mEtr­i1 [fr. gan­ mkargulebeli restoranSi. mEtrika2 [polon. amonaweri. Cveulebriv miwisqveSa. udris 100 sm. 2. 2. (lit. métropolitain] _ saqalaqo rkini­ gza. kapitalisturi saxel­ mwifo Tavisi koloniebis mimarT. metropOlia [berZ. meti­ zaciis Sedegad miRebuli cxoveli an mcenare. igivea rac metropoliteni. metron zoma] _ 1.-325- met metizAcia [< berZ.) taqtis Zlieri da susti nawilebis simetriu­ li ganlageba. metryka] _ dabadebis mowmoba.). metro Scd. la­ boratoriaSi zusti gazom­ vebisaTvis. metropolis] _ 1. rigis mimcemi. ¥ metruli. mEtro [fr. romelic war­ moSobilia sxvadasxva rasis warmomadgenelTa (upiratesad TeTrebis da indielebis) qorwinebis Se­ degad. metrdOtel­i [fr. . metrikē < metron zoma] _ (lit. metropolQten­i [fr. ayeneben musi­ kaluri nawarmoebis zusti tempiT Sesasruleblad. matre d’hôtel] _ 1. metrolOgia [berZ. métisation] _ sxvadasxva jiSis sasoflo­ sameurneo cxovelebis Sej­ vareba hibridis gamosay­ vanad. métro] _ (Semokl. (mus.) moZRvreba leqsis zomisa da leqsTa­ wyobis Sesaxeb. 2. mEtis­i [fr. romelic darty­ mebiT aRniSnavs drois mci­ re Sualedebs. metron zoma da nomos kanoni] _ meqanikuri xelsawyo. leqsTawyobis zoma.­s. ufrosi msaxuri.  m. metrOnom­i [berZ. Zvel saberZneTSi: qalaq­ saxelmwifo (polisi) Ta­ visi axalSenebis (ucxo qveynebis teritoriaze da­ arsebuli koloniebis) mi­ marT.

Aamwevi m. qarxana. ¥ meqanikuri. Zalebis Se mexanizatori Scd. m. moZraoba. m. manqanebisa da meqanizmebis loba.) risame faruli romelic emsaxureba manqa­ rTuli mowyobileba.-ebi. saaTis m. mexanikuri Scd.) aracnobieri. samuSaos Sesasruleblad. interesebi.mef  Tbilisis m. [< berZ. meqanizAcia da meqanQzeba  mexanika. mexanikuri Scd. mefistOfeli [berZ. mebiT. meqAnizm­i [berZ. saxelosno. piri. saSualebiT moqmedi. xerxi. meqanikis spe­ iaraRi] _ warmoebis aRWur­ cialisti. romelsac wvrilme­ _ mecniereba sivrceSi sxe­ sakuTruli. meqAnika [berZ. ravebeli Sinagani mowyobi­ 2. Mm. (gadat. nebsa da meqanizmebs. xelsawyos. tTan dakavSirebuli. Mg. bis muSaobas. -326- daadgilebis) Sesaxeb. saamqro. m. meqanizmis qana. Ti m..  Teoriuli m. Mmexaniki Scd.-ebi. mēchanikē (tēch mexanizmi. (gadat. gamoyenebisxva nawarmoebSi).. viw­ ulTa gadanacvlebis (ga­ . Secdoma. lie. Mephis2. manqana mowyobileba raime  m.  soflis meurneobis m. nē)] _ mecniereba manqanaTa Sesaxeb] _ 1. meqanQkos­i _ 1. iaraRi] _ 1. mechanē manqana. miwis saTxreli 3.. goeTes “faustSi” da bevr  samSeneblo m. 2. maT remon­  avtomobilis m. manqanis. meqanizireba. mechanē man­ meqanQkuri _ 1. moqmedeba. aparatis mamoZ­  m. fizikis nawili mESCan­i [rus. 2. demoni (gamoyvanilia canaTa gadasawyvetad. teqnikis dargi – moZraobisa topheles] _ Zveli germanuli da ZalTa Sesaxeb moZRvrebis legendis mixedviT: boroti gamoyeneba praqtikul amo­ suli. va manqanebiTa da meqaniz­  avtomeqanikosi. romelic Tvalyurs  soflis meurneobis m. adevnebs manqana­meqanizme­  mexanizacia. 3. мещан] _ ada­ miani. meqanizAtor­i _ specialisti. uneb­ m. damzadebasTan. mexanizireba Scd.

mfar­ velobda ganTqmul poetebs _ vergiliuss. misanthrôpia] _ adamianisadmi si­ Zulvili.). mosaxleobis gadaadgileba. mi [it.. uJmuri. misērere Se­ wyaleba. ¥ migraciuli. myelos (Zvlis) tvini] _ (medic. migratio gada­ saxleba] _ 1. TaTbiri] _ 1. am bgeris aRm­ niSvneli noti. migrAcia [laT. saerTaSoriso m. Tevzebis s. mizanTrOpia [berZ. (s. gzebi mQgren­i [fr. misereri Semiwyale] _ ormocdameaTe fsalmuni: mizerere mei. mizAnscena [fr. miser Rari­ bi] _ Zalian patara. romelic ada­ mianebs. mecEnat­i _ mecnierebisa da xelovnebis mdidari mfar­ veli [romaeli politikosi moRvawis Mecenas (Mecenatis)is saxelis mixedviT. cekvebi. masðid masjidi] _ muslimanTa samlocvelo saxli. madžlis kreba. mEjlis­i [< arab. ¥ samejliso (mniSv.  Sinagani m. 2. pawawa. cxovelebis miz sezonuri m. miseen scéne] _ scenaze ganlageba. . bali). misanthrôpos] _ piri. gadasaxleba qveynis SigniT an erTi qvey­ nidan meoreSi. miElit­i [< berZ. msaxi­ obebis ganlageba scenaze warmodgenis ama Tu im mo­ mentSi.  m. umniSvnelo. 2. mECeT­i [arab. sazogadoebas ga­ urbis. mi] _ musikaluri gamis mesame bgera.-327ro TvalTaxedva aqvs. migraine berZ.  Tevzebis m. didi sacekvao saRamo (sinon. kacTmoZule. mizErere [laT. didi wveuleba. zurgis tvinis anTeba.) cxovelebis gada­ adgileba erTi adgilidan meoreze. mizErul­i [laT.) Teoria. (biol. iransa da TurqeTSi: par­ lamenti. hëmikrania _ Tavis qalis naxe­ vari] _ Tavis tkivilis mud­ mivi Seteva gulisreviTa da pirRebinebiT.  s. 1­isaT­ vis). horaciuss da sxvebs]. adamianTa siZul­ veloba.. domine! (miwyale me RmerTo didiTa wyalo­ biTa SeniTa!). samigracio. mizAnTrop­i [berZ.

mikros patara. mythos gadmocema. rac ga­ napirobebulia adgilis Ta­ viseburebiT (tyiT. ro­ melic raimes mcire zomebze . indoeTsa da zogi sxva qveynis religiaSi: mzis.. mikro. m. mithologia] _ 1.  m. mQTra [spars.. romlic sazom erTeulis saxelTan mi­ erTebisas aRniSnavs mis memilioned nawils. TavsarTi. litrage] – mikrolitraJiani avtomobili – patara msubuqi mQT­i [berZ. qarTuli m. mikros mcire da fr. mikolOgia [berZ. 2. leqsikoni. mikroklQmat­i – patara sivrcis klimati. m. eleqt­ ronebis da misT.  miTiuri Scd. mikrokOsmos­i [berZ.  m. mikēs so­ ko da logos moZRvreba] – bo­ tanikis nawili. miTebis Semswavleli mec­ niereba. 2. ¥ mikrobiologiuri. mikros mcire] – 1. [berZ.miT -328miuTiTebs: mikrosamyaro _ atomuri zomis obieqtTa erToblioba. mikado] – iaponiis imperatorTa tituli. miTebis erToblioba. WaobiT da sxv. siuJeti. mikrolitraJQani [berZ.  daavadebebis gamomwvevi m.  zogjer ixmareba agreTve miTosi. gadmocema Rmer­ Tebsa da legendarul gmi­ rebze. Tqmuleba] _ Zveli xalxuri Tqmuleba. romelic sokoebs swavlobs. pawawa da bios sicocxle] – mikroskopuli erTujre­ diani organizmi. mikros patara. 1 mikrometri = metris memi­ lioneds.). gadmocema. ¥ miTologiuri.mindvriT.ebi. rTuli sityvis pirveli Semadgeneli nawili.-ebi.) samyaro (Sdr.  m. ¥ miTuri.  berZnuli m. siwmindisa da simarTlis RmerTi. romelic mikrobebs swavlobs. sinaTlis. makrokosmosi). pirovneba.  antikuri m. mikrobiolOgia – mecni­ ereba. laboratoria. pawawa da kosmos samyaro] – umciresi sidi­ deebis (atomebis. miTolOgia [berZ. mQkado [iap. am titulis mqone piri. mitrâ] – Zveli ingis. samyaros Seqmnisa da sicocxlis warmoSobaze. mQkrob­i [berZ..

gamokvleva.  inglisuri m. mikros pa­ tara. pa­ wawkintela. mikroqirUrgia [berZ. miledy] _ in­ glisSi: didgvarovani ga­ Txovili qalis. mille aTasi] _ Tav­ sarTi. 2. romelic. pawawa Zvlebze. lordis me­ uRlis xseneba anda misdami mimarTva.85 km-s) mQled­i [ingl.-329avtomobili (sxvanairad: mcirelitraJiani avtomobili).  mikroskopiuli Scd. miliArder­i [fr. mQli [laT. organizmebi. milQon­i [fr. milQmetr­i _ metris erTi meaTasedi nawili. pawawa da skopeô vu­ yureb] _ optikuri xel­ sawyo TvaliT uxilavi sagnebis dasanaxad. mQkron­i [< berZ. m. saxmeleTo m. mokrOfon­i [berZ. milQard­i [fr. mQl­i [ingl. my(s) kunTi da algos tkivili] – (medic.) kunTebis tkivili. milliardaire] _ (fulis raime erTeuli) miliardad (miliardebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. milliard] _ aTasi milioni (1 000 000 000). sazRvao m. mikrOskop­i [berZ.  m. rac mxolod mikroskopiT SegviZlia davinaxoT. mikroorgAnizm­i _ Seuiara­ Rebeli TvaliT uxilavi mcenare an cxoveluri or­ ganizmi. pawawa] – metris memili­ onedi nawili.analizi. mikroskOpuli – 1. sisxlZarRvebze. (udris 1. mikros patara da cheirurgia < cheir xe­ li da ergon muSaoba] – qi­ rurgiuli operaciis ke­ mil Teba mikroskopis qveS Zalian patara qsovilebze.  m. bgeriT rxevebs gardaqmnis eleqtrul rxevebad mis did manZilze gadasacemad an gasaZliereblad. million] _ aTas­ ... pawawa da phōnē bgera] – mowyobiloba. m. mikros pa­ tara. ujredebi. romelic sazomi er­ Teulis meaTased nawils aRniSnavs: 1 milimetri = metris meaTaseds. milAgia [berZ. mikros­ kopis saSualebiT Sesru­ lebuli. mikros pata­ ra. mile] _ gzis sig­ rZis sazomi erTeuli (rig qveyanaSi sxvadasxva sidi­ disa).

mimarTva mosamarTlisadmi (inglisSi). mimikos mim­ baZvelobiTi] _ adamianis grZnobebis. militArizm­i [< laT. 2. jer aTasi (1 000 000). SeiaraRebis gaZlierebisa da omisaTvis mzadebis reaqciuli poli­ tika. Zvel saberZneTsa da romSi _ saxalxo warmodgena. ¥ milioniani.  m. gazeTis m. miliOner­i [fr. aseTi warmodgenis msaxi­ obi. qalaqi.  m. 3. yofil ssrk­Si: administraciuli organo sazogadoebrivi wesrigisa da uSiSroebis dasacavad. militarizAcia _ saxel­ mwifoTa ekonomikuri da sazogadoebrivi cxovrebis daqvemdebareba dapyrobiTi omebis momzadebis mizne­ bisTvis. tiraJi. ¥ memilionisa. SeiaraReba.mil -330lic militarizmis poli­ tikas misdevs. m. sa­ dac Serwymuli iyo impro­ vizaciuli dialogi. ¥ samilicio. militArist­i _ piri. militia samxed­ ro samsaxuri] _ 1. mQmika [< berZ. mnaxveli. millionaire] _ (fulis raime erTeuli) milionad (milionebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. sim­ Rera. memiliOnedi _ milion Ta­ naswor nawilad gayofili mTelis erTi nawili. mQlord­i [ingl. mimos] _ 1. ¥ militaristuli. pantomimis Semsrulebeli msaxiobi (amJamad). memilQone _ rigis mixed­ viT milioni. politika. saxelmwifo. am organos ad­ gilobrivi sammarTvelo.  m. gan­ wyobilebis gamoxatvis xe­ lovneba saxis kunTebis sa­ Tanado moZraobiT. ubani.  memeilionesi Scd. mQm­i [berZ. gancdebis. aramudmivi jari. 2. Seqmnili saxelmwifo cxovrebis gan­ sakuTrebul pirobebSi. 2. inglisSi: lordis xseneba anda misdami mimarTva.  s. gamofenis m. militaris samxedro] _ 1. mgzavri. rome­ . Milord] _ 1. agresiuli samxedro wre­ ebis politikuri batono­ ba. milQcia [laT. cekvebi. 2.

faqizad Sesasrulebeli patara xati raime nakeTo­ baze. minéral mi­ min nerali da logos moZRvreba] _ mecniereba mineralebis Sesaxeb. agreTve Zalian pa­ tara avtomobilze. miniatQura [fr.-331¥ mimikuri. minAreT­i [arab. minimAluri [< laT. mineralOgia [fr. mQnerva [laT.  m. patara literaturuli an musikaluri nawarmoebi. Minerva mim­ baZveli] _ romaul mi­ TologiaSi: sibrZnis qalRmerTi. kabineti.  mimikriasi Scd. ¥ mineraluri. qameleoni) da mcenareebis TavdacviTi Segueba _ formiT an feriT damsgavseba garemo sagneb­ Tan. Subertis m. refleqsebi. mQni _ (Semokl.  m. miniaturuli. feradebiT mo­ xatuli mTavruli aso an suraTi Zvel xelnawerebSi.  mimiuri Scd. saidanac mueZi­ ni muslimanebs salocavad mouwodebs. nivTiereba. sasuqebi. mimicry dams­ gavseba. minārat] _ me­ CeTis koSki. mibaZva < berZ.) minimaluri an miniaturuli: iTqmis Za­ lian mokle kabaze.  m. 2.. miniature it. mimQkria [ingl. ¥ mineralogiuri. 3.  m. mimos mimbaZ­ veli] _ samxreTis qveynebSi gavrcelebuli mcenare: aqvs patara yvavilebi. minéral] _ bu­ nebrivi qimiuri naerTi an elementi. 2. (gadat. meteorite­ bis SemadgenlobaSi. minimus umciresi] – yvelaze nakle­ . ¥ miniatiuruli. wylebi. qveda­ tanze. m. mecnierebis.] _ 1. ferwera. sxva cxovelebTan da mcenareebTan. romelic Sedis qanebis. ¥ mimikriisa. (biol.  miniatura. miniatura] _ 1.) adamianis unari _ Tavisi Sexedulebebis da­ farvisa. mQmoza [< berZ.-ebi.) zogi saxeobis cxo­ velebisa (mag. garemoebaTa misa­ dagebisa.  m. m. miniatiurisa.-ebis Teatri. minEral­i [< fr. miniatiurasi Scd. xe­ lovnebis mfarveli (berZ­ nul miTologiaSi mas See­ sabameba aTena). madnis.

raodenoba. samefo saxlis wevrebis tituli. minQmum­i [< laT. qaliSvili. rodesac horizontTan Cndeba dedamiwaze arsebu­ li sagnebis cru gamosaxu­ lebani.) moCvenebiTi ram. saswavlo sagne­ bis erToblioba. am titulis mqone piri. 3. udabnoSi. yvelaze naklebi rao­ denoba risame (sapirisp. 2. minus nakle­ bad] – gamoklebis an uar­ yofiTi sididis niSani (­) maTematikaSi. rac auci­ lebelia raime specialis­ tisaTvis. (gadat. agronomiuli m. mQraJ­i [fr. mwerali. mys (myos) kunTi da kardia guli] – (ant. romelic ganagebs ama Tu im dargs. romelic me­ Taurobs ama Tu im sami­ nistros. 2. aRiniSneba ni­ SaniT ' cifris marjvniv.  m.. mQnistrTa kabQneti – mTavroba. temperatu­ raze miTiTebas niSnavs: nu­ lis qvemoT (sapirisp. minimum] – 1.  teqnikuri m.min -332nute Semcirebuli.) wuTi.) gulis kunTovani kedeli. plusi). codnis.  m. maqsimumi).  janmrTelobis dacvis s. kuTxisa da rkalis sazomi erTeuli. Mirzâ] – 1. mQrza [spars. udris gradusis 1/60 nawils. mis [ing. 2. mi- . saministro – saxelmwifo mmarTvelobis centraluri organo. minutus germ.patara] – 1. miOkard­i [berZ. mQnistr­i [fr. Miss] – inglisurenovan qveynebSi: gauTxovari qalis xseneba an mimarTva misadmi (Cveulebriv saxelTan an gvarTan erTad). xelfasis m.  saarsebo m. mQnus­i [laT. iranSi: umaRlesi moxelis an mecnieris sapatio saxe­ li. maqsimaluri). atmos­ feros optikuri movlena. mQnut­i [laT. miOzit­i [< berZ. ministre] – mTav­ robis wesi. 10 (an -10) gradusi.  ganaTlebis m. (moZv. mirage] – 1.  m. mys (myos) kunTi] – (medic.) kunTebis anTeba. 2.. aRmosavleTis zog qveya­ naSi: mdivani. umciresi (sapirisp. qaliSvilo! bi. iranSi.

missionnaire] – qristianul eklesiis mier wargzavnili mqadagebeli religiuri propagandis ga­ sawevad da sxva rjulis morwmuneebis mosaqcevad.) ganzrax visime Secdena. rac meCeTi. 3.) sagangebo davaleba. mQstika [< berZ. motyueba. Mister] _ ing­ lisurovan qveynebSi: mama­ kacis xseneba an misadmi mi­ marTva (Cveulebriv. mQsia [laT. daakisres.  Suasaukuneobrivi m. romelsac hqonda bibliuri siuJeti. gvarTan erTad). mudmivi di plomatiuri warmomadgenloba despanis meTaurobiT. mystikos sai­ dumlo] – 1. antikur qveynebSi (saberZneTSi. mQtra [berZ. midrekileba mistikisadmi.  mistiuri Scd. Mittelspiel Sua TamaSi] – Wadrakis par­ tiis Sua nawili. mitElSpil­i [germ. rom­ Si da sxv. mQsis [ing. Mistress] – inglisu­ rovan qveynebSi: gaTxovili qalis xseneba an misadmi mimarTva (Cveulebriv gvar­ Tan an saxelTan erTad).  mas didi m. romelsac ixuraven mRvdelmsaxurebis dros.-333 miss Scd. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: drama. meeting] – ma­ sobrivi kreba politikuri da sxva saWirboroto sa­ kiTxebis gansaxilvelad. mistQcizm­i _ mistikaze dafuZ­ nebuli religiur idealis­ turi msofliomxedveloba. mitra] – umaRles sasuliero pirTa (agreTve damsaxurebul mRvdelTa) maRali mrgvali Tavsarq­ meli.) idumali ram.  samxedro m. 2. mistifikAcia [fr. rwmena. (wign. mystification < berZ. romlis mixedviTac arseboben ze­ bunebrivi fantastikuri Za­ lebi da TiTqos SesaZle­ belia maTTan urTierTobis damyareba. mQster [ing.] – (wign. missio gagzavna] – 1. batoni. mit 2. 2. .) saidumlo reli­ giuri wesebis Sesruleba. mQting­i [ing. di plomatiuri delegacia sagangebo davalebiT. qalbatono!  missis Scd. (gadat. ¥ mistikuri. mystēria sai­ dumloebani] – 1. misiOner­i [fr. qalbatoni.  m. mQsgiT­i [arab] igivea. batono! mistEria [berZ. rwmena.

gaJletis ideas. ix­ musikalur­scenuri na­ mareba agreTve naZvis xis warmoebi upiratesad mosarTavad.mit -334- dasalevi wamali.] – miuri­ < laT mobilis moZravi] – da dizmis mimdevari. mobilis] – mitropOlit­i [berZ. romelic farCis qsovilis miUzikl­i [ing. mQqstura [laT. mixtura] – mobQlur­i [laT. MobilimiurQdizm­i – islamis yve­ sieren] – 1. zemdegTa Semadgenlobis qoreografiis saSualebani. (wign. komediuri xasiaTisa. koqteilis Ziebebis warmatebiT Sesas­ mosamzadeblad kvercxis ruleblad. mixer Semrevi] – saxsrebis Tavmoyra raime eleqtruli xelsawyo comis. masobrivi Ronis­ kremis. ra. am wodebule­ vercxlili metalis Zafi. Mnēmosynē] – berZnul miTologiaSi: mQuzle [fr. aseTi Janris kinofilmi. amocanis. mooqrovil an mo­ wodebuleba. musical] – mosarTavad gamoiyeneba. met- . romelic warmoadgens sxvadasxva ropolitēs] – marTlmadidebe­ nivTierebis narevs. 2. muzevvere yal­ bi] – 1. Tadarigis sam­ laze ufro mebrZoli re­ xedro valdebulTa gaw­ aqciuli mimdinareoba. aramuslimanis ulmobeli  sayovelTao m. midshipman] – sam­ xedro­sazRvao flotSi: namedrove yofiTi musikis. mobilizAcia [fr. li da kaTolikuri ekle­ siis episkoposTa umaRlesi mQSura [arab. ro­ veva namdvili samxedro melic religiis mTavar samsaxurSi omis gamo­ dogmatad aRiarebs yvela cxadebasTan dakavSirebiT. mnemOsine [berZ. aTqvefiT da sxv.) Zalebis an mQqser­i [ing. umaRlesi wodebuleba. miuslé] – Sampan­ mexsierebis qalRmerTi. bis mqone piri. ro­ melSic gamoyenebulia Ta­ mQCman­i [ing. ro­ uris boTlis saxuravis melsac zevsisgan SeeZina mownuli| mavTulis badu­ cxra muza. gadat. piures.  muzikli Scd. mobilisation miUrid­i [< arab.  qveynis yvela Zalis m. mobilQzeba [germ.

modErnizm­i [< fr. (fiz.. garkveul sazogadoebriv wreebSi mokle xniT gabatonebuli gemovneba Cacma – daxurvisa da yofa­cxovrebis sxva garegnul formebisa.  m. mOgvi [Zv. samwyobre] da modulQreba _ 1. m. mOda [fr. magos laT. nimuSi risame dasamzadeblad.  m. raime sagnis Semcirebuli nimuSi an sqema. 2. maRali sixSiris rxevaTa Secvla ufro da­ . spars. modēle] – 1. modis Sesa­ feri.  m.-335moZraobis unaris mqone. moZravi. mr. – magus berZ. rasac sayovelTao warma­ teba aqvs garkveuli drois ganmavlobaSi. mOdemi [ingl.. mOduri – 1. 2. TviTmfrinavis m. mode] – 1.). modernisation] _ risame Secvla Tanamedrove moTxovnebisa da gemovnebis Sesabamisad. tansacmlis nimuSebi. modem] _ kom­ piuteris periferiuli mowyobiloba. simRera. bgeris simaRlis Secvla. varcxniloba. modeleur] – raime nakeTobis damza­ debis specialisti (sinon. 2. kostiumi. modelQer­i [fr. misani.. moderne uaxlesi. modulatio mwyobroba.-ze Cacmuli. sawarmos m. modification] _ sagnis an movlenis iseTi saxecvlileba. modernizAcia da moder­ nQzeba [fr.  avtomobilis m. mod memodele). gamoiyeneba satelefono qselSi Car­ Tvisas faqsebis. xomaldis m.  avtomobils m. Tanamedrove] _ realizmisadmi mtruli mi­ marTulebaTa saerTo sa­ xelwodeba xelovnebasa da literaturaSi. meilebis misaRebad da internetSi Sesasvlelad. mOdel­i [fr. romlebic aseT gemovnebas Seefereba. magi] – magi.  tansacmlis m.  modeliori Scd. modulAcia [laT.) er­ Ti tonalobidan meoreze gadasvla. 2. (mus. modifikAcia [fr.-ebis Jurnali. ra­ ime nakeTobis sanimuSo eg­ zemplari. mCxibavi.  m. romelic ar exeba mis arss.

rbil­ sxeuliani cxovelebi. saxis misaRebad. mOlbert­i [rus. masa (wona). sagnis gardama­ vali. miwiszeda m. mOla [arab. mSvidobiani urTi­ erTobis saSualebas. patar­patara naW­ rebisagan. romelic Sed­ genilia cementis fenaze damagrebul. (filos. mOdus vQvendi [laT. molbertt] _ xis sayrdeni.). romelsac aqvs yvela misi qimiuri Tviseba. modus vivendi] _ 1. 3. m. xerxi.  m. mOlox­i _ ityvian iseT risa­ me Sesaxeb rasac bevri ada­ mianis msxverpli sWirdeba [finik. 2. emalisa da misT. 2. (log. romlebic or mo­ winaaRmdege mxares Soris droebiT mainc iZleva nor­ maluri. molluscus rbili] _ uxerxemlo. Мольберт germ. mozAika [fr. molUskeb­i [< laT. aseTi suraTis. . xmovan kinoSi: bgeris mi­ er gamowveuli eleqtro­ rxevaTa gardaqmna si­ naTlis konad. molécule] _ nivTierebis umciresi nawi­ laki. az­ rovnebis nairsaxeoba. molekuliaruli Scd.  molekulasi. Sedgeba atomebisgan. rom­ lis umetesoba niJarebSia moTavsebuli. molek mefe: mzis. romlis saSualebiTac xdeba bgeris Cawera kinofirze. filebi. cxovrebis wesi.  zRvis m. erTmaneTTan mWidrod mowyobil feradi kenWebis. m. maulâ batoni] _ muslimanTa religiuri kultis msaxuri. Teoria. ¥ molekuluri.). m. xelovneba. marmarilos. aramudmivi mdgomare­ oba an Tviseba. bali sixSiris rxevebiT. mOdus­i [laT. su­ raTi an saxe. romelzec mxatvari aTav­ sebs naxats muSaobis dros. mosaique] ­1. ¥ molekulisa. molEkula [fr. ce­ cxlisa da omis finikiuri RmerTis saxelis mixedviT. 2. moluski. romelsac msxverplad ada­ mianebs swiravdnen]. ¥ mozaikuri. sxvadasxva feris minis.. modus zoma.  m. saxis Sed­ genis xelovneba. saxe] _ 1. pirobebi. arsebobis saSualeba.mod -336 m.  mx. fizika. 3. TviT masala aseTi suraTis.

monQtor­i [fr. samonastro. ¥ monetisa. monArqizm­i _ politikuri mimdinareoba.)  monarxi Scd.-337 moliuskebi Scd.  gasrolis m. mOneta [laT. dro. rodesac xdeba rame. ¥ monarqiuli.  aTonis iverTa m.  m. M  monarxizmi. momentum] _ 1. ¥ monastrisa. romelic samyaros safuZ­ vlad aRiarebs erT sawyiss. ¥ monastriuli. romelsac aqvs Tavisi meurneoba.  monarxisti Scd. Monasterion] _ ber­monazonTa saekle­ sio­saadgilmamulo or­ ganizacia. impera­ tori. monArqist­i _ monarqizmis mimdevari. romelsac mo­ narqia miaCnia saxelmwifo mon xelisuflebis erTaderT mizanSewolil formad. momentAlur­i _ Zalian swrafi (moqmedeba). materias an suls. monos erTi da aner (andros) qmari] _ er­ Tqmrianoba. m.  m. monarqistuli Scd. romelsac mmarT­ velobis erTi forma aqvs.  monasterisa. samonasterio Scd. mOnizm­i [< berZ. oqros m. Sahi da sxv.  m. moniteur. sruldeba raime moqmedeba  dadga xelsayreli. TviTmp­ yrobeloba] _ mmarTvelo­ bis forma. 2. (s. ase­ Ti religiuli Temis ekle­ sia da sacxovrebeli na­ gebobani. moneta] _ li­ Tonis fulis niSani. monAster­i [berZ. monarchos] _ saxelmwifos erTpirovnu­ li mmarTveli (mefe. saxel­ mwifo. monasteriuli. erTi wami. rodesac sa­ xelmwifos saTaveSi udgas erTi piri­monarqi. mOment­i [laT. m.  spilenZis m. . monArqia [berZ. monarchia erTmmarTveloba. konstituciuri m. Mmonetasi Scd. saxelmwifo. monAndria [berZ. Tvalis daxamxameba.. monos erT] _ filosofiuri moZRvreba.  monarxia. ¥ monarqistuli. drois Zalian mcire mo­ nakveTi. Sexedulebani. monArq­i [berZ. monarxiuli Scd.) kompleqsi.  absolituri m. Temi. (s. wami.) wesebi.

mon

-3382. cxovelebSi: mamlis Se­ wyvileba mxolod erT de­ dalTan erT an ramdenime sezonis ganmavlobaSi. monOgrama [berZ. monos er­ Ti da gramma aso] _ ori an ramdenime asosgan SeTxzu­ li niSani.  monagrama Scd. monogrAfia [berZ. monos er­ Ti da graphō vwer] _ vrceli, mecnieruli naSromi, ro­ melSic damuSavebulia er­ Ti raime sakiTxi an Tema. ¥ monografiuli.  m. gamokvleva. monoTEizm­i [berZ. monos erTi da theos RmerTi] _ religia, romelic erT RmerTs aRiarebs; (qarT. si­ non. erTRmerTianoba). monOliT­i [berZ. monos erTi da lithos qva] _ mTliani qvis lodi; misgan gamoTlili sagani (mag. qandakeba). monolQTur­i _ 1. rac mono­ liTs warmoadgens.  m. sveti. 2. Mgadat. (wign.) SemWidrove­ buli, erTsulovani.  m. koleqtivi.  monoliti, monolituri Scd. monOlog­i [berZ. monologos] _ sityva, romliTac dra­

ingl. monitor, laT. monitor gamafrTxilebeli] _ 1. te­ legadacemis procesis sa­ kontrolo televizoris ekrani (satelevizio moni­ tori, telemonitori); igi­ vea, rac displei. 2. samxedro javSniani gemi. 3. mudmivi meTvalyureobis aparati; kerZod saavadm­ yofosaTvis gankuTvnili m. avtomaturad aRniSnavs avadmyofis mdgomareobis yvela parametrs. monitOring­i [ingl. monitoring] _ mudmivi meTvalyu­ reoba raime procesisadmi sasurveli Sedegis Sesa­ bamisobis gamomJRavnebis mizniT an pirveldawyebiT varauds. mono... [berZ. monos erTi, er­ Tiani, erTad­erTi] _ mniS­ vnelobaTa erTianobis, er­ Tobis, erTad­erTobisa da a.S.  monokultura, monoJRera. monogAmia [< berZ. monos er­ Ti da gamos qorwineba] _ 1. qorwinebis forma, romlis drosac mamakacs SeiZleba hyavdes mxolod erTi co­ li da qals­mxolod erTi qmari (qarT. sinon. erTqorwineba).

-339matuli nawarmoebis per­ sonaJi mimarTavs Tavis Tavs, sxva moqmed pirebs an mayurebels (ix. agreTve dialogi).  hamletis m., glosteris m. (uiliam Seqspiris nawar­ moebidan: `hamleti”, `riCard III). mOnom­i [berZ. mo(nos) erTi da nomos nawili, wevri] _ (maTem.) erTwevri (Sdr. bi­ nomi, polinomi). monopOlia [berZ. monopōlia] _ 1. risame warmoebis an gayidvis gansakuTrebuli ufleba, rac ekuTvnis erT pirs, pirTa jgufis an sa­ xelmwifos. 2. (gadat.) upiratesoba, pir­ veloba raime saqmeSi. 3. msxvili gaerTianeba, rome­ lic warmoiSva warmoebisa da kapitalis koncentraci­ is Sedegad meurneobis ro­ melime dargSi gabatonebisa da maqsimaluri mogebis mi­ Rebis mizniT.  kapitalisturi m.-ebi. ¥ monopoliuri (mniSv. 2­is­ Tvis).  m. kapitali, m. gaerTianeba. monOrels­i [berZ. monos erTi da relsi] _ sayrdenebze

mon

gamarTuli (kiduli) cal­ relsiani rkinigza. ¥ monorelsuri, monorelsiani.  m. gza. monOstiq­i [berZ. monostichos] _ (lit.). damTavrebuli az­ ris Semcvleli erTstri­ qoniani leqsi; Cveulebriv aseTia xolme andaza, gamo­ cana, aforizmi, raime war­ wera. monotOnur­i [berZ. monos erTi da tonos toni, bgera] _ erTferovani, mosawyeni.  m. xma, m. simRera. monOfTong­i [berZ. monos erTi da phthongos bgera] _ (lingv.) martivi, calkeuli bgera (sapirisp. difTongi). monofizQteb­i [berZ. monos erTi da physis buneba] _ (ist.) qristianuli religiis war­ momadgenlebi, romlebic aRiareben qristes mxolod erT bunebas _ RvTiurs. monpAsie [fr. montpensier sa­ kuT. sax.] _ xileulis kan­ feti erTgvari. ¥ monpasiesi.  monpasiisa, monpase, mompase Scd.  jerjerobiT ixmareba agreTve monpansie. monsenQor­i [fr. monseigneuer]

mon

-340-

_ feodalur da monarqiul 2. eleqtromowyobilobis, eleqtrogayvanilobis spe­ safrangeTSi: princebis, cialisti (sinon. eleqtroepiskoposebis da sxva maRa­ montiori). li rangis pirTa tituli (amJamad ixmareba umaRlesi monUment­i [laT. monumentum] _ didi Zegli. kaTolikuri samRvdeloe­  SoTa rusTavelis m. bis warmomadgenelTa mi­ marT). monumEnturi ­ Zalian didi, grandiozuli. mOnstr­i [fr. Monstre] _  m. Senoba. (wign.). urCxuli.  monumentaluri Scd. mOntaJ­i [fr. montage] _ 1. manqanebis, nagebobaTa awyo­ mOral­i [fr. morale zneoba laT. moralis zneobrivi] _ ba, gamarTva garkveuli geg­ 1. im wesebis, normebis er­ mis, naxazis mixedviT. Toblioba, romlebsac gan­  axali manqanis m. sazRvravs adamianTa urTi­ 2. risame sxvadasxva nawilis erTdamokidebulebasa da SerCeva da gaerTianeba erT mTlianad. yofaqcevas ama Tu im sazo­  literaturuli m., musikagadoebaSi; zneoba. luri m., kinosuraTis m. 2. zneobrivi daskvna, zneob­ rivi gakveTili, romelic memOntaJe _ montaJis spe­ raimesgan gamomdinareobs. cialisti. ¥ moraluri (mniSv. 1­Tvis).  aparatis m., kinofilmis m.  m. princi pebi. ¥ samontaJo.  s. samuSaoebi. moratOrium­i [< laT. moratorius damayovnebeli] _ 1. sa­ samOntaJo _ sadgomi, sa­ Sinao an sagareo valdebu­ dac risame montaJs awar­ lebaTa Sesaxeb gadadeba moeben. mTavrobis mier raime sa­  kinostatiis s., televiziis centraluri s. gangebo mdgomareobis (mag. ¥ memontaJisa. omis, stiqiuri ubedurebis)  memontaJesi Scd. gamo. 2. garkveuli saxis iaraRis montQor­i [fr. monteur] _ 1. (mag., raketebis, kosmosur manqanaTa amwyobi da dam­ saSualebaTa) gamocdisa dgmeli (sinon. memontaJe).

-341da maTi sadme ganlagebis SeCereba. mOrg­i [fr. morgue] _ spe­ cialurad mowyobili saTavsi gvamebis Senax­ visa, amocnobisa da Sekve­ TisaTvis. morganatQkul­i [laT. morganaticus]: morganatikuli qorwineba [fr. Mariage morganatique] _ samefo saxlis wev­ ris qorwineba ara samefo gvaris qalTan (rac taxtis memkvidreobis uflebas ar aZlevs arc cols, arc Svi­ lebs). mOrze [< kreb.] _ TviTCamweri eleqtro magnituri mimReb­ gadamcemi telegrafiuli aparati, romelic gamoigona fizikosma morzem 1837 wels; telegramis miReba xdeba qaRaldis lentze morzes anbanis (niSnebis kodis) saSualebiT tireebisa da wertilebis saxiT; gada­ cema xdeba telegrafis ga­ saRebis meSveobiT; pirveli eleqtruli telegrafiuli aparati gamogonebuli iq­ na ruseTSi. p. l. Silingis mier 1835 w.  m. anbani (kodi). mormOnizm­i _ religiur­ seqtanturi momdinareoba,

mot

romelic Seiqmna amerikis SeerTebul StatebSi 1830 w. warmoadgens mraval­ RmerTianobisa da qristi­ anobis narevs [miTiuri wi­ naswarmetyvelis mormonis saxelis mixedviT]. mOrs­i [rus. морс < germ.] _ xi­ lis wvenisgan damzadebuli gamagrilebeli sasmeli. mOrfema [< berZ. morphe forma] _ (lingv.) sityvis mniSvne­ lobiTi nawili; fuZe da afiqsebi (prefiqsebi, sufiq­ sebi, daboloeba). mOrf­i an mOrfin­i [< kreb. berZ. Morpheus Zilis Rmer­ Ti] _ narkotikuli (tki­ vilgamayuCebeli da Zi­ lismomgvreli) saSualeba (opiumis alkaloidis Za­ lian Zlieri momwamlavi da misi mTavari elementi). morfolOgia [berZ morphē forma da logos moZRvreba] _ 1. mecniereba organizmebis, organoebis, niadagis agebu­ lebis Sesaxeb. 2. gramatikis nawili,romelic swavlobs sityvaTa formebs; romelime enis sityvaTa formis sistema. ¥ morfologiuri.  sityvis m. Semadgenloba. mOtel­i [ingl. motel < motor

mot

-342amJamad es sityva moZvele­ bulia; mis nacvlad ixma­ reba qarTuli _ Zrava. ¥ Zravasi.  Zravisa Scd. motorOler­i [germ. Motorroller] _ orTvliani moto­ ciklis nairsaxeoba, masze patara. motOcikl­i [fr. motocycle] _ or­ an samTvliani manqana, romelsac aqvs Sinagani Zrava da moZraobs urelso gzebze. ¥ samotociklo.  s. sporti. motocQklist­i _ piri, romelic marTavs moto­ cikls, mihyavs motocikli. mocQon­i [germ. Motion < laT. motio (motionis) moZraoba] _ siaruli, seirnoba jan­ mrTelobis gansamtkiceb­ lad an dasvenebis mizniT. mOher-i [ingl. mohair < arab.] _ 1. angoruli Txis matyli, naxevrad wminda, TeTri, Zlier mbzinvare; misgan am­ zadeben umaRlesi xarisxis xaliCebs, fardagebs, triko­ taJs da sxv. 2. am matylis rbili narTi da qsovili. mohikAnebi _ Crdiloameri­ kel indielTa erT­erTi

da hotel _ sastumro (motorista hotel) avtomobilebis sas­ tumro] _ saavtomobilo gzis piras mdebare sastum­ ro mgzavrTaTvis; avtopan­ sionati. moto... [laT. motor moZra­ obaSi momyvani] _ moZrao­ bis, motorizaciis mniSvne­ lobiT.  motorali, motoboli. mOtiv­i [fr. Motif] _ 1. ra­ ime moqmedebis mizezi; mo­ sazreba, sabuTi risame sa­ sargeblod.  gaugebari m. 2. simReris kilo, hangi.  Zveleburi m. motivQreba da motivAcia _ motivebis, mosazrebis moyvana risame dasamtki­ ceblad, dasabuTeba (Sdr. argumenti). motOdrom­i [fr. moto(cycle) da berZ. dromos sarbieli] _ specialurad mowyobili adgili motociklebis Se­ sajibreblad an gamosac­ delad. mOtor­i [laT. motor] _ man­ qana, romelic nebismier energias gardaqmnis meqani­ kur energiad. ¥ motoriani.  m. navi.

-343tomi, amJamad amomwydari; cxovrobdnen mdinareebis­ konektikutsa da hudsonis napirebze. ukanaskneli mohikani _ ityvian risame ukanasknel an uxuces war­ momadgenelze. [amerikeli mwerlis fenimor kuperis (1789­1851) romanis “uka­ naskneli mohikanis” mixed­ viT]. muEZin­i [arab. Mmu'addin] _ me­ CeTis msaxuri (mola), rome­ lic minareTidan mouxmobs muslimanebs salocavad. mUza [berZ. musa] _ 1. berZnul miTologiaSi; TiToeuli cxra qalRmerTTagani, rom­ lebic iTvlebodnen mec­ nierebisa da xelovnebis mfarvelad. 2. poeturi STagonebis wyaro, agreTve TviT poetis STa­ goneba, Semoqmedeba.  galaqtionis m., SoTa rusTavelis m. muzEum­i [germ. Museum < berZ. museion muzebis taZari] _ dawesebuleba, romelic ag­ rovebs, icavs da gamofens dasaTvaliereblad xelov­ nebis Zeglebs, samecniero koleqciebs, istoriuli mniSvnelobis sagnebs da sxv.

mul

 istoriuli m., xelovnebis m. ¥ samuzeumo.  s. eqsponatebi. mUla [arab. maulā batoni] _ 1. saxelwodeba romelsac muslimanur qveynebSi aZle­ ven mecnier­RvTismsaxurebs, maswavleblebs, kanonmdeb­ lebs. 2. musulmanTa religiuri kultis msaxuri. mUlaJ­i [fr. moulage] _ sagnis naturaluri zomis modeli (TabaSiris, sanTlis da misT.). mUlat­i [esp. mulato < arab.] _ zangisa da TeTrkanianis SeuRlebis Sedegad Sobili adamiani. multi... [laT. multum mrava­ li] _ mravladoba, mraval­ jeradoba.  multimilioneri. multimEdia [laT. multi mra­ vali da media] _ infor­ maciis Senaxvisa da de­ monstrirebis sxvadasxva audio da vizualuri xer­ xebis erToblioba.  multimediuri. multi plikAtori _ multi­ plikaciis specialisti. multi plikAcia [laT. mul-

mul

-344sinon. mTis balzami). mUndir­i [rus. мундир < fr.] _ samxedro an samoqalaqo (specialuri) formis tan­ sacmeli.  oficris m., rkinigzis muSakis m. munici palQtet­i [germ. Munizipalitat < laT. municipium TviTmmarTveluri Temi] _ zog qveyanaSi: qalaqis an soflis TviTmmarTveloba. ¥ munici paluri. M  m. arCevnebi. mUr­i [berZ. myrrha < arab. murr] _ surnelovani fisi zogi mcenarisa. mUs­i [fr. mousse] _ tkbili saWmeli, damzadebuli xi­ lis sirofisgan, romelsac damatebuli aqvs mananis burRuli an Jelatini. mUsika [berZ. musikē] _ xelov­ neba, romelic sinamdviles asaxavs bgeriTi mxatvruli saxeebiT; amgvari xelovne­ bis nawarmoebi; aseve nawar­ moebTa erToblioba.  simfoniuri m., klasikuri m., jazuri m., z. faliaSvilis m., m.-is gakveTili, m.-is Teoria. M ¥ musikaluri da samusiko.  m. (s.) xelovneba, m. (s.) saswavlebeli.

tiplicatio gamravleba] _ ki­ nogadaReba suraTebis an Tojinebisa, romlebic ga­ moxataven moZraobis cal­ keul momentebs; am wesiT gadaRebuli filmi. ¥ multi plikaciuri.  m. filmi. ¥ samulti plikacio.  s. Tojinebi, s. SemoqmedebiTi gaerTianeba. mUltfilm­i _ multi plika­ ciuri (ix. multi plikacia) filmi. mUmia [arab. mumija] _ gax­ rwnisgan dabalzamebiT (an bunebrivad) daculi adamianis gvami. ¥ mumiisa.  mumiasi Scd. mUmie [arab. spars. mum cvi­ li] _ fisismagvari bu­ nebrivi produqti bio­ logiuri warmoSobisa; Jonavs kldeebisa da mTe­ bis napralebidan; warmo­ adgens uformo magar an drekad naWrebs; ori aTas welze metia. iyeneben xal­ xur medicinaSi kuWnaw­ lavebis, sasunTqi gzebis, SardkenWovan, kanis daava­ debaTa, bronqialuri as­ Tmis, tuberkuliozisa da sxvaTa samkurnalod (qarT.

-345-

nad

musQkos­i _ 1. musikis speci­

alisti. 2. romelime musikaluri ins­ trumentis damkvreli. mUskat­i [fr. muscat] _ 1. vazis jiSi erTgvari; isxams sur­ nelovan yurZens; am yurZnis Rvino. 2. tropikuli xe; isxams sur­ nelovan nayofs; iyeneben parfiumeriaSi, medicinaSi, kulinariaSi. mUslim­i, muslQman­i [spars. musliman arab. muslim islamis erTguli] da musUlman­i [Turq. müslüman] _ igivea, rac mahmadiani. ¥ muslimuri, muslimanuri, musulmanuri.  m. religia, m. wes-Cveulebani. muslimoba, muslimanoba da musulmanoba _ igivea, rac mahmadianoba. mUson­i [fr. mousson < arab.] _ qari, romelic periodulad icvlis mimarTulebas, za­ fxulobiT uberavs zRvidan, xolo zamTrobiT _ xmele­ Tidan. n mUstang­i [esp. mustango ingl. mustang] _ gavelurebuli Si­ nauri cxeni (gavrcelebuli nAgan­i – erTgvari sistemis iyo CrdiloeT amerikis pre­ revolveri. riebSi). nAdir­i [arab.] – cis sfe­ mutAcia [laT. mutatio cvli­

leba] _ 1. yovelgvari nax­ tomiseburi ganviTareba risame. 2. (biol.). raime axali ni­ San­Tvisebis uecari gamov­ lena cxovelebsa da mce­ nareebSi. 3. ymawvilis xmis Secvla (daboxeba) asakSi Sesvlis gamo. mUfTa [rus. муфта < germ. Muffe] _ orive mxridan xe­ lis Sesayofi saTburi, Cve­ ulebriv xmaroben qalebi siciveSi. mUfT­i [arab. mufti] _ musli­ manTa iurist­RvTismetyve­ li, yuranis ganmmartebeli; umaRlesi sasuliero piri. mUSket­i [fr. mousquet < esp.] _ Zveleburi patruqiani msxvilkalibriani Tofi (dasavleT evropis qveynebis armiaSi). muSkEter­i [fr. mousquetaire] _ muSketiT SeiaraRebuli jariskaci.

nav

-346erTeulis mmarTveli. naQlon­i [ing. nylon] – sin­ Tezuri boWko, abreSumis msgavsi; am boWkos qsovi­ li.  neilonic ixmareba. nAmaz­i [spars. namaz] – mus­ limanTa locva, romelsac dReSi xuTjer asruleben. nAndu [esp. nandú] – erTgvari siraqlema; gavrcelebulia samxreT amerikaSi. nAno – TavsarTi, romelic sazomi erTeulis saxel­ Tan mierTebisas aRniS­ navs mis memiliarded na­ wils: 1. nanowami = wamis memiliarded nawils. nAos­i [berZ. naos] _ da cEla [laT. cella] – antikuri taZris mTavari sadgomi (samloc­ velo), sadac moTavsebuli iyo RvTaebis qandakeba. nArgile [spars. nârgile] – aR­ mosavleTis qveynebSi gav­ rcelebuli Tambaqos mosawevi mowyobiloba, ro­ melic wylis WurWlis, tya­ vis grZeli milisa da Cibu­ xisgan Sedgeba. nArkoz­i [berZ. narcôsis ga­ SeSeba] – (medic.) narko­ tikuli saSualebebiT ga­ mowveuli Zili, rasac Tan

ros wertili, romelic ho­ rizontis qveS aris da sa­ winaaRmdegoa zenitisa. nAv­i [berZ. navis gemi] – (arqit.) bazilikis, eklesiis erT­ erTi grZivi nawilTagani, romelic gamoyofilia sve­ tebis rigiT. nAvaxa [esp. navaja] _ civi iaraRi erTgvari – grZeli dasakeci dana (ician espa­ neTSi). navigAtor­i – naosnobis (mniS. 2) specialisti. navigAcia [laT. navigatio] – 1. gemTa mimosvla (qarT. sinon. naosnoba, zRvaosnoba). 2. wlis iseTi dro, rom­ lis ganmavlobaSic SesaZ­ lebelia naosnoba.  zamTris n., n.-is saxelmZRvanelo. ¥ sanavigacio.  s. atlasi, s. xelsawyoebi. naQada [berZ. Naias (Naiados)] – berZnul miTologiaSi: wylis (mdinaris, nkadulis, wyaros) nimfa. nAib­i [arab. Nâi'b] – 1. zog musulmanur qveyanaSi: ro­ melime ufrosis an sasu­ liero piris moadgile. 2. Samilis saimamoSi: admi­ nistraciul­teritoriuli

-347axlavs cnobierebisa da mgrZnobelobis dakargva. narkomAnia [berZ. narcôsis ga­ SeSeba da mania miswrafeba; sigiJe] – narkotikebis xma­ rebisadmi Zlieri, avadmyo­ furi midrekileba nArta [rus. нарты (mr.) da нарта] – grZeli da viwro marxili, romelSic irmebs an ZaRlebs abamen; didi gamoyeneba aqvs ukidures CrdiloeTSi. natrQum­i [laT. natrium] – qi­ miuri elementi, TeTri fe­ ris rbili tutovani li­ Toni. nAtura [laT. natura] – 1. co­ cxali nimuSi, romelsac xataven, gadaiReben da sxv.  n.-is xatva. 2. bunebrivi pirobebi, adgili (pavilionis gareSe) sadac warmoebs kinogadaReba. 3. saqoneli, produqtebi da misT. rogorc fulis nac­ vlad gadasaxdeli saSua­ leba. 4. (wign.) adamianis xasiaTi, temperamenti. ¥ naturuli.  n. gadaRebebi. ¥ naturisa.  naturasi Scd. naturalizAcia [laT. natu-

nat

ralis bunebrivi] – saxelmwi­ fos mier ucxoelis miReba moqalaqed, qveSevrdomad; sxva saxelmwifos moqala­ qeobis miReba. naturAlizm­i [< laT. naturalis bunebrivi] – mimarTuleba literaturasa da xelovne­ baSi; warmoiSva sabunebis­ metyvelo mecnierebaTa ze­ gavleniT me­19 s.­is bolos. cdilobda sinamdvile da adamianTa urTierTobani aesaxa obieqturad. ¥ naturalisturi.  n. mimarTuleba ferweraSi. naturAlist­i _ 1. piri, ro­ melic bunebas swavlobs (qarT. sinon. bunebismetyveli).  norCi n. 2. naturalizmis mimdevari. naturAluri [laT. naturalis bunebrivi] – namdvili, bu­ nebrivi (sapirisp. xelovnuri).  n. Tafli, n. Rvino, n. Cai. natUrmort­i [fr. nature morte “mkvdari buneba”] _ naxati, suraTi, romelzec gamoxatulia usulo sagne­ bi: yvavilebi, xili, nanadi­ revi, gawyobili sufra da sxv.

naf

-348 e. sakiTxi.

nafTAlin­i [< berZ. naptha
navTobi] _ TeTri kristali nivTiereba mZafri suniT; iyeneben teqnikaSi, agreTve saleulis da bewveulis dasacavad CrCilisagan.  naftalini, navTalini, navtanili Scd. nAcia [laT. nation xalxi, eri] _ (moZv.) eri. nAcizm­i [germ. Nazismus] _ germaniis faSizmi. nacionalizAcia [fr. nationalization] da nacionalQzeba _ kerZo sakuTrebis (miwis, mrewvelobis, bankebis da sxva) usasyidlod gadacema saxelmwifo sakuTrebad.  fabrika-qarxnebis n., miwis n. nacionAlizm­i _ 1. erovnuli gansakuTrebulobis da upi­ ratesobis qadageba. 2. politikuri moZraoba da­ monebul qveynebSi ucxoeli dampyroblebis winaaRmdeg sruli erovnuli damo­ ukideblobis mosapoveb­ lad. nacionAluri [laT. natio (nationis) xalxi, eri] _ erov­ nuli.  es sityva gavrcelebulia magram sjobs vixmaroT erovnuli.

neandertAlel­i adamQani
_ Tanamedrove adamianis uSualo winapari; cxov­ robda adrindel da Sua paleoliTSi [xeoba Neandertalel­is saxelis mixedviT (germaniaSi q. diuseldor­ fis axlos], sadac 1856 w. pirvelad aRmoaCines ase­ Ti adamianis ConCxis na­ wilebi]. negAtiv­i [laT. negativus uar­ yofiTi] _ SuqmgrZnobiare firze an firfitaze aR­ beWdili gamosaxuleba, ro­ melSic naTeli adgilebi Savad aris gamosuli da piriqiT.  n.-is gamomuSaveba. negatQuri _ 1. negativis saxisa.  n. gamosaxuleba. 2. (wign). uaryofiTi.  n. movlenebi (sapirisp. pozitiuri).  negativuri Scd. negroQdeb­i [esp. negro Savi da berZ. eidos saxe] _ (an­ Trop.) SavkanianTa rasis warmomadgenlebi. nEgus­i [eTiop. Negus Negesti mefeTa mefe] _ eTiopiis (abisiniis) imperatorTa

-349-

nei

tituli (me­19 s.­is dasas­ rad qceva, neitralurad rulsa da me­20 s.­is da­ gamocxadeba raime terito­ sawyisSi. riisa. nevr(o)... [berZ. neuron ZarRvi, 2. visame an risame Zalis, gav­ lenis Sekveca, mospoba. nervi], neir(o)..., _ rac da­ 3. (qim.) mJavas da tutis ur­ kavSirebulia nervebTan, TierTqmedebis reaqcia,rom­ nerviul sistemasTan. lis Sedegad miRebul niv­  nevralgia, nevropaToloTierebas ara aqvs arc mJavas, gia. arc tutis Tvisebebi. nEvroz­i [< berZ. neuron nervi] neitralQtet­i [germ. neutra_ (medic.) centraluri ner­ litat] _ saerTaSoriso samar­ vuli sistemis daavadeba, TalSi: saxelmwifos iseTi romelsac Tan sdevs Sinaga­ mdgomareoba, rodesac igi ni organoebis funqciis ar monawileobs omSi da moSla, nivTierebaTa cvlis meomari saxelmwifoebis procesebis darRveva da mimarT erTnairi pozicia sxv. ukavia. nevrolOgia [berZ. neuron neitrAlur­i [laT. neutralis nervi da logos moZrvreba] _ saSualo] _ 1. iseTi (sa­ mecniereba, romelic swav­ xelmwifo), romelic neit­ lobs nervul sistemas da ralitets icavs meomar mis daavadebebs. mxareTa mimarT. nevropaTolOgia [berZ. ne2. iseTi (qveyana, teritoria), uron nervi pathos tanjva da sadac saerTaSoriso Se­ logos moZRvreba] _ mecniereba TanxmebiT ar SeiZleba omis nervuli sistemis daavade­ warmoeba, samxedro Zalebis baTa Sesaxeb. ganlageba. N neiroqirUrgia _ qirurgiis  saxelmwifo, n. teritoria dargi _ centraluri da n. wylebi. periferiuli nervuli sis­ 3. vinc ar exmareba arc erT mxares (davaSi, brZolaSi temis daavadebaTa mkurna­ da misT.). loba. 4. iseTi (nivTiereba, wamali), neitralizAcia da neit­ romelic arc argebs, arc ralQzeba _ 1. neitralu­ vnebs organizms.

neoplatOnizm­i _ antikuri filosofiis idealisturi mimarTuleba (me­3­6 ss. neoceratOlus­i [berZ. neolOgizm­i [berZ. nekrOlog­i [berZ. nEptun­i [laT.. [berZ. keras (kernatos) rqa da odus kbili] _ avstraliuri Tevzi.) atomis bir­ TvSi Semavali nawilaki.ro­ melsac ara aqvs eleqtruli muxti. (gadat. romaul miTologiaSi: . micvalebuli da logos sityva] _ visame gar­ dacvalebis gamo gamoqvey­ nebuli statia.nei -350- 5. ufero da usuno airi.) raime moZRvrebis da (misT. neofObia [berZ. neos axali. nekrOpol­i 1.. axlad rjulmiRe­ buli. nephunus] _ 1. neo. raime religiis axali mim­ devari.) rac ar iZleva arc tutis.). Nneoromantizmi.  n-is Suqi.). arc mJavas damaxasi­ aTebel reaqcias. nephytos] 1. SiSi yovelgvari siaxlisa. neos axali] _ si­ axlis mniSvneloba. 2. neOfit­i [berZ. neoreAlizm­i _ 1. ro­ melic miznad isaxavda pla­ tonis filosofiis wina­ aRmdegobrivi elementebis sistematizacias da maT Se­ erTebas aristoteles mTel rig ideebTan. mimarTu­ leba filosofiaSi _ idea­ lizmis erT­erTi saxesxva­ oba. neos axali] _ qi­ miuri elementi. arc meore] _ (fiz. damaarsebe­ lia platoni (204­270 ww. neutron < laT.) enaSi axlad gamoCenili si­ tyva an gamoTqma. 2. iyeneben Suqreklamebis mi­ lisebr naTurebSi. romelic Seicavs cnobebs misi cxov­ rebisa da moRvaweobis Se­ saxeb. sxvanairad: rqakbila. anaTebs wiTlad. adgili sadac dasaflave­ bulia gamoCenili adamia­ nebi.-is reklama. 2. N neQtron­i [ingl. sasaflao. n. (qim. neos axa­ li da logos sityva] _ (lingv. nekros mkvdari.) axali mimdevari. neos axali da phobos SiSi] _ (wign. mimarTuleba italiur ki­ nosa da literaturaSi.). neutrum arc erTi. romelic sunTqavs layuCebiTac da filtve­ biTac (ormagad msunTqavi). nEon­i [berZ.

 susti n. (botan. sistema. maradiul sia­ xalgazrdavesa da silama­ zes aniWebs maT. romelSic mo­ Tavsebulia movlisaTvis (tualetisaTvis) an xel­ saqmisaTvis (Wra­kervisaT­ niv vis) saWiro nivTebi. nivelQreba [fr.) Saqrovani wveni. (geol). 2. 2. romelic ukvdavebas. nectar] _ 1.). romli­ Tac nivelirebs axdendnen. zedmetad mgrZnobiare. nErvuli ­ 1. (poet. mr. bude an patara Cemodani. nervus] _ 1. romelic gaRizianebas ga­ dascems periferiidan Tavi­ sa da zurgis tvins an pi­ riqiT. necesaire auci­ lebeli. nEcke [iap. saWiro] _ ko­ lofi. sistema. nervebi _ aseTi war­ monaqmnebis erToblioba.] _ iaponuri skul­ pturis miniaturuli na­ warmoebi. dedamiwis zedapirs simaRleTa gansazRvra zo­ . uwvri­ lesi boWkovani warmonaqmni adamianisa da cxovelis organizmSi.-ebi. nephros Tir­ kmeli] _ 1. Ggadat. nesEser­i [fr. niveler] _ 1. ber­ Znul miTologiaSi. n. niveleur] _ geo­ deziuri xelsawyo. metismetad kar­ gi ram. romelsac gamoyofs zogi mcenaris yvavili. nivElir­i [fr. momwvano an TeTri minera­ li.. 3. 2. nErv­i [laT.  n. ad­ vilad aRgznebadi. iyeneben sxvadasxva sam­ kaulis gasakeTeblad.  ixmareba agreTve nerviuli. 2.-351zRvis RmerTi. qali. mzidan rigiT merve planeta mzis sistemisa. qsovili.  n. bruto). nEfrit­i [berZ. smenis n.) Tirkme­ lebis anTeba.) sa­ qonlis wona uWurWlod da SefuTvis garSe: sufTa wo­ na (sapirisp. (medic. 2. xeze an Zvalze WriT gakeTebuli patara figura.  mxedvelobis n. nervebisgan Semdgari. Rmer­ Tebis sasmeli.  sagzao n. netto] _ (komer. romlis mdgoma­ reobazedac aris damoki­ debuli adamianis saerTo mdgomareoba. warmoadgens boWkoebis erTobliobas. nEqtar­i [berZ. qceva. nEto [it. siamovnebis momgvreli.

nikOtin­i [fr. azotmJavas marili] _ Txevadi zeTovani nivTiereba.  warmoiTqmis n. nimfomAnia [berZ. sax. RvTa­ ebriobisa (berZ. Saravanduli). iyeneben rogorc feTqebad nivTierebas.).e. qristianul da budis­ tur xelovnebaSi. nQnZa [iap. nitron gvarjila da glykeros tkbili soda. umniSvnelo gansxva­ veba rameSi. rogorc simbolo wmindanebisa. new] _ geografiuli saxelwodebebis TavsarTi. niufaUndlend­i [geogr. nicotine sakuT. risame elferi. niU2 [ing. romelic aRniSnavs `axals”. wyal­ gierT amorCeul wertilTan an zRvis donesTan Sedare­ biT.nik -352sasruleblad. Saravandi. (gadat.] – didi grZelbewviani sa­ samsaxuro ZaRlebis jiSi. mstovari] _ profesionaluri jaSuSe­ bi.] _ narkotikuli niv­ Tiereba. nQrvana [sanskr. wmindanebis Tavze. nuance] _ sul mcire. ag­ reTve (umciresi dozebiT) rogorc samkurnalo prepa­ rats _ sisxlZarRvebis ga­ safarToeblad. nQke [berZ. nirvâna gaq­ roba] _ budistebis misti­ kuri moZRvrebis mixedviT. niU1 [fr. azotmJavas da gogirdmJavas naerTi gli­ cerinTan. romelmac pir­ velma Seitana Tambaqo safrangeTSi me­16 s­Si). sinon. sax. udidesi netareba. niUans­i [fr. nymphē Za­ la da mania miswrafeba. gaTanabreba. qalis avadmyofurad aweuli sqe­ sobrivi aRgznebadoba.i. nu SiSveli] – xelov­ nebaSi: SiSveli sxeulis gamosaxuleba. mzveravi. 2. Nikē] _ berZnul miTologiaSi: gamarjvebis qalRmerTi. iyeneben saTevzao badis na­ pirze gamosaTrevad. nQmba [laT.romelsac aRweven adamianuri zrun­ visa da miswrafebaTagan sruli TavisuflebiT. nitroglicErin­i [< berZ. adamianebi. gansxvavebis mos­ poba. romlebic daqiravebulni arian gan­ sakuTrebulad rTuli spe­ cialuri davalebebis Se­ . RvTismSoblis. nimbus] _ sikaS­ kaSis gamosaxuleba RvTis. romelsac Seicavs Tambaqo (frangi di ploma­ tis Nikot-is saxelis mi­ xedviT. sigiJe] _ (medic).-ebi.

] _ (ist. 10 wa­ mis ganmavlobaSi ver dge­ ba da amitom iTvleba da­ marcxebulad. krivSi: mdgomareoba. xelovnebis. nOin­i [monR. skeptikurad ekideba yvela­ fers. knock-out] _ (sp. knock-down] – (sp. nomenclatura saxelTa nusxa] – 1. kote marjaniSvili. magram 10 wamis ganmavlobaSi Se­ iZleba adges brZolis ga­ sagrZeleblad.  scenis n. ¥ novelisa.  n. nihil ara­ feri] – yvalafris xelaRe­ biT uaryofa.  niSa Scd. novAcia [gv. uaryofiTad. laT. romelic ixmareba mecnierebis. nOvela [it. n. nokAut­i [ingl. ama Tu im dargSi. nokdAun­i [ingl. avejis) dasadgamad.  niRilizmi. novator ganmaaxlebeli] _ adamia­ ni.  novelasi Scd. prog­ resuli princi pebi. damokidebuleba raimesadmi.). N ¥ novatoruli. qandakebis. xerxebi Seaqvs moRvawaobis raime sferoSi da gana­ xorcielebs maT. niche] – kedelSi SeR­ rmavebuli saTavsi risame (mag: larnakis. ideebi. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. novella] _ patara moTxroba. krivSi: mdgomareoba. novatio ga­ naxleba. nihQlist­i _ adamiani. meTodebi.-353waRebulTa gadsarCenad da sxv. rome­ lic mkveTrad. ¥ nihilisturi. monRo­ lebis mier dapyrobili te­ ritoriebis garkveuli ad­ ministraciuli erTeulis mmarTveli. novAtor­i [laT. sia terminTa da saxelwo­ debaTa. nQS­i [fr.). rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili.). nihQlizm­i [< laT. wamowyeba. . cvlileba] _ sa­ moqalaqo samarTalSi: mxa­ reebis SeTanxmeba maT mier nom nakisri.  niRilisti Scd.  n. erTi valdebulebis meoriT Secvlis Sesaxeb. niRilisturi Scd. nomenklAtura [laT. warmoebis da sxv. romelsac axali.

. sagani.) cxrastriqoniani strofi. ¥ nomenklaturuli. visac mxolod sa­ xeli hqvia risame. nominalis saxelobiTi] – Rirebuleba. xelfasi. nOmer­i [laT. ¥ uary.  n.  nomerisa. 4. nomriani. nomokanon] _ marTlmadidebluri ek­ lesiis wesebis krebuli. fasi. romelic dasaxelebulia jildos pretendentad raime nomina­ ciaze.  Jurnalis n. adgilebis d. telefonis n. ¥ nomriani (mniS. unomero Scd. danomvra. saqo­ nelze. raime sanaxaobis (koncer­ tis.. danomrva – nomrebis dasma rameze. 3. nomQnal­i [< laT. (mus. calke iTaxi (an oTaxebi) sastumroSi. qaRal­ . Tanamdebobis pirTa wre.) cxrasafexuriani intervali.) nawili. calke ganyo­ fileba (abanoSi). sabuTi. bileTi. 2. nomQnant­i – pirovneba an pi­ rovnebaTa jgufi. bileTis n. nominalis saxelobiTi] _ 1. romelic aRniSnulia fa­ sian qaRaldebze. warmodgenis..  n. 1).  saxlis n. nomokAnon­ i [berZ. rac gamo­ xatulia ama Tu im fuladi RirebulebebiT..  n. ¥ nomrisa. 3. nominAlur­i [laT.nom -354dis fulis niSnebze.  n. romlisTvisac mie­ niWeba gansakuTrebuli jil­ do raime konkursze. rameze (raime saqonelze) aRniSnuli. romelsac aqvs gar­ kveuli rigiTi ricxvi.. redaqtori. nona (mdedr. 2. nominAcia – raime dargi an Tviseba. (lit.  n-ia saukeTeso moklemetraJiani filmi. romelTa personaluri da­ niSvna an damtkiceba Sedis romelime umaRlesi or­ ganos kompetenciaSi.) mecxre] – 1. nomerus ricxvi] – 1.  saxlebis d. unomro. rasac. nOna [laT. romelic calke sruldeba. magram asrulebs Tavis daniSnu­ lebas. erTgvarovani sagnebis rigis maCvenebeli ricxvi (xSirad win uZRvis niSani N an #). 2. musikaluri ga­ mis mecxre safexuri. 2.  u.

maragi. nonetto] _ 1.-355- not nOnet­i [it.normAtiv­i [laT. rac risame normebs gan­ kuri sistemisadmi. nOt­i [laT. Sromis 2. mowveuli samSobloSi dab­ 2.-ebi.-ebi. adgens. salite(qarT. temperatura. mowesrigeba] – maCvenebeli mcdeloba. sisulele. northman Semsruleblisgan Semdgari CrdiloeTis adamiani] – ansambli. nota niSani] – 1. ri­ dabruneba da algos tanjva. runebis SeuZleblobiT  samarTlis n. risame nostAlgia [berZ. arsebuli wesis miuRebloba. samSoblos raturo enis n.-ebi. cxra normAneb­i [skand.-ebi. nOnsens­i [ing. same saSualo sidide. temperamenti.  maRali n. arbevdnen evropis qveynebs. roba. sinon. gramatika. miani). musikaluri bgeris pirobi­ n.­Si xmisa an sakravisaTvis. radac ar unda normebisa. Ti grafikuli niSani. n. fsiqikurad jansaRi (ada­ bgera. romlebic me­8­11 ss. norma am sityvis xmareba saerTod lis sworxazovani] – 1. .-ebi. nostos Sin dawesebuli raodenoba. ga­  gamomuSavebis n. 1) Sesabamisi Cve­ Scd. saerTod aRiarebuli az­ normatQuli – 1. norma] – 1. rasac ris kritikuli damou­ normativis saSualebiT ad­ kidebloba oficialuri genen. romelTa mixed­ dajdes winaaRmdegoba gau­ viTac warmoebs raime mu­ wio umravlesobas da imoq­ Saoba. CrdiloeT germanuli to­ 2. Non. simaRle. normatio conformism ardaTanxmeba] – 1. normAlur­i [< laT.  normatuli Scd. dakanonebuli ram.  n. nonsense] – uaz­  n. nor­ raime sevdis aRsaniSnavad mis (mniS. musikaluri nawarmoebi cxra mebi. ebriv­(ekonomikur)­politi­ 2. tkivili] – (wign. bunebrivi. medo sawinaaRmdegod  teqnikuri n. sevda). ulebrivi. ideologiisa da sazogado­  detalebis n. nayofierebis n. nonkonfOmizmi­i [ing.) sevda. nOrma [laT. sazRvravs. TviT 2.

