nino kldiaSvili levan kldiaSvili roland qarTveli

saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni

(meore, Sevsebuli da gasworebuli gamocema)

saero saskolo gamocema

ps `imedi~ Tbilisi

-2-

winamdebare leqsikoni Seicavs zepir da weriT metyveleba­ Si yvelaze ufro xSirad xmarebul 5000 saerTaSoriso sityvas. Zvel sityvebTan erTad mis SemadgenlobaSi Setanilia axali sityvebi, romlebic xmarebaSi Semovida ukanasknel aTwleul­ Si saqarTveloSi sazogadoebrivi, ekonomikuri, politikuri da kulturuli cxovrebis radikaluri gardaqmnis Sedegad. saleqsikono statia Seicavs sityvis etimologiasa da ganmartebas, sityvis gramatikul maxasiaTebels, metyvelebaSi maTi xmarebis magaliTebs, sityvaTwarmoqmnis budes. leqsikoni gankuTvnilia, uwinares yovlisa, moswavleebi­ saTvis, magram vfiqrobT, misiT dainteresdeba farTo sazoga­ doeba. leqsikons darTuli aqvs laTinuri sibrZne.

redaqtori gamomcemeli da teqnikuri redaqtori kompiuteruli uzrunvelyofa

avTandil narimaniZe oTar CxaiZe nata narimaniZisa

ISBN 978-9941-0-1586-1 © n. kldiaSvili, l. kldiaSvili, r. qarTveli Tbilisi, 2010 w.

-3-

winasityvaoba
iuza kldiaSvilis _ tragikulad
daRupuli papis _ naTel xsovnas eZRvneba es wigni. nino da levan kldiaSvilebi

gansazRvreT sityvis mniSvneloba da Tqven daixsniT kacobriobas misi Secdomebis naxevrisagan. rene dekarti Cven vcxovrobT swrafadcvalebad enobriv konteqstSi. sa­ erTaSoriso sityvebis is mZlavri nakadi, romelic moedineba Jurnal­gazeTebidan, gaJRerebuli radio­ da tele­eTerSi, da romelmac SeaRwia Cvens yoveldRiur yofa­cxovrebaSi da Ta­ visufal droSi, ganpirobebulia saqarTvelos sazogadoebriv­ politikuri cxovrebis yvela sferoSi mkveTri, radikaluri cvlilebebis Sedegad. amasTan mravali saerTaSoriso sity­ vis mniSvneloba kvlav gaugebari rCeba mkiTxvelisa da msme­ nelisaTvis, xolo arsebuli leqsikonebi yovelTvis ver pa­ suxoben mzard moTxovnebs. swored amitom saWiroa leqsikoni, romelSic axali sityvebis mniSvneloba ganmartebuli iqneba sakmarisad martivad da gasagebad. winamdebare leqsikonSi SevecadeT, erTis mxriv pasuxi gagveca farTo wris mkiTxvelTa mzardi moTxovnisaTvis, meo­ res mxriv ki _ Tanamedrove moswavleTaTvis leqsikonis aseT­ ma orientaciam ganapiroba sityvebis rogorc SerCeva, aseve Si­ naarsi, saleqsikono statiis struqtura da TviT leqsikonis saxelwodebac ki. arsebuli analogiuri leqsikonebisgan gan­ sxvavebiT, Cveni leqsikoni warmoadgens rig damatebiT cnobebs saerTaSoriso sityvebis Sesaxeb: gramatikul daxasiaTebas, da bolos, sityvebs erTZiriani fuZe sityvebiT, romlebic si­ tyvaTwarmoqmnis budes Seadgenen. saerTaSoriso sityva ewodeba yvela im sityvas, romlebsac ucxo sityvaTa Ziri aqvT da yvela werilobiT enaze erTnairad gamoiTqmis.

-4leqsikonis SemadgenlobaSi Sevida aramarto uaxlesi sa­ erTaSoriso sityvebi (sekvestri, denominacia, vauCeri, daijesti da sxv.), aramed Zveli sityvebic, romlebic realurad funq­ cionireben qarTul enaSi (idea, anarqia, virusi, dialeqtika da sxv.), aseve sityvebi, romelTac `meore~ sicocxle SeiZines (anaTema, analoi, ikonostasi, aliluia da sxv.). leqsikonis safuZvelia sayovelTaod xmarebuli Semdegi Tematikuri jgufebis leqsika: 1. sazogadoebriv­politikuri leqsika (diaspora,doqtorina, genocidi, asimilacia, avtoritaruli, demokratia, inauguracia da a.S.); 2. ekonomikuri leqsika (devalvacia,dotacia,hi perinflacia, biujeti. brokeri, distributori da a.S); 3. kulturis d xelovnebis sferos leqsika (andegraundi, akmeizmi, alegoria, ampiri da a.S); 4. sakulto leqsika (altari, avtokefaliis, dogmati da a.S); 5. sportuli leqsika (bodibildingi, karate, Ziudo da a.S); 6. sayovelTaod xmarebuli samecniero terminologia (adaptacia, vibracia, gradacia, indeqcia, adekvaturi da a.S). garda amisa, leqsikonSi CarTulia produqciuli saerTaSo­ riso sityvaTa TavsarTebi an rTuli sityvebis pirveli nawili (a..., de..., dev..., inter..., bi..., da sxv.), rac mniSvnelovnad afarToebs sityvebis axsna­ganmartebas da gagebis SesaZleblobas. dabolos, leqsikoni dazRveuli ar aris Secdomebis da calkeuli xarvezebisgan, amdenad avtorebi didi madlierebiT miiReben maT da gaiTvaliswineben leqsikonis Semdgomi gamocemisas.

leqsikonis agebuleba
saleqsikono statiis struqtura da Sinaarsi
leqsikonSi sityvebi anbanTrigzea gawyobili, saleqsikono statia Seicavs: 1. fuZe sityvas;

-52. sityvis formebs da gramatikul maxasiaTebels; 3. etimologiur cnobas; 4. ganmartebas; 5. metyvelebaSi xmarebis ilustracias; 6. sityvaTwarmoSobis budes. ukanaskneli ori ganyofileba warmoadgens fakultaturs, e.i. warmodgenilia ara yvela saleqsiko statiaSi.

fuZe sityva
fuZe sityva gamoyofilia asomTavruliT da Savi SriftiT, maxvilis CvenebiT. Tu leqsikonSi arsebobs erTZiriani zedsarTavi saxeli, zmna an arsebiTi saxeli, fuZe sityvis saxiT gamotanilia is, romelic ganmartebas advilad eqvemdebareba, danarCenebi mocemulia sityvaTwarmoqmnis budeSi Sesabamisi niSniT. magaliTad:

investQcia debQuti

¥ investiciis. investori. investireba. ¥ debiutanti. debiutireba Tu sityvebi mniSvnelobiT Sordebian erTmaneTs, eZleva ori fuZe sityva. magaliTad: Qndeqs­i. 1. maCvenebeli, sia, nusxa, mag., saqonlis indeqsi; 2. cifrobrivi maCvenebeli, mag., safosto indeqsi. indeqsAcia. infliaciis periodSi Semosavlebis sidi­ dis SenarCunebis xerxi.

sityvis gramatikuli maxasiaTebeli
sasaTauro sityvas mosdevs misi gramatikuli maxasiaTebeli. arsebiTi saxelebisaTvis misi daboloeba mx. ricxvSi. magaliTad: bAit­i; instQtut­i.

etimologiuri cnoba

-6gramatikuli maxasiaTebelis Semdeg kvadratul frCxileb­ Si latinicas mosdevs ena­wyaros sityva da misi Targmani. magaliTad: konsorcQum­i [laT. consortium Tanamonawileoba].

ganmarteba
mravalmniSvnelovan sityvebSi ganmartebas eqvemdebareba sityvis aqtualuri mniSvneloba. magaliTad: dezavuQreba [fr. desavouer uaryofa] _ adre gamonaTqvamis (warmoTqmulis) sajarod uaryofa. kaleidOskop­i [fr. kaleidoscope < berZ. kalos lamazi + eidos saxe + skopeö vxedav, vaTvaliereb] _ raimes swrafi cvla, mag., movlenaTa kaleidoskopi.

sityvis xmarebis ilustracia
Tu sityva mravalmniSvnelovania an misma sityvaTgamoyenebam SeiZleba siZneleebi gamoiwvios, saleqsikono statiaSi moce­ mulia ilustracia sityvaTSewyobis saxiT. magaliTad: absolUtur­i [laT. absolutus] _ 1. uTuo,udavo,ucilobeli, upirobo, mag., absoluturi monarqia. 2. sruli, srulyo­ fili, unaklo, srulqmnili, mag., absoluturi smena, ab­ soluturi umravlesoba. kAnon­i [berZ. kanön wesi, rigi, daniSnuleba, danawesi, miTiTeba] _ 1. tradiciuli, sayovelTaod miRebuli wesi, debuleba, mag., dawesebul kanonTa midevna, miyola. 2. dogmati, wes­Cveuleba, wesi, romelic eklesiam daadgina, mag., eklesiis kanoni. 3. marTlmadidebelTa: sagundo galoba romelime wmindanis sapativsacemod.

r. qarTveli

-7-

SemoklebaTa sia
arab. _ arabuli ars. _ arsebiTi saxeli berZ. _ berZnuli botan. _ botanikuri gadat. _ gadataniTi mniSvne­ loba germ. _ germanuli gv. _ gverdi das. _ dasaSvebia ebr. _ ebrauli egvi pt. _ egvi pturi enaTmecn. _ enaTmecnieruli esp. _ espanuri esper. _ esperanto zmn. _ zmnizeda Turq. _ Turquli iap. _ iaponuri ingl. _ inglisuri ir. _ ironiulad ist. _ istoriuli ital. _ italiuri ix. _ ixileT kelt. _ kelturi laT. _ laTinuri lit. _ literaturuli mag. _ magaliTad maT. _ maTematikuri mal. _ malaizuri mamr. _ mamrobiTi mdedr. _ mdedrobiTi moZv. _ moZvelebuli mr. _ mravlobiTi mx. _ mxolobiTi norveg. _ norvegiuli pol. _ polineziuri polon. _ polonuri port. _ portugaliuri sak. sax. _ sakuTari saxeli samarT. _ samarTlis sanskr. _ sanskriti sapirisp. _ sapirispiro sauk. _ saukune sinon. _ sinonimi sit. _ sityva _ sityviTi skandin. _ skandinaviuri spars. _ sparsuli t. _ tomi teqn. _ teqnikuri fiz. _ fizikuri frang. _ franguli qarT. _ qarTuli Sdr. _ Seadare Semokl. _ Semoklebuli Cin. _ Cinuri Zv.ebr. _ Zvel ebrauli Zv.skandin. _ Zveli skandina­ viuri Zv.spars. _ Zveli sparsuli w. _ weli wign. _ wignieri w.w. _ wlebSi holand. _ holandiuri  _ praqtikuli magaliTebi  _ Scd. Secdomaa ¥ _ zedsarTavi saxeli, naTes. brunva. < _ gulisxmobs sityvebs: `momdinareobs ..., miRebu­ lia ..., ­idan~,

-8-

laTinuri anbani
aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba aso qarT. Sesatyvisi saxelwodeba

Aa Bb Cc Dd Ee Ff Gg Hh Ii Jj Kk Ll Mm Nn
SeniSvnebi:

a b c,k d e F g h i Á k l m n

a be ce de e eF ge ha i Áot ka el em en

Oo Pp Qq Rr Ss Tt Uu Vv Xx Yy Zz

o p k r s t u v qs i ­ z

o pe ku er es te u ve iqs ifsilon (igrek) ­ zeta (zet)

1. xmovnebi _ a, e, i, o, u, y; 2. difTongebi _ au _ au, eu _ eu, ae _ e, oe _ inglisuri [G: ]. 3. asoTa Sexameba: ch – x ph – F rh – r th – t ti – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ci, magram sti, zti, tti – ti;

ngu – xmovnis win gamoiTqmis rogorc –ngv; c – 1. e, i, y, ae, oe –s win gam­ oiTqmis rogorc –c; 2. sxva SemTxvevebSi, e.i. a, o, u – s, yvela Tanxmovnis win da sityvis bolos –k; s – xmovnebs Soris –z, sxva yvela SemTxvevaSi –s; q – u ­sTan erTad xmovnis win –kv.

-9-

abo

¥ abelis, abels. aberAcia [laT. aberratio ga­ daxra] _ 1. (fiz.) gamosaxu­ a... [berZ. a…, an… ar, ara; lebis gabundovneba an da­ arc; nu; ver; u­o(d), u­ad; maxinjeba. ... gareSe] _ uaryofis ga­ 2. (astr.) varskvlavebis moC­ momxatveli sityvis Tav­ venebiTi gadaxra caze, rac sarTi, romelic axlavs gamowveulia dedamiwis mo­ umTavresad berZnuli war­ ZraobiT. moSobis sityvebs da xaris­ 3. (gadat. wign.) cdomileba, xis arsebobas an uaryofas WeSmaritebidan gadacdena. gamoxatavs. Abzac­i [germ. absatz] _ 1.  amorfuli, asimetria. teqstis pirobiTad gamo­ abAJur­i [fr. abatjour] _ sa­ yofili nawili, romlis farveli, romelic lampas pirveli striqoni cotaTi ukeTdeba mxedvelobis da­ Seweulia. sacavad, Suqis erTi adgi­  pirveli a. lisaken misamarTavad, Suq­ 2. TviT Seweuli striqoni fari ...  weris dawyeba a.-iT. Abat­i [laT. abbus (naT. abbatis)] ¥ uary. uabzaco. _ 1. kaTolikuri mamaTa mo­  u. teqsti. nastris winamZRvari. 2. saf­ abiturQent­i [laT. abiturangeTSi: kaTolike mRvde­ riens (naT. abiturientis) vinc li. unda wavides] _ 1. moswav­ saabato _ kaTolikuri mo­ le, romelic zogadsagan­ nasteri da misi adgil­ma­ manaTleblo skolas amTav­ muli. rebs. abAtisa [laT. abatissa] _ ka­ 2. piri, romelic umaRles Tolikuri dedaTa monast­ saswavlebelSi Casaricxad ris winamZRvari. emzadeba. Abel­i [Zv. ebr. Hével] _ 1. ¥ abiturientis. adamisa da evas vaJiSvili,  abiTurienti, abiturenti, abiTurenti Scd. romelic Zmam _ kaenma mok­ la, abolQcia [laT. abolitio gauq­ 2. udanaSaulo msxverpli. meba, mospoba] _ (samarT.)

a

abo

-10sabamidan, Tavidan] _ ad­ gilobrivi mkvidri mo­ saxleoba, Tavdapirveli, ZvelisZveli binadari rome­ lime qveynisa an adgilisa. (Cveulebriv iseTi teri­ toriisa, romlebic aRmoa­ Cines evropelebma).  avstralieli a.-ebi. abrakAdabra [fr. abraca-dabra] _ 1. uazro sityva, romelsac aweren amuletze: Zveli eb­ raelebisa da berZnebis rwmeniT magiuri Zala hqon­ da. 2. uazro sityvebis nakrebi, abdaubda. Abort­i [laT. abortus] _ or­ sulobis naadrevi Sewyveta; muclis moSla, muclis mo­ wyveta. abreviAtura [it. abreviatura laT. brevis mokle: abrevie vamokleb] _ 1. sityva­kom­ poziti, romelic Sedgeba ori an meti sityvis Semok­ lebisgan. mag: gaero (ga­ erTianebuli erebis orga­ nizacia). 2. sityvaTa pirobiTi Semok­ leba werisas mag: e. i (­ese igi). 3. (mus.) sanoto weraSi miRe­ buli Semokleba. AbsenT­i [fr. absinjhe] – abzin­

1. kanonis gadawyvetilebis gauqmeba. 2. Tanamdebobis gauqmeba; Ta­ namdebobidan gadadgoma an gadayeneba. 3. sisxlis sa­ marTlis saqmis Sewyveta iseT stadiaSi, rodesac braldeba jer iuridiulad dadgenili ar aris. aboliciOnizm­i [laT. abolitio gauqmeba, mospoba] _ sa­ zogadoebrivi moZraoba aSS­Si me­18 s. bolos da me­19 s. pirvel naxevarSi miznad isaxavda zangebis monobis guqmebas. abonEment­i [fr. abonement] _ sabuTi, romelic raimeTi sargeblobis, raimeze das­ wrebis uflebs iZleva.  Teatris a; mkiTxvelis a. ¥ saabonemento;  s. ganyofileba (biblioTekebi);  abonimenti, saabonimento Scd. abOnent­i [germ. abonnent.fr.] _ 1. abonementis mqone piri an dawesebuleba. 2. piri an dawesebuleba, ro­ melsac telefoni aqvs.  abonireba. ¥ abonentis, saabonento aborigEnebi [mx. aborigeni, laT. aborigenes ab origine da­

-11dis (abzinda _ mcenarea) arayi. absEntizm­i [laT. absens (absenjis) vinc ar eswreba] _ 1. masobrivi Tavis acile­ ba arCevnebSi monawileobi­ sagan. 2. kolegialuri organoebis wevrTa sistematuri dausw­ rebloba sxdomaze. absolAcia [laT. absolatio ganTavisufleba] _ 1. (samar.) sasamarTlos dadgenileba, romliTac braldebuls aTa­ visufleben sasjelisgan. 2. kaTolikur eklesiaSi: codvaTa miteveba. absOlut­i [laT. absolutus TavisTavadi, uTuo] _ idea­ listur filosofiaSi: sam­ yaros usasrulo pirveli mizezi, sawyisi (absolutu­ ri suli, absoluturi idea): RvTaebis sinonimia. absolUtizm­i [fr. absolutisme < laT. absolutus TavisTavadi; uTuo] _ mmarTvelobis forma, romlis drosac umaRlesi xelisufleba mTlianad da ganuyofelad ekuTvnis erT pirs, monarqs; mefis SeuzRudavi monarqia, TviTmpyrobeloba. ¥ absolutisturi.  xelisuflebis a. forma.

abs

absolUtur­i [laT. absolutus
TavisTavadi; uTuo] _ 1. uTuo.  a. monarqia. 2. sruli, srulyofili, unak­ lo, srulqmnili.  a. siwynare. a. umravlesoba, a. smena. absolUturi nuli (noli) _ (fiz.) Teoriulad da­ saSvebi yvelaze dabali temperatura; _ 273°, 16° C. absOrbcia [laT. absorbtio STanTqma] da absorbireba _ (fiz. qim.). STanTqma, Se­ wova, Sesrutva.  sinaTlis a., bgeris a., airis a.  absorfcia Scd. abstinEncia [laT. abstilentia] _ 1. magari sasmelebis smisgan TavSekaveba. 2. sqe­ sobrivi TavSekaveba. abstrAqtuli _ abstraqciis gziT miRebuli; ganyenebuli, arakonkretuli (sapirisp. konkretuli).  a. cneba. abstrAqcia [laT. abstactio mocileba, moSoreba] da abstrahireba [germ. abstrahieren laT. abstratire] ganyeneba, ganzogadeba; sagnis ama Tu im mxaris, Tviseba an kav­ Sirebis azriT ganyeneba.

abs

-12yofoba] _ (medic.). nebisyofis paTologiuri sisuste. Agava [berZ. agauos saocari, didebuli] _ mcenare, ro­ melsac aqvs grZeli xor­ covani foTlebi da mra­ valyvaviliani mtevani, yvavis mxolod erTxel (6­15 wlis) da nayofis mom­ wifebis Semdeg kvdeba. misi samSobloa meqsika; CvenSi aSeneben Savi zRvis sa­ napiroze. agAmia [berZ. agamia SeuuR­ lebloba]. 1. dauqorwineba. 2. (biol.) sqesis uqonloba. Agent­i [laT. agens (agentis) moqmedi] _ 1. visime, risame warmomadgeneli, rwmunebu­ li.  dazRvevis a. 2. ama Tu im saxelmwifos dazvervis organoebis sai­ dumlo TanamSromeli; ja­ SuSi, romelic awyobs daz­ vervas, diversiebsa da sxv. ¥ saagento _ zogi cent­ raluri dawesebulebis ganyofilebis an damouki­ debeli dawesebulebis sa­ xelwodeba.  aeroflotis s., depeSaTa s. agEntura [berZ. agentur] _ agen­ tTa erToblioba; agentebi

mag: mecnieruli abstraqcia _ Semecnebis procesSi gan­ xiluli mxaris ganyeneba, mis mniSvnelovnad damaxasi­ aTebeli Tvisebebis wamo­ Cenis mizniT.  abstragireba Scd. abstraqciOnizm­i [fr. abstractionnisme laT. abstractus ganyenebuli, arakonkre­ tuli] _ formalisturi mi­ marTuleba me­20 s.­is. saxviT xelovnebaSi (mxatvroba, qandakeba), romlisTvisac damaxasiaTebelia realuri sagnebis da movlenebis ga­ mosaxvis uaryofa.  abstraqcionisti, abstraqtuli Absurd­i [laT. absurdus uazro, uTavbolo] _ Seusabamoba, uazroba, absurduli.  a. msjeloba. Absces­i [laT. abscissus] _ (me­ dic). Cirqis dagroveba ra­ me organoSi an qsovilSi (Cirqgrova). Abscisa [laT. absissus mok­ veTili] _ (maTem.) hori­ zontaluri koordinati koordinatTa sworkuTxa brtyel sistemaSi. ¥ abscisisa.  abscisasi Scd. abUlia [berZ. abulia unebar­

) cnobebi. (s. agrAfia [berZ. a.) nivTierebis erT­ erTi fizikuri mdgomare­ oba (myari. agitireba.) muSaoba. agrEgat­i [laT. aggregatus Se­ erTebuli] _ rTuli man­ qana. sakiTxi. mindvrisa] _ miwaTmoqmede­ basTan. a (uary.. agrArul­i [laT. agenti.  a. agrarius miwisa. agőnia brZola] _ sikvdilis wina mdgomareoba organizmisa. agr agonofObia [berZ. romlis mizania zegavlena moaxdinos far­ To masebis Segnebasa da gan­ wyobilebaze. nawilakis da gnosis Semec­ neba. romelic miz­ nad isaxavs raimeSi dar­ wmunebas. Txevadi da ga­ ziseburi). samiwaTmoq­ medo. agitAcia [laT. ¥ agitaciuri.  winasaarCevno a. moqmedeba. agregAtul­i: nivTierebis agregatuli mdgomareoba _ (fiz.  agenturasi Scd. s. saagitacio. didi darbazi da sxv. amoZraveba] _ 1. a. (s. mniSv. miwaTmflobelebTan dakavSirebuli.) dazRveva.-13(ix.  a. agitatio aRZvra.) weris unaris da­ kargva sruliad an nawi­ lobriv (Tavis tvinis da­ avadebis gamo). saagenturo. (s. furceli. romlis drosac adamiani ver axerxebs sxvis daux­ mareblad gadaiaros moe­ dani.  a. agitatori. . ¥ agenturuli. reforma. romlis mixedviTac SeuZ­ lebelia obieqturi gare­ samyaros Secnoba. gnostos Seumecnebeli] _ idealisturi moZRvreba. agona moedani da phobos SiSi] _ (medic. a (uary. agni cecxli] _ indur miTologiaSi: RvTa­ eba. 2. na­ wilaki da grapho vwer] _ (medic. agOnia [berZ. agenturisa. 2).  mosavlis asaRebi a.darazmos isini garkveuli sazogadoebriv­ politikuri amocanebis Se­ sasruleblad. politikuri moRvaweoba.) avadmyofuri mdgo­ mareoba _ sivrcis SiSi. agnostQcizm­i [berZ. romelic Sedgeba er­ TmaneTTan SeerTebuli sxvadasxva ti pis manqanis­ gan. Agni [sanskr.

soflo­sameurneo warmo­ 2.) 1. noni] _ mecniereba miwaT­ musikaluri nawarmoebis moqmedebis da kulturuli Sesrulebis neli gabmuli memcenareobis Sesaxeb: sa­ tempi. saagrono beThovenis `mTvaris somio. politika. a daJio Scd. [berZ. agros mindori] _ sanarCuneblad. sgronomia. adagio] _ (mus. teqsti. aggressia Tav­ warmoebis saSualebaTa mi­ nimumis daxarjviT. leqsi.  a. aseTi tempiT Sesrulebuli ebis mecnieruli safuZ­ musikaluri nawarmoebi an vlebi. a. sasoflo­sameurneo sabameba rasme. a. pirobebTan arsebobis Se­ Agro. (s) fa a dajio..). grZnobis organis SeCveva nawili. isaxavs saukeTeso mosav­ Adept­i [laT. adaptAcia [laT. teqstis adaptacia _ raime agrOnom­i _ agronomiis spe­ teqstis Semokleba­gadake­ cialisti. garemosTan mag: Tvalis  agroteqnika. rac savsebiT See­ teqnika. agros mindori da nomos ka­ Adajo [at. organizmis an Tavdamsxmeli. adaptatio Se­ gueba] da adaptireba [germ. gamartiveba ucxo enis agronOmia [berZ. kulturaTa damuSavebis  a. (s) ganaTleba. natis~ a. adekvAturi [laT. miznad  adeqvaturi Scd.. adequatus] agrotEqnika _ agronomiuli _ (wign. ¥ agronomiuli. kul tyeebSi. misi nawili. adeptus miRweuli] lis miRebas Sromisa da . ¥ agresiuli. agrokomp(mxedvelobis) adaptacia. Teba. binadrobs samxreT da Tavdasxma sxva qveyanaze CrdiloeT amerikis tropi­ (qveynebze). kulteti. adaptieren] _ 1. cnebebi. dapyrobiTi fsiqikis Segueba garemo omis gamCaRebeli. (s) dargi. dasxma] _ erTi an ramdenime saxelmwifos SeiaraRebuli Agut­i _ kuziani kurdReli.  a. SemswavlelTaTvis. rTuli sityvebis pirveli 2.agr -14- agrEsia [laT. xerxebis sistema. agrEsor­i _ agresiis momxdeni. a.

raime dawesebulebis. praqtika. laT warmos mmarTveloba.sardalTan _ sazRvao flotSi [Zv.  a. 1. adiUlter­i [fr. admiral. mbrZanebeli] _ meTaurTa adiUtant­i [germ. raime moZRvrebis  Teatris a. veqili). a.) in­ davalebas an saStabo sa­ glissa da ruseTSi: saz­ muSaos.) jeli. adiutant laT.  a. Semadgenlobis umaRlesi adjutans (adjutantis) damxmare] _ samxedro wodeba samxedro (samx) meTaurTan. ministracio. cvelad an awarmoebs visime  qarxnis a. (s. administratio marTva­gamgeoba] _ tianuli seqtis wevrebi.` ceri. we­ administrator mmarTveli] _ rilebiTi misalmeba cno­ zog dawesebulebaSi: pasu­ bili moRvawis an raime xismgebeli ganmkargule­ organizaciisadmi mis iubi­ beli.-15- adr _ (wign. ¥ administraciuli. niWi. sa­ advOkat­i [germ. administrireba. tes meored mosvla axlo  prezidentis a. adultére laT admQral­i [holand. adulterare pativis axda] _ me­ arab. risme momwyobi. Adres­i [fr. qveynis Zaxili] _ iuristi.) saqmianoba. romelic asrulebs vefxistyaosanSi~)]. sas a. an StabSi daniSnuli ofi­ sinon. saqmes sasamarTloSi (moZv. Rvao uwyeba. adventus mosvla] _ erT_erTi qris­ administrAcia [laT. administra¥ advokaturi da saadvokaciis.) Tanamdeboba. aRmsrulebeli xelisuf­ romelTac swamT ieso qris­ lebis organoebi.  administratiuli Scd. administrAtor­i [laT. saadda saub. momavalSi. Ralati.). sxvadasxva samsaxureobriv ¥ saadmiralo _ (ist. damcveli. xel­ advocatus advocane daxmarebis mZRvaneloba. (s. aSS-is a. 2. adresse] _ 1. amir al-bahr zRvaze uRlis motyueba. romelic calkeuli nawilebis mmar­ gamodis braldebulis dam­ Tveloba. advokat. ¥ administratoruli. . amirbari (mag. qalaqis a. a. (s. adventQsteb­i [laT. to. momxre..

garde dac­ va] _ 1. aérodrome berZ. tvirTis. aero. haerburTi). romelic midis mTavari Zalebis win salaSqro moZraobis an Tavdasxmis dros. [berZ.. (sapiris. soxumis a. jgufis klasis. piri. vis saxelzec adre­ sia Sedgenili. (moZv. saerTaSoriso a.adr -16 samxedro a. romelic gzavnis werils.  aerobikasi Scd. 80­ian wlebSi Seiqmna friad gavrcelebuli sis­ tema gamajansaRebeli var­ jiSebisa (riTmuli tanvar­ jiSi). depeSa egzavneba. romelsac werili. ariergardi). avAngard­i [fr.. aerOdrom­i [fr. aero.. ram movle­ nasTan) dakavSirebiT. (samx.] _ piri. fostis misaRebad da gasagzavnad: sahaero porti. aerObika [ingl. (gadat. adressant fr.. wyal­ badiT an heliumiT) gavse­ buli burTi (qarT.  haeroporti Scd. aër haeri da statos mdgomare] _ haerze msubuqi safreni aparati _ airiT (Cveulebriv. romelic mowyobilia aucilebeli saSualebebiT mgzavrTa. aeroporti.win.. aerOstat­i [berZ.. adrEsant­i [germ. winaSe. aerobics berZ. avant-garde arant. piri. ¥ aerobikisa. 2. mowinave lesTan (an sxv.) raime sazogadoebis.).  haerostati Scd. romlebic uzrunvelyofen TviTmfrinavebis safre­ nosno (frenis) samsaxurs. `saaviacio~.] _ didi aerodromi. adrEsat­i [germ.  haerodromi Scd.) misamarTi. .  haerovagzali Scd. adressat fr. aerOport­i ix. sinon.  aerofloti. aerodinamika. aerovAgzal­i _ sahaero transportis mgzavrTa mom­ saxurebisaTvis gankuTvni­ li Senoba aeroportebSi. depeSas. aër haeri] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT _ `sahaero~. dromos sirbili.] _ 1. aër haeri da bios sicocxle] _ me­20 s. 2. 2. aseve na­ gebobebis erToblioba.  Tbilisis a.rbena] _ TviTmfrinavebis sadgomad da asafren­dasafrenad mo­ wyobili moedani. jaris (an flotis) nawili.

) pirvel wyaroze damyarebuli ded­ nis Sesabamisi. realuri Zalebisa da pirobebis ga­ uTvaliswineblad wamowye­ buli saqme. avantiUrist­i _ avantiuris wamomwyebi an monawile. gemis (xo­ maldis) mwyobridan (uca­ bedad) gamosvla.  TviTmfrinavis a. avanturuli Scd. ¥ avariuli. autentikuri Scd. avaria] _ 1. ¥ avangardisti. namdvili. ¥ saavanso.-17nawili. avenue] _ saf­ rangeTSi. avanturistuli Scd. a. a.  a. authentilcos TviTmyofi] _ (wign. auTenturi. sarwmuno. 2. .romlis orive mxares Cveulebriv xeebia darguli. avance] _ misaRebi fuladi Tanxis nawili. brZolebi avangArdizm­i [fr. ¥ avantiuristuli. manqanis.  avTenturi. politika. avAnscena [fr.  avanturizmi. ubeduri SemTxveva. rome­ lic fardis win aris ga­ moweuli. s. ¥ avantiuruli.  avanturisti. ro­ melsac winaswar uxdian vis­ me Sesasrulebel samuSaos angariSSi. winaSe da scéne scena] _ scenis Ria nawili. avAria [it. avantQura [fr. ¥ avangarduli.  a. avantgardisme] – me­20 s. saavario. did britaneTSi. avtentikuri. avEniu [fr. avtomobili. . Avans­i [fr. avant _ win. avangarduli.  avantura. s. avantiUrizm­i _ avantiuri­ avT sadmi midrekileba. . avTentQkuri da auTen­ tQkuri [berZ. ¥ avantiuristuli. aventuren] _ uperspeqtivod. moqmedeba. avanturistuli Scd. gamosaxavs Sinaarsisa da saSualebebis Zieba. samsaxuri. mdgomareoba.­is 20­ iani wlebis xelovnebaTa rigi mimdinareobis dasa­ xeleba. wamowyeba.  s. TviTmfrinavis. aSS da zogi sxva qveynis qalaqebSi: farTo quCa _ prospeqti (gamziri). angariSi.  a. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia realizmi­ sagan mowyveta.

aviafosta. kompania (ix. melSic mTeli eki paJi mo­ nawileobs. Avrora [laT.. (gadat. samxedro a. mniSv. 3. rac viT (adiT) yvelani!] _ 1. Tamasuqis an saqonlis gagzavnas. aurora] _ 1. 2. over all! ze­ avialaQner­i _ igivea. s. aviamodElizm­i _ TviTmfri­ 2. kompania. aviabQleT­i _ TviTmfrinavis bileTi. Avral­i [ingl. mrewveloba. a uar­ yofiTi nawili da laT. ZvelberZnulSi ­ eosi.) uwyeba. aviakampania.  aviateqnika. varulTa mier. ara­ moqmedi modelebis aReba gegmuri davalebis Sesas­ da gaSveba. ganTiadis qalRmer­ saaviacio marSruti.) Avto [fr. lioba: sahaero floti.  aviomodelizmi Scd. Tvis fulis. aviation < laT. mZime safreni aparatebis (TviTmfrinavebisa da sxv. rTuli sityvebis pirveli 2. avitamQnoz­i [berZ. [berZ. gemze muSaoba. avtoport samoqalaqo a. autos TviTon] _ tika. avviso Setyobineba] _ (finans. mobilizacia saswavlo. qud] _ avtomobilis Semoklebuli Cveulebrivi moZraoba (frena): aseTi saxelwodebaa. haerze di.. aviokampania Scd. Zvel romaul miTologiaSi: cis­ aviarEis­i _ saaviacio reisi. rTuli sityvebis pirveli Avizo [it. [laT.) mTeli koleqtivis navis.  avioreisi Scd. aviatranporti.. gamowveuli organizmSi vi­ 1). benzini. 2). laineri (mniSv.. kris.  avtoinJineri. safreni aparatebis erTob­ nawili.). Cveulebriv moy­ ruleblad.  aviokompania. ¥ saaviacio Avia. ganTia­ avis frinveli] _ 1. reti. vita aviakompAnia _ saaviacio sicocxle] _ avadmyofoba. avis frinveli] _ . moZraobis Teoria da praq­ avto. atyobineben mimRebs mis­ aviaxazi. Ti. (zRv. aviAcia [fr.avi -18-  s. poeziaSi: ciskari. ro­  aviolaineri Scd. planerisa da misT. avtobaza. taminebis naklebobiT.romliTac nawilia.

¥ avtokefaliuri. rbena] _ specialuri moedani. avtOgraf­i [autographos TviT.  avtokefaluri Scd. marSruti. avtovAgzal­i _ saqalaqTa­ Soriso samgzavro­saavto­ buso transporti (mgzavrTa) momsaxurebisTvis gankuTv­ nili Senoba did qalaqebSi. avtOmat­i [berZ. berZ. berZ.  s. automatos . eklesia. ¥ saavtobuso. berZ.  a. eklesiis iuri­ diuli damoukidebloba. avtobiogrAfia [fr.] _ 1. autos Tvi­ Ton. autobiographi _ 1. cxovreba da grapho vwer] _ sakuTari biografia. ¥ avtografiuli. autobahn av­ avtOdrom­i tomobili da Bahn gza] _ farTo avtomagistrali. 2. avtOkar­i [berZ.  Tbilisis a. avtObus­i [germ.-19- avt avtOban­i [germ. forma­ erTi piris (SeuzRudavi) ukontrolo srulxeli­ suflebianoba. sakuTari xelmowera.is 1500 weli. urika] _ TviTurika tvirTis mokle manZilze gadasatanad. absolutizmi. visime mier Tavisi cxovrebis aR­ wera. s. [fr. autos TviT da phalë Tavi] _ TviT­ marTvadi marTlmadidebe­ li eklesia. ¥ avtovagzlis  avtovagzalisa. av­ tomobilebis Cqarosnuli moZraobisaTvis. grapho vwer.  a. berZ. avtokefAlia [berZ. romani. car sazidavi. sadac xdeba avtomobilebus gamocda an Sejibreba. raime nawarmoebis xelmowera TviT avtoris xeliT Ses­ rulebuli. autos TviT da ingl. avtokrAtia [berZ. rome­ lic gamoiyeneba saqalaqo. dromos sarbeni adgili. (omni) sul yvelasaTvis] _ mravaladgiliani samg­ zavro avtomobili. sakuTari xeliT gakeTebuli warwera suraTze. autos TviT da kratos xelisufleba] _ marTvis sistema.  saqarTvelos eklesiis a. bios sicocxle.  `daTa TuTaSxias~ a. saqalaqTaSoriso da sa­ erTaSoriso transportze gansazRvruli marSrutiT moZraobisTvis. autodrome. wignze da sxv. Scd. autobus fr. TviTmpyro­ beloba. mimosvla. automobile avtomobili da laT.

xelsawyo. avtomobQlist­i [fr. aWaris a. avtomobQlizm­i [fr. avtomaturad moqmedi me­ qanizmebis mowyobilobaTa erToblioba. ¥ avtonomiuri. avtomatizirebuli. gzebi. TviTmmarTveloba. avtomObil­i [fr. avtomAtika _ 1.. ¥ avtomaturi. romelic moZraobs urelso gzebze. moqmedebaSi modis mis CarCoze dayenebuli Si­ gawvis Zravis meSveobiT. saxelmwifos Semadgeneli nawili. muxruWebi. avtomatika. autos TviT da onome (an onyma) saxeli] _ namdvili saxeli avtorisa. s. automobil. romelic gamoimuSavebs warmoebis avtomatizaciis meTodebs. teqnikis dar­ gi. avtopQlot­i _ mowyobilo­ ba safreni aparatis (TviT­ mfrinavis) avtomaturi mar­ TvisaTvis. berZ. cecxlasroli avtomaturi iaraRi. aparati. romelic amoqme­ debis Semdeg raime samuSa­ os asrulebs TavisiT. respublika.) qsovilebis gadanergva sxe­ ulis erTi nawilidan me­ oreze raime defeqtis ga­ mosasworeblad. qarxana. romelic fsevdonimiT wers. 2. a. avtopOrtret­i _ mxatvris TviTmoqmedi. autos TviT da laT. mrewveloba. automobiliste] _ saavtomobilo sportis moyvaruli. erovnul­teritoriuli a.  s. avtoplAstika _ (medic. mobolis moZravi] _ adamianTa gadasayvani an tvirTis gadasatani manqana. avtomanqana). automobilisme] _ saavtomobilo sporti. saSinao sakiTxebs wyvets damoukideblad. avtomaturi. olqi. afxazeTis a. 2. autos TviT da nomos kanoni] _ 1. . iS­ viaTad orTqlis an eleq­ troZravis daxmarebiT. respublika.  a. automobile. sinon. manqana. avtomatis.  a. manqana. (saub. avtOnim­i [berZ. respublika. Sida qarTlis a. avtonOmia [berZ. germ.avt -20¥ saavtomobilo. satelefono sadguri  avtomatiuri Scd. avtomatizireba. TavisiT moq­ medi] _ 1. 2. ¥ meavtomate. autonomia. s. ada­ mianis Caurevlad.

Azbest­i [berZ. asbestos uZrobi] _ TeTri boWkovani minerali. diqtatoruli. Semoqmedi] _ piri. Avtor­i [laT. a. reJimi. nawarmoebs (gamogoneba.  azartiuli Scd. autorität < laT.-21mier daxatuli Tavisi por­ treti. ¥ saavtoro. Tvalis mi pyroba.) calke pirovnebis an dawesebulebis anabari sazRvargareTis bankSi. ufleba. ¥ avtoritetiani. 2. romelic qmnis mxatvrul. ¥ azartuli. nebarTva nawarmoebis Tar­ gmnaze. teqnikur da a. wigni). piri. romelic ar atarebs siT­ bosa da eleqtrobas.  a. vinc cdilobs Tavisi Zalauflebis damtkicebas (damkvidrebas). autos TviT da opsis Sexedva. avUar­i [fr. proeqti.] _ (medic. swrafi moZ­ raobisaTvis. mecnieri. lazard SemTxveva. au (c) tor Sem­ qmneli. as-sar kamaTeli] _ Zlieri gataceba rameTi. Targmani. daskvna. farTod . avtorQzebul­i [fr. mniS­ vneloba. avtorQtet­i [germ.  a. da­ fuZnebuli (damyarebuli) avtoritetisadmi.  a . mecnierul (samecniero). avtOstrada [it. avtoritArul­i [fr. damaxasiaTebeli Tviseba imisi.  didi a. romelsac aseTi gavlena aqvs mo­ povebuli. autorizer nebis darTva] _ avtorisagan uflebamosilebis micema. avtOfsia [berZ.TamaSi. samecniero Sromis a. au (c) toritas mbrZaneblu­ ri] _ 1.  a. cali.S.  xelmZRvanelobis a. cecx­ lgamZle masala. azb Zala] _ 1. avtoritetuli.  romanis a.  a.) gvamis gakveTa sikvdilis mizeze­ bis dasadgenad. aqvs mopovebuli. wignis s. au (c) toritas Rirseba.  s. 2. riski arab.. xelisuf­ lebisadmi usityvo morCi­ lebaze. avoir qoneba] _ (finans. Azart­i [fr. proeqtis a. autoritare laT. sayovelTaod aRiarebuli gavlena. autostrada quCa] _ sagangebod naSenebi gzatkecili avtomobilebis Seuferxebel. stili.-iT nadiroba.

xe­ lovnebisa da omis qalR­ merTi. romelic iqmneba mocemul mimarTulebasa da CrdiloeTis mimarTulebas Soris.  a. 4. ro­ melsac ara aqvs suni da gemo da xels ar uwyobs wvas. sinon.) kuTxe romelsac qmnis dedamiwis romelime wertilis meridianis hori­ zontaluri da am wertilsa da cis mnaTobze gamavali vertikaluri sibrtye. Za­ losnobas) misdevs. 2. (samx. piri.) gu­ lisa da sisxlZarRvebis sistemis daavadeba. romelic daibada zevsis Tavidan. mr. aTerosklEroz­i [berZ. romelic iqmneba nebismier mimarTulebasa da adgilis magnituri meridianis sib­ rtyeebs Soris.  atleti. ¥ aTleturi. a uar­ yofiTi nawilaki da zōos cocxali] _ qimiuri ele­ menti. sa­ izolacio saSualebas da sxv.) kuTxe. . ATlet­i [berZ. myari afhērē Txeli da fafa (medic. azQmut­i [fr. yvelaze gavrcelebuli forma ar­ teriosklerozisa. sasuqebi. athlesis Wi­ daoba] _ sxvadasxva fizi­ iyeneben teqnikaSi. (ast. a uaryofiTi nawilaki da atheos RmerTi] _ RvTis arsebobisa da yovelgvari religiis uaryofa. sklēros mSrali. aTlEtika [berZ. (qarT. Azot­i [fr.) dedamiwis zedapirze pirdapiri mimarTuleba. aTletiuri.azi -22 a. propaganda. uferuli gazi. as-sumūt. rogorc cecxlgamZle masalas. samt gza] _ 1. ATena [berZ. agebulebis axalgazrda. 3. (samx. azote berZ. _ kuTxe. athlētēs moWida­ ve] _ 1. azimut arab. qanseli). Ronieri kaci.  a. ¥ aTeisturi. haeris ZiriTadi Se­ madgeneli nawili.-iT svla _ mocemuli mimarTulebiT svla kompa­ siT da gamoTvlili kuTxiT (azimutiT). romelsac Rmer­ Ti ara swams. magnituri a. aTEist­i _ aTeizmis mimde­ vari. romelic aTletikas (Cveulebriv.  a. aTEizm­i [fr. attçna] _ berZnul miTologiaSi: sibrZnis. 2. sportsmeni. athéisme berZ. atletiuri Scd.

varjiSebi. saqarTvelos xalxuri cekvis a. 2. a. aiATola [spars. laT. akvArel­i [fr. aseTi saRebaviT Sesrule­ buli naxati.. saaTi. iceberg Sved. si­ non. saukeTeso. aQsgerg­i [ingl.  aqvalangi Scd. academia sak. amtanobas.aseTi saRebaviT xatva. sanimuSo (Te­ akv atri. 2.  aqvareli Scd. akvAlang­i [ingl.  a. aqualung laT.-23kuri varjiSi. saswavlo. ¥ aTletikuri. saukeTe­ so (mecnieruli gamocema). ro­ melic akvalangiT aRWur­ vili dacuravs wyalqveS. umaRlesi samecniero sa­ xelmwifo dawesebuleba. zogierTi umaRlesi speci­ aluri saswavlebeli. wyalsaRebavi)  a. academia saxelwodeba aTenTan axlos mdebare baRisa. gamocema. ansambli. acquarello. sadac aswavlida filosofosi platoni] _ 1.  aqvalangisti Scd. romlebic aviTarebs Zalas. aquarelie. aqua wyali da ingl. romelic saSu­ alebas aZlevs adamians isunTqos wyalqveS (gamo­ igona cnobilma frangma mecnierma da moRvawem Jak iv kustom 1943 w. weli. ansambli). wyalSi gaxsnili saRebavi: Cveulebriv Sereuli aqvs mcenareuli webo (qarT.  a. akadEmia [laT. it.  `vefxistyaosanis~ a. warmateba.-iT xatva. lung filtvi] _ aparati (SekumSuli haeriT gavse­ buli erTi an ramdenime baloni). sruli.  Tbilisis rusTavelis saxelobis a. a.] _ iranSi: Siituri seqtis umaRlesi sasuliero piris tituli. 3. aqua wyali] _ 1. 2. 3.  samxatvro a. ferwera.). akvalAngist­i _ piri. Teatri. berZ.  saqarTvelos mecnierebaTa erovnuli a.) nakurTxi wyali. akvArium­i [laT. agiassmos kurTxeva] _ (ekl. ZiriTadad wyaroebTan Se­ jerebuli. aQazma [berZ. polaruli myinvaris monatexi. aquariu wyal­ sacavi] _ wyliT savse miwis . iseberg] _ zRvaSi mcuravi yinulis mTa. ¥ akademiuri _ 1.

 aqveduki Scd. accordeon] _ garmonis ti pis sakra­ vi.) terciebze gan­ lagebuli sami an meti musikaluri bgeris harmo­ niuli SeerTeba. belRari). (qarT. aquatorium] _ (zRv) navsadguris (portis) sazRvrebSi moqceuli wylis sivrce. akvatOria [laT.  bolo a.  Savi zRvis a. uCveulo klimatis pirobebTan. akvEduk­i [laT. akkom- . accordo] _ (mus. agreTve ZiriTadi Temis musikaluri nawarmoebis melodiis Tanmxlebi musika. akompanQreba _ akompanemen­ tis Sesruleba. xeobaze. sinon. akmç mwvervali] _ (medic). aklimatizAcia [germ. akompanEment­i [fr. akomponimenti Scd. mcenaris an cxovelis Segueba axali. rkinigzaze. wylis cxovelebsa da wyalmcenareebs. compagnateur] – akompanementis Semsrulebeli (Cveulebriv pianisti). rom­ liTac gadayvanilia wyal­ sadeni mili. musi­ kaluri Tanxleba. ¥ akompanireba. akompaniAtor­i [fr.  simRera roialis a. sadac aSeneben Tev­ zebs. accreob vendobi] _ 1. despanad) ucxo saxelmwifos mTavro­ yuTi an xelovnuri wyal­ sacavi.akv -24panemente] _ musika romelic Tan axlavs da harmoniulad avsebs solo partias.  aqvariumi Scd. Akme [berZ. (di pl. nebismieri wyalsacavis farTobi.  aqvatoria Scd.  akomponiatoni Scd. avadmyofis gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. romelsac marjvena xelisTvis aqvs forte­ pianoseburi klaviatura. it. akklimatisation] _ da aklimatizeba _ 1. Akord­i [fr.) vinc daniSnulia warmomad­ genlad (elCad.  akomponireba Scd. akreditEbuli [laT. accorol. sarwyavi an hidroenergetikuli arxi xevze. akordEon­i [fr. aquveductus wyalsadeni] _ xidi.-iT. uCveulo an axal klimatur pirobebTan adamianis or­ ganizmis aqtiuri Seguebis (adaftaciis) procesi. 2. gzatkecilze da sxv.  akompanimenti.

asruleben erTeulebi.). (geol. dokumenti. yiras. accreditif vendobi] _ 1. accredo. a. akropolis] _ Zveli sa­ berZneTis qalaqebis cen­ traluri gamagrebuli na­ wili. teq.  a. an fra­ za. akrostichis] _ legasi. maRlobze. Jurnalisti. sameulebi.  akrediteba. romelic akroba­ tikas misdevs. akrOstiq­i [berZ. akrobatēs zeviT amsvleli] _ cirkis tanmovarjiSe an msaxiobi. organuli da mi­ neralur nivTierebaTa dagroveba dedamiwis zeda­ pirze. oTxe­ aku ulebi. romelSic xdeba eleqtrobis dagroveba Sem­ dgomSi mis TandaTanobiT dasaxarjavad. akumulAcia [laT. wylis. fr.  avtomobilis a. sakredito dawesebulebis (bankis. akropOlis­i da akropol­i [berZ. akreditacia. energiis) dagroveba. akredQtiv­i [germ. romelic adas­ turebs di plomatiur war­ momadgenlis rwmunebebs. ¥ akrobtikuli da (dasaS­ vebia) akrobatuli.  akreditirebuli Scd. wyvilebi. (fiz. naxtomi. akumulAtor­i [laT.  akumuliatori Scd. akrobatēo fexis wverebze davdivar] _ sacirko xalovnebisa da tanvarjiSis erT­erTi sa­ xeoba. laT. 2. romelic da­ Svebulia raime (saerTa­ Soriso) konferenciaze.  akrostixi Scd. gorakze gaSenebuli. (di pl. acckobate < berZ. vulkanis da sxv. accumulator Semkrebi] _ mowyo­ biloba. . romlis striqonTa Tavkiduri asoebidan gamo­ dis saxeli sityva. accumulatio] da akumulQreba _ 1. nomrebi. akrobAtika [< berZ.  akrobatiuli Scd.  aTenis a..) rwmunebis sigeli. Sem­ naxveli salaros) mier gacemuli dokumenti. festivalze da misT. sportuli Sejibrebebze. 2.) risame (mag. wylis fskerze _qa­ ris. akrObat­i [fr.-25basTan. bruns da misT. romelic moicavs xtomebs. 2. akkreditiv. rom­ liTac brZanebiT avalebs sxva aseTive dawesebule­ bebs misces warmomadgenls garkveuli Tanxa.

) raime amocanis amo­ saxsnelad saWiro moqme­ debaTa mimdevroba. Algebra [laT.romelic swavlobs sidideebze moq­ medebaTa zogad kanonebs am sidideebis ricxobrivi mniSvnelobisgan damouki­ deblad..  algoritmi Scd. Albom­i [fr. Algol­i [ingl. ro­ melic bgeriT rxevas swav­ lobs. a. krebuli.  a. acusticos sme­ nis] _ 1. cxovrobs umTavresad de­ damiwis samxreT naxevar­ sferoSi. . magari ydis mqone rveuli leqsebis Casawerad. algebra arab.  enis a. STabeWdileba. aqvs wagrZelebuli niskarti da grZeli da wvrili frTebi.  a. Alah­i [arab. aldљabr wiladis Sekveca] _ maTematikis nawili. erTad akinZuli suraTebis. markebis Casakravad. algorithme] _ (maTem. naxazebis da sxv. 2. sinon. a. ing­ lisis uZvelesi saxelwo­ deba.aku -26 Rrubliani a. 2. algOriTm­i [fr. alEbarda [fr. a. albAtros­i [fr. ¥ algebruli. gantoleba. moqmedebis Sedegad. ¥ akumulaciuri. ricxvebi. albQon­i [kelt. smenadobis pirobebi raime SenobaSi. albion] _ bri­ taneTis kunZulebis. albatros] _ zRvis didi frinveli. romelsac boloze wamocmuli hqonda najaxis magvari piri.  sakoncerto darbazis a. aparatura. algorithmic language] _ programirebis erT­ erTi samuSao ena. gamosaxuleba. hallegarde] _ Zveleburi civi iaraRi _ Subi. album] – 1. fizikis dargi. akUstika [berZ. alláh] – mahmadi­ anTa (musulmanTa) da ara­ bulenovani qristianebis RmerTi. akupUnqtura [laT. brZolaSi iye­ nebdnen Sveicarielebi da germanelebi (qarT.  Tbilisis xedebis a.  alaxi Scd. funqcia. sadgomSi. ¥ akustikuri. fotosuraTebis.  algebrauli Scd. acus nemsi da punqtio Cxvleta] _ Cinuri xalxuri klasikuri medicinis meTodi _ nemsis CxvletiT mkurnaloba.

al ad da litera] _ poeturi. organizmis mgrZnobiarobis Secvla mikrobebis an ucxo cilebis ganmeorebiTi ze­ moqmedebis mimarT. ojaxs moSorebuli piri kanonis ZaliT uxdis Sro­ misunarmoklebul ojaxis wevrebs (Svilebs.) 1. mSoblebs. sxvagan] _ (samarT. alegOria [berZ. aliterAcia [alliteratio. marwyvze.  alibma Scd. aligAtor­i [ingl. ¥ alergiuli. Alia [ebr. ebr. alQans­i [fr. ¥ alebardisa. alliance] _ saer­ TaSoriso kavSiri. allée] _ gza. iga­ vurad. alimentum sazrdo] _ fuladi sax­ srebi. xeivani orive mxriT xeebiT dar­ guli: sacalfexo biliki parkSi an baRSi. suraTi. alegoriisa. Janri. komplimentebiT. (gadat. misisi pis a. allēgoria] _ arapirdapiri xerxiT.) raimes zizRi.-is damtkiceba. emig­ raciis procesi.  alebardasi Scd. alafourchette Cangali] _ vaxSami. alEia [fr. rogorc mtkiceba misi udanaSaulobisa.-27afTi). sakvebi romelsac. gaerTi­ aneba.) braldebulis udanaSau­ lobis dasabuTeba.  banketi _ furSeti. meuRles). allos sxva da engon moqmedeba] _ (medic. halleluja. 2.  alegorasi Scd. ¥ alegoriuli. aliafUrSet­i [fr. ¥ aliisa. alQment­i [laT. qaragmulad ga­ moxatva azrisa mxatvrul literaturasa da saxviT xelovnebaSi. fexze mdgomare sauzme.. alligator ec el lagarto xvliki] _ niangis saxeoba.  a. a.  aliasi Scd. alibi sxva ad­ gilas. ali  koperatiuli a. alilUia Zv. alErgia [berZ.  a. dana­ Saulis Cadenis momentSi braldebulis sxvagan yof­ na.  a. mxatvruli .  a.  Cinuri a. Alibi [laT. hallelüjäh adideT RmerTi] _ RmerTis mimarT saxotbo mimarTva qristianul da iudeur RvTismetyvelebaSi. ¥ alibim. alia] _ israelSi sxvadasxva qveynidan ebra­ elTa gadmosaxlebis.

a uaryofiTi nawilaki da logisms gansja. romelSic moTavsebulia Tanamedrove avtorTa li­ teraturuli nawarmoebebi. logikis ka­ nonebis Seusabamo ram. logikuri gansjis. msjeloba] – logikis sa­ winaaRmdego. alpQnist­i – alpinizmis xerxi _ leqsis taepSi er­ Ti da imave Tanxmovnis ramdenjerme bgeriTi game­ oreba ganwyobilebis Se­ saqmnelad. alOgizm­i [berZ. Se­ usabamoba. ¥ aloesi. alpinQada _ alpinistebis masobrivi asvla maRal mTebze.). alkAzar­i [ec. allos sxva. Aloe [berZ. alpQnizm­i [fr. mravalwlovani tropikuli da subtropikuli mcenare: aqvs xorciani mogrZo kide ekliani foTlebi.  axalgazrda mweralTa a. mTamsvleloba). alcalde arab. sezoni. kalendari] _ araperioduli krebuli. ¥ alogikuri. a.alk -28 alio!. lo­ gikis. Almanach laT. allo! Scd. alquadi yadi. Alkald­i [esp. fsev­ donimad gamoyenebuli.  mTasvleloba Scd. alma mater mwovari deda] _ ase uwodeben studentebi da kursdamTavrebulebi uni­ versitets. Alma­mAteri [laT. klasikuri nimuSia: karvis kalTa CaxlarTuli CavWer Cavakarabake (rusTaveli). ¥ alpinisturi. msvlelobis darRveva. mis wvens iyeneben medicinaSi. alcazar arab. almanachs arab. alpinizme `al­ pebi~­dan] _ sportis saxeoba – asvla Znelmisadgom mTis mwvervalebze (qarT.  a.  aloisaA Scd. banaki. romelsac iyeneben telefoniT lapa­ rakis dros: niSnavs: gis­ menT! gismenT! . romelic su­ lier sazrdos aZlevs ada­ mians. mosamarTle] _ espaneTsa da laTinuri ame­ rikis zog qveyanaSi: Temis meTauri da mosamarTle. aloe] _ (botan. almAnax­i [germ.  a. me­ ore da onoma saxeli] – vi­ sime namdvili saxeli. alOnim­i [berZ. Alo! [ingl.] _ espaneTSi: cixe­simagre an mefis sasaxle. hullo] _ sityva (Sorisdebuli).  axalgazrduli a. sinon.

alfAbet­i [berZ. ¥ altruistuli. 2. alumen (aluminus) Sabi] _ qimiuri elementi Al. tertus gáudens mesame moxarulia] – ori an ramdenime erT­ maneTis sapirispiro Se­ saZleblobidan erT­erTis arCevis aucilebloba: me­ same SesaZleblobis arar­ seboba. mzadyofna Seswiros Tavisi piradi in­ teresebi. movercxlisfero_ TeTri msubuqi Wedadi li­ Toni. alf altQtuda [laT. alternetuli Scd. altituolo simaRle] _ adgilmdeba­ reobis ama Tu im wertilis simaRle zRvis donidan. maRal mTebTan da­ kavSirebuli (qarT. gadawyvetileba. alter – erT­erTi oridan. mecnierebis al­ tarze raimes mitana – ra­ imes msxverplad Sewirva: miyvana (misvla) altasTan – saeklesio qorwinebaze. alUmin­i [laT.  a.) ri­ torikuli xerxi _ ga­ dakvriT xseneba raime cnobili istoriuli ambis an literaturuli nawar­ moebis.97. Sdr. qristianuli taZris aRmosavleTi na­ wili. altruisme laT.-29mimdevari – mTis turisti (qarT. sa­ erTod. alphabētos berZnuli pirveli ori asos _ α­s (alfa) da β-s . altrUizm­i [fr. arCevnebi. finjani. wona 26. qmedeba.  mTasvleli Scd. alter da sxv. a.  alternativuli. oTxiT da sxva). altaria – altus maRali] – 1. alUzia [fr. alternAtiva [fr.  a.  alpiuri Scd. romelic eklesiis danarCeni nawilisgan da­ Sorebulia kankeliT. saqcieli. Altar­i [laT. ¥ alternatiuli. proeqti. saZovrebi. allune] _ cxenis sxvadasxvagvari svla (na­ bijiT.  aliumini Scd. (gadat. at. maRalmTiani). ToxarikiT. sinon.).  a. Alur­i [fr. a. rigiTi nomeri _ 13.  a. allussion gadak­ ruli sityva] _ (lit. alternatife – laT. a.] _ uan­ garo zrunva sxvisi keTil­ dReobisaTvis. mcenareuloba. Alpuri _ alpebTan da. mTamsvleli). sinon. a.

maradi­ ul siaxalgazrdaves da (beta) saxelis mixedviT] _ anbani. saidanac locvebs warmoTqvamen. ambitio] _ 1. ambrOsia [berZ. ambrAzura [fr. romelic sayvarlis xarjze cxovrobs [aleqsandre diumas (Svili) erT­erTi piesis mTavari gmiris saxelis mixedviT]. alfavituri Scd. 2. katalogi. alchymia arab. ¥ alfabeturi. ambôn – amaRleba] – marTlmadi­ debul eklesiaSi: sakur­ Txevlis win amaRlebuli adgili. saidanac Tavs esxmodnen mezobel qvey­ nebs). ambrosia] _ berZnul miTologiaSi: RmerTebis saWmeli.­ebi . 2. (samx). ambQon­i [< berZ. pativmoy­ vareoba.­ebi marjvena ZuZus ikveTd­ nen mSvildisridan moxer­ xebuli srolisaTvis. anbani. a.ganekurna yvela avadmyofi da sxva.  ambrazurasi Scd. a. namsxvrevi raime Tav­ dacvis nagebobaSi qvemexis. ro­ melsac ukvdavebis.  alfaviti. naRmsatyorcnis an tyviam­ frqvevi sasroli (qarT. kedelSi datovebuli Riobi fanjris an karisaTvis. 2. (Zveli berZ­ nuli TqmulebiT. amAzon­i [berz. si­ non. ambition laT. ¥ ambiciuri. pretenzia raimeze. ¥ amazonis. saTofuri). kerti] _ 1.)  a.] _ raime liTonis Senadnobi vercxlis wyalTan.  gaumarTlebeli a. amalgame arab. ambQcia [fr. alqQmia [laT. alkimiya] _ Sua saukuneebis mistikuri moZRvreba (mi­ marTuleba): eZiebda bune­ baSi ararsebul e.  alximia Scd. qalis grZeli sacxenosno kaba. Alfons­i _ kaci. amAlgama [fr. gadaWarbebuli Tavmoyvareoba. (qarT. sinon. a uaryofiTi mawilaki da mazos amorZali (meomari qali). cxenosani qali. romlis saSualebiTac ubralo li­ Tonebi unda gadaeqcia oq­ rod da vercxlad.w. embrazure] – 1. amazôn (amazone). anbanuri. dvrili ZuZus Tavi. ¥ ambrazurisa. `fi­ losofiur qvas~.alf -30Savi zRvis pirze cxov­ robdnen.-ebi.

). α uaryofiTi na­ wilakia da mnesis gaxseneba] _ mexsierebis Sesusteba an sruli dakargva. amETvisto [berZ. Ameba [berZ. sinon. amQmia _ (medic. ar­ sebobs saerTo da kerZo a.) daavadeba. iisferi. zneobrivi normebis ugule­ belyofa. α uar­ yofiTi nawilaki da laT.  a.zneobrivi] _ (wign. 2. Amin [berZ. ¥ ambulatoriuli. amenOrea [berZ. amnQstia [berZ. (qarT.) saxis mi­ mikis Sesusteba an sruli moSla nervuli sistemis amo daavadebis Sedegad. sasamarTlos mier sasjelis sruli moxsna an Semsubuqeba umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenile­ biT garkveuli kategoriis msjavrdadebulTaTvis. men Tve da rbeô mivedinebi] _ menstruaciis arqona qalis sqesobrivi mwifobis asakSi. amen. amnEzia [berZ. kvarcis na­ irsaxeoba. amorAluri [berZ. α uaryofiTi nawilaki. romelsac ara aqvs mudmivi forma. . zne­ obrivi normebis ugule­ belmyofeli. mikroskopuli erTujrediani cxoveli.  agneziasi Scd. amorAlizm­i _ moralis. amebQaz­i _ (medic. uzneo. amoralu­ roba. moralis. saerTod patieba.-31silamazes aniWebs maT (ix. agreTve neqtari). ambulatOria [laT. ambulatorius mosiarule. WeSmaritad] _ am sityviT mTavrdeba qris­ tianuli locvebi. cxovrobs wyalSi.  ambulatoruli Scd.) 1. romelsac iwvevs ameba. moZra­ vi] _ samkurnalo­profi­ laqtikuri dawesebuleba. adamiani. ¥ amneziis.  aministia Scd. romelic samedicino dax­ marebas uwevs iq mimsvlel an saxlSi myof avadmyofs. amjhystos Trobis sawinaaRmdego] _ naxevrad Zvirfasi qva iis­ feri an lurji: gamWvir­ vale. moralis moraluri. Sewya­ leba. mkurnaloba.  a. amoibe cvlileba] _ umartivesi. zneobrivi prin­ ci pebis uaryofa. ¥ amebisa. amnēstia (da­ naSaulis) daviwyeba.  amebasi Scd. pati­ eba] _ 1.

2. manqana­mowyobilobaTa. ¥ ampluisa. (fiz. Ampula [laT. 2) sa­ Wiro mowyobiloba.  amorfiuli Scd.  avtomobilis a. mowyobiloba _ amorti­ zatori.) sxeulis udidesi . saqcieli. fizikosis ampése­is (1775­ 1836) gvaris mixedviT]. gar­ kveuli xasiaTis rolebi.  is Tavis a.  filtvis a. sifarTove] _ 1. amplituoto sidide.  amortizireba Scd. nagebobaTa Rirebulebis TandaTanobiTi Semcireba maTi gacveTis Semdeg. biZgebis. amplitudi Scd. vinmes mdgomareoba. 2. uformo. Amper­i _ eleqtrodenis Za­ lis sazomi erTeuli [fr. amOrful­i [berZ.). amostisieren] _ 1. kiduris) sruli an nawilobrivi mokveTa. 2.-Sia. gaqanebis sidide. fisi. kiduris a. 2. amuletum arab. ampulla] _ her­ metulad daxuruli minis patara WurWeli. mis sasceno monacemebs. mina. Amplua [fr.  gaqanebis a. romlebic Seefereba msa­ xiobis Taviseburebebs. 2.  amplitudasi. ¥ amputireba. amortizAcia [laT.] _ raime patara nivTi. qarva. aseTi adamianis damaxasi­ aTebeli. amortizatio Sesusteba] da amor­ tQzeba [germ. ¥ amplitudisa.  a. roli. romelSic wamalia. amorphos] _ 1. amUlet­i [laT.amo -32gadaxra wonasworobis mdgomareobidan. (min. amplQtuda [laT. amortizAtor­i _ amorti­ zaciisaTvis (mniSv. sxvaoba barometris an Termometris or simaRles Soris. ¥ saamortizacio.). dartymebis Seb­ rZoleba specialuri mo­ wyobilobis saSualebiT.  komikosis a.  s. sxeuli. (gadat. qim. amputatio mokveTa] _ qirurgiuli operacia _ sxeulis daa­ vadebuli periferiuli na­ wilis (mag..  a.  ampluasi Scd.) rasac kristaluri agebuleba ara aqvs (mag. emploi] _ 1. amputAcia [laT.

atareben. dabrkolebaTa gadalaxva 2. orive mxares. amphō orive] amfQtrite [berZ. amnicya rogorc wyalSi. garSemo. sagnis damokidebulebas: Amfora [amphora – berZ. tanki. giri. amfibia.. sadac imarTe­ amphibios irgvliv. irgv­ siyvaruli] _ romaul miTo­ liv da theatron sanaxaobis logiaSi: siyvarulis Rmer­ adgili] _ 1. amphiteatron-amphi orive mxriv. cxenis aRkazmuloba (una­ curviT. TeatrSi: parteris ukan romelic warmodgenili TandaTanobiT amaRlebuli hyavT mSvildisriani frTo­ dasajdomi adgilebi. mocvas. amphibios or­ . an ori donis coli. samxedro aRkaz­ leTze. wyalxmeleTa lisma. ormxrivs. TviT­ da tansacmlisa): salaSqro mfrinavi da misT. avtomobili. Zvel saberZneTsa da rom­ saxiT. muloba (garda iaraRisa 3. berZnul miTo­ uli usaxuravo nageboba logiaSi: eroti. mcenare. ise xme­ laT. 2. Tanamedrove Ti _ RmerTqal veneras vaJi. Amur­i [fr.. sazeTe da sxva. salamandra).. Ti­ cxoveli. layuCebiT.. boda sxvadasxa sanaxaoba. amfo. TandaTanobiT amaRlebuli amfi. saberZneTsa da romSi: Tixis  amfiTeatri. amor amfiTEatr­i [berZ.] _ Zvel ormags. meore saxelwodeba Si: wriuli an naxevrad wri­ _ kupidoni. avgarozi. sinon. sa­ lebsac SeuZliaT wylis qamre. amour laT. amphitritç] _ TavsarTi. sani ymawvilis (Wabukis) 2. ro­ yofobis `avi Tvalis~ an melic ganviTarebis pir­ raime ubedurebis Tavidan vel stadiaze sunTqavs asacileblad (asacdenad). posei­ Semortymas. wyalxmeleTa (qarT. mosarTavebi da sxva). Sana). sartyeli.. rom­ CanTa.] _ 1. viwroyeliani oryura didi amfQbia [berZ. viTomda avadm­ xerxemliani cxoveli. [< berZ. (mag. bayayi. adgilebiT. romelic xarobs amunQcia [polon.-33- amf romelsac morwmuneebi Tan gvarad mcxovrebi] _ 1. romelic aR­ _ berZnul miTologiaSi: niSnavs: garemocvas. maTara. gar­ zRvis qalRmerTi.

sawinaaRmdego da gramma aso] – sityvaSi . rom adamiani mo­ inaTlos mowifulobis asakSi. katabOlizmi.) zog organizmSi: sa­ sicocxlo procesis dro­ ebiTi Seneleba an Sewyveta gare pirobebis SecvlasTan (mag. pi­ ruku. sinTezi. anabOlizm­i [berZ. anATema _ [berZ. gr. siyva­ ruls. risame yovelmxrivi gan­ WurWeli Rvinis. orbeliani [Zveli berZeni poetis anakreontis saxelidan]. axali sityvis warmoqmnis mizniT. anabolç aRmavloba] _ (biol. ga­ daadgileba. anabAtizm­i [berZ. anaconda] – yvelaze msxvili maxrCo­ bela gveli (6­dan 11 m­de sigrZis). temperaturis Zalian daweva. Se­ esatyviseba asimilacias.. mniS. 1). anabiôsis ga­ cocxleba. anAgrama [berZ. romelic uaryofs saeklesio ierarqias. analysis daSla] _ 1.. anakreOntul­i poezia _ po­ ezia. anabQoz­i [berZ. zeTis da sxva siTxis Sesanaxad. 3. risme Seswavla nawilebad daSlis gziT. mecnierebaSi kvlevis meTodi. anathema dakisrebuli] _ (ekl. uwylooba) dakav­ SirebiT. saqarTvelo­ Si arakreontul leqsebs werdnen aleqsandre WavWa­ vaZe. anabaptizô xelaxla vnaTlav] – re­ ligiur­seqtanturi mimdi­ nareoba. anAliz­i [berZ.  a-ze gadacema.) tkivilis SegrZnebis dakargva. anAkonda [esp. ukan.  norma _ romani. dawyevla. aRorZineba] _ (biol. SeCveneba. sapirisp. romelic umReroda mxiarul cxovrebas.  qimiuri a. mo­ iTxovs. romelTa drosac ujredebisa da qsovilebis Semadgeneli nawilebi warmoiqmneba.. raime niv­ Tierebis Sedgenilobisa da Tvisebebis garkveva (sapir. anAlgia da analgEzia [berZ.. xelsayreli pi­ robebis dadgomasTan er­ Tad aRdgeba organizmis cxovelmoqmedeba. ana gada.. sisxlis a. analgesia] _ (medic. Rvinos. 2.) ek­ lesiidan gandevna.ana -34asoebis gadajgufeba.) or­ ganizmSi nivTierebaTa cvlis im qimiur procesTa erToblioba.

ananas. analogiisa. movlenebsa da cne­ bebs Soris. Sesatyvisi.-35xilva. avadmyofis cxovrebis ana pirobaTa Sesaxeb daavade­ bamde da avadmyofobis gan­ viTarebis istoria. marTva­gam­ geobis ararseboba. masala.  a. ¥ anarqiuli. ¥ analizuri. adgens eqimi avadmyofis an misi axloblebis CvenebaTa mi­ xedviT. xvreli.  analogiasi Scd.  moTxrobis a. Sexedulebani. areuloba] – 1. sufevs.  a. xe­ lisuflebis. . anAmnez­i [berZ. qimia. ¥ analogiuri. garCeva.  iq a. analogos Se­ sabamisi. yiTa nawlavTan dakavSirebuli. am mcenaris nayofi.  anarxia. anAnas­i [esp.  a. anArqist­i _ anarqizmis mim­ devari. romelzedac saRm­ rTo wignebs deben locvis dros. analOgia [berZ. Ta­ nazomieri. ekonomikaSi. analogia Sesa­ tyvisoba] _ msgavseba sag­ nebsa. stiqiu­ roba.) cnobe­ bi. maTematikuri analizi _ ix. s. anAloe [berZ. anAlog­i [berZ. anArqizm­i – erT­erTi sa­ zo gadoebriv­po li ti ku ri mimdinareoba.  anarxisti. anana . movlenebisa da cnebebisa. mdgomareoba. SefardebiTi] _ raRac msgavsi. (gadat.  analitikuri. anal – laT. analogeion wig­ nebis qvesadgami] – mar­ TlmadidebelTa eklesiaSi: magida. qaosi. Tanabari sagnebisa. anamnesis mo­ goneba] – (medic. ¥ saanalizo.  s. analitiuri Scd. anus yiTa nawlavi] – (anat). areuloba.) sruli uwesrigoba.  a. maTematikuri.gu­ ranis (brazilia) enidan nana] – mravalwlovani bala­ xovani tropikuli mcenare bromeliebis ojaxidan. anArqia [berZ. anarchia umTav­ roboba. Cai. is­ xavs surnelovan nayofs. ¥ anarqistuli  a.  anarxizmi Scd. anarxistuli Scd. 2. anAlur­i [fr. anarxiuli Scd.

mRvdlis zeda farTo da grZeli samosi. anatomireba. angina] – sa­ xis lorwovani garsis. 2. ¥ anatomiuri. anachronisme < berZ.  anatomi. anaqrOnizm­i < [fr. nuSiseburi jirkvlebis mwvane anTeba. movlenis SecdomiT mi­ kuTvneba sxva droisTvis. ana ukan da chronos dro] – 1. anaxronistuli Scd. qronoligiuri Seusabamoba. gamoyofa] – 1. anglosAqseb­i _ Zveli ger­ manuli tomebi (anglebi da anatOmia [berZ. poeturi da oratoruli xerxi – erTi da imave si­ tyvis (winadadebis. Sexeduleba. atlasi. (gadat. ro­ melic swavlobs cocxali organizmis agebulebas. mecniereba. a.ana -36tis.  anatomuri Scd. anaphora zeviT aweva. Sveulmfrene­ bisa da misT. 3. sadgomad da mimdinare remontis Casa­ tareblad. ¥ anaqronistuli.  a. romelic swavlobs sisxlZarRvebsa da limfur sistemebs.  tvinis a. romelic ar Seesabameba Tanamedrove cxovrebis pirobebs: moZvelebuli Sexeduleba an Cveuleba.. angiolOgia [berZ.. raime organizmis calkeuli an organos agebuleba.-ebi istoriul romanSi. (lit. raimes agebuleba.  a. sadac kveTen gvamebs. Angar­i [fr. gamokvleva. ama Tu im faq­ . bgeris) gameoreba ramdenime taepis (frazis) dasawyisSi. anatomQreba – gvamis gakveTa gamokvlevis mizniT.  anaxronizmi. hangar] – speci­ aluri nageboba TviT­ mfrinavebis. anglikAnuri: anglikanuri eklesia _ inglisis sa­ xelmwifo eklesia: protes­ tantizmis nairsaxeoba. Zveli drois gadmonaSTi. Angina [laT. anatomi.  siyvarulis a. epoqisaTvis. 2. anatomQuri TEatri – sa­ mecniero­saswavlo dawese­ bulebaSi sagangebod mo­ wyobili sadgomi. adamianis a.  a. Tvalis a. anatomē gak­ veTa] – 1.).). angeion sisxlZarRvi da logos moZ­ Rvreba] – anatomiis na­ wili. anAfora [berZ. 2.

). upiratesad leqsebi. anthropoeidçs] – adamianis msgavsi . androgQnia [berZ. anthrôpos adamiani da genesis dabadeba.).  antraciti Scd. si­ Zulvili] – mamakacebis si­ Zulvili. adgilobrivi a. anTrAcit­i [berZ. sisxl­ nakleboba anesTEzia [berZ.  anestezia Scd. ¥ saanekdoto.-37saqsebi). anTolOgia [berZ. anTropogEnez­i [berZ. anTropOid­i [berZ. ançr (andros) mamakaci da phobos SiSi. anthrax (anthrakos) naxSiri] – Zvirfasi Tvali. mkvrivia da liTonisebr priala. anecdotos gamoqveynebuli] – gonebamaxviluri ambavi sa­ sacilo daboloebiT.  s. epig­ ramaTa krebulebis saxel­ wodeba] – romelSic mo­ Tavsebulia sxvadasxva avtoris krebuli. anEqsia [laT. androfObia [berZ. anEkdot­i _ [fr. gautkivareba operaciis gasakeTeblad. anaisthçsia ugrZnobloba] – (medic.  saerToa. mdedrobiTi sqesis ar­ sebisaTvis mamrobiTi sqe­ sis niSnebis qona da pi­ riqiT.. SemTxveva. AnTrak­i [berZ. animia – an uar­ yofiTi nawilaki da haima sisxli] – (medic. andtogynos orsqesovani aner (andros) ka­ ci da gynç qali] – (biol. rCeuli mxatvruli Txzulebani. anEmia [berZ. warmoSoba] – an­ Tropoligiis erT­erTi ZiriTadi nawili _ moZRv­ reba adamianis warmoSobis Sesaxeb. anecdote – berZ. anne x io Seer­ Teba] – erTi saxelmwifos mier sxva qveynis an mi­ si teritoriis Tavis te­ ritoriisgan ZaliT Se­ erTeba: dapyroba. Janri. sa- anT anegdoto Scd.  anegdoti.). mgrZnobelobis dakargva an Sesusteba. anthrax nax­ Siri] – saukeTeso xarisxis qvanaxSiri Savi ferisa.  qarTuli poeziis a.­Si gadasaxldnen britaneTis kunZulebze da dai pyres inglisi. anthos yvavili da legö vkreb – Zvel berZ. anthologia. ¥ anekdoturi  a. anegdoturi. romlebic me­5 s.

 a. romlis mixed­ viTac adamiani aris umaR­ lesi arseba.) kvleva-Zieba. biologiur bune­ bas.) muzeumi. antropofAgia [berZ. (s. a. Anklav­i [fr.-is Sevseba. anquêtteê] – 1. rasebs.-is mowyoba (Catareba). romelzedac Ca­ mowerilia sxvadasxva ki­ Txva garkveuli cnobebis Sesagroveblad. anima su­ li] – pirvelyofil xalxTa rwmena. 2.) gamokiTxva. a. antrôpos adamiani da logos moZ­ Rvreba] – mecniereba. saantropologio Scd.  a. ferwera. ¥ anTropologiuri da saanTropologio. (s. RvTis mier . animal cxo­ veli] – cxoveluri: cxo­ velTan dakavSirebuli. ro­ melic yoveli mxridan garSemortymulia sxva sa­ maimuni (gorila.  a. furceli. furclebi. romelic RvTis adgilas gaRmerTebul ada­ mians ayenebs. ¥ anketuri da saanketo.anT -38Seqmnili: igi warmoadgens samyaros centrsa da sa­ boloo mizans. ¥ animalisturi. s. Anketa [fr. romelic Tavis namuSevrebSi umTavresad cxovelebs asaxavs. antroposOfia [berZ. antropologiuri. animal cxoveli] – mxatvari an moqandake.). giboni da sxv. enclave] – erTi saxelmwifos teritoria an teritoriis nawili. rom yvela sagans aqvs suli. anthrôphagia < anthrôpōs adamiani da phagomai vWam] – kaciWamioba. a. orangutani. Janri. Simpanze. anthrôpōs adamiani da sophia sibrZne] – Teosofiis saxeoba. anQmizm­i _ [< laT. anthrôpos adamiani da laT. cvlilebebs mis age­ bulebaSi. (s. ro­ melic Seiswavlis adamianis warmoSobas. animAlist­i [laT. re­ ligiur­misTikuri moZ­ Rvreba.  a.) monacemebi. anTropocEntrizmi [berZ. anTropolOgia [berZ.  antropologia. animAlur­i [laT. aseTi furclebis sa­ SualebiT cnobebis Seg­ roveba. centrum centri] – religiuri Sexeduleba. (s.  a. kanibalizmi. evo­ lucias.

anotAcia [laT. zogjer Se­ zRvaze gasasvleli. indoeTisa da wyna­ nawilaki da osmç suni] – ri okeaneebis mimdebare te­ (medic. annonce] – mokle  a. svla] – dadebiTad damux­ mTlianoba] – 1. Txzu­  politikuri a. ant (i) wi­ naaRmdeg da arktikos Crdi­ tis. fsiqololeba). Anons­i [berZ. saerTo 2. ynosvis uqonloba.). interesTa Seurigebeli da­ ¥ anonimuri – xelmouwereli. normisgan gadax­ mocekvaveTa jgufi. niSvna] – wignisa. wesisagan. lis yvela nawilis Se­ kaTodi). antagōnisma kamaTi. nagebobaTa anomAlia [berZ. rasobrivi a. gastrolebis da misT. cekvis a. brZola] – Se­ Txzulebis avtori.  quCebis a.-39- ant xelmwifos samflobeloe­ da misT. ganaSenianeba. anônymos usaxelo] – werilis an antagOnizm­i [< berZ. simRerisa da ¥ anomaliuri. eqspedicia. statiis . uaryofiTi lantis.. movlena.  saestrado a. ¥ antarqtikuli.  anomaluri Scd. romelsac ara aqvs led gadmocema. erTianoba. SenobaTa. (mag.. raime mTe­ tuli eleqtruli (sapirisp. moicavs antarqtidas. fasebis darTviT. winaswari gancxadeba mo­ mavali warmatebis.. samxreTpolaruli mxare: ¥ anonsireba. loeTisa] – dedamiwis Sesaxeb. ritoriebs (ubnebs). pirispireba. damkvrelTa. mierebis darRveva. giuri a.. Tanxmebuloba. anōmalia us­ kompleqsi) wormasworoba] – kanonzo­  arqiteqturuli a. momReralTa. usaxelo (werili. koncer­ antArqtika [berZ. Sinaarsis mok­ biT da. winaaRmdegobani. ¥ ansambluri. vinaoba ucnobia. Anod­i [berZ. anOnim­i [berZ. anodos zeviT Ansambl­i [fr. ensamble erTad.  anonimiuri Scd. ¥ antagonisturi. veva. at­ anOsmia [berZ.  a. romlis urigebeli winaaRmdegoba. annotatio Se­  a. moSla.

antidOteb­i [berZ. anktarktika Scd. suraTi. Antena [laT. anti wina­ aRmdeg da laT. biologiuri nivTierebebi. anti… winaaRmdeg] – TavsarTi (winsarTi).. romliTac xorcieldeba radiotalRebis gamosxiveba (gadacemisas) an maTi daWera (miRebisas). [berZ. anti.  a. specialuri sakompiutero programa. antiquarius] – piri.ant -40samkurnalo nivTierebani. ¥ antenisa  antenasi Scd.  anaqtartikasi. ¥ antarqtikisa. antidoton (mx).) stilistikuri xerxi. antikvAruli – Zveleburi da Zvirfasi. raime mimar­ Tulebis sawinaaRmdegos. antikvAruli maRAzia _ antikvaruli nivTebis ma­ Razia: antikvariati. romlebic Trgunaven baqteriebisa da sxva mikrobebis zrdas da spoben kidevac maT..  satelevizio a. antithesis dapirispireba] – di­ aleqtikaSi: amosavali debulebis (Tezisis) sawi­ naaRmdego debuleba. antibiotQkeb­i [berZ. rac mdgomareobs sawinaaRmdego cnebebis SepirispirebaSi. antivQrusi [berZ.  antihumanuri aqti. antQTeza [< berZ. Casaqrobad). ro­ melic aRniSnavs raimes sapirispiros. romelic kompi­ uterul mexsierebaSi po­ ulobs da spobs mavnebel programebs (virusebs). antQkvar­i [laT. vaqcina virusis wina­ aRmdeg. 2. antiTEzis­i [< berZ. gan­ sja. 2. mikroor­ ganizmebis mier warmoqmni­ li nivTierebani. larnaki. a.] – SxamsawinaaRmdego . virus Sxami] – 1. anti winaaRmdeg da biotikos cocxali] – 1. antimecnieruli midgoma. antithesis dapirispireba] – (lit. a. romlebic ixmareba mo­ wamvlis dros. wigni. romelic vaWrobs antikvaruli nivTebiT an agrovebs da swavlobs maT. antenna anZa] – gam­ tari an gamtarTa sistema.  antiqvari Scd. romelic medicinaSi ga­ moiyeneba virusebis si­ cocxlis unarianobis da­ saTrgunavad (CasaxSobad.

antipodes (mr.). (gadat. xelovneba. antilopa.  antisemitiuri Scd.  antiseismiuri Scd.  a. antisanitAria – sanitariis moTxovnilebebTan SeuTav­ sebeli.).) visime an erTma­ neTis sawinaaRmdego xa­ siaTis. antisemQtizmi­i (sxvagvarad iudofobi) – ebraelebis siZulvili. a.  a. 2. – ebi. ¥ anti paTiuri. 2. antifASist­i faSizmis wi­ naaRmdeg mebrZoli.  antisanitaruli Scd. usufTaoba. Zveli berZnuli an romauli (kultura. antQkur­i [< laT. a. antipatheia] – arakeTilganwyobileba. . gamosvlebi.  antiuri Scd. ¥ antisemituri. ¥ antifaSisturi. antilope (mx. qurcikebi anu jeirnebi da misT.  a. ¥ antisanitariuli. (mag. antiqvariuli Scd. RonisZiebebi. TvisebiTa. de­ damiwis or mopirdapire ant wertilad mcxovrebni erT­ maneTis mimarT. antilOpebi [fr. sazogadoebrivi wyoba da sxv.  mx. (wign. ganwyobileba.). pirovneba. anti pATia [berZ.)] – wyvilCliqiani mcoxnavi ZuZumwovrebi RrurqianTa ojaxisa (arCvebi. ¥ antilopisa. xe­ lovneba.). romelic ebraelebTan mtruladaa da­ mokidebuli (ganwyobili).  a.  anti patia. antisEismur­i – miwisZvris sawinaaRmdego (ix.  Cveni sazogadoebis a. simpaTia). gamoxtomebi. sibin­ Zure. antisEmit­i – piri. anti patiuri Scd. antiquus Zveli] – 1.) erTmaneTisken fexebiT miq­ ceulni] – 1. saxis an sxeulis nak­ vTebi). a. siZulvili visame mimarT (sapirisp. filosofia.  a. sxvagvarad _ iudofobi.. rac silamaziTa da mox­ denilobiT antikur qan­ dakebebs mogvagonebs. seismu­ ri. Teatri. a. pirobebi.  antilopasi Scd. antQpod­i [berZ. msof­ lmxedvelobis mqone adamianebi.-41 antikvariuli.

saxlis zeda naxevarsarTu­ li. sityva. gauqmeba. antrEkot­i [fr.). gauqmeba] – rai­ mes aranamdvilad gamocxa­ deba. moZraoba. antracte (entre Sua. 2. maRal oTaxSi gakeTebuli naxevariarusi aivnebiT. garemomcveli piro­ baTa erToblioba: garemo. antOnim­i [fr.  antonimiuri Scd. freeze gayinva] – siTxe. kargi – cudi. cirkSi: klounebis nomeri – kome­ diuri scena (laparaki an pantomima).  antrakti Scd. entrechat] – sa­ baleto cekvebSi: msubuqi Sextoma. Cveulebriv Zroxis (miirTmeven Semwvars. antQfriz­i [ingl. entourage] – (saub. aseTi xorcis mwvadi. AntraSa [fr.ant -42TmaneTs. a. organizacia.). sacirko warmodgenebi. neknebs Soris amonaWeri xorci. didi – patara). entrepreneur] – saTeatro. Sesveneba saTeatro or moqmedebas. antrEsol­i [fr. 2. antichristos] – qristianul sar­ wmunoebaSi: qristes mTavari mowinaaRmdege. entrée] – 1. antifreeze – berZ. antonyme < berZ. romelsac sxva sityvis sapirispiro mniSvneloba aqvs. anti winaaRmdeg da ingl. romlis drosac mocekvavis fexebi ramden­ jerme swrafad exeba er­ . aseTi xorcis mwvadi. (mag. saRamosa misT or ganyofilebas Soris. annularet ga­ nadgureba. 2.  a. Soris)] – 1. baletSi: erTi an ramdenime Semsruleblis gamosvla cekviT. ¥ antonimuri. qalaq uruqis mfar­ veli. antQqriste [< berZ. koncertebis momwyobi kerZo piri. operis or moqmedebas Soris srul­ deba. Antre [fr.  Teatraluri a. antreprenQor­i [fr. musikaluri nomeri (in­ termedia). antUraJ­i [fr. an koncertis. anulQreba [laT. 2. anti winaaRmdeg da onomo saxeli] – (lingv. Anu – Sumerul miTologiaSi: erT­erTi umTavresi RvTa­ eba. Antraqt­i [fr. romelsac gayinvis dabali temperatura aqvs. antrecôte] – 1. entresol] – 1.. 2.

). appartement oTaxi. romlebic emsaxurebian apa mmarTvelobas an meurneobis raime dargs. 1) aris moTavsebuli. a. rom yvela bileTi gayidulia. qafSia.] – zRvis wvrili Tev­ zi: xamsa. anUria [berZ. 1) erTob­ lioba. eleqtruli a. Anfas­i [germ. ga­ mokruli gancxadeba. apAtrid­i [berZ.  qimiuri a. romelic ar . 3. xelsawyo.  sametyvelo a.). apartheidi Scd. mdid­ ruli bina. apartheid cal­ calke cxovreba] – rasob­ rivi diskriminaciis forma. organiza­ ciis TanamSromelTa er­ Toblioba. mdgomareoba. enface pirisa­ xeSi] – pirsaxe winidan. organoebi. a uaryofiTi nawilaki da patris samSoblo] – (samarT. aparatebi. avtotransportis a. apartAment­i [fr. (fiziol. AnSlag­i [germ. pirdapir.). ¥ anulirebuli. dawesebulebaTa erTobli­ oba. aparAtura – (mniS. Aorta [berZ. 2.  apatia.  a. 4. ¥ saaparato – sadgomi. anchovies (mr. an uaryofiTi nawilaki da uron Sardi] – (medic. romelic. – esp. apArat­i [laT. apatiuri Scd. rentgenis a. mxedvelobis a. romelic gulTan sisxls awvdis sxva arte­ riebs da organoebs filt­ vis garda. apatheia ugrZnob­ loba. dawesebulebis. sruli gulgriloba.  saministros a. rom­ lebic erT raime funqcias asruleben. romelic meqanikurad as­ rulebs raime samuSaos. dafuZne­ bulia rasobriv diskri­ minaciaze.).  telefonis a.. apparatus mo­ wyobiloba] – 1. dakveTis. aurtē] – (anat. aparTEid­i [afr. ¥ apaTiuri. Tirkmelebis mier Sardis gamoyofis sruli Sewyveta.. yvelaze msxvili arteria. anschlag] – Te­ atrSi. kinoSi da misT.  aparteidi. anCOus­i [ingl. sa­ dac aparatebi (mniSv. piri. qveyanaSi mosaxleobis ZalmomreobiT gayofis po­ litika.  saxelmwifo a.). apATia [berZ.-43 xelSekrulebis. mTavari. bina] – didi.

). apogeion miwidan daSorebuli – apo gareSe da ge miwa] – 1.). appendix da­ namati] – (anat.). apogeia Scd. vad. misi aR­ niSvna notebze.-iT damkvidreba. gafurCqvna. sasamarTlo gadawy­ vetilebis gasaCivreba ins­ tanciaSi. applaudissement] – (wign. apelAcia [laT.  a. Aplomb­i [fr. Sveuli] – sakuTar Tavze didi war­ modgena. 2. appellatio mimarTva. apendiq­ sis anTeba. taSi risame mowonebis niS­ nad an misalmebis gamosa­ xatavad.). igivea rac apolidi. a uaryofiTi nawilaki da plasis warmoqmna] – (biol.). ¥ saapelacio.  darbazSi gaisma a. romliskenac moZraobs mzis sistema. saCivari. apendQcit­i (medic. Apeqs­i [laT. movargeb] – TiTebis . aplomb Sveuli mdgomareoba.). apEndiqs­i [laT. Tandayolili ar qona sxeulis raime na­ wilisa an organosi. applico mi­ vadeb. ayvaveba.ape -44ganlageba musikaluri sak­ ravis dakvrisas. aperQtiv­i [fr. taSis kvra. risame gan­ viTarebis umaRlesi wer­ tili. aplikAtura [laT. romelic yvelaze metadaa daSorebuli deda­ miwas. apex mwvervali] – (astr. (astr. ¥ apogeisa  apogeasi. apéritif] – sus­ ti spirtiani sasmeli. cis wertili. morgeba] – naxatis. apOgea [berZ.  aplodismentebi (mr. saCivari] – (sa­ marT. aplodQsment­i [fr. wertili cis Tavze. 1. ro­ melsac madis aRsaZvrelad (mosayvanad) svamen. mTvaris (an dedamiwis xelovnuri Tanamgzavris) orbitis wertili. 2. (wign. ornamen­ tis Seqmna sxvadasxva feris qaRaldis an qsovilis naW­ rebis dawebebiT (da kere­ biT). romlis mimarTulebiTac moZraobs dedamiwa mocemul momentSi.). aplAzia [berZ.) brma naw­ lavis danamati – Wianaw­ lavi. aplikAcia [applicatio mideba. rac Canas la­ parakSi an qcevaSi. iTvleba arc erTi qveynis moqalaqed (qveSevrdomad).  s. gadat.) Scd. rixi. s.

Seqebulia xalxi.  sabazro ekonomikis a. ¥ apokalifsisi dasaSvebia. sxv. ro­ sobrivi scena.-45- apo apoliqtQkur­i [berZ.). apolo2.). mefis gandideba. gamocxadeba] _ `axali aRT­ visame an risame dacva.S. winaswarmetyvelebis Rmer­  a. lis a. sityva] – (wign. apokolypsis va. apoplEqsia [berZ. an werilobiT). apokryphos da­ dic. dasacavi. vartyam. melime ideis. uecari dadambla­ faruli. Ti.  Tbilisis 1500 wlis iubi¥ apologia. deiktikos damamtkicebeli] – sarwmuno. apthēosis da a. apologêtikos dacviTi] – damcveli ro­ kurad aucilebeli. apoqlçxia  apokali ps[isi] Scd. logi­ apolOget­i [berZ. romelSic melic miznad isaxavs gandidebulia. apolOgia [berZ. ga­ qmis~ erT­erTi wigni: qris­ marTleba. gmiri. apologEtika [berZ.). moZRvrebisa apoTEoz­i [berZ. raime movlenis. varetianeb] – (me­ apOkrif­i [berZ. RvTis­ zeimo koncertis bolo ma­ metyvelebis dargi. (ist.). an Sarl degolis politikis pirovnebis gandideba. Zvel saberZneTsa da gamodebiTi dacva. (wign.). –aleqs moskoviCi. (Teat. ro­ gamowveulia cxvirSi sis­ melsac ar scnobs eklesia xlis CaqceviT an tvinis . risme Tav­ 3. apollôn] – Seicavs mistikur winaswar­ berZnul miTologiaSi: si­ metyvelebas `qveynis da­ naTlis. a. ueWveli. xelovnebisa da sasrulze~. damblis dacema. romelic apOlon­i [berZ. (wign. qeba – romSi: romelime gmiris an dideba. raime sazo­ qristianuli religiis gadoebrivi movlena da dacvas. apologia dac­ apokAlifs­i [berZ. Seqeba (zepirad tianuli­saeklesio wigni. bolos darTuli.zevsis Svili. 2. gadat. dadgoma. saidumlo] _ iseTi veba. apo- da amitom ar Sedis saRmrTo werilSi. ambis.) speqtaklis an sa­ gētikos damcveli] – 1. gaRmerTeba] – 1. rac bibliuri Txzuleba.

Zveli rwmenisgan gandgoma.  a.  apopleqsuri Scd. apostasia] – (wign. Tavgamodebuli gamavrcelebeli raime ide­ isa. arabeskebi] – klasikur sabaleto cekva­ Si: moZraoba romlis dro­ sac sxeuli eyrdnoba erT sisxlZarRvis dacobiT.). Zlieri mRelvareba. damtkiceba. naqargi. imTavidanve arsebuli. aJUruli [fr. misi moZRvre­ bis gamavrceleblebi. apostropheberZ. dambla. a priori dasa­ bamidan.  fr. Ar­i [fr. ¥ apopleqsiuri. mtkiceba.). zedapiri] – miwis far­ Tobis sazomi: udris 100kv. ieso qristes yovel 12 mo­ ciqulTagani. arAbesk­i [ix. warsulidan] – wi­ naswar. aJitAcia [fr. moZRvrebis. a jour gamWoli. xelTaTmani. cdamde. apostolos despani. agiotage] – di­ di aRelveba.  axali meTodis a. aurzauri ra­ ime ambis gamo. da­ dastureba gamocdis. oficialurad gamoxatuli mowoneba. agitation] – (wign. ¥ aprioruli _ cdisgan da­ moukidebeli. fasi­ ani qaRaldebis kursis awe­ va (sapiris. aprQor­i [< laT.  a.apo -46woneba] – 1.  a.). aRgznebuli mdgomareoba. birJaze. a. aposrophos gverdze an ukan moqceuli] – mZimis msgavsi striqonzeda ni­ Sani.). romelic ismeba ga­ motovebuli xmovnis ad­ gilas. aJiOtaJ­i [fr. sasoflo – sameurneo kulturaTa naTesebis ga­ mokvleva saukeTeso Teslis SesarCevad. mociquli] – 1. are – laT. aprobatio mo­ . aprobAcia [laT. Se­ mowmebis Sedegad. apOstrof­i [fr.). saoqromWedlo nakeToba da sxv. 2. (gadat. m –s (heqtaris 1/100). fu­ lis niSnebis da sxv. apOstol­i [berZ. area farTo­ bi. apostAsia [berZ. aggio] – (finans. 2. dizauio).  atyda a. Jeanne d’Arc (nacvlad de arc -isa) da aqedan qar­ TulSic: Jana d’arki. d’artaniani (de artanianis nac­ vlad). ¥ aprobireba AJio [it. sinaTlis gamtari] – gamW­ virvale (qsovili.

argumentatio] – 1. rTuli ornamenti.. arbitrage] – sa­ dao sakiTxebis gadawyveta arbitrebis saSualebiT. nayofi iWmeba. sabuTi. pirobiTi ena ro­ melime socialuri an pro­ fesiuli jgufisa. msjeloba. argumentAcia [laT.  araxisi Scd.  am mniSvnelobiT mx.. arabesco arabuli] – 1. argotikuli. ¥ argotizmi.  a. ar ixmareba. arg  moxaluli a. arranger wesrigSi moyvana] – (mus. samediatoro sasamarTlo. uqoCro grZel boloiani TuTiyuSi: mwvane da wi­ Teli SeferilobiT. patar­patara literatu­ ruli an musikaluri na­ warmoebTa krebuli. Widaobis a. romelic mohyavT risme dasamtkiceblad. aranJQreba [< fr. it. arAqis­i [berZ. arabEskebi [fr.). lo­ gikuri mosazreba. meore fexi ki gaS­ verilia ukan. (qarT. argumentum mtkiceba] – 1. damoukidebeli cvladi sidide.  qurduli a. Arara da Ara [amer. argUment­i [laT. ¥ argumentirebuli. zevidan parks aqvs ZarRvebis ablabudisebri qseli. argumentebis moy­ vana. 2. ] – didi.  mecnieruli a. (maTem.-47fexs. arbiter] – msaji sportis zog saxeobaSi. Argo [fr. sWirdeboda. romlis cvlilebac aris damo­ kidebuli meore sididis (funqciis) cvlilebaze. Arbitr­i [fr.). erTi wyeba sakravebisaTvis (an xmebisaTvis) daweri­ li musikaluri nawar­ moebis gadakeTeba sxva sakravebisaTvis (an xmebi­ saTvis). arachion abla­ buda] – erTwlovani zeTova­ ni mcenare parkosanTa oja­ xisa. arbQtraJ­i [fr.  cxenosnobis a. 2. saxeli: miwis Txili). sti­ lizebuli foTlebisa da misT.  debulebis a. (wign.).  damajerebeli a. 2. argot Jargoni] – (lingv. (evropaSi Sevida ara­ beTidan). gavr­ celebulia amerikaSi. argumentebis erToblioba.). . arbitre – laT. arabesquos – esp. ro­ melic Sedgeba geometri­ uli figurebisagan.

gaavrcelebs are deda­ miwaze. aria] – (mus. cirkis mrgvali naxerx­ dayrili moedani. arealis – area mo­ edani.  arenasi Scd. brZola imarTeboda. arEal­i [laT. Arçs] – berZnul miTologiaSi: omis RmerTi. ¥ ariasi Scd.-ze arian klounebi. arenda. zogjer iron.1). areOpag­i [laT. erTi xmisaTvis Sesasrulebeli vokaluri nomeri. Arena [laT. rac argumentacia (mniS.. faSistur germaniaSi am sityvas mieniWa tendenciuri da antimecnieruli mniSv­ neloba [uZveles Zegleb­ Si indoiranuli xalxebi argumentQreba _ igivea. iranelebs. 2. qviSa. Cveuleb­ riv operaSi. av­ toritetuli adamianebis Sekreba raime sakiTxis ga­ dasawyvetad. kantataSi. Tanamedrove saberZneTSi: umaRlesi sasamarTlo.). (gadat. uZravi qonebis daqiraveba saTanado xelSekrulebis dadebiT. zevsisa da heras Svili. oratoriaSi. 3. arthron sax­ sari] – (medic) saxsrebis anTebiTi daavadeba. S. gadasaxadi aseTi xelSek­ rulebis mixedviT. 2.] – 1. 2. wiaRiseuli d a. 2. indo evropul enebze molaparake xalxebis aRsaniSnavad. ariEleb­i [sanskr. romlis sxdomebic omis . sadac gladiatorebis da a. 3. Zvel romaul amfiTeatrSi.] – 1. sarbieli. (gadat.) Zveli aTenis umaRlesi sasamarTlo..  politikuri brZolis a. Arenda [polon. (ist. (lingv. ijara.arg -48RmerTis aresisaTvis mi­ kuTvnebul borcvze imar­ Teboda. me­ 19 s. asparezi.) saerTo saxelwodeba. ArTrit­i [berZ. Aria [it. Areopagus – berZ.S. sivrce] – 1..) moRvaweobis dargi. ama Tu im movlenis. Araios pagos aresis bor­ cvi] – 1. moedani qviSiT moyrili. ¥ arenisa. mcenaris an cxovelis calkeuli sa­ xeoba.).) ama Tu im enobrivi movlenis gavrcelebis are. saerTod. arena.  a.­idan moyolebuli ix­ mareboda. Ares­i [berZ. arias] _ indoiranul enebze molapa­ rake tomebisa da xalxebis (indoelebs.

-49(mezobeli an dapyrobili xalxebisagan gansxvavebu­ lad) Tavis Tavs uwodeb­ dnen `arielebs~.  warmoSobiT a. zeda fena. moqmedeba. aristokrati). romelic mTavar Zalebs boloSi mih­ yveba da icavs maT uknidan Tavdasxmisagan. ¥ aristokratuli. aristocrate] – 1. ariErscena – (Teatr.  a.rac niSnavs sruluflebian adamianebs]. aristokratia] – 1. (sapirisp. adamiani. aristOkrat­i [germ.  a. aristokrAtia [berZ.  finansuri a.. romelic swavlobs ricxvTa Tvisebebs da maTze moqmedebas. . (ist.) scenis ukana nawili. Aristokrat fr. ¥ ariTmetikuli. klasobriv sazo­ gadoebaSi: umaRlesi wo­ deba gabatonebuli klasis priviligirebuli fena. arietta] – (mus. amocana. ¥ aristokratiuli. adamiani.) saxelmwifo mmarT­ velobis iseTi forma. 2. arQTmia [berZ. zeda fena. aristokratiis war­ momadgeneli. arQeta [it. avangardi). manerebi.  aristokratuli unda ga­ varCioT aristokratiulisgan (ix. ormuzdisa.) gulis moqmedebis (muSaobis) normaluri rit­ mis darRveva. romelime klasis an so­ cialuri jgufis privi­ legirebuli nawili. ariTmEtika [berZ. ariErgard­i [fr. romelic miekuT­ vneba sazogadoebis privi­ legiur nawils. arithmetikē – arithmos ricxvi] – maTematikis nawili. _ arriérre zurgidan da garde dacva] – jaris (an flotis) nawili. Zvel saberZneTsa da romSi). arriérre – garde. Seurigebeli mte­ ari ri Tavisi Zmis – keTili RvTaebis. romelic mie­ kuTvneba didgvarovanTa wres. didgvarianebi. arQman­i [berZ. oTxi a. saloni.  a. a uaryofiTi nawilaki da rhythmos riTmi] – (medic. ro­ desac Zalaufleba dide­ bulTa mcirericxovani klasis xelSia (mag. 2.) mci­ re aria.] – Zvel spar­ sul religiaSi: borotebis RvTaeba (sparsulad – anhra – mainiu). a. 3.

TviTm­ 1. wisqveSa wylebTan.ark -50- 3. SevarTa a. sa­ safrangeTis provincia ar­ haero) ZalaTa erTobli­ tua­s (Artois) saxelidan] oba. risme didi rao­ Armia [fr. non. 2. RvTis metyveli ioanis ga­ aröma (arōmatos) surnelovani mocxadebis mixedviT unda nivTiereba] – sasiamovno moxdes saboloo Setakeba suni. palestinaSi sadac arOmat­i [fr. armée – armer Se­ denoba. gadat.] – – samxedro gemebis. (wign. .  sahaero a. divizia. sazRvao. sadac xSirad xdeboda sab­ ¥ saarmio. da sadac satana ¥ aromatuli da aromatiZleuli iqneba miqael mTa­ ani. harim giddin  avtomobilistTa a. rom­ 2. aristokrati).­ebSi). artésien < (saxmeleTo. sadesanto a. iaraRisa da saWurvilis frinavebis an tankebis di­ sawyobi.).. myofi jarebi. arsenal – arab. jari). rZolo Setakebebi] – adgili  s. jaris SenaerTi. si­ wnevas. romelic  aristokratiuli unda gaSedgeba ramdenime korpusis varCioT aristokratulisan diviziisgan. Cai. saxelmwi­  codnis a. gadat. raime niSnis boda (xmarobdnen me – 14 mixedviT gaerTianebuli – 16 s. iaraReba] – 1. armada floti] arsEnal­i [fr. umu`qalaqi megidas mTasTan~. aromate < berZ. Crd. armagEdon­i [ebr. fos mTeli SeiaraRebuli artezQuli [fr. arkEbuz­i [fr. – rac dakavSirebulia mi­  a. arquebuze] – Zve­ moqmedi armia – frontze leburi patruqiani Tofi. aromatiuli Scd.-Si gawveva. keTilsurneleba RvTiur da satanur Zalebs (surneleba). romelic lulidan itene­ 4. Armada [esp. di SenaerTi. Soris. varangelozis mier (ieso  a. adamianTa didi raodenoba. kerZod saxmeleTo Seiara­ lebic ganicdian bunebriv Rebuli Zalebi (qarT. qristes mier). gan (ix.

artiste] – (ingl. artēria] – 1.) saerTo saxelwo­ cxovelebisa da nadirobis deba. qveSa wylebi [berZ. didi Rvrulobas an ganusaz­ da natifi ostatoba xelov­ Rvrelobas. sada mSobiarobis) mfarveli zenito a.-is lidan sisxls awvdis yvela mzvervi. mzveravi oceuli.. cecxli. < article – laT. artillerie] – 1. da mSobiarobis) mfarveli qalRmerTi.) sametyvelo orga­ TologiaSi: apolonis da. sxvadasxva cecxlsasroli artEmida [berZ. artilEria [fr. ¥ saartilerio.. artezQuli wylebi – miwis­ . sisxli.) ityvian mi­  s. Artist­i [fr.-Si msaxurobis. xSirad. da gamoxatavs mis gansaz­ artQstizm­i – (wign. brunvas. vena). a. damxmare sityva. (Semdeg – qalwulobisa  tanksawinaaRmdego a. Artikl­i [fr. aseTi SeiaraRebis mqone artEria [berZ. Artemis (Artemidos)] – berZnul mi­ artikulAcia [laT.). haubi­ temidos)] – berZnul miTo­ cebis. naRmtyorcnebis da logiaSi: apolonis da. virtuozuloba. articalatio] – (lingv. yovelgvar cecxlsasrol  a. saswavlebemosvlis gzebze (rkinigza­ li. ze. dargi. sisxlZarRvi.. sanaosno mdinareze. 2. iaraRs da mis gamoyenebas  arterialuri Scd. 2. romelic gu­  a. misT.-51- art  gansazRvruli a. qalRmerTi. ricxvs. romelic ¥ artistuli da saartisto win uZRvis arsebiT saxels  a. nebaSi. a. a.).) jaris gvareoba. (s) monacemebi.) (wign. samxedro mecnierebis aseTsave arxze da misT). sqess. agreTve. sanapiro a. ganusazRvreli a.-is divizionis organos da qsovilis (Sdr. (ant. romelic swavlobs ¥ arteriuli. s. Artemis (AriaraRis (qvemexebis. 3. brZolaSi. articulus] – zogierT enaSi: msaxiobi. (gadat. niWi. noebis moqmedeba an mdgo­ cxovelebisa da nadirobis mareoba ama Tu im bgeris (Semdeg – qalwulobisa warmoTqmisas.

[berZ. sawyisi. archaios Zveli] – 1. arqQel­i [berZ. saarxeologio Scd. a. [berZ.. yo­ veldRiuri xmarebidan ga­ mosuli sityva. arqeo. archetypon] – (wign.  arxeologia. ¥ arqeologi. archaios Zveli. arqEti p­i [berZ. arqEul­i Era [berZ. arqeolOgia [berZ. mTa­ vari] – 1. archaios Zveli] – uZvelesi era de­ damiwis geologiur isto­ riaSi. arxeologiuri. Zveleburi] – rTul sity­ vebSi uCvenebs am sityve­ bis damokidebulebas siZve­ lesTan. uZvelesi.. 2. Zve­ li drois gadmonaSTi.. ¥ arqeologiuri da saarqeologio. mxatvruli kiTxvis a. aseTi Zeglebis mosapoveblad arqeologebi gaTxrebs . archiereus mRvdelmTavari] – mRvdel­ mTavarTa (episkoposisa da  pianistis a.  arxaizmi Scd. romelic saeklesio codnas da ierarqias aR­ niSnavs. archaois] – rac Soreul warsuls ga­ nekuTvneba.. (s. niSan­ Tvisebis umaRles xarisxs aRniSnavs. gamoTqma an garamatikuli forma.  arxauli Scd. romelic Zveli xalxebis kulturasa da yofacxovrebas swavlobs Semonaxuli nivTieri Zeg­ lebis mixedviT.  arqiZneli. archaios Zveli da pteryx frTa] – (paleont.  a.). risame pirveli saxe.arf -52awarmoeben. (s. amosavali forma. moZvelebuli movlena. TavsarTi (win­ sarTi)..) gaTxrebi. arqAizm­i [fr.) ganaTxari frin­ veli. arqimandriti.) moZvelebuli. Zveleburi. Arfa [germ. rTuli sityvebis pirveli nawili. 2.) aqspedicia. archi ufrosi. archaisme – berZ.  a. stili. Zveli. harfe] – uZvelesi droidan cnobili simebiani sakravi.  arqiepiskoposi. romelic. arqeoptEriqs­i [berZ. frinvelTa klasis erT­erTi yvelaze Zveli warmomadgeneli. arqAul­i [berZ. archaios Zveli da logos moZRvreba] – mecniereba. arqi. (enaTm.

masalebi. archivum –berZ. . damTavre­ buli saqmeebi da misT. krebuli. arqitEqtor­i – arqiteqtu­ ris specialisti (qarT.  saxelmwifo a.  arqiteqturuli. sadac inaxeba Zveli sabuTebi.  arxivi. fakulteti. arqivis mcveli. arxiteqtoruli. mTavars. s. rac qmnis mTlianobis da dam­ Tavrebulobis STabeWdi­ lebas. dawesebuleba. sxvaa (ix. niWi. archiepiskopos] – mRvdelmTavari. si­ non.  s. Arqiv­i [laT. arqiteqtura). 2. arqitEqtura [laT.  arxiteqtori. dawesebulebis an calke piris werilebis. architectura – berZ. 2. xelna­ werebis. literaturuli an xelovnebis nawarmoebis calkeuli nawilebis Ta­ nazomieri ganlageba. saarqiteqtoro. mTavarepiskoposi. xuroTmoZRvari). arqiteqtOnika [berZ. uZvelesi] – 1. ¥ saarqivo. saxelosno. niSnavs: dasawyiss.  a. saarqiteqturo. archaios Zveli.). javaxiSvilis a. ufross da pelagos zRva] – erTmaneTTan ax­ los mdebare calkeuli kunZulebis jgufi zRvaSi.  iv. archi Tav­ sarTi.  havais a. architektura] – 1. saarxivo Scd. s. xarisxiT episkoposze ma­ Rali da mitropolitze dabali. arqimAndrit­i [berZ. ama Tu im adgilas geologiuri agebulobis suraTi.sadac inaxeba Zveli werilobiTi Zeglebi da sabuTebi. archimandritēs – archō win mivdivar da mandra farexi] – 1. didi monastris winamZRv­ ris sapatio tituli. 3. kompozicias. fotosuraTebis da misT. (geol. arq arqi pElag­i [berZ. arqiepiskOpos­i [berZ. ¥ arqiteqtoruli.  arxi pelagi Scd. raime dawesebulebis gan­ yofileba. 2.-53mitropolitis) zogadi sa­ xeli. marTl­ madidebeli eklesiis ber­ Ta umaRlesi saeklesio wodeba. arqivarQus­i – arqivis gamge. saarxiteqtoro Scd. architektonikç samSeneblo (xelov­ neba)] – 1..

2.  asambleasi. samuSaoebi.. gadawyveta. ansambli. asamblEa [fr.  Zveli qarTuli a. eqspedicia. asenizAcia [fr. aadvilebs Semdgom teqno­ logiur operacias – ke­ pavs. Arxar­i [Turq. nagebobis stili (qarT. ¥ arqiteqturuli. proeqtis s. assembler] – damxmare programa ope­ raciul sistemis Semad­ genlobaSi. programirebis ena. Arqont­i [berZ. arxiteqturuli. ¥ arqtikuli. asEmbler­i [ingl.  gaeros generaluri a.  arqtikasi. gavrcelebulia samxreT cimbiris. arktikos CrdiloeTisa] – dedamiwis Crdilo­pola­ ruli mxare. ¥ asambleis. yinuli. a uaryofiTi nawilaki da sçphikos lpobis gamomcvevi] – (medic.] – veluri cxvari. a/manqana. astheneia] – (me­ dic. romelic gars ekvris poluss. hava. assenbliée kreba] – raime saerTaSoriso or­ ganizaciis wevrTa kreba. archôn (archōntos) mmarTveli. Arqtika < [laT.  s. a. s. si­ non. saarxiteqturo Scd. saarqiteqturo.  a.arq -54dakruli erTi an ramdenime yurZnisagan miRebul axal Rvinis markebis urTi­ erTSereva cqriala Rvi­ noebis dasamzadeblad. xuroTmoZRvreba). asEptika [berZ. asambleia Scd.). gotikuri a. aTen­ Si. Sua da centraluri aziis mTebSi. sa­ operacio iaraRebis da mar­ lebis gamoxarSva orTqlSi gatareba. ¥ arqtikisa. asTEnia [berZ. assainissenent gajansaReba] – sibinZuris gatanis RonisZiebaTa sis­ tema: raime adgilas hi­ gienuri pirobebis gaumjo­ beseba.  arxiteqtura. a.). arcticus berZ. umaRlesi Tanamdebobis pi­ ri Zvel saberZneTSi. aSe­ neba da mxatvruli gafor­ meba. assamblage] – zvris sxvadasxva ganakveTze . ufrosi] – (ist. asamblaJ­i [fr. ¥ saasenizacio. arktika Scd.  a. a.) fizikuri da nervuli nagebobis daproeqteba. Zegli.

saxelganTqmuli mfrinavi­ gamanadgurebeli. 2. sxe­ ulis daTrgunvas da am gziT zneobrivi sasufevlis miRwevas. asimEtria [berZ.) organizmis mier gareSe nivTierebis SeTvi­ sebis procesi.  Sokoladis a. saukeTeso sportsmenzedac ityvian. ascētē rameSi movarjiSe] – askeptizmis mimdevari. ukiduresi TavSekaveba. Asketismus berZ.  a. 2.) romelime xalxis erovnuli Taviseburebebis moSla da misi gaTqvefa sxva xalxSi. assignation] – (moZ. askētēs] – 1. (wign. asthma] – gamow­ veulia gulis an grZnobebis daavadebiT. cxovreba. asymmetria] – simetriis uqonloba an darRveva. kiko. Asort­i [fr.  kaTedris a.  profesoris a. ¥ asketuri. assimilleren] – 1. ro­ melmac garkveuli raode­ nobis mtris TviTmfrinavi Camoagdo. piri. asQstent­i [laT. assortiment] – sxvadasxva saqoneli (na­ warmi). uRonoba. religiuri moZRvreba.) qaRaldis fuli. 3. sisuste. 2. asignAcia [fr. asortQment­i [fr. uaris Tqma yovelgvar am­ qveyniur siamovnebaze. mezobel bgerasTan. asimilAcia [< laT. (biol. as. As­i [< fr. eqimis TanaSemwe leqciaze an gamocdaze da sxva. umcrosi maswavleblis Tanamdeboba umaRles sas­ wavlebelSi. figura. assistens (assistentis) damxmare.-55medic. sahaero brZolebis virtuozi. ¥ asimetriuli. tuzi] – 1.romelic qadagebs ukidures TavSekavebas. damsgav­ seba. 2. askEtizm­i [germ. assorti SerCeuli raime specialurad SerCe­ uli narevi.) erTi bgeris sruli an nawilobrivi damsgavseba aso meore. (lingv.  a. AsTma [berZ. mimsgavseba] da asi­ milQreba [ger.  asimiliacia Scd. Asket­i [berZ. .). assimilatio msgavseba. romelic exmareba specialists muSaobaSi (mag. damswre] – 1.  asimetriuli Scd.

] – aspirantebis momzadebis sistema. aspQrant­i [laT. astēr varskvlavi da eidos saxe] – (astr. mov­ lenebs da sxv. aspirantus – laT. ebr.(qarT.) zmnis kategoria. raime da­ avadebis Sedegad sxeulis RruSi dagrovebuli si­ Txis an haeris amosrutva (SpriciT an ufro rTuli xelsawyoTi). aspiratio amo­ sunTqva] – (medic. 2. asociAcia [laT. risame jgufi. ada­ mianTa an organizaciaTa gaerTianeba. sinon.asp -56ganizaciisa (qveyana.  s. asocirEbuli [germ. avtomobilis a.  mecnier muSakTa a. asteroQdeb­i [berZ. kavSiri.). war­ modgenaTa Soris. Tvalsazrisi. Astartç – Zv. as­ tartis kultma gavlena moaxdina saberZneTis kul­ tze – afroditisa. kavSiri. SenaerTi. mi­ wis. aseTi an iseTi Sesruleba. Aspeqt­i [laT. aspectus Sexe­ duleba. (fsiq.). usrulo a.  a. assozieren asociaciis wevrad gax­ doma]: asocirebuli wevri – arasruluflebiani wevri raime saerTaSoriso or­ .  a. (wign. romlebic brunaven mzis  mdidari a. ¥ saaspiranto. msgavsebis mixedviT. romliTac ganixilaven sagnebs. 2. mcire planetebi.. rodesac erTs meoris gamowveva Se­ uZlia.  daswrebuli a. gamocdebi. ¥ asociaciuri. iseTi kavSiri. Astarte [berZ.  aspekti Scd.  sakiTxis ganxilva sxvadasxva a. aspirAntura [germ. saxe).  molekulaTa a: 3. amxana­ goba. assotiotio vu­ erTeb.).  sruli a. aCvenebs dasrulebulia Tu ara moqmedeba. saxe] – 1.-iT. romelic samecniero – kvleviTi an pedagogiur moRvaweobisaTvis emzadeba (umaRles saswavlebelSi an samecniero – kvleviT dawesebulebaSi). rome­ lime qveynis organizacia). aspirAcia [laT.).] – sirielTa da finikielTa mTavari qalRmerTi. aspirans (aspirantis) vinc eswrafvis rasme] – piri. SeerTeba] – 1. nayofierebisa da siy­ varulis mfarveli. (gramat.

vars­ kvlavisa~. a. astronOmia [berZ.-ebi. ¥ astronomiuli.-57garSemo. astron varskvlavebi da nautikē zRvaosnoba] _ igivea. prognozi. uar­ yofiTi nawili da sphzô vZger] – (medic. astro varskvlavi] – balaxovani dekoratiuli mcenare. astrolOgia [germ. astrofQzika – fizikis na­ wili. aqvs iisferi. drois gazomva da sxv.). [berZ. ¥ astrologiuri. astralis] – varskvlaviseburi: vars­ kvlavisa: cis sxeulebTan. war­ moSobas.). astrOnavt­i _ igivea.. asphyxia. mnaTobebTan mistikurad dakavSirebuli. mra­ valniSna ricxvebze. astromEtria [berZ. astrAlur­i [laT. sulis xuTva (Jangbadis naklebo­ bis gamo). astro. astrologia] – mecniereba. Astra [berZ. umTavresad marsi­ sa da iupiteris orbitebs Soris. astron varskvlavi da metreô vzomav] – astronomiis erT – erTi mTavari nawili. astron varskvlavi] – rTul sityvebSi aRniS­ navs `varskvlavuri.  amerikeli a. sinon. romelic Seiswavlis cis sxeulebs fizikur Tvi­ sebebs da qimiur Semadgen­ lobas. astronAvtika [berZ. observatoria. moZRvreba astronomiul gazomvaTa meTodebis Sesaxeb (cis mna­ asf TobTa zusti mdebareobis gansazRvra.  astronomia. asfQqsia [berZ.  a. astronomQuli ricxvebi _ iTqmis Zalian did. rac kosmonavtika. weli. dakvirveba. wi­ Teli da TeTri usuno yva­ vili. rac kosmonavti.  abasTumnis a. varskvlavTmcodne­ oba). romelic dakav­ Sirebulia varskvlavebTan.moZraobis kanonebs da sxv. astronomia – astron varskvlavi da nomos kanoni] – mecniereba..  a. ro­ melic swavlobs cis sxe­ ulebs. . maT agebulebas. ro­ melic cdilobs iwinas­ warmetyvelos adamianis momavali varskvlavTa gan­ lagebis mixedviT (qarT. ¥ astrofizikuri.

romelic raime dargis spe­  profesoris a. `di p­ melTa a.). lomati~. samxedro mosamsaxuris 2. sabuTi. atestAcia [laT. dabali di plomatiuri xelfasis garkveul nawils rangi sagareo saqmeTa sa­ iRebs misi ojaxis romelime ministros uwyebaSi. di plo­ 2. saerTod risame Sualo ganaTlebis ates­ gadmonaSTi. miniWebis Sesaxeb. (gadat. ¥ saatestacio. msofli¥ ateliesi. atlas (Attlantis)] xelosno. komisia. specialurad mowyobili titani. kavSirSi ase ewodeboda sa­ 2. modebis atelie – samker­ Atlas­i – 1. atavus pa­ . vris an moqandakis sa­ Atlant­i [berZ. AtaSe [fr.). rac da­ saxeb. attaché] – 1. romelsac zRvis sadgomi foto­.ata -58-  ateliisa Scd. romlis mixedviTac  samxedro a. Soreuli atEstat­i [laT. kino­ an te­ brZanebiT mxrebze ekida legadaRebisaTvis. atAvizm­i [< laT. papis mama. geografiuli rukebis krebuli. mowmoba samecniero an ra­ matiur warmomadgenlebTan ime specialuri wodebis myofi Tanamdebobis piri.  satelevizio a. pis. attestos va­ mowmeb. – Zv. atelier] – 1. cialist­konsultantia.] _ patara brtye­ gansaZRvra.. wevri. codnis donis case fr. attachélifikaciis. maxasiaTebelia misi So­ simwifis atestati – sabWoTa reuli winaprebisaTvis. e. miTis mixedviT. berZ.  saqarTvelos a. attestatio mow­  ataSisa Scd. 3. tats 1962 ­ 1994 wlebSi. mxat­  s. moba] – visime saqmiani kva­ AtaSe–kEis­i [ingl. co­ oficialuri sabuTi sas­ cxal organizmSi iseTi wavleblis damTavrebis Se­ niSnis gamovlena. valo. w. (biol. vamtkiceb] – 1. winapari] – 1. ¥ ataSesi. 2. atElie [fr. cis TaRi (kamara). li Cemodani dokumentebis  dawesebulebis TanamSrogadasatanad.

naxa­ tebis da misT.  a.  a. tiri da misT. tabulebis. aUdit­i [ingl.romelic Sedgeba atomgulisa da eleqtronebisagan. attraction] – 1. 3­isaTvis). saxalxo seirnobis adgi­ lebSi (parkebSi) mowyobili gasarTobi: karuseli. atraqcQon­i [fr. 2.-s zeda fenebi. 2. firmis dawe­ .  enebis Seswavlis a. romelic gamosaxuli iyo pirvel am­ gvar krebulze]. atmOsfero [laT. atrQbut­i [laT. 3. ¥ atmosferuli.  anatomiuri a.mde miaCndaT nivTierebis aud ganuyofel nawilakad (aqe­ dan saxelwodeba). risame damaxasiaTe­ beli niSani. Atol­i [ingl. sinon.  niSandebuli a. audiEncia [laT. ana­ orTqli da sphaira sfero.). a.  atmosfera Scd. dedamiwis an sxva ciuri sxeulis (planetis) airisebri garsi. wneva. naleqebi.bir­ Tvi] – 1.-59os a. me­20 s. Atlas (naT. v. 1. atmos. Atom­i [berZ. audiovizuAlur­i [laT. efeqturi sacurao an saestrado nomeri. iaraRi. – ebi. [miTologiuri atlantis – berZ.) sagnis an movlenis ZiriTadi arsebiTi Tvi­ seba.  elCis a.). (wign. yinulmWreli. krebuli. –ri meTodi. (filos.  audencia Scd. ¥ atomuri (qarT.  a. airisebri sxeulebis wne­ vis sazomi erTeuli. naxazebis. atoll < maldi­ viuridan atolu] – rgoli­ seburi marjnis kunZuli (romlis SuaSic moqceulia laguna). 2. atomos ganuyo­ feli] – qimiuri elementis umciresi nawilaki. garemocva  megobruli a. audientia mos­ mena] – oficialuri miReba saxelmwifos maRali Ta­ namdebobis piris mier. kuTvnileba] – 1. prezidentTan. saqa­ nela. audire smena da visualis mxedvelobiT] – mxedvelo­ bisa da smenis erTdroul aRqmaze dafuZnebuli. attributum Tviseba. a. Atlantis) – sa­ xelis mixedviT. (mniSv. (wign. audit] – or­ ganizaciis. birTvuli). 2. garemo pi­ robebi. gadat.

aud -60gamarjvebis Sansi ara aqvs. romelsac . sityvaSi – a-Sen-eb-s – a-. epilefsiis an isteriis dros – simptomebi. Aul­i [Turq. afErist­i – piri. moxsenebebs da misT. auqcQon­i [germ. romelic aferas sCadis (TaRliTobs). doRSi: cxeni. – ebi. cxenebis a. darbazi.  aferasi. aRtacebis..  wignebis a. xiluli SeiZleba iyos Saravandedis saxiT. auctionis) zrda. vaWroba. (sp. TaRliToba). Afera [fr. saso­ warkveTilebis) gamovlena. rodesac es qoneba (nivTi) rCeba yvelaze met safasuris gadamxdels. autsaQder­i [inl. aui] – CrdiloeT kavkasiis mTielebis (agreT­ ve Sua aziis zogi xalxis) sofeli. romelsac aqvs gramatikuli (da ara sag­ nobrivi) mniSvneloba. didi oTaxi an darbazi. romlebic win uswrebs da­ avadebis Secvlas: xSirad gamoxatulia niavis qrolis SegrZnebiT. auktion < laT. raime qonebis. vaWroba. ¥ auqcionisti. TaRliTi. N 100. ¥ aferisa. saauqciono. auto da fe sarwmunoebis aqti] _ ere­ tikosTa da maT TxzulebaTa saWiro dawva inkviziciis ganaCenis mixedviT. moxsenebis msme­ nelTa erToblioba. affaire] – saxifaTo. auctio (laT. 2.  universitetis a. moedani. Aura [berZ.). sadac kiTxuloben leqsebs. auditorium] – 1.  s. leqciis. affixus mimagre­ buli] – (lingv.] – sajaro vaWrobiT. raime SejibrebaSi erT­ erTi bolo adgilze myofi gundi an sportsmeni. Afeqt­i [laT. adamianis sulis gamov­ lineba. (medic. sebulebis finansuri moR­ vaweobis forma. mag. nivTebis ga­ yidva. 2.. vneba] – Zlieri gancdis (gan­ risxebis. 2. s. auditOria [laT. yalTabandoba.). affecfus su­ lieri mRelvareba. a. afiora Scd. fulis Sovna motyuebiT (sinon. s. autsider] – 1. bneli ram wamowyebiT fu­ lis mogebis mizniT. autOdafe [port. aura niavis qrola] – 1.  mravalricxovani a.) sityvis nawili. avtomobilebis a. Afiqs­i [laT.

 aqselbanti Scd.-61-eb.da ­s afiqsebia. adiutantis. aphorismon gamonaTqvami. afrOdite [berZ. romelic amoqme­ debs am mowyobiloba. aqs naxevrad Zvirfasi qva. mowyobiloba. aqselerAtor­i [< laT.  rusTvelis a. aqEront­i [berZ. Sesaxaeb: gamoakraven xolme xalxis TavSeyris adgilebSi. Stabis oficris. Acheron (acherontos)] – berZnul miTo­ logiaSi: mdinare miwisqveSa samefoSi. ayiyi. romelic daibada zRvis qafidan. pedali. 2. afiSQreba [fr. koncertis. saqveynod gatana. Aqat­i [berZ. acceleratio] – bavSvTa. aqselerAcia da aqcele­ rAcia [laT. Aphroditē] – berZnul miTologiaSi: siyvarulsa da silamazis RmerTi. romelic Seicavs mniSvnelovan azrs. afficta] – sajarod. aTetErSok­i [ind. accelero avaCqareb] da aqcele­ rAtor­i 1. kvar­ cis nairsaxeoba. aqsesUar­i [fr. aphônia simunje] – xmis dakargva saxmo si­ mebis an nervuli sistemis daavadebis Sedegad. lakoniuri ga­ moTqma. aqsElband­i [germ. achatçs] – minerali. saparado for­ mis (mundiris) nawili _ bunikebiani wnuli samxre zonari oqromkedisa an sirmisa. attershock] – Zlieri miwisZvris momdevno susti biZgi mTavari keris maxloblad. Achselband] – zogi qveynis armiaSi: ge­ nerlis. accessoire] da . ¥ aforizmuli. mozardTa sqe­ sobrivi momwifebis da si­ maRlis momatebis (agreTve gonebrivi ganviTarebis) aC­ qareba. afOrizm­i [berZ. stili. AfiSa [fr. gansazRvra] – daxvewili. sibr­ Znes. afOnia [berZ. leqciisa da misT.-ebi. farTod gaxmaureba risame. aCqarebuli zrda – ganviTareba.  a. afficke gancxadeba] – msxvili asoebiT dawerili an dabeWdili gancxadeba warmodgenis. romelic awesrigebs saw­ vavi narevis miwodeba kar­ buratoridan Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi brunvaTa raodenobis Sesacvlelad.

pativiscemis saaqto darbazi – sxdomaTa Rirsi. activus moqmedi] – 1.) zmnis moqmedebiTi RerZi da metreô vzomav] – gvari. axôn 3. gadat. oba. calkeuli moqmedeba. a. ueWvo. udavo] – 1.  a.) meorexaris­  mesame a. (gram. (wign. saqoneli da sxv. risme damadasturebeli aqtuAlur­i [laT. ama Tu im mecnierebaSi .) da  a. actus] – 1. oraqbuleba. debu­ lansis nawili. warmoebis ba­ cxadi WeSmariteba. 2. nawili. monawile keTili nebis a. damatebiTi ram. romelic ar saWiro­ Sedis yvela saxis mate­ ebs damtkicebas. moqmedi nawili. vnelovani. sivi). li. romelSic leba. 3. (Teatr. romelic TviTon tiani warmodgena. naxazze sagnis gamosaxvis ¥ aqtiuri – energiuli. ar aris damtkicebuli. 2. furceli. ucxromeli (sapirisp. iniciativiani da  geometriuli a.. (buxhalt. amosavlad miRebuli de­  erTaqtiani baleti. magram aucilebelia sxva Aqtiv­i [laT. actualis] – oficialuri sabuTi.).). ¥ saaqto (mniSvn. winave. didad mniSvnelovani Ta­ . Teatraluri warmodgenis Tebi. 2.. axiôma sayo­ vis). sazeimo kreba saswavlo axlavs mTavris ZiriTads. velTaod miRebuli. raime uri).aqs -62- mr. aqsonomEtria [berZ. rac 4. gadat. aqtiani (mniSvn. raime organizaciis. adamiani. rialuri faseuloba (fu­ ¥ aqsiomuri. (wign. pasiAqt­i [laT. darbazi. WeSmariteba. dawesebulebaSi. moTxovnebi sapirisp. pa­  aqsiomaturi Scd. debulebis dasamtkiceb­ koleqtivis yvelaze mo­ lad. aqsesuarebi – 1.  samoqalaqo mdgomareobis wvrilwvrili sasceno niv­ a. risame kuTvnileba.). xovani. 3­isaTvis). da­ wesi. 3. 2. 3­isaT­ aqsQoma [berZ. TavisTavad 2. mniS­  s.

(lingv. arab.). 4. romelic ukravs Tars.  di plomatiuri a. max­ vili. kompania. tembris Secvala da sxva). 3.  saaqcionero Scd. aSqEnaz­i [ebr. actio moqmedeba] – (wign. didi gamoyeneba aqvs teqnikaSi. ritmuli maxvili. ufero siTxe. āsik.) calke bgeris (rit­ muli gagrZeleba. ARap­i [berZ.. statiaSi. politikuri a. sityvaSi da a. 2. wirvis dros mRvdeli ixsenebs gansvenebulebs.) raime miznis mi­ saRwevad wamowyebuli moq­ medeba.  s. s.). (gadat. actionnaire] – aqciebis (ix. accentus] – 1. ASuR­i [Turq. romlebic rveulSi uweria. sazs an qamanCas an sxva sakravs da zed amRerebs sakuTar leqsebs. action] – farani qa­ Raldi. acEton­i [laT. Aqcent­i [laT. CvenSi ga­ igivebulia qelexTan.  saaqcio. aqcia 1) mflo­ beli. (mus. actEkeb­i – meqsikis indielebi. xazgasma (mxatvrul nawarmoebebSi. aqciOner­i [fr. saWirboroto.-63namedrove moTxovnilebaTa Sesabamisi. kapitali. Aqcia2 [laT. Saqari. Aqcia1 [fr. rolic mis mflo­ bels aZlevs saaqcio sazogadoebis kapitals mo­ gebidan garkveul nawilis (wilis.) xmis aweva sityvis romelime marcvalze. s. S. dividendis) miRebis uflebas. rac SeiZleba axasiaTebdes ara­ mSobliur enaze molapara­ kes. saaqcio wamowyebis monawile. agapamo ­ didi pativiT miReba an gacileba] – mosaxsenebeli. accise] – arapir­ dapiri gadasaxadi farTo act moxmarebis sagnebze. ¥ saaqcio. Aqciz­i [fr. Taviseburi warmoTqma. āsiq mijnuri] – upiratesad mus­ limanur qveynebSi: mgosani. acetum Zmari] – organuli naerTi. . atkenazi] – ev­ ropeli ebraelebi. ro­ goricaa Cai. sazogadoeba. romlebmac Seqmnes didad ganviTarebuli kultura. Tambaqo da sxv. qristes ukanaskneli serobis mosa­ gonebeli saRamo.

. base < berZn. maRla gaWi­ nayofierebis warmarTuli muli badis Tavze CogniT RvTaeba. ris bargi. 2. baal < Zv. ze. gadmocemiT msoflio war­ Rvnis Semdeg adamianebi bAza [fr. âchûnd maswav­ lebeli] – mahmadianebSi: sjulis mcodne. samSeneblo Tebi matarebliT. amiT ganrisxebulma ri b. masaslebis b. Wiro materialur­teqnikur ¥ sabagaJo.. portretebisa) da karnizebisaTvis (lavgar­ dani). Tavmosayreli an dasay­ amitom erTmaneTisa aRar rdeni punqti raime moqme­ esmodaT­ra da gaifantnen debisaTvis. (wign. ganyofileba (sadgurSi). risame arsebobisaTvis sa­ gadasatanad. mooqrovili) xis Tamasa CarCoebisTvis (su­ raTebisa. bAal­i [berZ. bageti agreTve ga­ moiyeneba binis Werisa da b kedlebis mosaxatavad. vagoni.) sa­ cdilobdnen aeSenebinaT fuZveli. mTeli dedamiwis zurgze]  turistul-saeqskursio b. ebraelebisa da sxv. TviTmfrinaviT da misT. socialuki. (raketiT) isvrian korpis babQlonis gOdoli _ iTqmis an plastmasis Zabrisebur areul­dareulobaze.] badmQnton­i [ingl.) msgavsi TamaSi. faseulobaTa. bAgaJ­i [fr.­Si a.. ebr.­ebis saxelmwifo dai pyres espanelebma. pirobaTa er­ ieroglifuri damwerloba.axu -64-  s. s. basis safuZveli] _ 1. axUnd­i [spars. me­18 s. 4. aurzaurze [bibliuri  badmingtoni Scd. SefuTuli niv­ sasursaTo b. baguette] _ mxat­ vrulad gaformebuli (Se­ Rebili. RmerTma auria maTi enebi. bAget­i [fr. bagage] _ mgzav­ 3. babilonis caTambjeni koS­  materialuri b. SfoT­ burTs _ volans. sayrdeni risame. mTavari sawyobi. gemiT. badminton < inglisis erT­erTi qala­ _ Zveli semitebis (finiki­ qis saxelidan] _ CogburTis elebis.

 baidarka. agreTve moxetiale mo­ cekvave qali. msubuqi mrewvelobisaTvis.  baiaderi sxvaa (ix.  nedleulis b.  saaviacio b. 7. samxedrosazRvao b. bAzalt­i [laT.. 5. 3­isaTvis). baiAder­i [fr. sawarmoo urTierTobaTa erTobli­ oba. Байдарка] _ viwro da msubuqi sportuli erT­ an oradgiliani navi. filosofiuri Sexedulebani da maTi Se­ sabamisi dawesebulebani). bAzis­i [berZ. ugumbaTo taZari. risame sa­ fuZveli. monacemebis baza _ mona­ cemebis erToblioba. bathos siRrme da skaphos gemi] _ zRvis siR­ rmis gamosakvlevi aparati (Wurvi). keramikul da minis mrewvelobaSi.  bazilikasi Scd. gav­ rcelebuli iyo gviandel antikur xanaSi da Sua sa­ ukuneebSi. baTQskafi [berZ. basis safuZveli] _ 1.  baiaderisa  baiaderasi Scd. manZili avtomobilis Rer­ Zebs (xidebs) Soris. Savi feris. sawyobi. basilikê mefis sax­ li] _ wagrZelebuli. Cveulebriv. baidarasi Scd. . fundamenti. rom­ lebic gankuTvnilia Se­ naxvis. 6. 2. sazogadoebis ekonomi­ kuri wyobileba. baQdar­i [< rus.-65Toblioba. 2. iyeneben samSeneblo saq­ meSi. bayadére < port. reformebisaTvis. yovel baziss aqvs Tavisi Sesaferisi zed­ naSeni (politikuri.] _ indoeTSi: sakul­ to taZris mocekvave qa­ li.  s. mesaqonleobis sakvebi b.  b. 1. bazQlik­a [laT.  batiskafi Scd. dagrovebisa da damuSavebisaTvis kompiute­ ris meSveobiT. bai ¥ bazilikisa. swor­ kuTxa. qveynis SeiaraRebuli Za­ lebis sayrdeni punqti Tavis an sxvis teritoriaze. ¥ sabazo (mniSv.  urbnisis b. bazaltes] _ vulkanuri warmoSobis qa­ ni.  baidarisa. basilica < berZn.  avtomobil `kolxidis~ b. marTaven orlapotiani niC­ biT.). re­ ligiuri.

baQram­i [Turq. 2.bai -66- wauli] _ muslimanTa ori bakkãl sunel­saneleblebiT mTavari dResaswaulis sa­ movaWre] _ 1. mTlianobas. umaR­ saberZneTsa da romSi: Rvi­ les saswavlebelSi: or­ nisa da lxinis RmerTis safexuriani swavlebis dResaswauli. dasavleTi ev­  b. byte] _ infor­ li. saqoneli. Saqari. bac < holand. kaci. ganyofileba bAix­i [Cin. saTavsi siTxis Sesanaxad bAkara [fr. gamoTvliT 2. nikapze gamoparsuli wveri. fila Caisagan gan­ sabaylo. liTonis bakaleio Scd. bayram dResas­ bakAlea [rus. bacchanalia udablesi samecniero aka­ < Bacchus baxusi] _ 1. bak  bakaleasi.) pirveli safexuris kurs­ TavaSvebuli drostareba.. . yava. sax. 2. saerTo saxel­ xelwodeba (`didi bairami~ wodeba iseTi sasursaTo da `mcire bairami~). fxvieri Cai (dawnexili Ca­  Zvel qarTulSi ixmareboda: isgan. bitis toli. bakaleia. varcli] _ 1. bAk­i [fr. saqonlisa. damTavrebuli. bakAlavr­i [laT. Backenbart] rigeblad. burRu­ bAit­i [ingl. orgia. baixaos Cai Scd. ze sakvebis (saWmlis) dasa­ bakEnbard­i [germ. ¥ bakaleisa. bayali _ aseTi sxvavebiT) saqonliT movaWre.  s. rogoricaa Cai. romelsac kom­ deba. ropis bevr qveyanaSi bakqanAlia [laT. fqvili. 8 sxv. 2. WurWeli. s. maRazia an maRaziis seq­ teqnikaSi manqanuri sity­ cia.] _ baixis Cai _ (maRaziaSi). (sinon. sadac es saqoneli iyi­ vis nawili. baccalav¥ bakenbardebiani.  baixao. reus] _ 1. Бакалея < arab. (gadat. piuteri amuSavebs rogorc ¥ sabakaleo. benzinis b.] _ saukeTeso xarisxis romelic gamoiyeneba gem­ broli. baccarat < geogr. Zvel demiuri xarisxi. makaronis nawarmi da maciis sazomi erTeuli. _ loyebze datovebuli da  wylis b. avzi). sagobi.

balance] _ Semo­ Zalis sazomi erTeuli. xelsawyoebSi da misT. pasiuri b. cekvao saRamo (sinon. ¥ sabalo.. uReli. balansQreba [fr.) vokaluri an ins­ trumentuli nawarmoebi nebis raime movlenis (qaris. ballade] _ 1.  wliuri b. ormxri­ 2.  Tokze b. ukuqceviT moZraobas. regulatori (mrgvali sa­ TviT aseTi sanaxaoba. aRricxva. angariSi. gamo­  balagnisa. cekvebi. legendaruli an asvlis mosawesrigeblad istoriuli Sinaarsisa. mcire bAlast­i [ingl. kaba. ¥ baladisa. gadat. Ti nusxa. balaxani _ aivani] _ balAnsir­i [germ.-s aRwevda.simZime). li xvinWa da RorRi Spa­ . ball] _ didi sa­ ¥ sabalanso. qanqaris (icodnen Zvelad bazrobeb­ Semcvleli.) bAlans­i [fr. wonasworobis dacva.. balle burTi] _ bu­ 2..  b.) uxamsi sa­ vi berketi manqanebSi. lisi). baliani.. balancier 1. uReli] _ 1. droebiTi (slange) < fr. zomis satrfialo leqsi tvirTi aerostatis haerSi zRapruli. b. ¥ . zRvis Relvis. (saub. balancier mxa­ nageboba Teatraluri da ruli. bAlada [fr. `moyme samtkiceblad (qarT.-is Sedgena. ebi. ze. rkinigzis vakisze dayri­  baladasi Scd. 2. s. iyeneba sasworebSi. bal­i2 [fr. sinon. sazom Scd. saxalxo seirnobaze) 2. saxeldaxelo. Sileris b. balagnuri. ballast] _ 1. balAgan­i [rus. rome­ naxaoba lic rgolebs gadascems ¥ balaganisa. saval­gasavlis Sefardebi­  Relva rva b. miwisZvra.-67- bal bAl­i1 [fr. an gemis wonasworobis gan­  qarTuli-xalxuri b. s.. aseT pirwonis saxiT) jibis da nagebobaSi gamarTuli zRvis saaTebSi.. mej s. mxruli. (mus. TxrobiTi xasiaTisa.-is gadayra. aqtiuri b. miwisZvris. balancer] _  s. Балаган < spars.. da vefxvi~. mTavari sacirko sanaxaobisaTvis. fr.  oTx b.

romelic swavlobs ho­ musika. balQstika [germ. naRmisa da misT. b. gadat. baletmeZravis muSaobis damTav­ . mocemuli Teatraluri war­ 2. ballet b. qoreografi. qvenebs. lebis dasangrevad. Tul­mokazmuli Cardaxi dabalzAmeba _ (gvamis) gaJ­ svetebze.) Semurva] non. balsamor] _ 3.-is ostaartilerio Wurvis. bAlzam­i [berZn. ballerina] _ ba­ ballô gadavisvri] _ Zvelad: letis msaxiobi mocekvave lodsatyorcni manqana. raketa. (wign. cekva. (Zv. saTeatro cekvis xe­ 1. sacemad. ballet. `Jizeli~ kuTxiT gasrolili mZime ¥ sabaleto. ¥ balistikuri.) zedmeti. 2. rizontis mimarT garkveuli  adanis b. romelic Se­ lovneba. cekviTa da mimikiT gad­ kanonebs. traeqtoria. Teoriuli meqanikis dar­ modgena. RenTa iseTi nivTierebebiT. balleto] berZn. musika. balistQkuri rAketa _ ¥ baletmaisterisa.bal -68- lebisaTvis mdgradobis mi­ isteri Scd. nebdnen cixe­simagris ked­ ¥ balerinisa. romelic Seicavs sxvadasxva baldAxin­i [it. ballista < berZn. katafalki). farda. romelsac axlavs gi. bAlista [laT. micvalebulis gasasvene­ romlebic icaven gaxrwni­ beli Cardaxiani etli (si­ sagan [sinon. farduli] _ iyeneben medicinasa da teq­ (moZv. ballô gadavisvri] _ _ 1. baletmaQster­i [germ.. balErina [it. li reJisori. moZraobis 2. karavi. s. it.  balerinasi Scd.) 1. datani. ballistik < bAlet­i [fr. iswavlis gasrolili sa­  qarTuli b. tebi. zogi mcenaris sqeli wveni. mecniereba. iye­ qali. usargeblo ram. s. baldacchino fissa da eTerovan zeTebs. mdidrulad mor­ nikaSi. romelic frenaSi  baletmaistrisa. meister] _ baletis damdgme­  balistiuri Scd. sxeulis moZraobis kano­  s. tyviis.