(saub. . notarius mwerali. ¥ sanoto. gamocdileba. (spec. s. nudus SiSveli] – mimarTuleba.  n. romelic sul 2. Wku­ is swavleba. nUga [fr.  notarialuri Scd. romelic qadagebs SiSveli sxeulis kulturas. notAcia [laT. nu [< fr.) kantora.. romelTa gadacema salicenzio xel­ Sekrulebis da sxv. SeniS­ vna] – erTi qveynis mTavrobis werilobiTi di plomatiuri mimarTva meore qveynis mTav­ robisadmi.  saWadrako n. noqtQurn­i [fr. ¥ notariuli da sanotaro. SiSveli sxeulis gamo­ saxuleba. nougat] – sakonditro nawarmi. nOu­hAu [ing. nouveauriche axali mdidari] – mdidari – metiCara. nOta [laT. n-ebis gacvla. noqturne] – pa­ tara lirikuli musikalu­ ri nawarmoebi.  Sopenis n-ebi. aseTi teqstebis Semcveli rveu­ li. nuvOriS­i [fr. notarQus­i [laT. mdivani] – Tanam­ debobis piri. musikaluri n. tkbili blanti ma­ sa. nota niSani. notatio SeniSvna..dokumenturad gaformebuli da daculi kanonmdeblobiT.  noqturna. wigni. SeTanx­ mebis dros damatebiT aRi­ niSneba (SeiniSneba). qaRaldi.-ebs ukiTxavs (Wkuas ari­ gebs. (s.  me­2 mniS. n.  n. iuridiuli aqciebis damowmeba da ga­ formeba. 2. damowmeba.-ebiT dakvra. niSani.­iT zogjer xma­ roben natacias rac Scd.) Wkuis darigeba. nUdizm­i [laT. noqturni Scd.  nota sxvaa (ix). romelsac evaleba sxvadasxvagvari dokumentebis. warmoebis sa­ idumloebebi.  saprotesto n. Wkuas aswavlis). nu SiSveli] – gaSiS­ vlebuli cocxali natu­ ra.not -356 n. know-how vici rogor] – teqnikuri codna. mr.) risame pirobiTi werilobiTi aR­ niSvnebis sistema. aRniSvna] – 1.  s. romelSic Txili an nu­ Sia CarTuli.. notebi – aseTi niSnebiT Cawerili musikaluri na­ warmoebis teqsti.

nullificatio mospoba < nullus araviTari] – Zalis. obElisk­i [berZ. obeliskos] – Zegli.  o-ebi afrikaSi. axladgamdidrebuli. ¥ numizmatikuri. sidide.  nutriasi Scd. agreTve medlebs.romelTan mimarTebiTac iangariSeba risame temperatura. gauqmeba risame.) Teoriulad dasaS­ vebi yvelaze dabali tem­ peratura – 273. nullus araviTari] – 1. 15 gradusi n. danomv­ ra.-s qveviT. oAz­i [berZ. sxva­ Ta gakotrebis safuZvelze. numisma (numismatis) liTonis fuli] – istoriis damxmare mec­ niereba. absoluturi nuli (noli) – (fiz. n. ¥ nulovani da nolovani. romelic swavlobs Zvel monetebs (liTonis fuls). koleqcia.  numizmatiuri Scd. sadac wyalia da mcena­ reuloba. xolo Tu raime ri­ cxvs miwerili aqvs marjvniv. 2. kabineti. temperatura. cifrobrivi niSani 0.] – adgili udabno­ Si.  n.16°C. o oAzis­i. gradusia. nuncQus­i da nUnci [laT.  nomeracia Scd.-357cota xnis win gamdidrda spekulaciiT. oasis < egvi pt.  haeris temperatura n. romelic sanaxev­ rod wyalSi cxovrobs. nUtria [esp. zrdis maT aTjer. numerAcia [laT. . nUl­i da nOl­i [laT. nutria] – mRrRneli cxoveli.  nutriisa. ordenebs da misT. nuntus] – romis papis war­ momadgeneli romelime sa­ xelmwifos mTavrobasTan.  saxlebis n. pirobiTi sidide. romelic warmoad­ gens zeviTken TandaTanobiT ganviTarebul svets. obe numizmAtika [< laT. socialuri cvlilebebis Sedegad. aqvs Zvirfasi bewvi da dieturi xorci. mniSvnelobis da­ kargva ramesaTvis. n. romelic calke ar aRniSnavs sididis arse­ bobas. numeratio] – rameze nomrebis dasma TanamimdevrobiT.  n. nulifikAcia [laT.

romelic mok­ lebulia sazogadoebriv TvalTaxedvas da cxovrobs mxolod wvrilmani piradi interesebiT. geo­ fizikuri da sxv.2 dakavSirebuli). msgavsi xasiaTis dakvirvebisTvis. observAcia [laT. обыватель] – adamiani. izolacia (specialur sadgomebSi moTavseba) im adamianebis. objectivus sagnobrivi] – optikuri xelsawyos nawili. (filos. rome­ lic erTi an ramdenime linzisgan Sedgeba da dak­ virvebis obieqtis mxaresaa mimarTuli. observatOria [laT.obi -358 fotoaparatis o. obivAtel­i [rus. yvaviliT da yviTeli cxe­ lebiT (Cveulebriv iseTi da­ saxlebuli punqtebidan Ca­ mosulTa.  granitis o.. sawarmo. romliskenac aris mimar­ Tuli visime moqmedeba. sinamdvile. obQeqt­i [laT. ag­ reTve yvelaferi is. Seswavlis o. o. qoleriT.-is aRmarTva. o. adamiani. . rac warmoadgens raime moq­ medebis adgils.  obieqtiuri Scd. 2. sadac SeniSnulia es daavadebani). obligAcia [laT. daskvna.) movlena. yu­ radReba da sxva. miudgomeli. samyaro. SinmousvlelTa o. miukerZoebeli. o. sagani. obieqtTan (mniSv. (wign. 1. o.) dakvirveba. mSenebloba. materialuri sinamdvile (sapirisp. (wign. mikroskopis o.  o. obiEqtiv­i [laT. romlebic Se­ iZleba dasnebovnebuli iy­ vnen Savi WiriT.) Cvens gareSe da Cveni cnobierebisgan damoukideblad arsebuli garesamyaro. observatio] – 1.. obrogAcia [laT. obrogatio] – nawilobrivi cvlilebebis Setana Zvel kanonSi.  dakvirvebis o. kanonzomiereba..  TavdacviTi o.  o. 2. Sefaseba. obiEqturi – 1. o. observatorium < observo vakvirdebi] – Senoba da samecniero da­ wesebuleba. obligatio valdebuleba] _ saxelmwifo sesxis bileTi. 2. subieqti). piri. objectum sagani] – 1.  abasTumnis astrofizikuri o. 3.romelic mowyo­ bilia astronomiuli.

usagno sityvis warmoTqmiT da misT. 2.reaqcioneri. kurTxevis Semdeg trapezze deben da iwyeba ziarebis saidumlo.  o. CarCo.-3593. arasasurveli. obscurans (obscuranris) damabnelebuli] – mecnierebisa da ganTlebis mteri. aRwerilia odiseis­ itakis mefis – mogzauroba. o. 2. obstructio Seferxeba. ōdē] – 1. Odysseus] – 1. odQsea [< berZ. dabrkoleba] – sxdomis. grZeli.bneleTis mociquli. poemis Semqmnelad iTvleba naxevradmiTiuri poeti – gomeri. Zvel ber­ ZnebSi: sazeimo lirikuli leqsi. romelsac gundi as­ rulebda. odiOzur­i [laT.) vinc an rac uaryofiT damokide­ bulebas iwvevs. nawilebis an zi­ arebis saidumlos gamo­ saxulebiT. visime ga­ mosvlis CaSla wamoZaxi­ lebiT. detali. obscūrāntionis] – mecnierebis da swavla­ganaTlebisadmi. antimins] _ igi­ vea. Zveli saberZneTis epikuri poema. saxotbo leqsi. Oval­i [fr. parfiumerul­ higienuri saSualeba. odiosus si­ Zulvili] – (wign. bneleTis mociquloba. ova  odekaloni. ovAcia [laT. odekOlon­i [fr. rac antiminisi. selis an abreSumis oTxkuTxa qso­ vili wm. ovale da ovum kver­ cxi] – wagrZelebuli Ra­ ris moxazuloba. ieso qristes saflavSi Casvenebis deta­ lebiT. romelSic Sedioda istoriuli ambavi an piri. xmauriT. spirtiT gazavebuli. Oda [berZn. kulturuli progresisadmi mtruli damokidebuleba. obstrUqcia [laT. eau de Cologne `kelnis (qalaqi germaniaSi) wyali~] – surnelovan niv­ TierebaTa xsnari. obskurAntizm­i [laT. Odik­i [berZ. krebis. zRvaSi gemis adgilsam­ yofelis gansazRvra sana­ piro obieqtebze an ciur sxeulebze dakvirvebiT. adekaloni Scd. ¥ ovaluri. romelic kvercxis sigrZiv Wrils mogvagonebs. ovatio] – mowo­ . obskUrant­i [laT. metismetad usiamovno. trape­ zis gardamoxsna. TavgadasavlebiT mdidari xetiali.

 o. aRtacebis koleqti­ uri gamoxatva mquxare xan­ grZlivi taSiT. ¥ oligarqiuli. 2. ovErdraft­i [ingl. oligarxiuli Secd. oligos patara da phēn Wkua] – Tan­ dayolili Wkuasustoba. okUlar­i [laT.  orators o.ove -360- nebis. TviT es jgufi. Ozon­i [< berZ. maT Sesaswav­ lad. occupatio] da okupQreba [germ. war­ moiqmneba eleqtronuli ganmuxtvis Sedegad (Weqa­ quxilis dros) da mzis ul­ traiisferi sxivebis moq­ medebiT. overdraft] – moklevadiani kreditis forma.  wynari o. okEane [berZ. ura­ nosisa da geas Svili. wylis stiqiis RmerTi. berZnuli miTologiaSi. okkupieren] – romelime saxelmwifos SeiaraRebuli Zalebis mier sxva qveynis teritoriis dakaveba. oligArqia [berZ. okUpant­i okupaciis monawi­ le. okUlist­i [laT.  oligarxia. oligarchia] – msxvili monopolisturi kapitalis mcirericxovani jgufis warmomadgenelTa politikuri da ekonomikuri batonoba. romelic mimarTulia damkvirveblis Tvalisaken. okeanos] – 1. ozo suni maqvs] – damaxasiaTebeli sunis mqone air­Jangbadis sami atomis naerTi. rodesac banki ixdis klientebis Ceks mimdinare angariSis narCenis zemoT (eZlevaT yvelaze saimedo klientebs). oculus Tva­ li] – Tvalis eqimi. atlantikis o.  okeanesi Secd.  okuliari Secd. Olympos] – . okeanarQum­i – okeanis (zRvis) piras mowyobili wyalsacavi – zRvis cxovelebze dasak­ virveblad. of­ Talmologi. kontinentebs Soris moqce­ uli wylis didi sivrce. mmarTveloba. ¥ okeanisa. oligofrEnia [berZ. okupAcia [laT. ocularis Tva­ lisa] – optikuri xel­ sawyos nawili­linza an linzaTa sistema. mouwyves.  mikroskopis o. Olimp­i [berZ.  finansuri o. iyeneben wylis da haeris gasawmendad.

omnibus yve­ lasaTvis] – (moZv. olQmpiuri sxvaa (ix. Olympias c Olympiados] – 1.. olimpoze mcxovrebi. ombUdsmen­i [Sved.  mxatvruli TviTSemoqmedebis o. aRuSfoTebloba. olimpQeli _ (saub. Omlet­i [fr. olimpQuri TamASebi – Tanamedrove saerTaSoriso Sejibreba sportis ZiriTad omn saxeobebSi (imarTeba 4 we­ liwadSi erTxel saberZne­ Tis olimpiadis msgavsad).  olimpeli sxvaa (ix. sportuli. TETri olimpQada – ase uwodeben zamTris olimpi­ adas.) Olifa [rus. romelsac iyeneben zeTis saRebavebis da laqebis da­ samzadeblad. 2. Cempioni.  ixmareba agreTve olimpo. ¥ olimpiuri: olimpiuri simSvide – (wign.kanafis da sxva. olim­ piuri TamaSebis monawile sportsmeni. ¥ olimpiadisa. olimpQada [berZ. kerZod. aleipha zeTi] – moxarSuli zeTi (selis. olimpQuri sOfeli – sacxovrebeli saxeobis kompleqsi olimpiuri Tama­ Sebis monawileTaTvis. olQmpeli – berZnul miTo­ logiaSi: RmerTi. moswavleTa respublikuri maTematikuri o.) cxeneb­ . ¥ olimpiuri. moswavleTa Sejib­ reba romelime saganSi. olim­ pi). olimpiuri TamaSebi (ix. olimpiada).). omnQbus­i [laT. олифа berZ. aqvs gemrieli xorci.) didi sim­ Svide. gav­ rcelebulia atlantikis okeaneSi. RmerTebis krebuli. omelette] – fqvilsa da rZeSi aTqvefili kvercxebisgan momzadebuli erbokvercxi. Zvel saber­ ZneTSi: oTxwliani Sualedi olimpiur TamaSebs Soris. aqve). Teatraluri da sxva xasiaTis Sejibreba.  olimpiadasi.). homard] – zRvis didi kibo erTgvari.  olimpieli sxvaa (ix.  olimpuri sxvaa (ix. 3.  o. Omar­i [fr. ombudsman] – saxalxo damcveli.-361berZnul miTologiaSi RmerTebis samyofeli) am saxelwodebis mTa saberZ­ neTSi).

op-art < optical optikuri xelovneba] – modernistuli mimarTu­ leba saxviT xelovnebaSi. ontogEnez­i da ontogenE­ zis­i [berZ. instituti. oophoron sakvercxe] – (medic. omOnim­i [berZ. Op­art­i [ingl. xolo mniSv­ nelobiTa da warmoSobiT gansxvavdeba misgan.) specialuri angariSi. xili. opera] – 1. ama Tu im enaSi arsebuli sakuTar saxelTa erToblioba.  o. onkolOgia [berZ. homônymus] – sityva. onkos – amoburculoba da logos moZRvreba] – medicinis dargi. romelic sakuTar saxelebs swavlobs. ro­ melsac xsnian bankebi sa­ windriT _ im pirobiT. romlis bgeri­ Ti Semadgenloba emTxveva sxva sityvas. onAnizm­i – sqesobrivi mo­ TxovnilebaTa arabunebrivi xerxiT dakmayofileba sas­ qeso organoebis gaRizia­ nebiT (sqesobrivi aqtis ga­ reSe) [bibliuri legendis personaJis – onanis – saxe­ lis mixedviT]. Teatraluri warmodgena. bali – sacekvao sa­ Ramo. saavadmyofo. o. ganviTareba] – (biol. rom sesxi daifareba yovel mo­ mentSi erT­erTi mxaris (bankis an klientis) mo­ TxovniT.  bali – mcenare. TeatrSi Sesasruleblad gankuTvni­ li musikalur­dramatuli nawarmoebi. romelic swavlobs . onomastikos saxelwodebasTan dakav­ Sirebuli] – 1. enaTmecnierebis nawili. Opera [it. romelic iyenebs optikur efeqts Seqmnils saxeebiT da moxatulobiT). ¥ onkologiuri.omo -362simsivneebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. oofOrit­i [< berZ.) qalis sakvercxis anTeba. Onkol­i [ingl. on call mo­ TxovnisTanave] – (finans. romelSic moq­ Sebmuli mravaladgiliani kareta. onomQstika [berZ. bali – cifrobrivi aRniSvna ri­ same. on(ontos) arse­ buli da genesis warmoSoba. 2.) or­ ganizmis individualuri ganviTareba misi Casaxvidan sicocxlis dasasrulamde. romelsac dahyavda mgzavrebi garkveuli marS­ rutiT.

cekve­ bi da laparaki enacvleba erTmaneTs.  klasikuri o.  o. organoebi.-Si wavidnen.-is gegmis Sedgena. safosto o.-is Teatri. o.  kalmanis o. `daisi~. o.. operacia). savaWro da sxva calke moqmedeba. sinon. opositio da­ pirispireba] _ raime or­ .-is solisti. operetta] – komi­ kuri musikaluri nawarmoebi. 1­isaT­ vis). saomar moqmedebaTa er­ opo Toblioba. o. o.  sabanko o.-is gakeTeba. ¥ operaciuli (mniSvn.-is msaxiobi. opion yayaCos wveni] – xaS­ xaSis moumwifebeli na­ yofis rZiani wvenisgan mopovebuli Zlieri narko­ tikuli nivTiereba. o. romelSic aseTi warmodgenebi imarTeba. operatos moqmedi] – kinosuraTis ga­ daRebis specialisti. operatQuli – 1. 2. operAcia [laT. xelmZRvaneloba.-363medi pirni mRerian orkes­ tris TanxlebiT.. ¥ saopero. Θs. darbazi.. kino­ operatori.  gulis o. s. operAtor­i [laT. opQum­i [laT.  o. Θs. opEreta [it..  operaciulis (ix.. o. romelSic simRerebi. 1­isaT­ vis). Teatri.. ¥ saoperacio (mniSvn. instrumentebi (mniSvn. operatio moq­ medeba] – 1. erTi amocaniT. [qarT. o.-is Teatri. romlbic gaer­ Tianebulia erTi mizniT. safinanso. 3. qmediTi).  mniSv. o. qirurgiuli moqmedeba zogi daavadebis an Wrilobis samkurnalod. sadac opera­ cias akeTeben.­iT (`operatiuli Careva~) Scd.  sadesanto o. opium < berZ. uSualod praqtikulad Semsrulebe­ li risime. Careva e.-ebi. praqtikuli amocanebis swrafad gadawyvetis una­ ris mqone. xmis operatori – kino­ filmis xmis Caweris spe­ cialisti. saoperacio – saavadmyo­ foSi: saTanadod mowyobi­ li sadgomi. 2. operaciis ga­ keTeba.  Tbilisis o. opozQcia [laT. 2­isaTvis). xelovneba. o. ganyofileba. 2.i.  o.

vinc an rac im­ yofeboda visime an risime mxedvelobis areSi am uka­ nasknelis sikvdilis win (is.  oficialuri o.) mo­ qalaqeobis amorCeva. naTeli mxareebis danaxva. yvelaze Sesaferi. xelsawyo­iaraRebi.) yvelaze ufro xelsayreli pirobe­ bis erToblioba. pa­ eqrobaSi gamodis visime mosazrebis. politikas upi­ rispirebs umravlesobis Se­ xedulebebs da politikas. romelic kamaTSi.opo -364zikis nawili. opportunisme] – Semguebloba. pirobebi. rom momakvdavi adamia­ ganizaciis SigniT arsebuli jgufi. 2. optos xi­ luli. optimus sa­ ukeTeso] – yvelaferSi kargi. parlamentis o. sasurveli] – (samarT. opponens (opponentis) vinc ekamaTeba visme] – piri. ase­ Ti ufleba Cveulebriv eniWeba im teritoriis mo­ saxleobas..  partiis SigniT arsebuli o. optQmist­i – optimizmiT gamsWvaluli adamiani.momavlis rwmena. ¥ optimisturi. fi­ . Tesvis o. romelic erTi saxelmwifodan meoris mflo­ belobaSi gadadis. optimus saukeTeso] – yvelaze xel­ sayreli.  o. optOgrama [berZ. imedianoba. partiebi. Θo. Optika [berZ. mxne ganwyobileba. optQmizm­i [laT. oportUnizm­i [fr. romelTa moqmedeba emyareba sinaTles. opoziciOneri – opozi­ ciis monawile. dasabuTebis winaaRmdeg. optimum sa­ ukeTeso] – (wign. romelic swav­ lobs sinaTlis movlenebs da Tvisebebs. optimAluri [< laT. ¥ opoziciuri. pesimizmi).  o. (sapirisp. romelic Tavis Se­ xedulebebs. optQmum­i [laT.  o. oportUnist­i oportuniz­ miT gamsWvaluli adamiani. saukeTeso. (diser­ taciis dacvis dros). optatio arCevani. ganwyobileba. optAcia [laT. optikē] – 1. Canaweri] – Tvalis baduraze asaxuli sura­ Ti imisa. xilvadi da gramma Cawera. uka­ nonoba. mimdinareoba. kreb. ¥ oportunistuli. opOnent­i [laT. vadebi.

sadac qu­ rumebi winaswarmetyveleb­ dnen.-is pomidori. adamiani.  oratoruli sxvaa (ix.  o. orAtor­i [d. kosmosuri sadguri. mTvaris o. orbita] ciuri sxeulis. oratorio] – didi musikaluri dramatuli na­ warmoebi gundisa. ¥ oratoruli. romSi da Zvel aRmosavleT qveynebSi: 1. ornJereia. xomaldis samoZrao gza. o. ¥ oratoriuli da saoratorio.  oratoriasi. Orbita [laT.  dedamiwis o. solist­ momRerlebis da orkestri­ saTvis. orb ¥ oranJereisa. taZari. niWi.  oranJereasi.) libreto. . winaswarmetyveleba. orangerie] – Seminuli saTavsi. winaswarmety­ veleba orare mboba] – Zvel saberZneTSi.  orangutangi _ ixmareba. (s.  o. piri. optos xi­ luli da metreo vzomav] – saTvaleebis (linzebisa da CarCoebis) keTebis saqme. frena. 2. oratori). ¥ orbituli. sadac mo­ aSeneben mcenareebs (qarT. oranJErea [fr. oratOria [it. orator] – 1.) nawarmoebi. adgili. romel­ sac TiTqos RvTaebis STa­ gonebiT qurumebi gadascemen SemkiTxvel morwmuneebs. orangUtan­i [malaiuri orang utany] – adamianis msgavsi didi maimuni.  o. o.-is yvavilebi. (s.-ebi erTmaneTs cvlidnen.  s. sinon. romelsac exer­ xeba sajarod sityvis war­ moTqma (qarT. sinon.). optomEtria [berZ. aRmo­ aCina haidelbergis univer­ sitetis profesorma kiunem 1881 w..  o.-365nis Tvalis badurze aRi­ beWdeba yvelaferi. mWevrmetyveli).  kargi o. o. ¥ oratoriisa. xelovneba. saTburi).  o. Scd. meurneoba. oraculum ga­ monaTqvami. o. 2. orAkuli [laT. romelic sajarod warmoT­ qvams sityvas. saoranJereio Scd. rac dainaxa man sicocxlis ukanasknel wamebSi. agreTve kosmo­ suri aparatis. ¥ saoranJereo.

ro­ ¥ orbitisa. organQzeba [germ. organizAcia [fr. muSaoba.  niWieri o.-ebi. orgAnuli – 1.. orgAnuli qQmia – qimiis nawili. ¥ organizaciuli da saorganizacio (mniS. Orgazm­i [< berZ. 1­isaTvis). buneba.  o. s. romelsac organizaciuli muSaobis unari aqvs. cocxali. o. mowesrigeba.  Sromis mecnieruli o.  orRanisti Scd. mcenareuli da cxoveluri organizmebis daSlis Se­ degad warmoqmnili.  organiuli Scd. cxoveluri o. organisme] – 1.  o. organisateus] – 1. Organ­i [berZ. Organo [berZ. komiteti. organizAtor­i [fr. orgAnizm­i [fr. 2. orbiti. romelic Seiswav­ lis naxSirbadis Semcvel naerTebs.) sakiTxebi.org -366 o. romelic warmoiSoba sqesobrivi aq­ tis damTavrebis momentSi. periodi. romelime adamianis fizi­ kuri da sulier TvisebaTa erToblioba. Sedgeba milebisagan. musika. risTvisac sasicocxlo procesebia damaxasiaTebeli.romelic risame organizacias axdens. mcenareuli o. organon musi­ kaluri sakravi] – sasule klaviSebiani musikaluri sakravi. 2. saorRano Scd.  s. organon iaraRi] – 1. romlebic haeri saberve­ liT iWirxneba. piri. orgaô davi­ berebi. orbitaluri Scd. ¥ saorgano.  samSeneblo o. orgAnist­i – organis damkv­ reli musikosi. romelic SeTanxmebulad moqmedi organoebisagan Sedgeba. 1). aseTi daSlis procesi. 2. niWi. aRvigznebi] – uki­ duresi aRgzneba. koncerti.  umartivesi o. s.  orRani. (s. . sasuqi.  o. organizmis nawili.  orbitasi. organisateur] – piri. rac organizacia (mniSv. ¥ organizatoruli. s. cocxali mTlianoba (ar­ seba an mcenare). organisieren] _ igivea. sazogadoebrivi gaerTia­ neba an saxelmwifo dawe­ sebuleba. mowyoba risame.  susti o.

romelic risame nebarTvis.-ebi. orgia] – 1. qeifi. perioduli beWdvis gamo­ cema (gazeTi. 2.  vaxtang gorgaslis o. or­ ganizacia. saxelmwifo an sazogado­ ebrivi dawesebuleba. Sinagani o. kaTolikuri eklesiis or­ ganizacia. praqtikuli samedicino aspirantura. risame miRebis uflebas iZleva. Order­i [germ. romlebic gansazRvraven wertilis mdebareobas sivrceSi. ordinAtor­i [laT. klinikis. ordalio] – Sua saukuneebSi: braldebis mow­ mis wameba gaxurebuli San­ TiT. mduRare wyliT da misT. Order < fr.-ebi.  mmarTvelobis o. safinanso o.  ordinaluri Scd.) erT­erTi sam ko­ ordinatTgani. misi damnaSveoba – udanaSaulobis gasarkve­ vad.  Cveulebrivi o.  iezuitTa o. Zvel saberZneTsa da romSi Rvinis da mxiarulebis RmerTis – dionises (baxu­ sis) dResaswauli. . Jurnali). ordAlia [laT. Tu wamebas gauZlebda gasamarTlebulad CaTvlid­ nen. sxvadasxva xa­ risxisa da saxelwodebis niSani.) rac arafriT ar gamoirCeva.. ordere brZaneba] – werilo­ biTi gankarguleba. ordo (odinis) wign. poliklinikisa da misT. ordinatoris Tanamdeboba.  `literaturuli saqarTvelo~ _ mweralTa kavSiris organo. 2. ordinarius] – (wign. momwyobi] – saavadmyofos.romelic mu­ Saobs ganyofilebis gamgis xelmZRvanelobiT. SemTxveva.-367melsac garkveuli daniS­ nuleba aqvs. ordinAtura – 1. 2. Orgia [berZ.] – 1. 3. Orden­i [laT. ordQnat­i [laT. sazogadoeba. wregadasuli dros­ tareba.  mxedvelobis o. ordinArul­i [laT. orEol­i [fr. mkurnali eqimi. TavaS­ vebuli.-ebi. ordinatos ganmkargulebeli. romelsac xelisuf­ leba ajildoebs gansakuT­ ore rebuli damsaxurebisaTvis.  binis o. aureole < laT. 2. sabuTi. ordinatis we­ sierad ganlagebuli] – (maTem.

3. ara­ atmosfero. swor da graphō vwer] – weris 2. Cans da gamodgeba adgil­ 2. fr. truqcia. originalis < oriEntir­i [rus. aranasesxebi. miaxloebiTi.).gansakuTrebuli.) raime saki­ ri da paideia aRzrda] – me­ TxebSi.warmatebis nalis Tavdapirveli] – 1. gansa­ kuTrebuli.) raime moZRvrebis. orthodoxos marTlmorwmune] – (wign. politikaSi. miRebuli wesebi. mania. koSki da masala. (gadat. non. deformaciebs. romelic vinmes Targmani.  o. qarTuli o. entirebis garkveva. adamiani. Sexedulebis ganuxrelad orientieren] – 1. piesa. Taviseburi. Taviseburi. romelic sxvas mdebareobaSi gasarkvevad. Secdoma. roleqsiqoni. garemomcvel pi­ dicinis nawili.  o. s. romelic kargad  romanis o. originAlur­i < [laT. dadgenili da sayovelTaod TviTmyofadi. orTodOqsul­i [< berZ. gans­ . orphos Θo. orthos swo­ 2. naTeli ciali mnaTobi sa­ ganis irgvliv. xvavebuli. swavlobs da mkurnalobs  swori o. ориентир < origo warmoSoba] – 1. original Tav­  wignis s. Sedegad Seqmnili. marTlwera). o. (qarT. orTogrAfia [berZ. kons¥ orTografiuli. laT. fasi. xe. literatura. orientation orientacia] – Tavdapirveli egzemplari. romelic robebSi garkvevis unari. (wign. (samx.) didebis.orT -368- aureolus mooqrovili] – 1.  orginaruli Scd.  `daTa TuTaSxia~ o. o. rac an vinc sxvas ara hgavs. ar hgavs.-Si wakiTxva. si­ araCveulebrivi. misT. Sexeduleba. calke mdgo­ xelnaweri da grafikuli mi sagani. dapirveli. (mag. orTopEdia [berZ. moukidebeli Semoqmedebis  warmatebis o. origQnal­i [< fr. dedani. origi2. orientAcia [fr.) uZravi. da­ axlavs. ucnauri. gegma. sivrceSi ori­ mimdevari. Tanmimdevruli. orientation] da orientQreba [germ. xerxemlisa da kidurebis saorientacio – winaswari. gadat.

rebis an stilizebuli cxovelebis. osQris­i da ozQris­i [berZ. hotel] _ igivea.-369- oto nesis warmoqmna.  ornitologia. bisa. rac sastumro. sulad – ahura – mazda). grafiis nawili. samarTleba visime. ebra­ mosaxulebTagan (qarT..  o.] . locavi sityvaa – SeZaxili  qarTuli o. ebraelebis da qristiane­ ¥ ornamentuli. ottomene orogEnez­i da orogenE­ otOman­i < Turq. moZRvreba] – zoologiis na­ ostrAkizm­i [berZ. oros mTa da ge- Orkestr­i [fr. orchidion] – tropikuli da subtropi­ da sikeTis RvTaeba (spar­ kuli balaxovani mcenare. nelovani. mTva­ (ornithos) frinveli da logos risa da nilosis RmerTi. ornamentum yvavilebi. grafikuli an skulpturuli samkauli. giuri Scd. mcenareebis ga­ Osana [berZ. qoTnis namt­ Seiswavlis. moxatuloba. romelic Θsimfoniuri o. ornis ligiaSi: mcenareulis. romlebic erTad asruleben musikalur nawarmoebs sxva­ orogrAfia [berZ. Orisis] – Zvel egvi pitur re­ orniTolOgia [berZ.  o. CuqurTma). romelic frinvelebs ostraka doqis. gamokvleva. hōsāná! miSvele!] – sa­ non.  ornamentaruli Scd.-is diriJori. moqmnis procesi.] – rbili divani. orphis saTesle jirkvali] mamakacis saTes­ geba geometriuli figu­ le jirkvalis anTeba.] – Zvel spar­ sul religiaSi: sinTlisa orqQdea [berZ. ornitolo.Otel­i [fr. warmoSoba. efs swavlobs. ga­ ¥ orniTologiuri. natexi] – gandevna. aqvs originaluri formis ornAment­i [laT. orchostre berZ. ostrakismos wili. oros mTa da grapho vwer] – fizikuri geo­ dasxva sakraviT. ro­ zis­i [berZ. upiratesad sur­ samkauli] – ferweruli. si­ ul. sasuliero dedamiwis zedapiris reli­ o. [fr. romelic Sed­ Orqit­i < [berZ. hōsanna Zv. ganviTareba] – mTaTa war­ – koleqtivi musikosebisa. Ormuzd­i [berZ. vrevi.

Ofis­i [ingl.­iT Scd. romelic Se­ mosazRvrulia rva sibr­ tyiT. otOfon­i [berZ. gvredi] – (ma­ Tem.) ofici­ ozuri (ix. rvawaxnaga. o. 2.  o. oqtAedr­i [berZ. off side] – (sp. us(ôtos) yu­ ri da phone bgera] – smenis gasaZlierebeli xelsawyo (maTTvis. oficQant­i [germ.Θ rac yvela wesis dacviT xdeba. kafeSi). ofsAid­i [ingl. bina. ofset] – (po­ ligr. o. ochlos brbo. Oqtant­i [laT. okto rva da hedra fuZe.) beWdviTi or­ gano. Octans (Octantis)] . office] – rai­ me uwyebis. sasadiloSi.) Θam sityvis xmareba `oficialuri~­s mniS. magram sinamdvileSi misi Tvalsazrisis gamomxatveli (gazeTi. oficiAlur­i [laT. ofQcer­i [germ. visac smena ak­ lia). oqlokrAtika [berZ.) merve] – (mus. miReba.oto -370- melsac Tavsa da boloSi aqvs muTaqebi.  mekavSire o. oqtAgon­i [berZ. Offizios] – (wign. uaryofa. oficQoz­i – (wign.  o. viziti. sammarTvelo. officier] – piri. kantora.) formalurad mTav­ robisagan damoukidebeli. offiziant] – saWmel­saWmlis mimtani (restoranSi. Oqtava [laT.) beWdvis xerxi. Ofset­i [ingl. xolo iqidan ki qaRaldze.  aficanti Scd.) rvakuTxedi. mTav­ robis an Tanamdebobis pi­ risgan momdinare. mowveva. oficialis Tanamdebobrivi] _ 1. octava (mdedr. Jurnali da misT. oficiOzuri [germ. mdabio da krantos xe­ lisufleba] – brbos xeli­ sufleba. flotis o.) sxeuli.) fexburTSi: TamaSgare mdgomareoba.  oktava Scd. firmis saqmianobis sawarmoebeli adgili. rom­ lis drosac firidan saRe­ bavi gadadis jer rezinis zedapirze. oktagonon] (maTem. romelic armiisa da flotis meTaurTa Semadgenlobas ganekuTvneba.) intervali mocemul bgerasa da misgan merve bgeras Soris.  aficeri Scd. samsaxuris sam­ yofeli..

] – budisturi sa­ kulto da memorialuri nageboba (taZari) Soreuli aRmosavleTis qveynebSi (CineTSi. miiRweva. ¥ oxrasi. feradkaniani. paT paginAcia [< laT. savaWro p.).  oxrisa Scd. ochra] – bunebrivi mineraluri saRebavi yviTe­ li an wiTeli feris. mecniereba. padre mama] – ka­ TolikebSi: mRvdeli. octorom] – adamiani. 2. – 1.  sagamofeno p. pavilQon­i [fr. aseve masmediis dasxva daavadebebis war­ saSualebebis gamoyenebiT moSobasa da mimdinareobas. mgznebare. pa [fr. pablQsiti [ingl. Jangmiwa). . iaponiaSi. patetikuri ritmuli moZraoba. pas] – cekvaSi: calkeuli  paTetiuri. warmoadgens koSks. pAdre [it. paTetQkuri [berZ.  yvavilebis p.. kino an fo­ togadaRebebisaTvis. indo­ eTSi da sxv. pAgoda [port. ro­ melsac 1/8 zangis sisxli aqvs. Senoba gamofenis eqspo­ nantebisaTvis.) paTosiT aRsavse.  p. pathos da­ avadeba da logos moZRvreba] – cnobiloba. popularoba. toni. oqtroirEbul­i konsti­ tUcia [fr. romelic romelic publicisturi ga­ swavlobs organizmSi sxva­ mosvlebiT. gadadgma.. Octoyer Cuqeba] – konstitucia. quCebSi). publicity] paTolOgia [berZ. nabijis Scd. p. sinon. sityva. Oxra [berZ. romelic war­ moiSva TeTrkanianisa da kvarteronis qorwinebis Sedegad. mravaliarusians. msubuqi nageboba (baRebSi. pavillon] – 1. Pagina gver­ di] – wignis an xelnaweris gverdebis numeracia. oqtOron­i [ingl. xmis CawerisaTvis da sxv. (qarT. esp. pagoda < sanskr.) monawileobis gareSe. romelsac gamoscems saxelmwifos me­ Tauri warmomadgenlobiTi organoebis (parlamentis . pathetikos] – (wign.-371– cis samxreT naxevarsferos Tanavarskvlavedi.. p amaRelvebeli.

normisagan gadaxra organizmSi.-is eqimi. pATos­i [berZ. pAi [Turq.  patologia. qvEda pAlata – pirveli sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi.  p. romelSic Cadebulia ofi­ cialuri. 3.  Sesasvleli p. afrikisa da samxreT amerikis zog qve­ yanaSi: mxrebze dasadgami taxtrevani didebulTa sa­ tareblad. #5. movlenebi. ¥ paTologiuri. pAlata [laT. palAnkin­i [fr. pelasi] – uxao ormxrivi xaliCa xeliT an manqaniT nakeTebi. palAntin­i [fr. fir­ maSi) misi TiToeuli wevris mier Setanili wili. p. palantine] – qalis wamosasxami bewvisa an xaverdisa.) aRfrTovaneba. palanquin < sanskr.  p. pathos] – (wign.  sisxlZarRvebis p. ¥ mepaiisa. zogi saxelmwifo dawese­ normisagan gadaxras. palAdin­i [fr. (gadat.-iT laparaki.  zogadi p. 2.  saidumlo p. pay xvedriTi wili] – saerTo saqmeSi (mag. TEmTa pAlata _ inglisis parlamentis qveda palata. zEda pAlata – umaRlesi sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. mgznebareba. mepAie _ pais mflobeli.  p. saavadmyofoebSi: oTaxi. palatium sasaxle] – 1.  mepaiesi Scd.paT -372ropaSi: raindi mefis ama­ laSi. romelSic avadmyofebi wvanan. simaxinje.  firmis m.] – aziis. saqmiani qaRaldi. 2. pAlas­i [spars. lOrdTa pAlata _ in­ glisis parlamentis zeda palata. Paket] – konverti. zog qveyanaSi: warmomad­ genlobiTi organoebis an maTi calke Semadgeneli nawilebis saxelwodeba. aRmafrena. romelic swav­ lobs daavadebis Sedegad organizmSi momxdar cvli­ lebebs. Paladin] – Sua saukuneebSi dasavleT ev­ . aranormalu­ roba. patologiuri Scd. paTologQuri anatOmia – mecniereba.) avadmyofuri pro­ cesebi. pAketi [germ.

) RonisZieba. romelic Seiswav­ lis Zveli xelnawerebis garegnul mxares (asoTa moxazulobas. mxatvris SemoqmedebaSi. romelic uzrunvel­ yofs dasaxuli amocanis mxolod nawilobriv gada­ wyvetas. sinon. swori dauto­ tavi tani da wverze jgufad Sekrebili maraosebri an farTisebri msxvili foT­ lebi. sawer masa­ las da sxv. paleontolOgia [berZ.  qoqosis p. albomi. atlasi. muzeumi. naxevarzoma. 2. 2.) fenebis Sexameba.). ¥ pampisa da pampasisa.-373bulebis saxelwodeba. wamali. Txeli ficari. magram ar kurnavs mas. pAlma [laT. romelic mimarTulia ama Tu im piris.) (qarT.  wignis p.. – mniSvnelobiT Zve­ li. pampas (mr. analizi. palaios Zveli onkontos arseba da logos moZRvreba] – mecniereba gadaSenebul cxovelTa da mcenareTa Sesaxeb. palaios Zveli da graphō vwer] – mec­ niereba. pAmflet­i [ingl. romelsac droebiT amsubuqebs avadmyofis mdgo­ mareobas.ro­ melsac mxatvrebi xmaroben saRebavebis Sesazaveblad. warmoadgens Zneli pam mdgomareobidan droebiT gamosvlas. paleo.)] – veli (velebi) samxreT amerikis zomier sartyelSi.. pamphlet] – sarkazmiT ganmsWvaluli publicisturi nawarmoebi. swavlobs maT ganamarxebuli naSTebis mixedviT. palpatio gasin­ jva xeliT] – (medic. palliatif] – 1. aqvs maRali. (gadat. saerTod. ¥ paleografiuli. finikis p. saSu­ aleba.  p. teqstis p.  p.. палитра < fr. damwerlobaTmcodneoba). p.) avad­ myofis organoebis xeliT gasinjvis meTodi. palQtra [rus. paliAtiv­i [fr.  pampasi Scd. palma] – Tbili qveynebis maradmwvane xe. Sexamebis Tavisebureba cal­ keul naxatSi an. paleogrAfia [berZ. palette] – 1. ¥ paleontologiuri. pAmpa da pAmpas­i [esp. aqvs naxvreti – marcxena xelis cerze wamosacmevad. palpAcia [laT. (gadat.  paleontologia. politikuri mov­ . pampa (mx.

pirveli qristianebi devnis gamo RamiT asrulebdnen am ce­ remonials. mTel rig qveynebs. mTel qveyanas.pan -374panakeia wamali. pan. panagiasi Scd. panaRia. romelsac marT­ lmadidebeli episkoposebi ZewkviT ikidebdnen gulze (tansacmlis zemodan). romelic TiTqos yvela SemTxvevaSi Svelis adamians. penie douce damreci ferdobi. panAcea [laT. panama < geogr. galoba. yoveli. sityva. qalRmerTis Panakeia­s saxelis mixedviT)] – (iron. 2. romelic cvlis kibes da ga­ moiyeneba avtopmobilis Se­ sasvlelad. panASvid­i [saS. yvelafers rom exeba~. romelic RmerTs aigivebs bunebasTan. yvelaferi] – sityvis TavsarTi mniSvne­ lobiT `yovlis momcveli. pAnama [fr.. kalTa] – damreci baqani Senobis SesasvlelTan. farTofarfliani saza­ fxulo qudi erTgvari. xolo lenis da sxv. panageia.) aRtacebuli da uzomo qeba.  politikuri p. 2. xelovnuri abreSumis qso­ vili erTgvari. panagia] – pata­ ra xati (Cveulebriv RvTis­ mSoblisa Zvirfasi qvebiT Semkuli). panaxidos: pan – yvela. pandEmia [berZ. winaaRmdeg. pAndus­i [fr.  panagea.  p. . panamerikuli.) uebari sa­ Sualeba. pamdemia mTeli xalxi] – epidemia. pan yve­ laferi da theos RmerTi] – religiur­filosofiuri moZRvreba. romelic edeba mosaxleobis did na­ wils. [berZ. pnegyrikos sadResaswaulo.] – 1. panaceia Scd.) (wign. berZ. (gadat. ¥ panaceisa. oratoris saqeba­ ri sityva visime an risime miZRvnili. sax. `yovel Ra­ misa~ da nix – Rame] – mar­ TlmadidebelTa sulis mo­ saxsenebeli wes­Cveuleba. panTEizm­i [berZ. panAgia [berZ.. romelic yvela daavadebas Svelis (Zv. panegiruli. panacea < berZ.  panaceasi. ¥ panagiisa. pannychida panixis. sazeimo si­ tyva] – 1. ¥ panegiristi. berZ.  panamerikanizmi. locva. pan. amitom ewoda `yovel Ramisa~. panegQrik­i [berZ. qeba.

pan yve­ laferi da optikos mxedve­ loba] – muzeumi. pension] – 1. Pantheion. pan yvelaferi da horama xedi.  panTerasi.  qalaqis p. 2. tiloze gamosaxuli sura­ Ti. romlis wina plani moculobiTia. kedlis an Weris zedapiris nawili. pantera Scd. romelsac Semovlebuli aqvs ornamenti an romel­ zec Cveulebriv moTavse­ bulia ferweruli an skul­ pturuli gamosaxuleba. Zvel sa­ berZneTsa da romSi: yvela RmerTis saxelze agebuli taZari.  mTawmindis p. sadac dam­ qiraveblebi uzrunvelyo­ filni arian kvebiTa da . aseTi SiSiT gamowveuli mRelva­ reba. romelSic gamofenilia naturaluri zomis sanTlis figurebi.  berZnuli p. Punk rock pan < punk biWi da rock rxeva] – axalgazrdaTa Soris popularuli musikaluri forma. laT. ye­ yeCi. sasaflao an akldama. Pantheon] – 1. mrgvali Senobis SigniTa kedelze moTavsebuli su­ raTi. panneau] – 1..-375bunebas ganixilavs rogorc RvTaebis gansaxierebas. Punk CerCeti. pAnk­i [ingl. raime vrceli midamos xe­ di. romelime poliTeistur religiaSi: yvela RmerTis erToblioba. panOrama [berZ. 3. sanaxaoba] – 1. pAnika < [berZ. ganTavsebu­ lia zevidan. rac leopardi. pAnk­rok­i [ingl. panther] _ igivea. SiSi.) kuWukana jirkvali.  panTeris. pansQon­i [fr. romelic moicavs adamianTa jgufs (an calke adamians). sa­ dac gamoCenil adamianebs asaflaveben. panikos tyis. panis saxelidan] – uecari SiSi. eqstra­ vaganturi qcevis wesebiT.  p. areuloba. panTEon­i [< berZ. panoptQkum­i [berZ. 2. didubis p. pankreas] – (anat. pAno [fr. RvTaebis. pAnTera [berZ. romelic mudmivad aris gakruli kedlis raime na­ wilze. 2. biWi] – axalgazrda adamiani uCveulo. romelic axloa adreul rok­en­rolTan. Cveulebriv zevidan. pankrEas­i [berZ. ¥ panikuri. kerZo sastumro.

romelic msaxurad edga fe­ odals an mefes da gadioda raindobisaTvis mzadebis pirvel safexurs. para.. pAJ­i [fr. erTgvari tro­ pikuli lerwami. ¥ pantomimuri. romelsac xmarob­ dnen egvi ptelebi da sxv. pAp­i [laT. 2. iqve] – mniSvneloba siaxlovis. Wili). ax­ los. pensionnat] – 1. pappas mama] – romis papi kaToli­ kur eklesiis uzenaesi me­ Tauri. papyros] – 1. Papa < berZ. dasasvenebeli saxlis na­ irsaxeoba. parAbola [berZ. 2. msgavsebisa. romel­ Sic damsvneblebs eZlevaT adgili Ramis gasaTevad. erTgvarovnebisa.) aseT ma­ salaze Sesrulebuli xel­ naweri. erTgvari sistema. revoluciamdel ruseTSi: daxuruli saswavlebeli saerTo sacxovrebliT. av­ tomobilis gasaCereblad da sxva (Cveulebriv. scenebi baletSi.  p. xarobs . sinon. 2.  keTilSobil qalTa p. para gverdiT. kuror­ tze). parapetros] – ga­ lerea an parmaRi marTl­ madidebluri eklesiis Se­ sasvlelis win. paJTa korpusis aRsazrdeli. Sua sau­ kuneebSi dasavleT evropaSi: axalgazrda aznauri (vaJi). page] – 1.) Cauketavi moduli. para bellum `emzade omisaTvis~] – pis­ toleti erTgvari. pantomimos msaxiobi. pantOmima < [berZ. mefis ruseTSi _ paJTa korpusi: TavadaznaurTa saSualo samxedro saswav­ lebeli. romelic mxolod sxeulis moZraobiT Tama­ Sobs] – usityvo Teatra­ luri warmodgena. 2. pApert­i [berZ. [berZ. pansiOnat­i [fr. parabElum­i [laT. romlis yoveli wertili Tanabrad aris daSorebu­ li mocemuli wertili­ dan (fokusidan) da mo­ movliT (momsaxurebiT). romlis moqmedi pirebi azrebsa da grZnobebs JestebiT gamo­ xataven. am mcenaris Reroebisgan damzadebuli saweri ma­ sala.pan -376gansakuTrebiT afrikaSi (qarT. papQrus­i [laT. parabole] – (maTem. papyrus berZ.. Zveli xalxebi (maT So­ ris qarTvelebic.

moulodneli. 2. gadat.. parki. ro­ melic SeiZleba Seudardes romelic mkveTrad gansx­ sxva msgavs movlenas. 3. (wign.  p. jan­ parAduli – 1. ekvadoris pararelurad paradeisos baRi. statiis nawili. parasitos] – (swori xazi da sxv. parAd­i [fr. parAdiz­i [fr. msjeloba.. bisaTvis. paradis < berZ. Seda­ vavdeba sayovelTaod aRi­ reba.) paraleluri xazi. paralEluri – 1.-is gavleba. wmindanebs Sewevnas da sinon.) adamiani. 2.  p. Sepirispireba. cxovrobs. mgzavro­  p. ewinaaRmde­  istoriuli p. romelsac TavSi Cveuleb­ ¥ parazituli. arebulisagan. RvTismsaxurebis saxeoba. fuZvlo. paradoxos ara­ Cveulebrivi. forma. 2. paraklisi samSvidobo. usa­ (maTem. TviT es niSani. parAgraf­i [berZ. parade] sazeimo locva cocxalTaTvis. (gadat. p. xmauri. parAklis­i [berZ.) ro­ 1. ucnauri] – azri. uflis mimarT. sazeimo. iseTi parAzit­i [fr. mrTelobisaTvis. nomris win.-377- par cemuli swori xazidan cxovrobs da mis xarjze (direqtrisidan). manugeSebeli] – saeklesio 2.-is gavlegeba saR azrs (zogjer ba. paragraphos] romelic sxvisi SromiT – 1. ganwyobileba.muqTaxora. parAlel­i [berZ.-ebi da meridianebi. sa­ gavlebuli warmosaxviTi moTxe] _ qandara TeatrSi. xazi dedamiwis zedapirze. organizmi (mcenare an melic erT sibrtyezea mo­ cxoveli) romelic sxva Tavsebuli da erTmaneTs organizmze (organizmSi) .. wignis. mxolod erTi SexedviT).) moCvenebiTi. parAdoqs­i [berZ..  p. sokoebi. riv § niSani uzis rigiTi  p. Suamdgomlobas sTxoven ¥ saparado. arsebobs  s. (gadat. sazrdoobs. raklisis gadaxdis dros fizkulturelebisa) (qarT. parakleton  wesdebis pirveli p. pa­ daTvaliereba (jarebisa.) movlena. aRlumi). parallelos] – 1.

) moqmedebis unaris dakargva.) dambla.) sidide. ¥ paralizeba. (gadat.  paralelopi pedi Scd.  p. parafQreba [fr. parallelogrammon] – (maTem. parapetto < parare dacva da petto mkerdi] – risame gaswvriv gakeTebuli moajiri. saxlis saxuravis p. (gadat.) rac ramesTan erTad xdeba erTdroulad.] – sanTlismagvari TeTri an moyviTalo niv­ Tiereba. romelic Sedis maTematikur formulaSi da Tavis mudmiv mniSvnelobas inarCunebs . romelsac aqvs para­ leluri da toli mopir­ dapire waxnagebi (parale­ logramebi). (medic. teq.par -378mxolod mocemuli amoca­ nis pirobebSi. parapher laT. swori] – specialuri pa­ raSuti planirebuli fre­ nisaTvis amomavali sahaero nakadebis gamoyenebiT. paranomia ukanonoba] – kanonebSi ar­ sebuli winaaRmdgoba. ori firmis muSaobaSi.  p.  xidis p. paralElizm­i – (wign. paralelOgram­i [berZ. romelsac iRe­ ben navTobisagan.  p. parAmetr­i [berZ.) erTgavri fsiqikuri daavadeba. paraffine < laT.) sru­ li damTxveva. parAfin­i [fr. 2.) oTx­ kuTxedi. 2. parAliz­i [polon. romlis mopirda­ pire gverdebi erTmaneTis tolia da paraleluri. planus brtyeli. paralelepQped­i [berZ. kiduri. zog­ jer halucinaciebic. parAnoia [berZ.] – (di pl. parametrō vu­ fardeb] – 1. dama­ xasiaTebelia bodvebi.. dacemis mdgo­ mareoba. mura nax­ Sirisagan da sxv. gameoreba.) winaswari (mxo­ lod inicialebiT) xelis mowera oficialur xelis ar gadakveTen. (fiz. 2.) raime sagnis an movlenis ZiriTadi sidide an sidideebi. paraliz < berZ. muSaoba. (maTem.) eqvswaxnaga sxuli. planer pla­ nireba laT.  xelisuflebis p. parallelepipedon] – (maT. paralizebuli. paranoia si­ giJe] – (medic. parAplan­i [fr. parApet­i [it. paranOmia [berZ. dublireba. paralysis moduneba] – 1.

parTenogEnez­i [berZ.  s.  p. pArvat­i _ induizmis erT­ erTi umTavresi qalRmerTi. parachute] – safreni aparatidan adami­ anis gadmosaxtomi. parvenu] – metiCara. peruekmacker] – ostati.­is erT­erTi Semadgeneli nawilia telepaTia. p. parASut­i [fr. paraSUtizm­i _ saparaSuto sporti. haerSi ixsne­ ba qolgasaviT.  TviTmfrinavidan p-iT gadmoxtoma. parsavs Tmas da sxv. par paraSUtist­i – adamiani. mgrZnobelo­ bis formebs. (kacebis p. tvirTis CamosaSvebi. xelSekruleba. ¥ saparaSuto. cocxali arsebis zemoq­ medebis formebs iseT fi­ zikur movlenebze. romelic kreWs. pari] – sanaZleos pirobebi. romlebic xdeba organizmis miRma. riTac wamgebi pi­ ri asrulebs raime valde­ bulebas.kun­ Tovani Zaldatanebis gare­ Se (surviliT. sinon. ¥ saparikmaxero. ZiriTadad Seiswavlis: 1. . ro­ melTa axsna ar xerxdeba grZnobis organoebis moqme­ debiT. gonebrivi zemoqmedebiT da sxv. perruquet] – sxvisi an xelovnuri Tmisgan gake­ Tebuli Tavsaburavi. pArik­i [fr. sporti. romelmac aristrokatiul sazogadoebaSi SeaRwia da aris adamiani aradidgva­ rovani warmomavlobisa. dalaqi). warmoSoba] – (biol.-379moweramde (saerTaSoriso xelSekrulebis). parikmAxer­i [germ. kosmosuri xo­ maldis dabla dasasmeli mowyobiloba.) sqesobrivi gamravlebis erT­erTi forma – kvercxis ganviTareba ganayofierebis gareSe. Sivas coli. pAri [fr. damaxasiaTebelia bevri uxerxemlo cxovelsa da mcenarisaTvis. romelic paraSutiT xteba xolme (Cveulebriv TviTm­ frinavidan). ¥ parafirebuli. romelic uz­ runvelyofs informaciis miRebis iseT xerxebs.). parthenos qalwuli da genesis da­ badeba. parafsiqolOgia – kvle­ va­Ziebis dargi.­is moZv. 2. parvEniu [fr.

bileba. iataki. roTi. -380- ra marTkuTxa an sxva for­ mis gluvi ficrebi iatakis saparikmAxero – saloni. xelisufleba. 2. Scd. dgomis da movla­remontis adgili. saloni. oben (kacebis s. paritat < mepArkete – muSa. nis valutis Sefardeba oq­  meparketesi Scd.  gaprialebuli p. ¥ saparlamento. inglisis 2. siaTebelia kidurebisa da pArk­i [ing. arCevnebi. ri. romlisTvisac damaxa­ garCevisas. p.  p. parlamEntar­i [germ.  parlamentaruli Scd. transportis saSualebaTa p. s. p.­os moZv. organo. parodia] – 1. konfliqtis ba. s. satiruli xasiaTis mibaZva pArket­i [fr.par  s.-is iataki. (ekon. respublika.  saqarTvelos p. sadalaqo).  farexi (me­2 mniSvn­iT) parOdia [berZ. sadac parikmaxerebi muSa­  p. taqsebis mentarier] – parlamentis wev­ p. Tavis kankali da sxv. (samarT. komisia. arqiteqtura.) Tavis worobis princi pi raime tvinis qronikuli daavade­ uTanxmoebis. didi baRi. nairnairi gasar­ umaRlesi sakanonmdeblo Tobebi da sxv. yvavilnarebi.romelic laT. parQtet­i [germ. (TbilisSi). sax. weswyomoklebiT zooparki) _ ix. vis). paritas Tanasworoba] parkets amzadebs an agebs.. [sa­ kuT.  s. dasagebad. parla avtobusebis p. aseTi ficrebiT dagebuli sinon. – 1. zoologiuri.) mxareTa Tanas­ parkQnson­is daavAdeba.] – (medic. ¥ saparko (mniSvn. zoologQuri pArki (Se­ ¥ parlamenturi. saTamaSo parlAment­i [fr. 2.  mamakacTa da qalTa s. park] _ 1.) sxvadasxva qvey­ ¥ meparketisa.. zona. romelSic mowyobilia xeiv­ nebi. parquet] – 1. pata­ visime an risame susti mxa­ . 1­isaT­  s. parlament parler laparaki] – saxelmwifos moednebi.  vakis p.

) WidaobaSi: mdgomareo­  p. baletSi). atrSi an konoTeatrSi: ma­ . muSaki. p. laa gamarTuli. para – eyrdnoba mas.) ybayuris (sanerwyve) denoba. p. Θgadadebuli p. nawarmoebi. axlos da odus (odontos) kbili] – (medic.. romelic pArol­i [fr. ro­ romelsac Tan sdevs Cir­ melic gamoxatavs raime qovani anTeba. romlebic romelic amaxinjebs imis scenis doneze odnav dab­ arss. varZlebis rigi. adamianTa jgufi. Tan. Janri. partere] – 1. jirkvlebis anTeba. disci plina. poli­ bis qronikuli daavadeba.-is me-10 rigi. razmi. pArsek­i < [berZ. (gadat.) RrZile­ pArtia [fr. ¥ parodiuli. 1­isaT­ erTeuli.) vars­ abesalomis p. leTi. solo (operaSi. lebis ryevasa da dacvenas. tenoris p. pArter­i [fr. rasac baZaven. erTi xeli TamaSi (Cveu­ ganizaciaSi). romel­ pArpriz­i – avtomobilis wi­ sac asrulebs erTi mom­ na saqare mina. Te­  p. nawarmoebis nawili. 2. tikuri organizacia. mravalxmiani musikaluri yura. para Tan. par (allaxis)  roialis p.. parole sityva] – Tavmoyrilia an gamoyofi­ daTqmuli saidumlo sityva lia raime mizniT. iwvevs kbi­ sazogadoebrivi jgufis. da sec(unda)] – (astr. vis). saqonlis garkveuli rao­ (medic. parti] – 1. 2. yurebelTa darbazis sa­ 2. ba. epidemiuri parotiti – yba­ 5. saxurSi. konspiraciul or­ 3.) garegnuli mibaZva.  avtomobilebis didi p. lebriv Wadrakisa). p. parOtit­i [berZ. axlos da us (otos) yuri] – 4.-is bi parodiasi Scd. kvlavuri manZilis sazomi ¥ partiuli (mniSv.  parodiisa  p. rodesac moWidave xali­ Cazea daCoqili da xelebiT parodOntoz­i [berZ. koleqtivis interesebs. saerTo an fraza Tavisianebis ga­ samuSaoTi da sxv.-381- par reebis gakilvis mizniT. mosacnobad (samxedro sam­  geologiuri p. (sp.. Rerali an erTi sakravi.

Passat] – tro­ pikuli qari. wevri. cal­ keuli] – saxelmwifos zogi nawilis miswrafeba gancalkevebisaken saerTo­ saxelmwifoebrivi intere­ sebis sazianod. saparfumerio. particularis nawilobrivi. erT­ erTi monawile. notebis wigni. ¥ saparfiumerio.  Zneli p. passage] – 1. maRazia. (qarT.par -382mo. partiuli (ars. fabrika. musikaluri nawarmoebis nawili. pAseb­i [fr. parfiumEria [fr.  s. bileTi. xalxis dResaswauli. ebr. cekvis da misT. partikulArizm­i [laT. s. paseq _ `ga­ mosvla~. p. romelic Seicavs aseTi na­ warmoebis yvela partiis Canawers. musikaluri fraza. raime Ta­ maSis. amxanagi ra­ ime saqmianobaSi. si­ non. daxu­ ruli galerea. romlic qris subtropikuli sartyele­ bidan ekvatorisaken. brZola. partisan] – mo­ nawile SeiaraRebuli brZo­ lisa. inanTi] – surnelovani nivTierebani. partnQor­i [fr.) – de­ mokratiuli p. parfumerie < pafum sasiamovno suni. 2. saqoneli. `gverdis avla~] – ebr. umetes SemTxvevaSi virtu­ ozuli xasiaTis.  p. sax. partenaire < ingl. romelsac Cveulebriv aqvs gasasvlelebi paralelur quCebze. s.  p.  parfumeria. pAsat­i [germ.  partizaneli Scd. Tanamonawile. razmi. romelsac awarmoeben dampyroblebis winaaRmdeg damoukidebeli razmebi mtris zurgSi. pAseq­i [Zv. partitura] – mravalxmiani musikaluri nawarmoebi yvela partiis erToblioba. pAsaJ­i [fr. partQzan­i [fr. ¥ partizanuli.-iebi miusxdnen Wadraks. 2. inanTeuli). passes] – xelebis erTgvari moZraoba avadm­ yofis saxesTan _ hi pnozis mdgomareobaSi mis gadasay­ vanad. partner] – 1. Secd. romelic xasiaTdeba note­ bis swrafi monacvleobiT. suna­ . romelsac iye­ neben kosmetikuri da hi­ gienuri mizniT. partQtura [it. p.romlis ori­ ve mxares aris maRaziebi da.

pAskvil­i [germ. pasta] – raime nivTi­ erebis comiseburi pasta.. pAsia [laT. sa­ registracio mowmoba. wvaleba. maT ka­ rebze samsxverplo kravis sisxliani niSani hqondaT gamoxatuli da sasjeli ar SexebiaT. passeport] – 1. ganyofileba (polici­ aSi). suraTis CarCo. aqtivi). pAsta [it. aqtivi). pAspartu [fr. pasQans­i [fr. JurnalebSi Casmuli sqeli qaRaldis furceli ilustraciisaT­ vis. sayofacxov­ rebo sagnis da misT. moqala­ qeobis damadasturebeli oficialuri sabuTi. statia.) vnebiTi gvari zmnisa. mobiluri telefonis p. passiepartout] – 1. wa­ meba. passivus vnebiTi. pasquillo] – cilismwamebluri. passio tanjva.. (gadat. uvado p.  s. graviurisaTvis.. gadarCnen ebraelebi. pAsiv­i [laT. 3. kom­ piuteruli saswavlo­sa­ warmoo teqnikuri ena maRa­ li rangis programebisa. monawile. raime manqanis. macivris p.  sazRvargareTis p. Jini. 2.  p. (buxhalt. Seuracxmyofeli nawarmo­ ebi. ¥ paskviluri. passivus] – umoq­ medo. patience moTmena] – kartis gaSla dadgenili wesiT.  paskvilianti. adamiani.) warmoebis vadebisa da val­ debulebaTa erToblioba (sapirisp. paskvQlant­i – paskvilis avtori. Paskal] – 1. ix. 2. . p. Jini] – siyvarulis sagani. Pasquill < it.-383dakavSirebuli egvi ptidan gamosvlasTan. pAsport­i [fr. (gadat. 2. ¥ sapasporto.  p. muyaosgan gakeTebuli portretisaT­ vis. roca egvi p­ tis RmerTma angelozi mouv­ lina mZime misiiT – moekla pirmSo kacTa da cxovelTa.  avtomobilis p. wignebSi. vnebebi. mkiTxaobis an girao­ bis saxe. wnevisa da meqanikuri Zab­ vis erTeuli. vneba. Scd. pAskal­i [ing. visime vinaobis.) uaryofiTi mxare risame. pas 2. pasQur­i [laT. umoqmedo] – 1. aqtiuri. araenergiuli (sapi­ risp.

am titulis mqone piri. Pastor < laT. patens (patentis) Ria.pas -384yovel calkeul wels. ro­ melTa mixedviTac arkveven. rom daiRupos mavne mikroorganizmebi. mamasaxli­ si. am Janris nawarmoebi.): Janri. Pesach gavla] – (ekl. pAstel­i [it. patQson­i [fr. 3. pascha aRdgoma < Zv. pAtent­i [laT. 3. pastOral­i [fr. avtokefaliis mqone marT­ lmadidebeli eklesiis umaRlesi sasuliero piris tituli.romlisTvisac da­ maxasiaTebelia bunebis wi­ aRSi mwyemsebis cxovrebis idiliuri asaxva. `dabadebis~ mTavari personaJebis saer­ To saxelwodeba adamidan abramamde. 2. pater mama] – ka­ TolikeTa mRvdeli. ebr. amzadeben dawnexili saRebavis fxvni­ lisagan. gvarovnul sazogadoebaSi: gvaris ufrosi. 2. magram SenarCunebul iqnes produq­ tis gemo. bibliis pirveli wignis.) krebuli wesebisa. pAstor­i [germ. iyeneben mwnilad Casa­ debad. romelic emyareba am funqciebis ga­ moyenebas. mowmoba. pAt­i [fr. rbili feradi fanqrebi ferwerisaTvis. pasterizAcia da paste­ rQzeba – sakvebi pro­ duqtebis gacxeleba imde­ nad. mowmoba. romelic iZleva kerZo vaWrobis an raime saqmianobis uflebas. pAter­i [laT.  kbilis p. ro­ melic adasturebs gamom­ goneblis gansakuTrebul uflebebs gamogonebaze. ferweris teqnika. pAsqala [berZ. pat] – mdgomareoba Wadrakis TamaSSi. brtyeli ya­ bayi. pastello] – 1. rom mis mefes ar Seuqmnas qiSis safrTxe (iTvleba yaimad). patisson] – er­ Tgvari gogra. pastorale] – evropul literaturasa da xelovnebaSi [me­14 _ me­18 ss. vitaminebi da sxva sasargeblo Tvisebebi. patrQarq­i [berZ. 2. aseTi funqciebiT Sesru­ lebuli naxati. Tu rodis modis aRdgoma . Pastor mwyemsi. rodesac moTamaSes ar SeuZlia mori­ gi svlis gakeTeba ise. moZRvari] – protestantebis mRvdeli. patriarches mama­mTavari] – 1. aSkara] – 1.

ma­ sobrivi gaRatakeba. patrQot­i [berZ. ¥ patriotuli. sax.  patriarxati. masobrivi umuSev­ robis da inflaciisa. grZnoba. kverTxi. sinon. pAtrul­i [fr. matriarqatis momdevno. romelsac patri­ arqi meTaurobs. paupErizm­i [laT. uSiSroebis gark­ veul zonaSi. patronatus] – mfarveloba. rome­ lic Tvalyurs adevnebs wesrigs. TviTmfrinavi. muSaobis dros.  erTwuTiani p. patronage mfarveloba] – fexmZime (or­ suli) qalebis. (saub. poezia. Tavisi xalxis erTguleba (qarT.  p. p. p. pauper Ra­ ribi] – siRaribe. mamuliSvili).  s. sinon. (gadat. pirvelyo­ fili­gvarovnuli wyobi­ lebis forma. patrOnat­i [laT. 2. dakvris. Cvili bav­ Svebisa da zogierTi sxva kategoriis avadmyofebis saxlSi samedicino momsa­ xurebis sistema. 2.) – patriarqis sagamgebelo. pAuza [berZ.-3854.) aseTi razmis wev­ ri.  p. Tavisi xal­ xis. patriarxaluri Scd. rogorc Sedegi mzardi eqsplua­ taciis. patrOnaJ­i [fr. Tavisi qveynis erTgu­ li. mzrunveloba. meurveoba. simReris.) an samxed­ ro gemi. samSoblosadmi Tav­ dadebuli (qarT. sapatriarxo Scd.) ityvian moRvawe­ obis raime dargis uxuces warmomadgenelze. patriOtizm­i – samSoblos pau siyvaruli. saqcieli. patriotes Tanamemamule] – adamiani. risame fuZemdebelze. patriArqat­i 1. eklesia. romelsac uyvars Tavisi samSoblo. ¥ sapatriarqo (ars. Θ patriarxi. meurneoba. patrouille] – 1. mcire SeiaraRebuli razmi (samxedro qveganayofisa. mi­ liciisa da sxv. . ¥ patriarqaluri. pausis Sewyveta] _ xanmokle SeCereba mety­ velebis.romlis drosac sa­ meurneo da sazogadoebriv cxovrebaSi mamakaci iyo gabatonebuli. ¥ sapatriarqo. mamuliSviloba).

(tkivilisagan)] – avadmyofi  p.  damsaxurebuli p. pazifismus. (astr. ¥ pedagogiuri. musi­ pacQfizm­i [germ. Θ pakti Scd. Tev­ zis an sxva produqtebisgan pedagOgika [berZ. paidagogike] – mecniereba aRzrdis. te. maT So­  pedlisa. sabWo.paq -386- pAqt­i [laT. . pacificus fexis berketi. damamSvi­  roialis p. beraluri mimdinareoba. pacifism < laT.  Tavdausxmelobis p. dad dakepili xorcis.] paidagogos mniSvnelobisa.) cis CrdiloeT na­ xevarsferos didi Tanavar­ Soriso xelSekruleba.-is aRmzrdeli ratifikacia. pedant < it. tis) vnebuli. p. Txovs sxvebisagan. naTlebisa da swavlebis pacQent­i [laT. mecnierebani. pedliani. Tavisi mkurnali eqimis mi­ pEdal­i [fr.  p. gadaWarbebuli sizus­ sani merani. pEgas­i [berZ. sa­ ganuxrelad icavs forma­ xalxo aRSfoTebis Caqroba lur wesebs da amasve moi­ dasasjeli RonisZiebiT. pastete] – wmin­  p. daSoSmineba] – ajanyebis. Sewuxebuli ¥ pedagogikuri. pedanmaTavisuflebeli. pactum] – saerTa­ 2. avtomobili. romelic ilaSqrebs yo­ ¥ pedalisa. revolu­ te] – adamiani.] _ maswavlebeli. velgvari omebis. Cve­ skvlavedi. damSoSminebeli. paciens (pacienSesaxeb. kaluri sakravis da sxvaTa it. pacificatio garegan mxares. romelic did ciuri) omebis winaaRmdeg. fexi] – avtomobilis. aRmzrdeli. ulebriv didi politikuri pedAgog­i [berZ. mniSvnelobas aniWebs saqmis pacifikAcia [laT. winaaRmdeg (erovnul­gan­ pEdant­i [fr. damaokebeli] – li­ ¥ pedaliani. wvrilmanebs. pedale laT. pegasos] – 1. ber­ pedAntizm­i _ pedantis Tvi­ Znul miTologiaSi: frTo­ seba. pedalebiani. debeli. pAStet­i [germ.. pedis marT. pedris samarTliani omebis lebiani Scd. velosipedis p. ga­ momzadebuli saWmeli.

romliTac Cans moce­ muli sagani an ismis xma. poena sasjeli] – jarima fuladi valde­ bulebebis aradroze Ses­ rulebisaTvis (valebis gadaxdis vadis darRvevi­ saTvis).  soflis p. pEleng­i1 [pol. gamoiyeneba ku­ Txuri mimarTulebis (pe­ lengebis) gasazomad kom­ pasiT gemidan mxedvare sxvadasxva sagnebisa. pelErina [fr. romelzec bunebaa asaxuli. romlis drosac TviTmfrinavebi an TviTm­ frinavebis rgoli. paiderastia biWebis siyvaruli] – sqesob­ rivi urTierToba mamakacebs Soris. pEnalt­i [ingl.. pédiocure < laT. paidarest] – pelEng­i2 pederastiis mimdevari. kal­ TiT). radiopelengatori. pais (paidos) bavSvi da iatreuô vmkurnalob] – bavSvTa eqimi. peQzaJ­i [fr.-387- pen pedErast­i [berZ. pedikQur­i [fr. peiling] – ku­ Txe kompasis isris mimar­ Tulebisa da mimarTulebas Soris. pélerine] – mokle mosasxami. 2. welamde ar swvdebaT. pEnis­i [laT. pes (pedis) fexi da cuko vuvli. romelic swavlobs bavSvTa daavadebebsa da maT mkur­ nalobas. agreTve fexze koJrebis mocileba. pedQatr­i [berZ. penalty] – (sp. (zRv. naxati. ¥ penaltis. paysage] – 1.  qarTvel mxatvarTa p. 2. pelengAtor­i – 1. zRvis p. vasufTaveb] – fexis frCxilebis sagangebo gaw­ menda­gaprialeba.romelic dayenebulia gemis kompasis kardalis saxuravze. erTad ewyobian erTimeoris miyo­ lebiT kuTxiT (beqiT. ix. mamaTmavloba. ra­ ime adgilis saerTo xedi..) fexburTSi: TerTmetmetri­ ani sajarimo dartyma. romelic. pEnia [laT. penis] _ mamakace­ bis sasqeso organo (aso). pederAstia [berZ. peiling] – mwyobri an sabrZolo ga­ nawesi.  penali Scd. Cveulebriv.) xel­ sawyo. pais (paidos) bavSvi da iatreuo vmkurna­ lob] – medicinis nawili. suraTi.-ebi. bunebis suraTi. tyis p. . pediAtria [berZ. [pol.

dason­skotma 1921 w. qsovilisa. pair] _ inglisSi. xuTkuTxiani Senoba (q. mqone piri. romelsac sapa­ vreba] – mecniereba sasje­ rikmaxeroSi afareben kli­ ents kreWis. dros tanisamosis pEnsia [laT. Ti. gadat.iapo­ niaSi (agreTve safrangeTSi iRebs. wignaki. sami sityvisa: peom. golsuorTim da lis dilis xalaTi msubuqi k. misT. penitencialuri sistema – – 1. pen kalami da amave dros 2. sisxlis samarTlis sasje­ vaSingtonTan axlos). enitentia monanieba] – (samarT. Pen-club < Tavdacvis saministro. novel – leqsi. aarses ingliselma mwer­ pEnuar­i [fr. poena sas­ 2. fuladi uzrunvelyofa mo­ [ingl. pince-nez] – saTvale. laT. romelic pensias pEr­i [fr. urtyamen varjiSis mizniT. rikis SeerTebuli Statebis pEn­klub­i [ingl. punxucebulebisa. romelsac mokriveebi  s. parsvis da lisa da cixeebis Sesaxeb. penthAuz­i [ingl. asaki. da­ saxlis banze. pensionnaire] – piri. 1848 wlis revoluciamde): pEnsne [fr. uwyeba. – aSS­s samxedro Semokl. TeTri qsovili (zewris jeli da berZ. pensiOner­i [fr. penitEncia [gviand. TavadaznaurTa umaRlesi romelsac sayure rkalebis fenis warmomadgenlebis wo­ nacvlad aqvs zambaraki debuleba. Pentagon < berZ. a. narkvevi. essay. pensio gadaxda] – dasacavad. qa­ lebma j. logos moZR­ magvari). penthouse] _ romani] – sxvadasxva po­ izolirebuli feSeneblu­ litikuri mimarTulebis ri bina mravalsarTuliani mweralTa gaerTianeba. ¥ pensnesi. ro­ lis moxdis wesi Tavisuf­ melSic moTavsebulia ame­ lebis aRkveTis saxiT. am wodebulebis cxvirze dasamagreblad. po- . s. pentagon xuTkuTxedi] sasjelTan dakavSirebuli.) pentAgon­i [ingl. lobis gasaberi tyavis bur­ ¥ sapensio. penolOgia [laT. peignoir] – 1.pen -388-  pensnisa Scd. invalidebi­ penCQngbol­i ching-ball] – msxlis moyvani­ sa da sxv.

tyavi. perimetron] istoriis p. mkvrivi qaRaldi. per­ avadebis p.) – (iwyeba. perQkard­i [berZ. aseT 2. gu­ dayofa. mecnierma d.) mTvaris (an de­ Sic usasrulod meordeba damiwis xelovnuri Tana­ raime cifri an cifrebis mgzavris) orbitis wertili. romlis peri pEtia [berZ. p. (maTem. periOduli – 1. gamonis (Pergamon) saxelis 2.  p. aTwiladi – axlos da ge dedamiwa] (maTem. rac gark­ 2. rulo aTwiladebSi. kveul monakveTSi. ayvavebis p. gulis perangi. sax.-Si Sexveuli karaqi. Semowmeba. gansakuTrebuli we­ omis Semdgomi p.  qarTuli literaturis perQmetr­i [berZ.  kvadratis p.  p. perikardios] – periodizAcia – periodebad (anat. cia. Seteva. moulod­ . – (maTem. lebi). p. perQgea [berZ. daRaldi) [mcire aziis q. wvimebi. (sapirisp.-is ganyofileba (bibli­ perQod­i [berZ. siT damuSavebuli. romelic Seqmna rusma ¥ perigeisa. jgufi. lis garsi. drois monakveTi. ar atarebs (pergamentis qa­  p. xbos. mendeleevma  perigeasi. romelic yvelaze axlosaa elementTa p. gamocemebi (gazeTebi. Jurnalebi). garkveuli lic cximsa da sisveles drois Semdeg meordeba. (qarT.-389- per pergAment­i < (geogr. rome­ veuli periodis. etrati)..  p. oTekaSi).) brtyeli geomet­ periOdika – perioduli ga­ riuli figuris gverdebis mocemebi (gazeTebi. 1.) aTwiladi.) gulis garemo. periodos] – 1. romel­ – (astr. miur elementTa klasifika­ apogea). viTardeba da mTav­ rdeba). Jurna­ sigrZis jami. masalaze Sesrulebuli romlebic meordeba usas­ xelnawerebi. rac gamodis drois gar­ mixedviT. sinon.) jgufi sivrceebisa.. peri irgvliv. (1834­1907). sistema – qi­ dedamiwasTan. batknis an Tiknis  zafxulis p. perigeia Scd. peripeteia] – ganmavlobaSi raime xdeba uecari cvlileba.

wrexazi] – 1. mizniT). nawlavebisa da misT. pErl­i [fr.  p. nervuli sistema. permanent < laT.) kedlebis talRi­ seburi ritmuli SekumSva­ gafarToeba.] – gamoTqma. peristaltikos] – (fiziol. perron] – rkinigzis . ro­ melic warmoadgens zo­ gierTi niJara _ margalitis Sres. saTvalTvalad. Perlamutter margalitis mwarmoebeli] – Zvirfasi nivTiereba. percussion] – (medic. qveynis ga­ napira mxare.per -390lomisa). romelic didxans sZlebs. raime mdgo­ mareobaSi da sxv. permanens (permamentis] – rac ganuwyvetliv grZeldeba. zedamxedvelobis da misT. perle] – raRac mSvenieri. gamocemuli xmis xasiaTiT eqimi arkvevs Si­ nagani organoebis mdgo­ mareobas. peristAltika < [berZ.) momWeri _ Rru organoTa (saylapavi milis. p. gamoCenili. mudmivi. aseve uazro da sasacilo. periskopeo irgvliv vixedebi] – opti­ kuri xelsawyo sakanidan. kuWis.  p. tankidan da misT. periphrasis < laT. peritOnit­i [berZ. centridan da­ Sorebuli adgili. neli garTuleba visime cxovrebaSi. raionebi. perlAmut­i [germ.). centridan daSorebuli nawili risame.) avadmyofis gasin­ jva sxeulze TiTebis an specialuri CaquCuis ka­ kuniT.-Si muSaobs. perlustrAcia [< laT. perlustro vaTvaliereb] – fostiT gagzavnili werilis fa­ ruli gaxsna saxelmwifo organoebis mier (cenzuris. permanEntul­i [laT. perQskop­i < [berZ. peritonaion muclis apki] – (medic. periphereia wre. wyalqveSa navidan. romelic aRweriT gadmoscems sxva gamoTqmis an sityvis azrs (mag: saqarTvelos dedaqa­ laqi – nacvlad Tbilisisa. permanens] – Tmis dax­ veva (eleqtrobiT da sxv. perQfraz­i [berZ. 2.) muc­ lis apkis anTeba. perifEria [berZ. pEron­i [fr. cxovelTa mefe _ nacvlad perkUsia [laT. ¥ periferiuli. permAnent­i [fr.

piesis p. quCebi.). moZravi] _ mudmivi Zrava. p. . xelmwifoSi di plomatiur enciklopediis an cnobarisa. romlis Seqmnis idea ewi­ mxatvris p. saqme. medi piri.. ri – patara zomis (samagi­ pErsona [laT. xazebi. sawarmos piradi pendicularis Sveuli] – (maTem. persona] – piri. romli­ pirovneba. naaRmdegeba meqanikis kano­ personAluri kompiUte­ nebs. personAluri – 1. romelic meore ve profesiis adamianTa er­ swor xazTan an sibrtyesTan Toblioba. mowveva miiRo. personali] – raime dawese­ perpendikUlar­i [laT. perpen a.  p. rac visme pi­ perpetuum mobile mudmivad radad ekuTvnis.  perpendikuliari.  samedicino p. pirs Seexeba. warmomadgenlad gasagzav­ romlic eZRvneba romelime ni pirovneba. perso­  p. personalis piradi] citata leqsikonis. sibrtyeze. persona non grata arasasurve­ dadebiTi p. personnage] – mxatvrul nawarmoebis moq­ mTavrobis mier. perbulebis. loba. rac mxolod mocemul perpEtuum­mObile [laT. pErsona non grAta [laT. gamofena.-ebi. sawarmos p. persona grata sasurveli pi­ rovneba] – ama Tu im sa­ personAlia [laT. inJiner-teqqmnis swor kuTxes. nalTan dakavSirebuli. 2. personalis sasvlelad. Semadgendikuliaruli Scd. erTi da igi­ swori xazi. rebeli Cerdeba mgzavre­ uaryofilia. Tac piradad sargeblobs pErsona grAta [laT. romelTanac mata­ sasurvelad aris miCneuli. p.) Semadgenloba..-ebi. romlis kan­ cnobil pirovnebas.  p.  romanis p.-391- per (metropolitenis) sadguris romlis kandidatura ara­ baqani. didaturac sasurveladaa miCneuli am saxelmwifos persOnaJ­i fr. bis Casasxdomad da gadmo­ persOnal­i [laT. komikuri p. nikosTa p. li pirovneba] – pirovneba. do) kompiuteri (ix. vinme. ¥ perpendikularuli.