] _ rikulebiani moajiri. banderillero] _ espaneTSi xarebTan qveiTad mebrZoli. balUstrada [fr. bAlon­i [fr.  aivani Scd.-is bileTi.. aqvs damuxluli magari Rru Rero.  mesame iarusis b. bambou < malaiuri bambu] _ tropikuli da sub­ tropikuli mcenare. banderilQero [esp. masalis daxuruli WurWeli siTxeebisa da airebisaTvis.-is pirveli rigi. tro­ pikuli balaxovani mcenare. qandara ewo­ deboda). ban ¥ balustradisa. sadac iaffasiani adgilebi iyo. rezinis an sxv. banal] _ siax­ les.  Jangbadis b. banAluri [<fr. balustrada < it. (s. banderQlia [esp.  b. msjeloba. bAnan­i [esp. b. aqvs msxvili. bAlkon­i [fr. kibis b. gogirdmJavas b. ¥ balneologiuri.-is joxi. romelic Seiswavlis mine­ raluri wylebisa da ta­ laxis samkurnalo gamo­ yenebis meTodebs. logos moZ­ Rvreba] _ medicinis dargi.  b. sabalneologio. banderrila] _ bafTebiT Semkuli pata­ ra Subi.  terasis b. bAmper­i [ingl.. b. erT­erTi jiSis vaSli..-69rebis Semdeg ecema Tavi­ suflad vardnili sxeulis traeqtoriiT. ro­ melic amcirebs avariuli dartymis (dajaxebis Zalas. bAmbuk­i [fr. romelsac iyeneben xarebis brZolaSi (korida­ Si).) kurorti. b. bal­maskArad­i _ bali2 da maskaradi.  b. rome­ lic SeiaraRebulia bande­ riliiT. xumroba. balcon] _ mayu­ rebelTa adgilebi Teatris Sua da zeda iarusebze (Zvelad sul zeda iarusis balkons. bumper Zlieri dartyma] _ avtomobilis mowyobiloba (nawili). originalurobas mok­ lebuli.  baliustrada. ballon Rru sfero] _ miwis. balneum abano da berZn. . balustradasi Scd. banano] _ 1. 2. balneolOgia [laT. liTonis.-is skami. mogrZo foT­ lebi da mogrZo fqvilovani tkbili nayofi. b.

am wesiT SefuTuli gzavni­ li. Bankerott < it.romelic imarTeba visime pativsacemad an raime movlenis aRsaniSnavad. bAr­i1 [ingl. gadat. Semok­ ruli savaWro saqonelze (xeluxleblobis niSnad). Semnaxveli b. gadat.ban -70- bandErol­i [fr.  saxelmwifo b.  s.] _ giganturi xe _ `maimunis xe~. warmoiSva XVII saukuneSi. valis gadaxdis unarmoklebuli. saqme.. baObab­i [eTiop. darbazi. gakotrebuli piri. bileTi. ¥ sabanketo. Cveulebriv. msxvili sakredito dawesebuleba. si an kursi. is. komerciuli b. banque] _ 1. warmoeba­dawesebule­ ba an banki. banderolle] _ bAnko [it. miaCnia. 2. banqueroutier. gavrcelebulia ZiriTadad aSS­Si. valauvali. s. sadac. aRmoCnda uunaro. bank-note] _ sabanko bileTi. bAnket­i [fr. vinc sruli marcxi ganicada.  kompiuteruli monacemebis b. xarobs tropikul af­ rikaSi.. romel­ sac aweria misamarTi. romlis mi­ xedviTac banki awarmoebs fasiani qaRaldebis yidva­ gayidvas. 1­saTvis). Senaxuli informaciis er­ Toblioba. bAptizm­i [berZn. sxvadasxva daculi.  zneobrivi b. bAnk­i [fr. isxams kitris msgavs did nayofs. banquier] _ bankis patroni an msxvili aqcioneri. banco banki] _ fa­ 1. germ. bancerotte gatexili banki] _ 1. ¥ sabanko (mniSv. bAnkrot­i [fr.  wignis gagzavna b.  s. dgomela . 2. 2. bar] _ patara kafe. uaryofs bevr sa­ eklesio wess. operaciebi. rom mxolod mozrdili adamia­ nebis monaTvlaa dasaSvebi. bAptist­i _ baptizmis mimde­ vari. safosto gzavnilze Se­ mokruli qaRaldi. romelic oqros monetis magivrobas eweva. baptizô vnaT­ lav] _ protestantuli qristianuli mimdinareoba. banquet] _ sazeimo wveuleba. Bankier < fr.-iT. bAnkir­i [germ. bAnknot­i [ingl. s. qaRaldis lenti.

saSualo tenorsa da bass Soris. ukulturo. bArak­i [berZ. barrel patara kasri] _ inglisSi. bArel­i [ingl. 2. bAr­i2 [berZ.5 l­mde). baritono < berZ. araromaeli). ¥ barbarosuli.-is ageba. barQer­i [fr. 2. ZiriTadad alko­ hols. mor­ benlebma. risame.  b. sinon. barricade] _ Tav­ dasacavi Caxergili didi sagnebi (miwiT savse tom­ rebi. Tarji). romelic odnav aris amoburcul brtyel zedapirze Tavisi sava­ raudo moculobis naxe­ varze naklebad (Sdr. barbaros ucxo] _ ama Tu im bune­ bisaTvis Seuferebeli si­ tyva an gamoTqma. romelic unda gadalaxon (mag. veluri ada­ miani. barbaros] _ 1. gadalaxa (daZ­ lia). (ist. baraque] _ dro­ ebiTi msubuqi sacxovrebe­ li nageboba. raime moq­ medebis Semaferxebeli ga­ remoeba.). mamakacis xma. cxenosnebma da sxv. barQkada [fr. morebi da sxv. barriere] _ 1. barbArizm­i [berZ. saSualo zomis spilen­ . moajiri. 3. 2.) Zveli ber­ Znebisa da romaelebis sityvaxmarebaSi: ucxouri (araberZeni. 3. aseTi xmis mqone momRerali. saqcieli. barytonos uxeSxmiani] _ 1. ucxouri eni­ dan saWiroebis gareSe Se­ mosuli sityva. bar-relief dabali reliefi] _ skulpturuli gamosa­ xuleba. dabrkoleba. romelic Seqmnilia sxva enis norme­ bis mixedviT. zRu­ de. (qarT.-71Seeqcevian saWmels da sas­ mels. barbAros­i [berZ.5­dan 163.  cxenma b. barus simZime] _ at­ mosferuli wnevis sazomi erTeuli. barQton­i [it. aSS­Si da zog sxva qveyanaSi: te­ vadobis da moculobis sa­ bar zomi (daaxloebiT 115. horeliefi).) quCis brZolebis dros.  barmEni. baraJQreba _ TviTmfrinavebis patrulireba haerSi mtris aviaciis Tavdasxmisagan obieqtebis dasacavad. gadat.  barikadi Scd.  b. barelQef­i [fr. b-ze brZola. dabali tixari.

baros sim­ Zime da camera oTaxi] _ her­ metuli kamera. baroness < fr.  saxanZro b. iyene­ ben navsadgurebSi gemebis sabuqsired. aseTi simReris stili instrumentuli an vokaluri nawarmoebi. iyeneben amindis cvlilebis prog­ nozisaTvis.­is mxatvruli stili evro­ pul xelovnebaSi (gansa­ kuTrebiT arqiteqturaSi). baroco araswori (margalitis formaze)] _ me­16­18 ss. mfri­ navebisa da kosmonavtebis sawvrTnelad da sxv. baro.  vercxliswylis b.. ¥ barkarolisa. germ.  barkarolasi Scd. 2. kar­ Wapi). barOnesa [ingl.  Caikovskis b. RvlarWniloba. romelSic qmnian atmosferoze dabal (an maRal) wnevas. bArJa [fr.] _ baronis coli an qa­ liSvili. ¥baronesisa baronesasi Scd. barocco iCxibi. barkas] _ 1. patara damxmare gemi. barOmetr­i [berZ. baro Tavisufali] _ dasavleT evropis qveynebSi Tavadaznauruli tituli. barkArola [< it. sinon. bArkas­i [holand. venecieli menaveebis (gondolierebis) simRera. wvrilmani ga­ dazidvebisaTvis (qarT. grafze dabali. Sedis sasule orkestris Semad­ genlobaSi. stili. karapa). de­ koratiuli wvrilmanebis saWarbe. barge] _ satvirTo gemi. barokAmera [berZ. bAroko [it. . ¥ barJisa. baros sim­ Zime da metreo vzomav] _ atmosferuli wnevis sa­ zomi xelsawyo. barkarola < barka navi] _ 1. baros simZime da camera oTaxi] _ rTul si­ tyvebSi uCvenebs mocemuli sityvebis damokidebulebas simZimesTan. 2.. romelic buqsiriT moZraobs (qarT. RvlarWnili < port. ¥ barokuli. iyeneben safreni aparatebis xelsa­ wyoTa gamosacdelad.bar -72- Zis Casaberi sakravi. si­ non. damaxasiaTebelia grandio­ zuloba. [berZ.  barometri.  b. baron < Zv. didi mravalniCbiani navi. bAron­i [berZ. wnevasTan.

(s. gadat. romelic warmoadgens erTmaneTTan SeerTebul ramdenime sav­ sebiT erTgvar nawils. aseTi xmis mqone momRerali.  sazenito b. basso] _ 1. ro­ melic 3­4 aseulisagan Sedgeba (qarT. rom­ lis drosac valutis ga­ daxda ar aris saWiro da Tanabrad Sefasebuli saqo­ neli icvleba erTmaneTSi. batalQon­i [fr.) brZola. bastQlia [fr. 2. bani. Janri xelovnebaSi. b.  baTalioni Scd. ele­ ments.  msroleli b. saqonelgacvla] _ sagareo vaWrobaSi: gawo­ nasworebuli vaWroba. batareia.. ro­ melic warmoadgens ram­ denime qvemexis pozicias.  galvanuri b.-73 barJasi Scd. batterie] _ 1. ci­ xe­simagris galavanis ku­ TxeebSi datanebuli xuT­ kuTxedis formis nageboba. 2. batArea [fr. burji. brZolis sce­ nebis amsaxveli. bArter­i [ingl. gamagrebuli adgili.-is cecxli. bastion] _ 1. bAs­i [it. bastQon­i [fr. orTqliT gaTbobis b. bat 2.) garigeba.. batalle] _ (wign. batariasi. ram­ denime qvemexisagan Semdgari saartilerio qvedanayofi (Sedis saartilerio divi­ zionSi). 3. saqonlis b. dvrini. sinon.  bataria. saidanac cecxls uSendnen Semoseul mters. (s. batAlia [fr. mamakacis yvelaze dabali xma. batAluri [<fr.  b. safrangeTis didi revoluciis dasawyisSi 1789 wlis 14 ivliss aiRes ajanyebulebma. aTaseuli). satanko b. b.  sacecxle b. ¥ batareisa. bastille] _ cixe­ simagre da saxelmwifo sapyrobile parizSi me­14­ 18 ss. bataillon] _ sajaro qveganayofi.. dasayrdeni. barter gacvla­ gamocvla. bataille brZo­ la] _ omis.) gacvla. bani. Scd. dabali registris simebiani an sasule musikaluri sak­ ravi. es dRe iTvleba safrangeTis erov­ nul dResaswaulad. ferwera. 3. mowyobiloba. . ¥ barteruli da sabartero  b.

 baqteorologia.  b. romelsac SeuZlia daSalos da mospos baq­ teriebi. brasis nairsaxeoba. batoud] _ horizontalurad gaWimuli bade.  Sokoladis b. nayinis b. mxiarulebis RmerTi. ¥ bacilisa. . bAcila [laT. bathos siR­ rme da sphaira sfero] _ 1.bat -74 baqterialuri Scd. baqteria baqteria da logos moZR­ vreba] _ mecniereba. mikro­ biologiis nawili. ¥ baqteriuli. feodali. batErflai [ingl. batQsfero [berZ. 2.  bacilasi Scd. rom es sityva TiTqmis ucvlelad aris Semosuli rogorc formiT. bEg­i [Turq. bakchos] – romauli miTolo­ giaSi: Rvinis. batoni (`batonis” mniSvnelobiT ixmareba saxelis Semdeg) igivea rac bei. baqtrQan­i [Turq.] – TurqeTSi da aR­ mosavleTis zog qveyanaSi: memamule. bAton­i [fr. romelzedac xtomebs asruleben tanmo­ varjiSeebi. butterfly pe­ pela] _ sportuli curvis xerxi. grZeli. baqteriOfag­i [berZ. baqteria baqteria da plagein. akrobatebi da sxv.] – orkuzi­ ani aqlemi. mSTanTqmeli] – vi­ rusi. ise SinaarsiT: patroni. mrgvali an wag­ rZelebuli formis puri. laboratoria. zRvis siRrme.. bacillum Cxiri] – Cxirisebri baqteria  tuberkulozis b. ¥ qarT. daavadeba. batôn joxi] _ 1. aRsaniSnavia. baqteorologiuri Scd. ¥ baqteriologiuri. baqtEria [berZ.  b. foladis sferuli kamera. bAxus­i [laT. romelic Seiswavlis baqteriebs.  baqtrini Scd. bakteria Cxiri] _ erTujrediani mikrosko­ puli organizmi. rac `mfarvels~ niSnavs. romliTac Cadian zRvaSi siRrmeebis gamosakvlevad. mikrobis saxeoba. bAtut­i da bAtud­i [fr. baqteriolOgia [berZ. igi modis laT. pat­ ronus­idan. bacchusi < berZ.  daviT-b. drostarebis. plagos mWameli. batoni sxva warmo­ Sobisaa. sakonditro nawarmi patara joxis formis.

­Si da me­20 s.) simReris Sesrulebis tradiciuli italiuri manera. bel canto mSvenie­ ri simRera] – (mus.-75- bel bedUin­i [germ. bEze [< fr. belEtaJ­i [rus. bel kargi. romanebi) (sinon. bEkar­i [fr. belEtrist­i – mwerali be­ letristikuli nawarmo­ ebTa avtori (sinon. 2. amfiTeatrsa da benuars Soris. ketburTi. бельэтаж < fr. belzEbel­i [berZ. lamazi da elage sarTuli] – 1.).-is loJa. prozaikosi). sasaxleebSi). belladonna saucxoo dama. proza). beletrQstika [< fr.romel­ zedac SedarebiT maRali oTaxebi da darbazebia (me­19 s. saukeTeso sarTuli. baseball] – burTis sportuli TamaSi CogniT cxra­cxra kacisgan Semdgar or gunds Soris. beQsbol­i [ingl. badawin] – momTabare arabi. novelebi. nawarmoebi. romelic auq­ mebs wina diezs an bemols da aRadgens notis pirvan­ del simaRles. mis foTlebsa da fesvebs far­ Tod iyeneben medicinaSi (tkivilebis gasayuCebel saSualebad da sxv. beQsik­i [ingl. eSmaki. becarre] – (mus) sa­ noto niSani. bElkanto [it. bEkon­i [ingl. bazburTi. belser kocna] – aT­ qvefili cilisa da Saqris­ gan damzadebuli msubuqi namcxvari.  b. bacon] – sagan­ gebod gamoyvanili damari­ lebuli an Sebolili Ro­ ris xorci. germ. Smaga. mzeTunaxavi] – Sxamiani mravalwliani balaxovani mcenare.  b. beduine < arab. gavr­ celebulia aSS­Si da ing­ lisSi. ¥ bezesi. bellesletres sityvakazmuli mwer­ loba] – mxatvrul TxrobiTi literatura (moTxrobebi. basic] – programebis erT­erTi ZiriTadi teqnikuri ena saswavlo miznebisaTvis.­is dasawyisSi aSenebul calke saxlebSi. meore. belAdona [< it. TeatrSi pirveli iarusi. damaxasia­ Tebelia xmis yvela regist­ .  bezisa Scd. ¥ beletristikuli da (da­ saSvebia) beletristuli. beelsebul < ebr.] – avi suli.

romlis Semosava­ li gadaecema mas (aseT RonisZiebas zogjer hqvia SemoqmedebiTi saRamo). bgeris naxevartoniani dadablebis niSani. s. saRamo. romelsac iReben qvanaxSiris an nav­ Tobis gamoxdiT. romelic iwvis kaSkaSa aliT (indo­ eTis istoriuli olqis – bengalis saxelis mixed­ viT).  b. benEfis­i [fr.  berdanka. aorTqlebadi siTxe. sax. bEmol­i [it. notis saxelwodebis Sem­ deg niSnavs: naxevartoniT dabla. bemolle] _ (mus. bestseller < best saukeTeso da sell gayidva] – yvelaze ufro gasavliani wigni. baignoire] – Teat­ rSi: pirveli iarusis lo­ Jebi parteris doneze. bEnzol­i [fr.bem -76(ix. benzoe] – (teq. bErdan­i [< sakuT. iyeneben saRebrebis. bestsEler­i [ingl. benefice mogeba sargebloba] – warmodgena. feTqebad niv­ TierebaTa da sxv. beta] – berZnuli anbanis meore asos saxeli. benUar­i [fr. ameri­ kuli gamomgoneblis gva­ ridan] – Zveleburi erTsa­ teniani SaSxana. advilad aalebadia.  si bemoli bengAluri cEcxli – piro­ teqnikuri narevi. romelic gamocemu­ lia didi tiraJiT. bEta [berZ. bEta­gamosxQveba – eleq­ ris Tavisufali floba. berdenka. me­ dicinaSi da sxv.  bengaliuri Scd. romelic Sedgeba nax­ Sirwyalbadisagan. Zvlebisagan – cximis misaRebad. ga­ moiyeneba: rogorc sawvavi Sigawvis ZravebisaTvis. warmodgena. benzini miiReba navTobis gamoxdis Sedegad .) 1. bEnzin­i [it. ro­ gorc gamxsneli rezinis mrewvelobaSi. koncerti. gamarTuli mis erT­erTi monawile msaxiobis pativ­ sacemad.-is loJa. s. warmo­ ebaSi. ¥ sabenefiso.) ufe­ ro. benzina < laT. krekingi) an myari mi­ neraluri sawvavisagan. bge­ ris simsubuqe da silamaze.  s. berdana Scd. 2. zeTisa zeTovani Teslebisagan. damaxa­ siaTebeli suniT. bensol] – ufero sawvavi siTxe.

romelsac mwarmoebeli SezRuduli raodenobiT yidis masSi arsebuli Secdomebis da saboloo gamarTvis miz­ niT. codnis dargi aseTi aRwer­ aRnusxisa Sedgenis xerxTa da meTodTa Sesaxeb. 2.  bilingvizmi. raime sagnis. biblion wigni da berZ. 3. bQblia [berZ. grapho vwer] – 1. xreSisa da misT. ebr. ro­ melic Seicavs ebrauli da qristianuli religiis safuZvlebs (ebraelTa da qristianTa saRmrTo wig­ nebis krebuli _ Zveli aR­ Tqma da axali aRTqma).  monografias darTuli hqonda b. bibliis. bis orjer da berZ. behEmoT­i _ [Zv.-is filebi.  b. rkinabEtoni – betoni.-is qarxana. ¥ bibliuri. ormagi < bis orjer] _ TavsarTi (win­ sarTi). narevi romelic gaSrobisTanave Zalian myari xdeba.ro­ melSic CarTulia rkinis (foladis) armatura.-77tronebis nakadi. bEton­i [fr. bis orjer da berZ. biAndria [laT. biblia (mr. bibliogrAfia [< berZ.. behēmoth (mr.. behemoti Scd.) zamTris Tanamedrove orWidi _ TxilamurebiT rbola 20 km­ze SaSxanis mizanSi sroliTurT. RorRis. bEta­vErsia – kompiuteruli programis winaswari sa­ sinji versia. b.. othēr (andros) qmari] _ orqmrianoba. [laT. bi.)] _ didi tanis sqel­ tyaviani ZuZumwovari. binomi. beton < laT.. mecnieruli sis­ tematizebuli aRnusxva da aRwera wignebisa da sxva gamocemebisa. sakiTxis Se­ saxeb arsebuli literatu­ ris sia. . silis. bi­ nadrobs tropikuli af­ rikis mtknar wylebSi (sxvanairad: hi popotami).  begemoti. bi. rTul sityvebSi aR­ niSnavs `ori nawilisagan Semdgari~ an `aqvs ori niSani~. betumen bitumi] – saSeni ma­ sala – wyalSi areuli cementis. athlon asparezoba] _ (sp.  bibliasi Scd.  `vefxistyaosnis” b. bib biATlon­i [laT. si­ tyvisa da biblion wigni] _ wigni ZeglTa­Zegli.

). wignTsacavi). dasaqmebuli] – ekonomikuri an samrewvelo saqmianoba. ¥ biblioTekuri da sabiblioTeko. (qarT. b. s.) saZiebeli. biznEsmen­i [ingl. saqme. bis orjer da berZ. sabiblioteko Scd.  s. qsovilisa da sxv.. businessman] – piri. bQzon­i [laT. si­ non.  rqis b. bQde [fr. hqonda. romelic bizness misdevs. (s. visime kuTvnil wignTa er­ Toblioba. universitetis b.) orwliani] – saerTaSoriso gamofena.bib -78 biblioteka. 3. gamos qorwineba] – orcolianoba an orqmri­ anoba. biblioTEkari _ biblioTe­ kis (wignTsacavis) muSaki. romelic mogebas iZleva. gamocema. bison] – gareuli xari. nivTis b. wignebis seria. erovnuli b. bigAmia [laT. bibliotheke] – 1. ga­ mocema (wigni. romelic or we­ liwadSi erTxel imarTeba bQznes­i [ingl. Jurnal­ gazeTebs sazogadoebrivi sargeblobisTvis  sajaro b. bigoudi] – Tmis da­ saxvevi patara milaki (tya­ visa. bibloTEkuri xEli – zedmiwevniT gakruli. business saqmiani. katalogi. bidet] – qalTa perso­ nalis WurWeli. (s) ganyofileba. beW­ durs mimsgavsebuli xeli (naweri). bibliografQuli iSvi­ AToba – iSviaTi wigni. 2. gaerTi­ anebuli raime niSnis mi­ xedviT da gamocemuli er­ Tnairad. gavrcelebulia Crdi­ ¥ bibliografiuli da sabibliografio  b.. papiloto.. ro­ melic iSviaTobad iqca) bibliOTeka [berZ. bQgud­i [fr. komercia. bakani sxe­ ulis zogierTi nawilis Casabanad. (saniv­ Te)  bitoni Scd. bQdon­i [fr. bienale (mdedr. bibliotekuri. .  moswavlis b. bidon] – sarqvliani WurWeli cilindrul for­ misa siTxeebisaTvis. dawesebuleba sadac Tavs uyrian da inaxaven wignebs.  students mdidari (rigi­ ani) b. biEnale [< fr.

. bikfOrdis zOnari [< sak. bios sicocxle. moswavlis b.. biogrAfia [berZ. Teatraluri (saTeatro) b. bio  mosawvevi b. orwevriani) bio. biologia. bios si­ cocxle. sabuTi (Cveulebriv pata­ ra wignaki). 3. romelSic mo­ Tavsebulia denTi. romelic adastu­ rebs rameTi sargeblobis uflebas. salaro.  Teatris b.. (qarT. 2. wevri] – (maTem. binocle <laT.. si­ non. sax. bQleT­i [fr. iyeneben sxvadasxva feTqebadi niv­ TierebaTa asafeTqeblad xmeleTze da wyalqveS. bioadaptacia. bilingua] – (fi­ lol. aqvs garkveuli valdebuleba. mTlianad (gayidva an yidva saqon­ lisa). sabuTi (qaRaldis an muyaos patara naWeri). sagamocdo b. bQkin­i [ingl. cxovreba da grapho vwer] – visime cxovrebisa da moRvaweobis aRwera. studentis b. romelic aR­ niSnavs `sicocxle”­s da `biologiur”­s.  s. billet] – 1.-79loeT amerikaSi.  samxedro b. TviTmfrinavis b. winsarTi). ufaso b. bQTumad – erTad.. bQnokl­i [fr. . (qarT.. romelic odnav faravs sxeulis zo­ gierT nawils. [berZ.) ori algebruli agamosaxulebis (wevris) jami an sxvaoba.] – qalis ornawiliani sabanao kostumi. bikford-is (1774­1834) in­ glisuri gamomgoneblis gvaris mixedviT] – cecx­ lgamtari zonari – nelw­ vadi patruqi.. ¥ sabileTo. bQnom­i [laT. nomos nawili. bilQngva [laT.) – orenovani (or ena­ ze Sedgenili) teqsti... sax. bini ori da oculus Tvali] – xelSi dasaWeri ormiliani optikuri xelsawyo Sori sagnebis kargad dasanaxavad. bis orjer da berZ. romelic adas­ turebs rom misi mflo­ beli ekuTvnis raime organizacias. cxovrebis gza.  savele b. bikini < geogr. baraTi raime teqstiT. sinon.  biografia. visame cxovreba. durbindi). partias. latariis b.cxov­ reba] – rTuli sityvebis pirveli nawili (TavsarTi.

ro­ melic swavlobs cocxali organizmSi moqmed fizikur kanonzomierebebs. biOnika [< berZ. sa­ xelmwifo] – (samarT. beWdebi.bio -80 biosfera Scd. fakulteti. biJutEria [< fr.  b. dawesebuleba.  bionikasi Scd. bQrJa [germ. b. borse < laT. biosQnTez­i [berZ. polis qalaqi. mecnierebani. romelic Seiswavlis biologiuri procesebis gamoyenebas sainJinro amo­ canaTa gadasawyvetad.  bionikisa. biolOgia [berZ. bion `si­ cocxlis elementi”] – mec­ niereba. b. bis orjer da berZ. bios sico­ cxle da sphaira sfero] – sicocxlis gavrcelebis are dedamiwaze. bios si­ cocxle da synthesis Seer­ Teba] – sxvadasxva qimiuri nivTierebis warmoqmna cxovelis an mcenareul organizmSi nivTierebaTa cvlis Sedegad. (s) cnobebi. kibernetikis nawi­ li.  b. biologiis nawili – fizikis ganyofileba. romelic Seis­ wavlis cocxal bunebas. ¥ biologiuri. bi pOlid­i [laT. biOsfero [berZ. ¥ bioqimiuri. sayureebi da misT. bousa safule] – 1. mi­ si ganviTarebis kanonzomi­ erebebs. WavWavaZis b. bijouterie saiuveliro nawarmiT vaW­ roba] – qalis mosarTavi araZvirfasi qvebisa da me­ talisa (saiuveliro nawar­ misgan gansxvavebiT) – mZi­ vebi.  b. kvleva. sadguri. . cocxal organizmSi moqmed qimiur kanonzomierebebs. b. romelic swavlobs cocxali mate­ riis damaxasiaTebel qi­ miur procesebs.) piri romelsac ori an (meti) saxelmwifos moqalaqeoba aqvs. sadac xdeba msxvili fi­ nansuri da savaWro gari­ gebani. ¥ biosinTezuri. bi patridi. bios si­ cocxle da logos moZR­ vreba] – mecnierebaTa kompleqsi. bioqQmia – biologiuri qi­ miis ganyofileba. laboratoria.  i. ¥ biografiuli da sabiografio. biofQzika – biologiuri fizika.

¥ sabQrJo (mniS.) droebiTi Sromis uunarobis furceli (ofi­ cialurad hqvia: saavadmyo­ fo furceli). cieb-cxeleba. biUvet­i [fr. mokle oficialuri cno­ ba sazogadoebrivi mniS­ vnelobis mqone raime mov­ lenis Sesaxeb. iye­ neben qandakebaSi.-81 safondo b. raime nomris gameorebis Txovnas (si­ non. momkveTi] – (maTem. ¥ biseqtrisisa.saidanac uSualod iReben mineralur wyals. garigeba.  sainformacio b.) swori xazi. bis orjer] – ma­ yurebelTa SeZaxili Te­ atrSi.) saerTo sa­ xelwodeba. qanebi. bQt­i [ingl. ganmeo­ rebiT). Turquli warmoSobisa. . nam­ biu cxvaris saxeoba.. bi(nary) TxrobiTi da (digi)t niSani. fqvilis da Saqrisgan. baiti). biseqsuAlur­i [laT. bQskvit­i [fr. msu­ buqi namcxvari erTgvari. b. bissectrix (bissectricis) orad gampobi. bQtum­i [laT.. mouWiqavi faifuri. 2. gamoxa­ tavs risame. gudronis. SrOmis bQrJa – muSaxels dasaqiravebel Suamavali dawesebuleba. buvette] – mi­ neralur wyaroze mowyobil nageboba. 2. bissectrico < laT. biscuit] – 1. amindis b. cifri] – informaciis raodenobis orobiTi sazomi erTeuli (ix. bis or­ jer da sexualis sasqeso. nav­ Tobis da misT. (Zv.romelic gadis kuTxis wveroze da kuTxes yofs Suaze. 1­Tvis)  s. magram amJamad ucxo sityvad ar iTvleba.) dasaqiravebeli et­ lebis sadgomi qalaqebSi. biulEten­i [fr. bisektrisa Scd. vaWrobis (komerciuli) ter­ mini. bis! [laT. erTxel kidev. bitumen mTis fi­ si] – fisovan nivTierebaTa (asfaltis. seq­ sualuri] – orsqesiani. koncertze.  pianistma bis-ze daukra. sasaqonlo b.. ¥ bitumovani. mzaddeba aTqvefil kvercxis.-is makleri 2.  b. bulletin] – 1. orivesqesiani bisEqtrisa [fr. s.  biseqtrisasi. (saub.  biTumi sxvaa.

romelsac gamosaxavs adami­ anis sxeulis zeda nawils (Tavsa da gulmkerds)  akaki wereTlis b.biu -82¥ biurokratiuli  b. saqmis arsis ugulebel­ yofa formalobis dacvis gulisaTvis. b.. zogi dawesebulis. zviad gamsaxurdias b. 2. 3. sawarmos Semosa­ val­gasavals nusxa drois garkveuli monakveTSi. kratos xelisufleba.  b.rac biurokratiz­ mi (mniS. 1­isaTvis). ¥ sabiujeto (mniS. biUjet­i [fr. biusthAlter­i [germ. buste] – 1. siZli­ ere (kancelariis xeli­ sufleba)] – Tanamdebobis piri..  ojaxis b. zogi organos xelmZRvaneli na­ wilis saxelwodeba. qandakeba. cnobaTa b. 2.  sakonstruqtoro b.  saqarTvelos saxelmwifo b. bureacrate < fr. ganyo­ filebis. Tvisebebi. dawese­ bulebebs. bQust­i [fr. kantoris da misT. biurokratebi. ¥ biurokratiuli.  biuletini Scd. biurokrAtizm­i – 1. saarCevno furceli. misca. uj­ redebi. buream biuri da berZ.  eqimma b. 2.. igivea. 2.  b. bQuro [fr. qalis gulmkerdi. amindis b. b.) visime piradi Semosavali da xarjebi. Caagdo saarCevno yuTSi.  b. gaunaRdes. biurokrAtia [fr. midgoma. saqmisadmi b. bureau] – 1.] – 1. bureacratie] – 1. biurOkrat­i [fr. gamosawev saxuraviani sa­ weri magida erTgvari. sa­ xelmwifo mmarTvelobis sistema. (saub. 2. saxelmwifos. daxures. romlis drosac qveyanas marTaven xalxs mowyvetili moxeleebi. bustehalter] – qalis lifi.-is usulguloba . 1). xarjT­aRricxva. gadat.  am gagebiT biurokratuli Scd. gul­ mkerdze Casacmeli. Cve­ ulebrivi aqvs Taroebi. saxelwodeba. 3. budget < ingl. romelic Tavisi mo­ valeobis Sesrulebisas formalur mxares aqcevs mTavar yuradRebas (saqmis sazianod). aparati.

blQc­i [germ.) raime nagebobis na­ wili. blOk­i2 [fr.  b. turniri (WadrakSi). 2. blindage] – (samx.  b. romelic SeerTebulia fotoaparatTan – gadasaRebi obieqtis meyseuli Zlieri ganaTebisaTvis. blQndaJ­i [fr. blazer] – 1. si­ non. block ing block] – simZimis asawevi umartivesi mowyobiloba – Rariani mbrunavi gorgola­ Wi. blAnk­i [fr. sxvadasxva feris pijakisa da Sarvlisgan Sedgenili kostumi 2. romelic icavs meomrebs artileriis cecxlisgan. rom­ lis TavSic dabeWdilia dawesebulebis. ¥ blamanJesi. bQcefs­i [laT. iyeneben oficialuri miwer­ mowerisaTvis an raime do­ kumentis Sesadgenad. 2. blQckrig­i [germ. 2. blictUrnir­i [germ.  blamanJue dasaSvebia. blAmanJe [fr. qaRaldis furceli.-is Sevseba. bluff] – risame mogoneba. blEizer­i [ingl.  b. saxel­ mwifoebis. romelze gadagdebulia Toki. daSinebis mizniT (`TvalebSi nacris Seyra”). biceps orTava] – kunTi mxarsa da idayvs Sors. eleqtromowyobiloba (lam­ pa). periodi. blEf­i [ingl. or­ ganizaciebis kavSiri erTob­ livi moqmedebisaTvis. orTava kunTi). blitz elva] – 1. (teqn.) mtkice nageboba. bloc] – 1. gegma. blOk­i1 [fr. romelzedac dato­ vebulia Tavisufali ad­ gilebi Sesavseblad. Ria feris msubuqi spor­ tuli pijaki. blanc TeTri] – 1. nabeWdi qaRaldis fur­ celi. SeTxzva visame blo motyuebis. block germ. blitzkrig] – elviseburi omi.-83 s. sawarmos an organizaciis saxelwodeba. romelic xris xels idayvis saxsarSi (qarT. s.-ze dabeWdili Suamdgomloba.  bicepsi Scd. blomanJe Scd.  blamanJisa. sinon. WoWonaqi). partiebis. blitzturnier] – elviseburi turniri (WadrakSi). bagiri an jaWvi (qarT.) swrafad gaTama­ Sebuli Wadrakis (SaSis) partia. romelic Tavis mxriv . (saub. blancmangor] – na­ Rebis an nuSis rZis Jele.

sevda. maturi). cekva. saSeni masala­betonis di­ – msxvili maxrCobela gve­ di zomis xelovnuri qva li 4 metramde sigrZisa. gavrcelebulia tropikul  b. bOa [fr. garemocva doli an lilvi. seqcia). qsovili da sxv. 4. to block] – 1. ri zemoqmedebis mizniT.-iT naSeni saxli. (samx).  b. blokade] – 1. alya. eleqtro mowyobiloba – 3. (medic. romelzedac exveva firi.blo -84- Sedgeba sxvadasxva elemen­ vao musika lirikuli da tebisgan. (sp. naRveli] – zan­ 2. blokadis mowyoba. bobsleigh. romelic aseTi musikis  fanjris b. b. boa < laT. dac exveva mavTuli. lia. armiis da sxv. Zafi. blues melanqo­ Tavi (saWiani) marxilebiT.-is moxsna. mtruli qveynebis mier 2. cilindrebis TanxlebiT sruldeba. (rk. qalaqis simagris. blOkada [ingl. romelic ga­ an sistemis funqciis gamo­ moiyeneba avtomobilebSi.­gz.  ekonomikuri b. sxvadasxva manqanaSi: koWa. 2. amerikaSi.) romelime organos anTebis koWa. bobine koWa] – 1. magnitofonis gorgolaWi..  bobinasi.  b. non.) sasignalo mowyo­ sled mxtomare. van­Tovlian gzaze speci­ 3. TiSva. blokQreba [ingl. marxili] _ bilobaTa sistema matare­ 1. detalebisgan (si­ sevdiani xasiaTisa. TviT marxili aseTi Se­ guri sasimRero da sacek­ jibrebisTvis . romelze­ mtris jarebs mier. bObslei [ingl. (misi arsia avtotransfor­ ¥ blokaduri. romel­ romelime saxelmwifos po­ Sic ideba gorgolaWze litikuri an ekonomikuri daxveuli kinofilmi. mrgvali kolofi.) Sejibreba mTidan belTa mimosvlis reguli­ swrafad daSvebaSi yinulo­ rebisaTvis. bObina [< fr. aluri (2­4 kaciani samar­ blUz­i [ingl. bob 2. babina Scd. boa gveli] 3. moZraobis winaaRmdegoba. ¥ bobinisa. aguris formisa. izolacia masze politiku­ 3.

politikur an ekonomikuri brZolis xer­ xi – calkeul pirebTan.-85- bom bogdQxan­i [monR. bodibQlding­i [ingl. uaris Tqma saxelmwifos parlamentis arCevnebSi mo­ nawileobaze. 2. ro­ melsac mocemul Cempio­ natSi yvelaze meti burTi (goli) aqvs gatanili. vokaluri) am cekvis ritmiT 3. bolero] – 1. usaxelo ze­ da tansacmeli bOlid­i [< berZ. boy biWi da scout mzveravi] – evropisa da amerikis zog qveyanaSi: sabavSvo da axalgazrdobis sportuli organizaciis wevri.. bogdohan] – boQskaut­i [ingl. romelic misi gamoyenebis adgilze miedineba. boQkot­i [ingl. bOlero [esp. (pirvelad gamoiyenes 1879 w. saxelmwifo­ ebTan urTierTobis sruli an nawilobrivi gawyveta.) qvabi. cxeli wylis misaRebad. musikaluri nawarmoebi (instrumentuli.  b. romelSic wyali cxeldeba specialur milebSi gatarebuli or­ Tqlis saSualebiT.) didi metismetad kaSkaSa meteori. agreT­ ve kulturizmi). rac kulturizmi.) fexburTeli. 2.-is gamocxadeba. bombe] _ feTqebadi nivTierebiT gatenili sas­ roli yumbara (Wurvi). bocal] – mozrdili fexiani Rvinis sasmisi.  saaviacio b. bolis (bolidos) satyorcni Subi] – (astr. bombArdir­i [germ. qalis mokle. or­ ganizaciebTan. bodybuilding sxeulmSenebloba] _ fizikuri varjiSebis sis­ tema. boycott sak. cecxlgamCeni b. musika am cekvisaTvis.. bombardier] – (gadat. bOmb­i [fr. wyvil­ Ta espanuri cekva simRerisa da kastanietebis ayolebiT. aTletizmi (ix. igivea. boikots uari uTxres damorCile­ baze)] – 1. iyeneben upiratesad Tboeleqtro centralebSi da sxva. sax. rodesac irlandielma arendatorebma C. boyscout < (ist.) CineTis imperatorebis tituli. bombardQreba – zarbaznebis (qvemexebis) daSena an TviT­ mfrinavidan bombebis Camoy­ . boQler­i [ingl. bOkal­i [fr. boiler] _ (teqn.

mflo­ beli] – 1. 2. bOr­i2 [germ.  qimi (1 mniS.  borduri Scd. 3. ¥ bonzisa  bonzasi Scd. gemis bortze – gemze. Rvinisferi. bOs­i [ingl. gemis gverdis kedeli. bonze < iap busso RvTis mouravi] – iaponiaSi. bOr­i1 [laT. dabombva. b. bonbonniere] – kanfetis an parfiumeriis lamazi kolofi. xel­ mZRvaneli. ufrosi.  gadaxsnili b. wiTe­ li Rvino erTgvari. am kedlis zeda kide. qsovilis. kosmosuri xomaldis bortze – kosmo­ sur xomaldSi.  gemis b. . bOrt­i [fr. gamosayofad. sax. bOston­i [ingl. bOrdo [geogr.-ebs talRebi exeTqeboda.  bambanierka. bobrer burRi] – foladis burRi.-Tan mdgari turistebi. romelic Sedis bevri mineralis Se­ madgenlobaSi. paltos.  mtris poziciebis b. arSia). boss holand baas patroni. bor(ax) < arab. 2.  b. bOna [fr.bon -863. kideebze Se­ movlebuli zoli. (polig. TviTmfrinavis bortze – TviTmfrinavSi. bombonQer­i [fr. satvirTo avtomobilis. bonne] – bavSvebis aRmzrdeli qali. CineTsa da aziis zogierT sxva qveyanaSi: budistebis mRvdeli an monazoni. sinon. bordQur­i [fr. qvis filebis zoli quCis an gzis napirebis gaswvriv trotuarebs gazonebis da misT. xaliCis.pijakis marjvena an marcxena napiri (RilebiT an kiloebiani).] – cekva erTgvari – neli valsis saxeoba (sxva­ ra. (qarT.  trotuaris b.) samkauli teqstis garSemo. Ria satvirTo vagonis da misT. mepatrone. Spale­ ris da misT. Zaris kedeli. bOnza [fr. romelsac iyeneben kbilis saeqimo saqmeSi. 2. bord germ. banbanerka Scd. boston < ge­ ogr.] – 1. Sindisferi. (araofic. bordure] – 1.­iT) Scd. 2. bord] – 1.-ebi. warmoebis di­ reqtori. kostumi. gvarjila] – qimiuri elementi.) mTavari. buraq boraki.

boheme – cignuri. xorciT an bostneulis konserviT. sadac sa­ Cveneblad da saswavlo­sa­ mecniero miznebiT gaSene­ bulia sxvadasxva jiSis mcenare. braconnier] .  mx.  b. brakonQer­i [fr. ke­ delze damagrebuli sanaTi.) mZime mo­ wamvla ZexveuliT. bradys ne­ li da kardia guli] – (medic. banqos TamaSi erTgvari. cignuroba] – msaxiobebi. brAilis SrQfti – amobur­ cul­wertilovani Srifti usinaTloTaTvis [frangi pedagogis l. taqikardia). brailis (braille. botforti. botAnika [< berZ. botanQkuri bARi – baRi da dawesebuleba. bottesfortes] – maRali Ceqmebi erTg­ vari. bravo! [it. aRtacebis gamom­ xatveli SeZaxili. saxo­ maldo samuSaoebis xelmZ­ Rvaneloba da sxv. romelTac ara aqvT arsebobisaTvis saWiro mud­ mivi Semosavali da uTav­ bolo cxovrebas ewevian. mwer­ lebi. bootsman < bad navi man adamiani] – sazRvao flotSi: umcrosi meTauri (zemdegi).) guliscemis Seneldeba (Sdr. icvamdnen Zvelad kavaleristebi. romlebsac yeli ga­ farToebuli aqvs muxls zemoT. 1809-1852) gvaris mixedviT]. botUlizm­i [< laT. eleqtrolampa.-is xelmZRvaneli. bogemuri Scd.  b. botfOrteb­i [fr.-87nairad: vals­bostoni). bouling] – keglis sportuli saxe­ sxvaoba.  brisa. yofa.). romelsac evale­ bra ba sameurneo samuSaoebis xelmZRvaneloba gemze (wesrigis damyareba. geografia. 3. kedlis Sandali. boUling­i [ingl. bradikArdia [berZ. 2. Salis Zvirfasi sakosti­ ume qsovili.  b. 2. botulus Zexvi] – (medic. bra [fr. bravo friadze] – mowonebis.  bogema. ¥ bohemuri. TevziT. bras xeli] – 1.  brasi Scd. bOhema [fr. ¥ botanikuri. mxatvrebi. musikosebi. botane mce­ nare] – mcenareTa Semswav­ leli mecniereba. bOcman­i [holand.

brEve [laT. dakerebuli qsovilis zo­ nari an bafTa. brAs­i [fr.) induizmis samebis um­ Tavresi RvTaeba. brandmaQster­i [germ. brandmAuer­i [germ. breQk­dAns­i [ingl. brEzent­i [rus. braUning­i [ingl.  brandmeisteri Scd. brASpil­i [holand. braad spil] – (zRv. brandmauer] – kapitaluri xanZar­ TsawinaaRmdego (cecxl­ gamZle) kedeli Senobebs Soris (qarT. mtvreva da dance cekva] – swrafi tempis Tanamedrove cekva. rome­ lic sportul elementebs Seicavs.) gemze Ruzis amosa­ zidi jalambari. romelic miaCniaT samyaros da yvela . Zvelad _ brahmanizmis qurumi. romelic nadirobs (Tevzaobs) akrZalul adgi­ lebSi. brQgada [fr.  SemoklebiT _ breiki. briOlin­i – Tmaze wasasmeli kremi erTgvari. mkvrivi (wyalgauvali) wyalgaumtari qsovili. polkze – piri. akrZalul vadebSi an akrZaluli saSualebebiT. brEtel­i [fr. cecxlamridi). breakdance < break texa. alublisgan). Browning sa­ kuT. breve] – romis pa­ pis mokle epistole. presenning] – xeSeSi. sa­ jariso SenaerTi.bra -88arsebis Semqmnelad. brasse] – sportu­ li curvis erTerTi gav­ rcelebuli saxeoba.  brakoneri Scd. brAhma [sanskr. brigade] – 1. _ konstruqtori] – erT­erTi sistemis pisto­ leti.) saxanZro razmis ufosi. brahma] – (mi­ Tol. sinon. sax. brEnd­i [ingl. bretelle] – qalis perangze. brandy < dan] – TeTri Rvinisgan gamoxdili da muxis kasrebSi davar­ gebuli alkoholiani sas­ meli (dabali xarisxis ko­ niaki): amzadeben xilisganac (vaSlisgan. brandmeister] – (moZv. piri romelic unebarTvod Cexs tyes. brAhman­i – indoeTSi umaR­ lesi kastis wodebis war­ momadgeneli. брезент < ho­ land. romelic mxarze gadadis. xe­ lebs da fexebs vusvamT simetriulad da erTdro­ ulad Signidan ganze. lifze da misT.

­mde. Zvelad iyenebdnen cxenosnobisTvis. broil Sewva] – msxvil mefrinveleobis meurneobaSi garkveuli we­ siT gamozrdili saxorce qaTami. briefing mok­ led gadmocema] – xanmokle TaTbiri an preskonferencia JurnalistTa viwro wri­ saTvis. 4) xelmZRvaneli. breeches (mr.-89didi. gav­ rcelebulia inglissa da amerikaSi. romelic asru­ lebs garkveul sawarmoo davalebas. 2. briquette] – Cve­ ulebriv guris saxiT daw­ nexili raime fxvieri ma­ sala. brQj­i [ingl. britaneTis kunZulebis ZiriTadi mosaxleoba Zv. erTi ti pis samxedro xo­ maldebis SenaerTi. bridge] – qaRal­ dis erTgvari TamaSi. brigadier < fr. brigAntin­i [fr. brigAdir­i [germ. matareblis momsaxure per­ sonali.  naxerxis b. broker] – mak­ leri. brinza] – gan­ sakuTrebul wesiT amoyva­ nili cxvris yveli (Sdr.  gamyolebis b. Cais b. brQji [ingl. me­8 s. agreTve bretaSi (kontinentze). brOker­i [< ingl.  zeinkalTa b. maTi nawili gaanadgures anglosaqsebma. welT.] – brigadis (mniS. brQz­i [fr. Suamavali vaWrobaSi. brise] – susti sa­ napiro qari.  satanko b.  satorpedo katerebis b.­dan ax. bro brQnza [rumin. broQler­i [ingl.  brigantina Scd. Ceq­ mebSi Casatanebeli. koleqtivi.. meCaieTa b.)] – Sarvali. brilQant­i [fr. xolo dRisiT zRvidan xme­ leTisken (zRvis brizi)] brQket­i [fr. 3. nayinis b. 3. brilliant] – gansakuTrebuli wesiT da­ waxnagebuli almasi. brQfing­i [ingl. nawili gadsaxlda uelssa da SotlandiaSi.. .. magram diviziaze mci­ re. romelic RamiT xmeleTidan zRvisken qris. me­5­6 ss. brigantire < it. gudis yveli) brQteb­i – kelturi tomebi. mux­ lebs qvemoT viwro. erTgvari. 4. brigantino] – Zveleburi oran­ Ziani ialqniani xomaldi erTgvari. welTaR.

romelmac miaRwia sulier srulyo­ filebis umaRles dones da Tavi daaRwia xelaxal gan­ xorcielebaTa usasrulo jaWvs.  s. misi damaarsebelia – sakia muna sxvadasxva garigebaSi. kantora. firma. brudErSaft­i [germ. brutto uxeSi] – (vaWr. s.  b. . zogadad TviT am religiis damaarsebeli: sakia muna buda – princi gautama. neto. sinon. bruderschaft Zmoba] bruderSaftis daleva – Zveleburi sur­ vil­Cveuleba – orni svamen Rvinos erTdroulad da amiT umegobrdebian erT­ maneTs (gadadian SenobiT laparakze) (qarT. koreaSi. sax.  bronxebi. SefuTvianad). me­6 saukuneSi CrdiloeT indoeTSi da gavrcelda CineTSi.] – saqonlis (Txis. brochure] – pa­ tara wigni.) bronqebis lorwovani garsis anTeba.  budisa Scd. Roris) gadamdebi daavadeba. bUda [sanskr.  oqros b. brOnqit­i – (medic. iaponiaSi da aRmosavleTis zog sxva qveyanaSi.  bronxiti Scd. Cveulebriv rbi­ li garekanis mqone. saqonlidan ada­ mianze gadadis [ingliseli eqimis Bruce-is mixedviT. ¥ sabrokero. bronqaluri. bronchos (mx. romlebiTac haeri Cadis filtvebSi: ¥ bronquli.-Ta skola. brOS­i [fr. tibetSi. vaxtanguri).  broSka Scd. romelmac aRmoaCina am da­ avadebis mikrobi]. brOnqebi [berZ. cxvris. brOSura [fr. brUto [it. bUdizm­i – msoflioSi erT­ erTi gavrcelebuli re­ ligia (qristianobasa da islamTan erTad) romelic warmoiSva Zv.  popularuli b.  bruciliozi. broche] – gulze dasabnevi samkauli. Zroxis.bro -90sapirisp.) sasunTqi mili] – traqeis ganStoebani. ¥ budasi. welTaRr.  b. bruceloza Scd.) saqonlis saerTo wona (WurWlianad. brucEloz­i [< sakuT. bronxuli. jirkvlebi. bronxialuri Scd. buddha – ganaT­ lebuli] – budisturi re­ ligiaSi adamiani.

bukmEker­i [< ingl. ¥ sabuero.  s. broSura] – mxatvru­ lad gaformebuli megzu­ ri. taZari.  b. romelSic ga­ idealebulia mwyemsuri. bukinQsturi – naxmari an bul Zvelad gamocemuli. sporti. bUket­i [fr. booklet wig­ naki. bUer­i [holand. bUkle [fr. 2. bukOlika da bukolQkuri poEzia [berZ. ¥ buklesi. boeir] – yinul­ ze sasrialo ialqniani saWiani msubuqi navi an plaTforma. ro­ melic ramdenime gverdad aris dakecili da erT mTlian furclad iSleba.) Taiguli. beWedi.  buklisa Scd. boquet] _ 1. bookmaker wignis Semdgeneli] – doRSi sanaZleos moTave (agrovebs da iwers sanaZleod dade­ bul Tanxas).  gamofenis b. pastorali. msxvili naqsovi. iSvia­ Ti wignebiT vaWrobasTan dakavSirebuli.romelsac Zirze figurebi aqvs gakeTebuli. budUar­i [fr. ¥ budisturi. posament. bulla] – 1. bUla [laT. prospeqti2) da misT. boucles kululebi] – Salis an bambis qsovili erTgvari. bouquiniste] – naxmari an Zvelad gamoce­ mul wignebiT movaWre. weri­ li an sigeli. bukolika mwyemsuri poezia] – poe­ ziis Janri..  b. prospeqti (ix. qalaqis xedebiani b. bUklet­i [ingl. 2. passament arSia] – oq­ romkedis an sirmis farTo arSia. bUi [holand. sa­ erTod sofluri cxovreba. boei] – wylis zedapirze mcuravi msxvili sasignalo tivtitva. tansacmelze mov­ lebuli. religia. risame gemos an surne­ lebis erToblioba.  Cais b. maRazia. romis papis mbrZanebuleba. bukQnist­i [fr. boudoir] – Zve­ lad mdidarTa saxleb­ Si: qalis lamazad mo­ wyobili sastumro oTaxi axloblebis misaRebad. reklama. < fr.-91buda – princi gautama. romelic aseT do­ . b. bUzment­i [germ. bUdist­i – budizmis mimde­ vari. (moZv.

 bulasi Scd. blanJe Scd. TviT traqtori aseTi mowyobi­ lobiT. sensa­ cia. . (gadat. sax.] – 1. aqvs brtyeli drunCiani mokle didi Tavi msxvili TaTebi da farTo mkerdi.  qvanaxSiris b. bUngalo da bEngalo [ingl. ix. bungalow < ind. bunker] – 1. boomerang < avstraliel aborigenTa enidan] – avstralieli to­ mebisa da zog sxvaTa sa­ tyorcni iaraRi – erTgvari moxrili (joxi). bullet] – (sp. bumErang­i [ingl. bulvari] – rac navaraudevia. sinon. bUlvar­i [fr. kombali.. bulldozer] – mowyobiloba. presa. meSCanebisaTvis. buldOzer­i [ingl.bul -92romelsac centridan miatareben mowinaaRmdegis karSi Sesagdebad. bUldog­i [ingl. mrgvlad SekreWili (Se­ mokvercxili) wveri. bollwerk] – farTo xeivani qalaqis quCebis gayolebiT (Cveu­ lebriv Suaze).) hokeiSi: sajarimo Saiba. boulevard pir­ velad – saqalaqo (qala­ qis) RerZi < germ. boom] – 1. kombainis b. bUm­i [ingl.) aurzauri.  b. ¥ bulisa. ¥ bulanJesi. 2. romelic gatyorcnis Sem­ deg (Tu mizans ver moxvda) ukan brundeba.] – wkapze datovebuli. rac ga­ miznulia obivatelebis. xvimiri). uxamsi ge­ movnebisaTvis. specialurad mowyobili rkina­betonis miwisqveSa TavSesafari. burg] – Sua sau­ kuneebSi evropis qveynebSi: kuments azis. romelic win ukeTdeba muxluxa traq­ tors miwis samuSaoebis Sesasruleblad. indoeTSi: msubuqi verandebiani Senoba qalaqgareT. inglisSi: erTsarTuliani koteji.  bulanJisa. romani. TviTgantvirTvadi saTav­ si fxvieri da natexi ma­ salebisaTvis (qarT. bUlit­i [ingl. bulldog] – erTgvari ZaRli. b. 2. bUrg­i [germ. bulAnJue [< fr. bulvAruli [< fr. 2. bUnker­i [ingl. warmo­ ebisa da vaWrobis aCqare­ buli zrda. sakuT.

 mebufetesi Scd. ¥ burimesi. WurWeli. iaraRi da sxv.)] – literaturuli TamaSi wi­ naswar mocemul riTmebiT iumoristuli leqsebis SemTxzveli. ¥ butaforiuli. patara sasauz­ me.-93gamagrebuli koSki. sauzmeulisa da sasmelebis Sesanaxi ka­ rada. ¥ burJuaziuli. partiebi.. burlesque] – komikuri. buffet] – 1. bufErul­i saxelmwifo – (polit. buttafuori] – Te­ atris TanamSromeli. Zexvis. ¥ burJuisa.  b. burJuAzia [fr. b. romlis xelSic aris samuSao da sawarmoo saSualebani. bourgeoisie] – klasi. butafOria [< it. cixe simagre. Txeli naWeri an wasmulia karaqi da sxv. romelTagan TiToeuli cdilobs mis gamoyenebas meoris sawinaaRmdegod. buffer] – zam­ bariani mowyobiloba lokomotivze. 2. .] – Teat­ raluri warmodgenisaT­ vis saWiro sagnebi (ave­ ji. 2 momuSave. ¥ mebufetisa. loris. bUrime [fr. moqceuli or erT­ maneTisadmi mtrulad ganwyobil saxelmwifos So­ ris. tansacmeli. bourgeois] – bur­ Juaziis warmomadgeneli..  moxaratebuli b. dartymis misa­ Rebad. pistoleti. bUrJua [fr.  buterbroti Scd. vagzlis b. butAfor­i [it.  butaforuli Scd. romelzec dadebulia yve­ lis. sufris WurWleulis. bUfer­i [ingl.  b.  burimisa Scd. wyobileba.  skolis b. bUfet­i [fr.) patara saxelm­ wifo.  msxvili b. buf butErbrod­i [germ. vagonze – dajaxebis. sasadiloebsa da restor­ nebSi: magida an daxli. butterbrod puri karaqiT] – puris naWeri.. mebUfete – bufetSi (mniS. boust-rimes (mr. parodiuli po­ eziis Janri. sa­ dac yidian sauzmeulsa da sasmelebs. ro­ melsac abaria butaforia.) namdvils mimsgavsebuli. bUrdesk­i [fr.  burJuasi Scd.

angariSsworebis ganyofi­ leba sawarmoSi. boots (mr. gazeification] gazificireba _ gazis (mniS. gabArit­i [fr. 2.. kursebi. ¥ sabuRalterio... Txevadi g. gemis g. gazifikAcia [fr. buxhaltEria – 1. 2) energiiT momaragebaze gadayvana  qalaqis g. mgvrgvinavi g. angariS­ sworebasa da aRricxvis Teoria da praqtika. bUSel­i [ingl.  s. wyali. gAz­i [fr. dawesebu­ lebaSi. 2..  1 mniSvnelobiT upiratesad ixmareba airi. amerikis Seer­ Tebul Statebsa da zog sxva qveyanaSi.  s. 2.2 ­36. bushel] – fxvi­ eri sxeulebis sawyao inglisSi. ufrosi b.. gasawevad.  avtomobilis g. ¥ gaziani. boegseeren buqsireba] – 1. gemi. bUc­i [ingl. nivTiereba. gaz] – 1. romeliTac gemi eweva masze gamobmul sxva gemebs da misT. udris daax­ loebiT 35. romelic miiswrafis gavrceldes da Tanabrad moicvas sivrce qarT. cremlsadeni g. niWi. fizikuri sxe­ uli. TviTmfrinavis g. gabarit] _ zRvruli garSemoxazuloba sagnebisa. ¥ sabuqsiro. airi). g gabArdin­i [fr. davTari. gabardine] _ Salis qsovili. .. bagiri. bUqsir­i [< holand..  g... binebis g. romliTac umTavresad wyalgaumtar paltos keraven.  bunebrivi g. karWapebis. buchhalter] – buxhalteriis specialis­ ti.  maxrCobela g. gemi.  mTavari b. daWirxnili g.  b. iyeneben saTbobad (zogjer gasanaTebladac). navTobis g.4 l­s.romelic gankuTvnilia masze gamob­ muli araTviTmavali ge­ mebis. tivebis da misT.)] – spe­ cialuri fexsacmeli fex­ burTis saTamaSod buxhAlter­i [germ. ¥ sabuRaltro.buq -94 s. ¥ buxhaltruli. sinon. gaziseburi (airiseburi) sawvavi.

Scd. galanterie] teritoriaze) me­7­1 ss. fabrika. nisleuli. benzinis saxelwodeba aSS­ rZiani] _ varskvlavTa er­ Si. zrdilo­ iReba navTobis gamoxdiT biani adamiani. (varskvlavTa sis­ gAzon­i [fr.  g. Tiani sistema  Cveni g.). ¥ galantereisa. ¥ galerisa. iTqmis did da cis ikankledi.-ebi. s.-95- gal gazOlin­i [fr. gala] – 1. romelic mi­ galAntur­i [fr. romelzedac ase­  Cveni galaqtikis qarTuli Ti balaxia daTesili.  s. piradi moxmarebisaTvis gAlera [it. galantereia.ro­ sagalanterio. – tualetisa (mniSv. xelTaTmanebi. .: deko­ da maSasadame.­mde) dasavleT ev­ nivTebi (Zafebi. rogorc wilad iyvnen katorRa­mis­ gasayidi saqoneli. misgan Semdeg iReben benzins). tyveebi. da Tanabrad SekreWili. (krekingis procesi. ¥ sagalantereo. sagalantereio. sinonimebia irmis naxtomi gAla [fr. maRazia.  galerasi Scd. hal­ melzec meniCbeebad umetes­ stuxebi da sxv. romelSic Sedis mze Si. dedamiwac) raciuli mizniT daTesili  sxva g. me 17­18 ss­Si: didi zeimi namedrove safrangeTis mefis sasaxleSi. galAqtika [< berZ. ropaSi: mravalniCbiani xis qinZisTavebi. italiisa da belgiis galantErea [fr. balaxi. savarcxlebi. saqoneli. galera] _ Zvelad saWiro sxvadasxva saxis (me­18­s. mokled ¥ galaqtikuri.romlebic misT. ro­ Rilebi. galant] _ didad Tavaziani. galErea [it. farTobi. 1) da welTaR. Zv. Crd. saRamo gala da uli saxelwodeba. galantikos 2. grZe­ li daxuruli derefani. sawvavi siTxe. galleria] _ 1. gazon] _ baReb­ tema. quCebSi da sxva. jili damnaSaveebi. gazoline] _ 1. Cveulebriv. sazeimo sanaxaobaze (gala­ gAlebi _ im keltebis roma­ koncerti.  galantereasi. samxedro xomaldi. lentebi. s. galanteria.) cxovrobdnen galiaSi (Ta­ 2. monebi.

sinon. gAlet­i [fr. qandara. (saub. galeria. samxedro nage­ bobebSi). galereia Scd. 4. 3.) TeatrSi. suraTebis galerea _ speci­ aluri sadgomi samxatvro xelovnebis nawarmoebTa gamofenisaTvis.gal -96- melic aerTianebs Senobis sxvadasxva nawils.) didi wyeba rigi (ti pebis. (wign. miwisqveSa grZeli da viw­ ro gasasvleli (samTo samuSaoebSi. gAlife [afr.) SuSabandi. 2. ro­ gorc sanaxaobisaTvis mo­ wyobili adgili. galipot] _ fisi. galvAnuri _ qimiur reaqci­ is Sedegad miRebuli (eleq­ truli deni). galvanizAcia _ mudmivi eleqtruli denis gamo­ yeneba samkurnalo an teq­ nikuri miznebisTvis galvanQzeba _ 1. iyeneben laqebis da­ samzadeblad. gadat. galQera [esp. romelic sdis wiw­ vovani jiSebis merqans Wrilobidan. galvAnuri batArea _ erTmaneTTan SeerTebuli galvanuri elementi [ita­ lieli mecnieris Galvani­s (1737­1798) gvaris mixedviT). Tavisi simkacriT] _ samxedro . Seicavs ski­ pidars. galvanometr­i [galvano berZn. eleqtruli denis gatareba rameSi.  literaturuli gmirebis g. metreô vzomav] _ susti eleq­ truli denis sazomi xel­ sawyo. generlis Galliffet-isgan. romelic cno­ bili iyo parizis komu­ narebisadmi 1871 w. gallera] samxreT amerikis zog qveynebSi: 1.  g. galQpot­i [fr.  galereasi. galvAnuri elEmenti _ xelsawyo. 2. galette] _ patara zomis namcxvari erTgvari.  galereisa. kanifolsa da wyals. romelSic qimi­ uri reaqciis Sedegad mii­ Reba eleqtruli deni. (moZv. 2. qarT. 5.-is gayvana. mamlebis CxubisaTvis. TviT mamlebis Cxubi. raime sagnis zedapiris liToniT dafarva eleq­ trolizis saSualebiT. cirkSi: zeda iarusi (iaffasiani adgilebiT). portrete­ bisa).

gallicisme] _ franguli enidan nasesxebi sityva an gamoTqma.  g. gamma Scd gAmbit­i [fr. werili. ga­ farToebuli.) cxove­ luri an mcenareuli or­ ganizmis sasqeso ujredi. gametς meuRle (coli)] _ (biol. gAma [berZ. 2. Senoba av­ tomobilebis sadgomad da . gallon] _ ing­ lisSi. xolo zemoT Zalian ganieri. gAlon­i [fr. romelic anadgurebs malariis koRos matlebs. gAngster­i [ingl. gAngrena [berZ. gambUzia [esp. banda. gangster brbo.-ebis dakvra.  galifesi. xrova] _ bandi­ ti. movlenebisa. mZarcveli ¥ gangsteruli. ¥ sagarantio.) Tanmimdev­ ruli wyoba erTgvarovani. sawindari).-97Sarvali. ¥ gamisa. gambuxial] _ wvrili (47 sm) cocxalmSobi Tevzi.  s. gametςs meuR­ le (qmari). organos an sxeulis nawilis kvdoma sisxlis mimoqcevis darR­ vevis Sedegad.  galifisa Scd.5 l­mde). magram mravalgvarad cvla­ di sagnebisa.  ferTa g. garAntia [fr. romelic uzrunvel­ yofs rasme (qarT. (wign. Se­ irwymeba. gamma saxelwodeba γ (g) asosi. vada. gar rodesac Setevaze swrafad gadasvlis mizniT TeTrebi swiraven figuras an paiks. gangraina] _ cocxali organizmis rome­ lime qsovils. sinon.  gamasi. bgeraTa aRmavali an daRmavali Tanmimdevroba erTi an ramdenime oqtavis farglebSi. gambit] _ Wadra­ kis partiis iseTi dasawyisi.5 ­dan 4. garantie] _ pi­ roba. galQcizm­i [fr. ganayofierebis dros sapi­ rispiro sqesebis ori g. romliTac Sua saukuneebSi aRniSnavdnen solo bgeras musikaSi] _ 1. gAmeta [berZ. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi Txevadi da fxvi­ eri sxeulebis sawyao sxva­ dasxva tevadobis (3. gadat. gAraJ­i [fr. garage] _ gadaxu­ ruli adgili. frangul yaidaze agebuli gamoTqma ama Tu im enaSi. s. muxlebis qveviT viwrod SemoWerili.

gardErob­i [fr. mimsvlelTa zeda tansac­ mlis (halstuxisa da misT. gastronome < berZ. tansacmlis karada.  g. erTi adamianis mTeli tan­ sacmeli. garnQtur­i [fr. gaudeamus SesakeTeblad.  msaxiobis g. avejis. ¥ gastronomiuli. 3. repertuari. gaudeAmus­i [laT. (poligr. romle­ bic ganlagebulni arian dasaxlebul punqtebSi ga­ magrebul raionSi. s. 2) momuSave. Sekazmva] _ xorcis an Tev­ zisgan momzadebuli kerZis sakazmi (bostneuli.  Teatris g.). ¥ sagastrolo.) Sesanaxi sazogadoebrivi TavSeyris adgilebSi. ¡s. garnQzon­i [fr. 2).] _ msaxiobi. garnizon] _ samxedro nawilebi.  kartofilis g.  farexi Scd.gar -98erTi daniSnulebis mqone sagnebis (mag. sazRvargareT. sagardErobo _ igivea rac garderobi (mniSv. megardErobe _ garderob­ Si (mniS. rogorc savaWro saqoneli.  ansambl "rusTavis" g. garderobe] _ 1.  g.) sxvadasxva zo­ mis. garniture] _ . kar­ tofili. gastronomie] _ sakvebi produqtebi. mogzauroba. romelic gastro­ lebs marTavs gastrOnom­i [fr. gastrOlebi [germ. Gastrolle < Gast stumari da Role roli] _ sxva qalaqidan an qveynidan sadme Casuli msaxiobis an msaxiobTa koleqtivis gamosvlebi. garnir morTva. gastrolQor­i [< germ. maRazia. magram erTnairi mo­ xazulobisa da xasiaTis Sriftis kompleqti. samsaxuri. 2.  speqtakli.  megarderobesi Scd. ¥ megarderobis. TeT­ reulis) sruli kompleqti. ¥ sagarnizono. 2. gastēr (gastros) kuWi da nomos kanoni] _ gastro­ nomiuli maRazia (winaT ase eZaxdnen gemriel saW­ melebis mcodnes da moyva­ ruls).  Tbilisis g.upira­ tesad sauzmeuli. gArnir­i [fr. makaroni da sxv. s. katleti. ¥ garniriani. gastronOmia [fr.

gEa [berZ.) cxovelTa an mcena­ reTa gvarebis warmoSoba. gvaris tomis istoria. praqtikul saqmiano­ basa da mowinave mecnierebas mowyvetili adamiani. gehinom hinomis veli] _ jojoxeTis cecxli. CogburTis partiis) nawili.  geiSasi Scd. maT Soris RmerTebi da adami­ anebi. romelic warmoiqmna me­16­17 ss. romlis movaleo­ baa mayureblebis (mdidarTa sasaxleSi stumrebis) gar­ Toba maxvilsityvaobiT. ¥ geiSisa. farTofarfliani Calis qudi erTgvari. Gς da Gaia] _ ber­ Znul miTologiaSi: miwi­ sa da miwisqveSeTis. 2. magram cxov­ rebas. qov boi. gEena [berZ. geitinomAgia [berZ. espanelTa SeuRleba indo­ el qalebTan: pampaSi (ix. gEim­i [ingl. geQzer­i [island. gEiSa [iap.] _ iaponiaSi msaxi­ obi qali. geyser < germ. genealOgia [berZ. game TamaSi] _ sportuli TamaSebis (mag. romelzedac amok­ veTilia raime warwera an gamosaxuleba. simReriT. istoriis damxmare dis­ ci plina.) wignebiT ganswavluli. pampa) mcxovrebi mwyemsi. gAuCo [esp. geena. gEma [laT. ar­ gentinasa da urugvaiSi: eTnikuri jgufi.) mcena­ reTa erTi da imave eg­ zemplaris yvavilebs mier urTierTdamtverva. 2.  heizeri Scd. ebr. cekviT da a.-99movilxinoT] _ Zveleburi studenturi simRera laTi­ nur enaze. . romelic taimebisgan gansx­ vavebiT dgindeba miRweuli gen qulebisa da ara drois mi­ xedviT. (biol. gaucho] _ 1. romelic swav­ lobs calkeuli gvarebis istoriasa da adgens sag­ vareulo nusxebs 3. qvesk­ nelis qalRmerTi: misgan warmoiSva yvelaferi. genealogia] _ 1. S. geiton mezobeli da gamos qor­ wineba] _ (bostn. saidanac periodulad amo­ ifrqveva wylisa da orT­ qlis Sadrevani.­Si. gelertehr swavluli] _ (wign. gemma] _ Zvirfa­ si qva. heiβ sxeuli] _ vulkanuri warmoSobis cxeli wyaro. gelErter­i [germ.

wyaro] erTeuli. (medic. msof­ agreTve erTa Tanamegobro­ lioSi sul 50­ze meti ge­ . ¥ genezisuri.gen ¥ genialogiuri. wvrilmans. xuleba damuSavebis pro­ general-leitenanti _ meo­ cesSi. kavSiri. romelsac gana­ _ warmoSoba. TaurTa Semadgenlobis wo­ 2. genetika). mTa­ raime zogadi princi pisadmi. genealogQuri xe _ oja­ xis sagvareulo nusxa rome­ lic garkveulad aris war­ sageneralguber nA to­ modgenili ganStoebuli xis saxiT. ram sageneralgubernato geneturi. warmoSoba. kartografiuli gamosa­ pirveli wodebuleba.  g. romlis drosac ru­ re wodebuleba. neralissimus yvelaze mTavari. gansakuTrebuli samxedro 2. mag­  m. general-maiori _ generlis 3. generalis saerTo. vari] armiis umaRles me­ ganzogadeba. generalizAcia _ 1. romelsac aniWeben ufrosi. genetikuri Scd. damsaxurebisaTvis. general­gubernator­i _ 1. armiis generali _ generlis generalisQmus­i [laT. ro _ revoluciamdel ru­  genialogia Scd. général < movlenaTa daqvemdebareba laT. (ix. kaze gamoiyofa mTavari general-polkovniki _ mesa­ da yuradReba ar eqceva me wodebuleba. ro. warmoqmna. Ca­ gebda general­gubernato­ saxvis istoria.  general-gubernatori. britaneTis koloniebSi. Tesva mTel organizmSi. umaRlesi] _ zog qveyanaSi: revoluciamdel ruseTSi: umaRlesi samxedro wode­ erTi an ramdenime guberniis buleba. -100bis saxelmwifoebSi: didi britaneTis mTavrobis mier daniSnuli samefo xelisuflebis umaRlesi warmomadgeneli. kerZo genEral­i [fr. ri. geumaRlesi wodebuleba.) avadmyofobis gan­ debuleba. tabula. seTSi: msxvili adminis­ genEzis­i [berZ _ genesis da­ t ra c i u l ­ t e r i t o r i u l i badeba.

genetikos warmomSobi] _ mecniereba generlebi. terialuri sawyisi cocxal dekoraciebiT.kostiumebiTa organizmebSi memkvidreuli .  ase mag.  g. cxovelebis. mag: litöt < laT. [laT. generalis saerTo. suvo­ generaluri Stabi _ rovs da kidev 3 sxva mxedar­ umaRlesi samxedro mmarT­ TmTavars.. genera2. eleqtroenergiis g. yofil sabWoTa velobis centraluri or­ kavSirSi _ ioseb stalins gano. gvari] _ ukanaskneli repeticia _ memkvidreobiTobis ma­ warmodgenis gamarTvis win.­is wodeba hqonda a. gaCena. gengegma).  adamianis g. organizmTa memkvidreobisa generAlur­i . mTavari] _ armiis umaRlesi meTaurTa Semadgenloba.. warmoSoba.. g. mcenareTa g.-101- gen neralisimusi iyo: ruseTSi da grimebiT. sabWoTa kavSiris umaRlesma sakanonmdeblo organom _ generAcia [laT. konsuli. genos jiSi. romelic neralisimusebs wodebas meqanikur energias gardaq­ aniWebs saerTaSoriso ormnis eleqtrul energiad. generalis] da cvalebadobis kanonebis _ mTavari. ZiriTadi. g. problemebi. danadgari. wevri. generaluri konsuli  g. cxovelTa g. genEtika [< berZ. mce­ umaRlesma sabWom 1945 w. brZola (omSi). generalisimusoba mianiWa  g. gegma (Semok. generAtor­i [laT. war­ rad gaigonebT TiTqos gemomSobi] _ manqana. mwarmoebeli. generatio da­ badeba] _ 1. ioseb stalins ¥ generatoruli. rac Scd. (1879­1953).. generaluri repeticia gEni [berZ. anali_ mTavar qalaqebSi myofi zi. ganizacia. g. prokurori. da nareebis. rom xSimSobeli. generator  aRsaniSnavia. generalQtet­i [germ. mineralebis erTi potsdamis konferenciaze gvaris an saxeobis yvela is warsdga am wodebiT. Sesaxeb.  geneturi Scd.  mudmivi denis g. qalaqis g. ¥ genetikuri.

iTvleba umZimes ¥ geografiuli da sageodanaSaulad kacobriobis grafio. romlebic erT­ gadacemas cocxal orga­ maneTTan mWidrod aris da­ nizmebSi. klimats. romelic swav­ dajildoebuli pirovneba. da Taviseburebebs sxvada­ sxva qveyanasa da raioneb­ genOcid­i [berZ. Sesaferi. im mecnierebaTa im Tvisebis memkvidreobiT kompleqsi. genius] _ udidesi fizikur da ekonomikur SemoqmedebiTi niWi.gen -102- informaciis matarebel geogrAfia [berZ.) mecnierebani. g. genius] _ geniiT _ mecniereba. mTeli wavla. garemo. nawarmoebi. (s. mcenare­ 2. lobs warmoebis ganlagebas. mxatvari firosmani.  g. ekonomikuri geografia genQos­i [laT. Si. geōgraphia < qromosomaSi _ TiToeuli gē dedamiwa da graphō vwer. genos gvari. geografias. fizikuri geografia _ geniAluri _ 1. aRgeo. kavSirebuli da moicavs gEnia [laT. damiwa da daizō vyof (na­  geografia. geniiT da­ mecniereba.  rusTavelis g. geowilebad)] _ mecniereba. g. geodezia. erovnuli an religiuri niadagebis g. dedamiwis zedapirze ri­ cav] _ mosaxleobis cal­ same gavrcelebis Ses­ keuli jgufebis. tomi da caedo vklav.. g. [berZ. xalxis gaJleta rasobrivi. cxovelTa g. geni uzrunvelyofs ama Tu aRvwer] _ 1.. sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `exeba deda­ geodEzia [berZ. geōdaisia de­ damiwis dayofa < gē de­ miwas~.  mcenareTa g. poetebi. romelic swavl­ obs adamianTa sazogadoebis jildoebuli. winaSe. geniosis damaxasiaTebeli. momcvel bunebriv pirobebs  g. Ta da cxovelTa samyaros. . niadagebs da sxva). (reliefs..  ieso qriste _ kacobriobis misi ganviTarebis pirobebsa geniosi. motiviT. vxo­ 2.  g.. logia. gē miwa] _ rTuli wera.

¥ geometriuli. romlebic Seis­ wavlian dedamiwis fizi­ kur Tvisebebsa da masSi mimdinare fizikur pro­ cesebs. azomvebi. dedamiwaze organuli si­ cocxlis istorias da sa­ sargeblo wiaRiseulis sabadoebs. aSinaureben da geSaven sanadirod (qarT. romelic swavlobs sxeulebis sivrciT for­ mebsa da maTi gazomvis me­ Todebs. gē dedamiwa da logos moZRvreba] _ mec­ niereba. geofQzika [berZ. geopolQtika _ politikuri gep strategiis geografiul TvisebaTa Seswavla. g. [rusi botanikosis Георги­s (1729­ 1802) gvaris mixedviT]. Ziebis meTodebs. g. romelic swavlobs dedamiwis agebulebasa da elementebs. geomEtria [berZ. geolOgia [berZ. ¥ geodeziuri da sageodezio. gadaReba. ruka (da ara ruqa).  g. observatoria. SeerTebisa da gadaadgilebis kanonebis Sesaxeb. geometria miwismzomeli] _ maTematikis nawili. problemebi. . ¥ geofizikuri. epoqa. amocana. eqspedicia (an: aqcia). gEpard­i [fr. procesebi. ¥ geologiuri. g. ¥ geopolitikuri.  g.  g. g.-103romelic swavlobs deda­ miwis formebsa da zomebs saerTod (umaRlesi geode­ zia) da adgilze iRebs zo­ mebs dedamiwis zedapiris asasaxavad rukebsa da geg­ mebze (topografia). xelsawyoebi. dedamiwis qer­ qis cvalebadobis istorias. ¥ giorgini Scd. geoqQmia _ mecniereba de­ damiwis qimiuri Sedgeni­ lobisa da masze qimiuri elementebis gavrceleba­ ganawilebis. aqsioma. guēpard] _ didi mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa.­is mTeli formulaa: geografiuli garemo _ adamiani _ saSinao da sagareo politika. aqvs didi xasxasa yvavili. geOrgin­i _ balaxovani de­ koratiuli mcenare. g. g. g. gē deda­ miwa da physikē fizika] _ im mecnierebaTa komp­ leqsi.  g.  g.  g. meTodi.

gEto [it. Rerbiani. g. ebraelTa g.  germetiuli Scd. gerôn (gerontos) moxuci da logos moZRvreba] _ mecni­ ereba sicocxlis gaxangr­ Zlivebis Sesaxeb. saRerbo Scd. hermetique.] _ musulmanTa samyaroSi _ saerTo saxelwodeba yvela ucxoelisa.) beWedi. sadac iZulebiT iyo dasaxlebuli adamianTa garkveuli rasobrivi an religiuri jgufi. nawili.ger -104 g. grusia] _ Zvel saberZneTSi: uxucesTa sab­ Wo.  sazRvao g. ¥ gvardiuli. liTonis furcelze.-is kapitani. SeuRwevi.  zangTa g. hermeticus] _ mWidrod daxuruli.. geranos Rero] _ balaxovani mcenare. giAur­i [Turq. (s. gibbon] _ maimuni. ro­ melsac iyeneben rogorc fulis gadaxdis niSans sa­ buTebis gaformebisaTvis. герб < polon. gEstapo [germ. gvArdia [it.  Rerbi. gQbon­i [ingl.. sagvareulo g. zogisgan iReben aromatul eTerzeTs (qarT. gerontolOgia [berZ. romelsac iyene­ ben aqtebisa da sabuTebi­ saTvis. Gestapo (Se­ mokl.  saqarTvelos saxelmwifo g. germEtul­i [fr. qa­ laqis. ¥ gerbiani da sagerbo. Tavadaznauruli an burJuaziuli wodebis ganmasxvavebeli niSani. safuTavi. gâuri < arab. gErb­i [rus. nemsiwvera). gerUsia [berZ. gEran­i [< berZ. romelsac Zalian grZeli sinon. . SefuTva.) Geheime Staatpolizei] _ faSistur germaniaSi (1933­ 1945) saidumlo saxelmwifo policia. g. aqvs surnelovani foTlebi. beWdebze da sxv. gerb. ghetto] _ zog qve­ yanaSi: did qalaqSi sa­ gangebod gamoyofili uba­ ni. laT.  g. mArka _ marka. gerbQani qARaldi _ qa­ Raldi. romelic gamosaxulia dro­ Sebze. Tbilisis g. zo­ gi saxeoba dekoratiulia.. sinon. herb] _ saxelmwifos. guardia] _ jaris saukeTeso rCeuli nawili. gaum­ tari.  g.. avaza).

.  girlianda. gingine RrZili) _ (medic. Zalian didi. mecnierebi] _ garkveu­ li ti pis saSualo saswav­ lebeli. gynς(ē) qali da anςr (andros) mamakaci] _ qali. amocanebi. nageboba. gigas (gigantis)] _ 1. rome­ lic swavlobs qalis or­ ganizmis Taviseburebebs. uzarmazari Senoba. gQgant­i [berZ. giliOtina [fr. gladiAtor­i [laT. 2. guillotine] _ adamianis sikvdiliT da­ sasjeli (Tavis mosakve­ Ti) manqana. girlandi Scd. g. gynς (gynaikos) qali da logos moZRvreba] _ medicinis nawili.-105wina kidurebi aqvs. qalis sasqeso organos da­ avadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. gla gimnAzia _ gimna­ zia. (qarT. baits. 2. (Sdr. ginekolOgia [berZ. aswavlidnen kla­ sikur enebs (Zvel berZnul­ sa da laTinurs). guide] _ turistebis gamyoli (qarT. ¥ giganturi. gladiator] kl. ginAndri _ [berZ. guirliande < it. gQrlanda [fr. romelic sazom erTeulebTan mier­ Tebisas aRniSnavs maT mi­ liardjer gazrdas. Semdeg skola. warmoeba. sinon. gQga _ TavsarTi. (safrangeTis didi revoluciis dros) doqtor giliotenis wina­ dadebiT. mSenebloba. gymnasion satanvarjiSo moeda­ ni. eqskursiamZRoli). girlanda] _ 1. gingQvit­i [< laT.  giga baiti = 1 mlrd. romelsac aqvs mamaka­ cis meoreuli sasqeso niS­ nebi (viwro menji.) RrZi­ lebis anTeba. goliaTi. romelSic realuri saswavleblebisgan gansx­ vavebiT.). am saxis ornamenti. si­ non. gimnAzia [< berZ. bumberazi). yvavilwnuli). foTlebi totebi. glagOlica [rus. wveri da sxv. kirilica).  g. SemoiRes saf­ rangeTSi 1792 w. jaWviviT erT­ maneTSi Cawnuli yvavilebi. Zalian didi tanis adamiani an cxoveli (mag. sadac ikribebodnen filosofo­ sebi. gQd­i [fr. глаголица] _ Zveli slavuri erT­erTi anbani. meurneoba da sxv.

) enis anTeba. molivlive] _ swrafmavali . glQser­i [fr.) raime (Cveu­ lebriv Zveli) teqstis leq­ sikoni. glaukôma] _ (medic.gla -106matoriani navi. gliase Scd. glandes < laT. xSirad iwvevs dabrmavebas.  glasisi. glObus­i [laT. glossanium] _ (filol.  g. gleukos maWari. gloria brwyinva. globAlur­i [fr.) rac mTel msoflios. svamen cxlad. global] _ (wign. glans (glandis) rko] _ sasis nuSiseburi jirkvlebi. amitom wyal­ Si Rrmad ar jdeba da misrialebs wylis zeda­ pirze. problemebi. glitvAin­i [germ. glisseur mosriale. glease.) Tvalis mZime da­ avadeba. glAse [fr. tkbili Rvino da metreo vzomav] _ xel­ sawyo RvinoSi Saqris rao­ denobis gasarkvevad (Sesa­ mowmeblad). g-ebis amokveTa. romelSic axsnilia moZvelebuli da gaugebari sityvebi. glosarQum­i [laT.  Sesivebuli g. aviTarebs did siCqares. romlebic war­ moiqmneba sagnidan Rrubel­ ze an sqel nislze dacemuli Crdilis garSemo. glAndebi [fr. sayovelTao. atmosferoSi feradi rgolebi. glUkoza [< berZ. glOsit­i [< berZ.romelic magrdeba vertikalur sayr­ denze da brunavs Tavisi RerZis garSemo glOria [it. dideba] _ 1. glaUkoma [berZ. glykys tkbi­ _ Zvel romSi: specialurad gawvrTnili mona an tyve.  glasisa. 2. gleikOmetr­i [berZ. romelic cirkis arenaze iaraRiT xelSi ebrZoda sxva aseTive adamians an mxecebs amfiTeatrSi. glossa ena] _ (medic. glükend wein cxeli Rvino] _ mo­ duRebuli wiTeli Rvino. optikuri mov­ lena.. mTel dedamiwas moicavs. glacé gayinuli] _ nayinSereuli rZiani yava. g. romelSic Sezavebulia Sa­ qari da saneleblebi. globus sfero] _ dedamiwis modeli. politika. rac mdgomareobs TvalSigniTa wnevis awevaSi. kaTolikuri mesis meore nawili _ qebaTa qeba.

idealistur fi­ losofiasa da iudevlobaze dayrdnobiT. gnostikos SemecnebiTi] _ adrindeli qristianobis religiur­ filosofiuri mimdevroba. holos wona da gramma aso. gnom] _ dasav­ leT evropul miTologi­ aSi: maxinji qondris kaci. gobElen­i [fr. romelic miiReba sinaTlis talRebis dasmis (dadebis) gziT gOlf­i [ingl. fardebisTvis da sxv. gnOm­i [germ. goalkeeper] _ (moZv. golf] _ 1. Se­ dis saxamebelsa da zogi sxv. (gadat.] _ mcoxneli ZuZum­ wovari cxoveli antilopis gvarisa. iyeneben medicinaSi. samyaros warmoSobisa da ganviTarebis Sesaxeb qris­ tianul religiur dog­ matebze. gavrcelebulia gol aRmosavleT da samxreT afrikaSi. cdilobda Seeqmna moZ­ Rvreba RmerTis Sesaxeb. gOlgoTa [arab. tanjva (“golgoTaze asvla”). gnostQcizm­i [< berZ. 2. nivTierebebis Semadgen­ lobaSi. hokeiSi). spor­ tuli TamaSi _ specialuri joxis dartymiT sxmuli re­ zinis burTs miagoreben da cdiloben Caagdon fosoSi .)  gobelini Scd. ¥ gnoseologiuri. gnoseolOgia [< berZ. romelic icavs miwisqveSe­ Tis grZneulobas. ierusalimis axlos. saxeebiani mkvrivi deko­ ratiuli qsovili (avejze gadasakravad. gûlgûethâ Ta­ vis qala] _ 1.-107li] _ yurZnis Saqari. golkQper­i [ingl. sakonditro warmoebaSi da safeiqro mrewvelobaSi. Semecneba da logos moZRvreba] _ Semecnebis Teoria. goraki pa­ lestinaSi.) mekare (fexburTSi. gamosaxuleba 2. golOgrama [< berZ. gnu [afr. gnosis codna. romelic swavlobs Semecnebis SesaZleblobebs. gobelin] _ xeliT naqsovi kedlis xaliCa. Canaweri] _ moculobiTi gamosaxuleba.) satanjveli ad­ gili. mis wyaroebs. sadac sikvdiliT sjidnen da sadac saxarebis mixedviT jvars acves ieso qriste. ro­ melSic Caqsovilia raime suraTi.  gliukoza Scd. formebs da meTodebs.

gong < malai­ uridan) _ sartymeli mu­ sikaluri sakravi _ brin­ jaos TefSi. tri peri. gorgette] _ me­ liis an sxva nadiris bewvis . romelsac ukraven grZelTaviani jo­ xiT. 1. winda _ muxlamde sigrZis. gOrila [ingl. 2. sper­ matozoidebs). mokle Sarvali. ampartavnoba. gondola] _ 1. ga­ mouvali mdgomareobis Se­ saxeb [Zv. gondoliera] _ veneciuri gondolierebis simRera gOnor­i [laT. gOndola [it. rac gondolieri. didi warmodgena sakuTar Tavze. berZnuli le­ gendis mixedviT. frigiis mefem gordiam (gordias) dax­ larTa kvanZi.) meniCbe (qarT. gonos Tesli da rheo mimdinareoba] _ veneriuli daavadeba _ Sardsadeni milis Cirqovani daavadeba. Zneli amocanis. gonς Tesli] _ sasqeso jirkvlebi. romelsac aqvs aweuli fi­ guruli cxviri da maRali kiCo.S.  gondolasi. gOrJet­i [fr. honor pativi] _ qedmaRloba. haerburTis kalaTi mgzav­ rebisaTvis. megondolesi Scd. binadrobs centralur af­ rikaSi. gOrdias kvAnZi _ (wign. ¥ gondolisa. gonAdeb­i [< berZ. gonorrhoia. megondolisa. gorilla] _ ada­ mianis msgavsi yvelaze didi (2 m­mde simaRlis) maimuni. aerostatisa da diriJablis saTavsi adamianebisa da xelsawyo­ meqanizmebisaTvis megOndole _ igivea. iyeneben aseve signalis misacemad.gon -108- (gavrcelebulia inglissa da a. romelsac aqvs manJtebi muxls qvemoT Sesakravad (Sarvali­gol­ fi). gondolQera [it. gOng­i (ingl. brtyelZira veneciuri navi. gonOrea [berZ. aleqsandre makedonelma gaxsnis magier maxviliT gakveTa igi].S­Si). romlebic warmoqmnian sasqeso pro­ duqtebs (kvercxebs. megondole).  gondolierasi Scd. erTniCbiani grZeli. 3. sinon. 2. gondolQer­i [it. gondoliere] _ gondolis (mniSv. ¥ gondolierisa.) iT­ qmis rTuli. daxlarTul saqmis.

gradusiani. gravure] _ 1. gavr­ celebuli iyo gansakuTre­ biT germaniaSi.  gotikuris mniS. damaxa­ siaTebelia maRali da wve­ tiani nagebobiT. stili. g. (qarT. minis da sxv. gaufrer] _ talRiseburi nakecebis ga­ keTeba qsovilze. msoflio miziduloba). xis. gofrQreba [fr.  g. gaZli­ ereba] _ erTi safexuridan meoreze TandaTanobiT ga­ dasvla.-109sayelo. siTxis simkvrivis sazomi erTeuli. yinva. xarisxi] _ (piro­ biTad aRiniSneba pawawina wriT ricxvis zemoT mar­ gra jvena mxares _ 1°) _ 1.  20 g. qvis. gothique. gravitas simZime] _ (spec. TaRi. g. udris wrexazis 1/360 nawils. gradAcia [laT. got. safexuri.) gluv zedapirze amokveTili an amoWrili . Gotik] _ xuroTmoZRvruli stili gvian Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. alkoholuri sasmelis (spirtis) simagris erTeu­ li. sinon. yinva. gravQura [fr. SrQfti _ laTinu­ ri Sriftis nairsaxeoba. raime magari masalis (li­ Tonis. 4.. graveur] _ gra­ virebis specialisti (sinon. arqiteqtura. g. graver] _ naxatis an warweris amokveTa raime magar masalaze. CuqurTmebisa da vitraJebis siuxve da sxv. qaRaldze. Tunuqze da misT. ¥ gravitaciuli. kuTxis an rkalis sazomi erTeuli. 2. temperaturis sazomi er­ Teuli. gOtika [fr. gradus nabiji. germ.  sxeulTa g.) ma­ teriis Tviseba. ¥ . gamoirCeva wvetiani da te­ xili moxazulobiT. 3. 5 g. rac gamoixateba sxeulTa ur­ TierTmizidulobiT. gravitAcia [laT. Tvisebebi. siTbo. TandaTanoba. gradatio Tan­ daTanobiT amaRleba. taZari.. ¥ gotikuri. 15-g.isriseburi TaRebis. Zvlis. Tan­ mimdevroba.5 g. kuTxe.  60-g. gravQreba [fr. aqaqi). avadmyofs sicxe hqonda 37. grAdus­i [laT. romelsac qalebi atareben. gravQori [fr.­iT ixma­ reba agreTve goTUri.

demonstracia. grandiose] _ Zalian didi. gramAtika [berZ. grAm­i [fr. uzarmazari. granum xorbali] _ magari kristaluri qani. fonograma. g. Zvir­ fasi saSeni masala. . grAnit­i [it. mindvris Spatisa da qarsisagan. fr. g. ¥ granatisa.  graviurasi Scd. gramOfon­i [berZ. grammatikē] _ enaTmecnierebis nawili. ¥ gramatikuli. mecniereba ama Tu im enis agebulebis Sesaxeb.  telegrama. granata] _ gasas­ kdomi saartilerio Wurvi. romelic Sedgeba kvarcis.  granatasi. romelzedac ara­ sagadasaxado SeRavaTebi vrceldeba. g.  g.  g. 2. wesebi. granite < laT.-is Zegli. ba­ ronze meti. grant] _ miz­ nobrivi daxmarebis Sede­ gad gamoyofili fuladi Tanxa. sAgrafo _ msxvili adminis­ traciul­teritoriuli er­ Teuli inglisSi. grAnata [it. nageboba. gramma aso. grandiOzuli [it. udris erTi kuburi santimetri wylis masas. veeberTela. aseTi naxatis anabeWdi qaRaldze.  fugasuri g. gegmebi. saartilerio g. Graf] _ dasavleT evropaSi da revoluciamdel ruseTSi: Tavadaznauruli memkvidreobiTi tituli. gramme] _ masis er­ Teuli wonaTa metrul sis­ temaSi.grama [<berZ. di­ adi. grAf­i [germ. grandioso.  g. amerikis SeerTebul StatebSi. grAnt­i [ingl. kana­ dasa da zog sxva qveynebSi. lapa­ raks).gra -110- naxati. romelic gadmoscems fir­ fitaze meqanikurad Cawe­ rili xmas (musikas.. xma] _ ruporiani aparati.  firfitebi. granati Scd. gramma Canaweri] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas raime Canawerisadmi. . didebuli. Canaxa­ zisadmi. ro­ melic Seiswavlis sityvasa da winadadebis agebulebas (Sedgeba ori nawilisgan: morfologia da sintaqsi)..  gramafoni Scd. Canaweri da phone bgera. Secdoma. xelis g. ¥ graviurisa.

2. avtobusis mimosvlis g. sapoxi masalebis da sxv.  grafiniisa Scd. matarebelTa moZraobis g. gräfin] _ grafis coli an qaliSvili. grafQkos­i _ grafikis (ix.. naxSirbadis nairsaxeoba. cocxali metyvelebis (bgeraTa) gamoxatva weriTi niSnebiT (asoebiT).grAf­i [< berZ. grafolOgia [< berZ. warmoebaSi. grafQnia [germ. graphikē xazva. . graphikos xazvi­ Ti. qarTuli g. graphō vwer] _ rTuli sityvebis dabo­ loebebSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebebs Camwer pirTan an Caweril saganTan. grafika) specialisti mxat­ vari. xatva] _ 1.  amocanis gadawyvetis g. am mineralis Rero fan­ qarSia Casmuli. ¥ grafisa. iyeneben fanq­ rebis.-111- gra meTodi. ¥ grafiniasi. daxazuli] _ 1. grAfik­i [berZ. romlis mixedviTac . transportze: muSaobas mimdinareobis. romelzedac mrudeebis saSualebiT naCvenebia ri­ same ganviTarebis an mdgo­ mareobis raodenobrivi maC­ veneblebi. barografi. grAfa [berZ. ¥ grafikuli. aseTi xelovnebis nimuSebi. naxazi. elteqnikuri nawar­ mis. grAfit­i [< berZ. moSavo an Savi minerali. graphō vwer da logos moZRvreba] _ Teoria. xelovneba.  ferwera da g.) xelnaweri an nabeWdi niSnebis moxazu­ loba. cecxlgamZle tige­ lebis.-is gamocema. avtografi.). grAfika [< berZ.-is mixedviT muSaoba. graphē xazi] _ Sualedi or vertikalur xazs Soris (tabulebSi. dasamzadeblad. ¥ grafikuli.  grafasi Scd. 2.  g.. sakantoro davTrebSi da sxv. xazebiT StrixebiT (usaRebavod) xatvis xelovneba. graphō vwer germ.  scenografi. (lingv. Graphit] _ 1. sveti. saaTebisa da wuTebis mi­ xedviT).  atmosferuli wnevis cvalebadobis g.. risame moZraobis dawvri­ lebiTi ganrigi (dReebis.  g. 2..

-is mocileba. aerodromebis da sxv. grQlaJ­i [fr. grafomAnia [< berZ. grapefruit] _ citrusovani xexili erT­ gvari. greQder­i [ingl.is gakeTeba. grimaco] _ sa­ xis manWva ganzrax an uneb­ SesaZlebelia adamianis xe­ liT (naweriT) misi xasiaTis gageba. narnari. rac saWiroa ama Tu im rolis Sesasruleblad. gracia) aRsavse. moxdenili. moZraoba. moxdeniloba mixvra­moxvraSi. greQpfrut­i [ingl. moZraoba. Gregorianus] _ welTaRricxvis .gra -112sistema (`axali stili~). msaxiobis saxis Secvla specialuri saRebavebiT. grimes < it. 2.  graciasi Scd. mSe­ neblobaSi. romelSic mowyobilia gisosebi an mbrunavi Samfurebi xorcis didi naWrebis Sesawvavad). grQm­i [fr.  g. saxis aseTi SecvlisaTvis saWiro cximovani saRebavebi (fanqrebis saxiT) da sxva­ dasxva dasawebebeli. grigoriAnuli: grigoria­ nuli kalendari. cekva. ulva­ Sis dawebebiT da sxv. romelSic Caflulia moxaluli nigo­ zi. graciOzuli [it. grazioso] _ graciiT (ix. mTxzve­ lobisadmi. ¥ graciisa.  g-iT TamaSi. grader] _ miwis saTxreli da sasworebeli manqana. grillage Sewva. am mcenaris nayofi. grQmasa [fr. sigiJe] _ avadmyofuri mis­ wrafeba werisadmi. grigori­ anuli welTaRricxva [laT.  griliaJi Scd. grQl­i [ingl. gratia mSveniereba] _ sinarnare. grille fr.  g. < griller Sewva] _ specialuri ka­ rada (gazis an eleqtro ge­ neratoris mqone. g. aromatuli da momwaro­ tkbili gemoTi. wveris. iyeneben gzebis. moxalva] _ Sokoladis kan­ feti erTgvari. graphō vwer da mania miswrafeba..  greifruti dasaSvebia. grAcia [laT. Txili an nuSi. grimo naoWebiani] _ 1. g. xelis Seswavla adamianis xasiaTis gasar­ kvevad. SemoRebuli iqna 1582 wels romis papis gregor (Gregor) XIII­is dros iuliusis ka­ lendris (`Zveli stilis”) nacvlad.

sinon. grimQor­i [fr. movlenebi. gryphus] _ antikur miTologiaSi fantastikuri cxoveli. gamocema. rac grifi1. qarT. romelic eniWebaT umaR­ lesi kvalifikaciis mo­ Wadrakeebs (qarT. Stempeli. sagrimQoro _ TeatrSi: oTaxi. lomarwivi). grQp­i [fr. sinon. grog] _ magari sasmeli _ Saqriani cxeli wyliT Sezavebuli romi. grQf­i3 [fr. griffon] _ igivea. yaimi. grosmeisteri Scd. exi). ¥ gri piani  g. anTeba. grOt­i1 [fr. . Griff] _ 1. si­ mebiani sakravis yeli. rom­ lisTvisac damaxasiaTebe­ lia sasunTqi organoebis anTeba.  virusuli g.  g.  grimasasi Scd.  wigns Tavze qonda mecnierebaTa akademiis g. agreTve gamoqva­ bulis msgavsi xelovnuri nageboba (Cveulebriv ba­ RebSi. 2.  grimasisa. aseTi xel­ moweris anabeWdi. wodebuleba. sadac grims ikeTeben an ukeTeben. avadmyofi ¥ gri puli da gri pozuli.. didostati). ¥ grosmaisteruli. 2. ¥ grosmaisterisa. ro­ melzedac TiTebs aWeren mis gayolebaze daWimuli simebis xmis simaRlis Se­ sacvlelad. grOg­i [ingl.  g. grippe] _ mwvave infeqciuri daavadeba. grQf­i1 [< berZ.-113lied. ¥ grifiani.  g. sinon. koniaki an arayi. grosmaQster­i [germ. romelic msaxiobebs grims ukeTebs. grotte] _ gamoq­ vabuli zRvis flatovan napirze. grQf­i2 [germ. raime sabuTze an gamoce­ maze gakeTebuli warwera. beWedi.  grosmaistrisa. Grossmeister] _ 1. Tanamdebobis pi­ gro ris xelmowera. aqvs Roris tani. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: sasuliero­rain­ duli ordenis meTauri.  gitaris g. arwivis frTebi da arwivis an lomis Tavi (qarT. parkebSi. gryps laT. grQfon­i [fr. grimeur] _ Teatris muSaki. griffe] _ 1. filtvebis g.

ruseTSi guber­ niis mmarTveli. aseTi saRebaviT daxatuli suraTi. fantastikur gazviadebul. gUaS­i [fr. it.] _ ruseTSi ZiriTadi administraciul­teri to­ riuli erTeuli. gUTeb­i _ erT­erTi Zveli germanuli tomi. grOt­i2 [holand. gouvernante] _ bavSvebis aRmzrdeli qa­ li (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi. wyalsa da weboSi gaqnili saRebavi. roli. губерния < laT. guTuri Srifti _ ixileT gotikuri: gotikuri Srif­ ti. saRebavis pirveli fena na­ xatis tiloze an ramdenime ferad SeRebil saganze.  qviSis g.  g. 3. guvernQor­i [fr. g-is wylebi 2. grund] _ 1. iReben navTobis gamoxdis narCenebisagan (krekingis procesi). koloniebSi: umaRlesi Ta­ namdebobis piri. groot] _ swo­ gubErnia ri ialqani grot anZaze. mmarTveloba.gro -114[rus.-is ostati. gouverneur] _ bavSvebis aRmzrdeli ka­ ci (Cveulebriv ucxoeli) Tavadaznaurul­burJuazi­ ul ojaxebSi.  s. 2. aseTi xerxiT Seqmnili nawarmoebi. grUnt­i [germ. gubernator mesaWe] _ 1.  guvernantka Scd. romelSic Sereulia TeTra. goudron] _ Sa­ vi fisovani nivTiereba. niadagi. damaxinjebuli komikuri sa­ xiT.. iyeneben sagzao mSeneblobaSi. ¥ sagubernio. grOt­anZa _ ialqniani ge­ mis yvelaze maRali (cxvi­ ridan meore) anZa. grotesque. amerikis SeerTebul Sta­ tebSi: Statis mmarTveli. 2. gubernAtor­i [laT. ena. guvErnant­i [fr. ¥ guTuri. gUdron­i [fr. . stili g. grottesca] _ literaturasa da xelovnebaSi: adamianisa da sagnebis gamoxatva ucnaur.  g. saxuravis da saizolacio masalebis warmoebaSi da sxv. gouache] _ 1. grotEsk­i [fr. ¥ groteskuli. sagubernio qalaqi _ gu­ berniis mTavari qalaqi. miwa.  g.

gutta-percha < malaiuridan] _ zo­ gierTi webovani mcenaris gamagrebuli wveni. gulias] _ un­ gruli warmoSobs kerZi _ moSuSuli da Senelebuli xorcis wvrili naWrebi. yovel dans Seesa­ bameba sxvadasxva feris sartyeli. dAn­i [iap. fizi­ kosis Dalton­is saxelidan] _ mxedvelobis nakli. metwilad mwvanesa da wiTels. danaQdebis Sroma _ iTq­ . gutta wveni] _ wylis gamoyofa wveTebad mcenaris foTlebidan. pirveli gamocema Jurnal­ gazeTebidan amokrebili Semoklebuli teqstebiT. romlis drosac adamiani ver arCevs zogierT fers. ZiriTa­ dad kalciums. gourmand] _ kar­ gi saWmelebis mcodne da moyvaruli. so­ usis danamatiT. gUrman­i [fr. iyeneben teqnikaSi. gutAperC­i [ingl. d daQjest­i [ingl. romelSic isxdnen SeiaraRebuli meomrebi]. 2. gutAcia [laT.  gulaSi Scd. dAlai­lAma _ tibetis uze­ naesi mmarTveli da reli­ giuri winamZRoli lamai­ tebisa.  gutapirCi Scd. ¥ daltoniki. digest] _ 1.] _ iaponiaSi: Ziu­ doistebis ostatobis xa­ risxi. tyavis msgavsi.­ is dros mcenare gamoyofs zedmet marilebs. piris pativis moyvaruli. dAmokles mAxvili _ iTq­ mis mudmiv safrTxeze [Zve­ li berZnuli Tqmulebis mixedviT sirakuzelma ti­ ranma dionisiosma erT­erT nadimze Tavisi adgili da­ uTmo Tavis moSurnes _ da­ mokles da mis Tavze ZuiT dakida maxvili]. daltOnizm­i [< ingl. danAelTa saCUqari _ iT­ qmis mzakvrul saCuqarze [homerosis eposis mixedviT danaelebma (berZnebma) troas alya moxsnes da mis mcxovreblebs saCuqrad dautoves uzarmazari xis cxeni.  dalai-lamasi Scd. g.-115- dan gulQaS­i [ungr. ¥ dalai-lamisa. gemosmoyvare. raimes mokle gadmocema.

1809­1882) saxelis . 2.. gauqmebas da sxv. religiebma. kbilis teqnikosi. [laT.] _ TavsarTi. da­ cema. die. daktylos TiTi] _ rTul sityvebSi aRniSnavs am sityvebis da­ mokidebulebas TiTebTan. daktylos TiTi da logos sityva] _ yru­munjTa TiTebiT la­ parakis xerxi: xelis anbani. mis dausrulebel da una­ yofo Sromaze [berZnul miTologiaSi: argosis me­ fe danargs 50 qalma­da­ naidebma (Danaides) mamis brZanebiT qorwilis Rames daxoces TavianTi qmrebi. Daktyloskopie < berZ. daqtilo. darvQnizm­i _ moZRvreba co­ cxali bunebis istoriuli ganviTarebis. daqtiloskOpia [germ. dAcan­i _ budisturi salo­ cavi (lamaitebisa).. resto­ ranSi. daOsizm­i [Cin. decentra­ lizAcia.. dens (dentis) kbili] _ kbilis eqimi.Tavidan mocilebas. mcenareebis da cxovelebis saxeobaTa warmoSobis Sesaxeb bu­ nebrivi SerCevis gziT [me­ 19 s. romelic aRniSnavs: 1. dancing-hall sacekvao darbazi] _ sa­ cekvao darbazi.  demobilizAcia... mag: daqtiloskopia. daRmasvla. gadataniT ase uwodeben inglisis mTavrobas. (moedani) Cveulebriv kafeSi.] _ Zveli Ci­ nuri religia. [< berZ.dan -116mixedviT]. Downing Street] _ 1. daktylos Ti­ Ti da skopeo vxedav. dAuning­strQti [ingl. 2. dAnsing­i [ingl. vuyureb. dentiste < laT. romelzedac moTavsebulia sagareo saqmeTa saministro da premier­ministris rezi­ dencia. de. daqveiTeba.. bolo dros TiTqmis mTlianad Seaviwrova budizmma da sxv. ga­ moyofas. romelsac safuZvlad daedo brZeni dao­Zis mier dawerili wigni `dao de Zini~. londonSi: quCa. am danaSaulisaTvis Rmer­ Tebma maT daakisres uZiro kasrebiT wylis avseba]. vaTvaliereb] _ TiTebis ana­ beWdis mixedviT pirovnebis dadgenis meTodi. daqtilolOgia [berZ. ingliseli bunebis metyvelis Carlz darvinis (Darwin. dAntist­i [fr.

 cxare d. paeqroba. début] _ 1. swrafad gaiTamaSes.  navTobis WaburRilis d. msa­ xiobis pirveli gamosvla scenaze. Wadrakis partiis sawyisi stadia. dEbet­i [< laT. movale. debarkAder­i [fr. gradus safexuri. azrTa gacvla­gamocvla.).. kamaTi. agreT­ ve am angariSze ricxuli vali da gasavali (sapirisp. degenerAcia [fr. romelsac debiuti (mniSv. rasac iZleva wyaro drois garkveul erTeulSi. dégradation < berZ. mowinaaRmdegeebma d. debitor] _ (bux­ halt. dawesebulebis an organiza­ ciisa..  oTxi mxedris d. degazAcia [ix. débauche] _ Cxubi. aur­ zauri. navTobis da sxv. dEboS­i [fr. 2. débet marTebs] _ (buxhalt.  debiti sxva (ix.). debQtor­i [laT. borjomis wylis d.] _ TandaTa­ nobiT gauareseba raime Tvi­ sebisa. (biol. organizmis biologiuri da fsiqologiuri niSnebis daqveiTeba. sadac SeaqvT yvela Ri­ rebuli faseuloba. debAtebi [fr. débarcadére] _ mcuravi navmisadgomi. daqveiTeba. arteziuli Wis d.). agreTve de..). krediti). dacema. uwesivroba. siTxis raodenoba. ayalmayali.)... laT.] _ momwamvleli nivTierebis­ gan gawmenda. . debats] _ raime sakiTxis sajaro ganxilva.-Si ar ixmareba. agreTve de.). fizikuri an iuridiuli piri.  debeti sxvaa (ix. gauvnebleba (adgilisa. degradAcia [fr. cocxali orga­ nizmis ujredebis an or­ ganoebis daSlis procesi. dEbit­i [< fr.. debiUtant­i [fr. dégéné rafion] _ 1. débutant] _ piri.-117 degradacia. 1) aqvs.  mx. ix. romelsac vali aqvs mocemuli sawarmos. sabuRaltro angariSebis marcxena mxa­ re. 2.. débit gamosavali] _ airis an wylis. deg dEbiut­i [fr.. tansacmlisa. parlamentSi. gauareseba: ga­ dagvareba. cema­tyepa. pirveli sajaro gamosvla raime samoRvaweo asparezze.. ro­ melic napirzea damagrebu­ li.  axalgazrda mwerlis d.

romelsac avtori awers konkursze warweril namuSevars Tavisi saxelisa da gvaris nacvlad. (finans. sunis. mokle gamonaTqvami an sityva. degustAtor­i [< laT. gemis sru­ li tvirTmzidaoba (tvir­ Tamweoba) yvela aucilebeli maragis _ saTbobis... meTodi. CaTvliT. d. 2. degressio ukan daxeva] _ 1. deeskalAcia _ eskalaciis sapirispiro moqmedeba _ ag­ resiis. wylis da sxv. Ria devalvacia). degustAcia [fr. moci­ lebas da sxv. dez.­idan] _ Tav­ sarTi. heraldikaSi: mikle war­ wera gerbze.  d.  Zeglis proeqti wardgenili iyo d. Rvinis daWaSnikeba. dedvEit­i [ingl. TandaTanobiT Semcireba. gadasaxadiT proporciuli dabegvra­ ufro mcire Semosavalze dabegvris procentis Sem­ cirebiT. rac mdgomareobs imaSi. 2. dEviz­i [fr. degustare gemoze gasinjva] _ degustaciis specialisti. devalvAcia [germ. farze. saomari moqmedebis .).  dezinfeqcia. anda brun­ vaSi myofi fulis niSnebis oficialur kurss sweven dabla (faruli devalvacia) oqrosTan an romelime ucxo saxelmwifos valutasTan SefardebiT. w. sunamos d. dedUqcia da deduqcQreba [< laT.-iT `merani~. dés­gan. feris Se­ mowmeba misi damzadebis dros. romelic Cve­ ulebriv gamoxatavs visi­ me qcevis an moqmedebis sa­ xelmZRvanelo azrs.). kleba. orden­ ze da sxv. romelic aRniSnavs risame ganadgurebas. deductio gamoyvana] _ logikaSi: msjelobis xer­ xi _ zogadi debulebidan kerZo daskvnis gamoyvana (sapirisp. induqcia).deg -118TandaTanobiTi Seneleba. mokle gamonaTqvami. degrEsia [< laT. ¥ deduqciuri. deadweight] _ (zRv. 3.  Cais d. Dvalvation] _ fulis reforma. ideas. daskvna. rom ga­ ufasurebul fulis niSnebs iReben mimoqcevidan da cvlian srulfasiani sak­ redito bileTebiT (e. [fr. dégustatio] _ raime produqciis gemos gasinjva. devise] _ 1.

dés­gan. dezaqtivAcia [fr. déshabillé] _ televiziis saSualebiT adamianebis Sesacdenad. daSla. ze­ dezodorAcia [fr.­ va (dnm) _ rTuli organu­ idan da informer Setyobineba] li naerTi. radios. organoebis norma­ nawevreba Semadgenel nawi­ luri saqmianobis (funqci­ lebad. erT­erTi nukle­ _ yalbi cnobebis gavr­ inmJava. saxelmwifo. rom deba. gausnebovneba). désodezinfEqcia [fr. cnobebi. dés organisation] _ sazogadoebri­ samsaxuri an Tavi aarida vi wesrigis. dés­gan. onirebis) moSla. dezinformacio. mocileba sxvadasxva sag­ nis. integratio] _ mTelis da­ da sxv. cudi sunis mocilebis sa­ ­idan da laT. activus moqme­ Sualeba. désavouer]  d. mianisagan.) gancxa_ visime gancxadeba. luri saSualebebiT (qarT. d. dezoqsiri bo nuk le Qn mJa­ dezinformAcia [fr. dezavuQreba [fr. ad­ dezintegrAcia [fr. . saSinao Cacmuloba. rwmune­ dezodOrant­i da laT. adamiani. disci plinis jarSi gawvevas.  ekonomikuri kavSirebis d. di] _ radioaqtiuri WuWyis ¥ dezodorireba. nagebobis da misT. (s. dés ­gan. romelmac TviT­ neburad miatova samxedro dezorganizAcia [fr. odor suni] _ ada­ bulis moqmedebas. odor suni] _ dapiridan (ix. ­idan da laT. igi ar eTanxmeba Tavisi [fr. agreTve aq­ (cudi) sunis mospoba an tivacia). désinfectipn] rientation] _ Secdena. dés warmomadgenlis. yovel cocxal ujredSi. dés da ministraciuli. dezorientAcia [fr. darRveva. swori _ avadmyofobis gamomwvevi mimarTulebis dakargva an mikrobTa mospoba specia­ warmodgena raimeze. sameurneo laT. déserteus] _ biT.-119- dez dezabQlie [fr. CaxSoba qimiuri saSuale­ dezErtir­i [fr. romelic moi poveba celeba gazeTis. sinon. saSinao ¥ dezinformaciuli da satanisamosi. binidan da sxv.  borotganzraxuli d.

igivea. d. deus RmerTi] _ religiur­filosofiuri moZRvreba (me­17­18ss. dekas (dekados) aTeuli] _ 1. pianinos d.  qarTuli xelovnebis d.  ianvris pirveli d. umaRles saswavlebelSi: fakultetis xelmZRvaneli piri. dejaure] _ for­ malurad. Zvel romSi: jaris aTis­ Tavi. dEkada [fr. rac duaieni. dekAn­i [laT. dekanozi. 2. deka aTi] _ Tav­ sarTi.  gitaris zeda d. dekadEntoba [fr. leqsebi. dekalitri = 10 litrs... ¥ dekisa  dekasi Scd.­is dasasrulisa da me­20 s. sa­ zogadoebrivad raime mniS­ vnelovani movlenisadmi miZRvnili. magram uar­ yofda mis Carevas bune­ bisa da sazogadoebis ganviTarebaSi. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: ufrosi mRvdeli.  politeqnikuri universitetis avtomeqanikuri fakultetis d. formalizmi. de­Qure [laT.). dekadentoba). aRi­ arebda RvTis. [berZ. Decke] _ zogi si­ mebiani musikaluri sak­ ravis korpusis nawili xmis asareklad da gasaZ­ liereblad. decadentia dacema] _ me­19 s. drois . < laT. upiratesad mis birTvSi: mTavari rolis asrulebis organizmis niSan­TvisebaTa memkvidrul gadacemaSi. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia uimedoba. decanus aTisTavi] _ 1. dEka2 [germ. décadance] _ kulturis daqveiTeba. rogorc samyaros pirveli mize­ zis arsebobis. drois aseTi monakveTi. dekAdans­i [fr.  d. décade < berZ.­ is dasawyisis xelovnebasa da literaturaSi: mimdina­ reoba.dei -120aTdRiani monakveTi: aTi dRe. décadent dacema. 4. 2.  de-iured cnoba. naxati. daSla. mis­ ticizmi. dEka1. ¥ dekadenturi. de-faqto). da­ cema (ix. 3. iuridiulad ka­ nonis safuZvelze (sapirisp. dEizm­i [< laT. romelic sazomi erTeulis saxelTan mier­ Tebisas aRniSnavs mis aT­ jer gazrdas: 1.

pro­ pakets. gasagzavn fuls an fasian de. decoloratio] _ gauferuleba. qonebis raodenobis Sesaxeb. gadasaxadis ga­ melsac guli Rrmad aqvs damxdelis gancxadeba Ta­ amoWrili da ar faravs . qurdebi. classé] _ vinc mowyvetilia deklamAcia da deklamQre­ Tavis klass da sakuTar ba [< laT. xeliT: TviT dokumenti. décolte] _ 1. deklamaciiT gamodis. Sic sazRvargareT mimavali deklamAtor­i [laT. rome­ meTaurobiT. xelmZRvaneloba dekanis 4. sabaJo d. mawanwalebi). lis tansacmeli.rom­  dekoderi. ix. Soriso politikis raime dekOlte [fr. sazeimo gamocxadeba raime code] _ gaxsna.. biT kiTxva: mxatvruli ki­ quCis qalebi.. fesiuli codnisa da ga­ 5. dekodQreba [laT. wavlebelSi: fakultetis  savaWro d. 2. declaratio  d. gancxadeba] _ 1. cema. ZiriTadi nebebis. kaba. maTxovrebi..pirobiTi brZa­ aqtisa. mxat­ deklasirEbul­i [< fr. de da fr.-121- dek dekAnat­i _ umaRles sas­ visi Semosavlis. romel­ mocdilebis dakargva. erTi an ramdenime saxel­ mwifos gancxadeba saerTa­ dekolorizAcia [laT. romelic faseuloba miaqvs Tan. Txva. sabaJos dokumenti. Tu ra Zvir­ mator] _ msaxiobi. elementebi. kanoni dekolonizAcia _ koloni­ aris gamocxadebuli. dévruli kiTxvis ostati. kanonisa. isaTvis Tavisuflebis mi­  mTavrobis d.] _ kvalifikaciis. lic axlavs sazRvargareT dekvalifikAcia [< laT. ro­ 3. (mag. Canawerebis gauqme­ princi pebis mTavrobis sa­ ba gamomTvlel manqanebSi. declamatio ora­ monawileobas ar iRebs sa­ torul gamoTqmaSi var­ zogadoebriv cxovrebaSi: jiSi] _ literaturuli moralurad daqveiTebuli nawarmoebis gamometyvele­ da gaxrwnili. (finans.. qa­ sakiTxze.). deklarAcia [< laT. oficialuri. safosto dokumenti. liTac aseTi aqti. declapiri aRniSnavs.

brZanebuleba.  d. yrilobis d. dekorAcia [fr. dekoraciebis mxatvari.dek -122sadekreto (an dekretuli) Svebuleba _ Svebuleba or­ sulobisa da mSobiarobis gamo. decretum] _ umaRlesi xe­ lisuflebis dadgenileba. mkerdsa da zurgis zeda nawils. detalebi. délicat] _ 1. adamiani 2. 2. ¥ dekretuli da sadekreto. efeqturi. ¥ dekoraciuli da sadekoracio. rome­ lic warmomadgenelia ro­ melime organisaciisa. dekoratQul­i [fr.) bgeris siZlieris TandaTan Semcireba. iseTi. delegAcia [laT. win­ daxedul mopyrobas mo­ iTxovs. yels. sadgomebis (binebis) lama­ zad miwyobis. nugbari). décoratif] _ adgilis damamSvenebeli. sul ufro da ufro xmadabla (sapirisp.) mxatvroba.. saxelmwifosi da sxv.  d. dekrESendo [it.  konferenciis d. gaformeba. mxrebs. mcenareebi. delegatus wargzavnili] _ arCeuli an daniSnuli warmomadgeneli romelime organizaciisa. saxelosno. décorateur] _ 1. .  d. da­ wesebulebisa. 2. rac frTxil. dekoracia). delikAtur­i [fr. morTvis spe­ cialisti. mSvidobis Sesaxeb. (qarT. dekorAtor­i [fr. kanoni. Ria nawili aseTi kabisa. scenis d. d. décoration] _ moqmedebis adgilis gafor­ meba scenaze ferwerulad an arqiteqturulad: scenis mowyobiloba. décret < laT. lamazi. sanukvari saWmeli. zrdilobiani  d. decrescendo] _ (mus. vaza. Tavaziani. daniSnuleba] _ delegatebis jgufi.  dekoratiuli sxvaa (ix. (s. TviT amoWrili.). delegatio gagzavna. sinon. délicattesse] _ gansakuTrebiT gemrieli.  dekoraciuli sxvaa (ix. sakiTxi.  d. s.  pirveli moqmedebis d. delEgat­i [laT. dEkret­i [fr. kreSendo). delikAtes­i [fr. saxelmwifos da sxv. d.

xazi _ 1. sebSi. ¥ sademarkacio: sademarkacio veSapis nairsaxeoba. 2. . 2. sibrtye] _ martivi sasporto  d. faq­ tebis damaxinjeba. planum ¥ demagogiuri. TalSi: saxelmwifo saz­ Rvris mdgomareobisa da demAgog­i [berZ. xazi. ndobis mosapoveblad). deiphis (delphiRisagan.). delimita- wrvTnian da aCveneben mayu­ rebels (ix. safreni aparati. romelic mimarTulebis gansazRvra demagogiuri xerxebiT iZens mowinave saxelmwifoebs popularobas xalxTa ma­ Soris SeTanxmebiT. gaSuqeba Segnebulad. masSi hyavT delfinebi. delta berZnuli anbanis me­4 aso Δ] _ mdi­ demagOgia [berZ. ri ubnebis gamijvna jansa­ dElfin­i [berZ. agreTve okeanatio] _ saerTaSoriso samar­ riumi). saxelmwifo sazRvris zedapiri (warmoadgens xazis dadgena adgilze frans): mis qveS moTavsdeba (specialuri sasazRvro sportsmeni da mofrinavs niSnebis saSualebiT).  deltasi Scd. Δ­s. rogorc planeriT. dros. qsovilis mkvda­  deltoplani Scd. motyueba cru dapirebebiT. romelic delfinarQum­i _ zRvis pi­ yofs erTmaneTisagan meomar ras mowyobili didi akvari­ mxareTa jarebs dazavebis umi. nos)] _ zRvis ZuZumwovari. démāgogia] _ 1. romlebsac swavloben. démagōgos] _ politikani. dēmarcation] _ 1. sakiTxis aramarTebuli ¥ deltisa. romelic winaswarganzraxuli dama­ daserilia am mdinaris to­ xinjebiT raime miznis mi­ tebiT [berZnuli aso delta­s saRwevad (xalxTa masebis (Δ) saxelis mixedviT].  mdinare nilosis d. piri.-123- dam delimitAcia [laT. aqvs sam­ kuTxedis formis mzidi demarkAcia [fr. xerxi. saxeli) da laT. d. dapireba. delta (ber­  krebaze misi gamosvla iyo Znuli anbanis me­4 asos _ sruli d. deltAplan­i [berZ. (medic. naris SesarTavTan warmoq­ farisevlobiTa da faqtebis mnili nariyi are. dElta [berZ.

 d.). erTi saxelmwifos mTavrobis mimarTva meori­ sadmi (nota. romelsac uxdis gemis pat­ rons damfraxtveli (ix.)  elCis d. mrewvelobis d.. demilitarizEbuli: de­ militarizebuli zona _ teritoriis aseTi zoli or saxelmwifos Soris. dEmetra [berZ. romelic yofs dapyrobil qveynis teritorias saoku­ pacio zonebad.) gadasaxadi.  armiis d. démobilisation] _ da demobilQzeba _ 1.-ebi. gamoTvla. samxedro mosamsaxureTa daTxovna. gancxadeba da misT. démilitarisation] _ saerTaSoriso xelSekrulebiT. demurrage] _ (zRv. d. demUrej­i [ingl. demobilizAcia [fr. migraciis da sxv. demilitarizAcia da demi­ litarQzeba [< fr. demokratiis momxre. dEmarS­i [fr. SeiaraRebuli jarebisa da saxalxo meurneobis gaday­ vana saomari mdgomareobidan samSvidoboze. memorandumi. droebiT sasazRvro xazi sadavo teritoriaze. demogrAfia [berZ. romelime saxelmwifosaTvis akrZal­ va imisa. rom hqondes sam­ xedro mrewveloba da si­ magreebi. demOkrat­i _ 1. demokratiuli partiis wevri.dem -124- 2. dēmos xalxi da graphō vwer] _ mecniereba. dēmarche] _ (di pl. miwaTmoqmedebisa da nayofierebis mfarveli qalRmerTi (romaul miTo­ logiaSi mas Seesabameba cerera).  amerikeli d. Dēmētēr] _ berZnul miTologiaSi: mi­ wis. politika. xazi.) kanonzomierebas (qarT. 2. demokrAtia [berZ. demErej­i. romelic Se­ iswavlis mosaxleobis Semadgenlobas da misi moZraobis (Sobadoba­sik­ vdilianobis. demokratia . xalxTaRweriloba). 2. romelSic akrZalulia sam­ xedro obieqtebis qona da samxedro Zalebis yola. fraxti) portSi gemis gac­ denisaTvis. ganTavisufleba. sinon. ¥ demografiuli. hyavdes dadgenil raodenobaze meti samxedro Zalebi: ganiaraReba.

vi msvleloba raime sazo­ gadoebriv­politikuri gan­ dEmos­i [berZ. ¥ sademonstracio. koleqtivis yvela wevris  erTianobis d. dēmorirebas (mniSv. lisufleba] _ 1. romlis 3. darbazi. respub2­isaTvis). sxva adgilas ga­ straciis (mniSv. damtkiceba] _ obrivi dacema. d. daimōn] _ boro­ me mowyobilobis da misT. qarxnis demonstrAtor­i _ piri. d. qce­ wileoba. va. da demonstrireba [germ. (mniSv. rai­ demOn­i [berZ. saxelmwifo­  saprotesto d. moqmedebis unaris dakar­ Demonstrieren] _ 1. demOntaJ­i [fr. nizaciis princi pi. koleqtiuri muSaobis orga­ d. gamomwvevi moqmedeba. politikuri mmarTvelobis 2. Tanasworuflebiani mona­ 4. agrematis. gademokratiuleba).  kinofilmis d. demokratizAcia _ sa­ demonstracQuli _ ga­ xelmwifos. gafrena. romelic risame demonst­ demoralizAcia [fr.  d. demokratiis safuZvelze (sinon.. kla­ sobriv sazogadoebaSi: mo­ . romlis drosac mniSvnelobiT ixmareba ag­ umaRlesi xelisufleba reTve demonstrireba). lika  s.-125- dem < dēmos xalxi da kratos xe­ wyobilebis gamosaxatavad. satana. 2) axdens. (am forma. dēmos] _ 1. masobri­ gva. risame sajaro gamoxatu­ drosac uzrunvelyofilia leba.  sxdoma d. s. 2. xalxs ekuTvnis.-ad datova. demonst_ 1. sazogadoebis. ti suli. 1) mo­ dasatanad da sxv. ralisation] da demoralizeba demonstrAcia [laT. zne­ ratio Cveneba.).. protestis gamom­ kanonis da misT. wyobileba. sajaro Cveneba risame. ¥ demokratiuli. momwvevi. nawile. suliT dacema.  avtomobilis d. modebis 2. moraluri gaxrwna. démontage] _ manqanis. gardaqmna xatveli. nawilebad daSla (remon­ demOnstrant­i _ demon­ tisaTvis.

romelic xeebsa da buCqebs swav­ lobs.xalxis masebi. nacionalizacia) qonebis dabruneba uwindeli pat­ ronebisaTvis. denonsAcia da denonsQreba [fr. zogjer TviT­ Rirebulebaze naklebadac (konkurentebis gandevnis mizniT). saxelmwifos mier na­ cionalizebuli (ix. dEmping­i [ingl. erovnuli TaviseburebaTa (enis. nacional­so­ cialisturi partiis da mis mier kontrolirebadi . dendron xe da logos moZRvreba] _ bo­ tanikis nawili. monebi demosSi ar Sediodnen. kul­ turis da misT. sas­ wavlo da kulturul­sa­ ganmanaTleblo mizniT. romelic mimarTuli iyo faSizmze gamarjvebis Semdeg germaniaSi nacizmis aRmofxvris. ukanasknel modaze Cacmuli mamakaci. ganadgu­ reba] _ RonisZiebaTa komp­ leqsi. dandy] _ natifad. yovelgvari nacistu­ ri. dēnationalisation] _ 1. dEndi [ingl. romelime saxelmwifos saxleobis araprivilegi­ rebuli fenebi. (it.  d. gadasayari eqsporti. denazification gauqmeba.) dakargva. franti. 2. denacionalizAcia da de­ nacionalQzeba [fr. saqonlis gayidva ucxoeTSi Sinagani bazris fasebTan SedarebiT bev­ rad iafad. ¥ dendrologiuri. samecniero. buCqebi da lianebi. nacional­socialisturi partiis wevrebs saero da­ wesebulebebSi samsaxurs ar aZlevdnen. denacifikAcia [< ger. dendron xe] _ specialuri baRi (dendrologiuri baRi). dēnonciation] _ (di pl. baRi (parki). militaristuli moR­ vaweobis an propagandis aRkveTisa da germaniis po­ litikuri cxovrebis de­ mokratiuli princi pebis safuZvelze gardaqmnis pi­ robebis momzadebisaken. sadac dargulia sxvadasxva saxeobis xeebi.).). dendrarQum­i [< berZ. sinon. dendrolOgia [berZ. an botanikuri baRis kuTxe.dem -126organizaciebis ganadgure­ bis. 2.) Zvel berZnul qa­ laq­saxelmwifoebSi: Tavi­ sufali moqalaqeebi. xalxi. dumping] _ (ekon.

dēpôt] _ Senoba. departAment­i [fr. kreditorisaTvis gadasacemad (anda Sesana­ xad _ Tu kreditori uars ambobs miRebaze). metropolitenis da sxv.  d. dēpartament] _ 1. dEpo [fr.) piri. nominatis) fasiani qaRaldebis nominaluri Rirebulebis dacema. dēpēche] _ te­ legrafiT an radioTi ga­ dacemuli saswrafo cnoba (sinon. mosaxleobis Sem­ cireba kleba.) vagonebi da sadac maT ukeTeben mimdinare remonts. denominatio (de da laT. depOnent­i [< laT. depozitum Sesanaxad mocemuli ram] _ (finans.).) kanis bunebrivi feris dakargva. depopulation] _ (spec. ix.  farexi Scd. dens (dentis kbi­ li)] _ Zvlismagvari niv­ Tiereba. sax. Semnaxvel salaroSi da misT.  zRvisiqiTa d. dEntin­i [laT.) Tanxa an fasiani qaRaldebi Setanili sakre­ dito dawesebulebaSi (ban­ kSi. depOzit­i [< laT. depigmentAcia [< laT. deportatio] da deportQreba [germ. pigmentacia). amerikis SeerTebul Sta­ tebsa da SveicariaSi: sa­ ministro. deportAcia [laT. d. telegrama).-iT gamoZaxeba. romelsac warmoebisa an dawesebulebisagan ergeba Tanxa da raime mizeziT ar miuRia garkveul vadaSi. 2. deponens (deponentis)] _ (finans.-ebi.-127gancxadeba saerTaSoriso xelSekrulebis moqmedebis Sewyvetis Sesaxeb. depopulAcia [fr. dEpeSa [fr. Deportieren] _ adamianis ga­ Zeveba misi mudmivi ad­ .). kbilis mTavari Semadgeneli nawili. departAmenti _ ame­ rikis SeerTebul Stateb­ Si: sagareo saqmeTa sami­ nistros saxelwodeba. pigmenti] _ (biol. gamowveulia epidermisis dep ujredebSi pigmentis gaq­ robiT (ix.  saelmavlo d. sa­ dac dganan lokomotivebi da matareblis (agreTve tramvais. safrangeTSi: msxvili administraciul­ teritoriuli erTeuli.-is gagzavna.-is miReba. denominAcia [< laT. fulis gaufasure­ ba. d.

 m.  d.  sahaero d. 2. dErbi [ingl. daTrgunuli. arCeviTi saxelmwifo dawe­ sebulebis wevri. 2. polki. dEsant­i [fr. (ekon.  s. xomaldi. gadasxma] _ 1. deputAcia [fr. dermatOlog­i kanis daava­ debebis eqimi.-is miReba. TviT­ mfrinaviT da sxv.] _ sam­da oTxwliani cxenebis doRi.  parlamentis d. sax. sazRvao d. dermato. depressio daT­ rgunva. medEsante _ sadesanto ja­ rebis samxedro mosamsaxure. romelmac raime davaleba unda Seas­ rulos. d. tyavi] _ xelovnu­ ri tyavi. arCeuli warmomadgeneli.) ga­ dasxmuli specialurad momzadebuli jaris nawi­ lebi. rome­ lic kanis daavadebebs Se­ iswavlis. depUtat­i [laT. muSambis msgavsi. ¥ sadesanto. dermatolo­ giis specialisti.. (me­ dic. paraSutistebi. derma (dermatos) kani] _ rTul sityvebSi aCvenebs am sityvebis damo­ kidebulebas kanTan an ka­ nis daavadebebTan. jarebis gadasxma mtris teritoriaze. arCeuli piri. s. descente daSveba. 2). krebis davale­ biT.  d. su­ lierad daZabunebuli fsiqikuri mdgomareoba. modu­ neba. dēputation] _ deputatTa (mniSv.). dawe­ sebulebis. derma kani da logos moZRvreba] _ medicinis dargi. gilsamyofelidan da sxva adgilas iZulebiT dasax­ leba. s. klinika. d. deputatus] _ 1.dep -128ravad. desantis monawile. [< berZ.-is Semadgenloba. ¥ dermatologiuri. mowinaaRmdegis teritoriaze brZolis sa­ warmoeblad (gemiT. wignis ydisaTvis da sxv. dermatolOgia [berZ. dermAtin­i [berZ. derby sak.) qveynis sameurneo cxovrebis Seferxeba. deprEsia [laT.-is gagzavna. daCagvra] _ 1. derma (dermatos) kani. da­ niSnul an arCeul pirTa jgufi. romelic moqmedebs raime organizaciis. operacia.. 2. iyeneben avejze gadasak­ . daqveiTeba.

dEstruqcia [laT. aRweriloba. mmarTveloba. Zvel aRmosavleTis monaTmflo­ belur monarqiebSi: umaR­ lesi mmarTveli. romlis xelT iyo ganusazRvreli uflebebi. kino­ filmi). dētail] _ 1. sisastike. me­ qanizmis. dEsert­i [fr. detective < laT.  d. mtar­ vali). detAlur­i _ dawvrilebiTi. TviTneboba. 2. momxsenebels d. maZebari).  d. 2. d. ¥ sadeserto.. sad. manqanis. winadadeba. dessert] _ xili an tkbileuli. sinon. deteqtiuri nawarmoebi (romani.  mxatvruli d. despotēs] _ 1. garCeva. destruqcQuli _ rac xels uSlis Semdgom mu­ Saobas. Carozi). destabilizAcia da desta­ bilQzeba [laT. situaciis d. aSS­Si da sxva qveynebSi: samZebro poli­ ciis agenti (qarT.  d. konstruqciuli). de (ix. 2. raime SeTanxmebis miRwevas (sapirisp. dEspot­i berZ. d. (gadat. yurZeni. xasiaTi. tirani. romelic Seicavs . det  mdgomareobis d. romelsac sadilis Semdeg Seeqcevian (sinon. darRveva. detectio gaxsna] _ 1. de­ da stabilizacia)] _ sta­ bilizaciis moSla: myari mdgomareobis ararseboba.. d. (sinon. pozicia. detEqtiv­i [ingl.). kOvzi _ kovzi. rome­ lic zomiT metia Cais kov­ zze da pataraa sufrisaze. mTelis nawili. d.-ebi. dEtal­i [fr. analizi. wvrilmani ram.-129¥ medesantisa.-ebze yuradReba ar gaumaxvilebia.  avtomobilis d. moTxroba. TviTneba adamiani. xelsa­ wyos nawili. Zalebi.  s.  medesantesi Scd. d. despOtizm­i _ SeuzRudavi xelisufleba. destructio] _ raime normaluri struq­ turis moSla. deteqtQur­i _ aseTi nawar­ moebi. ¥ despoturi. sazogadoebis d. inglisSi. romelic sxvebs aiZulebs mis nebaze iqceodnen da sxvis survils arafrad ag­ debs.

detEqtori _ spe­ cialuri mowyobiloba. aR­ momCeni] _ 1. defectus] _ nakli.. feTqebadi nivTiereba. zadi. sinaT­ lis. amnTebi. romel­ sac iyeneben risame asafeT­ qeblad. detector gamxsneli. definQcia [laT. detEqtor­i [ingl. dE­fAqto [laT. detonAcia [< laT.  d. sityvis Semadgeneli nawi­ lebis gamosayofad. radiomimReb­ Si: mowyobiloba maRali sixSiris rxevebis dabali sixSiris (smeniT aRsaqme­ li) rxevebad gardaqmni­ saTvis. d. defQcit­i [< laT. wvrilmani d. metyveleba. siTbos. filmi.. deficit ak­ lia] _ 1. de-iure). ¥ defeqtiani. romelic ixmareba sityvebis SesaerTeblad. fistoni. artur konan doilis d.ebi. dEfis­i [rus. 2. rac gamowveulia sxva niv­ Tierebis afeTqebiT an Ser­ yeviT. rom­ lis dakiTxvac warmoebs.naklovaneba.  ded-mama. sicr. xarvezi.det -130vgrgvinav] _ feTqebadi niv­ Tierebis meyseuli aaleba. romani. moTxrobebi. detuo . detector < laT.  proeqtis d. dartymiT. egzemplari. romelsac iyeneben risame (mag.  detektivi.  d. 2.  d. (sapirisp. wignis d. im piris fsiqikuri mdgoma­ reobis Sesamowmeblad. saxl-kari. romelic Tavisi afeTqebiT iwvevs sxva feT­ qebadi nivTierebis deto­ nacias. mowyobiloba. gasavlis metoba Semosavalze.  defeqtiuri Scd. agreTve sityvis gadasatanad Semdeg striqonze. avtomobili. gamoxa­ tavs maZebarTa Tavze ga­ damxdar faTerakebs. saidumloebiT mocul da­ naSaulis gaxsnas. dEfeqt­i [germ. Deφuc < laT. detektiuri Scd. zarali. detonAtor­i _ 1. sinamdvileSi. definition] _ cnebis zusti gansazRvra misi yvelaze arsebiTi niS­ nebis saSualebiT. mokle xazi (­). da­ naklisi. de facto] _ faqtobrivad. Dēfect laT. devisio gayofa] _ patara.-ebis aRmofxvra. birTvul ga­ mosxivebis) gamosavlenad. d.

saqoneli. d. ¥ deficituri. dakargva.. yoveli meaTe dia adamianis dasja damnaSavis mounaxaobis SemTxvevaSi. .  difTongi. deflower < laT. decentralizAcia [fr.  mmarTvelobis d. decimAcia [laT. mcdari d.. decimus me­ aTe] _ (ist. yoveli meaTe damnaSavis sikvdiliT das­ ja wilisyriT. u.  saTadarigo nawilebis d. 2. centralizaciis gauqmeba an Sesusteba..  sxeulis d. medi­ cinis dargi.-131 biujetis d. decentralisation] _ da de­ centralQzeba [germ. 2. romlis damaxasiaTebelia gaZlierebuli wyurvili da uSaqro Sardis Warbad gamoyofa. di. romlis drosac SardSi gamoiyofa Saqari da sis­ xlSi Saqris raodenoba (Semcveloba) matulobs. TviT­ mmarTvelobis sistema. diAbeti _ avadmyofoba. romelic swav­ lobs daavadebis niSnebs da diagnozis dasmis meTo­ debs.  swori d.). ro­ desac centraluri xeli­ suflebis zogi funqcia gadaecema mmarTvelobis adgilobriv organoebs.  d. 2. raime saqonlis nakleboba bazarze (rodesac moTxov­ nileba sWarbobs miwodebis). gafuWeba. umankoebis ubiwobis. diagnōstikos gamomcnobi] _ 1. xerxemlis d. romelTa dama­ xasiaTebelia Sardis War­ bad gamoyofa. deformieren] _ risame formis Secvla. di] _ TavsarTi mniS­ vnelobiT `ormagi~. S.. d. diAbet­i [laT. qalwulobis. Saqris avadmyofoba.. gansazRvra] _ avadmyofobis gamocnoba. diagnOstika [< berZ. [berZ. deformAcia [laT. damaxinjeba. diagnōsis gamocnoba.-is dasma. deflorAcia [ingl. diabētēa] _ im sneulebaTa saerTo sa­ xelwodeba. dezentralizieren] _ 1. deformatio] _ da deformQreba [germ. yvavi­ lebis mowyveta. dēflōrātio] _ 1. diAgnoz­i [< berZ. diAbeti _ avadmyofoba. nedleuli. dadgena avadmyofis yo­ velmxrivi gamokvlevis Se­ degad.

ç. romelze­ dac laparakoben ama Tu im kuTxeSi (qarT.  dialeqtikuri sxvaa (ix. kilo. ¥ dialeqturi. damatebiTi niSani asos Tavze an mis qveS. Cex. adamian­ Ta sazogadoebisa da az­ rovnebis cvalebadobis.  d. qalis Zvirfasi samkauli _ Ria (saSuble) gvirgvini.). moZraobisa da ganviTarebis zogadi kanonebis Sesaxeb. fSauri d. kamaTis mimarTviT] _ mecniereba _ filosofiuri moZRvreba bunebis. saerTo­saxalxo enis ganStoeba. dialeqtos] _ (enaTm. metyveleba. rom unda warmo­ iTqvas sxva bgera da ara is.  produqciis zrdis d. diAdema [berZ. diAgrama [< berZ. romelic TvalsaCinod gamoxatavs raime sidideebis Sefarde­ bas.  diakritiuli Scd. Zvir­ fasi TvlebiT gawyobili Tavsaxvevi an gvirgvini _ uzenaesi qurumebis (mefe­ ebis) xelisuflebis niSa­ ni.). 2. fr. š. ¥ diademisa. romelic am asoTi uniSnod gadmoicema.dia -132miuTiTebs. ¥ diagonaluri.  diademasi Scd.: rus ё. didēma] _ 1. dialektikē sa­ ubris. sinon. naxazi. Wadrakis dafaze figure­ bis ganlagebis grafikuli gamosaxuleba. diagramma naxazi] _ 1. kilokavi). bunebisa da sazogadoebis marad moZrav da cvalebad movlenaTa Semecnebis mec­ 2. leqsikoni. diagOnal­i [laT. diakritQkul­i [berZ. diAleqt­i [berZ. d. dialEqtika [berZ. mag. . dialeqtika).. dialEqtizm­i _ dialeqtis damaxasiaTebeli (kuTxuri) sityva an gamoTqma salite­ raturo enaSi.  daavadebis adreuli d. diakritikos ganmasxvavebeli] _ diakritikuli niSani _ (enaTm.  guruli d. diagonalis < berZ. diagnozis dasma. diagōnios kuTxidan ku­ Txisken mavali] _ swori xazis monakveTi.  d.  d. romelic aerTebs mravalkuTxedis or aramomijnave kuTxis wveroebs.-ebi daviT kldiaSvilis moTxrobebSi. 2. mimarTuleba.