Secvla sxva sxeulebis mi­ 3. peseta] – fulis erTeuli espaneTSi. wesrigis moSla. perspektiuli. xedi. ganviTarebis p-ebi. 5. Tvisebebi hqondeT (qarT. aSla] – 1.) cis sxeulis gzis  quCis p. sivrcis gamosaxva sibrtye­ SeSfoTeba.) rda.) mdgomareobaTa moCvenebiTi movlenaTa Cveulebrivi cvalebadoba. Secd. perche] _ grZeli saxuleba risme. peretrubacia metnaklebi daSorebiT. moxazulobis. romelic swavlobs sasruleblad (cirkSi).  u.-s. zRaprebSi.  kargi p. ¥ uperspeqtivo (mniSv. va. sagnebis. am Scd.ganpirobebulia damkvir­ iT. 2­isaT­ sinon. vis). bis movlenaTa iseTi daxat­  p. ze sididis. ulebis gamosaxvis wesebs. uperspektivo Scd. p. wesiT Sesrulebuli gamo­ pErS­i [fr. (astr. sagnebis sididis. panorama risame. moculobiTi sagnebisa da zidulobis Zalis gamo. rac. perspEqtiva [fr.per -392- personifikAcia da perso­ nificQreba [laT. perspektova– 1. pessimus . bune­ tovani (mniS.-is mqone axalgazda facio vakeTeb] – (lit. axalgazrda. perturbAcia [laT. Θ  vaJa xSirad mimarTavs p. 2. momavlis gegmebi. rac gamowveu­ msvlelobis moulodnenli lia damkvirveblisgan maTi darRveva. veblisgan maTi (sagnebis)  pertrubacia. visime an pesQmizm­i < [laT. igavebSi da sxv. (wign. perspekrac damkvirveblisgan mniS­ tuli. wamowyeba. vnelovnadaa daSorebuli. metnaklebi daSorebiT. rac xdari cvlilebebis mniSv. mxazvelobiTi geometriis akrobatuli nomrebis Se­ nawili. gapirovneba). Woki. romelsac iyeneben 4. formis. arev­dareva. TiTqos maT adamianuri  p. persona risame SesaZleblobani mo­ mavalSi. gegma.: ¥ perspeqtiuli da perspeqcxovelebis. winadadeba. centraluri proeqtirebis saSualebiT sibrtyeze sxe­ pEseta [esp. ni. 2­isaTvis). perturbatio 2. perspective]  perspektiva.  am sityvas xSirad xmaroben mkafioobis moCvenebiTi cva­ risame SemadgenlobaSi momlebadobis Sesabamisad.

petArda [fr. romelic fers aZlevs co­ . `pianinoze damkvreli~ Scd. pEfsi­kOla [ingl. piAnola [ingl. petitio] – weri­ lobiTi koleqtiuri Txovna xelisuflebis umaRlesi organoebisadmi. gulgate­ xiloba. pygmaios `muS­ tisodena~] – centraluri afrikis dabaltanianTa to­ mis warmomadgeneli (qarT. 2. uimedoba (sapirisp. Tofis wamliT gatenili qaRaldis Wurvi. pEso [esp. romelsac udeben li­ andagebze matarebels mis gasaCereblad mosalodne­ li katastrofis Tavidan acilebis mizniT (qarT. pEfsin­i < [berZ. ¥ pefsi-kolisa. romelic saWmlis monelebisas Slis cilas. sevdianoba. sasig­ nalo asafeTqebeli Wur­ vi. pygmentum sa­ Rebavi] – saRebavi nivTiereba.  p. romelsac iyeneben feirverkis mosa­ wyobad. bneli mxareebis da­ naxva. roialis) damkvreli musikosi. qveynebSi. kuWis wvenis fermenti.. aseTi fermentisagan dam­ zadebuli wamali.  unda: `pianinos ukravs~. piAnist­i – fortepianos (pia­ ninos. sin. pQgmei [berZ.] – mowyobiloba. pefsi-kolasi Scd. 2. pesticQdeb­i [laT. pesQmist­i – pesimizmiT ganm­ sWvaluli adamiani. gavrcelebuli aSS­ sa da sxv.  pepsi-kola. Wequra). piAnino [it.  `pianinoze ukravs~. si­ non. pētard] – 1. Savi Wi­ ri da caedo vklav] – qi­ miuri saSualebani mavne organizmebis winaaRmdeg sabrZolvelad. pepsis] saWmlis moneleba] – 1. `pianinoze daukra~. ganwyobileba. petQcia [laT. romelic avtomaturad ukravs for­ tepianios. . pianino] – forte­ pianos erT­erTi saxeoba. pQgment­i [laT. juja kaci). koleqtiuri pig Suamdgomloba. pestis gadamdebi seni. optimizmi). pepsi cola] – ualkoholo sasmeli er­ Tgvari.-393yvelaze cudi] – yvelaferSi cudi. ¥ pesimisturi. peso] – fulis erTe­ uli laTinuri amerikis zog (espanurenovan) qveynebSi.. mTavrobis meTaurisadmi. pianola < fr.

macdunebeli. Scd. Θ granitis p.-ebi. piquant] – 1. 2. pigopAgeb­i [berZ. pietas (pietatis) RvTismo­ saoba] – Rrma pativis­ cema. `daviT aRmaSenebeli~.  Θ istoriuli p. postamenti. saorkestro p. piedEstal­i [fr. romelzec dge­ bian xolme prizis misaRebad zog sportul SejibrebaSi pirvel sam adgilze gamo­ suli sportsmenebi. saWmeli). pygē gava da pagos damagrebuli. pQk­i [fr. sapatio piedestali – sami sxvadasxva sinaRlis mqone dasadgomi. eleqtro sadgurSi gaZlierebuli datvirTvis saaTebSi). ro­ melic SubiT aRizianebs xars. romlis drosac ormagi nayofi (tyupebi) Se­ xorcebulia erTmaneTTan gavis areSi.pig cxali lebs. pQeta [it. sinon. (sinon. romelzec gamosaxu­ lia jvridan Camoxnili ieso qristes datireba. umaRlesi wertili. pQesa [fr. piēdestal] – mxatvrulad gaformebuli safuZveli. pieta] – (xelovn. mkveT­ ri moklevadiani aweva mu­ SaobaSi (mag. cnobismoyvare­ obis aRmZvreli (araCveuleb­ rivi intensiurobiT). pic.) cocxa­ li organizmis qsovilebis SeRebva pigmentebiT. sa­ qalaqo transportis moZ­ raobisas (dilas _ pikis saaTebSi). 3. mokrZalebuli da­ mokidebuleba vinmesadmi. romelzec dgas Zegli. sammoqme­ debiani p. mimzidveli. pietat < laT. piEtet­i [germ. patara musikaluri nawar­ . pigmentAcia – (biol. 2. cxare gemosi (sawebeli. dramatur­ giuli nawarmoebi scenaze warsadgenad. qarT.  Sopenis p.] – 1.. mTis maxvili mwvervali. Sebo­ Wili] – ganviTarebis erT­ erTi manki.-ebi.  konstantine gamsaxurdias p. 2.) naxati. ramesadmi.  pedestali. sveti da misT. pikAntur­i [fr. pikAdor­i [esp. peice] – 1. picador < pica Subi] _ xarebis brZolis cxenosani monawile. interesis. organizmis -394qsovi­ moebi. kvarcxlbeki).

gav­ rcelebulia antarqtikaSi. pQket­i [fr. piquer] – (avi­ ac. kargad curavs. piri.-Ta ufrosi. pionnier] 1. romelmac mecniereba­ Si. pikQreba1 [fr. pickles (mr. Sve­ ulmfrens. pilOtaJ­i [fr.) TviTmfrinavis didi siswrafiT Zirs daSveba.). piOner­i [fr. mfrinavi. sa­ TuTi sagnebis asaRebad. pQko [fr. piquet] – 1. romelmac pirvel­ ma SeaRwia gamoukvlevel qveyanaSi da dasaxlda iq. pincette] – patara zambariani maSa wvrili.  cxenosanTa p. pick-up] – patara pQkuli [rus. iyeneben mizanSi yumbaris zusti moxvedris mizniT. pilotage] – safreni aparatis marTvis ostatoba: TviTmfrinavis manevrireba haerSi sxvada­ sxva figuris SesrulebiT. pineau] – franguli vazis jiSi. 2. ¥ mopiketisa. xelovnebaSi. picnic] – qalaq­ gareT jgufurad gaseirneba (Cveulebriv dasasveneblad da saWmel­sasmelad).) adamiani. – wvrilad daW­ rili da damwnilebuli bostneulis narevi. iye­ neben medicinaSi. meurn. teqnikaSi . saqveiTo –samgzavro avto­ mobili.  p.  p. teqnikaSi. frena ar Se­ uZlia. pQknik­i [ingl. pikQreba2 [< fr.). kitris mwnili..-os Rvino. pinguis] – zRvis di­ di frinveli. pinguine < laT. xarobs Cven­ Sic. pQngvin­i [fr. piquet palo] _Θ(sof. pQlot­i [fr. romelic sa­ zomi erTeulis saxelTan moxsenebisas aRniSnavs mis metrilioned nawils.) Teslze amosuli mcenareebis ga­ dargva erTmaneTis daSo­ rebiT ufro mZlavri eg­ zemplarebis misaRebad. romelic icavs gaficvis adgils an demonstrantebs. patara sadarajo razmi. (wig. romelic marTavs safren aparats (TviTmfrinavs. 2. pQncet­i [fr.. pilote] – piri.  mopiketesi Scd. mopikete – piketis monawi­ le.-395- pio pQkap­i [ingl. laboratoriebSi da sxv.  p. pico mcire sidide] – TavsarTi. пикули < ingl. pQno [fr. gaficulTa an demons­ trantTa jgufi.

xolo waxnagebi – saerTo wveris mqone . romlis fuZe warmoadgens mraval­ kuTxeds. 3. ixmareba siTxis amo­ saRebad da wveT­wveTad gamosaSvebad (qarT.  pirogasi Scd.) kanis sinji organizmis tuberku­ lioziT dasnebovnebis da­ sadgenad. pigeon mtredi] – Tavqariani. kanibebis) viwro da grZeli navi. piromEtria [berZ.  TvalSi wamlis CawveTeba p. frantuli. xis mTeli mori­ sagan SigniT amoWrili an amowviT gakeTebuli navi. (maTem. koxta axalgazrda kaci. da sxv. piramidi. pQpet­i [fr.  p. pyon Cirqi da rheô movlenebi] – (medic. verxvi. piramiduri Scd.) mra­ valwaxnaga sxeuli. loginSi da­ sawolad). pQroga [esp. pQJama [ingl.) Cirqdena.  piJamo. pipette] – minis waw­ vetebuli milaki. gakafa axali gzebi.  piramidasi. romelsac gadakruli aqvs xis qerqi (an tyavi). akrobatikuli figura. piramidisa. peiratēs] – zRvis yaCaRi. ro­ melic Sedgenilia erTma­ neTze Semdgari adamianebi­ sagan. nageboba. p. pijamas] – Sar­ val­xalaTi rbili qso­ vilisa. romlis fuZe oTxkuTxaa. agreTve acviaT avadmyofebs (saavadmyofo­ Si).  xeofsis p. ¥ piramiduli. ¥ pioneruli  p. risame wamomwyebi. pirogue karib. sinon.pio -396samkuTxedebs. pQJon­i < [fr. pyr cecx­ li da metreô vzomav] – ma­ Rali temperaturis gazom­ vis meTodi. piOrea [berZ. pyramis (piramidas)] – 1. romelsac TavSi ukeTia rezinis bu­ niki. aseTi fromis uzarmazari qvis akldama. pirAmida [berZ. pirata < berZ. piJamosi Scd.-iT. ¥ piJamisa. 2. pQrat­i [laT. icvamen saSinaod (Cveulebriv. wamowyeba. ¥ pirogisa. fr. piragua. agebdnen Zvel egvi pteSi faraonebisaTvis. pQrke­s reAqcia (medic. me­ kobre.  pi petka Scd. sawveTuri).] _ indielebis (kerZod.

romelic dakavSirebulia sacecxle piqtogrAfia [laT.. pea-jacket] – ma­ makacis kostiumis zeda na­ orive mxridan gemebis mi­ wili. cxli da techne osta­ ¥ piuresi. pirotexnikuba. romelic ganivad ga­ rili sibrtye notebis da­ yofilia baduriT or nawi­ sadebad. vaSlis p. damagrebulia ver­ lad. pizza] _ italiuri kerZi. ri Scd. tikalur joxze.-397- pio pQros­is gamArjveba _ ity­ sufTaveba] – saWmlis sakazmi gaxexili bostneulis an vian iseT gamarjvebaze. bebiT. piers (mr. ping-pong] – magidis CogburTi (tenisi). moqmedebis gad­ ¥ piroteqnikuri. velesi saxeoba – sagnebis. graphô narevebis damzadebasa da vwer] – damwerlobis uZ­ gamoyenebasTan (raketebSi. pQrs­i [ingl. sadgurebSi: zRvaSi SeW­ rili saporto nageboba pQjak­i [ingl. viT.)] – nav­ pQca – [it. baias ojaxisa. piroutte] – cekvaSi pQng­pongi [ingl. xelovneba] – teq­  piurisa Scd.) movlenebis. Cveulebriv pQure [fr. pictus daxatuli da berZ. cali fexis TiTis wverebze sportuli TamaSi. romlis sruli Semotrialeba. saerTod gaxexili dasWirda. nikis dargi. xdeba celuloidis piUpitr­i [fr. burTis gadasrola magi­ pulpitam] – specialuri dax­ daze. mocema naxatebis saSuale­  p. puree < purer ga­ didi yvavilebiT. pyr ce­  kartofilis p. zogierTi . pistOlet­i [fr. bostneulis. sadgomad. gan­ xelis mokle cecxlsasro­ sazRvruli wesebis dac­ li iaraRi. arsi mdgomareobs imaSi. Rvezeli erTgvari. pirUet­i [fr. toba. roialze pQon­i [laT. xilis masa. pirotEqnika [berZ. xatovani damwerlo­  pirotexnika. foierverkebSi da sxv. Paeōnia] – mcenare an misT. ro­ azelili kartofilis sa­ melsac didi msxverpli xiT. pupitre < laT. pistolet] – rom faneris raketebiT. narevi.

(ix. plAneta [berZ. romelic mzis garSemo brunavs da mzis areklili SuqiT anaTebs (qarT. leqsi.  mcire p.-ebiT Sejibreba.  molivlive p. plagQat­i [laT. romelsac axlavs morige saagitacio an sa­ reklamo teqsti. plakat] – ke­ delze gasakravi feradi naxati.  p. plagiatus mota­ cebuli] sxvisi nawarmoebis Tavisi saxeliT gamoqveyneba. 2. plagiAtor­i – plagiatis Camdeni. plasma gamo­ naZerwi] – 1. romelic gaSvebis Semdeg haeris aR­ mavali talRis zegavleniT mifrinavs da Tavisi wonis gamo TandaTan dabla eS­ veba. romelSic es apara­ tia dadgmuli da. planErizm­i – sportis sa­ xeoba – planerebiT frena.) ionizebuli airi. 2. planeur] – haer­ ze ufro mZime umotoro safreni aparati. planetarQum­i [gviand.  s. Tavis nawarmoebSi sxvisi nawarmoebis gamoyeneba avtoris dausaxelebelad. saxelosno.-ebi. jiSi gamoiyeneba rogorc dekoratiuli mcenare. rac Scd. kosmonavtikaSi da misT. planetarium] – 1. miTviseba.pla -398¥ plakaturi da saplakato. sporti. plAzma [berZ.  am mniSvnelobiT xSirad xmaroben plagiats. (s. sisxlis Txe­ vadi nawili. plAner­i [fr. ¥ saplanero.. romelSic dadebiTad da uaryofiTad damux­ tuli nawilakebis sim­ kvrive erTgvaria. s. 3. laT. aparati. planertus] – ci­ uri sxeuli. cTomili).) ferwera. agreTve plagiatori). s. protopolazmis mcdari saxelwodeba. xolo am nawilakebis qaosuri siTburi moZraoba sWar­ bobs maT mimarTul gada­ adgilebas garegani aRZ­ ruli velis moqmedebis Sedegad. `literaturuli qurdoba~. sinon. plAkat­i [germ. . p. (fiz. Senoba.romelSic imarTeba samecniero­popu­ laruli leqciebi astro­ nomiaSi. rom­ liTac gumbaTisebur ek­ ranze aCveneben planetebis da sxva ciuri sxeulebis moZraobas.

msxvili kapitalisturi samiwaTmoqmedo meurneoba (pirvelad erqva iseTs. geologiuri gegma. platina] – qimiuri elementi.  p. p. plAnSet­i [fr. qa­ nis vazelinis da zogi sxva nivTierebis SereviT.. plateau] – zRvis donidan SedarebiT maRla mdebare vake. foladisferi ke­ TilSobili liToni. p. plage] – wylis gaS­ lili napiri. plAto [fr. 2) patroni. sa­ dac iyenebdnen monebis Sromas – amerikasa da ko­ loniur qveynebSi)..-is mrewveloba. romelic ga­ moiyeneba sabanaod da mzis abazanebis misaRebad.-399- pla planimEtria [laT.-is xelovneba.  p. saiuve­ liro saqmeSi. plAntaJ­i [fr. plastike] – xe­ lovnebis saxeoba. plastQlin­i [it. ro­ melzec damagrebulia qa­ Raldi adgilis gegmis da­ saxazavad.  plastelini Scd. Sdr. ¥ plastikuri. (geol. plantatio rgva] – 1.romelsac cal mxares aqvs gamWvirvale zedapiri. Saqris p. didi gamoyeneba aqvs eleqtro da radioteqnikaSi. romelic qmnis moculobiTi formis nawarmoebebs. miwis didi far­ Tobi. planum sibrtye da berZ.  Cais p.) ficari. metreô vzomav] – geometriis nawi­ li. 2. meurn) miwis Rrmad damuSaveba (vazis an xexi­ lis dasargavad. plandage] – (sof. 3. planQreba [fr. plAJ­i [fr. romelic swavlobs sib­ rtyeze mocemul figurebs. bambis p. Warxlis p. plastilina] – saZerwi masala.-is madani.  antikuri p.. romelsac ci­ .  plastiuri Scd. sadac mohyavT speci­ aluri sasoflo­sameurneo kulturebi.  qobuleTis p. miwis gadabruneba).. 2. gamomsaxveloba. rukis satarebeli brtyeli CanTa. plAstika [berZ. planer] – pla­ neris an motor gaTiSuli TviTmfrinavis TandaTano­ biT Zirs daSveba. planchette] – 1. mzaddeba Tixisa da sanTlisgan. plantAtor­i plantaciis (mniSv. plantAcia [laT.  pliaJi Scd. plAtina [esp.

baqani). baqani).) sivrce. . Ria. sazogado­ ebrivi jgufis politikuri programa. sadac mzaddeba da iSleba saomari operacia. place d’armes] – 1. plAc­i [germ. rasac praqtikuli miznebi ara aqvs. ganyenebuli. romelic Se­ iZleba gamoyenebul iqnes sawyis punqtad saomari moqmedebisaTvis visime wi­ naaRmdeg. 3..  p. avtobussa da sxv. platOnur­i – 1. plafond] – 1. mowyo­ bili zed Werze an kedelze (upiratesad vagonis kupeSi. Platz] – moedani samwyobro samecadinod. Zveli ber­ Zeni filosofosis pla­ tonis (727­347 ww.  plaTforma Scd.  Tbili vagonis p. eleqtruli sagani. plAcenta [laT. rki­ nigzis sadgurSi liandagis gaswvriv mowyobili baqani. 4. plate-forme brtyeli forma] – 1.) da misi mimdevrebis idealisturi filosofia. Pleias (Pleiados) Svidi _ Zveli berZeni po­ cabo ferdobebi aqvs. 2. (samx. mom­ yoli. teritoria. wel­ TaRr. platonizmTan dakavSirebuli. daTvalierebis da parade­ bisaTvis. Zv. 2.pla -4002. plAckart­i [germ. placenta kveri. (wign. 2.  maRali p. platOnizm­i _ 1. plEada [berZ. mcire xniT matareblis ga­ saCerebeli adgili or sad­ gurs Soris (sinon. mo­ xatuli an reliefiT Sem­ kuli Weri. romelic viTardeba orsuli qalis (an make cxovelis) organizmSi da uzrunvelyofs Canasaxis kvebasa da sunTqvas. platonuri siyvaruli.) partiis. 2.) or­ gano. mxolod sulier miswra­ febebze damyarebuli ara­ xorcieli (siyvaruli). gemis kaiutaSi an salonSi. plAtforma [fr. vagoni. borjomis p.  partiis saarCevno p. Platzkarte] – bileTis danarTi samgzavro vagonSi sawoli adgilis dasakaveblad. ¥ plackartiani. SafarTxeli] – (med. dabali bortebis mqone satvirTo vagoni (sinon. 3.) plAcdarm­i [fr.  mTawmindis p. plAfon­i [fr.

romesac awyo­ ben mniSvnelovan saxel­ mwifoebriv sakiTxis gadasawyvetad (sinon. plomb. romelic faravs filtvebisa da gulmkerdis Rrus kedlebs.  s. pleura gverdi] – (anat. beWdiT CaWyletili tyviis patara naWeri. romelsac adeben daketil kars. referendumi). plebiscitum xalxis gadawyveti­ leba] – saerTo­saxalxo kenWisyra. mSromelTa wre­ ebidan gamosuli adamiani.) plevritis anTeba. zustad gadmoscems bunebriv gare­ moebas. plOmb­i [germ. Zvel romSi: dabali wreebis war­ momadgeneli.. player < play moZraobaSi moyvana] – kom­ paqturi magnitofoni Cana­ werebis aRdgenisaTvis. sakiTxi. plEner­i [fr. plebQscit­i [laT. plenarius sruli] – raSic raime or­ ganizacia. plEbei [laT. plebeius] – 1. haeris garemos. sadac yvela wevri esw­ reba. plEd­i [ingl. plo plEvra [berZ. pleadasi Scd.  umaRlesi sasamarTlos p.tyvia] – 1. . plumbum.-401et­tragikosis jgufis saxe­ li] – (wign. bu­ nebis realur ferebs. fr. Se­ fuTul saqonels da sxv. iyeneben loginis gadasafa­ reblad. 2. plein air sufTa haeri] – ferwera gareT. plEnum­i [laT. plenArul­i [laT. Θ  konferenciis p. ¥ saplebiscito.) apki. Ria cis qveS. Cveulebriv kubokruli da foCebiani. xeluxleblobis niSania. plenum sruli] – arCeviTi xelmZRvaneli organos plenaruli sxdo­ ma.] – didi da sqeli Sali. plEbs­i [laT. sxdoma.  qarTvel moWadrake qalTa p. dabali wodebis warmo­ madgeneli.-is mowyoba. ¥ pleadisa.  p. Plombe < laT. haerze. plebs] – (kreb. arCeviTi organos yvela wevri monawileobs.) erTi epoqis ga­ moCenili moRvaweTa jgufi. romelsac pirveli xanebSi araviTari politikuri uflebebi ar hqonda.) plebeebi. plaid. plEvrit­i (medic. plEer­i [ingl. piradad Tavi­ sufali adamiani.  pleiada.

plus metad] – Sekrebis (momatebis) dade­ biTi niSani (+) maTematikaSi. mixedviT] – naRebisgan damzadebuli nayini. (astr. nivTiereba. miwisqveSeTis RmerTi. podAgra [berZ. qarTuli 2. 15 (an +15) gradusi. da . 2. pneumatikos sasunTqi. romliTac av­ seben dazianebuli kbilis Rrus. poEzia [berZ.) saxsrebisa da qso­ vilebis daavadeba. 2. tumbo.  me­2 mniSv. (filos.  pliuralizmi Scd.  g. romel­ sac urevia raime xili. CaquCi.) saxelmwifos mmarTvelobis mravalpar­ tiuli sistema. pneumonia pneumon filtvi] – (medic. plurAlizm­i [< laT. Sokoladi da sxv. pluralis mravlobiTi] _ 1. pluton] – 1. temperaturaze mierTebisas niSnavs: nuls zemoT (sapi­ risp. wve­ ni. ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Zma. plombirêes saf­ rangeTis qalaq plombires sax. podagra] – (me­ dic. Plutokratia < plutos simdidre. romlis drosac saxelmwifo xelisufleba aqvs gabatonebuli klasis mdidar fenas. siZli­ ere] – politikuri weswyo­ bileba. sahaero] – SekumSuli haeriT moqmedi.) mzis sistemis me­ cxre mzidan yvelaze uf­ ro daSorebuli didi pla­ neta.plo -402kratos xelisufleba. rom mas safuZvlad udevs mTavari erTmaneTTan daukavSirebeli sulieri arsi. plUton­i [berZ. rac gamowveulia organoebSi nivTierebaTa cvlis darR­ vevis Sedegad. plutokrAtia [berZ. (-) minusi).  p. miwis wiaRis mflobeli.­iT zogjer xma­ roben bJens an brJens. (polit.  p. rac Scd. poiesis] – sity­ vieri mxatvruli Semoqme­ deba leqsebis saxiT.. saiqios mbrZanebeli.) filtvebis anTeba.  pliusi Scd. tabiZis p. p.) idealisturi moZRvreba. pnevmatQkur­i [berZ.  pnevmatiuri Scd. plOmbir­i [fr. pnevmOnia [berZ. romelic uaryofs samya­ ros erTianobas da amtki­ cebs. plUs­i < [laT. leq­ sebi. ¥ pnevmaturi dasaSvebia.

cdaze. poiema] – Txro­ pozitiuri filosofia _ biTi mxatvruli nawarmoebi igivea. pOdium­i [laT. sxeulis esa Tu is mdgo­ 2. n. romelic zrunavs Ta­ ioni. pozQor­i [fr. faqtebze damyare­ leqsad. mecnierebani. . Semoqmedeba.) Tvalsazrisi. 2. pozQcia [laT. pointer] – im momentisas. romelzedac gansxvavebiT) gadaRebuli aSenebdnen antikur (upira­ sagnis naTeli da muqi ad­ tesad romaul) taZrebs. rac pozitivs warmoad­ qarTlisa~. (wign. imperatorisaTvis.. senato­ negatiuri). pOema [berZ. visame an risame mdgomareoba. (meZebari) ZaRlis jiSi. `basianis brZola~. `bedi 3.-403- poz xalxuri p. ¥ poeturi. asaTianis p. pozQtiv­i [laT. podium] – 1. visi qcevis garegan efeqt­ 3. maRali baqani. maRali wris  p. mosuli. sazeimo p.  p. buli adgili savarZlebiT (wign.) brZolis dros ja­ mareoba. rebsa da sxv. 4. gamoxatuleba. pirTaTvis. positius] – 1. (samx. niWi. ganlageba. sakiTxis p. positivus da­ moqandakeTa da mxatvrebis debiTi] – fotografiasa da saxelosnoSi: amaRlebuli kinematografiaSi: suraTi. p.  p. `baxtrioni~. fSavelas p.  sasurveli p.  p. baraTaSvilis p. poseur] – ada­ samxedro moqmedebaTa ra­ miani.pOza [fr. positio] – 1. adgili naturisaTvis. SaSSi: figurebis ze. buli. gadat. gens. gadawyveta. WadrakSi. l.. gilebi sinamdvileSi arse­ 3. romelzec (negativisagan 2. mowinave p. pOet­i [berZ. kedeli antikuri cirkis bulis Sesabamisad aris ga­ asparezis garSemo. romis cirkSi: amaRle­ pozitQur­i [laT. rebis ganlagebis adgili. poietes] – mwerali. romelic leqsebs Txzavs. msjeloba. pose] – adamianis ebze brZola.) dadebiTi (sapirisp. rac pozitivizmi. Zv. ganlageba TamaSis ama Tu poQnter­i [ingl.  v. moklebalniani sanadiro 4.

eqspedicia. polyglôttos] – bevri enis mcodne. poligAmia [berZ. Tavisi p. azri raime sakiTxSi. sasroleTi). erTi mamlis Sejvareba er­ Ti sezonis ganmavlobaSi ramdenime dedalTan. eWira. romlis drosac qals SeiZleba er­ Tdroulad ramdenime qmari hyavdes. polQgon­i [berZ. rodesac TiToeuls SeuZlia erTd­ roulad ramdenime meuRle hyavdes.) sruliad sxvagvari. poligQnia [< berZ. Rame. literaturuli Tu po­ litikuri sakiTxebis gan­ xilvisas (qarT.. polQglot­i [berZ.. polemique < berZ. sabrZo­ lo tenikis gamosacdelad. sa­ winaaRmdego.  p. polemikos mtruli] – kamaTi raime mecnieruli. sinon. p.  saraketo p.  p. 2. yinulebi. romlis saqmea wignebis. p. rodesac mamakacs SeiZleba erTd­ roulad ramdenime coli hyavdes. poli. polygynēs mravalcoliani] – qor­ winebis forma. qorwinebis forma. ¥ poziciuri. (s. Jurnal­ga­ zeTebis da misT. (qarT. beWdva. (wign.-Si miiRo monawileoba. poly bevri] – rTuli sityvebis TavsarTi. mrewveloba. daicva. paeqroba). (qarT. sapirispiro. polaris] – 1.  literaturuli p. 2. azrebi.  p. samxedro wvrTnisaTvis (qarT. polEmika [fr. p. romelic uCvenebs simrav­ les raimes rTuli Semad­ genlobisas.. poligrAfia [berZ. polAruli [laT. mravalcolianoba). poliAndria [berZ. polusTan ar­ sebuli.pol -404valqmrianoba). ¥ poligrafiuli da sapoligrafio. poly bevri da gamos qorwineba] – 1. upiratesoba (WadrakSi). (s.  kamaTSi swori p. polygonos mravalkuTxiani] – specia­ lurad mowyobili adgili sxvadasxva iaraRis. gadat.) da­ kavSirebuli.) kombinati. sinon. mra- .  p. p. [berZ. poly bevri da enēr (andros) qmari] – qorwinebis forma. polusTan (mniSv.) baza. 1. sinon. sinon. polygrafia mravalnaweri] – teqnikis dargi.

dasxva dargTan dakavSire­ polikrAtia [berZ. nivTiereba erTgvari. simsivne. polypus] – 1.) zurgis tvinis ruxi nivTierebis anTeba. poliklQnika [berZ. swavlexelisuflebianoba. ligia. is specialisti. iwvevs damblas. RmerTs aRiarebs. police] – si­ cocxlis. p. lorwovani garsebis (cxvi­ ris Rrus) keTilTvisebiani rac Scd. universiteti..mtkice da elastiuri. polis qalaqi da klinike mkurna­ polQsmen­i [ingl. politika saxel­ denime pirze. poly bevri da techne xeloba. politeqnQkuri [berZ. xelisufleba] – mraval­  p. samzadeblad. bavSvTa mwvave infeqciuri polieTQlen­i _ sinTezuri daavadeba.) uwodeben (`celofnis parkio~ ­ amboben). 2. xelis­ ba. policeman police policia da man ada­ loba] – samkurnalo­pro­ miani] – zogierT qveyanaSi: filaqtikuri dawesebuleba. xe­  raionuli p. poliTEizm­i [berZ. kratos buli. qonebis da sxv. iyeneben samrewvelo da sa­ romelic erTi boloTi mi­ yofacxovrebo nawarmis da­ magrebulia moZrav saganze. farTod pOli p­i [berZ. mraval­ 2 RmerTianoba (sapirisp. saxelmwifos nacrisferi da myelos tvini] marTvis xelovneba] – 1. policieli. xolo meore boloze aqvs  am nivTierebas xSirad cepiri. romeilic mraval dazRvevis mowmoba. mwifo da sazogadoebrivi poliomiElit­i [berZ. bavSvTa p. poly bev­ 1 ri da theos RmerTi] – re­ pOlQs­i [fr. mo. lovneba] – teqnikis sxva­ stomatologiuri p.-405- pol poligrAfist­i poligrafi­ – (medic. sa­ . nawlavRruiani cxoveli..pOlis­i [berZ. p. muzeumi. lofans (ix. uflebis ganawileba ram­ polQtika [berZ. rebas uwevs momsvlel da Sin mwoliare avadmyofebs. wesrigis dam­ romelic samedicino daxma­ cveli. polis] – Zvel saberZneTSi: qalaqi saxel­ noTeizmi). polios saqmianoba. mwifo.

p. pOlka [Cex.pol -406bis probelemebs. Polizei berZ. xelmwifo xelisuflebis. ¥ polifoniuri. ¥ sapolitiko.  p. romelic Seiswavlis sazogadoebis politikur organizacias da politikur cxovrebas. moRvawe. -is meTauri.  s.  p. romelsac hyavs SeiaraRebuli razmebi saxelmwifoSi wesrigis da­ samyareblad.  s. polQcia [germ.. romelic princi pul politikur sa­ kiTxebs cvlis wvrilmane­ biT.] – adamiani. ¥ policiuri. simRerebi. polifOnia [berZ. legioni). ¥ sapolicio. politika da logos moZRvreba] – mecnierebis gansakuT­ rebuli dargi.. qandakebaSi). pOlk­i [rus. intrigani. politolOgia [berZ. warmoSobili xalxuri cekvisagan. ubani.  sagareo p. polyphônia – mravalxmianoba. (sinon. politOlog­i – polito­ logiis specialisti. p. polychrômos mravalfera] – mravali feris gamoyeneba (xuroT­ moZRvrebaSi. saSinao p. poliquan < berZ. 2.) moqmedeba risame misaRwevad. ¥ politikuri. (saub. sxva adamianeb­ Tan urTierToba.  p. polka] – Cqartempiani sabalo cekva. полк] – samxedro nawili. gazeTi. polyhymnia < berZ. politQkan­i [fr. Sexedelebebi. musika am cekvisaTvis. zedamxedveloba.romelic Cveulebriv Sedis diviziis an brigadis SemadgenlobaSi. poliqrOmia [berZ. politQkos­i politikuri moRvawe. saaviacio p.  msrolelTa p. saSinao politikisa da sa­ erTaSoriso urTierTobe­ . polymnia] – berZnul mitologiaSi: lirikuli poeziis mfarveli muza. p. partiis an sazogadoebrivi jgufis moRvaweoba Sidasa­ xelmwifoebrivi marTvisa da saerTaSoriso urTier­ Tobis dargSi.. politeia qalaqis administracia] – gansakuTrebuli administ­ raciuli organo. xSirad angarebis miz­ niT. brZola. damokide­ buleba. polihQmnia [laT.

pompa sazeimo msvleloba] – gaTvlili wodebulebebs (rangis) mqo­ sazeimo garegan efeqtze.. mag­ `masiuri~. tilidan axlos mdebare  pantoni Scd. ponton] – brtyel­ polos RerZi] – 1. efeq­ saxlis angelozi. pOp­art­i [ingl. pony] – patara sagnebisa. cxenburTi). romelsac iye­ brunvis warmosaxviTi Rer­ neben droebiTi xidis say­ Zis erT­erTi ori ukidure­ rdenad wyalze. burTiTa 2 da yvanjiT (qarT. fufuneba. poltergEist­i [germ. nitis an eleqtromagnitis  popΘkultura. pop-ansambli.. pop Semokl. [ingl. `popularuli~. ne oficeri. saxlis tisaTvis gamiznuli. < po CrdiloeTis p. sax­ romSi.. sinon. – oficris wodeba vice­  poliusi Scd. pontifex] lebis oinebiT. pop art Se­ 3. polkovnikze meti da ge­ 1 neral­maiorze naklebi. < ti­ rebis dros brwyinvaleba. pular popularuli] – Tavsar­ (ix. agreTve polaruli). polo berZ. bet. kolegiis wevri. adgili. sawinaaRmdego ram. samxreTis p. pompEzur­i [fr. am pOmpa [laT. suli] – ucabedi xmauri. eleqtruli wredis. ga­ daadgileba. TamaSi cxenebiT. uaryofiT p. Ti sityvisa mniSvnelobiT 2. pompeuse] – zarzeimis xasiaTisa. romelime RonisZiebis Cata­ pOlo [ingl.) ukiduresad gan­ . pOnton­i [fr. gaqroba pOni [ingl. am wer­ gamarTuli droebiTi xidi. dacema.-407- pop polkOvnik­i [rus. полковник] sxvavebuli ram. lebSi xdeba da xsnian su­ pontQveqs­i [laT. pompe] – wylis tumbo. (gadat. dedamiwis Ziriani navi. pOmpa [fr. pop­musika. ori bolodan erT­erTi. polus < berZ. qurumTa umaRlesi lis sulebiT. pOlus­i [laT. sapirispi­ ro.] – gunduri sportuli didebuleba.  dadebiTi p.  avtomobilis p. fuZis an – uzenaesi qurumi Zvel saxlis angelozebiT. pop. aseT navze si wertilTagani. Poltergeist fuZis angelozi. romlebic sax­ cxenis jiSi.

pOrt­i [fr.pop -408- mokl. porto Tan damaqvs] – patara. xalxuri] – risame farTo masebSi gavrceleba. arqiteqturulad ga­ formebuli. 2. popularizAtor­i piri. bevri­ saTvis advilad gasagebi. pornos gar­ yvnili da graphô vwer] – sqe­ sobrivi aRviraxsnilobis da garyvnilebis gamoxatva (literaturaSi. xelmisawvdomi.  p. bWe. pOrtal­i [fr. < popular art popu­ laruli xelovneba] – popΘxelovneba. uwma­ wuri suraTebi.  populiarizacia Scd.  popularizatori Scd. xalxuri] – 1. gamosaxulebas. msaxiobi. bevrisaTvis xelmisawvdomad qceva. iyenebs Tavisufali. pornogrAfia [berZ. port] – navsadguri. portatQul­i [fr. mar­ tivad gadmocemuli. portatif] – patara zomis. p. rome­ lic Sedgenilia sxvadasxva popularuli operis. portatis < laT. yvelaze metad ufro gavr­ celebuli iyo me­15 s­Si. qalaqi – baTumi. WiSkari < laT. pOpuri [fr. romelic ma­ sobrivi kulturis meTo­ debis. kinematografiaSi). realur sagnebs. stilisa da Temebis imitacias axdens. rac aeroporti. literatura da sxva. Jurnalisti. motivebisagan.) liTonis mzidi kon­ struqcia (berZ. mowonebiT sar­ geblobs. popularis saxalxo. xeliT gadasatani organi. popularis saxalxo. mxatvruli mimdinareoba. romelic risame populari­ zacias eweva. warmoadgens zogi manqanis nawils. pot-pourri] – mu­ sikaluri nawarmoebi. rac sayovelTao pa­ tiviscemiT. saqonlis SefuTvas da a. 2. vinc.  p. foTi. Porta] – 1. popularizAcia [< laT. ¥ saporto. mxatvroba­ Si. (teq. rek­ lamas.  s. aso ð­s formis).  populiaruli Scd. populArul­i [laT.  xalxuri simRerebis p. sahaero porti _ igivea. nebismieri kombinaciis Se­ saqmnelad. ope­ retis. didi Senobis mTavari Sesasvle­ li. sayovelTaod mo­ wonebuli. portAtiv­i [fr. leqcia. Portal kari.S. xalxuri simRerisa da misT. Tan satareb­ .

ferwera. porphyra] – wiTeli feris grZeli xa­ verdis mosasxami. wignebis da misT. portrait] – 1..  porTfeli Scd. Ca­ saweri davTari da sxv. pOrter­i [ingl. romelic Tvalyurs adevnebs wes­ rigs Sesasvlelsa da ves­ tibiulSi. portvAin­i [germ. portveini Scd. garkveuli adamianis an adamianTa jgufis ferwe­ ruli. advilad gada­ satani. p. miTologiaSi: zRvis RmerTi (romaul miTolo­ giaSi Seesabameba neptuni).) pirovnebis daxasi­ aTeba. p. portativuli Scd. Portwein] – magari Rvino erTgvari. pOrtfel­i [fr. pOrfir­i [< berZ.. porTveini. 3. qaRladebis. Canaxati. magnitofoni. pOrtie [fr. porcElan­i [germ. sadarajo punqti..  p. Zo­ weuli. portiere] – ka­ ris an fanjris farda sqe­ li. poste] – 1. ¥ portretuli. saidanac . magari da momwaro. grafikuli. pOst. portier] – sastum­ ros mosamsaxure. sabeWdi manqana. msgavseba. romelsac mefeebi icvamdnen sazeimo SemTxvevebSi (samefo Za­ lauflebis simbolo).  portatuli. [laT. p. portefeuille] – didi oTxkuTxa CanTa (sa­ ketiani da saxeluriani). p. abaria fosta. porter] – Savi ludi erTgvari. post Semdeg] – aRniSnavs: `raimes Semdgo­ mi~. saguSago.-409lad marjve. radiomimRebi. porte-monnate] – safule qaRaldisaTvis ganyofilebebiT. Poseidôn] – berZn. krest­ sabmeli.  p. pOrtret­i [fr.  ferweruli p. skulpturuli p.  porTvaini.  postimpresionizmi. (gadat. pOrtmone [fr. pOst­i [fr. skulptu­ ruli an fotografiuli gamosaxuleba. mZime qsovilis. aRwera.. Porzellan] – faifuri.  tyavis p. postinfeqciuri. satareblad. personaJis garegnobis aR­ wera literaturul nawar­ moebSi. portQer­i [fr. p. fotoaparati. poseQdon­i [berZ. pos 2.

 p. romelic WeS­ maritebad aRiarebs imas.S. potencQal­i [< laT.  ministris p.  sakontrolo p. ganxorcielda. ifar­ gleba ambebis gadmocemiT da ar xsnis istoriuli ganviTarebis obieqtur ka­ nonebs.) mtkiceba.  SemoqmedebiTi p. risame sim­ Zlavris xarisxi. post factum gakeTebulis Semdeg] _ imis Semdeg.  qveynis ekonomikuri p. ro­ melic axasiaTebs sivrcis mocemul wertilSi arse­ buli sxeulis energiis ma­ rags. risame ganxorcielbisaTvis saWi­ ro SesaZleblobaTa er­ Toblioba.  p. pragmatos – moqmedeba] – 1. (fiz. samxedro p. rasme. postimpresiOnizm­i [laT.-ze dgas. pragmAtizm­i [< berZ. postskrQptum­i [laT.) minaweri werilis bolos (xelmoweris Sem­ deg). erTgvari mimarTuleba is­ toriis mecnierebaSi. postamentum] _ igivea.. 2. p. postAment­i [laT. warmoiSva impresionizmis krizisis Sedegad. 2.. romelic aRiare­ bulia raime Teoriis amo­ saval debulebad dasabu­ Tebis gareSe. romelsac win uzis laTinuri asoebi P. potEncia [laT. icaven an uTvalTvaleben visme. postfAqtum­i [laT. post scriptum dawerilis Semdeg] – (wign. energia.) gadat. potentia Zala] _ 1.) faruli SesaZ­ lebloba. rac piedes­ tali.rac praqtikulad sasargebloa.pos -410moxda. saTvalTvalo p. ¥ potenciuri. sapasuxismgeblo Tanamde­ boba. 2.) sidide. romelic SeiZleba gamovlindes sa­ Tando pirobebSi. pragma. potentia Za­ la] – (wign.  potencialuri Scd. mimarTuleba. rac ukve raRac . postulatum mosaTxovni. unari. (wign. saWiro] – (wign. postUlat­i [laT. impressionnisme < impression STabeW­ dileba] – franguli ferwe­ ris ZiriTadi mimarTuleba me­19 saukunis bolos da me­20 saukunis dasawyisSi. SesaZleblobani. post Semdeg da fr.

materialur samyaroze lis saxelad. Senobis. rome­ debebis sawinaaRmdegod da lic praqtikas (mniSvn. adamianTa  preambulasi Scd. ebisaTvis. an sxva 3.. nonmdeblo aqtis an saer­ praiskUrant­i da preiskU­ TaSoriso xelSekrulebis rant­i [germ. praedikatum]  Teoria da p.  praktikosi Scd. – sareklamo xasiaTis wve­ pedagogiuri p.-411- pre prAdo [esp. uleba.) lomis.-aa saWiro. preAmbula [fr.. prezervAtiv­i [< laT. prAqtika [berZ. rac Scd. preiskurant] – Sesavali nawili. servare dacva] – damcavi sa­ Sualeba veneriuli daava­ praqtQkant­i – piri. presentation]  studentebis sazafxulo p. 2) orsulobis gafrTxilebi­ gadis. wignis. praqtQkos­i – Tavis specia­ . – 1. sadgenad farTo sazogado­ ¥ praqtikuli. rac msjeloba­ 2.) is. saganze. ganizaciis wesdebis p. prAid­i [ingl. (gram. rogorc sasawavlo pro­ 2. koncerti. filmis. praktikos saq­ ¥ preambulisa. praktikuli Scd. (lit. gamocdileba. logikuri. moqmedeba. sawarmoo p. mecadineoba. gasayidi saqonlis fasebis  gaerTianebuli erebis orcnobari. prae praktika. muzeumi madridSi (espaneT­  p. swavluli. saqmianoba. saTvis.  p. Si). romliTac isini zogjer iyeneben krebis dad­ zegavlenas axdenen obieq­ genilebis Sesavali nawi­ tur. Teoriuli codnis gamoye­ Si aris naTqvami msjelobis neba da saqmeSi ganmtkiceba. da gardaqmnian mas. miani. or­  ucxo enis Sesaswavlad ganizaciis da misT. mosaqme] – 1. war­ kargi p. predQkat­i [laT. prezentAcia [ing. p. pride] – (spec. Prado] – samxatvro lobaSi praqtikuli gamoc­ dilebis mqone. daxelovneba telegadacema raime axali raime saqmeSi. preambule wi­ nasityvaoba] – raime saka­ ojaxi. cesis Semadgeneli nawili. vefxvisa da misT.) Semasmeneli.

praesumptio] – 1. arCeviTi xelmZRvaneli or­ gano. saWadrako federaciis p. prezQdent­i [laT. yrilobis da misT. 2. patara damoukidebeli mu­ sikaluri piesa. premQera [fr.. 2. prezUmfcia [laT. winaistoria). (s.  mecnierebaTa akademiis p.pre -412- prezervAcia [laT.  premialuri Scd. dawe­ sebulebis arCeviTi xelm­ ZRvaneli organo. ¥ saprezidento. 2.  p. baletis.. prEmia [laT. firmis p. konkursSi gamarjvebisaTvis. Sesavals vukeTeb] – 1. mTavari rolebis Sems­ rulebeli msaxiobi. arCeuli garkveuli vadiT. prezidQum­i [laT. rac pre­ mier­ministri. premiér pir­ veli] _ 1. zogi organizaciis.  operis saorkestro p. p. pirveli p. musikaluri nawarmoebis Sesavali.  mecnierebaTa akademiis p. firmis da sxv. praesidium TavSi jdoma.. 3.) fondi.) risame dasawyisi. zogi didi samecniero da­ wesebulebis. igivea. premiére] – pirve­ li warmodgena Teatralu­ ri piesis.) anazRaureba. ¥ premiuli da sapremio.) varaudze damya­ rebuli mosazreba. sinon. warma­ tebisaTvis. operis. (samarT. praemium jil­ do] – fuladi an nivTie­ ri jildo raime dargSi damsaxurebisaTvis.  s. arCevnebi. aSS-is p.. (gadat.  saqarTvelos p. (wign.  presidiumi Scd. praeservatio] preistOria – sazogadoebis – (wign.  saerTaSoriso p. (s. ganviTarebis uZvelesi xana. krebis. sazogadoebis. romlis Sesaxeb werilo­ biTi Zeglebi ar moi poveba (qarT.) raime faqtis aRi­ areba sarwmunod.  konferenciis p. dacva ri­ same. praesidens (praesidentis) TavSi mjdomi.) Senaxva. respubli­ kuri saxelmwifos meTauri. 2. win jdoma] – 1. praeludo winaswar vukrav. meTauri. prelUdia [< laT. upiratesad fortepianobisaTvis. premQer­i [< fr. win mjdomi] – 1. sanam ar dadasturdeba misi mcda­ roba. 2. Sesavali. . kinofilmisa da sxva.

-413- pre  saqarTvelos p..) profesiebi. pre- . doebrivi moRvawis (an moR­  samedicino p. rame. (s.-is muSaki. (s.) kuTrebuli ufleba.damzadebuli la­ presskonference] – saxelmwi­ boratoriuli an safabriko fo. presbyteros jdomare. zomieri klimaturi sar­ prEstiJ­i [fr. msoflio p..) pre­ farTo sazogadoebisaTvis riebi] ­ CrdileT amerikaSi: saintereso sakiTxebze. 3. na. qimiuri analizisaTvis damsxmelis winaaRmdegobiT momzadebuli nivTiereba. pressing] – momzadebuli] – 1. gavle­ tramalebi stepis msgavsi. presis warmomadgenlebTan prEria [fr. upira­ festivali. Tanamdebobis piris gansa­  p. ndoba. p. praetendens prEsa [fr.. qimiuri an farmacevtuli preskonferEncia [ingl. presse] – periodul (praetendentis)] – piri. politikuri. tesoba. tri] – mTavrobis meTauri.-is gamoxmiér pirveli ministre minis­ maureba.. yvela Tav­ 2. saubari vitaminiani p. uxucesi] – mRvdeli. p. produqti. (wign. rome­ gamocemaTa (Jurnal­gaze­ lic pretenzias acxadebs Tebis) erToblioba. prairie da (mr. prerogAtiva [laT. daurRvevlad. p. rameze.) avtoriteti. meurneo kulturebi. prestige] – tyelis vrceli velebi. raime uflebis ma­ prEmier­mQnistri [fr. prepArat­i [laT. mcenaris sportul TamaSSi: davis an cxovelis organizmis erT­erTi yvelaze ufro nawili. sazoga­ wesiT. praeparatus prEsing­i [ingl. iodovani p. lisuflebis organos an ¥ prestiJuli an saprestiJo. ministrTa kabinetis Tavm­ presvQter­i [berZ. vaweTa) Sexvedra. pretEndent­i [laT. momzadebuli ga­ aqtiuri forma – mowina­ mokvlevisaTvis.-iT gativa] – saxelmwifo xe­ sargebloba. rom­ sadac mohyavT sasoflo­sa­ liTac sargeblobs vinme. prero xelmZRvanelis p. p. pativiscema. saswavlo aRmdegis moqmedebis wesis miznebisaTvis da sxv.. mTel moedanze.

) sityvis martivi fuZis (Zi­ ris) win moTavsebuli afiq­ si. praecedens (praecedentis) winamava­ li] – 1.-Ta turniri (WadrakSi). ¥ uprecedento.  precendenti. romelic miRebulia nimuSad sxva msgavsi sakiTxebis gadawy­ vetis dros. misi mmarTvelobis organo. praetensio] – 1. ¥ saprivitazacio. prEfiqs­i [laT. toni.  pretenciozuli Scd.  didi p. risame mopovebisaken swrafva. ukmayofilebis gamoxatva. sacxov­ rebeli saxlebis. pretEnzia [laT. rome­ lic warmoadgens nimuSs an gamarTlebas Semdegdro­ indeli msgavsi SemTxveve­ bisaTvis. TavsarTi. sa­ da. privatizAcia [< laT. SemTxveva. raime Tavisi uf­ lebis gamocxadeba. zog qveyanaSi: policiis ufrosi. 2.) sasamarTlos an saxelmwifo xelisuflebis sxva organos adrindeli gadawyvetileba. 1­isaT­ vis). adamiani. Ziebeli.  p. prefeqtis kancelaria. zog qveyanaSi: admi­ nistraciul­teritoriuli . u. SeRavaTi (mag. SemTxveva. praeferentia] – or an met qveyenas Soris dadebuli xelSekrulebiT erTmaneTisaTvis minWebuli upiratesoba.  p. 2. praefixsus wini­ dan mimagrebuli] – (gramat. sarCeli. wayeneba. (samarT.  u. risame moTxovna. uprecendento Scd. tran­ sportis saSualebaTa da sxvaTa gadacema kerZo pi­ rebisaTvis. prEfeqt­i [laT. safrangeTSi: Ta­ namdebobis piri. ar yofila.pre -414erTeuli.  p.  u. praefectura] – 1. romelic departamentis saTaveSi dgas. ¥ upretenzio – ubralo. 2. 2. privatis kerZo] – saxelmwifo sawarmoTa.  raime p. miwebis. nawarmoebi. preferEncia [laT. saCivari. praefectus uf­ rosi] – 1. prefEqtura [laT. vaWrobis ganviTarebis miz­ niT). precEdent­i [laT.-ebi aqvs. ¥ pretenziuli (mniSvn.

sakiTxis gaubraloeba. privilegia). ubralo. primQtiv­i [fr. p. uf­ ro metad ganviTarebul movlenasTan SedarebiT.  primitivuli Scd. prQzi [fr. pri  prizmi. (maTem. fondi. rom­ lis ori erTmaneTis para­ leluri da toli waxnagi (fuZe) warmoadgens mraval­ kuTxedebs. pirvelo­ ba. 2. prizmatuli Scd. Cveuleb­ riv samwaxnaga. ¥ privilegiuri. Ca­ morCenili.  s.  p. s. privilegirEbuli _ igivea. primitif yvela­ ze adreuli] – yovelgvari pirveli dawyebiTi. marti­ vi.-iT sargeblobs. rTuli movlenis.) aseTi formis gam­ Wvirvale sxeuli. prQzma [berZ. 2. mdgomareoba. iyeneben optikur xelsaw­ yoebSi. komisia.  festivalis mTavari p. primitivus Tavdapirveli. ganu­ viTarebeli movlena imave xnis gvian moxdenili. pirvelyofi­ li] – 1. simarti­ ve. kristali. primatus] – upi­ ratesi mniSvneloba.-415 s. s. printer] – kompiuteris periferiuli mowyobiloba. privilegium] – gansakuTrebuli ufleba. obieqtebi. (fiz. ganuviTarebeli. ¥ saprizo. romelic ga­ moiyeneba teqstebisa da ga­ . metismetad gamartiveba.  p. primadonna] – operaSi da operetaSi mTavari partiebis Semsru­ lebeli momRerali qali. ¥ prizmuli. adgili. romelSic sxivebi gadatydeba da iS­ leba Semadgenel ferebad. upiratesoba. prQnter­i [ingl.  p. romelic miniWebuli aqvs visame sxvebisagan gansxva­ vebiT. p. primAdona [it. azrovneba. xolo danarCeni waxnagebi (gverdebi) – para­ lelogramebs.) mravalwaxnaga sxeuli. ararTuli. rac privilegiuri (ix. ubraloba risame Sesru­ lebaSi. meurneoba.  p. 2.  p. prQmat­i [laT. mina. primitQvizm­i – 1. privilEgia [laT. prisma] – 1. teqnika. prix] – jildo ra­ ime SejibrebaSi gamarjve­ bisaTvis. upira­ tesi mdgomareoba. primitQuli [laT.

prQnci p­i [laT. ZiriTadi Tavisebureba ri­ same mowyobilobaSi.prin­ ci pze damyarebuli. princi pidan (mniSvn. prOblema [berZ. pirveloba mecnierul aR­ moCenaSi.. adamiani. p. priorQtet­i [germ. ufliswuli).. 2) dam­ cveli. ¥ prioritetuli. 2. I s. 2. politika. ganuxrelad Semsru­ lebeli. kritika. mecnierebis ZiriTadi de­ buleba. Prinz fr. germ. visac ara­ viTari princi pi ara aqvs. princi pis (mniSvn. rome­ lime Teoriis. upiratesi mniSvneloba. 2. prQnc­i [germ. pro. rTuli Teoriuli an mosaxulebebis qaRaldze dasabeWdad. prior pirveli] _ 1.pri -416 p. meore naxevarSi Seq­ mnili saxelmwifo wyo­ bileba. mimarTulebani mecnierebaSi. ¥ princesasi. p.  avtomobilis moZraobis p.) gamomdinare.magram xelisufleba faq­ tobrivad ekuTvnoda erT pirovnebas _ imperators. rac araviTar princi ps ar axlavs. problema] – 1.  dargis p.  prinsessa Scd.. upiratesoba. Prioritat laT. gadawyvetileba. p. rwmena. moZRvrebis. sinon. princesse. gamogonebaSi. adamiani. prQncesa [fr. prince < laT. pro] – mniSvnelobiT­ iyo momxre. imoqmedo vinmes interesebidan gamomdinare. . principium sa­ wyisi.  u. kamaTi. 2. dasawyisi] – 1. princQpul­i 1. ga­ mokvlevaSi da misT. u. Tvalsazrisi. sakiTxi. romlis drosac SenarCunebuli iyo zogi respublikuri dawesebule­ ba.  mtkice p. welTaRr. Prinzessin < laT. uprQnci po – 1.  princi pialuri Scd... ganviTarebis p. princQpat­i [laT. 3. melnis p. moqmedebis. p. msjeloba. princeps pirveli] – dasavleT evropaSi: samefo saxlis wevris tituli (qarT.  p.  u.] – mefis qaliSvilis an princis meuRlis tituli.qcevis ZiriTadi wesi. [laT.  lazeruli p. principatus] – Zvel romSi Zv. 2.-ebiT xelmZRvane­ lobs Tavis saqmianobaSi.

momavali muSaobis. marTva. 1. 2.-ebi. Teatraluri. gamokvlevas.  koncertis p.  eleqtronuli gamomTvleli manqanis p. ro­ melic saWiroebs axsnas. danadgarma. prOgnoz­i [berZ. prOgrama [berZ.. 2. (saub. ¥ programuli (mniSvn. romelic unda Seasrulos manqanam. s. aRzrdis p. dokumenti.  ixmareba agreTve problematuri.. Teatraluri p. s. sacirko war­ modgenis. radio _ da tele­ gadacemaTa Sinaarsi.  sicocxlis warmoSobis p. Seswavlas. sakiTxi. romelzec CamoTvlilia Sesasrulebeli nomrebi. politikuri partiis. me-12 klasisaTvis.. gancxadeba. ¥ uproblemo – martivi sa­ kiTxi. programma pro gancxadeba] – 1.  s.  p. Sed­ gena.  qarTuli literaturis p. furce­ li.  p. sakiTxi.  konstituciur . 2. dedamiwaze. ¥ problemuri. gansaxor­ cielebel rameze. Propst] – lu­ Teranuli eklesiis ufrosi pastori. ¥ saproblemo. laboratoria.  u. momavali ganviTarebisa da Sedegebisa arsebuli mec­ nieruli monacemebis sa­ fuZvelze. 3­saTvis). ¥ saprogramo (mniSvn. telegadacemaTa p.) ityvian Zne­ lad gadasawyvet. moqmedebis gegma­davaleba.-417praqtikuli sakiTxi. ga­ dawyvetas. SemsrulebelTa gvarebi da sxv. samyaros warmoSobis p. 4. wi­ naswarganWvreta movlenis. 5.  amindis p. sabWo.  samoqmedo p. prognosis] – winaswari ganWvreta. saswavlo sagnis Sinaarsis mokle gadmocema. . 3. 5­saT­ vis).monarqiuli partiis p. prObst­i [germ. prognozQreba – risame prognozis SemuSaveba.  mecnierebis ganviTarebis p.  s. soflis meurneobis ganviTarebis p. moRvaweobis Sina­ arsi da gegema. or­ ganizaciis an calke piris moRvaweobis Sinaarsisa da miznebis gadmocema.. gadat.

pro -418gadamRebic aris. Zlier­ deba. gadat. moRvawe. navTobis gamoxdis p. prOeqt­i [laT. geometriuli p. na­ yofieri..  ariTmetikuli p. prOduqt­i [laT.  progresiuli Scd. progrAmist­i – daprogrami­ rebis (ix. p. gonebrivi Sromis nayofi.. kino­ kompaniis meTauri. progressus] – winsvla.nivTiereba. Sroma. mr. risame asa­ gebad. xidis p.. produqtebi – sursaT­ sanovage. warmoebis produqtebis erToblioba an nawarmoebis calkeuli produqti. aRmavloba (sapi­ risp.karaqi da sxv. daprogrAmeba – programis (mniSvn. kacobriobis p. prOgres­i [laT. 5­saTvis) Sedgena manqanisaTvis. beWdviTi p. prodiUser­i [ingl. Producer] – kinofirmis patroni.). progresQuli – rac Tan­ daTanobiT izrdeba. programa) speci­ alisti. dizelis sawvavi da sxv. 2.  rZis p..-ebi (yveli.  produseri Scd. Tbilisis centris rekonstruqciis p. anazRaureba. productio] – 1.  samecniero p.  p. nawili. romelic axorcielebs finansur kon­ trols da zogjer filmis . progrEsuli – progresis xelis Semwyobi. kuburi gantolebis d. dasamzadeblad an rekonstruqciisaTvis dasa­ muSavebeli gegma.  maRalxarisxovani p. teqnikuri p.  progresuli sxvaa (ix.  Sromis p. 2. productus] – mwarmoebluri. progresi). 2. produqtQuli [< laT..).  produqciuli Scd. sagani. progrEsia [laT.  p. projectus win gamoweuli] – 1... romelic miRebulia adami­ anis Sromis Sedegad. raime dokumentis.  ucxo enis Seswavlis d.  mecnierebis p. miwaTmoqmedeba. productus Seq­ mnili] – 1.) garkveuli wesiT cvalebad ricxvTa mwkrivi. regresi). mza p.benzini. aqtis. mowinave. prodUqcia [laT.  Teatris p. progressio win­ svla] – (maTem.ebi (navTi.

¥ provinciuli. provokAtor­i [laT. mebebisTvis. 3. piri. aparati. (spec. rac dialeq­ s. xelSekyrobili teritoria. xelmwifoSi. administraciul­terito­ Sedegi. kuTxe. raime organizaciaSi provo­ sinon. gamowveva] – gamcemluri provQncia [laT. 1­saT­ provinciAlizm­i [< laT. tizmi.  provincialuri Scd. provisor] – afTiaqis mu­ li. proeqtQreba – risame pro­ 2. pravakatorulaT.-419- pro dadgenilebis winaswari. (qarT.) romaelebis mier dap­  dadgenilebis p.) dedaqalaqs an ris.  s. 2­isaT­ moqmedebas. instituti. gegma. romelic Separulia brtyel zedapirze. loba.-ze wamoego. vis). Saki.. provocatio mqone farmacevti. vis). rulebis p.) igivea. provQzor­i [germ. 1) Sedgena. riuli erTeuli zog sa­  samxedro p. provincialis provinciuli] –  s. umaRlesi ganaTlebis provokAcia [laT.-is centri. proEqcia [laT.  p. pirTa jgufis. kaciis mosawyobad. ¥ provokatoruli. mizniT iwvevs akrZalul ¥ saproeqcio (mniSv. savaraudo teqsti. provocaSors gaweva] – 1.. visime (calke pi­ – 1. Provisor <  pravakatori. mZime (zogjer damRupveli) 2. CamorCeni­  avtosawarmos p. provincia] saqcieli. (moZv. (maTem.) gamosaxulebis ga­ 2. pravokatoruli Scd. ganzraxva. Tvalsazrisis. olqi. interesebis eqtis (mniSvn. projectio win. . (ist. saqmianoba. davaleba. s. (moZv. rasac mohyveba periferia.  p. 1. gegmili). qalaqi. simZlavre. organi­ msxvil kulturul centrs zaciis) waqezeba iseTi moq­ daSorebuli adgili. faruli rciTi figurebis gamosaxva agenti. 3. p. p. ¥ saproeqto (mniSvn. SezRuduloba. 2. ¥ provokaciuli. wamqezebeli.  patara p.) siv­ tos gamomwvevi] – 1.  eqskursiaze wasvlis p. Teatri. romelic Ralatis dacema ekranze.

¥ saprokuroro. provakaciuli. romelic ganagebda umTav­ resad gadasaxadebis akre­ fas saxelmwiofo xazina­ saTvis..  protezi Scd.  generaluri p. prOTez­i [< berZ. prokUror­i [fr. pravakaciuli Scd. moTxrobebi). ¥ p. daqiravebuli muSa. romelic gakeTbeuli aqvT dakarguli saTanado bunebrivi sxeu­ lis nawilad. mowodeba politikuri xasiaTisa (Cve­ ulebriv aralegaluri). mierTeba] – sxeulis xelovnuri nawili (xeli. prokurAtura – saxelmwifo organo. 2. procla- . mowodeba.pro -420matio mowodeba] – saagita­ cio furceli. ¥ saprozeqturo. prosēlytos] – 1. beletristika). kbilebi . ro­ melsac warmoebis saSua­ lebani ar gaaCnia. procureur laT. Zvel romSi: moqalaqe. romelic zedamxed­ velobs kanonebis Sesru­ lebas. axali aRTqma). beletristi).). Ra­ takTa wodebis warmomadge­  p.  pravokacia. prokOnsul­i [laT. sa­ dac gvamebs kveTen.romelic zedamxedvelobs kanonebis zust Sesrulebas.  s. gauleqsavi literatura (romanebi. risame axali da Tavdade­ buli damcveli. ¥ prozauli. prOza [laT. prozElit­i [berZ. poe­ ziisgan gansxvavebiT (sinon. zedamxedveloba. prothesis mi­ mateba. prokurAtori [laT. ro­ melic prozaul nawarmo­ ebebs wers (sinon. prozaQkos­i – mwerali. proklamAcia [laT.  p. 2. saxelmwifo bralmdebeli sasamarTlo procesze. pro-consul] – Zvel romSi: provinciis mmarTveli. 2. procurator] – Zvel romSi: moxele. proletarus] – 1. visac axlad aqvs mi­ Rebuli romelime sarwmu­ noeba. Tanamdebobis piri. fexi. prozEqtura [laT. prosa] – TxrobiTi. pilate (biblia. prolEtar­i [laT. prōsectus gakveTa] – samkurnalo da­ wesebulebis paTologiur­ anatomiur ganyofileba.. procuro vzrunav] – 1. nawarmoebebi.

pro win da polis qalaqi] – promOcia [laT. ukuproporciuli: ukupro- . Si saTanado axsna­ganmar­ 2. imdenjerve. Tan erTad iyeneben saTbo­ bad da Sigawvis Zravebis prOlog­i [berZ. propEler­i [ingl. codnis gavrceleba maseb­  p. romelic prolongAcia [fr. literaturuli nawarmo­ ebis Sesavali nawili (ix. promotio win dindgeli. proportio] – xis miniWeba. prolongation brunvisas warmoqmnis wevis < laT. lic sxva sididis ramden­ ¥ propagandisti. ¥ propeleriani. promulrisame nawilebs Soris. gav­ propOrciuli1 – 1. – ramdenime frTis mqone  `vefxistyaosnis~ p. garkveuli Tanafardoba promulgAcia [laT. das eweva. propaganda toloba. erT­ rcelebuli] – raime Sexe­ maneTTan swored Sefarde­ dulebis. tumbo. mowyobiloba. rebiT TviTonac icvleba propagAndist­i – piri. jerme gazrdiT an Semci­  p. rome­ tebiT. propeller] agreTve epilogi). moqveyneba. muSaoba. buli nawilebis mqone. 2. Senobis nawilebs Soxelmwifoebrivi aqtis ga­ ris. (maTem.  TviTmfrinavis p.) ori Sefardebis propAganda [laT. narkotiki. propolis < parati. sinon. yuCebeli samkurnalo pre­ prOpolis­i [berZ. sahaero ba] – raime moqmedebis vadis xraxni). rac unda gavrceldes.-421neli. butan­ Ta klasi. gatio] – (samarT. gagrZeleba. moZRvrebis. promEdol­i – tkivilgama­  p. prologos] – sawvavad. agebuleba. ideis. pro proletarQat­i proletar­ prOpan­i – organuli naerTi. romelic risame propagan­  p.) raime sa­  p. miiReba navTobisgan. prolomgare gagrZele­ Zalas (qarT. p. maTematikaSi: iseTi. ventilatori. waweva] – samecniero xaris­ propOrcia [laT. sidideebi. skis webo. 1.

sareklamo xasiaTis sac­ nobaro gamocema. proporcQuli2 warmomadgen­ loba – arCevnebis sistema. romelsac realu­ ri safuZveli ar gaaCnia.  daviT aRmaSeneblis p. prostitUcia [laT. rusTavelis p.. (TbilisSi). prorogAcia [laT.) winamdebare jirkvali. Cveulebriv farTo da swori quCa. prorogatio gangrZoba. gaxangrZliveba] . mimoxilva] – 1. praJektori Scd. prorEqtor­i [laT. frazeologiuri leqsikonis p. prospEqt­i2 [laT.). prostAtit­i – prostatis anTeba.  ganmartebiTi leqsikonis p. praJeqtori. romelSic mocemulia saqonlis aRwe­ ra­SeZenis pirobebi. prostitutio Sercxvena. amasTan yo­ veli sia iRebs adgilebis raodenobas miRebul xma­ Ta proporciulad (sapi­ risp. etimologiuri leqsikonis p.  mogzaurobaTa biuros p. samecniero nawilSi. prostAta [berZ.. mimoxilva] – 1. romlis drosac xmis micema xdeba partiis kandidatebis siis mixedviT.  prospekti Scd. saxel­ mZRvanelos da sxv. 2. raime gamocemis dawvrilebiTi gegma.  prorektori Scd.  universitetis p.pro -422– saxelmwifos meTauris (monarqis an respublikis prezidentis) ufleba – ga­ dados parlamentis sesia (sxdoma). maJoritaruli warmomadgenloba).  prospekti Scd. projectous < laT.  proporcionaluri Scd. wabilwva] – porciuli sidideebi.. prospectus xedi. prospectus xedi. projectus] – mZlavri (sarkeebiani) gasanaTebeli xelsawyo.  proJektori. projectus win gasrolili] _ ga­ nuxorcielebeli proeqti. mokle Sinaarsi. ro­ melTagan erTis gadideba iwvevs meoris imdenjerve Semcirebas da piriqiT. ganzaxva. qalaqis didi. prostatēs win mdgomi] – (anat. prOspeqt­i1 [laT. (sa­ mecniero naSromis. pro ma­ gier da rector mmarTveli. proJEqtor­i [fr. xelmZRvaneli] – reqtoris moadgile. prOJeqt­i [project < laT.

prOtest­i [germ. [berZ. protoena. nota. proto.-423qalebis mier sakuTari sxe­ uliT vaWroba. sefiskveri. prOteJe [fr.  p. protectorate < laT.. s.  p. prOsfora – hostia _ patara kveri. protestAntizm­i – qristia­ nuli sarwmunoebis erT­er­ Ti ZiriTadi mimarTuleba (marTlmadideblursa da kaTolicizmTan erTad). pirveli furceli (romel­ sac awebebdnen gragnils da. protos pir­ veli] – mniSvnelobiT – pirveldawyebiTi. warmoiSva me­16 s. protector mfarveli] – saxelmwifoTa damokidebulebis erT­er­ Ti Tanamedrove forma. protOkol­i [berZ. ga­ remosadmi interesis dakar­ gva. protestor vemowmebi] – 1. prostratio] – daZabuneba.  s. protege] vinc visame proteqciiT sar­ geblobs. protokoll. protorenesansi. protectio] – gavleniani piris mier vinmesTvis ukanonod aR­ moCenili daxmareba. prostrAcia [laT. protEqcia [laT..  prototi pi. romelzedac aRniSnuli iyo TariRi da gadamweris saxeli)]: di plomatiuri protokoli _ im wesebis erToblioba.-is gancxadeba. raime movlenisadmi ukma­ yofilebis energiuli ga­ moxatva. Protest < laT. . demonstracia. protEstant­i – protestan­ tizmis mimdevari. pirveli. rogorc protesti kaTolicizmis winaaRmdeg. uxalisoba. dad­ genilebis winaaRmdeg. ro­ melic Zlier saxelmwifos saSualebas aZlevs daimor­ Cilos susti. 2. protokultura. ufrosi saeklesio wode­ bebSi.­Si re­ pro formaciis dros. meZaveoba.  prokuroris p. rac gamowveulia (Se­ degia) sruli fizikuri da nerviul­fsiqikuri Zalebis dakargviT avadmyofobis Semdeg. gauwia. oficialuri gancxadeba raime gadawyvetilebis.  p. ¥ protestantuli. mfar­ veloba. ¥ saprotesto. eklesia. proteqtOrat­i [ingl.

protOti p­i [berZ. prOtoni [berZ. profanus] – ra­ ime dargSi ucodinari. SebRalva.. prôtos pirveli] – (fiz.. pirveli saxe. specialoba.) _ cxoveluri da mcenareuli ujredebis nivTiereba. romelic Se­ iswavlis msxvili nawlavis (da masTan erTad swori nawlavis) daavadebebs. namdvili pirovneba. dedani. romelic gamoiyena nimuSad sxva avtorma.  s. inJinris p. misi damaxinjeba.  eqimis p. p-is arCeva. moZRvrebis. prôtos pir­ veli da typos niSani. p. profanatio] – upatiuri.: ideis. rome­ lic warmoadgens maTSi mim­ dinare sasicocxlo proce­ sebis safuZvels.  daviT kldiaSvilis moTxrobebis gmirTa p.pro -424yiTa nawlavi da logos moZ­ Rvreba] – klinikuri medi­ cinis nawili. profesiuli kavSiri (mok­ led: profkavSiri) – na­ warmoebis raime dargis. uvi­ ci. prôtos pirveli da plasma gamonaZer­ wi. prOfan­i [laT. professio] – adamianis ZiriTadi saqmia­ noba.-ebi. warmoqmnili] – (biol. 2. ro­ melmac raime saqmianoba ga­ ixada Tavis profesiad (gan­ sxvavebiT moyvarulisagan). ¥ saprotokolo. proqtolOgia [berZ. proktos . risame pirveladi nimuSi. profanAcia [laT. romelic Sedis atomgulis Semadgen­ lobaSi. interesebi. ganyofileba (sagareo saqmeTa saministroSi).) nivTierebis dade­ biTad damuxtuli elemen­ taruli nawilaki.  saoqmo Scd.  p. profesiis muSakTa gaer­ Tianeba. romlis mixedviT avtorma Seqmna literaturuli saxe. protOplazma [berZ. ¥ profesiuli. Seuracxmyofeli damokidebuleba sayovel­ Taod aRiarebuli movlenis (mag. profesiOnal­i adamiani. profEsia [laT.) mimarT. daxelovneba. romlebic unda daicvan mTavrobebma da maTma di p­ lomatiurma warmomadgen­ lebma saerTaSoriso urTi­ erTobebSi. xe­ lovnebis Zeglis da sxv. kvali] – 1.  profesionaluri Scd.