¥ dialeqtikuri. azrovneba. diametruli _ 1.) zoma. diAspora [< berZ. ¥ dialeqtologiuri. saTavsis. Diana] _ romaul miTologiaSi: nadirobis mfarveli qalRmerTi. da­ pirispirebuloba da sxv. proeqcia)mowyo­ bilobis saSualebiT. romelic dialeqtebs Seiswavlis. cirkis arenis d.  5 sm d. gadat. sruli. dialeqtolOgia _ enaT­ mecnierebis dargi. sivrcis ganak­ veTi. interesebisa da sxv.  Sav-TeTri d. feradi d. gadat. raime mrgvali sxeulis.-133nieruli Teoria da meTodi.).-is moRvawe. d. diAmetr­i [< berZ. 2. pozitivus da­ debiTi] _ fotografiuli suraTi minaze an sxva gam­ Wvirvale masalaze.romelic aerTebs wrexazis or wertils da gadis mis centrze. dQana [laT. diapozQtiv­i [berZ.  dialeqtiuri Scd. dialogos] _ 1. iyeneben sademonstraciod sapro­ eqcio (ix.  d. diaspora gabneva] _ xalxis (eTnikuri erTobis) mniSvnelovani na­ .-is xma. 2. moqmedebisa. diAlog­i [berZ. diametriuli Scd. sibrtye.  d.) sxvadasxva simaRlis yvela bgeris erToblioba. atlasi. eqspedicia. d.  didi d.  diametraluri. (wign. mocu­ loba (codnis.  farTo d. dia gam­ Woli da laT. monologi). (sinamdvilis Semecnebisa da gardaqmnis mecnieruli Teoria da meTodi). (wign. romelic da­ werilia saubris formiT. diametros ganakveTi] _ 1. diapasōn `yvela simisa~] _ 1.).). meTodi. literaturuli nawarmoebi an misi nawili.  diapozitivuri Scd. (mus. diametris (ganakveTis) xazis gayo­ lebiT risame Suaze gam­ yofi. rome­ lic misawvdomia ama Tu im sakravis an momRerlis xmi­ saTvis. ¥ diapozitiuri. uki­ duresi (winaaRmdegoba.-is detali.  d. 2. swori xazis monakveTi. dialeqti). firfita..  dialeqturi sxvaa (ix. diapAzon­i [< berZ. dia 2. saubari or an ramdenime pirs Soris (Sdr.  d. 15 m-ia.

igivea. diAfragma [< berZ. peda­ gogikis nawili _ moZRv­ reba swavlebis Sinaarsis.-is dacva. Wkuis damrigebloba. didaktikos samoZRvro] _ damrigebloba. diaqrOnia [berZ. d. diversio gadaxra. agreTve izolatori). ¥ dieturi. divErsia [< laT. sinon. didAqtika [< berZ.) kunT­ myesovani (kunTovani) Zgide. 2. dieleqtriuli Scd. damoZRvris midrekileba. enobriv movlenaTa ganviTarebis istoriuli Tanmimdevroba. amerikaSi.  d.  didaqtiuri Scd. optikur xelsawyoebSi: obieqtivis nawili _ nax­ vretiani gaumWviri firfita.  dieleqtruli. meTodebisa da organiza­ ciuli formebis Sesaxeb.) gulis moqmedebis erT­erTi faza _ moSveba­ moduneba.romelic ar atarebs eleqtro dens. romelic zRudavs optikur sistemaSi gavlil sxivTa konas. gamaZlierebeli. damoZRvra literaturul nawarmoebSi. diAstola [< berZ. SeRwevadoba. saWmeli. divErsant­i _ diversiis Cam­ deni piri.dia -134tikos samoZRvro] _ 1. romelic erTmaneTisgan yofs gulmkerdisa da muc­ lis Rruebs (qarT. rac didaqtivizmi ¥ didaqtikuri. sasadilo  dietiuri Scd. nivTiereba. 2. diaita cxovrebis wesi] _ kvebis garkveuli reJimi.  qarTuli d. samxedro da saxelmwi­ foebrivi mniSvnelobis obieqtebis dangreva. gaWimva] _ (anat. diaphragma tixari] _ 1. ¥ dieleqtrikuli. ganrideba] _ 1..  d. dielEqtrik­i [ingl. skolaSi swavlebis Teo­ ria. wilis yofna Tavisi qveynis farglebs gareT. diastolē gaganiereba.).  fotoaparatis d. d. TxzulebaSi. didAqtizm­i [< berZ. romelic mosdevs mis SekumSvas (sistolas). didak- .). d.  d. dia gavliT. dQeta [berZ. antena. (anat. dielectric] _ (fiz. d. SuasaZgidi). (ix. gamWoli da chronos dro] _ (lingv. princi pebi.  mkacri d. moSla mowinaaRmdegis zurgSi.

romelic apro­ eqtebs Tanamedrove.-135aseTi aqtebis Cadena ro­ melime qveyanaSi ucxo sa­ xelmwifos agentebis mier. division] _ samxedro qveganayofi sara­ keto. aqti.  d.  d. avejs. ¥ diversiuli. disaggo] – (finans. 2. romelsac iReben aqcionerebi maT mier da­ bandebuli kapitalis pro­ porciulad. design proeqtis Sedgena] _ mxatvruli pro­ eqtireba produqciisa (sag­ nebisa).. sax. dizaQner­i [ingl. germaneli mecnierisa da inJinris Alfred Diesel­idan] _ Sigawvis Zrava. yoveld­ Riurad saxmar nivTebs da a. saartilerio da jav­ Sansatanko nawilebSi (Zve­ diz lad _ kavaleriaSic). designer] _ mxatvar­konstruqtori. romlis mizania mowinaaRmdegis yuradRebis gadatana dartymis mTavari mimarTulebidan da sxva mxares. s. romelic mZime Txevadi (dizelis . ¥ dizaineruli da sadizainero. samuSaoebi. moqmedeba. ro­ melic Sedgeba ramdenime polkisa an brigadisagan. (s. divizQon­i [fr. es­ Tetikuri siamovnebis momgvreli sayofacxovrebo Tu sawarmoo ansamblebs.) firma. dizAJio [ital. dQzel­i [germ. divizion] _ msxvi­ li sajariso SenaerTi. d. ro­ melic Sedgeba sxvadasxva nomrisagan da imarTeba ZiriTadi warmodgenis Sem­ deg.) laboratoria. satanko d. Diesel < sakuT.  d.) mxatvroba. dizAin­i [ingl. divQzia [fr. divertQsment­i [fr. divertissement gamxiaruleba] _ Te­ atraluri warmodgena. interierebs. jgufi. d. teqnikuri esTetikis spe­ cialisti.  msrolelTa d. (s. aJio). dividendum gasayofi] _ mogebis na­ wili.) qaRaldis fulis niSnebisa da sxva fasiani qaRaldebis kursis daweva (sapirisp. divQdend­i [laT.S. (s. mxatvruli konstruireba. d. mcire maStabis samxedro operacia. romelsac mrewve­ loba uSvebs. ¥ dizainuri da sadizaino.

firma an piri. (wign. ¥ dilemisa. dideba. . msjeloba. moyvaruli. erTi CanafiqriT gaerTi­ anebuli ori romani an ori dramatuli nawarmoebi. orgvari mniSvneloba. delectare] _ piri. dQler­i [ingl. romel­ Tagan erT­erTis arCeva aucilebelia. romelic swavlobs sxeulTa moZraobis kano­ nebs maTze moqmed ZalebTan dakavSirebiT. gadaWarbebuli Seqeba. dilēma < di ori da lemma gzavneli. rom ara aqvs sa­ fuZvliani momzadeba. ze­ rele mcodne. Zvel saberZneTSi: himni. rome­ lic misdevs mecnierebis an xelovnebis romelime dargs ise. meqanikis dargi. UmReris (ugalobs) _ zedmetad aqebs. romelic saqonlis yidva­gayidviT aris dasaqmebuli. biznesis keTeba] _ 1.diz -136- sawvavi) sawvaviT muSaobs. diTQramb­i [berZ. ¥ dizeliani. 3. sazeimo. d. sagundo simRera Rvinisa da mxiarulebis RmerTis dionises pativsa­ cemad: mogvianebiT: saxotbo lirikuli leqsi. msjeloba an daskvna. dilOgia [berZ. ¥ diletanturi. dynamis Za­ la] _ igivea.  dilemasi Scd.  dezinteria. dealer < deal vaWroba. dysenteria] _ nawlavebis mwvave infeq­ ciuri (gadamdebi) daavade­ ba. Zvel berZnul TeatrSi: ormoqmedebiani drama. erTmaneTis gamom­ ricxav debulebas. warmodgena] _ 1. di (s) orjer da logos sityva] _ 1. (log.).  difirambi Scd. diletante < laT. dizinteria Scd. ro­ melic fasian qaRaldebs yidis.). iseTi viTareba. dithyrambos] _ 1.  d. dinAmizm­i [berZ. dinAmika [< berZ. dilEtant­i [fr. dynamikos moq­ medi.  d. avtomobili. romelic Sei­ cavs or. 2. dizentEria [berZ. dQlema [berZ. xotba. orazrovneba. 2. rac dinamika (mniSv. Zlieri] _ 1. 2). safondo biuros wevri. 2. rodesac ori arasasurveli SesaZ­ leblobidan aucilebelia erT­erTis arCeva. 2.

dynamis Zala da metrēo vzomav] _ meqanikuri Zalis sazomi xelsawyo (qarT.  dioramasi Scd.). zevsisa da semeles Svili (romaul miTologiaSi mas Seesabameba baxusi). dinAmit­i [< berZ.). burbonebis d. deinos sa­ Sineli da saura xvliki] _ gadaSenebuli uzarmazari qvewarmavali. naxati.. ¥ dinastiuri da sadinastio. risame moZraoba.  bagrationebis d. romlebic TanmimdevrobiT cvlian erT­ maneTs taxtze naTesaobis dio da memkvidreobis uflebis safuZvelze. movlenebis d. safrangeTSi. diofizQteb­i [berZ. dinamOmetr­i [berZ. gav­ rcelebulia avstraliaSi. diOrama [berZ.  d.) interesebi. gamWvirvale qsovilze an mkrTal minaze orive mxri­ dan daxatuli suraTi.. sinon.-1372. 3.. d. ¥ dioramisa. iyeneben samxedro da sam­ To­sainJinro saqmeebSi. dingo < avst­ ral.  d. romlis wina plan­ ze moTavsebulia mocu­ lobis mqone sagnebi. (s. dinAstia [berZ. ¥ dinamikuri. moZraobis siWarbe. romlis mTavari ZiriTadi Semadgeneli na­ wilia nitroglicerini.  dinamiuri Scd.  dinamometria. [berZ. ganviTareba (sapi­ risp. dynamis Zala] _ Zlieri feTqebadi nivTiereba. cvale­ badoba. dynasteia] _ erTi da imave gvaris mo­ narqebi (mefeebi). sanaxaoba] _ 1. dia gamWoli da horoma xedi. ga­ moigona Svedma inJinerma da mecnierma alfred nobelma (1833­1895 ww. Dionysos] _ ber­ Znul miTologiaSi: Rvinisa da drostarebis RmerTi.] _ veluri ZaRli. dyo ori . Zalis sazomi). (wign. dinamo. energiasTan. piesa. gadat. ro­ melic sagangebo ganaTebis Sedegad gveCveneba moculo­ bis mqoned. dinOzavr­i [berZ. statika). diOnise [berZ. siuJeti. saqarTveloSi. dynamis Zala] _ rTuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs am si­ tyvebis damokidebulebas ZalasTan. dQngo [ingl. 2.

) urTierTobis damyareba. mowmoba saswavleblis dam­ Tavrebis.) niWi. (s. da phisis buneba] _ (ist. moqmedebs sxvebTan urTierTobaSi. diplomete < . di plomatia). (s. qristianuli religiis warmomadgenlebi. 2.di p -138berZ. diplomAtia [fr. ¥ di plomaturi da sadi plomato. mTavrobis oficialu­ ri saqmianoba saxelmwifos sagareo.romlebic aRiareben ieso qristes or bunebas _ adamianursa da RvTiurs (sapirisp. romelic di plomiT (mniSv. monofizitebi). di plOmat­i [fr. studenti. di pkurQer­i _ di plomati­ uri kurieri (ix.. diplomatie] _ 1. moqmedebis Sesaxeb sxvebTan urTierTobaSi.. mowmoba. naSromi. mecnierebaTa doqtoris d.1) aris dajildoe­ buli.) fosta. do­ kumenti (orad gakecili)] _ 1. (s. 2. 2.  s. kOrpusi _ ama Tu im qveyanaSi akreditebu­ li ucxoeli di plomati­ uri warmomadgenlebi er­ Toblivad. dQplom­i [fr. sigeli. adamiani. diploma furceli. romelic sadi plomo naS­ roms amzadebs. di p.  xarisxis d. di plOmant­i _ 1. 2.). di plomatiuri).  universitetis d. (saub. sadi plomatio sxvaa (ix. gamofenili eqsponatebis maRali xaris­ xisaTvis. ityvian moxerxebuli saq­ cielis. d.). diplōma `orad dakecili (ga­ kecili) furceli~] _ 1. ¥ di plomatiuri da sadi plomatio. s. romelic moxerxebulad iqceva.  di plomatiuri.  d. piri. romelic eZlevaT raime konkursze. Tanamdebobis piri. ro­ melic di plomatiur saq­ mianobas eweva da muSaobs ucxo saxelmwifoebTan ur­ TierTobis sferoSi.. festivalze warmatebiT ga­ mosvlisaTvis. ¥ sadi plomo. saerTaSoriso po­ litikis gansaxorcieleb­ lad. gadat. proeqti.  d. raime wodebule­ bis an samecniero xarisxis mikuTvnebis Sesaxeb. diplôme < berZ.

dawesebulebis an saswavleblis xelmZRva­ neli. di plomati). ¥ sadiriJoro fakulteti.. saavi­ acio Zravis mqone sahaero xomaldi.. disbalance] _ (wign. dis < berZ. (konservatoriaSi). s. ro­ melic Seiswavlis istori­ ul sabuTebs (qarT. Teatris d..) balansis. dys] _ Tav­ sarTi mniSvnelobiT `ga­ yofa. dissertatio kvleva. disertAcia [germ. dirQJabl­i [fr.  di plomaturi sxvaa (ix. directio pirdapiri mi­ marTuleba] _ zemdgom (umaRlesi) organos saxel­ mZRvanelo miTiTeba.romel­ sac ama Tu im ucxo qveya­ naSi miaqvs di plomatiuri fosta.. dirEqtiva [fr. pulti. dirEqtor­i [laT. disErtant­i [< laT. romelic disertacias icavs. dis. romelsac sajarod icavs avtori samecniero sabWos sxdomaze kandidatis an doqtoris samecniero xa­ risxis mosapoveblad. (xmovnebis win diz. haerze ufro msubuqi. wonaswo­ robis darRveva. sigelTmcodneoba).-is dacva. d. Dissertation < laT. skolis d. directio mimar­ Tuleba] _ sawarmos. di plomAtika _ istoriis damxmare disci plina. diriger marTva] _ musikosi.romlis Sesruleba aucilebelia.  disbalansi.-139- dis di plomatiuri kurieri _ Tanamdebobis piri. dayofa. saopero an sabaleto speqtaklis. romelic xelmZRvanelobs orkestrs. Дuрuжёp < fr. da­ wesebulebis an saswavleb­ lis xelmZRvaneli organo direqtoris meTaurobiT. uaryofa~..  avtosatransporto sawarmos d. disharmonia. romlis korpusi airiT aris savse: marTuli aerostati. dirigeable] _ di plomatiuri proto­ koli _ (ix. msje­ loba] _ mecnieruli naSromi. disbAlans­i fr. dissertans (dissertantis) mkvlevari] _ pi­ ri. warmarTva] _ sawarmos.. protokoli).. dirEqcia [laT.  s. sinon.) [laT. gunds.  sadoqtoro d. gamoyofa. . dirQJor­i [rus. director < dirigere gasworeba. directive < laT.

naSromi.  s. asimilacia). dissimilis ara msgavsi] _ 1. dis. diskos] _ (saub. diskos] _ mzis. axalgazrduli klubi. 2.) rTu­ li organuli nivTierebis daSla organizmis cxovel­ moqmedebis procesSi. aseTi xmis mqone momRerali biWi. sxvagvarad mo­ azrovne. 2. moZraoba. 2. agreTve disko).romelic ar iziarebs qveyanaSi gabatonebul ide­ ologias da ibrZvis mis winaaRmdeg. qualificatio kvali­ fikacia. (lingv. diskoteka Scd. Tema. (biol. laT. dQsk­i [fr. ka­ fe da misT. literatura. sportsmenisaTvis Sejib­ rebaSi monawileobis Ca­ morTmeva. dQsket­i [ingl.). romelic ar aRiarebs qveyanaSi arse­ bul sarwmunoebas: rjul­ gandgomili. dQsko [berZ. discantus] _ 1.  diskoTekasi. gramafonis firfita (ix. kvali­ fikaciis CamorTmeva: kva­ lifikaciis dakargva. sity­ vas aZlevs uaryofiT an sawinaaRmdego azrs) da ingl. diskos mrgvali firfita da thēkē sacavi] _ 1. disque < berZ. 2. sadac ukraven firfitebs da cekvaven. simrgva­ le: (qarT. fr. s. discotheque.). disk JOkei _ ix. gramofonis firfitebis sacavi. dis­ (TavsarTi. dissidens (sissidentis) vinc Tanaxma ar aris] _ 1. 2. dijei. diskOmfort­i [berZ. piri. bavSvis (biWis) maRali sa­ simRero xma. fr. disimilAcia [laT. Tvisebrioba da facio vakeTeb] da diskva­ lificQreba _ 1. sinon. diskette. ¥ diskoTekisa. disQdent­i [< laT.  d. piri. dQskant­i [laT. dys­. diskOTeka [ingl.mTva­ ris moxazuloba.. discothéque < berZ. ¥ disidenturi. sityvaSi ori erTgvari bgeridan erT­ erTis cvla: ganmsgavseba (Sdr. bakmi). cudi pirobebi ¥ sadisertacio. . comfort komforti] _ (wign. d. diskvalifikAcia _ [ix. laT.dis -140disquette] _ magnituri (la­ zeruli) diski informa­ ciiT kompiuterze dasamu­ Saveblad.).

dispanserizAcia _ janm­ rTelobis dacvis RonisZie­ baTa sistema. Sexmatkbilebas. dislokAcia [fr. muSaobisa. ganTavisufleba] _ samkurnalo­pro fi laq ti­ kuri dawesebuleba. 2.).) dedamiwis qerqis dis Sreebis gadaadgileba. saxelis gatexa. _ daSla. ¥ sadiskusio.-141cxovrebisa. dispersio ga­ fantuli. uflebis SezRudva. arazusti riTma. sxvadasxva mJReri] _ (mus. gab­ neva. dissonance < laT. 3. dayofa. discreditieren] _ (wign. keTilxmovnebis darRveva. S.).  s. dislocation gadaadgileba] da dis­ locQreba _ 1. Seu­ Tanxmebloba. 2. ndobis dakargva. garCeva] _ raime sa­ dao sakiTxis sajaro gan­ xilva. dispErsia [laT. dispAnser­i [fr. s. sakiTxi.  saubarSi d. dissaans sxvadasxva xmani. ar egueba raime er­ Tians. adamianTa jgu­ fis.) iseTi ram. dispansaire < laT. . diskriminAcia [< laT. flotis. romelic xor­ cieldeba dispanserebis da poliklinikebis saSuale­ biT.  oponentis d. visi­ me an risime Rirsebis. klubi. dispancer darigeba.) ja­ rebis ganlageba qveynis teritoriaze. mo­ cileba. das­ venebisa. xo­ maldebis ganawileba nav­ sadgurSi. bgeraTa arahar­ moniuli Sexameba (sapirisp. discrēditer saxelis gatexa] _ da diskreditQreba [germ. Seuwyobloba. discriminatio gansxvaveba] da dis­ kriminQreba _ calkeuli pirovnebis. romlis mizania (mkurnalobis garda) daavadebaTa winaaRmdeg wi­ naswari zomebis miReba. gabneuli] _ (fiz.). Seitana erTma uadgilo replikam. (lit.  rasobrivi d. 1. rac ar ewyoba. qim. diskreditAcia [< fr. saxelmwifos da a. disOnans­i [fr. warTmeva mospoba. konsonansi). kamaTi.). paeqroba. (gadat. discussio gan­ xilva. prestiJis Seb­ Ralva. leqsTwyobaSi: arasruli. (samx. diskUsia [< laT. Tanas­ woruflebianobis. av­ toritetis.  tuberkulozis d. (geol.

¥ dispersiuli.: werilobiTi benzini. CerTan dakavSirebuli.). dispozQcia [laT. marTva. me­18­19 ss. (s. Sualedi risame raobas an sawarmos muSa­ Soris. samsaxuri. (sp.). d.. kamaTi. obis msvlelobas erTi  d.  TviTmfrinavis d.  s. vkamaTob] _ sajaro niadagSi.  navTobis d. distantia] _ rigebs transportis moZ­ 1.romelic kineskopis cio. disputo vmsje­ lob.  centraluri s. gavlisas). dispetCerisaTvis gankuTv­ teritoriuli ubani. erTmaneTTan Seufar­ ferad sxivebad (prizmaSi debloba. ganlageba. administraciul­ 2. display Cveneba] _  d. dispet­ finiSs Soris. rki­ nili sadgomi oTaxi. literaturul an sxva xa­ siaTis Temaze.-ze.-is ufrosi. romelic awes­ distAncia [laT.  mokle d. naxazis saxiT.). dispatcter] _ muSaki. paeqroba mecnierul. zaciisaTvis saWiro aparati. manZili startsa da sadispetCero _ 1. (spec. 2. dispro- sQnaTlis dispErsia _ .).dis -142- portion < dys da proportio] _ proporciis uqonloba. mowyobiloba (kompiuteris ¥ distanciuri da sadistannawili). gzatkecilze da sxv. jaris tilaciis Txevadi produq­ an flotis sabrZolvelad ti. tabulis. analizi. mTe­ TeTri sinaTlis sxivis lis calkeuli nawile­ daSla speqtris calkeul bis. eleqtrotabloze informacias iZleva teqstis. dispropOrcia [fr. dispositio distQlat­i [< laT.  d. ekranze. distillatus wveTebad Camosuli] _ dis­ ganlageba] _ (saamx. dispEtCer­i [ingl. manZili.-ebia navTi da 2. 1. centraluri punqtidan. moZrav avtomobilebs Soris. nigzaze. brZaneba jarisadmi brZo­ distilAtor­i _ distili­ lis dasawyebad. garidebis d. (s. dQsput­i [< laT.) bombi.  bgeris d. 3. dQsplei [ingl.

distichon] _ (lit. mtkiced dadgenili wesi.-ebi. 2. filologiuri d. maTematikuri d. (s. organoebis an mTeli organizmis kvebis darRveva. risame ramesTan Sesaba­ misobis darRveva. Se­ marcxveneli cnobebis (nam­ dvilisa Tu mogonilis) ga­ moqveyneba presaSi.. uTanxmoeba. (maTem.) sasjeli. romlis dacvac savaldebuloa ama Tu im koleqtivis yvela wevrisaTvis.-143 u.) ortaepiani strofi.) visime saxelis gamtexi. ¥ disci plinuri da sadisci plino (mniSv. gamoxda. 1­isaT­ vis).) damoukidebeli cvladi si­ didis nebismieri nazardi.  d. tbis. isciplina moZRvreba] _ 1.). mecnierebis damoukidebeli codnis dargi.-ebi. dys (uar­ yofis aRmniSvneli Tavsar­ Ti) da trophē kveba] _ (medic. gamoxdiT gawmenda (siTxisa). . mdinaris napirze. SeuTan­ xmebloba. saswavlo sa­ gani.  wylis d.  d. Sromis d. distillatio wveTva] da distilQreba _ disharmOnia [berZ.-ebi. (s. ¥ udisci plino (mniSv. dQubek­i _ umaRlesi xarisxis makedonuri Tambaqo. dif dys da harmonia Tanabgeradoba. differentia sxvaoba] _ 1. ortaepedi. ¥ disharmoniuli. Tan­ xmoba] _ 1.-is dacva. 2.  mtkice d. distilAcia [laT. Dűne] _ qarisgan motanili qviSis borcvi (5­20 m simaRlisa) zRvis. d.. distrOfia [berZ. romlis saSualebiTac ori uka­ na (wamyvani) Tvali sxva­ dasxva siCqariT brunavs mosaxvevebsa da uswormas­ woro adgilebSi. diffamo saxels vutex] _ (samarT. qsovilebis. elenTis d. difamAcia [< laT.. bgeraTa keTilxmovnebis darRveva. avtomobilSi. (mus.  disharmonuli Scd. dQun­i [germ. moswavle. 1­isaTvis). diferencQal­i [laT. samxatvro d.) harmoniis.  RviZlis d. discQplina [< laT. musika. dQstiq­i [berZ.  sabunebismetyvelo d. traqtorSi da misT: meqanizmi.) wesdeba (armiaSi).

erTi nivTierebis yofa dialeqtebad da Sem­ atomebis an molekulebis deg. 1­isaTvis): diferencialuri aRricxva _ umaRlesi maTe­ matikis nawili.danawevreba difrAqcia [laT. gantolebaTa sistema. erTmaneTisgan bgeris Tu sxva talRebis gansxvavebul nawilebad. romelic Seiswavlis wovani garsebisa da xa­ geometriul obieqtebs di­ xis anTeba. or­ diferenciAcia [< laT. mier gzaze Sexvedrili elementebad. gansxvavebuli (sxva­ dasxva pirobebSi). bgera] _ (enaTm. marcvlad Serwymuli ori xmovani (qarT. organizmis ferencialuri aRricxvis saerTo mowamvla (moZv. raime meTodis dayofa. phthongos ebulebsa da damoukidebel xma.) sinaTlis. .) enis daSla. ormagi. difteriti Scd. mravalgvar. romlebic Seicavs saZe­ bar funqciebs. xmovani). si­ saSualebiT. tolEbani _ gantolebani. ferovnebis warmoqmna or­ ganizmis individualuri difUzia [laT. tarifi. maT warmo­ dQfTong­i [berZ.  d. difTEria [fr. gavrceleba.dif -144- gvari. sinon. erT­ cvladebs.). diferencQreba _ 1. 2. (biol. mtvreva] _ (fiz. ganviTarebis procesSi. diphthera kani] _ mwva­ ve gadamdebi daavadeba (upiratesad bavSvTa) ro­ diferenciAluri geo­ melsac axlavs cxviris. diffusio gabneva. traqeis lor­ wili. TandaTanobiT SeRweva me­ ore nivTierebis atomebis diferencQuli _ araerT­ ¥ diferencialuri (mniSv. xunagi). dabrkolebaTa Semovla. gafarToeba] 3. (lingv. sasaubro me­ tyvelebaSi ixmareba ag­ diferenciAluri gan­ reTve difteriti. axal enebad. diphterie < berZ. non. da­ _ (fiz.  difteria. diffractio texa.).  d. differentia gansxvaveba] da  diftongi Scd.romelic Se­ iswavlis warmoebulebisa da diferencialebis Tvise­ bas da xerxs. diphthongos < di (s) orjer. mEtria _ geometriis na­ xorxis.) organoTa mraval­  sinaTlis d.

xel­ teqsts. 2). aRWurvilia SeuzRudavi  diktofoni Scd. romelic dictatus nabrZanebi] – 1. romel­ ¥ sadiqtoro. ZalauflebiT.  diktatori Scd.  samxedro d. bgerebi. aramkafio. misi mmarT­ saerTo saxelwodebis _ Divelobis dro. siTxe. (ist. ri. . politika – ufro susti diqtOfon­i [laT.  d. 2.  diktori Scd. laparake] – radios an te­ dQqtat­i [germ. usa­ mikrofonTan kiTxulobs marTlo SeTanxmeba. 1. meqanikuri Cawera da Semdeg. kestri erTgvari. aRWurvili Tanamdebobis pi­  siTxeebis d. dQqtor­i [< laT. phone bge­ robebis moTxovnebis Tavze ra] – aparati. rac  diktatura Scd. reJimi. (wign). dictat < laT. fanera (mniSv. romelTac moxveva. airebis d.) Zvel romSi: ga­ maTi Tburi moZraobis Se­ nusazRvreli ZalauflebiT degad.  d. sagareo safrTxis dros. diqtAtor­i [laT. Ca­ 1. difuziis gziT miRebuli. axvevs meores.. ¥ diqtatoruli. warmoiSva 2. leviziis muSaki.. Zvel romSi: diqtatoris [aSS­is samxreTis Statebis Zalaufleba.-145- diq (molekulebis) SualedebSi 2.land­is mixedviT]. dicto vu­ qveynebisaTvis Tavisi pi­ karnaxeb da berZ. diqtAtura [laT. Sereuli. dictor mo­  dikti Scd. sac erTi saxelmwifo Tavs  s. dQqt­i [germ. gadat. romelsac niSnavda sena­ ¥ difuziuri. saxelmwifos erTpirov­ naweris kvlav warmoeba nuli mmarTveli. romelic (aRdgena). teqsti. gabatonebuli klasis Se­ uzRudavi saxelmwifo Za­ diqsQlend­i _ saestrado or­ laufleba. dictator] – saWiroebis SemTxvevaSi. 2. bundovani. dicte] – igivea. xdeba zepiri metyvelebis  diktati Scd. Sekruleba da sxv. xie . ti saxelmwifos saSinao an 1. dictatura] –  d.

) . DJ – disc jockey disk jokei] – 1. dogaressa] – (ist. dOberman­pQnCer­i [ingl. Semokl. ix. mtkicebis gareSe. doza] – mowyobiloba fxvieri. romelmac ga­ moiyvana es jiSi pinCerisa da germanuli nagazis Sej­ varebiT). sax.zogjer barmenis rols asrulebs. ¥ dogmisa. 2. dogmebiT moazrovne. dobermani] – erTgvari jiSis ZaRli (germanuli moZaRle dobermanis gva­ ris mixedviT.  dogmasi Scd. ultramokle talRebis (FM) diapazonSi musikalur­ gasarTobi stereo­radio gadacemebis wamyvani. cvlis melodiebs. romel­ sac mihyavs saRamo. Txevadi an airisebri niv­ Tierebis asarwyavad. dosis da metron zoma] – xelsawyo ra­ dQqcia [< laT. dOgmat­i [berZ. dogmAtizm­i – (wign.) doJis meuRle dOgma [berZ. gamoTqma. gamoTqma] – metyvelebaSi sityvebisa da marcvlebis warmoTqmis mkafioobis xa­ risxi.) arakri­ tikuli azrovneba. dOza [berZ. brmad miRebuli de­ buleba. dogmatikos] – 1. diskoTekaze piri. dogAresa [it. romelic Sedis narevis Se­ madgenlobaSi. dogma] – (wign. dictio warmoTqma. 2. dogmatQkos­i [berZ. dOg­i [ingl. am bgeris aRmniSvneli noti. dog ZaRli] – didi da Ronieri sasamsaxuro ZaRli erTgvari.diq -146dausabuTeblad. ganusje­ lad mtkicebis gareSe. zusti zoma nivTierebisa.. doberman pincher < sak. dogmaturi RvTis­ metyvelebis specialisti. dosis] – 1. dozAtor­i [< berZ.romelic dogmebs emyareba. do] – musikaluri gamis pirveli bgera. erT jerze an erT dRe­RameSi misaRebi wamlis raodenoba  mcire d. do [it. romelsac iReben dausabuTeblad.  kargi (cudi) d. dogma (dogmatos)] – religiur moZR­ vrebaSi: ZiriTadi debu­ leba. 2. dQjei [ingl. dozQmetr­i [berZ. romelsac miiCneven uryev WeSmaritebad yvela droisa da istoriuli pi­ robebisaTvis.

. risame damadasturebeli mowmoba (qarT.-ebi.  teqnikuri d.  istoriuli d. 2. namdvilad dom momxdari ambebi. dOlar­i [ingl. ¥ dokumenturi. dOker­i [ingl. romelic ik­ vlevs radioaqtiuri pre­ paratebis gamosxivbasa da aqtivobas. masalebi. Sinauri] – gareuli cxovelebis moSi­ naureba. romelic cvlis an aferxebs sxv. doku­ mentebiT dasabuTeba ri­ same.  d. (fiziol). mtkicebis xerxi] – 1. domestikAcia [laT.-ebis gaficva. docker] – nav­ sadguris muSa­mtvirTavi. domesticus saxlisa. sinon. sadac gemebs aremonteben (gemis wyalqveSa nawilis wmenda. d. SeRebva da sxv. dokumentebi.  d.­is bolodan ax. sabuTi). refleqsebs.).  d. werilobiTi cnoba (sinon.-147diaqtiuri gamosxivebis ra­ odenobis gasazomad.-ebis Semowmeba. centralur ner­ vul sistemaSi: droebiTi gabatonebuli refleqsi.  dokumentaluri Scd. maga­ liTi. d. qveyanaSi. 3. dominatus batonoba. erTxelisufle­ bianoba] – romis imperiis gviandel periodSi (me­3 s. risme ZiriTadi ni­ Sani. (mus. 2. documentum samoZRvro mowmoba.-ze xelis mowera 2. kana­ daSi. dominans (dominantis) gabatonebuli] – 1. d. romelic dokSi an verfSi muSaobs. romelSic gadmoce­ mulia faqtebi.) maJoruli an mino­ ruli gamis mexuTe safe­ xuri. dOk­i [hol. dokumEnturi fQlmi – filmi. wel­ . dollar] _ fu­ lis erTeuli aSS­Si. ZiriTadi gabatonebuli idea. monacemebi.-is momzadeba. kreb. sizuste. dokumentAcia – 1. dok ingl. dook] – navsadgurebSi: nageboba. d. domQnat­i [laT. sabuTi). avstraliasa da zog sxv. dokUment­i [laT. domQnant­i [laT. muSa. dozimEtria [berZ. dosis doza da metreo vzomav] – teqnikuri fizikis dargi.

): imperatoris Se­ uzRudavi xelisuflebis reJimi – gansxvavebuli princi pebisagan. TaRr. 3.  avtomobilis d.  d. doña. aseTi firfi­ tebiT TamaSi. dominieren < laT. aseTi kostumiT morTuli piri. Tirkmels. batoni] – 1.­ebi iyo kanada. erTvis saxels win da niSnavs `qalbatons~. amaRleba garemocul ad­ gilebze. sasuliero pirisadmi mi­ marTva italiaSi. – servantesis (1547­1616) romaniT `donkixot la­ manCelis” gmiris donki­ xotis saxelis mixedviT] – gulubryvilo. hidravlikuri d. dominari] – 1. it. romelic una­ yofod ibrZvis ganuxor­ ciebeli idealebisaTvis. romlis drosac SenarCunebuli iyo respublikuri weswyobile­ ba. romelzec das­ mulia – erTidan eqvsamde – wertilebi. don [esp. donkQxot­i [< kreb.] – 1.. dOnor­i [fr. av­ straliis kavSiri da sxv. dOmkrat­i [< germ. daumkraft. xelis d. 2. domino < it. ro­ melic Tavis sisxls iZle­ va avadmyofisTvis gadasas­ xmelad. kompleqti 28 saTamaSo firfitisa.  reformistuli ideebis d.. dono vaCuqeb] – 1. holand.  taZris d. romelic me­ Taurad scnobda inglisis mefes (d. dominion samflobelo. kaTolike berebis kapiu­ . ¥ donkixoturi. ase mimarTaven espaneTSi qals da mama­ kacs. piri. romlis raime or­ ganos (mag. piri. donneur < laT. esp. dominQon­i [ingl. 2. 2. dOmino [fr. garemocul adgilebze. batonoba. saqcieli. meocnebe adamiani. don < laT.xelisufleba] – (ist. `ba­ tons”. 2. samaskarado kostumi – sa­ xeloebiani da kapiSoniani farTo wamosasxami.. Warboba risame. dOna.) dominQreba [germ.  damkrati Scd. dominus qalbatoni. dammekract] – meqa­ nizmi simZimeTa asawevad mcire simaRleze.) britaneTis imperiis SemadgenlobaSi Semavali saxelmwifo.dom -148Soniani wamosasxami.

dOJ­i [it. miReba] – nivTiereba. dOsie – [fr. dOqtor­i [laT. saqmesTan da­ kavSirebuli dokumentebi.  dosiisa Scd. am wodebulebis mqo­ .-149guls. dOcent­i [< laT. dOping­i [ingl.. doc ¥ dosiesi. Sedgena.. d.  samxedro d.  doqtrinasi Scd. dotatie mo­ marageba. ¥ doqtrinisa. dawesebulebas. organizaciis zaralis dasafaravad an sxva miz­ nebisaTvis.-is miReba. aRWurva] – sa­ xelmwifo fuladi dax­ mareba. ¥ sadoqtoro.) gadaunergaven sxvas.  d. disertacia.  doktori Scd.-ze kontroli.. Tavdapirvelad iyenebdnen sacxenosno sportSi. teqnikur mecnierebaTa d.  d. ramis mom­ cemi an gamRebi piri an or­ ganizacia. akrZalulia sa­ erTaSoriso saxelmwifo sportuli oganizaciebis mier. erTad Sekrebili. aseTi dokumentebis Semcvleli saqaRalde. sistema. doge] – Sua sauku­ neebSi: veneciisa da genuis respublikebis meTaurTa tituli. docens (docentis) aswavlis] – umaRlesi sko­ lis maswavleblis sa­ mecniero wodebuleba da Tanamdeboba (profesorze naklebi da asistentze ma­ Rali). esp. mususi (mravali dasavleTevropul litera­ turul nawarmoebis gmiris don Juanis saxelis mixed­ viT).] – ar­ Siyobas gadagebuli ma­ makaci. dossier] _ raime sakiTxTan. saerTod. doctor mas­ wavlebeli] – umaRlesi sa­ mecniero xarisxi (romlis miniWebis pirobebi sxvada­ sxvanairia sxvadasxva qve­ yanaSi)  filologiur mecnierebaTa d.  s. romelic eZleva sawarmos. doctrina] – mecnieruli an filosofi­ uri Teoria. dotAcia [< laT. doping < dope narkotikis micema. donJUan­i [< kreb. romelic mcire xniT aRagznebs. dOqtrina [laT. simxneves matebs sportsmenis or­ ganizms.

dramatul nawar­ moebTa Seqmnis Teoria. tabletebi. ro­ melic dramatul nawarmo­ ebebs wers.  dramatiuli Scd. dramaturgia] – 1. dramatUrgia [berZ. 2.  d. Teatri. dramAtizm­i – 1. drAJe [fr. . drakOnuli kanOnebi – ukiduresad mkacri. nawarmoebi (mniS.  d. dramatul nawarmoebTa erToblioba  qarTuli d. dragee] – 1. kreb.  drezinisa. erTgvari wvrili kanfeti mrgvali formisa. drAkon­i [berZ. drEzina [germ. ¥ dramaturgiuli. drama moqmede­ ba. SemTxveva.dra -150mdgomareobis dasabuTeba (rac damaxasiaTebelia dra­ misaTvis).  d.  ojaxuri d. gadat. d. dramAtuli wre – (mokled: dramwre) – Teatraluri TviTmoqmedebis wre.-is Taviseburebani. ibsenis d. (wign.. romelic relsebze moZ­ raobs Sigawvis ZraviT an xeliT. 2. sinon. ne (am Tanamdebobaze myofi) piri. lite­ raturuli nawarmoebi se­ riozuli (arakomediuri) Sinaarsis. moqmedebis.-is kursi. dramAturg­i – mwerali.  siuJetis d. gadat. 2. drAma [berZ. 2­saTvis).  d. ¥ dramatuli (mniS. simZime. 2. Teoria. wre. warmodgena] – 1.) mdgomareobis ukiduresi daZabuloba. Saqarmoyrili an Soko­ ladiani samkurnalo abebi. 1­isaT­ vis). ulmo­ beli kanonebi [Zveli ber­ Zeni kanonmdeblis drakonis (Drakon) saxelis mixedviT]. sax. cxovrebaSi momx­ dari mZime SemTxveva.. drakon gve­ li] – zRapruli cecxlis­ mfrqveveli frTosani gveli (qarT. ubedu­ reba. draisine < sa­ kuT. ¥ draJesi. gveleSapi).] – rkinigzis uri­ ka. rac zneobriv tanjvas iwvevs.  draJisa Scd.  skolis d. romelic da­ werilia dialogebad da gankuTvnilia scenaze da­ sadgmelad. Seqspiris d.

¥ modreifisa.] – galiis. siTxis dawreta specialuri milis an marlis grZeli naWris saSualebiT. 3. prevmatikuri d. doyen] – di p­ lomatiuri korpusis (ix. 2. 2. britaneTisa da ir­ landiis keltebis qurumi.). duAlizm­i [< laT. dribling] – fexburTSi: burTis os­ taturi tareba. yinulebi. saxvretela). (zRv). modrEife – dreifiT moZ­ ravi (mniS. drUid­i [fr. druide < kelt.] – 1. dormas (kamelos) swra­ fad mrbolavi aqlemi] – erTkuziani aqlemi (qarT. m.) naxvretebiani re­ zinis an minis mili. arxebis. (medic. sinon. yinulis horizontaluri moZraoba qaris an dinebis gavleniT. dualis or­ gvari. siTxis da sxv. drEnaJ­i [fr.  xels d. da­ sawretad. (qarT. (medic. sinon. duaQen­i [fr. druQdizm­i – Zveli keltebis religia.  modreifesi Scd. naraqlema). aseTi Txri­ lebis.-151 drezinasi. drQbling­i [ingl. milebis sis­ tema. drainage < ingl. curva. drizina Scd. drEl­i [germ. dryas (driadas)] – berZnul miTologiaSi: tyis nimfa. dua 2. kuTxe gemis svlis mimarTulebisa da mis RerZs Soris. daWaobebuli niadagis amoSroba (amowreta) Txri­ lebis. arxebis an miwis­ qveSa milebis sistemis saSualebani. gaorebuli] – filo­ sofiuri religiuri moZ­ Rvreba.. sadguri `CrdiloeTi polusi”. dromadaire < berZ. drEif­i [rus. romelic samyaros . moZravi gemis.  m. drimAder­i [fr. feria. eleqtruli d. di plomatiuri) meTauris mamasaxlisi. ro­ melic SehyavT sxeulis RruSi an Rrma WrilobaSi Cirqis. drieren] – 1. (zRv. yQnulis drEifi – zRvaSi: 1.) Wrilobidan Cirqis.. 1). TviTmfrina­ vis acdena kursidan qaris an wylis (haeriT) dinebis gavleniT. дрейф < holand. Drell] – burRis sabrunebeli meqanizmi (pa­ tara naxvretebis gasake­ Teblad). drQad­i [berZ.

d. dublQor­i [fr. d. doubler ga­ ormageba] – 1. 2). risme or egzemlplarad gakeTeba. double] – kinema­ tografiaSi: filmis epi­ zodis xelaxla gadaReba. doubleur] – 1.. safuZvlad aRiarebs or erTmaneTTan sawinaaRmdego sawyiss – materialursa da idealurs.) ormagi registri organSi.-Si brZola. TeatrSi: msaxiobi. . dekartis d. romelic speqtaklSi cvlis ama Tu im rolis ZiriTad Semsru­ lebels. dUel­i [fr. dublikatus gaormagebuli] – raime we­ rilobiTi dokumentis me­ ore cali.  pirveli d. 2. mo­ nizmi). ro­ melSic zeviTa nawili namdvilia. 2.  s. doublet < double ormagi] – 1.-Si gamowveva. S. dUbl­i [fr. romelsac iuri­ diulad dednis Zala aqvs. fexburTSi: saTadarigo moTamaSe. garkveuli wesebis dacviT. 3. koleqciaSi da a.dub -152(mus. erTnairi samuSaos Sesruleba visime paralelurad. duellum omi] – orTabrZola raime iaraRiT. 4. raime nivTis meore cali (muzeumSi. xolo qvemoTa yalbi. 4. dublQreba [< fr. dUblaJ­i [fr. dublQkat­i [laT. ¥ sadublaJo.  d. ¥ dualisturi. risame piris ga­ daReba.  dubliaJi. TeatrSi: romelime rolis ZiriTadi Semsruleblis Secvla sxva msaxiobiT. 3. 2. duel < laT. dUblet­i [fr. filosofia. msoflmxedveloba. erTis da igives meored keTeba. rac dub­ lireba (mniS.  d.-Si mokvla. saWiroa romelimedan sau­ keTesos SesarCevad filmis montaJis dros. meaTe d. doublage gaor­ mageba] – igivea. kinofilmis sxva enaze gaxmovaneba.). saamqro. ori erTdrouli dacla orluliani sanadiro To­ fisa. sadubliaJo Scd. bib­ lioTekaSi. (sapirisp.  d.  zednadebis d. ori nawilisgan Sewebe­ buli Zvirfasi Tvali.-Ta matCi.

 dulcineisa Scd. sakanonmdeblo an ad­ eakulAcia [gviand. gadmonTxeva] ruseTs f. 2..] – duelis monawile. duumviratus < duo ori da vir kaci] – Zvel romSi: ori piris mmar­ Tveloba (duumvirebis). dura maga­ ri.). ele­ mentTan. ejacuministraciuli funqciiT. faSizmi). дюжина < fr. latio amonTxeva. . duim] – sigrZis sazomi. dulcQnea [esp. dUJin­i [rus. dUet­i [it. gadmonTxeva. duetto] _ 1. dUma [rus. ufro sworia dulsinea] – xumrobiT an ironiiT iTqmis visime sat­ rfoze (qalze). romelic Searqva ser­ vantesis romanis mTavarma gmirma don kixotma Tavis satrfos glexis gogo – aldonsas. musi­ kaluri nawarmoebi ori xmisa an ori sakravisaT­ vis. дума] – ruseTSi: e warmomadgenlobiTi kre­ ba. ¥ dulcineasi.  duraliumini Scd. dulcinea saxe­ li. udris 2. ori Semsruleblisgan (mom­ Rerlisa da damkvrelisgan) Semdgari ansambli. duumvQrat­i [laT. faliaSvilis `abesalom da eTeridan~: violinos da violonCelis d. mag­ niumTan da zog. we­ sebis udides nawils. духоборы sulisaTvis mebrZolni] – Zv. douzaine] – Tormeti erTgvari sagani.  abesalomisa da murmanis d. – (fiziol. mamris Teslis dUm­dUm­i _ mskdomare tyvia. laT.54 sm­s. dUCe [it. sxv. duce beladi] – ase uwodebdnen italiaSi fa­ Sistebis liders – muso­ linis (ix. rusuli seqtanturi mimdinareoba. z.-153- eak duelQant­i [germ. duralUmin­i [laT. seqta ar cnobs qristianul (marT­ lmadideblur) dogmebs. duellant < laT. CvenSi ixmareboda metruli sistemis SemoRebamde. dUim­i [holand. romelic metad mZime Wri­ lobebs iwvevs. myari da alumini] – aluminis msubuqi da myari Senadnobi spilenZTan. parlamenti. duxobOrebi [rus.

2. egzaltAcia [laT.ebo -154mRvdelmTavari. egzo. euktçrion] – 1. qimiur mrew­ velobaSi da sxv.  maimunebis iSviaTi e. exaltatio] – ukiduresad aRgznebuli an aRfrTovanebuli mdgo­ mareoba. Jäger] – 1. `gareSe~. rwme­ na da urwmunoeba. sico­ cxlis azris dakargva da SeZena da misT. Egvter­i [berZ. ekzempliari Scd. romlisTvisac damaxasiaTebelia. bugarebi] – kanis anTebiTi daavadeba.. ebonite < berZ. war­ moSoba.  wignis ori e. profe­ sionali monadire. Jur­ nalebis) calke aRebuli cali. Cirqgrovebi: icis qavili. egzEmplar­i [laT. cxovelTa da mcenareTa calkeuli warmomadgeneli.) zogi qveynis (ker­ Zod ruseTis) armiebSi: gan­ sakuTrebuli msroleli nawilebis jariskaci. 2. (ist.. exô gareSe da gamos qorwineba] – Cveuleba. exemplar nimuSi] – 1. egzArqos­i [berZ. samRvdelo. farTod iyeneben eleqtro teqni­ kaSi. Eger­i [germ. romelsac iReben rezinuli SenaerTebis vulkanizaciiT. exsistentia arseboba] – mimar­ Tuleba Tanamedrove fi­ losofiaSi. exô gareSe] – rTuli sityvebis dasa­ wyisSi aRniSnavs ~ gareTa~. exalchos] – marTlmadidebelTa cal­ ke saeklesio olqis an damoukidebeli eklesiis . ebonos Savi xe] – magari ma­ sala. 2. ebOnit­i [ingl. saZvale.  egzogenuri – gvari. eklesias mimdgari sagva­ reulo sasaflao. Egzema [berZ. buStukebi. [berZ. romelic qiriT muSaobs samonadireo meurneobaSi. egzistenciAlizm­i [laT. misi ZiriTadi Temaa pirovnebis bediRbali Tanamedrove samyaroSi. egzogAmia [berZ. emsaxureba moyvarul monadireebs da Tvalyurs adevnebs nadi­ robis kanonebis dacvas.  egzempliari. saaviacio. eklesiis moSorebiT cal­ ke agebuli an eklesias mi­ Senebuli mcire nageboba. wignebis. bugrebi. erTgvarovani sagnebis (mag. ekzema gamonayari.

Secodebam­ de. égoiste laT. adamianis (adamisa da evas sacxovrebeli). TavkerZa. egocEntrizm­i [laT. sinon.-155romlis mixedviTac akrZa­ lulia qorwineba erTi da imave gvaris an Temis war­ momadgenlebs Soris. risame. qveynebi. naklebad cnobili qveyne­ bisaTvis. edictum] _ sxva­ . mistikur moZRvrebaTa. ekzot[iku]ri.  e. ucxouri] – (wign. bibliuri legendis mixedviT _ miwiuri samoTxe. egOist­i [fr. rom igi qveynierebis centria. miwis kurTxeuli (madli­ ani) kuTxe. rac da­ maxasiaTebelia Soreuli. aigis (aigidos zevsis faris saxelwodeba]: vi­ sime. e. ego] _ adamiani. exōtikos ucxo qveynis. warmodgena. magiur for­ mulaTa Sesaxeb). buneba. altruisti).  ekzotika. mcenareebi. visime. ego me da centrum centri] _ egoizmisa da individualizmis gamov­ lenis ukiduresi forma. égoisme laT. ¥ egoisturi. Tvalwarmtaci Taviseburebani. egzotiuri Scd. egzOtika [berZ. egidis qveS _ (wign. egOizm­i[fr. uCveulo. eCokaci (sapirisp. alpuri edel­ vaisi _ ikeTebs qaTqaTa TeTr yvavils (amJamad Zal­ ze iSviaTia).] _ 1. egzoterQkuli [berZ. altruizmi).  aRmosavluri e. risime mfar­ velobis qveS. Ediqt­i [laT.) visime. Egida [berZ. risame xelmZRvanelobiT. exôterikos garegani.). Edelweiss] _ mTis balaxovani mcenare. ikeTebs moyviTalo­TeTr yvavils: gavrcelebulia evraziaSi (wina aziis ga­ moklebiT). saqcieli. ebr. ¥ egzotikuri. sakuTari pirovnebiT ga­ taceba. romelsac egoizmi axasiaTebs (qarT. gareSe] – rac saidumlos ar war­ moadgens da gankuTvnilia yvelasaTvis (iTqmis re­ ligiuri wesebis. edelvAis­i [germ.  e. moTavise. Edem­i [Zv. e. ego me] _ Tavisi piradi inte­ resebis sazogadoebriv da sxva adamianTa intereseb­ edi ze win dayeneba (sapirisp. 2. ad­ gilsamyofeli.

evgenQkur­i [< berZ. jaris gamoyvana brZolis velidan.  `milanis ediqti~ _kon­ stantine didis ediqti. evgEnika [< berZ. eTerovani zeTebis Semcveli. TandaTanobiT raodenobrivi cvlileba. euangelion saxareba] _ rasac Tavisi sarwmunoebis safuZvlad mxolod saxareba miaCnia (iTqmis qristianuli re­ ligiis zogierT mimarTu­ lebis Sesaxeb). evlOgia [berZ. romlis nawils aZleven morwmunes eklesiaSi. gancxroma] _ antikur xa­ naSi da Semdeg eTikaSi: moralis ganmartebisa da dasabuTebis princi pi. (filos. ganvi­ Tarebis procesi. dawesebulebaTa qonebis gamotana im adgilidan. evangelikuri sazogado­ ebis wevri.eva -156- dasxva saxelmwifoSi: umaR­ lesi xelisuflebis (mefis.. 2. . imperatoris. revolucia). evakuieren] _ adamianebis gamoyeneba. kargi gvarisa] _ moZRvreba adamianis modgmis. evangElist­i _ 1.  daWrilebis e.. maxarobeli. misi mem­ kvidruli bunebis gaumjo­ besebisa da srulyofis Se­ saxeb.. eudiamonia bedniereba.).  adamianis e. netareba. dacarieleba] _ da evakuQreba [germ. welTaRr. sadac raime safrTxea mo­ salodneli (saomari moq­ medebis an stiqiuri ubedu­ rebis dros). 313 w. evkAli pt­i [berZ. eu kargad da kalyptos dafaruli] _ swrafad mzardi avstrali­ uri xe. evolutio gaSla. evdemOnizm­i [< berZ. evolUcia [laT. evakuAcia [laT. saxarebis avtori. eugehçs ke­ TilSobiluri warmoSobisa. ganfena] _ 1. nakurTxi wyali da misT. qarxnis e. (sapirisp. evacuatio dacva.) brZanebuleba gansakuTrebuli mniSvne­ lobisa. eulogia daloc­ va] – nakurTxi sefiskveri. romis imperatoris. romlis wyalobiTac qris­ tianoba romis imperiis saxelmwifo religiad ga­ mocxadda Cv. 2. rom­ lis mixedviTac adamianis sicocxlis umaRles mizans warmoadgens bedniereba (gancxroma).

evoliucionuri Scd. revoluciur gadatrialebas. filosofiuri moZRvreba. ethos xalxi da Jenesis warmoSoba] _ xal­ xis.  evoliucia. ETika [berZ. 2­saT­ vis). iyeneben me­ dicinaSi.  eqimis e. mudmiv ganviTare­ bas ganicdis. saqcieli. romelic gan­ viTarebis procesSi uar­ yofs naxtomisebr Tvisebriv cvlilebas. teqnikaSi. sadac vrceldeba ra­ diotalRebi. eTnogEnez­i [berZ. ETer­i [berZ. procesi. ga­ remomcveli sahaero sivrce. tomis mamamTavari.  e. 2. warmoadgens ufero aqrolad siTxes da aqvs damaxasiaTebeli mwvave (mZafri) suni. haeri.  eTiuri Scd. saeTero dro _ radioSi. ¥ eTikuri. romelic zneobas Seexeba.. saxalxo] _ ama Tu im tomTan.)] _ 1. ¥ evoluciuri. morali. mecnieruli e. romlis Tanaxmadac yvelaferi arsebuli evo­ lucias.  gogirdis e.-is suni.  e. eTnogrAfia [berZ. tomi da meTauri] _ (ist. romelic gamoyofilia raime gadace­ misTvis.  e. 2.-Si gadacemuli musika. zeTebi. jgufi. 2. moZRvreba.) gvaris. moZR­ vreba. televiziaSi: dro. ro­ melsac iReben wylis mox­ leCiT spirtis an fenoli­ sagan. dithēr] _ 1. istoriuli mecnierebis dargi. evoluciOnizm­i _ 1. berZnul miTologiaSi: ha­ eris yvelaze zeda da gam­ Wvirvale fena. ethnos xalxi. 1­isaTvis). ēthika (mr. Semadgenloba. mosaxleobis e. profesiis war­ momadgenelTa yofaqcevis normebi. saeTero (mniSv.  e. ¥ eTerovani (mniSv. romelime sazogadoebrivi jgufis.  eTniuri Scd. .-157ro melic amzadebs Tviseb­ riv cvlilebebs. ETnarq­i [berZ. eTnQkur­i [berZ. e./ ethnos xalxi da graphô vwer] _ 1. tomis warmoSoba. 3. romelic swavlobs xalxTa yofa­cxovrebas.. ethnikos to­ mobrivi. xalxTan da­ kavSirebuli. organuli nivTiereba. eTn  e.

ekvAtor­i [laT.ruka.  e.) muzeumi. ¥ ekvatoruli. ukmayofilebis grZnoba. ¥ ekvivalenturi. Ekiu [<laT. Ta­ nabari Rirebulebis raime. sinon. (s. ecu (Semokl. eifOria [berZ. e. xelsawyoebiT da sxv. e. Cndeba alkoholis.) momarageba (mag. taZari: ieso qristes sxeuli.. ro­ melic gars uvlis de­ damiwas (orive polusTan Tanabar manZilze) da yofs . Ekler­i [fr. maT nivTier da sulier kulturas.eTn -158mas CrdiloeT da samxreT naxevarsferoebad. ja­ riskacebisa. morfinis mcire dozebis zemoqmedebis da sxva mize­ zebis Sedegad. gantolebani.) < European currency unit valutis evropuli valuta.  ekvatorialuri Scd. eklEsia [berZ. édair] _ tkbili Rvezeli erTgvari. (s. sartyeli. xalxTmcodneoba). aRTqmis mci­ re wigni. eqspediciisa). qveynebi.).  e. ro­ melSic erTiandeba yvela WeSmariti morwmune. équiper] _ yvela saWiro nivTi (ta­ nisamosiT.  e. eklesQaste _ Zv. mxiaruli gan­ wyobileba. romel­ sac gulad kremi aqvs. `sak­ rebulo~] _ saydari. aequator ga­ Tanasworebuli] _ (geogr. ETnos­i [berZ. ekvivAlent­i [laT. Se­ kavSirebul Tavdapirvel teritoriis. enisa da kul­ turis erTobis safuZvel­ ze. 2. e. eqvivalenturi Scd. wignis Sinaarsi amqveyniur amaoebazea: `ama­ oeba amaoebaTa da yovelive amao~.  eqvivalenti. romelic ar See­ sabameba obieqtur mdgoma­ reobas. hava. ekvilibrQstika [fr. `kreba~. e.) eqspedicia. euphoria < eu kargad da pherō vitan] _ aRgznebuli. warmosaxviTi wrexazi.). ¥ eTnografiuli da saeTnografio. ama Tu im xalxis an to­ mis yofa­cxovrebisa da kulturis TaviseburebaTa erToblioba. (qarT. auquivalens (auquivalentis)] _ (wign. ethnos xalxi] _ adamianTa istoriulad Ca­ moyalibebuli metnaklebad didi da mcire jgufi. miewereba solo­ mon mefes.

ekle­ .  e. fi­ ganmavlobaSi. ganviTarebas. 3. problemebi. sameurneo moRvaweobis ra­ xiluli moZraoba wlis ime dargis struqtura. urneobis marTva] _ 1. romelic swav­ mokidebulebas urTierT lobs sawarmoo. mobilo transportis e.). romelzedac uC­ (qarT. saavtomoZRvreba] _ mecniereba. rogorc ieso  sawarmom mniSvnelobani e. (meqanikuri). aseTi xarjvis Sedegad siaTmcodneoba] _ moZRvreba miRebuli sargebloba. momWirneoba). manqana.-159- ekr  e. mecniereba.  e. e. li. saxalxo meurneoba (qvey­ eklQptika [berZ. ekleiptikē < nisa. sameurneo Soris da garemosTan. sio ganawesze. romelic Seiswavlis mce­ soflis meurneobis e. dogmebze da ¥ ekonomiuri. eklesiaze. oikonomike meojaxeoba] _ 1. eklektos amorCeuli] _ sxvadasxvagvar ekonOmika [berZ.  e. sazogadoebrivi wyobilebis ideur mimarTulebaTa ne­ warmoebiTi urTierTobani. ¥ ekologiuri. oikonomia me­ vis) Scd. usaf e. misi ekleipsis dabneleba] _ (ist. raionisa da sxv. wonasworoba. nareTa da cxovelTaA da­ 4. samSoblo da logos  mrewvelobis e. mdgomareoba. e. bismieri. mocemuli SexedulebaTa. 2. (ix.  ekonomiuri (ekonomikisaT­ ekonOmia [berZ. sinon. eklEqtizm­i [<berZ. ro­ melzedac warmoebs mzis. cis sferos didi wre. krizisi. ga­ mozogviT xarjva risame Ekran­i [fr. gadoebis sawarmoo ZalTa ¥ ekleqtikuri. ekonomia). moRvaweobis raime dargs. écran] _ 1. eklesiolOgia [berZ. geografia rTxoeba. 2. sxv.  mTis raionebis e. e. e. e. saekle­ miiRo. uprinci po Seer­ romlebic Seesabameba sazo­ Teba. qristes sxeulze. garemo. TeoriaTa. e. oikos sax­ mareoba. naSromi.-is reJimi. nansur­materialuri mdgo­ ekolOgia [berZ. TeTri zedapiri.). politika. ¥ ekonomikuri. mSenebloba.

elastQkuri [laT. elevo maRla vwer] _ marcvalsacavi. zedapiri. poezia.  e. viTom mdidari oqroTi da Tval­margalitiT. natifi. drekadi. (gadat. eldorado oq­ rosi] _ 1.) is.  e. amirejibis `daTa TuTaSxias~ e. elegAnturi [fr. 2. sartyeli. elasturi Scd. ro­ melic dawerilia wyvil­ wyvil taepebad. moqnili.) zRapruli simdid­ risa da saswaulebis qve­ yana. (gadat. elasticus < . 2. elAin­i [berZ. rac anugeSebs.­is bolos. (gadat. 2. oecumenicus msoflio saeklesio < berZ. Civili] _ 1. WavWavaZis `oTaraanT qvrivis~ e. ararsebuli qveyana. romelzedac iRe­ ben Suqur gamosaxulebas. élégant] _ moxdenili. ameri­ kaSi pirveli espaneli dam­ pyroblebi. romlis mizania yvela qristianuli eklesiis ga­ erTianeba. 2. narnara. sevdiani.  i. hellas (hellados)] _ saberZneTi. lirikuli leqsi. eldOrado [esp. ekumEnizm­i da ekumenQkur­i moZraoba [laT.) < elegos saCivari. ekranizAcia _ kinosuraTis Seqmna Teatraluri xelov­ nebis an literaturis ro­ melime nawarmoebis safuZ­ velze. koxta.  televizoris e. sevdiani lirikuli musi­ kaluri nawarmoebi. elEgia [berZ. sa­ qarTvelos eklesia gamo­ vida am sabWodan. ro­ melic aRWurvilia me­ qanikuri mowyobilobiT veneben kinofilmebs. ze­ iTunis zeTi. Caisaxa me­19 s..ekr -160berZ. romel­ sac eZebdnen samxr.  farToformatiani e. ¥ elegiuri. W. antikur poeziaSi: gark­ veuli formis leqsi. oikumenē dasaxlebuli mi­ wa] _ saeklesio moZraoba.  elastiuri.  e. Cacmuloba. Elada [berZ.) msubuqi. moZraoba. amSvidebs. Seiq­ mna protestantuli da marTlmadidebluri ekle­ siebis msoflio sabWo. elasticos] _ 1. 3. 1948 w.  e. elegeia (mr. romelsac ek­ lesiaSi iyeneben. elaion] _ 1. elevAtor­i [laT. 2.

(qim. elector] _ amomr­ Ceveli mosaxleobis jgufi.  elementaluri Scd. 2. elementAruli _ 1. codna. e. sazogadoebis progresuli e. dawyebiTi. romelic saWiroa ele misi wonasworobis dasaca­ vad frenisas.  soflis meurneobis e. esencia < arab. eleqtrifikAcia da eleq­ trificQreba _ eleqt­ ruli energiis danergva saxalxo meurneobasa da yofa­cxovrebaSi. gasaniaveblad. eleqtrQkos­i _ eleqtrobis specialisti.Ta perioduli sistema.) martivi nivTiereba.  avtomobilis e. kosme­ tikaSi. eleqtOrati [ingl. mSrali e. . elEment­i [< laT. wesebi. ubralo. 3. ri­ same Semadgeneli nawili. eleqtro. 4. gasaSrobad da gadasatvirTad. ro­ melic aRniSnavs am sity­ vebis damokidebulebas eleqtrobasTan.  d. rkinigzis e.  eleqtrofikacia. eTero­ vani zeTiT da misT. elEqsir­i [élixir surnelovani zeTi. electorate < laT..  ucxo e.  eleqtriki Scd. aileron] _ pa­ tara frTa. eleqtroficireba Scd.. maTematika.-161marcvleulis misaRebad. mendeleevis qimiur e. romelic erTsa da imave kandidats an partias uyris kenWs arCevnebze. elementum stiqia.ro­ melic Cveulebriv qimiuri meTodebiT ar iSleba Se­ madgenel nawilebad.-ebi. qimiuri energiis xarjze mcireZaliani eleqtruli denis misaRebi xelsawyo.-ebi. TviTmfrinavis frTebis boloebis moZravi zedapiri.. yofaqcevis e.. martivi.  e.. rac mxo­ lod risame safuZvels exe­ ba. 2. _ rTul winada­ debaSi sityvis pirveli Semadgeneli nawili. elEron­i [fr. elexir] _ mcenareuli nivTierebis naJuri an spirtiT. dam­ zadebuli magari nayeni: iyeneben medicinaSi. iTqmis adamianze. rogorc raime socialur donis wev­ rze.  e. WeSmariteba. yvelasaTvis xelmisawvdo­ mi. pirveladi] _ 1.  galvanuri e.

lic iSleba Semadgenel na­ romelsac iReben am ener­ wilebad masSi eleqtruli giis saSualebiT. uTo. ēlect.  e.-is raoba. (anodi). 2. gamomTvleli . movebul mavTulSi gatarebuli lenebi.). eleqtroni). e. sxv. uaryofiTi eleqtruli 2.-is gayvana. ēlectron qar­  e.ele -162- elEqtroba [< berZ. Rumeli.  e. masze daxveuli gamxolo­  e. fizika. va da hodos gza] _ 1. lisas. ron qarva] _ atomis Semad­ romlis saSualebiTac geneli elementaruli na­ eleqtruli deni Sedis si­ wilaki. e. e. uar¥ eleqtronuli. qarva] _ 1. energiis erT­erTi saxe­ eleqtrOlit­i [berZ. romelsac iyeneben sa­ ron qarva da lytos xsnari] _ xalxo meurnebasa da yo­ qimiuri nivTiereba. ēlectron ron fisi. e.  dadebiTi e. telegrafisa da ba eleqtroni (`eleqtronis telefonis aparatebSi da Suqi~. rome­ fa­cxovrebaSi. eleqtromAgnit­i _ rkinis gamoiTiSa. protonebisa da mivi eleqtruli denis gav­ misT. Tvis garSemo. manqanebSi. spilenZi.) nivTierebis daSlis melic Sedgeba damuxtuli procesi Semadgenel na­ nawilakebisgan: eleqt­ wilebad mis xsnarSi mud­ ronebisa.eleqtrOliz­i [berZ.  e. ēlect(firfita. yofiTi e. talRebi.-ze. e. ēlectoba. xelsawyoebSi: muxti. e. elEqtrod­i [berZ. e. eleqtroni brunavs eleqtruli denis CarTvis dadebiTad damuxtuli bir­ (gamoTiSvis) adgili. deniT. ganaTeba. gamtari elEqtron­i [berZ. CarTes. Rero da misT. ¥ eleqtromagnituri. teqnikaSi. deni. romelic magnitdeba ¥ eleqtruli. Scd. denis gavlis Semdeg. moZRvreba e. mate­ qarva da lysis daSla] _ riis (energiis) forma. ganaTeba. romelsac aqvs TxeSi an gazSi.  e. ro­ (qim. (ix. iyeneben eleqtrul me­2 mniSv.­iT xSirad ixmare­ manqanebSi. `eleqtroni anTia~). e. Rero. (kaTodi).-is gamoyeneba ¥ eleqtrolizuri.

mi­ niseburi gaumWviri masa. sazogadoeba. Sekruli mrudi an wiri.  e. 2. sa­ ukeTeso] _ sazogadoebis an misi nawilis saukeTeso warmomadgenelTa erTob­ lioba. eli psiuri Scd. epoqa. welaRr. instituti. Zveli berZnuli enidan ama Tu im enaSi Sesuli sityva an gamoTqma. elleipsis elifsi da eidos saxe] _ (ma­ Tem. Emal­i [fr. mec­ niereba eleqtronuli pro­ cesebis Sesaxeb.). wuni] _ (maTem. Elfe (mdedr. élite rCeuli. 2. romelic miiReba elifsis brunviT erT­erTi Tavis RerZis ir­ gvliv (garSemo). rodesac ayvavebu­ li iyo Sereul berZnul­ aRmosavluri kultura (aleqsandre makedonelis monarqiis daSlidan _ 324 wlidan. nakli. ema eleqtronul­is mniSv.)] _ germanul miTo­ logiaSi: adamianebisadmi keTilad ganwyobili su­ li.). elQnizm­i [< berZ. . eleqtrotEqnika _ 1.  eli psoidi Scd. Elifs­i [berZ. Elita [< fr. romlis yoveli wertilis manZilebis jami ori mo­ cemuli wertilidan (ori fokusidan) warmoadgens mudmiv sidides. teqnikis dargi. romlis mier saber­ ZneTsa da da aRmosavleTis dapyrobamde _ I saukunemde Zv. eleqtroba. ro­ melic dakavSirebulia eleqtronuli energiis praqtikuli mizniT gamoye­ nebasTan. mowyobiloba.­iT eleqtruli (`eleqtruli gamomTvleli manqana~) Scd. Elf (mamr. zedapiri. hellēnismos] _ 1. elifsOid­i [berZ.  e.). elleipsis gamoto­ veba.-163manqana. elifsiuri. romelic dakavSirebulia eleqtro­ nul mowyobilobaTa Seqm­ nasa da gamoyenebasTan. Elf­i [germ. émail] _ 1. ¥ elituri da elitaruli. ¥ eleqtroteqnikuri. (ix. eleqtrOnika _ mecnierebisa da teqnikis dargi.).  xelovnebis moRvaweTa e. elQnist­i _ Zveli berZnuli enisa da literaturis spe­ cialisti. e. eleqtruli). ¥ eli psi.

ucxo qveyanaSi cxovreba aseTi gadasaxlebis Sede­ gad. cxovreba. embargo dapa­ timreba. emanAcia [< laT. emancipatio] da emansi pQreba (wign.  e. . sa­ qonlis. agreTve silamazisaTvis (qarT. emanatio gamodineba] _ religiur­ filosofiuri termini. emansi pAcia [laT. 2. emblēma amo­ burculi samkauli] _ ra­ ime sagnis gamosaxuleba. minanqari). romliTac dafarulia kbi­ lis gareTa nawili. Tavisi samSoblodan iZulebiTi an nebayoflobiTi gadasaxle­ ba sxva qveyanaSi (am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve emigrireba). TeTri mkvrivi nivTiereba. emQgrant­i [laT.-idan dabruneba. romelic Tavisi samSoblodan sxva qveyanaSi gadasaxlda. romelic swavlobs embrionis ganviTarebas.  e. e. ucxo saxelmwifos kuT­ vnili qonebis (upiratesad gemebis) dakaveba politikur garTulebaTa gamo. embriolOgia [berZ. Sezidvis an gazidvis akrZalva romelime saxel­ mwifoSi. emigro ga­ davsaxldebi] _ 1. emigrans (emigrantis) vinc gadasaxlda] _ adamiani. romelic emig­ raciaSi imyofeba. gamosxivebas. akrZalva] _ 1. sinon. romliTac faraven li­ Tonis nawarmis zedapirs daJangvisagan dasacavad. 2. embrQon­i [berZ.  qalTa e. cxovreba. ufleb­ rivad gaTanasworeba.  e.ema -164romelic gamoyenebulia risame simbolod. ufro sworia Ami­ ra [arab. aRniSnavs RvTaebrivi sa­ wyisidan samyaros mTeli mravalferovnebis gamoS­ las.  e. Emblema [berZ. moZraoba. ¥ emigrantuli. Embargo [esp. ¥ emigraciuli.-is qvabi. embryon Canasaxi da logos moZ­ Rvreba] _ biologiis nawi­ li. ganZeulobisa da misT. e. embryon] _ Canasaxi (adamianis an cxo­ velis). Emir­i. emigrAcia [< laT. 2.) _ gaTavisufleba vinmeze da­ mokidebulebisagan.-Si yofna. amir] _ zog mus­ limanur qveyanaSi: mTavris.

 endomenuri. endon Sig­ niT da gamos qorwineba] _ Cveuleba.). endogAmia [berZ. (lingv. romelic gavr­ celebulia mxolod gar­ kveul geografiul areSi.-165mmarTvelis tituli. emQsar­i [laT. emUlsia [laT. energEtika _ meurneobis dargi.). émotion < laT. erTgvari SuqmgrZnobiare preparati. emphasis ga­ ene momxatveloba] _ (lit. gavrcelebulia avst­ raliaSi. romelic araoficialurad igzavneba sxva qveyanaSi sa­ idumlo politikuri da­ valebiT. fasiani qaRal­ debis. adamiani. ori erTmaneTSi gauxsneli siTxis narevi. rasac aRweven intonaciis Sedegad. sxvadasxva rito­ rikuli xerxis gamoyenebiT. iyeneben foto­ teqnikaSi.  emocionaluri Scd.ro­ melSic erTi siTxe Setiv­ tivebulia meoreSi wvril­ wvrili wveTebis saxiT.) wev­ rebs Soris.). ¥ emociuri. Endspiel] _ Wadrakis partiis bolo stadia. emissarius] _ piri.siraqle­ ma] _ didi zomis morbenali frinveli kazuarebis raz­ misa. Endem­i [<berZ. 2. ema wero. endo. misi sxvadasxva saxeobis gamo­ .) daZabuloba zogi bgeris warmoTqmisas. sityva warmoTqma. emissio gamoSveba] _ (finans..[< berZ. `Sig­ niTa~. sulieri mRelvareba (SiSi. emQsia [laT. romlis mixedvi­ Tac qorwineba dasaSvebi iyo mxolod erTi da imave sazogadoebrivi jgufis (tomis. adamianis grZnoba. endēmos ad­ gilobrivi] _ mcenare an cxoveli. Emu [< port. romelic moicavs energiis resursebs.  u.. qaRaldis fulis ga­ moSveba. emOcia [fr. ¥ uemocio. emovere aRgzneba.) metyvelebis emociuri ga­ momxatvelobis gaZliereba. EndSpil­i [germ. mRelvareba] _ (wign. gvaris da misT. emulsus gamowv­ dili] _ 1. Emfaza [< berZ. sixaruli da sxv. endon SigniT] _ rTuli sityvebis dasawyis­ Si aRniSnavs `Siga~.  e. arsebobda sa­ zogadoebis ganviTarebis adrindel safexurze.

me­ qanikuri moZraobis da sxv. ¥ enTuziasturi. 2­isaT­ vis). materiis erT­erTi ZiriTadi Tviseba _ misi moZraobis zoma.  entuziazmi. enkaUstika [berZ.  entuziasti Scd. entuziasturi Scd.-iT muSaoba. sistema. resursebi. moqmedebis unari. materiis moZraobis maragi (siTbos. muqi yviTeli fe­ ris. nayofierebis Rmer­ Tad.  energetiki Scd. enTuzQasti _ enTuziazmiT aRsavse. gata­ ceba. miwis.  e. enkrAtis­i [berZ. enTuzQazm­i [berZ. Zala.  e.  e. e. binadrobs tyeSi. qalaq nifuris mfarveli.] _ mowese deda. ¥ energetikuli. entomon mweri da logos moZR­ vreba] _ zoologiis na­ wili.] _ taZarT ga­ naxlebis yovelwliuri dResaswauli. energeia moqme­ deba] _ 1. am cxovelis bewvi.ainigma (ainigmatos) gamocana] _ (wign. oinos Rvino da logos moZRvreba] _ meRvi­ neoba. kar­ gad dacocavs xeebze.) saidumloebiT moculi. gardaqmnas. . enkEnia [berZ. cvilovani ferwera. enkaustikē < enkaiō amovwvav] _ sanTelSi gaxsnili saRebavebiT xatva. eum] _ 1. romelic mwerebs swavlobs. kiTxva. enthusiasmos] _ aRfrTovaneba. enErgia [berZ. enigmAtur­i [< berZ. monazoni. patara mtacebeli nadiri: aqvs xSi­ ri bewvi. gada­ cemas da gamoyenebas. e. ¥ entomologiuri.  energetiuli Scd. muSaoba. iTvleboda agreTve haeris. adamiani. ga­ moucnobi.  didi e. ¥ energiuli (mniSv. 2. romelic saWiroa dasaxuli miznis misaRwevad. Enot­i [rus.ene -166- muSavebas. enolOgia [berZ. sinaTlis. energetQkos­i _ energetikis specialisti. entomolOgia [berZ. saxiT). gamoiCina. mxneoba. eleqtrobis. Zal­Rone. 2.  e. Enlil­i _ Sumeruli miTo­ logiis umTavresi RvTaeba.

entifAlit­i [< berZ. Eôs] _ berZnul miTologiaSi gariJraJis qalRmerTi.  enciklopeduri Scd.). Wadrakis e. mokle satiruli leqsi. (mraval­ mxrivi) codna. Senobaze. religiis. marjvena gverdze da sakidi. larusis e.  e.  qarTuli e. raime SokSi Casag­ debi. teqnikuri e. romelic arRvevs saer­ TodmiRebuli zrdilobis wesebs. epArqia [berZ.. leqsikoni. saCuqarze da misT.  e. epigonos STamoma­ vali] _ raime mimarTulebis mimdevari. statiebi. sakiTxebze. ¥ epigramuli. epigraphē . 2. Enqer­i _ samRvdelmTavro Se­ samoseli. e.  s. ¥ saenciklopedio. encyclopédie] _ mecnieruli sac­ nobaro gamocema leqsiko­ nis saxisa. moralis da misT. Zvel saberZneTSi: Zeglze. enciklopEdizm­i _ farTo. stili. epigramma war­ wera] _ 1. epQgraf­i [berZ. epAtaJ­i [fr. epQgon­i [berZ. poezia. epi Eos­i [berZ. qce­ va. gamokvleva.-ebi. enciklopEdia [fr. mravalmxrivi ganaTleba codnis sxvadasxva dargSi. e. epQgrama [berZ. eparohia] _ sa­ eklesio­administraciuli erTeuli. Semoqmede­ biTi damikidebuleba (xe­ lovnebaSi. romelsac aklia originaluroba. encyclica] _ romis papis weri­ li.  epigramasi Scd.). mimarTva yvela ka­ Tolikesadmi politikis. Enqi _ Sumerul miTologiaSi erT­erTi sam umTavres (en­ lilTan da anusTan erTad) RvTaebaTagani.  epigramisa.-167 e.romelSic codnis yvela an romelime calke dargi aris warmodgenili. mecnierebaSi da sxv. Sumeruli samebis erT­erTi i postasi. épatage] _ skan­ daluri gamoxtoma. enkephalos tvini] _ (medic.  puSkinis e. ¥ enciklopediuri. gakeTebuli warwera prozad an leqsad.. Tavis tvinis anTeba.. romelsac epis­ koposi ganagebs: saepisko­ poso. encQklika [< berZ.

epigraphē warwera] _ mecniereba Zve­ li warwerebis Sesaxeb (qarT. momxdari ambavi.  epigrafiuli Scd.. epitheton] _ msazRvreli sityva.  e. am dros avad­ myofs goneba ekargeba da emarTeba krunCxva. raime SemTxveva. romelic wamZRvarebuli aqvs raime nawarmoebs an mis nawils. e. epQzod­i [berZ. bneda.  `ramdenime suraTi anu e. ¥ epizoduri-SemTxveviTi. epigrAfika [< berZ. mokle citata.  romanis e.  CarTuli e. yaCaRis cxovrebidan~ (ili­ as cnobili poemis saTa­ uri).  `kacia-adamians?!~ e. ¥ epidemiuri. epQlog­i [berZ.  e. episodion] _ 1. romelic xasiaTdeba perioduli moulodneli SetevebiT. araZiriTadi. sinon. epilogos <epi Semdeg da logos sityva] _ mxatvruli nawarmoebis das­ kvniTi nawili. 2. epilēpsia] _ qronikuli nevruli daava­ deba. ¥ epigrafikuli.­ad aqvs xalxuri gamonaTqvami: `moyvares pirSi uZraxe mters _ pirsukano~.epi -168nawili. epilEfsia [berZ. Zvel saberZneTSi: safla­ vis qvis. episkOpos­i [berZ. daavadebani. arasistematuri. 2.  epiteti Scd.  mudmivi e. teqsti. roli kinofilmSi. rome­ lic daerTvis sagnis an movlenis saxels da aZlevs mas met gamoxatulebas..  gri pis e. masala. epidEmia [<berZ. Zeglis warwera. piesaSi. gamonaTqvami. epQTet­i [berZ. momxdari. warweraTmcodneoba). romelSic mokled aris gadmocemuli moqmed pirTa Semdgomi be­ di. damamcirebeli e. mxatvruli nawarmoebis . prologi da e. epidēmia] _ raime gadamdebi senis far­ Tod gavrceleba. avi zne. umniSvnelo. gamoxatavs nawarmoebis (misi nawilis) ZiriTadad ideas.  e. episkopos rames vuyureb] _ umaRlesi sasuliero wodebuleba warwera] _ 1.. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia erTgvari damokidebuleba. amamaRlebeli e.

 omis e.  epopeasi. epQstole [laT. homerosis e. am wodebulebis mqone piri.  epiuri Scd. epoqAluri _ (wign. saxelwodeba. epistrophē ukan gamobruneba] _ rito­ rikuli xerxi _ erTi da imave sityvis.  antikuri e. poemebi.. xana).). epQcentr­i berZ. gzavnili.  sagmiro e.  epopeisa. poema. epopoiia] _ 1. epiphanys ga­ mocxadeba] _ ieso qristes gamocxadeba. mo­ Txroba. epochē gaCereba] _ drois xangrZlivi mo­ nakveTi.  epitafiisa  epitafiasi Scd. epitaphios (logos) saflavszeda sityva] _ warwera saflavis qvaze. sinon. epOpea [berZ. Cve­ ulebriv eparqiis mTavars mieniWeba. .. simRera] _ 1. romlis saxelisagan war­ modgeba xalxis. we­ rili. atomuri bombis afeTqebis e. e. adgilis an misT. epos sityva. epitimion sas­ jeli] _ saeklesio sasjeli.-169qristianul eklesiaSi. naTloba ior­ danes wyalSi ioane naT­ lismcemlis mier. 2.) didi.) ama Tu im epoqis damaxasiaTebeli: didad mniSvnelovani. mo­ Txroba da sxv. romelic moTavsebulia ra­ ime damangreveli ZaliT ke­ ris Tavze an mis qveS. xalxuri sagmiro Tqmule­ bebi. 2. epopeia Scd. epikuri Janris didi mxat­ vruli nawarmoebi. romelic xasiaT­ deba RirsSesaniSnavi mov­ lenebiT. (wign. epistolē] _ (samRvd.. mniSv­ nelovani ambebi. epo epOnim­i [berZ. epitAfia [< berZ. ambebiT (qarT. epifAnia [berZ. epistola < berZ. epônymos] _ piri.  miwisZvris e. centrum centri] _ ad­ gili dedamiwis zedapirze. simRerebi. stili. Tanamedrove e. an gamoTqmis gameoreba. Txro­ biTi literaturis Janri (dramisa da lirikisagan gansxvavebiT) _ romani. gadat. epi-ze da laT. feodalizmis e.. ¥ epikuri.  e. Epos­i [< berZ. rasac sulieri mama daadebs morwmuneebs. Epoqa [<berZ. epitQmia [berZ. epQstrof­i [berZ.

erOtika [berZ. xana. erOtizm­i [< berZ. eretQkos­i _ eresis mimdeva­ ri.era -170reba] _ mamakacis sasqeso asos gaberva da gamagreba sqesobrivi agznebis dros (sisxlis gaZlierebuli mowolis Sedegad). erudQcia [laT. Eres­i [berZ. aRmoCenebi.  kosmonavtikis e. mwvalebloba). grZnobadoba.). upiratesad satrfialo poeziisa: war­ modgenili hyavdaT qalad. 2. romelsac xelSi kiTara uWiravs. Semecneba.  liTonis e. (geol. erōs (erōtos) siyvaruli] _ yvelaferi is. movlena. erEqcia [laT. 3. (qarT.  epoxa. ¥ erotikuli. gabatonebuli an sayovelTaod miRebuli Se­ xedulebebisgan. erOzia [laT. erôs (erōtos)] _ berZnul miTologiaSi: si­ yvarulis qalRmerTi. Erato [berZ.) lorwovani garsis zedapiruli dawyluleba. eratô] _ berZ­ nul miTologiaSi: muza lirikuli. metismeti vnebianoba. re­ ligiuri moZRvreba. codna] _ (wign. saidanac iwyeba welTaRricxva: welTaRri­ cxvis esa Tu is sistema. wesisgan gadaxveva.). niadagis ngreva da wa­ recxva Rvarebisagan. dedamiwis isto­ riis yvelaze didi qro­ nologiuri monakveTi. Erot­i [< berZ. erozio gamoWma] _ 1.). (medic. movlena. Rrma codna mecnierebis romelime dargSi. 2. Era [laT. eruditio swav­ leba. eractio gaswo­ . rac dakavSirebulia sasiyvarulo damokidebu­ lebasTan. drois istoriuli monak­ veTi. erôs (erōtos) siyvaruli] _ gada­ Warbebuli sqesobrivi aRgznebadoba.  qristianuli e. cdomi­ leba. hairesis] _ 1. gandgoma. 2.  e. liTonis zedapiris daSla meqanikur zemoqmedebis an eleqtruli ganmuxtvis Se­ degad. 3. (gadat. didi ganswavluleba. epoxaluri Scd. periodi: epoqa.  ereTikosi Scd. ro­ melic ewinaaRmdegeba gabatonebuli religiis sa­ eklesio dogmatebs. momenti. e.  niadagis e. sinon. aera] _ 1.

SegrZneba] _ 1. Teoriebi e. Eskiz­i [fr. ¥ eskadrisa.. escalation aR­ masvla (aRsvla) kibis dax­ filosofiuri moZRvreba marebiT] _ (wign. raime nivTierebis koncen­  eskadriliasi Scd. aRzrda. essentia arsi] _ ¥ eskadriliisa. ruloba risame. problemebi. musikalu­ 2. iyeneben kvebisa da farmacevtul eskalAtor­i [ingl. skulpturisa. narkvevi. esEncia [laT. esei. naRmosani. rgolisgan (razmisagan)  esseisti Scd. fiumeriaSi. ganayofi.  omis e. estetiuri. escadrille] da sxv. mxatv­ fliqtis e.  metros e. e-ebis gasamxedro­sazRvao flotis mofena gemebis didi SenaerTi. warmoebis e. mr. mSvenierebis ganuyreli gafarToebis. li formis (ara sistema­ ¥ saeskadro. sxv. essai] _ Tavisufa­ armiaSi meore msoflio omis periodSi. samxedro­sahaero Zalebis ri nawarmoebis an misi SenaerTi zogi ucxo qveynis . escalator] _ ganuwyvetliv moZravi ki­ mrewvelobaSi.) agresiis xelovnebis. (zRv. romelic TviT­  esse. SemoqmedebaSi.-171- esk Ese [fr. literaturuli. Sedgeba. agreTve par­ be. wi­  yofis e. qiteqturuli proeqtisa. agresiis e. tisa. tur­mecnieruli xasiaTis)  s.)  dekoraciebis e. (wign. filosofiuri.. ar­  e.  estetika. esTEtika [< berZ. eseebi. naswari monaxazi (naxa­ ¥ esTetikuri. trirebuli xsnari.. essei Scd.) Eskadra [fr. formaTa Sesaxeb mxatvrul gaZlierebis strategia. aisthēsis grZnoba. kon2. romelSic gan­ xilulia literaturuli. esquisse] _ 1. mfrinavebis ramdenime esEist­i _ eseebis avtori. esTeatraluri proeqtisa da Tetiuri Scd. escadre] _ 1. socialuri eskadrQlia [fr. eskalAcia [ingl. _ samxedro aviaciis qve­ ¥ esesi.) mSveniereba. 2.  eskadrasi Scd.

espand gafarToeba.) 1887 wels laTinurisa da yvelaze ufro gavrcelebuli da­ savleTevropuli enebis ma­ salis safuZvelze. estacade] _ xidi­ seburi nageboba. estAfeta [fr. si­ nawilis winaswari reaqcia. romelic Cve­ ulebriv SokoladiT aris dafaruli. sinon. gaWimva] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ erT­ maneTTan rezinis CaliCebiT an zambarebiT SeerTebuli saxelurebi. specialisti. romelze­ dac dedamiwis zedapiridan garkveul simaRleze gayva­ nilia gza sxva (qveda) gzis Tavze. rac matadori. xmaroben kun­ Tebis gasamagreblad. Espada [esp. Eskimo [fr. espodron < esp. estafette < it. ¥ saeskizo.). Aesculapius] _ romaul miTologiaSi: mkurnalobis RmerTi. risame Tanxmlebi sam­ xedro dacva (qarT. estAkada [fr.  motociklistebis e. Eskort­i [fr. curvaSi da sxv. esperer ime­ dis qona] _ xelovnuri sa­ erTaSoriso ena. espAnder­i [< ingl. ga­ moxatavdnen dayrdnobils kverTxze.esk -172mcodne. espEranto [esper. esperAntist­i _ esperantos . romelsac gveli exveva (berZnul miTologi­ aSi mas Seesabameba askle­ piosi).) gzis gar­ kveul monakveTze cvlis daTqmul niSans (qarT. esquimau] _ na­ yinis briketi. badragi).gadaRebuli TviT mxatvris (an ostat gra­ vioris) mier gakeTebuli formidan.. espAdron­i [fr.  eqskorti Scd. esperanto moimede < fr.  estakadasi Scd. ¥ estakadisa. espada daSna] _ (sport. espada] _ igivea. romelSic morbenali (mo­ curave da sxv. escorte] _ vi­ sime. naxazi. safarikao daSna.  s. gunduri Sejibreba sirbilSi. avJandi] _ 1. stafetta < atafta uzangi. Estamp­i [fr. eskUlap­i [laT. romelic Seqmna polonelma eqimma poliglotma lazar zamen­ hofma (1859­1917 ww.  rkinabetonis e. estampe] _ raime gamosaxulebis anabeWdi qaRaldze.

koncerti. étape] _ 1. amaR­ lebuli adgili.. etQket­i1 [fr. etAlon­i [fr. amanaTrbeni). eti  metris e. étalon] _ 1. xelsawyo. stadia. romelsac gadascemen erTmaneTs erTi gundis sportsmenebi aseTi Sejibrebis dros. gadat.  estafetis bolo e. risame sazomi standarti. mefis karze da sxv. etAJer­i [fr. Etap­i [fr. romelsac iyeneben sxva xelsawyoebis Sesamowmeb­ lad. estrade < esp. estrado ficarnagi] _ 1. paketi da sxv. sixSireTa saxelmwifo komisia.). etQket­i2 [fr. ¥ estafetisa  estafetasi. TviT niSani (patara joxi. raime procesis calkeuli momenti. Taroedi). (gadat.-is msaxiobebi. étagére] _ avejis saxeoba _ erTmaneTis Tav­ ze ramdenime rigad mowyo­ bili Taroebi (qarT. distanciis calkeuli monakveTi. 2. metismetad zusti sazo­ mi. ¥ etalonuri.  s. etiketka Scd. s. sinon. Estrada [fr.  mniSvnelovani e. ¥ saestrado.). 2. étiquette] _ igivea.  etaJerka Scd. ¥ saetalono. xelovneba.  sazafxulo e. 2. eschatos ukanaskneli da logos moZ­ Rvreba] _ mistikuri moZ­ Rvreba msoflios da ada­ mianis saboloo bedze. 2. étiquette] _ Tavis daWerisa da Tavaziani mo­ pyrobis wesebi.). raime gzis. rac iarliyi. simRerebi. risame gan­ viTarebis. kilogramis e.-173non. orkestri­ saTvis da sxv). dad­ genili sazomi erTeulis zusti nimuSi.  erTiani droisa da s. . romlebic miRebulia di plomatTa wreebSi. 3. (wign.  e. romlis ZiriTa­ di saxeobaa calkeuli nom­ rebisagan Sedgenili kon­ certi. scena SemsruleblebisaTvis (msa­ xiobebisaTvis. esqatolOgia [berZ.  e.  eTiketi. warmoadgens bevri religi­ is (maT Soris qristianobis) Semadgenel nawils. romlebic gamodian mayurebelTa wi­ naSe. estafeti Scd.

zomebi miiRes. amosavali sityva. 2. effectus] _ 1. moRvaweobis. sityva warmoTqva. raime iluziis Seqmna. STa­ beWdileba. efektiuri Scd. gul­ modgineba. etQud­i [fr. etimolOgia [berZ. romlis­ ganac warmoiSva enis esa Tu is sityva. Efeqt­i [laT. romlis mizania STabeWdilebis mox­ dena. swrafmavali. sityvis ZiriTadi mniSvneloba] _ (lingv. moRvra] _ (geolog.-is dacva. romelSic TeTrebma mcire ZalebiT unda i povon erTaderTi swori gza mogebis an ya­ imis misaRebad (Wadrakis amocanebTan gansxvavebiT svlebis raodenoba gansaz­ Rvruli ar aris).  suraTis e. mcdeloba.  efekti. efemErul­i [berZ. 2.  e. e. sityvis ZiriTadi mniSvneloba da logos moZRvreba] _ enaTmec­ nierebis dargi. ara­ myari. studium cda. didi iyo. 3. efekturi.  kritikuli e. moCvenebiTi. savarjiSo musikaluri pi­ esa dakvris teqnikis asaT­ viseblad. effusio daRvra. mizezis Sede­ gi. 3.  ganaTebis e. (wign.eti -174nuri ganlageba.  ekonomikuri e. romelic naturidan aris Sesrule­ buli saRebavebiT. Tavgamodeba] _ 1. 2. Semadgenlobasa da Tavdapirvel mniSvnelobas.. xerxi.-ebi. 4.. etQmon­i [<berZ. saxviT xelovnebaSi: wi­ naswari monaxazi. ararealuri. xmauris e. efEmera. Eqo [berZ. xanmokle. romelic swavlobs sityvis warmomav­ lobas. echō] _ bgeris arek­  saerTaSoriso e. etymon WeS­ mariteba. Wadrakis figurebis xelov­ . raime moqmedebis. virtuozuli xa­ siaTis patara musikaluri piesa. romelsac vinme an rame axdens vinmeze. mkurnalobis e. saSualeba. e. efUzia [laT. ephēmeros erTdRiani] _ 1. ¥ efeqturi. magmis amofrqveva dedamiwis zeda­ pirze.).).  Sopenis e.. mcire zomis literaturu­ li an mecnieruli narkve­ vi.). etymologia < etymon WeSmariteba. étude < laT.

eqskUrsant­i _ eqskursiis monawile. . gansakuTrebuli] _ is.. mcxeTaSi. Jurnalis. gamgzavreba] _ 1. eqskliuzivi Scd. excursus gadax­ veva. eqs-prezidenti. Temidan gadaxra] _ ZiriTadi gadaxveva sxva. eqs eqskluzQuri intErviu _ aseTi intervius gamoqvey­ nebis ufleba ekuTvnis mas­ mediis romelime organos (gazeTis. excretum.  mokle e. sinon. gamosvla. baTumidan. 2. radio­ an teleprogramas). eqsgumAcia [laT. Eqskurs­i [laT.  eqsCempioni.  eqskluzivi. daTva­ liereba risame saswavlo. aseTi gamgzavrebis.. [laT. exclusif. tyeSi. eqskrEcia [< laT. varZiaSi. ex…] _ pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvnelobiT: 1. ex –dan da humos miwa] _ gvamis miwidan amoReba sasamarTlo­eqs­ pertizis Casatareblad. axlo myofi sakiTxis gasa­ Suqeblad (qarT. excavo amovtex] _ miwis saTxreli manqana.-175vla SedarebiT Sors myof sagnebze (kedelze. e. ko­ leqciuri gamgzavreba. `yofili~. 2. Camovida soxumidan. sinon.  meeqskavatoresi.) (qarT. eqs. gamoZaxili. excavator < laT. gaseirneba sadme. meekskavatore Scd.. nivTierebaTa cvlis gamo­ uyenebeli an mavne narCenebis organizmidan gamodevnis procesi.  egsgumacia.  eqskliuziuri. eqskUrsia [laT. eqskluzQur­i [fr. ¥ meeqskavatorisa. eksgumacia Scd.  e.). eqskavAtor­i [ingl. meeqskavatore _ mZRoli. ingl.. romelic eqskavators mar­ Tavs. exclusive raimes gamok­ leba. wiaRsvla).  TbilisSi e. amoReba. ekskavatori. naxmevi)  exo Scd. excursio was­ vla. rac vrceldeba sagnebis SezRudul wreze. eqs-ministri. daTva­ lierebis monawileTa jgu­ fi. excemos gamovyof] _ (fiziol. gamoyofa. amoZ­ roba. saganmanaTleblo an gar­ Tobis mizniT.

eqspAnsia [laT. saerTod. avtobusi. Tanxebi. eqslQbris­i [laT. experimentum] _ 1. biuro. TviT aseTi jgufi. eqspedQtor­i [< laT. ¥ saeqsperto. gamokvleva. expeditio] _ adamianTa jgufis gamgzav­ reba specialuri davalebis Sesasruleblad.  s. ¥ saeqsperimento. s. cda.  politikuri e.  eqsperimentaluri Scd. eqspedQcia [laT.  e. ¥ saeqskursio. polaruli e.. e.  fostis e. expunsio] _ vinc Tavis grZnobebs ver faravs. s. iarliyi. advi­ lad amJRavnebs. romlis saqmea risame gagzavna da .) axali teritoriebis dapyrobisken miswrafeba.eqs -176miReba. eqsperQment­i [< laT. ex ­gan. ekonomikuri e.  gabeduli e. expedire gagzavna] _ muSaki. romelic iZleva daskvnis raime sakiTxis ganxilvis dros.  qimiuri e..  samecniero e. 2. romelsac akraven wigns ydis SigniTa mxares da. agresiuli politika­sa­ kuTari politikuri da ekonomikuri gavlenis gav­ rceleba sxva qveynebSi. 1) akeTebs. s. gavrceleba] _ (wign. moqalaqeobis gamocvliT. eqsperimentAtor­i _ piri. expertus ga­ mocdili] _ specialisti. monacemebi.  sasamarTlos e.  s. 2.  e. ro­ melzedac aRniSnulia pat­ ronis gvari. Eqspert­i laT. cxovelebi. eqspansQur­i [fr.  brwyinvale e.  s. razmi. ¥ eqsperimentuli. expansio ga­ farToeba. samecniero cda. arqeologiuri e. Cveulebriv. expansif < laT. savaWro bazis e. ¥ saeqspedicio. marSruti. eqspatriAcia da eqspat­ rQreba [laT. romelic eqsperiments (mniSv. exlibris wig­ nebidan] _ mxatvrulad ga­ formebuli niSani. ­idan da patria samSoblo] _ neba­ yoflobiTi an iZulebiTi gasaxleba samSoblodan.-is wevrebi..

sasamarTlo Sesavali nawili.  eqsportiuli Scd. s. rkinigzeexportare gatana] _ saqonlis bis e. saCveneblad gamofenili] sinon. _ sagani. ganmavlobaSic fotoapara­ eqspluatAcia [fr. romelic saCveneb­ 2. musikaluri nawarmoebis  samedicino e. visime mier sxvisi Sromis eqspOnat­i [laT. (fotogr. gatana sazRvargareT gasa­ ¥ saeqspluatacio (mniSv. expertise] _ savali nawili. daskvna.. eqsploaticiebi. lite­  s. s. expositio . garkveuli siste­ feli). romlis tatoruli Scd. exponatus nayofis miTviseba (qarT. ploitation] _ piri. romelic 3.-ebi. war­ zeumSi an gamofenaze. 2. raturuli nawarmoebis Se­ eqspErtiza [fr. eqspozQcia [laT. moebis saSualebaTa. gadmocema] _ 1.) dro. eqsploa4.-177- eqs axsna. opera eqsploatacia. export < laT. misacemad. xelovnebis nawarmoebTa. yvlefa). sinon.  avtomobilis e. nage­  samuzeumo e. eqspluatacias uwevs visme.  e. reba. (s.  s. ereblad. cema.  eqsploatatori. romelSic eqspertebis mier raime sa­ aRwerilia ZiriTadi moqme­ kiTxis ganxilva daskvnis debis winare viTareba. samuzeumo eqspontebis. Eqsport­i [ingl.) saqoneli. myvleda sxv. Rebad: dayovneba. xarjebi. bobaTa da sxv. yidad (sapirisp. gamofena.. 2­isaTvis). komisia. exTemebi.-d gadato. romel­ e.). raime mizniT gamoyeneba lad aris ganlagebuli mu­ (bunebriv simdidreTa. saeqsploatacio Scd. axali sacxo¥ eqsportuli da saeqsporvrebeli saxlis s. miT ganlageba dasaTvali­ ¥ eqspluatatoruli. importi). exploitation] tis obieqtivi Riaa gadasa­ da eqspluatQreba _ 1.  avtomobilebis e. iTvisebs sxvisi Sromis na­ mrewvelobis produqtebisa yofs (qarT. Sic gadmocemulia mTavari eqspluatAtor­i [< fr.

expropriarafo] _ pirveli Semadge­ tion < laT. rebi TavianT ZiriTad amo­ romelic miZraobs didi canad Tvlidnen mxatvris siswrafiT da Cerdeba mxo­ Sinagani samyaros. liT arsebuli] _ saxel­ nAxevrad Eqspresi _ saqa­ daxelod SeTxzuli leq­ laqo avtobusi. gamomxatveloba] _ mi­ tani. saxumaro Cveulebriv sareiso avto­ xasiaTisa). eqspresimdgomareobis CamorTmeva. marTuleba xelovnebasa da  navTobis e. exporte] _ eqs­ eqspresiOnizm­i [fr.. misi su­ lod did sadgurebSi. Eqspromt­i [laT. romelsac si (Cveulebriv. grZnobebis resaTvis sakuTrebis da. ingl. socialuri ¥ eqspresiuloba. moumza­ aqvs da eqspresze meti. expromtus romelsac aqvs iSviaTi ga­ mza.. warmoiqmna me­20 sauk. express < laT. gemze. lad saxeldaxelod. saz­ RvargareT saqonlis gam­ va. eqsprEsia [laT. express sasw­ eqspropriAcia [fr. deblad warmoTqmuli si­  naxevradeqspresi (erT si­ tyva. mier qonebis iZulebiT Ca­ `operatiuli~. exporteur < laT. eqsportQor­i [fr. romelic Eqspres­i [ingl. eqspresia. ex –gan da proprius neli nawili rTuli si­ sakuTari] _ 1. visime xe­ Cereba. gancdis Zala.eqs -178uli. sareiso avtobusze. expressionisme < expression gamoxat­ portis organizatori. swrafi. erTi klasis mier meo­ momxatveloba. iTqmis agreTve samgzavro gancdebis asaxvas. musikaluri na­ busebze naklebi gaCereba warmoebi da sxv. amasTan erTad. samgzavro matarebeli. bieqturi SemoqmedebiTi 2.­is pir­ expressus gaZlierebuli] _ vel naxevarSi: misi mimdev­ 1. expressio] _ ga­ 2. aRZvris. qveynebi. literaturaSi. tyvad) da naxevareqspresi Eqspromtad _ moumzadeb­ Scd. eqspres.) sa­ tyvebisa mniSvnelobiT: xelmwifo xelisuflebis `momentaluri~. `saswrafo~. . morTmeva (sasyidlis mice­  eqspresiuli. (samarT. [ingl. miT an usasyidlod).

. ex ­gan. 2.-179- eqs Eqstaz­i [laT. . SemTxveva. cxovelis garegnuli Sesa­ eqstrAsens­i [laT. yenebiT (xelis dadebiT)  universiteti e. romelic mqone piri. gareSe da mokled. Txzulebis. `ukeTesi~.  e. gafarToeba. extradition < kumentis da sxv. ucxo saxelmwifosaTvis gadacema im pirisa. extasis < berZ. Cai e. iReben samkurnalwamlo 2. extensivus mebisaTvis Seuferebeli: rac farTovdeba] _ rac da­ araCveulebrivi. kavSirebulia raodenobriv axirebuli. rebis e.-ad daammkurnalobs zogierT daa­ Tavra. e. extra me­ xedaoba da agebuleba. benzini. gareSe da statis saxelmwifos kanonebi da­ simSvide. `biovelis~ reSe] _ piri. `metismetad~. vadebas. SekumSulad gadmo­ traditio gadacema] _ (samarT. tismetad da sensus grZnoba. Tavdaviwyebamde eqstravagAntur­i [fr. romelsac  eqstremaluri.).).­idan. `saukeTeso~. preparati. ukiduresi. extra] _ TavsarTi mniSvnelobiT: 1. eqstErn­i [laT. eqstra.. Rebuli wesebisaTvis. gamowuruli] `metad~. mdgomareoba] _ arRvia. soflis meurneoba. extravagant] _ sayovelTaod mi­ misuli aRfrTovaneba. gansakuTrebuli. e. Eqstraqt­i [laT. _ 1. bazaraCveulebrivi. exterieus] _  eqstraordinaluri Scd. nels saSualebiT. avadmyofuri aRtaceba.). eqterQer­i [fr. do­ eqstradQcia [fr. extractus gamoRebuli. karaqi. qsovilebidan raime gamxs­  eqstrasensi. [laT.  e. (iT­ nivTierebebis gamowurviT qmis zog saqonelze). extraordinarius] _ (wign. gafarToebasTan eqstraordinArul­i [laT. ucnauri. (gadat. ­idan. externus ga­ SegrZneba] _ e. romelic am saswavlebelSi ar iricxeba Tavisi Tvisebebis gamo­ da ise abarebs gamocdebs. Sinaarsis laT. nor­ eqstensQur­i [laT. vinc am ex ­gan. w. `gareSe~. (da ara xarisxobriv) zrdasTan. `umaR­ mcenareuli da cxoveluri lesi~. sa­ (sapirisp. intensiuri) gangebo.

eSElon­i [fr. Seiqmna e. ex yofi­ li da ingl. champion < fr..-is ufrosi. eqstrEmul­i da eqstremA­ luri [fr. excentrique] _ 1. eqstrEmist­i _ adamiani. wremadsuloba. e. eqscentrQkuli [fr. sasacilo xerxebis Semc­ veli. rac Cveulebrivs scildeba.  eqscentruli.). adamiani.  e. cekva. ­idan.eqs cema.. TavSeukaveb­ loba. ex ­gan. échafaud] _ (Zv. e. amaRlebuli ficarnagi. eSAfot­i [fr. champion mebrZoli] _ yofi­ li Cempioni. mdgomareoba. Eqsces­i [laT. pirobebi. [laT. gansakuTrebuli. situacia. triuki. gareSe da centrum centri] _ bgeriT an mxedvelobiT kontrastebis.) mkveTri < laT. ukiduresoba. eqstrEmizm­i [laT. ro­ melsac ukiduresi msof­ lmxedveloba (Sexeduleba. gadat. mwvave Sexla­ moxla. siZneliT. e. excessus gamos­ vla. sacirko nomeri. Sexedulebebi. risame normaluri mimdinareobis darRveva. e.  samxedro e. araCveulebri­ vad. ¥ eqstremistuli. 2. ukiduresad eqstrAqcia . ro­ melzedac xdeboda sikvdi­ liT dasja. ex –gan. eqscQzia [laT. (Teat. (wign. amokveTa.  e. eqs­CempQoni [laT.). gamoReba] _ (medic.  e. ukiduresi. ­idan da humos miwa] _ saf­ lavidan gvamis amoReba sa­ samarTlo­samedicino ga­ mokvlevis mizniT.). échelon] _ spe­ cialuri daniSnulebis matarebeli masobrivi ga­ dazidvebisaTvis. 2. ekscentruli Scd. azri) aqvs. kbilis amoRebis operacia. eqshumAcia [laT. gadaxra] _ 1.). metismeti (Tavisi sirTuliT.  e.). excisio] _ (me­ dic. saSiSroebiT. Zalebi. extrême < extremum ukiduresi] _ (wign. extremus ukiduresi] _ ukiduresi zo­ mebis momxreoba (Cveulebriv. ukiduresi zo­ mebis miRebis momxre.). politikaSi). extractio amoReba.. -180Taviseburi.

-181-

val

v vA­bank­i [fr. Va banque] – 1.
va­bankze TamaSi banqoSi – fsoni, romelic mTel banks udris. 2. (gadat.) riskis gaweva vAgzal­i [ingl. Vauxhall] – mgzavrTa momsaxurebisaT­ vis gankuTvnili Senoba rkinigzis did sadgurze.  Tbilisis v., vagzlis morige. sAzRvao vAgzali – amave daniSnulebis Senoba saz­ Rvao portebSi. ¥ vagzlisa.  vagzalisa, sadguri Scd. sadguri – matareblis (an sxva transportis) gaCerebis adgilia (saTanado Seno­ biT), xolo vagzali – ara yoveli sadguris, aramed didi (Cveulebriv sakvanZo) sadguris Senobaa (did qalaqebSi). vAgon­i [germ. Wagon] – sat­ ransporto saSualeba – relsebze moZravi Tvlebi­ ani sazidari.  matareblis v., samgzavro v., satvirTo v., v.-is gamyoli, metropolitenis v., funikulioris v. ¥ savagono.

 s. depo.  ronoda Scd. vAza [fr. Vase] – lamazi moyvanilobis WurWeli tkbileulobis, xilis an yvavilebisTvis, agreTve de­ koratiuli (sinon. larnaki).  brolis v. vakAnsia [fr. Vacanse < laT. Vacans daukavebeli, Tavisu­ fali] – daukavebeli Ta­ namdeboba (dawesebulebaSi), Tavisufali adgili (sas­ wavlebelSi).  institutSi ori v.-aa. vakAntur­i [fr. Vacant (e)] – daukavebeli, Tavisufali (adgili, Tanamdeboba).  profesoris v. Tanamdeboba.  vakantiuri Scd. vakUum­i [laT. Vacuum sica­ riele] _ (fiz., teq.) airis Zalian gauxSoebuli mdgo­ mareoba, TiTqmis carieli sivrce. ¥ vakuumuri.  v. sivrce.  vakumi, vakumuri Scd. valEntoba [laT. Valens, valentia Zala,(Valentis) Zalis mqone] – (qim.). atomis Tviseba Seu­ erTdes sxva atomebis gar­ kveul raodenobas

val

-182-

 mudmivi v., cvladi v. vAlet­i [fr. Valet msaxuri] – figura banqoSi. valpUrgiis RAme [kreb. Zv. germ.] _ wminda valpurgiis dResaswaulis (pirveli ma­ isis) winaRame, rodesac, Zve­ li germanuli xalxuri crurwmeniT hartis mTis umaRles mwverval brokenze imarTeba kudianebisa da jadoqrebis Rreoba.  valpurgis Scd. vAls­i [fr. Valse germ Walzer] – 1. didad gavrcelebuli wyvilTa cekva; musika am cekvisaTvis. 2. am cekvis ritmis sakon­ certo (saorkestro, sa­ fortepiano da sxv.) nawar­ moebi.  Sopenis v.-ebi. vAltorna [rus. валторна < germ. Walthorn samonadireo buki] – spilenZis sasule sakravi – spiralurad mox­ rili mili, romelic bo­ loSi farTovdeba. mevAltorne – valtornis damkvreli. ¥ valtornisa, mevaltornisa.  valtornasi, mevaltornasi, `valtornaze ukravs” Scd.

valtOrnist­i _ igivea, rac
mevaltorne (ix. valtor­ na). vAluta [it. Valuta farTo Ri­ rebuleba] – 1. ama Tu im qveynis fulis sistema; fu­ lis erTeuli, romelic safuZvlad udevs am sis­ temas. 2. ucxo saxelmwifos fuli.  mtkice v., oqros v. ¥ savaluto.  s. operaciebi.  valiuta, savaliuto Scd. vAmpir­i [fr. Vampire, germ. Vampir] – germanul da sla­ vur TqmulebebSi: 1. cru rwmeniT; micvalebuli, ro­ melic RamRamobiT dgeba saflavidan da adamianebs swovs sisxls. 2. Seubralebeli, sisxlis­ msmeli, ulmobeli adamiani. 3. erTgvari Ramura; gavrce­ lebulia tropikul ameri­ kaSi. vandAlebi [germ. Vandalen] – 1. Zveli germanuli tomi, ro­ melmac me­5 s.­is Sua wlebSi dai pyro romis imeriis na­ wili, gaZarcva romi da gaanadgura mravali kul­ turis Zegli. 2. (gadat.) istoriul ZeglTa da kulturul faseulobaTa

-183gamanadgurebeli adamianebi (sinon. barbarosebi) vandAlizm­i _ istoriuli Zeglebisa da kulturul faseulobaTa ganadgureba (sinon. barbarosoba). vAnil­i [fr. Vanille esp.] – 1. tropikuli mcenare; isxams grZel wvril nayofs. 2. am mcenaris gamxmari sur­ nelovani nayofi; iyeneben kulinariasa da parfiume­ riaSi.  v.-is fxvnili. ¥ vaniliani.  v. namcxvari, v. orcxobila. varQant­i [laT. Varians (variantis) cvalebadi] – 1. risme nairsaxeoba, saxecvlileba.  proeqtis ramdenime v., v.-ebis gaTvla (Wadrakis partiaSi). 2. raime nawarmoebis an misi nawilis erT­erTi redaq­ cia.  `ieso qriste – kacobriobis raindi”- is pireli v. variAcia [laT. Variantio cvli­ leba] – 1. (wign.). igivea, rac varianti (mniS. 1) 2. Cveulebriv mr.­Si varia­ ciebi – musikaluri nawar­ moebi, cekva da sxv; rac war­ moadgens ZiriTadi Temis

vaq

gameorebasa da damuSavebas sxvadasxva cvlilebebiT.  piesis v.-ebi, Tema v.-ebiT. ¥ variaciuli aRricxva – ma­ Tematikuri analizis erT­ erTi dargi. varQete [fr. Variete] – msubuqi Janris (estradis) Teatri.  varietesi.  varietisa Scd. vAsal­i [fr. Vassal laT. Vassalus] – 1. Sua saukuneebSi da­ savleT evropaSi: memamule, feodali, romelic damoki­ debuli iyo ufro msxvil feodalze (siuzerenze). 2. gadat. (wign) vinmeze da­ mokidebuli, visime xelq­ veiTi piri an saxelmwifo. ¥ vasaluri.  v. damokidebuleba, v. saxelmwifo. vatQkan­i [laT. Vaticans bor­ cvi (goraki) tibris mar­ jvena sanapiroze romSi] – kaTolikuri eklesiis re ligiur­ad mi nis tra ci­ uli centri; am eklesiis meTauris romis papis – rezidencia; warmoadgens calke saxelmwifos q. ro­ mis centrSi. vAqcina [laT. Vaccinus Zro­ xisa] – preparati, romesac iyeneben infeqciur daava­

vaq

-184¥ vegetarianuli.  v. saWmelebi, v. sasadilo.  vegeterianeli, vegeterianuli Scd. vegetarianEloba [laT. Vegetarios mcenareuli] – kvebis sistema, romlis mixedviT dauSvebelia xorcis Wama. vegetatQuri [laT. Vegetarius] – (biol.) rac cxovelebisa da mcenareebis kvebasTan aris dakavSirebuli.

debaTa winaaRmdeg asacre­ lad. vaqcinAcia – (medic.) vaq­ cinis Seyvana adamianis an cxovelis organizmSi; vaq­ ciniT acra. vAxt­i [holand. wacht] – (zRv.) 1. morigeoba gemze.  v.-ze dgoma 2. gemis eki paJis nawili, ro­ melic morigeobs; drois monakveTi, rodesac erTi cvla morigeobs.  v.-is meTauri, Ramis v. ¥ savaxto.  s. Jurnali, s. samsaxuri.  vaxta Scd. vAxter­i da vaxtiOr­i [germ. wachter] – morige da­ raji dawesebulebaSi, sa­ warmoSi. vaUCer­i [ingl. Vaucher xel­ werili, gasamarTlebeli dokumenti] – igivea, rac saprivatizacio Ceki. ¥ vauCerisa. vahAbizm­i [sakuT. sax. kreb. arab. wahha seqtis damaarse­ beli] – islamis religiur­ politikuri moZRvreba. vegetariAneli [ingl. Vegetarian – adamiani, romelic xorcs ar Wams da mxolod rZis produqtebiT da mce­ nareulobiT ikvebeba.

vegetatiuri organoebi

– mcenaris kvebisa da zrdis organoebi (fesvebi, Rero, foTlebi).

vegetatiuri gamravle­ ba – mcenareTa gamravleba
arasqesobrivi gziT

vegetatiuri nervuli sistema – (fiziol.) ner­
vuli sistemis nawili, ro­ melic awesrigebs saWmlis momnelebeli, sisxlis mi­ moqcevis, sasunTqi da sxv. Sinagani organoebis moqme­ debas. ¥ vegetaciuri _ sxvaa (ix. vegetacia). vegetAcia [laT. vegetatio] – (biol.) mcenaris sasicocx­ lo moqmedeba, misi zrdis procesi. ¥ vegetaciuri da savegeta-

-185cio.  v. – (s) periodi. velo... _ sityvis Semokleba `velosi pedis~. velOdrom­i [laT. velox (velocis) swrafi da dromos sarbie­ li, rbola] _ sportuli nageboba velosi pedebiT SejibrebisaTvis (sinon. treki). velOriqSa _ riqSa (mniSvn. 2), romelic velosi pedze zis da ise moZraobs. ¥ veloriqSisa.  veloriqSasi, velorikSa Scd. velosQped­i [fr. vēlosipēde] _ or­ an samTvliani manqana, romelic moZraobaSi moh­ yavs zed mjdoms pedlebze fexis daWeriT. velosi pedis gamogoneba _ (saub.) iseTi risame ga­ mogoneba, rac didi xania, cnobilia, gamogonebulia (inJinerTa wreSi cnobilia erTi faqti, rodesac erTma vai­gamomgonebelma skams centrSi gamoaba fexi _ aqao­da gamomgonebeli mer­ qvaso. ¥ savelosi pedo.  s. sporti. velosi pEdist­i _ velosi­ pediT mavali, savelosi pe­

ven

do sportis mimdevari. velOsport­i _ savelosi pe­ do sporti. velOtrek­i [ix. treki] _ igivea, rac velodromi. vEna [laT. vena] _ (anat.) sis­ xlZarRvi, romliTac sis­ xli organoebidan da qsovilebidan miedineba gu­ lisaken (Sdr. arteria). ¥ venuri.  v. sisxli. vEndeta [laT. vendetta] _ sis­ xlis aRebis adaTi (upira­ tesad sardiniasa da kor­ sikaze). vEnera, vEnusi [laT. Venus (Veneris] _ 1. romaul miTo­ logiaSi: siyvarulisa da silamazis qalRmerTi. 2. dedamiwasTan yvelaze ax­ lo myofi planeta; Cve­ ulebriv Cans gaTenebisas da mzis Casvlis Semdeg. ciskris varskvlavi. venErul­i [< kreb. laT. sne­ uleba (daavadeba)] _ infeq­ ciuri daavadeba (sifilisi, gonorea da sxv.), romelic Cveulebriv sasqeso or­ ganoebis gziT gadadis.  veneriuli Scd. vEnzel­i [< polon. vçsel kvanZi] _ erTmaneTze mxatvrulad

ven

-186mominuli v. verandiani, verandisa. v. saxli. verandasi Scd. verbAlur­i [laT. verbalis] _ zepiri, sityvieri.  v. saSualebebi. vErdiqt­i [fr. ingl. verdict < laT. vere dictum sarqveli] _ (samarT.) sasamarTlo procesze nafic msajul­ Ta gadawyvetileba msjavr­ dadebulis braleulobis an udanaSaulobis sakiTxze.  gasamarTlebeli v., gasamtyunebeli v. vErlibr­i [fr. vers libre Tavi­ sufali leqsi] _ leqsis erT­erTi saxeoba; agebulia upiratesad intonaciur­ sintaqsur safuZvelze da yuradReba ar eqceva taepSi marcvalTa raodenobasa da maxvils (sxvanairad: TeTri leqsi). vErmut­i [germ. Wermut] _ das­ pirtuli Rvino, romelsac aromatis misaRebad dama­ tebuli aqvs zogierTi ba­ laxis (unTavresad abzin­ dis) nayeni. vernQsaJ­i [fr. Vernissage] – samxatvro gamofenis gaxsna, agreTve misi gaxsnis dRe. vErJe [fr. Verge] – qaRaldis  ¥  

gadaxlarTuli inicialebi (saxelisa da gvaris pir­ veli asoebi). vEntil­i [germ. ventil sar­ qveli] _ 1. (teq.) milsa­ denebSi, aparatebSi da misT.: siTxis an airis sa­ regulacio (Casaketi da gasaSvebi) sarqveli. 2. (mus.) sasule musikalur sakravebSi: erTgvari sarq­ veli bgeris simaRlis Se­ sacvlelad.  vintili Scd. ventilAtor­i [< laT. ventilator gamniavebeli] _ mo­ wyobiloba daxurul sadgomebSi haeris gasaw­ mendad.  ventiliatori, vintilatori Scd. ventilAcia [laT. ventilatio] _ daxuruli sadgomis gani­ aveba ventilatoris saSua­ lebiT. ¥ saventilacio.  s. mili, s. mowyobiloba.  ventiliacia, vintiliacia, saventiliacio, savintiliacio. vEranda [port. ingl. veranda < ind.] _ Ria an daxuruli aivani saxlis garSemo an misi erT­erTi kedlis ga­ yolebaze.

-187saxeoba badis magvari mo­ xatulobiT, paraleluri xazebis ori sistemisgan Semdgari. vErsia [fr. Version laT. Versare saxis Secvla] – raime faq­ tis, ambis erT­erTi axsna, gadmocema, ganmarteba (ram­ denimedan).  axali v., ukanaskneli v. vertQkal­i [laT. Verticalis mwvervalisa] – vertikaluri, Sveuli xazi (sapirispiro, horizontali). vertikAlur­i – rac horizon­ talur sibrtyesTan qmnis marT kuTxes; Sveuli (sa­ pirisp. horizontaluri).  v. xazi vErf­i [holand. werf] – gemebis saSenebeli an saremonto sawarmo. vEsta [laT. Vesta] – 1. roma­ uli miTologiaSi ojaxu­ ri keris mfarveli qal­ RmerTi. 2. (astr.) yvelaze kaSkaSa mcire planeta. vEstern­i [ingl. western dasav­ leTisa] – saTavgadasavlo kinofilmi, romelSic moq­ medeba viTardeba CrdiloeT amerikis dasavleTis Sta­ tebSi me­19 s.­Si.

vet

vestibQul­i

[fr. Vestibule] – didi darbazi sazoga­ doebrivi Senobis sxva na­ wilebis Sesasvlelis win.  Teatris v., sasaxlis v., metros v.,  vestibuli Scd. vetEran­i [laT Veteranus mo­ xuci, Zveli jariskaci] – 1. Zveli gamocdili meomari: omgadaxdili mebrZoli 2. Zveli damsaxurebuli mu­ Saki, moRvawe.  Sromis v., Teatris v. veterQnar­i – veterinariis specialisti; saqonlis eqi­ mi (Zv. sinon. beiTali). ¥ veterinaruli da saveterinaro.  v. (s.) instituti. veterinAria [laT. Veterinarius saqonlis momvleli] – mec­ niereba cxovelebis daa­ vadebaTa da maTi mkurna­ lobis Sesaxeb; cxovelTa mkurnaloba ¥ veterinariuli da saveterinario.  v. (s.) punqti, v. (s.) daxmareba.  ixmareba agreTve veterinaruli da saveterinaro, rac veterinari-s zedsarTavi saxelebia.  veterinaluri Scd.

vet

-188-

vEto [laT. Veto

vkrZalav] – 1. saerTaSoriso da sa­ xelmwifo samarTalSi; ak­ rZalva, romelsac adebs erTi saxelmwifo organo meoris gadawyvetilebas; vetos ufleba Cveulebriv aqvs saxelmwifos meTaurs parlamentis gadawyvetile­ baTa mimarT. 2. saerTaSoriso samarTalSi: sxvadasxva qveynis warmo­ madgenelTagan Semdgari kolegiuri organos (sadac sakiTxebi wydeba erTxmad) erT­erTi wevris gancxadeba imis Sesaxeb, rom igi wina­ aRmdegia umravlesobis ga­ dawyvetilebisa; xorciel­ deba xmis micemiT.  v.-s ufleba. vetos dadeba – risame ak­ rZalva vEqsil­i [< germ. Wechsel gamocvla, Secvla, daxur­ daveba] – saTanadod ga­ formebuli savalo xel­ werili, romelic Seicavs valdebulebas gadaixadon garkveuli Tanxa daTqmul vadaSi; (qarT. sinon. Tamasuqi). veqsilolOgia – [laT. Vexillum droSa] – mecniereba, romelic droSebs, maT war­ moSobas swavlobs.

vEqtor­i [laT. Vektor wamyvani]
– maTematikuri an fizikuri sidide,romelic xasiaTdeba ricxobrivi mniSvnelobiT da mimarTulebiT. ¥ veqtoruli.  v. sidide.  veqtori Scd. vQagra [laT. Viagra] – (same­ dic.) mamakacis impotenci­ is sawinaaRmdego prepara­ ti, damzadebulia qimiuri nivTierebebiT; gamoiyeneba mxolod eqimis daniSnule­ biT; viAduk­i [fr. Viaduc < laT. Via gza da duco mimyavs] – xe­ obaze, xevze gayvanili xidi, xidiseburi nageboba. viAkreme [laT. Viacreme] – (sa­ medic.) partniorTan qalis seqsualuri kontaqtebis dros disharmoniis sa­ winaaRmdego preparati; damzadebulia floris – mcenareTa samyaroTa sa­ fuZvelze; absoluturad uvnebelia. vQbram­i – mTaSi sasiarulo an saTxilamuro sqellanCiani fexsacmeli. vibrAtor­i [laT. Vibrare rxeva, qanaoba; kankali] – rxeviTi moZraobis warmosaqmneli mowyobiloba

-189-

viv

vibrAcia [laT. Vibratio] – dre­

sxivuri milakis ekranze rTuli satelevizio, radi­ kadi sxeulis rxeviTi moZ­ olokaciuri da sxva sig­ raoba; arxeva, TrTola. ­ nalebis gamosaxulebasTan vibrQon­i [fr. Vibrion] – baq kavSirze. teria erTgvari  videomagnitofoni, vide qoleris v. osignali, videotelefoni. vibro... [< laT. Vibrare rxeva, kankali] – rTul sityvebSi videOkli p­i [ingl. Video televizia da clip amoWra; uCvenebs mocemuli sity­ amonaWeri] _ telegadace­ vebis damokidebulebas maSi: CanarTi, romelic Sed­ rxevasTan. genilia swrafad cvladi vibrOfon­i [< laT. Vibrare sxvadasxva suraTisgan, rek­ rxeva, kankali da phone xma] – jazSi – dasartymeli in­ lamisgan da romelsac xSi­ strumenti rxeviTi bgere­ rad axlavs musika. bis gamosacemad. videomagnitOfon­i [ingl. vQgvam­i [ing. Wigwam < Crd. Video televizia berZ. magneamerikis indielTa erT­ tis magniti da phone bgera] erTi enidan] – Crd. ameri­ – aparati, romliTac xdeba kis indielTa (kerZod al­ satelevizio programebis gonkinebis) sacxovrebeli magnitur lentze Cawera da gumbaTiseburi qoxi. ake­ Semdeg maTi kvlavwarmoeba Teben xis totebis ler­  videomagnitofoni Scd. wmisgan. videotelEfon­i [ingl. Vivideo...1… [laT. Video vxedav] – deo televizia da berZ. tele rTuli sityvebis pirveli Sors da phone bgera] – te­ nawili mniSvnelobiT `vxe­ lefoni, romelic molapa­ dav” rakis xmasTan erTad mis  videokli pi, videotelegamosaxulebasac gadmos­ foni. cems. video...2 [ingl. Video tele­  v.-is ekrani. vizia laT. Video vxedav] – vivi pAria [laT. viviparus co­ rTuli sityvis pirveli cxalmSobi vivus cocxali Semadgeneli nawili; mi­ da parare Soba] – (biol.) uTiTebs eleqtronul­ cocxlad (da ara kvercxis

viv

-190vi qaRaldis patara baraTi, romelzedac dabeWdilia misi patronis gvari, saxe­ li, wodeba, misamarTi; ga­ dascemen xolme meore pirs – gacnobisas masTan stum­ robisas da zog sxva Sem­ TxvevaSi. vizuAluri [laT. visualis] – mxedvelobiTi; TvaliT warmoebuli.  v. dakvirveba. vikQngebi [skand. viking (mx).] _ skandinavieli meomari mez­ Rvaurebi me­8­11 ss­Si. vQkont­i [fr. vikomte] – dasav­ leT evropis zog qveyanaSi (inglisSi Cvens dromde): Tavadaznauruli tituli, saSualo baronsa da grafs Soris; am titulis mqone piri. vQla [laT. villa] – mdidruli saxli qalaqgareT; mdidru­ li adgil­mamuli, agaraki. ¥ vilisa.  vilasi, villa Scd. vQmpel­i [holand. wimpel] – 1. boloSi orad gayofili grZeli da viwro alami, romelic aRmarTulia sam­ xedro gemis anZaze (gemis erovnuli kuTvnilebis aR­ saniSnavad). 2. patara samkuTxedi alami

dadebiT) Soba. vivisEqcia [laT. vivus co­ cxali da sectio gakveTa] – cxovelis cocxlad gakveTa raime organos funqciis Seswavlis mizniT. vQza [laT. visa naxuli] – 1. saxelmwifoSi Sesvlis, iqi­ dan gamgzavrebis an mis teritoriaze gavlis ne­ barTva, romelic iZleva am saxelmwifos mTavroba (aRiniSneba pasportSi). 2. Tanamdebobis piris war­ wera raime dokumentze, rac niSnavs, rom es piri icnobs dokumentis Sinaarss da eTanxmeba mas. vQzav­i [fr. vis-à-vis] 1. (zmni­ sarTi) visime pirispir, pir­ dapiri. 2. visime pirdapir mdgomi an mjdomi piri. vizQon­i [germ. vision] – (wign.). adamianis warmosaxviT, war­ modgeniT Seqmnili arare­ aluri ram; moCveneba. vQziti [fr. visite] – mcire xniT misvla vinmesTan Cve­ ulebriv oficialurad.  v.-is dro, prezidentis v. ¥ savizito.  s. kostiumi. savQzito bAraTi – mkvri­

-191-

vio

risame niSnad.  violasi Scd. 3. TviTmfrinavidan Camosag­ viOlino [it. viollino] – yve­ debi grZellentiani paketi, laze maRali tembris mqo­ kolofi an mili, romelSic ne oTxsimiani sakravi, ro­ moTavsebulia mfrinavis melsac xemiT ukraven. pataki, an fosta.  koncerti v.-s orkestrisaTvis. vindsErfing­i [ingl. windsurfing, wind qari surfing, surf pQrveli viOlino _ mTa­ zvirTcema] – sportis saxe­ vari violino orkestrSi. oba, afrian specialur da­ viOlinos gasARebi – faze rbola. (mus.) sanoto striqonis vinEgret­i [fr. vinaigrette vidasawyisSi dasmuli erT­ naigre Zmari] – civad saW­ erTi niSani, romelic meli kerZi – wvrilad miuTiTebs maRal xmebze. daWrili sxvadasxva bost­ meviOline – violinos neuli, kartofili, kirkaJad damkvreli musikosi. moxarSuli lobio, erTma­ ¥ saviolino; neTSi areuli, rac ZmriT, saviOlino kOncerti– zeTiT da sxva sakazmiT simfoniuri nawarmoebi, ro­ aris Senelebuli. melSic mTavari partia gan­ vinQet­i [fr. vignette] – wignis kuTvnilia violinosaTvis; (Zv. xelnaweris) TavSi an aseTi nawarmoebis Sesru­ boloSi darTuli samkauli leba. – raime naxati, ornamenti. ¥ meviolinisa.  vinietka Scd.  meviolinesi Scd.  `violinos ukravs”, `viovinCEster­i < [sakuT. sax.] – lino daukra”, `violinos erTgvari sanadiro Tofi damkvreli”, (gamomgoneblis gvaris mi­  `violinoze ukravs”... Scd. xedviT). vQola [it. viola] – Zveleburi violOnCel­i [it. violoncello] – violinos ti pis, magram sakravi – violinos wina­ masze didi oTxsimebiani pari; gavrcelebuli iyo sakravi; aqvs fexi, romli­ dasavleT evropis qveynebSi Tac dakvris dros iatakze me­15­18 ss­Si. idgmeba.  violisa.

vir

-192¥ virtuozuli.  v. dakvra, v. TamaSi. vQrus­i [laT. virus Sxami] _ gadamdebi daavadebis ga­ momwvevi uwvrilesi mik­ roorganizmebi, romelic Zlivs Cans an sul ar Cans mikroskopSi. ¥ virusuli.  v. gri pi, mcenareTa v. daavadebani. virusolOgia [laT. virus Sxami da berZ. logos moZRvre­ ba] – mecniereba romelic virusebs Seiswavlis. vQsk­i [ingl. whisky kelt. (ga­ lebis) uisge wyali] – ara­ yi inglisSi da aSS­Si; damzadebulia qeris ala­ osagan.  Sotlandiuri v. vQskoza [laT. viscosus webo­ vani] – 1. sqeli, blanti niv­ Tiereba, romelsac iReben celulozisgan; iyeneben xelovnuri abreSumis, ce­ lofnis da sxv. masalebis dasamzadeblad. 2. xelovnuri abreSumi.  v.-is perangi. ¥ viskozuri.  v. abreSumi. vQst­i [ingl. wist] – 1. banqos TamaSi erTgvari. 2. kartis garkveuli kombi­

 ixmareba agreTve Celo da violinCelo. vQraJ­i [fr. virage mobruneba] – 1. mobruneba, moxveva dag­ verdebiT, mrudxazovani moZ­ raoba (TviTmfrinavis, avto­ mobilisa, gemisa da sxv).  TviTmfrinavma v. gaakeTa, TviTmfrinavi v.-Si Sevida (e. i. mfrinavma v. daiwyo). 2. saavtomobilo gzis velo­ trekis an sportuli bi­ likis monakveTi, romelic SigniT aris daxrili (av­ tomobilis, velosi pedis, motociklis da sxv. mrud­ xazovani moZraobisTvis).  cicabo v. virQlizm­i [< laT. virilis ma­ makacis] – qalebSi meore­ uli mamakacuri sqesobrivi niSnebis (ulvaSebis, mamaka­ curi agebulebis, boxi xmis ...) warmoqmna. virtuAlur­i [laT. virtualis] – rac SeiZleba gamovlindes saTanado pirobebSi. virtUoz­i [it. virtuoso] – 1. msaxiobi, romelic srul­ yofilad flobs Sesrule­ bis teqnikas (upiratesad musikosze iTqmis). 2. saerTod adamiani, rome­ lic didad aris daxelov­ nebuli Tavis saqmeSi.

romaul miTologiaSi. ase­ Ti nivTierebis Semcvleli preparatia. ammoniakon niSadu­ ri. 2. aRniSnavs moadgiles. vQtrina [fr.  vitaminebi A. bosto­ nis TamaSSi. yuTi. viqtOria­rEgia [laT. gazeTebis v. vice.-193nacia preferansis. romelic auci­ lebelia organizmis nor­ maluri sasicocxlo moq­ medebisaTvis. viqtOrina – TamaSi erTgva­ ri – codnis sxvadasxva dargTan dakavSirebul ki­ Txvebze pasuxis gacema. vitrage] – feradi minebisagan gamoyvanili suraTi an ornamenti (sark­ melSi da misT. C.. Semc­ vlels. draJe.  muzeumis v.. igivea rac viqtoria­re­ gia.). baRis erTgvari msxvili marwyvi. vodEvil­i [fr. da­ fa da sxv. P … ¥ vitaminiani. ma­ Raziis didi fanjara. vice nacvlad.  viceprezidenti. viqtOria [laT. vitrine] – 1. Victoria Regia] – wylis didi mce­ nare dumfaras ojaxidan 2 m­de diametris mrgvali foTlebiT. B.  viqtorinasi Scd. vQce­admQral­i – erT­er­ Ti umaRlesi samxedro wo­ debuleba sazRvao flotSi.  literaturuli v.  gemovnebiT gaformebuli v. izrdeba ekva­ torul samreT amerikaSi. evropaSi viqtoria­regia gamohyavT oranJereaSi.. admiralze dabali da kontr­admiralze maRali. mominuli karada. ga­ vod marjvebis qalRmerTi.. victoria] – 1.  v. maRaziis daxlze mowyobili v. musikaluri v.. vitAmin­i [laT. vaudeville] – . ro­ melSic gamofenilia gasa­ yidi saqonlis nimuSebi. vQtraJ­i [fr. fisovani gemfisi (amiaki)] – sxvadasaxvagvari qimiuri Semadgenlobis organuli nivTiereba. 3. ma­ gier] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. 2. sadac gamofeni­ lia sxvadasxva nivTi.. [laT. vQce­prezQdenti – pre­ zidentis moadgile. sasicocxlo Zalebis aRdgenisaTvis. quCaSi.-ebi. vita sicocxle da berZ. ¥ viqtorinisa.

) momRerlis xmisTvis gankuTvnili uteqsto sa­ varjiSo. vokAlist­i _ profesiona­ luri momRerali. vOlei [ingl. wolfram] – qimiuri elementi. ndObis (undOblobis) vOtumi – parlamentSi xmis micemiT miRebuli ga­ mokle komikuri piesa. sasimRero.) – mogzauroba. vokAliz­i [fr. vofum survili] – parlamentebSi: kenWiseburi miRebuli gadawyvetileba. vOtum­i [laT. vocalize] – (mus.voi -194gaWenebul cxenze varjiSi – Sextoma – Camoxtoma. wolley] – (sp. romlebic ugulebelyofis obieqturad arsebul pi­ robebs da sazogadoebrivi cxovrebis kanonzomiere­ bebs. voltiger] – . ro­ melic Tavis saqmianobaSi xelmZRvanelobas mxolod sakuTari nebiT.)  ufro sworia voli. voQaJ­i [fr. sruldeba mxo­ lod xmovani bgerebis gad­ mocemiT.  zooparkis v.  voliuntarizmi Scd. voluntArist­i _ piri. movercx­ lisfro Zneldnobadi li­ Toni. SesaZleb­ lobebs. vOlan­i [fr. vOltmetr­i _ eleqtrowre­ dis or wertils Soris ar­ sebuli denis Zabvis sazomi xelsawyo. vocale xmovani] – simRerasTan dakavSire­ buli. voltiJQreba [fr. ugulebel­ yofs obieqturad arsebul pirobebs. volQer­i [fr. (erTi an ormoqmedebiani msubuqi piesa). voliere] – Semo­ Robili adgili cxovele­ bisaTvis.  voliuntaristi Scd. realurad arse­ bul viTarebas. vayage] – (moZv.  v-Ta konkursi. voluntarius nebisyofisa] _ TviT­ neburi gadawyvetilebani.  v. vOlfram­i [germ. voluntArizm­i [laT. v.) burTis miReba (dartyma) ha­ erSive (CogburTSi da sxv. axla iron. volant mfrinavi] – frTebis an talRovani CarCos mqone msubuqi Zab­ riseburi burTi badminto­ nis saTamaSod. ro­ melSic sasimRero kuple­ tebi da cekvebia CarTuli. vokAlur­i [it. musika. xelovneba.

wunderkind saocari bavSvi. gaxurebuli gazebi da ferfli. залп < laT.  v.  sakiTxis v. vulgArul­i [laT. vundErkind­i [germ. voile] – wminda. uxeSi sityva an gamoTqma. qali. . gamoTqma. vulgaris ubralo Cveulebrivi] – ukiduresi gayalbeba. v. 2. mdabiuri] – uxamsi. gam­ Wirvale qsovilis an badis naWeri. Vulcanus cecx­ li. manerebi. vUlkan­i [< laT. binadrobs afrikaSi. vulgArizm­i _ vulgaruli. ali da logos moZRvreba] – vulkanis Sem­ swavleli mecniereba. samsza] – xa­ verdovani zedapiris mqone rbili tyavi (qarT.  v. vulkanolOgia [laT.  z. konusuri mTa. saliteraturo enaSi nax­ mari.  mTavrobis ndobis (an undoblobis) v. nati).-is fexsacmeli. ingl. aqvs Savi da TeTri zolebi. uxeSi. zar­ baznisa (qvemexisa). salve salami!] – erTdrouli dac­ la ramdenime Tofisa.  zebras TeTri zolebi aqvs Sav fonze Tu Savi zolebi TeTr fonze (piriqiT)? zEbu [fr. vulgaris Cveulebrivi. vulcanus cecxli. romelic ukeTdeba qalis quds saxis dasa­ faravad. dama­ xinjeba.  vunderqindi Scd. vulgarizAcia [laT.  zamSa Scd.. zAmS­i [polon. romaul miTologiaSi: ce­ zeb cxlisa da mWedlobis Rmer­ Ti: (berZnul miTologiaSi mas Seesabameba hefestosi).-195dawyvetileba. ¥ vualiani. bavSvi­sas­ wauli] – araCveulebrivi niWis mqone bavSvi. zebu] – kuziani xari. holand. vUal­i [fr. ali] – 1. romliTac gamoxatulia mTavrobis an mis romelime wevris moR­ vaweobis mowoneba (armo­ woneba). zEbra [fr. romlis mwvervalze dro­ dadro an mudmivad amoif­ rqveva gamdnari qanebi (la­ va). zebra kongos enidan] – cxenis magvari gareuli cxoveli. zebre. z zAlp­i [rus.

2. elvisa da wvimisa. kuro.zev -196potamiaSi (babilonsa da asiriaSi). samxreT­ aRmosavleTi. zQud­i [germ. samxreT­dasavleTis qari. (wign. zeus] – berZnul mi­ TologiaSi: uzenaesi Rmer­ Ti. holand zuid-west] _ 1. didebis z. zEnit­i [fr. sûd-ost. ziqquratu] – safexurebad agebuli sa­ kulto koSki Zveli meso­ . sûd-west.  mze z. 2. quxilisa. berZeni ritorisa da so­ fistis zoilis (me­4 s.  zodiaki. samt (ur-ra’s) gza (Tavisa) – 1. lomi. nuli. 2. zOil­i _ ityvian usamarTlo RvarZlian kritikosze [Zv. welTaRr.) sasrolad. ho­ land.) Tormeti ekli ptikis Tanavarskvlavedi. Zv. samxreTi. zenith arab.) saxelis mi­ Sinauri cxoveli.  s. zuid-oost] _ 1. romelTa gavliTac moZraobs mze wlis ganmavlobaSi. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa da igrek­ Tan erTad. romelic gavrcelebulia aziasa da afrikaSi. cecxli. zQud­Ost­i [germ. Rriankali da sxv. zodQaqo [<berZ. zQud­vEst­i [germ. artileria. sazEnito – (samx. zEvs­i [berZ.) rac gan­ kuTvnilia sahaero mizanSi (TviTmfrinavebisTvis da sxv. zodiaqi Scd. sûd. holand. zikUraT­i [aqad. samxreTis qari. zuiden] – 1. zEro [fr. cis sferos umaRlesi warmo­ saxviTi wertili damkvir­ veblis Tavze. mwvervali. zero nuli] – nuli qula. samx­ reT­dasavleTi. s. romelTac aqvT upiratesad cxovelTa saxeebi: verZi. zodQaqos nQSnebi – aR­ niSvna Tormeti Tanavar­ skvlavedisa. zet] – laTinuri anbanis bolo asos (z-is) saxeli. iTvleba RmerTebis da adamianebis mamad da mefed. zEt­i [fr. samxreT­aRmosavleTis qa­ ri.) risame gan­ viTarebis umaRlesi safe­ xuri. gadat. zôdiakos (kyklos) cxovelebis (wre)] – (astr. 2. romle­ bic ganlagebulia didi wris gaswvriv. RmerTi cisa.-Si iyo.

laboratoria. zoolOgia [berZ. gadat.. muzeumi. dazverva. ira­ . sondieren] _ zondiT risame gasinjva. zOndaJ­i [< fr. zootEqnika [zõon cxoveli da < berZ. iranSi. movlisa da gamoyenebis Sesaxeb. akrZaluli z.... ¥ zonaluri.  z. zOnd­i [<fr.  z.­is Seqmna miewereba Zv. TaTbiri.-197xedviT _ usamarTlod ak­ ritikebda homerosis `iliadasa” da `odiseas”. zoroAstrizm­i _ Zvel Sua aziaSi. zoologQuri parki (mok­ led: zoOparki) _ parki (baRi). 2. sonde saceci] _ 1. momsaxureba.  Wrilobis z. qirurgiuli z.  z-is gaSveba. warmodgena ori sawyisis _ sikeTisa da borotebis brZolaze da sxv.) winaswar ri­ same garkveva. sahaero burTi. [berZ. ¥ zoologiuri. 2. spartakiada.. avRaneT­ Si. misTvis da­ maxasiaTebelia cecxlTay­ vanismcemloba.  z. z. sondage] da zondQreba [germ. sazRvrebi. xelovneba] _ mecniereba sa­ soflo­sameurneo cxovel­ Ta moSenebis.  arqtikis z. zOo. saartilerio cecxlis z. raioni. instituti..ol­ qi] _ raime saerTo niSnis mixedviT gamoyofili siv­ rce. azerbaijanSi da zog sxva qveyanaSi gavrcele­ buli religia. zõon cxo­ veli da logos moZRvreba] _ mecniereba. z. sasazRvro z. zOna [berZ.  kuWis z. ro­ melic SehyavT adamianis sxeulis Rruebsa da ar­ xebSi gamokvlevis an mkur­ nalobis mizniT. z. ¥ zooteqnikuri. romelic cxo­ velTa samyaros swavlobs. saeqimo xelsawyo _ wvrili mili an Rari. techne ostatoba. romelic atmosferos zeda fenebSi avtomaturad iwers mete­ orologiur monacemebs. zoli. (wign. niadagis mo­ sinjva. zone sartyeli. sadac Tavmoyrilia saCveneblad da mecnieruli dakvirvebisaTvis nair­nairi cxovelebi da frinvelebi.  zoomaRazia. gadmocemiT z. zõon cxoveli] _ rTuli sityvebis pirveli zor nawili mniSvnelobiT `cxo­ velTa samyaros exeba”. z.

2. 2. TEma [berZ. Thema] – Txrobis. TEza [fr. TEatr­i [berZ. romelic axorcielebs warmodgene­ bis dadgmas.) sazogadoeba. Thesev berZ. T. thaleia] – berZnul miTologiaSi. TAlia [berZ. gamokvlevis. T TalasoTerApia [berZ.  T. (s). romelmac Seqmna qveyana (samyaro) da ganagebs mas. Sedgenilia bib­ liis (`Zveli aRTqmis”) wignebis ganmartebaTa sa­ fuZvelze.  qarTuli T. (s. Summer] _ eleq­ truli xelsawyo xmovani signalebis misaRebad (qarT. Thesis debuleba] – ix. aseTi dawese­ bulebis Senoba. aqedan _ saxelwo­ deba). Theos RmerTi] – religiuri moZRvreba. Thalassa zRva da Therapeia] – zRvis haviTa da zRvaSi ba­ naobiT mkurnaloba. zUmer­i [ger. romelic aRiarebs rom ar­ sebobs gansakuTrebuli gonieri arseba – RmerTi. lo­ gikaSi: debuleba. saubarisa da nuli religiis winaswar­ metyvelis zaratuStras (berZnuli wyaroebiT _ zo­ roastrs.  savele telefonis z.) xelovneba.) instituti. komediis mu­ za. sezoni. romlis WeSmariteba unda damtkic­ des. zuzuna). TEzis­i [berZ. dawesebuleba..) Jurnali. xelovnebis dargi – dra­ matul nawarmoebaTa sce­ . T. TAlmud­i [Zv. (s.  SoTa rusTavelis saxelobis akademiuri T. Tezisi. hegelis idealistur fi­ losofiaSi: ganviTarebis procesis pirveli safexu­ ri. T (s. TEizm­i [berZ. ebr. T. ¥ Teatraluri da saTeatro. talmūδ moZ­ Rvreba < lāmaδ swavleba] – ebraelTa religiuri.zum -198naze warmodgena – ganxor­ cieleba. Theatron] – 1. (s. mzis abazanebi. T-is mTavari reJisori. sa­ yofacxovrebo da samarT­ lis wesebisa da kanonebis krebuli. Thesis] – 1. sinon.

TeogOnia [berZ. albaTobis T. saliteraturo T. fardobiTobis (relativobis) T. sakiTxi. Theoria dakvirve­ ba.. TeoretQkos­i – piri. TeolOgia [berZ. TEneb­i [ingl. berZnul miTologiaSi RmerTi.  fizikis T.-is msaxuri. im wesebis debulebebis . ro­ melic amuSavebs codnis raime dargis Teoriis sa­ kiTxebs.  Tematiuri Scd. gegma.) marTlmsajuleba.ro­ melic asaxavs bunebisa da sazogadoebis ganviTarebis kanonzomierebas.. T-is damtkiceba. TemAtika – TemaTa erTob­ lioba. gamocdilebis. mefis dide­ bulni.. RvTismetyveleba. theōrēma < theōreō vixilav. im ganzogadoebul debu­ lebaTa erToblioba. romlis marTebulobas ad­ genen mtkicebis gziT. 2.  manqanebisa da meqanizmebis T.  T. 2. 3.kvleva] – 1. TeOria [berZ. gamofena.. Theologia] – moZRvreba RmerTisa da religiuri dogmatebis Se­ saxeb. themidos] – 1. sagani. erT xelSi sasworiTaa da meoreSi max­ viliT. vfiqrob] – maTematikuri debuleba.  leqciaTa T. ¥ Tematikuri. ¥ Tematuri.  T. Themis.  Tematiuri Scd. SotlandiaSi: didgvarovnebi. rom­ lebic qmnian raime mec­ nierebas an mis erT­erT dargs. (gadat.  moxsenebis T. romelic gamoxa­ tulia Tvalebze saxvevi­ ani qalis saxiT (miukerZo­ eblobis niSani). Zv. Theogonia RmerTebis warmoSoba] – miTebi RmerTebis warmo­ Sobis Sesaxeb.. sazogadoebrivi praqtikis logikuri ganzogadoeba. TEmida [berZ. rom­ lis drosac politikuri Teo Zalaufleba samRvdeloebas ekuTvnis.. Thegh da thene] – inglisSi. TeOrema [berZ.  piTagoris T. Theos RmerTi da kratos xelisufleba] – mmarTvelobis forma.  Semecnebis T.  mxatvrul nawarmoebaTa T. istoriuli T. TeokrAtia [berZ.-199misT.

fizika. 2. ganyenebuli msje­ loba. romelic swavlobs ZuZumwovar cxovelebs. rom­ lis mixedviTac SesaZle­ belia zeSTagonebis gziT RvTis Semecneba da miRma samyarosTan urTierToba.  T. Termo. ganyofilba. Sexedulebani (praq­ tikuli moqmedebis sapi­ rispiro). romelic Se­ iswavlis Sinagan sneule­ bebs. (geol. saavadmyofos T.Teo -200- erToblioba. Therapeia] – me­ dicinis dargi.  Termodinamika. momzadeba.. Wadrakis T. . TermobQrTvul­i [berZ.  musikis T. Termometri. aqvs Zli­ eri gamanadgurebeli Zala. TermOmetr­i [berZ. siTbos­ Tan. thçrion cxoveli. ganekuTvneba masobrivi ganadgurebis (mospobis) iaraRs. TeriolOgia [berZ. T. thermos cxeli] – 1. Therme sicxe.  T. thermos Tbili Therme sicxe. T.. romelTa Ses­ wavla gvexmareba ama Tu im dargis dauflebaSi.. ¥ Teoriuli. Theosophia RvTis sibrZne] – religiui mistikuri moZRvreba. TerApevt­i [berZ. Therme TErmeb­i [laT. siTbo] – rTuli winadadebis pir­ veli Semadgeneli nawili.  T. ¥ Terapiuli.  Terapevtuli Scd. 4. TerApia [berZ. TermobirTvuli iaraRi – birTvuli iaraRi. TermobirTvuli re­ aqcia – atomuri birTvebis sinTezis reaqcia. Sinagan sneulebaTa mkurnaloba araqirurgiuli meTodebiT. siT­ bo] – 1. omis saSiSroeba. 2. Termoregulatori. zogadi. mxeci da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. romelic am sityvebis da­ mokidebulebas aRniSnavs temperaturasTan. Therapoutes] – Sinagan sneulebaTa eqimi. Therme berZ. Zvel romSi: sazogadoebrivi aba­ noebi.) miwisqveSa Tbili an cxeli mineraluri wyle­ bi. romelic mimdinareobs zemaRali tem­ peraturis farglebSi da xels uwyobs am temperaturis SenarCunebas didi energiis gamoyofis gziT. [< berZ thermos Tbili 1. cnobari. TeosOfia [berZ. gamokvleva.

TiTqos adamianis bed­ nierebis. TErmos­i [berZ. Teenager] – is. romelic icavs masSi moTavsebul produqts ga­ ciebisa an gaTbobisgan. TermOsfero [berZ. anu 11­dan 19 wlamde: yrma. eb­ rauli saxelwodeba bib­ liis pirveli xuTi wig­ nisa.) sisxlis . wylis T.) saxelis mixedviT]. romelzec es teqstia da­ werili da. thermos Tbili. mistiuri Si­ naarsisa. samedicino T. TQlisma [fr. damuSaveba.  haeris T. siTburi). xasiaTdeba siuJetis mZlavri ganviTarebiTa da mudmivi daZabulobiT. romelic sina­ gogaSi inaxeba.w.. vercxliswyliani T. Ebr. TrOmb­i [berZ. TOmizm­i – kaTolikuri fi­ losofiis mimarTuleba. warmatebis. TrQler­i [ing. TOr­i [skandin. romlis avtoroba miewereba winaswarmetyvel moses. thermos Tbili. pergaments gragnili. Teologiisa da fi­ losofosis Toma aqvinelis (Thomas Aquinas _ 1225­1274 w. Thor] – skan­ dinaviur miTologiaSi: We­ qa­quxilis RmerTi. reJimi. talisman < arab.-201siTbo da metreō vzomav] – temperaturis gasazomi xelsawyo.. Triller Jruan­ telis momgvreli] – li­ teraturisa da kinos Jan­ ri. uf­ ro iSviaTad.. miwaT­ moqmedebis mfarveli. romelic cru rwme­ niT. Tro romlisTvisac damaxasia­ Tebelia aristoteles fi­ losofiis Segueba qris­ tianuli sarwmunoebis moTxovnebTan [misi damaar­ seblis. cxeli] – (spec. liTonTa T. TOra – [Zv. sinon. Tilsam] – raime patara nivTi. visi asakis ricxviTi mniSvneloba inglisurad gamoisaxeba sufiqsiT ­teen.  T. ga­ marjvebis momtani iyos – jado. ebraelTa salocavi sina­ goga. 2.) rac dakavSirebulia siTburi energiis gamoyenebasTan teqnikaSi (qarT. Zv.  Termiuli Scd. mozardi. Zi­ riTadad deteqtiuri. Thrombos Se­ nadedi] – (medic. TineQjeri [ingl. cxeli] – specialuri Wur­ Weli.] – 1.

jaguar < mrav.  ixmareboda agreTve engiplastebis erToblioba. wyeba. CanTa nanadirevisaTvis. yard] – inglisuri sigrZis sazomi erTeuli. 3. romelic mas gemi. iAgdtaS­i [germ. jagdtasche] – Qard­i [ingl. .iag -202- amerikelebma Searqves. ianQCar­i [Turq.] – iaponur dam­ etiketi) werlobaSi: wminda iaponuri 2.). Senadedi. ярус] – 1. iagUar­i [germ. yacht] – sasporto an saseirno turistuli metsaxeli.­Si): privilegirebuli iArus­i [rus. SvobaSi tyved wayvanil da  pirveli (meore) i. iAmato [iap.produq­ rikuli mtacebeli cxo­ tebze dakruli furceli. meore da a. Tagan). saerTod rigi.S. Cinuridan nasesxebisa). jaguara] – didi samxreTame­ iArliy­i [Turq. (ist.) monRolTa saxanoebSi: ieroglifebi (gansxvavebiT xanis werilobiTi brZaneba. udris 3 futs (91 sm­s). yo­ velgvari dasawyisisa da dasasrulis RvTaeba. Te­ atrSi: mayureblisTvis gan­ qveiTi jari.) danaleqi qanebisa.  trombi Scd. romelsac pir­ kuTvnili sarTuli (pir­ vel xanebSi adgendnen bav­ veli. sigeli. saqonelze. mokle romelzedac aRniSnulia wiTel­yviTeli Wreli bew­ saqonlis dasaxeleba. rao­ viT. (sinon. yarlik brZa­ neba] – 1. iAnus­i [laT. yenicari axali  iarliki Scd jari] – osmaleTSi (me­14­13 s. sarTuli. romelic Cndeba sisxlZarRvebSi an gulis RruSi. Qanki [ingl.-is logamahmadianebul qristi­ Jebi. meore ukan. denoba. jenus] – romaul miTologiaSi: drois.s. veli katis ojaxisa. anTagan (kerZod qarTvel­ 2. yankee] – ameri­ kelebis (aSS­is mkvidrTa) Qaxta [ingl. gamo­ isaxeboda ori pirisaxiT. i romelTagan erTi win hqon­ da moqceuli. (geol. fasi da sxv. Cari.

gonebaSi arse­ buli visime an risime xati. Qdalgo [esp.] – iudaizmis uzenaesi RvTa­ eba. mTavari. mowi­ nave ideebis erTguli.  romanis ZiriTadi a. iAbako – ciskris locvis nawili.. warmodgena  mowinave i. yajari (frinve­ li).) ugulebelyofa ide visime. samyaros Semqmneli (biblia). iaxtis tarebis specialisti. Qbis­i [berZ. Qahve [Zv. romlis wevrebic misdeven sawylosno sports – af­ rosnobas. 3. idea warmodgena.  faqtebis i.  hidalgo Scd. maTematikaSi ixma­ reba ucnobi sididis aR­ saniSnavad iqssa (X) da zetTan (Z) erTad. ideasi Scd. vaJiSvili] – nawilaki. yachtsman] – sportsmeni. igrec < berZ. Ca­ nafiqri. idea warmodgena. romelic win daerTvis mamis saxels an sagvareulo saxels da ud­ ris qarTul Ze­s. ¥ ideisa. mcneba] – umaRlesi mizani adamianis moqmedebisa. ideal < berZ.  ideia. idEal-i [fr. ebr. yacht-club] – sasporto organizacia. hidalgo] _ Sua saukuneebis espaneTSi: azna­ uri. i. iAxt­klubi [ingl. amer.] – ZenZeruki. ibn [arab. y] _ laTinuri anbanis bo­ lodan meore asos _ Y­is saxeli. motoriani i. niCbosnobas da misT. iAxtsmen­i [ingl. indielTa erT­erTi tomis) enidan] – kanadel eskimosTa sacxov­ rebeli Tovlis marTkuTxa blokebiT aSenebuli gum­ baTiseburi formis mqone qoxi. gegma. ibis < egvi pt. risame. ganzraxva. ignora ar vici] _ (wign. . cneba] _ 1. igloo < algon­ kinebis (Crd. azri.  i. ibn Ze. ganaxorcieles.-203 ialqniani i. iEhova. xelovneba.  kargi i.-ebi 2. adamiani. Qdea [berZ. moRvaweobisa. romelic gansaz­ Rvravs risame Sinaarss. idEuri _ viTomda mowinave ideebiT gamsWvaluli. Qgrek­i [fr. mouvida TavSi. ZiriTadi azri. i. Qglu [ingl. ignorQreba [< laT.

 i. xelovnebaSi da lod ideebSi. warmodgenaSi sxv. pirobiTi werilobiTi niSani.) mxo­ marTalSi. i. i. taqti. xolo materia. maRali zneobrivi idea­ ideogramebia mag. idea cneba materializmis sapirispiro. 1) mimdevari. filosofia. cnobiereba. Canaweri] – romlis mixedviTac idea. romelic raime ebrivi jgufis ideaTa. Se­ maRali idealebis erTgu­ xedulebaTa sistema. ideAlizm­i [fr.ideolOgia [berZ. – 1.  warsulis i. bune­ (gansxvavebiT asosgan. sisufTave. mesTvis idealuri Tvise­  TiTebis anabeWdebis i. idEnturi [< laT. ganyenebuli.  i. idea cneba lebani. ra­ igiveba. tikuri partiis. 2. ro­ ba. -204-  i. srulyofili. rac lia da am idealebiT xel­ vlindeba cnobierebis mZRvanelobs Tavis cxov­ sxvadasxva formaSi – fi­ rebaSi. da gramma Cawera. ¥ ideologiuri. ideogramebisgan Sedgeba ¥ idealisturi. laT. saukeTeso samagaliTo. idealizmis – romelime klasis. risame imaze ukeT same erTmaneTTan damTxve­ warmodgena. i. i. indentificare gaigiveba] – ri­ sime. vidre sinam­ vis.ide miswrafebisa. idealizAcia da idealQ­ zeba [< laT. ideOgrama [berZ. losofiaSi.) savsebiT msgavsi ri­ same. Cinuri damwerloba. msgavsebis dalageba. idealisme]  i. Tvalsazrisi. (wign. lebis erTguleba. moZRvreba] ideAlist­i _ 1. cifrebi. erTerTi ZiriTadi fi­ losofiuri mimdinareoba. bebis miwera. pirobebi. suli aris pir­ romelic cnebas gamoxatavs veladi. sakiTxebi. Sexedu. yofiereba – meoreuli. poli­ (mniS. i. sa­ ideAlur­i _ 1. melic bgeras aRniSnavs). adamiani. Qde fQqs­i [fr. identicus] –  idealizireba Scd. Targmani. 2. vinmesTvis. idée fixe] _ . (filos. da logos sityva. politikaSi. idealiser] – vi­ identificQreba [Sdr. saqmianobaSi. sazogado­ 2. ga­ dvileSia. suraTi aRweres. arsebuli.

gadat. (gadat.S. idQom­i [berZ. `yurebs Camoyris~. ¥ ierarqiuli. ido STamomavali] _ erT­erTi xelovnuri ena.  i.  `ierarqiuli kibe”. hierarchia] _ (wign. idiOtia [< berZ.-Ta ordeni. suraTi. nivTierebaze da a. gamoxatva] _ (enaTm.  ojaxuri i. `iesos sa­ zogadoebis~ wevri. 2. esperantos varianti.) gamoTqma. idios Taviseburi da synkrasis areva. sapnis qafze. kaTolikuri ordenis e. romlis mniSvneloba ar udris mas­ Si Semavali sityvebis mniS­ vnelobaTa jams. idQoti [< berZ. uSfoTveli. `tans aiyris~ idiosinkrAzia [< berZ. ier QdiS­i [germ. ye­ yeCi. idiôtēs uvi­ coba] _ (saub. orga­ nizmis avadmyofuri mgrZno­ biaroba zogierT sunze.) myudro. idiōma Tavise­ buri gamoTqma. eidyllion] _ (wign.) akviatebuli azri.] _ iaponuri fulis erTeuli. orpir adamianze. 2. iErarq­i [berZ. iezUit­i [< laT. verag. Sereva] _ 1.) TanamdebobaTa.  i.-205(wign. ¥ idiliuri. `ena mucelSi Cauvardeba~.w. Qen­i [iap. `sityvas banze aagdebs~. iüdisch ebrauli] _ aRmosavleT da centraluri evropis ebraelTa ena.) raimesadmi usi­ amovneba.  `guli gautydeba~. rome­ lic XVI saukuneSi da­ aarsa espanelma egnate loiolam. idQlia [berZ.  i. da- . wode­ bulebaTaA daqvemdebarebis wesi udablesidan umaRle­ sisaken. regveni. i. Qdo [esper. ierArqia [< berZ. aumRvreli cxovreba (xSi­ rad iTqmis ironiiT). (wign. idiôtēia uvi­ coba] _ Wkuasustobis. romlisganac yovelgvari sisaZaglea mo­ salodneli.) iTqmis fa­ risevel. hierarchēs wminda meTauri] _ marTlmadidebel eklesiaSi: kaTolikos­pat­ riarqi.) suleli. Jesus ieso qriste] _ 1. mitropolitisa da episkoposis saerTo sa­ xeli. gon­ naklulobis umaRlesi xa­ risxi.

ieRove­ ierusalimis dangrevis gamo lebi uaryofen marTl­ moTxrobilia bibliaSi].) xatebis mxatvroba. nabari da graphô vzer] _ 1. Civili. rome­ nizacia. na­ visime naweris. organizacia kevebuli sadgomi ucnobi daaarsa biznesmenma Carlz an infeqciuri seniT daa­ raselma 1872 wels. `ieRovas mowmeTa~ organizaciebi arseboben ieremQada – moTqma. _ melsac Tvlian ieRovas cixe. hieroglyphika grammata wminda TviT yovladwminda samebis niSnebi (qvaze amokveTili dogmasac. madidebluri eklesiis ierOglif­i [< berZ. sxva enis damwerloba. ieRovas mow.izolAtor­i [fr. ro­ QvriT­i [ebr. ro­ marcvals an bgeras.  Cinuri i. (gadat. xatwera. orga­ vadebul pirTa samyofad. aso. isos Ta­ 2. ierarxiuli Scd. ieRovElebi. romlis Stab­bina lic cudad atarebs eleq­ (centri) imyofeba niu­ior­ trodens. izogrAfia [berZ. ro­ 3. egvi pturi. sadac dakavebulia moadgiled dedamiwaze.) Znelad gasarCevi. egvi pteli qurumebis mier)] _ 1. damwerloba. gansakuTrebuli gancal­ bruklinSi. romlis godeba mea planetaze). winaswari gamoZiebis i. zusti gadaReba. Cinuri da zogi sagangebod aRdgenils. ¥ ieroglifuri.ier -206- mokidebuleba. (moZv. gamoZiebis qveS myofi pi­ . wes­Cveulebebs da dogmebs.  i. nivTiereba. kis gareubanSi. aqvs ganusazRvreli uf­  ierarxia.-ebi. ivrit ebrauli ena] _ dRevandeli israe­ melic gamoxatavs cnebas. lebebi. isolateur meebi _ religiuri orga­ ena] _ 1. aseTi melic warmoadgens Zve­ niSnebisagan Sedgeba Zveli li (bibliis) ebrauls. xelmoweris weri. maT So­ ba. 2. nizaciis prezidents. gode­ mraval qveyanaSi. figuruli niSani. gaugebari niSani. kerZod 2. wuwuni [winas­ ris saqarTveloSic (sul warmetyvel ieremias sa­ daaxloebiT 6 mln mow­ xelidan. lis saxelmwifo ena. laT.

 iliuzionisti Scd.  izoliacia.  ikarosuli Scd.)  iliuzia Scd. cdomileba] _ 1. saizoliacio Scd. izOhifs­i [berZ.  iliuzoruli Scd.] _ sacirko akro­ batikuli sanaxaoba erT­ gvari. 2. illusion mcdari warmodgena.  izoliatori Scd. garemosTan. imedi.  izohi psi. ilUzia [fr. ¥ saizolacio. iluminaciis mowyobis spe­ cialisti. naxatebis . eikön gamosa­ ilu xuleba. Seqmna raime gamosaxulebisa. 2. 2). 2.  saSiSi damnaSavis i.  optikuri i. ocneba. ga­ nuxorcielebeli. iluzOruli [laT.. illuminator gamnaTebeli] _ 1. saxe] _ marTlma­ didebelTaTvis RmerTis. 3. isos Tanabari da hypsos simaRle] _ igivea. ikAruli TamASebi [< ge­ ogr. isolation] da izolQreba _ 1. warmodgenebi. calke ga­ moyofa.  s. illusionniste] _ msaxiobi. rukebis. ga­ mijvna. iluziOnist­i [fr. gamocalkeveba. ikEbana [iap.) ilu­ ziis Sedegad gaCenili.  i. romlebic Tayvaniscemis obieqtebs Seadgenen. ganmxoloeba). sinon. (wign. iluminAtor­i [laT. mcdarad aRqma grZnobaTa mcdarobis Sedegad. ganuxorcielebeli imedi. izolAcia [fr. macdunebeli. wmindanebis gamosaxuleba. sinamdvilis damaxinjeba. moC­ venebiTi. gadat.] _ iaponuri de­ koratiuli xelovneba _ yvavilebiT. romelic fo­ kusebs (ix. aseTi xe­ lovnebis nimuSebi. fokusi2) akeTebs (sinon. gegmebis. izogi psi Scd. foTlebiT.-207rovneba sasamarTlomde. gamoiyeneba daujdomel locvebSic. Qkona [berZ. sax. lenti. rac horizontali (mniSv. raime safariT gamtaris dacva energiis dakargvi­ sagan (qarT. adamianebTan urTierTobis saSualebis mospoba. to­ tebiT da misT. moZraobis i. Qkos­i _ kondakTan erTad sakiTxavi grZeli muxli. i. illusorius macdunebeli] _ (wign. mefokuse).

illustratio] – 1. 1) xelovnebas.  iliuminacia.  sadResaswaulo i. kos­ mosuri xomaldis mrgva­ li fanjara. mixvra­moxv­ risa da sxv. 2. 2. 3. dasuraTeba (wignisa. imitAcia [laT.  s. TviT aseTi naxati.  iliuminatori Scd. romelic xang­ rZlivad dasaxlda ama Tu im qveyanaSi.ilu -208asaxsnelad moyvanili Tval­ saCino magaliTi. immigrans (immigrantis) vinc Sesaxldeba] _ ucxoeli. imitatio] _ 1. 3. imitAtor­i _ msaxiobi.  `vefxistyaosnis” i. naxatebiT. risame dasamtkiceblad. movle­ nis Sinaganad maxasiaTebeli. nawar­ moebis teqstebisa. frazebi. romelic her­ metulad aris daxuruli. kanonebi. sailiustracio Scd. risame xmisa. aranamdvili. misTvis niSandoblivi. imanEntur­i [laT. suraTebiT gaformeba. quCebisa).  iliustracia. ro­ melic flobs imitaciis (mniSv. ilustrAcia [laT.  iliustratori Scd. magram namd­ vils damsgavsebuli.  s. ¥ sailuminacio. romelic suraTebs xatavs wignis. mibaZva. imâm win mdgomi] _ mahmadianTa sulieri wi­ namZRoli _ moZRvari. imigrAcia da imigrQreba [laT. naxazi (teqstSi CarTuli. gayvaniloba. gamferadebeli mxatvari. ilustrAtor­i _ mxatvari. illuminatio ganaTeba] – da iluminQreba [germ. TviTmfrinavis. illuminierem] – dekora­ tiuli sazeimo ganaTeba sxvadasxva ferad (Senobe­ bisa. Junalisa. immigro Sevsaxldebi] _ ucxoelTa Sesvla ama Tu im qveyanaSi mudmiv sac­ xovreblad. ¥ sailustracio. Qmam­i [arab.  leqsikonis s. sailiuminacio Scd. iluminAcia [laT.  `vefxistyaosnis” i. ¥ saimigracio. romelic nawarmoebis SinaarsTan aris dakavSirebuli). imanens (immanentis)] _ sagnis.-ebi. imQgrant­i [laT. gemis. . am mniS­ vnelobiT ixmareba agreTve ilustrireba). Jurnalisa da misT. misi bunebidan gamomdinare. nimuSi. mimsgavseba visime.

 i. image saxe] _ miznmimarTulad Seqmnili saxe.  s. adamiani. zogi qveynis monarqis (me­ fis) tituli. sadac mgzavrTa dasajdomi adgilebi iyo gamarTuli. (gadat. impozAnturi [fr. romelsac saTaveSi impera­ tori udgas. sardali] _ 1. ¥ imperialisturi. mniSvn.  s. saimperato­ imp ro] _ Zvelad omnibusis. impEria [laT. garegnobiT. rac transplanta­ cia. mi­ si momxre. daJinebiTi. imperialisme < laT imperium xe­ lisufleba.. di­ liJansis meore sarTuli. saxelmwifo. monarqiuli saxelmwifo.  iaponiis i. imperAtiv­i [< laT. karlos didis i. impQCment­i [ingl. ¥ imperiuli. impeachment gakicxva. ¥ saimperio. imperium umaR­ lesi xelisufleba] _ 1. kategoriuli moTxovna. umaRlesi ZuZumwovari cxovelebisa da adamianebis Canergva saSvilosnos lorwovan garsSi. 2.  i. gadargva] _ 1.) brZanebiTi kilo. dinastia. imperiAlizm­i [fr.  didi britaneTis i. ¥ saimperatoro. 2.) vinc. . implantAcia [laT.-209 tyavis i. i. imperAtor­i [laT. imperiale. Zalaufleba] _ qveynebis dapyrobisa da koloniebis (ix. ruseTis i. imperiAlist­i _ imperia­ lizmis warmomadgeneli. (ist. brZaneba. omi.. braldeba] _ qvey­ nis prezidentis Tanamdebo­ bidan gadayenebis procedura konstituciis sawinaaRmdego moqmedebisaTvis.) Zvel romSi: mxedar­ TmTavris sapatio tituli.  i. imperativus brZanebiTi] _ 1. imperQal­i [fr. imperator mbrZanebeli. gerbi. msxvili koloniuri sa­ xelmwifo. 2. 1) SeZenis politi­ ka. igivea. rac did STa­ beWdilebas axdens Tavisi SesaxedaobiT. imperialis < laT. zraxvebi _ gaTiSe da ibatone. 2. i.  romis i. imposant] _ (wign. kolonia. Qmij­i [ingl. saxelmwifo. margalitis i. in –Si da plantatio dargva..

saqoneli. ¥ improvizatoruli. i.  i. i. musikaluri nawarmoebis da a.  i. musikosis) ufaqizesi su­ . impresArio [it. impressionnisme < impression STa­ beWdileba] _ mimarTuleba xelovnebaSi me­19 saukunis bolo _ me­20 saukunis da­ sawyisSi.  importiuli Scd. (wign. musika). Qmpuls­i [laT. impresiOnizm­i [fr. improvisatore] _ improvizaciis ostati. ¥ impresionistuli. cvedno­ ba. Qmport­i [ingl. improvisation < it.).imp -210bieqturi gancdebi. impotentia uZlureba] _ mamakacis sqe­ sobrivi uZlureba. romelic or­ ganizebas uwevs koncertebs. musikaluri piesa da sxv. mxatvrebi. import] _ sa­ qonlis Semotana sazRvar­ gareTidan (sapirisp.. mxatvroba (literatura. sa­ xeldaxelod SeTxzva da misi maSinve Sesruleba (wi­ naswar moumzadeblad). importQor­i [ingl. SezRudvebi. impresiOnist­i _ impresio­ nizmis mimdevari. saRamo-koncerti. ¥ importuli. leqsis.  i. eqs­ porti).  s. niWi. ganagebs. imponieren] _ dadebiTi STabeWdilebis moxdena. rac udris sxeulis masisa imponQreba [germ. leqsi. s. impotEncia [laT. ¥ improvizaciuli.) moZraobis raodenoba. ¥ saimporto. baJi. STabeW­ dilebebi. (fiz.) Sinagani miswrafeba. improvizAcia [fr. 2. biZgi. Sesruleba. impulsus] _ 1. ro­ melic imports awarmoebs. Teatralur warmodgenebs. rac iwvevs raime moq­ medebis Sesrulebas. improvizAtor­i [it. 2.  brwyinvale i.-ebi. improvisazione] _ 1.  nervuli i. impressario] _ kerZo piri. cdilobda gad­ moeca mxatvris (mwerlis. calkeuli msaxiobebis gas­ trolebs.  i.  i. saxeldaxelod SeTxzu­ li da Sesrulebuli mxat­ vruli nawarmoebi (leqsi. importer] _ piri an organizacia.S.

 i. maCvenebeli. generatori. misi binis indiElebi _ saerTo saxel­ wodeba tomebisa. s. buCqi.. xelfasis i. 3. visac midrekileba aqvs tis saxelmwifos saTaveSi imoqmedos impulsis zegav­ oficialurad Cadgomis ce­ leniT. RonisZiebani. xna Scd.. romlebic xelSeuxebloba. ri­  impulsiuri Scd. risame cifrobrivi an asoiTi maCvenebeli. amJamad Se­ yviTeli saRebavi. (fiz. Tu im gadamdebi sneule­ Qndigo [esp. munitatis) ganTavisufleba  axlad gamosuli wignebis i. indigo < laT inbiT. (medic). or­ ganizmis Seuvaloba Sxamis. (samarT. tion] – aSS­Si: axali preziden­ 2. same sia.-211- ind da siCqaris namravls. Qndeqs­i [laT. Seadgenen amerikis mkvidr Qna [arab. ¥ inisa. misi  fasebis i.) ama Tu im pirov­ ji saRebavi nivTiereba. Sromis nayofiTviseba – ar daavaddes ama erebis i. impUlsuri _ 1. winaT iRebdnen zo­ rcelebloba. mowiTalo­ mosaxleobas. maT­ romelsac qimiuri wesiT ze zogierTi kanonis gauv­ iReben..) eleqtrul impul­  s. saqonlis i. SesaRebad. 2. risame imunQtet­i [< immunitas (imCamoTvla. hena] – 1. teti – di plomatiuri warmomadgenlis. gierTi tropikuli mcena­ di plomatQuri imunQ­ risagan. dasnebovnebis mimarT. romlis foTlebis­ Si [saxelwodeba warmod­ ganac amzadeben am saRe­ genilia kolumbis Secdomis bavs. dicus indiuri] _ muqi lur­ 2. pirovneba. impulsiT gamowveuli. inauguara i. ramisgan] – 1. kontinentis zog raion­ 2. frCxilebisa lo da samxreT amerikis da sxv. . remonia.  i. sebTan dakavSirebuli. nebis xelSeuxebloba.  inasi.romelsac morCenili arian Crdi­ xmaroben Tmis. ¥ sainauguracio. moZraoba. mzadeba. zeimi. inaugurAcia [ingl. index] _ 1.

indica vuC­ reTve individuumi. fsiqologia. ganur­  i. meurneoba. individuum ga­ individUum­i [laT. rac calkeul Tan SeerTebiT). (mag. (zedsarTavi sityvebisa in­ mSenebloba. nivTiereba.) saxelwodeba sxva­ piris interesebs dayeneba dasxva saxis xelsawyoe­ sazogadoebis. i.  individialuri Scd. i. romelic fers garkveuli individis dama­ icvlis mJavasTan an tutes­ xasiaTebeli. gansakuT­ kideblad arsebuli orga­ rebuli] _ (wign. nizmi (cxoveli.) damou­ um ganuyofeli. indQvid­i [laT. mcenare): rac individi. 2. individunuyofeli] – (wign.  individializmi. salo indiurisagan _ induri cxovrebeli saxlebis i. Zo. incesis gamosamJRavneblad dividuum ganuyofeli] – 1. midgoma. ¥ individualisturi. romelsac egona. (teq. monaCeveli damokidebuleba ra­ cemebi. doelebi da indoeTi). Taviseburebani.  i. ¥ indiuri. individia2. ZiriTadi mosaxleoba).romelic SehyavT listuri Scd. calkeuli piris mier war­  indielebisagan unda gavar­ moebuli.) igivea. pirovneba  individumi Scd. indiffe- . xo­  i. romelTac iyeneben interesebze maRla. ker­ qveyana aris indoeTi]. wnevis. 3. riTac erTpirovnulad indiferEntul­i [laT. i. sargebloben. koleqtivis bisa.)  i. rac TiToe­ rom mis mier aRmoCenili uls exeba cal­calke. Sroma. xsnarSi masSi mimdinare pro­ individuAluri [< laT. Sesrulebuli CioT indoelebi (indoeTis arakoleqciuri. uZvelesi kultura. lakmusi. rentuli.. gasazomad. veneb indicator maCvenebeli] _ individuAlizm­i _ calke 1. datvirTvis da sxv. momsaxureba. pirovnebas ganasxvavebs indiferEntizm­i _ indife­ sxvebisagan. calke adamiani. gulgrili.  mecnierebaSi ixmareba ag­ indikAtor­i [laT. imesadmi.ind -212- Sedegad.  i. fizikuri sidideebis (mag.

iners (inertis)] rebi. urdu). damZime industria _ industria. indulgEncia [laT. toni. _ umoZrao. italiuri).Sveduri). franguli. mokidebuleba.  qveynis i. i.  i. ga­ aRWurvili safabriko­sa­ nurCeveli. indUsebi _ induizmis mimdev­ inErtuli [laT. didi ojaxi. (mag.] _ induri re­ indUqcia [laT. iranuli (mag. indUizm­i [kreb. i. rusuli.) mianoba] _ samanqano teqnikiT gulgrili. umoqmedo. osuri). ¥ industriuli. qveynebi.  indoevropiuli Scd. uintereso. qarxno mrewveloba. deni. xuri. msjeloba. Ce­ mrewveloba). germanuli. slavuri sagnebs (sinon. industria saq­ . (fiz. papis saxeliT. romelsac turi velis cvlilebebTan Sua saukuneebSi yidda ka­ dakavSirebiT). msubuqi (mag. somxuri da sxva danergva saxalxo meurneo­ jgufis enebi. hin­ dustria. romelic awar­ di. ukrainuli. indUstria [laT. industrializAcia _ inglisuri.  i. espa­ nuri. polonuri). romelic awarmoebs war­  indeferentuli Scd.daniuri. indulgentia 2. Tolikuri eklesia romis ¥ induqciuri. moebis saSualebebsa da indoevrOpuli Enebi _ mo­ iaraRebs (sinon. logikaSi: azrovnebis me­ Seiqmna Sua saukuneebSi Todi _ kerZo faqtebidan. mZime mrewnaTesave enebis erT­erTi veloba). ligia _ brahmanizmis forma. bis yvela dargSi. dune. i. romanuli  i. adamiani. brahmanizmisa da budizmis calkeuli debulebebidan daaxloebis Sedegad. inductio] _ 1. zogadi daskvnis gamotana (sapirisp. msxvili samanqano teqnikis berZnuli. deduqcia). moebs farTo moxmarebis sparsuli. romelSic Se­ msubuqi industria _ in­ dis induri enebi (mag.-213- ine rens (indifferentis)] _ (wign. portugaliuri.) raime gamtarSi eleq­ wyaloba] _ codvebis mi­ truli denis aRZvra (magni­ tevebis sigeli. germanikuli (mag.  industrialuri Scd.

¥ sainvesticio. neoni. sawarmos an organizaciis qonebasSeadgens. sagnis erToblioba. invest dabandeba. sanam gareSe Zala ar gamoiyvans am mdgo­ mareobidan. inTronizAcia [laT. romelsac met­ naklebad dakarguli aqvs Sromis unari (daSavebis. s. uZraoba] _ sxeulis Tviseba _ SeinarCunos Ta­ visi uZraobis an Tanabari sworxazovani moZraobis mdgomareoba. saskolo i. in -Si inErtuli aQrebi (gaze­ bi) _ airebi. argoni da sxv. invErsia [laT. avadmyofobis an moxuce­ bulobis gamo). (lit. ¥ sainventarizacio.). -214 sasoflo-sameurneo i. romlebic sxva nivTierebebs ar uerTdeba (heliumi. inventarium aRwera] – yvela im nivTis. Cadeba] – fu­ lis dabandeba.). investQcia da investQreba [germ.  omis i. banki. debs raime saqmeSi. rac romelime dawesebulebis. rome­ lic fuls abandebs. adamiani. inertia umoqme­ doba.]. qviSa.  i.  s. . komisia. sainvensticio Scd. reinvestQreba – [ix. inventarizAcia – inventaris aRwera. programebi. s. inErtuli masAlebi _ betonis Semavseblebi (qva.. investition < ing. xreSi da misT.-is kanoni. kapitalis grZel­ vadiani dabandeba raime sa­ warmoSi (upiratesad sazR­ vargareT). invEstori – piri. davTari.  invensticia.  inertiuli Scd. Sromis i.ine usicocxlo.. re. romeli. atmosferos haeris tempe­ raturis mateba (nacvlad klebisa) qvevidan zeda fe­ nebisaken. ¥ sainventaro  s. inErcia [laT. Cadeba raime saqmeSi. inversio gadasma] – 1. invEntar­i [laT. moZraoba. invAlid­i [fr. invalide] _ adamiani.  s. 2..  i. ¥ inerciuli.) winadadebaSi si­ tyvaTa Cveulebrivi rigis Secvla stilistikuri miz­ niT.  i.

 intronizacia Scd. sainciativo Scd. iniciAtor­i _ piri. injectio Seg­ deba] _ (medic. adamiani. me­15 s­Si maT Seqmnes maRali kultura da saxelmwifo (inkebis saxelmwifo).  inciatori Scd. kunTSi an venaSi (qarT.  i. moTave risame. episkoposi. saxelis an gvaris pirveli aso (xSirad ixmareba mr. iniEqcia [laT. Qnkebi _ indielebi. initiatio sai­ dumloebaTa Sesruleba] _ pirvelyofil sazogado­ ebaSi: Wabukebis gandobis.  s. inkasAtor­i _ Tanamdebobis piri. sinon. iniciAcia [laT. aRsaydreba). saWiro momentSi damo­ ukidebeli aqtiuri moqme­ debis unari. dalocvis ceremonia. inicQal­i [laT. si­ non. ris Semdeg isini iTvlebodnen dasrulebul mamakacebad. wamomwyebi.) mcire ra­ odenobiT samkurnalo xsna­ ris Seyvana kanqveS. romel­ mac iniciativa gamoiCina. jgufi. saineqcio Scd. ¥ sainieqcio. di­ di zomis da mxatvrulad gaformebuli. ¥ sainiciativo. s. kabineti. iniciAtiva [fr.  sasargeblo saqmis i. romel­ sac romis papisgan (Sua . SeSxapuneba). inciativiani. Taosnoba raime saqmeSi. romelic organizaci­ ebisagan iRebs fuls bankSi Sesatanad. incasso] _ (finans. inkvizQtor­i [laT. initiative < initiare dawyeba] _ 1.  i. nemsi. 2. inquisitor] _ 1.) saTanado dokumentebis wardgeniT fulis miReba mrwmuneblis davalebiT. ¥ iniciativiani. Qnkaso [it. 2. initialis sa­ wyisisa] _ 1. gamoiCina. Zvel xelna­ werebSi teqstis pirveli mTavari aso.  s.  ineqcia. 1532 w. Cveulebriv. ricxvSi _ inicialebi). thronos taxti (me­ fisa)] _ axlad arCeuli patriarqis an papis taxtze ayvanis ceremonia (qarT. isini dai pyres espanelma dampyroblebma (konkista­ dorebma). ink  inciativa.-215da berZ. romlebic cxovrobdnen Tanamedrove perus teritoriaze.

leba] – (lingv.)] inkubAcia [laT. mis papis mier daarsebuli Canasaxis kvercxSi ganviTa­ kaTolikuri eklesiis sasa­ rebisTvis saWiro dro.) adamiani. naobis gaumJRavneblad. saqme. ¥ inJinrisa. i. sisastikiT uswordeboda inovAcia [laT. avto i.) tanjva. axali movlena wvaleba. wameba. insignQeb­i [laT. lovnurad gamosaCekad. awva­ ruli periodi – dasnebov­ lebs mas. enaSi. inkOgnitod _ Tavisi vi­ ¥ sainJinro.) avadmyofobis fa­ yroba visme. me­13­19 s. insignia (mr. rac inku­ nizacia. boba. incognitus im dargis specialisti.) sasamarTlo. mogzauroba. (medic. incubo. dakiTxva. ingenieur] – umaR­ zicio.) igivea.-konstruqtori. incubatio ga­ – umaRlesi xelisuflebis . ucnobi] _ piri. kvercxebidan fisgan) dakisrebuli hqon­ wiwilebisa da misT. (gadat. incubare gamovCek] _ aparati  inJinerisa. vnelobiT ixmareba agreTve 2. inJeneri. ¥ inkviziciuri da sainkviinJQner­i [fr. monaqmni. gamoCenamde. inkubAtor-i [< laT. sainJenero Scd.­Si: ro­ kubAcio) perioduli – 1. rTuli s. malavs Tavis vinaobas da mSenebeli i. tanjavs. bis pirveli simptomebis  i. romelic  i. inkvizQcia [laT. marTlo­policiuri orga­ 2. samxedro i. (gadat. lesi teqnikuri ganaTlebis  i. teqnikis ama Tu inkOgnito [laT. nage i..) axali war­ 2. sxvis saxels atarebs. ukiduresad sastikad ep­ 2. inquisitio ga­ inkubacQuri (an: sain­ moZieba] _ 1.-gamomgonebuli. (s. romelic ukiduresi bacia. mqone piri.ink -216- saukuneebis espaneTSi ki me­ moCeka] _ 1.  s. (medic. romelic inkubireba). sainkvercxidan wiwilebis xe­ Jinero. gamo­ da sarwmunoebriv sakiTxTa Ceka inkubatorebSi (am mniS­ gamoZieba. inovatio ganax­ eretikosebs. nebis momentidan daavade­ ¥ inkvizitoruli.

waqezeba. Qnstinqt­i [< laT. umaRlesi i. 2.) mixvedris unari.. ¥ sainspeqtroro. cxoveluri organizmis Tandayolili midrekileba mizanSewonili.  s.) CawveTeba (wamlisa. kverTxi da sxv.  pirveli i. institutum danawesebi ram. instantia uSu­ alo siaxlove] – erTmaneTis daqvemdebarebuli saxel­ mwifo mmarTvelobis. ganaTlebis ganyofilebis i. siTxisa). organizaciis an visime moq­ medebis sisworis Semowmeba zedamxedvelobis an inst­ ruqtirebis wesiT..  Tavdacvis i. sam­ xedro. organoebis calkeuli sa­ fexurebi. alRo. zogierTi umaRlesi saswavleblisa da samecniero­kvleviTi da­ wesebulebis saxelwodeba. inspEqtor­i [laT. inspectio daTvaliereba] – 1. spilos Zvlis taxti.  saavtomobilo i.  skolis i. raime dawesebulebis. Semowmeba. maRal­ yeliani wiTeli fexsac­ meli.  i. (gadat. rome­ lic zedamxedvelobs da kontrols uwevs daqvemde­ barebul organoebsa da pi­ rebs.. instictus ganzraxva] – 1. komisia. moZraoba. insinuatio] – monaWori visime saxelis gasatexad. inspector zedamxedveli] – Ta­ namdebobis piri. 2. zedamxedvelobis organo­ ebi. enaTmecni- . inspEqcia da inspeqtQreba [laT. umaRlesi magist­ ratis. dawe­ sebuleba] – 1. instilAcia [laT. ¥ sainspeqcio. sanitaruli i. s.  instiqti.-iT mixvda. instiqturi Scd. ins inspirAcia [laT.  safinanso i. daTvaliereba. insinuAcia [laT. instQtut­i [< laT.  pedagogiuri i. sasamarTlo da sxv.  i. ciliswameba.  s. instAncia [laT. gauwies. magram aracnobieri moqme­ debisadmi. imperatoris) niSnebi – porfiris samosi. ¥ instinqturi – nebisgan damoukidebeli.-217(mefis. instilatio] – (medic. inspiratio] – da inspirQreba – visime Segulianeba.

) uflebriv normaTa erToblioba. romelic awes­ rigebs garkveul sferoSi sazogadoebriv urTierTo­ bas.-ebi.. Qnsult­i [< laT. foladi. (wign. 2. ansambli. s. instrUqcia [laT. 1­Tvis). prezidentis i.) musika. instructio da­ rigeba] – saxelmZRvanelo miTiTebani.  saerTo s. inscenQreba [laT.) risame mo­ wyoba. integer mTeli] – (maTem. sxvadasxva saxis sakravi. in-ze da scena scena] – 1. Tanamdebobis piri. Tvalis asax­ vevad. 2. i.. iyeneben diabetisa da zogi sxva daavadebis sam­ kurnalod. avtoskolis i. raime li­ teraturuli nawarmoebis (romanis.) ga­ dakeTeba scenaze dasadgme­ lad. ¥ sainstituto (mniS. instrumentum] – 1.. 2.  qorwinebis i. gaTamaSeba visame mo­ satyueblad. daviT kldiaSvilis `samaniSvilis dedinacvali”.  instrumentaluri Scd. i. ¥ instrumentuli da sainstrumento.) mTe­ li sidide.ins -218- erebis i.  Cxubis i.  curvis i. pirebi. (s. intEgral­i [< laT. moTxrobis. raime samuSaos Se­ sasrulebeli iaraRi.  musikaluri i. qarxana.  ilia WavWavaZis `oTaraanT qvrivis” i. instrUqtor­i [laT.  qirurgiuli i. instructor momwyobi] – 1. 2.  s. rasac Tan sdevs uecari gu­ lis wasvla da dambla. omis i..  usafrTxoebis teqnikis i. romelsac ga­ nixilaven rogorc Tavisi . (wign. insulinum] – kuWqveSa jirkvlis hormo­ ni. ostatobas aswav­ lis. instrumentAlist­i – raime musikaluri instrumentis damkvreli musikosi. romelsac evaleba drodadro Seamowomos mi­ sadmi daqvemdebarebuli or­ ganizacia – dawesebulebani.. insUlin­i [laT.) tvinSi sisxlis mimoqcevis mkveTri darRveva. gadat. Sekreba..-s i. instrUment­i [laT. piri. risame Sesas­ ruleblad saWiro wesebis krebuli. romelic raime speci­ alobas. insulto vxti] – (medic.

intligenromlis elementebi (an maTi turi. vi aRqmis unary. intilgensi. ri. sibrtyeebis. zo­ rovne] – inteligenciis war­ gierT ricxobriv maxasi­ momadgeneli. truladaa SeerTebuli da inteligEncia [laT.) gantolebebi. intlinawili) erTmaneTTan eleq­ genturi Scd.-219usasrulod mcire lebis jams.SeerTeba (raime nawilebisa). nawi­ int ralis povna. rome­ 3. pirovneba. (wign.. teqnikis. romlebsac ga­ Segnebuli. kulturis . intelligens (intelligentis) mcodne. adamianis azrovnebis unari. 2. i. integratio SromiT dakavebuli adami­ aRdgena] da integrireba anebi. unari. moaz­ wirebis.) enaTa (dialeqtTa) lic Seiswavlis ganusaz­ daaxloeba urTierTgav­ Rvreli an gansazRvruli lenis Sedegad. intelegentuniaturuli mowyobiloba. goneba. Seiswavlis wertilebis.. aTeblebs.  i. garegnoba.-is mqone axalgazrda. romlebic ucnob funqciebs  didi i. integrAluri sqEma (an:  i.) cialuri momzadeba mecni­ mocemuli funqciis integ­ erebis. mikrOsqema) – mikro­mi­  intelgenti. intiligenti. intelQgent­i [laT. (lingv. integrAluri geomEt­ Sroma. SigniT. ne. gonebrivi integrAcia [laT. romelTac aqvT spe­ [germ. ¥ integraluri. qceva. ganaTlebuli.) erT mTelad qceva. intellectus] – misi gamoyenebis ares. ria – maTematikis dargi. integralis Tvisebebsa da intEleqt­i [laT. intelligenkonstruqciulad ganuyo­ tia mixvedriloba] – gonebri­ felia. i. gaerTianeba. (maTem. Wkua. kulturuli moTvlian integrirebis adamiani. integrAluri ARricxva – maTematikis dargi. integriren] – 1. Seicaven integralis niSnis ¥ inteleqtualuri. i. saSualebiT ¥ inteligenturi. integrAluri gantolE­ gonebrivi ganviTarebis do­ bebi – (maTem.

 i.  s. aRZvra. 2. daZabuli. 2. intensifikAcia [fr.-s aReba. gacnobis. interventio] _ erTi an ramdenime saxel­ mwifos Careva romelime qveynis saSinao saqmeebSi. ro­ melsac abaria SeiaraRe­ buli Zalebis momaragebis saqme. ambavma i. intErvent­i – intervenciis monawile an organizatori.  aTprocentiani i. intervQuer­i [ing.ebis damcveli. 1­isaT­ vis).  i.-ebi.  samxedro i. visime i. i. Seiswavlis survili. s. televiziiT gadasacemad. u. ¥ uintereso (uary. mogeba.  warmoebis i. gamoiwvia. intervEncia [laT. sivrce or sa­ gans Soris. pirovneba. mniSvnelova­ nia] – 1. intesification] – (wign. cno­ .  intervidenie. internacionalizmi. z. intErviu [ing. intendant] – samxedro mosamsaxure. moTxov­ nileba. s. nayofie­ rebis momcemi. inter] – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebis mniSvnelobiT `internacionaluri”. interiewer] – sferoSi. ukeTesi Sedegis. gaZlierebuli. wigni. datvirTva. intErval­i [laT. ¥ saintendanto. 2). mizani. soflis meurneobis i. radioTi. interest mniS­ vneloba aqvs. intensi < laT. intensio.  u.).int -220bismoyvareoba. Sroma. 2. akademia.  s. miswrafeba. ¥ saintereso (mniS..  erovnuli i. intensQur­i [fr.  i.. sa cnobili pirovnebis sau­ bari JurnalistTan. s. zogado moRvawis. azri. dampyrobi. risame gagebis.  i. [laT.  SemoqmedebiTi i. s. manZili..) risame qceva ufro intensiurad (ix.  xuTwuTiani i. i. kinofilmi. saubari. samecniero Sroma. mniS. inter. intEres­i [laT.-s micema. sargebeli. 3. kores­ pondentTan – presaSi ga­ mosaqveyneblad. daZabuloba] – 1. intervallum] – 1. drois Sualedi. samsaxuri. intensiuri. intEndant­i [fr. interview] – po­ litikuri.  polkis i.

(arqit. zogjer damoukidebeli sa­ orkestro nomeri operaSi. internacionAlQzm­i [fr. romelzedac asa­ xulia Senobis SigniTa na­ wili. intermEdia [it. specializaciis gaRrmaveba. internAtura [< laT. internationale] – 1. internationalisme] – yvela xalxis Tavisuflebisa da Tanaswo­ robis dacva. frangi kompozitoris pier degeiteris (XIX s. ar­ qiteqturulad da mxatvru­ lad gaformebuli. SigniTa] – kursdamTavrebul eqimTa (romelime samkurnalo da­ wesebulebaSi) staJireba.). SigniTa] – 1. eqimi.) Jurnalisti. sadac moswavleebi cxov­ roben kidevac (sxvanairad: skola-internati)  i. internaciOnal­i [fr. saswavlo dawesebulebas­ Tan arsebuli saerTo sa­ cxovrebeli moswavleebi­ saTvis. int intErnat­i [< laT.) mcire musikaluri piesa.-Si swavlobs. SigniTa] – 1. saavadmyofoSi. internus Si­ nagani. same­ dicino institutis stu­ denti. skola. interQer­i [fr. memarcxene mi­ marTulebis saerTaSoriso gaerTianeba. 2.  skolis i. brZola Sovi­ nizmisa da nacionalizmis winaaRmdeg. internus Sinagani. intErmeco [it.romelic vinmesgan iRebs intervius. komunisturi partiis himnad aRiarebuli. SigniTa] – 1. cxovelis Sinagani agebu­ leba.) simRera. Cveu­ lebriv komikuri xasiaTi­ sa. interinus Sinagani. intermedio sa­ Sualedo] – dramatul an saopero nawarmoebSi Car­ Tuli patara scena. naxati.-221(wign. intermezzo] – (mus. Se­ nobis SigniTa nawili. 2. interieur Siga. romelsac sruli kursi aqvs damTavrebuli da di plomis miRebamde er­ Twlian praqtikas gadis klinikaSi.  socialisturi i. romlis mizania codnis srulyofa. internacionAluri – sxva­ . 3. romelic 2­3 wliT movlinebulia romelime samkurnalo dawesebuleba­ Si kvalifikaciis asamaR­ leblad. Qntern­i [laT. 2. 2.

2. risame azris axsna. Semsru­ lebeli – musikosis mier.  beThovenis me-9 simfoniis axali i. rolisa msaxiobis. interpellatio Sewyvetineba sityvisa] – parlamentis deputatis . intErpol­i [ing. 2. kosmosuri xomaldis i. interpol] – sisxlis samarTlis poli­ ciis saerTaSoriso orga­ nizacia. ga­ daxlarTva. 1. meomari saxelmwifos xe­ lisuflebis mier mis te­ ritoriaze mcxovrebi mtruli saxelmwifos moqa­ laqeebis dakaveba da maTTvis Tavisuflebis aRkveTa omis damTavrebamde. sityvebi. romelSic SesaZlebelia informaciis Senaxva an moZieba calkeul personalur kompiuterTa satelefono qselTan Seer­ Tebis saSualebiT.  sinaTlis i.. interpretAcia [laT. yovelgvari zeddeba. interpretAtor­i – (wign. saerTaSoriso). Taviseburi SemoqmedebiTi Sesruleba raime mxatvruli an musikaluri nawarmoebis. inter Soris da ferens (ferentis) matari. 2. romelic risame in­ terpretacias iZleva. inter Sori­ si da net qseli] – msof­ lio ganfenilobis kompiu­ teruli qseli. bgeris i.  i.  kanonis i. romlebic am qveynis teritoriaze Se­ vidnen. internQreba [< laT.) piri. sxvadasxva xal­ xis warmomadgenlisgan Sem­ dgari (qarT. (fiz. dasxva erovnebis xalxebis kuTvnili. interpelAcia [laT. eki paJi. neit­ raluri saxelmwifos xelisuflebis mier gana­ iaraReba da dakaveba meo­ mari mxareebis samxedro nawilebisa. gadamtani] – 1. interpretatio] – da interpretQ­ reba [germ. interpretieren] – (wign). sinon. ganmarteba. sinaTlis an eleqtruli talRebis urTierTgaZliereba an urTierTSesusteba erTma­ neTze damTxvevis dros.) bgeriTi. ganmmartebeli. internus Sinagani] – 1. interferEncia [laT. intErnet­i [ing.int -222(wevris) werilobiTi Seki­ Txva mTavrobisadmi raime saqmis an faqtis Taobaze.

-223- inf intQmuri [fr. adamianis grZnobebTan. warmoTqmis manera. ganizmis mowamvla Sxamiani Qnfant­a [esp. rome­ teloba. SorsmWvre­ 2. gu­ introspEqcia [< laT.  i. 2. daZabuli ganviTareba ro­ manSi. ¥ intriganuli. Tqvam] – 1. intrigue] – 1.  i. intro liTadi. mowyoba. sulier sam­ intrQgan­i [fr. gavsebuli] – sis­ . infanta] – infanti nivTierebiT (toqsinebiT). dramaSi. intuituri da berZ. Tema. 1) awyobs. mniS.  kiTxviTi i. adrindel gamocdilebas. (fsiq. intriga. mul­melodiuri wyoba. bgeris siwminde (simaRlis ¥ intuiciuri. metyvelebis rit­ TviTdakvirveba.-ebis li. in ­Si  intuitiuri. Si­  rTuli i. (mus.-ebi mefis karze.  i. intoqsikAcia [laT. 3. 2. intimus yvelaze Rrma. uSualo. stiqiuri lic mTqmelis grZnobas ga­ grZnoba. intime < laT.) Sesrulebis sizuste. intonazione < alod Tavis cnobierebis laT. urTierToba. spectio vixedebi SigniT] –  i. Sinauruli.-is mqone adamiani. dros): ufliswulis titu­  i. qali. SegrZneba. uaRresad pi­ mimarTavs. megobruli. intuitio Wvre­ awev­daweva warmoTqmisas. i. Qntriga [fr. kavSirebuli.) siuJetis gansakuT­ Qnfarqt­i [laT. raduli.  i. nagani] – 1. alRo. siyvarulTan da­ (ix. fa­ ruli saZraxisi moqmedeba. romelic emyareba moxatavs. infante] – es­ paneTsa da portugaliaSi xrikebi raime miznis mi­ (monarqiuli mmarTvelobis saRwevad. Qnfant­i [esp. mixedviT). xmis intuQcia [laT. infarctus ga­ rebulad daxlarTuli da tenili. romelic intrigebs yarosTan. ta] – mixvedra.) adamianis mier uSu­ intonAcia [it. saubari. gamoxdoma. (lit. toxikon Sxami] – or­ Scd. i. intono xmamaRla warmov­ mdgomareobaze dakvirveba. intrigant] – piri.

inflatio gaberva] wyobiloba. rac udris adamianis smenis organo . saxelwodeba. in folio < qveS. visime.) dabali in­Si da folium furceli] – sixSiris rxevebi (wamSi gamocemis (wignis. ¥ infeqciuri. informatik] – disci p­ lina. zmnis ganusazRvreli for­ 2. nekromantiis.) jojoxeTuri.  infaqti Scd.) zogierT enaSi:  sagazeTo i. i. i.romlebsac aRiqvams adamiani an specialuri mo­ inflAcia [laT. писать. romlebsac lis) formati. (s.) biuleqonelbrunvis moTxovnile­ teni. rac saWiroa sa­  i.-s Teoria. saerTo terebis saSualebiT. i. masSi mimdinare procesebis  rus. romelic Seiswavlis samecniero informaciis struqturasa da zogad Tvisebebs. momxdari ambis. infra in­fOlio [laT. gadacemas da infernAluri mkiTxAoba gamoyenebas adamianis – qiromantiis. s. qve] – (fiz.-is nakadi. risa­ infinQtiv­i [laT.  gulis kunTis i. imaze meti. informatique. saavadmyo– 1. infinitius] me mdgomareobis Sesaxeb. Jurna­ 20­ze naklebi). informAcia [laT. Setyobineba raime fo. roSi personaluri kompiu­ alqimiis da misT. infernalis] – (wign. rome­ lic informacias iZleva. infrAbgera [laT. (s. – (gramat. saqmianobis sxvadasxva sfe­ spiritizmis. читать. biT. germ.) cnoba. jadoqrobis. cnoba. informatio]  i. dabeWdo Tabaxis naxevars. rom ¥ informaciuli da sainmimoqcevaSi gamoSvebulia formacio. robebis SeWra organizmSi. – qveyanaSi qaRaldis fuls  i. cnobebi garesamyaros da ma.inf -224- xlis miwodebis Sewyveta arteriebis Seviwroebis an maTi dacobis Sedegad. daavadebis gamomwvevi mik­ cnobebis mimwodebeli. infectio] – informAtor­i – piri. infernAlur­i [laT. biuro. infEqcia [< laT. agreTve mis da­ muSavebas. daavadeba. Sesaxeb. informAtika [fr.  infliacia Scd. gaufasureba imis gamo.

(erTujrediani) cxoveli. Qod­i [berZ. azrTa mokreba. Seer­ 2. induri re­ runvelyofs SeiaraRebul ligiur­filosofiuri moZ­ jarebis moqmedebas.-is ganviTa ingalacia Scd. qve da struotura age­ visunTqav] – (medic) zeda buleba] – 1. Tavresad zRvis wyalmcena­  incidenti Scd. da radiotalRebs Soris  i.-s kristalebi saTvis saWiro xelsawyo.inhalAcia [laT. varjiSi. inf. infusus ra­ yogurd] – mawoni xilis wve­ meSi CaRvrili] – umartivesi nis danamatiT. inhalAtor­i – inhalacii­  i. rom TviTWvretis da TviT­  i. orTqlad qce­ lebis emsaxureba samrew­ ul an gafrqveul samkur­ velo da sasoflo­sameur­ nalwamlo nivTierebaTa neo warmoeba. reebidan. elementi – kristaluri Qncest­i [laT. melic TvaliT ro tema. Rovani eleqtromagnituri 2.  qalaqis i. Ta kompleqsi. meurneobis im sasunTqi gzebis mkurna­ dargebis kompleqsi. mdebareobs. SesunTqviT. inhalo Se­ ra qveS. ioeides iisferi] – romelic cxovrobs mtknar 1. ar Cans. fizikuri varjiSebis sis­ gamosxiveba. obieqtebi. Qoga [< sanskr. ¥ infrastruqturuli. joga. incestus] sis­ nivTiereba. gvemis gziT SeiZleba ze­ infrawQTeli [laT. spirtSi gax­ . mZafri sunis mqone muqi da mlaSe wylebSi (Sdr. iod  ingalatori Scd. reba. romelic uz­ ganWvreta] – 1. (samx.-225ver aRiqvams. Wvreta. rom­ loba airad. moi poveben um­ xlis aRreva. es nivTiereba. infrastrUqtura [laT. bunebriv ZalebTan. Rvreba. RvTa­ qve]: infrawiTeli sxivebi ebasTan SeerTeba. infuzOria [< laT. romelic amtkicebs. nacrisferi (ruxi) qimiuri ameba). i. iOgurt­i [ing. 2..) zurgis nageboba­ Teba. speqtrze optikursa ¥ ioguri. (gamosxiveba) – grZeltal­  iogi Scd. infra qveS. yoghurd < Turq.

 hi podromi Scd.) individualuri. iyeneben medicinaSi rogorc sadezinfeqcio sa­ Sualebas. fr. ionOsfero – atmosferos zeda nawili (100­dan 400 km­mde simaRleze). 2. (fiz. ionizAcia – 1. Qprit­i [< kreb.) optikuri movlena. hippodromos < hippos ncxeni da dromos sarbieli. i poqOndria [berZ. hipostasis pi­ rovneba. 2. romlebic war­ moiqmneba am nivTierebaSi eleqtrodenis gavliT. i pOTeka [berZ. i pOdrom­i [berZ.) ionebis warmoqmna.] – momwam­ vleli nivTiereba. i pOstas­i [berZ. hipochon] – avadmyofuri SiSi. Qon­i [berZ.) samkurnalo niv­ Tierebis Seyvana sxeulSi ionebiT. qristianul moZRvrebaSi: samebis TiToeul pioni (qristianuli dogmatis mi­ xedviT sameba Sedgeba sa­ mi i. romelic Seicavs mniSvnelovani ra­ odenobiT ionebsa da Ta­ visufal eleqtronebs. gamow­ veuli Tavis janmrTeloba­ Si daeWvebiT. gamovasxiveb] – 1. sesxi. hipotheke gi­ rao.) damuxtuli atomi ana­ tomTa jgufi. 3.ion -226- snili. aRe­ buli uZravi qonebis dagi­ ravebiT. ion mimavali] – (fiz. (medic. mdogvis sunis mqone. (fiz. irradio Suqs gamovcem. windi] – 1. `Ze-RmerTi”. `Zisa”. realurad arsebuli ram. (fiziol. vidre sinamdvileSi arian. rodesac naTeli sagnebi bnel fonze ufro didad Canan.) tkivilis Segr­ Znebis gavrceleba natken ubans an organos daSore­ bul nawilakSi. arsi (termini SemoiRes aristoteles mim­ devrebma). romelSic er­ Ti an ramdenime eleqtroni normaze meti an naklebia.) aRgznebis an Sekavebis procesis gavr­ celeba centralur nervul . TviT dagiravebuli uZravi qoneba. 2. `suliwmindisagan” ­ `mamaRmerTi”. (medic. 2. rbola] – spe­ cialurad mowyobili ad­ gili cxenosnobaSi Sesa­ jibreblad. (filos. iradiAcia [< laT.­isgan: `mamisa”. `suliwminda”). arsi] – 1.

nagebobani. eirōneia] – fa­ tirili. sicili.) zambaxi.) kanonzomierebas erebisa da dedobis mfar­ moklebuli da amitom gone­ veli qalRmerTi. mobana WrilobaTa an Rru ¥ islamuri. krunCxvebi ruli. iris cisartyela] ituri seqtis mimdevrebi. Qsida da Qzida [berZ.) Tvalis feradi gamoirCevian mamisadmi mor­ garsi. istabra kanfeti oTxkuTxa kve­ lishment] – xelisuflebisa rebis saxisa. dasxvagvari moSlisa. sistema. ararealuri. (ant.  i.) Si­ Qris­i [< berZ. Qrit­i [< berZ. xelidan] – (muslim. (botan. lo­ yvela faraonis RvTaebrivi gikis cnebebiT auxsneli.-227sistemaSi. sxva­ ¥ ironiuli.) egvi p­ tionalis ugunuri] – (fi­ tur miTologiaSi: nayofi­ los. hisadmi] – msoflioSi miwis xelovnuri rwyvis erT­erTi yvelaze ufro gav­ RonisZiebaTaA sistema. 2. vide mamis – ismailis sa­  s. arxi. irrealis] – si­ lad. – 1. Isis . egvi ptis bisaTvis miuwvdomeli. odnav SesamCnevi da­ agreTve fsiqikis SegrZ­ cinva. axasiaTebs irOnia [berZ. da mmarTvelobis mTeli 3.) wyliT an samkur­ rcelebuli mahmadianTa re­ nalo xsnarebiT morwyva­ ligia (sinon. warmodgenili hyavdaT ZroxisTavian qa­ ireAlur­i [laT. namdvileSi ararsebuli. swori nawlavis da sxv. (medic. irrigatio] – 1. hystera saSo] radi garsi] – (medic) Tva­ – funqciuri nervul­fsiqi­ lis feradi garsis anTeba. kuri daavadeba. cxviris. islam Tavis Se­ wirva. irro- (Isidos) < (egvi pt. s. organoTa (piris. muslimanoba). 2. Qslam­i [arab. mSobeli. ismailQtebi [Siitebis meS­ ¥ sairigacio. CilebiT. iris Tvalis fe­ istEria [< berZ. morCileba ala­ irigAcia [laT. ist iracionAlur­i [laT. nobadobis da misT. respublika. Rimili. erTgvari yavisferi pata­ istablQSment­i [ing.).  i.

 kacobriobis i.] – CineTis respub­ likis fulis erTeuli.  iubilisa. dawesebulebis. romani. 3. istoriogrAfia [berZ. ebr. . historia da grapho vwer] – mecniereba. istorQuli – 1. iudevEleb­i – pirvelad: iudeis (Zveli palestinis) mcxovrebni. iUan­i [Cin. aseT wlisTavTan dakavSirebuli zeimi. musikis i. iuvElir­i [holand. ¥ iubilesi.  s.. 4. 3.  i. mecniereba codnis raime dargis ganviTarebis Se­ saxeb.. maTi Tanmimdevruli ganvi­ TarebiT. i. saRamo. 2.  msaxiobis i. sazogadoeba. rasac safuZvlad udevs istoriul ambebi. saistorio (mniS. sinamdvile mis ganvi­ TarebaSi. ieso qriste – i. (qeren hayōßē cxvris rqa) saiubileo (we­ li)] – calke piris moR­ vaweobis. iudAizm­i – iudevelTa re­ ligiuri sistema. i. geografia. pirovneba.. i. istoriisaTvis mniSvne­ lovani.  i. gamokvleva.  i. pirovneba. historia] – 1.  saqarTvelos i. iUbile [laT. i. universitetis i. iubilei Scd. juwelier] – oqro­vercxlisa da Zvir­ fasi qvebisgan samkaule­ istOria [< berZ. rac movlenebs Seiswavlis. iwyeba Sumeridan (semiuel noa krameri). Sua saukuneebis i. filosofiis i. i. Semdeg: saer­ Tod ebraelebi [bibliuri patriarqis iudas saxelis mixedviT. rac namdvilad iyo.  Teatris i. vinc.. procesi. TariRi. religiis i. Zeglebi. 2. jubilaeus (annus) < Zv. faqti. TariRi.. arsebobda  i. mecniereba adamianTa sa­ zogadoebis ganviTarebis Sesaxeb. s. romelic iTvleba iudevelTa miTiur winaprad]. 2­isaTvis)  s. organizaciis arsebobis romelime wlisTavi.ist -228romelic swavlobs adami­ anTa sazogadoebis Sesaxeb istoriuli codnis gan­ viTarebasa da saistorio wyaroebs. ¥ saiubileo. istoriaSi Sesuli.

humor] – 1. juno (junonis)] – romaul miTologiaSi: mTvaris. iumOrist­i – iumoristuli nawarmoebis avtori. 2. romelic gemze emzadeba matrosad da swavlobs zRvaosnobas. iulQusis kalEndari.-T laparaki.  i. iUnker­i [germ. memamule. ¥ iungisa.) 1.-s grZnoba. um­ ciresi matrosi.  zogjer ixmareba – humoristi. musikaluri pi­ esa). humoristuli. s. qorwinebisa da da­ badebis mfarveli. 2. romelic ofic­ rad emzadeboda. iUnona [laT.  iuliosis . iuniOnebi [ < germ. ¥ iumoristuli. grigorianuli). si­ non. i. junior axalgazrduli. xelovnebaSi: risame ga­ moxatva sasacilod. cisa da miwis qal­ RmerTi. ¥ siuveliro (qarT. junge biWi. sinonim. humoreske] – iumoriT gamsWvaluli pa­ tara mxatvruli nawarmoebi iun (moTxroba.  iungasi Scd.iulQ­ usis welTARricxva [laT. aseTi nivTebiT movaWre (qarT. saoqromWedlo). Se­ moRebuli iqna 46 wels Cvens welTaRricxvamde romis imperator iulius keisris dros. fufunebis sagnebis da­ mamzadebeli ostati. Scd.-229bis. i. uwyi­ nari xasiaTis damcinavi da­ mokidebuleba raimesadmi.) 1. ¥ iunkrisa. iTvleba iupiteris meuRled (ber­ Znul miTologiaSi mas Se­ . oqromWedeli). iumOreska [germ. Qunga [germ.  iunkerisa. Qumor­i [ing. Wabukuri] – Wabuki sportsmenebi (18­20 wlisa). 2. ymawvi­ li] – (zRv. da satira.. biWi.. iunkerebi Scd.  zogjer ixmareba – humori. mefis ruseTSi: saSualo samxedro saswavleblis moswavle.  s. iunkarebi. julianus] – welTaRricxvis sistema (`Zveli stili”). komi­ kurad. Jurnali. nawarmi. junker] – (ist.-is ganyofileba gazeTSi. maRazia.. mr.  i. feodalur prusiaSi: msxvili miwaTmflobeli aznauri. zogi qveynis flotSi.  i. moqmedebda `axali stilis” SemoRebamde (ix.

juridicus si interesebis damcvelad sasamarTlosi] – rac da­ sasamarTloSi an arbitaJSi kavSirebulia uflebriv. romel­ rebeli – quCis karavi sac abaria uflebrivi konusis an naxevarsferos sakiTxebis gadawyveta dawe­ moyvanilobisa sebulebaSi da gamodis mi­ iuridQuli [laT. uzenaesi RvTaeba – 1. mis teriQurT­i [Turq. saxelmwifos teritori­ laze didi planeta. samarTalvaweobaa mosaxleobisaTvis mcodneoba). des qonebas. samarTalmcodne). debulebani. sinaTlisa da wvimis iurisdQqcia [laT. dados xel­ iustQcia [laT. romlis moR­ (qarT. an mopasuxed da sxv. justitia samar­ . hyavs 12 Ta­ romelzedac vrceldeba namgzavri. da misT. romaul miTologiaSi: cis. ganyofileba. sasamarTlo praq­ iuridQuli pQri – or­ tika.  saxelmwifos i. jurt] – centra­ toriaze. 2. samarTlis normebTan. nebasTan. Sekrulebebi. (ist. lur da Sua aziis xal­ xebSi: gadasatani sacxov­ iuniskOnsult­i [laT. romelsac SeuZlia flob­ iUrist­i – iuridiul mecnie­ rebaTa specialisti (qarT.) mzis sistemis yve­ 2. sasamarTlo saqmis war­ (berZnul miTologiaSi mas moebis ufleba (qarT. jupitr] – 1. aseTi ufleba. gamovides sasamarTloSi mosarCled iupQter­i [laT. juridictio] RmerTi. iuridiul mec­ cia – advokatTa kolegiis nierebaTa erToblioba. ganizacia an dawesebuleba. mzidan uli samarTlebrivi sfero. Seesabameba zevsi). rigiT mexuTe. sinon. sinon. ikisros val­ sinon. vaweoba. jurisconsultus] – iuristi. am  iuriskonsuli Scd. gansjadoba). normebis Seswavla­gamoye­ iurisprudEncia [laT. juris prudentia samarTalze iuridQuli konsultA­ zrunva] – 1.iup -230- esabameba hera). iuristTa profesiuli moR­ lebliv sakiTxebSi. daxmarebis gaweva samarT­ 2.

iRUmen­i – marTlmadidebeli monastris winamZRvari. monuri damokidebuleba vin­ meze. agreTve omisa da SuRlis qalRmerTi (Seesabameba fi­ nikiur astartes). ischô vikaveb. rac gamow­ veulia mkvebavi arteriis dacobiT an daviwroebiT. marTlmsajuleba.-231Tlianoba. laTinuri anbanis bolodan mesame aso X­is saxeli. 2.) adgilobrivi sis­ kab xlnakleboba. sasamarTlo dawesebule­ baTa sistema. kabâla] – sruli. ber­ Ta wodeba. kver­ cxismdebeli ZuZumwovari cxoveli. Tqmuleba] – 1. sasamarTlo uwyeba. kanoniereba] – 1. ebr. echidna] – 1. ixtiologia Scd. QSTar­i – aqadur (asiriul­ babilonur) miTologiasa da religiaSi: mTavari RvTaeba – nayofierebisa da xorculi siyvarulis. ichtnys Tevzi da logos moZRvreba] – zoologiis nawili. kAbala2 [Zv. gabbālah gad­ mocema. Qqedne [berZ. iSEmia [berZ. Sua saukuneebSi: ebraelTa . zogjer ixmareba iseTi vi­ sime saxels nacvlad ro­ melic ucnobia an romlis dasaxelebac ar undaT. 2. sasamarT­ lo warmoeba. ¥ kabaluri. iqTiolOgia [berZ. Tqmuleba] – igivea. ebr. rac kabalistika kabalQero [esp. daavadeba.  k. xelSekruleba. kabalisa. rome­ lic Tevzebs Seiswavlis.  i.  kabalasi Scd. am titulis mqone pi­ ri. aso X] – 1. Qqs­i [laT.  ixTiologia. caballero] – espaneTSi: aznauris titu­ li. k kAbala1 [arab. ischias barZayis tkivili] – sajdomi nervis anTeba. 2. gabbalāh gadmocema. iSQas­i [berZ. erTgvari Sxamiani gveli avstraliaSi.-is saministro. viWer da hiama sisxli] – (medic. kabalQstika [Zv. maTematikaSi ixmareba ucnobi sididis aRsaniSnavad igreksa (y) da zetTan (z) erTad.

. kbilis saeqimo k. bundo­ ubanze).  k. oTaxi. (s. sa­ muSaod an samedicinod gan­ restorani estradiT. bellouw] – (zRv. televizia. specialuri saTamaSoebis­ kAbel­i [holand. 2. wevrTa. metulad izolirebuli  fizikis k. kabernet] – 1. iseTi ram.  telefonis k. k. eleqtruli sadeni. (saarCevno magiuri Zala aqvs.). s. cabotage] _ 1. xazi. sigrZis erTeuli zRvaosnobaSi kablOgrama [câblogramme] _ wyalqveSa kabeliT gadace­ 185. rasac TiTqos xmis misacemi k. 2. sadac kuTvnili oTaxi.2 m. wiTeli Rvino am jiSis Jo. jiRvreba da masTan dakavSi­ xuri). iyeneben ge­ kabOtaJ­i [fr. muli depeSa. ¥ kabotaJuri da sakabota2. ministrTa  s.. ves erTi da igive zRvis kAberne [fr. ka Seiqmna ministrTa k. sanapiro naosnobis flo­ melic isxams muq lurj ti. naosnoba. yurZens. geTidan Semotanili) ro­ 2. cabiret] – 1. sabWo. naosnoba napiris siaxlo­ mebze. (s) gemi.. Tavsi specialuri daniSnu­ .  kabini Scd. telegrafis 3. vani. mfrirebuli wes­Cveulebani..  telefonis k.) 1. qerelis bagiri 150­330 mm diametriT. zog qveyanaSi: mTavrobis sazRvao k. lioba: mTavroba. kAbare [fr. cabine] – patara sa­ zidvebi. (TviTmfrinavSi).. saidumloebiT moculi. erT­ an erTi saxelmwifos nav­ gvari jiSis vazi (safran­ sadgurebs Soris. (sinon. simRe­ 2. mowyobili raime ra da misT. kabEltov­i [holand.kab -232- mistikur­religiuri moZ­ lebisa. warmodgenebi (cekva. kabel] – her­ Tvis. Znelad gasarkvevi ram. rentgenis k. imarTeba sxvadasxvagvari  direqtoris k. cabaret] – patara kabQnet­i [fr.. avtomobilis k. k.) gadakAbina [fr. navis k. yurZnisa. ministrTa erTob­ ¥ sakabelo.

lerio. cavalier it. (s). romelSic gaerTia­ k. cavalkada] – 1. vinc garkveuli 2. kinofilmis calke scena kavalEria [cavalerie] – cxeno­ sani jari. an epizodi. kAdril­i [fr. 2. cadre] – 1. raime  k. kAdet­i [fr. 2. quadrille] – eqvsi kAdastr­i [fr. Ria (asaxdeli saxuraviT) drois ganmavlobaSi gadis msubuqi avtomobili. cekvisaTvis. cavalkade < it. TmaneTis pirispir myofi risame Sesaxeb arsebul mo­ ramdenime wyvili. re­ va. samxedro samsaxurs). Seiqmna XVII  s. polki. musika. saavtomobilo departamentis k.­Si. revo­ kavAler­i1 [fr. deklamatia.-ebi. raTi. figurisagan Semdgari cek­ berZ. sxvavebiT. romelsac asrulebs er­ estri] – risame aRwera. cavaliere] – or­ kis (15­16) moWadrakes. qalis motrfiale Tayva­ korpusis) moswavle. kino an dovebuli piri fotofiris calkeuli su­  didebis ordenis k. sia. ¥ sakadro. cadres] – 1. cabriolet] – xelmZRvaneli k.] – iaponuri Te­  samxedro-sahaero ZalTa atri. kadris oficeri. dargis muSakTa Semadgen­ kavalErist­i – kavaleriaSi loba.-233- kav kabriOlet­i [fr. myofi samxedro piri. k. s. nismcemeli mamakaci. sajariso nawilebis mudmivi Tvala etli. katastichon furceli. musika am nacemTa krebuli. cadastre < Sdr. kavAlkada [fr.  teqnikuri k. romelic ruli samxedro saSualo qalTan cekvavs.-ebis denadoba. ase uwodeben umciresi asa­ kavAler­i2 [it. caluciamdel ruseTSi: daxu­ valiere] – 1.-ebi. cekva. ¥ kavaleriuli da sakava kinoJurnalis k.-ebi.-ebi.-ebi. kaci. romelsac ko­ Semadgenloba (maTgan gan­ fo ara aqvs. kAdrebi [fr. nebulia drama. saswavleblis (kadetTa 2. deniT (ordenebiT) dajil­ kAdr­i [fr. politika. kAbuk­i [iap. cadet] – 1. 1. erTad momavali . maRali erTcxeniani or­ 2.

casuistiqne < laT. raime SemTxveva (araCveulebrivi.  zaporoJieli k.) saseirnod gamosu­ li cxenosanTa jgufi (ka­ cebisac da qalebisac). casino] – samorine. kazEmat­i [fr. 2. romelTaganac dgeboda samxedro nawilebi.] – mou­ naTlavi. casino < it. cxenosanTa jgufi. cavatina] – opera­ Si: patara lirikuli aria. binadrobs CrdiloeT avst­ raliaSi da axal gvineaze. SemTxveva] – (samarT. casoar < malai­ uridan kasuvari] – didi zo­ mis morbenali frinveli. kavAtina – [it. казаки] – 1. casemate < it. sasamarTlo praqtikaSi: rTuli daxlarTuli saq­ me. rome­ lic Cndeba raime organoSi qsovilebis daSlis Se­ degad.  saqarTveloSi maT yazaxebs eZaxdnen.) 1. (samx. (moZv. qalaqgare res­ torani saestrado garTo­ biT (ansambliT).) yalbi an saeWvo debulebis mtkiceba sxva­ dasxva xrikiT. kAzino [fr. 2.  kavalkadasi Scd. caverna gamoq­ vabuli. Zve­ lad ukrainasa da ruseTSi: Tavisufali adamianebi (yo­ fili ymebi) romlebic gaq­ ceuli iyvnen qveynis gana­ piras. kAzus­i [laT. casematta] – 1. maTi STamomavali glexebi. kanonis zo­ gadi muxlebis miyeneba sxvadasxva iuridiuli Sem­ TxvevebisaTvis (kazusebi­ saTvis). 2.kav -234Si an samxedro gemze.  donis k. sasacilo). mag: filtvis kaverna tuberkulioziis dros. (geol. 2.) saar­ tilerio cecxlisagan da aviabombebisagan Tavdasa­ cavi nageboba cixesimagre­ .) qanSi gaCenili si­ cariele. 2.-Ta divizia. kazAkebi [rus. kAverna [laT. (gadat. mosanaTlad mom­ zadebuli morwmune.-ebi. kaTakmEvel­i [berZ. ¥ kavalkadis. k. Rru] – 1. casus] – 1. mefis ruseTSi: erTi ada­ mianis gancalkevebiT da­ samwyvdevi sakani cixe­ simagreSi (Cveulebrivi patimrebisaTvis). kazUar­i [fr. casus kazusi.-ebi. Rru. kazuQstika [fr. 2.

-is sxdoma. 3. kaTolikesi.-is gamge.  kateteri Scd. aristotele): esTetikuri gancda `sulis ganwmenda”. platoni. k. meTauris (patriarqis) umaRlesi ti­ tuli. msof­ lio] – saqarTvelos mar­ Tlmadidebeli eklesiis. kaTEter­i [berZ. ¥ sakaTedro da kaTedraluri: sakaTedro (kaTedralu- ri) taZari – mTavari eklesia. romelic meoresTan qmnis marTkuTxeds. froidizmSi: fsiqoTerapi­ is erT­erTi meTodi. k. kaTArsis­i [berZ.  k. mRvdeli.) sulieri ganwmenda.  kaTolikebi Scd. (ekl.. katharsis ganwmenda] – 1. amaRlebuli adgili (specialuri dgami).  kaToliki. kaTolQkos­i _ ix. moxsenebebs. Zvel ber­ Znul filosofiaSi (pi­ Tagora. 3. saidanac kiTxuloben leq­ ciebs. igi­ vea rac kaTedrali. kATod­i [berZ. katheter zon­ di] – samedicino xelsawyo – mili. katholikos sayovelTao. kathetos Sveuli] – (maTem.  kateti Scd. kaTalikosi. herakle. kadhedra skami. agreTve somxur­grigori­ anuli eklesiis. (wign.  zogjer ixmareba kaTolikosi.  mr. kATedra [berZ.) marTkuTxa samku­ Txedis erT­erTi gverdi. 2.-235- kaT kaTalQkos­i [berZ. kaTolikeebi. 2.  saavtomobilo transportis k. anodi). umaRles saswavlebelSi: mecnierebis romelime dar­ gis profesor­maswavle­ belTa. romelic SehyavT sxeulis arxebsa da Rrueb­ Si (umTavresad saSarde buStSi) maT gamosarecxad an dasaclelad. ¥ kaTolikuri. mecnier muSakTa ga­ erTianeba. kATet­i [berZ.) eparqiis gamgis (epis­ koposis) Tanamdeboba. kaTOlike [berZ. savarZeli] – 1. romelic kaTolicizms aRiarebs. romelSic RvTismsaxurebas episkoposi asrulebs. kaTolQcizm­i _ qristi­ . katholikos sa­ yovelTao.  katodi Scd. kaTolikisa Scd. kathodos qveviT svla] – uaryofiTad damux­ tuli eleqtrodi (sapirisp. msoflio] – pi­ ri.

kAkadu [germ. kakophonia < kakos cudi da phōne bgera. eklesia. kakaos Teslis fxvnili. kainozOur­i Era [berZ. iyofa mesameul da meoTxeul periodebad (am ukanasknels miekuTvneba Tanamedrove epoqac) kaQuta [holand. sadac mgzav­ rebi (samxedro gemze – oficrebi) sadiloben da isveneben. kajuit kaiuta da fr. compagnie sazogadoeba] – saerTo sadgomi gemze. 3­8 m­mde simaRlis.  kaiutasi Scd. kalos kargi. kajuit Sved kajuta] – patara oTaxi gemze mgzavrebisaTvis da gemis eki paJis wevrebisaTvis. kAiut­kompAnia [holand. magram sxvadasxva mniSvnelobis mqone sityvis komikur gamoyenebas. kainos da zoç sicocxle] – uaxlesi era dedamiwis geologiur istoriaSi. kakofOnia [< berZ. caiman < karib.  k. binadrobs centralur da samxreT amerikis mdinareebsa da Wa­ obebSi. 2. romelic mzaddeba kakaos Teslisgan wyliT an rZiT.  kakafonia. musika. kakadu < malaiuri . akayuman] – erTgvari niangi (5 m­mde sigrZis). kakafoniuri Scd. calembour] – sityvebis TamaSi: emyareba erTgvari bgeriTi Sedge­ nilobis. kakauti] – 1. kakafonuri. gamoiyeneba Sokoladis da­ samzadeblad. kaQman­i [esp.­s meTaurobs romis papi. kaleidOskop­i [berZ. kAkao [esp. gavr­ celebuli sabavSvo saTa­ maSo – optikuri xelsa­ anobis erT­erTi Ziri­ Tadi mimarTuleba (mar­ Tlmadideblobisa da protestancizmTan erTad).kai -236kakatua] – qoCriani TuTiyuSi erTgvari binadrobs avst­ raliaSi da wynari okeanis kunZulebze. tropikuli mcenare (xe). noyieri sasmeli. arakeTilxmovaneba. kalAmbur­i [fr. cacao < actek.  k. ¥ kakofoniuri. mosdevs mezo­ zour eras. xma] – mosasmenad arasasi­ amovno Sexameba bgerebisa. am xis Tesli ­ `kakao­parki”. ¥ kaTolikuri. ¥ kaiutisa. lamazi eidos saxe da skopeo vuyureb] – 1. k.  Savi k. 3.

kAl­i – induizmis qalRmerTi.] – vaSlis Rvino. kaligrAfia [berZ.-237wyo – mili. cecx­ lsasroli iaraRis lulis Rrus diametri.  saSualo k. calendarium < calendae (Tvis yoveli pir­ veli dRe Zv. ogr. 2. weliwadis dReebis aRri­ cxvis sistema. 3. kal mcire alkoholiani. sax.-is Tofi. gegma. kalQgraf­i – kaligrafiis ostati. (wign. ba – (sp. calligraphia < kalos kargi da graphō vwer] – lamazad da mkafiod weris xelovneba. ni­ derlandebSi inglissa da zog sxva qveyanaSi [am sar­ wmunoebis Semqmnelis – Jan kalvinis (Calvin – 1509-1564) saxelis mixedviT. dReebis da Tveebis mixed­ viT winaswar ganawileba raime saqmianobisa. magidis k. kalvQnizm­i – erT­erTi pro­ testantuli sarwmunoeba. sportul SejibrebaTa k. ta­ bula an wignaki romelSic Tanmimdevrulad aris Ca­ moTvlili weliwadis yve­ la dRe da moyvanilia sa­ intereso cnobebi..  k.  mecadineobis k. calvasos < ge­ rafiuli – lamaz nawers.  k. maz weras.  kedlis k. aqvs” – Scd. romelic Seiqmna me­16 s.  yalibi am mniS. xeli (naweri). . SveicariaSi da farTod gavrcelda safrangeTSi. xels. grigorianuli k. Wurvi.­obiT Scd. tyviis an Wurvis Sua na­ wilis diametri. 3) mixedviT warmoebs (gan­  `lamazi kaligrafia sxvavebiT amxanagurisagan).  kaligrafia niSnavs la­  kalendarisa Scd.) kalendaris (mniS. xolo kaligkalvAzos­i [fr.  kalendrisa. 2. moxa­ tulobani..  msxvili k. mov­ lenebis swrafi cvla kalEndar­i [laT. 3­isaT­ vis). kalendAruli SejQbre­ ¥ kaligrafiuli. romSi)] – 1.) ambebis. gadat. calibre] – 1. Sivas coli. kAlibr­i [fr.. romelSic Cans swrafad cvladi feradi simetriuli saxeebi. ¥ kalendaruli (mniS. 2.  iuliusis k.

2. roliTac zo­ maven raime sxeulis mier gamoyofil an STanTqmul siTbos raodenobas (kalo­ riebiT).  kolorimetri sxvaa (ix. calculator gamomTvleli] – mci­ re zomis magidis an jibis eleqtronuli ga­ momTvleli manqana martivi gamoTvlebisa da programe­ bis Sesasruleblad. metreo vzomav] – xelsawyo. kalorQmetr­i [laT.  kalka Scd.  k.). kAlmar­i [fr. car­ cis. kalkulAcia da kalkulQre­ ba – [laT. kalorQfer­i [fr. rac saWiroa erTi grami wylis erTi gradusiT gasaTbobad.) sxva enis normebis mixedviT nawarmoebi sityva an gamoTqma. TabaSiris da sxv. calor siTbo] – siTbos raodenobis sazomi erTeuli. kalcQum­i [< laT. ventilaciisa da Srobis sistemebSi: mowyobiloba haeris gasaTbobad. rac saWiroa er­ Ti kg wylis erTi gradusiT gasaTbobad (udris 1000 mcire kalorias)..  koloriferi Scd. romelic Sedis kirqvis. Se­ madgenlobaSi. saSrobi.  `rogorc wesi” kalkia rusuli gamoTqmisa: `как правило~.  kalkuliatori Scd. calx (calcis) kari] – qimiuri elementi. celorifere < laT. calculatio] – saqon­ lis Rirebulebis an fasis gamoangariSeba. saTbobi.  k. calmar] _ zRvis moluski Tavfexianebis kla­ sisa. marmarilos. ¥ kaloriuli. kalkulAtor­i [ing. kalOria [laT. ¥ kaloriferuli. calor siTbo da fero momaqvs] – sahaero gaTbobis. gamW­ virvale qaRaldi an qso­ vili naxazis piris ga­ dasaRebad (qarT. livu). calor siTbo da berZ.  kalkuliacia Scd. oTaxis k. movercxlisfro mbzinvare liToni. misi xorci iTvleba Zvirfas sakveb produqtad. sinon. calque] – 1. kAlk­i [fr. mcire kaloria – siTbos .  wylis k. ukeTesia vixmaroT `Cveulebriv~.kal -238is raodenoba. (enaTm. k. gaTboba. k. didi kaloria – siTbos is raodenoba. sakvebi.

qamea. gemze: Tujis an rkinis Ru­ 3. cixeSi: oTaxi patimarTaT­ gemis samzareulo. kAmera [laT. < sak. saxelidan] – marad­ viSnus da laqSmis Svili: mwvane dekoratiuli mce­ warmodgenili hyavT ymaw­ nare. sakani).  k. камбала < fin] mera TaRis yvelaferi. palata < berZ. ro­  mtversasruti k.  kamariliasi Scd.  avtomobilis k. ¥ kameisa kAma [sanskr. manqanis. rabis k. xelsawyos.-is konservi. melzec reliefurad aris 4. romelsac erT dawesebulebaSi: sad­ Tvali cal mxares aqvs. qva an niJara. romelic ada­ ala foTlebi da msxvili mianebs gulSi esvris yva­ wiTeli an TeTri yvavilebi. monarqis kari]  kameliasi Scd. qameo Scd. it. aqvs tyaviseburi pri­ vilis saxiT.  sadezinfeqcio k. meo] – 1.] – induizmis pan­ . camarilla < ca¥ kameliisa. 2. kamElia [fr. aseTi qviT gawyobili bro­ saberi garsi rezinisa. cakAmbala [rus. sinon. saltis SigniT. tyavis burTis anda av­ amokveTili CuqurTma. nulebisa. nagebo­ kAmea [fr. oTaxi.. gomi specialuri daniS­ ¥ kambalisa. bargis Sesanaxi k. camelia < kreb. TeonSi: siyvarulis RmerTi. zogi­ formis Tevzi. da misT. cambis SigniT. sva­ tomobilis. daxuruli sivrce raime meli qvabiTurT.-239- kam  kameasi. broSSi. kamarQlia [esp. 2.. romelic Tavisi in­ kAmena [laT. kAmbuz­i [holand. camena] – romaul miTologiaSi: mecnierebisa trigebiT gavlenas axdens da xelovnebis mfarveli saxelmwifo saqmeebze pira­ qalRmerTi (kamena gaigive­ di gamorCenis mizniT. – sasaxlis jariskacTa jgufi. velosi pedis men beWedSi. mera darbazi. cameo. rac – zRvis sarewao brtyeli TaRis qveS aris] – 1. kombuis] – 1. vis (qarT. bulia berZnul muzasTan). camera TaRi. vilis isrebs.  kambalasi Scd. Si. ga­ 2. am mcenaris yvavili. ¥ kamariliisa.

romelic magar sxeulze dartymisas gamoscems gar­ kveuli simaRlis bgeras. romelic TviTmfrinavTan erTad iRu­ 5. cammerherr] – revoluciamder ruseTsa da zog sxva monarqiul saxelmwifoSi: erT­erTi wodebuleba samefo karze. xelze mosamsaxure mamakaci.  zogjer bargis Sesanax kameras `sakans” uwodeben. ic­ vamdnen rogorc Jilets. moaxle. pirfareSi). kAmzol­i [fr.kam -240nime SesrulebisaTvis gan­ kuTvnili. kAmvol­i [germ. camisole] – 1. k. musika. kamQkaZe [iap.  k. aseTi musikis Semsrulebeli.  maud – k. cxovreba. kamikaze RvTis qari] – 1. camerista < camera oTaxi] – Tavadaznaurul­burJuazi­ ul yofacxovrebaSi: qal­ batonis xelze mosamsaxure qali (qarT. kinomatografiul an sate­ levizio aparati. camera oTaxi] – 1. kammwolle] – daCeCili matyli wminda Salis qsovilebis dasam­ zadeblad. 3. camerton] – foladis drekadi orTiTa xelsawyo (Canglis msgavsi). orkestri. kamerReri Scd. momRerali. kamErher­i [germ. kamer­iunkerze meti. Cveulebriv usaxelo. 2. viwro wrisaTvis gankuTvnili. 2. foto – an kinoaparatis (te­ leaparatis) SigniTa nawili.  k.. iaponeli mfrinavi TviTmkvleli. ¥ kamvoluri. poezia. k.  k. kamerdQner­i [germ. kamErist­i [fr. kamErton­i [germ. cameriste it.  kamergeri. mamakacis Zveleburi samosi.  k. erTi an ramde­ .  kameristka Scd. dolis monawilis (Jokeis) zeda Casacmeli. matyli.-is fabrika. iyeneben musikaluri sakra­ vis awyobis. kammerdiner] – aznaurul­burJuazi­ ul yofa­cxovrebaSi: bato­ nis piradi msaxuri. `sakani” mxolod cixis kameras hqvia. romelSic ideba firfita an firi. sinon. mcirericxovani msmenele­ bisaTvis. agreTve gundis mier simReris Sesrulebis dros. TviT fotografiul. kamEruli [< laT. rac Scd. aseTi nawarmoebis.

.. (gadat.  satelevizio k.  kompania sxvaa (ix. (samx. kAnal­i [< laT.-241peboda me­2 msoflio omSi. kandQlabr­i [fr. (ist. canalis mili.Ra­ ri] – 1. arxi).  muSaobis k.). 3.  qalaqis k. omi. canalisation] – miwisqveSa arxebisa da mi­ lebis sistema. Tesvis k. kamin < berZ.) saerTo strategiuli mizniT gaerTianebuli sao­ mar operaciaTa erTobli­ oba. komufl[i]- kan aJi Scd. kanalizAcia [fr.mowyobiloba informaciis gadasacemad. dafarva laqebiT.  saarCevno k. TviTmfrinavebis. s. romelic iseT qmede­ bas (saqciels) sCadis si­ cocxlis riskTan rom aris dakavSirebuli. romlis sa­ SualebiTac gaedineba Txe­ vadi sibinZure da Camdinare wylebi. qseli. kavSiris xazi. (gadat. rom gaZneldes maTi cnoba. kandQdat­i [laT. kamUflaJ­i [fr. < it.) TavzexelaRebuli kaci. rome­ lic dasaxelebulia. kampagna mindori. romelic mimdina­ reobs garkveul periodSi raime mniSvnelovani amoca­ nis Sesasruleblad. tankebis. candidatus visac TeTri tansacmeli acvia < candidus TeTri.  kamufliaJi. kampAnia [fr.).  mdinaris k. camouflage Se­ niRbva] – (samx. kAmin­i [germ. sinon.-is qseli. 2. ¥ kampaniuri (mniS. zolebiT da misT. muSaoba. kampagne laS­ qroba.  ruseT-iaponiis k. 2. zamTris k. 2. brZolis veli] – 1. milebi. s Wa.-is gamoyeneba. ro­ gorc Tovli (Zvel romSi saxelmwifo Tanamdebobis maZiebeli TeTr togas icvamda)] – piri. mdinareebis da tbebis dasakavSireblad (qarT. ¥ sakanalizacio. candelabre] – didi Sandali ramdenime sanTlis (an eleqtronaTu­ ris) Casamagreblad.  kandeliabri Scd. wesi. k. xelovnuri kalapoti zRvebis.  s. kaminos kera. 1­isaT­ vis).  k.) raimes miRwevis gza.) SeniRbvis erT­erTi saxe qvemexebis. nava­ . ise. Senobebis da sxv. keria] – buxari.

) sisxlismsmeli adamiani. patara samxedro xomaldi erTgvari. kanon wesi. saafTiaqro da zog sxv. kanOner­i [fr.-is midevna. canon mili] – Rrma da viwro xeoba. kanQbal­i [fr.  k. canister] – ben­ zinis an sxva siTxeebis gadasatani WurWeli. kAnkel­i – taZris nawili.kan -242Raldis. miyola. kaci­ Wamioba.) mxecoba. kongresis wevrobis k. dogmati. debuleba. ¥ sakandidato. rCilvis dros. canonade < canon zarbazani. colophonia chetine kolofonis fisi (kolofoni qalaqi mcire aziaSi)] – moyviTalo – wi­ Teli miwisebri nivTie­ reba. rome­ lic hermetulad (mWidrod) ixureba. canonniere < canon zarbazani. s. kanibAlizm­i (wign) 1. 2. kAnoe [ing.  parlamentis wevrobis k.  kanoisa Scd. kAnon­i [berZ. tradiciuli saerTodmiRebuli (sayo­ velTaod miRebuli) wesi. kanQfol­i [berZ. qa­ . 2. iyeneben laqebis.  kanonerka Scd. barbarosi. kandidAtura – visime uf­ leba an SesaZlebloba iyos risame kandidati (mniS. ¥ kanistrisa  kanistrasi Scd. kAnistra [ing. sakravebis xemze gasasmelad.. dasaniSnad. romelSic cal muxlze dgebian da ise usvamen niCbebs. (gadat. canibal] – (wign) kaciWamia. ve­ luri. (gadat. 2. ¥ kanonadisa. ¥ kanoesi. staJi.  agreTve ixmareba kolofoni. barba­ rosoba. sadme misaRebad da sxva.  s. canibale < esp.-is dasaxeleba. agreT­ ve violinos da misT. qvemexi] – momcro. miwe­ riloba] – 1. 1). sxv. Cveuleba an wesi raudebia raime Tanamdeboba­ ze asarCevad.  dawesebuli k. canoe < samxreT amerikis indielTa enidan] – mokleniCbiani sportuli navi erTgvari. literatura. kanQon­i [esp. kanOnada [fr.  kanonadasi Scd. warmoebaSi. qvemexi] – ramdenime qvemexis xSiri srola.

k (s.) arCevnebi. 2. rome­ lic Sedis Sveicariis res­ publikis SemadgenlobaSi. cancellaria] – 1. saeklesio kanonad damtkiceba..  eklesiis k. dakanoneba kAnt­i [germ. raime sazeimo SemTxvevis gamoa dawerili.) xelisufleba. cantare simRera] – 1. dawesebulebis ganyo­ fileba. cantor mgalo­ beli. eklesiis mier wmindanad visime Seracxva. romelic ganagebs saqmis warmoebas.  konfeti sxvaa (ix. canton olqi < kan provans canton kuTxe] – 1. Sarvali. protestantul eklesiaSi: gundis lotbari da mas­ wavlebeli. 2. kanonisieren < berZ. 3. kAnfet­i [it. ¥ kantonaluri. ¥ kantatisa. wignis ydaze. Se­ movlebuli risme kideze. kanonizAcia da kanonQzeba [germ. kAnton­i [fr.  Sokoladis k. dawerili ra­ ime Temaze an siuJetze. kanon kanoni] 1.). kAntor­i [laT. raime masalis zoli. 2.  k. sakantono  k.  kantatasi Scd. 2. momRerali] – 1. 3. sinagogaSi: mTavari mga­ lobeli. ¥ sakancelario da kance- . agreTve orga­ nisti. kancelAria [laT. 2. marTlmadideblebSi: gun­ duri galoba romelime wmindanis pativsacemad. qsovilis viwro zoli. safrangeTsa da belgiaSi: qveynis administraciul­ teritoriuli erTeuli. kAntata [it.  kamfeti Scd.) soflis sammarTvelo. canfetto] – sakon­ ditro nawarmi – sxvadasxva formis kvebis produqtis saxiT damzadebuli tkbi­ leuli. TiToeuli mxare. gundisa da or­ kestrisaTvis. Zveleburi lirikuli leq­ si.  qudis k. (s. didi sa­ zeimo xasiaTis vokalur musikaluri nawarmoebi so­ listebis. kante] – 1.  institutis k.-243romelic eklesiisgan aris dawesebuli. ka­ Tolikur eklesiaSi: gun­ dis mgalobeli 2. ¥ kantiani. (Zv. kantata < laT. guliani k. tansacmlis kideze movlebuli an na­ kerSi Cayolebuli.  k.

kapelldiener] – TeatrSi an sakoncer­ . ¥ kapelmaisterisa.. iyeneben fa­ ifuris.  s. kapElan­i [laT. kapelmeisteri Scd. kapillaris bew­ visa] – uwvrilesi sisxl­ ZarRvi. zog sa­ xelmwifoSi: wodebuleba. ro­ melic mayurebels Tavis adgils uCvenebs.  kapelasi Scd. s. warmoebaSi.] – TeTri cecx­ lgamZle Tixa.  kapiliari Scd. samuSao. kanzler < laT. sistema. kApela [it. mTavari] – 1.) mimowera. Rirebu­ leba. 2.  kapelmaistrisa. kAncler­i [germ. Tvalyurs adev­ nebs wesrigs da sxv. k. kapeldQner­i [germ. am wodebulebebis mqone piri. zog qveyanaSi: armiis mRvdeli.) kaTolikeTa sam­ locvelo. kapQlar­i [laT.) fulis mniSvnelo­ vani raodenoba. ¥ kapelisa. wre. kaOlin­i [Cin. egvteri] – 1. cancellarius] – 1. kopellmeister] – samxedro sasu­ liero orkestris diriJo­ ri. kapitAlist­i – kapitalizmis laruli. saeklesio momReralTa gundi. momReralTa gundi. capellanus] – 1. kapitAlizm­i – politi­ kur­ekonomikuri. 3.  saqarTvelos saxelmwifo k.kan -244to darbazSi momuSave. nivTebi. romelic qmnis zed­ met Rirebulebas. 2. qaRaldis da sxv. romlis drosac warmoebis saSu­ alebani SeiZleba ekuTvno­ des kerZo pirs. kapQtal­i [laT. agreTve samrek­ los mRvdlis TanaSemwe. yidis programebs. 2. sazoga­ doebriv­ekonomikuri wyo­ bileba. s. capella < laT.  warmoebis k. ingl. romelsac akuTvneben umaR­ lesi Tanamdebobis pirebs. germaniaSi 1871 wlidan premier­ministri. ¥ kapitalisturi. capitalis fr. kaTolikur da anglikanur eklesiaSi: samlocvelos mRvdeli. (saub.  samrewvelo k. (k. capella samlocvelo. (arqit.. 2. kapelmaQster­i [germ. sawarmoo urTierTobani. finansuri k..

kap kapitolQum­i [laT. sinon. nageboba. mosas­ . k. romelzedac aSe­ nebulia sasaxleebi. ¥ kapitnisa.  fexburTelTa gundis k.) gundis meTauri (qarT. k. 2.-is boga. gundisTavi). oficris wodeba.) ukan daxeva siZneleTa winaSe.  k. (sport. capitaine < laT. Senoba.  kapitiulacia Scd..-245warmomadgeneli.  kapitanisa Scd. 3.  k. kapitAluri rEmonti – sruli remonti romelic exeba Senobis. politika. mu­ zeumebi da sxv. didad mniSvnelovani.. ara msubuqi. ro­ melSic zevidan Casacmels (paltos. safuZvliani.) ko­ lonis zeda nawili.  avtomobilis k. rome­ lic kapitulacias axdens an mxars uWers raimes. capitulieren] – 1. gadat. remonti.. gemis ufrosi meTauri. Zvelad am gorakze moTavsebuli iyo iupiteris. ro­ melSic sxdomebs marTavs aSS­is kongresi.  usityvo k. capitalis] – 1. kapitulianturi Scd.  Soreul naosnobis k. saomari moq­ medebis Sewyveta da Tavis aRiareba damarcxebulad. Senoba vaSingtonSi. sawvimars. armiis k. ¥ kapitulanturi. capitellum pa­ tara Tavi] – (arqit. naSromi. TavianTi poziciebis daTmoba. kapiUSon­i [fr. kapitUlant­i – piri.  k. kapitAlur­i [laT. capuchon < cappa qudi] – Tavsaburavi. (wign. cixis k. capitulatio] da kapitulQreba [germ.  kapitulianti. rusi uf­ rosi leitenantis momdev­ no.. k. wyalqveSa navis k. 2. Carxisa da sxva ZiriTad nawilebs. kapitalis (mniS. kapitAluri (mzidi) kede­ li – ZiriTadi kedeli (Se­ nobis.. fendamentu­ ri. 2. kapitulAcia [laT.nagebobisa). capito- lium] – 1. romSi: erT­erTi goraki. kapQtel­i [laT. kapQtan­i [fr.-is TanaSemwe. Tavi. 1) mflobeli. minervas da iunonas taZari (SemdegSi TviT am taZars ewoda kapi­ toliumi). 2.romelsac eyrdnoba saxuravi (gada­ xurva). caput (capitis) Tavi] – 1.

karAvela [it. karAmel­i [fr. kapiSoniani Scd. cappuccino < cappuccio kapiuSoni] – 1. ¥ karavelisa. carabela < berZ karabos ge­ mi] – Sua saukuneebSi: 3­4­ anZiani ialqniani gemi. romlisTvis damaxasia­ Tebelia wveris tareba da kapiuSoniani kaba. . karAmbol­i [fr. kApsula [< laT. capsula patara yuTi] – 1.  avtomobilis k.”. karabQner­i [fr.) aqvs mikere­ buli an mibmuli sayeloze ukana mxridan.  k. carabiniere] – italiaSi: Jan­ darmi.. capote] – asaxdeli saxuravi. ro­ melic gavrcelebuli iyo xmelTaSua zRvis qveyneb­ Si. kapUcin­i [it.” rimski-korsakovis `espanuri k.  kapiSoni.) igivea rac kapriCo. carabinier it. caramel] – ma­ gari kanfeti erTgvari. capriccio] – vir­ tuozuli musikaluri piesa Tavisufali formisa. labada. kApris­i [fr. romelsac Tavze grZeli Tma aqvs kapuSoni­ viT. kApriCo [it. kApron­i – xelovnuri boWko. carabine] – mok­ leluliani msubuqi SaS­ xana erTgvari. amerikuli maimuni er­ Tgvari. ucnauri aCemeba. franciskanelTa ordenis erT­erTi ganStoebis wev­ ri. Cve­ ulebriv guliani. 2. kApriz­i [fr. Wirveuloba. yarabina Scd.kap -246- xams.  karavelasi Scd. aseTi boWkos qsovili.  karabina. sxvadasxva meqa­ nizmisa. 2. capral] – zogi qveynis armiaSi: umcrosi meTauri.  kristefore kolumbis k. karAbin­i [fr. carambole] _ biliardis wiTeli burTi. specialuri garsi Txevadi an fxvnilisebri wamlebisaTvis..  Caikovskis `italiuri k. caprice] – (mus. germetuli kabina kosmo­ navtebis dasaSvebad. caprice] – axi­ rebuli survili. caravella. qurTuks.  k. ¥ kapiuSoniani. yarabini. TviTmfrinavis k. caravelle esp.  kapriCio dasaSvebia. kApot­i [fr. kApral­i [fr.-is Zafi..

sadac msa­ xiobebi asruleben msubuqi xasiaTis simRerebsa da cekvebs. romelsac iReben zogierTi tropikuli mce­ naris rZiseburi wvenisgan an amzadeben xelovnurad. sazRvao k. yavas da sxv. katçchçsis darigeba. sinon. sadac Cveulebri­ vi TviTmomsaxurebaa.. katergon gale­ ra] – patimroba. cautter] – patara gemi erTgvari (qarT. Sorenkeci). cafe chantanet `momRerali kafe”] – res­ torani estradiT.) gaZlierebul dacviTi TamaSi italiur fexburTSi. kAtorRa [berZ.  nostradamusis k. sinon. satorpedo k. Semecneba] – qristianuli RvTismety­ velebis mokle gadmocema kiTxva­pasuxis saxiT. saxanZro k.  k. autaneli (Sroma. kaUCuk­i [ing. katexQzis­i [< berZ. iye­ neben rezinis warmoebaSi. cxovreba. aseTi patimrebis adgili.-ebi. iyeneben ked­ lebis mosapirkeTeblad. caucho] – elastiuri. drekadi niv­ Tiereba. gadamdebi sneuleba daavadebulTa da maTTan axlos myof pirTa droebiTi izolacia epide­ miuri daavadebis gavrce­ lebis Tavidan asacileb­ lad. (qarT. ¥ kafesi. taepiani leqsi. cautchiuc < perus indielTa enidan. kAfel­i [rus. sadac sauzmoben. katEnaCo [it. kafetEria [ing. kafeSAntan­i [fr. oTxi pwka­ redisgan Semdgari leqsis strofi. kAter­i [ing. kAfe [fr. katOrRuli – Zalian mZime. katarRa < berZ. cafeteria] – kafe erTgvari. rasac Tan axlavs gadasaxleba da mZi­ me iZulebiTi muSaoba gan­ sakuTrebiT mkacr pirobebSi..  axalgazrduli k.-idan gaqceva. quatrain] – oTx­ ormoci (dRe)] – 1. cxovrebis muSaobis piro­ bebi).-Si gagzavna. . кафель < germ.-247- kaf karAntin­i [< fr. catenaccio ur­ duli] – (sp. kachel] – gamomwvari Tixis fila.. romlis kargi piri moWiqulia. k. quarantaine kAtren­i [fr. esp. sva­ men Cais.)  sabuqsiro k.  k.-is momRerali. cafe] – patara resto­ rani.

cactus < berZ.  k. kAStan­i [laT.  mx.  kaSnisa. Kegel] – 1.  keisarisa Scd. kegElban­i [germ.  ketebi Scd.  kedarisa.  k. kAfsul­i [laT.-is waqceva. kaSni Scd. ¥ kaSnesi.  libanis k. kAqtus­i [laT. ¥ kedrisa. keQsar­i [berZ.  Tbili k. wablisferi. Castanea wabli] – xe wifelis ojaxisa. kaSAlot­i [fr. Cache-nez < cacher damalva da nez cxviri] – yelze Semosaxvevi qsovili (qarT. feri.) muclisa da saSvilosnos gakveTa bavSvis amosayvanad. Caesar (iulius keisris sa­ xelidan)] – Zveli romis imperatoris tituli. yelsaxvevi). sakeisro gakveTa – (medic. Cacholot < port. TviT es TamaSi. ag­ reTve am xis nayofi. keisrisa.kaf -248- ¥ kafeSantanuri. saTa­ maSo erTgvari – boTlis moyvanilobis xis figurebi. kEgl­i [germ.  w. kaktos] – tropikuli mcenare. Kegelbahn] – keglis saTamaSod mowyo­ bili spiraluri sadgomi an ficarnagi. Kedros] – wiwvo­ vani xe fiWvisebrTa oja­ xis. 2. romelsac aqvs sqeli xor­ covani Reroebi da maTze eklebi (foTlebis nac­ vlad). kapsula. cachalotte didTaviani Tevzi] – zRvis ZuZumwovari kbi­ lebiani cxoveli veSapebis qverazmisa (razmisa). kapsuli Scd. kEdebi – rbil rezinisZiriani sportuli fexsacmeli er­ Tgvari. capsula fr. kedi. rodesac SeuZlebelia mSo­ .  kafsula. ¥ sakeisro.  sasaqmebeli k.  kaktusi Scd. k. kedri Scd. kEdar­i [berZ. sinon. Kaisar < laT. simRerebi.-ebis gawyoba. ¥ wablisa. romlebsac awyoben mwkri­ vad da garkveuli manZi­ lidan xisave burTiT cdi­ loben maT waqcevas. kASne [fr. capsule patara kolofi] – Jelatinis an saxameblis bude romelSic erT jero­ baze dasalevi wamalia mo­ Tavsebuli.

toriebze. Tanamedrove kunZulebis. (kreb. Crd. sadgomi. melsac wina fexebi ukanaze ¥ kesonuri. k. teri­ qarTuli k. vaza. niasa da zog sxva qveyanaSi: 2.  kepka (mniS. ¥ keramikuli. britaneTis. neobis xelovneba. nakeTobani espaneTis.  antikuri k. (astr. kepi] – 1. Sveicariis. dadis naxto­  k. meTu­ namedrove safrangeTis. romlebic saxlobdnen kerAmika [berZ.) cis samxreT naxe­ raciis Sedegad]. Cella oTaxi] – vedi. kEltebi – indoevropuli to­ mebi.) daavadeba.. bermonazvnis sacxovrebeli oTaxi monasterSi. (emarTebaT wyalqveS momu­ berZnul miTologiaSi: ar­ . ro­ kEnguru [ing. ro­ burjebis amosayvanad). belgiis (mog­ 2. romelic `me Tqven ver gagigeT~. xidis Tosani ZuZumwovari. `me gamowveulia atmosferuli Tqveni ar mesmis~). mokle aqvs. kentauros] – 1. keramikos Ti­ Cvens eramde pirveli aTas­ xisa] – 1..lud­ (safrangeTis armiaSi). Camping] – av­  k. 1­saTvis) Scd. caisson] – wyal­ tumro.-249- kes biaroba [legendis mixedviT seba. varsferos Tanavarskvla­ kElia [laT. wnevis mkveTri cvlilebiT kEntavr­i [berZ. formis qudi erTgvari oficianti restoranSi. kEmping­i [ing. romelsac aqvs cxenis tani da adamianis gulmker­ romis imperatori iulius di da Tavi. SeuRwevi didi kamera.) das xv. winafriani rbili kElneri [ger. gamomwvari Tixis wleulis dasawyisSi Ta­ nakeTobaTa warmoeba. agreTve. bili banaki. mebiT (kenguru avstraliel kesonuri daavadeba – (me­ aborigenTa enaze niSnavs dic. qarxana. keisari daibada aseTi ope­ 2.. mamakacis saCixiani. k. xanaSi da sxv. Kallner] – germa­ qudi. kEpi [fr. kangaroo < avst­ melsac iyeneben wyalqveSa ral. fitoturistebisaTvis mowyo­ lebi.] – avstraliuri Can­ samuSaoebisTvis (mag.) gamomwvari Tixis vianebiT. samuSaoebi. sas­ kEson­i [fr.

2.-Si. romlebic binadroben tropikul da Tbil zRvebSi.] – erbo­ zelili tkbili namcxvari erTgvari.) oTxwliani] – sa­ erTaSoriso gamofena an festivali.  k. romelic miiReba ricxvis Tavis Tav­ ze gamravlebiT.  keksi Scd. cuadrilla] – koridis (xarebis brZola) monawileTa parade.) namravli. kephale Tavi] – Tevzebis ojaxi. ¥ kvadratuli (mniS. quadriga] – an­ tikur qveynebSi: orTvala etli. 3. . kvAdriga [laT. 2. quadrinnale (mdedr. romelic oTx weliwadSi erTxel ewyoba (Sdr. rom­ lis Tavis Tavze gamrav­ lebisas miviRebT mocemul ricxvs. ityvian saerTod gadawyvetil rameze. ocdaxuTia.  kvadrigasi Scd. (maTem. ro­ melic Seicavs ucnobs meo­ re xarisxSi. quadrates oTx­ kuTxedi] – 1.. kvAdrat­i [laT. ¥ kvadragisa. trienale). romelSic erT mwkri­ vad abamdnen oTx cxens da romelsac meetle dgomela marTavda. romelic ors udris. magida. gadat. wris gadaqceva toldid kvadra­ tad (gadauwyveteli amo­ cana). ketchup] – to­ matis sawebeli. kvadratuli fesvi (mocemu­ li ricxvisa) ricxvi. kvadratuli sazomi – far­ Tobis sazomi erTeuli. kEfal­i [berZ. kosmonavtebs). tolgverdiani sworkuTxedi. Saveebs.  sami ayvanili k.ket -250kvadratuli frCxilebi – kuTxovani frCxilebi [ ]. cakes (mr. kEqs­i [ing. 1­Tvis). Se­ mokl. figura. bienale.) farTobis sidide kvadratuli erTeulebiT gamosaxuli. k. quadratura] – (maTem. kvadriEnale [< fr. kEtCup­i [ing.  kvadratiuli Scd.) xarisxis maCvenebeli.  oTaxis k. (maTem. wris kvadratura – 1. kvadratuli gantoleba – algebraSi: gantoleba. kvazErebi [ing. quazer mx. kvadrQlia [esp. quasistellar radiosource kvazivarskvlavuri radi­ owyaro] – metismetad So­ reuli kosmosuri obieqtebi. kvadrAtura [laT. Cveulebriv qiS­ miSCarTuli.  xuTis k.

 kvantitaturi.  k. kvantitatQuri [< laT. quartus meoTxe] – 1. komisia. Tbilisis nucubiZis platos k.  qvanti. kvartEron­i [esp. kvArtal­i [germ. quantitas (quantitatis) raodenoba] – (wign. angariSi. ag­ reTve kvalitatiuri). qalaqis didi masivis uba­ ni. 2. meTodi. ¥ kvartaluri (mniS.  k. 1­isaT­ vis). ag­ reTve kvantitatiuri). marti). risame saqmianobisaTvis. rac fotoni.  k.) Tvisebrivi (ix. qualitas (qualitatis) Tviseba] – (wign. 2. romelic daibada TeTrkanianisa da metisis qorwinebis Sedegad. we­ liwadis meoTxedi (sami Tve).sobrioba da facic vakeTeb] – 1.  kvartlisa Scd. qvantitatiuri Scd.  kvalifikaciuri Scd. romelic moqceulia oTx gadamkveT quCas Soris. 3. (ianvari.  pirveli k. Teoria. quartetto < quartos meoTxe] – 1.) raodenobiTi (ix. kvAnt­i [laT. sagnis an movlenis gansazRvra misi Tvisebebis. kvalitatQuri [< laT.  q. kvAker­i [ing. sinaTlis kvanti – igivea. sakvalifikacio.-251romlebic warmoadgenen mZlavr radio­ da optikuri gamosxivebis wyaroebs. kadrebi. qalaqis nawili. meqanika. meTodi. profesiisaTvis visime mom­ zadebis xarisxi. cuartenor < cuarto meoTxe nawili] – ada­ miani. quartal < laT. Teber­ vali. musikaluri . kvalifikAcia [laT. aR­ moCenilia 1960­1967 wleb­ Si. muSaki  s. Sefaseba daxasiaTeba (am mniSvnelobiT ixmareba ag­ reTve kvalificireba). Taviseburebebis mixedviT. qualitas Tve.  kvartalisa. kvArtet­i [it. quaker] – wevri inglissa da aSS­Si gavr­ celebuli erT­erTi qris­ tianuli seqtisa.  k. ¥ kvalificiuri. kva ¥ kvanturi. k. qvanturi Scd.  kvalitaturi Scd. k.  k. quantum ramdeni] – raime energies umciresi raodenoba.

klAvir­i [germ. klavir] – 1.  kiuresi. 2. cure] – safrangeTisa da zog sxva qveyanaSi: ka­ Tolikuri eklesiis sam­ reklo mRvdeli.  klaviaturasi Scd. romelSic oTxi Semsrulebelia.-ebi. kvEreqs­i – mokle locvebis wyeba marTlmadideblur RvTismsaxurebis dros. kiUvet­i [fr. klAn­i [kelt. sabeWdi manqanis k.) – gvaris mixedviT]. kvArc­i [germ. iyeneben medicinaSi das xv.  kiurisa Scd. akordeonis k. clavis gasaRebi] – klaviSebis sistema. klaviatur < laT.  k. klaviSebian sakravTa sa­ erTo saxelwodeba. kiuris.kva -25220 ss. kQure [fr. sa­ orkestro piesis. 2. kQqs­i [ing. musikaluri nawarmoebi aseTi ansamblisaTvis.  kiurs Scd. kvarcis lampa – eleqtruli lampa. me­19­ .-ebi. sa­ beWdi manqanisa da sxv. klavEsin­i [fr. kicks (mr. fortepianos winamorbedi.  s.  saqarTvelos saxelmwifo k. clan] – Sotlan­ dielebSi. klAviS­i [polon. gadaReba forte­ pianosTvis. ¥ klaviSebiani. yvelaze gavr­ celebuli dedamiwis qerqSi. ¥ sakvarteto. clavis gasaRebi] – firfita. irlandielebsa ansambli. klaviAtura [germ. kudi] – gzis orive mxares gayvanili ru..  beThovenis simebiani k. cuvette menji. operisa da misT. klawisz < laT. romelze TiTis daWeriTac amoZravdeba meqanizmis ber­ ketebi (fortepianosi. kQuri – radioaqtiurobis sazomi erTeuli [frangi qimikosebis col­qmar pier da mari kiurebis (curie.  fortepianos k. k.)  roialis TeTri da Savi k. ¥ klaviaturisa. ¥ kiurim. romelsac aqvs kvar­ cis milaki. gadamrTveli. clavecin] – Zveleburi simebian­klavi­ Sebiani musikaluri sakravi. piesa. soliciumis orJangi. quarz] – ufero minerali.)] – bili­ ardSi: mocaruli dartyma. gamoscems ult­ raiisfer sxivebs. sakravebi.  qvarci Scd.

erTnari damokidebuleba. classeur saqa­ Ralde] – sakoleqcio mar­ kebis Casawyobi albomi.-is vagoni. samedicino oTaxi skola­ Si. ¥ klasobrivi (mniS. daukra”. winaaRmdegobani. mecnierebis didi moRvawe. classicus pirveli klasis] – xe­ lovnebis.-ss Seadgenen erTeulebi.-is moswavle.-Si Sevida. 7.  me-20 s. gvari. 3­isaTvis).  maswavlebeli k. klAsika – literaturisa da xelovnebis klasikuri sa­ nimuSo nawarmoebTa erTob­ lioba. 6. klAs­i [laT. romelsac aerTianebs sawarmoo saSualebebTan.  me-2 k. `k. oTaxi. clarinette] – xis Casaberi sakravi. gemis kaiutis (agreTve matareblis vagonis) ti­ kla pi. done.-s ukravs”. 9. klasifi­ kacia. moswavleTa jgufi. 2.-is qarTuli k. saklaso (mniS. pirveli k.  `k. klArnet­i [fr.-ze damkvreli” Scd.  TamaSis k.-is Soferi (mZRoli). samxatvro saswavlebelSi)  fortepianos k. s. keltur tomebSi. davaleba. (mag. risame xarisxi. 3. literaturis.  ZuZunwovarTa k. momzadebis done. 1­Tvis). maTematikaSi: ricxvis sami mezobeli Tanrigis erTob­ lioba.  pirveli k. warmoad­ gens boloSi odnav gafar­ Toebul mils.  meaTe k.  k.  `k. ro­ melsac wlis ganmavlobaSi saerTo saswavlo programa aqvs.  s.  muSaTa k.. 2.-is fexburTeli. 8. moswavleTa jgufi (kon­ servatoriaSi. mcenareTa da cxovelTa klasifikaciis msxvili er­ Teuli.  kliaseri Scd. fexbur­ TSi). klasQkos­i [< laT. gansxvavebuli mowyo­ bilobisa da fasis mixed­ viT.-is kaiuta. ferweris k. saerTo interesebis mqone didi sazogadoebrivi jgu­ fi. klAser­i [fr.-253da sxv. classis Tanrigi] – 1.  pirvel k. aTeulebi da aseulebi. gvarovnuli Temi. maRali k. . romelsac aqvs sarqvelTa sistema. 4. 5.

Zveli berZnuli da laTinuri enebisa da antikur literaturasTan dakavSirebuli. clerc ing.mom­ Weri] – specialuri momWeri sadenis misaerTeblad an misamagreblad xelsawyo­ ebTan. an­ tikuri. ganaTleba.ebi. srulyofili. klEma [germ. classis Tanrigi da facic vakeTeb] – sagnebis (movlenebis. 2.  k. saukeTeso. klasQcizm­i [germ. klaxon] – avto­ mobilis. meqanikuri sasignalo sayviri. romlisTvisac damaxasiaTebelia antikuri nimuSebisadmi mibaZva.  k. vinmesaTvis an ramesaTvis damaxasiaTebeli. clericus] _ klerikalizmis mimdevari sasuliero piri.ti pobrivi. ¥ klerikaluri. klepto vi­ parav da mania miswrafeba. cne­ bebis) ganmasxvavebel ni­ San­TvisebaTa mixedviT klasebad. claustrum daxuruli saTavsi . klAqson­i [ing.­Si da me­19 s. sanimuSo.  k.­is dasawyisSi: mimarTuleba xelovnebaSi. k. klemme giragi. jgufebad. klasikosis. klasifikAcia da klasi­ ficQreba [laT. clerk ga­ damweri. nawarmoebi. k. Zvel berZenTa da roma­ elTa damaxasiaTebeli. klerikAlizm­i [< laT. filologia.kla -254da berZ. mwerali < clericus  qarTuli literaturis k. SesaniSnavi. sa­ zogadoebis politikur da kulturul cxovrebaSi. klerQkal­i [< laT. romelic cdilobs gaaZli­ eros eklesiis roli. klasQkur­i – 1.  k. klaustrofObia [laT. magaliTi. aparaturasTan da eleqtro manqanebTan. motociklis da misT. Tanri­ gebad dayofa. phobos SiSi] – daxurul SenobaSi marto yofnis akviatebuli SiSi. partia. klErk­i [fr. sigiJe] – gadaulaxavi avad­ myofuri midrekileba qur­ dobisadmi. literatura. klassizismus] – me­18 s. rac gamowveu­ lia zogierTi fsiqikuri daavadebiT. 3. clericalis saeklesio] – po­ litikuri mimarTuleba. kleptomAnia [berZ. klasikosebis mier Seqmnili.

) ix.-ebi.SemkveTi. klima (klimatos)] – ama Tu im adgilas mete­ oroligiur pirobaTa er­ Toblioba. klQmaqs­i [berZ. kliEntura – klientTa er­ Toblioba.  maRaziis k. inglissa da aSS­Si mo­ samsaxure savaWro­samrew­ velo sawarmoSi. klQnC­i [ing. ¥ klinikuri. k. 2..  bankis k. rodesac qreba sasqeso jirkvlebis moqmedeba (Cve­ ulebriv 45­54 wlis asakSi). cliens (clientis)] 1. romlis saqmesac ad­ vokati an notariusi awar­ moebs. kli klima (klimatos) klimati. klinike (techne) mkurnalobis xelovneba] – samkurnalo dawesebuleba. . klimakter kibis safexuri] – gar­ damavali periodi qalis sicocxleSi mowifulobis asakidan xandazmulobisaken. ¥ klimaturi. rome­ lic klinikaSi muSaobs da mkurnalobasTan erTad awarmoebs mecnierul kvle­ vas. klimaqsi.  k. mTis k. pirobebi. klimaqterQum­i [< berZ. sadme mimsvleli (moZv. mudmivi k.  k. piri. klimaqtoriumi. clinch] – (sp. saparikmaxeros k. klQent­i [laT. Tbili k. havai. staJiori.  klienturasi Scd. romelic emzadeba notariusad. ¥ klienturisa. romelic klimats.. klinQcist­i – eqimi. myidveli. klQmat­i [berZ. klQnika [berZ. muStari]. klientebi. amindis reJimi. k. si­ non. gamokvleva.notariusis an advokatis kantoraSi da sxv. kurorti. sadac mkurnalobasTan er­ Tad warmoebs samecniero da saswavlo muSaoba. belgiasa da ho­ landiaSi: saqmis mwarmo­ ebeli. havas Seiswavlis. hava da logos moZRvreba] – mec­ niereba. romelsac emsa­ xurebian.-255sasuliero piri] – 1. klimatololOgia [berZ.  zomieri k.-ebi. mkurnaloba. piri. saf­ rangeTSi. 2.) kriv­ Si: wesis darRveva erTgvari mowinaaRmdegis xelebis daWera an mis sxeulze Se­ moWdoba. klimax] – (me­ dic.

cloaca] – 1. mcenaris an cxovelis (finans. klon ganStoeba] ar angariSis warmoeba] – – 1. xumara. 4. naxazi da misT. kloUnada – sacirko warmod­  kliSisa Scd. cliche] – liTonze. organizmisa. romlis drosac STamomav­ qvaze an xeze amokveTili lobas aqvs igive genetiku­ naxati. doebrivi organizacia kul­ 3. romelic mi­ eklesiaSi: amaRlebuli Rebulia klonirebis.) usqeso an  kli psi Scd. damWeri Sarvlis aWimis klonQreba [berZ. kliSE [fr. ganoebisaTvis. clown] _ cirkis  TuTiis k. club] – sazoga­ reli adgili. romelSic Ser­ romelic saerToa kuW­naw­ wymulia xiluli da bge­ lavis da Sardsasqeso or­ riTi efeqtebi.) unaRdo angariS­ genetikurad identuri da sworebis erT­erTi forma. clips (mr)] – 1. anu adgili mgalobelTaTvis ujredis birTvis gada­ (kankelis win). klQros­i [berZ. ofilmi. iyeneben dasabeWdad. romelSic klounebi klOaka [laT. buli. wisqveSa arxi qalaqebSi. klQring­i [ing. gacvla: yvelaferi­yvela­ usqeso gamravlebiT miRe­ ferze. rac mis winapars. ri kodi. clip sarWi] – sa­ de. sibinZuris. (gadat. 2. ¥ kliSesi. monawileoben.  klounadasi Scd. kleros] – 2. yari] – (biol. erTgvarovani STamomavloba. organizmi. romelic damWeriT ujredis birTvis donori magrdeba yuris bibiloze. clearing < cleklOni [berZ. soluturad identuria sayure. klon amona­ boloze. zogierTi saxeobis cxo­ reklamo an musikaluri velebSi: ukana nawlavis xasiaTis xanmokle vide­ gafarToebuli gasavali. romelic ab­ klQfs­i [ing. nergvis gziT.) gaxrwnilebis bu­ .kli -256- klQp­i [ing. nagvis dasay­ klUb­i [ing. gena. vegetatiuri gamravleba. 2. klOun­i [ing. Zvel romSi: sibinZuris mi­ ¥ klounadisa.

 knopka Scd. . sadac yvavilebia darguli.  s. sadgomi.  xelTaTmanis Sesakravi k. liTonis an plastmasis sa­ kinZi erTgvari. koala < avstral. sinon.-257tu rul­sa gan ma naT leblo. pata­ ra farToTaviani lursmani magar raimeze qaRaldis da misT. dasamagreblad (qarT. ¥ kobrisa  kobrasi Scd. moZravi Rilaki denis CasarTavad da raime me­ qanizmis asamoqmedeblad. klUmb­i [ing. code] – pirobiTi niS­ nebis (simboloebis) sistema.] – patara CanTosani ZuZu­ mwovari. romelsac iyeneben infor­ maciebis gadasacemad. gavrcelebulia cxel qveynebSi (qarT.  eleqtrozaris k. metad Sxamiani.. romel­ sac sulxan­saba orbelia­ nis leqsikonis mixedviT hqvia – goWa. sinon. knecht] – (zRv. dasa­ muSaveblad da Sesanaxad..  antihitleruli k. 2. knoop] – 1. qurTukis Sesakravi k. 3. sportuli an sxva xasiaTisa.  k.-ze TiTi daaWira.  koalasi Scd. kavSiri saerTo miznebis misaRwevad. kobra ar aurioT kobr­Si (Tevzia erTgvari). cobra] – didi gve­ li. knOp­i [holand. binadrobs xeze. saTvaliani gveli). muSaoba. politikuri. gavrcelebulia aRmosavleT avstraliis tyeebSi.. mTavroba. kiserze aqvs laqebi.) boZkinti gembanze an navsadgomze bagiris Ca­ mosacmelad. koalQcia [< laT.  saTvalebiani gveli Scd. knExt­i [holand. sportuli k. ¥ koalisa.  klumba Scd. ikvebeba foTlebiT (sinon. k. romelTagan erTi jdeba meoreSi. CanTosani daTvi). ¥ saklubo. ¥ koaliciuri. yva­ vilnari.  axalgazrduli k. kod kOala [ing. clump jgufi (xeebisa)] – raime figuris saxis mqone kvali. Sedgeba ori nawilisagan. coalitio gaerTianebuli] – saxelm­ wifoebis an partiebis ga­ erTianeba. kOd­i [fr. aseTi orga­ nizaciis Senoba. kObra [port. Wikarti).

coefficiens (coefficientis) xelis Sewyoba] – 1. ¥ koduri. erToblivi moqmedeba] – meore msoflio omis peri­ odSi dasavleT evropis qvey­ nebSi: samSoblos mtrebTan TanamSromloba faSisturi okupaciis dros. (fiz..) literatu­ kOka [esp. koeficQent­i [laT. nebSi.. cifruli k. coca < perus indielTa . – burTisebri baqteria. (wign. filmi. fuZvelze. romelic gansazRvravs fizikuri sxeulis raime Tvisebas. colaboration TanamSromloba.k.kod -258-  asoiTi k. kOdeqs­i [laT. romlis foTlebidanac iReben kokains.  samxedro operaciis k. kolaboraciOnizm­i [< fr. cowboy] – cxeno­ kOlaJ­i [fr. dasavleT evropaSi: piri. teqnikuri xerxi – raime sa­ ¥ kovbouri. sisxlis samarTlis k. kOvboi [ing. morses k. kokkos marcvali] aris Sesrulebuli.  koka-kolasi Scd. kOka­kOla [ing.. saxviT xelovnebaSi: leTSi. gadat.  saqarTvelos samoqalaqo k. ¥ koka-kolisa. coca-cola] – ualkoholo sasmeli erT­ gvari. misgan gansxvavdeba feriTa kOki1 [holand. romlebic  kavboi Scd.q. ro­ melic mTlianad am xerxiT kOk­i2 [berZ. 2.) sidide. iseTi masalebisa. 3.  xaxunis k. mxatvruli nawarmoebi. gafarToebis k. codex wigni] – kanonTa krebuli. mzareuli 2.) – sidide. (maT.) ricxviTi an aso­ iTi mamravli algebrul gamosaxulebaSi. enidan] – tropikuli buCqi. kolaboraciOnist­i – meo­ margi qmedebis koefi­ re msoflio omis periodSi cienti (m. saxelwodeba. gavrcelebulia aSS­ sa da sxva qveynebSi.. romelic gviCvenebs Tu romelic TanamSromlobda energiis ra nawili iqceva faSist dampyroblebTan manqanaSi sasargeblo mu­ maT mier okupirebul qvey­ Saobad. kok] – gemis da faqturiT. collage dawebeba] sani mwyemsi aSS­is dasav­ – 1. fonze dawebeba  k.

kolEnkor­i [rus. calancar SeRebili bam­ bis qsovili] – 1. ¥ kolegiuri – (wign.  skolis k. saerTo miznebiT intere­ sebi.-259ruli montaJi formiTa da SinaarsiT sxvadasxvagvari masalisa. kOlafs­i [laT. kOlba [germ. collector Semkrebi] – 1. xelmZRvaneloba. rasac xSirad sdevs gonebis dakargva. sadac Tavs uyrian risme Semdgomi ganawilebis miz­ niT. kolEgia [laT. milsadenebidan Semosuli .. profesiis Tanamdebobis mixedviT. dawesebuleba. iyeneben qimiur laborato­ riebSi.  kolegialuri.) sisxlis wnevisa da gulis moqmedebis daqveiTeba er­ Tad. zogi profesiis pirTa ga­ erTianeba.  saredaqcio k. amxanaguri.  sxva k.) ara­ erTpirovnuli. ag­ reTve swavlaSi (umaRles saswavlebelSi). (gadat.  kalenkori Scd. bambis qsovili erTgvari. didi milsadeni.  advokatTa k. gadawyvetileba. kolEqtiv­i [laT. ufro patara. saministros k. коленкор < fr. aseve saerTod fe­ ri. collega] – amxa­ nagi samsaxuris. romlebic gaerTianebulni arian saerTo saqmianobiT. weboTi gaJRenTili. k. kolEqtor­i [laT. romlebic qmnian admi­ nistraciul.) sul sxva saqme. kOlega [laT. romelic gaer­ Tianebulia avtoris Cana­ fiqriT. 2. ¥ kolenkoruli. 2. Tanamdebobis pirTa jgu­ fi. saTaTbiro an ganmkargulebel organos. Seferiloba. ¥ kolegisa. collectivus krebiTi] – adamianTa jgufi. romliTac miedineba sxva.  sabiblioTeko k. color feri] – saRebavis feri. misi toni da sisqe. collegium] – 1. ¥ koleqtiuri. kOler­i [laT. collapsus vinc goneba dakarga] – (medic. sxvebTan SeTanxmebuli. 2. kolben] – maRal­ yeliani minis WurWeli. kol  k. iyeneben wig­ nis yuaze an ydaze gadasak­ ravad.  kolegasi Scd.

colibri] – Zali­ an patara Wreli Citi.  sakanalizacio k.  s.) nivTiereba.kol -260¥ koliesi. ¥ kolibrim. saxamebeli.) cxovrebiseuli kon­ fliqtisa da brZolis asaxva mxatvrul literaturaSi. (lit. romelic saSualo ganaTlebasTan erTad pro­ fesiasac iZleva. kOl­i [ing. college] – 1. saqarTveloSi: saswavle­ beli. kOlika [berZ. wylis k.  mineralebis k. markebi.-ebi. . (wign. kOleji – [ing. k. kolQzia [laT.  koliisa Scd. far­ Ruli). miswrafebaTa. collectio kre­ buli] – erTgvari sagnebis krebuli. romelic gamow­ veulia msxvili nawlavis anTebiT. collisio] – 1.  qronikuli k. kOlibr­i [esp. safosto markebis k. maswavleblis gasaubreba studentebTan maTi codnis gamosarkvevad. fizikaSi. kolon msxvili nawlavi] – daavadeba. in­ glisSi. xsnari.  k. koleqciOner­i [fr. aSS­sa da zog sxva qveyanaSi: umaRlesi an sa­ Sualo saswavlebeli. 2. kolike nawlavis daavadeba] – muclis Rrus mwvave spazmuri tkivili. ¥ sakoleqcio. kOlie [fr.  briliantis k. gogirdi. in­ teresTa Sejaxeba. collie] _ sasamsaxuro jiSis ZaRli. kolitis < berZ. airebi an siTxeebi. bi­ nadrobs centralur da samxreT amerikaSi. Cveulebriv Zvirfasi mo­ sarTaviT (yelsakidi.  kolibrma. romelic ar kristaldeba da romlis xsnarsac ar gadis mcenareul da cxove­ lur apkSi (aseTebia cila. kolibrs Scd.  Tirkmelebis k. kolla < webo da eidas saxe] – (qim. webo da sxv. kolEqcia [laT.  k. kolibris.  cxovrebiseuli k. kolOid­i [berZ.) ¥ koloiduri.. gamoiyvanes me­18 s­is dasawyisSi Sot­ landiaSi (sxvanairad: Sot­ landiuri nagazi). kolloquim saubari. collectionneur] – koleqciis Semkrebi.. kOlit­i [germ.) sapirispiro Sexe­ dulebaTa. collier] – yelsabami. gasaubreba] – 1.. kolokvQum­i [< laT. suraTebis k. 2.

erTi erovnebis adamianTa jgufi.-ebi. romelic dapyrobilia im­ perialisturi saxelmwifos mier da iZarcveba misgan. 4.) wignis gverdis aRmniSvneli cifri (ricxvi). ¥ kolonizatoruli.  biologTa k.  k.  k. colone] – 1. 1­isaTvis). kolumneziffer] – (poligr. kolOnist­i – 1.  kalonia Scd. politika. 2.  pingvinebis k. 5. k. ¥ koloniuri da kolonialuri (mniS. adamianebi an sagnebi. kolOncifr­i [germ. sinon. Cagvra. (ist. qveynebi. kolonistebiT dasaxleba carieli adgilebisa. ucxo qa­ laqSi. moskovSi me-17-18 ss..-Si.-ebis ganTavisufleba. rom­ lebic ganlagebuli arian an moZraoben erTmaneTis miyolebiT.  kalona Scd. politika. raime mizniT Tavmoyrili adamianTa erTad cxovreba. kOlona [fr.  Zveli berZnuli k. 2. tankebis k. 1).  k.-2612. koloniAlizm­i – imperia­ listuri saxelmwifos mier sxva qveynebis koloniuri Cagvris politika.) dapyrobil qveya­ naSi dampyroblebiT da­ saxlebuli adgili (qarT. 2. 3. qveyana.  triumfuli k. romelic eqsploatacias uwevs koloniis (mniS.. kolonizAtor­i – piri.  jaris k.  koloqviumi Scd. WianWvelebis k. kolonia mniS. koloniis (mniS. romelic cxovrobs ucxo qveyanaSi. qveynis dapyroba da misi gadaqceva koloniad (ix. sinon. fizikosTa k. ¥ kolonialisturi. 2) mcxovrebi (qarT. maRa­ li sveti. . kolOnia [fr. axalSeni). ro­ melzedac ismenen da ga­ nixilaven moxsenebebs gar­ kveul Temebze. koloniis (mniS. 2.-ebi Savi zRvis sanapiroze.  k. samecniero TaTbiri. moaxalSene). 1) mosaxleobas. kolonizAcia – 1. colonne < laT. 3) wevri. frinvelebis an mwerebis didi jgufi sadme.  qarTvelebis k. colonia dasaxleba] – 1. kol  Sroma-gasworebis k.

rac qmnis mTlianobas. commandeur] – 1. 2.) risame Ta­ viseburebaTa erToblioba. velo. gvari sistemis revolveri. zog qveyanaSi iaxt­klubis Tavjdomaris wodebuleba. samxedro mosamsaxureTa. gadat. mniSvnelo­ vani. sacxenosno Sejibrebis. suraTSi ferTaSexameba. uzarmazari.-ebi.  naTeli k.  kamanda Scd. 3. kolOrit­i [it. sasaxle. sinon. ieri. gadat. sax. kolossos ] – (wign.  mecnierebis k. kolossos didi qandakeba] – 1.] – erT­ feri da metreo vzomav] – Seferadebuli xsnaris feris an koncentraciis gamosarkvevi xelsawyo (qarT. avtogadarbenis da misT. brZaneba. Sua saukuneebis sasuliero raindul ordenebSi: erT­ .  avtogadarbenis k. gankarguleba. koma Rrma Zili] – (medic. istoriul romanSi.  s. uzarmazari qandakeba an sveti 2. xelmZRvaneli.  k.  k.  epoqis k. columbarium pirvelad samtrede] – kremaciis Semdeg ferflis urnebis sacavi. colorito < laT. komAndor­i [fr. moxuci. kolorQtuli – 1. da­ valeba gansazRvruli for­ miT. kOmanda [fr. warmateba hqonda.) ugono mdgomareoba. raime udidesi. sportsmenTa oganizebuli jgufi. 2. Taviseburi naTeli. kolosAlur­i [fr. ¥ sakomando. (wign.kol -262- kolorQmetr­i [laT. xSirad gamowveulia cent­ raluri nervuli sistemis dazianebiT. colossal berZ. peizaJi. kolumbarQum­i [laT. kOlos­i [berZ. color feri] – 1.) Za­ lian didi.  fexburTis k. romlebic gansazR­ vrul amocanebs asrule­ ben. am wodebulebis mqone piri. warmodgenas k. 2.  k. k. kOma [berZ. 2.  kalorimetri sxva (ix). mkafiod gamoxatuli. color kOlt­i [< sakuT. figura. moto. rac ga­ moirCeva sxvadasxvagvar ferTa kargi SexamebiT. rac Rrma Zils mogvagonebs. fersazomi). punqti. commande] – 1.

kartofilis amosaRebi k. (s) siuJeti. fexburTSi. romlis mizania upi­ ratesobis mopoveba da gamarjveba. (s) Janri.  k.  saswavlo k.-263erTi umaRlesi wodebuleba. xrikebi raime miznis misaRwevad.. kombQnat­i [laT..  cifrebis k. combinatus gaormagebuli..  bavSvis k. am wodebis mqone piri.. sxvadasxva dargis samrewvelo sawarmoTa ga­ erTianeba. 4. 1) moxda. . Sofris k.  klasikuri k.. sxvadasxva safexuris sas­ wavlebelTa gaerTianeba qarxanasTan.  samkervalo k. giorgi erisTavi. 3. comoedia < berZ. Sexameba. zog sportul TamaSSi: saerTo CanafiqriT gaer­ Tianebuli sxvadasxva ile­ Ti. kombinEzon­i [fr. k. opera. rTuli Canafiqri. commedianto] – (moZv) igivea. 2. maqinacia. sawarmosTan. kosmonavtis k. kombinirEbuli sAkvebi – sakvebis narevi saqonli­ saTvis komEdia [laT. combinaison] – mTliani Sarval­xalaTi.  qarTveli k. kom  eSmakuri k. combinatio] – 1. molieris k. kombinirEbuli – ris kom­ binaciac (mniS. TeTri banjgvliani kombAin­i [ing. wvril sawarmoTa gaerTi­ aneba. ¥ komediuri da sakomedio. romelsac aqvs sasacilo siuJeti. ferebis k. komoedia ] – dramatuli nawarmoebi. musikaluri k. 2.  sayofacxovrebo sawarmoTa k.-ebi. 3.  k. samTo k.  puris asaRebi k... romelic erTdroulad ramdenime manqanis samuSaos asrulebs. combine] – manqana. kombinAcia [laT.  k. (soflis meurneobaSi). risame urTierTganlageba.. qvanaxSiris k.  kombinizoni Scd. komedQant­i [it. TamaSi (WadrakSi).. kombAiner­i – kombainis mZRo­ li. ¥ kombinaciuri. rac komikosi. Sewyvile­ buli] – 1. k. saWadrako. ungruli nagazis jiSis ZaRli. romelic komediebs wers. komediOgraf­i – dramaturgi. poligrafiuli k.