3.  p-(s. prophysedi nawili (aRiniSneba % laktikos dacviTi] – risame niSniT). ero­kvleviT muSaobas). profesiis.rodesac iReben  wiTelas p. p. mrewvelobaSi: ¥ proceduruli (mniSvn.. sinon.) sakiTxi.  wylis p. eqimis mier daniSnuli mkurnalobis. kabineti. xelSekruxelmZRvaneloben samecni­ lebis xelmoweris p. p. am 2. lebis yvelaze ufro kva­ risame Sesasruleblad. risame vertikaluri Wri­ 1­isaTvis) da saproceduro li... xasiaTi. meurneobis ZiriTad dama­  s. Se­ kompresebi da sxv. 3. sxeulis mov­ wodebis mqone piri. remonti. acra. (qarT.-425- pro  p. sididis an raodenobis mea­ profilAqtika [berZ. saxis procesi (abazana. gakaJebis calkeuli prOfil­i [fr.-ebi. inJineri. TanamSromlebs. lis. sargebeli).  gzis p. xidis p. prOforma [laT. danaSaulobafuls yovel as erTeulze Ta p. dargebSi). Semosavali. teqnikaSi da sxv. mZRoli. professeur formisaTvis] – risame Ses­ maswavlebeli] – samecniero ruleba formalurad. (mniSv. 2­isaTvis). Weben umaRlesi saswavleb­ procEdura [fr. saqmianobis mimar­ prOcent­i [laT. 1. teqnikaSi. ga­ lificiur maswavleblebs saformeblad saWiro moq­ (agreTve samecniero­kvle­ medeba.) wesebi. asedi nawiliT. profil] – 1. . Tavidan acilebis Ronis­ 2. procedure] – 1. raime Tuleba. romelic gani­ ZiebaTa erToblioba (me­ zomeba raime erTeulis me­ dicinaSi. p. masaJi. mo­ wodebuleba.). saxedaoba gverdidan. pro centum asis magivrad] – 1. an sagnis gamoxatuleba. pro forma profEsor­i [fr. RonisZiebaTa miRe­ viT dawesebulebaTa mecnier buli Tanmimdevroba. specialobis. raodenoba. romelsac ani­ saCveneblad. 2.  Semnaxveli banki iZleva  p. romlebic  xmis micemis p. xasiaTebel niSanTa erTob­ lioba. (s. ¥ profilaqtikuri.

2. samgloviaro p. mimdinareoba] – 1. 1. ¥ procentuli (mniSvn.  u. Pueblo] – aSS­is samxreT­dasavleTiT mcxov­ reb miwaTmoqmed indielTa anabarze or p. publicatio] – calkeul nawarmoebTa. procEsia [laT. sam­ gloviaro). processus svla. pubertAcia [gviand.  p. rZis da misT.  p. p. laT. ro­ melic publicistikas mis­ devs. ¥ procesualuri da saproceso (mniSvn. sasamarTlo saqmis garCe­ va. (s. Sefardeba. pubertatio] sqesobrivi momwi­ febis periodi. ¥ publicisturi. daavadebis aqtiuri mimdi­ nareoba. procEsor­i [ingl. romelic uz­ runvelyofs TviT gamoT­ . risime gan­ viTarebis gza.  saswavlo-aRmzrdelobiTi p. publikAcia [germ. publicus sazo­ gadoebrivi] – sazogadoeb­ riv­politikuri xasiaTis literatura Tanamedrove aqtualur sakiTxebze. sesxi. 2­isaTvis). pudding] – ku­ linaruli nawarmi. Publizistik < laT. 3­isaT­ vis). naSromTa ga­ moqveyneba.  p. kanoniT dadgenili we­ si sasamarTlo saqmis gar­ Cevisa. werili. prOces­i [laT. Pudel] – oTaxis ZaRlis jiSi. ¥ publicisturi da (umjo­ besia) publicistikuri. Publication < laT. publQcist­i – mwerali. fqvilis. 3. beWdva. akeTeben burRulis. processor] – egm­is centraluri mo­ wyobiloba.. madanSi rkinis p.-s wliurad. ¥ uprocento (mniSvn. 2­isaTvis). xaWos an sxva masalisgan – Saqris. damatebiT. moRvaweoba. pUding­i [ingl. p. risame movlenaTa Tanmimdevruli monacvleoba.  p.  sadResaswaulo p.. pUdel­i [germ. teqnologiuri p.) kodeqsi. processio moZ­ raoba win] – mravalricxo­ vani xalxis svla risame aRsaniSnavad (sazeimo.) vada. Janni. (s. Semadgenloba. kvercxis. publicQstika [germ. marTavs srul gamoTvliT process.pro -426vliT operaciebs. pUeblo [esp.

daba da misT. purus wminda] – 1. 2.. pUnqt­i [laT. pulvis (pulveris) mtveri.. pUma [esp. Cai da sxv. aku­ ratuli. pulverizAtor­i [laT. gausinjes. majiscema). dasaxlebuli punqti – qa­ laqi. punqtuAcia [germ. sadispeCero p. sofeli. romelic mowyobilia. purism < laT. rac ga­ mowveulia gulis moq­ medebiT. Cveulebriv isin­ jeba majaze (qarT. cxovre­ bis raime tempi. 2.) moZraobis. samedicino p. ro­ melzec ganlagebulia xel­ sawyoebi risame muSaobis avtomaturi marTvisaTvis.-is kargi codna gamoamJRavna. sadgomi. punch < ind. punctum werti­ li] – 1.. magida. Sesakrebi p. Punktuatia < laT. adamiani. pulsus biZgi] – 1. wesi. miswrafeba zneobrivi siwmindis dac­ visadmi (zogjer moCve­ nebiTi).  eleqtrosadgurebis p. (gadat. pUrizm­i [fr. fxvnili] – mowyobiloba siTxis an fxvnilis gasafrqvevad ha­ eris nakadiT. ro­ melSic urevia wyali. Sa­ qari. oficialuri dokumentis an raime teqstis patara nawili.  p. Puma < peruel indi­ elTa enidan] – mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa.  mesame Tavis me-5 punqti.  punktualuri Scd.. pUnS­i [ingl.  punktuacia Scd.  diriJoris (an: sadiriJoro) p.-427tomebis saerTo saxelwo­ deba.  saTvalTvalo p. .-is wesebi. marTvis p. punctum wertili] – (gramat.  p. 2. maRal fexze gamarTuli daxrili CarCo an ficari notebis dasadebad. gankuTvnilia raime saqmianobisaTvis. raimeTi mniSvne­ pur lovani adgili.  strategiuli p. adgili. Pult] – 1. stendi da sxv. punqtuAluri [fr. raimesaTvis gan­ kuTvnili.. punctuel] – zedmiwevniT zusti. arteriebis kedlebis ritmuli feTqva. pUlt­i [germ. pUls­i [laT. 3.] – magari sasmeli – romi. moswavlem p. sinon.  p. romelic nomriT an asoTi aris gamoyofili.) sasveni niSnebis dasmis sistema.

J. gelatine] – gam­ romelic JandarmeriaSi Wirvale webovani nivTiere­ msaxurobs. ro­  mowafeTa J. romlebsac _ msxvili tyvia daTvze sa­ xmaroben raime profesiis. avtomobilis radiato­ da TeTri surnelovani yva­ ris safari.-Ta korpusi. gendarmefafisebur masad). iyeneben rie] – zog qveyanaSi: samxed­ teqnikaSi. mwifo gadatrialeba. jgufis.. ¥ Janruli da Janrobrivi. an Stori. genre] – xelovnebis laT. puritan < JAnr­i [fr. PPutsch] – saxel­ niSan­Tvisebebi. nacrisferi TuTiyuSi. erTmaneTis paralelurad JAsmin­i [fr. romlis xsnaric gacive­  J. jasmin] – dekora­ ganlagebuli firfitebisa­ tiuli buCqi. . iAkan­i [rus. mZRolebis lebuli. romlisTvisac da­ moCvenebiT) icavs zneobas. JelAtin­i [fr. sityvebi. qurdebis J. kuli­ ro wyobis policia. brZola enaSi ucxour si­ sakuTrebuli policiuri tyvaTa Warbad Semotanis jari samZebro saqmianobi­ winaaRmdeg.  lirikuli J.pur -428- 2. JArgon­i [fr. jargon] – Tavi­ seburi sityvebi (xSirad якан litv. gamoTqma.. purus wminda] – adamiani. JAluz­i [fr. mezRvaurTa melic afrikaSia gavrce­ J. JAkan­i.. aqvs yviTeli gan. bisas iqceva labad (sqel JandarmEria [fr. JAndarm­i [fr. vili. J. sakuT. saTavgadasavlo J. dargis nawarmoebTa sa­ romelic mkacrad (xSirad xeoba. ba. nairsaxeobani. gendarme] – piri. jacquot] – patara lebi. purQtan­i [ingl. gan­ nariaSi. romelic Sedgeba  J. nadirod. maxasiaTebelia esa Tu is siuJeturi da stilistikuri pUtC­i [germ. J  J. жакан. sax.. jakan] xelovnuri). medicinaSi. jalousie] – daraba ¥ Jargonuri. wris warmomadgen­ JAko [fr. saTvis.

jury] – specialistTa ulebriv. Tonis patara niSani (an me­  musikaluri konkursis J. jongleur] – ¥ saJetono. li­ Sejibrebebze. jeton] – 1.. sxva pirisaTvis misi JEst­i [fr. romelsac aqvs Zalian  Jelesi. rom­ da sxv. romelic  s. geste] – xelis gamom­ gadacemis Sesaxeb.. brinjaos J. gelee] – tkbili la­ vretiani detali sawvavis dozirebisaTvis. li. xatvelobiTi moZraoba (Cve­ JQuri [fr. Jiurs.  J. JiuriSi.-is gadawyvetileba. cirkis msaxiobi.. mcenare: izrdeba Soreul aRmosavleTSi. metyvelebisas). grZeli kiseri da grZeli  Jelis Scd. liTac jaWvi saimedod ¥ Jonglioruli da saJongaris mimagrebuli gemis lioro. giraffe arab.) nomeri. JEton­i [fr. 2. gicleur] – avto­ JurnAlist­i – literaturu­ mobilis karburatoris nax­ li muSaki. korpusTan. romelic Jurna­ . iyeneben me­ JQro [fr. J. romelsac J. dali erTgvari). (s. biseburi saWmeli. sistema (metropoliten­ marjved isvris haerSi da Si). misT. monetis Semcvle­ leobs. romelic aniWebs premiebs raime konkursze. an raime SejibrebaSi ga­  Jiurim. marjvebisaTvis. gavrcelebulia af­ JEnSen­i [Cin. JiklQor­i [fr. giro] – (finans. liTonis patara mrgvali JOkei [ingl.) war­ wera Tamasuqze. li (mag. JiurSi Scd.] – balaxovani rikaSi. JonglQor­i [fr. Jiuris.-is aZleven risame saxsovrad Semadgenloba. gurzebs jaWvis bolo rgoli. jgufi.  J. romelic mzaddeba xilis wveniT.-ebiT laparaki. romelic doRSi monawi­ firfita. jockey] – mxeda­ ri.).] – mcoxneli xalebiani cxove­ rZiT da misT.] – Ruzis (burTebs. JQraf­i [fr. iWers ramdenime sagans JvAka­gAls­i [hol.-429- Jur JEle [fr. Cekze da dicinaSi. TefSebs. fexebi.  Jiurma.  saiubileo J. gamofenebze. avtomatebiT sar­ geblobisaTvis).

ebr. gunduri TamaSi.  J. Semqmneli. romelSic 2. Sigawvis Zra­ (ieso qristes eZaxdnen Ta­ vas gasacivebeli mowyobi­ visi mociqulebi). maswavlebelo] – ebraelTa kultis msaxuri. radiatio] – 1. ¥ moragbisa. loba.Jur -430- listikas misdevs. .. rAgu [fr. rac amJa­ 2. moZRvari radiAtor­i [laT. Zi. sxviseburad. (fiz. rAdar­i [ingl. centraluri gaTbobis ga­ moTamaSeebi cdilovben Se­ saxurebeli xelsawyo. ragoût] – wvrilad  r. 1989 w­mde oaqtiuri (ix. neulisgan gakeTebuli ker­ ¥ Jurnalisturi. ridan radiusebis mimarTu­ rAgbist­i igivea. ganlagebuli (qarT. risame gavrceleba cent­ mad Scd. ixmareboda regbi. radiusis mimarTulebiT mzis RmerTi – samyaros. moRvaweoba. orTqliT gaTmowinaaRmdegis karSi. quCebi. sxivisebri). agdon didi ovaluri burTi  wylis r. radio ga­ mosxiveba] – 1. daWrili xorcisa da bost­  J. (ix.  r. radiAcia [laT. darAbin­i [Zv. sinon. li saxelwodeba mowyobi­ lobisa radiotalRebis sa­ SualebiT raime obieqtis aRmosaCenad da adgilmde­ r bareobis gansasazRvrelad. ragbi).) raime sxeulis radi­  moragbesi Scd. Tbogadacema. eTika. ¥ radiaciuli. radar < Radio JurnalQstika – literatu­ Detecting and Ranging radio­ rul­publicisturi moR­ Ti aRmoCena da manZilis vaweoba Jurnal­gazeTebSi. rugby] – sportuli  avtomobilis r. rac moragbe lebiT. rabbi Cemo gegmareba. adamianebisa da RmerTebis sxivuri..) gamosxiveba. rAgbi [ing. gansazRvra] – Semoklebu­ radiosa da televiziaSi. ra – egvi ptur miTologiaSi: radiAluri – radiusis saxiT. qalaqis r. bobis r. mOragbe – ragbis moTamaSe.

uli] – (maTem. r-Si SesruRebis niSani (√¬).  Tanmimdevruli r. radiaciasTan. radikalizmis mimRebi mowyobiloba. gamovasxiveb] – 1. – pirveli Semadge­ damwyveti. radicalis Zi­ a. zomebis sityvebis damokidebulebas miReba. pirveli Semadgeneli nawi­ radikAlizm­i Zireuli. patara fesvi] –  radioizotopebi. romlebic lakebis (eleqtronebis da sivrceSia gavrcelebuli. radicula basTan. saSualeba – sainformacio. radio(med. cvlilebebi. romelic aRniSnavs ra­ damWreli zomebis miReba diosTan kavSirs (mniSv. da a. agreTve leba.) zurgis tvinis nervTa elementebi.. lis ZiriTadi] – (wign. sxv.) gamosxiveba.. momxre. – rigi sityvebis Sedegi. 2.-431- rad radQkal­i1 [laT.). fesvebis anTeba.  xelovnuri r.. radioaparadikAlur­i [< laT. bunebrivi bgerebis. r. gadamwyveti musikaluri programebis.. gamosxivebis da . eleq­ gulis daSla.S.  radioabonenti. radikaluri parti­ 3.) fesvis amo­  r-Ti miReba.) ga­ radio2. 2. radicarati. romelic uCvenebs am  r.. rivi informaciis erT­erTi  memarcxene r-ebi. moqmedebis. mauwyeblobis gadasacemi reuli] – 1. 1. vebisa. gadacemis mizniT. bgeriTi gadacema. radioinJineri. radiomauwyebloba – masob­ is momxre. radioaqtiuro­ radikUlit­i [laT. sakiTxebis gadawyvetisas. radicalis Zire­ dacemebis samsaxuri. ukiduresi. Sor manZilze signalebis.S. TviTon fesvis amoRebis radio1. Sexedulebebis Teatraluri warmodgenebis momxre. patara Ziri. radiare vasxi­ qimiuri elementis atom­ veb. radioaqtiUroba – zogi rAdio [< laT. rasac Tan tromagnituri talRebis ga­ sdevs elemtaruli nawi­ dacema da miReba. ga­ li. radiosTan. aseTi xerxiT am saxis ga­ radQkali2 [laT. gadamWreli. Teoriuli da praqtikuli radiosTan dakavSirebuli. uki­ neli nawili rTuli sity­ duresi.

radiokOmpas­i – radiomim­ Rebi mowyobiloba. romelic Seiswavlis sxivuri energiis gazomvis wesebs. 2. romelic radioTi gadai­ cema. radiobiolOgia – mecni­ ereba mcenareul da cxo­ velur organizmebze da saerTod.rad -432- r. daSla. ro­ melic orientirebulia radiosadguris gamosxi­ vebul signalze. radiopelengi). gadamcemi ra­ diosadguris adgilmdeba­ reobis gansazRvrisaTvis. radium da berZ. radiolokAtor­i [laT. sasargeblo wiaRiseulis dazvervis meTodi. radioproJEqtor­i 1. fizikis na­ wili. radiopelegAtor­i xelsa­ wyo. gamosxiveba. radiomEtria – 1. agreTve maT biologiur moqmedebas. radiOgrama – Setyobineba. radiolOgia [< laT. iye­ neben radioaqtiuri madnisa da wylis dazvervis dros. rome­ lic saSualebas iZleva ganvsazRvroT miRebuli eleqtromagnituri talRe­ bis mimarTuleba (ix. radiolokAcia [< laT. romelic gamoiyeneba eleqtromagnituri talRe­ bis meSveobiT. ra­ diosadguri mimarTuli gadacemisaTvis. rome­ lic dafuZnebulia radio­ aqtiurobis gazomvaze. r. (ix.. gadamcemis mier ga­ mosxivebuli eleqtro mag­ . romelic mowyobilia proJeqtoris xerxiT. ra- diare da locatio ganlageba] – radiotalRebis saSua­ lebiT obieqtebis aRmoCena da maTi adgilmdebareobis gansazRvra. nivTierebani. r. radiopEleng­i radios meSve­ obiT gemis an TviTmfrinavis kursis gansazRvra. ¥ radioaqtiuri.  r. logos moZRvreba] – medicinis dargi. biosferoze ma­ ionizebel gamosxivebaTa moqmedebis Sesaxeb. romelic Seiswavlis maionizebul gamosxivebaTa gamoyenebas sxvadasxva daavadebebis diagnostikisa da mkurna­ lobis mizniT. radiare da locus adgili] – sxvanairad radari – da­ nadgari obieqtebis adgil­ mdebareobis aRmoCenisa da gansazRvrisaTvis. radiopelengatori). uranis r.

s. mZlavri radiogadamcemi danadgari farTo gadacemisaTvis. 2. rac saSualebas iZleva swrafad iqnas mowi­ naaRmdegis TviTmfrinavis aRmoCena da ucabedad misi ganaTeba. radQum­i [laT. saida­ nac radiogadacemebi ewyo­ ba. radioreflEqtor­i (ix. romelic morzes anbanis niSnebs ga­ dascems eleqtromagnituri talRebis meSveobiT. teqnikis dargi. radiotexnikuri Scd. kompleqsuri aparatura. radiolokaciuri sadguris SeerTeba sinaTlis proJeq­ torTan. manve gamoigona radiosig­ nalebis smeniT miRebis xerxi telefonis yurmilis meSveobiT (1899). radiotEqnika – 1. 2.  qveynis r.-433nituri talRebi airekleba specialur refleqtoris zedapiridan imis msgavsad. romelic swavlobs maRali sixSiris eleqt­ romagnitur rxevebsa da radiotalRebs. radioproJeqtori). romelic Sedgeba radioga­ damcemisa da mimRebisagan radiomauwyeblobis gansa­ xorcieleblad. TviTmfrinavis da sxv. qarxnis r. rogorc sinaTlis sxivebi aireklebian proJeqtoris Cazneqili sarkidan. radiotelEgraf­i – umav­ Tulo telegrafi. 2.  r. saSualebani. ma­ Ti gamoyofisa da koncen­ trirebis meTodebs. radiolokaciisTvis. pirve­ lad gamoiyena rusma fi­ rad zikosma a.  radiotexnika. radium sxivi] . radioqQmia – qimiis dargi. radioaparaturiT aRWurva risame. ¥ radioteqnikuri. romelic axorcielebs maT gamoyene­ bas kavSirgabmulobisaTvis. tele­ viziisTvis. soflis r. rac radiograma. radiostUdia – Sesabamisad mowyobili sadguri.. radiofikAcia da radio­ ficQreba – radiosadgu­ rebisa da radio danadga­ rebis qselis ganviTareba. romelic Seiswavlis radi­ oaqtiuri izotopebisa da elementebis Tvisebebs. radiosAdgur­i 1. radiotelEgrama _ igivea. mecnie­ reba.. popovma (1886).

) gazeTi. kolofi. badmintonis TamaSisaTvis). sasig­ nalod da sxv. raQsSina [germ. Reischine] – . 2. Rakete] – 1.  goris r. Telavis r. kidobani] – qristianul ek­ lesiaSi – saflavi. ro­ melic aerTianebs wrexazis (an sferos zedapiris) ro­ melime wertils centrTan. ¥ s. radius mina TvalSi. SuSxuna). jarebi. denTiT datenili hilzi. q. mxaris. 2. Senoba.) winamxris erT­erTi Zvali. romelic haerSi gamoscems sxvadasxva feris sinaTles. r. danadgari.. – qimiuri elementi. Casas­ venebeli – kubo. s..  kosmosuri r. 3. Tbilisis vakis r.) centri. Reichstag] – germaniis parlamenti 1945 wlamde.  wiTeli jvris r.) risame gavrcelebis an moqmedebis are. romel­ Sic inaxeba wminda nawilebi wmindanebisa.) konferencia. raQon­i [laT. (gadat. res­ publikis. re­ aqtiuli Zravas mqone saf­ reni aparati.) swori xazis monakveTi. iyeneben foirverkSi. romelzec badea gaWimuli burTis da­ sartymelad (CogburTis. sxivuri Zvali.  reixstagi Scd. r.. ¥ raionuli da saraiono (mniSv. r-is centri. r. raquette] – tariani ovaluri CarCo. 2­saTvis). rAka [laT... 1­isaT­ vis). meterologiuri r. sinon. radQus­i [laT..  samrewvelo r.  aviaciis moqmedebis r. samiwaTmoqmedo r.  r. (s. sadac sxdomebs marTavda es par­ lamenti. raca yuTi. ra­ diusi] – 1. SimSa. rayon sxivi.) komiteti. olqis an didi qalaqis Semadgenlo­ baSi. sxivi] – 1. raQxstag­i [germ.-is aReba. (s. 2. (maTem. mcire administraciul­te­ ritoriuli erTeuli. (qarT. rAketa1 [germ.rad -434didi saxazavi. raime niSnis mi­ xedviT gamoyofili adgi­ li. (s. (anat. sazenito r. rAketa2 [fr. radi­ oaqtiuri TvisebTa mqone liToni.  saraketo (mniSv. am monakveTebis sigrZe. romel­ sac cal boloze mokle lartya aqvs. (s.

foto­ da kinogadaRebaSi: operatiuli xerxi – obi­ eqtebis gamosaxva mxedve­ lobis sxvadasxva werti­ lebidan rogorc moZravi. rampe] – TeatrSi: grZeli. rapiere] – saCxvle­ ti iaraRi. ralli Scd. mefe. rAndevu [fr. aSS­is dasavleTSi: mesa­ qonleobis ferma. rumsteaks (mr. aqvs grZeli da moqnili oTxwaxnagovani piri (amJamad xmaroben mxo­ lod saswavlo da sportul farikaobaSi). ramAzan­i [arab. rally] – erTgvari sportuli Sejibreba av­ tomobilebiT (avtorali) an motocikletebiT (moto­ rali). rome­ lic faravs darbazis mxri­ dan scenis gasanaTebel mowyobilobas.)] – Semwvari xorci (Zroxis barklis naWeri).  pirveli r. Cogani). rAmSteqs­i [ingl. di plomatiuri r. rAng­i [fr.-435magidis CogburTSi – patara mrgvali xis niCabi (qarT. sagnebis gamosaxva perspeqtivaSi. . romelic cxov­ robs gasesxebuli kapita­ lis sargebliT. rApira [fr. rAmpa [fr. romlis ganmavlobaSic morwmuneni inaxaven marxvas mzis amos­ vlidan Casvlamde. randezvous] – (moZv. fasiani qaRaldebis (aqciebis. sinon. rAkurs­i [fr. mxatvroba­ Si: figurebis. rAnCo [esp. ralis.  ralma. ob­ ligaciebis) SemosavliT. RmerTi viSnus avatara.  mravadRiani saavtomobilo r. 2. ise uZravi kameriT.) paemani. wodebuleba. laTinur amrikaSi: kar­midamo. rAli [ing. rAma ­ induri epoqis `ramao­ nas~ umTavresi gmiri. TviT es ga­ sanaTebeli mowyobiloba. rancho] – 1. raccourcis Semok­ leba. 2. mayureblebisagan daSore­ buli nawilebis dapatara­ vebiT. ralSi. ramadân] – mu­ sulmanuri mTvaris kalen­ dris mecxre Tve. Sexvedra. rang] – xarisxi. rals.-ebi. ¥ ralim. TviT es rap marxva. saxl­ kari.Sekveca] – 1.-is kapitani. raliSi. Tanrigi. dabali barieri avanscenis gaswvriv. rAntie [fr. rentier rente ren­ ta] – piri.

gawmendi­ li. rom­ lis mixedviTac TiTqos ar­ seboben adamianTa `maRali~ da `dabali~. kanonebi. ratiofizienen] – saxelmwifo xelisuflebis umaRlesi organos mier damtkiceba xelSekrulebisa. rafQnad­i [fr. rafinadis dmzadeba Saqris fxvnilisgan.) ase uwodeben mZime da xangrZlivi saerTaSoriso molaparakebebis calkeul etapebs.  rasiuli Scd. reaqciuli – burJuaziuli Teoria da politika. ratification] da ratificQreba [germ. ¥ rasistuli. saxis Taviseburi nakvTebi da sxv. ¥ rasobrivi.) gawmenda minarevebi­ sagan. raffinade] – gawmendili natexi Saqari sxvadasxva formisa.] – kacobriobis is­ toriulad Camoyalibebuli jgufi. Raritat < laT. rAtuSa [holand. srulfasovani da arasrulfasovani rase­ bi. round] – 1. ratusz] – ev­ ropis zog qveyanaSi: qala­ qis TviTmmarTvelobis Se­ noba. Zveli wigni). zeTi. r. (wign.  ratuSisa. samuzeumo eqs­ ponati. rAsa [fr.) daxvewili. niSnebi. rati­ fikacia xelSekrulebas aZ­ . (sp. (gadat. rhapsôdos] – Zvel saberZneTSi: moxeti­ ale momRerali. 2.  faSizmis r. 2. rarQtet­i [germ. raritus] – Zalian iSviaTi nivTi (mag.romelsac axasiaTebs memkvidreobiT gadacemuli zogi araerTi niSan­Tviseba: kanisa da Tmis feri. gadat.  navTobis r. romelic agrovebda da asrulebda epikur simRerebs. Teoria.  r. rAfsod­i [berZ. rafinQreba < [fr.rar -436levs iuridiul Zalas. r. rafinirEbul­i 1. rom­ lis ganmavlobaSic ibrZvi­ an mokriveebi.  r. (qim. natifi. rAund­i [ingl. 2.) krivSi: drois monakveTi (Cveulebriv 2­3 wuTi). gansxvaveba.. raffiner] – 1. romelic xelmowerilia misi war­ momadgenlebis mier. ratifikAcia [fr.  ratuSasi Scd. rAsizm­i – antimecnieruli.

nili.romelic WeSmariti Temaze. xelaxla.. raukan.. Zvel saberZneTSi: epikuri gonebas miiCnevs. gamoyeneba. Rea] – 1. miwaTmoqmedebis r.) planeta saturnis rom SemecnebisTvis yvela­ Tanamagzavri. saxsrebis  rapsodia Scd.-437- rea rafsOdia [berZ. mag. teqnologia. re [it.. gaumjobeseba. gamow­ rAja [sanskr.  dRe-Ramis r. mizan­ da a. romlisTvisac damaxa­ (dadebiTi da uaryofiTi) siaTebelia Zvlebisa da ricxvebi. rationalis] – gonivruli. Ratio] – sak­ meore bgera.S. kronosis coli. re. feri misawvdomia. r. rAqiti [berZ. codnis erTaderT wyarod 2. ro­ melsac rafsodi asruleb­ racionAluri [laT. rhapsôdia] – 1. . ratiosxva olimpoeli RmerTis nalis gonivruli] – 1. miTologiaSi: uranosisa da  warmoebis procesebis r. [laT. 2. reeqsporti.] – TavsarTi. re. Tavidan. mizanSewo­ da. uli vadisTvis. raja] _ indoeTSi: veulia organoebis mine­ Zvelad mefe. kveba. demetres da zogi racionAlizm­i [laT.) mTeli an wiladis ba.. berZnul srulyofa. Semecnebis Teoriis mimar­ ri simRerebisa da cekvebis Tuleba. r. norma garkve­ niSvneli noti. nawarmoebis nawyveti.. romelic aRniSnavs: piruku. listis ungruli r. re] – musikaluri gamis racQon­i [germ. rhachis xerxe­ racionAluri rQcxvebi mali] – bavSvTa daavade­ – (maTem.. (astr. rEa1 [berZ.  r. am bgeris aRm­ vebis ulufa. zevsis. racionalizAcia < [laT. geas Svili. darwmu­ nebuloba adamianis gone­ instrumentuli nawarmoebi. moSliT. Sewonilad. romelic dawerilia xalxu­ 2. mowyoba gonivrulad.  f. feodali. Ta­ raluri marilebis cvlis vadi. fi­ deda. losofiuri rwmena imisa. agreTve noli. tionalis gonivruli] – risame reinvestireba. nervuli sistemis ganvi­ Tarebis darRveva. bis usazRvro ZalaSi.

pasuxi STa­  r. nam­ da (agentis) moqmedi] – qimi­ dvilad arsebuli. gad. 1. Scd. rEa2 [holand. tatio] – da reabilitQreba reAlizm­i [laT. namdvilis marTal asaxvas. fileba (saavadmyofoSi). r. fulad qce­ va. ganivrad damagrebuli Zeli. rac sinamdviles Seefereba. sxvadasxva saSualebebiT reAlia [laT. usafuZvlod Selaxuli vili] – literaturasa da Rirsebis. (medic. vada. igivea. fasiani qaialqnebs da aRmarTaven Raldebis r. xelaxla da animo (mniSv. s. sicocxlis aRdgena. 2. re – debaze.rea -438-  gegmebis r. reAgent­i [laT. mimarTuleba mxatvrobaSi. reabilitAcia [laT. ¥ reanimaciuli da sareanirealizAcia [< laT. stili. nawarmoebi. gamoxmaureba. re – winaaRmdeg reAluri [laT. ra] – (zRv. reagieren < 2. rac reaqcia kvlav. realis macio. aRdgena mkurnalobis Sede­  r.  r. realis namd­ 1.) anZebze . reabili s.. materialuri 2. xelovnebaSi: mimarTuleba.patiosani saxelis. sariaminacio tareba.) sareanimacio ganyo­ kulturis yoveli sagani. risame gayidva. romelzedac abamen swor  saqonlis r. dabru­ WeSmariti] – namdvilad ar­ neba (mZime avadmyofisTvis). punqti. ¥ sarealizacio. beWdilebaze. realis] – 1. re winaaRmdeg da ago risi ganxorcielebac Se­ vmoqmedeb] – raime saxis saZlebelia. gare zemoqme­ reanimAcia [laT. (s. sebuli nivTi. namdvili. r. (medic. nawile) nivTiereba.) Sromisunarianobis ¥ realisturi. cxovrebaSi ga­  rianimacia. 2. xorcieleba. r. WeSmari­ ur reaqciaSi moqmedi (mo­ ti.) ganyofileba. (saub. realis namdvili. nivTieri] – 1.) gavacocxleb] – 1.)  kritikaze r. laT. gegma. CamorTmeul uflebaTa aR­ romelic miznad isaxavs si­ dgena. amocana. reagQreba [germ. risame gan­  r. xolme signalebs.. Zala.

romelic moqmedebs sna. romelsac iye­  s. reactif] – qimiuri . fulis Tierebis urTierTqmedeba. gazeTi. iqmneba axali nivTiereba. 3­isaT­ regenerAcia [laT. ra­ 2. warCinebis niSani (ordeni 3. r.) war­  r. regalis samefo] – 1. moebaSi ukve gamoyenebuli. sxvadasxva saxis samuSao­ ebisaTvis.. niSnebis kombinaciiT. mefis xelisuflebis ma­ velze. an motoriani navebiT.-is amoxgari. Zrava. reaction] – 1. politika. mag. regata] – didi Se­ progresis daTrgunvis po­ jibreba niCbiani. poliuri ufleba garkveul 2. nivTiereba. namuSevari produqtebis reAqtiv­i [fr. r. Sua saukuneebSi: mefeebis. moWrisas.). `nivTebis~.  atomuri r. asoebisa da sxva reAqtor­i [fr. rac ukuZalis moqmedebiT war­ rEbus­i [laT. r.) 1. `sagnebiT~. (teq. reaqtQul­i – (fiz. TviTmfrinavi.) ori an ramdenime niv­ Semosavalze (mag. tio aRdgena] – 1.. nebis~ daxmarebiT~] – gamo­  r. romelSic saZiebo si­  r. `sag­ moiqmneba. ime moqmdebis sapasuxo moZ­ msxvili feodalebis mono­ raoba. neben laboratoriebSi  reaqcionuli Scd. tyva an fraza mocemulia naxatebis. samedicino reaqciOner­i [fr. moZraoba. reJimi.-is Sedgena. progresis mteri. sxvadasxva ti pis fizikur­ qimiuri reaqciebis safuZ­ regAlia [laT. reAqcia [fr. ski ptra. maRaroebis damu­ romlis Sedegadac warmo­ Savebisas da sxv. reactionaire] – politikuri reaqcis mom­ analizebisaTvis. 2. xre. rac aseT Zalas iyenebs.).. niSnebeli sagani (gvirgvini. rebus `nivTebiT~. ialqniani litika. ingl. regeneravis). kolba. 3. r. qimuri r. taxti da sxv. ¥ reaqciuli (mniSv. reactor] – aparati an danad­  r. (qim. cana. ganmaTavisuflebeli moZ­ raobisa da sazogadoebrivi regAta [it. reacteur.-439- reg ¥ sareaqcio (mniSv. 2­isaT­ vis). revoluciuri da erovnul da misT.).

.  deputatebis r. (teq.) RumelSi Semavali gazisa da haeris gaTboba ukve gamoyenebuli wvis produqtebiT..  r. maCvenebeli...-is dacva.  qarTulSi miiRo mniSv­ neloba qveynis calke ra­ ionebisa.  amierkavkasiis r.  maRali r. reglan] – pal­ tos an kabis iseTi fasoni. musikaluri sakravis an momRerlis xmis bgeriTi diapazonis ganakveTi. romelic vi­ same. kuTxeebisa. qorwinebis r. mag. risame sia. regQstr­i [laT. rEglan­i [ingl.) mgalobeli gundis lotbari (diriJori). r. davTarSi Cawe­ ra. qsovilis.reg -440- Tavdapirvel TvisebaTa aR­ dgena.. konferenciis. monarqiul qveynebSi: saxelmwifos droebiTi mmarTveli (mag. miwisqvesa biZgebis r. Casa­ weri davTari. aRricxva. mefis mcirewlovanebis ga­ mo). rodesac saxelo an mxari .) dakarguli an da­ zianebuli nawilebis (or­ ganoebis. olqi.-is darRveva. reglamentAcia [fr. (biol. ekonomika. 3. reglAment­i [fr. mo­ wesrigeba. ujre­ debis) aRdgena organizmis mier. 2. registrum] – 1. registrAtor­i – dawesebu­ lebis muSaki. 2. dadgena. regQon­i [laT.  poliklinikis r. registrAtura – dawesebu­ lebis ganyofileba. r.  r. reglament] – krebis. ¥ regionuli da regionaluri. yri­ lobis Catarebis wesi. registrum sia] – siaSi. regens (regentis) mmarTveli] – 1. rEgent­i [laT. regionis qveya­ na. 2. sadac registracia warmoebs. risame registracias axdens. (saek. garkveuli wesebi­ sadmi daqvemdebareba. konferencia. raioni] _ romelic moicavs qveynis ramdenime msxvil erTeuls an ramde­ nime qveyanas. ityvian: `saqarTvelos ama Tu im regionSio~. samxreTaRmosavleT aziis r. registrAcia [< laT.  namuSevari zeTis r. reglamentation] da reglamentQreba _ risame zustad gansazRvra.

regOlit­i [ingl. regressus] – (wign. romelic redaqcias (mniSv.-is moadgile.  r.-441erTi naWriTaa gamoWrili. taqti] – 1. piri. mecadineoba. 3. 2. tempi. mimdinare.  xelnaweris r. 1) ukeTebs raime teqsts.  reguliatori Scd. regtime < rag nawyveti da time dro. ukuqceva. amerikeli salonuri da samejliso wyvilTa cekva. romelic gamosacemad am­ .  literaturuli r. regtAim­i [ingl. mowesrigeba] – 1. sistematuri. teqnikuri r. honorari. temperaturis r. redaqtQreba _ igivea. regularis wesieri] – Tanabrad da swo­ rad warmoebuli. ukusvla. TanamSromelTa jgufi. regressio uku­ svla] – zRvis ukan daxeva. 1). fasebis r. romelic awesrigebs meqanizmisa da misi nawi­ lebis muSaobas. rac redaqcia (mniSv.  xelnaweris uZvelesi r. red regulQreba [laT. piri. regulAruli [laT. raime nawarmoebis teqstis saxesxvaoba. redacteur] – 1.literaturu­ lad damuSaveba.  xelnaweris r. regolit] – mtvrisebri masala. radio da telegadacemas xelmZRvanelobs.  r. Jur­ nalis. redAqcia [laT.) mowyobi­ loba. daqveiTeba (sapirispiro progresi). gasworeba. ¥ saredaqtoro.) ganviTarebis Sefer­ xeba.. regulAtor­i (teq... redAqtor­i [fr. operis axali r. _ jazis erT­erTi wina­ morbedi. wylis donis r. rEgres­i [laT.  reguliaruli Scd. regrEsia (laT.. mowesrigeba. gazeTis gamocemas. r..  s.. regulo va­ wesrigeb] – garkveuli wesiT warmarTva. redactio wes­ rigSi moyvana. romelic wignis.  siCqaris r. 2.  mTavari r. 2. romli­ Tac dafarulia mTvaris zedapiri.  Zravas r. romelic Camoyalibda me­19 s­is meore naxevarSi.. amerikel zangTa sacekvao musikis forma. dasabeWdad momzadeba (teqstis). quCaSi moZraobis r.

politika.. revanchisme] – omSi damarcxebisaTvis sa­ magieros gadaxdis sababiT axali omis momzadebis po­ litika.) pativiscemis gadaWarbebuli gamoxatva. teqnikuri r.  s. (biol.red -442rejestr laT. iron. ¥ revanSistuli. (ekon.) valdebuleba. aRwera.  r. sia. 4. damuSaveba. misi Semcireba an sruli gaqroba funqciis dakargvis Sedegad. (qim.) nivTierebis ganTavi­ sufleba Jangbadisgan. reverence] – 1. reduplikAcia [laT. (lingv. qaTami – qaTmis. zurgi (sapirispir. aversi). reduplicatio gaormageba] – (lingv. saqmeebis da dokumentebis Casaweri Jurnali. . (gadat. reversus ukana. gazeTs da misT. wamwami.) bgeris dasusteba an mis sruli dakargva. rEvanS­i [fr. 4. 3.  gazeTi `jorjian Taimsis~ r..) valutis kursis aweva (sapirisp.  xelmoweris r. (teq. реестр polon. revErans­i [fr. zedmeti mowiweba. revAnSizm­i [fr. rEestr­i [rus.) organos agebulebis gamartiveba. -isaTvis mzadeba. 3. sadac aseTi muSaoba warmoebs.  mTavari r. revalvAcia [fr. regestrum] – 1. kolegia. rTulis Secvla martiviT. devalvacia). rac risame garantias iZleva.  mawoni – mawvnis. reemigrAcia _ imigrantebis samSobloSi dabruneba. 2.) sityvawarmoeba fuZis game­ orebiT. revalvation] – (finans. Sesusteba. 2.) manqanis brunvis mi­ zadebs wigns. Sebrunebuli] – 1. gamomcemlobis ganyo­ fileba. sadac xelnawerebs amzadeben dasabeWdad.  TavTavi. ¥ saredaqcio.  r. redUqcia da reducQreba [laT. dawesebuleba. Semcireba. liTonis fulis an medalis ukana mxare. revanche] – sama­ gieros gadaxda brZolaSi an SejibrebaSi damarcxebi­ saTvis. reduco ukan vabruneb] – 1. nusxa. 2. rEvers­i [laT. sazogadoebaSi: (qalis mi­ er) Tavis dakvra marjvena muxlis odnav CaxriT. ¥ redaqtiuli. 2.

sistemis. romelic Sedgenilia cal­ ¥ revoluciuri. Semowmebis mizniT. romelic revizias ax­ leba.) Zirfesviani cvli­ piri. romelime dawe­ sebulebis. uaxloes winaprebs. r.  r. xelovnebaSi da sxv. winandeli patronisTvis. gadatrialeba cod­ nis raime dargSi. magram (di pl. revue] – saestrado  samecniero-teqnikuri r. brZola. (biol. mTavroba. an Teatraluri warmodgena. raime moZRvrebis. sinjva] – 1. revmAtizm­i [berZ. teqnikaSi. revocatio romlebic ar hqoniaT mis gawveva.. (vaWr. gardaqmnebi. dens.) organizmSi iseTi niSan­TvisebaTa gaCena.  r.  buxhalteriis r. mecnierebaSi. reumatismos]  revoliucia.) qonebis dabruneba yanaSi. keuli scenebisagan. 2. (gadat. reversio dabru­  revmatiuli Scd. qanizmi. bisagan. organizaciis an revOlver­i [ingl. aqvs doli sisworis da kanonierebis (mbrunavi savazne). revolUcia [fr. revoliuci– gulisa da sisxlZrRvTa onuri Scd. rEviu [fr. saxelmwifodan Tavis qve­ 2. nomre­  r. r. r. saxsrebis da kun­ revoluciOneri – revolu­ Tebis daavadeba. revolver] Tanamdebobis piris muSao­ – xelis cecxlsasroli bis gamorkveva moqmedebis patara iaraRi. Cveulebriv Tan axlavs . romelsac ciuri moZraobis monawile. kulturuli r. sazogadoebriv­politikur 2. revQzor­i – Tanamdebobis 2. momadgelis gamowveva sxva atavizmi. revErsia [laT. texa.) elCis an sxva war­ hqondaT ufro Soreulebs. Teoriis urTierTobaSi momxdari debulebaTa gadasinjva da Zirfesviani gadatrialeba. moZraoba. (samarT. gamowveva] – 1. revisio gada­ gauqmeba.-443- rev marTulebis Semcvleli me­ tkivili. revokAcia [laT. ¥ revmatuli. tkivilebi. revolution] – 1.) winaT gacemuli gankargulebis. Secvla. brZanebis revQzia [laT. neba] – 1.

raison] – (saub. ri­ same maragi.  s. resectio mokve­ Ta] – (medic.  saxelmwifo sasursaTo r. sadac iZulebiTi wesiT arian da­ saxlebuli adgilobrivi mkvidrni. rEzon­i [fr. rezolUcia [laT.  gancxadebaze r. rezerve­ bis (maragis) Seqmna. reserve] – 1.-is proeqti. ¥ sarezervo.  rezoliucia Scd. uflebis datoveba. daskvna. raime sakiTxis gan­ xilvis Sedegad. 2. rom kvlav daubrundebian raime sakiTxs. statiis da misT. rezEqcia [laT. reservoir] – siTxis an airis maragis sa­ Tavsi (Sesanaxi nageboba). dazvervis saidumlo war­ .  moxsenebis r. batalioni. ¥ reziumesi. yrilobaze da misT. r. rezume Scd. CrdiloeT amerikaSi.) gonivruli safuZveli ri­  revoliucioneri Scd.-is miReba erTxmad. Resolutio gadawyvetileba] – 1. rEzerv­i [fr.) meTauris gankar­ gulebaSi datovebuli ja­ ris nawili. fondi. rezidEncia [laT. Tanamdebobis piris gankar­ guleba. mokle Sinaarsi.. dad­ genileba.  umaRlesi mTavarsardlis r. saqmian qaRaldze warwerili.rez -444momadgeneli ucxo saxelm­ wifos garkveul raionSi.  prezidentis sazafxulo r. 2. vzogav] – 1. 3. rezQume [fr. moxsenebis. romelic miRebu­ lia krebaze. 2. s. 2. romelsac saWi­ roebis SemTxvevaSi Caabamen brZolaSi. resident] – 1. romelic mudmivad ucxo qveyanaSi cxovrobs.  r. rezQdent­i [fr. reservo vi­ naxav. naSroms erTvis r. rezervUar­i [fr. inglisur enaze.-is dadeba. rezervAcia [laT. sam­ xreT afrikasa da avst­ raliaSi: adgili. (samx.) raime daava­ debuli organos sruli an nawilobrivi amokveTa. residentia ad­ gilsamyofeli] – mTavrobis an maRali administraciuli Tanamdebobis mqone piris adgilsamyofeli.ebi. romelime qveynis moqalaqe.  reziumisa. resume] – Sromis.

) Sedegi. rEis­i [rus.  r.) sazogadoebrivi aqtivistebis jgufis mier raime obieqtis mouledneli Semowmeba. Sefaseba vinmesTvis raime rangis. as­ wavlos. resonance] – 1. romelic avtoris po­ zicias gamoxatavs da sxva personaJebs aswavlis. raiting Se­ faseba] – visime Sefaseba.  r. resultatus asaxuli. рейс germ. (wign.areklili] – (wign. reede] – gemebis RuziT gasaCerebeli marjve adgili navsadgurSi an mis maxloblad. Tanrigis mikuTvneba . 2. rEzus­fAqtor­i – antigeni. rezonQor­i [fr.) gamoxmaureba. ¥ sareiso. rEid­i1 [holand.) zogi sagnisa da sadgomis unari gaadidos bgeris Zala da xangrZli­ voba sadgomis SigniTa ze­ dapirebis mier bgeris arek­ vlis Sedegad. rxevebi. romelsac uyvars gansja zneobis Sesaxeb. sadgomis r. TviTmfrinavis. (samx. Reise mgzavroba.  violinos r. romelsac Seicavs adamianTa rei 85%­is eriTrocitebi.  s.  pirveli jgufis sisxls uaryofiTi r. rezUltat­i [laT. gamoZaxili. piesis an romanis moqmedi piri.) sxeulis bgera­ dobis gamowveva masTan mbgeri sxeulis mier. Tviseba. gadat. ¥ rezonansuli (mniSvn. 2.  s. (spec. gza. 1. ¥ sareido. raid] – 1.-iT Seicavs adamianTa 15%. hqonda. ¥ sareido. damoZRvros. adgili. kontingenti. reid­i2 [ingl.-445same.  mecnieris gamokvlevas didi r. daari­ gos. azri. reQting­i [ingl. rezOnans­i [fr. 2. avtobusis da misT.  partizanTa r. saavtomobilo gzebze. 3.-ze mdgomi kreiseri. adamiani. mogzauroba] – garkveuli marSrutiT ma­ vali gemis.) moZravi jarebis SeWra mtris zurgSi. (gadat. raisonneur] – 1. avtobusi. (fiz. 2­isaTvis).  r.  s. Tana­ bgeradoba. reQter­i _ inglisis sain­ formacio saagento.

rogoricaa: safos­ reQtUz­i [germ. rEklama [fr.) pretenzia saqonlis lisodac igi kargavs iuri­ dabali xarisxis gamo da . rEket­i [ingl. saTanado xelmowera). nawili. – micvalebulis sulis mo­  r. popularobis in­ samarTis yvela Semadgeneli deqsi. samgloviaro musikalu­ ri nawarmoebi solistebis. 3. reclamatio ukmayofileba] – 1. (spec. saxelwodeba. mizniT. racket] – danaSau­  reituzebi Scd. 2. saWiro.rei -446- (mag. reclame] – . s. xurebis erT­erTi saxe ZalmomreobasTan. radio da gundisa da orkestrisaT­ telegadacema an sxva Ro­ vis. ma­  mocartis r.. kaTolikuri RvTismsa­ gamoZalvasTan. rekvQzit­i [laT. romelic rekvQem­i [laT. ukmayo­ elementi (mag. romlis saxelwodeba. telefonis. preten­ gacemis adgili da TariRi. plakati. visime an risime Sesaxeb (Teatr. saCivari. (vaWr.-Si monawileoba. cxenosnis meri da sxv. fexebs. aucilebeli] – 1.) nivTebi. Requiem] – dakavSirebulia SantaJTan.) sworad Sedgenili dokumentebis aucilebeli reklamAcia [laT.saxlis nomeri. zia. mizidvis  reqviemi Scd. quCis viwro Sarvali. wils. Reithosen] – to indeqsi.. Seqeba. requisitum  Teatraluri r. 2. filmi. romlebic cnobebis gavrceleba. 1. qalaqis. anda warmoadgens de­ niT. sWirdebaT msaxiobebs war­ misTvis saxelis moxveWis. saxsenebeli mesa (wirva). totebic mWidrod ekvris dawesebulebis dasaxeleba. politikur sarbielze.  s. r. diul Zalas. modgenis msvlelobis misi popularizaciis miz­ dros. filebis gamoxatva.1 gan­ cxadeba. ganyofileba. 2. koratiuli gaformebis na­ ¥ sareklamo. urom­ 2. telefaqsis no­  sportuli r.) dawesebulebis mi­ sportSi). yurebelTa da sxv. nisZieba momxmarebelTa. (samarT.  reketiri. lebrivi moqmedeba. daSinebasTan.

r.-447zaralis anazRaurebis mo­ Txovna. rekredQtiv­i [germ. mTavrobis sigeli di plomatiuri warmomad­ genlis ukan gawvevis Sesa­ xeb.  s. saukeTeso Sedegi. re­ kvlav. axali r.  r. relatio cnoba. Recreatio aRdgena (Zal­Ronis). rekomendAcia [laT.­Si: pirineis naxe­ varkunZulis xalxebis mier arabebisgan dapyrobili te­ ritoriebis brZoliT ukan dabruneba.) aRdgena Zalebisa. romlebic adami­ anma daxarja SromiT saq­ mianobaSi. ro­ melic miiRweva sportul SejibrebaSi an muSaobaSi. moxseneba] – 1. r. meTauris cnoba saomari momqedebis mimdinareobis Sesaxeb.  msoflio r. xelaxla da construo vaSeneb] – 1. recomendation] – visime muSaobis.) maCveneblebi. (s. visime sabrZolo gmirobis werilobiTi daxasiaTeba jildoze warsadgenad. temperaturis) cva­ lebadobaze da mcire sim­ Zlavris saSualebiT Car­ Tavs an gamorTavs denis gacilebiT ufro mZlavr damxmare wyaros. record] – umaR­ lesi. rEkord­i [ingl. axlad ageba Se­ morCenili gadmonaSTebis aRweris mixedviT.) dro. relais] – avtomaturi xelsawyo. werili. ¥ rekreaciuli da sarekreacio. das­ veneba] – (spec. Recreditiv] – 1. (s. wnevis. saqmianobis dadebiTi weri­ lobiTi (agreTve sityvieri) daxasiaTeba samuSaoze an raime organizaciaSi misa­ Rebad. rekOnkista [esp.) mosavali. (s. ¥ rekorduli da sarekordo.-is damyareba. 2. romelic auqmebs akreditivs.  avtomobilis r. . romelic reagi­ rebs raime danadgaris erT­ erTi parametris (mag. Reconquista] – me­8­15 ss. 2.  r. risame pirvandeli saxis warmosaxviTi an realuri aRdgena. sabuTi.. relAcia [laT. rel rekreAcia [laT. (s. rekonstrUqcia da rekons­ truQreba [laT.) darbazi. Zabvis. rEle [fr. curvaSi. ¥ sarekomendacio.

remontTan  r. Sesusteba] – (medic. 2. siaTebas.). ¥ religiuri. aRdgena 2.) relQef­i [fr. li da sxv. bunebrivi Zalebisa (Rmer­ dramatul nawarmoebSi: av­ Tebis. bas.  mTagoriani r.  r. SeniSvna. nivTi. reba. saaTis r. Tayvaniscemis sagani (Cve­ 2.. renEgat­i [laT. amoweuli. frCxilebSi). remonter Seke­ adgilebis) erToblioba..rel -448- relQgia [laT. gandgo­ (sagvareulo) r. religiuri oebi. religio] – rwmena rEmarka [fr. remissio Semci­ tes aRdgoma. renego uarv­ 2. rom­ riv. saojaxo davida. rasac remonti unda gau­ ulebriv wmindanTa naSTebi: keTdes. gacveTi­ sibrtyeze. saxli. saxelosno.  reliqvia Scd. roba. reliquiae] (mr. gafuWebulisa.remQsia [laT. zRvis fske binis r. ris r. samuSanarCenebi] – 1. sar­ Seicavs scenis mowyobilo­ wmunoeba. de­ avadmyofobis movlenaTa damiwis zedapiris us­ droebiTi Sesusteba an gaq­ wormasworobaTa (mTebis. moRalate. Teba] – SekeTeba. kapitaluri remonti _ ¥ reliefuri – zedapirze ix. mili.).. romelic lebsac Tayvans scemen. mowinaaRmdegis mxareze ga­  istoriuli r. personaJTa garegnobi­  qristianuli r. amoburculi. minaweri. romlebic toris SeniSvna (Cveuleb­ ganageben samyaros da. sarEmonto – 1. amoburculi gamosaxuleba (dazianebulisa. wminda nawilebi. s. romelmac rogorc gansakuTrebiT uRalata Tavis rwmenas da Zvirfas saxsovars.. tansacme­  s. romelsac inaxaven yof] – adamiani.)  s. dakavSirebuli. . sulebisa).. mahmadiasa da qcevis mokle daxa­ nuri r. kapitaluri. dablobebis. ruka. relQkvia [laT. dResaswauli-ieso qris. lisa. Cavardnili rEmont­i [fr. relief] – 1. remarque] – 1..

 parlamentis wevris r. gardaq­ mna. rEnome [fr. rheo mive­ dinebi da statos mdgomare. repatrians (repatrian(tis)] – piri.romelic brundeba (an dabrunda) samSobloSi repatriaciis gziT. repertUar­i [fr. ltolvilebis dabruneba samSobloSi. rentabEluri [germ. reorganizAcia da reor­ ganQzeba [germ. rEntgenis sxQvebi – uxi­ lavi sxivebi. rom maT mflobels ar sWirdeba mewarmoebrivi saqmianoba. reparAcia [laT.) gaSuqeba. Se­ mosavliani. reOstat­i [berZ. Renaissance aRor­ Zineba] – me­14­16 ss.  adamianis organizmis r. Rente. aRorZinebis xana. rente – laT. repertoire] – . renommee] – visi­ me Sesaxeb Seqmnili Sexe­ duleba.sameurneo Tval­ sazrisiT mizanSewonili. reputacia. 2. repatrians (repatrian(tis)] – emigrantebis. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia mecnierebi­ sa da xelovnebis ayvaveba. repatriAcia [laT. rentabel] – rac gaweul xarjebs amarTlebs.­Si evropis rig qveynebSi (pirvelad _ italiaSi): kulturuli da ideologiuri ganvitarebis periodi. aseTi sxivebiT gasaSuqebeli aparati.  saministro r. aqvT gaumWvir sagnebSi SeRwevis unari. ¥ rengenuli. rac ren­ tgenis sxivebi. reparatio] – fuladi an naturaluri gadasaxadi. gadakeTeba.-449- rep renEsans­i [fr. sargebliani. momgebiani. reorganisieren] – risame struqturis Secvla. tyved wayvanili pirebis. (s. romlebic warmoadgenen mokle eleqt­ romagnitur talRebs. rEntgen­i _ 1. rEnta [germ. uZravi] – xelsawyo denis da Zabvis regulirebisaTvis. qoneba an mi­ wa ise. sarentgeno. fr. rentere – regularuli Semosavali. repatrQant­i [laT. romelsac iZ­ leva kapitali. igivea. romelsac ux­ dis omSi damarcxebuli qveyana gamarjvebuls mi­ yenebuli zaralis asanaz­ Raureblad.  miaqcieT yurdReba: mogebiani da ara momgebiani.

reprise] – 1. 2. generAluri repetQcia reprEsia [laT. (ix. gamoqveynebuli gazeTSi.) warmomadge­ neli. transplantacia)] – (me­ dic. ro­ melic exmareba vinmes sas­ wavlo kursis CatarebaSi. nawarmo­ ebTa erToblioba. reporter] – Jurnalisti. ganoebis mier miRebuli  s. estradaze da misT. mu­ Scd. vinc imeorebs] – piri. saxlis maswavlebeli. ga­ dacemuli radioTi. aiTvisos raime codna. sarepetecio rEpriz­i [fr. dasasjeli zoma. TeatrSi. xelaxla) da (trans) plantatio 2.rep -450- 1. repetQcia [laT. reprezEntant­i [fr. repetitio gameoreba] – dramatuli. ¥ repetitoruli. oratorisTvis adgi­ lidan mocemuli mokle Se­ niSvna. tele­ viziiT. repetQtor­i [laT. repressio daT­ _ ix. mokle saxumaro nomeri.-is ganaxleba. ¥ sarepertuaro. representent] – (wign. romel­ sac warmoTqvams personaJi sxva personaJis sapasuxod. reportage] – cnobebi dRis ganmavlobaSi momxdari ambebis Sesaxeb. sikaluri piesis romelime replantAcia [laT. it.  piesis r. s. koncertis r. sxeulis moWrili (mokveTili) nawilis mike­ reba da Sezrda. niSnavs: kvlav. komisia. rgunva] – saxelmwifo or­ ¥ sarepeticio. replique.  repetitoroba. generaluri. TeatrSi: sityvebi. repOrtaJ­i [fr. repetitor is. re – nawilis gameoreba. 2. aseTi (TavsarTi. garkveul periodSi dadgmuli dramatuli mu­ sikaluri da sxv. msaxiobis mier Sesrule­ buli rolebis erToblio­ ba. romelic am­ zadebs reportaJs. gameorebis sanoto niSani. .  s. darbazi. reportQor­i [ingl.  r. wamoZaxili. rEplika [fr. amoRebuli kbilis kvlav Casma Tavis fosoSi. 2. na­ warmoebebis winaswari Ses­ ruleba mayurebelTa winaSe gamosvlamde.  repetecia. dasja.. musikaluri da sxv. replica] – 1.  fexburTis matCis r. gegma.) 1.

naxatis..  manqanis muSaobis r. sabeWdi teqstisa da misT. respirAtor­i [laT. pirobebi. (fsiq. vawar­ moeb] – 1. naxe­ varniRabiani) sasunTqi or­ ganoebis dasacavad mavne airebisa da mtvrisagan.  kvebis r..  kargi r. kvlav­ warmoeba. respodens (respodentis) < respondeo pa­ . ¥ sareJimo. xmamaRla molaparake. (polit.  Teatris mTavari r. rEJim­i [fr. cxovrebis. kino­ filmis dadgmis samxatvro xelmZRvaneli.) sa­ zogadoebrivi warmoebis ganmeorebiTi procesi. 2. Sromis.) mexsierebaSi Semo­ naxuli risame aRdgena. nawarmoebi. mmar­ res Tvelobis wesi. re – xe­ laxla da productio. respectable] – pativsacemi. ekon. reaqciuli r. reprodUqcia [laT. mZromi] – (zool. dasve­ nebis..) xelax­ la gadaReba da gamravleba fotografiuli an polig­ rafiuli saSualebiT. régisseur mmar­ Tveli] – speqtaklis.-iT sargeblobs. reptilis mxo­ xavi. respiro vsunTqav] – mowyobiloba (filtriani. regime] – 1. damdgmeli. moqmedebis. réputation] – visime (an risame) RirsebaTa da naklovanebaTa Sesaxeb Seqmnili saerTo azri. gax­ seneba. ¥ reJisoruli. niRabiani.. respirAcia [laT.) qve­ warmavali.  demokratiuli r.  kargi r. kvebis da sxv. ganawesi. namuSevari. reJQsor­i [fr. muSaobis. darbaisluri.-is dacva. saparlamento r. r. Selaxuli aqvs. mcenareTa siTburi r. respOndent­i [laT. produco warmoeba.  s. Rirseu­ li. Se­ xeduleba. sxvadasxva gamosaxulebis (suraTis. mtkiced dadgenili wesi. r. 3.  s. reptQlia [< laT. 3. respiratio] – sunTqva. respeqtabElur­i [fr. sa­ xelmwifos wyobileba. ¥ sareJisoro. fakulteti.-451romelsac asruleben klo­ unebi an cirkis da estradis sxva msaxiobebi. arse­ bobis pirobebi. s. reputAcia [fr. moTxovnebi. reprodUqtor­i – mowyobi­ loba radiogadacemaTa xmis gasaZliereblad. 2.

Zveli damxobili politi­ kuri wyobilebis aRdgena. retranslAtor­i – (spec. (s.. forma. r.res -452- suxs vaZlev] – visac Seki­ TxvebiT mimarTavs Jurna­ listi. resUrseb­i [fr.  bunebrivi r.  restornisa Scd.) aRdgena pirvandeli saxiT..  taZris r. ¥ sarestavracio. restaurant] – kargad mowyobili sazoga­ doebrivi sasadilo. ¥ restoranisa. resursi. rEtorta [laT. telegadacemaTa r.  s. restaurienen] – 1. restOran­i [fr.  rediosignalebis r. 2.  mx.-is prezidenti. xelovnebis nawar­ moebis.  Sigawvis Zravas muSaobis (narCeni) resursi. agreTve translacia)..  respublikanuri Scd. saretransliacio Scd. restavrAtor­i restavraci­ is specialisti. fuladi saxsrebi. ressources] – 1. aseTi mmarTvelobis mqone qveya­ na. restauratio da germ. retranslAcia – (spec.  marTvis r. restavrAcia [laT.  saqarTvelos r. mowyobiloba. dro­ Ta viTarebaSi dazianebuli risame (arqiteqturuli Zeglis. ¥ saretranslacio.) – ra­ dio an telegadacemis miRe­ ba da gadacema Sualeduri punqtis (retranslatoris) saSualebiT (ix. qveynis ekonomikuri r.  satelevizio r.  s. samuSaoebi. respublica] – saxelmwifo mmarTvelobis forma.) konferencia. r.. . Zveli freskebis r. retorta ukan moxrili.  retransliatori Scd. gadaxrili] – si­ Txis gamosaxdeli labo­ ratoriuli xelsawyo (apa­ rati) erTgvari.) retranslaciisaTvis saWi­ ro danadgari. risame maragi. radiosadguri.  retransliacia. arqeologiuri niv­ Tebisa da sxv. respUblika [laT. romlis drosac xelisuflebis umaRles organoebs irCeven gan­ sazRvruli vadiT. s. saxelosno. ¥ respublikuri da sarespubliko. 2.

-is Sedemosaxuleba miiReba Cazne­ gebi. dus ukan mimavali] – prog­ olqi. komisia.negativis an diapo­ garegan gaRizianebaze.-is mowyoba. reflexus asax­ va] – (fiziol. niero naSromis. gadmocema. referee] spor­ tuli Sejibrebis msaji. retros1.  r. Referens aqcioneri. movaxseneb] – samec­  pirobiTi (SeZenili) r. r. Cveneba­ganxilva garkveuli TanmimdevrobiT.. referen– 1. rEtuS­i [laT. moZraoba. moxsenebis r. retrOgrad­i [laT. nervuli sistemis monawi­ refErat­i [laT. avireklav] referEndum­i [laT. resis mowinaaRmdege. qili sarkis saSualebiT. refleqtoruli Scd. auwyon] – saerTo­saxalxo 2. igivea. s. retro.-453- ref ¥ saferendumo. 3. Sinaarsis mokle gad­ ¥ refleqsuri. rac zitivis Sesworeba fanqriT. Tanamdebobis piri – momxse­ spectare yureba] – Zveli (da nebeli. xorcieldeba centraluri saRebaviT da sxv. wyobiloba. misT. (referentis) momxsenebeli] – retrospEqtiva [laT. gadasawyvetad. ukanve. ¥ referatuli. kiTxulobs. s. gasaxurebeli xelsawyo. re­ refErent­i [laT. romelSic ga­  r. romalic referats picere ukan yureba < retro ukan. rac rEfer­i [ingl. retrogra- .  refleqsiuri. wignis da upirobo r. uri. Refero va­ leobiT.  s. Jurnali. biuleteni. piruku da 2. refleqti r. piri. ubani.) cocxali or­ tografiuli anabeWdis (po­ ganizmis uneblie reaqcia zitivis). ukan mivmarTav. uwyeb. piriqiT. konsultanti gark­ zogjer axali) filmebis veuli sakiTxebis Sesaxeb. mocema. teleskopi. retouche] – fo­ rEfleqs­i [laT. reflEqtor­i [laT. reflecto  referatiuli Scd. gamokiTxva da kenWisyra romelic Sedgeba eleqt­ didad mniSvnelovani sa­ ronuli lampisa da amrek­ xelmwifoebrivi sakiTxis lavisagan. sxivebis amreklavi mo­ dum rac unda moaxsenon.

gamokvleva] – vokaluri nawarmoebis na­ literaturuli nawarmo­ wili. tificQreba – Txevadi refrAqcia [laT. refrigéseba werilobiT. rateur] – 1. misamReri. gankuTvnilia male­ saxelmwifoebrivi wyobi­ fuWebadi produqtebis ga­ lebis Sesacvlelad. (lit. romelsac axdens mmar­ avtomobili da sxv.) taepebi. narevebis gayofa. 1. 2. romelic ucvlelad ebis. (mus. meTaurobiT. Senareve­ (fiz. datexa. [laT. programa. iwevs. umaRreqtifikAcia [laT. Secvla. Suqtexa. cis TaRze. rEqtor­i [laT. dasazidad. fr. samecniero naSromis. warmodgenis.  dadebiTi (uaryofiTi) r. ficatio gasworeba] – da req­  s. ris Sedegad mna­ suliero saswavleblis Tobebi ufro maRla Cans xelmZRvaneli. vagoni.) kupleturi formis recEnzia ganxilva. politikuri gardaqmna. reJimi..) sinaTlis sxivis gar­ bisgan gawmenda. . ¥ sareformo. xelmZRvaneli] – feroSi mnaTobTa sxivebis umaRlesi saero da sa­ gardatexa. 2. rEfren­i [fr. refractio] – 1. macivris nawili. specialuri gemi. (astr. refda misT. vidre sinam­ reqtOrat­i _ umaRlesi dvileSi arian. reforme] – 1.) dedamiwis atmos­ Tveli. romel­ Tveli klasi. romlebic leqsSi garkveuli wesiT recEnzent­i – recenziis av­ tori. saero da sasuliero ad­ Tvalis refraqcia – Tva­ mi nistraciul­saswavlo lis unari gardatexos si­ xelmZRvaneloba reqtoris naTlis sxivebi. refrain] –  rektorati Scd. rector mmar­ 2. kritikuli Sefa­ rigerare gacieba. meordeba. meordeba. recensio 2.  marTlwesrigis r. ri­ romelSic orTqldeba si­ Txe da temperatura dabla same gardaqmna...ref -454- rEforma [fr. arsebuli Sic daculia temperaturis po litikur­ekonomikuri. rectilesi ganaTlebis r. kinosuraTisa refriJerAtor­i [laT.

sxe­ uli] – ujredis SigniTa nawilakebi. Riviera] – xmel­ TaSua zRvis sanapiros zoli safrangeTsa da italiis teritoriaze.­s. receptum aRebuli] – 1. r. sisastike] – mkacri. mi­ TiTebebisa. 3. ribes nakadi. romlebic ax­ denen cilis biosinTezs. taepebis bolos. recidivus rasac imeoreben] – adamani. Wavli da sôma berZ. erT­ erTi nukleinmJava. (wign.-is wardgena afTiaqSi. romelmac ganmeorebiT Ca­ idina danaSauli da adre ukve iyo nasamarTlevi. ribes naka­ di. zneobis wesebisa. . risame damzadebis wesi. kani.-is gamowera. afTiaqSi warsadgenad eqimis mier Sedgenili baraTi. mtkice dacva raime princi­ pebisa.-455gazeTSi gamoqveynebuli r. romel­ Sic aRniSnulia wamlis Se­ madgenloba. agreTve avad­ myofis mier misi miRebis wesi. rivQera [it.) danaSaulis gan­ meorebiT Cadena. orga­ nizmSi monawileobs cilis biosinTezSi. (samarT. Saqris damzadebis r. receptor mimRebi] – (fiziol.). 2.) avadmyofis Seb­ runeba. rigor sim­ kacre. rEcept­i [laT.  r.) grZno­ badi nervuli boWkos da­ boloeba. sanremo da sxv. rigOrizm­i [< laT. recidQvist­i [laT. aRmoCenilia uklebliv yve­ la cocxal organizmSi. recidivus rac meordeba] – 1. (medic.  tortis r. recQdiv­i [laT. da­ savleT evropis udidesi sakurorto raioni (nica. nukleinmJava)] – rTu­ riT li organuli naerTis. romelic iRebs gaRizianebas. TiToeuli ujredi Seicavs aTasobiT an aTiaTasobiT r. ribonukleQnmJava (rnm) [laT. rQTma [berZ. Wavli da (ix. rhythmos Tana­ zomiereba] – erTnairi an msgavsi bgeraTkompleqsebis gameoreba leqsSi. ribosOmeb­i [laT. recEptor­i [laT.) TiT­ qos gamqrali movlenis da­ bruneba. gameoreba. 2. risalita Sveri­ li] – Senobis fasadis win gamoweuli nawili. rizAlit­i [it..

rQsk­i [fr. bis r. rimEik­i [ingl. aRmosavleT . ra­ rQqSa [iap. nebi. rQtm­i [berZ. vleoba.] – 1. rhythmos] – 1. Sinagani r.). r. elCis miRerebisaTvis. remake xelaxla ¥ ritmuli. (gadat.) wesebi. muSaoba. same.). mis xelmeore gadaReba da tanvarjiSi. r. niali. saSiSroeba. riTmiuli.). risqus] – mosalod­ rQf­i [germ.. rQng­i [ingl. moZraobaTa swrafad moZravi sxeulis r. Tanabarzomiereba ri­  r. mareobaSi Cadgoma.) – cxviris lo. leqsis r. asxleta raime zedapirze 2. Tanamedrove teqnikuri Se­  riTmi.) wes­CveulebaTa er­ Semokavebuli kvadratuli Toblioba (sinon. aerobika. riTma sxvaa (ix.) yoveli Tamasuqi. rimmessa fulis gadacema. r.  r. braga. ritualis] – (wign.. ficarnagze) krivSi Sejib­  saqorwino r. gagzavna. Cabareba] ritOrika [berZ. ring] – TokebiT ritUal­i [laT. rQnit­i [berZ. li. reoba. romelic moqmedeba. klde (zogjer amoweuli riskis gaweva – alalbedze zRvis donidan). saxifaTo mdgo­ saxifaToa naosnobisaTvis. (s. biT. moZraoba. mecniereba oratoruli xe­ romliTac unda miiRon fu­ lovnebis Sesaxeb. (s. rhçtorikç] – mWevrmetyvelebis Teoria. rhis (rhinos) ¥ ritualuri da sarituacxviri] – (medic. zomieri perioduli monac­  ritmi sxvaa (ix. Riff] – wyalqveSa neli safrTxe. – (finans..rik -456- ime elementebis Tanabar­  gargani r.) scesurdo. ricochet] –  musikaluri r. gakeTeba] – mxatvruli fil­  r. rikOSet­i [fr. misi axali versiis Seqmna ix.-iT wamosuli burTi. ceremoformis moedani (Cveulebriv.. ritmiusaZleblobebis gamoyene­ li Scd.) awyobili mimdina­ moxvedris Semdeg. rQmesa [it. lorwovani garsis anTeba.

igivea.  `roalze ukravs. fr. 2. royal samefo] – klaviSebiani mu­ sikaluri sakravi. cxenebis. mefis xelisuf­ lebis erTguli. romelic mo­ tocikliT dadis quCebSi . Tavganwiruli. qanaoba.. rOker­i1 [ingl. igivea. 2. romelSic adamiania Sebmuli. – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa.. germ.). `roalis damkvreli~. riter mxedari] _ 1. aseT etlSi Sebmuli. amerikis SeerTebuli Statebis da­ savleTSi: kovboebis os­ tatobis Cveneba (jiriTSi. brun­ va] – axalgazrduli jgu­ fis wevri. рояль.  `roials ukravs~..~.. roiAlist­i – roializmis mimdevari. for­ tepianos erT­erTi sa­ xeoba. Zroxis swrafad mowvelaSi da sxv. `roiali daukra~. Robot < robota monuri Sroma < rob mona] – avtomati. rOdeo [esp. rok. roQal­i [rus. Ritter < Zv. – rok­musika xma­ maRali xmiT. Tav­ dadebuli. mamaci. ¥ riqSisa. rOk­i [ingl. motocikletebiTa da msubu­ qi avtomobilebiT Sejibreba sxvadasxva eqscentrikuli rok triukebis CvenebiT. naxi­ ris Segroveba] – 1. xarebis daWeraSi. romelic aRniSnavs – exeba rok­musikas. avtomaturi mo­ wyobiloba. rac rok-n-roli. 2. didsulovani. 2. mkacri. romelic ekuTvnoda samxedro­Tavad­ aznaurul fenas. rocker < rock darweva. swrafi ritmiT. rok-opera.  rok-jgufi. rock-and-roll qa­ naoba da darweva.  mZime r. feodalur evropaSi – piri. romelSic simebi horizontalurad aris ga­ daWimuli. rac rok­ musika.  riqSasi.-457da samxreT aziis zog qve­ yanaSi: msubuqi orTvliani etli. TviT adamiani. Scd. brunva Semokl. rikSa Scd. rQcar­i [germ. rock n roll – rok­n­ roli] – 1. rodeo jogis. rObot­i [Cex. romelic gan­ kuTvnilia adamianis Sesac­ vlelad rTuli teqnikuri operaciebis Sesrulebis dros. ke­ TilSobili adamiani. rok-ansambli.

risame idealizacia. romance] – 1. baraTaSvi r. warmoiSva  romaniuli Scd. (gadat.-is daswavla. moqmedi piris sityvieri nul grZnobebs. masala piesaSi.-is mTavis wesebs.-s stilis aveji. istoriaSi.. role] – 1. rokiT.  Tavisuflebisa da damoukirOman­i [fr. romelic Toba qalsa da vaJs Soris..  mTavari r. lis r. ar icavs TxrobiTi mxatvruli na­ gzebze moZraobisa da qce­ warmoebi. li siuJetebis mqone didi .) rameSi monawilebis ¥ romantikuli. stili.-ebis ganawiromelic gvixatavda pirov­ leba. rOl­i [fr. pa­ tara musikaluri nawarmo­ rTuli formebi. rum] – magari. 2..  r. li leqsi. ¥ rokokuli. 2­isaT­ rOkoko [fr. mniSvneloba. 3. 2. damaxasiaTebelia natifi romAns­i [fr. romelsac msaxiobi ga­ oTxedis literaturasa da nasaxierebs. rTu­ deblobisaTvis brZolis r. rOker­i2 [ingl. rocker < rock 2. rococo] – ar­ vis). ¥ romanuli (mniSv. mijnuroba.) samijnuro urTier­ roki] – adamiani. dagisagan.-ebi.  d.-uli urTierToba. me­19 s. spirtiani sasmeli. poezia. ebi.romelsc romAntika – (wign. rOm­i [ingl.-ebis Sesruleba. lirikuli simRera. qiteqturuli da dekora­  r. gatacebulia rok­musikiT.  r. patara sasimRero liriku­  r. arayiSvilis r. r.  baironis r. vari gmiri.  istoriuli r.) is. n. 2.  pirovnebis r. romantisme] _ 1. xelovnebaSi: mimarTuleba. rac qmnis emociur. me­18 s. r. r. xarisxi.rok -458- mayuCis gareSe. (gadat. roman] – 1.­is pirveli me­ ri. tiuli stili.  romantiuli Scd. amaRlebul amzadeben Saqris lerwmis damokidebulebas raimesad­ daduRebuli wvenisa an ba­ mi. piesis an kinofilmis moqmedi pi­ romAntizm­i [fr. siyvaruli.­Si safrangeTSi.