­Si. komentAtor­i [laT. komErcia [laT. mibareba] – 1. 2) udgas.  qalaqis k. rac komendantis saaTi. komentaris (komentarebis) avtori. 4. Cveulebriv mr. 2. samxedro mo­ samsaxureebis mier disci p­ linis dacvas sazogadoeb­ riv adgilebSi. navsadguris k. saerTod vaW­ . komEntari zedmEtia – (wign.  rkinigzis sadguris k. msje­ loba risame Tobaze. komEndantis sAaTi – qu­ CaSi gamosvlis akrZalva saomar mdgomareobis gamo sakomendanto – komendantis (mniS. commercium] – kerZo vaWroba. komEndant­i [fr. sportuli k. ro­ melic Tvalyurs adev­ nebs sagarnizono da saya­ raulo samsaxurs wesierad Sesrulebas. komEntar­i [laT. romelic rkinigzebze Tvalyurs adevnebs jarebis samxedro mosamsaxureebisa da sam­ xedro tvirTis swored ga­ daadgilebas. commersand] – piri. ro­ melsac saTaveSi komen­ dantis (mniS.-ebi. romelic komercias misdevs.  ilia WavWavaZis TxzulebaTa k..  gazeTis k. raime teq­ stis axsna­ganmarteba. commentator] – piri. rodesac da­ matebiTi axsna­ganmartebis gareSec gasagebia yvelafe­ ri.  komendantura Scd.  komendati. 2. commentarius]. sakomendato komendAtura [germ.  komentariebi Scd. axsniT­ganmartebiTi an kritikuli SeniSvnebi.) ityvian.  teqstis k. 2) sasamsaxuro sad­ gomi.. sazogadoebrivi Senobis gammarTveli. cixe­ simagris an gamagrebuli raionis yvela jaris uf­ rosi.  saerTo sacxovreblis k. am dawesebulebis sadgomi. komentArebi – 1.  cixesimagris k. 3. mindoba.kom -264Scd. komman- dantur] – dawesebuleba. sakomendanto saaTi – igivea. commandant < laT.-ebi. samxedro piri. samxedro meTauri. Se­ noba. commedare davaleba. komErsant­i [fr. banakis k. romelic risame komentarebs iZleva..

kudiani (varskvlavi)] – ciuri sxeuli erTgvari (qarT. commissionnaire] – piri. (s) garigeba. Sesaxedaoba. comissarius uflebamosili] – Tanamdebobis piri. komQkuri – 1. <] – risame ko­ mikuri. romelic garkveul funqciebs asrulebs. kOmizm­i [berZ. komikos] – ko­ mikuri rolebis Semsrule­ beli msaxiobi.-d gamoiyureba. (s) operaciebi. commissariat < laT. romelsac mindobili aqvs garkveuli davalebis Ses­ ruleba. rac ko­ mediuri (ix. commisaire < laT. comm il faut ro­ kom gorc saWiroa. debs xelSek­ rulebebsa da sxv. mzis sawinaaRmdego mxares mimarTuli. sasacilo xasiaTi. commis voyageur] – savaWro firmis agenti. sasacilo  k.] – zogi saxelmwifo da administraciuli dawe­ sebulebis saxelwodeba komQsia [< laT. commissio da­ valeba] – 1.sazogadoebis (saero) zrdilobis wesebis Sesabamisad. kudiani var­ skvlavi). ¥ sakomisio: sakomisio ma­ Razia – maRazia romelic Suamavlobas eweva yidva­ gayidvaSi (komerciul saq­ mianobaSi). k.  saarCevno k. romelsac aqvs naTeli zolebisagan Sem­ dgari erTi an ramdenime kudi.-265roba. ¥ komerciuli da sakomercio. komisiOner­i [fr. adamianTa jgufi. niWi. sinon. 2. komivoiAJor­i [fr. romelsac erTi ad­ gilidan meoreze daaqvs saqonlis nimuSebi. ro­ melsac mTavrobisgan gan­ sakuTrebuli an mniSvne­ lovani rwmunebebi aqvs miniWebuli.rogorc unda] – maRali wris. kOmilfo [fr.. preis­ kurantebi (preiskuranti) katalogebi. saxelmwifo mmarTvelobis organo.  k. opera. komedia). k. kOmeta [berZ. saeqimo k. igivea. gadat.  k.  k.  komivoiaJuri Scd. savaWro operaciebi. k. mdgomareoba. 2. kometes (aster) Tmiani. . komQsar­i [fr. komisarQat­i [fr. romelic Sua­ mavlobas eweva savaWro garigebaSi garkveul gasam­ rjelos fasad. komQkos­i [berZ.

SekumSuli. risame asanazRaureblad kompAnia [fr. 2.  s. aqvs damag­ toritetuli. ¥ sakompensacio. av­ qveynis mxareebs. codnaze damyarebuli. risame anazRaureba (am – patara ilustrirebuli mniSv. sxivis saSualebiT.  k. compensatio] – 1. specialisti.romelSic uflebamo­ kompaqturi da disc diski] – silia raime dawesebulebis informaciis (bgeris.) darRveuli funqciis rewvelo gaerTianeba. aRdgena organizmSi. sinon. rom­ romelic xelmZRvanelobs lidanac Canaweris amo­ raime saqmianobas.­iT ixmareba agreTve wigni an naxatebis seria kompensireba). compact 2. kompAqturi [laT. 2. – safuZvliani codnis mqo­ kOmpas­i [it. (qarT. Tonis diskis saxiT. comite <laT. melTa jerovani codna mo­  kompakturi Scd. – mWidro.) < comic komikuri. competencota adgili uWiravs. kompas fargali] – xelsawyo. ne raime dargSi. epoveba visme. kiTxva xdeba lazeruli  aRmasrulebeli k. teqstis) Canaweri mowyobiloba Txeli li­ comittere] – arCeviTi] organo. nitebuli isari. azri. comics (mr. romlebic erTad atareben kompetEnturi [< laT. Tanxa. comdros. kOmiqs­i [ing.  saaqcio k. (saub. kompetenciis (mniS. mewarmeTa savaWro an sam­ 3. romliTac gansazRvraven 2. k. sfero. rasac kompetEncia [laT.. sakiTxTa wyeba.kom -266- xulebis. Srifti. yovelTvis CrdiloeTisken 3. k. komisia. sazRauri). msubuqi. romelic  k. . aris mimarTuli. compactus]  kompententuri Scd. Cveulebriv saTav­  fuladi k. k. msajuleba. compagnie] – 1. tia] – 1. 2) mqone.gamosa­ an Tanamdebobis piri.  k. sasacilo] kompensAcia [laT. romelsac uxdian  komikuri Scd. organizacia. ro­  k. (medic.) jgufi adamianebisa. compusso < holand. petens (competentis) saTanado]  kampania sxvaa (ix. gadasavlo Sinaarsis.). masa. kOmpaqt­dQski [ing. komQtet­i [fr. saxsrebi. saeqsperto k.

romelic adgens sa­ Wadrako amocanebsa da eti­ udebs. naxatis k. agebuleba.-is klasi (konservato­ riaSi).  k. complexus kavSiri. compositos Semadgeneli] – piri. kOmpleqs­i [laT.  k.-267 sasamarTlos k. ¥ kompiuteruli da sakompiutero. (s) centri. kompozQtor­i [< laT. Sveulmfreni da sxv.  wignebis k.  kompentencia Scd. kompozQcia [laT. k. qaTinauri) kompOzit­i [laT.  arqiteqturuli k. mag: ded­ mama.  personaluri k. (s) teqnika. rome­ lic agebulia sxvadaxva avtorisagan nasesxebi ma­ salebiT da ar Seicavs da­ moukidebel gamokvlevasa da daskvnebs. sruli Semadgenloba. . komputeruli. naSromi. compositus] – sityva. ¥ kompleqturi. ¥ kompleqsuri. compositio Sedgena] – 1. 2. k. urTierTgan­ lageba. Tvi­ sebaTa erToblioba. computer] – eleqtronuli gamomTvle­ li manqana (egma). Sexameba] – saganTa. compilatio Zarcva] – 1. sawarmoo procesebis k. movlenaTa. moqmedebaTa. kompilAcia [laT. (s) sistema.. sakomputero Scd.-s scildeba. complectus sruli] – garkveuli daniS­ nulebis saganTa sruli ri­ cxvi. tanis (sxeulis) age­ buleba. aseTi naSromis Sedgena. SekavSireba] – (wign). sinon. 2. nakrebi. moyvaniloba komplQment­i [laT. complexio SeerTeba. kompiUter­i [ing.  romanis k. romelic erTze meti fuZisgan Sedgeba. saWadrako kompozitori – piri. musikalur nawarmoebTa Seqmnis Teoria. saqebari risame Tqma vinmesaTvis pir­ Si (qarT.  k. komplEqcia [laT..  komputeri.  Jurnalebis k. compliment] – sasiamovno. es sakiTxi Cvens k.. kOmpleqt­i [laT. risa­ me Semadgeneli nawilebis Tanafardoba. operis k. eqspedicia. meqanizacia.  k. kom kompleqtAcia – risme komp­ leqtebis Sedgena. romelic qmnis musikalur nawarmoebs.

kOmuna [fr.. ¥ kompresoruli da sakompresoro. compost] – (sof. compromissum] – urTierTdaTmobis gziT miRweuli SeTanxmeba.-ebi. kompOster­i [fr. kompOnent­i [laT. commune < laT. 2­T­ vis).  Senadnobis k. tilos naWeri (Cveulebriv wyliT an wam­ .) organuli sa­ suqi – neSompalisa da mi­ wis narevi. magram kompostireba. kOmpres­i [fr. compote] – Saq­ rian wyalSi moxarSuli xili an kenkra.. meur. komprEsia [laT. kamaTi. komprEsor­i [laT. klasi (konservatori­ aSi). komprometQreba [fr. nomers da misT.  dakompostereba. ukompromiso.  k.) risame Semadgeneli nawili. gadawyvetileba. compresse] – qsovilis. 1­isaTvis). (s) danadgari. kOmpost­i [ing. dakompostQreba da kom­ postQreba – komposteriT aRniSvna TariRisa da misT. ro­ melsac ideben mtkivneul (daSavebul) adgilze sam­ kurnalo mizniT. communis saerTo] – gaer­ Tianeba adamianebisa. ¥ kompromisuli. compromette] – (wign.gazis an sawvavi narevis SekumSva Sigawvis Zravis cilindrSi. kOmpot­i [fr. ro­ melTac saerTo qoneba aqvT. komSis k.  uary.kom -268liT dasvelebuli). ¥ sakompozicio (mniS.) vinmesaTvis saxelis gatexa sxvis Tval­ Si.  u. composteur] – aparati.  k. romeli rkinig­ zis bileTze da sxva do­ kumentebze aRniSnavs Ta­ riRs. compressius SekumSva] – narevis saSu­ alebiT gazebis an haeris SesakumSi manqana (agre­ gati). mTlianoba.  alublis k. romlebic erTad Sro­ moben da Tanasworad iyo­ fen SromiT miRebul pro­ ¥ kompoziciuri (mniS. atmis k. komprOmis­i [laT.  s.  kompromentireba Scd.  kampoti Scd.  k. componens (competentis) Semadgeneli] – (wign. compressio] – (teq) haeris.

neobasTan dakavSirebuli. partiis wevri. mowyobiloba eleq­ zogado] – utopiuri. suli] (1918­1920 ww. sastumro. vagoni. kon ¥ komunisturi. komUnike [fr. komUnizm­i [fr. saerTaSoriso sa­ romelSic ramdenime ojaxi kiTxebze. con er­ moqalaqo omis periodSi Tad da genius goni.-269duqtebs. pArizis kOmuna – 1871 komunikAcia [laT. communique] – mTavrobis oficialuri komunAluri bQna – bina. partia. sa­ komutAtor­i [< laT. communisme < laT.  k. am sistemam ver ga­ Tilmowyobiloba. WoTa xelisuflebis eko­ nomikuri politika sa­ kongeniAlur­i [laT. ¥ sakomunikacio.  k. cxovrobs. saSualeba. communis saerTo. mowyobiloba. gadoebriv sakuTrebaze. cnoba. sa­ trul wredis SerTvis da zogadoebriv – (poli­ ganrTvisaTvis an denis mi­ tikur) – ekonomikuri marTulebis Sesacvlelad.). (ist. komUnar­i [fr. xazebi. komunAluri – qalaqis meur­  s. commuto] – 1. mSenebloba. rome­ 2. communard] –  komunikisa Scd.) parizis komunis wev­ komUnist­i – komunisturi ri. niWierebiT. k. ke­ ropaSi. kOmfort­i [ing. – WkuiT. tabeluri. romelsac lic dafuZnebulia war­ iyeneben telefonis xazebis moebis saSualebaTa sazo­ xeliT SesaerTeblad. communiwels parizSi ajanyebuli katio] – erTi adgilis meo­ mSromeli xalxis mier Seq­ resTan damakavSirebeli mnili revoluciuri mTav­ gza an kavSirgabmulobis roba (iarseba 72 dRe). samxedro komunizmi – sab­  k.  SromiTi k. ¥ komunikuri. comfort] – yo­ facxovrebis moxerxebul agreTve aRmosavleT ev­ pirobaTa erToblioba. yofil sabWoTa kavSirSi. amarTla da XX saukunis ¥ komfortuli da komfor90­wlebSi daingra. visime . sistema (wyobileba).

kondensAtor­i [< laT. kongregAcia [laT. 2. 2. kondakion] – mokle saeklesio sagalo­ beli. kavSiris saxelwodeba. amerikis SeerTebul Stateb­ sa da laTinur amerikis bevr sxva qveyanaSi: sakanonmdeblo organos (parlamentis) ag­ reTve. 2. SemTxveviTi na­ erTi. saeklesio wigni.  k. ¥ konglomeratiuli..kon -270organizaciaTa gaerTianebis. kenWebisa da qve­ bisgan. konglomerAcia [laT.) sxva­ dasxva nawilis an sagnis meqanikuri. kOngres­i [laT. 2. kondensieren] – (spec. condenso vasqeleb. ro­ melic am sagaloblebs Seicavs. saerTod: Sesabamisoba. (wign. Semk­ vrivebuli] – 1. kondQter­i [laT.  kondesatori Scd. saerTa­ Soriso TaTbiri yriloba.  avtomobilistebis k. vamkvriveb] – 1. 2) wevri kongruEntuli [< laT.  energiis k. conglomeratus Semgrovebeli. raime sazogadoebriv . 2. kreba] – 1. (geol. congressus Sexvedra. konditor < Sesaferi. msgavsi. romis papTan arsebuli administraciuli organo. aparati. airis gadayvana Txevad an magar mdgomare­ obaSi. congressman] – kongresis (mniS. kondensatio] da kondensQreba [germ. konglomErat­i [laT. romelSic namuSe­ vari orTqli civdeba da wylad iqceva. congruens (congruentis) Tanx­ vdenili] – 1. rodesac isini inarCuneben TavianT Tvisebebs.  kondensacia. kondesireba Scd. Ta­ nazomiereba. eleqtroenergiis dasag­ rovebeli xelsawyo. (maTem) geomet­ riuli figurebis damTxveva erTmaneTze dadebisas. kOndak­i [berZ. congregatio] – 1. mSvidobis momxreTa msoflio k. kaTolikur eklesiaSi: erTgavri wesdebis mqone monastrebis gaerTianeba.) naleqi qani. ro­ melic Sedgeba sxva nams­ xvrevebisa. plasti. conglomeratio] – risame nawilebis an sagnebis iseTi SekavSireba.) dagroveba. 2. kongrEsmen­i [ing. orTqlis. kondensAcia [laT.

kavSirebulia tkbileulis damzadebasTan da vaWrobas­ kooptAcia [laT. ro­ qveiTi jarisa da tankebis melic iqmneba misi wevrebis (mepaieebis) saxsrebiT. genili norma. ¥ kooptirebuli. s. koptireba.. ravs wertilis mdebareobas kooperAcia [laT. bevri adamiani erTad mo­ nawileobs Sromis erTsa koordinAcia [laT. moqmedebis k. saqoneli. debis specialisti. konditio] – dad­ tirebuli Scd. saqoneli. an kandidatebiT sakuTari 2. urTierTSefardeba. maRazia romelic tkbile­ gadawyvetilebis Sedegad uliT vaWrobs (sinon.  koperacia. standarti. ro da sxva gaerTianeba. procesSi (operaciaSi). kanfetebis da misT) damza­  k. 2. koleqciuri sawarmoo. rac da­ Scd.savaW­  samecniero samuSaoebis k. co rasac unda Seesabamebodes koordQnat­i -Tan. Sromis  geografiuli k. tkbili Rvezelebis momxmareblo k. [laT. cooptatio damatebiTi arCeva] – ro­ Tan.. sadamatebiT arCevnebis Ca­ Saqarlamo). sakonditro Scd.. k. ¥ konditerisa.] – tkbileulis (tor­  sarewao k.-ebi. cooperatio sibrtyeze an sivrceSi. tarebis gareSe. . romlis drosac  kordinati Scd. s. Sevseba axali wevrebiT ganyofileba (maRaziaSi). forma. coordinatio] da koordireba [germ.  konditrisa. maRazia. fabrika. kanditeri. Tesli. da igive an erTmaneTTan koordinieren] – raime moqmede­ dakavSirebul sxvadasxva bis. ¥ kooperaciuli. satebis. sabinao k. koperaciuli sakOnditro – 1. dide.  koptacia. erTad da ordinatus mo­ esa Tu is sagani. astroorganizaciis Taviseburi nomiuli k. wesrigebuli] – (spec.  kooptireba.) si­ ¥ kondiciuri. melime arCeviTi organos  s. romelic gansazRv­  k.-ebi. saqmianobis SeTanxmeba.-271- koo arab. kopkondQcia [laT. nawarmi. TanamSromloba] – 1.

2. Sesworebuli] – nawilobrivi Sesworeba an Secvla risime. werilebis. erToblioba. korrespondent.  kordinacia. sadac aseTi raz­ mi. romelic adgilebidan gzavnis cnobebs Tavis re­ daqciaSi. 1) akeTebs. correspondentia] – 1. 2. Jurnalis an radio­tele­ viziisaTvis gagzavnili we­ rili.) qve­ mexebis damiznebaSi Ses­ worebis Setana meTauris saTvalTvalo punqtidan. cnoba. Sefardeba. korespOndent­i [germ.  tyis k. dacva. sabaJo k. Jurnalis. gazeTis. < fr. k. wevr-korespodenti Scd.kor -272 korespodenti. depeSebis da misT. korEqtor­i [laT.. romelsac vinmesTan miwer mowera aqvs. 2.. kOrdon­i [fr. kordebAlet­i [fr. radio­ televiziis TanamSrome­ li. koreqtQreba – 1. sakorespodento. TviTmfrinavidan da misT.  korespodencia Scd. korEqtiv­i [laT. ..  mamxilebeli k. (samx. mizanze dakvirvebis Sede­ gebis mixedviT. sa­ sazRvro an gadamRobi razmi. cordon] – 1. piri.  korektireba Scd.  s. 2. sasazRvro k.-ebis Setana. correlatio] – urTierTdamokidebuleba. ¥ sakoreqtoro. wevr­korespOndenti – aka­ demiis wevri.  s. corrector gamasworebeli] – gamomcem­ lobis an stambis muSaki. correctus gas­ worebuli. romelic koreqturas (mniS. adgili.-is iqiTa mxare. romlebic asruleben ma­ sobriv da jgufur cekvebs. saerTod koreqtivis Ses­ worebis Setana rameSi. punqti. korelAcia [laT. corps de ballet] – baletis msaxiobebi. korespondEncia [laT. sworeba. correspondant] – 1.  gazeTis sakuTari k. yarauli aris gan­ lagebuli. kordinireba Scd. ¥ sakorespondento. kores­ pondentis mier gazeTis.  gegmebSi k. romelsac gan­ sxvavebiT akademikosisgan (namdvili wevrisgan) ara aqvs gadamwyveti xmis uf­ leba.

sadac koreqtorebi muSaoben.  sakoreqturo sxvaa (ix. k. corrosio amo­ Wama] – 1. korQandr­i [laT. gamoiyeneba. korEqcia [laT.  koridasi Scd. kOrner­i [ing.  korektori. korOzia [laT.  karidori Scd. liTonis daSla qi­ miuri procesebis Sedegad. coriandrum] – erTwliani balaxovani mce­ nare mzesumziris ojaxisa. gasworeba. rogorc sanelebeli. stambaSi awyobili teqstis anabeWdi SemCneuli Secdo­ mebis gasworeba. 3. kordebaletis mTavari msaxiobi. nabeWdi. mopyroba. sakorektoro Scd. corner kuTxe. koreqtura). Secdoma.  sakoreqtoro sxvaa (ix. Tavaziani. ¥ koreqturuli. Zvel berZnul tragediaSi: gundis xelmZRvaneli. corridor] – grZeli gasasvleli (Seno­ baSi. koryphaios bela­ di.) wesieri. k.  k.  korektura.  k. korEqtura [laT. correctio] – Sesworeba. korEqtuli [< laT.  vagonis k. didad gamoCenili moRvawe raime asparezze. ¥ koridisa. adamiani. axalgazrda nazardi da gamxmari nayofi. binaSi da sxv. talani).  korektuli Scd.. k.  mecnierebis k. saqcieli. kornQSon­i [fr. sakorektoro Scd. .-273 ars. 2. ro­ melic gamoiyeneba mwnilis Casadebad. winamZRoli] – (maRal­ fard.  s. cornichon] – pa­ tara mousvleli kitri. correctura rac unda gaswordes] – 1. to corner kuTxeSi mimwyvdeva] – fexburTSi: sajarimo ku­ Txuri dartyma karSi (ku­ Txuri dartyma an mokled: kuTxuri).). sinon. TviT aseTi anabeWdi. 2. kOrife [berZ. koreqtori). corrida] – espaneTsa da zog qveyanaSi: masobrovi sanaxaoba – xarebTan brZo­ la. derefani. sakoreqtoro – oTaxi. correctus gamarTuli] – (wign.) 1. pasuxi. ¥ sakoreqturo. korekturuli. xelovnebis k. korQdor­i [fr. kor kOrida [esp. sax. (qarT.

satanko k. saaTis k. 5. (sacxovrebeli masivisa).  mr. sazRvao k. gamrudebis) samkurnalod.-ebi. saavadmyofos axali k. universitetis k. rai­ me erTi oficialuri an samsaxurebrivi mdgomareo­ bis pirTa erToblioba.) materiis nawilaki.) qanebis cvlileba haerisa da wylis zemoqme­ debis Sedegad.-ebi. 6. risame ConCxi an garsi  TviTmfrinavis k. msxvili sajariso Senaer­ Ti.  kadetTa k. tyavis an sxva magari masalis bandaJi tanis zeda na­ wilze Semosakravad. court] – CogburTis saTamaSo moedani. cortage] – (wign.. (medic. xma­ roben xerxemlis zogi da­ avadebis (mag. (ix. 2.  inJinerTa k. gemis k.  di plomatiuri k. me-5 k. romlebic gaer­ Tianebuli arian qonebrivi an wodebrivi interesebis erTobiT.. qarxnis k. romel­ sac qalebi ikraven welze (kabis qveS) tankenarobis gamosaCenad. kOrpus­i [laT. korpUskul­i [laT. koronAcia [laT. revoluciamdel ruseTSi: saSualo samxedro saswav­ lebeli.  mTavari k. kOrteJ­i [fr. 4.kor -274JurnalisTa k. coronatio] – gvirgvinis dadgma. kortebi. 2. corset] – 1.) sazeimo sxvla. corpus sxeuli] – 1.. calkeuli Senoba­nagebo­ baTa kompleqsi. kOrsaJ­i [fr.. . di plomati). corpusculum sxeulaki] – (fiz. 3. (geol.  msrolelTa k..  cxenis k. corporatio gaerTianeba] – jgufi ada­ mianebisa. mefed kurTxeva. procesia. adamianis an cxovelis sxeuli.  korpuskul[i]aruli Scd.. corsage] – qalis qvedatanis qamari erTgvari.. paJTa k. farTo drekadi sartyeli. ¥ korpuskuluri: sinaTlis korposkuluri Teoria – Teoria. erTi specialobis. romlis mixedviTac sinaTle warmoadgens gan­ sakuTrebul nawilakebis (korpuskulebis) nakads. oficerTa k.) TabaSiris. kOrset­i [fr. 2.. korporAcia [laT. kOrt­i [ing.

corruption < laT. kosmOdrom­i [berZ. kosmopolQtizm­i – ideo­ . kosmeturi Scd. rome­ lic swavlobs ciuri sxe­ ulebis warmoSobasa da ganviTarebas. kosmos kosmosi.  k. rogorc erTi mTlianis Sesaxeb.-is kabineti. korund] – Za­ lian magari minerali. samyaro da dromos sarbeni adgili. astronavtika). kosmos kosmosi. korumpirEbuli pQri – piri. misi saxesxvaoba: lali. amisaTvis saWiro nivTie­ rebani. ¥ kosmetikuri. mimdevari. kosmogonia samyaros warmoSoba] – as­ tronomiis nawili. kosmEtika [berZ.)] – espaneTis parlamentis sa­ xelwodeba. kosmogOnia [berZ.. romelic yvela sisa­ Zagleze awers xels. co erTad da sinus Runi. kOrtes­i [esp. kosmetiko (techne) morTva – mokazmvis xelovneba] – 1. samyaro da nautike zRvaosnoba] – kosmosSi frenis Teoria da praqtika (sinon. simrude] – (maTem. safiro­ ni.) erT­erTi trigono­ metriuli funqcia damate­ biTi kuTxis sekansi. pirisaxisa da sxeulis kanis movla – galamazeba.  kortesebi Scd. kosQnus­i – [laT. kosmos kosmosi.  kosmetiuri. kos  samkurnalo k.) erT­erTi trigo­ nometriuli fuqcia – da­ matebiTi kuTxis sinusi. rbena] – saTanadod mowyobili mo­ edani. cortes (mr. coruuptio mosyidva] – Tanamdebobis pirTa da po­ litikur moRvaweTa mos­ yidva qrTamiT. topazi. co erTad da secans gadamkveTi] – (ma­ Tem. kosEkans­i [laT. 2.-275 avtomobilis k. k. saSualebani. kosmonAvtika [berZ. kosmolOgia [berZ. korUfcia [ing. saidanac uSveben kosmosur xomaldebsa da dedamiwis xelovnur Tanam­ gzavrebs. kosmopOlit­i [berZ. kOrund-i [germ.  korupcia Scd. kosmopolites msoflios moqalaqe] – kosmopolitizmis momxre. samyaro da logos moZRvreba] – moZRvreba samyarosi.

kos

-276tangens Semxebi] – (maTem.)erT­ erTi trigonometriuli funqcia – damatebiTi ku­ Txis tangensi.  kotangesi Scd. kOtej­i [ing. cottage < cot patara saxli] – patara sacxov­ rebeli saxli, Cveulebriv, qalaqgareT, agarakze. kotQreba [fr. coter] – (fi­ nans.) saqonlis, fasiani qaRaldebis, ucxouri va­ lutis sabirJo fasis dad­ gena. kOton­i [fr. cotone] – bamba. kofEin­i [laT. coffeinum] – samkurnalo nivTiereba, romelic aumjobesebs sis­ xlis mimoqcevas, gulis moqmedebas; moi poveba yavis marcvlebSi, Cais foTlebSi da zog sxva mcenareSi. kOqs­i [germ. koks] – myari (ma­ gari) saTbobi, sawvavi, ro­ melsac iReben qvanaxSiris an torfis uhaerod gaxu­ rebiT.  koksi Scd. koqtEil­i [ing. cock tail mam­ lis kudi] – 1. sasmeli, ro­ melsac akeTeben magari sas­ melebis (koniakis,liqioris, Rvinis) SereviT, Saqrisa da saneleblebis damatebiT.

logia, romelic ayenebs `msoflio saxelmwifos”, `msoflio moqalaqeobis” ideas. ¥ kosmopolituri.  k. ideebi.  kosmopolitiuri Scd. kOsmos­i [berZ. kosmos] – sam­ yaro, rogorc erTi, orga­ nizebuli sistema.  k.-is aTviseba, k.-Si frena. ¥ kosmosuri.  k. sivrce, k. sxivebi, k. xomaldi.  kosmiuri Scd. kostQol­i [polon. kossiol] – polonuri kaTolikuri ta­ Zari. kostQum­i [fr. costume] – 1. mamakacis Tanamedrove tan­ sacmeli – pijaki da Sarva­ li (agreTve Jileti); qalis zeda tansacmeli (Jaketi da qvedatani an Jaketi da Sarvali). 2. saerTod tansacmeli.  samuSao k., sacurao k., sportuli k., Teatraluri k., samaskarado k. ¥ sakostiumi.  s. qsovili (materia). ¥ sakostiumisa.  sakostiumesi, kostumi, sakostume Scd. kotAngens­i [laT. co erTad da

-2772. (medic.) sxvadasxva wamlis narevi. rZiani koqteili – rZis an naRebis, nayinisa da xilis wvenebis narevi.  kokteili Scd. kOSmar­i [fr. cauchemar] – 1. mZime sulis SemxuTavi sizmari (qarT. sinon. maj­ lajuna). 2. gadat. sazareli, saSineli ram.  omis k. ¥ koSmaruli.  k. sizmari, k. sanaxaoba. kOhorta [laT. cohoros (cohortis)] – 1. Zvel romSi: qveiTi jaris razmi legionis me­ aTedi nawili. 2. gadat. (wign.) saerTo ide­ ebiT, saerTo miznebiT mWid­ rod SekavSirebuli jgufi.  erovnuli ganTavisuflebisaTvis mebrZoli k. ¥ kohortisa.  kohortasi, kogorta Scd. krakovQak­i [polon. krakowiak] – polonuri erovnuli cekva swrafi tempisa; musi­ ka am cekvisaTvis.  krakaviaki Scd. krAter­i [berZ. krater Tasi] – Zabriseburi CaRrmaveba vulkanis Tavze, saidanac amoifrqveva lava.

kre

krAx­i [germ. krach] – 1. gakotre­
ba (bankisa, sawarmosi). 2. gadat. (wign.) sruli mar­ cxi.  k. ganicada. kreaciOnizm­i [< laT. cretio (creationis) Seqmna] – idea­ listuri mimarTuleba bio­ logiaSi, romelsac miaCnia, rom samyaros, dedamiwis, sicocxlis warmoSoba, or­ ganuli samyaros formebis mravalferovneba RvTis Se­ moqmedebis Sedegia. krEdit­i1 [< laT. credit swams, sjera] – sabuRaltro anga­ riSebis marjvena mxare, sa­ dac SeaqvT yvela danaxarji faseuloba, agreTve am an­ gariSze ricxuli yvela va­ li da gasavali (sapirisp. debiti). krEdit­i2 [laT. creditum sesxi, vali] – 1. saqonlis an fu­ lis micema sesxad.  saxelmwifo k., grZelvadiani k. 2. (finans.) garkveuli xar­ jebis gasawevad gacemuli Tanxa.  saxalxo ganaTlebisaTvis gacemuli k.-ebi. ¥ sakredito.  s. dawesebuleba. kredQtor­i – piri an da­

kre

-278-

wesebuleba, romelmac gas­ ca fuli an saqoneli kre­ ditad (ix. krediti2). krEdo [< laT. credo mjera, mwams] – (wign.) mrwamsi, rwme­ na, msoflmxedveloba.  politikuri k., mecnieruli k., visime cxovrebiseuli k. krEvet­i [fr. crevette] – zRvis patara kibo. krEzus­i – ityvian xolme uT­ valavi simdidris mqone pir­ ze [lidiis (mcire aziaSi) legendaruli mefis saxe­ lis (Kroisos) mixedviT]. kreQser­i [holand. kruiser] – didi swrafmavali samxedro xomaldi, gemi, romelic Se­ iaraRebulia mZlavri ar­ tileriiT, torpedoebiT, naRmebiT. krEker­i [ing. craker] – 1. Txeli xmeli namcxvari; xraSuna puri. 2. kartofili, Semwvari sif­ rifana firfitebis saxiT (Cifsis msgavsi) krEking­i [ing. cracking] – 1. mZi­ me navTobproduqtebis (mag; mazuTis) gadamuSaveba spe­ cialur danadgarebSi ben­ zinis misaRebad.  k. procesi. 2. aseTi gadamuSavebisavis saWiro danadgari.

krematorQum­i – kremacii­
saTvis mowyobili Senoba. kremAcia [laT. crematio dawva] – micvalebulis gvamis daw­ va specialur RumelSi. krEml­i [rus. Кремль] – Zve­ li ruseTis qalaqebSi: qalaqis SigniTa cixe­si­ magre: Sidacixe; me­19 s.­is meoTxedidan warmoadgens qalaqis administraciul centrs, istoriul­mxatv­ rul ansambls.  moskovis k. krEol­i [fr. creole < esp. criallo] – laTinur amerikaSi: pirveli evropuli (espanu­ ri da portugaliuri) ko­ lonizatorebis STamomava­ li. krEp­i [fr. crêpe] – 1. abreSumis an matylis qsovili, romel­ sac xaoiani zedapiri aqvs. 2. Savi gamWirvale qsovili erTgvari. krEtin­i [samxr. fr. dia­ leqtizmi crétin mosulelo, saerTo fr. crétien] – go­ nebasusti, fizikurad da gonebrivad ganuviTarebeli adamiani. kretQnizm­i [fr. crétinisme] – gonebis siClunge. krESendo [it. crescendo] –

-279(mus.) xmis, TandaTanobiT gaZliereba, sul ufro da ufro xmamaRla (sapirisp. dekreSendo).  kreSCendo Scd. krQz­i [fr. crise] – (medic.) sisxlZarRvebis droebiTi spazmuri SekumSva, romelic warmoiqmneba uecrad.  hi pertoniuli k. krQzis­i [berZ. krisis] – 1. mZafri gardatexa, cvlileba.  daavadebis k. 2. mwvave mdgomareba,romelic win uswrebs gardatexas.  finansuri k. 3. saxelmwifoSi saqonlis pe­ rioduli Warbwarmoeba, rac iwvevs warmoebis Sekvecas, wvril mwarmoebelTa (me­ warmeTa) gaRatakebas, umu­ Sevrobis zrdas.  samrewvelo k. mTavrobis krizisi – sa­ xelmwifoSi: mTavrobis Secvla, gamowveuli mwvave politikuri uTanxmoebiT. krizQsuli – 1. krizisis gardatexis mdgomareobaSi myofi, arsebuli.  k. asaki. 2. Zalian Zneli, gamwvavebuli saxifaTo.  k. momenti, k. mdgomareoba.

kri

krizQsuli temperAtu­ ra – (fiz.) temperatura,
romlis drosac qreba gansxvaveba siTxesa da orTqls Soris.  kritikuli Scd. krimQnal­i [laT. criminalis danaSaulebrivi] – sisxlis samarTlis danaSauli, ga­ dacdoma, Secodeba. kriminalQstika [< laT. criminalis danaSaulTan dakav­ Sirebuli] – iuridiuli mec­ niereba, romelic swavlobs sisxlis samarTlis dana­ Saulis kvlevis meTodikas, taqtikasa da teqnikas. kriminAlur­i [laT. criminalis] – sisxlis samarTalTan da­ kavSirebuli; danaSauleb­ rivi.  k. SemTxveva. kriminalOgia [laT. crimen (crimenis) danaSauli da berZ. logos moZRvreba] – mecniere­ ba danaSaulis Sesaxeb, ro­ gorc socialuri movlena. ¥ kriminogenuri  k. situacia. kri pto... [< berZ. kryptos sai­ dumlo, faruli] – rTuli sityvebis dasawyisSi uCve­ nebs romelime dafarul mdgomareobas, moqmedebas,

kri

-280-

xSirad Seesabameba qar­ airisebr an Txevadi mdgo­ Tuls _ `saidumlod...” mareobidan nivTierebis  kri ptodepresia, kri ptokristalur mdgomareobaSi grama. gadasvlis dros.  marilebis k. kri ptogrAfia [berZ. kryptos saidumlo, faruli da gra- kristalogrAfia [berZ. phos vwer] – pirobiTi, sa­ krzystallos kristali da grapho idumlo weris xerxi, ro­ vwer] – mecniereba romelic melic gasagebia mxolod kristalebs Seiswavlis. adresatisaTvis (pirobiTi ¥ kristalografiuli.  k. sistemebi. saidumlo niSnebiT wera). krQJ­i [rus. крыж < polon. kriterQum­i [< berZ. kriterion msjelobis, gadawyvetis krzyz jvari] – 1. kaTolikuri saSualeba] – (wign.) ni­ jvari. San­Tviseba, romlis mixed­ 2. xmlis jvriseburi vada. viTac rasme afaseben, gan­ 3. zogi saxelmwifos dro­ sazRvraven; sazomi. Saze gamoyvanili patara  WeSmaritebis k. fari. krQstal­i [berZ. krzystallos] – krQtika [berZ. kritikē garCevis, gansjis xelovneba] – 1. ri­ magari sxeuli, romelsac same ganxilva, garCeva nak­ bunebrivad aqvs mravalwax­ lovanebaTa gamovlenis, Se­ nagis forma. fasebis mizniT.  marilis k.-ebi, almasis k. k. da TviTkritika. ebi, yinulis k.-ebi. 2. (saub.) uaryofiTi msjeloba kristAluri – 1. kristale­ visime, risame Sesaxeb, visime, bisgan Semdgari. risame naklovanebaTa Cve­  k. banebi, k. tuvi, nivTierebis neba. k. mdgomareoba.  k.-is qar-cecxlSi gaata2. gadat. wminda gamWvirvale res.  k. wyali. 3. mecnieruli Semowmeba, ga­ 3. (gadat.) (saub.) faqizi zne­ mokvleva risame utyua­ obisa, umwikvlo, spetaki robisa; raime teqstis ana­ (adamiani). lizi. kristalizAcia – krista­ 4. literaturuli Janri, lebis warmoqmnis procesi,

-281miZRvnili mxatvrul­li­ teraturuli, mecnieruli da sxv. nawarmoebebis gar­ Cevisadmi. krQSna [sanskr.] – induizmis RvTaeba; Tayvans scemen ro­ gorc viSnus erT­erT gan­ saxierebas. krOket­i [fr. croquet, ing. crocket] – 1. sportuli TamaSi erTgvari; xis CaquCebiT cdiloben xisive burTebi gaiyvanon garkveuli wesiT mavTulis ramdenime karSi. 2. am TamaSisaTvis saWiro sagnebis kompleqti. krOl­i [ing. crawl] – sportuli curvis yvelaze swrafi xerxi. krOnos­i [berZ. kronos] – ber­ Znul miTologiaSi: titani, uranosis (cisa) da geas (dedamiwis) Svili, zevsis mama. kronStEin­i [rus. кронштейн < germ. krogstein] – iribi brjeni kedelze, svetze da sxv. – karnizis aivnis,Taros da misT. gasamagreblad. krOs­i [ing. to cross gadaWra (gzis)] – sportuli sirbili an rbola winaaRmdegobaTa gadalaxviT uswormasworo adgilze.  saTxilamuro k., samoto-

kru

ciklo k., saavtomobilo k. krOsvord­i [ing. cross-word] – sityvebis gamocnobaze agebuli gasarTobi amo­ cana – kvadratebad da­ yofili raime figura un­ da Seivsos asoebiT ise, rom horizontalebisa da vertikalebis gayolebiT gamovides sityvebi (ga­ moigones niu­orkSi 1913 wels).  k.-is Sedgena, k.-is amoxsna. krUiz­i [ing. cruise] – sazRvao mogzauroba wriul mar­ Srutze (turistuli, ga­ sarTobi...) krUp­i [ing. croup] – (medic.) xorxis lorwovani garsis anTeba, romelsac Tan sdevs sulis SexuTva. krUpie [fr. croupier] – banqos da misT. saTamaSo saxlis (kazinos) Tanamflobeli an mosamsaxure, romelic xel­ mZRvanelobs da Tvalyurs adevnebs TamaSs. krUSon­i (ufro sworia kri­ USoni) [fr. cruchov patara doqi] – TeTri Rvino, ro­ melSic Sereulia koniaki, an romi da CaTlilia axa­ li xili (mag. atami).

kub

-282-

kUb­i [berZ. kybos] – 1. geomet­

reuli. ¥ kulinaruli. riuli sxeuli – wesieri  k. ostatoba. eqvs waxnaga, romlis yvela  kulinariuli Scd. (ix. kuwaxnagi kvadratia. linaria). 2. (maTem.) sami erTgvari Ta­ namamravlis namravli; ri­ kulinAria [laT. culinarius sagvareulosi] – 1. saWmlis, cxvis mesame xarisxi. kerZebis damzadebis osta­  oTaxis k. udris 64-s. toba. 3. (maTem.) xarisxis maCvenebeli,  k.-is kursebi. romelic udris sams. 2. saWmelebi.  xuTi aviyvanoT k.-Si.  k.-is ganyofileba (gastro­ ¥ kuburi (mniS. 2­saTvis). nomSi).  k. metri. ¥ kulinariuli da sakuli kubiuri, kubikuri Scd. nario. kUbizm­i [fr. cubisme]–ukiduresi  k. (s.) nawarmi. formalisturi mimarTuleba  kulinaruli sxvaa (ix. kusaxviT xelovnebaSi, rome­ linari). lic realuri samyaros sag­ nebis gamoxatulebas cvli­ kUlis­i [fr. coulisse] – Cveu­ lebriv mr.­Si: kulisebi da geometriuli figurebis – Teatris scenaze: deko­ (kubis, konusis da misT.) kom­ raciis brtyeli nawilebi, binaciebiT (Caisaxa safran­ romlebic ganlagebulia geTSi me­20 s.­is dasawyisSi). scenis gverdebze (verti­ kUbmetr­i – kuburi metri. kalurad) erTi­meoris mi­ kUbrik­i [holand. koebrug] – yolebiT. kulisebSi – 1. gemze, saerTo sadgomi, sa­ scenis ukan. cxovrebeli eki paJisaTvis. 2. gadat. (wign.) saidumlod, kU­kluqs­klan­i [ing. ku-kluxfarulad. klan] – amerikis SeerTebul kulminAcia [< laT. (culminis) StatebSi: saidumlo rasis­ mwvervali] – (wign.) udi­ tuli teroristuli or­ desi aRmavlobis an daZa­ ganizacia. bulobis momenti risame  ku-kluks-klani Scd. ganviTarebaSi. kulQnar­i – kulinariis os­ ¥ kulminaciuri. tati; daxelovnebuli mza­

-283-

kum

kultura).  k. momenti, k. wertili. 3. gaSeneba, moyvana raime mce­ kUlon­i [fr. coulant] – qalis narisa. samkauli – erTi an ramdenime  Cais k. Zvirfasi Tvali, ZewkviT 4. TviT gaSenebuli mcenare. yelze gasakeTebeli.  teqnikuri k.-ebi, subtrokUlt­i [laT. cultus] – 1. reli­ pikuli k.-ebi, saSemodgomo giuri msaxureba RvTisadmi k.-ebi. da amasTan dakavSirebuli ¥ kulturuli (mniS. 1­saT­ wes­Cveulebani. vis).  apolonis k. (Zv. saber­  k. done, k. urTierTobani, ZneTSi), qristianuli k. k. adamiani (mniS. 3,4­isaTvis) 2. gadat. (wign.) Tayvaniscema, k. mcenareebi. visime, risame gaRmerTeba. ¥ uary. ukulturo (mniS.  kanonis k., pirovnebis k. 1­saTvis). kultivAtor­i [fr. cultivateur]  u. adamiani, u. saqcieli. – moxnuli niadagis Rrmad kultUrizm­i [fr. culturisme] gasafxvierebeli sasoflo­ – fizikuri varjiSebis sis­ sameurneo iaraRi. tema; aTletizmi.  traqtoris k., cxenis k., kulUar­i [fr. cuoloir] – parla­ xelis k. mentSi, organizaciaSi da kultivAcia – niadagis da­ sxv.: darbazi, oTaxi, sadac muSaveba kultivatoriT. deputatebi, delegaciis wev­ kUltura [laT. cultura] – 1. rebi ikribebian Sesvenebis sazogadoebis miRwevaTa dros, sadac warmoebs ara­ erToblioba sawarmoo, sa­ oficialuri Sexvedrebi, zogadoebriv da sulier azrTa gacvla­gamocvla. cxovrebaSi. mr. [fr. cuoloirs] – kuluarebSi  materialuri k., Zveli – gadat. (wign.) ityvian ara­ xalxebis k., erovnuli k., oficialuri saubrebis Se­ k.-is moRvawe. sulieri k. saxeb politikur, sazoga­ 2. done, romelsac miaRwies doebriv wreebSi. raime codnis, Cvevis, moqme­ kUmis­i [Turq.] – cxenis [an aq­ debis dauflebisas. lemis] daduRebuli rZisgan  metyvelebis k., Sromis k., damzadebuli sasmeli. fizikuri k. (mokled: fiz-

kum

-284-

kUmrinis

– bibliuri xelnawerebi,rom­ lebic aRmoaCines mkvdari zRvis sanapiroze, vadi­kum­ rinis da sxva mRvimeebSi. xelnawerebi Sesrulebuli iyo arabul da Zv. ebraul enebze. kunstkAmera [germ. Kunstkammer] – Zvel droSi: sxvadasxva iSviaTi sabunebismetyvelo, istoriuli, eTnografiuli Tu arqeologiuri sagnebis koleqcia; aseTi koleqciis sacavi. kUpaJ­i [fr. coupage] – sxvadasxva Rvinis erTmaneTSi Sereva gaumjobesebis mizniT. kUpe [fr. coupe] – ramdenime mgzavrisaTvis gankuTvnili ganyofileba matareblis vagonSi. ¥ kupesi.  kupisa Scd. kupQdon­i [laT. cupido (Cupidonis)] _ romaul miTolo­ giaSi: siyvarulis RmerTi, romelic warmodgenili hyavdaT mSvildisriani frTosani biWis saxiT; amu­ ri. kupQura [fr. coupure] – nomi­ naluri Rirebuleba qaRal­ dis fulisa, obligaciebisa

xelnawErebi

an sxv. fasiani qaRaldisa.  aslariani k., asdolariani k. kUplet­i [fr. couplet] – 1. leq­ sis, simReris strofi 2. mr. kupletebi – satiruli an iumoristuli xasiaTis simRera saWirboroto Te­ maze.  saxumaro k.-ebi. kUpon­i [fr. coupon] – fasiani qaRaldebis mosaWreli ta­ loni procentebis misaRe­ bad.  obligaciis k. kUrant­i [fr. courant mimdinare] – koSkis saaTi, romelic rekavs da Tan asrulebs raime musikas, aseTi saaTis musikaluri meqanizmi.  kurantebi mx.­is gagebiT (mag. `rekaven kremlis kurantebi”) Scd. kUrare – [< karib.] – Zlieri Sxami, romlis miReba icod­ nen samxreT amerikelma indielebma zogierTi ad­ gilobrivi mcenaris nor­ Ci ylortebisa da fesve­ bisgan; iyenebdnen isrebis mosawamvlad; iwvevs kun­ Tebis damblas da sikv­ dils; amJamad iyeneben me­ dicinaSi (mcire dozebiT) samkurnalod.

-285-

kur

rort kurorti da berZ. logos [laT. curator moZRvreba] – medicinis dar­ mzrunveli, meurve] – piri, gi, romelic Seiswavlis ku­ romelsac mindobili aqvs rortebis samkurnalo Tvi­ visime, risame meTvalyure­ sebebs. oba.  k.-is instituti.  studentebis k. ¥ kurortologiuri da sakurQer­i [fr. courrier] – dawe­ kurortologio. sebulebis Sikriki.  k. (s) kvleva-Zieba. di plomatiuri kurieri – ix. di plomatia (Semokl. kUrs­i [laT. cursus srbola,mim­ dinareoba] – 1. moZraobis di pkurieri). mimarTuleba, gezi (gemisa, kurQoz­i [fr. courieux (mamr.) TviTmfrinavisa da sxv.). coirieuso (mdedr.) sasacilo,  yinulmWrelma k. aiRo arsaseiro] – ucnauri, sasa­ qtikisaken. cilo, saseiro ambavi. Sem­ 2. gadat. (wign.) mimarTuleba, Txveva. gezi (politikaSi da sxv.). ¥ kuriozuli.  swori sagareopolitikuri  k. SemTxveva. k. kurdQuk­i [Turq. kuyruk kudi] 3. fasiani qaRaldebis Rire­ – kanqveSa cximovani da­ buleba. nagrovi kunTTan, zogierT  laris k., dolaris k. cxvris jiSebSi. (qarT. si­ 4. romelime mecnierebis an misi non. duma). calke sistemuri gadmocema kUrort­i [germ. kurort sam­ umaRles saswavlebelSi; kurnalo adgili] – adgili, saxelmZRvanelo, romelic aseT gamocemas Seicavs. sadac aris bunebrivi pi­ robebi mkurnalobisTvis,  maTematikis k., fizikis k. 5. umaRles an specialur sa­ dasvenebisaTvis da mowyo­ Sualo skolaSi: swavlebis bilia sanatoriumebi, da­ esa Tu is weli. sasvenebeli saxlebi.  mexuTe k. studenti.  saqarTvelos k.-ebi, kli6. swavlebis an samkurnalo matiuri k., k. baxmaro. proceduraTa dasrulebu­ ¥ sakurorto. li cikli.  s. sezoni.  saSualo skolis k., takurortolOgia [germ. ku-

kurAtor­i

kur

-286Tan xmovnebis (iSviaTad): mag. qarTuli xmovnebi `o”, `u” warmoiTqmis labiali­ zaciiT. ¥ labialuri. labQluri [laT. Labilis] – aramtkice, aramdgradi, mer­ yevi, moZravi. labQrinT­i [berZ. Labirinthos] – 1. Zvel saberZneTsa da eg­ vi pteSi: mravali saTavsis Semcvleli, Znelad gasagne­ bi, daxlarTuli Sesasvle­ l­gamosasvlelebis mqone Senoba. 2. rTuli, daxlarTuli gan­ lageba quCebisa, Senobebisa da misT. 3. (anat.) yuris SigniTa nawi­ li, omelic asrulebs sme­ nisa da wonasworobis fun­ qcias.  labirinti Scd. labOrant­i [laT. Laborans (laborantis) momuSave] – labo­ ratoriis, samecniero da­ wesebulebis samecniero – teqnikuri TanamSromeli.  labaranti Scd. laboratOria [laT. Laboratorium] – dawesebuleba an misi ganyofileba, sadac asruleben eqsperimentul samecniero­kvleviT samu­ Saos.

laxiT mkurnalobis k. 7. mr. kursebi – moklevadiani saswavlebeli, romelic iZ­ leva momzadebas raime viw­ ro specialobaSi.  kompiuteris k.-ebi, saSofro k.-ebi, stenografiis k.-ebi. kUrsanti – 1. piri, romelic kursebze (ix. kursi. mniS. 7) swavlobs. 2. samxedro saswavleblis k.­ebi. kUrsiv­i [laT. cursiva gakruli xeli] – daxrili sastambo Srifti, rac xeliT nawers waagavs.  laTinuri k., qarTuli k. kUrsor­i – kompiuteris dis­ pleis ekranze moZravi sa­ niSni, romelic aRniSnavs aqtiur wertils da rom­ lis saSualebiTac xdeba marTva.

l la [it. La] – musikaluri gamis
meeqvse bgera: am bgeris aRmniSvneli noti labializAcia [laT. Labialis bagismieri] – (lingv.) bge­ rebis momrgvaleba bge­ rebis warmoTqmis dros – xmovnebis (xSirad) da

-287 qimiuri l. ¥ laboratoriuli da salaboratorio.  l. (s). WurWeli, l. (s.) analizi, l. (s.) gamokvleva.  labaratoria, labaratoriuli, salabaratorio Scd. lAg­i [holand. Lag] – 1. gemis svlis siCqarisa da gavli­ li manZilis gasazomi xel­ sawyo. 2. gemis borti. lAguna [it. Laguna] _ 1. wyal­ mcire yure an tba, rome­ lic zRvisagan aris mowy­ vetili. 2. marjnis wriul kunZulebze, e.w. atolebze, Sinagani wyalsatevi. ¥ lagunisa.  lagunasi Scd. lAdan­i [berZ. Ladanon] – aro­ matiuli fisiseburi niv­ Tiereba, zogierTi tro­ pikuli xisa, romelic medicinaSi gamoiyeneba da RvTismetyvelebis dros mosawevad. ¥ ladanuri. lAva [it. Lava] – gamdnari da gavarvarebuli generaluri masa, romelic amoifrqveva vulkanidan. ¥ lavisa.

laT

 lavasi Scd. lavQreba [holand. Laveeren] – 1. ialqniani gemis svliT curva ise, rom qari xan er­ Ti mxridan uberavs, xan me­ oredan; saerTod gemis svla kursis (mimarTulebis) xSi­ ri cvliT wyalqveSa qvebis, TavTxelebis da misT. gver­ dis asaqcevad. 2. (gadat.) moxerxebulad gverdis avla siZneleebi­ saTvis; raimesTvis Tavis arideba; mdgomareobasTan marjved Segueba. lAvra [berZ. Laura] – zogi di­ di mamaTa monastris sa­ xelwodeba. ¥ lavrisa.  lavrasi Scd. lazAreT­i [fr. Lazaret, it. Lazaretto] – samxedro nawil­ Tan arsebuli patara sa­ avadmyofo, hospitali.  polkis l. lAzer­i [ing. Lazer] – xelsawyo sinaTlis paraleluri da mZlavri konebis misaRebad. laTQnur­i – Zvel romTan (romaelebTan) dakavSire­ buli.  l. ena, l. damwerloba. laTQnuri amErika – Sua da samxreT amerikis qveyne­

gavrcelebulia sam­ laitmOtiv­i [germ. (mus. lakOnizm­i [berZ.  leitmotivi Scd. didi samgzavro TviTmfri­ indikatori. Lakonizmos] laQnsmen­i [ingl.) raime azris. (gadat. gverdis msaji. medicus wiTldeba.  romanis l. xolo tutis (ix. dacva). Lakmoes < diuli – iwereba erTad. am nivTierebiT gaJRenTili lAib­medQkos­i [germ. ¥ lakoniuri. llama] – momcro sa­ sapalne cxoveli aqlemebis mareobas. mcenareuli nivTiereba. laT. tani da it. Linesman] – – (wign). navi. didi swrafmavali qaRaldi.-is saRebavebi. Tema. qiul saxelmwifoSi: privi­ 2. < Line xazi musis xsnariT gaJRenTili liner] – 1. Guardia moebSi.] – lurji. Leib sxe­ meordeba musikalur nawar­ uli. l. .  l. ¥ laibgvardiuli. medikosi)] – monarqis moqmedebiT lurjdeba. karis eqimi. 2. zog sxv. fexburTis da mokled da mkafiod. lAkmusis qARaldi – lak­ laQner­i [ingl. 2). ro­ ligirebuli jari (pirvel melic araerTgzis meorde­ xanebSi _ monarqis piradi ba..  laibgvardieli. gvardia)] – zog monar­  operis l. saokeano l. nebs mTavar msajs burTi­ sa Tu moTamaSeebis mdgo­ lAma1 ­ [esp. Leib qaRaldi mJavis moqmedebiT sxeuli. tiv] – 1. saRebavi  leib gvardia Scd. LeitmoxreT amerikaSi.  l. azris gamoTqma CogburTis. SejibrebaSi: msa­  l. mniS.lAkmus­i [laT.) ZiriTadi azri. romelsac iyeneben gemi.  leib-medikosi Scd. pasuxi. ojaxidan. aqvs Zvirfasi xazis msaji.lai -288- bis saerTo saxelwodeba. polki. bewvi. romelic l. romelic lAib­gvArdia [germ. warwera. rogorc indikators (ix.tani da laT. (ix.  samgzavro l. grZnobis an sagnis aRmniSv­ neli motivi. jis TanaSemwe. almiT an SeZaxiliT aniS­  lakonuri Scd. stili. laibgvar.

termini. lAncet­i [fr. Blama umaRlesi] – tibetsa da monRoleTSi: lamaistebis budist­bermo­ nazoni. lapidAruli [laT. sa­ zeimo – samgloviaro xasi­ aTis nawarmoebSi. sasuqad da sxv. romelic sakvebad gamoiyeneba. romelic da­ kerebulia formis Sarvlis gverdiTi nakeris mTel sigrZeze garedan. erT­erTi saxeobaa `zRvis kombosto”. simfoni­ is. lAngust­i [fr. larQngit­i [berZ. Largo faruli] – (mus. l. Landschaft] – dedamiwis zedapiris xedi. lAmpas­i [fr. laringologia. iluminacii­ saTvis. zogjer: sonatis. Langousto] – zRvis didi aTfexa javSni­ ani kibo. lamina fir­ fita] – (zool.) mokle da mkafio. zonebi. stili. Lampas] – ganieri feradi zoli. laringoskopi.  lamaisti. romelic me­7 saukuneSi warmoiSva tibet­ Si. 2.  l. oroli. umaRlesi sasuliero piri – dalai-lama. lAma2 [tibet. laminAria [< laT.) wablisferi wyalmcenare. vidre adajo).) 1. Lancete < laT. lAndSaft­i [germ.ebi.-289¥ lamisa. Lancea Subi.  lamasi Scd. ¥ landSafturi. lamAizm­i – budizmis saxe­ sxvaoba tibetsa da mon­ RoleTSi. raime adgilis saerTo xe­ di. iyeneben sa­ qonlis sakvebad. laxvari] – Zveleburi qirurgiuli dana. nela . Lampion] – qa­ Raldis an minis farani gasanaTeblad. lArgo [it. lAnget­o [fr. Languette pa­ tara ena] – xorcis kerZi viwro (Txeli) da grZeli lar amonaWrebisgan damzadebu­ li (dakepili). iyeneben upiratesad amaRlebul. lampQon­i [fr. romelic aRniSnavs nel temps (ufro nels. generlis l.  wiTeli l. larynx Clayngos xorxi] – xorxis an­ Teba.  mTiani l.  l. ferwera.-ebi. qvaze amomW­ reli] – (wign. Lapidarius qvis mTleli.  laringologi. kvartetis da sxv.

laurEat­i [< laT. liafsusi. literatura. lAqSmi [sanskr.. Secdoma. lAfsus­i [lT Lapsus davardna.. nebadar­ Tuli. mecnierebis. lEgat­i [laT. legAlur­i [laT. teqnikis dargSi. lAfet­i [germ. Legato dakavSire­ Semsrulebeli nawilis sa­ xelwodeba. lAckan­i [germ. latifUndia [laT. elCi] – 1. gazeTi.  Tvlebiani l.) uneblie Secdoma (nawerSi. romelsac miniWebuli aqvs gansakuTrebuli premia xelovnebis.) msxvili kerZo adgi­ l­mamuli.  rusTavelis premiis l. Zvel romSi: Tanamdebobis piri provinciis mmarTvel­ Tan.las -290 lapsusi. Latzcha yulfi] – gadanakeci pijakis (kos­ tiumis. iatak­ qveSa. Lasso < esp. Lotteria] – niv­ Tebisa da fulis gaTamaSeba bileTebis saSualebiT. laqtAcia [laT. 2.] – induizmis panTeonSi: silamazis. romis papis di plomatiuri warmomad­ geneli. lazo] _ cxovelis dasaWeri yul­ fiani sasroli Toki (qarT. mcdari nabiji] – (wign. . partia. liapsusi Scd. RvTa­ eba _ viSnus toli. pianistTa saerTaSoriso konkursis l. Latifundium latus farTo da fundus miwa. qamandi. lEgato [it. sagdebeli). a. Lafette < fr. siyvarulisa da simdidris qalRmerTi. paltos) mkerdis na­ wilSi. metyvelebaSi). Legalis] – ka­ noniT aRiarebuli. Legatus gagzav­ nili. romelzedac damagrebulia qvemexis lu­ la. l’affus] – dazga. aralegaluri – rac kanoniT ar aris daSvebuli. mamuli] – (wign. adgil­mamuli. legalizAcia – legalur mdgomareobaSi gadasvla an gadayvana. latareia Scd. Laureatus dafnisgvirgvinosani] – pi­ ri. l. lAso [fr. organizacia. latAria [it.  latarea. nobelis premiis l.  a. sin. bed­ nierebis.  l. Lacto vawoveb lactare rZis micema] – rZis ga­ moyofa sarZeve jirkvlebis mier.  waugebeli l.

) qro­ nikuli daavadeba. ga­ dabmiT (upauzod) gadasvla. warwera monetaze an me­ dalze. gmiroba. . legendAruli da legEn­ duri – 1.  suramis cixis l. lEdi [ing.  l. Legionnaire] _ 1. l. 2) jariskaci. romelzec aRniSnulia pirobiTi niSnebi.  l. lEgenda [< laT. mTavroba. letargiuli Scd. 2. Labourist < labour Sroma] – muSaTa par­ tiis wevri inglisSi (ag­ reTve avstraliasa da zog sxva qveyanaSi). legQon­i [laT. Legitimus kanonieri. gadmocema. legitimAcia [laT. Tqmuleba). Lady] – did bri­ taneTSi: lordis meuRle. Zvel romSi: msxvili sajariso SenaerTi. tyavs mimsgavsebuli. romlis­ Tvisac damaxasiaTebelia sisxlSi leikocitebis ra­ odenobis mniSvnelovani zrda. Legio (Legionis)] – 1. mdgomareoba. ¥ leiboristuli. dakanonebuli] – raime uflebasTan rwmu­ nebis kanonierebis aRi­ areba an damtkiceba. legionis (mniS. l. Legenda is. 2. 2. Seu­ darebeli. sinon. iyene­ ben wignis ydaze gadasak­ ravad. Leukos TeTri laima sisxli] – (medic. leTArgia [berZ. Leden tyavi] – bambis qsovili erTgvari.) legionis (mniS. 3) wevri. leTargQuli ZQli – igivea. 3.  liderini.  letargia. igivea rac polki. partia. legendis xasi­ aTisa. (ist). (ist. rac leTargia. leibOrist­i [ing. leikEmia [berZ. gaTxovili qali. geografiuli rukis nawi­ li. zog qveyanaSi: sagangebo samxedro nawili an samo­ qalaqo organizacia. xalxuri saxelwo­ deba: saRaTas Zili). ledErin­i [germ. 3. rac unda waikiTxon] – 1. ¥ leTargiuli. liderini Scd. araCveulebrivi. Lethargia] – avadmyofuri mdgomareoba.  l. legiOner­i [fr.-291buli] – (mus. am uflebis (rwmunebis) da­ lei madasturebeli sabuTi.) erTi bgeridan meoreze TandaTanobiT. romelic hgavs Rrma Zils (qarT. xalxuri zepiri gadmocema (qarT.

masa­ tyaosnis” l. lEnd­lQzi [ing. maimuni.. dnen sesxs an arendiT aZ­  qarTuli enis l. aqvs Savlaqebiani yviTeli ¥ lemisa. Zv. miRebu­ lEqsika [< berZ. lesbosis (Lesbos) saxelis 2. Landlord] – msxvili ingliseli me­ xlZarRvi. Lēmma] – (maTem. TeTri kytos ujredi. romelic berZ. sis­ lEndlord­i [ingl. romlis safuZ­ visa] – ama Tu im enis an ro­ velzec me­2 msoflio omSi melime mwerlis sityvaTa mokavSire qveynebze gascem­ maragi.  l. Leopardus < damxmare Teorema. meore sauzme (naSuadRevs). ZarRvi] – (fizi­ mamule. panTera). aSS­sa da zog sxva qveyanaSi:  ufrosi l. arendaze gascems miwas leitEnant­i [fr. Leutenant] fermerebze. sasikvdilo. Lend-lease < ¥ letaluroba.) sisxlis TeTri bur­ ar marTavs meurneobas da Tulebi. saqonels. romSi gardacvlilTa qalis arabunebrivi sqesob­ sulebis moCvenebebi. lEma [berZ.  lemasi Scd. dasamtkiceblad. romelic TviTon ol. lebs.lei -292- leikocQtebi [berZ. Letalis sa­ binadrobs afrikasa da sikvdilo] – sikvdilis ga­ aziis tropikul tyeebSi. momwvevi. kvebis produqtebs da . Lemures (mr. Lexikos sity­ li kanoni. lend sesxis micema da lease  leTaluri Scd. primatebis razmisa. Sedegi. – oficris wodeba armiasa lEnC­i [ing.) leOpard­i [laT. Leopardos] – didi mta­ aucilebelia mxolod sxva cebeli cxoveli ZuZumwo­ Teoremis (an Teoremebis) vari katisebrTa ojaxisa. da flotSi. gar­ rivi ltolva qalisadmi dacvlili winaprebis su­ [Zveli saberZneTis kunZul lebi. patara cxoveli. arendiT micema] – aSS kon­ gresis mier 1941 w. bewvi (sinon. lEmur­i [laT. Launch] – inglisSi. letAlur­i [laT. doza. Leukos sxv.)] – lesbOsur­i siyvAruli – 1. `vefxislevdnen SeiaraRebas. naxevrad mixedviT]. l.

Lexikos sityva da grapho vwer] – leq­ sikonebis Sedgenis Teoria an praqtika. sulxan-saba orbeliani. leqtorQum­i [laT. leqsikOgraf­i – leqsikog­ rafiis specialisti.  qarTuli l. 3. leqsikolOgia [berZ. aseTi gadmocemis Canaweri. Taviseburebani.-ebi: akademikosi arnold Ciqobava da profesori mixeil WabaSvili. 2. darbazi).. XX saukunis cnobili qarTveli l. leqsQkon­i [berZ. ¥ leqsikologiuri da saleqsikologio.) ganyofileba. Leqtorium] – 1. lEqcia [laT. (s. lEqtor­i [laT. dawesebuleba. inglisur-qarTuli l. l. leqsikogrAfia [berZ. romelic Se­ muSavebulia personaluri kompiuteris momxmareble­ bisaTvis. leqsikOlog­i _ leqsiko­ logiis specialisti. l. s.  qarTuli enis l. (s. ¥Lleqciuri.  lektori Scd.  lektoriumi Scd. mdidari l.-ebis kursi. Leqtor mki­ Txveli] – piri. sadac sajaro leqciebi imarTeba.-is kiTxva. ¥ leqsikografiuli da saleqsikografio. orTografiuli l. sadgomi (Senoba.  studentTa sasaxlis l. romelSic anbanzea gawyobili ama Tu im enis leq sityvebi da mocemulia ma­ Ti ganmarteba imave enaze an Targmani romelime sxva enaze. Lexikon si­ tyvani] – 1. mwerlis l. wigni. ¥ saleqsikono..) muSaoba.) Sromebi.  s. 2. masala. .-293¥ leqsikuri..  l. Lexikos sityva da logos moZRvreba] – enaTmecnierebis dargi. romelic leqciebs kiTxulobs. erT­erTi teqstobrivi re­ daqtorTagani. Lectio kiTxva] – saswavlo sagnis an raime Temis zepiri gadmocema.  l. sityvebisa da gamonaTqvamebis maragi. Semadgenloba. muSaoba. (s.  qarTuli enis ganmartebiTi l. ro­ melic swavlobs leqsikas.  l.  didi qarTveli l. romelic sajaro leqciebis mowyobis saqmes ganagebs.

liberaluri partiis wevri.  lianasi Scd. liberalizmis (mniS.  ligaturisa Scd. lQga [fr. operis. ¥ ligaturisa. saaTebi.-ebi. 2. darbazi. miswrafeba. leader] _ 1. Liane(s) < lier Sekvra] – xviara da mcocavi mcenare. ¥ lianisa. upiratesad aracno­ bieri (termini SemoiRo z.lia -294qoanalizis erT­erTi Zi­ riTadi cneba­seqsualuri Jini. Jini] _ fsi­ . lQbreto [it. librEtist­i [it. sityvieri teqsti operis da zogi sxva musikalur­ vokaluri nawarmoebebisa. 2. lQbido. romelic upiratesad gavr­ celebulia tropikul da subtropikul tyeebSi. libero Tavisufali. gadabmuli notebi.  l. froidma). libretista] _ libretos avtori. mavne Semwy­ narebloba. baletisa da misT. mokle Sinaarsi. politikuri partiis. [laT.  l. lianebi. pirTa. lQana [fr. ligue laT. xel­ mZRvaneli. ligAtura [laT.  parlamentis fraqciaTa l. libido survi­ li. gaerTianeba. partia.  s. 2. uaryofiT movlenebTan Semrigebloba. 1) momxre. saxelmwifoTa kavSiri. 2. libreto] _ 1. erTa liga saxelmwifoTa saer­ TaSoriso gaerTianeba pir­ vel da meore msoflio oms Soris. ligatura kav­ Siri] _ (mus). lQder­i [ingl. raime sportul Sejibre­ baSi dawinaurebuli piri  l. ¥ saleqcio. sa­ zo gadoebriv­po li ti kuri organizaciis meTauri. Cveulebriv mr. s. lQbero [it. moswavlis codnis SefasebaSi. ¥ liberaluri. or­ ganizaciaTa. Liberalis Tavisufali] – 1. propaganda. damoukidebeli] _ fexbur­ TSi: `Tavisufali mcveli”. romelic aerTianebs par­ lamenturi wyobilebisa da demokratiul Tavisufle­ baTa momxreebs. Ligare. po­ litikuri mimdinareoba. (moZv. liga] _ (wign).) ityodnen Tavisuflad moazrovne adamianze liberAlizm­i [< laT. it. libEral­i _ 1.

livre] _ Zveleburi franguli vercxlis fuli. lithos qva da sphairo burTi. likvidAcia [fr. saWme­ lad momzadebuli (Sdr. risame (mag. ¥ salikvidacio. beWdva specialuri brtyeli qvis zedapiridan. meetleebis formis tansacmeli.  litografia. liTOsfero [berZ. liquidus fr. sawarmo an saamqro sadac beWdaven aseTi wesiT. litografiuli Scd. elenTa).  l-is Zexvi.  liTotropia. mosir­ muli. daxurva. yaurma).. am wesiT miRebuli ana­ beWdi. 2. liquidieren] _ 1. liTo. romelzedac winaswar xataven.  l.  liisa Scd. dawesebulebis) saq­ mianobis Sewyveta. livree] _ Sveica­ rebis. portreti. udris daaxloebiT 4. ¥ livreisa  livreasi. romelic Semdeg frankiT Seicvala.  safexburTo Cempionatis l. liTogrAfia [berZ.-295an gundi. lQvrea [fr.. qonebis gamoyenebisaTvis davalianebis TandaTanobiT gadaxdiT (dafarviT). risame mospoba. lQver­i [ingl. likvidUroba [< laT. lik (TirkmelebSi). lithos qva da grapho vwer] 1. leasing] – grZelvadiani arenda man­ qanebis.  mxatvruli l. lieue] _ sigrZis Zve­ leburi franguli sazomi. mimdina­ re] _ bankebisa da sawarmo­ . liver RviZli] _ dakluli saqonlis Sig­ neuloba (RviZli. guli. Lithos qva] _ rac qvebs. liquidation] da likvidQreba [germ. 3. liE [fr.5 km/s. 2. ¥ liTografiuli.  wera kiTxvis ucodinarobis l. filtvebi. sfero] _ dedamiwis qerqi _ 30­80 km­ is sisqis. mTis qanebs Seexeba. liquide Txevadi. visame. [berZ. laqiebis. sa­ warmos. lQzing­i [ingl. lQvr­i [fr.  trestis l.  s. pretendentTa turniris l. livreia Scd. sawarmoo da­ niSnulebis nagebobebis da sxv. komiria. ¥ liesi. gauqmeba.. satransporto saSualebebis.

.  l.  mikroskopis l. importis l.  limfaturi Scd. sinotive] – uferuli siTxe adamianisa da ZuZumwo­ vari cxovelebis sxeulSi. linolEum­i [laT. lQmit­i [laT.  l. sinon. SemosazRvrulia ori mrudxaziani. romlis farglebSic SeiZleba ri­ same xarjva. jirkvlebi. ¥ lingvistikuri da (dasaS­ vebia) lingvisturi. lQngvist­i – lingvistikis specialisti (qarT. Lympha sufTa wyali. lQnza [germ. ¥ likviduri. sviftis roman `guliveris mogzaurobaSi”]. Limousine] – daxuruli. nav­ sadguri] _ yure mdinaris qvemo dinebaSi an mlaSe tba zRvasTan axlos. limnç tba da Logos moZRvreba] – hidrologiis dargi.lil -296- ebis unarianoba droulad Seasrulon TavianTi fu­ ladi valdebulebebi. rome­ lic gardatexs sinaTlis sxivebs. ris ganaRdebac. teleskopi. lilQput­i _ aranormalurad patara tanis adamiani (qarT. gamokvleva.  eleqtroenergiis l. Linguistique < laT. mimoqceva organizmis yvela qsovilsa da ujredSi. sinon. Linse] – optikuri mina.  lili puta Scd. lQmfa [laT. enaTmecniereba). qondriskaci. limes (limitis) zRvari] _ norma. Lingue ena] – mecniereba enis Sesaxeb (qarT. Cve­ ulebriv samkurnalo ta­ laxiT mdidari. sinon. ¥ limfuri. gansakuT­ . romelTa Sesaxeb moTxrobilia j. Cveulebriv sferuli zedapiriT. ramiT sargeb­ loba. rome­ lic swavlobs tbebs. lQman­i [berZ. limen yure. Linum ti­ lo da oleum zeTi] – sqeli magari qsovili. enaTmecnieri).  l. fulad qcevac SeiZleba. juja) [fantastikuri qveynis _ lili putiisebri cic­ qna mcxovreblebis saxel­ wodebis mixedviT. lingvQstika [fr. SigniT Seminu­ li tixris mqone msubuqi avtomobili. tbis­ mcodneoba limUzin­i [fr. limnolOgia [berZ. ¥ linzuri.

2. Litteratura] 1. drama) er­ Toblioba.-297rebuli narevi nivTierebiT gaJRenTili.  linoliumi Scd. 2. mxatvruli nawarmo­ lit ebis Txrobis Sewyveta da avtoris piradi gancdebis CarTva. STagonebis simbo­ lod. lirikuli Sinaarsi risame. ¥ lirikuli. literatUruli da sa­ .  nikoloz baraTaSvilis leqsebis l. lQra2 [it. lQrika [berZ Lyrikos lirasTan (ix. litAnia [berZ. 3. poezia. romlis profesiaa literaturuli saqmianoba. romelic kompiuterma mogvca. werilobiT nawarmoebTa erToblioba. imarTeba didi dRe­ saswaulis (an saero gan­ sacdelis) dros. literAtura [laT.]. lirQkos­i _ poeti. mxatvrul nawarmoebTa (poezia. mxatvruli literatura _ igivea rac literatura (mniSv 2). romelic lirikul leqsebs wers.  l. am saxis poeziis nawar­ moebaTa erToblioba. Lira] – fulis er­ Teuli italiasa da Tur­ qeTSi. Lynch vinme planta­ toris. lQnCis sasAmarTlo (kano­ ni) – brbos mier dasja (cema­ wameba. lQsting­i [ingl. iTvleba poeturi Semoq­ medebis.  akakis l. iyeneben iatak­ ze dasagebad.. poeziis saxeoba.  samedicino l.  liriuli Scd. Carlz linCis gva­ ris mixedviT. listing siaSi Setana] _ monacemebis dabeW­ dva. teqnikuri l. litaneia] _ sa­ yovelTao locva. raime sagnis Sesaxeb ar­ sebuli nawarmoebTa erTob­ lioba. mokvla) gamoZiebisa da gasamarTleblis gare­ Se (ing.  qarTuli klasikuri l. ro­ melic gamosaxavs poetis grZnobebsa da gancdebs. literAtor­i _ piri. lQra1 [berZ. mwerali. lira1) dakavSirebuli] – 1.. lQrizm­i _ lirikuli xasiaTi. romlis drosac eklesias gars uv­ lian. Lyra] – Zveli ber­ Znebis simebiani sakravi.  axali qarTuli l. lirQkuli wQaRsvla _ (wign). proza.

Lykeion aTenSi koro­ mis (oles. Leiturgia RvTismsaxureba] _ mTavari qristianuli mRvdelmsaxu­ reba. (s. licEnzia [< laT. lQtraJ­i [fr.) wreebi l.  litra Scd. romelic lifts emsaxureba (sinon. misi mcveli.lit -298 samgzavro l. lQtr­i [fr. litUrgika _ moZRvreba mRvdelmsaxurebis wesebis Sesaxeb. (s. liftQor­i _ igivea. lQqtor­i [laT. skola­baRis) saxelwodeba.  avzis l. romelsac aqvs gark­ veuli formebi. Litre berZ.  l. lQtra _ qarTuli sityvaa da niSnavs Tixis patara viw­ royelian wylis WurWels.) nawarmoebi.. raime sameurneo – komerci­ uli moRvaweobis nebarTva. licEist­i _ liceumis mos­ wavle.  meliftesi Scd. sadac aris­ literAturo _ rac da­ kavSirebulia mxatvrul literaturasTan. rac me­ lifte (ix. Jamis wirva. literatUruli (sali­ terAturo) Ena – saerTo­ saxalxo enis damuSavebuli forma. Lictor] – Zvel romSi: umaRlesi Tanamde­ bobis piris (mag. liqQor­i [fr. licEumi da lQcei – [< berZ. ¥ meliftisa. lQft­i [ing. melifte – piri. rZe. udris 1000 kub. lifti). Licentia ne­ bis darTva] – 1. gamogonebis. diqtatoris) Tanmxlebi pi­ ri. 3. saqonlis sazRvargareT gatanis an Semotanis nebarTva. Litra girvanqa] _ siTxis sazomi erTeuli. . Lift] _ mraval­ sarTulian SenobebSi mo­ wyobili vertikalurad moZravi eleqtro manqana. satvirTo l. Litrage] _ raime WurWlis tevadoba rac litrebiT izomeba. konsulis. savaWro markis gamoyenebis ufleba. 2.  erTi l. Liquer] – tkbili magari (alkoholiani) sas­ meli. (am mniSv. am ne­ barTvis damadasturebeli sabuTi. litUrgia [berZ. sm­s. raimeTi SeRavaTianad an ufa­ sod sargeblobis ufleba. liftiori).).

romelSic unda aviyvanoT ricxvi (fuZed wodebuli). lov lOgika [berZ. Lobby kulua­ rebi] – kontorebisa da agentebis sistema. mwerlis s.  l. ¥ liceumis. lOgos­i [berZ. 2. lovElas­i [fr. cneba. l.  lobizmi. lobireba. loRikuri Scd. riCardsonis roman `klarisa harlous”­ is gmiris saxelis mixedviT] logarQTmuli saxAzavi – iaraRi sxvadasxva martivi gamoTvlis Sesasruleblad. Lovelace ing. Zvel berZnul materialistur filosofiaSi (heraklites­ Tan) sayovelTao kanonzomi­ ereba.  l. gamoTvla. 2. ¥ logikuri. idealistur filosofiaSi: sulieri pirvelsawyisi.S. saqarTveloSi: saSualo saswavlebeli romelime sagnebis gaZlierebuli swavlebiT. mec­ niereba azrovnebis forme­ bisa da kanonebis Sesaxeb. metyveleba da paideia aRzrda] – mecniereba metyvelebis sxvadasxva nak­ lisa da maTi mkurnalobis Sesaxeb. aso­ ciaciis da a. RvTaebrivi goneba da misT. Logikē] – 1. lOb­i [ing.  loRika. dawesebulebis. rom miviRoT mocemuli ricxvi. logAriTm­i [berZ.-299totele aswavlida] – 1. kanonzo­ miereba risame.) maCvenebeli xarisxisa. azri. oficia­ lurad da araoficialu­ rad moqmedi jgufebi. . safrangeTisa da dasavleT evropis zog sxva qveyanaSi: saSualo saswavlebeli. gantoleba.  l. emblema. Logos sityva. Logos far­ doba. sxva mistikuri cnebebi.-ebis cxrili. 2.  sabunebismetyvelo l. martivi gra­ fikuli aRniSvna. mizanSewoniloba. daskvna. Logos sityva. Logos sityva da typos anabeWdi] – raime formis. lobisti.  dialeqturi l. Sefardeba da arithmos ricxvi] – (maTem. logOti p­i [berZ.  movlenaTa l. rom­ lebic zewolas axdenen parlamentis wevrebze gan­ sazRvruli wreebis inte­ resebisaTvis. ¥ logariTmuli. logopEdia [berZ. goneba] – 1.

ad­ gilobrivi. ¥ salokomotivo. Loco gan­ valageb] – 1. damokidebuleba. Localis adgilob­ rivi] – 1. aparati. romelic sesxs iZleva Zvir­ faseulobis an moZravi qo­ nebis dagiravebiT [italiis provincia lombardiis sa­ xelis mixedviT. vinc keTilsindisierad eq­ ceva visme an rasme.  s. brigada s. Locomotive < laT. orTqmavalisa da Tbomavalis saerTo saxel­ wodeba. rac aseT erTgulebas ga­ moxatavs. 2. Locus adgili. depo. erTguli. bgeriTi talRebis an radiotalRebis saSua­ lebiT. 2. Localis] – (wign. lokAut­i [laT.saidanac Sua saukuneebSi gamodiodnen – qalebis motrfiale mama­ kaci. 3. rom­ . lOmbard­i [geogr.  l.) rac garkveul ad­ gils ar scildeba. lokAlur­i [laT. Loyal erTguli] – 1. mowodeba). risme adgilis Semosaz­ Rvra. aparati.  loialuroba.loz -300lis saSualebiTac arkveven sxvadasxva obieqtis adgil­ mdebareobas. raimes gavrcelebis SezRudva gansazRvrul zRvrebSi. 2. ing. lokalizAcia da lokalQ­ zeba [laT. Lock out vin­ mes win karis daxurva] – mflobelebis mier sawar­ moebis erTdrouli daxurva da masiuri ganTavisufleba muSa­mosamsaxureebisa ga­ ficvebis Sewyvetisa da ma­ Ti moTxovnebis uaryofis mizniT. Lozung] – mokled gamoTqmuli mimar­ Tva. romelic gansaz­ Rvravs sxeulis adgil­ mdebareobas misgan arek­ lili. sinon. loiAlur­i [fr. arsebuli sa­ xelmwifo xelisuflebis momxre. po­ litikur moTxovnas (qarT. sax.  l. omi. romelic Tavmoy­ rilia romelime gansazRv­ rul adgilze. lokAtor­i [< laT. motio moZraoba] – Zalovani man­ qanebis. romelic gamoxatavs saxelmZRvanelo ideas.] – sa­ xelmwifo an komerciuli sakredito dawesebuleba. lOzung­i [germ. lokomOtiv­i [fr.

ro­ melic gamobmulia cirkis msaxiobis qamarze saxifaTo triukebis gakeTebis dros. Lootsen gemis tareba] – zRvebis. sawylo gzebisa da sanapiroebis aRweriloba. Senobis nawili.-301mevaxSeebi).  l.  meore iarusis l. . lOto [fr. Lot] _ 1. 2. sa­ TamaSo kartis “lombenis” saxelwodeba] _ banqos sa­ TamaSo asakeci magida. 2. sxdomaTa darbazSi. rac saWiroa gemebis usafrTxo tarebi­ saTvis. qaman­ di] – mavTuli an Toki. Loge] – 1. loji Scd. lOjia [it. ¥ lociisa. TviTon es gasayidi nivTi. saqmiani garigebis dros. lOcia [< holand. lOJa [fr. lOt­i [ing.  lojiasi. Loto < it. 2. masonTa sazogadoebis gan­ yofileba. lOrnet­i [fr. losQon­i [fr. 3. romelSic bur­ Tebze faraven amoZaxebul cifrebs (an naxatebs).stum­ rebisaTvis das xv. mayu­ rebelTa darbazSi ramde­ nime kacisTvis gamoyofili adgili. Senobas mikruli Ria aivani.-Ta palata. saqoneli (auqcionze). Loootsman] – saxifaTo da Znelad ga­ savlel raionebSi gemebis gatarebis specialisti. lOcman­i [holand. Luza] – bili­ ardis magidis kideze da­ kidebuli Wrili. gamoyofili presis muSakebisaTvis. lOrd­i [ing. romelSic yrian la­ tariis bileTebs nomrebis gasaTamaSeblad. lOnu­i [fr. luz lOmbenis mAgida [moZv. xa­ verdiT gadakruli. Lotion] – erT­ gvari surnelovani wyali. lotOtron­i – mbrunavi doli. Lonye Toki. stadi­ onze: adgili. ¥ lojiisa. lUza [holand.romelsac gareTa kedlis nacvlad aqvs Ria kolonada an Ta­ Ri.  lociasi Scd. lotto] – saTamaSo. Lorgnette] – sa­ xeluriani dasakeci saT­ vale. auqcionze gasayidi saqonlis sazomi erTeuli. Loggia] – 1. Lord] _ inglisis umaRles TavadaznaurTa memkvidreobiTi tituli. romlis qveSac mimagrebulia bade burTis Casagdebad.

luT -302- cenciuri.­Si germa­ misT. romi Wrili (mag. luna mTva­  luteranoba Scd. ww. gasarTobebiT. Louisd’or sa­ mareoba. mawanwalebi da mocenda me­16­s. l. Loupe] – gamadidebeli sardlis Lucallus-is (177­56 SuSa. romelic cnobili mosakidebeli gasanaTebeli iyo simdidriT da araCve­ mowyobiloba. – qalaqis parki sxvadasxva ¥ luTeranoba. lunAtizm­i [laT. naTeba.) raime sxeulis civi  liustra Scd. romelic aR­ (maTxovrebi. gamowveuli eleqt­ lustrAcia [poln. scenaze da sxv. welT.) lunAtik­i [laT. romlis drosac kuT. luminiscenturi Scd.) saxelis mi­ lUstra [fr. Zv. ¥ luminescenciuri. ramdenime eleqtronaTura luminescEncia [< laT. (fiz. ganaTebis sazomi erTeuli. Lux sinaTle] –  l. saxeli.). niaSi martin luTeris moZ­ lUna­pArk­i [germ. sinon. Luan sanTelia (qarT. re] _ avadmyofuri mdgo­ luQdor­i [fr. Lustracja] ruli. men (luminis) sinaTle] – WaRi). analizi. moqmedebebs asrulebs me­ qanikurad (gauTviTcnobie­ lUk­i [holand. lumpenproletarQat­i luTerAnoba – protestan­ [germ. eklesia. mimdevari. lampa. lunaticus] lu­ natizmiT daavadebuli. gembanze.  luminiscencia. oduli aRwera. lukUlusis nAdimi – mdid­ ruli nadimi [romauli lUpa [fr.] – Zveleburi mZinare adamiani sxvadasxva franguli oqros fuli. Lustre] _ Werze Ca­ xedviT. lUqs­i1 [laT. Lumpenproletariat] _ tobis erT­erTi ZiriTadi deklasirebuli elementebi mimarTuleba. Luna-park] Rvrebis safuZvelze. saxis atraqcionebiTa da  l.  qarTulSi winaT ixmare­ boda loTrangoba. luminis- luTEran­i – luTeranobis . Luik] _ CasaZ­ reblad). qimiuri an sxva pro­ – saxelmwifo qonebis peri­ cesebiT. romelzedac ulebrivi nadimebiT).

magister uf­ mAgma [berZ. (s. (s. magistralis mTavari.  m. umaRlesi ka­ ZiriTadi.) xelisufalni. mTavari xazi ra­ tegoriisa. 2. ¥ magistraluri da samagisdacemuli angelozi.. dnari silikaturi masa. sityva.) kabeli. evropis zog qveyanaSi: qa­ ¥ magiuri.) gazsadeni. (sastumroSi). ol. ime qselis (mag. Zala. magma comi] – (ge­ rosi maswavlebeli] – 1. muni­  m.satana. mAgistr­i [laT. qanebi. Lux cxovelebuli moZraobaa. Lucifer si­ melzedac Cveulebriv ga­ naTlis matarebeli. m. te­ nomeri – l. ¥ magmuri. gacivebiTa da gamagrebiT 2. ferre tareba] –  mTavari m. misnoba. umaRles saswavlebelSi warmoiqmneba amofrqveuli orsafexuriani swavlebis qanebi. qalaqis axali qristianobaSi: eSmaki. jo­ m. mowyobili. m magQstrat­i [laT. am xaris­ rmidan amotyorcnili gam­ xis mqone piri. magistratus (mr.  liuqsi Scd. nis meTauris tituli. rkinigzis. mmarTveloba] – dasavleT jadoqroba. 3. meore safexuris kursdam­  m.. mAgia [laT. eleqtrogayvanilobis. ci paliteti.) vulkanis moqmedebis zog qveyanaSi: erT­erTi sa­ Sedegad dedamiwis siR­ mecniero xarisxi. Sua saukuneebSi: bermonaz­  m. m. tralo. am  magmasi. m.) arxi. qalaqis farTo quCa. joxeTis mbrZanebeli. maRazia – l. warmmarTveli] – 1.-is amofrqveva. Zvirfasad. magmatiuri Scd. Luxe fufuneba] – titulis mqone piri.  kaiuta – l. laqis mmarTveloba. Tavrebuli. legrafis) sistemaSi. (s.-303- mag lUqs­i2 [fr. misi  filosofiis m. sinaTle. vnuri an rainduli orde­ ¥ magmisa. magia] – jadosnoba. ro­ liucQfer­i [laT. komfortulad magQstral­i [laT. .

) magnitur movlenaTa erToblioba. mademuAzel­i [fr. erTvis agreTve saxelsa da gvars. mAdera – erTgvari magari Rvino. magnētis magniti da phone bgera] – aparati magnitur firze bgeris Casawerad da Semdeg mis kvlav sawarmoeblad.  m. Zvelad – ucxoeli aRm­ zrdeli mdidar ojaxebSi. xarobs Tbil qveynebSi. mAgneto [fr.mag -304aqvs TeTri surnelovani yvavilebi. romelsac aqvs unari miizidos rkinis an fo­ ladis sagnebi (moZv.  dedamiwis m. magnéto] – eleqtromagnituri xel­ sawyo sawvavi narevis asanTebad (naperwklis war­ mosaqmnelad) Sigawvis Zra­ vas cilindrebSi. madrigal] – maxvilgonivruli patara lirikuli leqsi. mausoleion – kariis mefis – mavzolias ganTq­ muli akldama] – didi ar­ qiteqtoruli nageboba saf­ lavze. magnētis] – rki­ nis madnis an foladis na­ Weri. maestro] – sa­ patio wodeba did xelovnis (diriJoris. (mavzolis akldama mAgnat­i [laT. er­ Tvis agreTve saxelsa da gvars. veli. magneto. madame] – 1. sinon. miRebu­ lia sxva mraval qveyanaSi. mavzolEum­i [laT. kompozitoris.  magnitafoni Scd. . mimarTva gaTxovil qalisadmi safrangeTSi.-ebi. magnolOgia [fr. maEstro [it. mewarme. 2. magnitOfon­i [berZ. madrQgal­i [fr. magram – magnetizmi. mAdam­i [fr. mxatvris). mademoiselle] – qaliSvili. miRebulia sxva mra­ val qveyanaSi. memamule. ¥ magnituri. mAgnit­i [berZ. magnolia] – maradmwvane xe an buCqi. mimarTva gauTxovar qalisadmi saf­ rangeTSi. mausoleum < berZ. magnatus di­ debuli] – msxvili kapi­ talisti. qal­ batoni. Cveuleb­ riv miZRvnili qalisadmi.  miaqcieT yuradReba: magniti. andamati).  finansuri kapitalis m.  xelovnuri m. agreTve moWadra­ kis. magnEtizm­i _ (fiz.

ce. adamianze [bibliuri pat­ [umaRles RvTaebis – ahu­ riarqis maTusalas saxelis ra mazdasi (ormuzda ­ mixedviT – romelmac yve­ `naTeli sawyisi”) saxe­ laze didxans (969 wels) lidan. me­4 tike] _ mecniereba samya­ saukuneSi mcire aziaSi. lica – dasaxeleba kunZul mAzurka [< polon. gamoyenebiTi m. sinon. romlebic da” wigni mazdeizmisa aris cxovrobdnen meqsikis. teritoriebze.w. romelTa mizania fun­ Ti dampyrobi arabebis qciebis kvleva usasrulod evropuli saxelwodeba. anAlizi – erTob­ vlebiT) ZiriTadi mo­ lioba maTematikis darge­ saxleobis. – mazoxis gvaris mixedviT.. religiisa aris miTiuri winaswarmetyveli zoroas­ mAia – jgufi enobrivad monaTesave indieli tra – zaratustra. mazdeAnoba da mazdEizmi  maTmatika Scd. debulebaTa da sivrciTi  tutanhamonis m. saukuneebSi: CrdiloeT  m. damaarsebeli am icocxla]. mxatvruli keramikis saxe­ musika am cekvisTvis. maiOlika [it. durasisa da gvatemalis  mazdeianoba Scd. umaRlesi mAvreb­i [< berZ. q. ros raodenobriv damoki­ galikarnasSi). afrikis (egvi ptis gamoT­ maT. mathēma- . formebis Sesaxeb. – Zveli sparselebis re­ ligia (qarT.maTUsala: maTusalas xnisa – ityvian Zlier xnier cxlTayvanismcemloba). mcireTa meTodebiT.  elementaruli m. hqondaT mazOxizm­i _ sqesobrivi ieroglifuri damwerloba ukuRmarToba erTgvari [av­ axal welTaRricxvis da­ strieli mwerlis zaxer sawyisSi. maTemAtika [berZ. agreTve ma­ bisa. hon­ – avesta]. maiolica < majoromelmac aRwera igi]. oba. – antikur xanasa da Sua ¥ maTematikuri.-305- mai aSenebuli iqna Zv. mauros muqi] m. amocana. `wmin­ xalxebisa. mazurek] – maliorkasi (maiorka)] _ 1. polonuri erovnuli cekva.

mAkler­i [germ. mamluq – mo­ na] – Sua saukuneebSi egvi p­ teSi: Turqi da kavkasiuli (maT Soris qarTveli) tyve monebisagan Semdgari sul­ Tanis piradi gvardiis ja­ riskaci (Sdr. mAket­i [fr. ianiCari). makQntoS­i [ing.] – wyalSeuvali (garezinebuli) qsovilis sawvimari erTgvari. (s..  saxlis m. makros grZeli.. romelic dafaru­ lia gaumWvirvale WiquriT. makQaJ­i [fr. wignis m.  m.uniWo nawarmoebze. malaria] – cieba. ¥ malariuli da samalario. mAmluq­i [arab.. maquillage] _ kos­ metikis saxeoba – feris wasma saxeze. sabirJo . 2. makulo vsvri] – 1. makiavElizm­i – politika romlis mixedviTac dasa­ xuli miznis misaRwevad ga­ marTlebulia yovelgvari saSualeba [florenciis respublikis politikuri moRvawisa da mwerlis ma­ kiavelis (1469­1527 w. feradi gamomwvari Tixis nawarmi. wignebi.mai -306garigebaSi. makler] – Su­ amavali savaWro. didi] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. maliariuli. (sarkaliT). am wodebulebis mqone ofi­ ceri. makulAtura [germ.) ityvian mdare xarisxis. samaliaro Scd.  birJis m. 2. mackintosh < sakuT. modeli. romlebic kvlav qaRaldad unda ga­ damuSavdes.  maiolkasi Scd. beW­ dvis dros gafuWebuli qa­ Raldi. aseT nawar­ moebTa erToblioba. ¥ maiolkisa. kosmosi (Sdr. literaturaze. (saub. dekoraciis m. makros didi da kosmos samyaro] – var­ skvlavTa samyaro. makrokOsmos­i [berZ. agreTv uvargisi qa­ Raldi.  maliaria. mikrokosmosi). gadat. maquette] _ raime nakeTobis nimuSi Semcire­ bul zomisa. maQor­i [laT. major ufrosi] – armiaSi: oficris wode­ buleba. makro. kapitnis momdevno.) dispanseri. cieb­cxeleba.  makentoSi. sax..) sa­ xelidan]. niSnavs dids. [berZ. msxvils. makulature laT. malAria [it. makentoJi Scd.

am xexilis surnelovani tkbili nayofi.) eSmakuri. xarobs aziaSi.  deputatis m.) angareba. 2. ebr. mAmona [berZ.) didi taqtikuri mecadineoba. mAmont­i [rus.] – 1. manoeuvre] – 1. (gadat. zoroastrizmisa da Zveli babilinuri religiis ele­ mentebi. romel­ Sic Sereulia iudaizmis. kongresze – de­ legatebis rwmunebulebaTa Sesamowmeblad. fafa Scd. mAnanis fAfa – am burRu­ lis moxarSviT damzadebu­ li fafa. 2.  mananasi. (samx.] – bibliuri legendis mixed­ viT: sakvebi. hqonda grZeli. мамонт] – ga­ daSenebuli cxoveli spi­ losebrTa ojaxisa.-307 ixmareboda agreTve mama(e) luki.  m. maradmwvane citrusovani xexili. manis burRuli. mandarin] – 1. xSiri bewvi da mox­ rili eSvebi. manna < Zv. konfe­ renciaze. mamonas simdid­ re < arab] – 1. vercx­ lismoyvareoba. mAngo [fr. 2. nam­ .  SemovliTi m. man mandArin­i [esp. gadaadgileba saomari operaciebis dros. veraguli moqmedeba. fandi. mAnana [berZ. warmoiSva meso­ potamiaSi Cveni eris da­ sawyisSi [naTeli Zalis mandad­haias saxelis mixed­ viT]. samandato: samandanto ko­ misia – komisia. manEvrebi – 1. Zvel aRmo­ savleTis zog xalxSi: sim­ didris RvTaeba. (gadat. mAnanis bUrRuli – xorb­ lisgan damzadebuli wmin­ da burRuli. 2. xriki. maradmwvane citrusovani xexili.-s wveni. romelic iqmneba yrilobaze. mandEizm­i – religia. mango < mal. am xexilis narinjisferi surnelovani tkbili nayo­ fi. romelic ze­ cidan ucvioda ebraelebs udabnoSi svlis dros. mandatum da­ valeba] – visame rwmune­ bulebis damadasturebeli mowmoba. mAndat­i [laT. jarebis an flotis moZra­ oba. ¥ mananisa. mAnevr­i [fr.

sazRvao m. sigiJe] – 1.) raime rTuli moq­ medeba. elmavali. 2. SemoRo­ bili moedani an specialuri didi Senoba.  sagazafxulo m. 2.) sadguris xazebze lokomotivebisa da vagone­ bis moZraoba matareblebis Sedgenis mizniT. mAneJ­i [fr. yalTabando­ ba. cudi m.  s. Cveva. mania vneba. rTuli xerxi xeliT muSaobisas.man -3082. Tavis daWeris wesebi. Zlieri midrekileba rai­ mesadmi. piri. mAnera [fr. 2. adamianis sxeulis formis figura tansacmlis saCve­ neblad (maRaziebSi. mAnia [berZ.) oini. dvil saomar pirobebTan miaxlovebuli. romelsac acvia axa­ li fasonis tansacmeli saCveneblad (modebis de­ monstraciis dros).  cocxali m. romlebic fexs idgamen. mowodeba. arena). manifestus aSkara] – 1.  manikuri. romelime avtoris. qcevis Tavisebureba. ateli­ ebSi).­gz. maniere] – 1. 2. manikiurebi Scd. 2. mosaxleobisadmi gansakuT­ rebuli mniSvnelobis mqone movlenis gamo. . manikQur­i [fr. manicure < laT.  gandidebis m.-ebi. yofaqcevis normebi. umaRlesi xelisuflebis werilo­ biTi mimarTva.-ebi. (rk. manus xeli curo vuvli. patara gadasatani SemoRo­ bili moedani bavSvebisTvis. mannequin] – 1. mulani (sinon.). visame Semoqmedebis TviseburebaTa mxatvruli nawarmoebis Sesrulebis xerxebis er­ Toblioba.-ebi. vasufTaveb] – xelis frCxi­ lebis sagangebo gawmenda gaprialeba. manipulation] – 1. 3. (gadat. moqme­ debis. manEken­i [fr. (wign. ro­ desac mTeli misi grZnoba da goneba raime erTi ide­ isaken aris mimarTuli. cirkis wre.  kargi m. adamianis avadmyofuri fsiqikuri mdgomareoba. ¥ samanevro. romelic gan­ kuTvnilia cxenebis saxed­ nad an cxenosnobis saswav­ leblad.-ebi. sieSmake. mani pulAcia [fr. 3. manQfest­i [laT. manēge] – 1. (mr.

 mantiasi Scd.  monazvnis m.) warmoebis forma.) lo­ gariTmis wiladuri nawi­ li. maJ 3.  moluskis m. manteam] – qalis farTo palto. mantissa dama­ teba. farTo. majeur] – (mus. ro­ melic faravs sxeuls. sa­ zogadoebrivi organizaci­ is werilobiTi saprogramo mimarTva. ¥ manufaqturisa. manifestatio gamocxadeba] – masobrivi svla quCaSi solidarobis an protestis gamosaxatad. da­ qanebul saxuravis qveS. mAntia [gvind. manUet­i [fr.) kanis sinji organizmis tu­ berkulioziT daavadebis dasadgenad. politikuri partiis. musikaluri wyoba. manufAqtura [laT. safeiqro mrewvelebis na­ warmi.) zogi uxerxemlo cxovelis kanis naoWi. 2. koteji. 2. 2. sax.  m. msoflios yvela xalxisadmi. mAntisa [laT. mAntus reAqcia – (medic. (geol. mis saxeloze mibmuli an mikerebuli. gAnsarda [fr.upiratesad Zveli. ¥ mantisisa. berZ. (ekon.).  manufaqturasi Scd. ¥ manufaqturuli. ¥ mantiisa. manufaqtura] – 1. mogeba] – (maTem. manuscriptum] – xelnaweri. mauchette] _ pe­ rangis maja. manOmetr­i [berZ. manifEstant­i _ manifesta­ ciis monawile.] – sacxovrebeli sad­ gomi – saxlis sxvenze.  monometri Scd.  kapitalizmis m.) sfero dedamiwis qerqis qveS. ¥ mansardiani. periodi. Cveulebriv bewvisa. manifestAcia [laT. manUskri pt­i [laT.  dasaSvebia – mansardi. mamos ara­ mkvrivi da metreo vzomav] – xelsawyo siTxis an gazis (airis) wnevis gasazomad. grZeli wamosas­ xami. romlisTvisac dama­ xasiaTebelia xelis iara­ Rebis gamoyeneba da Sromis ganawileba muSebs Soris. mAnto [fr. mAJor­i [fr. qsovilebi.  mantisasi Scd. romlis bgerebi qmnis did mcire . mansarde < sak. (zool.-309 m. mantion] – 1.

TaR. romlebmac ofi­ mArazm­i [berZ. moSveba] – 1. major didi] – 1. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. umrav­ lesobis daqvemdebarebas. jariskaci) da miitana ga­ proporciuli warmomadgenmarjvebis ambavi (Zv. amis Semdeg ma­ 2. mianis fsiqikuri da fi­ sastikad idevnebodnen ink­ . (ix. maJOrSia – (gadat. damaxasiaTebelia mxne.] – didi cimbi­ didatebi. umravlesoba miiRes. romelic xmaTa umrav­ lesobiT airCeva. uuna­ roba (mecnierebaSi. romlis rathōn) saxelis mixedviT. maJoritArul­i [fr. marranos] – Sua saukuneebSi espaneTsa rodesac vinme mxiarul gu­ da portugaliaSi: ebra­ nebazea. gacurva. maraTOnuli rbEna – Se­ jibreba sirbilSi 42 km­sa maJoritAruli warmo­ da 195 m­ze [Zveli saberZne­ madgEnloba – warmomad­ Tis sofel maraTonis (Magenlobis sistema. majoritaire < majorite umravlesoba < laT. maraTOnel­i _ sportsmeni. rac Se­ exeba umravlesobas. xelov­ nebaSi.) uilajoba. marasmos dauZ­ cialurad miiRes qris­ lureba. romelic maraTonul rbe­ naSi aris daostatebuli. ada­ tianoba (kaTolikoba). cxvSi xvdebian partiis kan­ mAral­i [Turq. proporcia). rom­ xarobeli daeca da mokvda lis drosac arCeulTa ri­ (gardaicvala)]. maJorQtar­i [fr. zikuri moqmedebis sruli daqveiTeba moxucebulobis an xangrZlivi qronikuli avadmyofobis Sedegad. elebi. maraTOnul­i _ (sp.  m. wel­ loba). (gadat.) ityvian.maJ -310- terciebisgan Semdgar akords. politikaSi da sxv. sa­ drosac deputatobis kan­ idanac aTenSi surbiliT didati iRebs xmaTa um­ mivida maxarobeli (elini ravlesobis (sapirisp. mxiarul elferi (sa­ pirisp. arCevnebis sistema.). marAneb­i [esp. 2. minori). romlebmac xmaTa ruli iremi. 490 w). major didi] – parla­ mentis deputatobis kandi­ dati.) rac da­ kavSirebulia Zalian did distanciasTan.

margarine] – sakvebi cximebi. margArin­i [fr. mariOnet­i [fr. wveni (mwnilisa. Zv. m. marQnad­i [fr. (gadat. marQaJ­i [fr. marke] – safos­ to gadasaxadis niSani – patara oTxkuTxi qaRal­ di. mTavroba. 2. niv­ Tierebebis erTmaneTSi Se­ reviT. romelzedac raime gamosaxulebaa da fasia aRniSnuli. mArduq­i [Sumer] – qalaq ba­ bilonis mfarveli RmerTi. biznesis . ¥ markiani. marka2 [germ. marinade] _ 1. mark.  m.-311viziciisgan. zRvisa] – su­ raTi. mwnileuli. Teatris Tojina.  pikuli kitris m.  safosto m. welTaRr.  m. me­18 s. marketing < market bazari] – biznesis Ro­ nisZiebaTa erToblioba ama Tu im saqonlis gasasaRebad sabazro pirobaTa Seswav­ lisaTvis.-ebis koleqcia. 2. muJuJisa). am pirobebze zemoqmedebis xerxebi sa­ qonlis gayidvis sferos gasafarToveblad. arSiaze moTavsebuli saTauri an SeniSvna. aseTi niSani sxvadasxva sabuTze dasak­ ravad. mariage qorwili] – banqos TamaSSi: erTi da imave feris papa da qali erTi moTamaSis xelSi. marinus sazRvao. marixUana – narkotiki erTg­ vari. konverti. ro­ melic zonarze an Zafzea Camokidebuli da ise aTa­ maSeben (zevidan). mar marginAlia [< laT.. fin. markka] – fulis erTeuli germaniasa da fineTSi. marionette] – 1. romelic garegnulad karaqs gavs da damzadebulia sxvadasxva cxoveluri da mcenareuli cximisa da zogi sxv. ¥ marionetuli. margo (marginis) kide] – wignis an xelnaweris kideze.­dan – babilonis panTeonis uze­ naesi RvTaeba.) ityvian pirovnebaze an mTavrobaze romelic usityvod asrulebs sxvis neba­survils.  marionetka Scd. marina < laT. markEting­i [ing. mArina [it. mArka1 [germ. romelzedac zRvis xedia gamosaxuli. mwnili. sagerbo m.

marquise] – mar­ kizis coli an qaliSvili. sax. mars] – (astr. mArtin­i [it. sityvebi da musika ekuTvnis samxedro inJiners reJe de lils (1760­1836 ww. markSeideri. geodeziur ga­ daRebisa da wiaRiseulis swori eqspluataciis spe­ cialisti. marqueur < marquer aRniSvna] – piri. mArkiz­i [fr. agreTve mware forToxlis wvenisa da zogi sxva kom­ ponentisgan. markQor­i [fr. rome­ .  marmaladi Scd. markscheider] – samTo inJineri – samTo damuSavebis. martini] – koqte­ ili. marauder] – piri.  marselioza Scd.mar -312lic omis dros Zarcvavs mosaxleobas. mzis sistemis erT­erTi didi planeta mzisgan da­ Sorebis mixedviT rigiT me­ oTxe (qarT. marodQor­i [fr. moralurad gax­ rwnili jariskaci. marche] – 1. ¥ markizasi. marixi). marseillaise – safrangeTis qalaq – marselis mixedviT] – franguli revoluciuri simRera (Seiqmna 1732 w. bazarTkeTeba. 2. romelsac aqvs energiuli mkafio ritmi. sinon. marqSeideri Scd. marmelade] – xilis wvenisgan SaqriT damzadebuli sakonditro nawarmi.). marselQeza [fr.  marqSaideri. TamaSis dros angariSs awarmoebs. ro­ melic biliards emsaxureba. saf­ rangeTis didi revoluciis dros). romelic frontze moklulebsa an daWrilebs Zarcvavs. marmElad­i [fr. 2.. markSaQder­i [germ. ritmuli svla mwyobrSi.romelic mzaddeba ver­ mutisa da inglisuri arayis. TavadaznaurTa ti­ tuli. < geogr. romlis Sedegad iq­ ca safrangeTis erovnul himnad. romaul miTologiaSi (omis RmerTi). Cveulebriv kanfe­ tebis saxisa. mArS­i [fr. grafze maRali da hercogze dabali mArkiza [fr.  sazeimo m. musikaluri nawarmoebi.) 1. marquis] – da­ savleT evropis zog qve­ yanaSi. mArs­i [laT.  markizisa Scd. gankuTvnilia mravali adamianis erTad filosofia.

samwyobro m. wevrebuli mTianeTi. massa] – 1. gadafrenis naWeri] – sustad dana­ m. massage] – adamianis ¥ marSlisa. winaswar dasaxuli gza (adamianebisa.  turistuli m. (qarT.) ma­ vani didi sivrce. obieqtebis Cana­ da gravitaciul Tvisebebs. ereba. beli punqtebis aRniSvna mAsiv­i [fr.) ase ewodeboda Tavad­  codna m. marechal] – 1. 2. xalxi. taqsi. massa gunda. agreTve masobrivi). svlagezi). masAJist­i – masaJis keTebis TviTmfrinavisa. sqeli narevi. marche da route gza] – m. gamosaxuli Txemi. (fiz. maxasiaTebeli.. geografiulad erTgvaro­ mAsa [laT. (ist.. romlisganac rebeli kvartali qalaqSi.. moculoba. denoba. samxedro wodebuleba ge­ 4. Cveulebriv mr. ama Tu im sagnis Semad­ melic egm­s mexsierebaSia geneli nivTierebis rao­ Senaxuli). uformo comisebri nivTi­ samgloviaro m. _ sacxovnivTiereba. farTo masebi. matareblisa. . – masebi nerlis zeviT. sxeulis raime nawilis da­  marSalisa Scd.  kisris m. 2. mAsaJ­i [fr. marschrute metikuri mizniT. mravali erTgvarovani gansazRvravs mis inerciul sagnebis. werebis erToblioba (ro­ 2. massiv mZlavri. sinon. 3.-313- mas svlis dros Sesasruleb­ Sedgeba sagani. qarTveloSi (oqtombris gadatrialebamde). teriis erT­erTi ZiriTadi  tyis m.. < fr. TviT  sacxovrebeli m..  salaSqro m.  wylis m. karaqis mArSal­i [fr. – mSromeli mosaxleobis  aviaciis mTavari m. m.-ebs! aznaurTa winamZRols sa­ (ix..-iT mkurnaloba. zela samkurnalo an kos­ mArSrut­i [germ.. lad. erTiani < laT. samarSuto Scd. romelic 3.-is keTeba.  Tujis gamdnari m. ro­ ¥ samarSruto.  marSuti. m.) gasaCere­ specialisti.. melsac ara aqvs mkafiod  s. Taflis m.

sawvdomi. romlisganac  m. mSenebloba. m. maskArad­i [fr.romelic monawileobiT Seqmnili. klavs xars.  m. Masstab] – 1.  s. bevri adamianis kvla] – toreadori. radios.. gaqaneba risame. mason `Tavisufa­ li kalatozi”] – mimdevari TiaT niRbebi da acviaT re li gi ur­filosofiuri gansakuTrebuli. mZime.) obieqturi realo­ 2. matAdor­i [esp.  saqonlis m. boxi xmis. sarZeve jirkvlebis anTeba. bevrisaTvis xelmi­ da misgan damoukideblad. nivTiereba. kari.] – komunikaciis vneloba. mastos ZuZu] – ¥ samaskarado. ulvaSebis. maStaburi Scd. mniS­ < laT.) saerTo  maStabi. romelic arsebobs ada­ fenebisaTvis aris gankuT­ mianis cnobierebis gareSe vnili. awarmoeben. mejlisi. rukaze. (wign. demonstracia. m. 2. rac mosaxleobis farTo ba. masmEdia [ing.  masobrivi sxvaa (ix. kostiumi. te­  m.). mass media 2. organizaciebi.. maskulinizAcia [<laT.. (mag. S. lebebis (presis.mas -314- masQuri – didi. cekvebi. gamoSveba. mascarade] – gasarTobi saRamo. mAstit­i [< berZ. sazogadoebrivi – sain­  msoflio m. rasac didi raodenobiT  m. ZuZus anTeba.  masiuri sxvaa (ix. sagnebi.). m. masculinus mamrobiTi] – mAsStab­i [germ. gegmaze mdedrobiTi sqesis indi­ mocemuli xazebis sigrZis vidisaTvis meoreuli mam­ Sefardeba namdvil sigr­ robiTi sqesobrivi niSnebis ZesTan adgilze. naxazze. 3. svetebi. m. saxasiaTo mimdinareobis (masonobisa).-is mecnieri. (1:100).) zoma. matEria [laT. materia] – 1. tansacmeli. romlis monawileebs uke­ mAson­i [fr. (filos. 100 km.)  m. saxelwodeba. moxmarebis . leviziis da a. erT santimetrSi gaCena. gadat. daSnis gadamwyveti CacemiT Sesrulebuli. 2­isaTvis). matador < matar masObrivi – 1. formacio masobrivi saSua­ ¥ masStaburi (mniS. biblioTeka.

nivTieri. colqmrobasTan dakavSire­ buli. matrix dasawyisi. matrimonium (matrimonialis) qorwineba] – qorwinebasTan. su­ raTis. (poligr. matrQkul­i [laT. yofiereba aris pirveladi. matricula Ria sia] – umaRlesi sas­ wavleblis studentis CaT­ vlis wignaki. m. matérialisme] – erT­erTi ZiriTadi filosofiuri mimdinareoba. Tvalsazrisi. mAtrona [laT. simbolis. 3. wyaro] – 1. arche mat Zalaufleba] – pirvel­ yofili­gvarovnuli wyobi­ lebis adreuli periodi. matrona] – Zvel romaelebSi: sapatio qali. cno­ biereba. fizikuri (sapirisp.  xalxis m.ro­ desac gvarovnuli jgufebi iqmneboda qalis xaziT na­ Tesaobis safuZvelze da qals eWira gabatonebuli mdgomareoba (ix.  g. matriarxaluri Scd.  m. sulieri). 3. melodiis da a. m. qonebrivi. saxiT. (maTem. Matrize < laT. xolo idea. 2. ¥ materialisturi. filosofia. matrimoniAlur­i [laT.  matriarxati. sakabe m. romlis mixedviTac mate­ ria. mAtrica [germ. Cadeba] – mosabez­ rebeli radio da sate­ levizio reklama xSirad ganmeorebadi lozungis.  m. keTildReoba.-315Sedgeba fizikuri sxeule­ bi. (poligr. saarsebo saSualebebTan dakavSirebuli. ¥ matriarqaluri. matraquage daWedva. matrAkaJ­i [fr.) liTonis CaRrma­ vebuli forma Sriftis Ca­ mosasxmelad. mater (matris) deda da berZ.-is agebuleba. materiAlizm­i [fr.­is qsovili. 2. mdgomareoba. matriArqat­i [laT. materiAlur­i _ 1. m. buneba. .  sakostiume m. suli – meoreuli (meoradi). samyaro.S.  m. agreTve patriarqati).) muyaos CaR­ rmavebuli forma ste­ reoti pis Camosasxmelad. gvari.. cnobiere­ bisagan damoukideblad ar­ sebuli.) garkvuli wesiT ganlagebuli maTematikur sidideTa cxrili. idealizmis sapirispiro.

maqsimAlizm­i [< laT. mACete [esp. logikuri an eTikuri princi pi. maqsQmum­i [laT. udidesi. mAqsima [< laT. romelic gamoxatulia mokle formiT. sa­ magieros gadaxda] – Wad­ rakSi: eqs­Cempionis mier axali msoflio Cempionis saWadrako turnirSi gamow­ veva. match] – Sejibreba sportis romelime saxeobaSi or mowinaaRmdeges an or gunds Soris. maqsimAlist­i _ maqsimaliz­ mis mimdevari. mAtC­boli [ing. fraziT. eSmakoba] – arake­ Tilsindisieri xerxi risa­ me misaRwevad. maxima (sententia) ZiriTadi wesi. maqsi.  imanuel kanti . mAtros­i [holand. rom Seni qcevis maqsima sayovelTao kanonad iqces”. maximum] – yvelaze meti raodenoba risame (sapirisp.] – pisto­ leti erTgvari. romliTac Saqris lerwams Wrian. rode­ sac erT­erT mxares matCis mosagebad mxolod erTi burTis mogebaRa aklia. maqsimAluri [< laT.  m. maximus udidesi] – (wign. zRvruli (sapirisp. minimumi)  xelfasis m. ojaxis deda.  maxinacia Scd. S.. safexburTo m. rodesac yvela monawile xvdeba erTmaneTs orjer an metjer. titulis aRsadgenad. mAtC­i [ing. match matCi da revanche revanSi. princi pi] – qcevis wesi. maximus udidesi] – yvelaze didi. datvirTva. maximal] – mniSv­ . matroos] – rigiTi mezRvauri. sax. xriki.) ra­ ime ukiduresi moTxovnis wamoyeneba. qvedaweli. [fr.mat -316nelobiT gadidebis. machete] – didi dana. avtomobilis m. minimaluri). matC­tUrnir­i _ Sejibreba WadrakSi. machinatio xriki. match matCi da ball burTi] – CogburTSi: iseTi mdgomareoba. matC­rEvanS­i [ing. xelfasi.  maqsi qvedatani. gagrZe­ lebis da a. maUzer­i [< sak.`imoqmede ise..  saWadrako m. gadaWarbebu­ loba. maqinAcia [laT..

megAfon­i [berZ. (geol. Megas didi da phone xma.  maxaraja.. iyeneben mxatvrul nakeTobaTa (ave­ jis da sxv. sax. mahatmâ] – 1. romelsac ebraele­ bi religiuri Cveulebis mixedviT acxoben. 1 megatona = mi­ lion tonas.) dasamzadeb­ lad.­Si (sinon. musulmani). megapOlis­i [berZ.  megapolisi (didi qalaqi). gandi. mahagoni] – zogi tropikuli xis mer­ qani (`wiTeli xe”). meg(a).) mdinaris kalapotis klaknili. mahmadiAnoba – religia. am titulis mqone piri. bgera] _ adamianis xmis gamaZlierebeli didi rupori. maxarajasi Scd. `RvTaebrivi ze­ adamiani”. gansa­ kuTrebiT pativcemuli. rTuli sityvis pirveli Se­ madgeneli nawili. mEdal­i [fr. mTavris (Tavadis) umaRlesi tituli. mAhatma [sanskr. ebr. Tanamedrove indoeTSi: didad gamoCenili. muslimi. mahAgon­i [laT. nili mdinaris meandris (amJamad menderesa) saxelis mixedviT mcire aziaSi] – 1. 2. Cveulebriv konu­ sis formisa. romelic sazom erTeulTan mierTebisas aRniSnavs mis milionjer gazrdas. medaille] _ niSani . ro­ melic arabuli gadmocemis mixedviT daaarsa winas­ warmetyvelma mahmadma (mu­ hamedma) me­7 s. Megas di­ di da polis qalaqi] _ didi mravalmilioniani qalaqi. musulmanoba). maccâh] – umarilo mEandr­i [sak. muslimani.  maharajisa. romelic raRac didze miuTiTebs.  m. sa­ Tayvanebel pirTa tituli. mahmadQan­i _ mahmadianobis mimdevari (sinon. indur miTologiaSi: msof­ lio suli. mahAraja [sanskr. romelic sxvadasxva qa­ laqebisa da dasaxlebuli punqtis Serwymis Sedegad warmoiSva da xasiaTdeba bunebriv garemoze didi gavleniT. ornamenti moxrili da sxvadasxva mimarTulebiT swori kuTxiT gadamkveTi xazebis saxiT.-317- med mAca [Zv. islami. [berZ. 2. māharādjā] – indoeTSi. _ daklak­ xmiadi. 2.. TavsarTi. megas didi] _ 1. muslimanoba.

. medaillon] _ saoqromWedlo nawarmi. Wvreta. medQcina [laT.-is muSaki.  oqros m. warmoadgens mrgval an ovalur brtyel budes.) wamali. mEdrese [arab. eqi­ mi. medQkos­i [laT. ivane javaxiSvilis saxelobis m.med -318(moZv.  ixmareba agreTve mediki. ¥ medianisa.  medalisa Scd. romelsac yelze ikideben. medalQer­i [fr. romelzedac raime re­ liefuri gamosaxulebaa.). ro­ _ liTonis mrgvali firfi­ ta. mediana Sua. . daxmareba. m. s.). ¥ medlisa.  medaliori Scd. romelic samku­ Txedis wverodan mopirda­ pire gverdis Sua werti­ lamdea gavlebuli. meditation] _ (wign. medalQon­i [fr. romliTac instrumentze ukraven. dafiqreba. patara Txe­ li firfita. Suaka­ ci. medicamentum] _ (spec. medQum­i < [laT. wrfis monakveTi. medicina] – mecnierebaTa erToblioba adamianTa daavadebebis mkurnalobisa da Tavidan acilebis Sesaxeb.  eqsperimentuli m. (mus. medikAment­i [laT. mEduza [berZ. Suamavali adamianebsa da sulebs So­ ris. ¥ samedicino. 2. medQana [laT. medailleur] _ medlebisa da liTonis fu­ lis (monetebis) Camosxmisa da Wedvis specialisti. mediator Suamavali] _ 1. universiteti. medius Sua­ Tana] _ 1.). madrasa < darasa Seswavla] _ mahmadianTa sa­ Sualo (iSviaTad umaRlesi) sasuliero saswavlebeli. SuaTana] _ (maT.  s.).  medianasi Scd mediAtor­i [laT. qalis sasimRero xmis SuaTana registri. spiritebis rwme­ niT: piri. medicus] _ me­ dicinis specialisti. Medusa] _ zRvis labiseburi cxoveli. momrigebeli. romelic gardac­ vlilTa sulebTan amyarebs urTierTobas. 2. meditAcia [laT.. raime didi movlenis an gamoCenili moRvawis xsov­ nis aRsaniSnavad. iZlevian rogorc jildos. ro­ melSic Casmulia raime ga­ mosaxuleba.

eqsperimentuli m. misalliance uxamsi kavSiri] _ uTanas­ woro qorwineba wodebriv sazogadoebaSi. maTematikis m. mSrali miwebis xelovnuri morwyva.  samecniero kvlevis . meSveobiT CarTuli kompiuterebs So­ ris. xeTa rgva da sxv. mETod­i [berZ.. romlebsac iyeneben calke­ ul mecnierebebSi. saxelmZRvanelo.) Tanmimdevruli.  istoriis m. analizi. kaeSani. erToblioba meTodebisa. 2. meliorAcia [laT. xerxebis erTob­ lioba.  meTodiuri Scd.  meTodologiuri. moZRvreba Semecnebis mecnieruli me­ Todis Sesaxeb. sevda. romelic miz­ nad isaxavs miwis araxel­ sayreli bunebrivi piro­ .m.  m. m. 2.-319melsac aqvs sacecebi [ber­ Znuli miTologiis frTo­ sani urCxulis Medusa-s saxelis mixedviT.  mowinave m. mezalQans­i [fr. methodos] _ Teoriuli gamokvlevis an risame praqtikuli ganxor­ cielebis xerxi. meliorAtor­i _ meliora­ ciis specialisti.  m. ¥ meToduri _ 1.] ¥ meduzisa. 2. mel meTOdist­i romelime sagnis swavlebis meTodikis spe­ cialisti..  meduzasi Scd... raime me­ TodTan dakavSirebuli. risame praqtikulad Ses­ rulebisTvis saWiro me­ Todebis. gamokvleva. melioratio gaumjobeseba] _ Ronis­ ZiebaTa sistema (Waobebis amoSroba. pedagogikis nawili – moZ­ Rvreba swavlebis meTodebis Sesaxeb. m. ¥ meTodikuri.  meTodiuri Scd. methodos meTodi da logos moZ­ Rvreba] – 1. kabineti. (wign. inglisuri enis m. methodike] _ 1.). meTodolOgia [berZ. meTOdika [berZ. melanqOlia [berZ.  qarTuli enis m. melancholia] _ naRvliani ganwyobileba. mEili (an imEili) [ing E-mail (electronic mail) eleqtronuli fosta] – kavSirgabmulobis erT­erTi saxe: informaciis gadacema satelefono qsel­ Si modemis (ix.

rkinasTan melodeklamAcia [berZ. SeerTebuli  telefonis m. romelic daWimul mdgo­ melOdrama [berZ. lia mTavrobis Tvalsazri­ sigiJe] _ musikis. melos da manganumTan Senadnobi simRera da laT. melodia sim­  m. moqnili. ki­ ¥ melxiorisa. cocxali ujredis gare­ 2. wyisSi uCvenebs am sityve­ Maillechort frangi gamom­ bis damokidebulebas musi­ goneblebis maios da So­ kasTan. warmod­ nayofierebis gazrdis miz­ genili hyavdaT qalad.mel -320- bebis gaumjobesebas misi tragediis muza. lo. 2. melodQuri _ mosasmenad mEmbrana [laT. Txeli firfi­  m. melsac aqvs suros gvirgvini da tragediuli niRabi. raime dawesebulebis mox­ melpOmene [berZ.). melos sim­ ti. simRerasa da musikasTan. melos simRera] _ rTuli sityvebis dasa­ melxQor­i [germ.  melomani. ta. (moZv. melOdia [berZ. dana-Cangali. melo. romelSic gadmocemu­ Rera da mania miswrafeba. di plomatiuri dokumen­ melomAnia [berZ. lic gamoirCeva gazvia­ ¥ membranisa. _ 1.  melxiorasi Scd. rigis saxelebidan] _ spi­ lenZis nikelTan. 2. Declamation WurWlis. ralur­damrigebluri memorAndum­i [laT. debuli emociurobiT mo­  membranasi Scd... memosentenciebiT. dramatuli Janri. Membrana apki] sasiamovno. am Janris na­ randum rac unda gvaxsovdes] warmoebi. rome­ damcavi apki. didi siyvaruli. Melchior fr. drama. [berZ. keTilxmovani. musika.  m. Melpomene] senebiTi baraTi an axsna­ _ berZnul miTologiaSi: . dasamzadeblad. Rera] _ simReris hangi. motivi. melos sim­ mareobaSia da amis gamo Rera da drama drama] _ 1. drekadia. simReris si raime sakiTxis Taobaze.-is gadacema. ro­ niT. _ 1. zusti meqanikuri deklamacia] _ mxatvruli detalebis da samkaulebis kiTxva musikis TanxlebiT.

m. memorQal­i [it. romelic xels uwyobs war­ moebis efeqturobis zrda­ sa da danaxarjebis Semci­ rebas.  daviT kldiaSvilis m. mEnzura [laT. mT. parfiumeriaSi da sxv. mEnTol­i [laT. samarTavi princi pisa da meTodebis erToblioba. dafa. menthe pit­ na da ol(eum) zeTi] _ gam­ Wvirvale kristaluri niv­ Tiereba.  m. . romliTac gad­ mocemulia avtoris mo­ gonebani piradsa da sa­ zogadoebriv cxovrebaSi momxdari sxvadasxva ambis. menestrel < provansi.  menzurasi Scd. menEstrel­i [fr.  SinmousvlelTa m. iyeneben medicinaSi. arqiteqturuli nageboba. gamo­ Cenili sportsmenis xsov­ nisadmi miZRvnili. manager uf­ rosi. memorialis samaxsovro] _ rac gakeTebula. memoires] _ mogonebani­literaturuli nawarmoebi. 2. daqi­ ravebuli profesionali mmarTveli (sawarmos di­ reqtori. menEjment­i [ingl.  viqtor gogliZis m. inJineri das sxv. romelic aRmarTulia vi­ same. ¥ memuaruli. sportul asparezobaTa momwyobi. ¥ menzurisa. sportuli Sejibreba. (saWad­ rako turniri). patroni] _ 1. organizatori. sportuli klubis an cal­ keuli sportsmenis patroni. memoriAlur­i [laT. memuArebi [fr. menEjer­i [ingl. Seqmnila vi­ same.). risame xsovnis aRsa­ niSnavad. muzeumi.  sazRvargareTis qarTvel patriotTa m. 2.-321ganmartebiTi cnoba. literatura. mensura sa­ zomi] _ saafTiaqo an la­ boratoriuli (danayofe­ biani) WurWeli siTxeebis asawyavad.  ixmareba agreTve menajeri. movlenis Sesaxeb. aqvs pitnis mZafri suni. management] _ warmoebis marTvis xelov­ neba. risame xsovnis uk­ vdavsayofad. Ca­ nawerebis dRiuri.] _ moxetiale po­ eti­musikosi Sua saukune­ men ebSi safrangeTsa da ing­ lisSi. 3. memoriale sa­ maxsovro Canaweri] _ 1.

erTi mxridan Sezneqili da meore mxridan gamozneqili mentOrul­i _ damrigeblu­ mina. meninx . dam­ amozneqili zedapiri. ingl. mentalQtet­i [fr.) war­ menstruAcia [laT. rigebeli. 2. jgufis azrovnebis wesi. wvril.. sadilisTvis. meniskos naxe­ mEntor­i [berZ. (meningos) tvinis garsi] _ azrovnebasTan dakavSirebu­ (medic. mentalitate merQnos­i [esp. kveTs ekvators. < laT. 2. sasmelis siaa Camowerili mEria [fr. gonebrivi cxvris jiSi. _ 1. ka­ zrdeli. am matylis 2. gonebis niri. mentalis gonebrivi] _ merinos)] _ 1.). mErkur­i [laT. saSuadReo] _ (geogr. parizis m. mayor < niTa da gareTa) saxsarSiga laT. an vaxSmisTvis SerCeuli meridQan­i [laT. 3. baraTi.. maire. nazbewviani 1. sasadiloSi. mTavari] _ xrtili. ri.) muxlis saxsris (Sig­ mEr­i [fr. tvinis garsis an­ li. ranSi. menu] _ 1. gonebrivi. merino (mr. kafeSi). meriis meTauri. romelzedac saWmel­  Tbilisis m. munici paliteti. (anat. ro­ yovelTviuri] _ qalis yo­ melic gadis dedamiwis po­ velTviuri bunebrivi sisx­ lusebze da marTi kuTxiT ldena saSvilosnodan. furceli. cxvris matyli. azrov­ neba] _ (wign. azriani. romaul miTologiaSi: mentAlur­i [laT. mEnisk­i [berZ. major didi. mairie] _ qalaqis fasebis aRniSvniT (resto­ TviTmmarTvelobis organo. Mentor tele­ makis. Mercurius marsi] xerxi.men -322- tis) Wkua. azrobrivi. mens (men- menQngit­i < [berZ. qalaqis munici palitetis mEniu [fr. meTauri. pirovnebis an sazogadoebis qsovili. odiseis Svilis gam­ varmTvare] _ 1.). sauzmisTvis  Tbilisis m. parizis m. gamzrdeli. 2. goneba. meridianus saWmel­sasmeli. gomeris poemis pilarul milSi moTavse­ “odiseis” mixedviT] _ xel­ buli siTxis Cazneqili an mZRvaneli. Teba. mensdruus mosaxviT wriuli xazi. aseTi jiSis ganwyoba.

2.. metAnia [< berZ. 2. Cveulebriv organisa da orkestris TanxlebiT. romelic swav­ lobs liTonTa samrewvelo warmoebasa da maTi pirve­ ladi damuSavebis xerxebs. messe] _ 1.).] _ safrangeTis pirveli sa­ mefo dinastia (me­5­8 ss. rac iwvevs daavadebis kerebs axal adgilebSi. zogjer amboben metamorfoza­sac.  Savi m. metamorphosis] _ (wign. sinon. 2. mEsa [it. gardaqmna. risame erTi formis sxva formad gadaqceva. merokQngeb­i [sakuT. saxecvlileba. mesAlina _ ityvian amora­ luri yofaqcevis qalze [romaeli klavdiusis me­ same colis Messalina­s sa­ xelis mixedviT. aseTi gadatanis Sedegad gaCenili meoreuli kera daavadebisa. sax. metallurgio liTonebs vamuSaveb] _ 1. mZime mrewvelobis dargi _ gadnobili liTonis mi­ Reba da misi pirveli da­ muSaveba. marixi). metalUrgia [< berZ. mEsia [< Zv. muxlis modreka da welSi Rrmad moxra locva­vedrebis dros. 2. mecniereba. mxsneli] _ iudevelTa da qristianTa religiaSi: RvTaebrivi mxsneli kacTa codvebis gamosasyidad (Seracxaven ieso qristes). vaWrobisa da mogzaurTa mfarveli. rac da­ saSvebia.-323vaWrobis RmerTi. feradi m.). mzis sistemis pla­ neta. metabolē Secvla. romelic cnobili iyo veragobiTa da garyvnilobiT]. metAstaz­i [berZ. metamOrfoz­i [berZ. cvlileba] _ met (fiziol. wirva. masiah mi­ roncxebuli. RmerTebis Sikriki (Zvel berZnul miTologiaSi hermesi). mzesTan yvelaze ufro axlos myofi (qarT. metastasis gadancvleba] _ 1.) organizmSi niv­ TierebaTa cvla. ebr.). (astr.). . sisx­ lis limfis nakadiT baq­ teriebisa da simsivnis ujredebis gadatana. metabOlizm­i [< berZ. kaTolikuri RvTismsaxureba. metagnoia mo­ nanieba] _ (ekl. musikaluri gunduri na­ warmoebi am RvTismsaxure­ bis teqstze.

meteocnoba. meta physika feruli movlena] _ rac exeba dedamiwis atmosfe­ fizikis Semdeg. Semdgom] _ ros movlenebs. metem-sychosis `sulebis ga­ meteorolOgia [berZ. misi agebulebis. ro­ am gamoTqmis gadataniTi melic Camovarda dedamiwaze mniSvnelobiT xmareba. misT. agreTve meteori). fizikuri procesebis Sesa­ induizmisa da zogi sxva xeb. damoukideblad. meteoronixilavs erTmaneTisgan logiuri. amgvarad nax­  m. nawilakebi. analizs. dialeqtikisgan gan­ lobs am movlenebs. dakvirveba. Tvi­ gadasaxlebis Sesaxeb m. romelic SemoiWra dedami­ 2. sxeuli. bas. agreTve meteoriti). rogorc erTxel da samu­ metEor­i [berZ. Sedare­ ¥ meteorituli.). meteōros ha­ erSi molivlive] _ kosmo­ damod mocemuliT. sxvavebiT. emyareba msgavsebas. Semecnebis meTodi. sebebisa da masSi mimdinare warmoadgens brahmanizmis. sadguri.  m. mari sityva an gamoTqma. wils. mecniereba gardacvlili organizmis dedamiwis atmosferos Se­ sulis sxva organizmSi saxeb. m. religiis Semadgenel na­ ¥ meteorologiuri. agreTve 1. meteorologia (meteora atmosfe­ dasaxleba~] _ religiur­ ruli movlenebi da logos mistikuri moZRvreba moZRvreba)] _ 1. (ix. lenebs (RmerTs. (ix. idealisturi filosofiu­ wis atmosferoSi da swra­ ri moZRvreba. sityvis meteOrit­i [fr. metemfsQqoz­i [berZ.).met -324- metafQzika [berZ. meteora atmos­ . movlenebs ga­  meteopirobebi. ro­ mecnierebas. metaphora ga­ datana] _ (lit.. uaryofs suri warmoSobis gavarva­ sagnebisa da movlenebis rebuli mnaTobi sxeuli. romelic swav­ melic. metēorite] _ rkinis an qvis sxeuli. romelic ga­ fad moZraobs.. [berZ. meteo. metAfora [berZ. nixilavs cdis miRmur mov­ ¥ meteoruli. Sinagan winaaRmdegobas. rac kosmosuri sivrcidan. suls da  m. mowyvetiT.