¥ rudimentuli. moldavuri. notatio] – 1.). ga­ damwyveti nabijis gadadgma [mdinaris saxelwodebis mi­ xedviT. sax. rOq­i2 (ist. Wad­ rakSi aseTi svla mxolod erTxel xdeba. rOq­i1 [spars. nawili. rubrica < ruber wiTeli – kanonis saTauri (romelic iwereboda wi­ Teli saRebaviT)] – 1. rubQkon­i [laT.] – sasamsaxuro ZaRlebis jiSi.) organo.  r. rotvaQler­i [germ. grafa. rUbrika [< laT. franguli.) igivea. rumi­ nuli. romAnul­i [laT. wrebrunva. italiuri.  rudimentaruli. Rubico (Rubiconis) gadalaxva] – uryevi gadawyvetilebis miReba. Rottweiler < geogr. r. rudimentum Canasaxi. Tavganwirva. welTaRr. triali. brunva. romanus ro­ mauli] – rac warmoSobila Zveli romis kulturidan an dakavSirebulia masTan. .) iulius keisarma gadalaxa Tavisi jariT – miuxedavad senatis akrZal­ visa da daiwyo samoqalaqo omi].. romlis drosac etli da mefe gadadgildebian erTimeoris gverdiT.) roqis spa – da­ qiravebuli jari. igive robaia. rudQment­i [laT.-459¥ romantikuli. rac rota­ ciuli manqana. romanuli enebi – xalxu­ ri laTinurisgan warmo­ Sobili monaTesave enebi: portugaliuri. gan­ yofilebis saTauri (ga­ zeTSi.] sparsul da tajikur poeziaSi: fi­ losofiuri an samijnuro xasiaTis oTxstriqoniani rum leqsi. xasiaTi. JurnalSi da misT.  r. 2. romelsac organizmis istoriuli ganviTarebis procesSi dakarguli aqvs Tavisi pir­ vandeli mniSvneloba da srulad ar viTardeba. rotAcia [laT. qveganyofileba. rumba] – cekva meq­ sikuri warmoSobisa. rUmba [esp. rokh sabrZolo etli (koSkiT)] – WadrakSi: mefisa da etlis erTdrouli svla. organo. sawyisi] – (bi­ ol. rubAia [arab. (Zv. romelic 49 w. spars. (polig. espanuri. 2. rudimentaluri Scd.

mr. uZraoba.) saerTod. routine] – SiSi si­ ixateba miswrafebiT – tki­ axlis.) sxvisi wvalebiT. roeper] – .] _ iudaizmSi: RmerT iehovas (iahve) erT­ sadukevEleb­i [berZ. xmis gamaZlierebeli mili sAdizm­i [fr. savanebi. sAvana [esp.). Zveli skandinaviuri da ir­ sAke [iap. sabot] xisgan gamoT­ veli. rUpor­i [holand. mwerlis markiz konusis formisa. s tanjviT siamovnebis miRe­ ba. welTaRr. moTxovnilebis dasakmayo­ fileblad.] _ ideologiur­ erTi epiTeti. romelSic Si monawileobisagan Tavis saerTo misamarTiT Tav­ aridebiT an misi arakeTil­ moyrilia erTgvarovani an sindisieri SesrulebiT.rup -460- ¥ sagisa. sAboT­i [Zv. sqe­  r. CafuSva muSaobisa mas­ ternetSi (ix. sakvoQaJ­i [fr. (gadat. (gadat. Tqmuleba. saga] _ 1. de sadis (de sad – 1740­1814) ¥ ruporiani. sabotage] – wi­ sAiti [ingl. landiuri xalxuri sagmi­ ician iaponiaSi. msgavsi informacia. ebr.] – brinjis arayi. lili an xis lanCis mqone ¥ savanisa. sabana] – tropikuli sAbo [fr. netis gadamcemi sadguri. CamorCeniloba.  savanasi Scd. sabOtaJ­i [fr. Sab­ awamos Tavisi sqesobrivi loni. saxelis mixedviT] – 1. gamo­ rUtina [fr. amerikaSi. welTaRr). Zv. ax. ropolitenis saxelwodeba – 1 s. politikuri mimdinareoba sAbvei [ingl. vili miayenos partniors. saddukaioi sakuT. skandin. aparati. site adgili] – naswarganzraxuli CaS­ monacemTa erToblioba in­ la. 2. ro Tqmuleba. fexsacmeli. sobrivi ukuRmarToba. cvlilebis winaSe. sac CanTa da voyage mgzavroba] – xelis legenda. sax. 2.  sagasi Scd. subway] – met­ iudeaSi (me­2 s. inter­ sAga – [Zv.

cecxlis stiqia. salAmandra [berZ. maRazia. mwvaniliT da misT. 5. kudiani wyalxmeleTa cxo­ veli. Sua saukuneebSi gavrcele­ buli cru rwmeniT: cecx­ lis suli. sakrAlur­i [< laT. wminda.. 3. 3.) sxvaoba Semosavalisa da gasavalis (debitisa da kreditis) jamebs Soris. kerZi. saRmrTo. daWrili kitri da pomidori xaxviT. romlebic iW­ meva umad. sadac iyideba mxatvruli saqoneli. ZmriT da misT. aqvs mkrTali mwvane far­ To foTlebi.  literaturis s. TviTm­ frinavisa da sxv.  sakvaiaJi Scd. . bostneuli mcenare. romelsac amza­ deben wvrilad daWrili bostneulisgan. sadac ewyoba gamofe­ nebi. dasasvenebeli oTaxi gemze. politikuri s. sad­ gomi. ritualuri. sastumroSi da sxv. tradiciuli. salon] – 1. poezia. 2.. maslaaTi. salato mariliani] – 1. 4­isaT­ vis).) rCeul pirTa wre. saldo] – (buxhalt. s. (moZv. iWmeba civad (sinon. mgzavrTaTvis gankuTvnili adgili (avtobusisa. Cveulebriv Se­ kazmulia zeTiT. salto xtoma. xe­ lovnebis nawarmoebebi. re­ ligiur kultTan dakavSi­ rebuli. sAlon­i [fr. Sekazmuli.) tradiciiT ganmtki­ cebuli. sacramentum kurTxeva] – 1. 2. sakramEntul­i [laT. naxto­ mi] – akrobatiuli naxtomi. ¥ salaTisa.  salaTasi. s. 2. romelic sistematurad ik­ ribeboda visime saxlSi. 2. tabucuni). salaTi Scd.) ¥ salonuri (mniSvn. saTanadod Sekaz­ muli. musika. zogjer xorcisa da Tevzisagan. sAldo [it. 3.  samxatvro s. tansacmlis s.-461samgzavro CanTa. romlis drosac haerSi ma­ lays akeTeben. sAlto [it. (wign. stumris misaRebi vrceli oTaxi mdidrul saxlSi. sAlaTa [it. kartofi­ lisgan.  s. salamandra] – 1. romelic garegnulad sal xvliks miagavs. 4. sacer (sacris) wminda] – religiur kul­ tTan da ritualTan dakav­ Sirebuli.

-ebi. fei­ erverki raime sazeimo Ta­ riRis aRsaniSnavad. sasaliute Scd. Tavze xelaRebu­ li nabiji.] – 1.S. 2. rake­ tebis gaSvebiT da qvemexebis zalpiT. sambo esp. RonisZiebaTa sistema sa­ warmoebis. ¥ sasalute. zambo] – adamiani.  saliuti.] – brazilieli zangebis cek­ va.  bankis s.  s. sAmum­i [arab. cxeli qari arabeTisa da CrdiloeT afrikis udab­ noSi. romlis drosac dasaSvebia Zlier mtkivneuli ileTebi.) gamafrTxilebeli sam­ kurnalo RonisZiebebi piris Rrus gajansaRebisaTvis. samûm] – mSrali. gajansaReba] – 1. rac salto. igivea. salut] _ samxedro misalmeba sroliT. iaponiis agresiuli sam­ xedro wreebis warmomad­ genlis saxelwodeba.  saartilerio s. sAlut­i [fr. – saartilerio jgufi. sAmbo2 [ingl. samUrai [iap.) Самозащита Без Оружия Tav­ dacva uiaraRod] – spor­ tuli Widaoba. (me­ dic. sanatOrium­i [laT. musika am cekvisaTvis. ¥ sanireba. banke­ bisa da a. gakotrebis sa­ winaaRmdegod. bavSvTa s..-is mkurnaloba. 2. 2. sanatorium] – samkurnalo­dasasve­ nebeli dawesebuleba. salto mortale sasikvdilo naxtomi] – 1.  borjomis s. feodalur iaponiaSi: privilegiuri samxedro wodebis warmo­ madgeneli. Самбо (Semokl. ¥ sanatoriuli. summit mwvervali. naxtomi akrobatis ma­ Rali moednidan (simaRli­ dan).  s. samba < afrik. romlis drosac misi sxeuli haerSi malays ake­ Tebs. romelic warmoSobilia indieli ma­ makacisa da zangi qalis saltomOrtale .sal -462Sereuli qorwinebis Sede­ gad. sAmbo1 [rus. sanatio mkurna­ loba. piki] – mravalmxrivi saer­ TaSoriso Sexvedra an TaT­ biri umaRles doneze. sAmit­i [ingl. almis aRmarTviT (mag: gemze da sxva). sanAcia [laT. sAmba [ingl. trestebis. riskiani. [it.

2. santimetri = 0. rodesac suli adis RvTaebis rangSi. ganTavi­ sufleba sansarisgan).] – Zveli induri samwerlo ena. gadaWarbebuli gulCvilo­ ba. sanguis (san- guinis) sisxli. alagebs samkurnalo dawesebulebis sadgoms. sanQtar­i [fr. ena. erTi sxeulidan meo­ reSi gadasvla. romelic garegnu­ lad mkveTrad gamoxatavs Tavis emociebs. romlis mixedviTac sansara yoveli cocxali arsebis maradiuli mogzau­ robaa.  sanitaruli Scd. sanitarus jan­ mrTeloba] – sisufTavisa da mosaxleobis janmrTe­ lobis dacvis RonisZiebaTa sistema. s. agreTve nirvana (qanaoba. ixmareba agreTve . qalaqis s. sanitAria [laT. zedmeti grZnobiereba. xetiali] _ induisturi da budisturi cneba. romlisTvi­ sac damaxasiaTebelia gan­ sakuTrebuli interesi adamianis Sinagani samya­ rosadmi. daWrilebs. ¥ sanskrituli. me­18 s.  s. daTvaliereba. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aR­ niSnavs mis meased nawils: 1. s.). mizani – uzenaesi mdgoma­ reoba. santimentAlizm­i [fr. romelTa Soris moTav­ sebulia raime sauzmeuli (karaqi.01 metrs. sen­ timental] – zedmetad mgrZno­ biare.­is meore naxevarSi: literaturuli mimarTuleba. sanitaire] – umcrosi samedicino muSa­ ki. ¥ sanitariuli. sAnt­i [fr. sicocxliT savse adamiani. bunebisadmi. sAnkrit­i [ingl. yveli da misT. santimentAluri [fr. Zexvi. sentimentalisme] – 1. romelic Svelis avadm­ yofebs.  s. cent asi] – TavsarTi.-463- san sangvQnik­i [laT. sandwich] – puris ori Txeli naWe­ ri. sAnsara [sankr. gadaWarbebiT gul­ Cvili. mdgomareoba. sAndviC­i [ingl. eqimi.  ixmareba agreTve _ sentimentalizmi. Sanscrit sanskr. xelnaweri. igivea ra sendviCi. sinam­ dvilis idealizaciisa da gadaWarbebuli grZnobie­ reba mis gamoxatvaSi. sasicocxlo Zala] – metismetad xali­ siani.

 sanqcireba Scd. ro­ melsac garkveuli wesiT ixveven tanze. zemoqmedebis zo­ ma kanonis darRvevisaTvis. eSmaki. (fiz. mweriWamia mraval­ wliani balaxi. romelic viTardeba Se­ maerTebeli qsovilisagan. s. ¥ sarkazmuli da sarkastuli. 3. 4. qalaq-sateliti – Tanamed­ – sentimentaluri. saxelmwifo an mTavroba. romel­ sac mimarTaven xelSekru­ lebis damrRvevi saxelmwi­ fos mimarT.) pla­ netis Tanamgzavri. sarkOfag­i [berZ.  ekonomiuri s. (astr.­de) qsovili. saracEnia [laT. satelles (satellitis) Tanamgzavri. sAnqcia [laT. saflavis qva kubos formisa. romelic mibmulia meore. nebarTva.) speqtris susti zoli Zlieri zolis mezoblad. mowodeba. saerTaSoriso samarTalSi: zemoqmedebis zoma. Tanam­ zraxveli] – 1. wamyvan kbi­ lanaze.) avTvisebiani simsiv­ ne. sArkazm­i [berZ. iZulebis. rac mas iuridiul Zalas aniWebs.  mTvare dedamiwis s. Tanxmoba. . satanas < Zv.  u. 3. magram sinam­ dvileSi emorCileba sxva saxelmwifos. sanctio dakano­ neba] – 1. nebarTvis micema. 1). mis neba­sur­ vils. patara akldama. 4. Rimili. ¥ usanqcio (mniSvn. sarracenia] – mcenare. sarkôma] – (me­ dic. adamiani. romelic formalurad da­ moukidebelia. sarkasmos] – (wign.-ebi. romani.] – avi suli. sAtana [berZ.): qalis samosi – grZe­ li (4­5 m.  didi saxelmwifos s. 2.): qvis kubo.) RvarZliani dacinva. dadastureba. sAri [spars.  s.-ia. sarkophagos] – Zvel qveynebSi (egvi pteSi da sxv. RmerTis moRalate angelozi.san -464mwvave ironia.  s. qveyana. sArkoma [berZ. 1­isaT­ vis). sârî] – aRmosavle­ Tis qveynebSi (indoeTSi da sxv. 2. zemdgomi instan­ ciis mier raime aqtis dam­ tkiceba.) kbilana. satElit­i [berZ. mitingi. sanqcionQreba – sanqciis (mniSvn. berZ. (teq.  prokuroris s.

ro­ sAfar­i [suahilis enidan] – melic gadamkveTi sibrtyiT afrikaSi: monadireTa eqs­ aris gamoyofili. sAqseb­i – germanuli tomebi.-ebi kinoSi. sax. s. sferos nawili. namdvilis asaxvis erT­erTi phône bgera. Jurnali. Segmentum mo­ nakveTi] – 1.S.  saqsafoni. agreTve 2. ro­ veul monakveTSi. ganuwyvetliv drois gark­ sAturn­i [laT.) erT­erTi sigrZiv mogzauroba.. ganlagebuli nawevarTagani. s. lurji iagundi. ukravs~. miwaTmoqmedebis mfarveli Wadrakis erTdrouli Ta(gaigivebuli iyo berZnuli maSis s. `saqsofonze damk s. saxlda britaneTSi.  siansi Scd. seance] – risame sa­ satirQkos­i – satirul na­ jaro Cveneba an Sesruleba warmoebaTa avtori. romelic mzidan me­6 sEgment­i [laT..  `saqsofons ukravs~.) s. (zool. gakicxva. pedicia. hi pnozis s.­ qalaqi­Tanamgzavri. (maTem. dRis vis da nayofierebis RmerTi. mzis sistemis didi pla­ neta.. romelic rkaliTa sAuna [fin. maul miTologiaSi: xvna­Tes­  pirveli (meore. me­8 s. `saqsofonze ¥ satiruli.-465- seg rove didi qalaqis max­ romelTa nawili me­5 – me­6 loblad garkveuli gegmiT ss. is bolos isini dai pyres frankebma. miTologiis kronosTan). berZ. sAtira [laT. vruli. nadiroba. uzogavi dacinva. xma] – spilenZis xerxi – uaryofiTi sazo­ sasule musikaluri sakravi.) wris adgilzea. nawili. segregAcia [laT. sEans­i [fr. Saturnus] – 1. plakati. segregatio . mi. sauna] – finuri da qordiT aris SemosazR­ abano. vreli~ da a. safQron­i [berZ.­Si kontinentidan gada­ gaSenebuli patara qalaqi. sapheiros] – romlebisganac Sedgeba zo­ lurji an iisferi Zvirfasi gierTi cxovelis organiz­ qva. s. 2. gadoebrivi movlenebis da­ klarnetis monaTesave. satira] – litera­ turasa da xelovnebaSi: si­ saqsOfon­i [sakuT.. kupletebi. Scd.

aqvs ori an sami rigi dasajdomebi. samuzeumo eqspo­ natebis da misT.  atmis s. Zvirfa­ seulobis. weliwadis nawili. blis s. sEzon­i [fr.  s. seiner] – patara sazRvao TevzsaWeri gemi. dokumentebis. 2. yurZnis s. secans gadamkve­ Ti] – (maTem. kerZod – miwis­ Zvrebs. risame (mag. sEkans­i [laT. seismos mi­ wisZvra] – miwisZvris mov­ lenebTan dakavSirebuli. s.  Teatraluri s. ya­ daRa. romelic yvelaze ufro Sesaferia raime saqmianobisaTvis. samuSao.. secretus gamo­ nayofi] – (fiziol. weli­ wadis erT­erTi dro oTxi­ dan. s.) raime qsovilis mkvdari nawili.  s.  seismiuri Scd. s. dasvenebi­ saTvis da sxv. (samarT.  sazafxulo s.) saxelmwifo xelisuflebis mier raime kerZo qonebis gamoyenebis SezRudva an akrZalva. monacemebi. sEif­i [ingl.sed -466¥ seismologiuri. ¥ sezonuri. romelic marTkuTxa samkuTxedSi udris hi pote­ nuzis Sefardebas kuTxis kaTetTan. cecxlgamZle karada an yu­ Ti. safe] – uZravi.. 2. an specialuri saTavsi. sequestrum] – 1. zamTris s. sadguri. (medic.. . Sesanaxad. seismos miwisZvra da logos moZR­ vreba] – mecniereba (geo­ fizikis nawili). ruka. gamokvlevebi.. seQsmur­i [< berZ. Semosvlis dro. sadgomi – fasiani qaRal­ debis. 3. saison] – 1. sedan] – daxu­ ruli msubuqi avtomobi­ lis ti pi. s. seismolOgia [berZ. navigaciis s. xileulis) mwi­ fobis. raioni. xelsawyo.) niv­ gamoyofa] – rasobrivi dis­ kriminaciis erT­erTi saxe – feradkanianTa iZulebiTi gamoyofa TeTrkanianebisa­ gan.  s.. sEkvestr­i [laT. sEkret­i [laT. pe­ riodi. seQner­i [ingl.) kuTxis erT­er­ Ti trigonometriuli fun­ qcia. sEdan­i [ingl. romelic moscilda saR nawils. romelic Seiswavlis dedamiwis qer­ qis ryevebs.

Tesli. selectio gadar­ sem Ceva. selenelOgia [berZ. seminaria). gamocdebi. ¥ seminariuli da saseminario. semestris eqvs­ Tviani] – saswavlo wlis naxevari umaRles saswav­ lebelSi. ¥ sasemestro. seminarium sanerge] – 1. semQnar­i [laT. ¥ seminaruli da saseminaro.  s.romelic mTvares swavlobs. 2.  pirveli (meore) s..  aTdRiani s. jgufuri mecadineoba kva­ lifikaciis asamaRleblad. romelsac gamoi­ muSaveben jirkvlebi (mag. seminarium sanerge] – saSualo sasu­ liero saswavlebeli. filosofiaSi. SerCeva] – cxovelTa da mcenareTa axali.-467Tiereba.  seminariuli da saseminario sxvaa (ix.) sekrEcia [laT.. ¥ seleqciuri da saseleqcio. romlis saSualebiTac xde­ ba telefonis mocemuli xazis ramdenime an yvela abonentis erTdrouli ga­ moZaxeba. secularis saero] – saeklesio da samonastro sakuTrebis gadaqceva saxelmwifo sa­ kuTrebad. mudmivmoqmedi s.  s. seminAria [laT. . sekularizAcia [< laT. sēlēne mTvare da logos moZRvreba] – astronomiis dargi. Wadrakis da zogi sxva Sejibrebis monawilisa. mowme da Suamavali du­ elis TiToeuli monawili­ sa. 2. selEqcia [laT.) or­ ganizmisaTvis aucilebel nivTierebaTa (sekrecebis) gamomuSaveba da gamoyofa jirkvlebis mier.  s. sekUndant­i [laT. secretio ga­ moyofa] – (fiziol. Suamavali da TanaSemwe kri­ vis. sEmestr­i [laT. umaRles sas­ wavlebelSi: jgufuri praqtikuli mecadineoba maswavleblis xelmZRvane­ lobiT. gaum­ jobesebuli jiSebis gamoy­ vana xelovnuri SerCeviT. selEqtor­i [laT. SejvarebiT. kuWis wveni . s. nerwyvi. seleqciOner­i _ seleqciis specialisti. selector da­ maxarisxebeli] – aparati. sadguri.. secundans (secundantis damxmare] – 1.

 seminaruli da saseminaro sxvaa (ix. batono! (Sdr. alpebSi arsebuli monastris SaintBernard­is saxelis mixedviT. santimentaluri. semirAmida­s bARebi – msof­ lios erT­erTi Svid saoc­ rebaTagani _ `dakiduli ba­ Rebi~ babilonSi. sEnat­i [laT. siniorina). parlamentis zeda (sakanonmdeblo) palata aSS­Si. qalbatono (Cveulebriv gvarTan an sa­ xelTan erTad) (Sdr. babi­ lonuri. ¥ sensaciuri da sasensacio. sensatio] – 1. finiki­ uri. senQor­i [esp. senAtor­i – senatis wevri. ebrauli. sentimentAluri _ ix. safrangeTsa da zog sxva saxelmwifoSi. s. it. semenariuli. señor] – espa­ neTSi: batoni. rac raime ambavma. seniOrita [esp. it. romelTa mowyobac miewereba legen­ darul dedofals _ semiramidas. seniori (Cve­ ulebriv. it. Zlieri STabeWdileba.  s.  senioritisa Scd. señora] – espaneT­ Si: qalbatoni. romelsac kargi ynosva aqvs.  s. senatus < senex mo­ xuci] – 1. arameuli. siriuli. siniori). aRmoCena. rom­ lebic gavrcelebuli iyo wina aziis CrdiloeT da aRmosavleT afrikis na­ wilSi: arabuli. seminari). didi. ¥ senioritasi. SemTxvevam mo­ axdina.sem -468Ronieri ZaRli. semQtur­i – semitebTan da­ kavSirebuli. asiriuli. qaliSvili (Sdr. sensAcia [fr. Zvel romSi: umaRlesi xe­ lisuflebis saxelmwifo organo. 2. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. 2. sadac gamohyavdaT am ji­ Sis ZaRlebi mTaSi gzada­ karguli adamianebis mosa­ naxavad. siniora). . ganaTleba. semituri enebi – monaTesave enebi. sasemenario Scd. senbErnar­i – jiSiani. cnoba. TviT es ambavi. senQora [esp. señorita] – es­ paneTSi: axalgazrda gau­ Txovari qali.  semenaria. [bibliuri noes erT­ erTi Svilis semis saxelis mixedviT].

aRTqmis (bibliis) Targmani. Sua saukuneeb­ Si italiasa da espaneTSi: satrfosadmi miZRvnili sa­ mijnuro simRera.-469- ser sensuAlizm­i [fr. 2. separatisme] – 1. gancalke­ vebuli. sensualisme septuAginta < laT. separAtist­i separatizmis momxre. sensus SegrZneba] – filosofiuri mimarTuleba. separatus] – gankerZoebuli. separatio] – gamoyofa.  separatiuli Scd. swrafva gamoyofisaken. server momsa­ . gancalkevebisaken. serApis­i [berZ. separAtul­i [laT. msjeloba] – moraluri xa­ siaTis gamonaTqvami. sErver­i [ingl. separAcia [laT. TaTbiri. kameruli musikis Janri. separatuli zavi _ omis dros koaliciaSi myofi saxelmwifos mier mowina­ aRmdegesTan dadebuli za­ vi Tavisi samxedro mokav­ Sireebis Tanxmobis gareSe. `sa­ mocdaaTi~] – Zv. [laT. separAtizm­i [fr. mravalerovan qveynebSi: erovnul umciresobaTa swrafva saxelmwifosagan gamoyofisa da damoukide­ beli saxelmwifos Seqmni­ saken. serenade. sentEncia [laT. 2. sikvdilisa da gankurnebis) RvTaeba. aRqmebs miiCnevs. serEnada [<fr. Serapis] – eli­ nisturi egvi ptis mTavari (sicocxlis. sententia azri. ¥ serenadisa. rac ierusalimidan mefe pto­ lomeosis miwveviT aleq­ sandriaSi Casul 70 gan­ martoebulma Seasrula 70 dReSi Zv.  serenadasi Scd. im ebraelTaTvis. ebraulidan ber­ Znulze. romelnic egvi pteSi cxov­ robdnen an palestinis ga­ reT iyvnen gafantulni da aRar icodnen ebrauli. romel­ sac misi fanjris win as­ rulebda axalgazrda kaci gitaris an sxva simebiani sakravis akompanimentiT.)] – qristianul religiaSi: eqvsfrTiani angelozi umaR­ lesi ierarqiisa. ebr. serenata] – 1. it. romelic Semecnebis erTad­ erT wyarod SegrZenebebs. serAfim­i [Zv. seraphim (mr. zneob­ rivi darigeba.  s.

erTgvari sagnebis rigi. serpentinus gvelis] – mixveul­moxveu­ li gza mTaSi.. ¥ seriuli (mniSvn. 1­isaT­ vis). fasi da sxv. fasiani qaRaldebis. service] – mo­ saxleobis sayofacxovrebo momsaxureba. gamoSveba.  s. sErviz­i [fr. feradi qaRaldis grZeli da wvri­ li lenti. serieux] – 1. 3. sagareo vaWrobaSi: sabuTi. daavadeba. yavis an Cais WurWlis sruli kompleqti adamian­ Ta garkveuli raodenobi­ saTvis. mdgomareoba. serial rac mwkrivs qmnis] – mravalse­ riiani kino an telefilmi. darba­ iseli. seriOzuli [fr. jgufi. sertifQkat­i [fr. serpentarQum­i [laT. xure] – mZlavri kompiuteri. sertificat] – 1. 2. romelic axlavs saqonels da.  naxatebis s. (saub. dafiqrebuli. damokidebuleba.  s.  avtomobilebis s.  sufris s. 4. romelSic aRniSnulia saqonlis xarisxi.  filmis pirveli (meore) s. mowmoba. 3. dinji. service] – suf­ ris. sErvis­i [ingl. . Cais s. ri­ gi] – 1. didi kinofilmis erTgva­ rad damoukidebeli nawili. 2. doku­ mentebis Tanrigi. 2. movlenaTa Tanmimdevruli rigi. zogi saxelmwifo sesxis bileTis saxelwodeba. 3. saxifaTo. romelsac is­ vrian mocekvaveebi balis.  saqmisadmi s. serpEntin­i [laT. s.ser -470 s. romelic qselSi gadacemis rols asrulebs. adamiani. wigni. sEria [laT. Tormeti kacisaTvis gankuTvnili s.) saSiSi. werilobiTi cnoba. maskaradis. rac cif­ rebiT an asoebiT aris aR­ niSnuli. serQal­i [ingl. serpentin < serpent gveli] – 1.. serpens (serpentis) gveli] – Sxamiani gvelebis mosaSenebeli ad­ gili maTgan Sxamis misa­ Rebad. s. serpAntin­i [fr. aseTi adamianis damaxasia­ Tebeli Tviseba. sayuradRebo. series mwkrivi. mZime. sakiTxi. karnavalis dros. mniSvnelova­ ni.

. egvi ptis religiasa da miTologiaSi: udabnosa seq da ucxo qveynebis RmerTi. sagnebi. sxdoma. sEqsi [laT.  sagamocdo s. sexus sqesi da (ix. sErfbord­i [ingl. romelsac perio­ dulad atareben warmomad­ genlobiTi organoebi da sxv. osirisis Zma da mkvleli. karCaketili jgufi adamia­ nebisa. sexus sqesi da berZ. sertifikaTi Scd.  parlamentis s. surfboard < surf (zRvis) moqceva da board ficari] – grZeli da viwro ficari (korpisa. TviT es gamocdebi. seqsopaTolOgia [laT. Seiswavlis sqesob­ riv moSlilobas – diag­ nostikis. secta moZRvreba.) gancalkavvebuli. kompiuteruli kursebis damTavrebis Sesaxeb.  s. sEqtant­i – seqtis wevri. surfing zvir­ Tebze sriali] – wylis sportis saxeoba – Sejib­ reba specialuri ficriT (serfbordiT) srialSi zRvis. (gadat. s. s. darbazi. ¥ sasesio. romelsac iyeneben serfingSi. seqsolOgia [laT. sEt­i2 – Zv. sEter­i [ingl.  sekta Scd. romelic ganudga gaba­ tonebul eklesias.) partia CogburTis TamaSSi. sEsia [laT. paTologia)] – klinikuri medicinis na­ wili. religiuri Te­ mi. samecniero s. qafplastisa). gancdaTa da qce­ vaTa erToblioba. 2. . logos moZRvreba] – samecniero kvlevisa da codnis dargi sqesobrivi cxovrebis Sesaxeb. mkurnalobisa da profilaqtikis mizniT. sEqta [laT. umaRles saswavleblebSi: gamocdebis Cabarebis peri­ odi.-471 s. set] – (sport. masTan da­ kavSirebuli fsiqikur reaqciaTa. sessio sxdoma] – 1.  serTifikati. sexus sqesi] – sqe­ sobrivi urTierToba or sawinaaRmdego sqesis ada­ mianebs Soris. sErfing­i [ingl. 2. vadebi. sEt­i1 [ingl. okeanis zvirTebze. romelic gamoirCeva dogmaturi SexedulebebiT. skola] – 1. setter] – grZel­ bewviani monadire ZaRlis jiSi.

 sektanti. CineTis. romelsac garkveuli eko­ nomikur­socialuri niSnebi axasiaTebs. gadascemen raime gankar­ gulebas. pirobiTi niSani. fexsacmlis s.. svastika] – sworkuTxad moxrili bo­ loebis mqone jvari – or­ namentuli motivi.) krivSi: gverduli dartyma Sori manZilidan. am bgeris aRmniSvneli noti. Signal] – 1. ubani. ganyo­ fileba. (ma­ Tem. 3. swing] (sport.. 3­isaTvis). iaponiis da zog sxva qveynebis xelovnebaSi. seqciOner­i – maRaziis seq­ ciis gamge.seq -472¥ seqciuri (mniSvn.  s. sibyla] – Zv.. sector] – 1. svynaxarion: svinaqsis krebuli] – wmin­ danTa cxovrebis an qris­ tianul dResaswaulTa aRweriloba. radiatoris s.) wris nawili. SemosazRvruli ra­ dialuri xazebiT. germanelma faSistebma Ta­ vianT emblemad gamoiyenes. sa­ berZneTsa da romSi: winas­ warmetyveli qali. svinAqsar­i [berZ. Tavdacvis s. sektanturi Scd. romli­ Tac ityobinebian rasme. maRaziaSi.  sektori Scd. svQng­i [ingl.  saxlis marjvena s. sagzao ¥ seqtanturi.-ebi. kadrebis s. sQgnal­i [germ. 3. raime farTobis nawili. yriloba. svAstika [sanskr. si] – musikaluri gamis meSvide bgera. or­ ganizaciis nawili. sEqtor­i [laT. si [it. saxalxo meurneobis nawili.  stadionis samxreTi s. nagebobis) na­ wili.-ze wakiTxuli moxseneba. raime mTlianobis (mag. vaWrobaSi. sectio gakveTa] – 1.  kerZo s. sQbila [berZ. 4. 2. av­ tomobilis. iyeneben RvTismsaxurebis dros. . romelic SemosazRvrulia rkaliTa da ori radiusiT. 2.  zusti drois s.  s.. muSaoba. konferenciis qve­ ganyofileba.  aRicxvis s. dawesebulebis. sEqcia [laT. raime dawesebulebis. organiza­ ciis ganyofileba.  sportuli s.  s. moZraoba. romelic gvxvdeba Zveli indoeTis.

rames­ laze maRalia. silos (mr. ¥ sasignalo. daxatuli sQdr­i [fr. sxva feris formaze. rac sasargebloa TiToeuli dedamiwa da mTvare ganla­ maTganisaTvis. 2. qucmacebuli sakvebi mce­ 2. signalebis ¥ silosisa. burus­ Semdeg. TviT nageboba aseTi si­ losis dasamzadeblad. mzesumzira. iyeneben. ¥ sasilosisa.  s. xelsawyo.  mTis s. rodesac yvelaze Si an sibneleSi aRiqmeba. symbiôsis Tanacxovreba] _ (biol. (gadat. 2. mowyobiloba signalebis  sasilosesi Scd.  avtomaturi s.)] 1. romelsac amzadeben da­ . sQesta [esp.] – 1. sax. silhouette < sa­ ¥ sasignalizacio. wyvili] – mTvaris simbQoz­i [< berZ. s. alur nagebobaSi (koSkSi. raketa. Zalian cxela).) gafrTxileba raime nareebis damJavebiT speci­ arasasurvelis Sesaxeb. s. s.-is micema. koSki.  sarkinigzo s. Tan erTad mcxovrebi] – (bi­ sQlos­i [esp. visime an ri­  s. xelwodeba. signalizAcia – 1. tranSeaSi.) simbiozis erT­erTi qonlis wvniani sakvebi.-is damzadeba. sizigQeb­i [berZ.) ori fazis – misi dabadebis sxvadasxva saxeobis ori da gavsebis – saerTo sa­ organizmis Tanacxovreba. misacemad.  s. sagnis. am dros zRvis moqceva yve­ simbQont­i [< berZ. kulturebi..-473- sim s. s. gebulia erT swor xazze. siesta] – espaneTSi. silUet­i [fr. s. sa­ ol. cidre] – vaSlis (an gamoWrili da dakruli) Rvino. sistema. kuT. alami. saxlebis s. 2.. monawile. ormoSi). nagebobis. rodesac mze. simindi. romelsac sadme  s. symbiôn (symbiontis) vinmesTan. laTinuri ameri­ da sxva damaxasiaTebeli mo­ kis qvveynebSi da sxv: Su­ xazuloba (konturebi). ro­ adRis dasveneba (sadilis melic Sor manZilze.-ebi. figuris italiaSi.  gazeTSi Semosuli s. same erTferi konturuli gamosaxuleba.-ebi. syzygia Se­ erTeba.

moqmedeba da sxv.sim -474zomiereba. usimpatio Scd. simboloebi.  mtredi mSvidobis s.  simboliuri Scd. simpozium < berZ. (droSa. ¥ simboluri. garegnoba.­is bolos da me­20 s.-is dacva.  saerTaSoriso s. simpaTuri. symposion wveuleba] – saerTaSoriso TaTbiri raime samecniero sakiTxze. simboloTa erToblioba. s. s.. dagegmareba.  u. adamiani. raime sididis pirobiTi aRniSvna. anti paTia).  simbolikasi Scd.  s.-a. propor­ ciuli ganlageba centris. kosmosis torsuli velebis Sesaxeb. ¥ simptomuri da simptomaturi. s. ¥ usimpaTio. simbOlika – kreb. proporciuloba risame ganlagebaSi. symptoma dam­ Txveva. ideis pirobiT niSans war­ moadgens. Tana­ . niSani. naxati. rac miRebulia ama Tu im mecnierebaSi.. symbolisme] – antirealisturi. mxatvrul xer­ xad acxadebda simbolos rogorc sagnebisa da mov­ lenebis miuRweveli arsis gamoxatvis saSualebas. symbolon] – 1. Suagulis mimarT.  krizisis momaswavebeli s. figura. dekaden­ turi mimarTuleba litera­ turasa da xelovnebaSi me­ 19 s. simpozQum­i [laT.  s. ¥ simbolikisa. romelic raime mcnebis. simpATia [berZ.  simetruli Scd. simpatiuri. sQmptom­i [berZ. quCebis s.  albert ainStainis formula E=mc2. simpaturi. simbOlizm­i [fr.  simpatia. sagani. adamiani. symmetria] _ raime mTelis nawile­ bis Tanazomieri.  s. sympathia Ta­ nagrZnoba] – Sinagani keTi­ li ganwyobileba vinmesad­ mi (sapirisp.­is dasawyisSi. simEtria [berZ. 2. simpaTQuri – simpaTiis ga­ momwvevi. sQmbolo [berZ. ¥ simetriuli. gerbi).-ebi.  saqarTvelos s.  adamianis sxeulis nawilebis s. mimzidveli. niSan­Tviseba] – raime movlenis (Cveulebriv raime daavadebis) damaxasiaTebeli garegnuli niSani.

boWko. sinAgoga [< berZ.-475 s. TanaJRera. simulAcia [laT. signore] _ ita­ liaSi: batoni. syndrome Tavmoyra] – (medic. meTodi. sadac Sediodnen religiuri winamZRvrebic. esp. raime nawarmoebis teqstSi naxmar sityvaTa sia. 2. (ist. simulans (simulantis)] – piri. Tbili adgili. analizis monacemTa ganzogadeba. ¥ sinTezuri. qsovilebi. sQnTez­i [berZ. sinaRoRa Scd. analizi). s.  simuliacia Scd. sintetikuri Scd. Tanaxmianoba] – 1. sQndrom­i [berZ. 3. synthesis Seer­ Teba. romle­ bic erTmaneTisgan gansx­ vavdebian musikis xasiaTi­ Ta da tempiT. simUlant­i [laT. s. qimiuri nivTierebis miReba martiv nivTierebaTa an elementTa SeerTebis gziT (sapirisp. s. Cve­ ulebriv Sedgeba sami an oTxi nawilisagan. sakrebulo] – ebraelTa samlocvelo saxli. sabWo] – 1. TaTbi­ ri.) raime daavadebis damaxasiaTebel sin simptomTa erToblioba.  sinagogasi. movlenebi. samecnie­ ro kvlevaSi: mecnieruli kvlevis meTodi. siniori (Cve­ ulebriv. batono!  Sdr. kauCuki. sinQor­i [it. 2. 2. (moZv. romelic simulacias mimarTavs  simiulanti Scd. simulieren] – risame (mag. seniori. ¥ sinagogisa. sine cura uz­ runvelad] – Semosavliani Tanamdeboba.  sinTetikuri. taZa­ ri. simfOnia [berZ. synedrion kreba. didi musikaluri nawar­ moebi orkestrisaTvis. Sexameba] – 1. sabWo. symphonia Ta­ naJRera.) kreba. sinedrQon­i [< berZ. .) iude­ aSi: uxucesTa sabWo. avadmyofobis) mogoneba visime motyuebis mizniT. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. simulatio] simulireba [germ. synagoge kre­ ba. bgeraTa harmoniuli Sexa­ meba. sinEkura [< laT. kon­ kordansi.  kvlevis s. umaR­ lesi saxelmwifo dawese­ buleba. romelic did Sromas ar moiTxovs. gadat.

an Zalian axlosaa masTan. sinus Runi. analizi. `xa.sin -476-  s. xelTan erTad) – qalbato­ ni. erTad mimoixilos] – rac gvarTan an saxelTan erTad) dakavSirebulia meteoro­ – qaliSvili. mag. seniora. dis mdgomareobasTan. simru­ lesio saqmeebis gadasawy­ de] – (maTem. qalbatono! sinoptQkos­i – meteorologi. synonimos] _ marTkuTxa samkuTxedSi. synchroliCa~ da `noxi~. ud­ sityva. protestantul eklesiaSi: ¥ sintaqsuri. visac SeuZlia yvelaferi siniorina (Cveulebriv. sinqrOnia [< berZ. esp. diaqronia).] – (lingv. trigonometriuli funqcia sinOnim­i [berZ. signora] _ ita­ . seniorita. syntaxis] – gra­ sQnod­i [berZ. sasuliero da saero pirTa  winadadebis s. pirobebi. `aaSenebs~ nismos] – ori an ramdenime da `aagebs~ (sapirisp. romelic mniSvnelo­ ris mopirdapire kaTetis biT sxva sityvas emTxveva Sefardebas hi potenuzasTan. 2. marTlmadidebeli ek­ Seiswavlis sityebis erT­ lesiis kolegialuri or­ maneTTan SeerTebas da wi­ gano. qaliSvili. erTdro­ ¥ sinonimuri.  Sdr. signorina] _ italiaSi: axalgazrda ga­ sinoptQkur­i [< berZ.  siniorinisa Scd. synoptikos uTxovari qali. sQntaqs­i [berZ. antomovlenis. sityvebi. kreba mniSvnelovan saek­ sQnus­i [laT. liaSi: qalbatoni. procesis zusti nimi).  s. s.sinqrOnizm­i [< berZ. esp. ba (Sdr. siniora sinOptika – mecniereba amin­ dis winaswari gamocnobis (Cveulebriv. sinQor­a [it. siniOrina [it. damTxveva droSi. amin­  Sdr. qaliSvilo! logiur pirobebTan. procesebi. romelic daspecialebulia amindis prognozirebaSi.) kuTxis erT­erTi vetad. gvarTan an sa­ Sesaxeb. romelic – 1. nadadebis agebulebas. ¥ siniorinasi.) bgeriTi SemadgenlobiT ki enis statikuri mdgomareo­ gansxvavdeba misgan. `Wkua~ da `goneba~. synodos kreba] matikis nawili.

Targmani sQsifes SrOma _ iTqmis da­ (mag.  s.. 4. ba. jgufuri cekva erTgvari. lestinaSi da iq ebraelTa RmerTebis gadawyvetilebiT saxelmwifos Seqmna..  sirenasi Scd. siropiani Scd. vaJini). xedviTac xdeba rame. Tanave ukan gordeboda]. saarCevno s. iakob gogebaSvilis cxeli qari. 5. samxreT evropaSi (qris 3. mecnieruli kvlevis s. buli nawilebisa.  aRzrdis s.-477- sis uli mimdinareoba. romelic icis pedagogiuri s.] – fiis s. eleerTad moduRebuli xilis. kenkris sqeli wveni (qarT. mZime Sromaze [saberZneTis siOnizm­i – msoflios yvela (korinTis) miTologiuri ebraelis gadasaxleba pa­ mefis saxelis mixedviT. seirios mwveli] romelic raime moZRvrebis – yvelaze kaSkaSa varskv­ safuZvels warmoadgens. lavi. moqmedeba.. ro­ sQrena [berZ. romelTa mi­ tombilis s. seirēn.  s. simelic mwvervalze atanis­ ren] – sasignalo sayviri.  alublis s.. ¥ sirenisa. syrtaki] – berZ. s. roulad xdeba. romelic gamoscems mkveTr. mTlianoba erTmaneTTan CrdiloeT amerikis udab­ kanonzomierad dakavSire­ noebidan). saswrafo daxmarebis avmeTodi. mentTa perioduli s. sQrof­i [fr. systema] _ 1. sirocco < arab. lat. wesebi. synchronos] – rac ramesTan erTd­ sQrtak­i [berZ.  kapitalisturi s. ¥ sirofiani.. usrulebul da unayofo  sinxronuli Scd. wyali. sirop] – SaqarTan  mzis s. mas maRal mTaze unda aego­ rebina mZime qva (lodi). nervuli s. organizaciulad gaerTia­ . Tan­  saxanZro avtomobilebis mimdevrulad gatarebuli s. sazogadoebrivi wyobile­ sinon. ymuilisebr xmas..  siropi.  emanuel kantis filososQroko [it. sQstema [berZ. sirQus­i [berZ. moxsenebisa). erToblioba princi pebis. sinqrOnul­i [< berZ. 2.

sistemAtika – biologiuri mecniereba. did britaneTSi: mniSvnelovani. mecnierul dakvirvebaTa s. situAcia [fr.. sis­ temaze dafuZnebuli. systolē] – (anat.  sistematiuri.-is TviTmfrinavi. kategoriebi. s.  sistematiuri Scd. romelic axdens mcenareTa da cxovelTa klasifikacias. 1. priviligirebuli qalaqi. s. rac ganuwyvetliv meordeba. konstruqcia. jgufebi. teqnikuri mowyobiloba. katalogi. situation] – Seq­ mnili pirobebis erTobli­ oba. ambebisa. siUJet­i [fr. mkurnaloba. systematisation] – sistemaSi moyvana risame. City] – 1. rac Seadgens mxatvruli nawarmoebis ZiriTad Sina­ arss. sujet] – erTob­ lioba moqmedebaTa. romelSic aris saepisko­ poso kaTedra. sQti [ingl. 2. sistemizAcia [fr. dakvirveba. gadmocema sakiTxisa. mdgomareo­ ba. an romelsac miRebuli aqvs samefo si­ geli. aSS­Si: adgilobrivi TviT­ mmarTvelobis mqone. s. ¥ siuJeturi. s. cotad Tu bevrad mniSvnelovani qalaqi. suite] – musika­ luri nawarmoebi.) gulis moqmedebis erT­erTi faza – SekumSva.. ¥ sistematuri da sistemuri.sis -478sxvaa (ix.  axali s. garemoeba. nebul dawesebulebaTa er­ Toblioba.  piesis s. 6. magram saerTo ide­ ur­poeturi CafiqrebiT da­ kavSirebuli nawilisagan. ganuwyveteli. rac sistemasTan (mniSvn.  mecnierebaTa akademiis s-is instituti.  s.  suita Scd.  s.  mopovebuli masalebis s. 2. s.-is ganviTareba. 1) aris dakavSirebuli.  sistematikuri sxvaa (ix. sistema). sistematika). romelic Sedgeba ramdenime damouki­ debeli. ¥ sistematikuri. sistemuri . sQstola [berZ. siUita [fr. mecadineoba.  s.

aTaSangi). surrēalisme zerealizmi] – erT­erTi uki­ duresi formalisturi mi­ marTuleba. ¥ skandaluri da saskandalo. scandale] – 1. siureAlizm­i [fr. scando av­ divar] – mkafiod. romelic miRebulia raime sidideTa gasazomad. scalp] – Tavis kani Tmebianad. ayalmayali. saS.) SemTxveva. scaphandre < berZ. (s. sinon.  politikuri s. . skAlpel­i [laT. sifQlis­i [< fr. atyda.­is dasawyisSi.  surprizi Scd.  sasiamovno s. skAndal­i [fr. surprise] – mo­ ulodneli saCuqari. skandQreba [< laT. laT. astronav­ tebis da sxva. sxvadasxva xelsawyoSi: da­ nayofebiani saxazavi an ci­ ferblati. ska skAlp­i [ingl. Cxubi. suJeturi Scd. aTricxva sistema.). s. skaphē etli.  suJeti. romelic uar­ yofs gonebisa da cdis rols xelovnebaSi da Semoq­ medebis wyaros eZebs qvecno­ bierebis sferoSi (sizmrebSi. kosmonavtebisa. Sesafaseblad an gansasazRvravad. navi da anēr (andros) adamiani. qarga. scalpellum] – patara qirurgiuli dana. lanZRva­gine­ biT. warmoiSva did britaneTSi me­20 s. aurzauri. 2. skAla [laT.-479 s. war­ moadgens bavSvTa da mozar­ dTa organizaciebis muSa­ obis safuZvels. Siphilus < berZ. eqimis frankastoris (1483­1553) mi­ er sifilisis Temaze da­ werili laTinuri poemis moqmedi piri] – gadamdebi veneriuli daavadeba (qarT. mou­ lodneli sasiamovno amba­ vi. sys Rori da philos megobari.  quCaSi s. instiqtebSi da misT.  s. skaUtizm­i [< ingl. 2. siUrpriz­i [fr. scala kibe] – 1. damarcv­ liT warmoTqma. scaut mzve­ ravi] – skolisgareSe aR­ zrdis erT­erTi yvelaze gavrcelebuli sistema. halucinaciebSi. it. kaci] – hermetiuli Cacmulo­ ba (kostiumi) myvinTavebis. mTlianoba. de­ boSi. gaxmaurebuli samarcxvino SemTxveva. skAfandr­i [fr.

) sxvadasxva organos avadmoyofuri gam­ kvriveba.ske -480- skeQtbord­i [ingl.  skeptiki Scd. ro­ melic skepticizmiT aris ganmsWvaluli. skeptQcizm­i [fr. yvelafers eWvis TvaliT uyurbs.) skleris (ix. skeptQkos­i – adamiani. skrupulOzur­i [laT. . square] – patara skate ciguraoba da board fi­ cari] – gorgolaWebiani pa­ tara ficari.) magari] – (anat. sklērôsis ga­ magreba] – (medic. 2. rasac iwvevs funq­ ciuri elementebis daRupva da maTi Secvla SemaerTe­ beli qsoviliT. idealisturi fi­ losofiuri mimarTuleba. sklEroz­i [berZ. Scotland Yard] – londonis poli­ ciis centraluri sammarT­ velos saxelwodeba. s. mefis Zalauflebis erT­erTi ni­ Sani. scotch] – Sot­ landiuri viski. dawvrilebiT.  skeibordi Scd. skOC­i [ingl. skEtC­i [ingl. skēptra] – samefo kverTxi – monarqiuli xe­ lisuflebis simbolo. romelzedac orive fexiT dgebian da ise moZraoben.  s. scruptulosus] – 1. sklera) anTeba. daeWveba risame sisworeSi an SesaZ­ leblobaSi. romelic uaryofs obieqtu­ ri sinamdvilis Semecnebis SesaZleblobebs.) Tvalis kak­ lis gareTa TeTri garsi. skatingrink] – mosfaltebuli mo­ edani an xis iataki gor­ golaWebiani cigurebiT sarbenad. 2. undobluri damokidebuleba. skateboard skvEr­i [ingl. skOtland­Qard­i [ingl. sklErit­i (medic. sklēra (mdedr. gan­ sja] – 1. wvrilmanuri. kritikuli. skiff] – grZeli da viwro sportuli navi. sketch monaxazi] – saxumaro Sinaarsis mqone mcire saestrado piesa. sklEra [berZ. zedmowevniT zusti. skepsis ganxilva. damokidebuleba. skEting­rQnk­i [ingl. skQptra [berZ. sazogadoebrivi baRi qa­ laqSi. ¥ skeptikuri. scepticisme < berZ. skQf­i [ingl. ro­ melic morTulia Zvirfasi qvebiT da xraxniT. toni.

ro­ zurmuxti).-481- smi skUlptor­i – [laT. qveynebSi (fineTSi da sxv.) qariSxali. portreti. s.)] – ¥ skulpturuli. xisgan gamoTlili an swrafdaSveba specialurad liTonisgan Camosxmuli mowyobil rTul trasaze. kveuli profesiis. sinon.] Zveleburi revolveri erT­ dasajdomi. saSualebas aZlevs sportsmens ukeTesad ga­ – xelovani. igivea.) skUfia [berZ. Zvirfasi qva tiani rbili qudi (Savi mwvane ferisa (qarT. romelic niCbis gvari. qan giganturi s. er­ slEng­i [ingl. wris 2. mosmis dros srialebs win . romlis totebi  s. slang] _ igivea. rcelebulia CrdiloeTis  amerikuli s. smaragdos] – minerali. – xelovnebis nawarmoebi – Tixisgan an sxva masa­ slAlom­i [norveg. rac Jargoni. wve­ smAragd­i [berZ. niCbebi. patara mrgvali ufarflo lis) mtvris svets (xmeleT­ qudi. romelsac romelsac xmaroben gar­ kiduli Zrava aqvs. figura (qarT. patara gliseri. inglisur ena­ Tadgiliani sportuli navi. gamosaxuboloSi gafarToebulia. skuphia] – 1. romelic aCens xurni. смерч] – (geogr. rac diapozitivi. moqandake). Sarvali. romelic skul­ moiyenos fexebis Zala da pturas (qandakebas) qmnis rac SeiZleba Sors mousvas (qarT. Si: sityva an gamonaTqvami. dakeba). slAqs­i [ingl. an iisferi xaverdisa). slide sriali] – 1. sinon. sinon. skUter­i [ingl. ze) an wylisas (zRvaze). slalom] – zamTris sportis saxeoba lisgan gamoZerwili. simaR­ 3. gav­ adamianebi. melsac atareben marTl­ madidebeli eklesiis msa­ smErC­i [rus. qvisa­ – mTidan TxilamurebiT gan. slaks (mr. skUlptura [laT. sculptura] 2. scooter] – 1. Zravis mqone marxili. leba. sax. sculptor] da ukan. uzarmazar (800­1500 m. slAid­i [ingl. sarbol navSi: moZravi smiT­vEson­i [< sakuT.

solista] – momRe­ didi garyvnilebis. soldAfon­i [rus. am bgeris aRmniSvneli noti. baromelTa mcxovreblebic ga­ letis s. areul­ rali. солдафон] ¥ sasnai pero. smog < smoke kvam­ . mecnieri. mis mexuTe bgera. dareulobis. Wvartlisagan did qala­ qebsa da samrewvelo cen­ sol [it. solidaire] – daicvas moda da e. li da fog sqeli nisli] – sOker­i [ingl. solarium < sol leli. adgili. romelic kargad mze] da aerosolarQumi aris dauflebuli mizanSi – mzis abazanebis misaRebad zustad srolas. qedmaRlobs. sol] – musikaluri ga­ trebSi. soker] – ase uwodeben evropuli warmo­ Savi sqeli nisli.  saldafoni Scd. pretenzia aqvs da amiT Ta­  s. mizniT). samxedro piri. manerebis da misT.w. naSromi. snOb­i [ingl. ukulturo  s. melsac daxvewili gemov­ solQduri [fr. – saimedo. smOg­i [ingl. specialurad mowyobili ¥ snai peruli. kursebi. kar­ vinmesTan SeTanxmebuli. tlanqi. vi moaqvs. laqis saxelebis mixedviT. solide] – (wign. sniper] – msro­ solarQum­i [laT. solarizAcia [< laT. piri. sOdomi da gOmora _ iTqmis sOlist­i [it. gundis s... megobruli.  operis s. ganaTleba. samkurnalo gadanakecebi aqvs. snaQper­i [ingl. – xepre. smoking (jacket)] – Savi maudis pijaki. aurzauris Se­ romelic marto asrulebs saxeb (ori bibliuri qa­ raime partias. safuZvliani. s. srola. snob] – adamiani. smOking­i [ingl. er­ gi tonis wesebi. romelic Sobis fexburTs amerikis warmoiqmneba bolisa da kontinentze. romelic cdilobs zustad solidArul­i [fr. ro­ Tsulovani. s.) nebis. solaris romelsac Ria guli da ab­ mziani] – mziT dasxiveba reSumiT gawyobili grZeli (Cveulebriv. musikosi an mocekvave.  s.smo -482- moirCeodnen garyvnilebiT).

somnambutia] – erT­erTi politikuri luri. somnAmbula [laT. Cveulebriv 4 sociAlizm­i [fr. qa­ ti. warmoTqmiT. nare JRera] – musikaluri na­  s. socialis amxanaguri sazo­ xeteba] – mTvareuli. mimdinareoba. socialisme < laT. souce] – 1. warmoebi erTi an ori sak­ ravisaTvis.-d. smenis ganviTarebuli vo­ sOus­i [fr. solitarius martoxela] da ori samtaepiani stro­ – beWedSi. sOmbrero [esp. mRera maTi saxelwodebis  tomatis s. partia. smenis gansaviTareblad. socialis sazogadoebrivi] an 3 nawilisagan Semdgari. aseTi xmis mqone momRerali romelic gankuTvnilia er­ qali. fisagan. sonata < laT. broSSi da misT. dae­ sOcial­demokrAtia [laT. solfEjio [it. wevri.  souzi Scd. soprano] – 1. meba. wvrili Zexvi. raime kaluri varjiSi – notebis SeWamandis sqeli wveni. momRerlis an sOsis­i [fr.-483- soc solQter­i [fr. so¥ social-demokratiuli. – saxelmwifoebrivi da sa­ sOnet­i [it. romelic Sedgeba ori oTxtaepiani < laT. solo] – musikaluri Rero xma. somnus Zi­ li da ambulare dadis. Casmuli msxvili brilian­ sOprano [it.  sasiski Scd. 2. demokra¥ somnabulizmi. saswavlo sagani. lis yvelaze maRali sasim­ sOlo [fr. wvrilad daWrili xorci­ 2. gadoebrivi da [berZ. Ti sakravis. (ver) solitaire mettaepiani leqsi. romelic mo­ soltQson­i – Signeulisagan xarSuli (an Semwvari) iW­ damzadebuli Zexvi. sombrero] – es­ panuri farTofarfliani sOcial­demOkrat­i – soci­ al­demokratiuli partiis qudi. romelic Ta da kartofiliT momza­ gankuTvnilia moswavleTa debuli SeWamandi. solfeggio] – 1. 2. sOnata [it. soucisse] – patara mocekvavisaTvis. nawarmoebi an calke partia. sonetto] – ToTx­ zogadoebrivi wyobileba .

Tobs mkacri cxovrebiT  s. w. kuW­nawla­ nobas). spaghetti (mr. Tavs iwr­ ¥ sociologiuri. qorvaspArtak­i [laT. Spartacus] – Wari). winaaRmdeg (1 s. an saerTaSoriso masStabiT. urTierTobani. spasmos] – yelis. socialisturi partiis didi fizkulturuli dRe­ wevri. spAring­i [ingl. aR. sparring] – (sp. brZola.soc -484- erTgvari. odnen mkacr pirobebs. Teoria. monebis farTo ajanyebis ¥ spekulanturi. amta­ saylapavi milis.  s. fasebi. CxviTi SekumSva. partia. socialis] tis sxvadasxva saxeobaSi – rac dakavSirebulia [Zvel romSi monaTa ajan­ adamianTa erTobliv yebis beladis – spartakis cxovrebasTan da maT ur­ (1 s. dazRveva.) Tavisufali sawvrTneli spekUlant­i – piri. Zv.) – saxelis TierTobasTan (qarT. mixedviT]. mdgomareoba. s. amtanoba. anze. romelic metismetad sociolOgia [fr. kunTebis krun­ ¥ spartanuli. qeebic bavSvobidanve eCve­ spAzm­i [berZ. aRr. sinon. romlis moqala­ makaroni erTgavri. (Zveli berZnuli saxelmwi­ spAget­i [it. socializ­ tuli Sekibreba saxelmwifo mis mimdevari. vis da misT. gamokvleva.  s.  s. welT­ ¥ socialisturi. sinon. sazogadoebrivi). sociologie] TavSekavebul cxovrebas – mecniereba adamianTa sa­ eweva da kmayofildeba mxo­ zogadoebis ganviTarebis lod arsebobisaTvis auci­ zogadi kanonebis Sesaxeb. ¥ saspartakiado. beladi romis imperiis  s. 2. gadamyidveli. lebeli rameTi. spartakQada – 1. masobrivi Sejibreba spor­ sociAluri [laT. Zv.)] ita­ fos – spartas – saxelis liuri warmoSobis wvrili mixedviT. wyobileba.). s. saswauli. romelic spekulacias eweva (qarT. spartAnel­i _ iTqmis adami­ s. didi spor­ sociAlist­i _ 1. 2. s. .

(fiz. specificus Teatraluri warmodgena.. liereba] – saqonlis Ses­ ¥ speqtruli. Senoba. xazebi. sagangebo spermatozOid­i [berZ. muWugTan dakavSirebuli. adgens raime sinaTlis  wamlis s. rac mas spEqtr­i [laT. calkeul Semadgenel na­  specifiuri Scd. ufro Zvirad. sperdaniSnulebisa. speculatio  mzis s. specialiste]  s. speqt¥ spekulaciuri da saspekuraluri. gamoqvabuli da logos moZRv­  saavtomobilo transporreba] – mecniereba. optikuri grafiis s. spekuliacicialuri codna aqvs mec­ uri. mRvimeebs. saspekuliacio Scd. spectacle] – specQfika [laT.-is ZiriTadi fedazverva. romelic warmo­ ¥ specifikuri. yidva da ukanono gayidva  s. . analizi. Seiswavlis gamoqvabulebs. xe­ mamrobiTi sasqeso ujredi lovnebis raime calke dar­ (qarT. romelsac spe­  spekuliacia. romelic tis s. sinon. s. speciAlur­i [laT. spekuliantalRis sigrZis. spektraluri Scd. la mniSvnelobaTa er­ enaTmcnierebis s. saqoneli. spekulAcia [laT. – adamiani. cxoveli da eidos saxe) – 2.  spektri. speqtri. zôon  s. mag.) raime sididis yve­  samecniero muSaobis s. gansakuTrebuli. spektruli. ri). Taviseburi] – sagnis. Taviseburebani. lacio. s. mixedviT. nierebis an teqnikis raime speleolOgia [berZ. saswavlebeli. spelaion dargSi.. spectrum] – sxvebisagan ganasxvavebs. mov­  sadi plomo s. spEqtakl­i [fr. fasebi. farulad daTva­ nebi. lenis damaxasiaTebeli  spektakli Scd. s. xalx. teqnikis. anu fenis turi Scd. ma (spermatos) Tesli.  s.. speciAlist­i [fr. suni. specialis] – 1.-485- spe wilebad daSlis Sedegs  spekulianti. leqsikoToblioba. mecnierebis.

. sokoebis. romelic mayurebels ucxadebs msaj­ Ta gadawyvetilebas. (sp. Sinagani mizezebiT warmoq­ mnili. spiritus su­ tociklo treki] – (sp. mo­ tociklis moZraobis siCqa­ res. spQning­i [ingl.) sevda.­s Zve­ lad. spontAnur­i [laT. romelic Tanda­ TanobiT sididiT rig mzard bruns akeTebs wertilis an RerZis garSemo. spora Tesli] – zo­ gi mcenareuli organizmis (wyalmcenareebis. splQn­i [inlg. spining] – sportuli saTevzao xel­ sawyo. speaker] – 1. idealisturi moZRvreba. speedway. speedometer] – xelsawyo. spiritualis sulieri] – religiur­ filosofiuri. naRve­ li. romelic arsebobs materiis gareSe da misgan damoukideblad. romelic suls ganxilavs rogorc sinamd­ vilis pirvel sawyiss. agreTve mis mier gav­ lil manZils. spQral­i [laT. spOra [berZ. xsnidnen elenTis daavadebiT). gan­ sakuTrebul usxeulo sub­ stancias.) mo­ tociklebiT rbola widian trekze. spQker­i [ingl. samo­ spirQtizm­i [laT.) krivSi: piri. 2. miwis an balaxis trekze. 2. li] – micvalebulTa sule­ bis gamoZaxeba da maTTan urTierTobis damyareba. spontaneus TviTneburi] – garegani gav­ lenis gareSe. mavTuli an zambara. parlamentis Tavmjdomare. 3. spOnsor­i [ingl. organizacia (zog­ jer kerZo piric). rome­ lic erT­erT am xazis mag­ varadaa moxrili. spiralis < spira Runi. xveuli] – 1. TavisTavad. WanWikisebri xazi. agreTve rbola yi­ nulze. mowyeniloba (s. rome­ lic kisrulobs raime RonisZiebis Catarebas. romelic gviCvenebs avtomobilis. 3. spirituAlizm­i [< laT. sponsor] – firma. aSS­Si: warmomadgnelTa palatis Tavmjdomare. (maTem. spleen elen­ Ta] – (wign. ri­ same mowyobas Tavisi da­ finansebiT. spidOmetr­i [ingl. romlis saSualebi­ Tac ankess Sors isvrian.spi -486- spQdvei [ingl.) brtyeli mrudi (usasru­ lo) xazi.

 s.) sportsmeni. rbola.) Sejibreba mokle distanci­ aze (sirbilSi. ganviTareba. spOrt­i [ingl. romelic sprin­ tSia daostatebuli. sprint] – (sp. myari. stayer] – (sp. Cveulebriv aqvs Se­ jibrebis xasiaTi. vaWrobis da misT. romelic siste­ matiurad misdevs sports.  sportiuli Scd.) venuri sisxlis Segubeba. saavtomobilo s. ¥ sprinteruli. s.. mtkice. sporadikos gafantuli] – rac dro­ dadro (aqa­iq) iCens Tavs.  fasebis s. risame ganmtkiceba. romelic saWiroa ma­ Ti gamravlebisa da gavrce­ lebisaTvis.  pirveli s. (ekon. ¥ sportuli da sasporto.  stadialuri Scd. siCqare (Sdr. staQer­i [ingl. mdgradi] – risame mya­ ri. 2. sprinter] – sportsmeni. fasebi. velosportSi da misT. stabQluri [laT. ganviTarebis faza. avtosportSi . bolo s. sprQnter­i [ingl. sporAdul­i [< berZ. spOrtsmen­i [ingl. aramudmivi.) warmoebis. ucvleli..  s. umoZraos vxdi] – 1. inventari. s.  s. stadion as­ parezi. (medic.  s. perio­ di risame ganviTarebaSi. Seneleba. Sedgeba fexburTis mindvrisa da sarbeni bi­ likebisagan da garSemor­ tymulia mayurebelTa tri­ bunebiT. staieri). stagno vaCereb. kostiumi. arasayovelTao. ¥ stadiuri. mdgradi. ciguraobaSi. stadion (sigrZis sazomi)] – safexuri. ucvleli mdgomareobis sta Seqmna. ekonomikis s. ciguraobaSi.  sacxenosno s. sportsman] – piri.-487xavsebis) mikroskopuli Ca­ nasaxi. stabilis] – mudmivi. moedani sirbilSi SejibrebisaTvis] _ nagebo­ ba sportuli Sejibrebi­ saTvis. stabilis myare. s. stagnAcia [laT. stabilizAcia [laT. mdgomareoba. sprQnt­i [ingl. Seferxeba. stAdia [berZ..). romelic daos­ tatebulia grZel distanci­ aze SejibrebaSi (sirbilSi. sport] – fizikuri varjiSi organizmis gansa­ viTareblad da gasakaJeb­ lad. stadQon­i [berZ.

станица] _ ka­ zakTa didi sofeli. stalAqtit­i [berZ. starts aiRebs – daiwyebs Sejibrebas. stalagmiti). stAJ­i [fr.  s. 2. (gadat. stalAgmit­i [< berZ.) araoriginaluri ram.  morbenlebi s. .  saxelmwifo s. risame sazomi. stapel] – wylisaken daqanebuli beto­ nis moedani gemebis asagebad da wyalSi CasaSvebad. xarisxis da misT. sprinteri. mixedviT unda See­ sabamebodes raime nawarmi. s. moedani.sta -488safuZveli. formis. romelic gaCenilia CamonaJoni kiriani wylis wveTebisagan. standard] – 1. stApel­i [holand. stalaqtiti).  s. distancia. ¥ standartuli – 1. start] – 1. (Sdr. norma. stArter­i [ingl. romelic warmoqmnilia Ca­ moJonil kiriani wylis wveTebisgan.) Sablonuri. stage] – SromiTi saqmianobis xangrZlivoba.  s. standar­ tis Sesaferisi. finiSi). niSani. (Sdr. trafareti.  standartiuli Scd. rasac zomis. stalagmos] da stalAqton­i [berZ. ¥ sastarto. stalAgnat­i [< berZ.). s. pistoleti. aveji. stArt­i [ingl. pasuxi. detalebi. adgili. da sxv. ti pobrivi. tra­ faretuli. sawyisi momenti (siswrafeSi) spor­ tuli Sejibrebis an saf­ reni aparatis afrenisa. rome­ lic warmoqmnilia TaRidan Camonadeni kiriani wylis wveTebisagan (Sdr. Temebi. raketa. starter] – 1. stalaktos CamonawveTi] – gamoqvabulis TaRidan konusisebr svetad CamogrZelebuli Sverili. (gadat. stAnica [rus. s. saidanac iwyeba Sejibreba raime manZilis dasafaravad.-ze dadgenen.  s. stAndart­i [ingl. ti pobrivi nimuSi. Sdr.  stalaktiti Scd. Sabloni. stalagmos wveTi] – gamoqvabulis Ziri­ dan konusisebur svetebad aRmarTuli Sverili. ¥ staieruli. s. 2.  25 wlis s. 2. stalaktos] _ gamoqvabulSi: sta­ laqtitisa da stalagmitis SeerTebiT warmoqmnili sveti.

 statiuri Scd. statua] – adamianis an cxovelis qandakeba. TviTmfrinavis da misT. stator uZravad mdgomi] – eleqtruli man­ qanis (generatoris. Tavi. romelic startis sig­ nals iZleva. statistic < laT. ¥ statikuri.  statuti sxvaa (ix. ¥ statistikuri  s. Zravas asamuSaveb­ lad. ro­ melic naturaluri zomisaa an masze didia. dinamika). statos mdgomare] – usityvo role­ bis semsrulebeli. leqsikonSi da sxv. kre­ bulSi. parlamentis wevris s. stAtus­i [laT. monacemebi. statike] – 1. done. Cveulebriv iyeneben oTaxis samkaulad. status mdgoma­ reoba. s. mosvenebiTi. stAtus­kvo [laT. statQstika [ingl. meqanikis nawili. stAtor­i [laT. romelic swavlobs raodenobriv sta cvlilebebs adamianTa sa­ zogadoebasa da saxalxo meurneobis ganviTarebaSi. 2. Статья] – 1. Teoria.  sasoflo-sameurneo s.raime sabuTSi. stAtua [laT. Zravas) uZravi nawili. s. mecniereba. statUet­i [statuette] – patara statua. eleqtro agregati avto­ mobilis. statistQkos­i – statistikis specialisti.  statistiuri Scd.-489piri. cifrebi.  faifuris s.  statuetka Scd. stAtist­i [< berZ. 2. stAtia [rus. paragrafi iuridiul dokumentSi. masobrivi scenebis mo­ nawile. wylis s. viTareba] – saerTa­ Soriso samarTalSi: samar­ Tlebrivi mdgomareoba. nawili. masobriv movlenaTa aRri­ cxva am mecnierebis meTo­ dis gamoyenebiT. status mdgomareoba] – 1. romelic sxeulis wonasworobis ka­ nonebs swavlobs. 2. romlis Sig­ niTac brunavs rotori. status quo] – . wonasworobis mdgomareoba (Sdr. JurnalSi an ga­ zeTSi moTavsebuli mcire moculobis publicisturi an mecnieruli nawarmoebi.  di plomatiuri s. siaSi.  s.). wneva. stAtika [berZ. msaxio­ bi. 2.