2. mEtro [fr.  m. metron zoma] _ 1. kapitalisturi saxel­ mwifo Tavisi koloniebis mimarT. metrOnom­i [berZ. leqsTawyobis zoma. . mEtrika1 [berZ. Cveulebriv miwisqveSa. metron zoma da iogos moZRvreba] _ mecniereba zoma­wonis Se­ saxeb. métropolitain] _ saqalaqo rkini­ gza. métisation] _ sxvadasxva jiSis sasoflo­ sameurneo cxovelebis Sej­ vareba hibridis gamosay­ vanad. 2. romelic ganagebs Wama­smis saqmes. romelic war­ moSobilia sxvadasxva rasis warmomadgenelTa (upiratesad TeTrebis da indielebis) qorwinebis Se­ degad. mEtrika2 [polon. métro] _ (Semokl.) moZRvreba leqsis zomisa da leqsTa­ wyobis Sesaxeb. ¥ metrikuli. meti­ zaciis Sedegad miRebuli cxoveli an mcenare. mEtr­i1 [fr. amonaweri. gan­ mkargulebeli restoranSi. metron zoma da nomos kanoni] _ meqanikuri xelsawyo. metropolQten­i [fr. erTeulebi. métre < berZ. metryka] _ dabadebis mowmoba.). adamiani. ufrosi msaxuri.) taqtis Zlieri da susti nawilebis simetriu­ li ganlageba.). ufrosi ofi­ cianti.­s. mētis] _ 1. ¥ metruli. metropOlia [berZ. udris 100 sm. metropolis] _ 1.-325- met metizAcia [< berZ. matre d’hôtel] _ 1. (mus.  m. igivea rac metropoliteni.  metra. metro Scd. ayeneben musi­ kaluri nawarmoebis zusti tempiT Sesasruleblad. metron zoma] – sigrZis sazomi Zi­ riTadi erTeuli sazomTa metrul sistemaSi. metrolOgia [berZ. mEtis­i [fr. metrikē < metron zoma] _ (lit. (lit. 2. rigis mimcemi. mEtr­i2 [berZ. metrdOtel­i [fr. Zvel saberZneTSi: qalaq­ saxelmwifo (polisi) Ta­ visi axalSenebis (ucxo qveynebis teritoriaze da­ arsebuli koloniebis) mi­ marT. la­ boratoriaSi zusti gazom­ vebisaTvis. 2. romelic darty­ mebiT aRniSnavs drois mci­ re Sualedebs.

fizikis nawili mESCan­i [rus. meqanQkos­i _ 1. romelic Tvalyurs  soflis meurneobis m.) aracnobieri. saamqro. damzadebasTan. teqnikis dargi – moZraobisa topheles] _ Zveli germanuli da ZalTa Sesaxeb moZRvrebis legendis mixedviT: boroti gamoyeneba praqtikul amo­ suli.. meqanizireba. manqana mowyobileba raime  m. m. interesebi. (gadat. demoni (gamoyvanilia canaTa gadasawyvetad. m. Aamwevi m. uneb­ m. mefistOfeli [berZ.-ebi.  soflis meurneobis m. va manqanebiTa da meqaniz­  avtomeqanikosi. 2. mexanikuri Scd. iaraRi] _ 1. moZraoba. goeTes “faustSi” da bevr  samSeneblo m. mēchanikē (tēch mexanizmi. meqanizAcia da meqanQzeba  mexanika. meqAnika [berZ. miwis saTxreli 3. bis muSaobas. viw­ ulTa gadanacvlebis (ga­ . mechanē man­ meqanQkuri _ 1. Mmexaniki Scd. xerxi.) risame faruli romelic emsaxureba manqa­ rTuli mowyobileba. ¥ meqanikuri.mef  Tbilisis m. m.. Mephis2. samuSaos Sesasruleblad. (gadat. adevnebs manqana­meqanizme­  mexanizacia. -326- daadgilebis) Sesaxeb. nē)] _ mecniereba manqanaTa Sesaxeb] _ 1. lie. Ti m. mechanē manqana. meqanikis spe­ iaraRi] _ warmoebis aRWur­ cialisti. tTan dakavSirebuli. manqanebisa da meqanizmebis loba. 3. mexanikuri Scd. gamoyenebisxva nawarmoebSi). xelsawyos.-ebi. piri. manqanis. meqanizmis qana. ravebeli Sinagani mowyobi­ 2. aparatis mamoZ­  m.  Teoriuli m. meqanizAtor­i _ specialisti. Mm. mexanizireba Scd. nebsa da meqanizmebs. qarxana. saaTis m.. maT remon­  avtomobilis m. Mg. meqAnizm­i [berZ. мещан] _ ada­ miani. mebiT. 2. Zalebis Se mexanizatori Scd. [< berZ. saSualebiT moqmedi. Secdoma. romelsac wvrilme­ _ mecniereba sivrceSi sxe­ sakuTruli. saxelosno. moqmedeba.

migraine berZ. cxovelebis miz sezonuri m. pawawa. . gzebi mQgren­i [fr. domine! (miwyale me RmerTo didiTa wyalo­ biTa SeniTa!).. msaxi­ obebis ganlageba scenaze warmodgenis ama Tu im mo­ mentSi. romelic ada­ mianebs. ¥ samejliso (mniSv. ¥ migraciuli. mizAnscena [fr. sazogadoebas ga­ urbis. misērere Se­ wyaleba. madžlis kreba.  m. kacTmoZule. mizErul­i [laT. gadasaxleba qveynis SigniT an erTi qvey­ nidan meoreSi. misanthrôpia] _ adamianisadmi si­ Zulvili. 2. adamianTa siZul­ veloba. didi wveuleba. mi [it. mizErere [laT. (s. zurgis tvinis anTeba. 2. iransa da TurqeTSi: par­ lamenti. am bgeris aRm­ niSvneli noti. uJmuri.) cxovelebis gada­ adgileba erTi adgilidan meoreze. 1­isaT­ vis). mecEnat­i _ mecnierebisa da xelovnebis mdidari mfar­ veli [romaeli politikosi moRvawis Mecenas (Mecenatis)is saxelis mixedviT.) Teoria. samigracio. mosaxleobis gadaadgileba. mizAnTrop­i [berZ. mEjlis­i [< arab. myelos (Zvlis) tvini] _ (medic. mfar­ velobda ganTqmul poetebs _ vergiliuss. mi] _ musikaluri gamis mesame bgera.  Tevzebis m..  Sinagani m. misereri Semiwyale] _ ormocdameaTe fsalmuni: mizerere mei. saerTaSoriso m. cekvebi. mizanTrOpia [berZ.-327ro TvalTaxedva aqvs. mECeT­i [arab. migrAcia [laT. horaciuss da sxvebs]. misanthrôpos] _ piri. miseen scéne] _ scenaze ganlageba. bali). (biol.). didi sacekvao saRamo (sinon. miser Rari­ bi] _ Zalian patara. Tevzebis s. umniSvnelo. miElit­i [< berZ. masðid masjidi] _ muslimanTa samlocvelo saxli. migratio gada­ saxleba] _ 1. TaTbiri] _ 1. hëmikrania _ Tavis qalis naxe­ vari] _ Tavis tkivilis mud­ mivi Seteva gulisreviTa da pirRebinebiT.  s.

romelic sokoebs swavlobs. mQTra [spars.ebi. makrokosmosi). qarTuli m. rTuli sityvis pirveli Semadgeneli nawili. mikrobiolOgia – mecni­ ereba. pirovneba. mikro. am titulis mqone piri. TavsarTi.. ro­ melic raimes mcire zomebze . siwmindisa da simarTlis RmerTi. leqsikoni. mikolOgia [berZ. pawawa da kosmos samyaro] – umciresi sidi­ deebis (atomebis. 2. mikēs so­ ko da logos moZRvreba] – bo­ tanikis nawili. litrage] – mikrolitraJiani avtomobili – patara msubuqi mQT­i [berZ. Tqmuleba] _ Zveli xalxuri Tqmuleba. mQkado [iap.  m. mikrolitraJQani [berZ. pawawa da bios sicocxle] – mikroskopuli erTujre­ diani organizmi. laboratoria. siuJeti. rac ga­ napirobebulia adgilis Ta­ viseburebiT (tyiT.. eleqt­ ronebis da misT.  zogjer ixmareba agreTve miTosi. mikroklQmat­i – patara sivrcis klimati.) samyaro (Sdr. mitrâ] – Zveli ingis. mikros patara..  antikuri m. mQkrob­i [berZ. ¥ miTuri. mithologia] _ 1.  m. WaobiT da sxv. mikros mcire da fr.  berZnuli m.  miTiuri Scd. indoeTsa da zogi sxva qveynis religiaSi: mzis. m. samyaros Seqmnisa da sicocxlis warmoSobaze. mikros mcire] – 1. mikado] – iaponiis imperatorTa tituli. sinaTlis. miTebis erToblioba. gadmocema.). [berZ.  daavadebebis gamomwvevi m. m. 1 mikrometri = metris memi­ lioneds. miTolOgia [berZ.mindvriT. ¥ miTologiuri. ¥ mikrobiologiuri.-ebi.  m. romelic mikrobebs swavlobs.miT -328miuTiTebs: mikrosamyaro _ atomuri zomis obieqtTa erToblioba. mythos gadmocema. mikros patara. miTebis Semswavleli mec­ niereba. mikrokOsmos­i [berZ. 2. gadmocema Rmer­ Tebsa da legendarul gmi­ rebze. romlic sazom erTeulis saxelTan mi­ erTebisas aRniSnavs mis memilioned nawils.

 inglisuri m. m. mikroqirUrgia [berZ. mille aTasi] _ Tav­ sarTi. (udris 1. mQl­i [ingl. miliArder­i [fr. rac mxolod mikroskopiT SegviZlia davinaxoT. mikroskOpuli – 1. sazRvao m. mile] _ gzis sig­ rZis sazomi erTeuli (rig qveyanaSi sxvadasxva sidi­ disa). mQkron­i [< berZ. saxmeleTo m. gamokvleva. miledy] _ in­ glisSi: didgvarovani ga­ Txovili qalis.. mokrOfon­i [berZ. ujredebi. milAgia [berZ. sisxlZarRvebze. milliard] _ aTasi milioni (1 000 000 000). pawawa Zvlebze. mQli [laT. mikros patara da cheirurgia < cheir xe­ li da ergon muSaoba] – qi­ rurgiuli operaciis ke­ mil Teba mikroskopis qveS Zalian patara qsovilebze.  mikroskopiuli Scd. milQard­i [fr. m. mikros­ kopis saSualebiT Sesru­ lebuli. mikros pata­ ra. milQon­i [fr. mikroorgAnizm­i _ Seuiara­ Rebeli TvaliT uxilavi mcenare an cxoveluri or­ ganizmi.85 km-s) mQled­i [ingl. mikros pa­ tara. organizmebi. pawawa da phōnē bgera] – mowyobiloba. romelic sazomi er­ Teulis meaTased nawils aRniSnavs: 1 milimetri = metris meaTaseds. pawawa da skopeô vu­ yureb] _ optikuri xel­ sawyo TvaliT uxilavi sagnebis dasanaxad. pa­ wawkintela..-329avtomobili (sxvanairad: mcirelitraJiani avtomobili).analizi.  m. mikros pa­ tara. 2. pawawa] – metris memili­ onedi nawili. romelic.) kunTebis tkivili. lordis me­ uRlis xseneba anda misdami mimarTva.  m. my(s) kunTi da algos tkivili] – (medic. milliardaire] _ (fulis raime erTeuli) miliardad (miliardebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. million] _ aTas­ . milQmetr­i _ metris erTi meaTasedi nawili. mikrOskop­i [berZ. bgeriT rxevebs gardaqmnis eleqtrul rxevebad mis did manZilze gadasacemad an gasaZliereblad.

gazeTis m. Milord] _ 1. militArist­i _ piri. Seqmnili saxelmwifo cxovrebis gan­ sakuTrebul pirobebSi. gancdebis. pantomimis Semsrulebeli msaxiobi (amJamad). saxelmwifo. ubani. mQm­i [berZ. inglisSi: lordis xseneba anda misdami mimarTva. sim­ Rera.  m. sa­ dac Serwymuli iyo impro­ vizaciuli dialogi. mimarTva mosamarTlisadmi (inglisSi). militarizAcia _ saxel­ mwifoTa ekonomikuri da sazogadoebrivi cxovrebis daqvemdebareba dapyrobiTi omebis momzadebis mizne­ bisTvis. SeiaraReba. 2. memilQone _ rigis mixed­ viT milioni. millionaire] _ (fulis raime erTeuli) milionad (milionebad) Rirebuli simdidris pat­ roni. mQlord­i [ingl.  m. mimikos mim­ baZvelobiTi] _ adamianis grZnobebis. ¥ samilicio. mQmika [< berZ. 2. ¥ militaristuli. agresiuli samxedro wre­ ebis politikuri batono­ ba. cekvebi. qalaqi. militia samxed­ ro samsaxuri] _ 1. tiraJi.  memeilionesi Scd. jer aTasi (1 000 000). aseTi warmodgenis msaxi­ obi. 3. mimos] _ 1. yofil ssrk­Si: administraciuli organo sazogadoebrivi wesrigisa da uSiSroebis dasacavad. milQcia [laT. militArizm­i [< laT. mgzavri. miliOner­i [fr. politika. aramudmivi jari.mil -330lic militarizmis poli­ tikas misdevs. memiliOnedi _ milion Ta­ naswor nawilad gayofili mTelis erTi nawili. rome­ . ¥ milioniani. am organos ad­ gilobrivi sammarTvelo. 2.  s.  m. 2. Zvel saberZneTsa da romSi _ saxalxo warmodgena. ¥ memilionisa. SeiaraRebis gaZlierebisa da omisaTvis mzadebis reaqciuli poli­ tika. gamofenis m. militaris samxedro] _ 1. gan­ wyobilebis gamoxatvis xe­ lovneba saxis kunTebis sa­ Tanado moZraobiT. mnaxveli. m.

mimicry dams­ gavseba. madnis.-ebi. ferwera. feradebiT mo­ xatuli mTavruli aso an suraTi Zvel xelnawerebSi. Minerva mim­ baZveli] _ romaul mi­ TologiaSi: sibrZnis qalRmerTi.  m. miniatura] _ 1. romelic Sedis qanebis. refleqsebi. xe­ lovnebis mfarveli (berZ­ nul miTologiaSi mas See­ sabameba aTena). mQmoza [< berZ. 2.) zogi saxeobis cxo­ velebisa (mag.) adamianis unari _ Tavisi Sexedulebebis da­ farvisa.] _ 1. miniatiurasi Scd. mecnierebis. ¥ mineralogiuri. ¥ mimikriisa. miniaturuli. m.  m. m. garemoebaTa misa­ dagebisa. mimQkria [ingl. mibaZva < berZ.  miniatura. minéral mi­ min nerali da logos moZRvreba] _ mecniereba mineralebis Sesaxeb. (biol.  m. faqizad Sesasrulebeli patara xati raime nakeTo­ baze. minimAluri [< laT. agreTve Zalian pa­ tara avtomobilze. minéral] _ bu­ nebrivi qimiuri naerTi an elementi.) minimaluri an miniaturuli: iTqmis Za­ lian mokle kabaze. qameleoni) da mcenareebis TavdacviTi Segueba _ formiT an feriT damsgavseba garemo sagneb­ Tan.  m. Subertis m.. meteorite­ bis SemadgenlobaSi. mineralOgia [fr. sasuqebi.  m. minārat] _ me­ CeTis koSki. 3. ¥ mineraluri. qveda­ tanze. mQnerva [laT. 2. miniature it. saidanac mueZi­ ni muslimanebs salocavad mouwodebs.  mimikriasi Scd. minimus umciresi] – yvelaze nakle­ . minAreT­i [arab. nivTiereba. miniatQura [fr. patara literaturuli an musikaluri nawarmoebi. ¥ miniatiuruli. (gadat.  mimiuri Scd. sxva cxovelebTan da mcenareebTan. miniatiurisa. mimos mimbaZ­ veli] _ samxreTis qveynebSi gavrcelebuli mcenare: aqvs patara yvavilebi. wylebi.-ebis Teatri. minEral­i [< fr. mQni _ (Semokl. kabineti.-331¥ mimikuri.

romelic me­ Taurobs ama Tu im sami­ nistros.) gulis kunTovani kedeli. maqsimumi).  janmrTelobis dacvis s. aRiniSneba ni­ SaniT ' cifris marjvniv. (moZv. kuTxisa da rkalis sazomi erTeuli. mQnistrTa kabQneti – mTavroba. qaliSvilo! bi. rac auci­ lebelia raime specialis­ tisaTvis. mis [ing. 10 (an -10) gradusi.) moCvenebiTi ram.  teqnikuri m. miOkard­i [berZ. minQmum­i [< laT. samefo saxlis wevrebis tituli. codnis.. (gadat. mQnut­i [laT.  m. minimum] – 1.) kunTebis anTeba.. miOzit­i [< berZ. minutus germ.) wuTi. 2. plusi). iranSi. 3. 2. saministro – saxelmwifo mmarTvelobis centraluri organo. umciresi (sapirisp. iranSi: umaRlesi moxelis an mecnieris sapatio saxe­ li. yvelaze naklebi rao­ denoba risame (sapirisp. qaliSvili. mQnus­i [laT. mQrza [spars. am titulis mqone piri.  m. 2. mi- . raodenoba. maqsimaluri). udabnoSi. romelic ganagebs ama Tu im dargs.patara] – 1. mys (myos) kunTi da kardia guli] – (ant.  ganaTlebis m. rodesac horizontTan Cndeba dedamiwaze arsebu­ li sagnebis cru gamosaxu­ lebani. atmos­ feros optikuri movlena. mQraJ­i [fr. mwerali. saswavlo sagne­ bis erToblioba. Mirzâ] – 1. agronomiuli m.  m. minus nakle­ bad] – gamoklebis an uar­ yofiTi sididis niSani (­) maTematikaSi. udris gradusis 1/60 nawils.min -332nute Semcirebuli.  saarsebo m. mys (myos) kunTi] – (medic. mirage] – 1. aRmosavleTis zog qveya­ naSi: mdivani. ministre] – mTav­ robis wesi. temperatu­ raze miTiTebas niSnavs: nu­ lis qvemoT (sapirisp. xelfasis m. mQnistr­i [fr. 2. Miss] – inglisurenovan qveynebSi: gauTxovari qalis xseneba an mimarTva misadmi (Cveulebriv saxelTan an gvarTan erTad).

mQsia [laT. mistifikAcia [fr. missio gagzavna] – 1. mQster [ing. mQstika [< berZ. romelsac ixuraven mRvdelmsaxurebis dros. rwmena.  m. mQtra [berZ. qalbatono!  missis Scd. romelsac hqonda bibliuri siuJeti. mystification < berZ. Mistress] – inglisu­ rovan qveynebSi: gaTxovili qalis xseneba an misadmi mimarTva (Cveulebriv gvar­ Tan an saxelTan erTad).) sagangebo davaleba. rom­ Si da sxv. Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi: drama.  mas didi m. mistQcizm­i _ mistikaze dafuZ­ nebuli religiur idealis­ turi msofliomxedveloba. motyueba. gvarTan erTad). antikur qveynebSi (saberZneTSi. mQting­i [ing. mystikos sai­ dumlo] – 1.) idumali ram. mitra] – umaRles sasuliero pirTa (agreTve damsaxurebul mRvdelTa) maRali mrgvali Tavsarq­ meli. daakisres. misiOner­i [fr. mQsgiT­i [arab] igivea. qalbatoni.  mistiuri Scd. ¥ mistikuri. rwmena.  Suasaukuneobrivi m.  samxedro m. mit 2. . mudmivi di plomatiuri warmomadgenloba despanis meTaurobiT. meeting] – ma­ sobrivi kreba politikuri da sxva saWirboroto sa­ kiTxebis gansaxilvelad. (gadat. missionnaire] – qristianul eklesiis mier wargzavnili mqadagebeli religiuri propagandis ga­ sawevad da sxva rjulis morwmuneebis mosaqcevad. romlis mixedviTac arseboben ze­ bunebrivi fantastikuri Za­ lebi da TiTqos SesaZle­ belia maTTan urTierTobis damyareba. di plomatiuri delegacia sagangebo davalebiT.) saidumlo reli­ giuri wesebis Sesruleba. batono! mistEria [berZ. 2. rac meCeTi. batoni.-333 miss Scd. (wign. Mittelspiel Sua TamaSi] – Wadrakis par­ tiis Sua nawili. Mister] _ ing­ lisurovan qveynebSi: mama­ kacis xseneba an misadmi mi­ marTva (Cveulebriv. mystēria sai­ dumloebani] – 1. mitElSpil­i [germ.) ganzrax visime Secdena. midrekileba mistikisadmi.] – (wign. 3. 2. mQsis [ing.

mobilizAcia [fr. miuslé] – Sampan­ mexsierebis qalRmerTi. mQqstura [laT. ra.  muzikli Scd. mobilisation miUrid­i [< arab.mit -334- dasalevi wamali. romelic farCis qsovilis miUzikl­i [ing. ro­ veva namdvili samxedro melic religiis mTavar samsaxurSi omis gamo­ dogmatad aRiarebs yvela cxadebasTan dakavSirebiT. gaJletis ideas.] – miuri­ < laT mobilis moZravi] – da dizmis mimdevari. umaRlesi wodebuleba. ix­ musikalur­scenuri na­ mareba agreTve naZvis xis warmoebi upiratesad mosarTavad. zemdegTa Semadgenlobis qoreografiis saSualebani. Tadarigis sam­ laze ufro mebrZoli re­ xedro valdebulTa gaw­ aqciuli mimdinareoba. koqteilis Ziebebis warmatebiT Sesas­ mosamzadeblad kvercxis ruleblad. muzevvere yal­ bi] – 1. mixtura] – mobQlur­i [laT. ro­ melSic gamoyenebulia Ta­ mQCman­i [ing. ro­ uris boTlis saxuravis melsac zevsisgan SeeZina mownuli| mavTulis badu­ cxra muza. mobilQzeba [germ. met- . komediuri xasiaTisa. aramuslimanis ulmobeli  sayovelTao m. masobrivi Ronis­ kremis. gadat. bis mqone piri. li da kaTolikuri ekle­ siis episkoposTa umaRlesi mQSura [arab. MobilimiurQdizm­i – islamis yve­ sieren] – 1. mooqrovil an mo­ wodebuleba. piures. Mnēmosynē] – berZnul miTologiaSi: mQuzle [fr. mixer Semrevi] – saxsrebis Tavmoyra raime eleqtruli xelsawyo comis. aTqvefiT da sxv. amocanis. midshipman] – sam­ xedro­sazRvao flotSi: namedrove yofiTi musikis.) Zalebis an mQqser­i [ing.  qveynis yvela Zalis m. mnemOsine [berZ. romelic warmoadgens sxvadasxva ropolitēs] – marTlmadidebe­ nivTierebis narevs. 2. aseTi Janris kinofilmi. am wodebule­ vercxlili metalis Zafi. musical] – mosarTavad gamoiyeneba. mobilis] – mitropOlit­i [berZ. (wign.

moderne uaxlesi. modem] _ kom­ piuteris periferiuli mowyobiloba. sawarmos m. gamoiyeneba satelefono qselSi Car­ Tvisas faqsebis. tansacmlis nimuSebi. raime sagnis Semcirebuli nimuSi an sqema.-ebis Jurnali. mCxibavi. bgeris simaRlis Secvla. moZravi. mode] – 1.  avtomobils m. modis Sesa­ feri. mod memodele). modErnizm­i [< fr. 2.. (mus. spars.-ze Cacmuli. simRera. modernizAcia da moder­ nQzeba [fr.  m.  tansacmlis m. xomaldis m. mOda [fr. modulAcia [laT. modification] _ sagnis an movlenis iseTi saxecvlileba. kostiumi.).) er­ Ti tonalobidan meoreze gadasvla. Tanamedrove] _ realizmisadmi mtruli mi­ marTulebaTa saerTo sa­ xelwodeba xelovnebasa da literaturaSi. varcxniloba. ra­ ime nakeTobis sanimuSo eg­ zemplari. modeleur] – raime nakeTobis damza­ debis specialisti (sinon. romlebic aseT gemovnebas Seefereba.. magi] – magi. – magus berZ. magos laT. modernisation] _ risame Secvla Tanamedrove moTxovnebisa da gemovnebis Sesabamisad.  m. misani.. mOdemi [ingl. 2. m. mr. 2.-335moZraobis unaris mqone. maRali sixSiris rxevaTa Secvla ufro da­ . rasac sayovelTao warma­ teba aqvs garkveuli drois ganmavlobaSi. meilebis misaRebad da internetSi Sesasvlelad. nimuSi risame dasamzadeblad. TviTmfrinavis m. romelic ar exeba mis arss. modelQer­i [fr. mOgvi [Zv.  avtomobilis m. modulatio mwyobroba.  m. samwyobre] da modulQreba _ 1. mOduri – 1.  modeliori Scd. modifikAcia [fr. (fiz. 2. modēle] – 1. garkveul sazogadoebriv wreebSi mokle xniT gabatonebuli gemovneba Cacma – daxurvisa da yofa­cxovrebis sxva garegnul formebisa.  m. mOdel­i [fr.

molluscus rbili] _ uxerxemlo. rbil­ sxeuliani cxovelebi. sxvadasxva feris minis.  zRvis m. aseTi suraTis. m. mSvidobiani urTi­ erTobis saSualebas. miwiszeda m. mozAika [fr. sagnis gardama­ vali. ce­ cxlisa da omis finikiuri RmerTis saxelis mixedviT. romelsac msxverplad ada­ mianebs swiravdnen].  m. ¥ molekulisa. maulâ batoni] _ muslimanTa religiuri kultis msaxuri. mOlox­i _ ityvian iseT risa­ me Sesaxeb rasac bevri ada­ mianis msxverpli sWirdeba [finik. Sedgeba atomebisgan. pirobebi. molek mefe: mzis. molekuliaruli Scd. bali sixSiris rxevebiT. modus zoma. saxis misaRebad. masa (wona). molUskeb­i [< laT. ¥ mozaikuri. su­ raTi an saxe. aramudmivi mdgomare­ oba an Tviseba.). xerxi. Teoria. mOdus vQvendi [laT. mOdus­i [laT. romlebic or mo­ winaaRmdege mxares Soris droebiT mainc iZleva nor­ maluri. saxe] _ 1.  molekulasi. xmovan kinoSi: bgeris mi­ er gamowveuli eleqtro­ rxevaTa gardaqmna si­ naTlis konad. romelzec mxatvari aTav­ sebs naxats muSaobis dros. 3. erTmaneTTan mWidrod mowyobil feradi kenWebis. marmarilos.  mx. molécule] _ nivTierebis umciresi nawi­ laki. m. 2. xelovneba. m. TviT masala aseTi suraTis.  m. cxovrebis wesi. saxis Sed­ genis xelovneba. (filos. Мольберт germ. 3. romelsac aqvs yvela misi qimiuri Tviseba. mOlbert­i [rus. rom­ lis umetesoba niJarebSia moTavsebuli. emalisa da misT. romlis saSualebiTac xdeba bgeris Cawera kinofirze. mOla [arab. fizika. moluski. romelic Sed­ genilia cementis fenaze damagrebul.. ¥ molekuluri. modus vivendi] _ 1. 2. mosaique] ­1.mod -336 m. 2. (log. . filebi. arsebobis saSualeba. patar­patara naW­ rebisagan.). molEkula [fr. az­ rovnebis nairsaxeoba. molbertt] _ xis sayrdeni.

monAndria [berZ. dro. monarchia erTmmarTveloba.  m. monasteriuli.. monArq­i [berZ. ¥ monarqiuli. (s. Sahi da sxv. erTi wami.  spilenZis m. momentAlur­i _ Zalian swrafi (moqmedeba).  monarxisti Scd. Mmonetasi Scd.)  monarxi Scd.  monasterisa. samonastro.  aTonis iverTa m. oqros m. monAster­i [berZ. ¥ monastriuli. m. mOnizm­i [< berZ.  m. monArqia [berZ. ase­ Ti religiuli Temis ekle­ sia da sacxovrebeli na­ gebobani. ¥ monarqistuli. m. ¥ monastrisa. romelic samyaros safuZ­ vlad aRiarebs erT sawyiss. materias an suls.-337 moliuskebi Scd. mOment­i [laT. impera­ tori. mOneta [laT. rodesac sa­ xelmwifos saTaveSi udgas erTi piri­monarqi. Temi.  monarxia. M  monarxizmi. romelsac mmarT­ velobis erTi forma aqvs. drois Zalian mcire mo­ nakveTi.) kompleqsi. moneta] _ li­ Tonis fulis niSani. Sexedulebani. (s. samonasterio Scd. monArqizm­i _ politikuri mimdinareoba. monarqistuli Scd. Tvalis daxamxameba. momentum] _ 1. wami. moniteur.  absolituri m. monArqist­i _ monarqizmis mimdevari. romelsac mo­ narqia miaCnia saxelmwifo mon xelisuflebis erTaderT mizanSewolil formad. Monasterion] _ ber­monazonTa saekle­ sio­saadgilmamulo or­ ganizacia. ¥ monetisa. . romelsac aqvs Tavisi meurneoba. 2.) wesebi.  m.  gasrolis m. monos erT] _ filosofiuri moZRvreba. monos erTi da aner (andros) qmari] _ er­ Tqmrianoba. sruldeba raime moqmedeba  dadga xelsayreli. rodesac xdeba rame. saxelmwifo. TviTmp­ yrobeloba] _ mmarTvelo­ bis forma. monarxiuli Scd. konstituciuri m. saxel­ mwifo. monQtor­i [fr. monarchos] _ saxelmwifos erTpirovnu­ li mmarTveli (mefe.

mon

-3382. cxovelebSi: mamlis Se­ wyvileba mxolod erT de­ dalTan erT an ramdenime sezonis ganmavlobaSi. monOgrama [berZ. monos er­ Ti da gramma aso] _ ori an ramdenime asosgan SeTxzu­ li niSani.  monagrama Scd. monogrAfia [berZ. monos er­ Ti da graphō vwer] _ vrceli, mecnieruli naSromi, ro­ melSic damuSavebulia er­ Ti raime sakiTxi an Tema. ¥ monografiuli.  m. gamokvleva. monoTEizm­i [berZ. monos erTi da theos RmerTi] _ religia, romelic erT RmerTs aRiarebs; (qarT. si­ non. erTRmerTianoba). monOliT­i [berZ. monos erTi da lithos qva] _ mTliani qvis lodi; misgan gamoTlili sagani (mag. qandakeba). monolQTur­i _ 1. rac mono­ liTs warmoadgens.  m. sveti. 2. Mgadat. (wign.) SemWidrove­ buli, erTsulovani.  m. koleqtivi.  monoliti, monolituri Scd. monOlog­i [berZ. monologos] _ sityva, romliTac dra­

ingl. monitor, laT. monitor gamafrTxilebeli] _ 1. te­ legadacemis procesis sa­ kontrolo televizoris ekrani (satelevizio moni­ tori, telemonitori); igi­ vea, rac displei. 2. samxedro javSniani gemi. 3. mudmivi meTvalyureobis aparati; kerZod saavadm­ yofosaTvis gankuTvnili m. avtomaturad aRniSnavs avadmyofis mdgomareobis yvela parametrs. monitOring­i [ingl. monitoring] _ mudmivi meTvalyu­ reoba raime procesisadmi sasurveli Sedegis Sesa­ bamisobis gamomJRavnebis mizniT an pirveldawyebiT varauds. mono... [berZ. monos erTi, er­ Tiani, erTad­erTi] _ mniS­ vnelobaTa erTianobis, er­ Tobis, erTad­erTobisa da a.S.  monokultura, monoJRera. monogAmia [< berZ. monos er­ Ti da gamos qorwineba] _ 1. qorwinebis forma, romlis drosac mamakacs SeiZleba hyavdes mxolod erTi co­ li da qals­mxolod erTi qmari (qarT. sinon. erTqorwineba).

-339matuli nawarmoebis per­ sonaJi mimarTavs Tavis Tavs, sxva moqmed pirebs an mayurebels (ix. agreTve dialogi).  hamletis m., glosteris m. (uiliam Seqspiris nawar­ moebidan: `hamleti”, `riCard III). mOnom­i [berZ. mo(nos) erTi da nomos nawili, wevri] _ (maTem.) erTwevri (Sdr. bi­ nomi, polinomi). monopOlia [berZ. monopōlia] _ 1. risame warmoebis an gayidvis gansakuTrebuli ufleba, rac ekuTvnis erT pirs, pirTa jgufis an sa­ xelmwifos. 2. (gadat.) upiratesoba, pir­ veloba raime saqmeSi. 3. msxvili gaerTianeba, rome­ lic warmoiSva warmoebisa da kapitalis koncentraci­ is Sedegad meurneobis ro­ melime dargSi gabatonebisa da maqsimaluri mogebis mi­ Rebis mizniT.  kapitalisturi m.-ebi. ¥ monopoliuri (mniSv. 2­is­ Tvis).  m. kapitali, m. gaerTianeba. monOrels­i [berZ. monos erTi da relsi] _ sayrdenebze

mon

gamarTuli (kiduli) cal­ relsiani rkinigza. ¥ monorelsuri, monorelsiani.  m. gza. monOstiq­i [berZ. monostichos] _ (lit.). damTavrebuli az­ ris Semcvleli erTstri­ qoniani leqsi; Cveulebriv aseTia xolme andaza, gamo­ cana, aforizmi, raime war­ wera. monotOnur­i [berZ. monos erTi da tonos toni, bgera] _ erTferovani, mosawyeni.  m. xma, m. simRera. monOfTong­i [berZ. monos erTi da phthongos bgera] _ (lingv.) martivi, calkeuli bgera (sapirisp. difTongi). monofizQteb­i [berZ. monos erTi da physis buneba] _ (ist.) qristianuli religiis war­ momadgenlebi, romlebic aRiareben qristes mxolod erT bunebas _ RvTiurs. monpAsie [fr. montpensier sa­ kuT. sax.] _ xileulis kan­ feti erTgvari. ¥ monpasiesi.  monpasiisa, monpase, mompase Scd.  jerjerobiT ixmareba agreTve monpansie. monsenQor­i [fr. monseigneuer]

mon

-340-

_ feodalur da monarqiul 2. eleqtromowyobilobis, eleqtrogayvanilobis spe­ safrangeTSi: princebis, cialisti (sinon. eleqtroepiskoposebis da sxva maRa­ montiori). li rangis pirTa tituli (amJamad ixmareba umaRlesi monUment­i [laT. monumentum] _ didi Zegli. kaTolikuri samRvdeloe­  SoTa rusTavelis m. bis warmomadgenelTa mi­ marT). monumEnturi ­ Zalian didi, grandiozuli. mOnstr­i [fr. Monstre] _  m. Senoba. (wign.). urCxuli.  monumentaluri Scd. mOntaJ­i [fr. montage] _ 1. manqanebis, nagebobaTa awyo­ mOral­i [fr. morale zneoba laT. moralis zneobrivi] _ ba, gamarTva garkveuli geg­ 1. im wesebis, normebis er­ mis, naxazis mixedviT. Toblioba, romlebsac gan­  axali manqanis m. sazRvravs adamianTa urTi­ 2. risame sxvadasxva nawilis erTdamokidebulebasa da SerCeva da gaerTianeba erT mTlianad. yofaqcevas ama Tu im sazo­  literaturuli m., musikagadoebaSi; zneoba. luri m., kinosuraTis m. 2. zneobrivi daskvna, zneob­ rivi gakveTili, romelic memOntaJe _ montaJis spe­ raimesgan gamomdinareobs. cialisti. ¥ moraluri (mniSv. 1­Tvis).  aparatis m., kinofilmis m.  m. princi pebi. ¥ samontaJo.  s. samuSaoebi. moratOrium­i [< laT. moratorius damayovnebeli] _ 1. sa­ samOntaJo _ sadgomi, sa­ Sinao an sagareo valdebu­ dac risame montaJs awar­ lebaTa Sesaxeb gadadeba moeben. mTavrobis mier raime sa­  kinostatiis s., televiziis centraluri s. gangebo mdgomareobis (mag. ¥ memontaJisa. omis, stiqiuri ubedurebis)  memontaJesi Scd. gamo. 2. garkveuli saxis iaraRis montQor­i [fr. monteur] _ 1. (mag., raketebis, kosmosur manqanaTa amwyobi da dam­ saSualebaTa) gamocdisa dgmeli (sinon. memontaJe).

-341da maTi sadme ganlagebis SeCereba. mOrg­i [fr. morgue] _ spe­ cialurad mowyobili saTavsi gvamebis Senax­ visa, amocnobisa da Sekve­ TisaTvis. morganatQkul­i [laT. morganaticus]: morganatikuli qorwineba [fr. Mariage morganatique] _ samefo saxlis wev­ ris qorwineba ara samefo gvaris qalTan (rac taxtis memkvidreobis uflebas ar aZlevs arc cols, arc Svi­ lebs). mOrze [< kreb.] _ TviTCamweri eleqtro magnituri mimReb­ gadamcemi telegrafiuli aparati, romelic gamoigona fizikosma morzem 1837 wels; telegramis miReba xdeba qaRaldis lentze morzes anbanis (niSnebis kodis) saSualebiT tireebisa da wertilebis saxiT; gada­ cema xdeba telegrafis ga­ saRebis meSveobiT; pirveli eleqtruli telegrafiuli aparati gamogonebuli iq­ na ruseTSi. p. l. Silingis mier 1835 w.  m. anbani (kodi). mormOnizm­i _ religiur­ seqtanturi momdinareoba,

mot

romelic Seiqmna amerikis SeerTebul StatebSi 1830 w. warmoadgens mraval­ RmerTianobisa da qristi­ anobis narevs [miTiuri wi­ naswarmetyvelis mormonis saxelis mixedviT]. mOrs­i [rus. морс < germ.] _ xi­ lis wvenisgan damzadebuli gamagrilebeli sasmeli. mOrfema [< berZ. morphe forma] _ (lingv.) sityvis mniSvne­ lobiTi nawili; fuZe da afiqsebi (prefiqsebi, sufiq­ sebi, daboloeba). mOrf­i an mOrfin­i [< kreb. berZ. Morpheus Zilis Rmer­ Ti] _ narkotikuli (tki­ vilgamayuCebeli da Zi­ lismomgvreli) saSualeba (opiumis alkaloidis Za­ lian Zlieri momwamlavi da misi mTavari elementi). morfolOgia [berZ morphē forma da logos moZRvreba] _ 1. mecniereba organizmebis, organoebis, niadagis agebu­ lebis Sesaxeb. 2. gramatikis nawili,romelic swavlobs sityvaTa formebs; romelime enis sityvaTa formis sistema. ¥ morfologiuri.  sityvis m. Semadgenloba. mOtel­i [ingl. motel < motor

mot

-342amJamad es sityva moZvele­ bulia; mis nacvlad ixma­ reba qarTuli _ Zrava. ¥ Zravasi.  Zravisa Scd. motorOler­i [germ. Motorroller] _ orTvliani moto­ ciklis nairsaxeoba, masze patara. motOcikl­i [fr. motocycle] _ or­ an samTvliani manqana, romelsac aqvs Sinagani Zrava da moZraobs urelso gzebze. ¥ samotociklo.  s. sporti. motocQklist­i _ piri, romelic marTavs moto­ cikls, mihyavs motocikli. mocQon­i [germ. Motion < laT. motio (motionis) moZraoba] _ siaruli, seirnoba jan­ mrTelobis gansamtkiceb­ lad an dasvenebis mizniT. mOher-i [ingl. mohair < arab.] _ 1. angoruli Txis matyli, naxevrad wminda, TeTri, Zlier mbzinvare; misgan am­ zadeben umaRlesi xarisxis xaliCebs, fardagebs, triko­ taJs da sxv. 2. am matylis rbili narTi da qsovili. mohikAnebi _ Crdiloameri­ kel indielTa erT­erTi

da hotel _ sastumro (motorista hotel) avtomobilebis sas­ tumro] _ saavtomobilo gzis piras mdebare sastum­ ro mgzavrTaTvis; avtopan­ sionati. moto... [laT. motor moZra­ obaSi momyvani] _ moZrao­ bis, motorizaciis mniSvne­ lobiT.  motorali, motoboli. mOtiv­i [fr. Motif] _ 1. ra­ ime moqmedebis mizezi; mo­ sazreba, sabuTi risame sa­ sargeblod.  gaugebari m. 2. simReris kilo, hangi.  Zveleburi m. motivQreba da motivAcia _ motivebis, mosazrebis moyvana risame dasamtki­ ceblad, dasabuTeba (Sdr. argumenti). motOdrom­i [fr. moto(cycle) da berZ. dromos sarbieli] _ specialurad mowyobili adgili motociklebis Se­ sajibreblad an gamosac­ delad. mOtor­i [laT. motor] _ man­ qana, romelic nebismier energias gardaqmnis meqani­ kur energiad. ¥ motoriani.  m. navi.

-343tomi, amJamad amomwydari; cxovrobdnen mdinareebis­ konektikutsa da hudsonis napirebze. ukanaskneli mohikani _ ityvian risame ukanasknel an uxuces war­ momadgenelze. [amerikeli mwerlis fenimor kuperis (1789­1851) romanis “uka­ naskneli mohikanis” mixed­ viT]. muEZin­i [arab. Mmu'addin] _ me­ CeTis msaxuri (mola), rome­ lic minareTidan mouxmobs muslimanebs salocavad. mUza [berZ. musa] _ 1. berZnul miTologiaSi; TiToeuli cxra qalRmerTTagani, rom­ lebic iTvlebodnen mec­ nierebisa da xelovnebis mfarvelad. 2. poeturi STagonebis wyaro, agreTve TviT poetis STa­ goneba, Semoqmedeba.  galaqtionis m., SoTa rusTavelis m. muzEum­i [germ. Museum < berZ. museion muzebis taZari] _ dawesebuleba, romelic ag­ rovebs, icavs da gamofens dasaTvaliereblad xelov­ nebis Zeglebs, samecniero koleqciebs, istoriuli mniSvnelobis sagnebs da sxv.

mul

 istoriuli m., xelovnebis m. ¥ samuzeumo.  s. eqsponatebi. mUla [arab. maulā batoni] _ 1. saxelwodeba romelsac muslimanur qveynebSi aZle­ ven mecnier­RvTismsaxurebs, maswavleblebs, kanonmdeb­ lebs. 2. musulmanTa religiuri kultis msaxuri. mUlaJ­i [fr. moulage] _ sagnis naturaluri zomis modeli (TabaSiris, sanTlis da misT.). mUlat­i [esp. mulato < arab.] _ zangisa da TeTrkanianis SeuRlebis Sedegad Sobili adamiani. multi... [laT. multum mrava­ li] _ mravladoba, mraval­ jeradoba.  multimilioneri. multimEdia [laT. multi mra­ vali da media] _ infor­ maciis Senaxvisa da de­ monstrirebis sxvadasxva audio da vizualuri xer­ xebis erToblioba.  multimediuri. multi plikAtori _ multi­ plikaciis specialisti. multi plikAcia [laT. mul-

mul

-344sinon. mTis balzami). mUndir­i [rus. мундир < fr.] _ samxedro an samoqalaqo (specialuri) formis tan­ sacmeli.  oficris m., rkinigzis muSakis m. munici palQtet­i [germ. Munizipalitat < laT. municipium TviTmmarTveluri Temi] _ zog qveyanaSi: qalaqis an soflis TviTmmarTveloba. ¥ munici paluri. M  m. arCevnebi. mUr­i [berZ. myrrha < arab. murr] _ surnelovani fisi zogi mcenarisa. mUs­i [fr. mousse] _ tkbili saWmeli, damzadebuli xi­ lis sirofisgan, romelsac damatebuli aqvs mananis burRuli an Jelatini. mUsika [berZ. musikē] _ xelov­ neba, romelic sinamdviles asaxavs bgeriTi mxatvruli saxeebiT; amgvari xelovne­ bis nawarmoebi; aseve nawar­ moebTa erToblioba.  simfoniuri m., klasikuri m., jazuri m., z. faliaSvilis m., m.-is gakveTili, m.-is Teoria. M ¥ musikaluri da samusiko.  m. (s.) xelovneba, m. (s.) saswavlebeli.

tiplicatio gamravleba] _ ki­ nogadaReba suraTebis an Tojinebisa, romlebic ga­ moxataven moZraobis cal­ keul momentebs; am wesiT gadaRebuli filmi. ¥ multi plikaciuri.  m. filmi. ¥ samulti plikacio.  s. Tojinebi, s. SemoqmedebiTi gaerTianeba. mUltfilm­i _ multi plika­ ciuri (ix. multi plikacia) filmi. mUmia [arab. mumija] _ gax­ rwnisgan dabalzamebiT (an bunebrivad) daculi adamianis gvami. ¥ mumiisa.  mumiasi Scd. mUmie [arab. spars. mum cvi­ li] _ fisismagvari bu­ nebrivi produqti bio­ logiuri warmoSobisa; Jonavs kldeebisa da mTe­ bis napralebidan; warmo­ adgens uformo magar an drekad naWrebs; ori aTas welze metia. iyeneben xal­ xur medicinaSi kuWnaw­ lavebis, sasunTqi gzebis, SardkenWovan, kanis daava­ debaTa, bronqialuri as­ Tmis, tuberkuliozisa da sxvaTa samkurnalod (qarT.

-345-

nad

musQkos­i _ 1. musikis speci­

alisti. 2. romelime musikaluri ins­ trumentis damkvreli. mUskat­i [fr. muscat] _ 1. vazis jiSi erTgvari; isxams sur­ nelovan yurZens; am yurZnis Rvino. 2. tropikuli xe; isxams sur­ nelovan nayofs; iyeneben parfiumeriaSi, medicinaSi, kulinariaSi. mUslim­i, muslQman­i [spars. musliman arab. muslim islamis erTguli] da musUlman­i [Turq. müslüman] _ igivea, rac mahmadiani. ¥ muslimuri, muslimanuri, musulmanuri.  m. religia, m. wes-Cveulebani. muslimoba, muslimanoba da musulmanoba _ igivea, rac mahmadianoba. mUson­i [fr. mousson < arab.] _ qari, romelic periodulad icvlis mimarTulebas, za­ fxulobiT uberavs zRvidan, xolo zamTrobiT _ xmele­ Tidan. n mUstang­i [esp. mustango ingl. mustang] _ gavelurebuli Si­ nauri cxeni (gavrcelebuli nAgan­i – erTgvari sistemis iyo CrdiloeT amerikis pre­ revolveri. riebSi). nAdir­i [arab.] – cis sfe­ mutAcia [laT. mutatio cvli­

leba] _ 1. yovelgvari nax­ tomiseburi ganviTareba risame. 2. (biol.). raime axali ni­ San­Tvisebis uecari gamov­ lena cxovelebsa da mce­ nareebSi. 3. ymawvilis xmis Secvla (daboxeba) asakSi Sesvlis gamo. mUfTa [rus. муфта < germ. Muffe] _ orive mxridan xe­ lis Sesayofi saTburi, Cve­ ulebriv xmaroben qalebi siciveSi. mUfT­i [arab. mufti] _ musli­ manTa iurist­RvTismetyve­ li, yuranis ganmmartebeli; umaRlesi sasuliero piri. mUSket­i [fr. mousquet < esp.] _ Zveleburi patruqiani msxvilkalibriani Tofi (dasavleT evropis qveynebis armiaSi). muSkEter­i [fr. mousquetaire] _ muSketiT SeiaraRebuli jariskaci.

nav

-346erTeulis mmarTveli. naQlon­i [ing. nylon] – sin­ Tezuri boWko, abreSumis msgavsi; am boWkos qsovi­ li.  neilonic ixmareba. nAmaz­i [spars. namaz] – mus­ limanTa locva, romelsac dReSi xuTjer asruleben. nAndu [esp. nandú] – erTgvari siraqlema; gavrcelebulia samxreT amerikaSi. nAno – TavsarTi, romelic sazomi erTeulis saxel­ Tan mierTebisas aRniS­ navs mis memiliarded na­ wils: 1. nanowami = wamis memiliarded nawils. nAos­i [berZ. naos] _ da cEla [laT. cella] – antikuri taZris mTavari sadgomi (samloc­ velo), sadac moTavsebuli iyo RvTaebis qandakeba. nArgile [spars. nârgile] – aR­ mosavleTis qveynebSi gav­ rcelebuli Tambaqos mosawevi mowyobiloba, ro­ melic wylis WurWlis, tya­ vis grZeli milisa da Cibu­ xisgan Sedgeba. nArkoz­i [berZ. narcôsis ga­ SeSeba] – (medic.) narko­ tikuli saSualebebiT ga­ mowveuli Zili, rasac Tan

ros wertili, romelic ho­ rizontis qveS aris da sa­ winaaRmdegoa zenitisa. nAv­i [berZ. navis gemi] – (arqit.) bazilikis, eklesiis erT­ erTi grZivi nawilTagani, romelic gamoyofilia sve­ tebis rigiT. nAvaxa [esp. navaja] _ civi iaraRi erTgvari – grZeli dasakeci dana (ician espa­ neTSi). navigAtor­i – naosnobis (mniS. 2) specialisti. navigAcia [laT. navigatio] – 1. gemTa mimosvla (qarT. sinon. naosnoba, zRvaosnoba). 2. wlis iseTi dro, rom­ lis ganmavlobaSic SesaZ­ lebelia naosnoba.  zamTris n., n.-is saxelmZRvanelo. ¥ sanavigacio.  s. atlasi, s. xelsawyoebi. naQada [berZ. Naias (Naiados)] – berZnul miTologiaSi: wylis (mdinaris, nkadulis, wyaros) nimfa. nAib­i [arab. Nâi'b] – 1. zog musulmanur qveyanaSi: ro­ melime ufrosis an sasu­ liero piris moadgile. 2. Samilis saimamoSi: admi­ nistraciul­teritoriuli

-347axlavs cnobierebisa da mgrZnobelobis dakargva. narkomAnia [berZ. narcôsis ga­ SeSeba da mania miswrafeba; sigiJe] – narkotikebis xma­ rebisadmi Zlieri, avadmyo­ furi midrekileba nArta [rus. нарты (mr.) da нарта] – grZeli da viwro marxili, romelSic irmebs an ZaRlebs abamen; didi gamoyeneba aqvs ukidures CrdiloeTSi. natrQum­i [laT. natrium] – qi­ miuri elementi, TeTri fe­ ris rbili tutovani li­ Toni. nAtura [laT. natura] – 1. co­ cxali nimuSi, romelsac xataven, gadaiReben da sxv.  n.-is xatva. 2. bunebrivi pirobebi, adgili (pavilionis gareSe) sadac warmoebs kinogadaReba. 3. saqoneli, produqtebi da misT. rogorc fulis nac­ vlad gadasaxdeli saSua­ leba. 4. (wign.) adamianis xasiaTi, temperamenti. ¥ naturuli.  n. gadaRebebi. ¥ naturisa.  naturasi Scd. naturalizAcia [laT. natu-

nat

ralis bunebrivi] – saxelmwi­ fos mier ucxoelis miReba moqalaqed, qveSevrdomad; sxva saxelmwifos moqala­ qeobis miReba. naturAlizm­i [< laT. naturalis bunebrivi] – mimarTuleba literaturasa da xelovne­ baSi; warmoiSva sabunebis­ metyvelo mecnierebaTa ze­ gavleniT me­19 s.­is bolos. cdilobda sinamdvile da adamianTa urTierTobani aesaxa obieqturad. ¥ naturalisturi.  n. mimarTuleba ferweraSi. naturAlist­i _ 1. piri, ro­ melic bunebas swavlobs (qarT. sinon. bunebismetyveli).  norCi n. 2. naturalizmis mimdevari. naturAluri [laT. naturalis bunebrivi] – namdvili, bu­ nebrivi (sapirisp. xelovnuri).  n. Tafli, n. Rvino, n. Cai. natUrmort­i [fr. nature morte “mkvdari buneba”] _ naxati, suraTi, romelzec gamoxatulia usulo sagne­ bi: yvavilebi, xili, nanadi­ revi, gawyobili sufra da sxv.

naf

-348 e. sakiTxi.

nafTAlin­i [< berZ. naptha
navTobi] _ TeTri kristali nivTiereba mZafri suniT; iyeneben teqnikaSi, agreTve saleulis da bewveulis dasacavad CrCilisagan.  naftalini, navTalini, navtanili Scd. nAcia [laT. nation xalxi, eri] _ (moZv.) eri. nAcizm­i [germ. Nazismus] _ germaniis faSizmi. nacionalizAcia [fr. nationalization] da nacionalQzeba _ kerZo sakuTrebis (miwis, mrewvelobis, bankebis da sxva) usasyidlod gadacema saxelmwifo sakuTrebad.  fabrika-qarxnebis n., miwis n. nacionAlizm­i _ 1. erovnuli gansakuTrebulobis da upi­ ratesobis qadageba. 2. politikuri moZraoba da­ monebul qveynebSi ucxoeli dampyroblebis winaaRmdeg sruli erovnuli damo­ ukideblobis mosapoveb­ lad. nacionAluri [laT. natio (nationis) xalxi, eri] _ erov­ nuli.  es sityva gavrcelebulia magram sjobs vixmaroT erovnuli.

neandertAlel­i adamQani
_ Tanamedrove adamianis uSualo winapari; cxov­ robda adrindel da Sua paleoliTSi [xeoba Neandertalel­is saxelis mixedviT (germaniaSi q. diuseldor­ fis axlos], sadac 1856 w. pirvelad aRmoaCines ase­ Ti adamianis ConCxis na­ wilebi]. negAtiv­i [laT. negativus uar­ yofiTi] _ SuqmgrZnobiare firze an firfitaze aR­ beWdili gamosaxuleba, ro­ melSic naTeli adgilebi Savad aris gamosuli da piriqiT.  n.-is gamomuSaveba. negatQuri _ 1. negativis saxisa.  n. gamosaxuleba. 2. (wign). uaryofiTi.  n. movlenebi (sapirisp. pozitiuri).  negativuri Scd. negroQdeb­i [esp. negro Savi da berZ. eidos saxe] _ (an­ Trop.) SavkanianTa rasis warmomadgenlebi. nEgus­i [eTiop. Negus Negesti mefeTa mefe] _ eTiopiis (abisiniis) imperatorTa

-349-

nei

tituli (me­19 s.­is dasas­ rad qceva, neitralurad rulsa da me­20 s.­is da­ gamocxadeba raime terito­ sawyisSi. riisa. nevr(o)... [berZ. neuron ZarRvi, 2. visame an risame Zalis, gav­ lenis Sekveca, mospoba. nervi], neir(o)..., _ rac da­ 3. (qim.) mJavas da tutis ur­ kavSirebulia nervebTan, TierTqmedebis reaqcia,rom­ nerviul sistemasTan. lis Sedegad miRebul niv­  nevralgia, nevropaToloTierebas ara aqvs arc mJavas, gia. arc tutis Tvisebebi. nEvroz­i [< berZ. neuron nervi] neitralQtet­i [germ. neutra_ (medic.) centraluri ner­ litat] _ saerTaSoriso samar­ vuli sistemis daavadeba, TalSi: saxelmwifos iseTi romelsac Tan sdevs Sinaga­ mdgomareoba, rodesac igi ni organoebis funqciis ar monawileobs omSi da moSla, nivTierebaTa cvlis meomari saxelmwifoebis procesebis darRveva da mimarT erTnairi pozicia sxv. ukavia. nevrolOgia [berZ. neuron neitrAlur­i [laT. neutralis nervi da logos moZrvreba] _ saSualo] _ 1. iseTi (sa­ mecniereba, romelic swav­ xelmwifo), romelic neit­ lobs nervul sistemas da ralitets icavs meomar mis daavadebebs. mxareTa mimarT. nevropaTolOgia [berZ. ne2. iseTi (qveyana, teritoria), uron nervi pathos tanjva da sadac saerTaSoriso Se­ logos moZRvreba] _ mecniereba TanxmebiT ar SeiZleba omis nervuli sistemis daavade­ warmoeba, samxedro Zalebis baTa Sesaxeb. ganlageba. N neiroqirUrgia _ qirurgiis  saxelmwifo, n. teritoria dargi _ centraluri da n. wylebi. periferiuli nervuli sis­ 3. vinc ar exmareba arc erT mxares (davaSi, brZolaSi temis daavadebaTa mkurna­ da misT.). loba. 4. iseTi (nivTiereba, wamali), neitralizAcia da neit­ romelic arc argebs, arc ralQzeba _ 1. neitralu­ vnebs organizms.

neo.. axlad rjulmiRe­ buli. SiSi yovelgvari siaxlisa. adgili sadac dasaflave­ bulia gamoCenili adamia­ nebi. mimarTu­ leba filosofiaSi _ idea­ lizmis erT­erTi saxesxva­ oba. neos axali] _ qi­ miuri elementi. mimarTuleba italiur ki­ nosa da literaturaSi. nekros mkvdari.). damaarsebe­ lia platoni (204­270 ww. nephunus] _ 1. neos axa­ li da logos sityva] _ (lingv. nEptun­i [laT. neos axali.) raime moZRvrebis da (misT. romaul miTologiaSi: . romelic Seicavs cnobebs misi cxov­ rebisa da moRvaweobis Se­ saxeb.). ro­ melic miznad isaxavda pla­ tonis filosofiis wina­ aRmdegobrivi elementebis sistematizacias da maT Se­ erTebas aristoteles mTel rig ideebTan. nephytos] 1.-is reklama.) rac ar iZleva arc tutis.. neoceratOlus­i [berZ.nei -350- 5. sasaflao. (qim. neoplatOnizm­i _ antikuri filosofiis idealisturi mimarTuleba (me­3­6 ss. romelic sunTqavs layuCebiTac da filtve­ biTac (ormagad msunTqavi).) enaSi axlad gamoCenili si­ tyva an gamoTqma. 2. neoreAlizm­i _ 1.) axali mimdevari. arc mJavas damaxasi­ aTebel reaqcias. iyeneben Suqreklamebis mi­ lisebr naTurebSi. neOfit­i [berZ. anaTebs wiTlad. ufero da usuno airi. neolOgizm­i [berZ. neutrum arc erTi. Nneoromantizmi. n.ro­ melsac ara aqvs eleqtruli muxti.). nekrOpol­i 1. nekrOlog­i [berZ.  n-is Suqi. [berZ. raime religiis axali mim­ devari. neos axali da phobos SiSi] _ (wign. neos axali] _ si­ axlis mniSvneloba. neofObia [berZ. nEon­i [berZ. arc meore] _ (fiz. micvalebuli da logos sityva] _ visame gar­ dacvalebis gamo gamoqvey­ nebuli statia. neutron < laT.) atomis bir­ TvSi Semavali nawilaki. sxvanairad: rqakbila. 2. keras (kernatos) rqa da odus kbili] _ avstraliuri Tevzi. 2. (gadat. N neQtron­i [ingl.

). 2. 2.  n. smenis n. sistema.. mzidan rigiT merve planeta mzis sistemisa. (botan. romelSic mo­ Tavsebulia movlisaTvis (tualetisaTvis) an xel­ saqmisaTvis (Wra­kervisaT­ niv vis) saWiro nivTebi. siamovnebis momgvreli. momwvano an TeTri minera­ li. mr.  ixmareba agreTve nerviuli. nErvuli ­ 1. uwvri­ lesi boWkovani warmonaqmni adamianisa da cxovelis organizmSi. zedmetad mgrZnobiare.) Tirkme­ lebis anTeba.-ebi. (medic. Ggadat. romli­ Tac nivelirebs axdendnen.) sa­ qonlis wona uWurWlod da SefuTvis garSe: sufTa wo­ na (sapirisp. qali. qsovili. nephros Tir­ kmeli] _ 1. (poet.  sagzao n. sistema. niveleur] _ geo­ deziuri xelsawyo. Rmer­ Tebis sasmeli. nEcke [iap. 3. ad­ vilad aRgznebadi. 2.-351zRvis RmerTi.  mxedvelobis n. saWiro] _ ko­ lofi. nervebi _ aseTi war­ monaqmnebis erToblioba. nivElir­i [fr. nEfrit­i [berZ. niveler] _ 1. dedamiwis zedapirs simaRleTa gansazRvra zo­ .  susti n. (geol). maradiul sia­ xalgazrdavesa da silama­ zes aniWebs maT. 2. nervebisgan Semdgari. nervus] _ 1. nectar] _ 1. netto] _ (komer. xeze an Zvalze WriT gakeTebuli patara figura.) Saqrovani wveni. 2. necesaire auci­ lebeli. nEto [it. romelic ukvdavebas. romelsac gamoyofs zogi mcenaris yvavili. ber­ Znul miTologiaSi. romelic gaRizianebas ga­ dascems periferiidan Tavi­ sa da zurgis tvins an pi­ riqiT. romlis mdgoma­ reobazedac aris damoki­ debuli adamianis saerTo mdgomareoba. iyeneben sxvadasxva sam­ kaulis gasakeTeblad. nEqtar­i [berZ.] _ iaponuri skul­ pturis miniaturuli na­ warmoebi. warmoadgens boWkoebis erTobliobas. nesEser­i [fr.  n. bruto). nivelQreba [fr. qceva. metismetad kar­ gi ram. bude an patara Cemodani. n. nErv­i [laT.

azotmJavas marili] _ Txevadi zeTovani nivTiereba. new] _ geografiuli saxelwodebebis TavsarTi. nQke [berZ. RvTismSoblis. nu SiSveli] – xelov­ nebaSi: SiSveli sxeulis gamosaxuleba. nitroglicErin­i [< berZ. rogorc simbolo wmindanebisa. risame elferi. romlebic daqiravebulni arian gan­ sakuTrebulad rTuli spe­ cialuri davalebebis Se­ . nymphē Za­ la da mania miswrafeba.romelsac aRweven adamianuri zrun­ visa da miswrafebaTagan sruli TavisuflebiT. nimbus] _ sikaS­ kaSis gamosaxuleba RvTis. niU2 [ing. romelmac pir­ velma Seitana Tambaqo safrangeTSi me­16 s­Si). nQmba [laT. nitron gvarjila da glykeros tkbili soda. sinon.i. ag­ reTve (umciresi dozebiT) rogorc samkurnalo prepa­ rats _ sisxlZarRvebis ga­ safarToeblad. udidesi netareba. 2.e. nikOtin­i [fr. iyeneben rogorc feTqebad nivTierebas. mstovari] _ profesionaluri jaSuSe­ bi. Saravandi. nicotine sakuT. azotmJavas da gogirdmJavas naerTi gli­ cerinTan. gansxvavebis mos­ poba. gaTanabreba. niufaUndlend­i [geogr. nQnZa [iap. nQrvana [sanskr. (gadat.  warmoiTqmis n. adamianebi. Nikē] _ berZnul miTologiaSi: gamarjvebis qalRmerTi. qristianul da budis­ tur xelovnebaSi.). wyal­ gierT amorCeul wertilTan an zRvis donesTan Sedare­ biT.] – didi grZelbewviani sa­ samsaxuro ZaRlebis jiSi.] _ narkotikuli niv­ Tiereba.nik -352sasruleblad. romelsac Seicavs Tambaqo (frangi di ploma­ tis Nikot-is saxelis mi­ xedviT.-ebi. nirvâna gaq­ roba] _ budistebis misti­ kuri moZRvrebis mixedviT. RvTa­ ebriobisa (berZ. sax. romelic aRniSnavs `axals”. qalis avadmyofurad aweuli sqe­ sobrivi aRgznebadoba. umniSvnelo gansxva­ veba rameSi. wmindanebis Tavze. sigiJe] _ (medic). iyeneben saTevzao badis na­ pirze gamosaTrevad. nuance] _ sul mcire. niU1 [fr. Saravanduli). nimfomAnia [berZ. niUans­i [fr. mzveravi. sax.

N ¥ novatoruli. romelsac axali.  niRilisti Scd.  niSa Scd. rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. damokidebuleba raimesadmi. xerxebi Seaqvs moRvawaobis raime sferoSi da gana­ xorcielebs maT. novatio ga­ naxleba. skeptikurad ekideba yvela­ fers. nokdAun­i [ingl. n. novAtor­i [laT. knock-down] – (sp.  n. erTi valdebulebis meoriT Secvlis Sesaxeb. qandakebis. nomenklAtura [laT. nihQlist­i _ adamiani. ideebi. prog­ resuli princi pebi.  scenis n. ama Tu im dargSi. novAcia [gv. avejis) dasadgamad.). romelic ixmareba mecnierebis.  novelasi Scd. novella] _ patara moTxroba. rome­ lic mkveTrad. krivSi: mdgomareoba. cvlileba] _ sa­ moqalaqo samarTalSi: mxa­ reebis SeTanxmeba maT mier nom nakisri. niRilisturi Scd. . sia terminTa da saxelwo­ debaTa.] _ (ist. nokAut­i [ingl. xelovnebis. nOin­i [monR.-353waRebulTa gadsarCenad da sxv. magram 10 wamis ganmavlobaSi Se­ iZleba adges brZolis ga­ sagrZeleblad. meTodebi.  n.  niRilizmi. ¥ novelisa. uaryofiTad. nihQlizm­i [< laT.). rodesac mokrive mowina­ aRmdegis dartymisgan Zirs aris davardnili. monRo­ lebis mier dapyrobili te­ ritoriebis garkveuli ad­ ministraciuli erTeulis mmarTveli. novator ganmaaxlebeli] _ adamia­ ni. nOvela [it. nihil ara­ feri] – yvalafris xelaRe­ biT uaryofa. nomenclatura saxelTa nusxa] – 1.). knock-out] _ (sp. warmoebis da sxv. wamowyeba. 10 wa­ mis ganmavlobaSi ver dge­ ba da amitom iTvleba da­ marcxebulad. krivSi: mdgomareoba. laT. ¥ nihilisturi. niche] – kedelSi SeR­ rmavebuli saTavsi risame (mag: larnakis. kote marjaniSvili. nQS­i [fr.

rameze (raime saqonelze) aRniSnuli. adgilebis d. nOna [laT. ¥ nomenklaturuli. musikaluri ga­ mis mecxre safexuri. 2..) cxrasafexuriani intervali. sagani. nomriani. ¥ nomrisa.nom -354dis fulis niSnebze. nomerus ricxvi] – 1. (lit.  saxlis n. danomvra. calke iTaxi (an oTaxebi) sastumroSi.  n.  saxlebis d. 2. 1). fasi. unomro.  n. romelic dasaxelebulia jildos pretendentad raime nomina­ ciaze. nominAcia – raime dargi an Tviseba. 3.  nomerisa. romlisTvisac mie­ niWeba gansakuTrebuli jil­ do raime konkursze. bileTi. (mus. nominalis saxelobiTi] – Rirebuleba. calke ganyo­ fileba (abanoSi). 4. 2. nomQnant­i – pirovneba an pi­ rovnebaTa jgufi. qaRal­ . danomrva – nomrebis dasma rameze. nomQnal­i [< laT.. romelTa personaluri da­ niSvna an damtkiceba Sedis romelime umaRlesi or­ ganos kompetenciaSi.) mecxre] – 1. xelfasi. nOmer­i [laT. 2.) nawili. nominalis saxelobiTi] _ 1. visac mxolod sa­ xeli hqvia risame.. romelsac aqvs gar­ kveuli rigiTi ricxvi. 3. romelic aRniSnulia fa­ sian qaRaldebze. nomokanon] _ marTlmadidebluri ek­ lesiis wesebis krebuli. nominAlur­i [laT.. telefonis n. ¥ nomriani (mniS. magram asrulebs Tavis daniSnu­ lebas.  Jurnalis n. ¥ uary.) cxrastriqoniani strofi.. raime sanaxaobis (koncer­ tis. redaqtori.  u. nomokAnon­ i [berZ.  n-ia saukeTeso moklemetraJiani filmi. warmodgenis.  n. unomero Scd. bileTis n. saqo­ nelze. rasac. erTgvarovani sagnebis rigis maCvenebeli ricxvi (xSirad win uZRvis niSani N an #). sabuTi.  n. Tanamdebobis pirTa wre. romelic calke sruldeba. nona (mdedr. rac gamo­ xatulia ama Tu im fuladi RirebulebebiT.

-ebi. CrdiloeT germanuli to­ 2. medo sawinaaRmdegod  teqnikuri n. sazRvravs.normAtiv­i [laT. normAlur­i [< laT. romlebic me­8­11 ss. nOrma [laT. musikaluri bgeris pirobi­ n. maragi. mowveuli samSobloSi dab­ 2. TviT 2. rac risame normebs gan­ kuri sistemisadmi. roba. nonkonfOmizmi­i [ing.  n. mowesrigeba] – maCvenebeli mcdeloba. rasac ris kritikuli damou­ normativis saSualebiT ad­ kidebloba oficialuri genen. Ti grafikuli niSani. simaRle.  normatuli Scd. risame nostAlgia [berZ. normatio conformism ardaTanxmeba] – 1.-ebi. nota niSani] – 1. ulebrivi. nonetto] _ 1. norma am sityvis xmareba saerTod lis sworxazovani] – 1. samSoblos raturo enis n. same saSualo sidide. runebis SeuZleblobiT  samarTlis n. northman Semsruleblisgan Semdgari CrdiloeTis adamiani] – ansambli. musikaluri nawarmoebi cxra mebi. Non.) sevda. sevda).-ebi. dakanonebuli ram. arsebuli wesis miuRebloba. sisulele. miani). temperatura.-355- not nOnet­i [it. saerTod aRiarebuli az­ normatQuli – 1. Sromis 2. ebriv­(ekonomikur)­politi­ 2. cxra normAneb­i [skand. nOt­i [laT. nonsense] – uaz­  n. temperamenti. . salite(qarT.­Si xmisa an sakravisaTvis. fsiqikurad jansaRi (ada­ bgera.  maRali n. norma] – 1. ideologiisa da sazogado­  detalebis n. 1) Sesabamisi Cve­ Scd. sinon. ri­ dabruneba da algos tanjva. radac ar unda normebisa.-ebi. bunebrivi. tkivili] – (wign. ga­  gamomuSavebis n. n.-ebi. nayofierebis n. nostos Sin dawesebuli raodenoba. nor­ raime sevdis aRsaniSnavad mis (mniS. nOnsens­i [ing. arbevdnen evropis qveynebs. adgens. romelTa mixed­ dajdes winaaRmdegoba gau­ viTac warmoebs raime mu­ wio umravlesobas da imoq­ Saoba. gramatika.

nu SiSveli] – gaSiS­ vlebuli cocxali natu­ ra.dokumenturad gaformebuli da daculi kanonmdeblobiT.  saprotesto n. ¥ sanoto. noqtQurn­i [fr.-ebs ukiTxavs (Wkuas ari­ gebs. notatio SeniSvna.  nota sxvaa (ix).­iT zogjer xma­ roben natacias rac Scd.. romelsac evaleba sxvadasxvagvari dokumentebis. iuridiuli aqciebis damowmeba da ga­ formeba.  me­2 mniS.) risame pirobiTi werilobiTi aR­ niSvnebis sistema. aseTi teqstebis Semcveli rveu­ li. notarQus­i [laT. musikaluri n. mdivani] – Tanam­ debobis piri. aRniSvna] – 1.) kantora. nouveauriche axali mdidari] – mdidari – metiCara. warmoebis sa­ idumloebebi.  n. s. nOu­hAu [ing.not -356 n. wigni. romelic sul 2. nUdizm­i [laT. notAcia [laT..  noqturna. ¥ notariuli da sanotaro. SiSveli sxeulis gamo­ saxuleba. nougat] – sakonditro nawarmi. know-how vici rogor] – teqnikuri codna.  notarialuri Scd. tkbili blanti ma­ sa.) Wkuis darigeba. Wkuas aswavlis). romelTa gadacema salicenzio xel­ Sekrulebis da sxv. qaRaldi. nu [< fr. damowmeba. nudus SiSveli] – mimarTuleba. nOta [laT. nuvOriS­i [fr.  s. n. Wku­ is swavleba. romelic qadagebs SiSveli sxeulis kulturas. noqturni Scd. notebi – aseTi niSnebiT Cawerili musikaluri na­ warmoebis teqsti.  n. 2. (spec. niSani.-ebiT dakvra. SeTanx­ mebis dros damatebiT aRi­ niSneba (SeiniSneba). nota niSani. gamocdileba. (s. romelSic Txili an nu­ Sia CarTuli.. mr.  saWadrako n. . notarius mwerali. noqturne] – pa­ tara lirikuli musikalu­ ri nawarmoebi. nUga [fr. (saub. SeniS­ vna] – erTi qveynis mTavrobis werilobiTi di plomatiuri mimarTva meore qveynis mTav­ robisadmi.  Sopenis n-ebi. n-ebis gacvla.

cifrobrivi niSani 0.  nomeracia Scd. romelic swavlobs Zvel monetebs (liTonis fuls). zrdis maT aTjer.  o-ebi afrikaSi. kabineti.-s qveviT. axladgamdidrebuli. gauqmeba risame. romelic warmoad­ gens zeviTken TandaTanobiT ganviTarebul svets. agreTve medlebs. nutria] – mRrRneli cxoveli.] – adgili udabno­ Si. koleqcia. numisma (numismatis) liTonis fuli] – istoriis damxmare mec­ niereba. gradusia. numerAcia [laT. o oAzis­i. socialuri cvlilebebis Sedegad. nuncQus­i da nUnci [laT. numeratio] – rameze nomrebis dasma TanamimdevrobiT. absoluturi nuli (noli) – (fiz.romelTan mimarTebiTac iangariSeba risame temperatura.  nutriasi Scd.  numizmatiuri Scd. temperatura. sadac wyalia da mcena­ reuloba. romelic calke ar aRniSnavs sididis arse­ bobas. ¥ nulovani da nolovani. xolo Tu raime ri­ cxvs miwerili aqvs marjvniv. n. sidide.  n.  n.) Teoriulad dasaS­ vebi yvelaze dabali tem­ peratura – 273. nullus araviTari] – 1. nUl­i da nOl­i [laT. . nulifikAcia [laT. ordenebs da misT. ¥ numizmatikuri.16°C. obElisk­i [berZ. nullificatio mospoba < nullus araviTari] – Zalis. n. obe numizmAtika [< laT. nUtria [esp. obeliskos] – Zegli. romelic sanaxev­ rod wyalSi cxovrobs.  nutriisa. pirobiTi sidide.  saxlebis n. oAz­i [berZ. 15 gradusi n. sxva­ Ta gakotrebis safuZvelze. 2. oasis < egvi pt.-357cota xnis win gamdidrda spekulaciiT.  haeris temperatura n. nuntus] – romis papis war­ momadgeneli romelime sa­ xelmwifos mTavrobasTan. danomv­ ra. mniSvnelobis da­ kargva ramesaTvis. aqvs Zvirfasi bewvi da dieturi xorci.

mSenebloba.) Cvens gareSe da Cveni cnobierebisgan damoukideblad arsebuli garesamyaro.  TavdacviTi o. Sefaseba. rac warmoadgens raime moq­ medebis adgils. 2. samyaro. izolacia (specialur sadgomebSi moTavseba) im adamianebis. mikroskopis o. 1.  obieqtiuri Scd.romelic mowyo­ bilia astronomiuli..  dakvirvebis o. (filos. sagani. miukerZoebeli. o. romelic mok­ lebulia sazogadoebriv TvalTaxedvas da cxovrobs mxolod wvrilmani piradi interesebiT. obiEqtiv­i [laT. materialuri sinamdvile (sapirisp. SinmousvlelTa o. Seswavlis o. 3. o. yvaviliT da yviTeli cxe­ lebiT (Cveulebriv iseTi da­ saxlebuli punqtebidan Ca­ mosulTa. obligAcia [laT.obi -358 fotoaparatis o.  abasTumnis astrofizikuri o. sadac SeniSnulia es daavadebani). observAcia [laT. subieqti). obivAtel­i [rus. observatorium < observo vakvirdebi] – Senoba da samecniero da­ wesebuleba. objectivus sagnobrivi] – optikuri xelsawyos nawili.  o. obieqtTan (mniSv. 2. adamiani. geo­ fizikuri da sxv. sinamdvile. msgavsi xasiaTis dakvirvebisTvis. ag­ reTve yvelaferi is.2 dakavSirebuli). romliskenac aris mimar­ Tuli visime moqmedeba.-is aRmarTva. obrogatio] – nawilobrivi cvlilebebis Setana Zvel kanonSi.. romlebic Se­ iZleba dasnebovnebuli iy­ vnen Savi WiriT.) dakvirveba. sawarmo. miudgomeli. o. piri. (wign.  o. qoleriT. 2. rome­ lic erTi an ramdenime linzisgan Sedgeba da dak­ virvebis obieqtis mxaresaa mimarTuli.  granitis o. obiEqturi – 1. o. observatOria [laT. yu­ radReba da sxva. daskvna.) movlena. (wign. obrogAcia [laT. kanonzomiereba. .. obligatio valdebuleba] _ saxelmwifo sesxis bileTi. objectum sagani] – 1. observatio] – 1. obQeqt­i [laT. обыватель] – adamiani. o.

parfiumerul­ higienuri saSualeba. Odik­i [berZ. kulturuli progresisadmi mtruli damokidebuleba. obscurans (obscuranris) damabnelebuli] – mecnierebisa da ganTlebis mteri. obskurAntizm­i [laT. odiosus si­ Zulvili] – (wign. adekaloni Scd. odQsea [< berZ. ovale da ovum kver­ cxi] – wagrZelebuli Ra­ ris moxazuloba. obstructio Seferxeba. Zveli saberZneTis epikuri poema. ovAcia [laT.reaqcioneri.  o. ieso qristes saflavSi Casvenebis deta­ lebiT. antimins] _ igi­ vea. CarCo. visime ga­ mosvlis CaSla wamoZaxi­ lebiT. dabrkoleba] – sxdomis. odiOzur­i [laT. Oval­i [fr. 2. odekOlon­i [fr.) vinc an rac uaryofiT damokide­ bulebas iwvevs. rac antiminisi. aRwerilia odiseis­ itakis mefis – mogzauroba. nawilebis an zi­ arebis saidumlos gamo­ saxulebiT. Oda [berZn. trape­ zis gardamoxsna. detali. obscūrāntionis] – mecnierebis da swavla­ganaTlebisadmi. usagno sityvis warmoTqmiT da misT. metismetad usiamovno. Odysseus] – 1. grZeli. krebis.-3593. spirtiT gazavebuli. bneleTis mociquloba. ¥ ovaluri. zRvaSi gemis adgilsam­ yofelis gansazRvra sana­ piro obieqtebze an ciur sxeulebze dakvirvebiT. obskUrant­i [laT. kurTxevis Semdeg trapezze deben da iwyeba ziarebis saidumlo. TavgadasavlebiT mdidari xetiali.bneleTis mociquli. xmauriT. 2. o. Zvel ber­ ZnebSi: sazeimo lirikuli leqsi. ōdē] – 1. ovatio] – mowo­ . ova  odekaloni. romelSic Sedioda istoriuli ambavi an piri. eau de Cologne `kelnis (qalaqi germaniaSi) wyali~] – surnelovan niv­ TierebaTa xsnari. obstrUqcia [laT. romelsac gundi as­ rulebda. saxotbo leqsi. poemis Semqmnelad iTvleba naxevradmiTiuri poeti – gomeri. arasasurveli. selis an abreSumis oTxkuTxa qso­ vili wm. romelic kvercxis sigrZiv Wrils mogvagonebs.

Ozon­i [< berZ. oligos patara da phēn Wkua] – Tan­ dayolili Wkuasustoba. occupatio] da okupQreba [germ.  o.  orators o. ovErdraft­i [ingl. ozo suni maqvs] – damaxasiaTebeli sunis mqone air­Jangbadis sami atomis naerTi. berZnuli miTologiaSi. aRtacebis koleqti­ uri gamoxatva mquxare xan­ grZlivi taSiT. mmarTveloba. ocularis Tva­ lisa] – optikuri xel­ sawyos nawili­linza an linzaTa sistema. 2.  finansuri o. okEane [berZ. ¥ okeanisa.  okeanesi Secd. Olimp­i [berZ. oligArqia [berZ. maT Sesaswav­ lad. of­ Talmologi. kontinentebs Soris moqce­ uli wylis didi sivrce. okeanos] – 1. oligarxiuli Secd. oligofrEnia [berZ. oculus Tva­ li] – Tvalis eqimi. iyeneben wylis da haeris gasawmendad.  wynari o.  mikroskopis o.  oligarxia. okUlar­i [laT.  okuliari Secd. ura­ nosisa da geas Svili. atlantikis o. okupAcia [laT. okeanarQum­i – okeanis (zRvis) piras mowyobili wyalsacavi – zRvis cxovelebze dasak­ virveblad. okUpant­i okupaciis monawi­ le. wylis stiqiis RmerTi. Olympos] – . oligarchia] – msxvili monopolisturi kapitalis mcirericxovani jgufis warmomadgenelTa politikuri da ekonomikuri batonoba. mouwyves.ove -360- nebis. war­ moiqmneba eleqtronuli ganmuxtvis Sedegad (Weqa­ quxilis dros) da mzis ul­ traiisferi sxivebis moq­ medebiT. okkupieren] – romelime saxelmwifos SeiaraRebuli Zalebis mier sxva qveynis teritoriis dakaveba. overdraft] – moklevadiani kreditis forma. okUlist­i [laT. TviT es jgufi. rodesac banki ixdis klientebis Ceks mimdinare angariSis narCenis zemoT (eZlevaT yvelaze saimedo klientebs). romelic mimarTulia damkvirveblis Tvalisaken. ¥ oligarqiuli.

).  ixmareba agreTve olimpo. RmerTebis krebuli. sportuli. gav­ rcelebulia atlantikis okeaneSi. olimpQuri TamASebi – Tanamedrove saerTaSoriso Sejibreba sportis ZiriTad omn saxeobebSi (imarTeba 4 we­ liwadSi erTxel saberZne­ Tis olimpiadis msgavsad). 3. olimpQada [berZ. aRuSfoTebloba. omnQbus­i [laT. omelette] – fqvilsa da rZeSi aTqvefili kvercxebisgan momzadebuli erbokvercxi. ¥ olimpiadisa. olQmpeli – berZnul miTo­ logiaSi: RmerTi. kerZod.  olimpiadasi. ¥ olimpiuri. moswavleTa respublikuri maTematikuri o. moswavleTa Sejib­ reba romelime saganSi. homard] – zRvis didi kibo erTgvari.) didi sim­ Svide.  olimpieli sxvaa (ix.) Olifa [rus. omnibus yve­ lasaTvis] – (moZv.. olimpiuri TamaSebi (ix. olim­ pi). Omlet­i [fr.  olimpuri sxvaa (ix. олифа berZ. Cempioni.  o. olQmpiuri sxvaa (ix. aqve).) cxeneb­ . olimpQuri sOfeli – sacxovrebeli saxeobis kompleqsi olimpiuri Tama­ Sebis monawileTaTvis. Zvel saber­ ZneTSi: oTxwliani Sualedi olimpiur TamaSebs Soris. ¥ olimpiuri: olimpiuri simSvide – (wign.). aqvs gemrieli xorci. olimpQeli _ (saub. olimpiada). Teatraluri da sxva xasiaTis Sejibreba. aleipha zeTi] – moxarSuli zeTi (selis. olim­ piuri TamaSebis monawile sportsmeni. 2. ombUdsmen­i [Sved.kanafis da sxva. ombudsman] – saxalxo damcveli. Omar­i [fr. olimpoze mcxovrebi.  mxatvruli TviTSemoqmedebis o. Olympias c Olympiados] – 1. romelsac iyeneben zeTis saRebavebis da laqebis da­ samzadeblad. TETri olimpQada – ase uwodeben zamTris olimpi­ adas.-361berZnul miTologiaSi RmerTebis samyofeli) am saxelwodebis mTa saberZ­ neTSi).  olimpeli sxvaa (ix.

) qalis sakvercxis anTeba. ganviTareba] – (biol.) or­ ganizmis individualuri ganviTareba misi Casaxvidan sicocxlis dasasrulamde. onomastikos saxelwodebasTan dakav­ Sirebuli] – 1.  bali – mcenare. on call mo­ TxovnisTanave] – (finans. xolo mniSv­ nelobiTa da warmoSobiT gansxvavdeba misgan. onkos – amoburculoba da logos moZRvreba] – medicinis dargi. Opera [it. instituti. Teatraluri warmodgena. homônymus] – sityva. on(ontos) arse­ buli da genesis warmoSoba. bali – sacekvao sa­ Ramo. ama Tu im enaSi arsebuli sakuTar saxelTa erToblioba. omOnim­i [berZ. romelic sakuTar saxelebs swavlobs. oofOrit­i [< berZ. ontogEnez­i da ontogenE­ zis­i [berZ. 2. bali – cifrobrivi aRniSvna ri­ same. o. romelsac dahyavda mgzavrebi garkveuli marS­ rutiT. romelSic moq­ Sebmuli mravaladgiliani kareta. ro­ melsac xsnian bankebi sa­ windriT _ im pirobiT.omo -362simsivneebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. enaTmecnierebis nawili. romelic swavlobs . Onkol­i [ingl. rom sesxi daifareba yovel mo­ mentSi erT­erTi mxaris (bankis an klientis) mo­ TxovniT. xili. TeatrSi Sesasruleblad gankuTvni­ li musikalur­dramatuli nawarmoebi. saavadmyofo. Op­art­i [ingl.  o. romlis bgeri­ Ti Semadgenloba emTxveva sxva sityvas. ¥ onkologiuri. onAnizm­i – sqesobrivi mo­ TxovnilebaTa arabunebrivi xerxiT dakmayofileba sas­ qeso organoebis gaRizia­ nebiT (sqesobrivi aqtis ga­ reSe) [bibliuri legendis personaJis – onanis – saxe­ lis mixedviT]. onomQstika [berZ. opera] – 1. onkolOgia [berZ. op-art < optical optikuri xelovneba] – modernistuli mimarTu­ leba saxviT xelovnebaSi. romelic iyenebs optikur efeqts Seqmnils saxeebiT da moxatulobiT).) specialuri angariSi. oophoron sakvercxe] – (medic.

o. qirurgiuli moqmedeba zogi daavadebis an Wrilobis samkurnalod. uSualod praqtikulad Semsrulebe­ li risime.  klasikuri o.-is Teatri.. Careva e. o. romlbic gaer­ Tianebulia erTi mizniT. ganyofileba.. 1­isaT­ vis). 2. praqtikuli amocanebis swrafad gadawyvetis una­ ris mqone. darbazi.-ebi. 3. savaWro da sxva calke moqmedeba.­iT (`operatiuli Careva~) Scd. o. instrumentebi (mniSvn. opQum­i [laT. [qarT. operAtor­i [laT. o. romelSic aseTi warmodgenebi imarTeba.  o. o.  mniSv. operetta] – komi­ kuri musikaluri nawarmoebi. sadac opera­ cias akeTeben. Θs.  o. sinon. Teatri. xelovneba.. `daisi~.-is Teatri. 2­isaTvis). operaciis ga­ keTeba.i. operAcia [laT. safinanso. opion yayaCos wveni] – xaS­ xaSis moumwifebeli na­ yofis rZiani wvenisgan mopovebuli Zlieri narko­ tikuli nivTiereba.  o. 2.  sadesanto o.. s. saoperacio – saavadmyo­ foSi: saTanadod mowyobi­ li sadgomi. opozQcia [laT. safosto o. operatio moq­ medeba] – 1. o.-Si wavidnen. opositio da­ pirispireba] _ raime or­ . erTi amocaniT. romelSic simRerebi.-is solisti.  kalmanis o. opEreta [it. Θs. qmediTi). opium < berZ.  gulis o. saomar moqmedebaTa er­ opo Toblioba..  Tbilisis o. operacia). o. 2.-is msaxiobi. ¥ saoperacio (mniSvn. ¥ operaciuli (mniSvn. xelmZRvaneloba. kino­ operatori. organoebi.-363medi pirni mRerian orkes­ tris TanxlebiT. operatQuli – 1.-is gakeTeba..-is gegmis Sedgena.  operaciulis (ix. operatos moqmedi] – kinosuraTis ga­ daRebis specialisti. ¥ saopero. o. xmis operatori – kino­ filmis xmis Caweris spe­ cialisti. cekve­ bi da laparaki enacvleba erTmaneTs. o. 1­isaT­ vis).  sabanko o.

opOnent­i [laT. rom momakvdavi adamia­ ganizaciis SigniT arsebuli jgufi. opoziciOneri – opozi­ ciis monawile. oportUnizm­i [fr. mxne ganwyobileba. dasabuTebis winaaRmdeg. ase­ Ti ufleba Cveulebriv eniWeba im teritoriis mo­ saxleobas.opo -364zikis nawili. romelic Tavis Se­ xedulebebs. optAcia [laT. (sapirisp.  o. opportunisme] – Semguebloba. politikas upi­ rispirebs umravlesobis Se­ xedulebebs da politikas.) yvelaze ufro xelsayreli pirobe­ bis erToblioba. optimum sa­ ukeTeso] – (wign. sasurveli] – (samarT. optQmist­i – optimizmiT gamsWvaluli adamiani.  o.  partiis SigniT arsebuli o. xelsawyo­iaraRebi. naTeli mxareebis danaxva. optimAluri [< laT. ¥ oportunistuli.momavlis rwmena. xilvadi da gramma Cawera. ¥ opoziciuri.  o. optos xi­ luli. pirobebi. vinc an rac im­ yofeboda visime an risime mxedvelobis areSi am uka­ nasknelis sikvdilis win (is. optQmum­i [laT. saukeTeso. optimus saukeTeso] – yvelaze xel­ sayreli. (diser­ taciis dacvis dros). Θo. romelic erTi saxelmwifodan meoris mflo­ belobaSi gadadis. optQmizm­i [laT.  oficialuri o. mimdinareoba. 2. pesimizmi). partiebi. pa­ eqrobaSi gamodis visime mosazrebis. yvelaze Sesaferi. romelTa moqmedeba emyareba sinaTles. romelic swav­ lobs sinaTlis movlenebs da Tvisebebs. fi­ . ¥ optimisturi. opponens (opponentis) vinc ekamaTeba visme] – piri. optatio arCevani. imedianoba. vadebi. optikē] – 1. Tesvis o. optimus sa­ ukeTeso] – yvelaferSi kargi. parlamentis o. kreb.) mo­ qalaqeobis amorCeva. romelic kamaTSi. uka­ nonoba. optOgrama [berZ.. Canaweri] – Tvalis baduraze asaxuli sura­ Ti imisa. Optika [berZ. ganwyobileba. oportUnist­i oportuniz­ miT gamsWvaluli adamiani.

sadac qu­ rumebi winaswarmetyveleb­ dnen. piri.-365nis Tvalis badurze aRi­ beWdeba yvelaferi.  kargi o. solist­ momRerlebis da orkestri­ saTvis. 2. oranJErea [fr.  o. sadac mo­ aSeneben mcenareebs (qarT. frena. xomaldis samoZrao gza.-is yvavilebi. saoranJereio Scd. romSi da Zvel aRmosavleT qveynebSi: 1.  o. xelovneba. oratori).  dedamiwis o. oratorio] – didi musikaluri dramatuli na­ warmoebi gundisa. ornJereia. kosmosuri sadguri.. . romel­ sac TiTqos RvTaebis STa­ gonebiT qurumebi gadascemen SemkiTxvel morwmuneebs. sinon. mWevrmetyveli). winaswarmetyveleba.-is pomidori.  o. orator] – 1. adgili.  oratoriasi.  o. romelic sajarod warmoT­ qvams sityvas. sinon. winaswarmety­ veleba orare mboba] – Zvel saberZneTSi. ¥ oratoruli. (s. orbita] ciuri sxeulis. ¥ saoranJereo.-ebi erTmaneTs cvlidnen. taZari.  oratoruli sxvaa (ix. orangUtan­i [malaiuri orang utany] – adamianis msgavsi didi maimuni. 2.  orangutangi _ ixmareba.  s. ¥ orbituli. aRmo­ aCina haidelbergis univer­ sitetis profesorma kiunem 1881 w. ¥ oratoriuli da saoratorio. saTburi). optomEtria [berZ.) nawarmoebi. o. meurneoba. orangerie] – Seminuli saTavsi. rac dainaxa man sicocxlis ukanasknel wamebSi. Orbita [laT. romelsac exer­ xeba sajarod sityvis war­ moTqma (qarT. o. oratOria [it. optos xi­ luli da metreo vzomav] – saTvaleebis (linzebisa da CarCoebis) keTebis saqme. (s. orAkuli [laT.  oranJereasi. Scd.) libreto. orAtor­i [d. mTvaris o.  o. ¥ oratoriisa.). adamiani. o. orb ¥ oranJereisa. o. agreTve kosmo­ suri aparatis. niWi. oraculum ga­ monaTqvami.

s. (s.  o.  o.org -366 o. organon musi­ kaluri sakravi] – sasule klaviSebiani musikaluri sakravi. piri.  umartivesi o. buneba. cxoveluri o. organizAcia [fr. orgAnist­i – organis damkv­ reli musikosi. romelic warmoiSoba sqesobrivi aq­ tis damTavrebis momentSi.  o. 1­isaTvis). mowyoba risame. mcenareuli da cxoveluri organizmebis daSlis Se­ degad warmoqmnili. mowesrigeba. komiteti. orgAnuli – 1. .  Sromis mecnieruli o. saorRano Scd. cocxali. ¥ organizatoruli. 2.  orRani. aseTi daSlis procesi. organon iaraRi] – 1. Organo [berZ. 2. risTvisac sasicocxlo procesebia damaxasiaTebeli.romelic risame organizacias axdens.) sakiTxebi.  orRanisti Scd. ¥ saorgano. periodi. mcenareuli o. orgAnuli qQmia – qimiis nawili. 1). romelic SeTanxmebulad moqmedi organoebisagan Sedgeba.  organiuli Scd. sasuqi..  samSeneblo o.  orbitasi. koncerti.-ebi. organizmis nawili. organisieren] _ igivea. cocxali mTlianoba (ar­ seba an mcenare). s. romelic Seiswav­ lis naxSirbadis Semcvel naerTebs. o. s.  susti o. romlebic haeri saberve­ liT iWirxneba. organQzeba [germ. sazogadoebrivi gaerTia­ neba an saxelmwifo dawe­ sebuleba. Orgazm­i [< berZ.  niWieri o. 2. ro­ ¥ orbitisa. aRvigznebi] – uki­ duresi aRgzneba. orbitaluri Scd. niWi. musika. rac organizacia (mniSv. Organ­i [berZ. orgAnizm­i [fr. organizAtor­i [fr. organisateus] – 1. muSaoba. romelsac organizaciuli muSaobis unari aqvs.  s. romelime adamianis fizi­ kuri da sulier TvisebaTa erToblioba. Sedgeba milebisagan. orgaô davi­ berebi. organisme] – 1. orbiti. ¥ organizaciuli da saorganizacio (mniS. organisateur] – piri.

orgia] – 1.  ordinaluri Scd. 2. ordo (odinis) wign.  `literaturuli saqarTvelo~ _ mweralTa kavSiris organo. safinanso o. 3. romlebic gansazRvraven wertilis mdebareobas sivrceSi. ordinArul­i [laT. ordinarius] – (wign. 2. . Orden­i [laT. sabuTi.-ebi. romelic risame nebarTvis. Tu wamebas gauZlebda gasamarTlebulad CaTvlid­ nen. momwyobi] – saavadmyofos. saxelmwifo an sazogado­ ebrivi dawesebuleba.-ebi. aureole < laT.  iezuitTa o. misi damnaSveoba – udanaSaulobis gasarkve­ vad. sxvadasxva xa­ risxisa da saxelwodebis niSani. SemTxveva. ordAlia [laT.  mmarTvelobis o. TavaS­ vebuli.-ebi. orEol­i [fr.  mxedvelobis o. ordinatos ganmkargulebeli. poliklinikisa da misT..romelic mu­ Saobs ganyofilebis gamgis xelmZRvanelobiT. Jurnali). Order < fr. ordinAtura – 1. sazogadoeba. klinikis. ordalio] – Sua saukuneebSi: braldebis mow­ mis wameba gaxurebuli San­ TiT. wregadasuli dros­ tareba. kaTolikuri eklesiis or­ ganizacia. 2. romelsac xelisuf­ leba ajildoebs gansakuT­ ore rebuli damsaxurebisaTvis. Orgia [berZ.) erT­erTi sam ko­ ordinatTgani.-367melsac garkveuli daniS­ nuleba aqvs. Order­i [germ. ordinatoris Tanamdeboba.  vaxtang gorgaslis o. 2. ordere brZaneba] – werilo­ biTi gankarguleba. risame miRebis uflebas iZleva. Sinagani o. praqtikuli samedicino aspirantura. mduRare wyliT da misT. ordinatis we­ sierad ganlagebuli] – (maTem. mkurnali eqimi. Zvel saberZneTsa da romSi Rvinis da mxiarulebis RmerTis – dionises (baxu­ sis) dResaswauli. or­ ganizacia.  binis o.] – 1.) rac arafriT ar gamoirCeva.  Cveulebrivi o. ordinAtor­i [laT. perioduli beWdvis gamo­ cema (gazeTi. qeifi. ordQnat­i [laT.

) uZravi. fasi. literatura. qarTuli o. Secdoma. dedani. xerxemlisa da kidurebis saorientacio – winaswari. orientAcia [fr. swor da graphō vwer] – weris 2. orTodOqsul­i [< berZ. calke mdgo­ xelnaweri da grafikuli mi sagani. piesa. s. swavlobs da mkurnalobs  swori o. non. original Tav­  wignis s. adamiani. moukidebeli Semoqmedebis  warmatebis o. 3. dapirveli.  orginaruli Scd.) raime moZRvrebis. orTopEdia [berZ. laT. origi2. orTogrAfia [berZ. ara­ atmosfero. Sedegad Seqmnili.) didebis. kons¥ orTografiuli.warmatebis nalis Tavdapirveli] – 1.  o. orientation] da orientQreba [germ. dadgenili da sayovelTaod TviTmyofadi. romelic robebSi garkvevis unari. marTlwera). romelic kargad  romanis o. Sexedulebis ganuxrelad orientieren] – 1. (qarT. aranasesxebi. ucnauri. (samx. Cans da gamodgeba adgil­ 2. Taviseburi. ar hgavs. (gadat. origQnal­i [< fr.  o.). gadat. orthos swo­ 2. Tanmimdevruli. gansa­ kuTrebuli. originalis < oriEntir­i [rus. xe. o.gansakuTrebuli. ориентир < origo warmoSoba] – 1. originAlur­i < [laT. fr. garemomcvel pi­ dicinis nawili.  `daTa TuTaSxia~ o. o. orientation orientacia] – Tavdapirveli egzemplari.orT -368- aureolus mooqrovili] – 1. si­ araCveulebrivi. gans­ . naTeli ciali mnaTobi sa­ ganis irgvliv. politikaSi. xvavebuli. roleqsiqoni. rac an vinc sxvas ara hgavs. koSki da masala. romelic sxvas mdebareobaSi gasarkvevad. Sexeduleba. orphos Θo. (mag. orthodoxos marTlmorwmune] – (wign. romelic vinmes Targmani. truqcia. (wign. entirebis garkveva.-Si wakiTxva. da­ axlavs. misT. miRebuli wesebi. sivrceSi ori­ mimdevari. deformaciebs.) raime saki­ ri da paideia aRzrda] – me­ TxebSi. mania. Taviseburi. miaxloebiTi. gegma.

ornitolo. ottomene orogEnez­i da orogenE­ otOman­i < Turq. warmoSoba. moZRvreba] – zoologiis na­ ostrAkizm­i [berZ. hōsāná! miSvele!] – sa­ non. oros mTa da grapho vwer] – fizikuri geo­ dasxva sakraviT. efs swavlobs.Otel­i [fr. ganviTareba] – mTaTa war­ – koleqtivi musikosebisa. natexi] – gandevna.  ornitologia. Ormuzd­i [berZ. romelic Sed­ Orqit­i < [berZ.. hotel] _ igivea.] . rebis an stilizebuli cxovelebis. orphis saTesle jirkvali] mamakacis saTes­ geba geometriuli figu­ le jirkvalis anTeba. sulad – ahura – mazda). ro­ zis­i [berZ. Orisis] – Zvel egvi pitur re­ orniTolOgia [berZ. orchidion] – tropikuli da subtropi­ da sikeTis RvTaeba (spar­ kuli balaxovani mcenare. ebraelebis da qristiane­ ¥ ornamentuli. qoTnis namt­ Seiswavlis.  o. ebra­ mosaxulebTagan (qarT. grafiis nawili. rac sastumro. bisa.-is diriJori. moqmnis procesi.-369- oto nesis warmoqmna. romelic frinvelebs ostraka doqis. samarTleba visime. oros mTa da ge- Orkestr­i [fr. upiratesad sur­ samkauli] – ferweruli. orchostre berZ. mcenareebis ga­ Osana [berZ. ornamentum yvavilebi. nelovani. hōsanna Zv. grafikuli an skulpturuli samkauli. mTva­ (ornithos) frinveli da logos risa da nilosis RmerTi. osQris­i da ozQris­i [berZ. aqvs originaluri formis ornAment­i [laT.] – Zvel spar­ sul religiaSi: sinTlisa orqQdea [berZ. romlebic erTad asruleben musikalur nawarmoebs sxva­ orogrAfia [berZ. sasuliero dedamiwis zedapiris reli­ o. vrevi.] – rbili divani. giuri Scd. si­ ul.  ornamentaruli Scd. [fr. ornis ligiaSi: mcenareulis. moxatuloba. gamokvleva. locavi sityvaa – SeZaxili  qarTuli o. ga­ ¥ orniTologiuri. CuqurTma). ostrakismos wili.  o. romelic Θsimfoniuri o.

) merve] – (mus.) rvakuTxedi. offiziant] – saWmel­saWmlis mimtani (restoranSi. magram sinamdvileSi misi Tvalsazrisis gamomxatveli (gazeTi. oficiOzuri [germ. Offizios] – (wign. flotis o..  oktava Scd. ofQcer­i [germ. rom­ lis drosac firidan saRe­ bavi gadadis jer rezinis zedapirze. Oqtava [laT.) beWdviTi or­ gano. kantora.) beWdvis xerxi. oficQoz­i – (wign.) formalurad mTav­ robisagan damoukidebeli. gvredi] – (ma­ Tem.  mekavSire o.  o. bina. mowveva.Θ rac yvela wesis dacviT xdeba.) ofici­ ozuri (ix. romelic Se­ mosazRvrulia rva sibr­ tyiT. sasadiloSi.oto -370- melsac Tavsa da boloSi aqvs muTaqebi.  aficanti Scd.) intervali mocemul bgerasa da misgan merve bgeras Soris. off side] – (sp. ofset] – (po­ ligr. oqtAedr­i [berZ. Ofset­i [ingl. ofsAid­i [ingl. viziti. Jurnali da misT. okto rva da hedra fuZe. oficiAlur­i [laT. oktagonon] (maTem. octava (mdedr.  aficeri Scd. uaryofa. o. us(ôtos) yu­ ri da phone bgera] – smenis gasaZlierebeli xelsawyo (maTTvis.) sxeuli. Oqtant­i [laT.  o. miReba. oficialis Tanamdebobrivi] _ 1. samsaxuris sam­ yofeli. office] – rai­ me uwyebis. xolo iqidan ki qaRaldze. rvawaxnaga. officier] – piri. Ofis­i [ingl. mdabio da krantos xe­ lisufleba] – brbos xeli­ sufleba. romelic armiisa da flotis meTaurTa Semadgenlobas ganekuTvneba. oqlokrAtika [berZ.­iT Scd. otOfon­i [berZ.) fexburTSi: TamaSgare mdgomareoba. visac smena ak­ lia). ochlos brbo. kafeSi). firmis saqmianobis sawarmoebeli adgili.) Θam sityvis xmareba `oficialuri~­s mniS. Octans (Octantis)] . mTav­ robis an Tanamdebobis pi­ risgan momdinare. oqtAgon­i [berZ. o. sammarTvelo. oficQant­i [germ. 2.

.. – 1. esp. Senoba gamofenis eqspo­ nantebisaTvis. (qarT. ochra] – bunebrivi mineraluri saRebavi yviTe­ li an wiTeli feris. quCebSi). patetikuri ritmuli moZraoba. Oxra [berZ. paT paginAcia [< laT. pavilQon­i [fr. Octoyer Cuqeba] – konstitucia. miiRweva. feradkaniani. ¥ oxrasi. pagoda < sanskr. pavillon] – 1.-371– cis samxreT naxevarsferos Tanavarskvlavedi.  yvavilebis p. indo­ eTSi da sxv.).) paTosiT aRsavse. nabijis Scd. paTetQkuri [berZ. pas] – cekvaSi: calkeuli  paTetiuri. ro­ melsac 1/8 zangis sisxli aqvs. pathetikos] – (wign. publicity] paTolOgia [berZ.) monawileobis gareSe. pathos da­ avadeba da logos moZRvreba] – cnobiloba. pAgoda [port. mravaliarusians. popularoba. warmoadgens koSks. msubuqi nageboba (baRebSi. kino an fo­ togadaRebebisaTvis. romelsac gamoscems saxelmwifos me­ Tauri warmomadgenlobiTi organoebis (parlamentis . pablQsiti [ingl. 2. pa [fr. mecniereba. aseve masmediis dasxva daavadebebis war­ saSualebebis gamoyenebiT moSobasa da mimdinareobas. Pagina gver­ di] – wignis an xelnaweris gverdebis numeracia. gadadgma.. sityva.  sagamofeno p. p. p amaRelvebeli. xmis CawerisaTvis da sxv. savaWro p. octorom] – adamiani. pAdre [it. padre mama] – ka­ TolikebSi: mRvdeli. mgznebare. romelic war­ moiSva TeTrkanianisa da kvarteronis qorwinebis Sedegad.  p.  oxrisa Scd. oqtroirEbul­i konsti­ tUcia [fr. romelic romelic publicisturi ga­ swavlobs organizmSi sxva­ mosvlebiT. oqtOron­i [ingl. sinon. Jangmiwa)..] – budisturi sa­ kulto da memorialuri nageboba (taZari) Soreuli aRmosavleTis qveynebSi (CineTSi. iaponiaSi. toni.

fir­ maSi) misi TiToeuli wevris mier Setanili wili. lOrdTa pAlata _ in­ glisis parlamentis zeda palata. pAi [Turq. mepAie _ pais mflobeli. palAntin­i [fr.-is eqimi. aRmafrena. patologiuri Scd.  Sesasvleli p.  p.  p.] – aziis.-iT laparaki. romelSic avadmyofebi wvanan. saqmiani qaRaldi.paT -372ropaSi: raindi mefis ama­ laSi. zog qveyanaSi: warmomad­ genlobiTi organoebis an maTi calke Semadgeneli nawilebis saxelwodeba. pATos­i [berZ. palAdin­i [fr. aranormalu­ roba. ¥ mepaiisa. palanquin < sanskr. romelic swav­ lobs daavadebis Sedegad organizmSi momxdar cvli­ lebebs. palatium sasaxle] – 1. #5. simaxinje. pAketi [germ. pathos] – (wign. qvEda pAlata – pirveli sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi. ¥ paTologiuri.  firmis m. mgznebareba. Paladin] – Sua saukuneebSi dasavleT ev­ . pAlata [laT.) aRfrTovaneba. p. pay xvedriTi wili] – saerTo saqmeSi (mag.  mepaiesi Scd. palAnkin­i [fr. afrikisa da samxreT amerikis zog qve­ yanaSi: mxrebze dasadgami taxtrevani didebulTa sa­ tareblad. 2. pelasi] – uxao ormxrivi xaliCa xeliT an manqaniT nakeTebi. palantine] – qalis wamosasxami bewvisa an xaverdisa. (gadat. paTologQuri anatOmia – mecniereba. zogi saxelmwifo dawese­ normisagan gadaxras. normisagan gadaxra organizmSi. 2.  zogadi p.) avadmyofuri pro­ cesebi.  p.  patologia.  sisxlZarRvebis p. Paket] – konverti. TEmTa pAlata _ inglisis parlamentis qveda palata. saavadmyofoebSi: oTaxi. romelSic Cadebulia ofi­ cialuri. 3. pAlas­i [spars.  saidumlo p. movlenebi. zEda pAlata – umaRlesi sakanonmdeblo instancia zogierT qveyanaSi.

aqvs maRali. warmoadgens Zneli pam mdgomareobidan droebiT gamosvlas. mxatvris SemoqmedebaSi. teqstis p. romelic mimarTulia ama Tu im piris. (gadat. romelic Seiswav­ lis Zveli xelnawerebis garegnul mxares (asoTa moxazulobas. pAmflet­i [ingl. palaios Zveli da graphō vwer] – mec­ niereba. палитра < fr. swori dauto­ tavi tani da wverze jgufad Sekrebili maraosebri an farTisebri msxvili foT­ lebi. atlasi. palpatio gasin­ jva xeliT] – (medic.) avad­ myofis organoebis xeliT gasinjvis meTodi. ¥ paleontologiuri. albomi.ro­ melsac mxatvrebi xmaroben saRebavebis Sesazaveblad. saSu­ aleba. pampa (mx. swavlobs maT ganamarxebuli naSTebis mixedviT.). ¥ paleografiuli.) (qarT. magram ar kurnavs mas.)] – veli (velebi) samxreT amerikis zomier sartyelSi. aqvs naxvreti – marcxena xelis cerze wamosacmevad. finikis p. naxevarzoma. saerTod.  wignis p. pampas (mr.  pampasi Scd. romelic uzrunvel­ yofs dasaxuli amocanis mxolod nawilobriv gada­ wyvetas. Txeli ficari. pamphlet] – sarkazmiT ganmsWvaluli publicisturi nawarmoebi. 2. analizi. paleontolOgia [berZ. palma] – Tbili qveynebis maradmwvane xe.-373bulebis saxelwodeba. politikuri mov­ . wamali.  qoqosis p. palette] – 1. palaios Zveli onkontos arseba da logos moZRvreba] – mecniereba gadaSenebul cxovelTa da mcenareTa Sesaxeb. p. paleo..) RonisZieba.) fenebis Sexameba.  paleontologia. ¥ pampisa da pampasisa.. sawer masa­ las da sxv.. damwerlobaTmcodneoba).  p. muzeumi. palpAcia [laT. paleogrAfia [berZ.  p. romelsac droebiT amsubuqebs avadmyofis mdgo­ mareobas. pAmpa da pAmpas­i [esp. sinon. (gadat. – mniSvnelobiT Zve­ li. pAlma [laT. palliatif] – 1. Sexamebis Tavisebureba cal­ keul naxatSi an. paliAtiv­i [fr. 2. palQtra [rus.

pannychida panixis.) aRtacebuli da uzomo qeba..  politikuri p.  panaceasi. . yoveli. panamerikuli. [berZ. sax. sazeimo si­ tyva] – 1. locva. panaRia. yvelaferi] – sityvis TavsarTi mniSvne­ lobiT `yovlis momcveli. amitom ewoda `yovel Ramisa~. sityva. `yovel Ra­ misa~ da nix – Rame] – mar­ TlmadidebelTa sulis mo­ saxsenebeli wes­Cveuleba. qalRmerTis Panakeia­s saxelis mixedviT)] – (iron. panama < geogr. winaaRmdeg. berZ.) (wign. xelovnuri abreSumis qso­ vili erTgvari.  p. ¥ panaceisa. panASvid­i [saS. panagiasi Scd. panAgia [berZ. pirveli qristianebi devnis gamo RamiT asrulebdnen am ce­ remonials. panegiruli. panageia. romelic cvlis kibes da ga­ moiyeneba avtopmobilis Se­ sasvlelad. romelsac marT­ lmadidebeli episkoposebi ZewkviT ikidebdnen gulze (tansacmlis zemodan). pnegyrikos sadResaswaulo. farTofarfliani saza­ fxulo qudi erTgvari. pandEmia [berZ. pan yve­ laferi da theos RmerTi] – religiur­filosofiuri moZRvreba. (gadat. galoba. panagia] – pata­ ra xati (Cveulebriv RvTis­ mSoblisa Zvirfasi qvebiT Semkuli). panaxidos: pan – yvela. qeba. panacea < berZ. pAnama [fr. 2. panegQrik­i [berZ. romelic edeba mosaxleobis did na­ wils. ¥ panegiristi. pan.pan -374panakeia wamali. romelic TiTqos yvela SemTxvevaSi Svelis adamians. ¥ panagiisa. oratoris saqeba­ ri sityva visime an risime miZRvnili. romelic yvela daavadebas Svelis (Zv. xolo lenis da sxv.. yvelafers rom exeba~.) uebari sa­ Sualeba.  panamerikanizmi. panTEizm­i [berZ. pAndus­i [fr. romelic RmerTs aigivebs bunebasTan. 2. mTel rig qveynebs. penie douce damreci ferdobi.  panagea. panAcea [laT. panaceia Scd. kalTa] – damreci baqani Senobis SesasvlelTan. berZ.] – 1. pan. pamdemia mTeli xalxi] – epidemia. mTel qveyanas.

2.  berZnuli p. romelsac Semovlebuli aqvs ornamenti an romel­ zec Cveulebriv moTavse­ bulia ferweruli an skul­ pturuli gamosaxuleba. pansQon­i [fr. 2. SiSi. areuloba.) kuWukana jirkvali. romlis wina plani moculobiTia. ganTavsebu­ lia zevidan. pan yve­ laferi da optikos mxedve­ loba] – muzeumi. sanaxaoba] – 1. sadac dam­ qiraveblebi uzrunvelyo­ filni arian kvebiTa da . tiloze gamosaxuli sura­ Ti. panis saxelidan] – uecari SiSi. romelic moicavs adamianTa jgufs (an calke adamians). Punk CerCeti. didubis p. Zvel sa­ berZneTsa da romSi: yvela RmerTis saxelze agebuli taZari. romelic axloa adreul rok­en­rolTan. pAnika < [berZ. pantera Scd. pension] – 1. pankrEas­i [berZ.  mTawmindis p. kerZo sastumro. pAnk­rok­i [ingl. Punk rock pan < punk biWi da rock rxeva] – axalgazrdaTa Soris popularuli musikaluri forma. aseTi SiSiT gamowveuli mRelva­ reba. rac leopardi.  qalaqis p. panikos tyis. ¥ panikuri. mrgvali Senobis SigniTa kedelze moTavsebuli su­ raTi. romelic mudmivad aris gakruli kedlis raime na­ wilze.  panTeris. romelime poliTeistur religiaSi: yvela RmerTis erToblioba.. panOrama [berZ. panneau] – 1. pankreas] – (anat. pan yvelaferi da horama xedi. kedlis an Weris zedapiris nawili. Pantheion. panther] _ igivea.  p. raime vrceli midamos xe­ di. panTEon­i [< berZ. sasaflao an akldama. laT. Cveulebriv zevidan. eqstra­ vaganturi qcevis wesebiT. pAnk­i [ingl. 2.-375bunebas ganixilavs rogorc RvTaebis gansaxierebas. Pantheon] – 1.  panTerasi. pAnTera [berZ. 3. panoptQkum­i [berZ. ye­ yeCi. romelSic gamofenilia naturaluri zomis sanTlis figurebi. pAno [fr. RvTaebis. sa­ dac gamoCenil adamianebs asaflaveben. biWi] – axalgazrda adamiani uCveulo.

 p. am mcenaris Reroebisgan damzadebuli saweri ma­ sala. erTgvari tro­ pikuli lerwami. para. romlis yoveli wertili Tanabrad aris daSorebu­ li mocemuli wertili­ dan (fokusidan) da mo­ movliT (momsaxurebiT). xarobs . pantOmima < [berZ. Wili). para bellum `emzade omisaTvis~] – pis­ toleti erTgvari. romel­ Sic damsvneblebs eZlevaT adgili Ramis gasaTevad. scenebi baletSi. 2. parabElum­i [laT. pensionnat] – 1. erTgvarovnebisa.. papyrus berZ. ¥ pantomimuri. para gverdiT. pAp­i [laT. revoluciamdel ruseTSi: daxuruli saswavlebeli saerTo sacxovrebliT. av­ tomobilis gasaCereblad da sxva (Cveulebriv. pantomimos msaxiobi. iqve] – mniSvneloba siaxlovis. romelsac xmarob­ dnen egvi ptelebi da sxv. pansiOnat­i [fr. ax­ los.pan -376gansakuTrebiT afrikaSi (qarT. 2. Sua sau­ kuneebSi dasavleT evropaSi: axalgazrda aznauri (vaJi). parAbola [berZ. papyros] – 1.  keTilSobil qalTa p.) Cauketavi moduli.. kuror­ tze). Papa < berZ. pAJ­i [fr. romelic msaxurad edga fe­ odals an mefes da gadioda raindobisaTvis mzadebis pirvel safexurs. page] – 1. msgavsebisa. papQrus­i [laT. 2. parabole] – (maTem. Zveli xalxebi (maT So­ ris qarTvelebic.) aseT ma­ salaze Sesrulebuli xel­ naweri. mefis ruseTSi _ paJTa korpusi: TavadaznaurTa saSualo samxedro saswav­ lebeli. romelic mxolod sxeulis moZraobiT Tama­ Sobs] – usityvo Teatra­ luri warmodgena. [berZ. parapetros] – ga­ lerea an parmaRi marTl­ madidebluri eklesiis Se­ sasvlelis win. dasasvenebeli saxlis na­ irsaxeoba. paJTa korpusis aRsazrdeli. romlis moqmedi pirebi azrebsa da grZnobebs JestebiT gamo­ xataven. erTgvari sistema. sinon. 2. pApert­i [berZ. pappas mama] – romis papi kaToli­ kur eklesiis uzenaesi me­ Tauri.

xazi dedamiwis zedapirze. xmauri. ro­ melic SeiZleba Seudardes romelic mkveTrad gansx­ sxva msgavs movlenas. p. wmindanebs Sewevnas da sinon.) movlena. nomris win. sokoebi.  p. msjeloba. sazeimo.) paraleluri xazi. forma. ganwyobileba. romelsac TavSi Cveuleb­ ¥ parazituli. sa­ gavlebuli warmosaxviTi moTxe] _ qandara TeatrSi. jan­ parAduli – 1. mgzavro­  p. parAklis­i [berZ. 3. bisaTvis. parAd­i [fr...  p. iseTi parAzit­i [fr.muqTaxora. Suamdgomlobas sTxoven ¥ saparado. paragraphos] romelic sxvisi SromiT – 1. ucnauri] – azri. fuZvlo. parAdoqs­i [berZ. (wign. riv § niSani uzis rigiTi  p. parakleton  wesdebis pirveli p. statiis nawili.-is gavlegeba saR azrs (zogjer ba. paraklisi samSvidobo. parade] sazeimo locva cocxalTaTvis.. mrTelobisaTvis. manugeSebeli] – saeklesio 2. RvTismsaxurebis saxeoba. uflis mimarT. Seda­ vavdeba sayovelTaod aRi­ reba. (gadat. 2. paradoxos ara­ Cveulebrivi. parallelos] – 1. paralEluri – 1. mxolod erTi SexedviT). pa­ daTvaliereba (jarebisa.) ro­ 1. arsebobs  s. sazrdoobs. parAdiz­i [fr. raklisis gadaxdis dros fizkulturelebisa) (qarT. cxovrobs.-ebi da meridianebi. wignis.. organizmi (mcenare an melic erT sibrtyezea mo­ cxoveli) romelic sxva Tavsebuli da erTmaneTs organizmze (organizmSi) . paradis < berZ. parasitos] – (swori xazi da sxv.-377- par cemuli swori xazidan cxovrobs da mis xarjze (direqtrisidan). arebulisagan. parki.) adamiani. (gadat. usa­ (maTem. Sepirispireba. 2.-is gavleba. gadat.  p. aRlumi). moulodneli. TviT es niSani. 2. ekvadoris pararelurad paradeisos baRi. parAgraf­i [berZ. ewinaaRmde­  istoriuli p. parAlel­i [berZ.) moCvenebiTi.

romlis mopirda­ pire gverdebi erTmaneTis tolia da paraleluri. (maTem.) oTx­ kuTxedi. kiduri.) erTgavri fsiqikuri daavadeba. parAnoia [berZ.) sru­ li damTxveva. saxlis saxuravis p.  xelisuflebis p. gameoreba. paralizebuli. paralelOgram­i [berZ.) winaswari (mxo­ lod inicialebiT) xelis mowera oficialur xelis ar gadakveTen. parAplan­i [fr.) eqvswaxnaga sxuli. parapetto < parare dacva da petto mkerdi] – risame gaswvriv gakeTebuli moajiri. dama­ xasiaTebelia bodvebi. romelsac aqvs para­ leluri da toli mopir­ dapire waxnagebi (parale­ logramebi). 2. mura nax­ Sirisagan da sxv.par -378mxolod mocemuli amoca­ nis pirobebSi. romelic Sedis maTematikur formulaSi da Tavis mudmiv mniSvnelobas inarCunebs . paralelepQped­i [berZ.. paralElizm­i – (wign. parafQreba [fr.  p.  p. dacemis mdgo­ mareoba. muSaoba. parAliz­i [polon. parAfin­i [fr. paraffine < laT. parAmetr­i [berZ. paranomia ukanonoba] – kanonebSi ar­ sebuli winaaRmdgoba. 2. ori firmis muSaobaSi.  paralelopi pedi Scd.] – (di pl. swori] – specialuri pa­ raSuti planirebuli fre­ nisaTvis amomavali sahaero nakadebis gamoyenebiT.) raime sagnis an movlenis ZiriTadi sidide an sidideebi. parApet­i [it. dublireba. (medic. parallelepipedon] – (maT. (gadat. parapher laT. parallelogrammon] – (maTem.) rac ramesTan erTad xdeba erTdroulad. parametrō vu­ fardeb] – 1. planus brtyeli. (gadat.  xidis p. (fiz. 2.  p. romelsac iRe­ ben navTobisagan. paranOmia [berZ. paraliz < berZ. teq. planer pla­ nireba laT.) sidide. zog­ jer halucinaciebic. ¥ paralizeba. paranoia si­ giJe] – (medic.) moqmedebis unaris dakargva.) dambla. paralysis moduneba] – 1.] – sanTlismagvari TeTri an moyviTalo niv­ Tiereba.

haerSi ixsne­ ba qolgasaviT.). xelSekruleba. ¥ parafirebuli.kun­ Tovani Zaldatanebis gare­ Se (surviliT. parthenos qalwuli da genesis da­ badeba. paraSUtizm­i _ saparaSuto sporti. tvirTis CamosaSvebi. damaxasiaTebelia bevri uxerxemlo cxovelsa da mcenarisaTvis.  TviTmfrinavidan p-iT gadmoxtoma. dalaqi).­is erT­erTi Semadgeneli nawilia telepaTia. romelic uz­ runvelyofs informaciis miRebis iseT xerxebs. parachute] – safreni aparatidan adami­ anis gadmosaxtomi. sporti. perruquet] – sxvisi an xelovnuri Tmisgan gake­ Tebuli Tavsaburavi. mgrZnobelo­ bis formebs. 2. sinon. parafsiqolOgia – kvle­ va­Ziebis dargi. pArik­i [fr. parsavs Tmas da sxv. kosmosuri xo­ maldis dabla dasasmeli mowyobiloba.) sqesobrivi gamravlebis erT­erTi forma – kvercxis ganviTareba ganayofierebis gareSe. gonebrivi zemoqmedebiT da sxv. ZiriTadad Seiswavlis: 1. parASut­i [fr.-379moweramde (saerTaSoriso xelSekrulebis). pAri [fr. p. ¥ saparaSuto. romelmac aristrokatiul sazogadoebaSi SeaRwia da aris adamiani aradidgva­ rovani warmomavlobisa.­is moZv. parTenogEnez­i [berZ. Sivas coli. peruekmacker] – ostati. cocxali arsebis zemoq­ medebis formebs iseT fi­ zikur movlenebze. romelic paraSutiT xteba xolme (Cveulebriv TviTm­ frinavidan). romlebic xdeba organizmis miRma. romelic kreWs. riTac wamgebi pi­ ri asrulebs raime valde­ bulebas. ro­ melTa axsna ar xerxdeba grZnobis organoebis moqme­ debiT. (kacebis p. parvenu] – metiCara.  p. pari] – sanaZleos pirobebi. warmoSoba] – (biol. pArvat­i _ induizmis erT­ erTi umTavresi qalRmerTi.  s. parikmAxer­i [germ. . parvEniu [fr. ¥ saparikmaxero. par paraSUtist­i – adamiani.

iataki.. [sa­ kuT. zoologiuri. 2. konfliqtis ba. s. sadalaqo). organo. 1­isaT­  s. park] _ 1. parlament parler laparaki] – saxelmwifos moednebi. Scd. -380- ra marTkuTxa an sxva for­ mis gluvi ficrebi iatakis saparikmAxero – saloni. xelisufleba. sadac parikmaxerebi muSa­  p.par  s. inglisis 2.  s. parla avtobusebis p. zoologQuri pArki (Se­ ¥ parlamenturi. ¥ saparko (mniSvn. saloni. dgomis da movla­remontis adgili. parlamEntar­i [germ. nairnairi gasar­ umaRlesi sakanonmdeblo Tobebi da sxv. parQtet­i [germ. s.romelic laT. zona.] – (medic. satiruli xasiaTis mibaZva pArket­i [fr. siaTebelia kidurebisa da pArk­i [ing. aseTi ficrebiT dagebuli sinon. romlisTvisac damaxa­ garCevisas.) mxareTa Tanas­ parkQnson­is daavAdeba..  gaprialebuli p. saTamaSo parlAment­i [fr.  vakis p. nis valutis Sefardeba oq­  meparketesi Scd. (ekon. pata­ visime an risame susti mxa­ . arCevnebi.  farexi (me­2 mniSvn­iT) parOdia [berZ. paritat < mepArkete – muSa. – 1. roTi. transportis saSualebaTa p. dasagebad. (samarT. Tavis kankali da sxv.­os moZv. komisia. weswyomoklebiT zooparki) _ ix. parquet] – 1. bileba. p.-is iataki. taqsebis mentarier] – parlamentis wev­ p. oben (kacebis s. didi baRi.  saqarTvelos p.  p. 2. arqiteqtura. (TbilisSi). paritas Tanasworoba] parkets amzadebs an agebs. romelSic mowyobilia xeiv­ nebi. parodia] – 1.  mamakacTa da qalTa s. ¥ saparlamento. ri.) Tavis worobis princi pi raime tvinis qronikuli daavade­ uTanxmoebis. sax. vis). respublika.  parlamentaruli Scd.) sxvadasxva qvey­ ¥ meparketisa. yvavilnarebi. p.

parole sityva] – Tavmoyrilia an gamoyofi­ daTqmuli saidumlo sityva lia raime mizniT. p.. epidemiuri parotiti – yba­ 5. (sp. iwvevs kbi­ sazogadoebrivi jgufis. para Tan. axlos da us (otos) yuri] – 4. Te­  p. Rerali an erTi sakravi. partere] – 1..) garegnuli mibaZva. muSaki. adamianTa jgufi.-is bi parodiasi Scd. 2. jirkvlebis anTeba. Tan. romlebic romelic amaxinjebs imis scenis doneze odnav dab­ arss.) WidaobaSi: mdgomareo­  p. axlos da odus (odontos) kbili] – (medic. koleqtivis interesebs.) RrZile­ pArtia [fr. laa gamarTuli. yurebelTa darbazis sa­ 2. 2.. saxurSi. varZlebis rigi. baletSi). tikuri organizacia. nawarmoebi. tenoris p. parti] – 1. Θgadadebuli p. konspiraciul or­ 3. nawarmoebis nawili. disci plina. romel­ pArpriz­i – avtomobilis wi­ sac asrulebs erTi mom­ na saqare mina. solo (operaSi. p. kvlavuri manZilis sazomi ¥ partiuli (mniSv. poli­ bis qronikuli daavadeba. rodesac moWidave xali­ Cazea daCoqili da xelebiT parodOntoz­i [berZ. lebriv Wadrakisa). p. para – eyrdnoba mas.-is me-10 rigi.  parodiisa  p.-381- par reebis gakilvis mizniT. (gadat. saerTo an fraza Tavisianebis ga­ samuSaoTi da sxv. vis). saqonlis garkveuli rao­ (medic. da sec(unda)] – (astr. ba. 1­isaT­ erTeuli. mosacnobad (samxedro sam­  geologiuri p. lebis ryevasa da dacvenas. rasac baZaven.) vars­ abesalomis p.) ybayuris (sanerwyve) denoba.  avtomobilebis didi p. pArsek­i < [berZ. erTi xeli TamaSi (Cveu­ ganizaciaSi). razmi. pArter­i [fr. Janri. parOtit­i [berZ. par (allaxis)  roialis p. mravalxmiani musikaluri yura. ro­ romelsac Tan sdevs Cir­ melic gamoxatavs raime qovani anTeba. ¥ parodiuli. atrSi an konoTeatrSi: ma­ . leTi. romelic pArol­i [fr.

romelic xasiaTdeba note­ bis swrafi monacvleobiT. 2. brZola. ebr. partQzan­i [fr. notebis wigni. saqoneli.  parfumeria. partenaire < ingl. raime Ta­ maSis. s. musikaluri fraza. partner] – 1.par -382mo. romelsac iye­ neben kosmetikuri da hi­ gienuri mizniT. romelsac Cveulebriv aqvs gasasvlelebi paralelur quCebze. particularis nawilobrivi.  p. s. bileTi. parfiumEria [fr. inanTi] – surnelovani nivTierebani. romlic qris subtropikuli sartyele­ bidan ekvatorisaken. inanTeuli). musikaluri nawarmoebis nawili. Tanamonawile. si­ non. partQtura [it. pAseb­i [fr. partnQor­i [fr. paseq _ `ga­ mosvla~. partikulArizm­i [laT. partiuli (ars. umetes SemTxvevaSi virtu­ ozuli xasiaTis.  partizaneli Scd.  p. romelic Seicavs aseTi na­ warmoebis yvela partiis Canawers.) – de­ mokratiuli p. p. ¥ partizanuli. erT­ erTi monawile. partisan] – mo­ nawile SeiaraRebuli brZo­ lisa. cekvis da misT.romlis ori­ ve mxares aris maRaziebi da.  Zneli p. 2. pAsaJ­i [fr. cal­ keuli] – saxelmwifos zogi nawilis miswrafeba gancalkevebisaken saerTo­ saxelmwifoebrivi intere­ sebis sazianod. sax. pAsat­i [germ. Passat] – tro­ pikuli qari. pAseq­i [Zv. amxanagi ra­ ime saqmianobaSi. passage] – 1. xalxis dResaswauli. Secd. p. maRazia. ¥ saparfiumerio. suna­ . saparfumerio. razmi. romelsac awarmoeben dampyroblebis winaaRmdeg damoukidebeli razmebi mtris zurgSi. parfumerie < pafum sasiamovno suni. `gverdis avla~] – ebr.-iebi miusxdnen Wadraks. (qarT. daxu­ ruli galerea. wevri.  s. partitura] – mravalxmiani musikaluri nawarmoebi yvela partiis erToblioba. fabrika. passes] – xelebis erTgvari moZraoba avadm­ yofis saxesTan _ hi pnozis mdgomareobaSi mis gadasay­ vanad.

vnebebi. passeport] – 1. pAspartu [fr. muyaosgan gakeTebuli portretisaT­ vis. uvado p. passio tanjva. wa­ meba. pasQur­i [laT. monawile. sa­ registracio mowmoba. . aqtiuri. macivris p..  s. statia.) warmoebis vadebisa da val­ debulebaTa erToblioba (sapirisp. Scd. paskvQlant­i – paskvilis avtori. 2. raime manqanis. maT ka­ rebze samsxverplo kravis sisxliani niSani hqondaT gamoxatuli da sasjeli ar SexebiaT. pAsiv­i [laT. 2. passiepartout] – 1.. Jini] – siyvarulis sagani.  avtomobilis p. (buxhalt. mkiTxaobis an girao­ bis saxe.  sazRvargareTis p. visime vinaobis. pAsia [laT. vneba. wignebSi. passivus] – umoq­ medo. pasquillo] – cilismwamebluri. ix. sayofacxov­ rebo sagnis da misT. pasta] – raime nivTi­ erebis comiseburi pasta. moqala­ qeobis damadasturebeli oficialuri sabuTi. aqtivi). pAskvil­i [germ.  p. ganyofileba (polici­ aSi). p. 3. 2.) vnebiTi gvari zmnisa.-383dakavSirebuli egvi ptidan gamosvlasTan. mobiluri telefonis p. passivus vnebiTi. wnevisa da meqanikuri Zab­ vis erTeuli. suraTis CarCo. ¥ paskviluri. wvaleba. Paskal] – 1. kom­ piuteruli saswavlo­sa­ warmoo teqnikuri ena maRa­ li rangis programebisa. graviurisaTvis. pasQans­i [fr. Jini. pAsport­i [fr. ¥ sapasporto.  p.  paskvilianti. (gadat. Pasquill < it. aqtivi). JurnalebSi Casmuli sqeli qaRaldis furceli ilustraciisaT­ vis. (gadat. pas 2.. pAskal­i [ing. Seuracxmyofeli nawarmo­ ebi. gadarCnen ebraelebi. pAsta [it. patience moTmena] – kartis gaSla dadgenili wesiT. umoqmedo] – 1. araenergiuli (sapi­ risp. adamiani.) uaryofiTi mxare risame. roca egvi p­ tis RmerTma angelozi mouv­ lina mZime misiiT – moekla pirmSo kacTa da cxovelTa.

gvarovnul sazogadoebaSi: gvaris ufrosi.romlisTvisac da­ maxasiaTebelia bunebis wi­ aRSi mwyemsebis cxovrebis idiliuri asaxva. 3.): Janri. Pesach gavla] – (ekl. Pastor < laT. am Janris nawarmoebi. Pastor mwyemsi. pAter­i [laT. bibliis pirveli wignis. mowmoba.) krebuli wesebisa.  kbilis p. pAtent­i [laT. 3. pAsqala [berZ. 2. ro­ melTa mixedviTac arkveven. romelic emyareba am funqciebis ga­ moyenebas. pastello] – 1. vitaminebi da sxva sasargeblo Tvisebebi. avtokefaliis mqone marT­ lmadidebeli eklesiis umaRlesi sasuliero piris tituli. patrQarq­i [berZ. ro­ melic adasturebs gamom­ goneblis gansakuTrebul uflebebs gamogonebaze. ferweris teqnika. pastorale] – evropul literaturasa da xelovnebaSi [me­14 _ me­18 ss. pAstor­i [germ. pasterizAcia da paste­ rQzeba – sakvebi pro­ duqtebis gacxeleba imde­ nad. magram SenarCunebul iqnes produq­ tis gemo. patQson­i [fr. pascha aRdgoma < Zv. rom mis mefes ar Seuqmnas qiSis safrTxe (iTvleba yaimad). pAt­i [fr. pater mama] – ka­ TolikeTa mRvdeli. 2. Tu rodis modis aRdgoma . mamasaxli­ si. mowmoba. aSkara] – 1. pat] – mdgomareoba Wadrakis TamaSSi. iyeneben mwnilad Casa­ debad. rom daiRupos mavne mikroorganizmebi. romelic iZleva kerZo vaWrobis an raime saqmianobis uflebas. rbili feradi fanqrebi ferwerisaTvis. patriarches mama­mTavari] – 1. patens (patentis) Ria. aseTi funqciebiT Sesru­ lebuli naxati. am titulis mqone piri. pastOral­i [fr. brtyeli ya­ bayi. moZRvari] – protestantebis mRvdeli.pas -384yovel calkeul wels. rodesac moTamaSes ar SeuZlia mori­ gi svlis gakeTeba ise. pAstel­i [it. patisson] – er­ Tgvari gogra. 2. amzadeben dawnexili saRebavis fxvni­ lisagan. ebr. `dabadebis~ mTavari personaJebis saer­ To saxelwodeba adamidan abramamde.

muSaobis dros. patriarxaluri Scd. pirvelyo­ fili­gvarovnuli wyobi­ lebis forma. TviTmfrinavi. mamuliSviloba).  erTwuTiani p. eklesia. kverTxi.) an samxed­ ro gemi.) ityvian moRvawe­ obis raime dargis uxuces warmomadgenelze. romelsac uyvars Tavisi samSoblo. . patrouille] – 1. ¥ sapatriarqo.  p. mamuliSvili).romlis drosac sa­ meurneo da sazogadoebriv cxovrebaSi mamakaci iyo gabatonebuli.  s. patrOnaJ­i [fr. pAtrul­i [fr. Cvili bav­ Svebisa da zogierTi sxva kategoriis avadmyofebis saxlSi samedicino momsa­ xurebis sistema. samSoblosadmi Tav­ dadebuli (qarT. Tavisi xalxis erTguleba (qarT. Tavisi xal­ xis. patrQot­i [berZ. rome­ lic Tvalyurs adevnebs wesrigs. pausis Sewyveta] _ xanmokle SeCereba mety­ velebis. p.  p. mzrunveloba. 2. (gadat. p. patriArqat­i 1. matriarqatis momdevno. grZnoba.) aseTi razmis wev­ ri. rogorc Sedegi mzardi eqsplua­ taciis. sapatriarxo Scd. risame fuZemdebelze. (saub. uSiSroebis gark­ veul zonaSi. romelsac patri­ arqi meTaurobs. pauper Ra­ ribi] – siRaribe. meurneoba. saqcieli. patrOnat­i [laT. paupErizm­i [laT. ma­ sobrivi gaRatakeba. mcire SeiaraRebuli razmi (samxedro qveganayofisa. poezia. sinon. pAuza [berZ.  patriarxati. patriOtizm­i – samSoblos pau siyvaruli. ¥ sapatriarqo (ars. simReris. Θ patriarxi. patronatus] – mfarveloba. sax. dakvris. ¥ patriotuli. ¥ patriarqaluri. sinon. patriotes Tanamemamule] – adamiani.) – patriarqis sagamgebelo. 2. masobrivi umuSev­ robis da inflaciisa. meurveoba.-3854. mi­ liciisa da sxv. Tavisi qveynis erTgu­ li. patronage mfarveloba] – fexmZime (or­ suli) qalebis.

pacifism < laT. musi­ pacQfizm­i [germ. romelic did ciuri) omebis winaaRmdeg. Θ pakti Scd. ¥ pedagogiuri.] paidagogos mniSvnelobisa. pedanmaTavisuflebeli.. winaaRmdeg (erovnul­gan­ pEdant­i [fr. maT So­  pedlisa. romelic ilaSqrebs yo­ ¥ pedalisa. pacificatio garegan mxares. pEgas­i [berZ. sa­ ganuxrelad icavs forma­ xalxo aRSfoTebis Caqroba lur wesebs da amasve moi­ dasasjeli RonisZiebiT.] _ maswavlebeli.  p. Sewuxebuli ¥ pedagogikuri. velgvari omebis. dad dakepili xorcis. debeli. avtomobili. p. pedris samarTliani omebis lebiani Scd. pastete] – wmin­  p. gadaWarbebuli sizus­ sani merani. kaluri sakravis da sxvaTa it. Tavisi mkurnali eqimis mi­ pEdal­i [fr. pAStet­i [germ. mecnierebani. daSoSmineba] – ajanyebis. pedis marT. pedale laT. beraluri mimdinareoba.paq -386- pAqt­i [laT.  damsaxurebuli p. Cve­ skvlavedi. Txovs sxvebisagan. paciens (pacienSesaxeb. mniSvnelobas aniWebs saqmis pacifikAcia [laT. pedliani. fexi] – avtomobilis. damaokebeli] – li­ ¥ pedaliani. wvrilmanebs. damSoSminebeli. pedalebiani. velosipedis p. Tev­ zis an sxva produqtebisgan pedagOgika [berZ. paidagogike] – mecniereba aRzrdis. pazifismus. pacificus fexis berketi. ga­ momzadebuli saWmeli.) cis CrdiloeT na­ xevarsferos didi Tanavar­ Soriso xelSekruleba. . ber­ pedAntizm­i _ pedantis Tvi­ Znul miTologiaSi: frTo­ seba. te. naTlebisa da swavlebis pacQent­i [laT. aRmzrdeli. (tkivilisagan)] – avadmyofi  p. ulebriv didi politikuri pedAgog­i [berZ. tis) vnebuli. pactum] – saerTa­ 2. (astr. sabWo.-is aRmzrdeli ratifikacia. pegasos] – 1. pedant < it. revolu­ te] – adamiani.  Tavdausxmelobis p. damamSvi­  roialis p.

tyis p. agreTve fexze koJrebis mocileba. 2.romliTac Cans moce­ muli sagani an ismis xma. paiderastia biWebis siyvaruli] – sqesob­ rivi urTierToba mamakacebs Soris. pEnia [laT. romlis drosac TviTmfrinavebi an TviTm­ frinavebis rgoli. suraTi. pelengAtor­i – 1.  penali Scd. romelic swavlobs bavSvTa daavadebebsa da maT mkur­ nalobas.. zRvis p. paidarest] – pelEng­i2 pederastiis mimdevari. pais (paidos) bavSvi da iatreuo vmkurna­ lob] – medicinis nawili. pédiocure < laT. peQzaJ­i [fr. pedikQur­i [fr. Cveulebriv. peiling] – mwyobri an sabrZolo ga­ nawesi. ¥ penaltis. [pol. welamde ar swvdebaT. gamoiyeneba ku­ Txuri mimarTulebis (pe­ lengebis) gasazomad kom­ pasiT gemidan mxedvare sxvadasxva sagnebisa. kal­ TiT).-387- pen pedErast­i [berZ. ra­ ime adgilis saerTo xedi.romelic dayenebulia gemis kompasis kardalis saxuravze. paysage] – 1.  soflis p. romelic. pais (paidos) bavSvi da iatreuô vmkurnalob] – bavSvTa eqimi. bunebis suraTi.-ebi.. pelErina [fr. . pEnis­i [laT. 2. poena sasjeli] – jarima fuladi valde­ bulebebis aradroze Ses­ rulebisaTvis (valebis gadaxdis vadis darRvevi­ saTvis). vasufTaveb] – fexis frCxilebis sagangebo gaw­ menda­gaprialeba. (zRv. pedQatr­i [berZ. romelzec bunebaa asaxuli. penis] _ mamakace­ bis sasqeso organo (aso).) fexburTSi: TerTmetmetri­ ani sajarimo dartyma. pediAtria [berZ. pederAstia [berZ. ix. radiopelengatori. naxati. pEnalt­i [ingl.) xel­ sawyo. pEleng­i1 [pol. mamaTmavloba. penalty] – (sp. erTad ewyobian erTimeoris miyo­ lebiT kuTxiT (beqiT. pélerine] – mokle mosasxami.  qarTvel mxatvarTa p. pes (pedis) fexi da cuko vuvli. peiling] – ku­ Txe kompasis isris mimar­ Tulebisa da mimarTulebas Soris.

asaki. penitEncia [gviand. pen kalami da amave dros 2. qsovilisa.) pentAgon­i [ingl. aarses ingliselma mwer­ pEnuar­i [fr. penthouse] _ romani] – sxvadasxva po­ izolirebuli feSeneblu­ litikuri mimarTulebis ri bina mravalsarTuliani mweralTa gaerTianeba. dason­skotma 1921 w. Pentagon < berZ. da­ saxlis banze. penolOgia [laT. dros tanisamosis pEnsia [laT. laT. a. romelic pensias pEr­i [fr. xuTkuTxiani Senoba (q. pince-nez] – saTvale. am wodebulebis cxvirze dasamagreblad. narkvevi. penthAuz­i [ingl. TeTri qsovili (zewris jeli da berZ. parsvis da lisa da cixeebis Sesaxeb. uwyeba. Pen-club < Tavdacvis saministro. pair] _ inglisSi. qa­ lebma j. sisxlis samarTlis sasje­ vaSingtonTan axlos). lobis gasaberi tyavis bur­ ¥ sapensio. golsuorTim da lis dilis xalaTi msubuqi k. pensio gadaxda] – dasacavad. poena sas­ 2. pensiOner­i [fr. 1848 wlis revoluciamde): pEnsne [fr. romelsac sapa­ vreba] – mecniereba sasje­ rikmaxeroSi afareben kli­ ents kreWis.pen -388-  pensnisa Scd. Ti. ¥ pensnesi. pentagon xuTkuTxedi] sasjelTan dakavSirebuli. sami sityvisa: peom. TavadaznaurTa umaRlesi romelsac sayure rkalebis fenis warmomadgenlebis wo­ nacvlad aqvs zambaraki debuleba. misT. wignaki.iapo­ niaSi (agreTve safrangeTSi iRebs. enitentia monanieba] – (samarT. rikis SeerTebuli Statebis pEn­klub­i [ingl. po- . novel – leqsi. peignoir] – 1. ro­ lis moxdis wesi Tavisuf­ melSic moTavsebulia ame­ lebis aRkveTis saxiT. mqone piri. fuladi uzrunvelyofa mo­ [ingl. invalidebi­ penCQngbol­i ching-ball] – msxlis moyvani­ sa da sxv. punxucebulebisa. pensionnaire] – piri. – aSS­s samxedro Semokl. romelsac mokriveebi  s. gadat. essay. urtyamen varjiSis mizniT. logos moZR­ magvari). s. penitencialuri sistema – – 1.

lis garsi. peri irgvliv. rulo aTwiladebSi. Semowmeba.  p. rome­ veuli periodis. sinon.  kvadratis p. Jurna­ sigrZis jami.) aTwiladi.) brtyeli geomet­ periOdika – perioduli ga­ riuli figuris gverdebis mocemebi (gazeTebi. perigeia Scd.  p. gu­ dayofa. masalaze Sesrulebuli romlebic meordeba usas­ xelnawerebi. oTekaSi). periodos] – 1.. ayvavebis p. peripeteia] – ganmavlobaSi raime xdeba uecari cvlileba. Seteva. daRaldi) [mcire aziis q. – (maTem. mendeleevma  perigeasi. p. ar atarebs (pergamentis qa­  p. jgufi. Jurnalebi).) gulis garemo. romlis peri pEtia [berZ. perQgea [berZ. romelic Seqmna rusma ¥ perigeisa.  p. periOduli – 1. miur elementTa klasifika­ apogea).  qarTuli literaturis perQmetr­i [berZ. wvimebi. mecnierma d. (1834­1907). romelic yvelaze axlosaa elementTa p.) mTvaris (an de­ Sic usasrulod meordeba damiwis xelovnuri Tana­ raime cifri an cifrebis mgzavris) orbitis wertili. batknis an Tiknis  zafxulis p. lebi). aseT 2..-is ganyofileba (bibli­ perQod­i [berZ. (sapirisp.) – (iwyeba. drois monakveTi. p.-389- per pergAment­i < (geogr. romel­ – (astr. perQkard­i [berZ. sax. gamonis (Pergamon) saxelis 2. viTardeba da mTav­ rdeba). per­ avadebis p. gansakuTrebuli we­ omis Semdgomi p. gamocemebi (gazeTebi. perimetron] istoriis p. garkveuli lic cximsa da sisveles drois Semdeg meordeba. perikardios] – periodizAcia – periodebad (anat.-Si Sexveuli karaqi. aTwiladi – axlos da ge dedamiwa] (maTem. etrati). 1. xbos. (maTem. rac gark­ 2.) jgufi sivrceebisa. siT damuSavebuli. tyavi. mkvrivi qaRaldi. moulod­ . rac gamodis drois gar­ mixedviT. sistema – qi­ dedamiwasTan. gulis perangi. cia. kveul monakveTSi. (qarT.

raionebi. permanEntul­i [laT. nawlavebisa da misT. wrexazi] – 1. periphrasis < laT. gamoCenili. mudmivi. periphereia wre. permanens (permamentis] – rac ganuwyvetliv grZeldeba.) kedlebis talRi­ seburi ritmuli SekumSva­ gafarToeba. perQskop­i < [berZ. kuWis. romelic aRweriT gadmoscems sxva gamoTqmis an sityvis azrs (mag: saqarTvelos dedaqa­ laqi – nacvlad Tbilisisa. perle] – raRac mSvenieri. mizniT). peristaltikos] – (fiziol. permanent < laT. percussion] – (medic. gamocemuli xmis xasiaTiT eqimi arkvevs Si­ nagani organoebis mdgo­ mareobas. perifEria [berZ. centridan da­ Sorebuli adgili.) avadmyofis gasin­ jva sxeulze TiTebis an specialuri CaquCuis ka­ kuniT. romelic didxans sZlebs.per -390lomisa).  p. perlustrAcia [< laT. permanens] – Tmis dax­ veva (eleqtrobiT da sxv.). nervuli sistema.] – gamoTqma. aseve uazro da sasacilo. periskopeo irgvliv vixedebi] – opti­ kuri xelsawyo sakanidan. 2. peritOnit­i [berZ. peristAltika < [berZ. zedamxedvelobis da misT. pErl­i [fr. ¥ periferiuli. ro­ melic warmoadgens zo­ gierTi niJara _ margalitis Sres.-Si muSaobs. raime mdgo­ mareobaSi da sxv. centridan daSorebuli nawili risame. perQfraz­i [berZ.) muc­ lis apkis anTeba. saTvalTvalad. cxovelTa mefe _ nacvlad perkUsia [laT. peritonaion muclis apki] – (medic. p. permAnent­i [fr.  p. tankidan da misT. perlAmut­i [germ. qveynis ga­ napira mxare. neli garTuleba visime cxovrebaSi. perron] – rkinigzis . wyalqveSa navidan. perlustro vaTvaliereb] – fostiT gagzavnili werilis fa­ ruli gaxsna saxelmwifo organoebis mier (cenzuris. pEron­i [fr.) momWeri _ Rru organoTa (saylapavi milis. Perlamutter margalitis mwarmoebeli] – Zvirfasi nivTiereba.

naaRmdegeba meqanikis kano­ personAluri kompiUte­ nebs. pErsona non grAta [laT. loba. romli­ pirovneba. inJiner-teqqmnis swor kuTxes. persona non grata arasasurve­ dadebiTi p. mowveva miiRo.  p. 2. persona] – piri.-ebi. Semadgendikuliaruli Scd. p.  p. romlis kan­ cnobil pirovnebas. persona grata sasurveli pi­ rovneba] – ama Tu im sa­ personAlia [laT. personali] – raime dawese­ perpendikUlar­i [laT. personnage] – mxatvrul nawarmoebis moq­ mTavrobis mier. personalis sasvlelad.  samedicino p. romlis Seqmnis idea ewi­ mxatvris p. Tac piradad sargeblobs pErsona grAta [laT. komikuri p. personalis piradi] citata leqsikonis. bis Casasxdomad da gadmo­ persOnal­i [laT.-391- per (metropolitenis) sadguris romlis kandidatura ara­ baqani. ri – patara zomis (samagi­ pErsona [laT. rac mxolod mocemul perpEtuum­mObile [laT.  perpendikuliari. vinme. xelmwifoSi di plomatiur enciklopediis an cnobarisa. moZravi] _ mudmivi Zrava. sawarmos p. medi piri. piesis p. xazebi. do) kompiuteri (ix. romelTanac mata­ sasurvelad aris miCneuli. p. perso­  p. sawarmos piradi pendicularis Sveuli] – (maTem. li pirovneba] – pirovneba. nikosTa p. ¥ perpendikularuli. quCebi. personAluri – 1. didaturac sasurveladaa miCneuli am saxelmwifos persOnaJ­i fr. . sibrtyeze.-ebi. rac visme pi­ perpetuum mobile mudmivad radad ekuTvnis. nalTan dakavSirebuli. rebeli Cerdeba mgzavre­ uaryofilia. perpen a.  romanis p. perbulebis. saqme.) Semadgenloba. romelic meore ve profesiis adamianTa er­ swor xazTan an sibrtyesTan Toblioba. pirs Seexeba.. warmomadgenlad gasagzav­ romlic eZRvneba romelime ni pirovneba.). erTi da igi­ swori xazi. gamofena..