Canaweri. stenOgrama [berZ. Canaweri.. 2. s. saga­ ni.-is kursebi. 2.  s.  stacionaluri Scd.  stenografuli Scd. aramoZravi. stella Scd. parlamentis sxdomis s. stenogrAfia [berZ. ¥ sastendo: sastendo srola – srola sanadiro an sas­ porto TofiT – mfrinavi samizne TefSebisaTvis. s.  biblioTekis s.  status-qvo Scd. kinoTeatri. wignebis s.  sagamofeno s. stEnd­i [ingl. gulis angina. 1) ti pis dawesebuleba. stAtut­i [laT. biblioTeka. ¥ stenografiuli. romelzec gamofenilia sxvadasxva eqsponati. stElaJ­i [germ.  s. s.  s. romlebzec warwera an reliefuri gamosaxulebe­ bia. stacionaruli – 1. stele] – qvis fi­ la. stenokArdia [berZ. stEla [berZ. debuleba risame. angariSi. sistema. ¥ stelisa. mudmivi.  moxsenebis s.  s. sawolebiT aRWurvili samkurnalo dawesebuleba. rac dakavSirebulia saa­ vadmyofoSi xangrZliv yofnasTan (sapirisp.). stenos viwro graphô vwer] – gan­ sakuTrebuli niSnebisa da Semoklebebis gamoyenebiT zepiri metyvelebis swra­ fad Caweris wesi.-ebi.  statusi sxvaa (ix. mkurnaloba. statut] – wes­ deba. Stellage] – ram­ . stand] – dafa. staciOnar­i [laT. ambulatoriuli). stenos viwro da gramma aso] – stenografiuli Canaweri.  s. masalebi. sta­ cionaruli (mniSvn.) mwvave tkivilis Se­ teva gulis areSi. stenos viwro da kardia guli] – (me­ dic. saavadmyofo (gansxvavebiT poliklinikisgan). stationarius mdgomare.-Si moTavseba.sta -490denime sarTulad gamarTu­ li Taroebi. uZravi] – 1.  ordenis s. stenogrAfist­i – steno­ grafiis specialisti.  stelasi. saerTaSoriso samarTalSi: raime garkveul momentSi (winaT an amJamad) arsebuli mdgomareoba.

xelovnebaSi: mxatvrulad gaformebis damaxasiaTebeli niSan­Tvi­ sebaTa erToblioba.  Tanamedrove arqiteqturuli s. vbrwyinav] – sinaTlis si­ kaSkaSis saerTaSoriso er­ Teuli. qcevis an moqmedebis manera. liTonis mTliani sabeWdi forma. gamoxarSviT. iyeneben didtiraJian gamocemebisaTvis. stilbô vkaSkaSeb. enobrivi xerxebis erTob­ lioba. romelic warmoad­ gens anawyobis an kliSes pirs. sterilis] – sterilizaciis gziT gaw­ mendili.) formebis mibaZva. bamba.. stile < berZ.. gadat. qi­ miur nivTierebaTa ze­ moqmedebiT da sxv. sterilizAcia [fr. axali s.  qirurgiuli instrumentebis s. welTaRricxvis sistema.  s. stilizAcia [fr. Tavisebureba. 2. damuSavebuli. ro­ melic asworebs raime na­ warmoebis stils (ix. saSua­ lebiT.  s.swo­ ri.  xelmZRvanelobis s. stQlb­i [berZ.  Zveli miniaturebis s. s. nairsaxeoba. степь] – utyeo. fraza. stQlist­i – saliteraturo enis kargi mcodne. stQlet­i [it. Tavisebureba.-491- sti stEp­i [rus. (wign.. 3. stQl­i [fr. pasuxi. stereos ma­ gari da typos anabeWdi] – 1. stereoti puli – rac xSirad meordeba. rZis s.  daviT kldiaSvilis mwerluri s. mikroorganizmebis mospoba duRiliT.  Zveli s. 2. binti. Sablo­ nuri. 1. stylisation] da stilQzeba – xelovnebaSi: raime stilis (mniSvn. sti- . ¥ stiluri. adamianis an cxovelis ga­ nayofierebis unaris mos­ poba. stiletto] – sam­ waxnagovani piris mqone pa­ tara xanjali.) igivea. stylos] – 1. vaJas poeturi s. sterQluri [laT. stereOti p­i [berZ. 2. ucvleli. 4.  s. enobrivi Tavisebu­ rebani. rac trafareti. piri.. trafaretuli. s. muSaobis s. sterilisation] da sterilQzeba – 1. nawarmoebis s. balaxiT dafaruli siv­ rce mSrali havis zonaSi.

bort­ gamyoli. sayvareli saqme. romelic Seiswavlis gamom­ xatvelobiT saSualebebs. wyali. 2. stoi­ cizmis mimdevari. ubedureba.). steward] – oficianti samgzavro gemze an TviTmfrinavSi. stependianti Scd. `stilistikurs~ xmaroben `stiluris~ (ix.) rbena an doRi grZel distanciaze dbrkolebaTa gadalaxviT. xelfasi] – yo­ velTviuri fuladi dax­ mareba. miwisZvra da misT. enaTmecnierebis nawili. gare­ mo. are. stiqiiT (sti­ qioniT) gamowveuli.  s. sti plCEiz­i [ingl. romelic Se­ iswavlis mxatvrul nawar­ moebTa stils. stylistique] – 1. li. stili) gagebiT. ¥ stilistikuri da (dasaS­ vebia) stilisturi. s. ara­ organizebuli. wyaldi­ doba. miwa an cecxli). Segnebuli xelmZRvanelo­ bis gareSe mimdinare. stipendium jamagiri. dakvirveba. ¥ sasti pendio.  sti pendianti. fondi. stewardess] – stiuardi qali. sti pendQat­i – moswavle.ro­ melic sti pendias iRebs. 3. steplechase] . stQqia [berZ. rac Scd. 2. mniSvn. stQqiuri – 1.  stependia Scd. xanZari. stiuArdesa [ingl.) visime moqmedebis. Taviseburebani. stQmul­i [laT.sti -492– (sp. 3. romelic eZlevaT studentebs.  s. aspirantebs. stiUard­i [ingl.).  gazeTis s. stoicheion ele­ menti] – 1. stimulus] – ra­ ime moqmdebisaTvis xalisis aRmZvreli mizezi. mecniereba. (gadat. damangreveli Zala (qa­ riSxali. bunebis mZlavri movle­ na. sxvanairad: stiqioni. kargad cnobili. biZgi. stilQstika [fr.  s. ro­ melic bunebis yvela mov­ lenis safuZvlad miaCn­ daT.  zogjer `stilisturs~. antikur filo­ sofiaSi: bunebis erT­erTi ZiriTadi elementi (haeri. 2.  Sromis nayofierebis gazrdis s. stoQkos­i [stoikos] – 1. gamosvlebi.  s. cxovrebis. sti pEndia [laT.

stoQcizm­i [aTenSi porti­ kis (karibWe) Stoa­s saxel­ wodebis mixedviT. (sp. 2. ybebisa da saxis daavadebebs.­is bolos).) gaWirvebisa da gan­ sacdelis didi amtanoba.  s. me­7 s. stratEgia [berZ. erT­erTi mniS­ vnelovani filosofiuri mimdinareoba Zvel saberZ­ neTSi (warmoiSva Zv. strEs­i [ingl. stoma (stomatos) piri da logos moZ­ Rvreba] – medicinis dargi. poliklinika. stress daZabva.) sapasuxod. daZabuloba] – organizmis daZabuli mdgomareoba.) piris lorwovani garsis anTeba. strQptiz­i [ingl. (gadat. (gadat. sphaira bur­ Ti. wel­ TaRr. kom­ binaciebi keTdeba saerTo. strOpeb­i [ingl. 2.) fexburTSi: centraluri mcveli.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis mtkiced amtani adamiani. omis momzadebisa da warmoebis. romlis dro­ sac calkeuli svlebi. stoma (stomatos) piri] – (medic. stratQsfero [laT. stOper­i [ingl. stomAtit­i [berZ.) iTqmis TamaSis siste­ mis Sesaxeb. sfero] – dedamiwis qer­ qis zeda nawili. stopper] – (sp. romelic naleqi qanebisagan Sedgeba. SimSilis. winaswar mofiqrebuli geg­ mis mixedviT.  s. romelic troposferos zeviTaa. stomatolOgia [berZ. (gadat. stratum fena.) sazogadoebriv­po­ str litikuri brZolis xelm­ ZRvanelobis xelovneba. romelic Seiswavlis kbi­ lebis. strategia] – 1.Sre da berZ. sfero] – at­ mosferos zeda fena (zRvis donidan 8­12 km). didi samxedro obieqtebis Catarebis mec­ niereba da xelovneba.-4932. ¥ stomatologiuri. sphaira burTi.)] – specialuri boWkosagan . stratum fena. sadac aswavlida filosofosi zenoni] – 1. travmis da misT. 3. mdgomareoba. SiSvldeba. strip­tease] – warmodgena. strop (mx. piris Rrus. ¥ stresuli. ro­ melic warmoiqmneba ara­ xelsayreli mizezebis (si­ civis. romel­ Sic msaxiobi qali Tanda­ TanobiT ixdis tanisamoss. stratOsfero [laT. Sre da berZ.

studens (stu3. mikerZoeba. sinon. dentis) mecadine] – umaRlesi subiEqturi – 1.subieqtQvizm­i – piraduloba. (qarT. structura] – Cawera gramofonis firfi­ risame Semadgeneli nawi­ taze an magnitofonis fir­ lebis urTierTmimarTeba ze. zadebs. biTac adamiani (an tvirTi)  Teatris s. ¥ studenturi. saswvleblis moswavle..  niadagis s. qvemdebare.  s.str -494- dagrexili Tokebi.. obieqburebani.  struqturaluri Scd. aRnagoba. warmoebs radio­ an tele­ ¥ strofuli. mxatvrebs an msaxiobebs am­  subieqtiuri Scd. wlebi. (filos. subictum] – 1. (gramt. gadacemebi (radio­studia.  xmis Caweris s. adamiani. s. leba. materialuri samyaros Sem­ ¥ struqturuli. strophe] – leq­ kinostudia). Tavisepirovneba (sapirisp. sSi Sinaarsobrivad da  dokumenturi filmebis s. romelic uSvebs Suts. mikerZoebi­ an moqandakis saxelosno. cnobeli da gardamqmneli. sawarmo. (filos. s.subQeqt­i [laT..). Sexeduleba. kinofilmebs (sxvanairad: strOf­i [berZ. saswavlebeli.  s. specialuri sadgomi. axalgazrda msaxiobTa zo­ . agebutelestudia). cxovreba. araobieqturi. midgoma. sadac xdeba xmis strUqtura [laT. arqona. 3. enis s. romle­ gi Teatraluri koleqtivis saxelwodeba. studio] – 1. wyoba. leqsi. mxatvris 2. sadac ramdenime striqoni. 2.). 2. cvlilebebi. Camoekideba gaSlil para­ 4. cnobiereba. s. stUdia [it. poemis s.  s. qoreografi. obieqturobis uli s. (log. saopero s.  saTeatro s. 6.. ti). analizi. piraduli. subieqtis damaxasiaTebeli. rogorc nizaciuli s. s.) msjelobis sagani.). Ti. s. sawarmo. orga. ritmulad gaerTianebuli 5. gancda. stUdent­i [laT. agebuleba.  s. romelic  s.

substratum] –  s. sam­ saxurebrivi disci plinis sUbtitr­i [laT. (lingv. substantia arsi] – risame safuZveli. bic CrdiloeTiTa da samx­  skolas gamouyves saxelmreTiT akravs tropikebs.) enaTa Seswavlis  samxreT-aRmosavleT aziis dros: ena. suvEnir­i [fr. mikroorganiz­ nentis didi geografi an po­ mebisaTvis). sub qveS da stratosfero] – (Txevadi mdgomareobis ga­ atmosferos fena.-ebis maRazia. rome­ subsQdia [laT.) myari moaxdina am ukanasknelze. mareba. arsi. firmebs. . roemlic motovebiT). saCuqari. sublimo va­ melmac garkveuli gavlena maRleb] – (qim. (filos. 2. kadris qveS warwera.) ufro­ sebisadmi umciresobis subtQlur­i [fr.) nazi agebulebisa (iTq­ samsaxurebrivi daqvemdeba­ mis adamianze). subsidium] – lic ucxo enis mokle Tar­ fuladi an nivTieri dax­ gmans warmoadgens.-495- suv subkontQnent­i [laT. nivTierebis airisebur mdgomareobaSi gadasvla substratOsfero [laT. souvenir] – sa­ maxsovro nivTi. sutroposferosagan. bordinatio] – (wign.  sufsidia Scd. romelsac saxel­ mwifo uwevs adgilobriv subtropQkebi [laT. magram ro­ sublimAcia [laT. fiz. sUbstrat­i [laT. ¥ subtropikuli. kulturebi. substAncia [laT. 3. titre titri] – kinofilmis dacva. sub qveS da fr. wifo s. 1. s. romle­ mwifoebs. litikuri nawili..) sakvebi garemo da ix. stratosferos gamoyofs subordinAcia [laT. subtil] – (sa­ ub.) raime movlenaTa ¥ suveniruli. (biol. calke­ sferos ori fizikur­ge­ ul pirebs an sxva saxel­ ografiuli zona. hava. aqrola. rebis mkacri sistema.  s. sub qveS saerTo safuZveli. kontinenti] – konti­ (Cveulebriv. saxsovari. romelic gamo­ s. devna meore enam. sub qveS da tropikebi] – dedamiwis organoebs.

2. daumarcxebeli. Siizmi). romelic yuranTan erTad sunasac aRiarebs (Sdr. 2. ­ze da market bazari] – didi (Cveulebriv produqtebis) TviTmomsaxurebis maRazia.  superlaineri. sunna] – muslimanuri `wminda Tqmuleba~. surdus yru .] aRmosavleTis zogi musli­ muri qveynis monarqis ti­ tuli. zeadamiani.. superman ze­ adamiani] – 1. romlebic miewe­ reba mahmads. suverEnuli – suverenitetis mqone (saxelmwifo). agava da sxv. sUlTan­i [Turq. souverain] – umaRlesi Zalauflebis mpyrobeli.. sukulEnteb­i [< laT. meTaurobiT. ro­ melic darwmunebulia Ta­ vis upiratesobaSi sxva adamianebTan SedarebiT. suvEren­i [fr. umaRles xarisxs.suv -496-  s. romelic Semokruli aqvs wigns garedan. sUnizm­i _ islamis mimarTu­ leba. supermarket < super. romelic aRniS­ navs: 1. umaRles Tvisebas an maRal gaZlie­ rebul moqmedebas. succulentus wvniani] – mravalwlovani gvalvagamZle mcenareebi (kaqtusi. sUra [arab.). Tavze] – pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa. adamiani. souverainite] – sa­ xelmwifos sruli damou­ kidebloba. mTavars. super. ­ze. nawarmi. sUperyda – qaRaldis yda. sUmo – [iap. sultan < arab.  superrazmi. super zeviT. sUna [arab. mouxelTe­ beli gmiri deteqtivisa. Souveränitit < fr. sûra] – muslimanTa wminda wignis – yuranis calkeuli Tavi.] _ iaponuri erov­ nuli Widaoba. Sedge­ ba ramdenime aTasi moTx­ robisgan. univermaRi. supermoduri. aloe. zemoT. maRazia.  s. [laT. romelTac axasiaTebs wyliT mdidari xorciani foTlebi an Reroebi.. supermArket­i [ingl. suverenQtet­i [germ. supErmen­i [ingl. zeviT. ¥ sasuveniro. ki­ nomebrZolisa da sxv.. surdokAmera [laT.

sphaira] – 1. Tavi da sUfizm­i [< arab.) 5. 2. nawilebis urTi­ mokarnaxe (TeatrSi). dianobis mistikur­asketuri 3. viwrocxviriani maimuni pa­ sUfiqs­i [laT. produqtis mxolod zogi­  sferiuli. sfEro [berZ.-497- sqe da kamera] – kosmonavtikaSi: la wertili Tanabrad aris bgeraTSeuRweveli kedle­ daSorebuli centridan. romelic me­8 culi vinme an rame.] – Zv.  s. Suli zedapiri. s. sfQnqs­i [berZ. sphinx] – 1.-s radiusi. (wign. erTgvari pepela. s. mavlobaSi (maTi SerCevisa  momsaxurebis s. Scd. in­ mwoliare lomi (faraonis duri wminda (saRmrTo) da Zlierebis gansaxiereba). risame Semcvleli. dax­  televizoris s. ekrani. (gadat. suffixus bolos vianebis saxisa.] – mahma­ mkerdi qalisa. baSi xangrZlivi drois gan­ gavrcelebis are. bolo­ sqEma [berZ. surrogatus ¥ sferuli (mniSvn. sxeulebi. sityvis Ziris Semdeg mo­ Tavsebuli afiqsi. s. naxazi.. souffleur] – bilobas. romlis yve­ 2. zedapiri.) saidumloebiT mo­ mimarTuleba. 1­isaT­ sxvis nacvlad moTavsebuli] vis). iuridiuli (Semdeg. romelsac tatebi.) yalbi. Zv. aRwera . traq­ frTosani arseba. agreTve.-ebi. tani lomisa aqvs. bis mqone sadgomi. erTkavSirs. gamoxatavs risame mowyo­ suflQor­i [fr. forma] – 1. romelic sarTi. imyofebian xolme martoo­ 2. gavlenis da wvrTnis dros). linza. ro­ melsac namdvili sagnis. schema garegnoba. berZnul miTologiaSi: samedicino) wignebi. mimagrebuli] – (gramat. Sic momavali kosmonavtebi birTvi. risame gadmocema. erTi Tviseba aqvs. gura – adamianis Tavis mqone sUtreb­i [sanskr. romel­ aseTi formis mqone sxeuli. falsifici­ vipteSi: uzarmazari qvis fi­ rebuli ram. 4. saukuneSi warmoiSva. surOgat­i [laT. (gadat. – 1.  s. dedamiwis s.) risame moqmedebis. s. eg­ 2.

. moTxrobis.s. tonebi. aris moTavsebuli. skene dafa muSa­mosamsaxureTa karavi] – 1. am dafaze dakidebuli Je­  mbrunavi s. gamosaxvaSi. schisma] – marT­ (mniSvn. metyveleba. 4. klebis s. 2.  gamoTxovebis s. tabuliT aRricxavs samu­  pirveli moqmedebis finaSaoze gamocxadebas da iqi­ luri s. ganmarteba. marjabaSi. usagno  s. teraturul­dramatuli na­ sqolAstika [berZ.sqe -498- zogadad. Tac idgmeba kinofilmi. gadmocema. gverdis qveda nawilSi tAbel­i [germ. scholastikos warmoebi. cxovrebasa da praqtikas ¥ sascenaro.-ebi.. trafaretuloba azrovne­  s.. Teatraluri moRvaweoba.-is novatori k. tabella cxrili] – specialuri scEna [laT. scenario] – li­ nawilis gamoyofa. s. amaRlebuli moedani. s. xazi. lmadidebel da kaTolikur  s. suraTis . risame gadmocemaSi. romlis mixedvi­ swavluli] – formaluri. ro­ t melic ZiriTadi teqstis qveS. sovrebeli s. monacemebi. Teatri. romanis s. mxatvruli nawarmoebis  nawarmoebis s. piesis yoveli moqmedebis metabele _ sawarmos. sqemAtizm­i – gaubraloeba. eklesiaSi: ganxeTqileba. masala. dasamax sqematiuri Scd. mowyvetili codna.­is ostatebi. erTiani eklesiidan raime scEnar­i [it. scholion] – SeniSvna.) calkeuli epi­  telefonis aparatis s.4­isaTvis). (romanis. s. dawe­ calkeuli nawili. Tabelle < laT. s.. niSvili. sqOlio [berZ. .. 1. msjeloba. 3. ¥ scenuri da sasceno sqQzma [berZ. xelovneba. romelic la. nazodi. garegnoba. fakulteti. gamosv­ sebulebis muSaki. scaena < berZ. kino­ ¥ sqemuri da sqematuri. Teatraluri war­ gamocxadebisa da iqidan modgenisaTvis gankuTvnili wasvlis aRricxvisaTvis.

pir­ velyofil xalxebSi: raime sityvis. logikaSi – msjeloba. yvelasaTvis es iyo t. taverna] _ italiasa da zog sxva qveyanaSi: sami­ kitno.  cimbiris t.  t. ZiriTadad wiwvovani tye evropis. iakut. tabUret-i [fr. imavis gameoreba sxva sityvebiT. takElaJ­i [germ. . table d’hôte] – sastumroSi. tautologie < berZ. vagzlis t. pansionSi: saerTo sufra. tAbu [polinez. tabu] – 1. traqtiri. moqmedebis.  stadionis t. epiteTi. trosebis) er­ Toblioba tvirTis awevisa da gadaadgilebisaTvis.  metabelesi Scd.. tavtolOgia [fr. tauto igive da logos sityva] – 1. dafa] – specialuri fari an ekrani. romelic icis samxreT­aRosavleT aziaSi da wynari okeanis dasavleT nawilSi (iaponiaSi. 2. ¥ tavtologiuri. grigali. sadac sauzme..] – gamanadgurebeli qariSxa­ li. taQfun­i [ingl. tAiga [Turq.  taburetka Scd. tauto igive da gramma Cawera] – leqsi. 2. sagnis akrZalva. moaqvT garkveul dros da saerTo menius mixedviT yvelasaTvis.] – xSiri. aziis da amerikis CrdiloeT nawilSi.-499dan wasvlas. typhoon < Cin. CineTSi da sxvagan). sadili da sxv. ¥ metabelisa. ruseT­ Si. tAblo [fr.] – 1. restoranSi. tAbldot­i [fr. ze­ bunebrivi Zalebisagan mov­ lenil sasjels. tabouret] – xis ubralo uzurgo skami. tAverna [it. 2. gemis xelsawyoebis (gem­ sarTavebis. tableau suraTi. saerTod raimes mkacri ak­ rZalva. romelzedac qvey­ ndeba sxvadasxva Suquri informacia. ro­ melSic qvemdebare igiveo­ biTia Semasmenlisa. Takelage < holand. romlis darRveva crumorwmuneobrivi war­ modgenis mixedviT TiTqos gamoiwvevs ubedurebas. gemis yvela gemsarTavi afrebis marTvis mowyobiloba. tak tavtOgrama [berZ. romlis yvela sityva erTi da imave asoTi iwyeba. daado.  t.

msubuqi t. s. sisxldenis SesaCereblad 2.) Senobis cilind­ ¥ satanko. tampon] – steri­ msaxurobs. wili. (gadat. sabameboda miyenebul zi­ ans (`Tvali Tvalisa wil. tAngo [esp.) maxvili kuTxis talQon­i [laT. icavs sad­ da tyviamfrqvevebiT aris goms garedan haeris SeRwe­ aRWurvili. tambour] – 1. sazidi gemi. 2. tangens Semxebi] didi erTeuli. divizia. visgan. lizebuli masala. Seteva. . saTavsi – Senobis Sesas­ manqana. romel­ sac deben WrilobaSi. musika cekvisaTvis. romelic satanko jarSi tAmpon­i [fr. tanker] – Txeva­  benzinis t. Tavisi Za­ romelic marTkuTxa samku­ liT danaSaulis fardi] TxedSi udris mocemuli – gvarovnuli da monaTm­ kuTxis pirdapir mdebare flobeluri sazogadoebis kaTetis Sefardebas meore samarTalSi: sasjelis zo­ kaTetTan. talon] – patara  t. talio (taliotrigonometriuli funqcia. tAlon­i [fr.) wyvilad. tango] – salonuri neltempiani cekva qal­va­ kbili kbilis wil~). 3. ma. celebuli fulis yvelaze tAngens­i [laT.romelic qvemexebiTa vlel karTan. nis) SurisZieba. biani sabrZolo TviTmavali 2. ruli an mravalwaxnaga na­  s. tandem] – 1. tAnker­i [ingl.-Si gamosvla. romelsac eyrdnoba gumbaTi. kuTrebiT mkveTrad iyo ga­ moxatuli xamurabis kano­ tAndem­i [ingl. – (maTem. di tvirTis (upiratesad navTobproduqtebis) gada­ tAmbur­i [fr. talanto] – 1.RruSi gansakuTrebuli niWi.  mZime t. tAnkist­i _ samxedro piri. oradgiliani velosi pedi.tal -500- tAlant­i [berZ. rac risame miRebis uflebas iZleva. gansa­ Jisa. (arqit. romelic zustad See­  tangesi Scd. antikur samyaroSi gavr­ an Cirqis Sesawovad. rkinigzis samgzavro vago­ tAnk­i [ingl. nebSi. tank] – muxluxe­ nis daxuruli baqani.. baraTi.

zustad sikaluri nawarmoebi. taxe] – nixri. taqsis (`taqsis ga- . tarif < arab. magram qare da metreô vzomav] – ver aRwevs mas.. tachys verc wyals svamda.] – raime saxis gadasaxadis Tebma miusajes saukuno (an sazRauris) ganakveTi tanjva­idga yelamde wyalSi..). nixri). (samx. tempiani cekva.­ze imarTeba Wi­ tAran­i rus. vian autanel tanjvaze. taxi] – dasaqiravebe­ nebdnen mtris gemze dar­ li avtomobili. berZnul miTologiaSi: li­ diis mefe. safuTavi masala (yuTebi. t. cxov­ robs miwaSi. veli. ro­ (Sdr.. sinon. mwifenayofian xexilis qveS. rantô damangreveli] – 1. win gamoSverili wyalq­ tAqsa2 [fr. aqvs mricx­ tymisaTvis. veSa nawili. romelsac Rmer­ tArif­i [fr. ro­ iaraRi (icodnen Zvelad). desac vinme axlos aris taqOmetr­i [berZ. italiuri xalxuri swraf­  msubuqi t. bradikardia). feni Wilobi. tarAntul­i [it. melsac grZeli tani da 2. Tantalos] – didi Sxamiani oboba.) gulis aCqareba. tAtam­i [iap. swrafi da kardia guli] – tantalosis tanjva _ ity­ (medic. Zvelad iye­ tAqsi [fr. qaRaldis t. taran-tella] – 1. am cekvis tempis mqone mu­ gadahyavs erTi. romelsac mgzavrebi 2. taqsi. (qarT. brunvis siCqaris gasazomi tAra [it. kasrebi da misT. romelic uCvenebs gav­ tarAntela [it.) samxedro gemis mokle fexebi aqvs.-501- taq tantAlos­i [berZ. tarantola] – ¥ taqsim. romelsac di­  minis t. Dachlis sangrevi sabrZolo shund] – patara ZaRli. dadgenili marSrutiT. musika am samarSruto taqsi _ iseTi cekvisaTvis. tachos siC­ sasurveli mizanTan.di gamoyeneba aqvs iaponiis is sawyobi. tadaoba Ziudo. lili manZilis safasurs. ked­ tAqsa1 [rus. такса germ. magram verc xils Wamda da taqikArdia [berZ.] _ iatakze dasa­ tomrebi. satvirTo t. yofaSi. t. tara] – saqonlis Se­ xelsawyo. таран < berZ.

 Sigawvis Zravas dguSis t. igivea.) brZolis nawarmoebis Teoria da praqtika. tēle Sors da grafo vwer. rome­ lic uzrunvelyofs sade­ nebiT cnobebis miRebas da . amocana. tactus Sexeba] – 1. takt da tactus Se­ xeba] – zomierebis grZnoba.  ornawiliani t. parki.  taktika Scd. ¥ sataqsomotoro. tele. tAqt­i1 [germ. Takt < laT. rac depeSa. kavSir­ gabmulobis sistema. taxis mo­ wyobiloba da derma ka­ ni. SeniSvna. tēle Sors] – pir­ veli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvne­ lobiT: 1.taq -502- mouZaxes~). 2. taqss. jarebis t. 2.  sazRvao brZolis t. momzadeba. tyavi] – cxovelTa fi­ tulebis damzadeba. amJamad istoriuli muzeumi. metruli mu­ sikaluri erTeuli. uvertiuris daskvniTi t. Ta­ vaziani moqceva visime mi­ marT.  teleskopi. Semdeg.  t. erTmaneTis momdevno Ta­ nazomieri moZraoba. t.  oTxtaqtiani Zrava. me­19 s­mde – saxelmwifo sapatimro.  takti. telEgraf­i [berZ. adamiani. ¥ taqtiani.). saqcieli. rac taqsi. tAqtika [berZ. telestudia. sityvis `satelevizio~­s Sesabamisi. taqsiSi. t. [berZ.-ebi.] – 1. taktiani Scd. 3. Tower] – lon­ donSi: me­16­17 ss. telEgrama [berZ. darty­ mebi. tAqt­i2 [fr. ¥ taqtikuri. tēle Sors da gramma aso] – (moZv.­mde – me­ fis cixe­darbazi. romelSic am­ wyvdevdnen gansakuTrebiT saSiS damnaSaveebs... taqsidErmia [berZ.  t. Tavis daWeris unari. tAuer­i [ingl. Sor manZilze an ganxorcielebadi manZil­ ze.  s. telegrafi.  telekamera. taqsomOtor­i _ igivea. ¥ taqtiani.  taqsamotori Scd.. magram sayovelTaod vrcel­ deba: taqsma. (samx. Taktike] – 1. taqsSi. raime meqanizmis samuSao ciklis nawili.

-is lenti.-is sistema. telepATia [berZ.. televQzor­i [ingl. romelic gamoixateba erTi piris nevrvul­fsiqikuri mdgomareobis Sesaxeb in­ formaciis gadacemaSi meo­ re pirisaTvis Sor manZil­ ze. planetebi. sawarmoo procesebis marTva Sori manZilidan kavSirgabmulo­ bis saSualebaTa gamoyene­ biT. ¥ satelevizio. telemeqAnika – 1. 2. ¥ teleskopuri.-is Senoba.  t.  feradi t.  s.  50­60 wlebSi ixmareboda agreTve – telexedva. s.-is aparati. romelic axorcielebs de­ peSebis miRebasa da gada­ cemas.  t. 2. tēle Sors da laT. t. feradi t. tel ¥ satelevizio. teletAi p­i [ingl. tēle Sors da skopeô vuyureb] – ast­ ronomiuli optikuri xel­ sawyo cis mnaTobebze dak­ virvebis sawrmoeblad. gadacema. ¥ sateleskopo.-503swraf gadacemas Sor man­ Zilze eleqtruli signa­ lebis saSualebiT (morses kodi). television < berZ. visio xedva] – aparati sate­ levizio gadacemaTa da ma­ Ti bgeriTi Tanxlebis mi­ saRebad. dakvirvebebi.-is ekrani.  t. romelsac aqvs sa­ beWdi manqanis ti pis kla­ viatura. televisor berZ. linzebi. ramac gavrceleba ver hpova. marsis t. teletype] – telegrafis asosabeWdi aparati. mecnierebisa da teqnikis dargi.  s. kavSirgabmulobis sawarmo.  t.  s. s. telEskop­i [berZ. visio xedva] – uZrav da moZrav gamosaxulebaTa bgeriTi gadacema Sor manZilze da ekranze miReba eleqtro­ da radiokavSirebis saSua­ lebiT. . tele Sors da laT. televQzia [ingl. s. t. antena. kabeli. filmi. romelic aseTi mar­ Tvis saSualebebsa da me­ Todebs swavlobs.  s. ¥ satelevizio. tēle Sors da pathos grZnoba] – movlena. kavSiri. saxelosno.-is programa.  t.

telEfon­i [berZ. risame mimdinareobis gan­ xorcielebis siswrafis xa­ risxi. romelic mierTebulia sig­ nalis micemisaTvis tele­ fonTan.  f.-is uvertiura. temperAtura [laT. telEfaqs­i [ingl. ¥ satelefono. qseli.-iT . faqsimi­ luri kavSiri nabeWdi in­ formaciis gadasacemad. aseTi kavSiris ganxorci­ elebisaTvis saWiro aparati. tempo < laT. 2. aparatura.  s. temperatura swori Sefardeba.  mrewvelobis ganviTarebis t. msaxiobi. romelic gadacemulia aseTi kavSi­ riT. tēle Sors da phone bgera] – teqnikur mowyobilobaTa sistema laparakis sadenebiT ga­ dasacemad Sor manZilze eleqtruli energiis saSu­ alebiT. f. darbazi. saer­ TaSoriso ubnebze iyeneben sixSiriseul telegrafis arxebsa da radioarxebs. timbre] – akus­ tikuri Tavisebureba (xmis. nivTierebis siTbos xarisxi.  s. temperamentiani – cxoveli temperamentis mqone. telex] – saa­ bonento telegrafirebis saerTaSoriso qseli.-is xma. temperamenuntum Tanazomieri na­ revi] – fsiqikuri wyobis Taviseburebani. 4..-ebi. ¥ sateletai po. aseTi kavSiris abonentis nomeri. tEmp­i [it. sadguri.-ma dareka.tel -504daurekes. romlebic vlindeba garesamyarosTan adamianTa urTierTobaSi. done.  mgznebare t. musikaluri na­ warmoebis Sesrulebis sis­ wrafis xarisxi. sxva­ gvarad faqsi] – 1.-is aparati.  swrafi t.  t.  saqalaqTaSoriso t. t. mis qcevaSi. TviT informacia.-is miReba. s. 2. tEleqs­i [ingl. cekvebi. t. musikaluri sakravisa). 3. temtus dro] – 1. temperAment­i [laT.-is gadacema. t. s.  elsmeni Scd. tEmbr­i [fr. mgzne­ bare. raime sxeulis. nor­ maluri mdgomareoba] – 1. energiuli. t.  sasiamovno t. telefax tēle (graph) telegrafi da facs (imile) gaakeTe msgavsi.

ro­ melic uSualod ebmis or­ Tqlmavals. 2­isaT­ vis). t. haeris saSualo t. sazRvrebi. tEnder­i [ingl. sicxe).. ter tEno [iap. tEnor­i [it. Cveulebriv mr... progresuli t. tEnt­i [ingl. risame ganviTarebis mimarTuleba.  teritorialuri Scd. Tendenz laT. 3. mamaka­ cis yvelaze maRali sasim­ Rero xma. tendo miviswrafi] – 1. 2. 2.) avadmyofobis dros: sxeulis siTbos maRali done (qarT. tenore] – 1. kritika. ¥ teritoriuli. tendEncia [ger. cvlilebani. miswrafeba. Sigawvis Zravis t. romelsac aqvs boZebze dayrdnobili saxuravi.  tendenciozuri Scd.  zrdis t. 2.  t. Cardaxi mzisa da wvimisagan dasacavad..  saqarTvelos erTiani (ganuyofeli) t.] – iaponiis impera­ toris tituli (misi ufro cnobili titulia mikado). qalqis t. 2. romelsac Tavs axveven mkiTxvels. terasebi – ferdobze kibe­kibe gaCe­ nili an gakeTebuli hori­ zontaluri an odnav da­ qanebuli baqnebi. sinon. msmenels. teritOria [laT.. reJimi.  saqarTvelos t. wylis duRilis t.  normaluri t. terminus saz­ . adamianis sxeulis siTbos xarisxi. midrekileba. tErasa [fr. rogorc jan­ mrTelobis maCvenebeli. aseTi xmis mqone momRera­ li.-505 wylis t. tErmin­i [laT.  t. qarxnis t. tent] – tilos farduli. ¥ tendenciuri (mniSvn. aweuli t. Ria konkursi raimes yid­ vis an romelime saqmis Ses­ rulebaze uflebis mosapo­ veblad. saxelmwifos t. territorium] – garkveuli sazRvrebiT Se­ mofargluli miwis sivrce (nakveTi). 2. terasse] – 1..­ebaze gaSenebuli xexili. (saub.  terasi Scd.. ¥ temperaturuli. winaswar SemuSavebuli calmxrivi azri. sa­ cxovrebeli saxlis miSene­ buli Ria aivani. done. tender < tend momsaxureba] – 1. gansakuT­ rebuli ti pis vagoni wylisa da sawvavis Sesanaxad.

metroplitenis). tEror­i [terror SiSi.  t. terpEnTin­i [berZ. romelic zustad gadmoscems codnis raime dargis cnebebs. komisia. teretenthinos] – fisovani wveni. terminAlur­i [laT.. terminolOgia [laT. organizacia.  t. ¥ teroristuli.) bolo. ¥ terminologiuri.  filosofiuri t. terminaluri mdgomareoba – (medic. terminalis dasasrulis momaswavebeli] – (wign. saTerminologio Scd. sakonteQnero termQnali – sazRvao­savaWro navsad­ gurebSi: saTanado meqaniz­ mebiT aRWurvili adgili. gankuT­ vnilia sistemaSi infor­ maciis Sesatanad da iqidan gamosatanad. maTematikuri t.) sinaTlis (dRis) da sibnelis (Ramis) saz­ Rvari planetis an misi . sadac xdeba gemebze dasat­ virTi da gadmosatvirTi konteinerebis damuSaveba. ¥ teroristuli. terminus sazRvari da logos moZRvreba] – codnis garkveuli dargis terminebis erToblioba. bolo sadguri (rkinigzis. terOrist­i _ individua­ luri teroristuli aqtis momxre da monawile. mowyobi­ loba gamoTvliTi sistemis SemadgenlobaSi. leqsikoni.  teqnikuri t. avto-satraqtoro t.-is msxverpli. vyof] – (astr. terminAtor­i < [laT. Terminologiuri. sasazRvro mdgomareoba sicocxlesa da sikvdils Soris.  s.  Termini Scd. termQnal­i [laT. aqti. ro­ melic wiwvovan xes sdis Wrilobidan.  faSisturi t.. t.  Terminologia. terminalis saboloo] – 1.  t. termino sazRvars vavleb. terOrizm­i – teroris po­ litika da taqtika. 2.) sicocxlis uka­ naskneli stadia. saSine­ leba] – politikur mowi­ naaRmdegesTan angariSis gasworeba ZaladobiT (mok­ vliTac ki)..ter -506Tanamgzavris zedapirze. saboloo. ¥ saterminologio. ZiriTadi ned­ leulia ski pidarisa da Rvari] – sityva.

tEst­i [ingl. gamocdebi. progresi. Terpsichora] – berZnul miTologiaSi: muza cekvisa da gunduri galobisa.-is ganviTareba. ¥ testuri. musikaluri gamis mesame safexuri.-507kolofinis misaRebad. 3.  texnika. warmoebis pro­ cesTan dakavSirebuli. romlebic gamoiyeneba ma­ terialur faseulobaTa Sesaqmenlad. (mus. meqanikur mo­ wyobilobaTa da iaraRebis erToblioba. tErcet­i [it. mis gamoyenebasTan dakavSi­ rebuli.) sasaTauro Srif­ ti erTgvari. Wadrakis TamaSis t.. inJinrebi da t. romelsac aZleven gamosacdel pirs misi go­ nebrivi ganviTarebis. samxedro t... rac trio. intervali pir­ velsa da mesame safexurebs Soris. 2.  usafrTxoebis t.. test] – mokle amocana. Sro­ mis im iaraRebisa da sa­ SualebebaTa erToblioba.  mowinave t.. t.. violinos dakvris t. (lit. 2.) samstriqoniani stro­ fi sonetSi. tercia mesame] – 1. manqanebis da meqanizmebis muSaobasTan. iye­ neben medicinaSi. mid­ rekilebisa da SesaZleb­ lobaTa gamosacdelad. techno osta­ teq toba. terzetto] – 1. eleqt­ ronaTurebis vargisiano­ bis) Sesamowmeblad. teqnQkuri – 1. 2.) igivea. tEqnika [berZ. teqnikaSi (laq­saRebavebis dasamza­ deblad). romlebsac iyene­ ben raime saqmeSi..  t.  samTo t. t. xelovneba] – 1. warmodgenili hyavdaT qalad. (poligr. avto-satraqtoro t. saSualo teqni­ kuri ganaTlebis mqone spe­ cialisti. terpsQqora [berZ. manqanebis.  t.  t. romelsac xelSi lira uWiravs. texnikuri Scd. teqnikasTan. . tErcia [laT.  sasoflo-sameurneo t. erToblioba profesiuli xerxebisa. t. tester] – xel­ sawyo risame (mag. tEster­i [ingl. CamorCeniloba. samSeneblo t. intelegencia. 2.-ebi. teqnQkos­i 1. dokumentacia.

 tiglisa Scd. 2.  `vefxistyaosnis~ t. twist] – cekva erTgvari. t. logos moZRvreba] – filosofiis dargi. qu­ rumebis Tavsaburavi (ro­ gorc Zalauflebis simbo­ lo).-meqnikosi. sabuTi da misT. procesi. SeerTeba] – dawerili raime (literaturuli nawarmoebi. axali t. textum da berZ.  texnologia. teqnOlog­i – warmoebis ro­ melime dargis teqnologiis specialisti. teqstolOgia [laT.  norCi t. Zvel aRmosavleTSi: mefeebis. ¥ tigelisa.  TviTfrinavis axali t. warmoebis xerxebis mec­ nieruli aRwera.teq -508teqstebs maTi mecnierulad gamocemis mizniT. movlenebis garkveuli jgu­ fis nimuSi. 2. ¥ teqnologiuri.. sagnebis.. romel­ Sic adnoben an axureben sxvadasxva masalas. forma. Txzuleba. forma. texnologiuri Scd. tiegel] – cecx­ lgamZle WurWeli. geologiis dargi. saxe. textum kavSiri. typus anabeWdi. teqtOnika [berZ.-is danergva... teqnikis dargSi momuSave piri. proporcie­ bis Sefardebis Tavisebu­ rebani. romis papis gvirgvini.  inJiner-t. romelic swavlobs dedamiwis qer­ qis moZraobasa da defor­ maciebs da maTTan dakavSi­ rebul Tvisebebs.). rome­ lic kritikulad swavlobs literaturis Zeglebs da istoriul dokumentebis . depeSis t. avtomobilis awyobis t. tektoniko mSeneblobis xelovneba] – 1. nimuSi] – 1.  texniki.) Senobis nawilebis urTierTganlagebisa da misi formebis. tEqst­i [laT..  Cais t. nivTie­ rebas. tQp­i [laT.-ebi.  texnologi Scd. tiara] – 1. texnikosi Scd. xelovneba da logos moZRvreba] – sawarmoo procesebis erToblioba warmoebis garkveul darg­ Si. teqnolOgia [berZ. 2. tQgel­i [germ.  t. (arqit.. tQara [berZ. SeduRebis t. simReris t. tvQst­i [ingl. techno ostatoba.

2.  t.-509avtomobilis axali t.  t. mxatvrul literaturaSi. movlena. titulus] – 1. t. wignis pirveli gverdi.  didi t. 2. tit  saxelmwifo sesxis morigi t. monologi. proeqti. 2. despoti). mxatvruli saxe. 1­isaTvis). 2. romelSic ganzogadebulia adamianTa garkveuli jgufis Tvise­ bebi. sesxis an latariis mogebaTa ga­ TamaSeba.  titaniuri Scd. despotizmi). beWdviTi gamocemis egzem­ plarTa raodenoba. magaliTi. Titan] – 1. miTologiis uk­ vdavi uzarmazari arsebis Titan­is saxelis mixedviT]. tQtr­i [fr. tirannia] – TviT­ nebobasa da Zaladobaze damyarebuli mmarTveloba (sinon. ti polOgia [berZ. typos ana­ beWdi da logos moZRvreba] – sagnebis an movlenebis klasifikacia maTi saerTo niSan­Tvisebebis mixedviT. t. fola­ disferi magari liToni. ro­ melzedac mocemulia saTa­ .) uzarma­ zari [berZ. ti pQkon­i [berZ. Zala. saerTod raime sapatio wodebuleba. replika. romlebic Seeb­ rZolnen olimpiel Rmer­ Tebs. gigantebi. ityvian Zalian did moaz­ rovneze. xelisufleba. titAnur­i _ (wign. Sroma. tyrannos] – sas­ tiki mmarTveli. tirage] – 1. ti­ tanebi – berZnul miTo­ logiaSi: ukvdavi arsebebi. qimiuri elementi.  qarTveli qalis t. tQtul­i [lat. tQraJ­i [fr.  grafis t. typicon] – sa­ eklesio wesebis krebuli. ¥ ti puri da ti pobrivi (mniSvn. geniosze. t. tQrada [fr. romelic moqmedebs TviTneburad da ZaladobiT (sinon. gamocemuli wigni. feodalur da burJuaziul sazogadoebSi: sagvareulo an boZebuli sapatio wode­ buleba. ¥ tiranuli. tQran­i [berZ. 3. tirade] – paTosiT warmoTqmuli grZeli fraza. tirAnia [berZ. 3. titre] – warwera kinofilmis kadrze.  ti piuri Scd. tQtan­i [berZ.  t.  Cempionis t.

tOnaJ­i [fr.tif -510- uri. rwmenis Semwyna­ rebloba.  naTeli t. romis sruluflebian moqalaqeTa zeda tansacmeli – grZeli wamosasxami. sax. ge­ mis (gemebis) wyalwyva an tvirTmzidaoba.ro­ melsac Soridan sasrolad iyenebdnen. ¥ satitulo: satitulo furceli _ igivea. tOga [laT. ¥ togisa. maRali t. avtoris gvari.  mediduri t. typhos gonebis dabneleba. gamoce­ mis adgili. tolerAntoba [< laT. (mus. gadasvlebi. 3).  togasi Scd. rac tituli (mniSvn. . tQf­i [berZ.  t.) gansazRv­ ruli sididis Sualedi or mezobel bgeras Soris.-ebi.] – CrdiloeT ame­ rikel indielTa sabrZolo iaraRi – msubuqi najaxi. muqi t. tOna [fr. mxatvrobaSi: feris esa Tu is SesamCnevi sxvaoba (qarT.) `tifi­ anebi~] – ase uwodeben ita­ liaSi fexburTis gulSe­ matkivrebs. tonne] – wonis er­ Teuli zomaTa metrul sis­ temaSi: udris 1000 kg­s. 3.) sxvi­ si azrebis.] – un­ gruli TeTri sadeserto Rvino. typhlos usinaTlo da paidagôgiks] – pedagogikis dar­ gi. tomahawk indielTa erT­erTi enidan algonk. elferi). kilo). tiflopedagOgika [berZ. tonnage] – 1. gaSeSeba] – ram­ denime mwvave infeqciuri daavadebis saerTo saxel­ wodeba. tomOhavk­i [ingl. sinon. 2. weli da sxv.-ebi. transportis tvirT­ mzidaoba.-ebi. tolerans (tolerantis)] – (wign. tOn­i [berZ. naxevartoni – musikaluri intervalebis sazomi erTe­ uli – simaRlis mixedviT umciresi manZili bgerebs Soris. toga] – Zv. tOkai [< geogr. tonos xmis amaR­ leba] – 1.  dabali t. tQfozi [it. saubris esa Tu is ieri (qarT. tifosi (mr. 2. romelic amuSavebs usinaTloTa da cudad mxedvelTa swavla­aRzrdis sakiTxebs (meTodebs). satransporto saSuale­ baTa. sinon. ¥ tonaluri..

torpedo eleq­ truli skarosi (Tevzia er­ Tgvari)] – TviTmoZravi da TviTmarTuli wyalqveSa Wurvi sigaris formisa. topos ad­ gili da onyma saxeli] – 1. topogrAfia [berZ. topiaria me­ baReoba] – sabaRo deko­ ratiuli xelovneba da buCqebisaTvis sxvadasxva cxovelis. t. toreAdor­i [esp. mindvris da a. tOrf­i [germ. tOrs­i [it. formis micema. tOrpedo [laT. tyis.  t. ruka. ¥ topografiuli. totalisteur] – 1. sasuqad.  toriadori Scd. tosti. sad­ RegrZelo. tonstUdia – kinowarmoebaSi: xmis Casaweri studia. totalizAtor­i [fr. cecxlze gaxuxuli damk­ raxuli an gamomSrali pu­ ris Txeli naWeri. torso] – adamianis tani ferweraSi. koleji.­is gasazaveblad. adamianis gamosaxuleba TabaSiriT qandakebaSi. misi gazomvis da gegmaze an rukaze gamosax­ vis xerxebs. toreados < toro xari] – espaneTSi: xarebTan brZolis monawile. tOnga [ind.-5113. doRze mowyobili meqanikuri mricxveli. 2.] _ indoeTSi: ve­ loriqSa. tonic] – ual­ koholo gaziani sasmeli. iyeneben sawvavad. rome­ lic aCvenebs – romeli cxe­ . mTis.) nervuli centrebisa da kunTovani qsovilis aRgz­ neba daRlilobis gareSe. topiAria [laT. tot toponQmika [berZ. romelic swavlobs geo­ grafiul saxelebs. tOst­i [ingl. tonus < berZ. tOnus­i [laT. toast] – 1. Torf] – Waobis mcenareTa xrwnis Sedegad warmoSobili mkvrivi masa. torsi. tOnik­i [ingl.S. piramidebisa da misT. tonos daZabva] – (fiziol.) saxelwodeba. topos ad­ gili da graphô vwer] – geo­ deziis nawili. topOnim­i – raime geogra­ fiuli adgilis (soflis. romelsac iyeneben arayisa da misT. raime saqonlis gamoSveba woniT. romelic Seiswavlis dedamiwis ze­ dapirs. romelime adgilis geografiul saxelTa er­ Toblioba. leqsikologiis nawili. 2.

Janri. biuro. satraRedio Scd. toxikon Sxami] – Sxamiani nivTiereba. totalitaire] – sadac.  t. toqsQkur­i [< berZ.  t. tragedia] – 1. nivTierebani. 2.  t. traRikuli. ubeduri SemTxveva. amave dros. totall] – (wign. SemTxveva. samwuxaro da. .  traRikosi Scd. mZime gancda.) saSineli ambavi. aq araferia!  traRedia. tradQcia [laT. rome­ lic swavlobs Sxamebis Tvisebebs da maT moqmedebas organizmze. traRediuri. agreTve zogi cxoveli da mcenare. 5­isaT­ vis). 1­isaTvis). omi. doRze an sxva sportul sanaxaobaze gamarTuli Ta­ maSi fulze. traditio gada­ niT ra sanaZleoa dadebuli. romelic iRebs sa­ naZleos da gamarjvebuls uxdis saTanado Tanxas. daRupva. tanjva. totalitArul­i [fr. 2.) yovlismomcveli. ris drosac aSkara teroristuli diq­ taturaa. dramatu­ li nawarmoebi. toxikon Sxami] – Sxamiani momwamv­ leli. tOqsin­i [berZ. ro­ melSic asaxulia mZafri konfliqti.  toqsiuri Scd.  t. igive totalitarizmi. ojaxuri t.  Seqspiris t. mobilizacia.-ebi. tragQkosi – tragediuli rolebis Semsrulebeli msaxiobi. t. t. ¥ tragikuli (mniSvn. t. sasacilo mdgomareoba an ambavi. ¥ tragediuli (mniSvn.  t. (gadat. ¥ satragedio (mniSvn. reJimi. totAlur­i [fr. 2. ro­ melsac gamoyofs zogi mik­ roorganizmi. toxikon Sxami da logos moZR­ vreba] – mecniereba. tragikomEdia – 1. 2­isaT­ vis). Zlieri xasia­ Tebisa da Rrma gancdebis Sejaxeba. tragEdia [berZ.tot -512dramatuli nawarmoebi.  t. rac Cveulebriv gmiris daRupviT Tavdeba. t. saxelmwifo. toqsikolOgia [< berZ. datrialda.  s. sa­ yovelTao. romelSic Sexamebulia tragediisa da komediis elementebi. msaxiobi.

romelic eyrdno­ ba vertikalur kolonebs. trAvers­i2 [fr.  traektoria Scd. daJeJviT. iqidan mcenareebisa da cxovelebis amosazidad. trAmbler­i [fr. trAvers­i1 [fr. samxedro gemi. ¥ travmuli da travmatuli. gankuTvnilia ma­ Rali Zabvis eleqtrodenis misawodeblad anTebis san­ TlebisaTvis. Txroba] _ istoriulad Camoyalibebuli. Taobidan Taobaze gadacemuli ada­ Tebi.-ebi. traeqtOria [laT. rac ga­ mowveulia garegani zemoq­ medebiT (daWriT. romelic swavlobs trav­ mul dazianebasa da misi mkurnalobis meTodebs. tralebiT aRWurvili Tev­ zsaWeri gemi. kadoni. trAl­i [ingl. travmatolOgia [berZ. trajectorius gadaadgilebasTan dakavSi­ rebuli] – sivrceSi moZravi raime wertilis an sxeulis gza. traverse] – ga­ nivi Zeli.-513cema. dazianeba da logos moZ­ Rvreba] – medicnis nawili. mowyobiloba zRvis fske­ ris gamosakvlevad. kosmosuri aparatis t. yofaqcevis normebi. trAverz­i [fr. trauma] – or­ ganizmis daSaveba. daSaveba.. traverse] – ge­ mis.  erovnuli t. trawler] – 1. tra  xelis t. rome­ lic gadis mTagrexilis Txemze da moicavs ramdenime mwervals. 2. trAvma [berZ.  t. mowyobiloba wyalqveSa naRmebis aRmosaCenad da mosapoveblad. 2. ¥ tradiciuli. traversée ga­ dasvla] – alpinistebis ga­ dasvla marSrutiT. trembleur] – karburatorSi Sigawvis Zravis anTebis sistemis xelsawyo. trawl] – 1. trauma (traumatos) Wriloba.  t.). TviTmfrinavis kursis perpendikularuli mimar­ Tuleba. tom­ riseburi didi bade gemidan zRvaSi Tevzis saWerad. dResaswauli. romelic aRWurvilia traliT da gankuTvnilia wyalqveSa naRmebis mosaspobad. dawviT da misT. 3.  Wurvis t. trAler­i [ingl. .

regresia).. igi avtomaturad asrulebs trAnzit­i [laT. tranzQstor­i [ingl. (gadat. naxevradgamtare­ 3. tremplin] – 1. da ara am enis weris siste­ ¥ t. [laT. sistor] – 1. gadasvla] – tvirTis transgrEsia [laT.) ro­ ¥ tranzituli da satranzimelime enis bgeraTa zusti to. trAns­i [fr. saerTaSori- . 2. tran transalpuri.) mimosvla. amosa­ skontinenturi). gadaadgileba] – dayvana transportis raime xmeleTze zRvis gadmosvlis saxeobiT erTi punqtidan procesi.  laTinuri t. mis ga­  saTxilamuro t. (s. aleduri punqtis gavliT okeanis donis aweviT). raimes ganlageba iqiT.-idan.) matarebeli. an erTi saxelmwifodan me­ (sapirisp. radiomimRebi... gamowveulia xme­ meoreSi gzad mdebare Su­ leTis daweviT (an. transgressio gadazidva an mgzavrTa ga­ gadasvla. Semdeg. signalebis gasaZliereblad  transkrifcia. (s.tra -514- trAmplin­i [fr. iqiT. s. vla. viza. sivrceSi moZraobas. ma. xtoma t. portatuli radiomimRebi. da gardasaqmnelad. Ta mxares. oreSi mesame saxelmwifos transkrQfcia [laT. iSviaTad. wyalSi dakveTas. roba. transcgavliT. riptio gadawera] – (enaTm.. vaWmis saSualebiT. gadacema raimes meSveo­ biani xelsawyo eleqtro­ biT. biereba dabnelebuli aqvs da  t. ­Si. 1. trans ­ze.) sayrdeni.  transkontinentaluri (tran­ 2. trans. iqi­ bisaTvis. vali punqti raime moqmede­ 2. transitus gas­ rTul moZraobas. rodesac adamians cno­ ¥ tranzistoruli. rome­ Zisa da simaRlis gasadi­ lic aRniSnavs: deblad. transe] – fsiqikis romelsac aseTi xelsawyo aSlilobis erT­erTi for­ aqvs. s. gadacema pirobiTi asoebiT  t. gamWoli] – asaxleti nageboba an mo­ pirveli Semadgeneli nawi­ wyobiloba xtomis sigr­ li rTuli sityvebis.

transporteur] _ igivea. transkri pciuli. gavliT da littera aso] – (enaTm. transparent] – 1. transliterAcia [laT. qaRaldis furceli.  transkri pcia. transpOrtir­i [< laT. transplantatio] _ (medic. trans ­iT. (s. stadionidan. s.) niSnebi. transportQor­i [fr.  koncertis t. lilvi. satransliacio.. satranskri pcio Scd.  s. romelzedac raime ga­ mosaxuleba an teqstia. rom weris dros striqonebi swori gamovides. sarkinigzo (rkinigzis) t. saxalxo me­ urneobis dargi. transpArant­i [fr.) qsovilis an organos gadanergva mkurnalobis mizniT. satransiliacio Scd.Carxebis. translatio gadacema.. gamo­ saxulebis da misT.  t. ¥ satransmiso..  sadesanto t. transiliacia. CarCoze gamoWrili gamW­ virvale qsovili an qaRal­ di. romlis daniSnulebaa adamianebis gadayvana da tvirTis gada­ zidva.  transliacia.  s. meqanizmebis moZraobis ga­ dasacemad... uxazo sawer qaRalds udeben qveS. saavtomobilo t. musikis. ¥ satransporto. sazRvao t.. Rvedi. fonetikuri t. 2. televiziis saSualebiT.  saqalaqo (qalaqis) t. inglisuri t. tran- .] erTi damwerlobis asoebis gadacema sxva dam­ werlobis asoebiT. transplantAcia [laT. gadmocema] – me­ tyvelebis. samxedro flotis damxmare gemi jaris gadasayvanad da tvirTis gadasazidad. magistrali. transmQsia [laT. transporto gadamaqvs] – 1. rac konve­ ieri. gadasazid da gada­ sayvan saSualebaTa esa Tu is saxeoba. 2. ¥ satransliacio. transpOrt­i [< laT.-515so t. romelzedac msxvili Savi tra xazebia gavlebuli. transmissio gadacema] – mowyobiloba Zravadan manqanebis. ¥ transkrifciuli da satranskrifcio. s. translAcia [laT. Sor manZilze gadacema radios. sahaero t. saSualebani.

) rasac algebrulad ver gamoiangariSeben. trancendEntur­i [laT. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.  sangrebis SemaerTebeli sporto gadamaqvs] – naxazebze kuTxeebis asagebi da gasa­ zomi xelsawyo. tranchēe] – 1. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1. tranfusio] – (medic. 4. . trAnSea [fr. 2. tranformatio] da transformQreba [germ.  s. ¥ satransformatoro. ucxour valutis an oqros gadagzavna erTi qveynidan meoreSi. cdisagan damoukidebeli formebis aRiarebaze. rac algebrulad ar gamoisaxe­ ba. imanuel kantis idealistur filosofiaSi: rac dafuZne­ bulia Semecnebis aprioruli. jixuri. transformAcia [laT. 2. saxelobiT fasian qaRal­ debze uflebis gadacema erTi piris mier meoresaT­ vis. Sedgeba sa­ xazavis da gradusebad da­ yofili naxevarwrisagan.tra -516 s. trAnsfert­i da trAnsfer­i [fr.) viwro Rrma Txrili. 2. transfUzia [laT. idealistur filosofiaSi: cdis gareSe arsebuli gan­ yenebuli – logikuri. Rrmad da grZlad gaWrili Txrili.) gardaqmna. saxelmwifoTa Soris mo­ saxleobis gacvla saer­ TaSoriso SeTanxmebis sa­ fuZvelze. idealistur filosofia­ Si: cdis gareT arsebuli. moqalaqeobis avtomaturi Secvla. (maTem. transformo gardavqmni] – apa­ rati. tranforieren] – (wign. (samx. transcendentAlur­i [laT. SemecnebisaTvis miuwvdome­ li. romelic mTlian xazad aerTebs TavdacviTi po­ ziciebis yvela sacecxle werts. 2. transfErtul­i (finans.) 1. 3.) (sisxlis) gadas­ xma. tranfert] – (finans. aparatura. fex­ burTelebis) yidva­gayidva. transformAtor­i [< laT. ¥ satransformacio. romelic eleqtruli denis Zabvas gardaqmnis (zrdis an amcirebs). saxecvlileba. sportsmenebis (mag.) – gadasagzavni.

 t. mza nimuSi (sinon. trAqt­i [germ. frazebi. gza (Cveulebriv mTavari.-ze varjiSi. tranSeia Scd. 2. eklesiaSi: sakurTxevlis taxti. Savi tansacmeli an Savi detalebi tansacmelze. trAqea [berZ. romelSic amoWrilia raime saxe an asoebi. sufra. farTo gza. sazRvao t. sadili.  saavtomobilo t.-ebi. warwerebis ga­ sakeTeblad (daadeben ra­ ime zedapirs da zevidan wausvamen saRebavs).. trawler] – zRvis TevzsaWeri gemi tra­ lebiT aRWurvili. t. iyeneben kedlis.  t. trApez­i [berZ. TviTmfrinavisa. trapeza] – 1. satanvarjiSo iaraRi – wyvili TokiT Camokidebuli horizontaluri RerZi. logos moZRvreba] – kriminalistikis nawili. . 2­isaTvis). 2. trafAret­i [it. nadimi. magida. 3. baqo-jeihanis navTobis t. firniSis da sxvaTa mosaxatavad. Trakt] – (moZv.  safosto t.  avagoT t. mwu­ xareba gardacvlilis an raime sazogadoebrivi uZ­ lurebis gamo. Txrilis. kargad nakeTebi). gemis moZraobis mimarTuleba. trapEcia [< berZ. trAur­i [germ. 2.) erTxel da samuda­ mod miRebuli. uwyveti moZraobis t. 2. trAsa [germ.. traforetto gaxvretili] – 1.) didi. kavSirgabmu­ lobis xazis.  tranSeasi. trace kvali tra da berZ. traUler­i [ingl. trap] – kibe (gemisa.) sasunTqi mili. Te­ atrSi – scenis qveS Casas­ vleli). Trauer] – 1. wveuleba. tracheia] – (anat. ¥ tranSeisa. Stampi). oTxkuTxedi ma­ gida. milsadenis da misT. romelic swavlobs damna­ Savis mier danaSaulis ad­ gilze datovebul kvals. gacveTili forma. trapezion magida] – 1. trasolOgia [fr. xerxi. trAp­i [holand. 2. xazis. agreTve TviT­ mfrinavis.  gazsadenis t.. Sabloni. romlis mxolod ori gverdia paraleluri. (gadat. trace] – 1. TviT sakurTxeveli. sasilose t. ¥ trafaretuli (mniSv.-517t. fr. sasule. sahaero t. Txeli fir­ fita. Trasse..

tribUnal­i [laT. saavtomobilo t. 2. trEning­i [ingl. silamaze – ai sameba. trEnaJ­i [ingl. wvrTnis reJimi. treQler­i [ingl.  s. igivea. trEl­i [it. avtomobili. sameuli. (fiz. saerTaSoriso xelSekru­ leba. amaR­ lebuli adgili oratori­ saTvis. iyeneben mogzaurobaSi. varjiSoba.romelic karg  trakti Scd. velorbola. 2. ¥ satreko. sikeTe. train wvrTna] – wvrTna. track] – 1. mecnieruli Sroma. trQbuna [fr.) elementaruli na­ wilakebis xiluli kvali raime gamzom xelsawyoSi. rac traileri. trailer] – 1. 2. ityvian gamoCenil sazoga­ do moRvaweze. Zvel romSi: sxvadasxva Ta­ namdebobis piris saxelwo­ deba. igivea.tra -518ti pis ramdenime sawarmos gaerTianeba.. trQbun­i [laT. romelic gan­ kuTvnilia mZime tvirTisaT­ vis..  samSeneblo t.  traktati Scd. mTrTolavi xma – swrafi mravaljeradi cvla ori sxvadasxva xmisa.) sameba. trias (triados) sa­ meba] – 1. aSS­sa da zog sxva qveyana­ Si: sacxovreblad mowyobi­ li avtomisabmeli. rac velodromi. trEst­i [ingl.  WeSmariteba. romelSic ganxilulia cal­ keuli sakiTxi.  istoriuli t. tribunus] – 1.  samxedro t. trEk­i [ingl. trillo] – morakrake.  samSvidobo t. romelic gansazRvravs mov­ lenaTa ganviTarebis sam stadias. trust] – erTi . hegelis idealis­ tur filosofiaSi: ideis samsafexuriani ganviTareba. 2. 2. training] – wvrTna.  stadionis t. suli wmida – ai sameba. nageboba. saerTaoriso t. (gadat. romelsac aqvs safexurebad amaRlebuli rigebi mayurebelTa dasas­ xdomad. trAqtat­i [leT. 2. mama RmerTi. trQada [berZ. tribune] – 1. tribunal sam­ sjavro] – sagangebo sasa­ marTlo. Ze RmerTi. tractatus gan­ xilva] – 1.

uxamsi. originalobas mok­ lebuli. trQptiq­i [berZ. gacveTili. triOlet­i [fr. ro­ melic sam weliwadSi er­ Txel imarTeba. triviAlur­i [fr.  trigonometruli Scd. trilogia] – erTi avtoris sami Txzuleba. Siva da viSnu. `mTvaris motaceba~. musikaluri nawarmoebi sa­ mi sakravisa da sami mom­ RerlisaTvis. trivial] – 1. trilOgia [berZ. trigonomEtria [berZ. trio] – 1.  medudukeTa t. sinon. triennale (mdedr. trillion] – aTasi miliardi (1 000 000 000 000). windurad damzadebuli qsovili. samad mosakeci xati (qarT. samkaredi an mokled karedi. siaxles. trigonon samkuTxedi da metreo vzomav] – maTematikis na­ wili. . manqaniT uqslod. 2.  k. vulgaruli.  t. triptychos sammagi] – 1. 2. ¥ satrikotaJo. xolo merve – me­ ores.-is TeTreuli. romelic sa­ erTo CanafiqriT aris ga­ erTianebuli.  s. triEnale [fr. trikOtaJ­i [fr. trQkon­i _ alpinistis fex­ sacmeli.] _ indu­ izmis sameba: brahma.  tri ptixi Scd.-is seqcia (maRaziaSi). gamsaxurdias t.  t. tabulebi. fabrika.-519oratorad da publicistad iTvleba. aseTi naqsovisagan dam­ zadebuli tansacmeli an TeTreuli. tri trilQon­i [fr. CanafiqriT ga­ erTianebuli sami suraTi. tricotage] – 1. 2. triolet] – (lit.  saxalxo t. trimUrt­i [sanskr.)] – saerTaSoriso gamofena an festivali. sami mom­ Rerlisa an sami damkvre­ lisagan Semdgari ansamb­ li. trQo [it. romlis meoTxe da meSvide striqoni imeorebs pirvels.  t. romelic Seiwavlis samkuTxedis gverdebisa da kuTxeebis Sefardebas. aseTi fexsacmlis Zirze damagrebuli fola­ dis wriapebi.) rva striqonuri leqsi. ¥ trigonometriuli. 2.

tropagembanisa da fskers Soris. Truffel] – 1. warmosaxviTi wre gamowveuli zeimi. mamakaci. soko. ufro cxeli sartyeli. thronos] – mdid­ Cagdeba. am wreebs Soris moqceuli fo. tyeebi. saxelwodeba Sokoladis kaci. gankuTvnili raime mizniT erToblivi mefisaTvis.  akrobatuli t. taxti. ratus < tres (trium) sami da vir 2. triumfuli (satriumfo) ¥ tropikuli.) msvleloba. triumvQrat­i [laT.­Si (Zv. wel­ trQcefs­i [laT. (s.  ixmareba agreTve triumefeqturi ileTi. xerxi. triumphus] – vatoridan CrdiloeTiT an didi warmateba.) sami piris SeTanxmeba amaRlebuli.  t. romlis mizani iyo umaR­ lesi Zalauflebis xelSi trOn­i [berZ. kanfetisa.): sami politikuri da va] – (anat. trumeau] – kedlis maRali sarke. triceps samTa­ TaRr. t. triumvi. trOpik­i [berZ. truc] – marjve. rulad morTuli savarZeli 2. niSnavad agebuli WiSkris trQuk­i [fr. Tirkmela. faluri. dedamiwis zedapirze. t. wvivisa). ¥ triumfuli da satrium2. Zvel romSi I s. berZ. didi gamarjvebis aRsa­ sicxe. tropikos (kyklos) mosabrunebli (wre)] – 1.tri -520- msgavsi TaRiani nageboba. (gadat. sebi an galoba raime dRe­  trumi Scd. . WiSkari (an TaRi) – raime  t. ek­ trQumf­i [laT. saswaulis an wmindanis pa­ tivsacemad. trQumo [fr. moRvaweobisaTvis. adgili – dedamiwis yvelaze  t. qveynebi. trium] – ge­ mis SigniTa saTavsi qveda trOpar­i [gviand. (mxris.) samTava kunTi samxedro moRvawis kavSiri. asvla (tronze aRsay­ dreba).triUfel­i [germ. rion] – marTlmadideblur gankuTvnilia meqanizmebisa eklesiaSi: salocavi leq­ da tvirTisaTvis. brwyinvale samxreTiT 23°27’­iT daSo­ gamarjveba. moRvawe] – 1. am warmatebiT rebuli. trQum­i [holand.

xorcmeti] – 1. tuber korZi. 2. romelic umRerda raindo­ bas da siyvaruls. trOfei [fr.  kartofilis t. 3. patara ka­ rada. 3.  tuberkuliozi Scd. romle­ bic gamoyenebulia saweri magidis sayrdenad. ori dabali karada.] – 1. trUpa [germ. romelic gamoxatavs sa­ Wurvels. (qarT. abjar­abgars. trUizm­i [ingl. romelTa­ nac icvamen.-is dispanseri.  moduri t. tUng­i (Cin. nadavli. romelsac sawolTan dgamen.­Si: provanseli (provansi _ ist. ag­ reTve Zvlebs. mrgvali nageboba afiSe­ bis da gancxadebebis gasak­ ravad. sarkiani magida. morTuloba (upi­ ratesad qalisa). trophée] – 1.-521[berZ. irTvebian. truism] – sa­ yovelToad cnobili. sinon..  kaklis xis t. xorcmeti] – zogi mcenaris miwisqveSa gamsxvilebuli Rero an fesvi. tUmba [< berZ. tuberkUloz­i [laT. .  tungo Scd. 2. tuAlet­i [fr.  t. tun tropOsfero tUber­i [laT. sapirfareSo. tUndra [< fin. romlis Teslisganac iRe­ ben maRali xarisxis teqni­ kur zeTs. omis dros gamarjvebulis mier xelT Cagdebuli saWurveli da sxva samxedro qoneba. toilette] – 1. sadac mudam sicivea. trubAdur­i [fr. 2. saWiro oTaxi. sagzao t.) – tropikuli xe. Cac­ muloba. Wleqi). tropos mobruneba da sphaira burTi. ornamentuli samkauli. sfero] – dedamiwis atmos­ feros qveda nawili. rome­ lic azianebs filtvebs. tuberculum korZi. sasunTqi sistemis midreki­ leba infeqciisaken. gadamdebi daavadeba. saxsrebs da sxv. bana­ luroba. troubadour] – me­11­13 ss. tunturi] – deda­ miwis arqtikuli sartyelis samxreTi zona – utyeo siv­ rce. Truppe] – Teatris an cirkis msaxiobTa ko­ leqtivi. olqi sam­ xreT safrangeTSi) poeti. 2.  tumboCka Scd. gac­ veTili WeSmariteba.  sabaleto t.

tour] – raime Se­ jibrebis. konkursis SesarCevi t.tun -522- tUnel­i [ingl. sayvanad da sxv. ris. fexburTis Cempio¥ turnesi. tUnika [laT. romelSic turbineus grigalisebri] – yvela monawile erTmaneTs Zrava. romelsac Zv. Sexeba] – 1. tourisme] – 1. turnier] – spor­ tuli Sejibreba. mogza­ uroba wriuli marSrutiT. Tuff < laT.. tunnel] – mi­ Jebis mizniT. tourbine < laT. natis bolo t.. roma­ elebi icvamdnen togis (ix. tUrbina [fr. romelic orTqlis. evropis garSemo. romelic turizms misdevs.  t.  qarTvel msaxiobTa t. touriste] – piri. – vulkanuri warmoSobis tUrizm­i [fr. tUrnir­i [germ. sezoni. t. airis an wylis energias  saWadrako t. tUSe [fr. qveynis gacnobisa da  erevnis t. ¥ turistuli. tournēe] – 1. wisqveSa. toga) qveS. mogzauroba ama Tu im mxa­ iyeneben saSen masalad. miznebi­ tUrist­i [fr.) TiToe­ 2. wyalqveSa an sam­ To nageboba rkinigzis. sportis saxeoba – jgufuri uli pianistisTvis kla­ laSqroba organizmis gaka­ viSze TiTis dakvris da­ . saTxiulamuro t. dasvenebis mizniT. orTqlis t. (mus. tUr­i [fr.  samTo t. marSruti.  wylis t. veli t. pianistTa  turnisa Scd. rangi. tUf­i [germ. saTvis. meqanikur energiad gardaq­ ¥ saturniro.. tofus]  turbini Scd.  s. tunica] – usaxelo turistul mogzaurobaSi an moklesaxeloebiani pe­ monawileobs.. touchē < toucher  saerTaSoriso t. cxrili. nawile erTxel gamodis. msaxiobTa an sportsmenTa sagastrolo mogzauroba romelSic misi yoveli mo­ garkveuli marSrutiT. sagzuri. an danaleqi forovani qani.  t. 2. TiTojer xvdeba. tUrne [fr. mnis. ame saWadrako turniris pirrikaSi. konkursis nawili. saavtomobilo gzebis ga­ t.

 u. rac gamocemul bgeras aZlevs gansakuTrebul elfers. . Savi an feradi. ultra. nawarmoebi] – didi forma­ tis mdidruli.  t. ouverture] – operis. tUS­i1 [germ. xelisufleba. ¥ ultimatumuri. uzurpAcia [laT. gamoyeneba. usurpatio] – ukanonod xelSi Cagdeba (Zalauflebisa). Cveva. wamouyenes. Uzus­i [laT. Tusche] – spe­ cialuri wylis saRebavi. 2. uxvad dasu­ raTebuli gamocema. usurpator] _ is. usus] – 1. rac damarcxebis niSania. aRniSnavs risame farglebs u uvertQura [fr.. xmareba.  u. ¥ uvertiurisa. ultra iqiT. ga­ daRma] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. Tusch] – mokle musikaluri misalmeba. t.  u. miTviseba (sxvisi uflebebisa). tUS­i2 [germ. ult uzurpAtor­i [laT.. uQkend­i [ingl.. week-end < week kvira da end bolo] _ `kviris bolo~. (sport. ouvrage samuSao. sxva Teatraluri warmodgenis musikaluri Sesavali. daukres. saxatavad da sa­ werad. iyeneben saxazavad. romelsac Seus­ ruleblobis SemTxvevaSi mohyveba di plomatiuri ur­ TierTobebis gawyveta da Zalis gamoyeneba.  wiTeli t. Cveuleba. dasvenebis dRe paraskev saRamodan or­ SabaT dilamde (romelsac Cveulebriv atareben qa­ laqgareT). UvraJ­i [fr.  `daisi~-s u.  ultumaturi Scd.  uvertiurasi Scd.-iT xazva. ultimatum] – kategoriuli moTxovna. [laT. vinc ukanonod Caigdo xelSi Zalaufleba an mi­ iTvisa raime. 2. moTxovna. ultimAtum­i [gviand. ro­ melsac upiratesad sasule orkestri asrulebs.-523maxasiaTebeli manera.) klasikur Widao­ baSi: moWidavis orive beWiT erTdroulad xaliCaze Se­ xeba (da gadagoreba). laT.

codna. gadaRma] – bgera. eqsperimenti. u. ¥ ultramoklisa. saxelwodeba dawesebule­ bisa. rac bevr rasme moicavs.  universiadasi Scd.ult -524tuli Sejibreba. Zalian iSviaTs. eqsponati. TvaliT ar aRiqmeba.) mTliani samyaro.  ultraiisferi. unicum er­ TaderTi] – rac unikums war­ moadgens. ultrAbgera [laT. rasac mravamxrivi daniS­ nuleba.  u. romelsac adamianis yuri ver aRiqvams. saxarato ConCxi. universitas (universitatis) erToblioba] – 1. warmoadgens Zalian maRali sixSiris drekad rxevebs.  Tbilisis iv.gadaRma] _ ultramokle talRebi _ radiotalRebi. 2. romelsac aqvs sxvadasxva sabunebismetyvelo­maTema­ tikuri da humanitaruli ganyofileba (fakulteti).  ultramoklesi Scd.  kulturis saxalxo u. u. yvela arsebuli. gadaRma]: ultraiisferi sxivebi – maRali sixSiris eleqtro­ magnituri rxevebi optikur da rentgenis sxivebs Soris. saSualeba. romelic gankuTvnilia zo gad sa gan ma naT leb lo da samecniero­politikuri codnis asamaRleblad. umaRlesi saswavlebeli da samecniero dawesebuleba. unQkum­i [laT.  s. maRazia (mokled: univermaRi). ukiduress. universQtet­i [laT. universQada [universi(teti) da (olimpi)ada] – studen­ tTa saerTaSoriso spor­ . oqsfordis u. gamoyeneba aqvs. ultra iqiT. u. 2.. universAlur­i [laT. ultra iqiT. unitaire – mTli­ ani. ¥ sauniversiteto. ultra iqiT. universalis sayovelTao] – 1. ultraiQsfer­i [laT. univErsum­i [laT. ultrAmokle [laT. gaerTianebuli] _ unitaruli saxelmwifo _ ise­ gareT myofs.  u. universum] (filos. unicum erTa­ derTi] – Zalian iSviaTi ram. unikAlur­i [laT. javaxiSvilis saxelobis u. romelTa sigrZe 10 metrze naklebia. unitArul­i [fr. ultramokle (talRebi). saxelmZRvanelo. ¥ universiadisa.  u. erTiani. mra­ valmxrivi.