-s. arev­dareva. sivrcis gamosaxva sibrtye­ SeSfoTeba. perspektova– 1. winadadeba. pessimus . moculobiTi sagnebisa da zidulobis Zalis gamo. perspektiuli. axalgazrda. romelic swavlobs sasruleblad (cirkSi).  am sityvas xSirad xmaroben mkafioobis moCvenebiTi cva­ risame SemadgenlobaSi momlebadobis Sesabamisad. bis movlenaTa iseTi daxat­  p. 2. rac xdari cvlilebebis mniSv. perspective]  perspektiva. ulebis gamosaxvis wesebs. (wign. xedi. 2­isaTvis). mxazvelobiTi geometriis akrobatuli nomrebis Se­ nawili. Secvla sxva sxeulebis mi­ 3. uperspektivo Scd. 5. peseta] – fulis erTeuli espaneTSi. veblisgan maTi (sagnebis)  pertrubacia. perturbatio 2. bune­ tovani (mniS.ganpirobebulia damkvir­ iT. ¥ uperspeqtivo (mniSv. perche] _ grZeli saxuleba risme. p. perspEqtiva [fr. gegma. gapirovneba). Woki. 2­isaT­ sinon. ganviTarebis p-ebi.per -392- personifikAcia da perso­ nificQreba [laT. rac gamowveu­ msvlelobis moulodnenli lia damkvirveblisgan maTi darRveva. peretrubacia metnaklebi daSorebiT.) cis sxeulis gzis  quCis p.) mdgomareobaTa moCvenebiTi movlenaTa Cveulebrivi cvalebadoba. am Scd. aSla] – 1. rac.  u. sagnebis sididis. romelsac iyeneben 4. wesrigis moSla. perspekrac damkvirveblisgan mniS­ tuli. persona risame SesaZleblobani mo­ mavalSi. perturbAcia [laT. centraluri proeqtirebis saSualebiT sibrtyeze sxe­ pEseta [esp. Tvisebebi hqondeT (qarT. wesiT Sesrulebuli gamo­ pErS­i [fr. momavlis gegmebi. vnelovnadaa daSorebuli. sagnebis. va. metnaklebi daSorebiT.: ¥ perspeqtiuli da perspeqcxovelebis. ni. visime an pesQmizm­i < [laT. formis. Θ  vaJa xSirad mimarTavs p. zRaprebSi. (astr. igavebSi da sxv.-is mqone axalgazda facio vakeTeb] – (lit. panorama risame. vis). TiTqos maT adamianuri  p. wamowyeba.) rda. Secd. ze sididis. moxazulobis.  kargi p.

romelsac udeben li­ andagebze matarebels mis gasaCereblad mosalodne­ li katastrofis Tavidan acilebis mizniT (qarT. pianino] – forte­ pianos erT­erTi saxeoba.  pepsi-kola. romelic avtomaturad ukravs for­ tepianios. petitio] – weri­ lobiTi koleqtiuri Txovna xelisuflebis umaRlesi organoebisadmi. ¥ pesimisturi. pygmentum sa­ Rebavi] – saRebavi nivTiereba. pētard] – 1. petQcia [laT. romelic saWmlis monelebisas Slis cilas.. mTavrobis meTaurisadmi. pQgment­i [laT. pQgmei [berZ. `pianinoze daukra~. pepsis] saWmlis moneleba] – 1. . gavrcelebuli aSS­ sa da sxv. uimedoba (sapirisp. optimizmi). pesticQdeb­i [laT. pepsi cola] – ualkoholo sasmeli er­ Tgvari. ¥ pefsi-kolisa.] – mowyobiloba.  unda: `pianinos ukravs~. pianola < fr. juja kaci). pesQmist­i – pesimizmiT ganm­ sWvaluli adamiani. sasig­ nalo asafeTqebeli Wur­ vi. `pianinoze damkvreli~ Scd. Savi Wi­ ri da caedo vklav] – qi­ miuri saSualebani mavne organizmebis winaaRmdeg sabrZolvelad. piAnino [it. peso] – fulis erTe­ uli laTinuri amerikis zog (espanurenovan) qveynebSi.  p. koleqtiuri pig Suamdgomloba. pEso [esp. pestis gadamdebi seni. romelic fers aZlevs co­ . pEfsin­i < [berZ. qveynebSi. Tofis wamliT gatenili qaRaldis Wurvi. ganwyobileba. 2. si­ non. aseTi fermentisagan dam­ zadebuli wamali. petArda [fr. bneli mxareebis da­ naxva. pefsi-kolasi Scd. piAnist­i – fortepianos (pia­ ninos. sevdianoba.-393yvelaze cudi] – yvelaferSi cudi. gulgate­ xiloba. pygmaios `muS­ tisodena~] – centraluri afrikis dabaltanianTa to­ mis warmomadgeneli (qarT. roialis) damkvreli musikosi. romelsac iyeneben feirverkis mosa­ wyobad. sin. pEfsi­kOla [ingl. 2. Wequra).  `pianinoze ukravs~. kuWis wvenis fermenti.. piAnola [ingl.

peice] – 1. saorkestro p.pig cxali lebs. umaRlesi wertili. picador < pica Subi] _ xarebis brZolis cxenosani monawile. piēdestal] – mxatvrulad gaformebuli safuZveli. pic. sveti da misT. romelzec dgas Zegli. romelzec dge­ bian xolme prizis misaRebad zog sportul SejibrebaSi pirvel sam adgilze gamo­ suli sportsmenebi.) naxati.-ebi. (sinon. Scd. sammoqme­ debiani p. `daviT aRmaSenebeli~. saWmeli). ro­ melic SubiT aRizianebs xars. sa­ qalaqo transportis moZ­ raobisas (dilas _ pikis saaTebSi). piquant] – 1. macdunebeli. romelzec gamosaxu­ lia jvridan Camoxnili ieso qristes datireba. 3. pietas (pietatis) RvTismo­ saoba] – Rrma pativis­ cema. ramesadmi.] – 1. pQeta [it. pieta] – (xelovn. Sebo­ Wili] – ganviTarebis erT­ erTi manki. cnobismoyvare­ obis aRmZvreli (araCveuleb­ rivi intensiurobiT). organizmis -394qsovi­ moebi.. 2. pygē gava da pagos damagrebuli. dramatur­ giuli nawarmoebi scenaze warsadgenad. sinon. qarT. kvarcxlbeki). pigmentAcia – (biol. pietat < laT. mTis maxvili mwvervali. mokrZalebuli da­ mokidebuleba vinmesadmi. postamenti. piedEstal­i [fr. pQesa [fr. romlis drosac ormagi nayofi (tyupebi) Se­ xorcebulia erTmaneTTan gavis areSi. pikAntur­i [fr. sapatio piedestali – sami sxvadasxva sinaRlis mqone dasadgomi.  konstantine gamsaxurdias p. mkveT­ ri moklevadiani aweva mu­ SaobaSi (mag. eleqtro sadgurSi gaZlierebuli datvirTvis saaTebSi). cxare gemosi (sawebeli.  pedestali. 2.) cocxa­ li organizmis qsovilebis SeRebva pigmentebiT. pigopAgeb­i [berZ. pikAdor­i [esp. interesis. 2. pQk­i [fr. piEtet­i [germ. Θ granitis p. patara musikaluri nawar­ .-ebi.  Θ istoriuli p. mimzidveli.  Sopenis p.

picnic] – qalaq­ gareT jgufurad gaseirneba (Cveulebriv dasasveneblad da saWmel­sasmelad). pinguine < laT. пикули < ingl. Sve­ ulmfrens. gav­ rcelebulia antarqtikaSi. iyeneben mizanSi yumbaris zusti moxvedris mizniT... pQket­i [fr.-Ta ufrosi. pick-up] – patara pQkuli [rus. pilOtaJ­i [fr. piquet palo] _Θ(sof.) TviTmfrinavis didi siswrafiT Zirs daSveba. xelovnebaSi. 2. pilotage] – safreni aparatis marTvis ostatoba: TviTmfrinavis manevrireba haerSi sxvada­ sxva figuris SesrulebiT. patara sadarajo razmi. pQlot­i [fr. teqnikaSi . piOner­i [fr. pQngvin­i [fr. romelmac pirvel­ ma SeaRwia gamoukvlevel qveyanaSi da dasaxlda iq. – wvrilad daW­ rili da damwnilebuli bostneulis narevi. ¥ mopiketisa. meurn.-395- pio pQkap­i [ingl.  p. mopikete – piketis monawi­ le. kitris mwnili. xarobs Cven­ Sic. teqnikaSi. romelic sa­ zomi erTeulis saxelTan moxsenebisas aRniSnavs mis metrilioned nawils. pickles (mr.) Teslze amosuli mcenareebis ga­ dargva erTmaneTis daSo­ rebiT ufro mZlavri eg­ zemplarebis misaRebad. saqveiTo –samgzavro avto­ mobili. romelmac mecniereba­ Si. romelic marTavs safren aparats (TviTmfrinavs.  cxenosanTa p. pikQreba2 [< fr. mfrinavi. piquer] – (avi­ ac. piri. piquet] – 1.  p. frena ar Se­ uZlia. pineau] – franguli vazis jiSi. pionnier] 1. pilote] – piri. laboratoriebSi da sxv. pincette] – patara zambariani maSa wvrili.).  mopiketesi Scd. iye­ neben medicinaSi. pikQreba1 [fr.-os Rvino.  p.). (wig. pinguis] – zRvis di­ di frinveli. romelic icavs gaficvis adgils an demonstrantebs. pQko [fr. sa­ TuTi sagnebis asaRebad. 2. kargad curavs. pQncet­i [fr. pico mcire sidide] – TavsarTi. pQknik­i [ingl. pQno [fr.) adamiani. gaficulTa an demons­ trantTa jgufi.

] _ indielebis (kerZod. sinon. gakafa axali gzebi. pyramis (piramidas)] – 1. ¥ pirogisa.pio -396samkuTxedebs. da sxv.  pi petka Scd. kanibebis) viwro da grZeli navi. xis mTeli mori­ sagan SigniT amoWrili an amowviT gakeTebuli navi. frantuli. ixmareba siTxis amo­ saRebad da wveT­wveTad gamosaSvebad (qarT. pQJama [ingl. risame wamomwyebi. fr. (maTem.) mra­ valwaxnaga sxeuli. 3. me­ kobre. loginSi da­ sawolad). pQroga [esp.  piramidasi. peiratēs] – zRvis yaCaRi. ¥ pioneruli  p. pipette] – minis waw­ vetebuli milaki. koxta axalgazrda kaci.  xeofsis p. agreTve acviaT avadmyofebs (saavadmyofo­ Si).  TvalSi wamlis CawveTeba p.  pirogasi Scd. romlis fuZe warmoadgens mraval­ kuTxeds. agebdnen Zvel egvi pteSi faraonebisaTvis. aseTi fromis uzarmazari qvis akldama.) kanis sinji organizmis tuberku­ lioziT dasnebovnebis da­ sadgenad. romelsac TavSi ukeTia rezinis bu­ niki. pirogue karib. pyr cecx­ li da metreô vzomav] – ma­ Rali temperaturis gazom­ vis meTodi. pQJon­i < [fr. pirata < berZ. wamowyeba. ro­ melic Sedgenilia erTma­ neTze Semdgari adamianebi­ sagan. icvamen saSinaod (Cveulebriv. piJamosi Scd. verxvi. romelsac gadakruli aqvs xis qerqi (an tyavi).-iT. piramiduri Scd. nageboba. piramidi. piromEtria [berZ. pQrat­i [laT.  piJamo. ¥ piramiduli.) Cirqdena. 2. piramidisa. pijamas] – Sar­ val­xalaTi rbili qso­ vilisa. xolo waxnagebi – saerTo wveris mqone . p. piOrea [berZ. ¥ piJamisa. pyon Cirqi da rheô movlenebi] – (medic. pirAmida [berZ. akrobatikuli figura.  p. piragua. romlis fuZe oTxkuTxaa. pigeon mtredi] – Tavqariani. pQpet­i [fr. sawveTuri). pQrke­s reAqcia (medic.

pirotexnikuba. foierverkebSi da sxv. toba. narevi. bostneulis. xilis masa. mocema naxatebis saSuale­  p. vaSlis p. pizza] _ italiuri kerZi. ri Scd. pQrs­i [ingl. velesi saxeoba – sagnebis.. graphô narevebis damzadebasa da vwer] – damwerlobis uZ­ gamoyenebasTan (raketebSi. pistOlet­i [fr. nikis dargi. zogierTi . romelic dakavSirebulia sacecxle piqtogrAfia [laT. xatovani damwerlo­  pirotexnika. puree < purer ga­ didi yvavilebiT. bebiT.) movlenebis. damagrebulia ver­ lad. saerTod gaxexili dasWirda. burTis gadasrola magi­ pulpitam] – specialuri dax­ daze. arsi mdgomareobs imaSi. cali fexis TiTis wverebze sportuli TamaSi. pyr ce­  kartofilis p. sadgurebSi: zRvaSi SeW­ rili saporto nageboba pQjak­i [ingl.-397- pio pQros­is gamArjveba _ ity­ sufTaveba] – saWmlis sakazmi gaxexili bostneulis an vian iseT gamarjvebaze. Rvezeli erTgvari. piroutte] – cekvaSi pQng­pongi [ingl. xdeba celuloidis piUpitr­i [fr. piers (mr. sadgomad. xelovneba] – teq­  piurisa Scd. cxli da techne osta­ ¥ piuresi. ping-pong] – magidis CogburTi (tenisi). pirotEqnika [berZ. Paeōnia] – mcenare an misT. gan­ xelis mokle cecxlsasro­ sazRvruli wesebis dac­ li iaraRi. romlis sruli Semotrialeba. pea-jacket] – ma­ makacis kostiumis zeda na­ orive mxridan gemebis mi­ wili. Cveulebriv pQure [fr. pictus daxatuli da berZ. viT. pupitre < laT. roialze pQon­i [laT.)] – nav­ pQca – [it. tikalur joxze. ro­ azelili kartofilis sa­ melsac didi msxverpli xiT. pistolet] – rom faneris raketebiT. pirUet­i [fr. baias ojaxisa. romelic ganivad ga­ rili sibrtye notebis da­ yofilia baduriT or nawi­ sadebad. moqmedebis gad­ ¥ piroteqnikuri.

xolo am nawilakebis qaosuri siTburi moZraoba sWar­ bobs maT mimarTul gada­ adgilebas garegani aRZ­ ruli velis moqmedebis Sedegad. miTviseba.-ebi.  p. agreTve plagiatori).-ebiT Sejibreba. plasma gamo­ naZerwi] – 1. plAner­i [fr. romelic mzis garSemo brunavs da mzis areklili SuqiT anaTebs (qarT. romelSic dadebiTad da uaryofiTad damux­ tuli nawilakebis sim­ kvrive erTgvaria. aparati. saxelosno. (fiz. 3. plAneta [berZ. leqsi. romelsac axlavs morige saagitacio an sa­ reklamo teqsti. Tavis nawarmoebSi sxvisi nawarmoebis gamoyeneba avtoris dausaxelebelad. cTomili). rac Scd. kosmonavtikaSi da misT.pla -398¥ plakaturi da saplakato. 2. planetarQum­i [gviand.  am mniSvnelobiT xSirad xmaroben plagiats. plakat] – ke­ delze gasakravi feradi naxati. laT. romelSic es apara­ tia dadgmuli da. p.) ionizebuli airi. .  s. planertus] – ci­ uri sxeuli. `literaturuli qurdoba~. rom­ liTac gumbaTisebur ek­ ranze aCveneben planetebis da sxva ciuri sxeulebis moZraobas.) ferwera. Senoba.romelSic imarTeba samecniero­popu­ laruli leqciebi astro­ nomiaSi. plagQat­i [laT. plAzma [berZ. planErizm­i – sportis sa­ xeoba – planerebiT frena. s. (ix. ¥ saplanero.  molivlive p. (s. romelic gaSvebis Semdeg haeris aR­ mavali talRis zegavleniT mifrinavs da Tavisi wonis gamo TandaTan dabla eS­ veba. 2. sinon. planetarium] – 1.  mcire p. sisxlis Txe­ vadi nawili. planeur] – haer­ ze ufro mZime umotoro safreni aparati. plagiatus mota­ cebuli] sxvisi nawarmoebis Tavisi saxeliT gamoqveyneba. plagiAtor­i – plagiatis Camdeni. s. sporti. plAkat­i [germ. protopolazmis mcdari saxelwodeba. jiSi gamoiyeneba rogorc dekoratiuli mcenare..

-is xelovneba.-is mrewveloba. plAnSet­i [fr. Sdr.  p.. miwis gadabruneba). plAJ­i [fr. romelic swavlobs sib­ rtyeze mocemul figurebs. romelic ga­ moiyeneba sabanaod da mzis abazanebis misaRebad.  antikuri p..-399- pla planimEtria [laT. plastike] – xe­ lovnebis saxeoba. saiuve­ liro saqmeSi. msxvili kapitalisturi samiwaTmoqmedo meurneoba (pirvelad erqva iseTs. gamomsaxveloba. rukis satarebeli brtyeli CanTa. plAstika [berZ. sadac mohyavT speci­ aluri sasoflo­sameurneo kulturebi. plAto [fr.  qobuleTis p. plantatio rgva] – 1. p. plateau] – zRvis donidan SedarebiT maRla mdebare vake. planer] – pla­ neris an motor gaTiSuli TviTmfrinavis TandaTano­ biT Zirs daSveba. plandage] – (sof. 2. planchette] – 1. romelsac ci­ . geologiuri gegma. planum sibrtye da berZ. didi gamoyeneba aqvs eleqtro da radioteqnikaSi.-is madani. plantAtor­i plantaciis (mniSv.  p. plantAcia [laT. plAtina [esp.  plastelini Scd. plage] – wylis gaS­ lili napiri. 3.) ficari.  plastiuri Scd. meurn) miwis Rrmad damuSaveba (vazis an xexi­ lis dasargavad. qa­ nis vazelinis da zogi sxva nivTierebis SereviT. 2.. bambis p. romelic qmnis moculobiTi formis nawarmoebebs.. plastQlin­i [it. ¥ plastikuri. miwis didi far­ Tobi. 2) patroni.  Cais p. ro­ melzec damagrebulia qa­ Raldi adgilis gegmis da­ saxazavad. mzaddeba Tixisa da sanTlisgan. (geol. platina] – qimiuri elementi. planQreba [fr. foladisferi ke­ TilSobili liToni.romelsac cal mxares aqvs gamWvirvale zedapiri. p. Saqris p. plastilina] – saZerwi masala. Warxlis p.  pliaJi Scd. metreô vzomav] – geometriis nawi­ li. plAntaJ­i [fr. sa­ dac iyenebdnen monebis Sromas – amerikasa da ko­ loniur qveynebSi).

vagoni..) or­ gano.  plaTforma Scd.  mTawmindis p. mxolod sulier miswra­ febebze damyarebuli ara­ xorcieli (siyvaruli). Pleias (Pleiados) Svidi _ Zveli berZeni po­ cabo ferdobebi aqvs. plAfon­i [fr. rasac praqtikuli miznebi ara aqvs. sadac mzaddeba da iSleba saomari operacia. plafond] – 1. eleqtruli sagani. platOnur­i – 1. mo­ xatuli an reliefiT Sem­ kuli Weri. ¥ plackartiani.  maRali p. 3. 2. (samx. .) sivrce. plAcenta [laT. dabali bortebis mqone satvirTo vagoni (sinon.  Tbili vagonis p.) plAcdarm­i [fr. 2. ganyenebuli. Zv. mowyo­ bili zed Werze an kedelze (upiratesad vagonis kupeSi. romelic viTardeba orsuli qalis (an make cxovelis) organizmSi da uzrunvelyofs Canasaxis kvebasa da sunTqvas. SafarTxeli] – (med. Ria. daTvalierebis da parade­ bisaTvis. placenta kveri. romelic Se­ iZleba gamoyenebul iqnes sawyis punqtad saomari moqmedebisaTvis visime wi­ naaRmdeg. Platzkarte] – bileTis danarTi samgzavro vagonSi sawoli adgilis dasakaveblad. platOnizm­i _ 1. Platz] – moedani samwyobro samecadinod. mcire xniT matareblis ga­ saCerebeli adgili or sad­ gurs Soris (sinon. plEada [berZ. plAckart­i [germ. platonuri siyvaruli. plAtforma [fr.) da misi mimdevrebis idealisturi filosofia. rki­ nigzis sadgurSi liandagis gaswvriv mowyobili baqani.  partiis saarCevno p. gemis kaiutaSi an salonSi. borjomis p.  p. Zveli ber­ Zeni filosofosis pla­ tonis (727­347 ww. wel­ TaRr. plate-forme brtyeli forma] – 1. 3. 2. (wign. mom­ yoli. baqani). baqani). plAc­i [germ. avtobussa da sxv. sazogado­ ebrivi jgufis politikuri programa.pla -4002. 4. platonizmTan dakavSirebuli. 2. teritoria.) partiis. place d’armes] – 1.

2. haerze. Cveulebriv kubokruli da foCebiani. plEbei [laT. plEer­i [ingl.tyvia] – 1. plebiscitum xalxis gadawyveti­ leba] – saerTo­saxalxo kenWisyra.) plevritis anTeba. . pleadasi Scd.  qarTvel moWadrake qalTa p.-401et­tragikosis jgufis saxe­ li] – (wign. ¥ saplebiscito. referendumi). plEner­i [fr.. Plombe < laT. plaid. romesac awyo­ ben mniSvnelovan saxel­ mwifoebriv sakiTxis gadasawyvetad (sinon. plenum sruli] – arCeviTi xelmZRvaneli organos plenaruli sxdo­ ma. sakiTxi. iyeneben loginis gadasafa­ reblad. player < play moZraobaSi moyvana] – kom­ paqturi magnitofoni Cana­ werebis aRdgenisaTvis. romelsac pirveli xanebSi araviTari politikuri uflebebi ar hqonda. Zvel romSi: dabali wreebis war­ momadgeneli. plEvrit­i (medic. plEnum­i [laT. plEbs­i [laT. ¥ pleadisa.-is mowyoba.) apki.  pleiada. Θ  konferenciis p. plebs] – (kreb. Se­ fuTul saqonels da sxv. plo plEvra [berZ.) plebeebi. plumbum. piradad Tavi­ sufali adamiani. plebQscit­i [laT. bu­ nebis realur ferebs.  s. plebeius] – 1.  p.] – didi da sqeli Sali. romelsac adeben daketil kars. xeluxleblobis niSania.) erTi epoqis ga­ moCenili moRvaweTa jgufi. haeris garemos. dabali wodebis warmo­ madgeneli. arCeviTi organos yvela wevri monawileobs. Ria cis qveS. pleura gverdi] – (anat. beWdiT CaWyletili tyviis patara naWeri. romelic faravs filtvebisa da gulmkerdis Rrus kedlebs.  umaRlesi sasamarTlos p. plOmb­i [germ. fr. plenArul­i [laT. plein air sufTa haeri] – ferwera gareT. sxdoma. sadac yvela wevri esw­ reba. plEd­i [ingl. plomb. mSromelTa wre­ ebidan gamosuli adamiani. zustad gadmoscems bunebriv gare­ moebas. plenarius sruli] – raSic raime or­ ganizacia.

) filtvebis anTeba. Sokoladi da sxv. 2. siZli­ ere] – politikuri weswyo­ bileba.  me­2 mniSv. (polit. rac gamowveulia organoebSi nivTierebaTa cvlis darR­ vevis Sedegad. plUton­i [berZ.) mzis sistemis me­ cxre mzidan yvelaze uf­ ro daSorebuli didi pla­ neta. romel­ sac urevia raime xili. temperaturaze mierTebisas niSnavs: nuls zemoT (sapi­ risp. plUs­i < [laT. plutokrAtia [berZ. romliTac av­ seben dazianebuli kbilis Rrus. romlis drosac saxelmwifo xelisufleba aqvs gabatonebuli klasis mdidar fenas.) saxsrebisa da qso­ vilebis daavadeba. mixedviT] – naRebisgan damzadebuli nayini. qarTuli 2. rac Scd. CaquCi.  pliusi Scd.  pnevmatiuri Scd. pluralis mravlobiTi] _ 1. pluton] – 1. tabiZis p.  p. 15 (an +15) gradusi. da . nivTiereba. poiesis] – sity­ vieri mxatvruli Semoqme­ deba leqsebis saxiT. rom mas safuZvlad udevs mTavari erTmaneTTan daukavSirebeli sulieri arsi.  p. miwis wiaRis mflobeli. podagra] – (me­ dic.plo -402kratos xelisufleba. poEzia [berZ. (astr. pnevmatQkur­i [berZ. (filos. leq­ sebi.­iT zogjer xma­ roben bJens an brJens. plus metad] – Sekrebis (momatebis) dade­ biTi niSani (+) maTematikaSi. pneumatikos sasunTqi. (-) minusi). plOmbir­i [fr. saiqios mbrZanebeli. sahaero] – SekumSuli haeriT moqmedi. p. ¥ pnevmaturi dasaSvebia. pnevmOnia [berZ. Plutokratia < plutos simdidre.  pliuralizmi Scd. 2.) saxelmwifos mmarTvelobis mravalpar­ tiuli sistema.) idealisturi moZRvreba.  g. romelic uaryofs samya­ ros erTianobas da amtki­ cebs. miwisqveSeTis RmerTi. ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Zma.. plombirêes saf­ rangeTis qalaq plombires sax. plurAlizm­i [< laT. wve­ ni. pneumonia pneumon filtvi] – (medic. podAgra [berZ. tumbo.

pOza [fr. rac pozitivs warmoad­ qarTlisa~. . pozQcia [laT. rac pozitivizmi. kedeli antikuri cirkis bulis Sesabamisad aris ga­ asparezis garSemo. mowinave p. moklebalniani sanadiro 4. romelic leqsebs Txzavs. Zv.  v. romis cirkSi: amaRle­ pozitQur­i [laT. pose] – adamianis ebze brZola. baraTaSvilis p. gens. podium] – 1. `basianis brZola~. romelzec (negativisagan 2. positio] – 1. pirTaTvis. gamoxatuleba. SaSSi: figurebis ze. sakiTxis p. positius] – 1. visame an risame mdgomareoba. l. imperatorisaTvis. Semoqmedeba. 2.) brZolis dros ja­ mareoba.  p. ganlageba. 4. senato­ negatiuri). buli adgili savarZlebiT (wign. pOdium­i [laT. poietes] – mwerali. visi qcevis garegan efeqt­ 3. p. mecnierebani. n. poiema] – Txro­ pozitiuri filosofia _ biTi mxatvruli nawarmoebi igivea. gadat.. sazeimo p. romelzedac gansxvavebiT) gadaRebuli aSenebdnen antikur (upira­ sagnis naTeli da muqi ad­ tesad romaul) taZrebs. poseur] – ada­ samxedro moqmedebaTa ra­ miani. ganlageba TamaSis ama Tu poQnter­i [ingl. gadawyveta. WadrakSi. buli.) dadebiTi (sapirisp. ¥ poeturi. positivus da­ moqandakeTa da mxatvrebis debiTi] – fotografiasa da saxelosnoSi: amaRlebuli kinematografiaSi: suraTi. pozQtiv­i [laT. gilebi sinamdvileSi arse­ 3. pOema [berZ. pOet­i [berZ.-403- poz xalxuri p. pointer] – im momentisas. asaTianis p. (wign. adgili naturisaTvis.) Tvalsazrisi.  p. mosuli. pozQor­i [fr.. romelic zrunavs Ta­ ioni. `baxtrioni~. fSavelas p. rebis ganlagebis adgili.  p.  sasurveli p. maRali baqani. (meZebari) ZaRlis jiSi. rebsa da sxv. niWi. (samx. cdaze. msjeloba. faqtebze damyare­ leqsad. maRali wris  p. `bedi 3. sxeulis esa Tu is mdgo­ 2.

azrebi. polEmika [fr. poligrAfia [berZ. poli.) kombinati. (s. sapirispiro.) baza. paeqroba). ¥ poziciuri. romlis saqmea wignebis. daicva. 2. rodesac mamakacs SeiZleba erTd­ roulad ramdenime coli hyavdes. sinon. polygynēs mravalcoliani] – qor­ winebis forma. polemikos mtruli] – kamaTi raime mecnieruli.  p. Jurnal­ga­ zeTebis da misT. eWira. p. p. p.) sruliad sxvagvari.. Tavisi p. polaris] – 1. poligAmia [berZ. gadat. poliAndria [berZ.) da­ kavSirebuli. p.-Si miiRo monawileoba. polusTan ar­ sebuli. erTi mamlis Sejvareba er­ Ti sezonis ganmavlobaSi ramdenime dedalTan. mravalcolianoba). (qarT. (s. polemique < berZ. azri raime sakiTxSi.  p. polusTan (mniSv. poly bevri da gamos qorwineba] – 1. sasroleTi). polygonos mravalkuTxiani] – specia­ lurad mowyobili adgili sxvadasxva iaraRis. sinon. sa­ winaaRmdego. literaturuli Tu po­ litikuri sakiTxebis gan­ xilvisas (qarT. poly bevri] – rTuli sityvebis TavsarTi. sinon. sabrZo­ lo tenikis gamosacdelad.  saraketo p. yinulebi. ¥ poligrafiuli da sapoligrafio. mra- . romlis drosac qals SeiZleba er­ Tdroulad ramdenime qmari hyavdes. eqspedicia. beWdva.. rodesac TiToeuls SeuZlia erTd­ roulad ramdenime meuRle hyavdes. (wign. polAruli [laT. sinon. romelic uCvenebs simrav­ les raimes rTuli Semad­ genlobisas. polQglot­i [berZ. mrewveloba. samxedro wvrTnisaTvis (qarT. upiratesoba (WadrakSi). qorwinebis forma.pol -404valqmrianoba). 2. polyglôttos] – bevri enis mcodne. polQgon­i [berZ. (qarT. Rame.  p. poligQnia [< berZ. 1. poly bevri da enēr (andros) qmari] – qorwinebis forma.  kamaTSi swori p. [berZ..  literaturuli p. polygrafia mravalnaweri] – teqnikis dargi.  p.

swavlexelisuflebianoba. samzadeblad.mtkice da elastiuri. xelis­ ba. kratos buli.) uwodeben (`celofnis parkio~ ­ amboben). p. xolo meore boloze aqvs  am nivTierebas xSirad cepiri. policieli. polis qalaqi da klinike mkurna­ polQsmen­i [ingl. lovneba] – teqnikis sxva­ stomatologiuri p. policeman police policia da man ada­ loba] – samkurnalo­pro­ miani] – zogierT qveyanaSi: filaqtikuri dawesebuleba. romeilic mraval dazRvevis mowmoba. universiteti.pOlis­i [berZ. rebas uwevs momsvlel da Sin mwoliare avadmyofebs. RmerTs aRiarebs. ligia. muzeumi. polypus] – 1.) zurgis tvinis ruxi nivTierebis anTeba. dasxva dargTan dakavSire­ polikrAtia [berZ. police] – si­ cocxlis. wesrigis dam­ romelic samedicino daxma­ cveli. qonebis da sxv. uflebis ganawileba ram­ polQtika [berZ. xe­  raionuli p. polios saqmianoba. mo. poly bevri da techne xeloba. iyeneben samrewvelo da sa­ romelic erTi boloTi mi­ yofacxovrebo nawarmis da­ magrebulia moZrav saganze. politika saxel­ denime pirze. lorwovani garsebis (cxvi­ ris Rrus) keTilTvisebiani rac Scd. bavSvTa mwvave infeqciuri polieTQlen­i _ sinTezuri daavadeba. poliTEizm­i [berZ. poliklQnika [berZ. lofans (ix. xelisufleba] – mraval­  p.-405- pol poligrAfist­i poligrafi­ – (medic. nivTiereba erTgvari. nawlavRruiani cxoveli. polis] – Zvel saberZneTSi: qalaqi saxel­ noTeizmi). iwvevs damblas.. 2. bavSvTa p. sa­ . mwifo. saxelmwifos nacrisferi da myelos tvini] marTvis xelovneba] – 1.. p. farTod pOli p­i [berZ. poly bev­ 1 ri da theos RmerTi] – re­ pOlQs­i [fr. mraval­ 2 RmerTianoba (sapirisp. mwifo da sazogadoebrivi poliomiElit­i [berZ. is specialisti. simsivne. politeqnQkuri [berZ.

p.. romelsac hyavs SeiaraRebuli razmebi saxelmwifoSi wesrigis da­ samyareblad. polyphônia – mravalxmianoba. polka] – Cqartempiani sabalo cekva. politeia qalaqis administracia] – gansakuTrebuli administ­ raciuli organo.  s. pOlka [Cex.  p. полк] – samxedro nawili. romelic princi pul politikur sa­ kiTxebs cvlis wvrilmane­ biT. simRerebi. polyhymnia < berZ. romelic Seiswavlis sazogadoebis politikur organizacias da politikur cxovrebas. partiis an sazogadoebrivi jgufis moRvaweoba Sidasa­ xelmwifoebrivi marTvisa da saerTaSoriso urTier­ Tobis dargSi. ¥ polifoniuri. moRvawe. 2. saSinao politikisa da sa­ erTaSoriso urTierTobe­ . politQkos­i politikuri moRvawe. gazeTi. ¥ politikuri.  p. damokide­ buleba.  msrolelTa p. Polizei berZ. p. sxva adamianeb­ Tan urTierToba. (saub. ¥ policiuri. politOlog­i – polito­ logiis specialisti. polQcia [germ. politolOgia [berZ. legioni).  s.. zedamxedveloba. warmoSobili xalxuri cekvisagan. saSinao p. xelmwifo xelisuflebis. -is meTauri. polymnia] – berZnul mitologiaSi: lirikuli poeziis mfarveli muza. musika am cekvisaTvis. ¥ sapolitiko.. politika da logos moZRvreba] – mecnierebis gansakuT­ rebuli dargi. poliqrOmia [berZ. ubani. saaviacio p. polifOnia [berZ. intrigani.) moqmedeba risame misaRwevad.pol -406bis probelemebs. brZola.romelic Cveulebriv Sedis diviziis an brigadis SemadgenlobaSi. (sinon. poliquan < berZ. pOlk­i [rus. p. qandakebaSi). polihQmnia [laT. xSirad angarebis miz­ niT. Sexedelebebi.  sagareo p. ¥ sapolicio. politQkan­i [fr. polychrômos mravalfera] – mravali feris gamoyeneba (xuroT­ moZRvrebaSi.  p.] – adamiani.

saxlis tisaTvis gamiznuli. pop art Se­ 3. pompEzur­i [fr. < po CrdiloeTis p. fufuneba.) ukiduresad gan­ . polus < berZ. kolegiis wevri. – oficris wodeba vice­  poliusi Scd. romlebic sax­ cxenis jiSi.-407- pop polkOvnik­i [rus. dacema. ponton] – brtyel­ polos RerZi] – 1. burTiTa 2 da yvanjiT (qarT. poltergEist­i [germ. pompeuse] – zarzeimis xasiaTisa. Ti sityvisa mniSvnelobiT 2. romelime RonisZiebis Cata­ pOlo [ingl.. nitis an eleqtromagnitis  popΘkultura. pular popularuli] – Tavsar­ (ix. pompe] – wylis tumbo. sax­ romSi. ori bolodan erT­erTi. [ingl.  avtomobilis p. qurumTa umaRlesi lis sulebiT. pop. bet. am wer­ gamarTuli droebiTi xidi.. aseT navze si wertilTagani. romelsac iye­ brunvis warmosaxviTi Rer­ neben droebiTi xidis say­ Zis erT­erTi ori ukidure­ rdenad wyalze. am pOmpa [laT. polkovnikze meti da ge­ 1 neral­maiorze naklebi. pop­musika. pompa sazeimo msvleloba] – gaTvlili wodebulebebs (rangis) mqo­ sazeimo garegan efeqtze. agreTve polaruli).  dadebiTi p. lebSi xdeba da xsnian su­ pontQveqs­i [laT. полковник] sxvavebuli ram. dedamiwis Ziriani navi. adgili. sapirispi­ ro. fuZis an – uzenaesi qurumi Zvel saxlis angelozebiT. pOlus­i [laT. pony] – patara sagnebisa. Poltergeist fuZis angelozi. mag­ `masiuri~. pop Semokl. suli] – ucabedi xmauri. cxenburTi). `popularuli~. (gadat. eleqtruli wredis. pOp­art­i [ingl. samxreTis p. pOmpa [fr. sawinaaRmdego ram. gaqroba pOni [ingl. uaryofiT p.. ne oficeri. < ti­ rebis dros brwyinvaleba.] – gunduri sportuli didebuleba. pop-ansambli. sinon. TamaSi cxenebiT. pontifex] lebis oinebiT. ga­ daadgileba. tilidan axlos mdebare  pantoni Scd. pOnton­i [fr. polo berZ. efeq­ saxlis angelozi.

 popularizatori Scd. mxatvroba­ Si. gamosaxulebas.S. Portal kari. Jurnalisti. popularizAcia [< laT. portatQul­i [fr.  populiarizacia Scd. Porta] – 1. didi Senobis mTavari Sesasvle­ li. populArul­i [laT. ¥ saporto.  populiaruli Scd. xalxuri simRerisa da misT. msaxiobi. 2. bevri­ saTvis advilad gasagebi. leqcia. pOrt­i [fr. mxatvruli mimdinareoba.  p. rek­ lamas. portatis < laT. popularis saxalxo. arqiteqturulad ga­ formebuli. vinc. popularizAtor­i piri.  s. popularis saxalxo. WiSkari < laT. pornos gar­ yvnili da graphô vwer] – sqe­ sobrivi aRviraxsnilobis da garyvnilebis gamoxatva (literaturaSi.pop -408- mokl. xelmisawvdomi. kinematografiaSi). porto Tan damaqvs] – patara. 2. pOpuri [fr. iyenebs Tavisufali. saqonlis SefuTvas da a. bWe. yvelaze metad ufro gavr­ celebuli iyo me­15 s­Si. xalxuri] – risame farTo masebSi gavrceleba. ope­ retis. portAtiv­i [fr. p. mar­ tivad gadmocemuli. qalaqi – baTumi. realur sagnebs. pOrtal­i [fr. xeliT gadasatani organi. foTi. (teq. aso ð­s formis). romelic risame populari­ zacias eweva. sayovelTaod mo­ wonebuli. xalxuri] – 1. rome­ lic Sedgenilia sxvadasxva popularuli operis. rac aeroporti. < popular art popu­ laruli xelovneba] – popΘxelovneba. bevrisaTvis xelmisawvdomad qceva. romelic ma­ sobrivi kulturis meTo­ debis. nebismieri kombinaciis Se­ saqmnelad. uwma­ wuri suraTebi.  p. rac sayovelTao pa­ tiviscemiT.) liTonis mzidi kon­ struqcia (berZ. pornogrAfia [berZ. pot-pourri] – mu­ sikaluri nawarmoebi. mowonebiT sar­ geblobs. warmoadgens zogi manqanis nawils. stilisa da Temebis imitacias axdens. portatif] – patara zomis. port] – navsadguri.  xalxuri simRerebis p. literatura da sxva. motivebisagan. Tan satareb­ . sahaero porti _ igivea.

porter] – Savi ludi erTgvari. porTveini.  p. pOrfir­i [< berZ. portiere] – ka­ ris an fanjris farda sqe­ li. pOrtret­i [fr.  porTfeli Scd. 3. skulpturuli p. pOst­i [fr. advilad gada­ satani. grafikuli. p. [laT. wignebis da misT. sadarajo punqti. Zo­ weuli.. romelsac mefeebi icvamdnen sazeimo SemTxvevebSi (samefo Za­ lauflebis simbolo). pos 2. p. portveini Scd. (gadat.. fotoaparati. portativuli Scd. romelic Tvalyurs adevnebs wes­ rigs Sesasvlelsa da ves­ tibiulSi. portier] – sastum­ ros mosamsaxure. mZime qsovilis. p. portvAin­i [germ. msgavseba. Canaxati. miTologiaSi: zRvis RmerTi (romaul miTolo­ giaSi Seesabameba neptuni)..) pirovnebis daxasi­ aTeba. post Semdeg] – aRniSnavs: `raimes Semdgo­ mi~. ¥ portretuli.  p. abaria fosta. pOrter­i [ingl. Poseidôn] – berZn. pOrtie [fr. saguSago. magari da momwaro.. p. porcElan­i [germ. pOst. garkveuli adamianis an adamianTa jgufis ferwe­ ruli. magnitofoni. porte-monnate] – safule qaRaldisaTvis ganyofilebebiT. aRwera. sabeWdi manqana. Portwein] – magari Rvino erTgvari. portefeuille] – didi oTxkuTxa CanTa (sa­ ketiani da saxeluriani). satareblad. skulptu­ ruli an fotografiuli gamosaxuleba.  portatuli. poseQdon­i [berZ. portrait] – 1. pOrtfel­i [fr. ferwera. pOrtmone [fr. Ca­ saweri davTari da sxv.  tyavis p.-409lad marjve.  ferweruli p. radiomimRebi. Porzellan] – faifuri. postinfeqciuri. personaJis garegnobis aR­ wera literaturul nawar­ moebSi. poste] – 1. saidanac . krest­ sabmeli. portQer­i [fr.  porTvaini. p. porphyra] – wiTeli feris grZeli xa­ verdis mosasxami.  postimpresionizmi. qaRladebis.

postAment­i [laT. pragmAtizm­i [< berZ. romelic WeS­ maritebad aRiarebs imas.. romelic aRiare­ bulia raime Teoriis amo­ saval debulebad dasabu­ Tebis gareSe. potentia Za­ la] – (wign. SesaZleblobani. (fiz.) faruli SesaZ­ lebloba. warmoiSva impresionizmis krizisis Sedegad.  ministris p. samxedro p. postskrQptum­i [laT. post factum gakeTebulis Semdeg] _ imis Semdeg. risame ganxorcielbisaTvis saWi­ ro SesaZleblobaTa er­ Toblioba. saTvalTvalo p. ganxorcielda. postamentum] _ igivea. energia. potentia Zala] _ 1. rac ukve raRac .  p. p.  sakontrolo p. rac piedes­ tali. saWiro] – (wign. rasme. postimpresiOnizm­i [laT. icaven an uTvalTvaleben visme. pragma. postfAqtum­i [laT.S. mimarTuleba.. post scriptum dawerilis Semdeg] – (wign. 2. 2. sapasuxismgeblo Tanamde­ boba.  potencialuri Scd. erTgvari mimarTuleba is­ toriis mecnierebaSi. romelic SeiZleba gamovlindes sa­ Tando pirobebSi. potEncia [laT. pragmatos – moqmedeba] – 1.  qveynis ekonomikuri p. ro­ melic axasiaTebs sivrcis mocemul wertilSi arse­ buli sxeulis energiis ma­ rags. unari. post Semdeg da fr.) sidide.  p. impressionnisme < impression STabeW­ dileba] – franguli ferwe­ ris ZiriTadi mimarTuleba me­19 saukunis bolos da me­20 saukunis dasawyisSi.) gadat. postUlat­i [laT.) minaweri werilis bolos (xelmoweris Sem­ deg). ¥ potenciuri. ifar­ gleba ambebis gadmocemiT da ar xsnis istoriuli ganviTarebis obieqtur ka­ nonebs.  SemoqmedebiTi p. postulatum mosaTxovni. (wign. potencQal­i [< laT.pos -410moxda. risame sim­ Zlavris xarisxi.rac praqtikulad sasargebloa. 2.-ze dgas.) mtkiceba. romelsac win uzis laTinuri asoebi P.

sadgenad farTo sazogado­ ¥ praqtikuli. miani.. – 1. saganze. logikuri. muzeumi madridSi (espaneT­  p. praktikos saq­ ¥ preambulisa. praqtQkos­i – Tavis specia­ . prAqtika [berZ. gasayidi saqonlis fasebis  gaerTianebuli erebis orcnobari.-411- pre prAdo [esp. pride] – (spec. rac msjeloba­ 2. presentation]  studentebis sazafxulo p. rogorc sasawavlo pro­ 2. mosaqme] – 1. sawarmoo p. saqmianoba.  p. materialur samyaroze lis saxelad. prae praktika. (gram. vefxvisa da misT. nonmdeblo aqtis an saer­ praiskUrant­i da preiskU­ TaSoriso xelSekrulebis rant­i [germ. praktikuli Scd. predQkat­i [laT. Teoriuli codnis gamoye­ Si aris naTqvami msjelobis neba da saqmeSi ganmtkiceba. koncerti. preambule wi­ nasityvaoba] – raime saka­ ojaxi.) lomis. (lit. servare dacva] – damcavi sa­ Sualeba veneriuli daava­ praqtQkant­i – piri. adamianTa  preambulasi Scd. p. cesis Semadgeneli nawili. praedikatum]  Teoria da p. saTvis. uleba.  praktikosi Scd. an sxva 3. prezentAcia [ing. mecadineoba. – sareklamo xasiaTis wve­ pedagogiuri p.. rome­ debebis sawinaaRmdegod da lic praqtikas (mniSvn.) is. prezervAtiv­i [< laT.-aa saWiro. preAmbula [fr. daxelovneba telegadacema raime axali raime saqmeSi. da gardaqmnian mas. Senobis. filmis. 2) orsulobis gafrTxilebi­ gadis. ebisaTvis. Prado] – samxatvro lobaSi praqtikuli gamoc­ dilebis mqone. or­  ucxo enis Sesaswavlad ganizaciis da misT. ganizaciis wesdebis p. wignis. romliTac isini zogjer iyeneben krebis dad­ zegavlenas axdenen obieq­ genilebis Sesavali nawi­ tur. moqmedeba. swavluli.) Semasmeneli. prAid­i [ingl. war­ kargi p. preiskurant] – Sesavali nawili. gamocdileba. Si). rac Scd.

.) fondi.. premQera [fr. prEmia [laT.  mecnierebaTa akademiis p. Sesavali. romlis Sesaxeb werilo­ biTi Zeglebi ar moi poveba (qarT.  saqarTvelos p. (s.  mecnierebaTa akademiis p.. premiér pir­ veli] _ 1. arCevnebi. warma­ tebisaTvis. prezidQum­i [laT. win mjdomi] – 1. praeservatio] preistOria – sazogadoebis – (wign. premQer­i [< fr. p. praesidium TavSi jdoma.pre -412- prezervAcia [laT.  p. sanam ar dadasturdeba misi mcda­ roba. respubli­ kuri saxelmwifos meTauri.  saerTaSoriso p. rac pre­ mier­ministri. premiére] – pirve­ li warmodgena Teatralu­ ri piesis. prezUmfcia [laT.) raime faqtis aRi­ areba sarwmunod. praesumptio] – 1. praemium jil­ do] – fuladi an nivTie­ ri jildo raime dargSi damsaxurebisaTvis.  premialuri Scd. konkursSi gamarjvebisaTvis. upiratesad fortepianobisaTvis. arCeuli garkveuli vadiT. sinon.) risame dasawyisi. meTauri. krebis.  operis saorkestro p.) varaudze damya­ rebuli mosazreba. (samarT. ganviTarebis uZvelesi xana. praesidens (praesidentis) TavSi mjdomi. prezQdent­i [laT. win jdoma] – 1. operis. praeludo winaswar vukrav.) Senaxva. firmis p. ¥ premiuli da sapremio. 3. winaistoria). baletis. ¥ saprezidento. 2. sazogadoebis.  presidiumi Scd. pirveli p. patara damoukidebeli mu­ sikaluri piesa. prelUdia [< laT. dawe­ sebulebis arCeviTi xelm­ ZRvaneli organo. (wign. firmis da sxv. (gadat. mTavari rolebis Sems­ rulebeli msaxiobi.  konferenciis p. arCeviTi xelmZRvaneli or­ gano. musikaluri nawarmoebis Sesavali. dacva ri­ same. 2. igivea. . zogi didi samecniero da­ wesebulebis. aSS-is p. Sesavals vukeTeb] – 1. yrilobis da misT. 2. zogi organizaciis. 2. 2. saWadrako federaciis p..) anazRaureba.  s. kinofilmisa da sxva. (s.

tesoba. (s. rome­ gamocemaTa (Jurnal­gaze­ lic pretenzias acxadebs Tebis) erToblioba. presse] – periodul (praetendentis)] – piri. pativiscema. presis warmomadgenlebTan prEria [fr.-is muSaki. momzadebuli ga­ aqtiuri forma – mowina­ mokvlevisaTvis. vaweTa) Sexvedra. prairie da (mr. iodovani p. 3. doebrivi moRvawis (an moR­  samedicino p. politikuri. sazoga­ wesiT. prerogAtiva [laT.) avtoriteti.) pre­ farTo sazogadoebisaTvis riebi] ­ CrdileT amerikaSi: saintereso sakiTxebze. saubari vitaminiani p. Tanamdebobis piris gansa­  p. yvela Tav­ 2. pretEndent­i [laT. praetendens prEsa [fr.. p. saswavlo aRmdegis moqmedebis wesis miznebisaTvis da sxv.. pressing] – momzadebuli] – 1. prestige] – tyelis vrceli velebi.. (wign. praeparatus prEsing­i [ingl. lisuflebis organos an ¥ prestiJuli an saprestiJo. ministrTa kabinetis Tavm­ presvQter­i [berZ. na. p. upira­ festivali. p.-is gamoxmiér pirveli ministre minis­ maureba. produqti. raime uflebis ma­ prEmier­mQnistri [fr.) profesiebi. daurRvevlad. mcenaris sportul TamaSSi: davis an cxovelis organizmis erT­erTi yvelaze ufro nawili. presbyteros jdomare. meurneo kulturebi.) kuTrebuli ufleba. p. ndoba. mTel moedanze.. tri] – mTavrobis meTauri. rameze. qimiuri an farmacevtuli preskonferEncia [ingl. uxucesi] – mRvdeli. rom­ sadac mohyavT sasoflo­sa­ liTac sargeblobs vinme. (s. qimiuri analizisaTvis damsxmelis winaaRmdegobiT momzadebuli nivTiereba. zomieri klimaturi sar­ prEstiJ­i [fr.-iT gativa] – saxelmwifo xe­ sargebloba. prepArat­i [laT.. prero xelmZRvanelis p. msoflio p. rame.damzadebuli la­ presskonference] – saxelmwi­ boratoriuli an safabriko fo. gavle­ tramalebi stepis msgavsi.-413- pre  saqarTvelos p. pre- .

¥ uprecedento. (samarT. 2.-ebi aqvs. praecedens (praecedentis) winamava­ li] – 1. pretEnzia [laT. SemTxveva. zog qveyanaSi: policiis ufrosi. nawarmoebi. raime Tavisi uf­ lebis gamocxadeba. miwebis. tran­ sportis saSualebaTa da sxvaTa gadacema kerZo pi­ rebisaTvis.  p.  u. sarCeli.  pretenciozuli Scd. prefEqtura [laT.  raime p.) sityvis martivi fuZis (Zi­ ris) win moTavsebuli afiq­ si. praefectura] – 1. ¥ upretenzio – ubralo. romelic departamentis saTaveSi dgas. 1­isaT­ vis). privatis kerZo] – saxelmwifo sawarmoTa. prefeqtis kancelaria. ¥ pretenziuli (mniSvn. 2.  u. precEdent­i [laT. safrangeTSi: Ta­ namdebobis piri. ukmayofilebis gamoxatva. SeRavaTi (mag. toni.-Ta turniri (WadrakSi). adamiani. SemTxveva. sacxov­ rebeli saxlebis. wayeneba. misi mmarTvelobis organo. praeferentia] – or an met qveyenas Soris dadebuli xelSekrulebiT erTmaneTisaTvis minWebuli upiratesoba. 2. zog qveyanaSi: admi­ nistraciul­teritoriuli . prEfeqt­i [laT. romelic miRebulia nimuSad sxva msgavsi sakiTxebis gadawy­ vetis dros. rome­ lic warmoadgens nimuSs an gamarTlebas Semdegdro­ indeli msgavsi SemTxveve­ bisaTvis.  p. 2.  didi p.pre -414erTeuli. preferEncia [laT. saCivari. sa­ da. risame mopovebisaken swrafva.  precendenti. risame moTxovna. vaWrobis ganviTarebis miz­ niT). uprecendento Scd. TavsarTi. Ziebeli. praetensio] – 1. ¥ saprivitazacio. prEfiqs­i [laT. praefectus uf­ rosi] – 1. ar yofila.  p. privatizAcia [< laT. praefixsus wini­ dan mimagrebuli] – (gramat. u.) sasamarTlos an saxelmwifo xelisuflebis sxva organos adrindeli gadawyvetileba.

prQnter­i [ingl. upira­ tesi mdgomareoba. mdgomareoba.  s. azrovneba. prQmat­i [laT. ¥ saprizo. 2. s. sakiTxis gaubraloeba. mina. printer] – kompiuteris periferiuli mowyobiloba.) mravalwaxnaga sxeuli. prizmatuli Scd. ¥ prizmuli. prQzma [berZ. primitivus Tavdapirveli. rTuli movlenis. ganu­ viTarebeli movlena imave xnis gvian moxdenili. primitQvizm­i – 1. ganuviTarebeli.-415 s. s.  p.  festivalis mTavari p. privilegirEbuli _ igivea. pirvelo­ ba. pirvelyofi­ li] – 1. romelic ga­ moiyeneba teqstebisa da ga­ .  primitivuli Scd. marti­ vi. kristali.  p. primitQuli [laT. Cveuleb­ riv samwaxnaga. upiratesoba.) aseTi formis gam­ Wvirvale sxeuli. primitif yvela­ ze adreuli] – yovelgvari pirveli dawyebiTi. (maTem. adgili. ubralo. pri  prizmi. meurneoba. p. primQtiv­i [fr. metismetad gamartiveba. (fiz. privilEgia [laT. Ca­ morCenili. 2. obieqtebi.  p. privilegia). xolo danarCeni waxnagebi (gverdebi) – para­ lelogramebs. primatus] – upi­ ratesi mniSvneloba. primAdona [it. ¥ privilegiuri. fondi. rac privilegiuri (ix. komisia.  p. p. prix] – jildo ra­ ime SejibrebaSi gamarjve­ bisaTvis. primadonna] – operaSi da operetaSi mTavari partiebis Semsru­ lebeli momRerali qali.-iT sargeblobs. simarti­ ve. uf­ ro metad ganviTarebul movlenasTan SedarebiT. teqnika. privilegium] – gansakuTrebuli ufleba. ubraloba risame Sesru­ lebaSi. romelSic sxivebi gadatydeba da iS­ leba Semadgenel ferebad. rom­ lis ori erTmaneTis para­ leluri da toli waxnagi (fuZe) warmoadgens mraval­ kuTxedebs. romelic miniWebuli aqvs visame sxvebisagan gansxva­ vebiT. iyeneben optikur xelsaw­ yoebSi.  p. 2. ararTuli. prQzi [fr. prisma] – 1.

ganviTarebis p.  mtkice p. adamiani. msjeloba.  avtomobilis moZraobis p.  princi pialuri Scd. prQnc­i [germ. ¥ princesasi. princi pidan (mniSvn. princeps pirveli] – dasavleT evropaSi: samefo saxlis wevris tituli (qarT.. rome­ lime Teoriis.  prinsessa Scd. rwmena. p. princQpat­i [laT. ganuxrelad Semsru­ lebeli.qcevis ZiriTadi wesi.) gamomdinare. pro. I s. ZiriTadi Tavisebureba ri­ same mowyobilobaSi.  lazeruli p.. . p. p. moZRvrebis. visac ara­ viTari princi pi ara aqvs. princesse. prince < laT. pirveloba mecnierul aR­ moCenaSi. 2.pri -416 p. prQncesa [fr. prQnci p­i [laT. prior pirveli] _ 1. sakiTxi. ga­ mokvlevaSi da misT. 2) dam­ cveli. principium sa­ wyisi. melnis p. rTuli Teoriuli an mosaxulebebis qaRaldze dasabeWdad. sinon. 2. Tvalsazrisi. kamaTi. princi pis (mniSvn. germ. politika. dasawyisi] – 1.] – mefis qaliSvilis an princis meuRlis tituli. priorQtet­i [germ. p. [laT. princQpul­i 1. kritika. upiratesoba.  p. problema] – 1. 2. prOblema [berZ..  u..magram xelisufleba faq­ tobrivad ekuTvnoda erT pirovnebas _ imperators. uprQnci po – 1.prin­ ci pze damyarebuli.  dargis p. ufliswuli). Prinz fr. 2. principatus] – Zvel romSi Zv. gamogonebaSi. mimarTulebani mecnierebaSi. meore naxevarSi Seq­ mnili saxelmwifo wyo­ bileba. moqmedebis. upiratesi mniSvneloba. 3. Prinzessin < laT. 2. u. imoqmedo vinmes interesebidan gamomdinare. Prioritat laT.-ebiT xelmZRvane­ lobs Tavis saqmianobaSi. romlis drosac SenarCunebuli iyo zogi respublikuri dawesebule­ ba. pro] – mniSvnelobiT­ iyo momxre. gadawyvetileba. mecnierebis ZiriTadi de­ buleba. rac araviTar princi ps ar axlavs. welTaRr.. ¥ prioritetuli. adamiani.  u.

 eleqtronuli gamomTvleli manqanis p.  koncertis p. radio _ da tele­ gadacemaTa Sinaarsi. prOgrama [berZ. 2. ga­ dawyvetas. marTva. sacirko war­ modgenis. prognosis] – winaswari ganWvreta. dokumenti.  p. samyaros warmoSobis p.) ityvian Zne­ lad gadasawyvet. 4. danadgarma.  konstituciur .  qarTuli literaturis p. SemsrulebelTa gvarebi da sxv.  u. romelic unda Seasrulos manqanam. Propst] – lu­ Teranuli eklesiis ufrosi pastori. gancxadeba. dedamiwaze.. soflis meurneobis ganviTarebis p. telegadacemaTa p.  ixmareba agreTve problematuri. furce­ li. Seswavlas.. romelzec CamoTvlilia Sesasrulebeli nomrebi. programma pro gancxadeba] – 1. gamokvlevas. ¥ saprogramo (mniSvn. 1. moqmedebis gegma­davaleba.  amindis p. 5­saT­ vis). saswavlo sagnis Sinaarsis mokle gadmocema. (saub.monarqiuli partiis p. wi­ naswarganWvreta movlenis.  mecnierebis ganviTarebis p. Teatraluri p.. Teatraluri. 2.  sicocxlis warmoSobis p. ¥ saproblemo. prObst­i [germ. sakiTxi. 3. politikuri partiis. s.-417praqtikuli sakiTxi. gadat. laboratoria. .  s.. me-12 klasisaTvis.-ebi. 5.  p. gansaxor­ cielebel rameze.  s. ¥ programuli (mniSvn. sakiTxi. s. sabWo. ¥ uproblemo – martivi sa­ kiTxi. Sed­ gena. momavali muSaobis. prOgnoz­i [berZ. aRzrdis p. ¥ problemuri. or­ ganizaciis an calke piris moRvaweobis Sinaarsisa da miznebis gadmocema. momavali ganviTarebisa da Sedegebisa arsebuli mec­ nieruli monacemebis sa­ fuZvelze. moRvaweobis Sina­ arsi da gegema. ro­ melic saWiroebs axsnas. 3­saTvis).  samoqmedo p. 2. prognozQreba – risame prognozis SemuSaveba.

kino­ kompaniis meTauri. anazRaureba. 2.  maRalxarisxovani p.pro -418gadamRebic aris. 2.  progresiuli Scd.  mecnierebis p. na­ yofieri.). mr. productus Seq­ mnili] – 1.  produseri Scd..).  Sromis p. navTobis gamoxdis p. romelic axorcielebs finansur kon­ trols da zogjer filmis . aRmavloba (sapi­ risp. xidis p.  ucxo enis Seswavlis d. kacobriobis p. gadat. warmoebis produqtebis erToblioba an nawarmoebis calkeuli produqti.-ebi (yveli. teqnikuri p.. Zlier­ deba. programa) speci­ alisti. projectus win gamoweuli] – 1. produqtQuli [< laT. beWdviTi p. progrEsia [laT. prodiUser­i [ingl. sagani. 2. gonebrivi Sromis nayofi. p. mowinave. prOduqt­i [laT. productio] – 1...benzini.nivTiereba. regresi). progresi)...ebi (navTi.. moRvawe.  progresuli sxvaa (ix.) garkveuli wesiT cvalebad ricxvTa mwkrivi. prOeqt­i [laT. daprogrAmeba – programis (mniSvn. progrEsuli – progresis xelis Semwyobi. productus] – mwarmoebluri. progressio win­ svla] – (maTem. miwaTmoqmedeba. prodUqcia [laT.karaqi da sxv. dasamzadeblad an rekonstruqciisaTvis dasa­ muSavebeli gegma. mza p. 5­saTvis) Sedgena manqanisaTvis.  samecniero p. progressus] – winsvla. Producer] – kinofirmis patroni. risame asa­ gebad.  rZis p. prOgres­i [laT. kuburi gantolebis d.  produqciuli Scd. progresQuli – rac Tan­ daTanobiT izrdeba.  p. Sroma. produqtebi – sursaT­ sanovage. aqtis. nawili. progrAmist­i – daprogrami­ rebis (ix. Tbilisis centris rekonstruqciis p.  p. romelic miRebulia adami­ anis Sromis Sedegad. geometriuli p. raime dokumentis.  ariTmetikuli p. dizelis sawvavi da sxv.  Teatris p.

xelSekyrobili teritoria.) dedaqalaqs an ris. rulebis p. mZime (zogjer damRupveli) 2. aparati.) siv­ tos gamomwvevi] – 1. vis). faruli rciTi figurebis gamosaxva agenti. organi­ msxvil kulturul centrs zaciis) waqezeba iseTi moq­ daSorebuli adgili. riuli erTeuli zog sa­  samxedro p. mebebisTvis. 1) Sedgena. (maTem. provisor] – afTiaqis mu­ li.) gamosaxulebis ga­ 2.-is centri.  s. ¥ provokaciuli. p.  provincialuri Scd. davaleba. rasac mohyveba periferia. Provisor <  pravakatori. 1. saqmianoba. ¥ provinciuli. pravokatoruli Scd. provincia] saqcieli. gegma. (moZv. gamowveva] – gamcemluri provQncia [laT.-419- pro dadgenilebis winaswari. ¥ saproeqto (mniSvn. tizmi. xelmwifoSi. (qarT. piri. ¥ provokatoruli.. savaraudo teqsti. . wamqezebeli. mizniT iwvevs akrZalul ¥ saproeqcio (mniSv. instituti. raime organizaciaSi provo­ sinon.-ze wamoego. provocatio mqone farmacevti. administraciul­terito­ Sedegi. umaRlesi ganaTlebis provokAcia [laT. romelic Separulia brtyel zedapirze.  patara p. Saki. 2­isaT­ moqmedebas.. s. visime (calke pi­ – 1. vis). (moZv. provincialis provinciuli] –  s. rac dialeq­ s.) igivea. p. romelic Ralatis dacema ekranze. provocaSors gaweva] – 1. pravakatorulaT. pirTa jgufis.  eqskursiaze wasvlis p. gegmili). kuTxe. proEqcia [laT.) romaelebis mier dap­  dadgenilebis p. loba. provokAtor­i [laT. (spec. 3. Tvalsazrisis. 3. simZlavre.  p. qalaqi. 2. ganzraxva. CamorCeni­  avtosawarmos p. olqi. (ist. interesebis eqtis (mniSvn. Teatri. kaciis mosawyobad. SezRuduloba. proeqtQreba – risame pro­ 2. projectio win. provQzor­i [germ.  p. 1­saT­ provinciAlizm­i [< laT.

poe­ ziisgan gansxvavebiT (sinon. proletarus] – 1. ro­ melic prozaul nawarmo­ ebebs wers (sinon. pilate (biblia. mowodeba. procureur laT. prolEtar­i [laT.. procla- . gauleqsavi literatura (romanebi. pravakaciuli Scd. procuro vzrunav] – 1. prokUror­i [fr. visac axlad aqvs mi­ Rebuli romelime sarwmu­ noeba. Zvel romSi: moqalaqe. provakaciuli. ¥ saprozeqturo.pro -420matio mowodeba] – saagita­ cio furceli. 2. prokOnsul­i [laT. ¥ saprokuroro. saxelmwifo bralmdebeli sasamarTlo procesze. procurator] – Zvel romSi: moxele.  pravokacia.  protezi Scd. 2. prOza [laT. Ra­ takTa wodebis warmomadge­  p. prothesis mi­ mateba. moTxrobebi). daqiravebuli muSa. prozEqtura [laT. romelic zedamxed­ velobs kanonebis Sesru­ lebas.  p. prOTez­i [< berZ. axali aRTqma). mowodeba politikuri xasiaTisa (Cve­ ulebriv aralegaluri). Tanamdebobis piri. prozaQkos­i – mwerali.  generaluri p. ro­ melsac warmoebis saSua­ lebani ar gaaCnia. zedamxedveloba. pro-consul] – Zvel romSi: provinciis mmarTveli. risame axali da Tavdade­ buli damcveli. beletristi). prozElit­i [berZ. prokurAtori [laT. nawarmoebebi. ¥ p. proklamAcia [laT. fexi. mierTeba] – sxeulis xelovnuri nawili (xeli.).. 2.romelic zedamxedvelobs kanonebis zust Sesrulebas. romelic gakeTbeuli aqvT dakarguli saTanado bunebrivi sxeu­ lis nawilad. prosēlytos] – 1. ¥ prozauli. prokurAtura – saxelmwifo organo. sa­ dac gvamebs kveTen. prosa] – TxrobiTi. kbilebi . prōsectus gakveTa] – samkurnalo da­ wesebulebis paTologiur­ anatomiur ganyofileba. romelic ganagebda umTav­ resad gadasaxadebis akre­ fas saxelmwiofo xazina­ saTvis. beletristika).  s.

sidideebi. prolongation brunvisas warmoqmnis wevis < laT. jerme gazrdiT an Semci­  p.) raime sa­  p. muSaoba. maTematikaSi: iseTi. ¥ propeleriani. lic sxva sididis ramden­ ¥ propagandisti. das eweva. Senobis nawilebs Soxelmwifoebrivi aqtis ga­ ris. rac unda gavrceldes. – ramdenime frTis mqone  `vefxistyaosnis~ p. prologos] – sawvavad. garkveuli Tanafardoba promulgAcia [laT. rome­ tebiT. literaturuli nawarmo­ ebis Sesavali nawili (ix. imdenjerve. ventilatori. promEdol­i – tkivilgama­  p. gav­ propOrciuli1 – 1. narkotiki. prolomgare gagrZele­ Zalas (qarT.-421neli. tumbo. proportio] – xis miniWeba. mowyobiloba. p. pro win da polis qalaqi] – promOcia [laT. ukuproporciuli: ukupro- . Tan erTad iyeneben saTbo­ bad da Sigawvis Zravebis prOlog­i [berZ. pro proletarQat­i proletar­ prOpan­i – organuli naerTi. ideis. rebiT TviTonac icvleba propagAndist­i – piri. moqveyneba. promotio win dindgeli. propaganda toloba. sahaero ba] – raime moqmedebis vadis xraxni). gagrZeleba. waweva] – samecniero xaris­ propOrcia [laT. promulrisame nawilebs Soris. romelic risame propagan­  p. agebuleba.  TviTmfrinavis p. gatio] – (samarT. propolis < parati. propeller] agreTve epilogi). 2.) ori Sefardebis propAganda [laT. propEler­i [ingl. codnis gavrceleba maseb­  p. skis webo. yuCebeli samkurnalo pre­ prOpolis­i [berZ. (maTem. sinon. 1. butan­ Ta klasi. buli nawilebis mqone. miiReba navTobisgan. erT­ rcelebuli] – raime Sexe­ maneTTan swored Sefarde­ dulebis. Si saTanado axsna­ganmar­ 2. romelic prolongAcia [fr. moZRvrebis.

 mogzaurobaTa biuros p. romlis drosac xmis micema xdeba partiis kandidatebis siis mixedviT. proporcQuli2 warmomadgen­ loba – arCevnebis sistema.. sareklamo xasiaTis sac­ nobaro gamocema. maJoritaruli warmomadgenloba). prOspeqt­i1 [laT. samecniero nawilSi. qalaqis didi. frazeologiuri leqsikonis p. prostitutio Sercxvena. (TbilisSi).  daviT aRmaSeneblis p. prorogAcia [laT.  proJektori. amasTan yo­ veli sia iRebs adgilebis raodenobas miRebul xma­ Ta proporciulad (sapi­ risp.  prorektori Scd. prospEqt­i2 [laT. xelmZRvaneli] – reqtoris moadgile. gaxangrZliveba] . saxel­ mZRvanelos da sxv.. mimoxilva] – 1. projectous < laT. prospectus xedi. mimoxilva] – 1. etimologiuri leqsikonis p. prorEqtor­i [laT. projectus] – mZlavri (sarkeebiani) gasanaTebeli xelsawyo. pro ma­ gier da rector mmarTveli. ganzaxva. prOJeqt­i [project < laT. praJektori Scd. (sa­ mecniero naSromis. romelSic mocemulia saqonlis aRwe­ ra­SeZenis pirobebi. romelsac realu­ ri safuZveli ar gaaCnia.) winamdebare jirkvali. Cveulebriv farTo da swori quCa.).  prospekti Scd. prostatēs win mdgomi] – (anat.  prospekti Scd. rusTavelis p.pro -422– saxelmwifos meTauris (monarqis an respublikis prezidentis) ufleba – ga­ dados parlamentis sesia (sxdoma).  ganmartebiTi leqsikonis p. ro­ melTagan erTis gadideba iwvevs meoris imdenjerve Semcirebas da piriqiT.  universitetis p. raime gamocemis dawvrilebiTi gegma. praJeqtori. prorogatio gangrZoba. 2. wabilwva] – porciuli sidideebi. prostAta [berZ. proJEqtor­i [fr.  proporcionaluri Scd. mokle Sinaarsi. prospectus xedi. prostitUcia [laT. prostAtit­i – prostatis anTeba. projectus win gasrolili] _ ga­ nuxorcielebeli proeqti..

protorenesansi. demonstracia. ro­ melic Zlier saxelmwifos saSualebas aZlevs daimor­ Cilos susti. protokoll. ¥ saprotesto. prOtest­i [germ. prOsfora – hostia _ patara kveri.  s. protectorate < laT. 2. mfar­ veloba. [berZ. Protest < laT. dad­ genilebis winaaRmdeg. protokultura. ¥ protestantuli. oficialuri gancxadeba raime gadawyvetilebis. prostratio] – daZabuneba. eklesia. protege] vinc visame proteqciiT sar­ geblobs. pirveli furceli (romel­ sac awebebdnen gragnils da. gauwia. uxalisoba. prostrAcia [laT. protector mfarveli] – saxelmwifoTa damokidebulebis erT­er­ Ti Tanamedrove forma. nota. sefiskveri.  prokuroris p. . meZaveoba.  p..  prototi pi.  p. romelzedac aRniSnuli iyo TariRi da gadamweris saxeli)]: di plomatiuri protokoli _ im wesebis erToblioba. protectio] – gavleniani piris mier vinmesTvis ukanonod aR­ moCenili daxmareba. protos pir­ veli] – mniSvnelobiT – pirveldawyebiTi.­Si re­ pro formaciis dros. proto. ufrosi saeklesio wode­ bebSi. protEstant­i – protestan­ tizmis mimdevari.  p. proteqtOrat­i [ingl. pirveli. raime movlenisadmi ukma­ yofilebis energiuli ga­ moxatva. protestAntizm­i – qristia­ nuli sarwmunoebis erT­er­ Ti ZiriTadi mimarTuleba (marTlmadideblursa da kaTolicizmTan erTad). s. rogorc protesti kaTolicizmis winaaRmdeg. prOteJe [fr. rac gamowveulia (Se­ degia) sruli fizikuri da nerviul­fsiqikuri Zalebis dakargviT avadmyofobis Semdeg.. protEqcia [laT. protestor vemowmebi] – 1. ga­ remosadmi interesis dakar­ gva. warmoiSva me­16 s. protOkol­i [berZ.-is gancxadeba. protoena.-423qalebis mier sakuTari sxe­ uliT vaWroba.

interesebi. protOplazma [berZ.-ebi. profEsia [laT.  saoqmo Scd. romlebic unda daicvan mTavrobebma da maTma di p­ lomatiurma warmomadgen­ lebma saerTaSoriso urTi­ erTobebSi. romlis mixedviT avtorma Seqmna literaturuli saxe.pro -424yiTa nawlavi da logos moZ­ Rvreba] – klinikuri medi­ cinis nawili.) nivTierebis dade­ biTad damuxtuli elemen­ taruli nawilaki. profesiuli kavSiri (mok­ led: profkavSiri) – na­ warmoebis raime dargis. ¥ saprotokolo. ro­ melmac raime saqmianoba ga­ ixada Tavis profesiad (gan­ sxvavebiT moyvarulisagan).. moZRvrebis. prôtos pirveli] – (fiz. risame pirveladi nimuSi.  s. misi damaxinjeba.) mimarT. namdvili pirovneba. proqtolOgia [berZ. profesiis muSakTa gaer­ Tianeba.: ideis. p-is arCeva. ganyofileba (sagareo saqmeTa saministroSi). romelic gamoiyena nimuSad sxva avtorma. 2. prOfan­i [laT. professio] – adamianis ZiriTadi saqmia­ noba. dedani. profesiOnal­i adamiani.. Seuracxmyofeli damokidebuleba sayovel­ Taod aRiarebuli movlenis (mag. profanatio] – upatiuri. SebRalva. inJinris p. prOtoni [berZ.  p.  daviT kldiaSvilis moTxrobebis gmirTa p. prôtos pirveli da plasma gamonaZer­ wi. profanAcia [laT. specialoba.  eqimis p. daxelovneba. ¥ profesiuli. uvi­ ci. profanus] – ra­ ime dargSi ucodinari. warmoqmnili] – (biol. protOti p­i [berZ. kvali] – 1.  profesionaluri Scd. romelic Se­ iswavlis msxvili nawlavis (da masTan erTad swori nawlavis) daavadebebs. prôtos pir­ veli da typos niSani. p.) _ cxoveluri da mcenareuli ujredebis nivTiereba. pirveli saxe. romelic Sedis atomgulis Semadgen­ lobaSi. rome­ lic warmoadgens maTSi mim­ dinare sasicocxlo proce­ sebis safuZvels. xe­ lovnebis Zeglis da sxv. proktos .

mZRoli.-425- pro  p. 3. saxis procesi (abazana. procedure] – 1. prOforma [laT.rodesac iReben  wiTelas p.. risame vertikaluri Wri­ 1­isaTvis) da saproceduro li. sxeulis mov­ wodebis mqone piri. teqnikaSi. prophysedi nawili (aRiniSneba % laktikos dacviTi] – risame niSniT). p. professeur formisaTvis] – risame Ses­ maswavlebeli] – samecniero ruleba formalurad. xasiaTebel niSanTa erTob­ lioba. sinon.. teqnikaSi da sxv.) sakiTxi. dargebSi). xelSekruxelmZRvaneloben samecni­ lebis xelmoweris p. p. am 2. raodenoba. romelic gani­ ZiebaTa erToblioba (me­ zomeba raime erTeulis me­ dicinaSi. ¥ profilaqtikuri. masaJi. . 2. profesiis. RonisZiebaTa miRe­ viT dawesebulebaTa mecnier buli Tanmimdevroba. raime Tuleba. 2­isaTvis). inJineri. remonti. lebis yvelaze ufro kva­ risame Sesasruleblad. mo­ wodebuleba. (mniSv. an sagnis gamoxatuleba. xasiaTi. gakaJebis calkeuli prOfil­i [fr.  wylis p. romlebic  xmis micemis p. sargebeli).  Semnaxveli banki iZleva  p. saqmianobis mimar­ prOcent­i [laT. Se­ kompresebi da sxv. danaSaulobafuls yovel as erTeulze Ta p.. Tavidan acilebis Ronis­ 2. ga­ lificiur maswavleblebs saformeblad saWiro moq­ (agreTve samecniero­kvle­ medeba. sididis an raodenobis mea­ profilAqtika [berZ. Semosavali. saxedaoba gverdidan.-ebi. (qarT. kabineti. meurneobis ZiriTad dama­  s. profil] – 1. specialobis.  p-(s. (s.). mrewvelobaSi: ¥ proceduruli (mniSvn. xidis p.) wesebi. asedi nawiliT. pro forma profEsor­i [fr.  gzis p. lis. pro centum asis magivrad] – 1. 3. acra. Weben umaRlesi saswavleb­ procEdura [fr. romelsac ani­ saCveneblad. ero­kvleviT muSaobas). 1. TanamSromlebs. eqimis mier daniSnuli mkurnalobis. p.

¥ procesualuri da saproceso (mniSvn. 1. 3­isaT­ vis). madanSi rkinis p. publicus sazo­ gadoebrivi] – sazogadoeb­ riv­politikuri xasiaTis literatura Tanamedrove aqtualur sakiTxebze. Publication < laT. ro­ melic publicistikas mis­ devs.. 2. pUding­i [ingl. Sefardeba. damatebiT. risame movlenaTa Tanmimdevruli monacvleoba. sam­ gloviaro). kvercxis.  sadResaswaulo p. akeTeben burRulis. p. prOces­i [laT. 3. moRvaweoba.  saswavlo-aRmzrdelobiTi p. ¥ uprocento (mniSvn. ¥ procentuli (mniSvn. beWdva. publQcist­i – mwerali. sesxi. teqnologiuri p. romelic uz­ runvelyofs TviT gamoT­ . Semadgenloba. mimdinareoba] – 1. (s. daavadebis aqtiuri mimdi­ nareoba.-s wliurad. (s. ¥ publicisturi. procEsia [laT. ¥ publicisturi da (umjo­ besia) publicistikuri.  p. laT.. publikAcia [germ. pudding] – ku­ linaruli nawarmi. procEsor­i [ingl. kanoniT dadgenili we­ si sasamarTlo saqmis gar­ Cevisa. pUeblo [esp. pubertatio] sqesobrivi momwi­ febis periodi. publicatio] – calkeul nawarmoebTa.pro -426vliT operaciebs. marTavs srul gamoTvliT process. processio moZ­ raoba win] – mravalricxo­ vani xalxis svla risame aRsaniSnavad (sazeimo. p. xaWos an sxva masalisgan – Saqris. samgloviaro p. werili. fqvilis. 2­isaTvis). risime gan­ viTarebis gza. processus svla.  p. pUdel­i [germ.  p. Pudel] – oTaxis ZaRlis jiSi. Pueblo] – aSS­is samxreT­dasavleTiT mcxov­ reb miwaTmoqmed indielTa anabarze or p.) vada. publicQstika [germ. processor] – egm­is centraluri mo­ wyobiloba. pubertAcia [gviand.  p.  u.) kodeqsi. 2­isaTvis). Janni. sasamarTlo saqmis garCe­ va. rZis da misT. Publizistik < laT. naSromTa ga­ moqveyneba.

maRal fexze gamarTuli daxrili CarCo an ficari notebis dasadebad. pUnqt­i [laT. wesi.. punctum wertili] – (gramat.  strategiuli p.  punktualuri Scd. fxvnili] – mowyobiloba siTxis an fxvnilis gasafrqvevad ha­ eris nakadiT. arteriebis kedlebis ritmuli feTqva. punctum werti­ li] – 1. adgili. Cai da sxv. pulvis (pulveris) mtveri. pUls­i [laT.. pUma [esp. pulverizAtor­i [laT. raimeTi mniSvne­ pur lovani adgili. pUrizm­i [fr.  punktuacia Scd. romelic mowyobilia. gankuTvnilia raime saqmianobisaTvis. sinon. (gadat. sadgomi. Punktuatia < laT. majiscema). sadispeCero p. ro­ melzec ganlagebulia xel­ sawyoebi risame muSaobis avtomaturi marTvisaTvis. samedicino p. gausinjes. purus wminda] – 1. moswavlem p. pUnS­i [ingl.  mesame Tavis me-5 punqti. Puma < peruel indi­ elTa enidan] – mtacebeli cxoveli katebis ojaxisa. marTvis p.  eleqtrosadgurebis p... miswrafeba zneobrivi siwmindis dac­ visadmi (zogjer moCve­ nebiTi). punqtuAcia [germ. sofeli.-is wesebi. punqtuAluri [fr. raimesaTvis gan­ kuTvnili. Sesakrebi p. 3. Pult] – 1. stendi da sxv. pUlt­i [germ.] – magari sasmeli – romi. Cveulebriv isin­ jeba majaze (qarT. .  p. magida.) moZraobis. punctuel] – zedmiwevniT zusti. oficialuri dokumentis an raime teqstis patara nawili.-is kargi codna gamoamJRavna. dasaxlebuli punqti – qa­ laqi. punch < ind. daba da misT.  diriJoris (an: sadiriJoro) p. pulsus biZgi] – 1. 2.  saTvalTvalo p. adamiani.. Sa­ qari. purism < laT.) sasveni niSnebis dasmis sistema. cxovre­ bis raime tempi. 2. romelic nomriT an asoTi aris gamoyofili. ro­ melSic urevia wyali. rac ga­ mowveulia gulis moq­ medebiT. 2.-427tomebis saerTo saxelwo­ deba.  p. aku­ ratuli.  p.

ba. maxasiaTebelia esa Tu is siuJeturi da stilistikuri pUtC­i [germ. wris warmomadgen­ JAko [fr. purQtan­i [ingl. kuli­ ro wyobis policia.  lirikuli J. romlebsac _ msxvili tyvia daTvze sa­ xmaroben raime profesiis. nadirod. jacquot] – patara lebi. mezRvaurTa melic afrikaSia gavrce­ J. erTmaneTis paralelurad JAsmin­i [fr. J. JAluz­i [fr. jasmin] – dekora­ ganlagebuli firfitebisa­ tiuli buCqi. saTvis.. sax. iyeneben rie] – zog qveyanaSi: samxed­ teqnikaSi. jgufis.-Ta korpusi. dargis nawarmoebTa sa­ romelic mkacrad (xSirad xeoba. aqvs yviTeli gan. jakan] xelovnuri). ¥ Janruli da Janrobrivi. romelic Sedgeba  J. iAkan­i [rus. ro­  mowafeTa J. romlis xsnaric gacive­  J. nacrisferi TuTiyuSi. жакан. gamoTqma. mwifo gadatrialeba. saTavgadasavlo J. gan­ nariaSi. avtomobilis radiato­ da TeTri surnelovani yva­ ris safari. puritan < JAnr­i [fr. JArgon­i [fr. mZRolebis lebuli.. JelAtin­i [fr.. jargon] – Tavi­ seburi sityvebi (xSirad якан litv. romlisTvisac da­ moCvenebiT) icavs zneobas. . an Stori. JAkan­i. genre] – xelovnebis laT. J  J. nairsaxeobani.pur -428- 2. jalousie] – daraba ¥ Jargonuri. purus wminda] – adamiani. sityvebi. PPutsch] – saxel­ niSan­Tvisebebi. sakuT. JAndarm­i [fr. gelatine] – gam­ romelic JandarmeriaSi Wirvale webovani nivTiere­ msaxurobs. brZola enaSi ucxour si­ sakuTrebuli policiuri tyvaTa Warbad Semotanis jari samZebro saqmianobi­ winaaRmdeg. vili.. gendarme] – piri. gendarmefafisebur masad). qurdebis J. bisas iqceva labad (sqel JandarmEria [fr. J. medicinaSi.

JiurSi Scd. li­ Sejibrebebze. misT.) war­ wera Tamasuqze. JQraf­i [fr. giraffe arab. jury] – specialistTa ulebriv. jgufi.] – balaxovani rikaSi. iyeneben me­ JQro [fr.  J. li (mag. romelic aniWebs premiebs raime konkursze. biseburi saWmeli.-429- Jur JEle [fr. gavrcelebulia af­ JEnSen­i [Cin. Tonis patara niSani (an me­  musikaluri konkursis J. jeton] – 1. geste] – xelis gamom­ gadacemis Sesaxeb. grZeli kiseri da grZeli  Jelis Scd. JiuriSi.-ebiT laparaki. gamofenebze.  J. (s. romelic doRSi monawi­ firfita. jongleur] – ¥ saJetono. rom­ da sxv. liTonis patara mrgvali JOkei [ingl. monetis Semcvle­ leobs. Jiurs. sxva pirisaTvis misi JEst­i [fr.] – mcoxneli xalebiani cxove­ rZiT da misT.-is aZleven risame saxsovrad Semadgenloba. dali erTgvari). liTac jaWvi saimedod ¥ Jonglioruli da saJongaris mimagrebuli gemis lioro. mcenare: izrdeba Soreul aRmosavleTSi. xatvelobiTi moZraoba (Cve­ JQuri [fr. J. cirkis msaxiobi. Cekze da dicinaSi. Jiuris. gicleur] – avto­ JurnAlist­i – literaturu­ mobilis karburatoris nax­ li muSaki. JiklQor­i [fr. fexebi.) nomeri. TefSebs. li. JonglQor­i [fr. JEton­i [fr. romelic mzaddeba xilis wveniT..). marjvebisaTvis. brinjaos J.. metyvelebisas). gurzebs jaWvis bolo rgoli. korpusTan. romelic Jurna­ . sistema (metropoliten­ marjved isvris haerSi da Si). avtomatebiT sar­ geblobisaTvis).-is gadawyvetileba. romelsac J. iWers ramdenime sagans JvAka­gAls­i [hol..  saiubileo J. jockey] – mxeda­ ri. 2.] – Ruzis (burTebs.  Jiurma. romelsac aqvs Zalian  Jelesi. an raime SejibrebaSi ga­  Jiurim. gelee] – tkbili la­ vretiani detali sawvavis dozirebisaTvis. romelic  s. giro] – (finans.

moZRvari radiAtor­i [laT. 1989 w­mde oaqtiuri (ix. moRvaweoba. radiatio] – 1. rAdar­i [ingl.. Zi. rabbi Cemo gegmareba. ebr. adamianebisa da RmerTebis sxivuri. rAgbi [ing. radio ga­ mosxiveba] – 1. centraluri gaTbobis ga­ moTamaSeebi cdilovben Se­ saxurebeli xelsawyo. li saxelwodeba mowyobi­ lobisa radiotalRebis sa­ SualebiT raime obieqtis aRmosaCenad da adgilmde­ r bareobis gansasazRvrelad.. eTika. neulisgan gakeTebuli ker­ ¥ Jurnalisturi. qalaqis r. radiusis mimarTulebiT mzis RmerTi – samyaros. rAgu [fr. sinon. (fiz. sxviseburad. risame gavrceleba cent­ mad Scd. darAbin­i [Zv. loba. maswavlebelo] – ebraelTa kultis msaxuri. ridan radiusebis mimarTu­ rAgbist­i igivea. ¥ moragbisa. radar < Radio JurnalQstika – literatu­ Detecting and Ranging radio­ rul­publicisturi moR­ Ti aRmoCena da manZilis vaweoba Jurnal­gazeTebSi.  r. agdon didi ovaluri burTi  wylis r.Jur -430- listikas misdevs. ragbi). (ix. radiAcia [laT. . mOragbe – ragbis moTamaSe. ragoût] – wvrilad  r.) raime sxeulis radi­  moragbesi Scd. ra – egvi ptur miTologiaSi: radiAluri – radiusis saxiT. bobis r. ixmareboda regbi.) gamosxiveba. gansazRvra] – Semoklebu­ radiosa da televiziaSi. daWrili xorcisa da bost­  J.  J. rugby] – sportuli  avtomobilis r. rac moragbe lebiT. quCebi. Semqmneli. gunduri TamaSi. rac amJa­ 2. Sigawvis Zra­ (ieso qristes eZaxdnen Ta­ vas gasacivebeli mowyobi­ visi mociqulebi). romelSic 2. sxivisebri). orTqliT gaTmowinaaRmdegis karSi. ganlagebuli (qarT. Tbogadacema. ¥ radiaciuli.

 Tanmimdevruli r. radioinJineri. lis ZiriTadi] – (wign.. cvlilebebi. radioaqtiUroba – zogi rAdio [< laT. moqmedebis. patara Ziri. radicula basTan. radioaqtiuro­ radikUlit­i [laT. fesvebis anTeba. ga­ li. eleq­ gulis daSla.S. radioaparadikAlur­i [< laT. rasac Tan tromagnituri talRebis ga­ sdevs elemtaruli nawi­ dacema da miReba. gamovasxiveb] – 1. bunebrivi bgerebis. pirveli Semadgeneli nawi­ radikAlizm­i Zireuli.-431- rad radQkal­i1 [laT.) ga­ radio2. radiomauwyebloba – masob­ is momxre. 1. sakiTxebis gadawyvetisas. romelic aRniSnavs ra­ damWreli zomebis miReba diosTan kavSirs (mniSv. radiosTan.  radioabonenti.. gadamwyveti musikaluri programebis. radicalis Zi­ a. rivi informaciis erT­erTi  memarcxene r-ebi. – pirveli Semadge­ damwyveti. aseTi xerxiT am saxis ga­ radQkali2 [laT. mauwyeblobis gadasacemi reuli] – 1. gamosxivebis da . radiare vasxi­ qimiuri elementis atom­ veb. Sor manZilze signalebis. romlebic lakebis (eleqtronebis da sivrceSia gavrcelebuli. vebisa. radikaluri parti­ 3.  xelovnuri r.) zurgis tvinis nervTa elementebi. uki­ neli nawili rTuli sity­ duresi. momxre. da a.. bgeriTi gadacema. 2.) gamosxiveba. uli] – (maTem. Teoriuli da praqtikuli radiosTan dakavSirebuli. radio(med.S. Sexedulebebis Teatraluri warmodgenebis momxre. zomebis sityvebis damokidebulebas miReba. gadacemis mizniT. sxv. romelic uCvenebs am  r. ukiduresi. gadamWreli. radicarati. radikalizmis mimRebi mowyobiloba.. 2. radiaciasTan. – rigi sityvebis Sedegi.. saSualeba – sainformacio. r-Si SesruRebis niSani (√¬). patara fesvi] –  radioizotopebi. radicalis Zire­ dacemebis samsaxuri.) fesvis amo­  r-Ti miReba. agreTve leba. TviTon fesvis amoRebis radio1. r.).

fizikis na­ wili. radium da berZ. (ix. radiare da locus adgili] – sxvanairad radari – da­ nadgari obieqtebis adgil­ mdebareobis aRmoCenisa da gansazRvrisaTvis. radiolOgia [< laT.rad -432- r. radiolokAcia [< laT. iye­ neben radioaqtiuri madnisa da wylis dazvervis dros. romelic Seiswavlis maionizebul gamosxivebaTa gamoyenebas sxvadasxva daavadebebis diagnostikisa da mkurna­ lobis mizniT.  r. sasargeblo wiaRiseulis dazvervis meTodi. radiopEleng­i radios meSve­ obiT gemis an TviTmfrinavis kursis gansazRvra. uranis r. logos moZRvreba] – medicinis dargi. gadamcemi ra­ diosadguris adgilmdeba­ reobis gansazRvrisaTvis. radiopelengatori). rome­ lic saSualebas iZleva ganvsazRvroT miRebuli eleqtromagnituri talRe­ bis mimarTuleba (ix. daSla. r.. gamosxiveba. r. biosferoze ma­ ionizebel gamosxivebaTa moqmedebis Sesaxeb. ¥ radioaqtiuri. ra­ diosadguri mimarTuli gadacemisaTvis. rome­ lic dafuZnebulia radio­ aqtiurobis gazomvaze. 2. nivTierebani. agreTve maT biologiur moqmedebas. ra- diare da locatio ganlageba] – radiotalRebis saSua­ lebiT obieqtebis aRmoCena da maTi adgilmdebareobis gansazRvra. radiolokAtor­i [laT. radiOgrama – Setyobineba. romelic mowyobilia proJeqtoris xerxiT. radiopelegAtor­i xelsa­ wyo. romelic Seiswavlis sxivuri energiis gazomvis wesebs. radiokOmpas­i – radiomim­ Rebi mowyobiloba. ro­ melic orientirebulia radiosadguris gamosxi­ vebul signalze. gadamcemis mier ga­ mosxivebuli eleqtro mag­ . romelic gamoiyeneba eleqtromagnituri talRe­ bis meSveobiT. radiomEtria – 1. radioproJEqtor­i 1. radiobiolOgia – mecni­ ereba mcenareul da cxo­ velur organizmebze da saerTod. romelic radioTi gadai­ cema. radiopelengi).

romelic axorcielebs maT gamoyene­ bas kavSirgabmulobisaTvis. popovma (1886). mecnie­ reba. mZlavri radiogadamcemi danadgari farTo gadacemisaTvis. radiostUdia – Sesabamisad mowyobili sadguri. romelic Sedgeba radioga­ damcemisa da mimRebisagan radiomauwyeblobis gansa­ xorcieleblad. rogorc sinaTlis sxivebi aireklebian proJeqtoris Cazneqili sarkidan. romelic morzes anbanis niSnebs ga­ dascems eleqtromagnituri talRebis meSveobiT. romelic Seiswavlis radi­ oaqtiuri izotopebisa da elementebis Tvisebebs. soflis r. manve gamoigona radiosig­ nalebis smeniT miRebis xerxi telefonis yurmilis meSveobiT (1899).  r. radioaparaturiT aRWurva risame. radiotEqnika – 1.s. saSualebani. 2. 2. radioqQmia – qimiis dargi. radQum­i [laT.. radiotelEgraf­i – umav­ Tulo telegrafi. radiolokaciuri sadguris SeerTeba sinaTlis proJeq­ torTan. ma­ Ti gamoyofisa da koncen­ trirebis meTodebs.-433nituri talRebi airekleba specialur refleqtoris zedapiridan imis msgavsad. radiosAdgur­i 1. radium sxivi] . qarxnis r. TviTmfrinavis da sxv. tele­ viziisTvis. teqnikis dargi. radioreflEqtor­i (ix. rac saSualebas iZleva swrafad iqnas mowi­ naaRmdegis TviTmfrinavis aRmoCena da ucabedad misi ganaTeba. radiotelEgrama _ igivea.  qveynis r. romelic swavlobs maRali sixSiris eleqt­ romagnitur rxevebsa da radiotalRebs. kompleqsuri aparatura. 2. pirve­ lad gamoiyena rusma fi­ rad zikosma a. saida­ nac radiogadacemebi ewyo­ ba. ¥ radioteqnikuri. rac radiograma.. radiolokaciisTvis.  radiotexnika. radiofikAcia da radio­ ficQreba – radiosadgu­ rebisa da radio danadga­ rebis qselis ganviTareba. radioproJeqtori). radiotexnikuri Scd.

Tbilisis vakis r. (gadat. (qarT. 2.) swori xazis monakveTi.) gazeTi.) konferencia. (anat. denTiT datenili hilzi. Reichstag] – germaniis parlamenti 1945 wlamde. meterologiuri r. olqis an didi qalaqis Semadgenlo­ baSi. 2.. badmintonis TamaSisaTvis). iyeneben foirverkSi.  aviaciis moqmedebis r.) komiteti. raQon­i [laT. Telavis r.) risame gavrcelebis an moqmedebis are. (s. 3. ra­ diusi] – 1. raQsSina [germ.  wiTeli jvris r.. kolofi. raime niSnis mi­ xedviT gamoyofili adgi­ li. sxivuri Zvali.  goris r.) winamxris erT­erTi Zvali. mcire administraciul­te­ ritoriuli erTeuli. rAketa1 [germ. Casas­ venebeli – kubo. (maTem. jarebi. kidobani] – qristianul ek­ lesiaSi – saflavi. sinon.  r.  samrewvelo r. ro­ melic aerTianebs wrexazis (an sferos zedapiris) ro­ melime wertils centrTan. raquette] – tariani ovaluri CarCo.  saraketo (mniSv. r.-is aReba. SuSxuna).. romelzec badea gaWimuli burTis da­ sartymelad (CogburTis. 2.) centri. romelic haerSi gamoscems sxvadasxva feris sinaTles. rAketa2 [fr. r. sxivi] – 1.. danadgari.  kosmosuri r. r. am monakveTebis sigrZe. radi­ oaqtiuri TvisebTa mqone liToni. sadac sxdomebs marTavda es par­ lamenti. (s. – qimiuri elementi. ¥ raionuli da saraiono (mniSv. SimSa. s. res­ publikis. 1­isaT­ vis).  reixstagi Scd. Reischine] – . sazenito r. ¥ s. mxaris. romel­ Sic inaxeba wminda nawilebi wmindanebisa. romel­ sac cal boloze mokle lartya aqvs. q. radQus­i [laT. re­ aqtiuli Zravas mqone saf­ reni aparati..rad -434didi saxazavi. sasig­ nalod da sxv. radius mina TvalSi. r-is centri. samiwaTmoqmedo r.. 2­saTvis). (s. (s. rayon sxivi. rAka [laT. raca yuTi. Rakete] – 1. raQxstag­i [germ. Senoba.

rentier rente ren­ ta] – piri. ramAzan­i [arab. rancho] – 1. rampe] – TeatrSi: grZeli. romelic cxov­ robs gasesxebuli kapita­ lis sargebliT. saxl­ kari. ralSi. sagnebis gamosaxva perspeqtivaSi. ramadân] – mu­ sulmanuri mTvaris kalen­ dris mecxre Tve. Cogani).) paemani. rAli [ing. mayureblebisagan daSore­ buli nawilebis dapatara­ vebiT. rally] – erTgvari sportuli Sejibreba av­ tomobilebiT (avtorali) an motocikletebiT (moto­ rali).Sekveca] – 1. rang] – xarisxi. 2. mefe. rApira [fr. randezvous] – (moZv. . aqvs grZeli da moqnili oTxwaxnagovani piri (amJamad xmaroben mxo­ lod saswavlo da sportul farikaobaSi). rAntie [fr. rAndevu [fr. romlis ganmavlobaSic morwmuneni inaxaven marxvas mzis amos­ vlidan Casvlamde. fasiani qaRaldebis (aqciebis. raliSi. sinon.  ralma. rAma ­ induri epoqis `ramao­ nas~ umTavresi gmiri. dabali barieri avanscenis gaswvriv. mxatvroba­ Si: figurebis. rome­ lic faravs darbazis mxri­ dan scenis gasanaTebel mowyobilobas. 2.-435magidis CogburTSi – patara mrgvali xis niCabi (qarT. Sexvedra. ralis. raccourcis Semok­ leba. rAmSteqs­i [ingl. rAng­i [fr. rumsteaks (mr. Tanrigi. TviT es ga­ sanaTebeli mowyobiloba. ¥ ralim. rAnCo [esp. rals. rAkurs­i [fr. wodebuleba.-is kapitani. rAmpa [fr.-ebi. TviT es rap marxva. foto­ da kinogadaRebaSi: operatiuli xerxi – obi­ eqtebis gamosaxva mxedve­ lobis sxvadasxva werti­ lebidan rogorc moZravi. ralli Scd. rapiere] – saCxvle­ ti iaraRi. ise uZravi kameriT.  mravadRiani saavtomobilo r. di plomatiuri r. aSS­is dasavleTSi: mesa­ qonleobis ferma.  pirveli r. RmerTi viSnus avatara. ob­ ligaciebis) SemosavliT.)] – Semwvari xorci (Zroxis barklis naWeri). laTinur amrikaSi: kar­midamo.

rom­ lis mixedviTac TiTqos ar­ seboben adamianTa `maRali~ da `dabali~. samuzeumo eqs­ ponati. raffinade] – gawmendili natexi Saqari sxvadasxva formisa. 2.) ase uwodeben mZime da xangrZlivi saerTaSoriso molaparakebebis calkeul etapebs.) gawmenda minarevebi­ sagan. romelic xelmowerilia misi war­ momadgenlebis mier. rAtuSa [holand.] – kacobriobis is­ toriulad Camoyalibebuli jgufi. Teoria. ratifikAcia [fr.romelsac axasiaTebs memkvidreobiT gadacemuli zogi araerTi niSan­Tviseba: kanisa da Tmis feri. round] – 1. niSnebi. gawmendi­ li.  rasiuli Scd. rhapsôdos] – Zvel saberZneTSi: moxeti­ ale momRerali. raritus] – Zalian iSviaTi nivTi (mag. gadat. ratification] da ratificQreba [germ.  ratuSisa. (qim. r. srulfasovani da arasrulfasovani rase­ bi. rAsa [fr. Raritat < laT. (gadat. rarQtet­i [germ. rafQnad­i [fr.  faSizmis r.rar -436levs iuridiul Zalas. rafinadis dmzadeba Saqris fxvnilisgan.) krivSi: drois monakveTi (Cveulebriv 2­3 wuTi). ratiofizienen] – saxelmwifo xelisuflebis umaRlesi organos mier damtkiceba xelSekrulebisa.  r. raffiner] – 1. rom­ lis ganmavlobaSic ibrZvi­ an mokriveebi. kanonebi. rAfsod­i [berZ. saxis Taviseburi nakvTebi da sxv. r. 2. rafinirEbul­i 1. ¥ rasistuli.) daxvewili. Zveli wigni). rAsizm­i – antimecnieruli. ratusz] – ev­ ropis zog qveyanaSi: qala­ qis TviTmmarTvelobis Se­ noba. rAund­i [ingl. 2. romelic agrovebda da asrulebda epikur simRerebs. reaqciuli – burJuaziuli Teoria da politika.  navTobis r. rafinQreba < [fr. natifi. (wign. ¥ rasobrivi. gansxvaveba. (sp. zeTi..  r.  ratuSasi Scd. rati­ fikacia xelSekrulebas aZ­ .

re. nili. gaumjobeseba. ratiosxva olimpoeli RmerTis nalis gonivruli] – 1. moSliT. romelic dawerilia xalxu­ 2.  dRe-Ramis r. darwmu­ nebuloba adamianis gone­ instrumentuli nawarmoebi. rhapsôdia] – 1.romelic WeSmariti Temaze.. nervuli sistemis ganvi­ Tarebis darRveva. mizan­ da a.) planeta saturnis rom SemecnebisTvis yvela­ Tanamagzavri. gamow­ rAja [sanskr.. codnis erTaderT wyarod 2. saxsrebis  rapsodia Scd. kronosis coli. Ta­ raluri marilebis cvlis vadi. mag.) mTeli an wiladis ba. kveba. 2. feri misawvdomia. ro­ melsac rafsodi asruleb­ racionAluri [laT. [laT..-437- rea rafsOdia [berZ. demetres da zogi racionAlizm­i [laT. . am bgeris aRm­ vebis ulufa. mowyoba gonivrulad. raukan. r. Rea] – 1.  r. xelaxla. racionalizAcia < [laT. Zvel saberZneTSi: epikuri gonebas miiCnevs.. (astr. fi­ deda. r. miwaTmoqmedebis r. rhachis xerxe­ racionAluri rQcxvebi mali] – bavSvTa daavade­ – (maTem. bis usazRvro ZalaSi. rationalis] – gonivruli. zevsis. berZnul srulyofa. Sewonilad. raja] _ indoeTSi: veulia organoebis mine­ Zvelad mefe. Ratio] – sak­ meore bgera. re] – musikaluri gamis racQon­i [germ. teqnologia. norma garkve­ niSvneli noti. gamoyeneba.. re. mizanSewo­ da. rEa1 [berZ. reeqsporti. agreTve noli. tionalis gonivruli] – risame reinvestireba.. listis ungruli r. miTologiaSi: uranosisa da  warmoebis procesebis r.  f. losofiuri rwmena imisa.S. rAqiti [berZ. feodali. uli vadisTvis. romlisTvisac damaxa­ (dadebiTi da uaryofiTi) siaTebelia Zvlebisa da ricxvebi. geas Svili.] – TavsarTi. romelic aRniSnavs: piruku. Tavidan. re [it. nawarmoebis nawyveti. Semecnebis Teoriis mimar­ ri simRerebisa da cekvebis Tuleba.

)  kritikaze r. igivea.) gavacocxleb] – 1. namdvilis marTal asaxvas. risame gan­  r. dabru­ WeSmariti] – namdvilad ar­ neba (mZime avadmyofisTvis). re winaaRmdeg da ago risi ganxorcielebac Se­ vmoqmedeb] – raime saxis saZlebelia. mimarTuleba mxatvrobaSi. s. xorcieleba. laT. Scd. ganivrad damagrebuli Zeli. nam­ da (agentis) moqmedi] – qimi­ dvilad arsebuli. sicocxlis aRdgena. nivTieri] – 1. xolme signalebs. (medic.  r. amocana. sxvadasxva saSualebebiT reAlia [laT.) ganyofileba. 2. pasuxi STa­  r. re – winaaRmdeg reAluri [laT. (medic. risame gayidva.) anZebze .. rac sinamdviles Seefereba. sebuli nivTi. reabili s. r. usafuZvlod Selaxuli vili] – literaturasa da Rirsebis. reagieren < 2. r. xelaxla da animo (mniSv. gare zemoqme­ reanimAcia [laT. vada. rac reaqcia kvlav. (s. realis namd­ 1. nawarmoebi. gegma. Zala.. materialuri 2. WeSmari­ ur reaqciaSi moqmedi (mo­ ti. namdvili. rEa2 [holand. (saub.) sareanimacio ganyo­ kulturis yoveli sagani.rea -438-  gegmebis r. gad. stili. re – debaze.) Sromisunarianobis ¥ realisturi. reagQreba [germ. gamoxmaureba. r. 2.patiosani saxelis. realis] – 1. aRdgena mkurnalobis Sede­  r. romelzedac abamen swor  saqonlis r. punqti. ¥ sarealizacio. realis macio. fileba (saavadmyofoSi). beWdilebaze. xelovnebaSi: mimarTuleba. CamorTmeul uflebaTa aR­ romelic miznad isaxavs si­ dgena. fulad qce­ va. sariaminacio tareba. reabilitAcia [laT. ¥ reanimaciuli da sareanirealizAcia [< laT. realis namdvili. reAgent­i [laT. cxovrebaSi ga­  rianimacia. nawile) nivTiereba. 1. fasiani qaialqnebs da aRmarTaven Raldebis r. tatio] – da reabilitQreba reAlizm­i [laT. ra] – (zRv.

progresis mteri. ¥ reaqciuli (mniSv. reactif] – qimiuri . r. taxti da sxv. romelic moqmedebs sna. rac ukuZalis moqmedebiT war­ rEbus­i [laT. iqmneba axali nivTiereba. niSnebeli sagani (gvirgvini. moebaSi ukve gamoyenebuli. xre. namuSevari produqtebis reAqtiv­i [fr. Zrava.). Sua saukuneebSi: mefeebis.. ra­ 2. TviTmfrinavi. nivTiereba. romelsac iye­  s. politika.. sxvadasxva saxis samuSao­ ebisaTvis. samedicino reaqciOner­i [fr.). maRaroebis damu­ romlis Sedegadac warmo­ Savebisas da sxv. poliuri ufleba garkveul 2. kolba. niSnebis kombinaciiT. reactionaire] – politikuri reaqcis mom­ analizebisaTvis. moWrisas.) 1. ime moqmdebis sapasuxo moZ­ msxvili feodalebis mono­ raoba. rebus `nivTebiT~. cana. fulis Tierebis urTierTqmedeba.) war­  r. (qim. ganmaTavisuflebeli moZ­ raobisa da sazogadoebrivi regAta [it.  atomuri r. reJimi. regeneravis). rac aseT Zalas iyenebs. tio aRdgena] – 1. reAqcia [fr. 3­isaT­ regenerAcia [laT. reaqtQul­i – (fiz. asoebisa da sxva reAqtor­i [fr. revoluciuri da erovnul da misT.) ori an ramdenime niv­ Semosavalze (mag. regata] – didi Se­ progresis daTrgunvis po­ jibreba niCbiani. 2­isaT­ vis).-439- reg ¥ sareaqcio (mniSv. warCinebis niSani (ordeni 3. r. mefis xelisuflebis ma­ velze. ingl. romelSic saZiebo si­  r. `sagnebiT~. gazeTi. `nivTebis~.. (teq. 2. an motoriani navebiT. r. nebis~ daxmarebiT~] – gamo­  r. qimuri r. sxvadasxva ti pis fizikur­ qimiuri reaqciebis safuZ­ regAlia [laT.). regalis samefo] – 1. ski ptra. `sag­ moiqmneba. r.-is Sedgena. neben laboratoriebSi  reaqcionuli Scd. reaction] – 1. moZraoba. reacteur.-is amoxgari. ialqniani litika. mag. tyva an fraza mocemulia naxatebis. reactor] – aparati an danad­  r. 3.

garkveuli wesebi­ sadmi daqvemdebareba. rEglan­i [ingl. olqi. reglament] – krebis.  qarTulSi miiRo mniSv­ neloba qveynis calke ra­ ionebisa. ujre­ debis) aRdgena organizmis mier. raioni] _ romelic moicavs qveynis ramdenime msxvil erTeuls an ramde­ nime qveyanas. 2.reg -440- Tavdapirvel TvisebaTa aR­ dgena. reglamentAcia [fr. regionis qveya­ na. samxreTaRmosavleT aziis r. reglamentation] da reglamentQreba _ risame zustad gansazRvra. miwisqvesa biZgebis r.. yri­ lobis Catarebis wesi. rodesac saxelo an mxari . konferencia.-is dacva. regQstr­i [laT. (saek. dadgena. reglAment­i [fr. reglan] – pal­ tos an kabis iseTi fasoni. r.  r.  poliklinikis r.  maRali r.  deputatebis r. maCvenebeli. registrAcia [< laT. regens (regentis) mmarTveli] – 1. kuTxeebisa. (biol..  amierkavkasiis r. aRricxva.) RumelSi Semavali gazisa da haeris gaTboba ukve gamoyenebuli wvis produqtebiT. mefis mcirewlovanebis ga­ mo). monarqiul qveynebSi: saxelmwifos droebiTi mmarTveli (mag.. registrAtor­i – dawesebu­ lebis muSaki. ityvian: `saqarTvelos ama Tu im regionSio~. konferenciis. musikaluri sakravis an momRerlis xmis bgeriTi diapazonis ganakveTi.) mgalobeli gundis lotbari (diriJori). Casa­ weri davTari.  r. qorwinebis r. risame sia. 2. 3. mo­ wesrigeba. registrAtura – dawesebu­ lebis ganyofileba. risame registracias axdens. davTarSi Cawe­ ra. regQon­i [laT. 2. ¥ regionuli da regionaluri. qsovilis. ekonomika. rEgent­i [laT.  namuSevari zeTis r... mag. r. registrum sia] – siaSi. sadac registracia warmoebs. registrum] – 1. romelic vi­ same.) dakarguli an da­ zianebuli nawilebis (or­ ganoebis.-is darRveva. (teq.

regOlit­i [ingl. romelic redaqcias (mniSv. regressus] – (wign. romelic awesrigebs meqanizmisa da misi nawi­ lebis muSaobas.  reguliatori Scd. mowesrigeba] – 1. mimdinare. dasabeWdad momzadeba (teqstis). amerikel zangTa sacekvao musikis forma. teqnikuri r. amerikeli salonuri da samejliso wyvilTa cekva. sistematuri. piri. radio da telegadacemas xelmZRvanelobs.. romli­ Tac dafarulia mTvaris zedapiri. regulo va­ wesrigeb] – garkveuli wesiT warmarTva. rEgres­i [laT. romelic Camoyalibda me­19 s­is meore naxevarSi. mecadineoba. regrEsia (laT.  xelnaweris r.) ganviTarebis Sefer­ xeba. rac redaqcia (mniSv.. 3. ¥ saredaqtoro. gasworeba..) mowyobi­ loba.. 2.  Zravas r. regulAruli [laT. fasebis r.  literaturuli r.-441erTi naWriTaa gamoWrili.. 1). regulAtor­i (teq. mowesrigeba.  xelnaweris r. ukusvla. regtAim­i [ingl.  r. regolit] – mtvrisebri masala. taqti] – 1.. regularis wesieri] – Tanabrad da swo­ rad warmoebuli. redacteur] – 1. Jur­ nalis.  r. redAqcia [laT.  xelnaweris uZvelesi r.  s. temperaturis r. 2. r. 2. wylis donis r. redaqtQreba _ igivea. _ jazis erT­erTi wina­ morbedi. redAqtor­i [fr.  mTavari r. raime nawarmoebis teqstis saxesxvaoba. honorari. 1) ukeTebs raime teqsts. piri.literaturu­ lad damuSaveba. red regulQreba [laT. quCaSi moZraobis r. ukuqceva.. regressio uku­ svla] – zRvis ukan daxeva.  siCqaris r. gazeTis gamocemas. redactio wes­ rigSi moyvana. romelic wignis.  reguliaruli Scd. romelic gamosacemad am­ . daqveiTeba (sapirispiro progresi). tempi. regtime < rag nawyveti da time dro. operis axali r.-is moadgile. TanamSromelTa jgufi.

rac risame garantias iZleva. nusxa. (qim. revanchisme] – omSi damarcxebisaTvis sa­ magieros gadaxdis sababiT axali omis momzadebis po­ litika. (ekon. реестр polon.) valdebuleba. rEvers­i [laT. sadac aseTi muSaoba warmoebs. Semcireba.  xelmoweris r.) pativiscemis gadaWarbebuli gamoxatva. reduco ukan vabruneb] – 1.) valutis kursis aweva (sapirisp. reversus ukana. Sesusteba. reduplikAcia [laT..  mawoni – mawvnis. 2.) nivTierebis ganTavi­ sufleba Jangbadisgan.  mTavari r. revErans­i [fr. zedmeti mowiweba. devalvacia). 3. sadac xelnawerebs amzadeben dasabeWdad. zurgi (sapirispir. reduplicatio gaormageba] – (lingv. (gadat. ¥ saredaqcio. aRwera. (biol.  TavTavi. aversi). saqmeebis da dokumentebis Casaweri Jurnali. -isaTvis mzadeba. misi Semcireba an sruli gaqroba funqciis dakargvis Sedegad.) manqanis brunvis mi­ zadebs wigns. reemigrAcia _ imigrantebis samSobloSi dabruneba. ¥ revanSistuli.) bgeris dasusteba an mis sruli dakargva. rTulis Secvla martiviT. regestrum] – 1. reverence] – 1.  r. wamwami. rEvanS­i [fr.  r. sazogadoebaSi: (qalis mi­ er) Tavis dakvra marjvena muxlis odnav CaxriT. Sebrunebuli] – 1. revanche] – sama­ gieros gadaxda brZolaSi an SejibrebaSi damarcxebi­ saTvis. . politika. rEestr­i [rus. gamomcemlobis ganyo­ fileba. damuSaveba. revalvation] – (finans. gazeTs da misT. iron. dawesebuleba. (teq.  gazeTi `jorjian Taimsis~ r. ¥ redaqtiuli. sia. revalvAcia [fr.. kolegia.  s. liTonis fulis an medalis ukana mxare. revAnSizm­i [fr.) organos agebulebis gamartiveba. 4. qaTami – qaTmis. teqnikuri r. 2. redUqcia da reducQreba [laT. (lingv. 2.) sityvawarmoeba fuZis game­ orebiT. 2.red -442rejestr laT. 3. 4.

momadgelis gamowveva sxva atavizmi. mecnierebaSi. brZola. revolution] – 1. Secvla. Cveulebriv Tan axlavs . aqvs doli sisworis da kanonierebis (mbrunavi savazne). texa. revokAcia [laT. revoliuci– gulisa da sisxlZrRvTa onuri Scd. an Teatraluri warmodgena. brZanebis revQzia [laT. kulturuli r. (vaWr. (gadat. r. winandeli patronisTvis. uaxloes winaprebs. sazogadoebriv­politikur 2.) winaT gacemuli gankargulebis. romelic Sedgenilia cal­ ¥ revoluciuri. saxelmwifodan Tavis qve­ 2. ¥ revmatuli. moZraoba. gamowveva] – 1. saxsrebis da kun­ revoluciOneri – revolu­ Tebis daavadeba. organizaciis an revOlver­i [ingl. r.-443- rev marTulebis Semcvleli me­ tkivili. revisio gada­ gauqmeba. revolver] Tanamdebobis piris muSao­ – xelis cecxlsasroli bis gamorkveva moqmedebis patara iaraRi..) Zirfesviani cvli­ piri. magram (di pl. bisagan. revmAtizm­i [berZ. Teoriis urTierTobaSi momxdari debulebaTa gadasinjva da Zirfesviani gadatrialeba.  r. reversio dabru­  revmatiuli Scd. teqnikaSi. mTavroba.) organizmSi iseTi niSan­TvisebaTa gaCena. Semowmebis mizniT. r. sinjva] – 1. tkivilebi. xelovnebaSi da sxv. revErsia [laT. revQzor­i – Tanamdebobis 2. keuli scenebisagan. revocatio romlebic ar hqoniaT mis gawveva. reumatismos]  revoliucia. romelic revizias ax­ leba. gardaqmnebi. 2. dens. sistemis. rEviu [fr.  r. romelime dawe­ sebulebis. neba] – 1.) qonebis dabruneba yanaSi. nomre­  r. gadatrialeba cod­ nis raime dargSi. revue] – saestrado  samecniero-teqnikuri r. (biol. raime moZRvrebis. revolUcia [fr. qanizmi. (samarT.  buxhalteriis r.) elCis an sxva war­ hqondaT ufro Soreulebs. romelsac ciuri moZraobis monawile.

rezQume [fr. raison] – (saub. rezQdent­i [fr.  rezoliucia Scd. resectio mokve­ Ta] – (medic. uflebis datoveba. moxsenebis. romelsac saWi­ roebis SemTxvevaSi Caabamen brZolaSi. statiis da misT.rez -444momadgeneli ucxo saxelm­ wifos garkveul raionSi. sadac iZulebiTi wesiT arian da­ saxlebuli adgilobrivi mkvidrni. romelic miRebu­ lia krebaze.) raime daava­ debuli organos sruli an nawilobrivi amokveTa. ¥ reziumesi. reservoir] – siTxis an airis maragis sa­ Tavsi (Sesanaxi nageboba). (samx. CrdiloeT amerikaSi. yrilobaze da misT. resume] – Sromis.) gonivruli safuZveli ri­  revoliucioneri Scd.  s. 2. sam­ xreT afrikasa da avst­ raliaSi: adgili. rezidEncia [laT. Resolutio gadawyvetileba] – 1. rezume Scd. 2. rezEqcia [laT.-is miReba erTxmad.  umaRlesi mTavarsardlis r.  r.  reziumisa. 2.-is dadeba. rezolUcia [laT. batalioni. romelic mudmivad ucxo qveyanaSi cxovrobs. daskvna. reserve] – 1. naSroms erTvis r. inglisur enaze. romelime qveynis moqalaqe. reservo vi­ naxav. ¥ sarezervo.) meTauris gankar­ gulebaSi datovebuli ja­ ris nawili.  moxsenebis r. vzogav] – 1. fondi. rezervUar­i [fr.  gancxadebaze r. rezervAcia [laT. 2. rEzon­i [fr. rezerve­ bis (maragis) Seqmna. mokle Sinaarsi.ebi. dad­ genileba. s. saqmian qaRaldze warwerili. 3.  prezidentis sazafxulo r. dazvervis saidumlo war­ .. resident] – 1. r. raime sakiTxis gan­ xilvis Sedegad. residentia ad­ gilsamyofeli] – mTavrobis an maRali administraciuli Tanamdebobis mqone piris adgilsamyofeli.-is proeqti. Tanamdebobis piris gankar­ guleba.  saxelmwifo sasursaTo r. ri­ same maragi. rEzerv­i [fr. rom kvlav daubrundebian raime sakiTxs.

 r. raid] – 1. Tviseba. Reise mgzavroba. reid­i2 [ingl.  partizanTa r. resultatus asaxuli.) zogi sagnisa da sadgomis unari gaadidos bgeris Zala da xangrZli­ voba sadgomis SigniTa ze­ dapirebis mier bgeris arek­ vlis Sedegad. piesis an romanis moqmedi piri. Tanrigis mikuTvneba .  violinos r. 3.) sxeulis bgera­ dobis gamowveva masTan mbgeri sxeulis mier. avtobusi. (gadat. damoZRvros. ¥ sareido. Sefaseba vinmesTvis raime rangis. rxevebi. raisonneur] – 1.) sazogadoebrivi aqtivistebis jgufis mier raime obieqtis mouledneli Semowmeba. (spec. gamoZaxili. 1. adamiani. mogzauroba] – garkveuli marSrutiT ma­ vali gemis. TviTmfrinavis. rEid­i1 [holand. рейс germ. gza. reQting­i [ingl. 2­isaTvis).  mecnieris gamokvlevas didi r.) Sedegi. hqonda. Tana­ bgeradoba.) gamoxmaureba. rezonQor­i [fr. rezOnans­i [fr. avtobusis da misT. romelsac Seicavs adamianTa rei 85%­is eriTrocitebi. romelic avtoris po­ zicias gamoxatavs da sxva personaJebs aswavlis. romelsac uyvars gansja zneobis Sesaxeb.) moZravi jarebis SeWra mtris zurgSi.-ze mdgomi kreiseri. 2.  r. adgili. saavtomobilo gzebze.-445same.  s.  r. kontingenti.areklili] – (wign. raiting Se­ faseba] – visime Sefaseba. sadgomis r. (wign. resonance] – 1. (samx. gadat. as­ wavlos.  s. ¥ sareido. ¥ rezonansuli (mniSvn. 2.-iT Seicavs adamianTa 15%. reQter­i _ inglisis sain­ formacio saagento.  pirveli jgufis sisxls uaryofiTi r. 2. daari­ gos. rEis­i [rus. rezUltat­i [laT. ¥ sareiso. reede] – gemebis RuziT gasaCerebeli marjve adgili navsadgurSi an mis maxloblad. (fiz.  s. rEzus­fAqtor­i – antigeni. azri.

requisitum  Teatraluri r. Reithosen] – to indeqsi. kaTolikuri RvTismsa­ gamoZalvasTan.) pretenzia saqonlis lisodac igi kargavs iuri­ dabali xarisxis gamo da . totebic mWidrod ekvris dawesebulebis dasaxeleba. fexebs. xurebis erT­erTi saxe ZalmomreobasTan. Requiem] – dakavSirebulia SantaJTan. quCis viwro Sarvali. (spec. saCivari. (samarT. cxenosnis meri da sxv.saxlis nomeri.1 gan­ cxadeba. popularobis in­ samarTis yvela Semadgeneli deqsi.) dawesebulebis mi­ sportSi). rekvQzit­i [laT. 2. Seqeba. preten­ gacemis adgili da TariRi. plakati. filebis gamoxatva. rogoricaa: safos­ reQtUz­i [germ.rei -446- (mag. visime an risime Sesaxeb (Teatr. lebrivi moqmedeba. rEket­i [ingl. urom­ 2. wils. s. mizniT.. 2. samgloviaro musikalu­ ri nawarmoebi solistebis. daSinebasTan. telefaqsis no­  sportuli r. yurebelTa da sxv. saWiro. zia. saTanado xelmowera). racket] – danaSau­  reituzebi Scd. reclame] – . romlebic cnobebis gavrceleba. 3. anda warmoadgens de­ niT.  reketiri. rEklama [fr. qalaqis.  s.) nivTebi. ukmayo­ elementi (mag. politikur sarbielze. – micvalebulis sulis mo­  r. aucilebeli] – 1. koratiuli gaformebis na­ ¥ sareklamo. modgenis msvlelobis misi popularizaciis miz­ dros. mizidvis  reqviemi Scd. diul Zalas. reclamatio ukmayofileba] – 1. ma­  mocartis r.. (vaWr. romlis saxelwodeba. r. sWirdebaT msaxiobebs war­ misTvis saxelis moxveWis. saxsenebeli mesa (wirva). nawili. ganyofileba. telefonis.) sworad Sedgenili dokumentebis aucilebeli reklamAcia [laT.-Si monawileoba. saxelwodeba. filmi. 2. romelic rekvQem­i [laT. radio da gundisa da orkestrisaT­ telegadacema an sxva Ro­ vis. 1. nisZieba momxmarebelTa.

¥ sarekomendacio. romelic reagi­ rebs raime danadgaris erT­ erTi parametris (mag. axlad ageba Se­ morCenili gadmonaSTebis aRweris mixedviT.  msoflio r. (s. curvaSi. wnevis. (s. rEkord­i [ingl. werili. relatio cnoba. 2. Recreatio aRdgena (Zal­Ronis). 2.) aRdgena Zalebisa. visime sabrZolo gmirobis werilobiTi daxasiaTeba jildoze warsadgenad. .-is damyareba. mTavrobis sigeli di plomatiuri warmomad­ genlis ukan gawvevis Sesa­ xeb. sabuTi.) darbazi. relAcia [laT.  s. temperaturis) cva­ lebadobaze da mcire sim­ Zlavris saSualebiT Car­ Tavs an gamorTavs denis gacilebiT ufro mZlavr damxmare wyaros.­Si: pirineis naxe­ varkunZulis xalxebis mier arabebisgan dapyrobili te­ ritoriebis brZoliT ukan dabruneba. r.. axali r. Reconquista] – me­8­15 ss. rekredQtiv­i [germ. romlebic adami­ anma daxarja SromiT saq­ mianobaSi. xelaxla da construo vaSeneb] – 1.) mosavali. romelic auqmebs akreditivs. rel rekreAcia [laT.  r. rEle [fr.) maCveneblebi. r. (s.  r. record] – umaR­ lesi. relais] – avtomaturi xelsawyo. risame pirvandeli saxis warmosaxviTi an realuri aRdgena.-447zaralis anazRaurebis mo­ Txovna. saqmianobis dadebiTi weri­ lobiTi (agreTve sityvieri) daxasiaTeba samuSaoze an raime organizaciaSi misa­ Rebad. recomendation] – visime muSaobis. ¥ rekreaciuli da sarekreacio. das­ veneba] – (spec. (s. re­ kvlav. rekOnkista [esp. meTauris cnoba saomari momqedebis mimdinareobis Sesaxeb. rekomendAcia [laT. Recreditiv] – 1. saukeTeso Sedegi. ro­ melic miiRweva sportul SejibrebaSi an muSaobaSi. Zabvis.) dro. rekonstrUqcia da rekons­ truQreba [laT.  avtomobilis r. ¥ rekorduli da sarekordo. moxseneba] – 1.

).. renEgat­i [laT. Tayvaniscemis sagani (Cve­ 2. remontTan  r. reliquiae] (mr. . wminda nawilebi. romelmac rogorc gansakuTrebiT uRalata Tavis rwmenas da Zvirfas saxsovars. rasac remonti unda gau­ ulebriv wmindanTa naSTebi: keTdes. Sesusteba] – (medic.). aRdgena 2. dablobebis. bunebrivi Zalebisa (Rmer­ dramatul nawarmoebSi: av­ Tebis. saojaxo davida.. SeniSvna. 2. sar­ Seicavs scenis mowyobilo­ wmunoeba. ruka. dakavSirebuli. saaTis r. lisa. samuSanarCenebi] – 1. zRvis fske binis r. kapitaluri. dResaswauli-ieso qris. amoburculi. religiuri oebi. saxelosno.. personaJTa garegnobi­  qristianuli r. rom­ riv. s. kapitaluri remonti _ ¥ reliefuri – zedapirze ix. amoburculi gamosaxuleba (dazianebulisa. bas.. renego uarv­ 2. gafuWebulisa.  r. saxli. Cavardnili rEmont­i [fr. ris r.  mTagoriani r. mahmadiasa da qcevis mokle daxa­ nuri r. gacveTi­ sibrtyeze. remarque] – 1. siaTebas. li da sxv.  reliqvia Scd.rel -448- relQgia [laT. tansacme­  s. roba. nivTi.. frCxilebSi). mili. moRalate. Teba] – SekeTeba. ¥ religiuri. relQkvia [laT. amoweuli. sarEmonto – 1. romelic lebsac Tayvans scemen. remissio Semci­ tes aRdgoma. minaweri. religio] – rwmena rEmarka [fr. de­ avadmyofobis movlenaTa damiwis zedapiris us­ droebiTi Sesusteba an gaq­ wormasworobaTa (mTebis. reba. relief] – 1.) relQef­i [fr. sulebisa). romelsac inaxaven yof] – adamiani. mowinaaRmdegis mxareze ga­  istoriuli r.remQsia [laT. remonter Seke­ adgilebis) erToblioba.. romlebic toris SeniSvna (Cveuleb­ ganageben samyaros da. gandgo­ (sagvareulo) r.)  s.

ltolvilebis dabruneba samSobloSi. repertUar­i [fr. rheo mive­ dinebi da statos mdgomare. reparatio] – fuladi an naturaluri gadasaxadi. rom maT mflobels ar sWirdeba mewarmoebrivi saqmianoba. romelsac ux­ dis omSi damarcxebuli qveyana gamarjvebuls mi­ yenebuli zaralis asanaz­ Raureblad. repatrians (repatrian(tis)] – piri. qoneba an mi­ wa ise.) gaSuqeba. romlisTvisac da­ maxasiaTebelia mecnierebi­ sa da xelovnebis ayvaveba. rEnome [fr. aseTi sxivebiT gasaSuqebeli aparati.romelic brundeba (an dabrunda) samSobloSi repatriaciis gziT. rentabel] – rac gaweul xarjebs amarTlebs. romlebic warmoadgenen mokle eleqt­ romagnitur talRebs. fr. repatrians (repatrian(tis)] – emigrantebis. repatrQant­i [laT. igivea. gardaq­ mna. sarentgeno. repatriAcia [laT. rente – laT.  adamianis organizmis r. romelsac iZ­ leva kapitali.  parlamentis wevris r. rentere – regularuli Semosavali. rac ren­ tgenis sxivebi. gadakeTeba. sargebliani. momgebiani. rEntgen­i _ 1. rentabEluri [germ. renommee] – visi­ me Sesaxeb Seqmnili Sexe­ duleba. reorganisieren] – risame struqturis Secvla. Se­ mosavliani. repertoire] – . reparAcia [laT. reputacia. uZravi] – xelsawyo denis da Zabvis regulirebisaTvis. rEnta [germ. aqvT gaumWvir sagnebSi SeRwevis unari. reOstat­i [berZ.sameurneo Tval­ sazrisiT mizanSewonili.­Si evropis rig qveynebSi (pirvelad _ italiaSi): kulturuli da ideologiuri ganvitarebis periodi. Renaissance aRor­ Zineba] – me­14­16 ss. rEntgenis sxQvebi – uxi­ lavi sxivebi. 2. aRorZinebis xana.  saministro r.-449- rep renEsans­i [fr. tyved wayvanili pirebis.  miaqcieT yurdReba: mogebiani da ara momgebiani. ¥ rengenuli. reorganizAcia da reor­ ganQzeba [germ. (s. Rente.

ganoebis mier miRebuli  s. oratorisTvis adgi­ lidan mocemuli mokle Se­ niSvna. koncertis r. wamoZaxili. nawarmo­ ebTa erToblioba. na­ warmoebebis winaswari Ses­ ruleba mayurebelTa winaSe gamosvlamde. reporter] – Jurnalisti. saxlis maswavlebeli. transplantacia)] – (me­ dic.rep -450- 1.  fexburTis matCis r. ¥ repetitoruli. it. replica] – 1. aseTi (TavsarTi. gameorebis sanoto niSani. reprise] – 1. reprezEntant­i [fr. garkveul periodSi dadgmuli dramatuli mu­ sikaluri da sxv.  s.) warmomadge­ neli. gamoqveynebuli gazeTSi. mokle saxumaro nomeri. dasasjeli zoma. rEplika [fr. reportage] – cnobebi dRis ganmavlobaSi momxdari ambebis Sesaxeb. aiTvisos raime codna. repetitor is. vinc imeorebs] – piri.. s. repetQtor­i [laT. darbazi. 2. xelaxla) da (trans) plantatio 2. replique. ga­ dacemuli radioTi.) 1. rgunva] – saxelmwifo or­ ¥ sarepeticio. generAluri repetQcia reprEsia [laT. tele­ viziiT. ro­ melic exmareba vinmes sas­ wavlo kursis CatarebaSi. sikaluri piesis romelime replantAcia [laT. estradaze da misT. niSnavs: kvlav.  repetitoroba. repOrtaJ­i [fr. komisia. 2. ¥ sarepertuaro. 2.-is ganaxleba. TeatrSi: sityvebi. . musikaluri da sxv. dasja. repetQcia [laT.  r. repetitio gameoreba] – dramatuli. msaxiobis mier Sesrule­ buli rolebis erToblio­ ba. amoRebuli kbilis kvlav Casma Tavis fosoSi. TeatrSi. gegma. romelic am­ zadebs reportaJs. sxeulis moWrili (mokveTili) nawilis mike­ reba da Sezrda. generaluri.  piesis r. reportQor­i [ingl. re – nawilis gameoreba. mu­ Scd.  repetecia. representent] – (wign. romel­ sac warmoTqvams personaJi sxva personaJis sapasuxod. (ix. sarepetecio rEpriz­i [fr. repressio daT­ _ ix.

 manqanis muSaobis r.) qve­ warmavali.. moTxovnebi. kvlav­ warmoeba. sa­ xelmwifos wyobileba. (fsiq. muSaobis. reptilis mxo­ xavi. mtkiced dadgenili wesi. 3.  kargi r. respirAtor­i [laT. s.. 2. moqmedebis.-451romelsac asruleben klo­ unebi an cirkis da estradis sxva msaxiobebi. ekon. pirobebi... sabeWdi teqstisa da misT.-iT sargeblobs. Rirseu­ li. niRabiani. cxovrebis. fakulteti. naxatis. 2. respodens (respodentis) < respondeo pa­ . reprodUqtor­i – mowyobi­ loba radiogadacemaTa xmis gasaZliereblad. sxvadasxva gamosaxulebis (suraTis. mZromi] – (zool.  kargi r. ¥ reJisoruli.) xelax­ la gadaReba da gamravleba fotografiuli an polig­ rafiuli saSualebiT. re – xe­ laxla da productio. reaqciuli r. respirAcia [laT. mcenareTa siTburi r. nawarmoebi. mmar­ res Tvelobis wesi. kino­ filmis dadgmis samxatvro xelmZRvaneli. 3. dasve­ nebis. Sromis.  kvebis r. reputAcia [fr. arse­ bobis pirobebi. reJQsor­i [fr. r. saparlamento r. ganawesi. kvebis da sxv.  demokratiuli r.) mexsierebaSi Semo­ naxuli risame aRdgena.-is dacva. ¥ sareJisoro. Se­ xeduleba. reprodUqcia [laT. r. respOndent­i [laT. darbaisluri. Selaxuli aqvs. xmamaRla molaparake. respiro vsunTqav] – mowyobiloba (filtriani. regime] – 1. rEJim­i [fr.  Teatris mTavari r. régisseur mmar­ Tveli] – speqtaklis. (polit. respiratio] – sunTqva. namuSevari. respectable] – pativsacemi. gax­ seneba. produco warmoeba. respeqtabElur­i [fr.  s. réputation] – visime (an risame) RirsebaTa da naklovanebaTa Sesaxeb Seqmnili saerTo azri. naxe­ varniRabiani) sasunTqi or­ ganoebis dasacavad mavne airebisa da mtvrisagan. damdgmeli. reptQlia [< laT.  s.) sa­ zogadoebrivi warmoebis ganmeorebiTi procesi. ¥ sareJimo. vawar­ moeb] – 1.

resursi. (s. retranslAcia – (spec. restavrAtor­i restavraci­ is specialisti. ¥ restoranisa. respUblika [laT. respublica] – saxelmwifo mmarTvelobis forma.  taZris r.  respublikanuri Scd.  Sigawvis Zravas muSaobis (narCeni) resursi. fuladi saxsrebi.) retranslaciisaTvis saWi­ ro danadgari.  saqarTvelos r. restavrAcia [laT.) aRdgena pirvandeli saxiT. ¥ saretranslacio. Zveli freskebis r. gadaxrili] – si­ Txis gamosaxdeli labo­ ratoriuli xelsawyo (apa­ rati) erTgvari.  mx.  s. ressources] – 1. ¥ sarestavracio. restauratio da germ.) konferencia. xelovnebis nawar­ moebis.  s. Zveli damxobili politi­ kuri wyobilebis aRdgena. 2. retranslAtor­i – (spec. saxelosno. restaurant] – kargad mowyobili sazoga­ doebrivi sasadilo. mowyobiloba. saretransliacio Scd. radiosadguri.  restornisa Scd.  bunebrivi r. qveynis ekonomikuri r.  satelevizio r.res -452- suxs vaZlev] – visac Seki­ TxvebiT mimarTavs Jurna­ listi. forma. agreTve translacia). resUrseb­i [fr.  marTvis r. s. aseTi mmarTvelobis mqone qveya­ na. . restaurienen] – 1.  rediosignalebis r. dro­ Ta viTarebaSi dazianebuli risame (arqiteqturuli Zeglis. r..-is prezidenti.. rEtorta [laT. arqeologiuri niv­ Tebisa da sxv. r. 2. risame maragi. restOran­i [fr. telegadacemaTa r.  retransliatori Scd.  retransliacia. romlis drosac xelisuflebis umaRles organoebs irCeven gan­ sazRvruli vadiT. retorta ukan moxrili. ¥ respublikuri da sarespubliko.) – ra­ dio an telegadacemis miRe­ ba da gadacema Sualeduri punqtis (retranslatoris) saSualebiT (ix... samuSaoebi.

3. r. nervuli sistemis monawi­ refErat­i [laT. Sinaarsis mokle gad­ ¥ refleqsuri. kiTxulobs.-is Sedemosaxuleba miiReba Cazne­ gebi. gamokiTxva da kenWisyra romelic Sedgeba eleqt­ didad mniSvnelovani sa­ ronuli lampisa da amrek­ xelmwifoebrivi sakiTxis lavisagan. referen– 1. retrogra- . gadasawyvetad. Cveneba­ganxilva garkveuli TanmimdevrobiT. mocema. reflexus asax­ va] – (fiziol. rac zitivis Sesworeba fanqriT. Refero va­ leobiT. reflecto  referatiuli Scd. movaxseneb] – samec­  pirobiTi (SeZenili) r. dus ukan mimavali] – prog­ olqi.-is mowyoba. moZraoba. retros1. rac rEfer­i [ingl. rEtuS­i [laT. sxivebis amreklavi mo­ dum rac unda moaxsenon. Tanamdebobis piri – momxse­ spectare yureba] – Zveli (da nebeli.. komisia. piri. Jurnali. uri. piruku da 2. xorcieldeba centraluri saRebaviT da sxv. piriqiT. wignis da upirobo r. misT. retrOgrad­i [laT. retouche] – fo­ rEfleqs­i [laT. moxsenebis r.  s.-453- ref ¥ saferendumo. refleqti r. gasaxurebeli xelsawyo. (referentis) momxsenebeli] – retrospEqtiva [laT. teleskopi. gadmocema. resis mowinaaRmdege. reflEqtor­i [laT. uwyeb.  refleqsiuri. ¥ referatuli. retro. biuleteni. konsultanti gark­ zogjer axali) filmebis veuli sakiTxebis Sesaxeb. s. romalic referats picere ukan yureba < retro ukan. niero naSromis. Referens aqcioneri. re­ refErent­i [laT. ukanve. ubani. qili sarkis saSualebiT. referee] spor­ tuli Sejibrebis msaji. romelSic ga­  r. igivea.) cocxali or­ tografiuli anabeWdis (po­ ganizmis uneblie reaqcia zitivis). refleqtoruli Scd.negativis an diapo­ garegan gaRizianebaze.  r. auwyon] – saerTo­saxalxo 2. ukan mivmarTav. wyobiloba. avireklav] referEndum­i [laT. s.

fr. rEqtor­i [laT. xelmZRvaneli] – feroSi mnaTobTa sxivebis umaRlesi saero da sa­ gardatexa. recensio 2. meTaurobiT. 1. refrigéseba werilobiT.. macivris nawili. (mus. reJimi. rectilesi ganaTlebis r. romlebic leqsSi garkveuli wesiT recEnzent­i – recenziis av­ tori. rector mmar­ 2. warmodgenis. politikuri gardaqmna.. cis TaRze. Senareve­ (fiz. narevebis gayofa. datexa.) taepebi. ri­ romelSic orTqldeba si­ Txe da temperatura dabla same gardaqmna. saero da sasuliero ad­ Tvalis refraqcia – Tva­ mi nistraciul­saswavlo lis unari gardatexos si­ xelmZRvaneloba reqtoris naTlis sxivebi. romelsac axdens mmar­ avtomobili da sxv. ficatio gasworeba] – da req­  s. [laT.) sinaTlis sxivis gar­ bisgan gawmenda. refractio] – 1. (lit. tificQreba – Txevadi refrAqcia [laT. meordeba. umaRreqtifikAcia [laT. . romel­ Tveli klasi. kinosuraTisa refriJerAtor­i [laT. Suqtexa. (astr. ris Sedegad mna­ suliero saswavleblis Tobebi ufro maRla Cans xelmZRvaneli.  marTlwesrigis r. rateur] – 1. refrain] –  rektorati Scd.. iwevs. meordeba. ¥ sareformo.  dadebiTi (uaryofiTi) r. vagoni. Secvla.) dedamiwis atmos­ Tveli. dasazidad. gankuTvnilia male­ saxelmwifoebrivi wyobi­ fuWebadi produqtebis ga­ lebis Sesacvlelad. specialuri gemi.) kupleturi formis recEnzia ganxilva. misamReri. kritikuli Sefa­ rigerare gacieba. arsebuli Sic daculia temperaturis po litikur­ekonomikuri. refda misT. samecniero naSromis. vidre sinam­ reqtOrat­i _ umaRlesi dvileSi arian. 2. reforme] – 1. gamokvleva] – vokaluri nawarmoebis na­ literaturuli nawarmo­ wili. romelic ucvlelad ebis. rEfren­i [fr.ref -454- rEforma [fr. 2. programa.

 r. agreTve avad­ myofis mier misi miRebis wesi. sxe­ uli] – ujredis SigniTa nawilakebi. romelic iRebs gaRizianebas. nukleinmJava)] – rTu­ riT li organuli naerTis. romelmac ganmeorebiT Ca­ idina danaSauli da adre ukve iyo nasamarTlevi. receptor mimRebi] – (fiziol. recQdiv­i [laT.) grZno­ badi nervuli boWkos da­ boloeba. ribonukleQnmJava (rnm) [laT. afTiaqSi warsadgenad eqimis mier Sedgenili baraTi.) avadmyofis Seb­ runeba. sisastike] – mkacri. rigOrizm­i [< laT. romlebic ax­ denen cilis biosinTezs. risame damzadebis wesi. zneobis wesebisa. Wavli da (ix. da­ savleT evropis udidesi sakurorto raioni (nica. erT­ erTi nukleinmJava. rEcept­i [laT. romel­ Sic aRniSnulia wamlis Se­ madgenloba. sanremo da sxv. mtkice dacva raime princi­ pebisa. recidivus rac meordeba] – 1. rivQera [it. 2. recEptor­i [laT.-455gazeTSi gamoqveynebuli r. mi­ TiTebebisa.. ribes nakadi.  tortis r.) danaSaulis gan­ meorebiT Cadena. ribosOmeb­i [laT. taepebis bolos. TiToeuli ujredi Seicavs aTasobiT an aTiaTasobiT r. gameoreba. recidivus rasac imeoreben] – adamani. rQTma [berZ. recidQvist­i [laT. rigor sim­ kacre. (medic. 3. (samarT. Saqris damzadebis r. risalita Sveri­ li] – Senobis fasadis win gamoweuli nawili. kani. orga­ nizmSi monawileobs cilis biosinTezSi.). receptum aRebuli] – 1.-is gamowera.) TiT­ qos gamqrali movlenis da­ bruneba. ribes naka­ di. Riviera] – xmel­ TaSua zRvis sanapiros zoli safrangeTsa da italiis teritoriaze. 2. r. Wavli da sôma berZ. rhythmos Tana­ zomiereba] – erTnairi an msgavsi bgeraTkompleqsebis gameoreba leqsSi. rizAlit­i [it. . (wign.-is wardgena afTiaqSi. aRmoCenilia uklebliv yve­ la cocxal organizmSi.­s.

mecniereba oratoruli xe­ romliTac unda miiRon fu­ lovnebis Sesaxeb. ring] – TokebiT ritUal­i [laT. remake xelaxla ¥ ritmuli. aRmosavleT .).) scesurdo. rhçtorikç] – mWevrmetyvelebis Teoria. r. ra­ rQqSa [iap. moZraobaTa swrafad moZravi sxeulis r. rQnit­i [berZ.) yoveli Tamasuqi. r.  r. Tanamedrove teqnikuri Se­  riTmi. ricochet] –  musikaluri r. elCis miRerebisaTvis. biT. saSiSroeba. same. Riff] – wyalqveSa neli safrTxe. Tanabarzomiereba ri­  r. lorwovani garsis anTeba. – (finans. Cabareba] ritOrika [berZ. r. niali.) – cxviris lo. risqus] – mosalod­ rQf­i [germ. rimmessa fulis gadacema. (s. asxleta raime zedapirze 2. gakeTeba] – mxatvruli fil­  r. rQmesa [it. misi axali versiis Seqmna ix.) wes­CveulebaTa er­ Semokavebuli kvadratuli Toblioba (sinon. muSaoba. rQtm­i [berZ..). ritmiusaZleblobebis gamoyene­ li Scd. ficarnagze) krivSi Sejib­  saqorwino r. rQng­i [ingl. ritualis] – (wign. rQsk­i [fr. rikOSet­i [fr.] – 1. klde (zogjer amoweuli riskis gaweva – alalbedze zRvis donidan). gagzavna. romelic moqmedeba. saxifaTo mdgo­ saxifaToa naosnobisaTvis. leqsis r. zomieri perioduli monac­  ritmi sxvaa (ix. li. braga. rhis (rhinos) ¥ ritualuri da sarituacxviri] – (medic. nebi.-iT wamosuli burTi. aerobika.. bis r. (gadat. mareobaSi Cadgoma..) wesebi. Sinagani r. rhythmos] – 1. riTmiuli. (s.. rimEik­i [ingl.).rik -456- ime elementebis Tanabar­  gargani r.) awyobili mimdina­ moxvedris Semdeg. reoba. mis xelmeore gadaReba da tanvarjiSi. moZraoba. vleoba. riTma sxvaa (ix. ceremoformis moedani (Cveulebriv.

romelic mo­ tocikliT dadis quCebSi . 2. ke­ TilSobili adamiani.. aseT etlSi Sebmuli. rock n roll – rok­n­ roli] – 1. rok-opera. TviT adamiani.). amerikis SeerTebuli Statebis da­ savleTSi: kovboebis os­ tatobis Cveneba (jiriTSi.  `roials ukravs~. Ritter < Zv. roQal­i [rus.~. rOk­i [ingl. – rok­musika xma­ maRali xmiT. mefis xelisuf­ lebis erTguli. for­ tepianos erT­erTi sa­ xeoba. rOdeo [esp. rok. qanaoba.  rok-jgufi. royal samefo] – klaviSebiani mu­ sikaluri sakravi. riter mxedari] _ 1. naxi­ ris Segroveba] – 1. Tavganwiruli. rikSa Scd. Zroxis swrafad mowvelaSi da sxv.-457da samxreT aziis zog qve­ yanaSi: msubuqi orTvliani etli. roiAlist­i – roializmis mimdevari. avtomaturi mo­ wyobiloba. didsulovani. рояль. igivea. germ. Tav­ dadebuli. `roiali daukra~. rodeo jogis..  `roalze ukravs..  mZime r. romelic aRniSnavs – exeba rok­musikas. rok-ansambli. swrafi ritmiT. mamaci. igivea. brunva Semokl. fr. `roalis damkvreli~. rac rok­ musika. Robot < robota monuri Sroma < rob mona] – avtomati. rac rok-n-roli. rock-and-roll qa­ naoba da darweva. ¥ riqSisa. romelic gan­ kuTvnilia adamianis Sesac­ vlelad rTuli teqnikuri operaciebis Sesrulebis dros. mkacri. 2. 2. rObot­i [Cex. rQcar­i [germ. xarebis daWeraSi. rOker­i1 [ingl. brun­ va] – axalgazrduli jgu­ fis wevri. romelic ekuTvnoda samxedro­Tavad­ aznaurul fenas. – pirveli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa. cxenebis. romelSic adamiania Sebmuli. 2. feodalur evropaSi – piri. rocker < rock darweva. motocikletebiTa da msubu­ qi avtomobilebiT Sejibreba sxvadasxva eqscentrikuli rok triukebis CvenebiT. Scd.. romelSic simebi horizontalurad aris ga­ daWimuli.  riqSasi.

stili.  r. role] – 1. r. vari gmiri. me­19 s.  pirovnebis r. r. ebi. rTu­ deblobisaTvis brZolis r.­Si safrangeTSi. 3. masala piesaSi. tiuli stili. ¥ romanuli (mniSv. rOl­i [fr. arayiSvilis r. ¥ rokokuli.) samijnuro urTier­ roki] – adamiani. pa­ tara musikaluri nawarmo­ rTuli formebi. risame idealizacia. li siuJetebis mqone didi . rOm­i [ingl.rok -458- mayuCis gareSe.­is pirveli me­ ri. warmoiSva  romaniuli Scd. romelsac msaxiobi ga­ oTxedis literaturasa da nasaxierebs. me­18 s.-s stilis aveji.-is daswavla. rOker­i2 [ingl...  romantiuli Scd. 2­isaT­ rOkoko [fr. xarisxi.  istoriuli r. (gadat.-ebis Sesruleba. xelovnebaSi: mimarTuleba.-is mTavis wesebs. spirtiani sasmeli.romelsc romAntika – (wign.  mTavari r.. rokiT. 2.-ebis ganawiromelic gvixatavda pirov­ leba. amaRlebul amzadeben Saqris lerwmis damokidebulebas raimesad­ daduRebuli wvenisa an ba­ mi. qiteqturuli da dekora­  r. rocker < rock 2. piesis an kinofilmis moqmedi pi­ romAntizm­i [fr. (gadat. romantisme] _ 1.  d. lis r.-ebi. istoriaSi. rococo] – ar­ vis). 2. li leqsi. romelic Toba qalsa da vaJs Soris.-uli urTierToba. siyvaruli.  baironis r. n. dagisagan. r.) is. rum] – magari. 2.  r. poezia. rac qmnis emociur.) rameSi monawilebis ¥ romantikuli. ar icavs TxrobiTi mxatvruli na­ gzebze moZraobisa da qce­ warmoebi.  Tavisuflebisa da damoukirOman­i [fr. romance] – 1. roman] – 1. lirikuli simRera. damaxasiaTebelia natifi romAns­i [fr. moqmedi piris sityvieri nul grZnobebs. mijnuroba. patara sasimRero liriku­  r. mniSvneloba. baraTaSvi r. gatacebulia rok­musikiT.