-is Segroveba. qalaqis cxovrebis Tavise­ burebebis gavrceleba. mxa­ reebad da sxv. romelic dgas quCebSi papirosis nam­ wvavebis. Util­i [laT.) Tanavaskvlavedebisa da SeuiaraRebeli TvaliT uti xiluli varskvlevebis aR­ wera. qaRaldi da sxv.-is Cabareba. magram var­ ga gadasamuSaveblad. unifikAcia da unificQreba [laT. urna] – 1. (astr. romelic ar aris dayofili federaciul elementebad (Statebad. ast­ ronomiis mfarveli muza. romelsac xelSi glo­ busi uWiravs. uranos ca. utilis ga­ moyeneba] – gamoyeneba ri­ same. risame narCenebis Casayrelad. romlebic gamousadegaria. mosaxleobis. urbanQstika – xuroTmoZRv­ rebis dargi. utilis sasargeblo] – narCenebi (jarTi. Urna [laT. u. WurWeli an yuTi. unus erTi da facio va­ keTeb] – saerTo normaze gadayvana. taxtidan Camoagdo Tavisma Svilma kronosma.) mzidan rigiT meS­ vide planeta didi mzis sistemisa. utilizAcia [laT. 3. uranogrAfia [berZ. 2. afrodites erT­erTi epi­ Teti. romelsac aqvs Wri­ li biuletenebis Casayre­ lad faruli kenWisyris dros.). 2. Urania] – berZ­ nul miTologiaSi: 1.).  terminebis u. romlis saqmea Tanamedrove didi qalaqe­ bis daproeqteba da mSeneb­ loba. urbanus qalaqisa] – 1. specialu­ ri yuTi. WurWeli. utilitArizm­i [< laT. urbanizAcia [fr. ro­ gorc nedleuli. Cvrebi. urAnos­i [berZ. berZnul miTologiaSi: cis RmerTi. zeca da graphô vwer] – (astr. 2. Uranos] – 1. 2. geas (dedamiwis) Svili. urAnia [berZ. ekonomikisa da kulturis Tavmoyra did qalaqSi. uti- . gaerTianeba. warmodgenili hyavdaT qa­ lad. romelSic inaxa­ ven micvalebulis kremaciis (dawvis) Sedegad darCenil ferfls. urbanisation – < laT.  u.-525Ti saxelmwifo.  soflis u.

sity. gegmebi.i.) warmoeba. rac ar emyareboda warmo.  flobde u. s. gamorCnen rasme. miswrafeba imisaken. romlis eqtebis~ (e. ide­ obieqti (gmo) – mecniereba alisturi filosofiur­ `gamoucnobi mfrinavi obi­ eTikuri moZRvreba. rom xelovneba. u ar da topis adgili mis gareSe.uto -526- litas sargebloba] – 1. rac fabufolOgia [ingl. . komiresobamde miyvana da maTi teti. ganuxorcielebeli ocneba.  qaRaldis f. 2.w. mefabrike _ igivea.) fantastikuri ram. ileTebs. sportis saxe. brZolis ileTebs sxva­ utOpia [xelovn. `mfrinavi Tef­ mixedviTac adamianis mo­ Sebis~) Sesaxeb. ukidu­  f. ¥ utopiuri. romelic uSvebs upi­ sazogadoebis evoluciuri ratesad msubuqi da kvebis ganviTarebis obieqturi ka­ mrewvelobis saqonels. lovneba] – CineTis samxedro 2. Object gamoucnobi mfrinavi  mefabrikesi Scd.) metismetad gaxazva ¥ fabrikuli da safabriko. utopiuri socializmi – fa [it. gardaqmnisa da idealuri fAbrika [laT. am bgeris aR­ Zirfesviani socialisturi mniSvneli noti. f fantazia. utopia da dasxva saxis iaraRTan da berZ. gazviadeba. fabrica saxe­ sazogadoebis Seqmnis Se­ losno] – samrewvelo sa­ saxeb.. damaxinjeba. makaronis f.  u. ralis safuZvlad iTvleba USu [Cin. fexsacmlis utrQreba [< germ. romelic xels (e. samxedro xe­ sargeblobis princi pi. (wign.. (wign. utrieren] – f. UFO anda rikanti. romelic Sei­ yvelaferSi naxon sargeb­ cavs specifikur varjiSebs. yofas. ufos) Unidentified Flying ¥ mefabrikisa. ufo (mr. ganuxorcielebeli ocneba. (s. risame. loba. fa] – musikaluri gamis moZRvreba sazogadoebis meoTxe bgera. ararsebuli adgili] – uwyobs xelovnebis srul­ 1. nonebis codnas.

ro­ veli adgilis dakavebisa. sanaTi. ramikul nakeTobaTa dasam­ fAbula [laT.  romanis f. phase < berZ.-is WurWeli. Txeli  fabulasi Scd. melic kaSkaSa aliT iwvis. adamiani. romelic monacemTa ganuyofeli er­ sargeblobs gavleniani pi­ Toblioba. iyeneben ke­  naxevarfabrikati Scd. phakelos kona. od damuSavebuli produq­ Zvirfasi gareuli frinveli. vruli nawarmoebis Sina­ arsi. faience] – 1. istoria. favOrit­i [fr. va erTdroulad xdeba.-Si Sevida. nis) fazisis (frinveli) < fabrQkat­i [laT. favor keTilganwyobi­ garkveuli wesiT Caweril leba] – 1. Ti­ xis masa. ro­ fAkel­i [< berZ. favorite (mdedr. plastikis yda an parki qa­ Raldebis Sesanaxad. fabula] – mxat­ zadeblad. romel­ fAza [fr. romlis wakiTx­ ris keTilganwyobilebiT.) 2. Sedgeba joxisagan. nanadirevi.) calke­ uli aqvs ZenZi (Cla) gaJRen­ uli stadia. movlenis an procesis gan­ viTarebaSi. . fakElcug­i [germ.  f.  f. 2. romelSic Sere­ duqti. raime SejibrebaSi: sport­ smeni (doRSi – cxeni). ti. 2. masSi asaxuli ambebi. am masis nakeTobani gamom­ wvari da moWiquli (qarT. Txroba. romelic Semdeg sa­ ulia TabaSiri da sxva bolood unda damuSavdes. melsac meti Sansi aqvs pir­ Sekvra] – lampari. qaSanuri). fAil­i [ingl. warmoebis sabolo­ (xoxobi) qaTmis ojaxisa. phasianos (orroni. ¥ fabuluri. damTxvevebi. kompiuterul mexsierebaSi < laT. sinon. fabricatus dam­ Phasis axlandeli md. file] – 1. fazAneb­i [berZ. nivTierebani. Fakelzug <  molaparakeba garkveul Fakel CiraRdani da Zug svla. fabulisa.-527- fak fabrQkant­i – fabrikis pat­ f. naxevrad fabrikati – nawi­ lobriv damuSavebuli pro­ faQans­i [fr. mizezi raime Tili sawvavi siTxiT. phasis sac erTi mxridan Semoxve­ gamovlena] – (wign. rioni zadebuli] – mza safabriko saqarTveloSi] – frinveli nawarmi.

f. fAkir­i [arab. phalanx (phalangos)] – 1. sadac aswavlian garkveul momijnave samecniero dis­ ci plinebs. Cais f.. 2. 2. facultas (facultatis).  universitetis sxvadasxva f. unarianoba. fAlanga [berZ. Zvel saberZneTSi: qveiTi jaris sabrZolo wyoba – erTmaneTTan mij­ rili mwkrivebi. urTierToba da sxv. 2. teqnikuri universitetis avtomeqanikuri f. . 2. ro­ gorc bunebis mwarmoebeli Zalis simbolos gamoxa­ tuleba. fleSi (fleSebi). arasaval­ debulo. saojaxo] – me­ tismetad Sinauruli. falsifico vayalbeb] da falsificQ­ reba [germ.  istoriuli faqtebis f. gamyalbe­ beli. fakUltet­i [< germ. Fakultat < laT. qalisebri xma. mamakacis Zalian wvrili. facultatis unarianoba. facultattif < laT. (fleSebi).  Rvinis f. samedicino universitetis samkurnalo f.. risame gayalbeba. romelic fokusebs akeTebs. falsifikAtor­i – falsi­ fikaciis Camdeni.fak -528 bagrationis f. gawvrT­ nil cxovelebs aCvenebs da sxv. mouri­ debeli (qceva. SesaZlebloba] – umaRlesi saswavleblis ganyofileba. mom­ Rerlis xmis gansakuTrebiT maRali registris bgera.  familaruli Scd. SesaZlebloba] – SesaZlebeli. falseto] – 1. falsifizieren] – 1. kursi.. moxetiale muslimani beri. risame xarisxis gauarese­ ba. falsifikAcia [laT.). indoeTSi: moxetiale beri. mimarTva vinmesadmi. procesi] – CiraRdnebiani svla. warmodgenili asarCevad.  f. fakultAtur­i [fr.  istoriis f. Tayvans scemdnen Zveli xalxebi (`falosis kulti~). fAlos­i [berZ. davriSi. phallos] – mama­ kacis sasqeso organo. fAlcet­i [it. toni. faqir Raribi] – 1. moqmedi dro da dro. familiAruli [laT. falangebi – TiTebis mok­ le lulovani Zvlebi. familiaris ojaxuri.

phantasma moCveneba da vlaparakob] – fantastikuri warmodgena risame Sesaxeb. yoyoCoba. varater] .  fantastiuri.) – tkivilis grZnoba amputaciis Semdeg araarse­ bul kidurebSi. 2. (gadat. ararealuri ram. dakavSirebuli. kinofilmi. 2. fantaziasTan – qedmaRloba. fanatQkos­i [laT. trabaxa. phantasia war­ mosaxva] – 1.  fanatiuri Scd.-ia.  namdvili f. rwmena. fantOmur­i – tkivili (me­ dic. 2. fantastikuri mov­ lena. moCveneba.] – Zveli egvi ptis me­ feTa tituli. ararealuri. zRapruli. bRenZiaoba. kudab­ zikoba. Zalaze ucnauri. gamogoni­ li.) raime saqmiT an ideiT ukiduresi gataceba. fantône berZ. fan­ tastikaze damyarebuli. ¥ fanatikuri. fAntast­i – mwerali – fan­ tastikuri nawarmoebebis avtori. fantastikuri – fantastikiT (mniSv. farvAter­i [holand. romlebSic aRwerilia ga­ mogonili. ampartavnoba. mediduroba. oc­ neba. fanfaron] – mkvexara baqia. fanAtizm­i [fr. zebunebrivi am­ bebi. moC­ venebiTi ram. fanaticus gaSmagebuli] – fanatizmiT Sepyrobili adamiani. fanatisme] – 1.  mdidari f. 2. warmosaxvis produqti. brmadmorw­ muneoba.  f. iyeneben TvalsaCino­ ebisaTvis samedicino sas­ wavlebelSi da sxv. fanaberia] fantAstika – 1. bodviTi Cvenebani.-529- far fanabEria [holan. SemoqmedebiTi warmosaxvis. romani. phantasma moCveneba] – 1. warmodgenis unari. fAntom­i [fr. fantasturi Scd. gulzviadoba. relogiuri rwmeniT ukidu­ resi gataceba. fanfAron­i [fr. fantasmagOria [berZ. literaturuli nawarmoebi.  f. sxeulis an misi nawilis modeli naturaluri sidi­ disa. 2) gamsWvaluli. farAon­i [fr. f. brmad­ morwmune. pharaôch < eg­ vi pt. fantAzia [berZ.

fAr­i [fr. damzadebas. w.far -530aRsrulebaSi ieso qristes mier. saxalxo Teatris saxeoba. farmakolOgia [berZ.  farmacevtiuli Scd. koleji. f.S. ¥ farmacevtikuli da farmacevtuli. farisEvel­i [Zv. cnobari. ganaTleba. motociklze da a. ¥ farmakologiuri da safarmakologio. romelic – (zRv.saiqio cxov­ rebisaTvis zrunvas. (s. WeSmaritebad acxadebda sakuTar Sexedulebebs.) gamokvleva. phare kunZuli fa­ rosis saxelis mixedviT aleqsandriis (egvi pte) ax­ los. II s­dan ax. sastikad dasajes kidec is jvarze gakvriT.) sanaosnod gamosa­ degi wylis sivrce.  f.romelic Seiswvalis samkurnalo wam­ liT saSualebaTa mopovebas. mxolod garegnul . visame gavlenis qveS yofna. ebraelTa polit. xolo wylis duRilis wer­ tili +212°­iT. qadagebda wesebis mkacrad dacvas. gzis gasanaTeblad. Senaxvisa da gacemis wesebs. romlis skala­ zec yinulis dnobis wer­ tilia aRniSnuli +32°­iT. ebr.­religi­ uri seqtis wevri. w. romelsac farmacevtu­ li ganaTleba aqvs. romelic ganTqmuli iyo Zvelad Tavisi SuquriT] – eleqtruli fari avtomo­ bilze. pharmakeia wa­ mali] – mecniereba. rac far­ macia. romelsac devnid­ nen da kriWaSi edgnen mas. pharmakos wamali da logos moZRvre­ ba] – mecniereba. sinon. feruSim – gamoyofili. farenhAit­is Termometri – Termometri. es seq­ ta arsebobda sadukevelTa gverdiT Zv.  f. II s­mde. ebrZo­ da elinistur kulturas. kenti] – Zv. fArs­i [fr. farse] – 1.) – visame pozici­ aze. farmAcia [berZ. visime farvaterSi svla (yofna da sxv. romelic Seiswavlis samkurnalo nivTierebaTa moqmedebas organizmze (qarT.  avtomobilis f. farmacEvtika [berZ. pharmakeutike] _ igivea. farmAcevt­i – afTiaqis muSa­ ki. f. wamalTmcodneoba). mxilebul iqnen saRvTo we­ sebis.

movlena..) gardauvali bedi. fAsad­i [fr. ¥ faunisa. gverdiTi f.) raime garkveuli xerxi. SemTxveva. winaswar gansazRvruli be­ dis gardauvlobis rwmena.  saqarTvelos flora da f. fAs­i [fr. 2. SemTxveva. tropikuli f. fAqs­i [ingl. fAqt­i [laT.  f. fatalis sa­ bediswero] – (wign. modeli.) TiTqos gangebiT faq gardauvali. fason] – 1. 2. zRvis f. fAson­i [fr. fauna] – cxovelTa samyaro (Sdr. forma. fArS­i [rus.. фарш < fr. fatAlur­i [laT. sabuTis. am gziT miRebuli Setyobineba. msubuqi komedia.  faunasi Scd. faxsimile ga­ akeTe msgavsi] – xelnaweris. facade] – Senobis gareTa mxare. fata morgana] – miraJis nairsaxeoba. fAuna [laT. wi­ na xedi.  wina f. . masxroba. forma. sabediswero.) cinikuri xumroba. fexsacmeli). fatAlizm­i [< laT. fatum] – (wign. raime nakeTobis garegnuli Sesaxedaoba. ukana f. (saubr. romlis drosac horizon­ tze Cndeba Soreuli kun­ Zulebis. manera. fax < laT. mTebis. factum gakeTe­ buli] – namvilad momxdari ambavi. obieqtebis swra­ fad cvalebadi da damaxin­ jebuli gamosaxulebani.-531farTod iyo gavrcelebuli Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. 3. bediswe­ ra. face] – winamxare. vodevi­ li erTgvari uxamso Sina­ arsisa. fAtum­i [laT.. farce] – dakepili da Sezavebuli xorci an sxva ram produqti saWmlis mosamzadeblad: sateni. 3. fAta­mOrgana [it. qalaqebis da sxv. faqsQmile [laT.) bedis­ weris (fatemis) arsebobis. (gadat. fax simile Seqmeni msgavsi] – mo­ wyobiloba brtyel gamosa­ xulebaTa cifruli saxiT gardasaqmnelad da sate­ lefono xaziT maT gada­ sacemad. romlis mixedvi­ Tac aris Sekerili raime (tansacmeli.. fatalis] – (wign. flora). visime xelmoweris zusti piri.

fAqtor­i [laT. fascismo] – yve­ laze ufro agresiuli po­ litikuri mimdinareoba da aSkara diqtaturis forma. wyo­ bilebis forma. agebuleba] – 1. ¥ faqtobrivi. ¥ faSisa. feEria [fr. mwarmoebeli] – (wign. ¥ faqturisa. partia. calkeul organizaciaTa. ¥ faSisturi. faSisturi organizaciis wevri.  faqturasi Scd. romelic cdilobs aseTi sistemis Seqmnas. gasayidad gagzavnili sa­ qonlis darTuli sia. ¥ federaciuli. damyarebuli federaciis princi pze. muslimanur qve­ yanaSi. ¥ faSisturi.raodenoba. egvi pteSi da zog.  naxatis f.  f. sa­ xelmwifo wyobilebis fe­ deraluri sistema. f. sazogadoebaTa kavSiri. romlis drosac ramdenime damou­ kidebel saxelmwifosgan Seqmnilia erTi mTliani saxelmwifo. federation < laT. reJimi. mxat­ vruli nakeTobis zedapiris Tavisebureba. saxelmwifo Sekvra. sxv.  f. foederare kavSiri] – 1.  fexburTis f. ro­ melSic aRniSnulia saqon­ lis saxelwodeba. factor mkeTe­ beli.. viTareba. masala. fAqtura [lT. 2.-ebis ganzogadeba. Teatraluri an sacirko sanaxaoba zRapruli Sina­  istoriuli f.) raime procesis. federAlizm­i [fr.  f. movlenis mizezi. saxelmwifo. fASist­i – faSizmis momxre.  mniSvnelovani f. politikuri mimdinareoba. f.  faSasi Scd. . pasa] – umaRlesi samxedro an samoqalaqo wo­ debuleba Zvel osmaleTSi (TurqeTSi). 2.faq -532axorcielebs Sovinizmisa da rasizmis politikas. f. gasayidi fasi da sxv. fASizm­i [it. féerie < fée feria] – 1. federAcia [fr. risame struqtura.  faqtiuri Scd. factura damu­ Saveba. féderalisme < foedus kavSiri] – 1.. saWadrako f.  f. 2. monacemebi. fASa [Turq.

2. fEixoa [esp. feodalisme < laT.  feixoisa. cocx­ ldeba (ixmareba. f. fekAlia [laT.  feixoasi. phainimen movlenili] – (wign. momxiblavi. feodAlizm­i [fr. warmodgena.) manera. fenolOgia [berZ. romelic feleto­ nebs wers. ¥ fenomenuri da fenomenaluri. feOdal­i [laT. ¥ feletonuri da safeletono. rome­ lic swavlobs mcenareTa da cxovelTa sicocxlis periodul movlenebs (mag.  f. phaino vuC­ veneb da logos moZRvreba] – biologiis nawili. dadgmuli sxvada­ sxva scenuri efeqtis gamo­ yenebiT. felEton­i [fr. faex (faecis) na­ leqi) – adamianis Sardisa da ganavlis narevi.  f. rac ganpirobebulia weliwadis droTa monacvleobiT. aristokratia.-533arsisa. f. momaja­ doebeli. moma­ jadoebeli sanaxaoba. ikeTebs mwvane wvnian momJavo­tkbil na­ yofs. fEniqs­i [berZ.) momxiblavi. (s. Tema. frin­ velTa gadafrenas). iSviaTi. Zala.. (gadat.) stili.  f. rogorc mudmivi ganaxlebisa da aRorZinebis simbolo).) raime TvalsazrisiT gansakuTre­ buli.  f. feeriul­i – feeriis xasi­ aTisa. weris f. araCveuleb­ rivi movlena. Feijoa] – subtro­ pikuli xe. am xis nayofi. (s. fenOmen­i [berZ. codna. phoinix (phoinikos] – zogi Zveli xal­ xis miTologiaSi: frin­ veli. feixoia Scd.] – sazogadoebrivi . feuilleton] _ iumoristuli an satiruli nawarmoebi saWirboroto sakiTxebze (Cveulebriv sa­ gazeTo statia). ¥ feodaluri. feodalis] – feodalizmis dros feo­ dis – mefis an ufrosi fe­ odalis mier miniWebuli miwis­mfobeli sxvadasxva (Cveulebriv samxedro) sam­ saxuris fasad. mcenareTa ayvavebas. romelic sikvdilis moaxloebisas TiTqos Tavs feo iwvavs da kvlav aRdgeba Tavisi ferflidan. mexsiereba. feletOnist­i – gazeTis muSaki. f.

fer

-534ujredSi da xels uwyobs organizmSi mimdinare qi­ miuri reaqciebis daCqare­ bas. fermentAcia [< laT. fermento viwvev gafuebas, gaRvivebas] – gafuebis, gaRvivebis pro­ cesi. fErmer­i [ingl. farmer < fr.] – fermis (mniSv. 1) patroni an moijare. ¥ fermeruli da safermero.  f. (s.) meurneoba fertilUroba [laT. fertilis nayofieri] – organizmis unari, warmoqmnas STamomav­ loba. feSenebEluri [ingl. fashionable] – didi gemovnebiT mowyobili; moduri.  f. sastumro.  feSenebluri Scd. festQval­i [fr. festival] – xe­ lovnebis ama Tu im dargis miRwevaTa Cveneba, daTvali­ ereba sazeimo viTarebaSi.  Teatraluri f., musikaluri f., qarTuli kinofilmebis festivali. ¥ safestivalo.  s. programa, s. afiSa. fEtiS­i [fr. fétiche < port. fetiso jadosnoba] – 1. usulo

wyobileba, romelic win uswrebs kapitalizms da, romlis drosac feodals mTlianad ekuTvnis warmo­ ebis saSualebani da ara­ srulad ekuTvnian miwaT­ moqmedi yma glexebi. ¥ feodaluri.  f. wyobileba, f. saxelmwifo. fEria [fr. fée < laT. fatum bedi] 1. keltebis da romenuli xalxebis rwmeniT – mded­ robiTi sqesis idumali ar­ seba, romelic zecaSi an miwis qveS binadrobs da, romelic adamianebTan Se­ dis kontaqtSi, afrqvevs maT sikeTes an borotebas Tesavs. 2. jadoqari, sulis Camdgme­ li.  keTili f., boroti f. fErma [fr. ferme] – 1. kerZo meurneoba, sasoflo­same­ urneo sawarmo sakuTar an ijariT aRebul miwaze. 2. calke meurneoba, romelic misdevs mecxoveleobis ra­ ime dargs.  mefrinveleobis f., merZeveobis f. fErment­i [laT. fermentum] – organuli nivTiereba, ro­ melic warmoiqmna cocxal

-535-

fig

avgarozi, amuleti, sagani, TrTola, gulis cimcimi. romelsac pirvelyofili fQbroma [< laT. fibre boWko] tomebi miawerdnen zebuneb­ – boWkovani SemaerTebeli riv, magiur Zalas da Tay­ qsovilisa. vans scemdnen. fQgaro [sakuT. sax.] – qalis 2. (gadat.) iseTi ram,rac brmad mokle da farTo, usaxelo swamT, rasac eTayvanebian, Casacmeli. aRmerTeben. fQgura [laT. figura, saxe, fetQSizm­i [fr. fétichisme xeli] – 1. sibrtyis an siv­ port.] – 1. fetiSebis Tay­ rcis nawili, romelic Se­ vaniscema, usulo sagnebis mosazRvrulia daxSuli kulti. xaziT; garkveuli wesiT 2. (gadat.) brmad Tayvaniscema ganlagebulia wertilebis, risame. xazebis, zedapirebis an sxe­ fTiziAtria [berZ. phthisis ulebis erToblioba. Wleqi da iatereia mkurna­  geometriuli f.-ebi (sam­ loba] – medicinis nawili, kuTxedi, piramida, konusi romelic swavlobs fil­ da sxv.). tvebis tuberkulozs da 2. adamianis sxeulis moyva­ misi mkurnalobis meTo­ niloba, misi garegnuli mo­ debs. xazuloba. fTOr­i [berZ. phtora daRupva,  moxdenili f. mospoba] – qimiuri elementi, 3. adamianis an cxovelis mwvave sunis mqone ufero skulpturuli an grafiku­ airi. li gamosaxuleba.  sanTlis f.-ebi. fQasko [it. fiasco] – (wign.) 4. mdgomareoba, pozicia, ra­ sruli marcxi; kraxi. ime moZraobisas (mag., cekvis,  axalma wamowyebam f. gaciguraobis dros, TviTmf­ nicada. rinavisa – frenaSi). fibrilAcia [< laT. fibra  umaRlesi pilotaJis f. boWko]: gulis fibrilacia 5. WadrakSi: saerTo saxel­ _ (medic.) gulis kunTis wodeba mefisa, lazierisa, calkeuli boWkoebis daq­ etlisa, kusi da mxedrisa saqsuli – erTmaneTs da­ (paikebisgan gansxvavebiT); Sorebuli SekumSva; gulis

fid

-536 f. movlena, f. cdebi. 2. adamianis organizmTan da­ kavSirebuli (sapirisp. su­ lieri).  f. nakli, f. dasja. 3. kunTebis moqmedebasTan dakavSirebuli (sapirisp. gonebrivi).  f. Sroma, f. varjiSi. fizikuri kultura – adami­ anis sxeulis yovelmxrivi srulyofa da gamagreba fizikuri varjiSebis saSu­ alebiT. fizioTerApia [berZ. physis buneba da therapeia mkur­ naloba] – fizikuri, buneb­ rivi saSualebebiT (haeriT, wyliT, eleqtrobiT da sxv.) mkurnaloba. fiziolOgia [berZ. physis bu­ neba da logos moZRvreba] – 1. mecniereba, romelic Seis­ wavlis cocxali organiz­ misa da misi funqciebis sasicocxlo nawilebis moq­ medebas. 2. organizmSi mimdinare sa­ sicocxlo procesebi:  adamianis f., mcenareTa f. ¥ fiziologiuri.  f. procesebi, cxovelTa f. Tvisebebi. fizionOmia [fr. physionomie < berZ. phisis buneba da

farTo gagebiT: saxelwo­ deba Wadrakis kompleqtis TiToeuli qvisa, koWisa. figUruli – 1. rTuli mo­ xazulobis mqone.  f. namcxvari, f. Sokoladi. 2. rac sruldeba figurebiT (mniSv. 4).  f. sriali yinulze. figurAluri – xatovani (Tqma, gamoTqma); igavuri, qa­ ragmuli, gadakruli (la­ paraki). fidEizm­i [fr. fidéisme < laT. fides rwmena] _ idealisturi moZRvreba, romelic reli­ gias, rwmenas aniWebs upira­ tesobas mecnierul cod­ nasTan SedarebiT. fQesta [esp. fiesta] – espaneTis da sxva espanurenovan qvey­ nebSi: dResaswauli, zeimi. fQzika [berZ. physyke] – mec­ niereba, romelic Seiswav­ lis bunebis movlenaTa zogad kanonzomierebas, ma­ teriis Tvisebebsa da age­ bulebas da misi moZraobis kanonebs.  Teoriuli f., birTvuli f., f.-is kursi, f.-is gakveTili. fizQkuri – 1. fizikasTan dakavSirebuli.

gn̅omon̅ mcodne] – 1. adamia­ nis pirisaxe: saxis gamome­ tyveleba, xasiaTi, saxe ri­ same. 2. gansakuTrebuli Tvisebe­ bis erToblioba, romelic gansazRvravs adamianis pi­ rovnebas. fQkus­i [laT. ficus] – oTaxis dekoratiuli xe; aqvs sqeli tyaviseburi foToli. fil..., ...fil [berZ. philos me­ gobari, mosiyvarule, phileô miyvars] – 1. rTuli sityvebis dasawyissa da boloSi,romelic aRniSnavs moqmed pirs da iTargmneba rogorc `mosiyvarule~, `moyvaruli~, `megobari~.  filatelisti, bibliofili. 2. ganyenebuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs umTav­ resad `siyvaruls~.  filatelia. filAnTrop­i [berZ. philanthropos < phileo miyvars da anthropos adamiani] – (wign.) qvelmoqmedi, mowyale, kacT­ moyvare.  filantropi Scd. filanTrOpia [berZ. philanthropia] – (wign.) qvelmoqmedeba, kacTmoyvareoba. ¥ filanTropiuli.

-537-

fil

 f. sazogadoeba.  filantropia, filanTropuli, filantropiuli Scd. filarmOnia [berZ. phileo miyvars da harmonia harmo­ nia] – sazogadoeba an dawe­ sebuleba, romelic awyobs koncertebs da eweva mu­ sikaluri xelovnebis pro­ pagandas. filatElia da filatE­ lizmi [berZ. phileo miyvars da ateleia gadasaxadisgan ganTavisufleba] – safosto markebis Segroveba, maTi koleqcebis Sedgena. fQle [fr. filet] – 1. frinvelis xorcis an Tevzis naWeri, romelsac Zvlebi aqvs gac­ lili. 2. suki. filQal­i [laT. filialis vaJiSvi­ lisa] – raime dawesebulebis erTgvarad damoukidebeli ganyofileba, romelic sxva­ gan aris ganTavsebuli (mo­ Tavsebuli).  bankis f., muzeumis f. filiAcia [fr. filiation] – (wign.) risame ganviTareba Tanmimdevrulad, evoluci­ urad.  ideaTa f. filQgran­i [it. filigrana <

fil

-538 qarTuli f., inglisuri f., espanuri f. ¥ filologiuri da safilologio.  f. (s.) Jurnali, f. gamokvleva. filosOfia [berZ. philosophia < phileô miyvars da sophia sibrZne] – mecniereba bunebis, adamianTa sazogadoebisa da azrebis ganviTarebis uzo­ gadesi kanonebis Sesaxeb.  antikuri f., kantis f. ¥ filosofiuri da safilosofio. ¥ f. (s.) disci plina, f. (s.) sistema. filofOnia [berZ. phileô miyvars phônç bgera] – koleqcione­ robis saxeoba – musikaluri firfitebis Segroveba. filOqsera [berZ. phyllon fo­ Toli da xeros gamxmari] – vazis mavnebeli mweri. fQltr­i [fr. filtre < saS. laT. filtrum qeCa, nabadi] – xelsawyo an nivTiereba si­ Txeebis, airebis gasawmen­ dad minarevebisgan.  meqanikuri f., firfitovani f., badiani f., Sigawvis Zravas zeTis f. fQltrat­i [fr. filtrat] – 1. fil­ trSi gatarebuli siTxe.

laT. filum Zafi da granum marcvali] – 1. saiuveliro nakeToba, romelic mogva­ gonebs dawnul nawarms, dawnul maqmans, arSias wvrili oqros, vercxlis, spilenZis da sxv. mavTuls. 2. wylis niSani qaRaldze. 3. qaRaldi gamWirvale saxiT, moxatulobiT, naxWiT. ¥ filigranuli.  f. qaRaldi, f. broSi, f. beWedi. filQpika – mkacri mamxile­ beli sityva, visime wina­ aRmdeg [Zv. berZeni orato­ ris – demosTenes – sityvebis philippikas­s mixedviT, rom­ lebic mimarTuli iyo me­ fe filpe makedonelis wi­ naaRmdeg]. filQster­i [germ. Philister] – SezRuduli gonebisa da farisevluri qcevis adami­ ani, romlis intersebi Se­ mofarglulia yoveldRi­ uri wvrilmanebiT; meSCani, obivateli. fQlm­i [ingl. film] _ igivea, rac kinofilmi. filolOgia [berZ. phileô miy­ vars da logos sityva] _ im mecnierebaTa erToblioba, romlebic Seiswavlian ena­ sa da literaturas.

-5392. mdinaridan miwis qveS ga­ suli da gafiltruli, da­ salevad vargisi wyali, fSa, fSani. filtrAcia [br. filtration] – 1. filtrSi gatarebiT gaw­ menda (siTxis, gazisa). 2. siTxis gaJonva forovan garemoSi. fimQam­i [berZ. fhimima] – 1. keTilSobiluri nivTiereba mosawevad, sakmeveli, aseve aromatiuli boli (kvamli), romelic am nivTierebis wvis Sedegad warmoiqmneba. 2. (gadat.) aRtacebuli (aRfr­ Tovanebuli) qeba (SeZaxeba), pirferoba, mliqvneloba.  f. vinmesTvis moweva. fQnal­i [it. finale] – 1. risame bolo, daskvniTi nawili; daboloeba.  piesis f., operis f. 2. sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  saqarTvelos Tasis gaTamaSebis f. fexburTSi. ¥ finaluri da safinalo.  f. (s.) scena, f. (s.) Sejibreba. finAlist­i – (sp.) finalis (mniSv. 1.) monawile. finAnsebi [fr. finance] – fuli, rogorc sameurneo brunvis elementi.

fio

 saxelmwifo f.-ebi, f. saministro. ¥ finansuri da safinanso.  f. (s.) operacia, s. organoebi, sawarmos f. (s.) mdgomareoba.  mx. finansi ar ixmareba.  finansiuri Scd. finAnsist­i – 1. safinanso saqmeebis specialisti. 2. kapitalisti, romelic msxvili safinanso opera­ ciebs awarmoebs. fQnik­i [berZ. phoinix phoinikos] – finikis palmis nayofi; indisxurma. finikis palma – palma, ro­ melsac aqvs didi frTisebri foTlebi; isxams uwvno tkbil, yuaTian nayofs. fQniS­i [ingl. finish damTavreba, daboloeba] – 1. siswrafeSi sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  100 metrze rbenis f. 2. aseTi Sejibrebis bolo punqti.  f.-Tan axalbeda morbenali miiWra pirveli. ¥ safiniSo.  s. boZi, s. lenti, s. xazi. fQord­i [norveg. fjiord] – zRvis viwro yure, romelic xmeleTSi Rrmad aris SeW­ rili, Cveulebriv aqvs ma­

fir

-540-

Rali, cicabo, kldovani napirebi. fQrma [it. firma xelmowera] – savaWro an samrewvelo sawarmo; sawarmoo gaerTi­ aneba.  ucxouri f.-ebi, saavtomobilo f. safirmo – rac uSualod aris dakavSirebuli ama Tu im samrewvelo dargTan an sawarmosTan.  s. maRazia, s. nisani. fQrman­i [spars. firman] _ ira­ nis Sahis, TurqeTis (osma­ leTis) sulTnis da zogi sxva mahmadianuri qveynis mmarTvelis brZanebuleba. fQrn­i [ger. firn] – msxvilmar­ cvlovani mkvrivi Tovli, romelic grovdeba mTiani raionebis Cavardnil adgi­ lebSi (Tovlis mijnis ze­ viT) da polarul qveynebSi; warmoadgens gardamaval stadias Tovlis da yinuls Soris. fQsk­i [laT. fiscus] – (wign.) saxelmwifo xazina. fQstula [laT. fistula] – (me­ dic.), romelime Sinagani organodan gareT gamomava­ li mili (bunebrivi an xe­ lovnuri).

fisharmOnia [ger. Fisharmoni-

um] – klaviSebiani da sa­ berveli momcro sakravi.  fisgarmonia, fizgarmonia Scd. fiuzElaJ­i [fr. fuselage] – TviTmfrinavis korpusi. fQqs­i [laT. fixus mtkice,uZravi, ucvleli] – 1. saqonlis dadgenili fasi. 2. zustad gasazRvruli Tan­ xa raime saxis samuSaos anazRaurebisa, gasamrje­ losi. fiqsAcia [fr. fixation] da­ fiqsireba [germ. fixieren] – (wign.) – risame aRniSvna (Cawera, Caxatva, Caxzva) an daxsomeba.  miwisZvris f. fiuCErul­i [ingl. futures transactions] – birJaze swrafi garigebebi, romlebic da­ kavSirebulia nedleulis, oqrosi, valutis, finansur da sakredito dokumentebis yidva­gayidvasTan garigebis momentSi dafiqsirebul fa­ sebSi, drois garkveuli Su­ aledis Semdeg operaciis Sesrulebisa (2­3 wlamde).  f. operaciebi. fQqcia [laT. fictio] – ganzrax SeTxzuli, gamogonili, ara­

-541namdvili ram, rasac Cve­ ulebriv iyeneben garkveuli mizniT. ¥ fiqciuri.  f. angariSi, f. Tamasuqebi.  fiqtiuri Scd. flAgman­i [holand. vlagman] – 1. samxedro xomaldebis msxvili SenaerTis sarda­ li. 2. didi samxedro xomaldi, romelzedac imyofeba raime SenaerTis sardali da ro­ melzedac aRmarTulia misi alami. 3. flotis yvelaze didi an saukeTeso gemi romelime zRvaSi, naosnobaSi. ¥ saflagmano.  s. xomaldi (gemi) _ igivea, rac flagmani (mniSv. 2, 3). flAgStok­i [holand. vlaggonstok] – alamis aRsamarTavi latani (gemze, Senobaze da sxv.). flaQer­i [ingl. flier CorTma­ vali cxeni] – sadoRe cxeni, romelic did simardes iCens mokle distanciaze. flAmingo [portug. flamingo] – wylis didi frinveli, romelsac aqvs movardis­ fero TeTri bumbuli, grZe­ li kiseri da fexebi; gav­

fli

rcelebulia tropikebSi da subtropikebSi. flAng­i [fr. flank, germ. Flanke] – marcxena an marjvena mxare mwkrivisa, mwyobrisa, fron­ tisa, jarebis ganlagebisa (agreTve sportuli moedni­ sa, Wadrakis dafisa); (qarT. sinon. frTa).  frontis marjvena (mar­ cxena) f., f.-ebidan Semovla, mefis (lazieris) f. flEgma [berZ. phlegma] – 1. metismeti gulgriloba, auRelveloba. 2. (saub.) ityvian flegmatur adamianze. flegmatQkos­i [berZ. phlegmartikos] – adamiani, romelsac neli aTvisebis unari aqvs da susti aqtiurobisa, Zne­ lad gamaRizianebeli, momT­ meni da gulgrilia. flESebi [fr. fléche isari] – (ist. samx.) sabrZolo mwyob­ ri blagvi kuTxis magvari; savele simagre cocxali Zalisa.  bagrationis f. borodinos brZolaSi 1812 w. flQgel­i [germ. Flügel frTa] – mTavari Senobis gverdiT miSenebuli an didi Senobis ezoSi mdgari patara sa­

fli

-542-

cxovrebeli saxli. flQrt­i [ingl. flirt] – msubuqi trfiali, arSiyoba. fliUger­i [germ. Flügel frTa] – xelsawyo (Tavisuflad moZravi alami, firfita an isari) qaris siCqaris da mimarTulebis gasazomad.  flugeri Scd. fliuorogrAfia [laT. flouor mxedveloba,dineba da graphô vwer] – rentgenelogiuri kvlevis meTodi adamianis sxeulis organoebisa – ga­ Suqebuli ekranidan gamo­ saxulebis fotofirze ga­ datanis mizniT.  fliuorografi. ¥ fliuorografiuli.  f. kvleva. flomAster­i [ingl. flowmaster] – fanqris saxeoba, av­ tokalmis msgavsi; sawerad (saxatavad...) aqvs forovani Reri, romelic gaJRenTilia specialuri saRebaviT. flOra [laT. Flora] – mcena­ reTa samyaro (yvavilTa, ga­ zafxulis da siymawvilis romauli qalRmerTis – Flora­s saxelis mixedviT). Sdr. fauna.  saqarTvelos f. da fauna.  tropikuli f.

flOrin­i [it. Florino] – ho­
landiis fulis erTeuli – guldenis – meore saxeli. flOt­i [holand. Floot] – qvey­ nis samxedro an savaWro gemebis erToblioba  samxedro f., savaWro f., Savi zRvis f. sahaero floti _ TviTmfri­ navebis erToblioba (sinon. aviacia, aerofloti). flotQlia [esp. flotilia] – 1. ama Tu im mdinaris, tbis, daxuruli zRvis samxedro gemebis SenaerTi.  kaspiis f. 2. specialuri daniSnulebis gemebis razmi.  sanaRmo f. fOie [fr. foyer kera] – TeatrSi, kinoSi da misT: darbazi, sa­ dac imyofebian mayureblebi sanaxaobis dawyebamde da antraqtis dros. ¥ foiesi.  foiisa Scd. foiErverk­i [germ. Feuerwerk] – ferad­feradi SuSxune­ bis gaSveba haerSi (raime zeimis dros).  feierverki Scd. fOkus­i1 [germ. Fokus < laT. focus kera] – 1. (fiz.) garda­ texili an areklili sxi­

-543vebis gadakveTis wertili.  gamadidebeli minis f. 2. wertili, romelSic foto an kinogadaRebis dros sag­ nis gamosaxuleba suraTze maqsimalurad mkafiod ga­ modis. fOkus­i2 [< germ. Hokus pokus] – marjve ileTi, tri­ uki, rac Tvals atyuebs da mayureblebis gancvifre­ bas iwvevs moCvenebiTi ze­ bunebriobiT; damyarebulia xelis simardeze, moqnilo­ baze, raime kanonzomierebis codnaze.  f.-ebis keTeba, f.-ebis Cveneba. mefokuse – msaxiobi, rome­ lic fokusebs akeTebs (sinon. iluzionisti). ¥ mefokusisa.  mefokusesi Scd. folQant­i [germ. Foliant] – didi formatis wigni, Cveu­ lebriv Zveleburi. fOlklor­i [ingl. folk-lore] – xalxuri zepiri Semoqmedeba (zRaprebi, leqsebi, andazebi, gamocanebi da sxv.). (qarT. sinon. zepirsityviereba).  folkliori Scd. fOlga [holand. folga < laT. folium furceli] – liTonis sifrifana furceli, ro­

fon

melsac iyeneben sakvebi produqtebis SesafuTavad, saamkinZo saqmeSi, sarkis warmoebaSi da sxv. fonAcia [fr. Phonation < berZ. Phônos bgera] – sametyvelo bgerebis warmoTqma. fonendOskop­i [berZ. phônç bgera, endon SigniT da skopeç vuyureb, vakvirdebi] – samedicino xelsawyo gulisa da filtvebis mo­ sasmenad. fonEtika [berZ. phonetikos bge­ risa] – enaTmecnierebis na­ wili, romelic enis bgeriT Semadgenlobas Seiswavlis. ¥ fonetikuri.  f. transkrifcia, f. gamokvleva. fOn­i [fr. fond] – 1. ZiriTadi feri, romelzedac raimea gamoxatuli.  wiTeli f. 2. risame (mag., Senobis, qanda­ kebis) ukan arsebuli siv­ rce.  cis f. 3. gadat. (wign.) garemocva, sadac rame xdeba; garemom­ cveli pirobebi.  romanis istoriuli f. fOnd­i [fr. fonds] – 1. raime miznisaTvis gankuTvnili fuladi saxsrebi.

fon

-544Soris arsebuli sicariele (qarT. sinon. svreti). ¥ forebiani da forovani.  f. Tuji, f. miwa.  mx. fori.  porebi, pori, porebiani, porovani Scd. fOrel­i [germ. Forello < Sved.] – kalmaxi. fOrvard­i [ingl. forward] – fexburTis, hokeis gundis wevri,romelic TavdasxmaSi TamaSobs. fOrzac­i [germ. vorzatz] – furceli, romlis erTi na­ xevari wignis ydazea Sig­ nidan gamokruli; ydas akavSirebs akinZul furc­ lebTan. fOrin­Ofis­i [ingl. Foreign Office] – didi britaneTis sa­ gareo saqmeTa saministros saxelwodeba. fOrma [laT. forma] – 1. sag­ nis garegnuli saxe, moxa­ zuloba (qarT. sinon. moyvaniloba).  lamazi f.-is larnaki. 2. Sinaarsi garegnuli gamo­ xatuleba, garegnuli mxa­ re.  f.-is da Sinaarsis erTianoba. 3. risame organizaciis saxe, ti pi, sistema, romelic gan­

 xelfasis f. 2. risame maragi.  wignebis f., muzeumis f.ebi, sabinao f. ¥ safondo.  s. qaRaldi, s. samSeneblo masalebi. fono..., fOn­i [< berZ. phonç xma, bgera, xmauri, metyveleba, sityva] – rTuli sityvebis dasawyisSi da bolos aR­ niSnavs am sityvebis damo­ kidebulebas xmasTan, bge­ rasTan.  fonometri, telefoni. fonOgrama [berZ. phônç bge­ ra da gramma Canaweri] – xmis, bgeris Canaweri firze, firfitaze da misT. fOra [it. fora winaswar] – 1. zogierT sportul Sejib­ rebebSi,TamaSebSi: winaswar ganpirobebuli upiratesoba, romelsac Zlieri moTamaSe aZlevs susts. 2. (gadat.) upiratesoba rai­ meSi, romelsac Tavisi ne­ biT aZlevs erT­erTi part­ niori meores.  f-as micema. fOrebi [berZ. poros (mx.)] – 1. saofle jirkvlebis wvri­ li nasvretebi kanis zeda­ pirze. 2. nivTierebis nawilakebs

-545pirobebulia garkveuli Si­ naarsiT.  saxelmwifo mmarTvelobis f. 4. risame saxesxvaoba, nairsa­ xeoba.  gri pis msubuqi f. 5. risame dadgenili nimuSi.  saarCevno biuletenis f., samedicino f. #1., f.-is mixedviT Sedgenili dokumenti. 6. mowyobiloba raimesaTvis garkveuli moxazulobis misacemad (sinon. yalibi).  tortis f. 7. sxvadasxva kategoriis pir­ TaTvis dadgenili nimuSis tansacmeli.  samxedro f., moswavlis f. formaluri – rac mxolod formas (mniSv. 2) icavs da angariSs ar uwevs saqmis namdvil viTarebas.  saqmisadmi f. midgoma. formAlizm­i – 1. garegnuli formis dacva rameSi saq­ mis arsebiTi mxaris sazia­ nod; formaluri damokide­ buleba ramesadmi.  biurokratiuli f. 2. xelovnebisa da litera­ turaTmcodneobaSi: mimar­ Tuleba, romelic mxolod

for

formas aniWebs mniSvnelo­ bas. ¥ formalisturi.  saqmisadmi f. damokidebuleba, f. nawarmoebi. fOrmat­i [germ. Format] – wig­ nis, qaRaldis furclis, ba­ raTis da misT. zoma.  didi f.-is wigni. formAcia [laT. formatio warmoeba; saxe] – (wign.) adamianTa sazogadoebis ganviTarebis safexuri, ro­ melsac axasiaTebs sawar­ moo urTierTobaTa garkve­ uli sistema.  feodaluri f., sazogadoebriv-ekonomikuri f.-ebi. formQreba [laT. Formare] – Camoyalibeba; Sedgena, da­ kompleqteba. fOrmula [laT. Formula] – 1. mokle da zusti sityvieri gansazRvra risame. `gaTiSe da ibatone~ _ Zveli romaelebis politikuri formula. 2. raime sidideebis, elemente­ bis, risame Semadgenlobisa da misT. gamoxatuleba (ri­ cxvebiT, asoebiT, specialu­ ri niSnebiT.).  maTematikuri f., qimiuri f., ZmarmJvas f., gogirdmJavas f.

for -546- klaviSebiani simebiani mu­ sikaluri sakravi (pianino. (samx. forcing] (sp. Fortuna] – 1. bibliografiis saaRricxvo roiali). Sekreba. iRblis RvTaeba. rkolebis (mag..) raime bunebrivi dab­ nagebobani. (samx. avanposti. rom­ bani.) 2. forum] – (wign. ga­ romaul miTologiaSi: bed­ daulaxavi dabrkoleba. pianoforte] – qalaqis mTavari safosto formUlar­i [germ. saTvis (roialisaTvis). samuSaoebi. ¥ safortepiano. Formular] – . Vorposter] – vatoriaSi).  unda: `fortepianos ukfOrsireba [fr. tio] – samxedro­sainJinro 2.)  `fortepianoze ukravs~. forcage] – aC­ romelSic mTavari partia qareba. klasi (konser­ fOrpost­i [germ. s. mowi­ safortepiano koncerti nave pozicia.) maSi. mdinaris)  savele f. gaZliereba (raime gankuTvnilia fortepiano­ princi pisa)..) mowinave posti. brZoliT gadalaxva. ereba] – 1. Postamt] – fortepQano [it. fors­mAJor­i [fr.) Zlier. kreba. fOstamt­i [germ. forcer gaZli­ ravs~. forte] – (mus. fortificarisame tempis gaZliereba. s. acileba SeuZlebelia. nageboure] – (wign. baraTi. iRba­ calkeuli cixesimagre sab­ li. lis gansazRvra da Tavidan fOrtuna [laT.. (sapirisp. bednieri SemTxveva. ¥ safortifikacio.) viTareba. rZolo gamagrebaTa siste­ fOrum­i [laT..  formuliari Scd. piesa.  s. fOrt­i [fr. – simfoniuri nawarmoebi. fOrsaJ­i [fr.. farTo warmomadgenlobiTi fOrte [it. krivSi: ganuwyveteli Sete­ Scd. va. saxeb). fortifikAcia [laT. Ti nawarmoebis Sesruleba. risame daCqareba. xmamaRla (musikaluri na­  axalgazrdaTa saerTaSowarmoebis Sesrulebis Se­ riso f. fort] – (samx. piano). fOrsing­i [ingl. force maje s.. ase­  myinvaris dnobis f.

cxo­ velTa ZvlebSi. frAgment­i [laT. ¥ fosforovani.  fragmentaluri Scd. aparati. fotogrAfia [ingl. teqstis an raime nawar­ moebis nawyveti. advilad aalebadi da sibneleSi ma­ naTobeli nivTiereba. saxe. Suqi.. leqsikoni. arqiteqturis an qandakebis Zveli nawarmoebis natexi. phos (photos) Su­ qi.. cxovelisa da mcenaris qsovilebSi.-ebi.  fotogeniuri Scd. sityvaTa Taviseburi SeerTebani. frAza [berZ.  f. ¥ frazeologiuri. frazeolOgia [berZ.  xelnaweris f. Phosphoros sinaTlis gamomcemi] – qi­ miuri elementi.  f. (ix.-547dawesebuleba. Sav-TeTri f. 2. f. rac kargad gamodis fo­ tosuraTze. fotofObia [berZ. romlis specialobac suraTebis ga­ daRebaa. baletis f. fotogEnur­i [photography < berZ. xelnaweri. saxelosno aseTi suraTebis misaRebad. suraTi. specialuri optikuri aparatis (fotoaparatis) saSualebiT SuqmgrZnobiare masalaze gamosaxulebis miReba. 2..-ebi. f. kinosuraTis f.  f. genos gvari] – vinc. f. garegnoba.  f. wiTeli f. 3.  mokle (grZel­grZeli) f.-ebi. phôs (phôtos) sinaTle da phobos SiSi] – (medic. mJava. ¥ fosforuli. f. ga­ mometyveli. fOqstrot­i [ingl. fragmentum] – 1. fra  feradi f. . mo­ i poveba zog mineralSi. naTeba. ¥ fotografiuli. madani. fotografia). photography < berZ.  f.) sinaTlis SiSi.  qarTuli enis f. Phrasis gamoTqma] – dasrulebuli gamoTqma. Phrasis gamoTqma] – ama Tu im enis mtkiced Camoyalibebuli gamonaTqvamebi. ¥ fragmentuli.  f. kinofirze. fOsfor­i [berZ. fotOgraf­i – piri. foxtrot] – swraftempiani cekva qal­ vaJisa. sinaTle da graphô vwer] – 1. narCeni.  TeTri f. am gziT miRebuli suraTi (fotosuraTi). marilebi.

parlamentSi: erTi partiis wevr deputatTa dajgufeba Tavisi partiis politkis organizebulad warmarTvis mizniT. frivole] – urigo. frigidUloba [< laT. fraction] – 1. Fracht] – 1. araseriozu­ li. ofi­ cialur miRebaze da sxv. uxamsi. siyvarulisa da ojaxuri keris qalRmerTi.  kartofili f. safasuri. frivOlur­i [fr. Wer­ ze. daqiravebuli (dafrax­ tuli) gemiT gadaziduli tvirTi.fra -548- frAk­i [fr. ¥ freskuli. Sebrawu­ li. фрейлина germ. freQlina [rus. sa­ yaraulo da wyalqveSa na­ vebis winaaRmdeg mebrZoli gemi (Zvelad: samanZiani ialqniani samxedro gemi). rfesco] – wylis saRebavebiT daxatuli su­ raTi axlad Selesil (jer kidev svel) kedelze. f. brZola. romelic partiis ZiriTad xazs ar iziarebs. frigidus civi] – qalis sqesobrivi gulgriloba. Frégate] – 1. frQg­i [germ. dajgufeba partiis SigniT. Tevzi f. frEgat­i [fr. Frant < germ. zRvis didi tropikuli frinveli.. fractio xaxuni] – xaxunis ZaliT . frac] – gulamoWrili freilEin­i [germ. fuqsavaturi. Frigg] – germanul miTologiaSi:L qorwinebis.] – Cacma­daxurvas ga­ dayolili mamakaci. germanuli qaliSvilisadmi mimarTva. agreTve gamoiye­ neba saxelTan an gvarTan erTad.  f. 2. fri [fr. Fräulein] – surTuki.  fraqcionuli Scd. friqcQul­i [< laT. frAnt­i [holand. romelsac ukan grZeli da viwro kalTebi aqvs (icvamen upiratesad sazeimo SemTxvevebSi. frAxt­i [germ. Fräūlein] – mefis karze dedoflis an princesas mxlebeli gauTxovari qali Tavad­aznaurTa wridan. dajgufeba. frit Semwvari] – bevr cximSi Semwvari. frAqcia [fr. mxatvroba.  f. frEska [it. vodanis coli. ¥ fraqciuli.). 2. ge­ miT tvirTis gadazidvis qira. 2.

da sxv. SesaZleblobaTa erToblioba. saomari moqmedebis are. ¥ frontuli.) gva­ ris mixedviT].  misi koncefcia utopiuri aRmoCnda. ¥ fsiqikuri.-ze moxalised wasuli axalgazrdebi. adamaSvilis f. adamianis sulier ZalaTa. f.-is sardali. fsixikuri Scd. fsiqiAtria [berZ.  fsiqiuri.  f. f. 2. m. nawilebi. fsiqionAliz­i fsiqologi­ isa da fsiqopaTologiis mimarTuleba.-549mbrunavi. msaxio­ bebi.-is Stabi. fsalmunebisagan Sedgeba daviTiani (bibliis nawi­ li). rogorc marqsizmleninizmi.  s.  dasavleTis f. brZolis ve­ li.  f.. fsQqika [< berZ.  f. front] – 1. fsi froQdizm­i _ fsiqologiuri mdgomareoba. frOnt­i [fr. politikuri moRvaweebi da sxv. fsiqiAtr­i _ eqimi­fsiqiat­ ri. romelic cdilobs adamianis axsnas sqesobrivi instinqtebis . fsixika. pseudôny- mos] – gamogonili saxeli an gvari. roland qarTveli – r.. 1856­1939 ww. psychikos su­ lieri] – tvinis gansakuT­ rebuli Tviseba. adamianis qce­ vis mamoZravebel Zalad miiCnevs biologiur ins­ tinqtebs.. ¥ safronto. rac ga­ moixateba gare samyaros asaxvaSi. psychç suli da iatreia mkurnaloba] – me­ dicinis nawili. Taviseburebani.  vaJa-fSavela – luka razi­ kaSvilis f. aracnobier (um­ Tavresad seqsualur) swraf­ vas [avstrieli eqimisa da fsiqologis zigmund fro­ idis (Freud. fsevdOnim­i [berZ. procesi. mxatvrebi. romelic swavlobs fsiqikur daa­ vadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. fsAlmun­i [< berZ. javaxiSvili – m. yvelaze msxvili samxedro SenaerTi omianobis dros. kldi­ aSvilis f. simRerebi. f. romelsac zogjer irqmeven mwerlebi. psalmos saxotbo sagalobeli] – religiuri sagalobeli.

psychç  universitetis f. mentum saZirkveli.fsi -550- qvecnobieri gavleniT.) organizmis an sxe­ fsiqopaTolOgia – saerTo ulis romelime organos moZRvreba fsiqikur daava­ moqmedeba: sxeulis ama Tu debaTa Sesaxeb. psychç suli] – siaTebelia fexis qneviT 1. su­  f. functio Ses­ ruleba] – 1. 2. zi. misT.  hi pnozuri f. didi fsiqikuri zemoqmedebis me­ moculobisa. RrmaSina­ fsiqoTerApia – mkurnaloba arsiani. bisa da formebis Sesaxeb. fouetté < fouetter  gulis f. (mag. raime aranormaluroba.  fsixologia. psychç su­ mniSvneloba. ucnauroba. damaxa­ fsQqoz­i [berZ. raobis SecvlaSi. qikis aranormaluroba.  f. moZraoba. ZiriTadi. ¥ fsiqologiuri. biblisuli da logos moZRvreba] oTeka. mecniereba fsiqikuri  fundamentaluri – dasaS­ moqmedebis kanonzomiere­ vebia.-is kursi. gamokvleva. funiculaire]  f. romelzec vagonebi moZ­  bavSvTa f. fUnqcia [laT. – 1. sanerwyve jirk- . – mTis cicabo ferdobze 2. 2. moTxroba. daniSnuleba.. fUete fr. fsiqopATia [berZ.  Tbilisis f.  f.-ebis ganawileba. mowyobili rkinigzis xa­ sulieri samyaro. romelic exmareba rac gamowveulia Tavis mocekvaves brunvaSi an moZ­ tvinis dazianebiT. hi pnoziT). adamianis fsiqi­ fundamEntur­i [laT.  funikulori Scd. safuZvliani. em­ cema (maTraxis. (wigni) roli. fundakaSi. TodiT. fsixologiuri Scd. fsiqolOgia [berZ. qneviT)] – klasikuri cekvis paTa jgufi. mTavari. lieri aSliloba. li da pathos tanjva] – fsi­ movaleoba. avadmyofuri mdgomareoba. fsiqikuri Taviseburebani. wkeplisa da yareba froidizms. safuZ­ veli] – (wign. (biol. im organos daniSnuleba.. raoben sabagiro weviT. 2.) 1. funikulQor­i [fr.

 algebruli f. gitaris f. romelic kacobrio­ bis momavals swavlobs (sxvanairad: socialuri prognostika). fuq fUtlar­i [rus. 3­isaT­ vis). футляр < germ. futurolOgia [laT.. Zirmagara. boroti. furunculus] – kanis saofle da cximovani jirkvlebis Cirqovani an­ Teba. .) damoukidebeli cvladi sidide. ro­ melic sazogadoebaSi did aRtacebas iwvevs. fUria [laT. anC­ xli. fougere] – maRal­ fexiani mozrdili Wiqa. f. bo­ kali limonaTis. furor mZvinvare­ ba] – sajaro warmateba. s. bude). TiTqosda Tana­ medroveobisaTvis Sesaferi stili.  futliari Scd. Furia mZvinvareba] – Zvel romaul miTologiaSi: SurisZiebis erT­erTi Rmer­ Ti. saqonlisa da frinvelis sakvebi (marcvleuli. vagoni.  safuraJesi Scd. (maTem. mTel tra­ diciul xelovnebas da mis xerxebs da cdilobda Seeq­ mna axali. ¥ safuraJe. literaturasa da xe­ lovnebaSi: formalisturi mimdinareoba. fourage] – cxenis.-ebi. trigonometriuli f. fUqs­i [germ. dasalevad. Wirveuli. momavali] – me­20 s. futurum momavali da berZ.  saTvalis f.  f.  s. Futteral] – raime nivTis Sesanaxi kolofi an SaliTa (qarT. fUror­i [laT. fUJer­i [fr.. logos moZRvreba] – sociologiis dargi. Tiva da sxv. Rvinis da misT. 3. sinon.  funqcionaluri Scd. furUnkul­i [laT.). ¥ funqciuri (mniS. romelic uar­ yofda realizms.-551vlebis f. damokidebuleba. kapasi qali. analizi. futurum myofadi.. baza. Fuchs melia] – bi­ liardSi:L SemTxvevviT mo­ gebuli (RuzaSi Cagdebuli) burTi. fUraJ­i [fr. safuraJisa. futUrizm­i [< laT. violinos f.

bneliT moculi uf­ cxlismfrqveveli urCxuli. ro­ xelwodeba. country sityv. zogi dokumentaciis sa­ soflisa] – 1. enaTesavebian semitur rusis an pergamentis grag­ enebs [bibliuri noes meore nili (xelnawerebi). Charôn] – ber­ Znul miTologiaSi: menave. chamaileon]  xaosi.qam q -552- temoba. Zv. amerikuli xalxuri simRe­ win dedamiwaze iqneba aTas­ ra. sa­ egvi pturi. chartçs laT. qAos­i2 – sruli uwesrigoba. chiliasmos < chilias aTasi] – religiuri da stilze. RvTis su­ qAos­i1 [berZ. xaosuri. Svilis – qamis saxelis mi­ 2. vali. qArtia [berZ. Chimaira] – 1. aluri elementebis grova. mokla laferi arsebuli. romlis Tanax­  Sesruleba q. romelic miwisqveSa samefos  xameleoni Scd.  q. romelic kanis fers icvlis garemo pirobebis qAron­i [berZ. naxeTqi] – berZnul miTolgiaSi: usasrulo qQmera [berZ. madac qveynis dasasrulis 2. Txis tani da gvelis TaviT romlisganac warmoiSva yve­ dasrulebuli kudi. – xvlikis msgavsi qvewarma­ xaoturi – Scd. berZnul miTologiaSi: ce­ sivrce. gavrcelebuli erTi jgu­ fis enebi: berberuli. qamelEon­i [berZ. nabzari. mdinareebze gadahyavda gar­ qamQtur­i – enebi – afrikaSi dacvlilTa sulebi. charta) qaRaldi] – 1. kuri mniSvnelobis mqone qAnTr­i [ingl. moZraoba. saxelmwifoebriv­politi­ xedviT]. Sua saukuneebis evropis areul­dareuloba. feva. qaotiuri. stilze. igivea. ¥ qaosuri. usis­ xelovnebaSi: fantastikuri . Secvlis Sedegad. 2. musika. xmauri. Zv. samyaros materi­ romelsac aqvs lomis Tavi. kopturi da berZneTsa da romSi: papi­ sxv.. melic stilizebulia ame­ rikul xalxur melodiebze qilQazm­i [berZ. q. chaos naprali. rac xiliazmi. skruli. belerofontma. wliani mSvidoba. moZRvreba.

rac dakavSirebulia qimiis sanitariaSi da sxv. tansacmlis q.. mrewveloba. cheir xe­ . elementebi.) mak_ infeqciur daavadebaTa rateli. berZ. qiromAntia [berZ. chemeia] – bunebis­ cheis xeli da ergon muSaoba] metyvelobis erT­erTi Zi­ – medicinis nawili. formulebi. beli. Tvisebebsa da urTi­ naloba ZiriTadad opera­ erTgardaqmnas. dasta4. bis mixedviT. 3. ¥ qirurgiuli da saqirurqimiaTerApia [qimia da gio. romeic riTadi dargi – mecniereba. listi eqimi [sinon. erebis dasamzadeblad. chloros mwvane] Sirebuli. agebu­ nalobis meTodebs. rogorc meTodebis gamoyenebasTan dezinfeqciis saSualebas.) ganuxorcielebeli qQrurg­i qirurgiis specia­ ocneba.) da dostaqari vani Tevzi erTgvari.)]. momw­  q. – zogi momwamvleli nivTi­  q. mkur­ lebas.) da dosq. iyeneben teqnikaSi. cheirurgia < qQmia [berZ. la airi. fantastikuri. turuli gamosaxuleba (mag. q.) klinika. ¥ qloriani da qlorovani. reaqcia.  organuli q. Teoriuli q. (gadat. qirUrgia [berZ. – qimiuri elementi. 2. ciuli meTodebiT [sinon. rebebiT. Seiswavlis daavadebaTa romelic ikvlevs nivTiere­ operaciuli gziT mkur­ baTa Sedgenilobas. naerTi. q. (moZv. saxirurgio Scd. fantazia. vano­moyviTalo maxrCobe­ q.. therapia mkurnaloba]  q. xirurgiuli. taqroba (moZv. (s. qimiasTan dakav­ qlOr-i [berZ. da am meTodebiT proeqtebis agreTve samxedro saqmeSi damzadebasTan. (zoolog. winaswarmetyveleba] – mki­ parizis RvTismSoblis ta­ Txaoba xelisgulis xaze­ Zarze). qimErul­i – ganuxorciele­  xirurgi Scd. q.-553- qlo arsebis (urCxulis) skulp­ li da manteia mkiTxaoba. araorganuli dastaqaroba (wign.) zRvis xrtilo­ qari (wign. mkurnaloba qimuri nivTie­  xirurgia.. wmenda.)]. (s. qimQuri – 1.

chlôros mwvane] – 1. cholera] – kuW­ nawlavis mwvave gadamdebi daavadeba. romelSic yvela xmas erTi da igive ritmi aqvs. zogi cxovelis (agreTve adamianis Canasaxis) xerxemlis dre­ kadi elastikuri Rero (e. romlis drosac foTlebi da ylortebi kargaven mwva­ ne Seferilobas. qolErik­i [laT. (canfus) Choralis gunduri (sagalobeli)] – mravalxmovani sagundo na­ warmoebi.-ebi.  xorali Scd. kiri. qOral­i [< laT. (medic. qlorOfil­i [berZ. qOlera [berZ. qlorocetofEnon­i – Zli­ eri cremlmdeni momwamvle­ li nivTiereba. romelic aerTebs mrudi xazis (mag. choreia cekva da graphô vwer] – cek­ vebis. q. rkalis.  baxis q. 2. (maTem. moi poveba cxove­ lur organizmebSi. qlorOform­i [qlori da laT. erT­ atomiani spirti sterinebis jgufisa. (acidum form. romelic mwvane fers aZlevs mcenaris foTlebsa da sxva nawilebs. qnEseT­i [ebr. qoreogrAfia [berZ. chlôros mwvane da phyllon foToli] – saRebavi nivTiereba (pig­ menti). chole naRveli] – qole­ rikuli temperamentis mqo­ ne. xerxemlis simi). qolestErin­i [berZ.) swori xazi (wrfe). Kneset] _ isra­ elis saxelmwifos umaRle­ si sakanonmdeblo organo.  xolera Scd.qlo -554saSiSi. ficxi adamiani. simwvanis seni. (botan. sabaleto speqtakle­  q. wre­ xazis) or wertils. qlOrizm­i [< berZ. chole naRveli da stereos magari] _ organuli nivTiereba. icum) Wi­ anWvelmJava] – qloris Sem­ cveli Taviseburi sunis mqone aqroladi siTxe. wyali.) sisxl­ nakleboba – hemoglobinis mniSvnelovani daqveiTeba sisxlis wiTel burTuleb­ Si. me­ dicinaSi iyeneben dasaZine­ bel saSualebad. chorde simi] – 1. qOrda [berZ.w. cholericus < berZ..) mcenaris daavadeba. sicocxlisaTvis . 2. kaTolikeTa da pro­ testantTa religiuri sa­ galobeli. kalciumi. q.

xormaisteri. mironcxebuli] – religia.  kokosi Scd. christianus] – qristianobis mimdevari. qrestomATia [berZ. clora qveyana da episkopos episko­ posi] – 1..  q.. chrisanthemon] – dekoratiuli mce­ nare. xormeisteri Scd. rogorc qrestomaTiaSia. 2.  qormeisteri. martivi. 2. xelmZRvaneli] – momRe­ ralTa gundis xelmZRvane­ li (qarT. qro  s. palma erTgvari.  saskolo q. Semdeg ki aRsdga da amaRlda zecaSi (biblia). (s.romelic warmoiSva ax. am palmis nayofi. ¥ saqrestomaTio. (s. indis kakali. Christos – sity. qristQan­i [laT. sarwmunoeba. chrôma feri. ¥ qristianuli. WeSmariteba.-555bis dadgmis xelovneba. umrevlo episkoposi. sinon. saRebavi da soma sxeuli] – . q. isxams msxvil gemriel yuaTian nayofs magari naWuWiT.  q. welTaRricxvis I s. Meister os­ tati. chresto – matheia] – saxelmZRvanelo – rCeuli nawarmoebaTa an maTi nawyvetebis krebuli. masala. qOro [berZ. qrestomaTiuli _ iseTi. kakali. lotbari). klasikuri q. qarTuli literaturis q. saxeli _ RmerTkacisa. qresTomatia.  qrestomatia. mTavarepiskoposis TanaSemwe.  xoro Scd.  q. romelic ikeTebs kalaTebad Sekrebil sxva­ dasxva Seferilobis yvavi­ lebs. choros] – momRe­ ralTa fundi.)] – 1. ¥ qoreografiuli da saqoreografio. qrizAnTema [berZ..  qarTuli q. christianismus < berZ. qorepiskOpos­i [berZ. qristiAnoba [laT. cocos (mr. romelic ze­ cidan daeSva dedamiwaze adamianTa codvebis gamo­ sasyidlad da jvarze ga­ akres. qresTomatiuli Scd. qromOsoma [berZ.  q. cxebuli.­Si da mieca misi damaarseblis _ ieso qristes. magaliTi. qormaQster­i [berZ. naTeli. saqrestomatio. qOqos­i [esp. q.) xelovneba. choros gundi da germ.) saswavlebeli.

nabeWdis ti pografiuli wesiT mSra­ lad gamravlebis procesi. qsenofQlia [berZ.) ujredis birTvis is nawili. ambe­ bi. (biol.  mxatvrul films win uswrebda q. daavadeba. qsAnTi pe [berZ. mudmivi (Cveulebriv iTqmis daavadebis Sesaxeb. romelSic asaxulia mimdinare sazogadoebrivi cxovrebis movlenebi. xenos ucxo. dokumenturi kinofilmi (Cveulebriv moklemetra­ Jiani). revmatizmi. Xanthippç] – berZeni filosofosis sok­ rates (469­399 Zv. chronos dro da logos moZRvreba] . xerography < berZ.] – poloneTSi: kaTolikeTa mRvdeli. princi piT.  romani-q. sinon. sa­ zogadoebrivi movlenebis Cawera qronologiuri we­ siT (qarT. romelic Seicavs sa­ zogadoebrivi an saojaxo ambebis Tanmimdevrul gad­ mocemas. qsEroqs­i [ingl. 2. qrOnika [berZ. xerox < berZ. kapasi dedakacis aR­ mniSvnelad. xenos ucxo. q. romelic iRebeba da yvelaze ufro mkafiod Cans ujredis gayofis dros. ucxoeli da philia siyvaruli] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siy­ varuli.  q.] – aparati.  q. 4­isaT­ vis). xçros mSra­ li da graphôs vwer] – na­ weris. naxazis. romlis saxeli dar­ Ca avi. literaturuli nawarmo­ ebi.) coli. ucxoeli da phobos SiSi] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siZulvili. qsenofObia [berZ.  saxelmZRvaneloSi movlenebi gadmocemulia q.qro -556_ istoriuli movlenebis Tanmimdevroba drois mi­ xedviT. ¥ qronologiuri. welTaRr. qsEnZ­i [polon. qronQkuli – xangrZlivi.). qserogrAfia [ingl. ¥ qronikaluri (mniSv. 3.  q. filmi. chronikos dros­ Tan dakavSirebuli] – 1. qronolOgia [berZ. romlis saSua­ lebiTac xdeba qserogra­ fikuli gadacema. matiane).-is ganyofileba. axali ambebis ganyofileba (gazeTSi). 4.

wmunoebis mimdevar xal­ yarAkul-i [uzbek. karakulis Scd. romelic far­ lis drosac ormagi nayofi Tod iyo gavrcelebuli (tyupebi) Sexorcebulia er­ anbanis mqone xalxebs So­ TmaneTTan gulmkerdis an ris. qalam < berZ. Savi tba] – mokle gavrcelebis mizniT. nagebobani. xylon xe y da graphô vwer] – 1. y. ro­ mnaTe. ti pis Senoba. Yazāwa(t)] –  y. Kalim] – aRmo­ wodeba). Senobebi. kveuli jiSis axlad mo­ gebuli batknisa. xis ma­ salaze amoWra. ¥ yarakulisa. xeze gakeTebuli graviura. mxatvris funji. xipos xmali. qarukül Savi xebTan muslianebma islamis vardi. manTa sasuliero msajuli.  y.SeboWili] – nayofis gan­ Kalamos lerwami] – 1.  karakuli.rom­ wmis kalami. urgadi. melsac uxdis sasiZo qalis mSoblebs. gerbi.) erT xalxSi: safasuri. melic. savleTis qveynebis zogi­ qtQtor­i [berZ. caserma] – sam­ xedro nawilebis sacxov­ R rebeli Senoba.-557- yar qsilogrAfia [berZ. kazarmuli. palto. buli. gravireba. sakaunda awarmoon sxva sar­ zarmo Scd. dis areSi (aqidan – saxel­ yAlim­i [Turq. . mosamarTle. reaqciuli `wminda omi~. maxvili da phagos damagre­ yAlam­i [arab. ¥ yazarmuli. yAzarma [it. ktitôs] – (ekl.  kazarma. RazAvaT­i [arab. yuranis moTxovniT. leTis qveynebSi: musli­ aseTi graviuris anabeWdi. qâdi] – aRmosav­ 2. RErb­i – ix. igiva. sayazarmo. yAd­i [arab. qsifopAgeb­i [berZ. misi xmliseburi gamonazr­ 2. cxovreba. ler­ viTarebis erT­erTi manki. ro­ s. da xuWuWbewviani tyavi gar­ rac jixadi.

SAgren­i [fr. (wign. SaQTan­i [arab. romelic gkeTebulia nax­ SirmJava airiT (safr. 2. Cin. yUran­i [arab. ¥ Sablonuri (mniSvn. Savi muSa. romelsac brmad baZaven (sinon. SampinQon­i [fr. S SAbli [fr. chagrin < it. 2­isaT­ vis). mi­ xedviT).yiz -558nimuSi.miTebsa da samarTlis normebs.  Sampaniuri Scd. yizQlbaS­i [Turq. Kizilbas wiTeli Tavi. amerikis. saitan] – musli­ manur religiaSi: boroti suli.forma raime erTgvar nakeTobaTa dasamzadeblad (qarT. afrikisa da sxva qveynebis xalxSi: religiis forma.  S. wiTelqu­ da] – ase eZaxdnen sparsel dampyroblebs saqarTvelo­ Si me­16­17 ss­Si. yUli [ind. Solti.  kuli. ¥ yulim. frazebi. romelic Seicavs mus­ limanuri religiis dog­ mebsa da debulebebs. nimuSi] – 1. eSmaki. Targi). S. chablis < geogr. Stampi). sinon. champighon soko] – qamasoko. zigrino] – sagangebod gamoyvanili rbili xorkliani tyavi. pasuxi. pro­ vincia Champagne­s sax. satana.] – zog xalxSi: kultis msaxu­ ri. SAman­i [tungus. romelsac iyeneben cirkSi.  kiSlaki Scd. yulma Scd. mebar­ guli. SampAnur­i – mSxefare Rvino. SamAnizm­i da SamAnoba – CrdiloeT da Sua aziis. jadoqari. Al-qur‘ân] – wig­ ni. échantilon WaSniki.] – franguli TeTri Rvino. sax. avi da keTili sule­ bis kulti. Samanizmi). gadat. chambriére] – grZeli maTraxi.) gacveTili . nimuSi. kislak sazam­ Tro saZovari. Schablone < fr. SamberQer­i [fr. trafareti. SAblon­i [germ. – manjur.] – aziis zog qveyanaSi: mtvirTavi. maneJze. yQSlaR­i [Turq. romelsac ayeneben pinos jiSis yurZnisagan. eqimbaSi (ix. sazamTro sadgomi] – sofeli Sua aziaSi.

gaiZve­ ra. aseTi simReris Semsrule­ beli qali. patara simRera. ¥ Sansoniesi.ro­ melic warmodgenebs aseT karavSi marTavs. SArada [fr. romel­ Sic sacirko warmodgenebi imarTeba. uvici. chansonnier] – safrangeTSi: estradis mom­ Rerali (kaci). SansOnet­i [fr. ðari’at] – zogierT muslimanur saxelmwifoSi: muslimanuri samarTlis re­ ligiur da iuridiul nor­ maTa erToblioba. rameSi warma­ tebis SesaZlebloba.  Saradasi Scd. charlatán] – uxeSi matyuara. charade] – Tama­ Si­gamocana erTgvari. SansOnie [fr. chansonette pa­ tara simRera] – 1.-559- Sar SAmpun­i [ingl. chance] – risame gan­ xorcielebis.  Sansoniisa. champooing da­ bana (Tavis)] – surnelovani Txevadi an fxvieri Tavsa­ bani saponi. SArJ­i [fr. mcodned. chantage] – saxe­ lis gamtexi faqtebis (nam­ dvilis Tu mogonilis) ga­ momJRavnebis muqara (raime sargeblobis miRebis miz­ niT). moZravi cirki. xSirad uxamsi Si­ naarsisa. SarQaT­i [arab. charriage] – (geol. romelic ama­ ve dros xSirad simReris avtoricaa. ¥ Saradisa. ðarif] – mus­ limanur qveynebSi: mahmadis STamomavalTa sapatio wo­ deba. . SApito [fr. aqvs. chapiteau] – didi brezentis karavi. romelsac asru­ leben kafeSantanebSi. SarQaJ­i [fr. speci­ alistad Tavis gamsaRebe­ li. SArif­i [arab. SarlAtan­i [fr.) dedamiwis teqtonikuri sa­ farveli. SAntaJ­i [fr.  gamarjvebis kargi S. charge] – visime an risame satiruli an iumo­ ristuli gamosaxuleba. SAns­i [fr. 2. Sansone Scd.Tvi­ sebebi.  Sansonetka Scd. ro­ melSic daculia garegnuli msgavseba da karikaturu­ lad aris Secvlili da xazgasmuli yvelaze ufro damaxasiaTebeli niSnebi. asax­ sneli sityva gamoicnoba misi calkeuli nawilebis gamocnobiT.

limanebis (Siitebis) re­ ligiuri ceremonia – SEix­i [arab. gamouSva (aikrifa). garkveuli we­ roa aerodromze moZrao­ siT gamoyvanili. yvela meqanizmi safrangeTSi: erT­erTi Ta­ da detali. gvaris meTauri. SahQnSah­i _ iranSi: monarqis tituli.] mus­ WurWeli. ðâh] – aRmosav­ leTis zog qveyanaSi mefis SEik­i [< ingl. chaise longue] ¥ Sasim. asafrenad da da­ maRalxarisxovani.  qarTuli literaturis SAs­i [fr. kavaleri] – feodalur Zara.-ebi. chassis] – 1. Zrava. romelic saWi­ SEvro [fr. vah hu­ suliero piri. rbili da bisaTvis. romelSic naxev­ rad wamowola SeiZleba. icemen xmals an laxts da 2. fexsacmlis sapired. – daqanebuli zurgis mqone  Sasma. xalxuri musikis S. SEzlong­i [fr.] – erTgvari li­ desi miRweva. mobilis ZiriTadi nawili. romelic asru­ . erT­erTi xalifis Svilis SErif­i [ingl. chartreuse ge­ sanimuSo nawarmoebi – xe­ lovnebis. muslimanTa umaRlesi sa­ iZaxian: `Sah husein. vadaznauruli wodeba. ðeih] – arabul TviTgvema. TviTmfrinavis nawili. lissa da aSS­Si: Tanamde­ SEdevr­i [fr. avto­ S.Sar -560- SArtrez­i [fr. am titulis mqone toka] – Tanamedrove cekva piri. shake rxeva. Sass Scd. shaker] – koq­ teilis mosamzadebeli SAhsei­vAhsei [spars. savarZeli. borblebi. sax. romelzedac damagrebulia SevAlie [fr. tituli. ostatobis udi­ ogr. SAh­i [spars. Sasis. RvTismety­ sein!~ (amiT gamoxataven veli da samarTalmcodne. sheriff] _ ing­ huseinis wamebas). iyeneben sajdomad. qiori. musika am cekvi­ saTvis.  TviTmfrinavma S. monawileni Tavsa da tanze soflis mamasaxlisi. chereau Tikani] – Tiknis tyavi. erTgvari. chevalier raindi. ceremoniis qveynebSi: 1. 2. SeQker­i [ingl. chef-d’oeuvre] – bobis piri.

werili.  Simpanzisa Scd.).  S. Sefobis xasi­ aTisa. .  S. xelmowe­ rebze.  s. SQrma [ger. 1) – dawera risame. skola. schizô vxleC. saSefo – 1. warmoadgens anjamebiT er­ TmaneTze gadabmul qso­ vilian qaRaldgadakrul ramdenime CarCos (qarT. alublis liqiori. ¥ Simpanzesi. Tejiri). SQfr­i [fr. jgufuri S.  sabavSvo saxlis S. moC­ venebiTi. SQva [sanskr. cherrybrandy < cherry alubali da (ix. chic] – (saub. organizacia an piri.] – adamianis msgavsi maimuni. s. koncerti. romelic sistema­ tur daxmarebas uwevs raime koleqtivs. restornis. romelic aRiarebs mxo­ lod yurans da uaryofs sunas (Sdr. garegnuli brwyin­ valeba.-iT gayofili oTaxi.-ebi. SveQcar­i [germ. SEri­brEndi [ingl. dasakeci tixari. daxmareba.  policiis S. sunizmi). dokumentebze).  s. SQk­i [fr. restoranSi). saregistracio pirobiTi niSani (wignebze. chiffre] – 1. 2­isaT­ vis). meTauri. pirobiT niSanTa sistema saidumlo werisaTvis. Schweizer] – sastumros. brendi)] – alublis na­ yeni. vCexav da phrçh goneba. SizofrEnia [berZ. SQizm­i _ islamis mimarTule­ ba. 2. ¥ Sveicarisa. rasac Sefobas uweven. SEf­i [fr. daSifrva – SifriT (mniSv. 2. SQmpanze – [fr. Shcirm] – gada­ satani. Sef-mzareuli – mTavari mzareuli (did sasadiloSi. si­ non. muSaoba. s. chimpanze afr. ¥ Sifriani (mniSv.-561lebs administraciul da sasamarTlo funqciebs. zo­ gi sxva dawesebulebisa da sacxovrebeli saxlis me­ kare. SefobisTvis gankuTvnili.] _ induizmis erT­erTi mTavari RvTaeba.  Sveicrisa Scd. ufrosi. 2. chef] – 1. binadrobs ekvatoruli af­ rikis tyeebSi. azri] – erT­erTi mZime fsi­ Sif qikuri daavadeba.  individualuri S..

Sexedulebani. an fsiqikuri Ser­ yeva.  S. SOu [ingl. SOse [fr. rasac iw­ vevs Zlieri fizikuri da­ zianeba. romelic dakavSirebulia saestrado sanaxaoebis mo­ wyobasTan. SovQnizm­i [fr. show Cveneba da man kaci. show] – warmodgena. chauffeur] – avto­ mobilis wamyvani.) or­ ganizmis funqciebis saerTo mZime moSliloba. S. ¥ Sovinisturi. SoubQznes­i [ingl. SlEif­i [germ.  velikorusuli S. SpAga [it. SOfer­i [fr. squall] – xan­ mokle qariSxali. mWreli maxvili. lozungebi. choc] – (medic. Schleife] – qa­ lis kabis Zalian grZeli ukana kalTa.  Sliageri Scd. spada] – didi. basri mCxvletavi iaraRi. vinc Sous organizacias awyobs.) gzatkecili. S. Schnaps] – arayis saxelwodeba germaniaSi. adamiani] _ is.Skv -562-  diplomatiuri werilis d. SlAger­i [germ. SlagbAum­i [germ. romlis mizania erovnuli siZulvilisa da SuRlis gaRviveba. SovQnist­i – Sovinizmis mim­ devari. SkvAl­i [ingl. chauvinisme] – reaqciuli ideologia da politika. romelic Zirs eTreva. Saragza. SOrt­i [ingl. chaussée] – (moZv. romlebze­ dac gardigardmo amagreben relsebs. Schlag baum] – gzis gadasaketi mowyo­ biloba rkinigzis gadasas­ vlelTan an sakontrolo gasaSveb punqtebTan. pozicia.  Sortebi Scd. . S.) sayrdeni] – rkinigzis vakis­ ze dagebuli xis an rkina­ betonis Zelebi. speqtakli. SnAfs­i [germ. moduri. shorts (mr. mZRoli. business saqmianoba] – komerciuli saqmianoba. show sa­ naxaoba. SifriT gaSifrva da amoSifvra – SigniT (an ucnob enaze) dawerilis amokiTx­ va.)] – mokle Sarvali erTgvari. SoUmen­i [ingl. Spalk (mr. propaganda. Schlager] – se­ zonis mSveneba. melodia. SOk­i [fr. po­ pularuli saestrado sim­ Rera. SpAlebi [holand.

-s moxvda.. risame xelmZRvaneli organo. maTi anabeWdi. trafareti. romelsac brmad hbaZaven (sinon. generaluri Stabi _ ix.. darbazis . (tramvais den­ .. SrQft-i [germ. 2. ¥ Stampiani (mniSv. romlebsac akraven sadgoms (oTaxis. zRvis wvrili Tevzi. spalier] – na­ xatebiani qaRaldis farTo zolebi. Spritze] – Rru nemsis mqone dguSiani ci­ lindri wamlis Sesayvanad organizmSi. SpAler­i [germ. am Tevzis (agreTve zogi sxva wvrili Tevzis) kon­ servi. romlis boloebi exeba sakontaqto sadens. raime teqstis asawyobad. S.) kedlebze. 1. 2. 2. msxvili S.  Spalieri Scd. misi anabeWdi.  reJisoruli S.) mza nimuSi. qaras­ la. StAmb­i [germ. troleibusis Tavze gamar­ Tuli denmimRebi. (gadat. StAb­i [germ. naTeli S.. jarebis marTvis organo. (wign. Schrift] – sas­ tambo asoebi da sxva niS­ nebi garkveuli zomisa da moxazulobis risame. Stamm] – xis tani (fesvidan varjamde). fexburTis karis boZi. Stampfe it. StAmp­i [germ. StAnga [germ. SpQl­i [germ.-563 mx.-ebi.­isaT­ vis). ¥ saSrifto. meurneoba.. 3. wvrili S.-ebiT azrovneba.  qarTuli S. Sprottte] – 1. gadat. Spali. muqi S. Stampa beWdva] _ (Stempeli). dawesebulebis oTxkuTxa beWedi.  erTjeradi xmarebis S. Sabloni). 1. S. SprQc­i [germ.  burTi S.­iT bugeli an biugeli Scd. Stab] – 1.  me­3 mniSv. Spill] – konusuri an piramiduli sveti Seno­ bis Tavze.. spor­ tuli iaraRi (simZimeebis awevaSi) – liTonis keti.  S. SprOt­i [germ.  stiqiasTan brZolis S. qaRaldi. generaluri. romlis boloebzec wamoc­ mulia liTonisave mZime diskoebi. Stange] – 1.) saerTod.. Sta 2.  pasportSi Cartymuli S.  stambis s.-is ufrosi.  diviziis S.

StQl­i [holand. erTeuli. StrQx­i [germ. uTos) rTaven qselSi. romelsac aqvs TviTmmarTveloba..-ebs miaqcies yuradReba. (wign. Tanamdeboba. . 2. Standarte] – 1.) alami.-ebi. jorjias S. ro­ melic gaficvis dros mu­ Saobs sawarmoSi da amiT gaficulTa interesebs Ra­ latobs. calkeuli wvril­ mani. StOrm­i [holand. (indo­ eTSi).  S. rac rozeti. wvri­ li xazi. StUrval­i [holand. Storm] – qariSxali zRvaze. s. ¥ saStato.  s. 2.) piri. iyeneben anabeW­ dis misaRebad. stil] – wynari.  s. romelzec ra­ ime naxatis an warweris ukuRma gamosaxuleba amo­ burculia. s.  S. 2. momen­ ti. TviT misi anabeWdi. Stopsel] – 1. s.-ebis gavleba. StAt­i2 [germ. S. qari. saxelmwifos meTauris (im­ peratoris. prezidentis .. StAt­i1 [germ. (aSS­Si). Strich] – 1. StraikbrExer­i [germ.  S.  niuiorkis S. pinjabis S. Stat] – dawese­ bulebis TanamSromelTa mudmivi Semadgenloba.Sta -564liTonis Cangali an Reri.) risame dama­ xasiaTebeli Tviseba. (saub.romelsac aRmarTaven xolme sasaxleze. romlis saSualebiTac mas­ Tan SeerTebuli eleqtro­ xelsawyos (mag.  naxatSi saintereso S. StOr­i [germ.  Stepseli Scd. samxedro xomaldze da sxv. Stempel] – xelsawyo. StEfsel­i [germ. StAndart­i [germ.  Streikbrexeri Scd. Ruza. Rrubeli. lampas..-Si Caricxes. gadat. ialqani. store] – fanjris farda erTgvari. Streikbrecher] – (moZv..-ebis Semcireba.) igivea. avstraliis S. misi iq yofnis dros. stuurwiel] mimRebebs ewodeba). saStormo. mxare. StEmpel­i [germ. Zveli ruseTisa da zogi ucxo qveynis armiaSi: kava­ leruli nawilis droSa. Stat saxelm­ wifo] – zog qveyanaSi: ad­ mi nistraciul­te ri to ri­ uli erTeuli. ¥ Stormuli. uqaro amindi.

cheque < check ga­ sinjva. Ta­ musulmani qalebis msubuqi maSobdnen oTxni. CArter­i [ingl. limani mamakacebi ixveven Tavze garkveuli wesiT. laqi] – sxvadasxva qveynis . gemTmflobelsa (an avi­ SxEr­i [Sved. mxolod Tvalebs utovebs fasiani qaRaldi.] – Zveli C induri TamaSi. welTaRr.­Si Zv. romelic sa­ xes da tans ufaravs maT da CEk­i [ingl. safreni aparatis gzis­ < geogr. skär] – patara akompaniasa) da damqira­ kldovani kunZuli. CatUranga [sanskr. Chinatown mflobels masSi naCvenebi < China Cinuri da town qa­ fulis raodenoba (suma).). mimarT gadauxados Cekis CaintAun­i [ingl. nelebiT dasaxlebuli kvar­ tali. StUrm­i [germ.  Soreuli naosnobis S. savleT aziis) qalaqebSi: Ci­ kombainze da sxv. specia­ gamosaxeds. saxeb garkveuli vadiT (an garkveul reisze). Wadrakis winamorbedi (warmoiSva CAdr­i [Turq. Charleston vis. charter] – kosmosuri xomaldis S. candyr karavi] – me­5 s. saxvevi. luri dokumenti (sabuTi). chain jaW­ romelic Seicavs werilo­ vi da word sityva] – kros­ biT gankargulebas bankis vordis nairsaxeoba.. sandali. vebels Soris dadebuli xelSekruleba mTeli gemis SxUna [ingl. sax. safari.] – amerikuli kvlevis specialisti.] – qsovilis grZe­ gis gamagrebuli adgilis li naWeri. wyalqveSa na­ CArlston­i [ingl. samejliso cekva erTgvari. CaQnvord­i [ingl. Stuurman] – gemis. gakontroleba] – 1. romelsac mus­ asarebad. (upiratesad samxreT­aRmo­ TviTmfrinavze.-565- Cek – saWis borbali gemze. StUrman­i [holand. scooner] – ialq­ (TviTmfrinavis) an misi na­ niani gemi. traqtorze. upiratesad or­ wilis ijariT aRebis Se­ an samanZiani. Sturm] – gadam­ wyveti ieriSi mowinaaRmde­ CAlma [Turq.

caQtnot­i [germ.] _ inglisuri avejis stili. chip] – eleqtronuli. sakaso taloni fulis ra­ odenobis CvenebiT. ga­ moscems naz. warmoadgens rokokos.  msoflios C. gidi. sxvag­ varad vauCeri – 1. rome­ lic gadaxdil unda iqnes. CQfs­i [ingl. Sebrawuli kartofili.. CiCErone [it. c caQtlupa [germ. romelic turistebs aZlevs axsna­ganmartebas RirsSesa­ niSnaobaTa daTvalierebi­ sas (sinon. rome­ lic gadaxdil iqna saqon­ lis SeZenis dros. kompiuteruli teqnikis um­ niSvnelovanesi detali. Zeitlupe] – specialuri kinogadasaRebi aparati. eqskursiamZRoli). chips (mr. Zeitnot > Zeit dro da Not saWiroeba] – 1.Cel -566- saprivatizacio Ceki.  CiCeronesi  CiCeronisa – Scd. zanzalakisebr xmebs. sax. WadrakSi.  C. ¥ saCeko. caelestis ciuri] – saorkest­ ro klaviSiani sakravi. CempiOnat­i – Sejibreba Cem­ pionis wodebis mosapoveb­ lad. safexburTo C. in­ tegraluri mikrosqema. celesta < laT.-is salaroSi gaxvreta. fasiani saxelmwifo qaRaldi mini­ maluri RirebulebiT. romelsac iyeneben Cqari gadaRebis dros. rac violino. Chippendale < sakuT. rome­ lic gaicema moqalaqeebze saxelmwifo sakuTrebis privatizaciis procesSi reali­ zaciisaTvis. CQpi [ingl. champion mebrZoli] – sportsmeni an sportuli gundi. Ci pendEil­i [ingl.)] – Txlad daWrili da Semwvari. Wadrakisa da SaSis TamaS­ .  saWadrako C. Cekisa. agreTve qviTari salaroSi fulis raodenobis CvenebiT. cicerone] _ ita­ liaSi (upiratesad): piri. gotikuri da Ci­ nuri xelovnebis motivTa kombinacias. romelmac gaimarjva pirvelobaze gamarTul Se­ jibrebaSi sportis raime saxeobaSi. CElo _ igivea. CempQon­i [ingl. didad iyo gan­ viTarebuli me­18­19 ss.­Si. champion < fr. 2. CElesta [it.

romelic Ta­ metri. caesura gaxle­ 2. wertilebs Soris 100­gra­ cEdra [< it. cEzura [< laT. (gadat. rad damuSavebuli merqnisa 2.  c. wamlebis da  c. asafeTqebel niv­ celQbat­i [laT. cellulose laT.) – sa­ 2. Toxlis da misT. iyeneben sakvebi ze TamaSoben).) pauza musikalur me­ da Reroebisagan. rac Scd. (lit. qaRaldis. ujredisi.-Si moxvedra. < celmoTamaSes ar hyofnis dro lula ujredi da berZ.-Si CavarsxvaTa SesafuTavad. dasamza­ caelebs uqorwinoba] – sasu­ deblad. nivTiereba. xelovnuri ab­ reSumis. produqtebis. caelibatus < TierebaTa da sxv. xelad (`celofanis parkio~ arqona. cedo vuT­ zikosis Celsius­is (1701­1744) mob] – samoqalaqo samar­ gvaris mixedviT] _ Termo­ TalSi: piri. romelic mii­ Ca] – 1. liero pirTa dauqorwineb­  celulozisa. cedro limoni] – 1. (mus. loba.-567- cel Si: mdgomareoba. reba. ro­ SejibrebaSi. _ amboben). forToxlis an limonis gam­ mcenaris ujredis garsi. damzadebisas. citrusebis (limonis. xmari kani: iyeneben rogorc iyeneben nedleulad sxvada­ sanelebels (sakonditro sxva samrewvelo nakeTobaTa da sxv. rodesac spe­ melic miiReba celuloidis cialur saWadrako saaTeb­ damuSavebiT.. romlisganac Sedgeba 2. iyeneben lodiaSi. oficialur le wyalgauvali masala. nawarmSi).) kanis ze­ cellula ujredi] – 1.) pauza leqsis Reba zogi mcenaris qimiu­ striqonSi. for­ celUloza [fr. dna. celsQus­is TermOmetri  ceitnoti Scd. phanos svlebis mosafiqreblad naTeli] – Txeli gamWvirva­ (Cveulebriv. romelsac yinulis vis kuTvnil uflebas dnobisa da wylis duRilis gadascems sxva pirs. Seferili fena. nivTie­ da. . rodesac celOfan­i [cellulose laT. dusiani skala aqvs.  polieTilenis (ix.-Si yofna. [Svedi astronomisa da fi­ cEdent­i [< laT. c.) drois ukmarisoba.

kulturuli da sxva dviT sityvasa da masobrivi mniSvneloba. qalaqi. cEment­i [germ. udris 100 areviT) miiReba qvisebri kilograms.. eidos saxe]  u. romelic rasme ganagebs. romelic adgilisaTvis.. ze) saxelmwifo zedamxedve­ 4. – magari. c. sinon. Zement] – mine­ raluri nivTiereba – fxvni­ cEntner­i [germ.cel -568- ucenzuro – sazogadoebaSi  celulozasi Scd.-is qarxana. u. nawili).  asakobrivi c. pirovnebas isargeblos ama 2... miuRebeli. televizia­ ciuli c. iyeneben samSeneblo saqmeSi. samrewvelo c. advilad aalebadi nivTiereba. cent] – aSS­sa da zog sxva qveynebSi: xurda foto da kinofirebs. centri] – 1.. centrum < berZ. administrabebze (radioze. guli). romelsac aqvs raime namdebobis piri. .-is iataki. cellula si. an ganyofilebis saxelwo­  samxedro c. sityvebi.  c. Zentner] – zomaTa metruli sistemis li. informaciis sxva saSuale­  raionuli c. raime RerZis. linzis c. cEntr­i [laT. c. kentron wveri (cirkulisa). 3. c. saTa­ fulis erTeulis measedi maSoebs da sxv... sa­ adgili (qarT. c.-is narevi. uwmawuri. SuaarCevno) uflebiT. uxam­ celulOid­i [laT. xazebis gadakveTis cEnz­i [laT. qveynisaTvis. wertili figuraSi. anekdoti. Semkvreli masa.. census] – piroba. saga­ fuli (mocemuli qveynis lenterio nawarms. romlisganac (wyalSi wonis erTeuli. misgan amzadeben cEnt­i [ingl. censor] – Ta­ punqti. Sua Tu im politikuri (mag. romelic saSualebas aZlevs  wrexazis c. ganaTlebis c. censura] – beW­ velo. samrew­ cEnzura [laT. administraciuli. politikuri debis Semadgeneli nawili. moednis c. zogi iseTi dawesebulebis lobis sistema. didi dasaxlebuli cEnzor­i [laT. qonebrivi  qalaqis c. ujredi da berZ. cenzuras axorcielebs. risame Sua nawili. Suaguli.

romelic centri­ danuli Zalebis moqmedebiT meqanikurad yofs narevs Semadgenel nawilebad. .. cErber­i [laT. 3. raioni.] – 1...  centralizireba Scd. centraluri nervuli sistema – (anat. gaerTianeba. qalaqis c. mrisxane da fxizeli yarauli.) nervuli sis­ temis ZiriTadi nawili. gamoTvliTi c.  sagadamxdelo (sagadasa­ xado) c. berZnul miTologiaSi: avi ZaRli. centuria < centum asi] – Zvel romSi: 1. mTel sistemas em­ saxureba. Kerberos sakuT.] – diriJablis ti pi. umTavresi. romlis drosac adgilobrivi organoebi emorCilebian centralur xelisuflebas. sax. 2. centrTan (mniSv.  nostradamusis c. moedani. Zv.  c.  c. moqalaqeTa jgufi. gaTboba.  c. vinc mkacr kontrols awe­ sebs vinmes mimarT. xel­ mZRvaneli. centUria [laT.  c. 2. cer centrQfuga [germ. centrAlur­i 1. xelmZRvanelobis c. samxedro qvedanayofi.. 2. Cerberus < berZ.. rome­ lic iqmneboda mosaxleobis dayofisas qonebrivi cenzis mixedviT. Zentrifuge] – manqana. 4. centrs. cepElin­i [kreb. c. romelic pir­ vel xanebSi 100 kacisgan Sedgeboda (Sdr. (gadat.-569 satelevizio c. mTavari. xelisufleba. centrSi (mniSv. ro­ melic Sedgeba Tavis tvinisa da zurgis tvinisagan. qarT. iye­ neben sxvadasxva xelsawyos gamosacdelad da mfrina­ vebis. legionis nawili. rac mTel sistemas amoq­ medebs. kompiuteruli c.  saxelmwifos c. centralizAcia da cent­ ralQzeba – erT centrSi Tavmoyra. 2) arsebuli. kosmonavtebis varji­ SisaTvis. 1) dakavSirebuli. saarCevno komisia. mmarTvelobis c.-ebi.) mZvinvare. aseuli). centrAlizm­i – mmarTvelo­ bis an organizaciis iseTi sistema. wertili. romelic miwis­ qveSeTis samefos Sesasv­ lels icavs. is. savaWro c.

winaswar Sedgenili lavi (Sxamiani) gazi. nialis] – oficialurad miRe­ buli wesi ceremoniis Ca­ civilizEbuli – vinc. laJvardovani] – mwvave imi.] – co­ ara samxedro. doebriv­ekonomikurma for­  c. ceremonQal­i [laT. c. romelic civilizAcia [fr. dones miaRwia. salami. moqmedebis wesi. civilisation miRebulia an dadgenilia < laT. nul miTologiaSi mas See­ civQlur­i [laT. Careva sxvis saqmeSi. gegmiT tardeba.  antikuri c. tropikul da subtropikul procesTa. Tayvanis cema] – 1. rituali). ceremoniebi – (saub. miaRwia ama Tu im sazoga­ ¥ ceremoniuli. msoflios mowinave. – 1. 2.) ga­ terialuri kulturis gan­ daWarbebuli pirobiTobis viTarebis done. romelsac dacva qcevaSi. qalaqo] – (wign. mac kulturuli da poli­  sadResaswaulo c. civilis samoqalaqo] sazeimo SemTxvevebisaTvis.  c. oficialuri xasiaTis ze­ cQan­i [berZ. cErera [laT. cxalmSobSi sisxlis mwo­ cQkl­i [berZ. maciam. Ceros (cereris)] – romaul miTologiaSi: civilQstika [laT. mowiweba. sazogadoebrivi da ma­ 3. caeremonia zogi sxva daavadebebis gav­ rcelebis gadamtani.  c. Kyanos muqi lur­ ji. civilis sa­ miwaTmoqmedebisa da nayo­ moqalaqo] – samoqalaqo sa­ fierebis qalRmerTi (berZ­ marTali. tikuri ganviTarebis maRal ¥ ceremonialuri. Sexvedra. c. ceremoganaTleba. civilis samo­ sabameba demetra). qveynebi. raime movlenaTa. qveyne­ bis Tanamedrove kultura. Kyklos wre. uceremonio – mouridebeli.cer -570- ceremOnia [laT. 2. Tanamedrove ubodiSo. gavrcelebulia xazi] – 1. cEce [bantu­enidan. romelic garkveuli we­ sunis mqone ufero momwam­ sebiT..  u. wre­ veli buzi. afr.) samoqalaqo. Zilis da . ra­ tarebisa (sinon.samuSaoTa erTob­ afrikaSi: saRaTas. sazogadoeba.

cinQkos-i [berZ. romelsac cinizmi axasiaTebs. vabruneb] – 1. programa. ¥ ciklonuri. cQnizm-i [berZ..  c.  c. ganviTareba. Kyrikos] – adamiani. SekiTxva. ¥ cikluri (mniSv. romelic qmnis risa­ me moqmedebis. Rumeli. 2. ¥ cinikuri. aseTi formis mqone detali an mowyobiloba. ¥ cinikuri. 1) formisa. warmodgena. mrgvali Senoba.  c. c..  c.. pasuxi. maRali cir da viwro farflebiani. cilindriani da cilindrosani (mniSv. grigali.ebi. kaci. romelSic gaerTianebuli arian akrobatebi. c. Sigawvis Zravas c. sawarmoo c. Sesasrulebeli. klounebi. leqciebis c. cxo­ velebis mwvrTnelebi da sxv. 3. gad­ mosacemi risame wyeba. 1­isaTvis). cilindriani (mniSv. circus] – 1. ¥ sacirko. gulaxdiloba. ¥ cilindruli (mniSv. avtomobilis c. Kylindros < Kylindô vagoreb. cQklon­i [berZ. (Zvelad).  c.  c. cQrk­i [laT.  c. s. cQlindr­i [berZ. Te­ miT) gaerTianebul nawarmo­ ebTa. saerTo niSniT (mizniT. WurWeli.. Teat­ raluri xelovnebis saxeoba.-ma gadaiara.-is dguSi.  c. 3­isaTvis). tanmo­ varjiSeebi.  Zravas c.  c. s. 2. ro­ melic warmoqmnilia mar­ TkuTxedis brunviT misi erT­erTi gvrdis garSemo. nomrebi.  moxetiale c. mamakacis qudi cilindris (mniSv.  ciniki Scd.  geologiuri c. ganviTarebis dasrulebul wres. 1­isaT­ vis). manqanebi. 2.  koncertebis c. Kyklon mbru­ navi] – atmosferuli gri­ gali. 2­isaT­ vis). geometriuli sxeuli.-571lioba.  s. romelsac Tan axlavs uxvi naleqebi da Zlieri Rrublianoba. Kynismos] – Tavxeduri gulaxdiloba. Zirkular . cirkUlar­i [germ. romlis arenazec imarTeba aseTi sanaxaoba.

citadelle < it. forToxlis. circularis wriuli] – werilobiTi. sity­ va­sityviT moyvanili adgi­ li. man­ darinis da misT. kirros limo­ nisferi. ricxvis aRmniSvneli ni­ Sani. sacirkuliacio Scd. 2. (wign.  haeris c. filtvebis c. navTobis da sxva siTxeebis Sesanaxad.  cirkuliari Scd.  rkinigzis c. Kystis saSarde buSti] – (medic. rac am organos funqciis dar­ Rvevas iwvevs. cittadella < citta qalaqi] – 1.  s. cQfr­i [polon. vagoni an avtomobili. rZis c. sinon.  c. cifErblAt­i [germ. 2. romelzedac isrebi (an isari) moZraobs. rom­ lis Zara warmoadgens ci­ lindrul rezervuars si­ Txeebis gadasazidad. sadireqtivo gankarguleba. romelic eg­ zavnebaT daqvemdebarebul dawesebulebebs an xelqve­ iT Tanamdebobis pirebs. romauli c. Zifferblatt] – saaTis an sxva raime xel­ sawyos danayofebiani fir­ fita. cQstit­i [berZ. 4 da sxv. cirkulAcia da cirkulQ­ reba [laT. ¥ citrusovani..  benzinis c. cQroz­i [berZ.-ebi.-ebi (I.-ebis gaSeneba.  arabuli c. ¥ sacirkulacio. 2.  c. cQtata [germ. cifra < arab. yviTeli] – (medic.. sinon.  cerozi Scd.  RviZlis c.). gadat. didi rezervuari wylis.-ebis plantaciebi. cQsterna [laT. 3. circulatio da zirkulieren] – wriuli moZrao­ ba. burji). cisterna wyal­ sacavi] – 1. milebi. .) saSarde buStis anTeba.) raime organos SemaerTebe­ li qsovilis gazrda.) risame mTa­ vari dasayrdeni punqti (qarT. Zvelad: qalaqis SigniTa cixesimagre (qarT. saerTo saxeli. Zitat] – raime teqstidan ucvlelad. kulturebi.cir -572- laT.. citAdel­i [fr.).  cirkuliacia. citrus (mx. sisxlis c. II. Sidacixe). IV da sxv. III.  citati Scd. c. citrUsebi [laT.] – 1.  cisterni Scd.-ebi (1.)] – limonis.

sa­ zamTrosi.) umaRlesi tituli zogi qveynis mus­ limanTa mmarTvelisa. ZQudo [iap.) – 1. qerqi citrusisa. Khāk miwa. ricxvebiT gamoxa­ tuli. nesvisa. chalifa nacvali. romlebic Cndeba okeaneSi wyalqveSa miwisZvrebis Se­ degad. moyavisfro­mwvane mkvrivi qsovili erTgvari. romel­ sac xalifa marTavda.-5732. xAlifa [arab. romliTac is ix­ raxneba vaznaSi. cUgcvang­i [germ.  x. Zugzwang] – WadrakSi: figurebis gan­ lageba. xakisferi – moyavisfro­ mwvane. Se­ nobis gareTa kedlis qve­ da nawili.] _ iaponuri Wida­ oba Tavisufali stilisa. xalaT-Sarvali. eleqtronaTuris liTonis nawili. romelsac mosdevs mdgomareobis ga­ uareseba da partiis wage­ bac ki. 2. astronomiuli cifrebi _ (ix. Cukata < cukier Saqari] – daSaqruli xili an kani. xSirad icis wynar okeaneSi. ¥ xalifisa. moya­ visfro mwvane.-ebi.] _ iaponiaSi: iatakze dasajdomi brtyeli baliSi. moadgile] – (ist.  sakontrolo c. cOkol­i [it. romelic saZir­ kvels eyrdnoba da cotaTi gamoweulia kedelTan Se­ darebiT (qarT. WuWyi] – 1.  xakma. astronomia). 2. mr. xal Z ZabUton­i [iap. cUkat­i [polon.] – giganturi (15­ 20 m simaRlis) talRebi. sanapiroze iwvevs did ngrevas. talaxisferi < spars. sinon. x xAki [hindi enis Khāki miwis­ feri. ¥ xakim. xakis. am qso­ vilis tansacmeli (upira­ tesad samxedro forma). saxalifo – qveyana. romlis drosac aucilebelia iseTi morigi svlis gakeTeba. feoda­ . saZirkveli). zoccolo] – 1. cifrebi – risame maC­ venebeli.  egvi ptis x. xalQfat­i (ist.  xalifasi – Scd. cUnam­i [iap. xaks Scd.

] – saxelwodeba ramdenime saxis xisa. romelmac gaakeTeben) – Tilisma. rcelebulia Savi zRvis xAji [arab. xalxo cekva. gadat. vis saxelzec sapatio tituli. veSic xalifa idga. gakeTeba. rac viTomda avnebs. rac da laTinuri amerikis zog jadosnuri. ebr. saxa­  xuntasi – Scd. am titulis mqone xe. melmac religiuri mogzau­ roba Caatara meqaSi. . agreTve gav­ melsac xani marTavda. qveyanaSi: sxvadasxva ga­  j. espanuri 2. laTinuri amrikis zog qvey­ sistema. wamali).  j. lifo. ro­ piras – kavkasiaSi. saxelmwifo. junta] – 1. saxelmwifo wyobilebis 3.) ityvian ma­ wodeba. jota] – espanuri sa­ jAdo [sp. xOta [esp. erTianebis. xaji gaakeTa. (saub. ro­ dinareobs. rac jadoqari.) aR­ xUrma [spars.] _ igivea. SeboWavs adamians (visac xOja [arab.xan -574- lur muslimanur qveynebSi: samTavrobo xelisuflebis organo. gadat. zogierT laTinuri amerikis qveynebSi: aRmasrulebeli jadObazi [sp. haggi] – musulmanis gaukeTeben. kavSiris saxel­ 3. abano­ mosavleTis zog qveyanaSi zis (akalmexis) ojaxidan. xUnta [esp.] – musulmani. Rame. xErem­i [Zv. alebis Sedegad Seqmnili 2. 2. (saub. samxreT iaponiidan mom­ saxano – qveynis nawili. iseTi ram (nivTi. romlis saTa­ ¥ xuntisa.) igivea. arabebis dapyrobaTa Sede­ samxedro mTavrobis sa­ gad Seqmnili feodaluri xelwodeba. ebraelur j religiur yofaSi – gankveTa.] – Zv. anaTema. – nayofismomcemi tituli. romelic CineTidan da piri. Sua saukuneebSi: mTavarTa  iaponuri x. sadac Teokratiuli nebSi: saxelmwifo gadatri­ xelisufleba iyo. xinj adamianze. han] – (ist.] – 1. xAn­i [Turq.

qceva. doqroba. romelsac viTomda jadoTi jEntlmen­i [ingl. vinc gamoir­ jEzve [Turq. melic zustad icavs sazo­  cekvis j. Pame’] – sakrebulo 2. gentlman] Sekvra SeuZlia – jadosani. romelic gavrcelebulia jentlmenuri SeTanxmeba – kavkasiaSi da Sua aziaSi saerTaSoriso SeTanxmeba. ic­ lad. 2. warmtacad. profesiu­ zepirad. hangi. moadgens mTlian masas. j.) jEmper­i taci. vaJkaci. ironiiT). jadOsnur­i 1. jam] – xilis sqe­ dos Zala aqvs – saswau­ li muraba. 2. jAz­i [ingl.  j.  jempre Scd. romelsac deben dauwerlad. (s. meCeTi. ro­ grZneuli. inglisSi: mamakaci. (gadat. jAme [arab.) rasac ja­ jEm­i [ingl. jadOsnoba _ igivea.-575- jen jadOoba (Zv. Si afrikuli da avropuli jadOsan­i _ igivea. jumper] – naqsovi ze­  j. gadoebaSi miRebuli qcevis jadOqroba – jadoqris Tvi­ wesebs da normebs. rac ja­ musikis sinTezis gziT. vamen Tavze CamocmiT.] – gazelis ¥ jentlmenuri.) momxiblavi. (Sdr – jixvi). rac ja­ ¥ jazuri da sajazo. seba. romelic XIX s.  j. beli orkestri.) musika. ojaxis gareuli cxoveli. wamali. agreTve imaze. datani.) – jados ga­ li stili.­ is bolos warmoiqmna aSS­ keTeba. jeQran­i [Turq. romelic war­ lebrivi. sityvis patroni.] – adamiani. romelsac ara aqvs jadOsnurad – momajadoeb­ sayelo da Sesakravebi. Rimili.  j. jazz] – 1. – 1. doqari. jadOqar­i [sp.  xendros j. [ingl. warm­ jEmpr­i da (moZv. iTqmis Tavazian mamakacze. amgvari musikis Semsrule­ ¥ jadosnisa. (Zv. Cezve yavadani] – Ceva daxvewili manerebiTa yavis asaduRebeli patara da Cacma­daxurviT (zogjer taniani WurWeli. .

 junglebi Scd.  jentlemeni. jOistik­i – kompiuteris pe­ riferiuli mowyobiloba. jeep] – yvelganma­ vali msubuqi avtomobili. agreT­ ve muslimanur qveynebSi mowodeba brZolisaken sam­ Soblos dasacavad. hAdesi [berZ. mcenarisa. ¥ hagiografiuli.] – uiaraRod Tavdacvis (agreTve Setevis) Taviseburi ileTebis sis­ tema. romelic Sedgeba cecxlisa da haerisagan da. jUngl­i [ingl. mwerloba. jingOizm­i [ingl. habitus] _ (wign. h habQtus­i [laT. jentlementuri Scd.  h.)] – viw­ ro sportuli Sarvali spe­ cialuri qsovilisa.) garegnuli Sesaxedaoba cxo­ velisa. h. .jin -576junglis kanoni _ ityvian aSkara Zaladobasa da TviTnebobaze. romelsac aqvs unari gadaiqces adami­ anad an cxovelad. jQns­i [ingl. jeans (mr. jQn­i1 [arab. jQp­i [ingl. jQxad­i [< arab. jungle sanskr. boroti suli. miwisqveSa samefos mbrZanebeli. hagiogrAfia [berZ. specialuri berketi video­ TamaSebis samarTavad. jentlemenuri. Txzuleba.  jinsebi Scd. jinn] – arabul da sparsul miTologiaSi: go­ nieri fantastikuri arseba. juice wveni] – xi­ lis wveni (sasmelad mom­ zadebuli). `ur­ wmunoTa~ winaaRmdeg. hadçs] _ berZnul miTologiaSi: 1. agiografiuli Scd. džihad omi rwmenisaTvis] – yuranis Tanaxmad `wminda omi~.  agiografia. jentlementi. demoni. jingoism] _ inglisuri ukiduresi So­ vinizmi. jQu­jQcu [iap.] – tropikuli da subtropi­ kuli uRrani tye (upirate­ sad indoeTSi). hagios wminda da graphô vwer] _ qristianuli literaturis dargi _ wmindanTa cxovre­ bis aRwera. agreTve adamianisa. jUs­i [ingl. gin] _ inglisuri arayi. jQn­i2 [ingl.

 araqisis h. doRi. halva] _ aRmo­ savluri tkbileuli. miwisqveSa samefo. halucinAcia [laT. half-back] _ (moZv.  xeebze gabmuli h. perangis sayelos qveS da win ikraven naskvad (qarT. harAkir­i [harakiri < hara muce­ li da kiri gaWra] _ iaponi­ aSi samuraebis TviTmkvle­ lobis xerxi _ mucelSi xanjlis gamosmiT (gamo­ fatvriT. ynos­ viTi an SexebiTi aRqma. harâmchâne ak­ rZaluli saxli] _ mdidari muslimanis sasaxleSi misi colebisTvis gamoyofili saxli.  galstuki Scd. handikap] _ 1. . hAlstux­i [germ. gamofuSviT). romlebic erTmaneTTan mokle mrgvali tariT aris SeerTebuli.  ganteli Secd. Halstuch] _ qsovilis grZeli naWeri. hAvbek­i [ingl. 2. smeniTi. raime sportul SejibrebaSi (mag. harmOnia (berZ. nigvzis h.bina.. hAlva [arab. Hantel] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ Tu­ jis ori birTvi. war­ moadgens magar masas.-ebiT varjiSi. xmebi da sxv.Sexameba. hamac] _ badise­ burad moqsovili Camosaki­ debeli sawoli. sinon. harAmxana [arab. halucinatio motyueba. SedarebiT susti monawilisaTvis mi­ cemuli upiratesoba. handQkap­i [ingl. hAntel­i [berZ. jojo­ xeTi. harmonia Tanazomiereba] _ 1. yelsaxvevi). romelSic sxvada­ sxva asakis cxenebi monawi­ leoben.-5772. ri­ same mwyobri SeTanxme­ ba. rbenaSi).  xalva Scd. ro­ melic gamowveulia tvinis moqmedebis darRveviT (eCve­ nebaT ararsebuli sagnebi.  gamaki Scd. hamburger < Hamburg steak hamburgis bifSteqsi] _ dakepili bif­ SteqsiT Semwvari funTuSa. romelsac ikeTeben yelze.) fexburTis an hokeis gundSi: naxevarmcveli. har hambUrger­i [ingl. ro­ melic damzadebulia zogi zeTovani gaxexili an dana­ yili Teslisgan an nigvzi­ sagan.Secdoma] _ mcdari mxedvelobiTi.  h.) hAmak­i [fr.

hegemonia] _ (wign. roli. Cangali).  h. be­ ladoba. [berZ. romel­ sac iReben induri kanafi­ sagan. Hauptwache] _ dapatimrebul samxedro mosamsaxureTa sadgomi. hegelianEloba _ moZRvreba germanuli filosofosisa hegelisa (1770_1831 w. hAsi [iap. ¥ hegemoniuri. ferTa h. hEbe [berd.). hçlios mze da herapeia mkurnaloba] _ 2. hArpun­i (holand. zevsisa da heras Svili.  bgeraTa h. hAj­i [arab. romelsac iyeneben veSapeb­ sa da did Tevzebze sana­ dirod. Hçbe] _ berZnul mi­ TologiaSi: siWabukis qal­ RmerTi.  garmonia.  heliofizika.. sitkboeba. harmonuli.. helios mze] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `mzes exeba~.har -578moiloca. garmoniuli Scd. batonoba. hçdons siamovneba] _ eTikis ide­ alisturi mimdinareoba.) xelmZRvaneloba. bgerebi.. hegemOnia [berZ. mdgomareoba. ro­ melmac daamuSava idea­ listuri dialeqtikis Te­ oria.w.  gegemonia. romelmac mesa . gauptvaxta Scd. am titulis mqone piri. ferebi. garmonuli. romlebsac saWmlis asa­ Rebad da pirSi Casadebad xmaroben (Sdr.-Si Casves. olimpze RmerTebs neqtarsa da ambrozias mi­ arTmevda xolme. haUptvaxt­i [germ.  h. hedOnizm­i [< berZ. h. h. ¥ harmoniuli.  gauptvaxti. sapatio tituli mus­ limanisa. haðið] _ narko­ tikuli nivTiereba.rom­ lis mixedviTac cxovrebis mizans warmoadgens udidesi siamovneba. hASiS­i [arab. helio.] _ iaponiaSi: Cxirebi. romelic muslimanTa rigebSi RvTis­ mosaobis gmirobad iTvle­ ba.  h. gegemoniuli Scd. hagg] _ mesaSi locva muslimanTa `wmin­ da adgilSi~ qanaanSi an medinaSi muhamedis aklda­ masTan (kubosTan). erTsulovneba. heliotropi helioTerApia [berZ. harpeon] _ satyorcni iaraRi (barji).

) moZRvreba. helQos­i [berZ. dedamiwis an cis naxe­ varsfero. ufero da usuno gazi (airi). globus birTvi] _ sisxlis wiTeli nawilakebis (eriTroci­ tebis) Semadgeneli nawi­ li (saRebavi nivTiereba). centrum centri] _ samyaros heliocentruli sistema _ mzis sistemis Se­ saxeb kopernikis (1473­1543 w. haima sisxli da philia midrekileba] _ (me­ dic. hemofQlia [berZ. romelic exeba mzis energiis gamoyenebas sam­ rewvelo da sayofacxovre­ bo miznebisaTvis. hemoTerApia [berZ. romelsac gadaaqvs Jan­ gbadi da amdenad didi mniSvneloba aqvs sunTqvi­ saTvis. haima (haimatos] sisxli da logos moZRvreba] _ mecniereba. hemQsfero [berZ. 2. helQum­i [berZ.) sisxlis Sededebis unaris dakargva. rac iwvevs sisxlis denas mcire dazi­ anebis drosac. wyalba­ dis Semdeg yvelaze msubuqi inertuli. haima sisxli da laT. Hçlios] _ ber­ Znul miTologiaSi: mzis RmerTi. haima sisxli da therapia mkurna­ loba] _ (medic.) Tavis tvinis naxe­ varsfero.) sisxldena. hcmisphairion] hem _ 1. haima sisx­ li da stasis SeCereba] _ sis­ xldenis SeCereba. hçlios mze da phobos SiSi] _ heli­ ofoburi mcenareebi _ (bo­ tan. hçlios mze da laT. haimorrhoia sisxldena] _ buasili. hemOstaz­i [berZ. heliofQlur­i [berZ. ro­ . haimorrahagia] _ (medic. heliocEntrul­i [berZ. hematolOgia [berZ. heliotEqnika _ teqnikis dargi. romlis mi­ xedviTac mze warmoadgens centrs da mis garSemo moZraoben planetebi. hçlios mze] _ qimiuri elementi. heliofObur­i [berZ.-579mzis sxivebiT mkurnaloba. hemoglObin­i [berZ.) Crdilis moyvaruli mcenareebi. (anat.w.) sisxlis gadasxmiT mkurnaloba. hemorAgia [berZ. hçlios mze da phileô miyvars] _ he­ liofiluri mcenareebi _ (botan.) sinaTlis moyvaru­ li mcenareebi. hemOroi [berZ.

romelmac saxe­ lis ukvdavyofis mizniT 356 w.romelsac orive sqesis niSnebi aqvs. Hermes] _ ber­ Znul miTologiaSi: saZov­ rebisa da jogebis. gmiruli mxare risme. happy end] _ `keTili bolo~. hermetique < laT. Hçrostratos­is saxelis mixedviT. Hçraklçs] _ ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Svili.romelic xels uSlis sisxlis Sededebas. dagmanuli. germetuli. germetiuli Scd. Hçra] _ berZ. agreTve sisxlis daa­ vadebebs. kamera. herOstrate­s saxeli _ saZ­ raxisi saqmiT. hermEtuli [fr. hermticus] _ rac ise mWidrod aris daxuruli.) dawva artemida efeselis Sesa­ niSnavi taZari]. heroinum] _ narkotikuli saSualeba (morfinze Zlieri). gzebisa da vaWrobis RmerTi. heroiuque gmi­ ruli] _ (wign. herpetolOgia [berZ. erT­erTi yvelaze ufaro popularuli. herpeton qvewarmavali da logos moZRvreba] _ zoo­ logiis dargi. hepArin­i [< berZ.. hErakle [berZ. gerbTmcodneoba. araCveulebrivad Ronieri gmiri [laT. Rmer­ Tebis Sikriki. mi­ TologiaSi: qalRmerTi. romelic .) gmiruli Sinaarsi. romelic gerbebs swavlobs. herAldika [laT. brZolis h.hep -580- melic swavlobs sisxlis Semadgenlobasa da Tvise­ bebs. hEra [berZ. herOika [< fr. qorwinebis mfarveli. herba ba­ laxi] _ specialurad Seg­ rovili da gamxmari mcena­ reebis koleqcia. romanis) keTili dasasruli. zevsis meuRle. hermafrOdit­i _ cxoveli an adamiani. heraldus macne] _ damxmare istoriuli dis­ ci plina.  Sromis h. mxatv­ ruli nawarmoebis (kino­ filmis. welTaRr.  h. hEpi­End­i [ingl. Herkules]. herOin­i [laT. hErmes­i [fr. uRirsi saq­ cieliT ganTqmuli saxeli [berZ. hçpar RviZli] _ nivTiereba. rom haers sru­ liad ar atarebs. herbarQum­i [< laT. naxevrad adamiani _ naxevrad RmerTi.  hermetiuli. (Zv.

piradi h. gibriduli Scd. _ TavsarTi. hercogQnia [germ. ektari Scd. heqtrisa.m. hetairon] _ Zvel saberZneTSi: ganaTlebuli gauTxovari qali. sapirispiro sqesis damaxa­ siaTebeli niSnebis gaCena. Herzog] _ da­ savleT evropis qveynebSi Tavad­aznaurTa erT­erTi umaRlesi tituli. hekaton asi da fr. janmrTelobis dacvas.  h. geqtari. heqto. hQbrid­i [laT. damoukidebel cxovrebas eweoda.. hibridizAcia _ mcenareebis an cxovelebis sxvadasxva saxeobis Sejvareba gaum­ jobesebuli jiSis. hefEstos­i [berZ. heteroseqsuAlizm­i [berZ. Herzogin] _ hercogis coli an qaliS­ vili. heteros sxva da laT.-581qvewarmavlebs swavlobs. romlebic iTva­ liswineben sisufTavis. hEqtar­i [fr. sexsualis sqesobrivi] _ 1. higQena [berZ. ¥ hibriduli.. sqesobrivi ltolva sapirispiro sqe­ sis individisadmi.. hygiaino janm­ rTeli var] _ medicinis na­ wili.-is wesebi. romelic Seiswavlis janmrTelobis SenarCunebis pirobebs. romelic Tavisufal.  heqtari. ¥ heqtarisa. heqtOlitr­i [berZ. . hig gektari.  h. hErcog­i [germ. hectare] _ miwis farTobis sazomi erTeuli (metruli sistemisa).  gercogi Scd. h. 1 heqtolitri = 100 litrs. Hçphaistos] _ berZnul miTologiaSi: cecxlisa da mWedlobis RmerTi. gercoginiisa Scd. udris 100 ars anu 10000 kv. Tesli. im RonisZiebaTa sistema.  gercoginia. eqtari. Sromis h.saxeobis misaRebad. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aRniSnavs mis asjer gazrdas. 2.  hercoginiasi. samyura. najvari] _ mcenareTa da cxovelTa sxvadasxva sa­ xeobis Sejvarebis Sedegad warmoqmnili organizmi.  gibridi. litre litri] _ siTxis an fxvieri nivTierebis sa­ zomi (metruli sistemis). hibrida narevi. hEtera [berZ.

hidrOsfero _ wylis garsi. hydôr wyali da logos moZRvreba] _ mecniereba. hygros teniani da phileô miyvars] _ (botan. romelic swav­ lobs wylis cxovelebsa da mcenareebs. wnexi. hidro. hidroenergEtika _ mecni­ erebisa da teqnikis dar­ gi. hydôr wyali da meteôrôs haerSi molivlive] _ atmosferoSi wylis orTqlis produqtebi. hidraulikos wylisa] _ mecniereba si­ Txeebis wonasworobisa da moZraobis kanonTa da maTi praqtikuli gamoyenebis sa­ SualebaTa Sesaxeb. h. Zrava. higrofQluri [berZ. mdi­ nareebi. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebs. tanvarjiSi. pirobebi. hydôr wyali] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `wyals exeba~. hidrometeOreb­i [berZ. gigienuri Scd. hydôr wyali da graphô vwer] _ mecniereba. moZraobasa da Tvisebebs.  h. romelic swav­ . ¥ hidravlikuri _ rac siTxis wnevis ZaliT moZraobs. zRvebi. romlis mizania wylis energiis gamoyeneba eleq­ truli energiis sawarmo­ eblad. abazana.) rTuli nivTierebis daSla wylis zemoqmedebis Sede­ gad. avtomobilis h.hig -582lobs miwisqveSa wylebis warmoSobas. TrTvili da sxva. nisli.. cvari. gidravlikuri Scd.  h. [< berZ. hidroenergetika. hidrolOgia [< berZ. hidrAvlika [< berZ... hidrobiolOgia _ biolo­ giis nawili.  gigiena. gidravliuri. ¥ higienuri. romelic akravs dedamiwas (okeaneebi.  hidrobiologia.). hidrolizi. h. muxruWebi. gidravlika.. tbebi. hidrogrAfia [berZ. hidrogeolOgia _ geolo­ giis nawili. gidravluri. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebSi.  hidravliuri. hydôr wya­ li da lysis daSla] _ (qim. hidravluri. hidrOliz­i [berZ. h.) wylis moyvaruli (mcenare).

hydôr wya­ saSualebiT konusis gadak­ li da phobos SiSi] _ (me­ veTisas. ra cilindruli mili.. romelic swavlobs wylis hiper. gilza Scd.-583- hi p hidrotEqnika _ mecniereba. (gadat. im mxares] _ TavsarTi. gebobaTa saSualebiT. zevidan da tonos daZabva] _ nivTiereba. (botan. Hulse] _ 1. metron zoma hQlz­i [germ.) wyalSi mcxovrebi 2. resursebis gamoyenebas sa­ mniSvnelobiT `normis ga­ meurneo saWiroebisaTvis.  gilzi. va. teqnikis cia.romelic miRebulia gadideba avadmyofobis di­ rogorc saxelmwifoebrivi di datvirTvis an sxva mi­ an socialuri erTianobis zezebis gamo. hyperTanado (hidroteqnikur) na­ bolc gazviadeba] _ 1. cofi (da­ hipermetrOpia [berZ. romelic ganaxor­ cielebs am amocanebs sa­ hipErbola [berZ.) wylis SiSi. hipertonia. luri ganviTareba. mxatvruli xerxi _ me­ tismeti gazviadeba STa­ hidrofQteb­i [berZ. dameteba~ (sap. ro­ melSic Tavsdeba feTqebadi hipertOnia [berZ. hyper ­ze. (medic. raime organos metismeti simRera. [berZ. dargi. rac hipertoniuli da­ romelsac TambaqoTi te­ avadebis ZiriTadi mizezia. (maTem. hipo). romelic miiReba sibrtyis hidrofObia [berZ.) sisxlis wnevis awe­ 2. himnolOgia _ sasuliero . hyper avadeba). hyper ­ze. hipertrOfia [berZ. mcenareebi. hymnos] _ sazeimo 1.. cecx­ da ôps (ôpos) mxedveloba] _ lsasrol iaraRSi: pata­ (medic. 2. metismetad da trophç kveba] _ hQmn­i [berZ. papirosis qaRaldis masra. simbolo. dic. hydôr beWdilebebis gaZlierebis wyali da phyton mcenare] _ mizniT. hyper ­ze zeviT.) ortotiani mrudi. agreTve wylis stiqiis mav­  hiperbola. poezia.) Sorsmxedveloba.) risame aranorma­  gimni Scd. ­ze metismetad. nian. hiperinflianebel moqmedebas.

2. gazrda dajgufebebs ga­ nekuTvnebian da uaryofen hipOTeza [berZ. hypoteinusa] < berZ. ro­ gviandeli. hipOgia [berZ. mdgomareoba. ¥ hipoTezuri. _ igivea rac behemoTi. potetiuri.] _ hipnozis specia­ _ (maTem. hypnotiseur hipotEnuza [berZ. ereba cxenebis Sesaxeb. ¥ hipnozuri. TavsarTi. napralebSi. gamoqvabulebSi. laT. h. Txedis gverdi. hypo qve­ viT. hi per. hypothesis va­ saerTod miRebul qcevis raudi] _ raime movlenis wesebs da upiratesobas asaxsnelad wamoyenebuli aZleven mawanwalur (mom­ mecnieruli varaudi.  gi popotami Scd. rom­ Tabare) cxovrebis wess.. romlebic axal­ ris daqveiTeba. oxi (genium) .hi p -584- hQp­i [ingl. modis si­ hipodinAmika [berZ. hypo qveviT da dedamiwa] _ sicocxle. romelic  gi pnotiziori Scd. hipilOgia [berZ. romelic uCvenebs hipotOnia [berZ. hypo qveS da gç hipOqsia [berZ.. hyppotamos]  h. mdebareobs swori kuTxis hipo. da tonos daZabva] _ (medic.). hQpnoz­i [berZ. h. hippy < hip melic mimdinareobs miwis­ qveSeTSi. hipnoziOr­i [fr.  gi pnozi. romelic Tvalyurs adev­ nebs musikis. hypnos Zili]  h.  dedamiwis warmoSobis h. hypo qveS normis qveviT dawevas. hypo qveviT] _ pirdapir. gi poteza Scd.  hi pofunqcia (sap. _ 1. hippie. axleebs] _ axalgazrda Zliereba] _ moZraobis una­ adamianebi. msjeloba. sisxlis wnevis daqveiTeba.). lis ueWveloba jer ar tansacmlis sisadaves (ub­ aris damtkicebuli. Zili. zemoqmedeba vinmeze aseT mdgomareobaSi mosaqcevad..) marTkuTxa samku­ listi. hipopOtam­i [berZ.-iT mkurnada logos moZRvreba] _ mecni­ loba. [< berZ. gi pnozuri Scd. slengi (Jargoni) _ piri. hipotetiuri. ZilTan miaxloebuli  hipoteza. hipos cxeni  h. dabla da dynamis Zala.. gimdgomareoba.-is seansi. raloebas).

adgil­mamu­ li. velo­ da motosportSi: Sejibreba. ba­ toni. hidžra(t) gaqce­ va] _ muslimanur qveyneb­ Si gavrcelebuli welT­ aRricxva (kalendari).  giti Scd.­is dasabamidan iTvleba 622 weli (Cv. mosacdelad. Tir­ kmlis) gadanergva meori­ sadmi. 2. homos msgavsi da laT. homoseqsuAlizm­i [berZ. hOl­i (ingl.-585Jangbadi] _ Jangbadis nak­ leboba sisxlSi. sexsualis sqesobrivi] _ arabunebrivi sqesobrivi ltolva Tavi­ sive sqesis pirisadmi. hobby] _ rameTi gataceba. hom hOkei [ingl. . aCemebuli saqmi­ anoba.  xokei Scd. Hoboe] _ xis mu­ sikaluri Casaberi sakravi erTgvari. hiruodinis wurbela] _ nivTiereba.  goboi Scd. welTaRr.) erTi adamianis raime organos an qsovils (mag. kanis. sruli da (foto) grafia] _ moculobiTi la­ zeruli fotografia.). hOboi [germ. hologrAfia [berZ. heat] _ 1. hall] _ didi sadgomi. samflobelo. homos msgavsi] _ (medic. hQjra [arab. (sport. ro­ melsac gamoyofs samedici­ no wurbelis sanerwyve jir­ kvlebi. hOlderi _ mflobeli. TeatrSi) da­ sasveneblad. hirUdin­i [< laT. rode­ sac mahmadi da pirveli mus­ limanebi meqadan medinaSi gadasaxldnen (gaiqcnen). aferxebs sisxlis Sededebas. wesis darRveva krivSi _ erT­erTi monawilis mier meoris xe­ lebis an tanis daWera. holos mTeli. hObi (ingl.  xobi Scd. Cveulebriv. sacxe­ nosno sportSi: cxenis gar­ bena mokle manZilze. h. romelsac misdeven Tavisufal dros. homoplAstika [berZ. holding Cab­ Rujva] _ 1. sazo­ gadoebriv SenobebSi. hockey] _ yinulze burTis TamaSi erTgvari.  xoli Scd. (mag. romlis monawi­ leebic garkveul manZils saTiTaod gadian.  golografia Scd.) sastumroSi. 2. hQt­i [ingl.). hOlding­i [ingl.

warmod­ genili hyavdaT Sevardnis (SevardnisTaviani adami­ anis) anda frTosani mzis diskis saxiT. TvalTaxedva. ¥ sahonoraro. haut-relief] _ skulpturuli gamosaxu­ leba. rome­ lic rukaze an gegmaze aer­ Tebs erTi simaRlis mqone adgilebis wertilebs (si­ non. 2.  h. hOnori [laT. romlis gayolebazec ca TiTqos dedamiwas exeba.  ixmareba agreTve hormonaluri. hOr­i [egvi pt.  h.hon -586dapiris nawili. hormos ma­ moZravebeli] _ (fiziol. mediduroba. xazi. ¥ hormonuli. horizôn (horizôntos] _ 1. horizontalu­ ri xazi (sapirisp. bareliefi) horQzont­i [berZ. h. horOskop­i [berZ. horizontAlur­i [germ.] _ egvi ptur mi­ TologiaSi: mzis RmerTi. hOrmon­i [berZ. 2. yoyoCoba. geodeziaSi: mrudi.  h.-ze gemi gamoCnda.) nivTiereba. izohifsi). romelsac gaSlil adgilze xedavs damkvirveblis Tvali. zRvaSi). monawileobs cocxali organizmis funq­ ciebis regulirebaSi. sibrtye.  gonorari.  gorizonti Scd. qedmaRloba. tbaSi. mxatvrebs da sxva. hôra dro da skopeô vuyureb] _ varskv­ honOrar­i [laT. romelic iTvlebida fara­ onis xelisuflebis mfar­ velad. cis dasalieri. sagonoraro Scd. Horizontale] _ 1. xazebi.  gorizontaluri Scd. horelQefi [fr. fondi. pativi] _ gazviadebuli warmodgena sakuTar Rirse­ bebze. wylis simaRle (done) (mdi­ nareSi. romelsac aZ­ leven (xelSekrulebis sa­ fuZvelze) literatorebs. honor Rirseba. honorarium sapatio jildo] _ fuladi gasamrjelo. romelsac gamo­ yofen Sinagani sekreciis jirkvlebi. romelic amoburcu­ lia brtyel zedapirze Ta­ visi savaraudo moculobis naxevarze metad (Sdr. 3.  s. preparati. dedamiwis ze­ . vertikaluri). miaCndaT osirisisa da isidas Svilad.

Hûri arab. medikamentebiT da sxv. fisa). deba. Hospital]  humaniuri. hugenOteb­i [fr. misi moyolebuli ama Tu im pi­ Rirsebis pativiscemiT.  h. ka­ mareba sursaTiT. ignebs gzas da Sin brun­  gumanitaruli Scd.­ebSi safrangeTSi: niadagSi cxoveluri da protestantebi (kalvinismcenareuli narCenebis gax­ tebi). leba. humanisme < marad norCi lamazi qalebi.-587- hur lavTa ganlagebis cxrili. h.) _ yuranis mixedviT. humanitAruli [fr. muslima­ `barTlomes Rames~. tansac­ ta. ganaT gospitalizacia Scd. saTnoeba. humanus adamianuri] . ro­ romelsac astrologebi melic gamsWvalulia ada­ adgenen Suasaukuneebidan mianis siyvaruliT. laT. samxedro. ro­ nebis mier gaRatakebuli desac saxlidan Sors way­ qveynebisaTvis gaweuli dax­ vanili cxoveli (ZaRli. humanita¥ hospitlisa. toriis SeswavlasTan (sabu­ hospitalizAcia _ saavad­ nebismetyvelo da teqnikur myofoSi dawvena (avadmyo­ mecnierebaTagan gansxvavebiT). gospitali xalxis kulturisa da is­ Scd. hurQebi (spars. kac­ rovnebis bedis sawinaswar­ Tmoyvareoba. mtredi) TavisiT mliT. mTavroba.s. daxmareba _ gan­ hoUming­i [ingl. homing Sin viTarebuli. saqcieli. upiratesad maniuri Scd. gumanizmi. gu_ saavadmyofo. h. ¥ humanuri. _ msoflmxedveloba. hospQtal­i [germ.  h. metyvelod. romelTac sdevnida rwna mikroorganizmebis moq­ kaTolikuri eklesia da medebis Sedegad. hymus ni­ adagi da facio vakeTeb] _ 16­17 s. adamiani. hugenotebis xocva­Jleta moewyo 1572 w. mdidari qvey­ dabruneba] _ movlena. h. cxeni. ire] _ rac dakavSirebulia  hospitalisa. mecnierebani. hyguenots] _ me­ humifikAcia (laT. nur samoTxeSi mcxovrebi humAnizm­i [fr.

-588- danarTi .

HUMÁNI. adamiani.) NIL ADMIRÁRI NON BIS IN ÍDEM EX NÍHILO NÍHIL PERSÓNA NON GRÁTA NON PÓSSUMUS ÉST MÓDUS ÍN REBÚS . yvela­ fers aqvs sazRvari. NIHIL A ME ALIÉNUM PÚTO HÓMO SÁPIENS IN LÓCO ÉCCE HÓMO! ÁLIBI ÁNNI CURRÉNTIES (A.-589- laTinuri sityvebi da gamonaTqvamebi adamiani var da araferi adam­ ianuri CemTvis ucxo ar aris.C. rogorc gonieri ar­ seba adgilze ai kaci! alibi – sxva adgilze ama wlis araferi ar unda gagikvirdeT (araferi ar aris sakvirveli) ara orjer erTi da igivesaT­ vis (ar SeiZleba orjer pa­ suxisgeba erTi da igive dar­ RvevisaTvis) araraisgan – araferi arasasurveli piri ar SegviZlia – kategoriuli uari aris zomiereba sagnebSi ­ yve­ laferSi zomiereba. HÓMO SUM.

HIC SÁLTA HÓMO NÓVUS IN FÍNE SÁLVE! ÁVE CÁESAR. SALÚTANT MORITÚRI TE SAPIÉNTI SAT REPETÍTIO EST MÁTER STUDIÓRUM AD NOTÁNDA NON LÍQUET EXPLÍCITE DO UT DES . gamgebi gaigebs gameoreba codnis dedaa. cezar. raTa Senc momce STÁTUS QUO SIC! SIC TRÁNSIT GLÓRIA MÚNDI ÍTEM CONDÍTIO SINE QUA NON HIC RHODÚS. gamomdinareobs SeniSvna gaugebaria gaSlilia – naTelia gaZlev. aqac gadaxti – aq gamoiCire Tavi (ezopes iga­ vis mixedviT). aseve aucilebeli piroba aqac rodosia. (romaeli gladiatorebis mimarTva impe­ ratorisadmi brZolis win). brZolis win gesalmebiT Sen.-590arsebuli mdgomareoba ase! ase qreba miwieri dideba. axali adamiani (metiCara) bolos gamarjoba! gamarjoba.

i. da sxva dasasruli dayavi da ibatone! dedis saSodan ­ dasabamidan de­iure ­ iuridiulad.) FÍNIS DÍVIDE ET ÍMPERA AB ÓVO DE JÚRE DE FÁCTO FÍAT LÚX! SÍT TÍBI TÉRRA LEVÍS! TÉMPORA MUTÁNTUR. MEMÉNTO MÓRI DE GÚSTIBUS DISPUTÁNDUM NON (EST) ET CÁETERA (ETC. samar­ TliT. formalurad de­faqto – faqtiurad da iyos sinaTle! de msubuqi yofiliyos SenT­ vis miwa! droni icvlebian da masTan erTad Cvenc vicvlebiT dReidan ekliani gziT varskvlavebisa­ ken! erTguli da guladi erTi da igive ese igi.-591gaxsovdes sikvdili gemovnebaze ar daoben/kacia da guneba (gemovneba ar aris sakamaTo sagani). ET NOS MUTÁMUR IN ÍLLIS A DÍE PER ÁSPERA AD ÁSTRA FÍDELIS ET FÓRTIS ÚNUM ET ÍDEM ID EST . e.

rogorc TviT­ mxilveli Tu mSvidoba ginda. magram kano­ nia CÓGITO. SED LEX . ÉRGO SUM DÉXI. miaxloebiT Tavisufleba TvalnaTliv. PÁRA BÉLLUM FESTÍNA LÉNTE EX CÁTHEDRA LEX ÍPSO JÚRE DÚRA LEX. ET ÁNIMAM LEVÁVI DUM SPÍRO. da amiT gulze momeSva vidre vsunTqav. varsebob ­ frangi filosofosis dekar­ tis sityvebi (1596­1650) vTqvi.-592vazrovneb. ukamaTod (ironiulad) kanoni kanonis ZaliT kanoni mkacria. amdenad. SPÉRO BIS DAT. vimedovneb vinc swrafad gascems. orma­ gad aZlevs visTvisaa xelsayreli? vkZalav zogadad. omisTvis emzade iCqare nela kaTedridan ­ gansakuTrebu­ li avtoritetiT. QUI CÍTO DAT CÚI PRÓDEST? VÉTO GRÓSSO MÓDO LIBÉRTAS DE VÍSU SI VIS PÁCEM.

ironiiT. omamde me me rac SevZeli is gavakeTe. ga­ nuzraxvelad keTili survilebi konsulebo fxizlad! –romis senatis miTiTeba konsulebi­ sadmi – frTxilad. gesli­ anad maswavlebelma ase Tqva maSasadame mgdomareoba. oridan _ erTi romelic iyo BÓNA FÍDE PIA DESÍDERIA CÁVEANT CÓNSULES! PRIVATÍSSIME CÍRCULUS VITIÓSUS CUM GRÁNO SÁLIS MAGÍSTER DÍXIT ÉRGO STÁTUS QUO ÁNTE STÁTUS QUO ÁNTE BÉLLUM ÉGO FÉCI QUOD POTUÍ. mzad iya­ viT dasacavad piradad. sruliad gulwrfelad.-593keTili rwmeniT – ndobiT. jadosnuri wre – gamouvali mdgomareoba marilis marcvliT namceciT ­ gonebiT.. an. kerZod – saidumlod mankieri wre. FACIÁNT MELLÓRA POTÉNTES TÉRTIUM NON DÁTUR . visac SeuZlia ukeT gaakeTos mesame gza ar aris ­ an .. romelic iyo gansazRvrul momentamde mgdomareoba.

VÍCI POST SCRÍPTUM (P. Sem­ deg mowyvite dRe – e. vnaxe. gavimarjve iulius cezaris sityvebi minaweri micvalebulze an kargi unda Tqva.S.i.) DE MÓRTUIS ÁUT BÉNE. ÁUT NÍHIL GAUDEÁMUS PRO ET CÓNTRA POST FÁCTUM CÁRPE DÍEM AD MÓDUM ÁLMA MÁTER O TÉMPORA. o zne – Cveulebav orjer – meored oqros Suaguli pativis gulisaTvis.-594mesame moxarulia mivedi. VÍDI. damsaxu­ rebisaTvis _ TÉRTIUS GÁUDENS VÉNI. O MÓRES BIS ÁUREA MEDIÓCRITAS HONÓRIS CÁUSA . ar gqondes mo­ mavlis imedi msgavsi mSobeli deda – umaRlesi skolis kursdamTavrebulTa gamonaTqvami o driebav. gamoiyene yoveli dRe. an araferi movilxinoT – studentebis Zveli laTinuri simReris da­ sawyisi momxre da mowinaaRmdege (momxdari) faqtis mere.

is ar epatieba xars rac kalmiT dawerilia. WeSma­ riteba ki ­ megobari – aris­ totele rac iupiters epatieba. NON LÍCET BÓVI LÍTTERA SCRÍPTA MÁNET ÓMNIA MÉA MÉCUM PÓRTO CRÉDO PÉREAT TÍTIA MÚNDUS. FÍAT JUS- TRES FÁCTIUNT COLLÉGIUM DESIDERÁTA PERSÓNA GRÁTA IN ÓPTIMA FÓRMA FÍNIS CORÓNAT ÓPUS IN MÉDIAS RES PERÍCULUM IN MÓRA . rwmena. SED MÁGIS AMÍCA (EST) VÉRITAS ARISTÓTELES QUOD LÍCET JÓVI. naja­ xiT ver gadaSli rac maqvs Tan vatareb – ber­ Zeni brZenis biantis gamonaT­ qvami – adamianis WeSmariti simdidre misi Sinagani Rir­ sebaa rjuli. mrwamsi samarTalma unda izeimos. romc daingres qveyana samni Seadgenen kolegias sasurveli sasurveli piri saukeTeso formaSi – yvela wesiT saqmes bolo agvirgvinebs saqmis SuagulSi – saqmis ar­ sSi saSiSroeba dayovnebaSia AMÍCUS PLÁTO.-595platoni Cemi amxanagia.

) CÓRAM PÚBLICO PÓPULO. CÓRAM yvela simarTliTa da usamarT­ lobiT – kanonieri / nebadar­ Tuli da arakanonieri gzebiT yvelas Tavisi yvela omi yvelas winaaRmdeg – ingliseli filosofosis hobsis aforizmi (1588­1679) PER FAS ET NÉFAS SÚUM CUIQUE BÉLLUM ÓMNES ÓMNIUM CÓNTRA . ufrosi ucnobi miwa – Seuswavleli. gamoukvlevi dargi faqtis ZaliT qristeSobamde Riad.C.S.-596saxelmwifo _ saxelmwifoSi sinaTle aRmosavleTidan modis sruli SemadgenlobiT swavlebiT vswavlob sxva me – axlo megobari da Tanamoazre ukuniTi ukunisamde unda movusminoT meore mxa­ resac – kamaTSi da a. win sayovelTaod. xalxis STÁTUS IN STÁTU EX ORIÉNTE LUX IN CÓRPORE DOCÉNDO DÍSCIMUS ÁLTER ÉGO IN SÁECULA SAECULÓRUM AUDIÁTUR ET ÁLTERA PARS SÉNIOR TÉRRA INCÓGNITA ÍPSO FÁCTO ÁNTE CHRÍSTUM (A.

Senze laparakoben SeniSvna Senc. brut! – iulius cezar­ is sityvebi. ma­ rad ukvdavi wveTi qvas xvrets – ovidiusi wignebsac aqvT TavianTi bedi wili nayaria – arCevani moxda – iulius cezari NÓSCE TE ÍPSUM! DE TE FÁBULA NARRÁTUR AD NOTÁTA TU QUÓQUE.-597“Seican Tavi Seni!” ­ markus iulius ciceronis gamonaTqvami Senze zRaprebs yvebian. qali TmiTa – lomi brWyalebiT icnoba cecxliTa da maxviliT cnobisaTvis Zegli avige xelTuqmneli. BRUTE! ERRÁTA ERRÁRE HUMÁNUM EST IN STÁTU NASCÉNDI EX ÚNGUE LEÓNEM ÍGNI ET FÉRRO AD NÓTAM ÉXEGI MONUMÉNTUM GÚTTA CAVÁT LAPIDÉM HABÉNT SUA FÁTA LIBÉLLI ÁLEA JÁCTA EST . rodesac Tavis mkvlelebs Soris dainaxa misi megobari bruti Secdomebi Secdoma adamianisTvisaa dama­ xasiaTebeli Casaxvis mdgomareobaSi – aR­ mocenebis momentSi Citi frTiTa.

VÍTA BRÉVIS MÁNUS MÁNUM LÁVAT MENS SÁNO SÁNA.-598winaaRmdeg winandeli mdgomareoba xelovneba mudmivia / xang­ Zlivia. IN CÓRPORE . cxovreba (adamianisa) – mokle xeli xels bans jansaR suli sxeulSi – jansaRi CÓNTRA IN STÁTU QUO ÁNTE ART LÓNGA.

`ucxo sitvaTa leqsikoni~.В. 2001. Tbilisi. (redaqtori). 2. 6.В. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. Москва. “Госиздат” иностранных и национальных словарей. Лёхин И. Sps `kenari~. 1986. “Просвещение”. Москва. gamomcemloba qarTuli enciklopedia. bakur sulakauris gamomcemloba. 1949. Ciqobava arn. redaqtori). “Словарь иностранных слов”. 1983. WabaSvili m.. . 1999.-599- leqsikografiuli wyaroebi 1. Пухаева Л. (mT. Tbilisi. saskolo gamocema. `ganaTleba~. Москва. 12-е издание. Петрова Д. Кудрявцев Т. `qarTuli enis ganmartebiTi leqsikoni (erTtomeuli). WabaSvili m. Одинцов В. Смолницкая Р. 2001. 5. 4. “ЮНВЕС”. С.. Tbilisi.С. и др.П. 3.И. и др. kikaliSvili r. WabaSvili m. Tbilisi. “Словарь иностранных слов”. ortomeuli. `ucxo sityvaTa leqsikoni~. 1985.. “Русский словарь иностранных слов” (Словарь для школьников). 6. bagaliSvili g.. III gamocema.

..............................................................................................................................8 saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni ......................................................................................................699 .................7 laTinuri anbani .........................................................................................................................................................................9 danarTi laTinuri sibrZne .............................................................................................................589 leqsikografiuli wyaroebi .............-600- sarCevi winasityvaoba ..............2 SemoklebaTa sia .................................................................3 leqsikonis agebuleba .....

-601- SeniSvnebi .

-602- SeniSvnebi .

-603- SeniSvnebi .

abaSiZis gamz. ir. redaqtori redaqtori stilist­koreqtori teqnikuri redaqtori mxatvruli redaqtori iana roze irma qobulaSvili roland qarTveli oTar CxaiZe gia dvaliSvili AN SekveTa # tiraJi 200 wigni gamodis avtoris xarjiT telefonebi: avtorebi: 8(57) 26­34­95.. 8(95) 91­97­92 gamomcemeli: 8(99) 50­92­66 ps `imedi~ misamarTi: Tbilisi. tel. 70. 8(97) 07­66­90. 8(93) 79­90­69 .NINO LEVAN ROLAND KLDIASHVILI (YOUNGER) KLDIASHVILI KARTVELI (KLDIASHVILI) EXPLANATORY DICTIONARY OF INTERNATIONAL WORDS saredaqcio kolegia: mT.