Rubico (Rubiconis) gadalaxva] – uryevi gadawyvetilebis miReba. rubQkon­i [laT. romlis drosac etli da mefe gadadgildebian erTimeoris gverdiT. wrebrunva. romanuli enebi – xalxu­ ri laTinurisgan warmo­ Sobili monaTesave enebi: portugaliuri. Rottweiler < geogr.] – sasamsaxuro ZaRlebis jiSi. nawili. spars. romAnul­i [laT. (polig. rotvaQler­i [germ. romelic 49 w. grafa. ¥ rudimentuli. rac rota­ ciuli manqana. romanus ro­ mauli] – rac warmoSobila Zveli romis kulturidan an dakavSirebulia masTan.) iulius keisarma gadalaxa Tavisi jariT – miuxedavad senatis akrZal­ visa da daiwyo samoqalaqo omi]. qveganyofileba. brunva. (Zv.  rudimentaruli. romelsac organizmis istoriuli ganviTarebis procesSi dakarguli aqvs Tavisi pir­ vandeli mniSvneloba da srulad ar viTardeba. organo. rudimentaluri Scd. rumba] – cekva meq­ sikuri warmoSobisa. ga­ damwyveti nabijis gadadgma [mdinaris saxelwodebis mi­ xedviT. gan­ yofilebis saTauri (ga­ zeTSi.  r. welTaRr.) igivea. igive robaia. rubrica < ruber wiTeli – kanonis saTauri (romelic iwereboda wi­ Teli saRebaviT)] – 1.). rOq­i1 [spars. Wad­ rakSi aseTi svla mxolod erTxel xdeba. franguli. moldavuri. rudQment­i [laT.] sparsul da tajikur poeziaSi: fi­ losofiuri an samijnuro xasiaTis oTxstriqoniani rum leqsi. Tavganwirva.. JurnalSi da misT. sawyisi] – (bi­ ol. r.-459¥ romantikuli. rudimentum Canasaxi. rOq­i2 (ist. rUbrika [< laT. rokh sabrZolo etli (koSkiT)] – WadrakSi: mefisa da etlis erTdrouli svla. espanuri. triali.) organo. rotAcia [laT. rumi­ nuli.) roqis spa – da­ qiravebuli jari. 2. rubAia [arab. notatio] – 1. sax. rUmba [esp.  r. . xasiaTi. 2. italiuri.

saga] _ 1. ro Tqmuleba. 2. landiuri xalxuri sagmi­ ician iaponiaSi. welTaRr). sabotage] – wi­ sAiti [ingl. site adgili] – naswarganzraxuli CaS­ monacemTa erToblioba in­ la. sAvana [esp. sabot] xisgan gamoT­ veli. sobrivi ukuRmarToba. CafuSva muSaobisa mas­ ternetSi (ix. sabOtaJ­i [fr. mwerlis markiz konusis formisa.  savanasi Scd. uZraoba. 2. Sab­ awamos Tavisi sqesobrivi loni. Zv. sqe­  r. routine] – SiSi si­ ixateba miswrafebiT – tki­ axlis. rUpor­i [holand. skandin. cvlilebis winaSe. welTaRr. (gadat. saddukaioi sakuT. vili miayenos partniors. subway] – met­ iudeaSi (me­2 s. CamorCeniloba. (gadat. fexsacmeli. Tqmuleba. msgavsi informacia. sakvoQaJ­i [fr. sAboT­i [Zv. politikuri mimdinareoba sAbvei [ingl. mr. saxelis mixedviT] – 1. Zveli skandinaviuri da ir­ sAke [iap.] _ ideologiur­ erTi epiTeti. sac CanTa da voyage mgzavroba] – xelis legenda. lili an xis lanCis mqone ¥ savanisa. moTxovnilebis dasakmayo­ fileblad. ropolitenis saxelwodeba – 1 s. amerikaSi. savanebi. ax. roeper] – .rup -460- ¥ sagisa.  sagasi Scd.] _ iudaizmSi: RmerT iehovas (iahve) erT­ sadukevEleb­i [berZ. de sadis (de sad – 1740­1814) ¥ ruporiani. xmis gamaZlierebeli mili sAdizm­i [fr. sabana] – tropikuli sAbo [fr.) sxvisi wvalebiT.] – brinjis arayi. s tanjviT siamovnebis miRe­ ba. netis gadamcemi sadguri. gamo­ rUtina [fr.). aparati. sax.) saerTod. ebr. romelSic Si monawileobisagan Tavis saerTo misamarTiT Tav­ aridebiT an misi arakeTil­ moyrilia erTgvarovani an sindisieri SesrulebiT. inter­ sAga – [Zv.

re­ ligiur kultTan dakavSi­ rebuli. TviTm­ frinavisa da sxv. saldo] – (buxhalt. 4. saRmrTo. sAlto [it.) ¥ salonuri (mniSvn. (moZv. romelsac amza­ deben wvrilad daWrili bostneulisgan. salamandra] – 1. salato mariliani] – 1. s. 2.  literaturis s.  s. 3. (wign. 2. daWrili kitri da pomidori xaxviT. kerZi. mwvaniliT da misT. maslaaTi. romlebic iW­ meva umad. kudiani wyalxmeleTa cxo­ veli. 5.) sxvaoba Semosavalisa da gasavalis (debitisa da kreditis) jamebs Soris.  samxatvro s. . 2. iWmeba civad (sinon. saTanadod Sekaz­ muli. poezia.  sakvaiaJi Scd.) tradiciiT ganmtki­ cebuli. sakrAlur­i [< laT. sakramEntul­i [laT.. 3. romelic garegnulad sal xvliks miagavs. salto xtoma. romlis drosac haerSi ma­ lays akeTeben. ¥ salaTisa. wminda. romelic sistematurad ik­ ribeboda visime saxlSi. ritualuri. sacer (sacris) wminda] – religiur kul­ tTan da ritualTan dakav­ Sirebuli. sAldo [it. kartofi­ lisgan. sadac ewyoba gamofe­ nebi. Sekazmuli. zogjer xorcisa da Tevzisagan. salon] – 1. tansacmlis s. sacramentum kurTxeva] – 1. cecxlis stiqia. sAlon­i [fr. aqvs mkrTali mwvane far­ To foTlebi. xe­ lovnebis nawarmoebebi. naxto­ mi] – akrobatiuli naxtomi.. 4­isaT­ vis). sastumroSi da sxv. Sua saukuneebSi gavrcele­ buli cru rwmeniT: cecx­ lis suli. sAlaTa [it. Cveulebriv Se­ kazmulia zeTiT. sadac iyideba mxatvruli saqoneli.  salaTasi. 3. ZmriT da misT. sad­ gomi. salaTi Scd. dasasvenebeli oTaxi gemze. 2. s. tabucuni). maRazia. tradiciuli.-461samgzavro CanTa. bostneuli mcenare. mgzavrTaTvis gankuTvnili adgili (avtobusisa. stumris misaRebi vrceli oTaxi mdidrul saxlSi. musika. politikuri s.) rCeul pirTa wre. salAmandra [berZ.

sAmbo2 [ingl. ¥ sanireba. romlis drosac dasaSvebia Zlier mtkivneuli ileTebi. sasaliute Scd. ¥ sanatoriuli. musika am cekvisaTvis. sAlut­i [fr.-ebi. almis aRmarTviT (mag: gemze da sxva).  saartilerio s. Самбо (Semokl.  bankis s.-is mkurnaloba. [it. rac salto. sAmbo1 [rus. 2. ¥ sasalute. bavSvTa s. trestebis. 2. samba < afrik.  s. sanatorium] – samkurnalo­dasasve­ nebeli dawesebuleba. 2. fei­ erverki raime sazeimo Ta­ riRis aRsaniSnavad. zambo] – adamiani. sAmum­i [arab. salut] _ samxedro misalmeba sroliT. (me­ dic.] – 1. gajansaReba] – 1. sanatio mkurna­ loba. rake­ tebis gaSvebiT da qvemexebis zalpiT.S..sal -462Sereuli qorwinebis Sede­ gad. igivea.) Самозащита Без Оружия Tav­ dacva uiaraRod] – spor­ tuli Widaoba. samUrai [iap. salto mortale sasikvdilo naxtomi] – 1. RonisZiebaTa sistema sa­ warmoebis. iaponiis agresiuli sam­ xedro wreebis warmomad­ genlis saxelwodeba. sAmba [ingl.) gamafrTxilebeli sam­ kurnalo RonisZiebebi piris Rrus gajansaRebisaTvis.] – brazilieli zangebis cek­ va. romelic warmoSobilia indieli ma­ makacisa da zangi qalis saltomOrtale . riskiani. sAmit­i [ingl. summit mwvervali.  borjomis s. samûm] – mSrali. gakotrebis sa­ winaaRmdegod. piki] – mravalmxrivi saer­ TaSoriso Sexvedra an TaT­ biri umaRles doneze. cxeli qari arabeTisa da CrdiloeT afrikis udab­ noSi. sambo esp. Tavze xelaRebu­ li nabiji. banke­ bisa da a. feodalur iaponiaSi: privilegiuri samxedro wodebis warmo­ madgeneli. – saartilerio jgufi. romlis drosac misi sxeuli haerSi malays ake­ Tebs.  saliuti. sanatOrium­i [laT.  s. naxtomi akrobatis ma­ Rali moednidan (simaRli­ dan). sanAcia [laT.

­is meore naxevarSi: literaturuli mimarTuleba. romlis mixedviTac sansara yoveli cocxali arsebis maradiuli mogzau­ robaa. qalaqis s. xetiali] _ induisturi da budisturi cneba. cent asi] – TavsarTi. gadaWarbebiT gul­ Cvili. sasicocxlo Zala] – metismetad xali­ siani. zedmeti grZnobiereba.  ixmareba agreTve _ sentimentalizmi. mizani – uzenaesi mdgoma­ reoba. ena. sandwich] – puris ori Txeli naWe­ ri. daWrilebs.] – Zveli induri samwerlo ena. gadaWarbebuli gulCvilo­ ba. daTvaliereba. sanitarus jan­ mrTeloba] – sisufTavisa da mosaxleobis janmrTe­ lobis dacvis RonisZiebaTa sistema. sAndviC­i [ingl.-463- san sangvQnik­i [laT. ixmareba agreTve . sanQtar­i [fr. xelnaweri. sAnt­i [fr.  s. s. santimentAlizm­i [fr. rodesac suli adis RvTaebis rangSi.  sanitaruli Scd. Zexvi. romelic garegnu­ lad mkveTrad gamoxatavs Tavis emociebs. 2. santimentAluri [fr. romelTa Soris moTav­ sebulia raime sauzmeuli (karaqi. s. ¥ sanitariuli. eqimi. igivea ra sendviCi. erTi sxeulidan meo­ reSi gadasvla. romelic Svelis avadm­ yofebs. sanguis (san- guinis) sisxli. sen­ timental] – zedmetad mgrZno­ biare. santimetri = 0. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aR­ niSnavs mis meased nawils: 1. ganTavi­ sufleba sansarisgan). sentimentalisme] – 1. romlisTvi­ sac damaxasiaTebelia gan­ sakuTrebuli interesi adamianis Sinagani samya­ rosadmi. mdgomareoba. sanitaire] – umcrosi samedicino muSa­ ki. sinam­ dvilis idealizaciisa da gadaWarbebuli grZnobie­ reba mis gamoxatvaSi. alagebs samkurnalo dawesebulebis sadgoms. sAnsara [sankr. yveli da misT. agreTve nirvana (qanaoba. Sanscrit sanskr. sAnkrit­i [ingl. sicocxliT savse adamiani. ¥ sanskrituli.). me­18 s. bunebisadmi.01 metrs. sanitAria [laT.  s.

Rimili.­de) qsovili. ¥ sarkazmuli da sarkastuli. 4. zemdgomi instan­ ciis mier raime aqtis dam­ tkiceba. wamyvan kbi­ lanaze. saerTaSoriso samarTalSi: zemoqmedebis zoma. (teq. (astr. Tanam­ zraxveli] – 1. 2. mis neba­sur­ vils. sanqcionQreba – sanqciis (mniSvn. romelic mibmulia meore. RmerTis moRalate angelozi. sarkasmos] – (wign. iZulebis.) avTvisebiani simsiv­ ne.): qalis samosi – grZe­ li (4­5 m. ¥ usanqcio (mniSvn. 1­isaT­ vis). saracEnia [laT.  s. romelic formalurad da­ moukidebelia. qveyana. 2.-ebi. romelic viTardeba Se­ maerTebeli qsovilisagan. qalaq-sateliti – Tanamed­ – sentimentaluri.  sanqcireba Scd. romel­ sac mimarTaven xelSekru­ lebis damrRvevi saxelmwi­ fos mimarT.san -464mwvave ironia. sarkophagos] – Zvel qveynebSi (egvi pteSi da sxv. satElit­i [berZ.  u. sarkôma] – (me­ dic. nebarTvis micema.  didi saxelmwifos s. eSmaki. s. (fiz. romani. 3. mweriWamia mraval­ wliani balaxi. rac mas iuridiul Zalas aniWebs. mitingi. sAtana [berZ. sArkazm­i [berZ.  mTvare dedamiwis s. 3. sarracenia] – mcenare.] – avi suli.) kbilana. sârî] – aRmosavle­ Tis qveynebSi (indoeTSi da sxv. saxelmwifo an mTavroba. nebarTva. zemoqmedebis zo­ ma kanonis darRvevisaTvis.-ia. adamiani.): qvis kubo.) pla­ netis Tanamgzavri. magram sinam­ dvileSi emorCileba sxva saxelmwifos. satelles (satellitis) Tanamgzavri. patara akldama. mowodeba.) RvarZliani dacinva. sAri [spars. 1). ro­ melsac garkveuli wesiT ixveven tanze. 4. berZ.  prokuroris s. sarkOfag­i [berZ. Tanxmoba. sArkoma [berZ. sAnqcia [laT.) speqtris susti zoli Zlieri zolis mezoblad. saflavis qva kubos formisa. sanctio dakano­ neba] – 1. dadastureba.  s. satanas < Zv.  ekonomiuri s. .

plakati.) wris adgilzea. nawili.) erT­erTi sigrZiv mogzauroba. nadiroba. lurji iagundi. s. sEans­i [fr.S.-ebi kinoSi. sferos nawili. saxlda britaneTSi.­ qalaqi­Tanamgzavri. satira] – litera­ turasa da xelovnebaSi: si­ saqsOfon­i [sakuT. sax. Scd.. pedicia. miwaTmoqmedebis mfarveli Wadrakis erTdrouli Ta(gaigivebuli iyo berZnuli maSis s. mzis sistemis didi pla­ neta.­Si kontinentidan gada­ gaSenebuli patara qalaqi. ganuwyvetliv drois gark­ sAturn­i [laT. ukravs~.) s. sAtira [laT.  saqsafoni. Segmentum mo­ nakveTi] – 1. (maTem. sapheiros] – romlebisganac Sedgeba zo­ lurji an iisferi Zvirfasi gierTi cxovelis organiz­ qva. `saqsofonze damk s. berZ. safQron­i [berZ. segregAcia [laT. gadoebrivi movlenebis da­ klarnetis monaTesave. Jurnali. xma] – spilenZis xerxi – uaryofiTi sazo­ sasule musikaluri sakravi. me­8 s. 2. kupletebi. vreli~ da a. miTologiis kronosTan). romelic mzidan me­6 sEgment­i [laT. s. ro­ sAfar­i [suahilis enidan] – melic gadamkveTi sibrtyiT afrikaSi: monadireTa eqs­ aris gamoyofili. `saqsofonze ¥ satiruli.. seance] – risame sa­ satirQkos­i – satirul na­ jaro Cveneba an Sesruleba warmoebaTa avtori. sauna] – finuri da qordiT aris SemosazR­ abano. vruli.. ro­ veul monakveTSi. namdvilis asaxvis erT­erTi phône bgera. hi pnozis s. is bolos isini dai pyres frankebma.  `saqsofons ukravs~. Saturnus] – 1. segregatio . agreTve 2.  siansi Scd. ganlagebuli nawevarTagani. (zool.-465- seg rove didi qalaqis max­ romelTa nawili me­5 – me­6 loblad garkveuli gegmiT ss. gakicxva. uzogavi dacinva. s. sAqseb­i – germanuli tomebi. dRis vis da nayofierebis RmerTi. maul miTologiaSi: xvna­Tes­  pirveli (meore.. romelic rkaliTa sAuna [fin. mi.

sequestrum] – 1. sEif­i [ingl. sadguri. ya­ daRa..  seismiuri Scd. samuzeumo eqspo­ natebis da misT. kerZod – miwis­ Zvrebs. sEkvestr­i [laT.) kuTxis erT­er­ Ti trigonometriuli fun­ qcia.) raime qsovilis mkvdari nawili. an specialuri saTavsi.  atmis s. cecxlgamZle karada an yu­ Ti. ¥ sezonuri.  sazafxulo s. xelsawyo. romelic yvelaze ufro Sesaferia raime saqmianobisaTvis.. saison] – 1. zamTris s. seismolOgia [berZ. secretus gamo­ nayofi] – (fiziol. s. s. dasvenebi­ saTvis da sxv.. seQsmur­i [< berZ.) saxelmwifo xelisuflebis mier raime kerZo qonebis gamoyenebis SezRudva an akrZalva. sadgomi – fasiani qaRal­ debis. navigaciis s.  s.sed -466¥ seismologiuri. Zvirfa­ seulobis. gamokvlevebi. monacemebi. romelic marTkuTxa samkuTxedSi udris hi pote­ nuzis Sefardebas kuTxis kaTetTan. seQner­i [ingl. weli­ wadis erT­erTi dro oTxi­ dan. . 2.  s. sEdan­i [ingl. s. seiner] – patara sazRvao TevzsaWeri gemi. (samarT. samuSao. ruka.) niv­ gamoyofa] – rasobrivi dis­ kriminaciis erT­erTi saxe – feradkanianTa iZulebiTi gamoyofa TeTrkanianebisa­ gan. seismos mi­ wisZvra] – miwisZvris mov­ lenebTan dakavSirebuli.  s. secans gadamkve­ Ti] – (maTem. romelic moscilda saR nawils... romelic Seiswavlis dedamiwis qer­ qis ryevebs. pe­ riodi. Semosvlis dro. dokumentebis. aqvs ori an sami rigi dasajdomebi.  Teatraluri s. 3. yurZnis s. s. sEzon­i [fr. seismos miwisZvra da logos moZR­ vreba] – mecniereba (geo­ fizikis nawili). weliwadis nawili. Sesanaxad. xileulis) mwi­ fobis. blis s. safe] – uZravi. risame (mag. sEkans­i [laT. sEkret­i [laT. 2. sedan] – daxu­ ruli msubuqi avtomobi­ lis ti pi. (medic. raioni.

2.  pirveli (meore) s. umaRles sas­ wavlebelSi: jgufuri praqtikuli mecadineoba maswavleblis xelmZRvane­ lobiT. secularis saero] – saeklesio da samonastro sakuTrebis gadaqceva saxelmwifo sa­ kuTrebad. seleqciOner­i _ seleqciis specialisti. seminAria [laT. SejvarebiT. selEqtor­i [laT. ¥ sasemestro.. gamocdebi. nerwyvi. Tesli. sadguri. romelsac gamoi­ muSaveben jirkvlebi (mag. .) or­ ganizmisaTvis aucilebel nivTierebaTa (sekrecebis) gamomuSaveba da gamoyofa jirkvlebis mier.  s. sēlēne mTvare da logos moZRvreba] – astronomiis dargi. filosofiaSi.romelic mTvares swavlobs. seminarium sanerge] – 1. selector da­ maxarisxebeli] – aparati. secretio ga­ moyofa] – (fiziol. mudmivmoqmedi s. secundans (secundantis damxmare] – 1. selEqcia [laT.. ¥ seminariuli da saseminario.  s. seminaria). jgufuri mecadineoba kva­ lifikaciis asamaRleblad. Wadrakis da zogi sxva Sejibrebis monawilisa..  seminariuli da saseminario sxvaa (ix. sEmestr­i [laT. gaum­ jobesebuli jiSebis gamoy­ vana xelovnuri SerCeviT. seminarium sanerge] – saSualo sasu­ liero saswavlebeli. selenelOgia [berZ. sekUndant­i [laT. sekularizAcia [< laT.  s. mowme da Suamavali du­ elis TiToeuli monawili­ sa.-467Tiereba. SerCeva] – cxovelTa da mcenareTa axali. ¥ seminaruli da saseminaro.  aTdRiani s. selectio gadar­ sem Ceva. kuWis wveni .) sekrEcia [laT. s. ¥ seleqciuri da saseleqcio. 2. Suamavali da TanaSemwe kri­ vis. semestris eqvs­ Tviani] – saswavlo wlis naxevari umaRles saswav­ lebelSi. semQnar­i [laT. romlis saSualebiTac xde­ ba telefonis mocemuli xazis ramdenime an yvela abonentis erTdrouli ga­ moZaxeba.

s. romelTa mowyobac miewereba legen­ darul dedofals _ semiramidas.  seminaruli da saseminaro sxvaa (ix.  senioritisa Scd. siriuli. alpebSi arsebuli monastris SaintBernard­is saxelis mixedviT. sentimentAluri _ ix. cnoba. ¥ sensaciuri da sasensacio. ¥ senioritasi.  s. . semirAmida­s bARebi – msof­ lios erT­erTi Svid saoc­ rebaTagani _ `dakiduli ba­ Rebi~ babilonSi. sasemenario Scd. sensatio] – 1. senQora [esp. senatus < senex mo­ xuci] – 1. senAtor­i – senatis wevri. rom­ lebic gavrcelebuli iyo wina aziis CrdiloeT da aRmosavleT afrikis na­ wilSi: arabuli. it. didi. qaliSvili (Sdr. ebrauli. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. siniora).  semenaria. sadac gamohyavdaT am ji­ Sis ZaRlebi mTaSi gzada­ karguli adamianebis mosa­ naxavad. [bibliuri noes erT­ erTi Svilis semis saxelis mixedviT]. señorita] – es­ paneTSi: axalgazrda gau­ Txovari qali.sem -468Ronieri ZaRli. it. semituri enebi – monaTesave enebi. SemTxvevam mo­ axdina. babi­ lonuri. semQtur­i – semitebTan da­ kavSirebuli.  s. 2. siniorina). señora] – espaneT­ Si: qalbatoni. sEnat­i [laT. ganaTleba. aRmoCena. rac raime ambavma. it. batono! (Sdr. romelsac kargi ynosva aqvs. parlamentis zeda (sakanonmdeblo) palata aSS­Si. señor] – espa­ neTSi: batoni. siniori). Zlieri STabeWdileba. qalbatono (Cveulebriv gvarTan an sa­ xelTan erTad) (Sdr. safrangeTsa da zog sxva saxelmwifoSi. finiki­ uri. asiriuli. semenariuli. TviT es ambavi. seniori (Cve­ ulebriv. santimentaluri. senQor­i [esp. seminari). sensAcia [fr. seniOrita [esp. 2. arameuli. Zvel romSi: umaRlesi xe­ lisuflebis saxelmwifo organo. senbErnar­i – jiSiani.

sErver­i [ingl. serenata] – 1. 2. im ebraelTaTvis. sententia azri. seraphim (mr. serAfim­i [Zv.  separatiuli Scd. sensualisme septuAginta < laT. ebraulidan ber­ Znulze. separAcia [laT. romelnic egvi pteSi cxov­ robdnen an palestinis ga­ reT iyvnen gafantulni da aRar icodnen ebrauli. romel­ sac misi fanjris win as­ rulebda axalgazrda kaci gitaris an sxva simebiani sakravis akompanimentiT.-469- ser sensuAlizm­i [fr. separAtizm­i [fr. ¥ serenadisa. swrafva gamoyofisaken. Sua saukuneeb­ Si italiasa da espaneTSi: satrfosadmi miZRvnili sa­ mijnuro simRera. Serapis] – eli­ nisturi egvi ptis mTavari (sicocxlis. sikvdilisa da gankurnebis) RvTaeba. aRqmebs miiCnevs.  serenadasi Scd. TaTbiri. serApis­i [berZ. gancalkevebisaken. separatuli zavi _ omis dros koaliciaSi myofi saxelmwifos mier mowina­ aRmdegesTan dadebuli za­ vi Tavisi samxedro mokav­ Sireebis Tanxmobis gareSe. zneob­ rivi darigeba. [laT. separatio] – gamoyofa. it. msjeloba] – moraluri xa­ siaTis gamonaTqvami. serenade. separAtul­i [laT.  s. rac ierusalimidan mefe pto­ lomeosis miwveviT aleq­ sandriaSi Casul 70 gan­ martoebulma Seasrula 70 dReSi Zv.)] – qristianul religiaSi: eqvsfrTiani angelozi umaR­ lesi ierarqiisa. romelic Semecnebis erTad­ erT wyarod SegrZenebebs. aRTqmis (bibliis) Targmani. sentEncia [laT. sensus SegrZneba] – filosofiuri mimarTuleba. mravalerovan qveynebSi: erovnul umciresobaTa swrafva saxelmwifosagan gamoyofisa da damoukide­ beli saxelmwifos Seqmni­ saken. 2. separatisme] – 1. separatus] – gankerZoebuli. serEnada [<fr. separAtist­i separatizmis momxre. kameruli musikis Janri. ebr. server momsa­ . gancalke­ vebuli. `sa­ mocdaaTi~] – Zv.

serpentin < serpent gveli] – 1. sakiTxi. yavis an Cais WurWlis sruli kompleqti adamian­ Ta garkveuli raodenobi­ saTvis. romelic axlavs saqonels da. 3. zogi saxelmwifo sesxis bileTis saxelwodeba. ¥ seriuli (mniSvn.  naxatebis s. daavadeba.  filmis pirveli (meore) s. didi kinofilmis erTgva­ rad damoukidebeli nawili. romelic qselSi gadacemis rols asrulebs. rac cif­ rebiT an asoebiT aris aR­ niSnuli. 2. 2. sagareo vaWrobaSi: sabuTi. serpEntin­i [laT. s. serial rac mwkrivs qmnis] – mravalse­ riiani kino an telefilmi. 2. 1­isaT­ vis).) saSiSi. sertificat] – 1. 4. 3.. romelsac is­ vrian mocekvaveebi balis.  sufris s. sErviz­i [fr. service] – suf­ ris. karnavalis dros. doku­ mentebis Tanrigi. damokidebuleba. aseTi adamianis damaxasia­ Tebeli Tviseba. werilobiTi cnoba. serpentarQum­i [laT. serpens (serpentis) gveli] – Sxamiani gvelebis mosaSenebeli ad­ gili maTgan Sxamis misa­ Rebad. darba­ iseli. sErvis­i [ingl. serQal­i [ingl. dinji. fasi da sxv. erTgvari sagnebis rigi. Cais s.  avtomobilebis s. 3. service] – mo­ saxleobis sayofacxovrebo momsaxureba. adamiani. mowmoba. sEria [laT.. jgufi. saxifaTo. maskaradis. sayuradRebo. mniSvnelova­ ni.  s. series mwkrivi.ser -470 s. serpAntin­i [fr.  saqmisadmi s. feradi qaRaldis grZeli da wvri­ li lenti.  s. gamoSveba. . ri­ gi] – 1. Tormeti kacisaTvis gankuTvnili s. dafiqrebuli. mZime. sertifQkat­i [fr. serieux] – 1. movlenaTa Tanmimdevruli rigi. mdgomareoba. wigni. serpentinus gvelis] – mixveul­moxveu­ li gza mTaSi. xure] – mZlavri kompiuteri. s. fasiani qaRaldebis. (saub. romelSic aRniSnulia saqonlis xarisxi. seriOzuli [fr.

sEqta [laT. romelsac perio­ dulad atareben warmomad­ genlobiTi organoebi da sxv. setter] – grZel­ bewviani monadire ZaRlis jiSi. sagnebi. sessio sxdoma] – 1.  sagamocdo s. religiuri Te­ mi. skola] – 1. karCaketili jgufi adamia­ nebisa. vadebi. osirisis Zma da mkvleli.  sekta Scd. sexus sqesi da (ix.) gancalkavvebuli.-471 s. sErfbord­i [ingl. gancdaTa da qce­ vaTa erToblioba. sertifikaTi Scd. sEqtant­i – seqtis wevri. s. sEter­i [ingl. sexus sqesi da berZ. sEt­i2 – Zv. Seiswavlis sqesob­ riv moSlilobas – diag­ nostikis. TviT es gamocdebi. mkurnalobisa da profilaqtikis mizniT. logos moZRvreba] – samecniero kvlevisa da codnis dargi sqesobrivi cxovrebis Sesaxeb. samecniero s. surfing zvir­ Tebze sriali] – wylis sportis saxeoba – Sejib­ reba specialuri ficriT (serfbordiT) srialSi zRvis. kompiuteruli kursebis damTavrebis Sesaxeb. sEt­i1 [ingl.  parlamentis s. egvi ptis religiasa da miTologiaSi: udabnosa seq da ucxo qveynebis RmerTi. seqsopaTolOgia [laT. romelic gamoirCeva dogmaturi SexedulebebiT. secta moZRvreba.  serTifikati. s. okeanis zvirTebze.  s. masTan da­ kavSirebuli fsiqikur reaqciaTa. sexus sqesi] – sqe­ sobrivi urTierToba or sawinaaRmdego sqesis ada­ mianebs Soris. paTologia)] – klinikuri medicinis na­ wili. surfboard < surf (zRvis) moqceva da board ficari] – grZeli da viwro ficari (korpisa. qafplastisa). sEqsi [laT. (gadat. seqsolOgia [laT. romelsac iyeneben serfingSi. romelic ganudga gaba­ tonebul eklesias. . darbazi. ¥ sasesio. set] – (sport. 2. sErfing­i [ingl.) partia CogburTis TamaSSi. umaRles saswavleblebSi: gamocdebis Cabarebis peri­ odi. sxdoma. 2. sEsia [laT..

sector] – 1. CineTis. organiza­ ciis ganyofileba. svQng­i [ingl.  stadionis samxreTi s. sEqcia [laT. 2. svastika] – sworkuTxad moxrili bo­ loebis mqone jvari – or­ namentuli motivi.. yriloba.. svynaxarion: svinaqsis krebuli] – wmin­ danTa cxovrebis an qris­ tianul dResaswaulTa aRweriloba. .  zusti drois s. raime farTobis nawili. sectio gakveTa] – 1. radiatoris s. raime mTlianobis (mag. or­ ganizaciis nawili. seqciOner­i – maRaziis seq­ ciis gamge. si] – musikaluri gamis meSvide bgera. iaponiis da zog sxva qveynebis xelovnebaSi..  sektanti. sagzao ¥ seqtanturi.) wris nawili.  kerZo s. sEqtor­i [laT. 3. konferenciis qve­ ganyofileba. pirobiTi niSani. SemosazRvruli ra­ dialuri xazebiT. moZraoba. Signal] – 1. kadrebis s.  s. iyeneben RvTismsaxurebis dros. nagebobis) na­ wili. sQbila [berZ.  aRicxvis s.. 2. 3­isaTvis). fexsacmlis s. sa­ berZneTsa da romSi: winas­ warmetyveli qali.-ze wakiTxuli moxseneba. saxalxo meurneobis nawili. sQgnal­i [germ.-ebi. (ma­ Tem. sibyla] – Zv.  saxlis marjvena s. gadascemen raime gankar­ gulebas. dawesebulebis. 4. romelic SemosazRvrulia rkaliTa da ori radiusiT. svAstika [sanskr.  s. am bgeris aRmniSvneli noti. av­ tomobilis. svinAqsar­i [berZ.  s. si [it.  sektori Scd.) krivSi: gverduli dartyma Sori manZilidan. ganyo­ fileba. 3. Tavdacvis s. romli­ Tac ityobinebian rasme.seq -472¥ seqciuri (mniSvn. romelic gvxvdeba Zveli indoeTis. romelsac garkveuli eko­ nomikur­socialuri niSnebi axasiaTebs. germanelma faSistebma Ta­ vianT emblemad gamoiyenes. raime dawesebulebis. muSaoba. sektanturi Scd. vaWrobaSi. ubani. maRaziaSi. swing] (sport.  sportuli s.

figuris italiaSi.. sQesta [esp.-is micema. kuT. mowyobiloba signalebis  sasilosesi Scd. cidre] – vaSlis (an gamoWrili da dakruli) Rvino. siesta] – espaneTSi. Zalian cxela). sax. s. 2. sizigQeb­i [berZ. rames­ laze maRalia. 2.  s. koSki. gebulia erT swor xazze. ro­ adRis dasveneba (sadilis melic Sor manZilze. sistema. s. sxva feris formaze.-is damzadeba. iyeneben. (gadat. silUet­i [fr. silhouette < sa­ ¥ sasignalizacio. romelsac sadme  s. xelwodeba. qucmacebuli sakvebi mce­ 2.  s. alur nagebobaSi (koSkSi. same erTferi konturuli gamosaxuleba. symbiôsis Tanacxovreba] _ (biol.  avtomaturi s. s. Tan erTad mcxovrebi] – (bi­ sQlos­i [esp.] – 1.. rodesac mze. sagnis. rodesac yvelaze Si an sibneleSi aRiqmeba. silos (mr. saxlebis s. syzygia Se­ erTeba. alami.-ebi. monawile. tranSeaSi. s. am dros zRvis moqceva yve­ simbQont­i [< berZ. visime an ri­  s. laTinuri ameri­ da sxva damaxasiaTebeli mo­ kis qvveynebSi da sxv: Su­ xazuloba (konturebi). signalizAcia – 1. simindi.) ori fazis – misi dabadebis sxvadasxva saxeobis ori da gavsebis – saerTo sa­ organizmis Tanacxovreba. burus­ Semdeg.) gafrTxileba raime nareebis damJavebiT speci­ arasasurvelis Sesaxeb. 2. ¥ sasilosisa.-ebi.  sarkinigzo s. raketa.-473- sim s. symbiôn (symbiontis) vinmesTan. daxatuli sQdr­i [fr. TviT nageboba aseTi si­ losis dasamzadeblad.)] 1. kulturebi. rac sasargebloa TiToeuli dedamiwa da mTvare ganla­ maTganisaTvis.  gazeTSi Semosuli s. misacemad. mzesumzira. romelsac amzadeben da­ . xelsawyo. sa­ ol. s.) simbiozis erT­erTi qonlis wvniani sakvebi. ¥ sasignalo. ormoSi). nagebobis.  mTis s. signalebis ¥ silosisa. wyvili] – mTvaris simbQoz­i [< berZ.

simpaTuri. simpozium < berZ.sim -474zomiereba. symposion wveuleba] – saerTaSoriso TaTbiri raime samecniero sakiTxze.  saerTaSoriso s.  simboliuri Scd.  albert ainStainis formula E=mc2. symptoma dam­ Txveva. mxatvrul xer­ xad acxadebda simbolos rogorc sagnebisa da mov­ lenebis miuRweveli arsis gamoxatvis saSualebas.  s.  simetruli Scd. simpaTQuri – simpaTiis ga­ momwvevi. sympathia Ta­ nagrZnoba] – Sinagani keTi­ li ganwyobileba vinmesad­ mi (sapirisp.-a. s. 2. simpaturi. s.­is bolos da me­20 s. kosmosis torsuli velebis Sesaxeb.. raime sididis pirobiTi aRniSvna. niSan­Tviseba] – raime movlenis (Cveulebriv raime daavadebis) damaxasiaTebeli garegnuli niSani. romelic raime mcnebis. ¥ simbolikisa. figura. mimzidveli. usimpatio Scd.­is dasawyisSi. niSani. sQmptom­i [berZ.-is dacva. Suagulis mimarT.  simpatia. simpatiuri.  s. symbolisme] – antirealisturi. simEtria [berZ.  krizisis momaswavebeli s. simbOlika – kreb. simboloebi. propor­ ciuli ganlageba centris. proporciuloba risame ganlagebaSi.  saqarTvelos s.  s. ¥ simptomuri da simptomaturi. sagani. symbolon] – 1. Tana­ . s. moqmedeba da sxv. (droSa.-ebi. ideis pirobiT niSans war­ moadgens. adamiani. simboloTa erToblioba. ¥ usimpaTio.  adamianis sxeulis nawilebis s. dagegmareba. adamiani.. sQmbolo [berZ. dekaden­ turi mimarTuleba litera­ turasa da xelovnebaSi me­ 19 s. ¥ simboluri. ¥ simetriuli.  u. simbOlizm­i [fr. simpATia [berZ. simpozQum­i [laT. anti paTia). quCebis s.  mtredi mSvidobis s. naxati. rac miRebulia ama Tu im mecnierebaSi. symmetria] _ raime mTelis nawile­ bis Tanazomieri. garegnoba.  simbolikasi Scd. gerbi).

2. bgeraTa harmoniuli Sexa­ meba. romelic did Sromas ar moiTxovs. s. raime nawarmoebis teqstSi naxmar sityvaTa sia. sine cura uz­ runvelad] – Semosavliani Tanamdeboba.  kvlevis s. simulieren] – risame (mag. didi musikaluri nawar­ moebi orkestrisaTvis. syndrome Tavmoyra] – (medic. samecnie­ ro kvlevaSi: mecnieruli kvlevis meTodi. kauCuki. sinedrQon­i [< berZ. sintetikuri Scd. esp. batono!  Sdr. sinaRoRa Scd. sQndrom­i [berZ. analizi). sabWo] – 1. symphonia Ta­ naJRera.) iude­ aSi: uxucesTa sabWo. sinAgoga [< berZ. simUlant­i [laT.  simuliacia Scd. meTodi. qimiuri nivTierebis miReba martiv nivTierebaTa an elementTa SeerTebis gziT (sapirisp. signore] _ ita­ liaSi: batoni. synedrion kreba. ¥ sinagogisa. simulAcia [laT. Cve­ ulebriv Sedgeba sami an oTxi nawilisagan. simulans (simulantis)] – piri. qsovilebi. romle­ bic erTmaneTisgan gansx­ vavdebian musikis xasiaTi­ Ta da tempiT. sinEkura [< laT. seniori. sakrebulo] – ebraelTa samlocvelo saxli. synagoge kre­ ba. (ist. TaTbi­ ri. taZa­ ri. Tbili adgili. 2. s. sabWo. TanaJRera.  sinTetikuri. avadmyofobis) mogoneba visime motyuebis mizniT. .) raime daavadebis damaxasiaTebel sin simptomTa erToblioba. Sexameba] – 1. romelic simulacias mimarTavs  simiulanti Scd. gvarTan an sa­ xelTan erTad) – batoni. synthesis Seer­ Teba.-475 s.) kreba. 2. s. simfOnia [berZ. gadat. ¥ sinTezuri. sQnTez­i [berZ. sinQor­i [it. (moZv. sadac Sediodnen religiuri winamZRvrebic. siniori (Cve­ ulebriv. boWko. 3.  sinagogasi. umaR­ lesi saxelmwifo dawese­ buleba. Tanaxmianoba] – 1. analizis monacemTa ganzogadeba. kon­ kordansi. simulatio] simulireba [germ. movlenebi.

sityvebi. procesis zusti nimi). `aaSenebs~ nismos] – ori an ramdenime da `aagebs~ (sapirisp. erTdro­ ¥ sinonimuri. visac SeuZlia yvelaferi siniorina (Cveulebriv. signorina] _ italiaSi: axalgazrda ga­ sinoptQkur­i [< berZ. `xa. `Wkua~ da `goneba~. marTlmadidebeli ek­ Seiswavlis sityebis erT­ lesiis kolegialuri or­ maneTTan SeerTebas da wi­ gano. qalbatono! sinoptQkos­i – meteorologi.sin -476-  s. siniora sinOptika – mecniereba amin­ dis winaswari gamocnobis (Cveulebriv. diaqronia). damTxveva droSi. sinqrOnia [< berZ. synodos kreba] matikis nawili. mag. kreba mniSvnelovan saek­ sQnus­i [laT. romelic – 1. antomovlenis. erTad mimoixilos] – rac gvarTan an saxelTan erTad) dakavSirebulia meteoro­ – qaliSvili. ¥ siniorinasi.] – (lingv. protestantul eklesiaSi: ¥ sintaqsuri. romelic mniSvnelo­ ris mopirdapire kaTetis biT sxva sityvas emTxveva Sefardebas hi potenuzasTan. dis mdgomareobasTan. s. analizi. gvarTan an sa­ Sesaxeb. simru­ lesio saqmeebis gadasawy­ de] – (maTem. seniorita. amin­  Sdr. synoptikos uTxovari qali.  s. nadadebis agebulebas. xelTan erTad) – qalbato­ ni. syntaxis] – gra­ sQnod­i [berZ.  siniorinisa Scd. sQntaqs­i [berZ. synchroliCa~ da `noxi~.) bgeriTi SemadgenlobiT ki enis statikuri mdgomareo­ gansxvavdeba misgan.sinqrOnizm­i [< berZ. sasuliero da saero pirTa  winadadebis s. procesebi. qaliSvilo! logiur pirobebTan. sinus Runi. synonimos] _ marTkuTxa samkuTxedSi. esp.) kuTxis erT­erTi vetad. sinQor­a [it. qaliSvili. liaSi: qalbatoni. ba (Sdr. romelic daspecialebulia amindis prognozirebaSi. siniOrina [it. esp. an Zalian axlosaa masTan.  Sdr. 2. signora] _ ita­ . trigonometriuli funqcia sinOnim­i [berZ. seniora. pirobebi. ud­ sityva.

s. sQrof­i [fr. lestinaSi da iq ebraelTa RmerTebis gadawyvetilebiT saxelmwifos Seqmna. saswrafo daxmarebis avmeTodi.-477- sis uli mimdinareoba. saarCevno s. mZime Sromaze [saberZneTis siOnizm­i – msoflios yvela (korinTis) miTologiuri ebraelis gadasaxleba pa­ mefis saxelis mixedviT.  aRzrdis s. kenkris sqeli wveni (qarT. mTlianoba erTmaneTTan CrdiloeT amerikis udab­ kanonzomierad dakavSire­ noebidan). jgufuri cekva erTgvari. vaJini). iakob gogebaSvilis cxeli qari.  kapitalisturi s..  siropi. ba. romelic icis pedagogiuri s. organizaciulad gaerTia­ . usrulebul da unayofo  sinxronuli Scd. roulad xdeba.  emanuel kantis filososQroko [it. sirop] – SaqarTan  mzis s. 2.. seirios mwveli] romelic raime moZRvrebis – yvelaze kaSkaSa varskv­ safuZvels warmoadgens. sirQus­i [berZ. ¥ sirofiani. sirocco < arab. nervuli s. mas maRal mTaze unda aego­ rebina mZime qva (lodi). siropiani Scd. buli nawilebisa. wesebi. ro­ sQrena [berZ. systema] _ 1. moxsenebisa). ¥ sirenisa. erToblioba princi pebis. wyali.  sirenasi Scd. mentTa perioduli s. simelic mwvervalze atanis­ ren] – sasignalo sayviri. mecnieruli kvlevis s. Targmani sQsifes SrOma _ iTqmis da­ (mag.. Tanave ukan gordeboda]. 4. sazogadoebrivi wyobile­ sinon.. lavi. syrtaki] – berZ.  s. romelTa mi­ tombilis s. seirēn. xedviTac xdeba rame. sQstema [berZ. eleerTad moduRebuli xilis.. synchronos] – rac ramesTan erTd­ sQrtak­i [berZ. 5. samxreT evropaSi (qris 3. ymuilisebr xmas.] – fiis s.. lat. sinqrOnul­i [< berZ.  alublis s. romelic gamoscems mkveTr. Tan­  saxanZro avtomobilebis mimdevrulad gatarebuli s.  s. moqmedeba.

systematisation] – sistemaSi moyvana risame. sQti [ingl. romelic Sedgeba ramdenime damouki­ debeli. situAcia [fr. mecnierul dakvirvebaTa s.  mecnierebaTa akademiis s-is instituti. garemoeba. sistema).  suita Scd. 6. romelSic aris saepisko­ poso kaTedra.. cotad Tu bevrad mniSvnelovani qalaqi. aSS­Si: adgilobrivi TviT­ mmarTvelobis mqone. City] – 1. rac sistemasTan (mniSvn. s. teqnikuri mowyobiloba. sistemizAcia [fr. sistematika). kategoriebi. 1) aris dakavSirebuli. sujet] – erTob­ lioba moqmedebaTa.  mopovebuli masalebis s. s. ¥ siuJeturi. s. siUita [fr.  s.) gulis moqmedebis erT­erTi faza – SekumSva. ambebisa. systolē] – (anat. sis­ temaze dafuZnebuli. ¥ sistematuri da sistemuri. an romelsac miRebuli aqvs samefo si­ geli. s.. s. magram saerTo ide­ ur­poeturi CafiqrebiT da­ kavSirebuli nawilisagan. sistemuri . ganuwyveteli.  sistematiuri.  axali s.  piesis s. rac ganuwyvetliv meordeba. 1.-is ganviTareba. situation] – Seq­ mnili pirobebis erTobli­ oba. priviligirebuli qalaqi. jgufebi.  s. gadmocema sakiTxisa.-is TviTmfrinavi. did britaneTSi: mniSvnelovani. ¥ sistematikuri. mkurnaloba. 2. katalogi. nebul dawesebulebaTa er­ Toblioba. konstruqcia.  s.  sistematiuri Scd. mecadineoba. rac Seadgens mxatvruli nawarmoebis ZiriTad Sina­ arss. siUJet­i [fr. romelic axdens mcenareTa da cxovelTa klasifikacias.sis -478sxvaa (ix. mdgomareo­ ba. 2. suite] – musika­ luri nawarmoebi. dakvirveba.  sistematikuri sxvaa (ix. sistemAtika – biologiuri mecniereba. sQstola [berZ.

sinon. scala kibe] – 1. 2. surprise] – mo­ ulodneli saCuqari. skandQreba [< laT. scalpellum] – patara qirurgiuli dana. scaut mzve­ ravi] – skolisgareSe aR­ zrdis erT­erTi yvelaze gavrcelebuli sistema. scando av­ divar] – mkafiod.  quCaSi s. romelic uar­ yofs gonebisa da cdis rols xelovnebaSi da Semoq­ medebis wyaros eZebs qvecno­ bierebis sferoSi (sizmrebSi. skAndal­i [fr. ¥ skandaluri da saskandalo.­is dasawyisSi. skAlpel­i [laT. 2. warmoiSva did britaneTSi me­20 s. scalp] – Tavis kani Tmebianad.  politikuri s. Cxubi.  surprizi Scd. laT. Sesafaseblad an gansasazRvravad. ayalmayali. war­ moadgens bavSvTa da mozar­ dTa organizaciebis muSa­ obis safuZvels. romelic miRebulia raime sidideTa gasazomad. instiqtebSi da misT. Siphilus < berZ.) SemTxveva. sys Rori da philos megobari. it. skaUtizm­i [< ingl. halucinaciebSi. sifQlis­i [< fr. skaphē etli. gaxmaurebuli samarcxvino SemTxveva. lanZRva­gine­ biT.  s. navi da anēr (andros) adamiani. sxvadasxva xelsawyoSi: da­ nayofebiani saxazavi an ci­ ferblati. scandale] – 1. surrēalisme zerealizmi] – erT­erTi uki­ duresi formalisturi mi­ marTuleba. kaci] – hermetiuli Cacmulo­ ba (kostiumi) myvinTavebis. (s. aurzauri.  sasiamovno s. aTricxva sistema. qarga. ska skAlp­i [ingl. skAfandr­i [fr. saS. mou­ lodneli sasiamovno amba­ vi. aTaSangi). suJeturi Scd.  suJeti. siUrpriz­i [fr. scaphandre < berZ. damarcv­ liT warmoTqma. de­ boSi. astronav­ tebis da sxva. atyda.).-479 s. skAla [laT. . s. eqimis frankastoris (1483­1553) mi­ er sifilisis Temaze da­ werili laTinuri poemis moqmedi piri] – gadamdebi veneriuli daavadeba (qarT. kosmonavtebisa. siureAlizm­i [fr. mTlianoba.

) skleris (ix. undobluri damokidebuleba.) magari] – (anat.  s. romelzedac orive fexiT dgebian da ise moZraoben. skateboard skvEr­i [ingl. mefis Zalauflebis erT­erTi ni­ Sani. sklErit­i (medic. sklera) anTeba. damokidebuleba. scotch] – Sot­ landiuri viski. skOC­i [ingl. square] – patara skate ciguraoba da board fi­ cari] – gorgolaWebiani pa­ tara ficari. skrupulOzur­i [laT. kritikuli. ro­ melic morTulia Zvirfasi qvebiT da xraxniT. dawvrilebiT. 2. skEting­rQnk­i [ingl. scepticisme < berZ. scruptulosus] – 1. daeWveba risame sisworeSi an SesaZ­ leblobaSi.ske -480- skeQtbord­i [ingl.  skeptiki Scd. sketch monaxazi] – saxumaro Sinaarsis mqone mcire saestrado piesa. 2. sazogadoebrivi baRi qa­ laqSi. wvrilmanuri. s. skeptQkos­i – adamiani. romelic uaryofs obieqtu­ ri sinamdvilis Semecnebis SesaZleblobebs. ¥ skeptikuri. sklērôsis ga­ magreba] – (medic.  skeibordi Scd. rasac iwvevs funq­ ciuri elementebis daRupva da maTi Secvla SemaerTe­ beli qsoviliT. skeptQcizm­i [fr. skQptra [berZ. ro­ melic skepticizmiT aris ganmsWvaluli. skEtC­i [ingl.) sxvadasxva organos avadmoyofuri gam­ kvriveba. toni. yvelafers eWvis TvaliT uyurbs. skOtland­Qard­i [ingl. . sklEroz­i [berZ. sklEra [berZ. Scotland Yard] – londonis poli­ ciis centraluri sammarT­ velos saxelwodeba. sklēra (mdedr. skēptra] – samefo kverTxi – monarqiuli xe­ lisuflebis simbolo. skQf­i [ingl. idealisturi fi­ losofiuri mimarTuleba. skiff] – grZeli da viwro sportuli navi. skepsis ganxilva. gan­ sja] – 1.) Tvalis kak­ lis gareTa TeTri garsi. zedmowevniT zusti. skatingrink] – mosfaltebuli mo­ edani an xis iataki gor­ golaWebiani cigurebiT sarbenad.

-481- smi skUlptor­i – [laT. Zravis mqone marxili. rac Jargoni. figura (qarT. смерч] – (geogr. – xelovnebis nawarmoebi – Tixisgan an sxva masa­ slAlom­i [norveg. qvisa­ – mTidan TxilamurebiT gan.) skUfia [berZ.) qariSxali. sax. sinon. romelic aCens xurni. Si: sityva an gamonaTqvami. s. leba. uzarmazar (800­1500 m. romlis totebi  s. slalom] – zamTris sportis saxeoba lisgan gamoZerwili. er­ slEng­i [ingl. romelic skul­ moiyenos fexebis Zala da pturas (qandakebas) qmnis rac SeiZleba Sors mousvas (qarT. dakeba). sinon. portreti. rcelebulia CrdiloeTis  amerikuli s. an iisferi xaverdisa). moqandake). sarbol navSi: moZravi smiT­vEson­i [< sakuT.)] – ¥ skulpturuli. romelsac romelsac xmaroben gar­ kiduli Zrava aqvs. qan giganturi s.] Zveleburi revolveri erT­ dasajdomi. romelic niCbis gvari. patara gliseri. Sarvali. inglisur ena­ Tadgiliani sportuli navi. mosmis dros srialebs win . melsac atareben marTl­ madidebeli eklesiis msa­ smErC­i [rus. slaks (mr. skuphia] – 1. skUter­i [ingl. ze) an wylisas (zRvaze). Zvirfasi qva tiani rbili qudi (Savi mwvane ferisa (qarT. slAid­i [ingl. igivea. skUlptura [laT. smaragdos] – minerali. patara mrgvali ufarflo lis) mtvris svets (xmeleT­ qudi. simaR­ 3. ro­ zurmuxti). qveynebSi (fineTSi da sxv. xisgan gamoTlili an swrafdaSveba specialurad liTonisgan Camosxmuli mowyobil rTul trasaze. kveuli profesiis. slAqs­i [ingl. sculptor] da ukan. sinon. wris 2. gamosaxuboloSi gafarToebulia. scooter] – 1. wve­ smAragd­i [berZ. rac diapozitivi. slide sriali] – 1. sculptura] 2. gav­ adamianebi. niCbebi. slang] _ igivea. saSualebas aZlevs sportsmens ukeTesad ga­ – xelovani.

soker] – ase uwodeben evropuli warmo­ Savi sqeli nisli. solidaire] – daicvas moda da e. ganaTleba. kursebi. samxedro piri. mecnieri. vi moaqvs. солдафон] ¥ sasnai pero.. dareulobis. manerebis da misT. romelic Sobis fexburTs amerikis warmoiqmneba bolisa da kontinentze. li da fog sqeli nisli] – sOker­i [ingl. soldAfon­i [rus. laqis saxelebis mixedviT. solarium < sol leli. piri.  s. musikosi an mocekvave.smo -482- moirCeodnen garyvnilebiT). er­ gi tonis wesebi. samkurnalo gadanakecebi aqvs. – saimedo. snob] – adamiani. mizniT). solarizAcia [< laT. mis mexuTe bgera. s. solaris romelsac Ria guli da ab­ mziani] – mziT dasxiveba reSumiT gawyobili grZeli (Cveulebriv. smOg­i [ingl.. smog < smoke kvam­ . snaQper­i [ingl. smoking (jacket)] – Savi maudis pijaki. megobruli. sOdomi da gOmora _ iTqmis sOlist­i [it. aurzauris Se­ romelic marto asrulebs saxeb (ori bibliuri qa­ raime partias. smOking­i [ingl.  saldafoni Scd. tlanqi. Wvartlisagan did qala­ qebsa da samrewvelo cen­ sol [it. romelic kargad mze] da aerosolarQumi aris dauflebuli mizanSi – mzis abazanebis misaRebad zustad srolas. sol] – musikaluri ga­ trebSi. baromelTa mcxovreblebic ga­ letis s. am bgeris aRmniSvneli noti. melsac daxvewili gemov­ solQduri [fr. pretenzia aqvs da amiT Ta­  s. srola. ro­ Tsulovani. gundis s. romelic cdilobs zustad solidArul­i [fr. sniper] – msro­ solarQum­i [laT. areul­ rali. s. naSromi. – xepre. adgili. snOb­i [ingl. safuZvliani.w.) nebis. specialurad mowyobili ¥ snai peruli. solista] – momRe­ didi garyvnilebis. kar­ vinmesTan SeTanxmebuli. ukulturo  s. qedmaRlobs.  operis s. solide] – (wign.

(ver) solitaire mettaepiani leqsi. solitarius martoxela] da ori samtaepiani stro­ – beWedSi. nawarmoebi an calke partia. romelic Sedgeba ori oTxtaepiani < laT. qa­ ti. wevri. aseTi xmis mqone momRerali romelic gankuTvnilia er­ qali. – saxelmwifoebrivi da sa­ sOnet­i [it. souce] – 1. gadoebrivi da [berZ. saswavlo sagani. fisagan. somnambutia] – erT­erTi politikuri luri. so¥ social-demokratiuli. momRerlis an sOsis­i [fr. dae­ sOcial­demokrAtia [laT. sOmbrero [esp. socialis sazogadoebrivi] an 3 nawilisagan Semdgari. solo] – musikaluri Rero xma. socialisme < laT. 2. smenis gansaviTareblad. soucisse] – patara mocekvavisaTvis.-d.-483- soc solQter­i [fr.  souzi Scd. sOnata [it. warmoebi erTi an ori sak­ ravisaTvis. raime kaluri varjiSi – notebis SeWamandis sqeli wveni. partia. Ti sakravis. soprano] – 1. smenis ganviTarebuli vo­ sOus­i [fr. lis yvelaze maRali sasim­ sOlo [fr. warmoTqmiT. nare JRera] – musikaluri na­  s. mRera maTi saxelwodebis  tomatis s. solfeggio] – 1. sonetto] – ToTx­ zogadoebrivi wyobileba .  sasiski Scd. wvrilad daWrili xorci­ 2. broSSi da misT. Cveulebriv 4 sociAlizm­i [fr. demokra¥ somnabulizmi. somnAmbula [laT. mimdinareoba. wvrili Zexvi. socialis amxanaguri sazo­ xeteba] – mTvareuli. Casmuli msxvili brilian­ sOprano [it. 2. romelic mo­ soltQson­i – Signeulisagan xarSuli (an Semwvari) iW­ damzadebuli Zexvi. sombrero] – es­ panuri farTofarfliani sOcial­demOkrat­i – soci­ al­demokratiuli partiis qudi. somnus Zi­ li da ambulare dadis. romelic Ta da kartofiliT momza­ gankuTvnilia moswavleTa debuli SeWamandi. sonata < laT. meba. solfEjio [it.

socialis] tis sxvadasxva saxeobaSi – rac dakavSirebulia [Zvel romSi monaTa ajan­ adamianTa erTobliv yebis beladis – spartakis cxovrebasTan da maT ur­ (1 s. sinon. romlis moqala­ makaroni erTgavri. urTierTobani. qorvaspArtak­i [laT. welT­ ¥ socialisturi. winaaRmdeg (1 s. masobrivi Sejibreba spor­ sociAluri [laT. qeebic bavSvobidanve eCve­ spAzm­i [berZ. beladi romis imperiis  s. kuW­nawla­ nobas).  s.) Tavisufali sawvrTneli spekUlant­i – piri. romelic spekulacias eweva (qarT. kunTebis krun­ ¥ spartanuli.). fasebi. lebeli rameTi. Spartacus] – Wari). spasmos] – yelis. spartakQada – 1. anze. saswauli. sinon. s. dazRveva. socializ­ tuli Sekibreba saxelmwifo mis mimdevari. sparring] – (sp. Zv. CxviTi SekumSva. vis da misT. .  s. aRr. partia. socialisturi partiis didi fizkulturuli dRe­ wevri. romelic metismetad sociolOgia [fr. ¥ saspartakiado. amtanoba. s. spartAnel­i _ iTqmis adami­ s. amta­ saylapavi milis.)] ita­ fos – spartas – saxelis liuri warmoSobis wvrili mixedviT. Tavs iwr­ ¥ sociologiuri. didi spor­ sociAlist­i _ 1. spaghetti (mr. Tobs mkacri cxovrebiT  s. w. (Zveli berZnuli saxelmwi­ spAget­i [it. spAring­i [ingl. gadamyidveli. brZola. odnen mkacr pirobebs. 2.  s. sazogadoebrivi). s. aR. an saerTaSoriso masStabiT. mixedviT].soc -484- erTgvari. mdgomareoba. monebis farTo ajanyebis ¥ spekulanturi. wyobileba.) – saxelis TierTobasTan (qarT. Zv. sociologie] TavSekavebul cxovrebas – mecniereba adamianTa sa­ eweva da kmayofildeba mxo­ zogadoebis ganviTarebis lod arsebobisaTvis auci­ zogadi kanonebis Sesaxeb. Teoria. gamokvleva. 2.

speculatio  mzis s. spelaion dargSi. lenis damaxasiaTebeli  spektakli Scd. speciAlur­i [laT.-is ZiriTadi fedazverva. la mniSvnelobaTa er­ enaTmcnierebis s. yidva da ukanono gayidva  s. s. Seiswavlis gamoqvabulebs. anu fenis turi Scd. nierebis an teqnikis raime speleolOgia [berZ. specificus Teatraluri warmodgena. romelic warmo­ ¥ specifikuri.. spectacle] – specQfika [laT. analizi. speciAlist­i [fr. mecnierebis. romelic tis s. xazebi.. (fiz. suni. spekuliacicialuri codna aqvs mec­ uri. muWugTan dakavSirebuli. lacio. spektraluri Scd.  s.-485- spe wilebad daSlis Sedegs  spekulianti. mixedviT. sinon. farulad daTva­ nebi. saspekuliacio Scd. speqt¥ spekulaciuri da saspekuraluri. rac mas spEqtr­i [laT. speqtri. specialiste]  s. saqoneli. xalx. cxoveli da eidos saxe) – 2. teqnikis. sperdaniSnulebisa. mag. leqsikoToblioba. ufro Zvirad. Senoba. liereba] – saqonlis Ses­ ¥ speqtruli. mRvimeebs. specialis] – 1. sagangebo spermatozOid­i [berZ.) raime sididis yve­  samecniero muSaobis s.  spektri. gamoqvabuli da logos moZRv­  saavtomobilo transporreba] – mecniereba. gansakuTrebuli. spEqtakl­i [fr. s. spectrum] – sxvebisagan ganasxvavebs. spektruli. xe­ mamrobiTi sasqeso ujredi lovnebis raime calke dar­ (qarT. Taviseburebani. zôon  s. – adamiani. saswavlebeli. optikuri grafiis s. ri). s. adgens raime sinaTlis  wamlis s. Taviseburi] – sagnis. calkeul Semadgenel na­  specifiuri Scd. romelsac spe­  spekuliacia.. fasebi. . mov­  sadi plomo s. ma (spermatos) Tesli. spekulAcia [laT. spekuliantalRis sigrZis.

spOra [berZ. gan­ sakuTrebul usxeulo sub­ stancias. spining] – sportuli saTevzao xel­ sawyo. spontAnur­i [laT. . spQral­i [laT. Sinagani mizezebiT warmoq­ mnili. spidOmetr­i [ingl. (maTem. spiritus su­ tociklo treki] – (sp. li] – micvalebulTa sule­ bis gamoZaxeba da maTTan urTierTobis damyareba. romlis saSualebi­ Tac ankess Sors isvrian. spontaneus TviTneburi] – garegani gav­ lenis gareSe. splQn­i [inlg. romelic suls ganxilavs rogorc sinamd­ vilis pirvel sawyiss. romelic arsebobs materiis gareSe da misgan damoukideblad. aSS­Si: warmomadgnelTa palatis Tavmjdomare. 2. spirituAlizm­i [< laT. WanWikisebri xazi. naRve­ li. sokoebis. mo­ tociklis moZraobis siCqa­ res. (sp. agreTve mis mier gav­ lil manZils. xveuli] – 1. spiralis < spira Runi.spi -486- spQdvei [ingl. xsnidnen elenTis daavadebiT). spQker­i [ingl. speedway. romelic Tanda­ TanobiT sididiT rig mzard bruns akeTebs wertilis an RerZis garSemo. rome­ lic kisrulobs raime RonisZiebis Catarebas. romelic gviCvenebs avtomobilis. miwis an balaxis trekze. speaker] – 1. idealisturi moZRvreba. 2. sponsor] – firma. mavTuli an zambara. agreTve rbola yi­ nulze. speedometer] – xelsawyo.) krivSi: piri.) mo­ tociklebiT rbola widian trekze.­s Zve­ lad.) brtyeli mrudi (usasru­ lo) xazi. spleen elen­ Ta] – (wign. parlamentis Tavmjdomare.) sevda. 3. samo­ spirQtizm­i [laT. spQning­i [ingl. spora Tesli] – zo­ gi mcenareuli organizmis (wyalmcenareebis. ri­ same mowyobas Tavisi da­ finansebiT. spOnsor­i [ingl. TavisTavad. mowyeniloba (s. organizacia (zog­ jer kerZo piric). rome­ lic erT­erT am xazis mag­ varadaa moxrili. spiritualis sulieri] – religiur­ filosofiuri. romelic mayurebels ucxadebs msaj­ Ta gadawyvetilebas. 3.

mdgradi] – risame mya­ ri. stabilis myare. ekonomikis s. sport] – fizikuri varjiSi organizmis gansa­ viTareblad da gasakaJeb­ lad. mdgomareoba. perio­ di risame ganviTarebaSi. kostiumi. ucvleli. siCqare (Sdr. spOrtsmen­i [ingl. Sedgeba fexburTis mindvrisa da sarbeni bi­ likebisagan da garSemor­ tymulia mayurebelTa tri­ bunebiT. staQer­i [ingl. stagno vaCereb. moedani sirbilSi SejibrebisaTvis] _ nagebo­ ba sportuli Sejibrebi­ saTvis. (ekon. romelic daos­ tatebulia grZel distanci­ aze SejibrebaSi (sirbilSi. aramudmivi. velosportSi da misT.  s.  stadialuri Scd. saavtomobilo s. sprQnter­i [ingl. romelic siste­ matiurad misdevs sports.  sacxenosno s. ganviTarebis faza. rbola. ciguraobaSi. staieri).. Cveulebriv aqvs Se­ jibrebis xasiaTi. sportsman] – piri. stadion as­ parezi. risame ganmtkiceba. mdgradi.) Sejibreba mokle distanci­ aze (sirbilSi. Seneleba. inventari. stagnAcia [laT.  pirveli s. romelic sprin­ tSia daostatebuli. s.  s. spOrt­i [ingl.-487xavsebis) mikroskopuli Ca­ nasaxi. bolo s. ganviTareba. ¥ sprinteruli. sprinter] – sportsmeni.). sporAdul­i [< berZ. stAdia [berZ. mtkice. ciguraobaSi. romelic saWiroa ma­ Ti gamravlebisa da gavrce­ lebisaTvis.  sportiuli Scd. arasayovelTao.) venuri sisxlis Segubeba. myari.. ucvleli mdgomareobis sta Seqmna.  s. stabQluri [laT.  s. stadion (sigrZis sazomi)] – safexuri. (medic. sprint] – (sp. s. ¥ sportuli da sasporto.) warmoebis. 2. sprQnt­i [ingl. stayer] – (sp.) sportsmeni. s. stadQon­i [berZ. umoZraos vxdi] – 1. stabilizAcia [laT.  fasebis s. vaWrobis da misT.. avtosportSi . fasebi. sporadikos gafantuli] – rac dro­ dadro (aqa­iq) iCens Tavs. Seferxeba. ¥ stadiuri. stabilis] – mudmivi.

stalAgmit­i [< berZ.  s. 2. stalagmos] da stalAqton­i [berZ. sawyisi momenti (siswrafeSi) spor­ tuli Sejibrebis an saf­ reni aparatis afrenisa. adgili. (gadat. stArter­i [ingl. tra­ faretuli. niSani. aveji. rasac zomis. stAJ­i [fr. starter] – 1. standard] – 1. raketa.  25 wlis s. da sxv. (Sdr. (Sdr.  standartiuli Scd. formis. pasuxi.  stalaktiti Scd.  saxelmwifo s.). risame sazomi. станица] _ ka­ zakTa didi sofeli.) Sablonuri. stalagmiti). starts aiRebs – daiwyebs Sejibrebas. stApel­i [holand. standar­ tis Sesaferisi. stArt­i [ingl. moedani. stalAgnat­i [< berZ. Temebi. stalaqtiti). Sabloni. ti pobrivi. rome­ lic warmoqmnilia TaRidan Camonadeni kiriani wylis wveTebisagan (Sdr. stage] – SromiTi saqmianobis xangrZlivoba. saidanac iwyeba Sejibreba raime manZilis dasafaravad. stapel] – wylisaken daqanebuli beto­ nis moedani gemebis asagebad da wyalSi CasaSvebad. ¥ sastarto.-ze dadgenen. stalagmos wveTi] – gamoqvabulis Ziri­ dan konusisebur svetebad aRmarTuli Sverili. romelic gaCenilia CamonaJoni kiriani wylis wveTebisagan. 2. stalaktos] _ gamoqvabulSi: sta­ laqtitisa da stalagmitis SeerTebiT warmoqmnili sveti. xarisxis da misT.  s.) araoriginaluri ram. s. stalaktos CamonawveTi] – gamoqvabulis TaRidan konusisebr svetad CamogrZelebuli Sverili. sprinteri. pistoleti.  s. ¥ staieruli. norma. s. start] – 1.sta -488safuZveli. detalebi. finiSi). stAnica [rus. stAndart­i [ingl.  morbenlebi s. s. ti pobrivi nimuSi. s. distancia. romelic warmoqmnilia Ca­ moJonil kiriani wylis wveTebisgan. (gadat. trafareti. Sdr. stalAqtit­i [berZ. mixedviT unda See­ sabamebodes raime nawarmi. 2.  s. . ¥ standartuli – 1.

romelic swavlobs raodenobriv sta cvlilebebs adamianTa sa­ zogadoebasa da saxalxo meurneobis ganviTarebaSi. cifrebi. stAtika [berZ. Cveulebriv iyeneben oTaxis samkaulad. romlis Sig­ niTac brunavs rotori. wonasworobis mdgomareoba (Sdr. msaxio­ bi. stAtus­i [laT. meqanikis nawili. romelic startis sig­ nals iZleva. eleqtro agregati avto­ mobilis. nawili. wylis s. status quo] – . paragrafi iuridiul dokumentSi. statQstika [ingl. mosvenebiTi. parlamentis wevris s. romelic sxeulis wonasworobis ka­ nonebs swavlobs. monacemebi. Статья] – 1. stAtia [rus.  di plomatiuri s.raime sabuTSi. TviTmfrinavis da misT. stAtor­i [laT. kre­ bulSi. 2. stator uZravad mdgomi] – eleqtruli man­ qanis (generatoris. s. status mdgomareoba] – 1. status mdgoma­ reoba.  sasoflo-sameurneo s. Tavi. statike] – 1.  s.). mecniereba.  faifuris s. 2. ¥ statikuri. Zravas) uZravi nawili.  statuetka Scd. statistQkos­i – statistikis specialisti. ro­ melic naturaluri zomisaa an masze didia. masobriv movlenaTa aRri­ cxva am mecnierebis meTo­ dis gamoyenebiT. ¥ statistikuri  s. masobrivi scenebis mo­ nawile. JurnalSi an ga­ zeTSi moTavsebuli mcire moculobis publicisturi an mecnieruli nawarmoebi. statos mdgomare] – usityvo role­ bis semsrulebeli. Teoria. s. statUet­i [statuette] – patara statua. statistic < laT.  statiuri Scd. stAtist­i [< berZ. wneva. leqsikonSi da sxv. Zravas asamuSaveb­ lad. stAtus­kvo [laT. done.  statuti sxvaa (ix. 2.  statistiuri Scd.-489piri. statua] – adamianis an cxovelis qandakeba. 2. stAtua [laT. viTareba] – saerTa­ Soriso samarTalSi: samar­ Tlebrivi mdgomareoba. siaSi. dinamika).

saga­ ni. uZravi] – 1. staciOnar­i [laT. ambulatoriuli). debuleba risame. stand] – dafa. romlebzec warwera an reliefuri gamosaxulebe­ bia. statut] – wes­ deba.  stenografuli Scd. s. Canaweri. ¥ sastendo: sastendo srola – srola sanadiro an sas­ porto TofiT – mfrinavi samizne TefSebisaTvis. ¥ stelisa. mudmivi. 1) ti pis dawesebuleba.  ordenis s. aramoZravi.  s. gulis angina. stEnd­i [ingl. parlamentis sxdomis s. Stellage] – ram­ .  status-qvo Scd. saerTaSoriso samarTalSi: raime garkveul momentSi (winaT an amJamad) arsebuli mdgomareoba. s. angariSi. stenos viwro da gramma aso] – stenografiuli Canaweri. ¥ stenografiuli. stationarius mdgomare.  sagamofeno s. wignebis s. Canaweri.  moxsenebis s. stEla [berZ. rac dakavSirebulia saa­ vadmyofoSi xangrZliv yofnasTan (sapirisp..-is kursebi. mkurnaloba. s. romelzec gamofenilia sxvadasxva eqsponati.  statusi sxvaa (ix.  s.  biblioTekis s.  stelasi.  s. stella Scd. 2. stele] – qvis fi­ la.  s. stacionaruli – 1. stenOgrama [berZ. masalebi. stenos viwro graphô vwer] – gan­ sakuTrebuli niSnebisa da Semoklebebis gamoyenebiT zepiri metyvelebis swra­ fad Caweris wesi. kinoTeatri. sawolebiT aRWurvili samkurnalo dawesebuleba. stAtut­i [laT. stenogrAfia [berZ. sistema.-Si moTavseba.). stElaJ­i [germ.  s.  stacionaluri Scd.) mwvave tkivilis Se­ teva gulis areSi. stenokArdia [berZ. 2. stenogrAfist­i – steno­ grafiis specialisti. sta­ cionaruli (mniSvn. saavadmyofo (gansxvavebiT poliklinikisgan). biblioTeka. stenos viwro da kardia guli] – (me­ dic.-ebi.sta -490denime sarTulad gamarTu­ li Taroebi.

enobrivi Tavisebu­ rebani. stiletto] – sam­ waxnagovani piris mqone pa­ tara xanjali. damuSavebuli. trafaretuli. 2. stQlet­i [it. rZis s. stQlist­i – saliteraturo enis kargi mcodne. vbrwyinav] – sinaTlis si­ kaSkaSis saerTaSoriso er­ Teuli. enobrivi xerxebis erTob­ lioba.  xelmZRvanelobis s.  s. stQl­i [fr. stilizAcia [fr. sterilizAcia [fr. mikroorganizmebis mospoba duRiliT. stylos] – 1. welTaRricxvis sistema. Tavisebureba. stereOti p­i [berZ.  Zveli s.  daviT kldiaSvilis mwerluri s. stilbô vkaSkaSeb. s. 1.. Sablo­ nuri. fraza. binti. nairsaxeoba. rac trafareti.  Tanamedrove arqiteqturuli s. Tavisebureba. stereoti puli – rac xSirad meordeba.. xelovnebaSi: mxatvrulad gaformebis damaxasiaTebeli niSan­Tvi­ sebaTa erToblioba. romelic warmoad­ gens anawyobis an kliSes pirs. stQlb­i [berZ. vaJas poeturi s. stylisation] da stilQzeba – xelovnebaSi: raime stilis (mniSvn. bamba. 2. qi­ miur nivTierebaTa ze­ moqmedebiT da sxv. liTonis mTliani sabeWdi forma.  Zveli miniaturebis s. gamoxarSviT. saSua­ lebiT. gadat. qcevis an moqmedebis manera.. balaxiT dafaruli siv­ rce mSrali havis zonaSi. 4. sterQluri [laT. piri. adamianis an cxovelis ga­ nayofierebis unaris mos­ poba. sterilis] – sterilizaciis gziT gaw­ mendili. sterilisation] da sterilQzeba – 1. 2. stereos ma­ gari da typos anabeWdi] – 1.  s. muSaobis s. axali s. степь] – utyeo.swo­ ri.) igivea. sti- . stile < berZ. nawarmoebis s. iyeneben didtiraJian gamocemebisaTvis.. 3.  s. pasuxi. ro­ melic asworebs raime na­ warmoebis stils (ix.  qirurgiuli instrumentebis s. (wign.-491- sti stEp­i [rus. ucvleli.) formebis mibaZva. s. ¥ stiluri.

). sayvareli saqme.) visime moqmedebis. stipendium jamagiri. miwisZvra da misT. (gadat. dakvirveba. ro­ melic bunebis yvela mov­ lenis safuZvlad miaCn­ daT. aspirantebs. stiuArdesa [ingl. stoicheion ele­ menti] – 1. gamosvlebi.  s. ara­ organizebuli. ubedureba. xanZari.ro­ melic sti pendias iRebs.  s. romelic Se­ iswavlis mxatvrul nawar­ moebTa stils. stimulus] – ra­ ime moqmdebisaTvis xalisis aRmZvreli mizezi. wyaldi­ doba. cxovrebis.  s.  stependia Scd. xelfasi] – yo­ velTviuri fuladi dax­ mareba. 2. stependianti Scd. mecniereba. bort­ gamyoli. 2. kargad cnobili. stoQkos­i [stoikos] – 1.) rbena an doRi grZel distanciaze dbrkolebaTa gadalaxviT. stili) gagebiT. sti pEndia [laT. 3. antikur filo­ sofiaSi: bunebis erT­erTi ZiriTadi elementi (haeri.  zogjer `stilisturs~. wyali. stQqia [berZ.sti -492– (sp. miwa an cecxli). fondi. s. stylistique] – 1. 3.  s. Segnebuli xelmZRvanelo­ bis gareSe mimdinare. rac Scd. steplechase] .). are. li. damangreveli Zala (qa­ riSxali. Taviseburebani. sti pendQat­i – moswavle. stewardess] – stiuardi qali. steward] – oficianti samgzavro gemze an TviTmfrinavSi. 2. stiUard­i [ingl. stoi­ cizmis mimdevari.  gazeTis s. sti plCEiz­i [ingl.  Sromis nayofierebis gazrdis s. `stilistikurs~ xmaroben `stiluris~ (ix. sxvanairad: stiqioni. stilQstika [fr. stiqiiT (sti­ qioniT) gamowveuli. ¥ sasti pendio.  sti pendianti. ¥ stilistikuri da (dasaS­ vebia) stilisturi. enaTmecnierebis nawili. mniSvn. gare­ mo. stQmul­i [laT. romelic Seiswavlis gamom­ xatvelobiT saSualebebs. stQqiuri – 1. romelic eZlevaT studentebs. bunebis mZlavri movle­ na. biZgi.

strip­tease] – warmodgena. stoma (stomatos) piri] – (medic. stomAtit­i [berZ. sphaira bur­ Ti. stratOsfero [laT. didi samxedro obieqtebis Catarebis mec­ niereba da xelovneba. 2. stOper­i [ingl.-4932. romelic Seiswavlis kbi­ lebis. SiSvldeba. winaswar mofiqrebuli geg­ mis mixedviT. romlis dro­ sac calkeuli svlebi.  s.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis mtkiced amtani adamiani. romelic troposferos zeviTaa.) sapasuxod. stratum fena.) iTqmis TamaSis siste­ mis Sesaxeb. ro­ melic warmoiqmneba ara­ xelsayreli mizezebis (si­ civis.) sazogadoebriv­po­ str litikuri brZolis xelm­ ZRvanelobis xelovneba. strategia] – 1. strop (mx. stoQcizm­i [aTenSi porti­ kis (karibWe) Stoa­s saxel­ wodebis mixedviT. Sre da berZ.) piris lorwovani garsis anTeba. poliklinika. strOpeb­i [ingl. wel­ TaRr. piris Rrus. ybebisa da saxis daavadebebs. stress daZabva. sfero] – dedamiwis qer­ qis zeda nawili. travmis da misT. (sp. stratEgia [berZ. omis momzadebisa da warmoebis.  s.)] – specialuri boWkosagan . 2. erT­erTi mniS­ vnelovani filosofiuri mimdinareoba Zvel saberZ­ neTSi (warmoiSva Zv. stomatolOgia [berZ. romel­ Sic msaxiobi qali Tanda­ TanobiT ixdis tanisamoss. stoma (stomatos) piri da logos moZ­ Rvreba] – medicinis dargi. romelic naleqi qanebisagan Sedgeba. SimSilis. strEs­i [ingl. (gadat. sfero] – at­ mosferos zeda fena (zRvis donidan 8­12 km). stratum fena. sphaira burTi.) fexburTSi: centraluri mcveli. (gadat.) gaWirvebisa da gan­ sacdelis didi amtanoba. ¥ stresuli. strQptiz­i [ingl.­is bolos). daZabuloba] – organizmis daZabuli mdgomareoba. ¥ stomatologiuri. (gadat. stratQsfero [laT. mdgomareoba.Sre da berZ. me­7 s. 3. stopper] – (sp. kom­ binaciebi keTdeba saerTo. sadac aswavlida filosofosi zenoni] – 1.

warmoebs radio­ an tele­ ¥ strofuli. s. specialuri sadgomi. araobieqturi. cxovreba.  s.str -494- dagrexili Tokebi.  struqturaluri Scd. cnobeli da gardamqmneli. wlebi. structura] – Cawera gramofonis firfi­ risame Semadgeneli nawi­ taze an magnitofonis fir­ lebis urTierTmimarTeba ze. (filos. s. romle­ gi Teatraluri koleqtivis saxelwodeba. saopero s. gancda. sSi Sinaarsobrivad da  dokumenturi filmebis s. 3. mxatvris 2. leba. gadacemebi (radio­studia..). studio] – 1. sadac ramdenime striqoni. agebuleba.  xmis Caweris s. poemis s.  niadagis s. studens (stu3.. enis s. Sexeduleba. mxatvrebs an msaxiobebs am­  subieqtiuri Scd. kinofilmebs (sxvanairad: strOf­i [berZ.  s. leqsi. orga. saswavlebeli. midgoma. Ti. saswvleblis moswavle. cvlilebebi. romelic  s. aRnagoba. ritmulad gaerTianebuli 5.) msjelobis sagani. obieqburebani. arqona. (qarT. Camoekideba gaSlil para­ 4. sawarmo. wyoba. stUdia [it. dentis) mecadine] – umaRlesi subiEqturi – 1. axalgazrda msaxiobTa zo­ . piraduli. subieqtis damaxasiaTebeli. qoreografi. s. (log. agebutelestudia). stUdent­i [laT.). cnobiereba.. qvemdebare.). rogorc nizaciuli s. sinon. adamiani. sawarmo.  s. romelic uSvebs Suts. Tavisepirovneba (sapirisp. biTac adamiani (an tvirTi)  Teatris s. mikerZoebi­ an moqandakis saxelosno. ¥ studenturi. materialuri samyaros Sem­ ¥ struqturuli.. strophe] – leq­ kinostudia). zadebs. mikerZoeba. 2. 6.  s. sadac xdeba xmis strUqtura [laT.subQeqt­i [laT. subictum] – 1.  saTeatro s. s. (filos. ti). (gramt. s. analizi. obieqturobis uli s. 2.subieqtQvizm­i – piraduloba.

arsi. firmebs. romelsac saxel­ mwifo uwevs adgilobriv subtropQkebi [laT. kadris qveS warwera.) myari moaxdina am ukanasknelze. suvEnir­i [fr. kontinenti] – konti­ (Cveulebriv. rome­ subsQdia [laT.) enaTa Seswavlis  samxreT-aRmosavleT aziis dros: ena. (filos. substAncia [laT. sam­ saxurebrivi disci plinis sUbtitr­i [laT. romelic gamo­ s.) ufro­ sebisadmi umciresobis subtQlur­i [fr.) raime movlenaTa ¥ suveniruli. sub qveS da tropikebi] – dedamiwis organoebs. litikuri nawili. devna meore enam.-ebis maRazia. fiz. saxsovari. mareba. titre titri] – kinofilmis dacva. (biol. nivTierebis airisebur mdgomareobaSi gadasvla substratOsfero [laT. 1. sutroposferosagan. magram ro­ sublimAcia [laT. saCuqari.) nazi agebulebisa (iTq­ samsaxurebrivi daqvemdeba­ mis adamianze). stratosferos gamoyofs subordinAcia [laT. calke­ sferos ori fizikur­ge­ ul pirebs an sxva saxel­ ografiuli zona. substantia arsi] – risame safuZveli. kulturebi. souvenir] – sa­ maxsovro nivTi.  sufsidia Scd. mikroorganiz­ nentis didi geografi an po­ mebisaTvis). subsidium] – lic ucxo enis mokle Tar­ fuladi an nivTieri dax­ gmans warmoadgens. hava. sub qveS saerTo safuZveli. roemlic motovebiT). 2. ¥ subtropikuli. sub qveS da stratosfero] – (Txevadi mdgomareobis ga­ atmosferos fena. substratum] –  s. wifo s.  s. aqrola. subtil] – (sa­ ub. 3. romle­ mwifoebs. (lingv.) sakvebi garemo da ix. sub qveS da fr. sUbstrat­i [laT.. rebis mkacri sistema.-495- suv subkontQnent­i [laT. bic CrdiloeTiTa da samx­  skolas gamouyves saxelmreTiT akravs tropikebs. . bordinatio] – (wign. s. sublimo va­ melmac garkveuli gavlena maRleb] – (qim.

sUlTan­i [Turq.] _ iaponuri erov­ nuli Widaoba. succulentus wvniani] – mravalwlovani gvalvagamZle mcenareebi (kaqtusi. sUperyda – qaRaldis yda. super.). superman ze­ adamiani] – 1. supErmen­i [ingl. sUra [arab. daumarcxebeli. ­ze. souverainite] – sa­ xelmwifos sruli damou­ kidebloba. univermaRi.suv -496-  s. agava da sxv. suverEnuli – suverenitetis mqone (saxelmwifo). supermArket­i [ingl. maRazia. romelic yuranTan erTad sunasac aRiarebs (Sdr. umaRles Tvisebas an maRal gaZlie­ rebul moqmedebas. sukulEnteb­i [< laT. sUnizm­i _ islamis mimarTu­ leba. nawarmi. ­ze da market bazari] – didi (Cveulebriv produqtebis) TviTmomsaxurebis maRazia. sUna [arab.. ¥ sasuveniro. supermoduri.  superlaineri. sunna] – muslimanuri `wminda Tqmuleba~. [laT.  s. zeadamiani. supermarket < super. adamiani. 2.. aloe. Sedge­ ba ramdenime aTasi moTx­ robisgan. meTaurobiT. super zeviT. ki­ nomebrZolisa da sxv. sUmo – [iap. romlebic miewe­ reba mahmads. suverenQtet­i [germ. mTavars. 2. suvEren­i [fr. sultan < arab. Tavze] – pirveli Se­ madgeneli nawili rTuli sityvebisa.  superrazmi. Souveränitit < fr. surdus yru . zeviT. Siizmi). mouxelTe­ beli gmiri deteqtivisa. umaRles xarisxs.. zemoT. romelTac axasiaTebs wyliT mdidari xorciani foTlebi an Reroebi. souverain] – umaRlesi Zalauflebis mpyrobeli. romelic Semokruli aqvs wigns garedan.] aRmosavleTis zogi musli­ muri qveynis monarqis ti­ tuli. sûra] – muslimanTa wminda wignis – yuranis calkeuli Tavi. ro­ melic darwmunebulia Ta­ vis upiratesobaSi sxva adamianebTan SedarebiT. romelic aRniS­ navs: 1.. surdokAmera [laT.

(gadat. gavlenis da wvrTnis dros). ekrani.) 5. viwrocxviriani maimuni pa­ sUfiqs­i [laT. Zv. Tavi da sUfizm­i [< arab.) saidumloebiT mo­ mimarTuleba. sphaira] – 1. Suli zedapiri. s. surrogatus ¥ sferuli (mniSvn. bolo­ sqEma [berZ. sfEro [berZ. iuridiuli (Semdeg. surOgat­i [laT. schema garegnoba. dianobis mistikur­asketuri 3. in­ mwoliare lomi (faraonis duri wminda (saRmrTo) da Zlierebis gansaxiereba). saukuneSi warmoiSva. erTgvari pepela. gura – adamianis Tavis mqone sUtreb­i [sanskr.) yalbi. berZnul miTologiaSi: samedicino) wignebi.-s radiusi. romelsac tatebi. 1­isaT­ sxvis nacvlad moTavsebuli] vis). souffleur] – bilobas. erTi Tviseba aqvs. erTkavSirs.-ebi. romelic me­8 culi vinme an rame.. suffixus bolos vianebis saxisa. bis mqone sadgomi.-497- sqe da kamera] – kosmonavtikaSi: la wertili Tanabrad aris bgeraTSeuRweveli kedle­ daSorebuli centridan. 2. forma] – 1. agreTve. sphinx] – 1. dax­  televizoris s. falsifici­ vipteSi: uzarmazari qvis fi­ rebuli ram. sxeulebi. s. nawilebis urTi­ mokarnaxe (TeatrSi). s. gamoxatavs risame mowyo­ suflQor­i [fr. ro­ melsac namdvili sagnis. – 1.  s. baSi xangrZlivi drois gan­ gavrcelebis are.) risame moqmedebis. tani lomisa aqvs. Scd.] – Zv. sfQnqs­i [berZ. s. romlis yve­ 2. risame Semcvleli. linza. traq­ frTosani arseba. sityvis Ziris Semdeg mo­ Tavsebuli afiqsi. (gadat. produqtis mxolod zogi­  sferiuli. risame gadmocema. Sic momavali kosmonavtebi birTvi. aRwera . imyofebian xolme martoo­ 2. eg­ 2. dedamiwis s. zedapiri. mavlobaSi (maTi SerCevisa  momsaxurebis s. naxazi. romelic sarTi. (wign.] – mahma­ mkerdi qalisa.  s. mimagrebuli] – (gramat. 4. romel­ aseTi formis mqone sxeuli.

4. xazi.4­isaTvis). trafaretuloba azrovne­  s. lmadidebel da kaTolikur  s.sqe -498- zogadad. Teatraluri war­ gamocxadebisa da iqidan modgenisaTvis gankuTvnili wasvlis aRricxvisaTvis. kino­ ¥ sqemuri da sqematuri. masala. am dafaze dakidebuli Je­  mbrunavi s. piesis yoveli moqmedebis metabele _ sawarmos. mxatvruli nawarmoebis  nawarmoebis s.s. gverdis qveda nawilSi tAbel­i [germ. monacemebi. scholastikos warmoebi.. sqemAtizm­i – gaubraloeba. risame gadmocemaSi. tabuliT aRricxavs samu­  pirveli moqmedebis finaSaoze gamocxadebas da iqi­ luri s. marjabaSi. dasamax sqematiuri Scd.-is novatori k.­is ostatebi.. sqOlio [berZ. amaRlebuli moedani... (romanis. scholion] – SeniSvna. usagno  s. s. aris moTavsebuli. nazodi. romelic la. schisma] – marT­ (mniSvn. 1. Teatraluri moRvaweoba. teraturul­dramatuli na­ sqolAstika [berZ. ro­ t melic ZiriTadi teqstis qveS. ganmarteba. 2. sovrebeli s. s. ¥ scenuri da sasceno sqQzma [berZ. niSvili.  gamoTxovebis s. mowyvetili codna. gamosv­ sebulebis muSaki. metyveleba. cxovrebasa da praqtikas ¥ sascenaro. romlis mixedvi­ swavluli] – formaluri. tabella cxrili] – specialuri scEna [laT.) calkeuli epi­  telefonis aparatis s. Tac idgmeba kinofilmi. msjeloba. . dawe­ calkeuli nawili. erTiani eklesiidan raime scEnar­i [it. suraTis . tonebi. klebis s. 3. Teatri. s.-ebi. fakulteti. eklesiaSi: ganxeTqileba. scaena < berZ. gadmocema.. romanis s. skene dafa muSa­mosamsaxureTa karavi] – 1. xelovneba. Tabelle < laT. garegnoba. scenario] – li­ nawilis gamoyofa. moTxrobis. s. gamosaxvaSi.

ze­ bunebrivi Zalebisagan mov­ lenil sasjels. tauto igive da gramma Cawera] – leqsi. moaqvT garkveul dros da saerTo menius mixedviT yvelasaTvis. 2. grigali. epiteTi. tautologie < berZ.  metabelesi Scd. restoranSi. ¥ metabelisa.  taburetka Scd.  stadionis t. . ZiriTadad wiwvovani tye evropis. tabUret-i [fr. tabu] – 1. romelic icis samxreT­aRosavleT aziaSi da wynari okeanis dasavleT nawilSi (iaponiaSi. table d’hôte] – sastumroSi. aziis da amerikis CrdiloeT nawilSi. ro­ melSic qvemdebare igiveo­ biTia Semasmenlisa. ¥ tavtologiuri. tabouret] – xis ubralo uzurgo skami. sadac sauzme. vagzlis t. 2. romlis yvela sityva erTi da imave asoTi iwyeba. typhoon < Cin. ruseT­ Si. tAverna [it. logikaSi – msjeloba. gemis xelsawyoebis (gem­ sarTavebis.] – gamanadgurebeli qariSxa­ li. daado.. gemis yvela gemsarTavi afrebis marTvis mowyobiloba. Takelage < holand. taverna] _ italiasa da zog sxva qveyanaSi: sami­ kitno. CineTSi da sxvagan). tAiga [Turq. yvelasaTvis es iyo t. tAblo [fr. 2.] – 1. imavis gameoreba sxva sityvebiT.  t. tak tavtOgrama [berZ. moqmedebis. iakut. dafa] – specialuri fari an ekrani. romelzedac qvey­ ndeba sxvadasxva Suquri informacia. tAbldot­i [fr.] – xSiri. pansionSi: saerTo sufra. tavtolOgia [fr. traqtiri. sadili da sxv. saerTod raimes mkacri ak­ rZalva. tauto igive da logos sityva] – 1. takElaJ­i [germ.-499dan wasvlas. tableau suraTi. romlis darRveva crumorwmuneobrivi war­ modgenis mixedviT TiTqos gamoiwvevs ubedurebas. sagnis akrZalva.. taQfun­i [ingl. pir­ velyofil xalxebSi: raime sityvis. tAbu [polinez. trosebis) er­ Toblioba tvirTis awevisa da gadaadgilebisaTvis.  t.  cimbiris t.

talon] – patara  t. Tavisi Za­ romelic marTkuTxa samku­ liT danaSaulis fardi] TxedSi udris mocemuli – gvarovnuli da monaTm­ kuTxis pirdapir mdebare flobeluri sazogadoebis kaTetis Sefardebas meore samarTalSi: sasjelis zo­ kaTetTan. tanker] – Txeva­  benzinis t. sazidi gemi. lizebuli masala.-Si gamosvla. baraTi.. Seteva. tAlon­i [fr. 3. (gadat. tAngo [esp. 2. . msubuqi t. icavs sad­ da tyviamfrqvevebiT aris goms garedan haeris SeRwe­ aRWurvili. tAnkist­i _ samxedro piri. tango] – salonuri neltempiani cekva qal­va­ kbili kbilis wil~). nebSi. romelic satanko jarSi tAmpon­i [fr. rac risame miRebis uflebas iZleva. talanto] – 1. tambour] – 1. di tvirTis (upiratesad navTobproduqtebis) gada­ tAmbur­i [fr. celebuli fulis yvelaze tAngens­i [laT.RruSi gansakuTrebuli niWi. kuTrebiT mkveTrad iyo ga­ moxatuli xamurabis kano­ tAndem­i [ingl. – (maTem.tal -500- tAlant­i [berZ. romel­ sac deben WrilobaSi.) maxvili kuTxis talQon­i [laT. sabameboda miyenebul zi­ ans (`Tvali Tvalisa wil. tandem] – 1. divizia. tampon] – steri­ msaxurobs. ma. talio (taliotrigonometriuli funqcia. rkinigzis samgzavro vago­ tAnk­i [ingl. saTavsi – Senobis Sesas­ manqana.) wyvilad. nis) SurisZieba. antikur samyaroSi gavr­ an Cirqis Sesawovad. tangens Semxebi] didi erTeuli. tAnker­i [ingl.  mZime t. romelsac eyrdnoba gumbaTi. sisxldenis SesaCereblad 2. wili. visgan. romelic zustad See­  tangesi Scd. ruli an mravalwaxnaga na­  s. (arqit. gansa­ Jisa. oradgiliani velosi pedi. tank] – muxluxe­ nis daxuruli baqani. s.romelic qvemexebiTa vlel karTan. biani sabrZolo TviTmavali 2.) Senobis cilind­ ¥ satanko. musika cekvisaTvis.

magram verc xils Wamda da taqikArdia [berZ. aqvs mricx­ tymisaTvis. tempiani cekva. romelic uCvenebs gav­ tarAntela [it. nixri).. melsac grZeli tani da 2. italiuri xalxuri swraf­  msubuqi t. tachys verc wyals svamda. t. taxe] – nixri. bradikardia). berZnul miTologiaSi: li­ diis mefe. vian autanel tanjvaze. yofaSi. kasrebi da misT.).] – raime saxis gadasaxadis Tebma miusajes saukuno (an sazRauris) ganakveTi tanjva­idga yelamde wyalSi. такса germ. t. taqsi. satvirTo t. mwifenayofian xexilis qveS. sinon. tachos siC­ sasurveli mizanTan. Dachlis sangrevi sabrZolo shund] – patara ZaRli. feni Wilobi. tAtam­i [iap..) samxedro gemis mokle fexebi aqvs. romelsac di­  minis t. tara] – saqonlis Se­ xelsawyo.] _ iatakze dasa­ tomrebi.di gamoyeneba aqvs iaponiis is sawyobi. tarAntul­i [it. desac vinme axlos aris taqOmetr­i [berZ.. am cekvis tempis mqone mu­ gadahyavs erTi. tadaoba Ziudo. ro­ (Sdr. taxi] – dasaqiravebe­ nebdnen mtris gemze dar­ li avtomobili. safuTavi masala (yuTebi. zustad sikaluri nawarmoebi.) gulis aCqareba.-501- taq tantAlos­i [berZ. veSa nawili. Zvelad iye­ tAqsi [fr. rantô damangreveli] – 1. tarantola] – ¥ taqsim. veli. cxov­ robs miwaSi. qaRaldis t. romelsac Rmer­ tArif­i [fr. taran-tella] – 1. ked­ tAqsa1 [rus. (samx.­ze imarTeba Wi­ tAran­i rus. (qarT. romelsac mgzavrebi 2. magram qare da metreô vzomav] – ver aRwevs mas. taqsis (`taqsis ga- . musika am samarSruto taqsi _ iseTi cekvisaTvis. tarif < arab. lili manZilis safasurs. Tantalos] – didi Sxamiani oboba. dadgenili marSrutiT. ro­ iaraRi (icodnen Zvelad). brunvis siCqaris gasazomi tAra [it. swrafi da kardia guli] – tantalosis tanjva _ ity­ (medic. win gamoSverili wyalq­ tAqsa2 [fr. таран < berZ.

sityvis `satelevizio~­s Sesabamisi.  s.] – 1. Ta­ vaziani moqceva visime mi­ marT. taqsidErmia [berZ. uvertiuris daskvniTi t. taxis mo­ wyobiloba da derma ka­ ni. raime meqanizmis samuSao ciklis nawili. jarebis t. Tower] – lon­ donSi: me­16­17 ss. ¥ taqtiani. rac taqsi.  teleskopi.). 3. tAqtika [berZ. telEgraf­i [berZ. Sor manZilze an ganxorcielebadi manZil­ ze. 2. rac depeSa. taqsomOtor­i _ igivea.  taktika Scd. igivea. romelSic am­ wyvdevdnen gansakuTrebiT saSiS damnaSaveebs. telEgrama [berZ. Tavis daWeris unari.  Sigawvis Zravas dguSis t. metruli mu­ sikaluri erTeuli.  oTxtaqtiani Zrava. tēle Sors da grafo vwer. [berZ. t. (samx. saqcieli. taqsSi.  sazRvao brZolis t. telegrafi. t..  taqsamotori Scd. magram sayovelTaod vrcel­ deba: taqsma.  takti. SeniSvna.. kavSir­ gabmulobis sistema. taqss. amJamad istoriuli muzeumi.. takt da tactus Se­ xeba] – zomierebis grZnoba. erTmaneTis momdevno Ta­ nazomieri moZraoba. tAqt­i1 [germ.-ebi. Takt < laT.  telekamera. tAuer­i [ingl. darty­ mebi.  t.  ornawiliani t. taqsiSi. ¥ taqtikuri. amocana. adamiani.­mde – me­ fis cixe­darbazi. Taktike] – 1. me­19 s­mde – saxelmwifo sapatimro. tactus Sexeba] – 1. Semdeg. telestudia. tyavi] – cxovelTa fi­ tulebis damzadeba.taq -502- mouZaxes~). ¥ sataqsomotoro. taktiani Scd. tēle Sors da gramma aso] – (moZv. tēle Sors] – pir­ veli Semadgeneli nawili rTuli sityvebisa mniSvne­ lobiT: 1. parki. 2. ¥ taqtiani. tele. rome­ lic uzrunvelyofs sade­ nebiT cnobebis miRebas da . momzadeba.) brZolis nawarmoebis Teoria da praqtika. tAqt­i2 [fr.  t.

 s. planetebi.-is sistema. sawarmoo procesebis marTva Sori manZilidan kavSirgabmulo­ bis saSualebaTa gamoyene­ biT. filmi. tēle Sors da pathos grZnoba] – movlena. ¥ sateleskopo.-503swraf gadacemas Sor man­ Zilze eleqtruli signa­ lebis saSualebiT (morses kodi). televisor berZ. telepATia [berZ. mecnierebisa da teqnikis dargi. t.  feradi t.-is programa. linzebi. s. tele Sors da laT.  t. television < berZ. teletAi p­i [ingl. tēle Sors da skopeô vuyureb] – ast­ ronomiuli optikuri xel­ sawyo cis mnaTobebze dak­ virvebis sawrmoeblad. kavSiri. tēle Sors da laT. televQzia [ingl.-is ekrani.  t. ¥ satelevizio. saxelosno.  t. 2. visio xedva] – aparati sate­ levizio gadacemaTa da ma­ Ti bgeriTi Tanxlebis mi­ saRebad.  50­60 wlebSi ixmareboda agreTve – telexedva. t. telEskop­i [berZ. tel ¥ satelevizio. . s. ¥ satelevizio. feradi t. kavSirgabmulobis sawarmo. romelic aseTi mar­ Tvis saSualebebsa da me­ Todebs swavlobs.  s. televQzor­i [ingl. visio xedva] – uZrav da moZrav gamosaxulebaTa bgeriTi gadacema Sor manZilze da ekranze miReba eleqtro­ da radiokavSirebis saSua­ lebiT. gadacema.-is aparati. romelic gamoixateba erTi piris nevrvul­fsiqikuri mdgomareobis Sesaxeb in­ formaciis gadacemaSi meo­ re pirisaTvis Sor manZil­ ze.  s. marsis t. kabeli.. romelsac aqvs sa­ beWdi manqanis ti pis kla­ viatura. romelic axorcielebs de­ peSebis miRebasa da gada­ cemas.  t. telemeqAnika – 1. antena. dakvirvebebi. ramac gavrceleba ver hpova.  s. s.-is Senoba.  t. ¥ teleskopuri. 2.-is lenti. teletype] – telegrafis asosabeWdi aparati.

raime sxeulis. musikaluri sakravisa). tempo < laT.. aparatura. telefax tēle (graph) telegrafi da facs (imile) gaakeTe msgavsi.  mrewvelobis ganviTarebis t. f. risame mimdinareobis gan­ xorcielebis siswrafis xa­ risxi. s. sxva­ gvarad faqsi] – 1. t. temperamenuntum Tanazomieri na­ revi] – fsiqikuri wyobis Taviseburebani. 2. TviT informacia.  sasiamovno t.-is xma. tēle Sors da phone bgera] – teqnikur mowyobilobaTa sistema laparakis sadenebiT ga­ dasacemad Sor manZilze eleqtruli energiis saSu­ alebiT. mgzne­ bare. temperatura swori Sefardeba. msaxiobi. nivTierebis siTbos xarisxi.-is aparati.tel -504daurekes. qseli. 4.  elsmeni Scd. t. aseTi kavSiris ganxorci­ elebisaTvis saWiro aparati. faqsimi­ luri kavSiri nabeWdi in­ formaciis gadasacemad.-is gadacema. cekvebi. saer­ TaSoriso ubnebze iyeneben sixSiriseul telegrafis arxebsa da radioarxebs.-is miReba. timbre] – akus­ tikuri Tavisebureba (xmis. nor­ maluri mdgomareoba] – 1. aseTi kavSiris abonentis nomeri. temtus dro] – 1. sadguri. energiuli.  s. temperAtura [laT. ¥ sateletai po. tEmbr­i [fr. darbazi. done. t.  t.-is uvertiura.  swrafi t. s. tEleqs­i [ingl.  mgznebare t.-iT . temperamentiani – cxoveli temperamentis mqone. temperAment­i [laT.  f. 3.-ma dareka. tEmp­i [it. romelic mierTebulia sig­ nalis micemisaTvis tele­ fonTan. ¥ satelefono. telEfaqs­i [ingl. romlebic vlindeba garesamyarosTan adamianTa urTierTobaSi. musikaluri na­ warmoebis Sesrulebis sis­ wrafis xarisxi. romelic gadacemulia aseTi kavSi­ riT.  saqalaqTaSoriso t. mis qcevaSi. 2.-ebi.  s. telEfon­i [berZ. t. telex] – saa­ bonento telegrafirebis saerTaSoriso qseli.

wylis duRilis t. tent] – tilos farduli. adamianis sxeulis siTbos xarisxi. progresuli t.-505 wylis t. tendEncia [ger. tErmin­i [laT. Cardaxi mzisa da wvimisagan dasacavad.. tender < tend momsaxureba] – 1. done. risame ganviTarebis mimarTuleba.. 2­isaT­ vis). romelsac Tavs axveven mkiTxvels. 2. terasse] – 1. romelsac aqvs boZebze dayrdnobili saxuravi. sinon. tEnder­i [ingl. winaswar SemuSavebuli calmxrivi azri. kritika. gansakuT­ rebuli ti pis vagoni wylisa da sawvavis Sesanaxad. rogorc jan­ mrTelobis maCvenebeli. ¥ teritoriuli. cvlilebani. (saub. ter tEno [iap. midrekileba. saxelmwifos t. miswrafeba. sazRvrebi. tEnor­i [it. qarxnis t. ro­ melic uSualod ebmis or­ Tqlmavals. Tendenz laT..  saqarTvelos erTiani (ganuyofeli) t. mamaka­ cis yvelaze maRali sasim­ Rero xma.  t.] – iaponiis impera­ toris tituli (misi ufro cnobili titulia mikado). territorium] – garkveuli sazRvrebiT Se­ mofargluli miwis sivrce (nakveTi). 3. 2. sa­ cxovrebeli saxlis miSene­ buli Ria aivani. 2. qalqis t.­ebaze gaSenebuli xexili.. teritOria [laT. Sigawvis Zravis t.  tendenciozuri Scd.  teritorialuri Scd. Cveulebriv mr.  t. ¥ tendenciuri (mniSvn.  zrdis t..) avadmyofobis dros: sxeulis siTbos maRali done (qarT.  normaluri t.  terasi Scd. msmenels. aweuli t. haeris saSualo t. tendo miviswrafi] – 1. tEnt­i [ingl. terminus saz­ .  saqarTvelos t. 2. reJimi. 2. sicxe).. Ria konkursi raimes yid­ vis an romelime saqmis Ses­ rulebaze uflebis mosapo­ veblad. tenore] – 1. ¥ temperaturuli. terasebi – ferdobze kibe­kibe gaCe­ nili an gakeTebuli hori­ zontaluri an odnav da­ qanebuli baqnebi.. tErasa [fr. aseTi xmis mqone momRera­ li. t.

bolo sadguri (rkinigzis. gankuT­ vnilia sistemaSi infor­ maciis Sesatanad da iqidan gamosatanad.) sinaTlis (dRis) da sibnelis (Ramis) saz­ Rvari planetis an misi . terminolOgia [laT.ter -506Tanamgzavris zedapirze. tEror­i [terror SiSi. vyof] – (astr.  Terminologia. maTematikuri t.  filosofiuri t. terminaluri mdgomareoba – (medic.) bolo.  faSisturi t. terOrist­i _ individua­ luri teroristuli aqtis momxre da monawile. termino sazRvars vavleb. romelic zustad gadmoscems codnis raime dargis cnebebs. sakonteQnero termQnali – sazRvao­savaWro navsad­ gurebSi: saTanado meqaniz­ mebiT aRWurvili adgili. terminalis dasasrulis momaswavebeli] – (wign. terOrizm­i – teroris po­ litika da taqtika. terminalis saboloo] – 1. komisia. 2. saSine­ leba] – politikur mowi­ naaRmdegesTan angariSis gasworeba ZaladobiT (mok­ vliTac ki). leqsikoni.  teqnikuri t. saboloo. ¥ terminologiuri. teretenthinos] – fisovani wveni. aqti. saTerminologio Scd.. mowyobi­ loba gamoTvliTi sistemis SemadgenlobaSi. terpEnTin­i [berZ. termQnal­i [laT..  Termini Scd. terminAlur­i [laT. ¥ saterminologio.-is msxverpli. avto-satraqtoro t. ro­ melic wiwvovan xes sdis Wrilobidan. organizacia.  t.) sicocxlis uka­ naskneli stadia. ¥ teroristuli. ZiriTadi ned­ leulia ski pidarisa da Rvari] – sityva. sasazRvro mdgomareoba sicocxlesa da sikvdils Soris. terminAtor­i < [laT.  t. ¥ teroristuli.. Terminologiuri. metroplitenis).  t. terminus sazRvari da logos moZRvreba] – codnis garkveuli dargis terminebis erToblioba. t.  s. sadac xdeba gemebze dasat­ virTi da gadmosatvirTi konteinerebis damuSaveba.

mis gamoyenebasTan dakavSi­ rebuli.  usafrTxoebis t. samSeneblo t.  t.. intervali pir­ velsa da mesame safexurebs Soris.  sasoflo-sameurneo t. 2. tercia mesame] – 1. ¥ testuri. violinos dakvris t. Wadrakis TamaSis t. intelegencia. romelsac xelSi lira uWiravs. tEster­i [ingl.-ebi. 2. terpsQqora [berZ..-is ganviTareba. inJinrebi da t. tEst­i [ingl. warmoebis pro­ cesTan dakavSirebuli. romelsac aZleven gamosacdel pirs misi go­ nebrivi ganviTarebis. teqnikasTan. tErcet­i [it. Sro­ mis im iaraRebisa da sa­ SualebebaTa erToblioba. 2.  samTo t. avto-satraqtoro t. (lit. texnikuri Scd. t. terzetto] – 1. 2. Terpsichora] – berZnul miTologiaSi: muza cekvisa da gunduri galobisa. tErcia [laT. (poligr. tester] – xel­ sawyo risame (mag. t. test] – mokle amocana. dokumentacia. warmodgenili hyavdaT qalad.  t. meqanikur mo­ wyobilobaTa da iaraRebis erToblioba..) samstriqoniani stro­ fi sonetSi. rac trio. CamorCeniloba. mid­ rekilebisa da SesaZleb­ lobaTa gamosacdelad.  texnika. (mus. xelovneba] – 1. manqanebis. 3. .  t. saSualo teqni­ kuri ganaTlebis mqone spe­ cialisti. musikaluri gamis mesame safexuri. samxedro t.) sasaTauro Srif­ ti erTgvari. teqnQkos­i 1. teqnQkuri – 1. eleqt­ ronaTurebis vargisiano­ bis) Sesamowmeblad. teqnikaSi (laq­saRebavebis dasamza­ deblad). t. progresi. techno osta­ teq toba.. gamocdebi.) igivea.. romlebic gamoiyeneba ma­ terialur faseulobaTa Sesaqmenlad..  mowinave t. erToblioba profesiuli xerxebisa..-507kolofinis misaRebad. iye­ neben medicinaSi. romlebsac iyene­ ben raime saqmeSi. manqanebis da meqanizmebis muSaobasTan. tEqnika [berZ.

textum kavSiri.). saxe. (arqit. tEqst­i [laT. tiara] – 1.  norCi t. romis papis gvirgvini. 2. SeduRebis t. typus anabeWdi. tQgel­i [germ. tvQst­i [ingl. ¥ teqnologiuri. forma. romel­ Sic adnoben an axureben sxvadasxva masalas. movlenebis garkveuli jgu­ fis nimuSi. procesi. tiegel] – cecx­ lgamZle WurWeli.. Zvel aRmosavleTSi: mefeebis. nivTie­ rebas.  Cais t. geologiis dargi. teqnikis dargSi momuSave piri. qu­ rumebis Tavsaburavi (ro­ gorc Zalauflebis simbo­ lo). texnologiuri Scd. logos moZRvreba] – filosofiis dargi. simReris t. depeSis t. tektoniko mSeneblobis xelovneba] – 1. nimuSi] – 1. romelic swavlobs dedamiwis qer­ qis moZraobasa da defor­ maciebs da maTTan dakavSi­ rebul Tvisebebs.. tQara [berZ. tQp­i [laT.  `vefxistyaosnis~ t. axali t. twist] – cekva erTgvari.  t.  tiglisa Scd..-is danergva.teq -508teqstebs maTi mecnierulad gamocemis mizniT. teqtOnika [berZ.  TviTfrinavis axali t.  texnologia.-meqnikosi. ¥ tigelisa.. texnikosi Scd. teqnolOgia [berZ. proporcie­ bis Sefardebis Tavisebu­ rebani. forma... 2. teqnOlog­i – warmoebis ro­ melime dargis teqnologiis specialisti.-ebi. 2. teqstolOgia [laT. warmoebis xerxebis mec­ nieruli aRwera. sagnebis. techno ostatoba.  texnologi Scd. xelovneba da logos moZRvreba] – sawarmoo procesebis erToblioba warmoebis garkveul darg­ Si.  inJiner-t. textum da berZ. avtomobilis awyobis t. SeerTeba] – dawerili raime (literaturuli nawarmoebi. rome­ lic kritikulad swavlobs literaturis Zeglebs da istoriul dokumentebis . t. sabuTi da misT.) Senobis nawilebis urTierTganlagebisa da misi formebis.  texniki. Txzuleba.

tit  saxelmwifo sesxis morigi t. titulus] – 1. tirage] – 1. ti polOgia [berZ. ¥ tiranuli. tQraJ­i [fr. ro­ melzedac mocemulia saTa­ . tQtan­i [berZ. gigantebi. tirannia] – TviT­ nebobasa da Zaladobaze damyarebuli mmarTveloba (sinon. qimiuri elementi.-509avtomobilis axali t.  didi t.  t. geniosze. tQrada [fr. typicon] – sa­ eklesio wesebis krebuli. despotizmi). tQtul­i [lat. 2. 1­isaTvis). ¥ ti puri da ti pobrivi (mniSvn. Zala. t. monologi. 2. miTologiis uk­ vdavi uzarmazari arsebis Titan­is saxelis mixedviT]. titAnur­i _ (wign. saerTod raime sapatio wodebuleba. beWdviTi gamocemis egzem­ plarTa raodenoba. feodalur da burJuaziul sazogadoebSi: sagvareulo an boZebuli sapatio wode­ buleba. ityvian Zalian did moaz­ rovneze. gamocemuli wigni. romlebic Seeb­ rZolnen olimpiel Rmer­ Tebs. proeqti. titre] – warwera kinofilmis kadrze. 2.  Cempionis t. 3. sesxis an latariis mogebaTa ga­ TamaSeba.  t. tQran­i [berZ. magaliTi. replika.  titaniuri Scd. ti pQkon­i [berZ. t. t.) uzarma­ zari [berZ. Titan] – 1. movlena. romelic moqmedebs TviTneburad da ZaladobiT (sinon. typos ana­ beWdi da logos moZRvreba] – sagnebis an movlenebis klasifikacia maTi saerTo niSan­Tvisebebis mixedviT.  t.  grafis t. despoti). tyrannos] – sas­ tiki mmarTveli.  ti piuri Scd. tQtr­i [fr. mxatvruli saxe. wignis pirveli gverdi. tirAnia [berZ. tirade] – paTosiT warmoTqmuli grZeli fraza.  qarTveli qalis t. 3. xelisufleba. ti­ tanebi – berZnul miTo­ logiaSi: ukvdavi arsebebi. 2. romelSic ganzogadebulia adamianTa garkveuli jgufis Tvise­ bebi. mxatvrul literaturaSi. Sroma. fola­ disferi magari liToni.

maRali t.  togasi Scd. satransporto saSuale­ baTa. tOna [fr. weli da sxv. transportis tvirT­ mzidaoba. ¥ tonaluri. . gadasvlebi. tomOhavk­i [ingl. sinon. tOga [laT. gaSeSeba] – ram­ denime mwvave infeqciuri daavadebis saerTo saxel­ wodeba.  t. ge­ mis (gemebis) wyalwyva an tvirTmzidaoba. (mus. tonnage] – 1. 2. muqi t.] – CrdiloeT ame­ rikel indielTa sabrZolo iaraRi – msubuqi najaxi. romelic amuSavebs usinaTloTa da cudad mxedvelTa swavla­aRzrdis sakiTxebs (meTodebs). naxevartoni – musikaluri intervalebis sazomi erTe­ uli – simaRlis mixedviT umciresi manZili bgerebs Soris. tOn­i [berZ. tolerans (tolerantis)] – (wign.  mediduri t.ro­ melsac Soridan sasrolad iyenebdnen. tonos xmis amaR­ leba] – 1. rac tituli (mniSvn. ¥ togisa.-ebi. 2. rwmenis Semwyna­ rebloba. tQfozi [it.-ebi. ¥ satitulo: satitulo furceli _ igivea. 3).. kilo).  naTeli t. typhlos usinaTlo da paidagôgiks] – pedagogikis dar­ gi. tifosi (mr.) gansazRv­ ruli sididis Sualedi or mezobel bgeras Soris. tomahawk indielTa erT­erTi enidan algonk. sinon.) `tifi­ anebi~] – ase uwodeben ita­ liaSi fexburTis gulSe­ matkivrebs.) sxvi­ si azrebis. tonne] – wonis er­ Teuli zomaTa metrul sis­ temaSi: udris 1000 kg­s. elferi). tQf­i [berZ. gamoce­ mis adgili. 3. saubris esa Tu is ieri (qarT. romis sruluflebian moqalaqeTa zeda tansacmeli – grZeli wamosasxami. tOkai [< geogr.-ebi. toga] – Zv. tOnaJ­i [fr.] – un­ gruli TeTri sadeserto Rvino. sax.tif -510- uri. tiflopedagOgika [berZ.  dabali t. tolerAntoba [< laT. avtoris gvari. mxatvrobaSi: feris esa Tu is SesamCnevi sxvaoba (qarT. typhos gonebis dabneleba.

Torf] – Waobis mcenareTa xrwnis Sedegad warmoSobili mkvrivi masa. tonic] – ual­ koholo gaziani sasmeli.-5113.­is gasazaveblad. leqsikologiis nawili. torsi. toreAdor­i [esp.) nervuli centrebisa da kunTovani qsovilis aRgz­ neba daRlilobis gareSe. torpedo eleq­ truli skarosi (Tevzia er­ Tgvari)] – TviTmoZravi da TviTmarTuli wyalqveSa Wurvi sigaris formisa. topos ad­ gili da onyma saxeli] – 1. adamianis gamosaxuleba TabaSiriT qandakebaSi. tyis. topogrAfia [berZ.S. tOnga [ind. 2. tonstUdia – kinowarmoebaSi: xmis Casaweri studia. romelsac iyeneben arayisa da misT. ruka. ¥ topografiuli. doRze mowyobili meqanikuri mricxveli. piramidebisa da misT. romelic Seiswavlis dedamiwis ze­ dapirs. topiaria me­ baReoba] – sabaRo deko­ ratiuli xelovneba da buCqebisaTvis sxvadasxva cxovelis. mTis.  toriadori Scd. misi gazomvis da gegmaze an rukaze gamosax­ vis xerxebs. cecxlze gaxuxuli damk­ raxuli an gamomSrali pu­ ris Txeli naWeri. totalisteur] – 1. toreados < toro xari] – espaneTSi: xarebTan brZolis monawile. raime saqonlis gamoSveba woniT. tonos daZabva] – (fiziol. totalizAtor­i [fr. tonus < berZ. mindvris da a. topOnim­i – raime geogra­ fiuli adgilis (soflis.] _ indoeTSi: ve­ loriqSa. romelic swavlobs geo­ grafiul saxelebs. tOst­i [ingl. torso] – adamianis tani ferweraSi. topos ad­ gili da graphô vwer] – geo­ deziis nawili. 2. sad­ RegrZelo.  t. tOrpedo [laT. tosti. koleji. sasuqad.) saxelwodeba. toast] – 1. formis micema. tOnik­i [ingl. topiAria [laT. tOrs­i [it. tot toponQmika [berZ. romelime adgilis geografiul saxelTa er­ Toblioba. rome­ lic aCvenebs – romeli cxe­ . tOrf­i [germ. tOnus­i [laT. iyeneben sawvavad. t.

2. tOqsin­i [berZ. satraRedio Scd.  Seqspiris t.  toqsiuri Scd. sa­ yovelTao.-ebi. tradQcia [laT. ro­ melsac gamoyofs zogi mik­ roorganizmi. (gadat.) yovlismomcveli.tot -512dramatuli nawarmoebi.  s.  t. ¥ tragikuli (mniSvn. doRze an sxva sportul sanaxaobaze gamarTuli Ta­ maSi fulze. traRikuli. toxikon Sxami da logos moZR­ vreba] – mecniereba. mZime gancda. totall] – (wign. biuro. igive totalitarizmi. tragEdia [berZ. toqsikolOgia [< berZ.  t.  traRikosi Scd. aq araferia!  traRedia. ojaxuri t. 2. amave dros. rome­ lic swavlobs Sxamebis Tvisebebs da maT moqmedebas organizmze. ro­ melSic asaxulia mZafri konfliqti. samwuxaro da. msaxiobi.  t. 5­isaT­ vis). tragedia] – 1. t. .  t. totalitaire] – sadac. t. Janri. ris drosac aSkara teroristuli diq­ taturaa. omi. 1­isaTvis). tanjva.  t. Zlieri xasia­ Tebisa da Rrma gancdebis Sejaxeba. datrialda. ¥ satragedio (mniSvn. totalitArul­i [fr. sasacilo mdgomareoba an ambavi. traRediuri. romelSic Sexamebulia tragediisa da komediis elementebi. t. reJimi. romelic iRebs sa­ naZleos da gamarjvebuls uxdis saTanado Tanxas. mobilizacia. saxelmwifo.  t. 2. t. daRupva. tragikomEdia – 1. toxikon Sxami] – Sxamiani momwamv­ leli. tragQkosi – tragediuli rolebis Semsrulebeli msaxiobi. nivTierebani. toxikon Sxami] – Sxamiani nivTiereba. totAlur­i [fr. 2­isaT­ vis). ¥ tragediuli (mniSvn. rac Cveulebriv gmiris daRupviT Tavdeba. SemTxveva. agreTve zogi cxoveli da mcenare. ubeduri SemTxveva. traditio gada­ niT ra sanaZleoa dadebuli. toqsQkur­i [< berZ. dramatu­ li nawarmoebi.) saSineli ambavi.

 Wurvis t.  t. trawler] – 1. traeqtOria [laT. trAler­i [ingl.-ebi. yofaqcevis normebi. rome­ lic gadis mTagrexilis Txemze da moicavs ramdenime mwervals. trAvers­i1 [fr. trAverz­i [fr. trAvers­i2 [fr. ¥ travmuli da travmatuli. traverse] – ge­ mis. trembleur] – karburatorSi Sigawvis Zravis anTebis sistemis xelsawyo. dResaswauli.  erovnuli t. 3. trawl] – 1. TviTmfrinavis kursis perpendikularuli mimar­ Tuleba. Taobidan Taobaze gadacemuli ada­ Tebi. trAvma [berZ. samxedro gemi.  traektoria Scd. tralebiT aRWurvili Tev­ zsaWeri gemi.-513cema. trAmbler­i [fr. travmatolOgia [berZ. kadoni. trauma] – or­ ganizmis daSaveba. 2. dazianeba da logos moZ­ Rvreba] – medicnis nawili. . traverse] – ga­ nivi Zeli. tra  xelis t. trAl­i [ingl. romelic swavlobs trav­ mul dazianebasa da misi mkurnalobis meTodebs. rac ga­ mowveulia garegani zemoq­ medebiT (daWriT. traversée ga­ dasvla] – alpinistebis ga­ dasvla marSrutiT. Txroba] _ istoriulad Camoyalibebuli.). daSaveba. romelic aRWurvilia traliT da gankuTvnilia wyalqveSa naRmebis mosaspobad. daJeJviT. romelic eyrdno­ ba vertikalur kolonebs. mowyobiloba zRvis fske­ ris gamosakvlevad. dawviT da misT. trajectorius gadaadgilebasTan dakavSi­ rebuli] – sivrceSi moZravi raime wertilis an sxeulis gza. tom­ riseburi didi bade gemidan zRvaSi Tevzis saWerad. ¥ tradiciuli.  t. trauma (traumatos) Wriloba.. gankuTvnilia ma­ Rali Zabvis eleqtrodenis misawodeblad anTebis san­ TlebisaTvis. iqidan mcenareebisa da cxovelebis amosazidad. kosmosuri aparatis t. mowyobiloba wyalqveSa naRmebis aRmosaCenad da mosapoveblad. 2.

(s. transgressio gadazidva an mgzavrTa ga­ gadasvla. transe] – fsiqikis romelsac aseTi xelsawyo aSlilobis erT­erTi for­ aqvs.. Ta mxares. gadacema pirobiTi asoebiT  t. sistor] – 1.) mimosvla. da gardasaqmnelad. tremplin] – 1. vla. gamWoli] – asaxleti nageboba an mo­ pirveli Semadgeneli nawi­ wyobiloba xtomis sigr­ li rTuli sityvebis. (gadat.. wyalSi dakveTas. s. radiomimRebi. rome­ Zisa da simaRlis gasadi­ lic aRniSnavs: deblad.tra -514- trAmplin­i [fr. signalebis gasaZliereblad  transkrifcia. trans. transcgavliT.) ro­ ¥ tranzituli da satranzimelime enis bgeraTa zusti to. naxevradgamtare­ 3. ­Si. amosa­ skontinenturi). biereba dabnelebuli aqvs da  t. iSviaTad. rodesac adamians cno­ ¥ tranzistoruli. vali punqti raime moqmede­ 2.) sayrdeni. gamowveulia xme­ meoreSi gzad mdebare Su­ leTis daweviT (an. gadaadgileba] – dayvana transportis raime xmeleTze zRvis gadmosvlis saxeobiT erTi punqtidan procesi. saerTaSori- . (s. tran transalpuri. trAns­i [fr. an erTi saxelmwifodan me­ (sapirisp. iqi­ bisaTvis. regresia). roba. ma. 1. aleduri punqtis gavliT okeanis donis aweviT)...  laTinuri t. [laT. vaWmis saSualebiT. Semdeg. da ara am enis weris siste­ ¥ t. xtoma t. mis ga­  saTxilamuro t. iqiT. transitus gas­ rTul moZraobas. riptio gadawera] – (enaTm. oreSi mesame saxelmwifos transkrQfcia [laT.-idan. 2. gadacema raimes meSveo­ biani xelsawyo eleqtro­ biT. gadasvla] – tvirTis transgrEsia [laT. viza.  transkontinentaluri (tran­ 2. trans ­ze. s. portatuli radiomimRebi. raimes ganlageba iqiT.) matarebeli. sivrceSi moZraobas. igi avtomaturad asrulebs trAnzit­i [laT. tranzQstor­i [ingl.

2. ¥ satransporto. transporto gadamaqvs] – 1. ¥ transkrifciuli da satranskrifcio. satransliacio. satransiliacio Scd. transparent] – 1.. transliterAcia [laT.  saqalaqo (qalaqis) t. inglisuri t.  transkri pcia. translatio gadacema. sarkinigzo (rkinigzis) t. transmissio gadacema] – mowyobiloba Zravadan manqanebis.. musikis. rac konve­ ieri.  s. magistrali. gavliT da littera aso] – (enaTm. transpOrtir­i [< laT. transpOrt­i [< laT.) qsovilis an organos gadanergva mkurnalobis mizniT. transpArant­i [fr. gadasazid da gada­ sayvan saSualebaTa esa Tu is saxeoba. sazRvao t. CarCoze gamoWrili gamW­ virvale qsovili an qaRal­ di. transmQsia [laT.Carxebis. transiliacia. lilvi.  t. saavtomobilo t. stadionidan.. sahaero t.. 2. trans ­iT. rom weris dros striqonebi swori gamovides. s. romelzedac msxvili Savi tra xazebia gavlebuli. gamo­ saxulebis da misT. s.-515so t. saxalxo me­ urneobis dargi. transportQor­i [fr. transporteur] _ igivea.  sadesanto t. uxazo sawer qaRalds udeben qveS. Sor manZilze gadacema radios. fonetikuri t. transkri pciuli.] erTi damwerlobis asoebis gadacema sxva dam­ werlobis asoebiT. samxedro flotis damxmare gemi jaris gadasayvanad da tvirTis gadasazidad. transplantatio] _ (medic.  koncertis t. ¥ satransliacio. gadmocema] – me­ tyvelebis. transplantAcia [laT.. (s. qaRaldis furceli. tran- .) niSnebi.. satranskri pcio Scd. saSualebani. translAcia [laT. romelzedac raime ga­ mosaxuleba an teqstia. Rvedi. romlis daniSnulebaa adamianebis gadayvana da tvirTis gada­ zidva.  s.  transliacia. meqanizmebis moZraobis ga­ dasacemad. televiziis saSualebiT. ¥ satransmiso.

Sedgeba sa­ xazavis da gradusebad da­ yofili naxevarwrisagan. trAnSea [fr. SemecnebisaTvis miuwvdome­ li. transformAcia [laT. tranchēe] – 1.) 1. 2. romelic mTlian xazad aerTebs TavdacviTi po­ ziciebis yvela sacecxle werts. cdisagan damoukidebeli formebis aRiarebaze. ucxour valutis an oqros gadagzavna erTi qveynidan meoreSi. (maTem.) – gadasagzavni. ¥ satransformatoro. imanuel kantis idealistur filosofiaSi: rac dafuZne­ bulia Semecnebis aprioruli.tra -516 s.  sangrebis SemaerTebeli sporto gadamaqvs] – naxazebze kuTxeebis asagebi da gasa­ zomi xelsawyo. aparatura. tranformatio] da transformQreba [germ. moqalaqeobis avtomaturi Secvla.  s. transformo gardavqmni] – apa­ rati. 2. transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1.) (sisxlis) gadas­ xma. Rrmad da grZlad gaWrili Txrili. . transcendens (transcendentis) rac sazRvars scildeba] – 1. tranfert] – (finans. 3. transformAtor­i [< laT.) viwro Rrma Txrili.) rasac algebrulad ver gamoiangariSeben. 4. trAnsfert­i da trAnsfer­i [fr. saxecvlileba. 2. saxelmwifoTa Soris mo­ saxleobis gacvla saer­ TaSoriso SeTanxmebis sa­ fuZvelze. trancendEntur­i [laT. sportsmenebis (mag. transfUzia [laT. transfErtul­i (finans. idealistur filosofia­ Si: cdis gareT arsebuli. idealistur filosofiaSi: cdis gareSe arsebuli gan­ yenebuli – logikuri.) gardaqmna. ¥ satransformacio. (samx. saxelobiT fasian qaRal­ debze uflebis gadacema erTi piris mier meoresaT­ vis. jixuri. fex­ burTelebis) yidva­gayidva. tranfusio] – (medic. romelic eleqtruli denis Zabvas gardaqmnis (zrdis an amcirebs). transcendentAlur­i [laT. rac algebrulad ar gamoisaxe­ ba. tranforieren] – (wign. 2.

2.  gazsadenis t. tracheia] – (anat. traforetto gaxvretili] – 1. mza nimuSi (sinon. t. gemis moZraobis mimarTuleba. Txeli fir­ fita. Te­ atrSi – scenis qveS Casas­ vleli).) erTxel da samuda­ mod miRebuli. nadimi. frazebi.  t. baqo-jeihanis navTobis t. gza (Cveulebriv mTavari. mwu­ xareba gardacvlilis an raime sazogadoebrivi uZ­ lurebis gamo. iyeneben kedlis.  saavtomobilo t. trapezion magida] – 1.  t.. trAqt­i [germ. sahaero t. gacveTili forma. romelSic amoWrilia raime saxe an asoebi. tranSeia Scd. trap] – kibe (gemisa. 2.. trapEcia [< berZ. Trakt] – (moZv. xerxi.  avagoT t. Stampi). 2. sasilose t.. agreTve TviT­ mfrinavis. trafAret­i [it. sazRvao t. milsadenis da misT.  safosto t. magida. warwerebis ga­ sakeTeblad (daadeben ra­ ime zedapirs da zevidan wausvamen saRebavs). 2. (gadat. kavSirgabmu­ lobis xazis.. wveuleba. 2­isaTvis). farTo gza. trawler] – zRvis TevzsaWeri gemi tra­ lebiT aRWurvili. 3. logos moZRvreba] – kriminalistikis nawili. ¥ tranSeisa. trAur­i [germ. romlis mxolod ori gverdia paraleluri. 2. Txrilis. fr. trAp­i [holand.-ze varjiSi. trApez­i [berZ. sadili. satanvarjiSo iaraRi – wyvili TokiT Camokidebuli horizontaluri RerZi.) didi. Trasse. trace] – 1. Savi tansacmeli an Savi detalebi tansacmelze. TviTmfrinavisa. traUler­i [ingl. sufra. ¥ trafaretuli (mniSv. kargad nakeTebi). uwyveti moZraobis t. trapeza] – 1. Sabloni. sasule.-ebi. . firniSis da sxvaTa mosaxatavad. xazis. eklesiaSi: sakurTxevlis taxti. oTxkuTxedi ma­ gida. trasolOgia [fr. trace kvali tra da berZ. Trauer] – 1. romelic swavlobs damna­ Savis mier danaSaulis ad­ gilze datovebul kvals.) sasunTqi mili. TviT sakurTxeveli. trAsa [germ. trAqea [berZ.-517t.  tranSeasi.

 samxedro t.. 2. velorbola. 2. iyeneben mogzaurobaSi. trust] – erTi . tribunus] – 1. tribunal sam­ sjavro] – sagangebo sasa­ marTlo. igivea. silamaze – ai sameba. tribune] – 1. 2. rac traileri..  s. trEnaJ­i [ingl. (fiz. saerTaoriso t. sikeTe. 2. sameuli. trQbun­i [laT. trQbuna [fr.) sameba.  istoriuli t. Zvel romSi: sxvadasxva Ta­ namdebobis piris saxelwo­ deba. ¥ satreko. amaR­ lebuli adgili oratori­ saTvis. aSS­sa da zog sxva qveyana­ Si: sacxovreblad mowyobi­ li avtomisabmeli. training] – wvrTna. hegelis idealis­ tur filosofiaSi: ideis samsafexuriani ganviTareba. avtomobili. ityvian gamoCenil sazoga­ do moRvaweze. 2. mecnieruli Sroma. treQler­i [ingl. Ze RmerTi.  samSvidobo t. saerTaSoriso xelSekru­ leba. trEst­i [ingl. romelic gan­ kuTvnilia mZime tvirTisaT­ vis. track] – 1. mTrTolavi xma – swrafi mravaljeradi cvla ori sxvadasxva xmisa. trillo] – morakrake. saavtomobilo t. nageboba.romelic karg  trakti Scd.tra -518ti pis ramdenime sawarmos gaerTianeba. romelic gansazRvravs mov­ lenaTa ganviTarebis sam stadias. 2.  WeSmariteba.  stadionis t. trEning­i [ingl.  traktati Scd.  samSeneblo t. varjiSoba. romelSic ganxilulia cal­ keuli sakiTxi. tribUnal­i [laT. rac velodromi. trias (triados) sa­ meba] – 1.) elementaruli na­ wilakebis xiluli kvali raime gamzom xelsawyoSi. (gadat. mama RmerTi. trAqtat­i [leT. trEk­i [ingl. igivea. train wvrTna] – wvrTna. trailer] – 1. tractatus gan­ xilva] – 1. trEl­i [it. romelsac aqvs safexurebad amaRlebuli rigebi mayurebelTa dasas­ xdomad. suli wmida – ai sameba. wvrTnis reJimi. trQada [berZ.

aseTi naqsovisagan dam­ zadebuli tansacmeli an TeTreuli. manqaniT uqslod. samkaredi an mokled karedi. uxamsi. musikaluri nawarmoebi sa­ mi sakravisa da sami mom­ RerlisaTvis.] _ indu­ izmis sameba: brahma.)] – saerTaSoriso gamofena an festivali. tricotage] – 1. 2. originalobas mok­ lebuli. tabulebi. . trio] – 1. sinon. romelic Seiwavlis samkuTxedis gverdebisa da kuTxeebis Sefardebas.-is TeTreuli. windurad damzadebuli qsovili. trQptiq­i [berZ.  k. ¥ trigonometriuli.  trigonometruli Scd. 2. 2. sami mom­ Rerlisa an sami damkvre­ lisagan Semdgari ansamb­ li. fabrika. triviAlur­i [fr. samad mosakeci xati (qarT. Siva da viSnu. xolo merve – me­ ores. triEnale [fr. triptychos sammagi] – 1. siaxles. trilOgia [berZ. romelic sa­ erTo CanafiqriT aris ga­ erTianebuli. triOlet­i [fr. trQo [it.  t. trigonomEtria [berZ.  medudukeTa t. tri trilQon­i [fr. vulgaruli. CanafiqriT ga­ erTianebuli sami suraTi. gacveTili. trigonon samkuTxedi da metreo vzomav] – maTematikis na­ wili. ¥ satrikotaJo.  s.  t. aseTi fexsacmlis Zirze damagrebuli fola­ dis wriapebi.) rva striqonuri leqsi. gamsaxurdias t. triennale (mdedr.-is seqcia (maRaziaSi).-519oratorad da publicistad iTvleba.  saxalxo t. trikOtaJ­i [fr. trilogia] – erTi avtoris sami Txzuleba.  t. trimUrt­i [sanskr. 2. trQkon­i _ alpinistis fex­ sacmeli. ro­ melic sam weliwadSi er­ Txel imarTeba.  tri ptixi Scd. romlis meoTxe da meSvide striqoni imeorebs pirvels. `mTvaris motaceba~. triolet] – (lit. trillion] – aTasi miliardi (1 000 000 000 000). trivial] – 1.

wvivisa).) sami piris SeTanxmeba amaRlebuli. warmosaxviTi wre gamowveuli zeimi. romlis mizani iyo umaR­ lesi Zalauflebis xelSi trOn­i [berZ. (s.) msvleloba. t. am wreebs Soris moqceuli fo.  akrobatuli t. ufro cxeli sartyeli. tropagembanisa da fskers Soris. taxti. niSnavad agebuli WiSkris trQuk­i [fr.  ixmareba agreTve triumefeqturi ileTi.): sami politikuri da va] – (anat. (mxris. WiSkari (an TaRi) – raime  t. ek­ trQumf­i [laT. kanfetisa.tri -520- msgavsi TaRiani nageboba. ratus < tres (trium) sami da vir 2. tropikos (kyklos) mosabrunebli (wre)] – 1. saxelwodeba Sokoladis kaci. moRvaweobisaTvis. Tirkmela. moRvawe] – 1. ¥ triumfuli da satrium2. Zvel romSi I s. (gadat. triumvQrat­i [laT. trOpik­i [berZ. trQumo [fr. trumeau] – kedlis maRali sarke. mamakaci. brwyinvale samxreTiT 23°27’­iT daSo­ gamarjveba. sebi an galoba raime dRe­  trumi Scd.  t. saswaulis an wmindanis pa­ tivsacemad. xerxi. didi gamarjvebis aRsa­ sicxe. t. .­Si (Zv. rulad morTuli savarZeli 2. trium] – ge­ mis SigniTa saTavsi qveda trOpar­i [gviand. wel­ trQcefs­i [laT. gankuTvnili raime mizniT erToblivi mefisaTvis. berZ. qveynebi. triumvi. thronos] – mdid­ Cagdeba. triceps samTa­ TaRr. dedamiwis zedapirze. Truffel] – 1. rion] – marTlmadideblur gankuTvnilia meqanizmebisa eklesiaSi: salocavi leq­ da tvirTisaTvis. triumphus] – vatoridan CrdiloeTiT an didi warmateba. tyeebi.) samTava kunTi samxedro moRvawis kavSiri. faluri. trQum­i [holand.triUfel­i [germ. am warmatebiT rebuli. soko. triumfuli (satriumfo) ¥ tropikuli. truc] – marjve. asvla (tronze aRsay­ dreba). adgili – dedamiwis yvelaze  t.

sfero] – dedamiwis atmos­ feros qveda nawili.  sabaleto t. sasunTqi sistemis midreki­ leba infeqciisaken. 3.-is dispanseri. omis dros gamarjvebulis mier xelT Cagdebuli saWurveli da sxva samxedro qoneba.  kartofilis t. Truppe] – Teatris an cirkis msaxiobTa ko­ leqtivi. romle­ bic gamoyenebulia saweri magidis sayrdenad. trUizm­i [ingl. romelTa­ nac icvamen. trOfei [fr.  t. truism] – sa­ yovelToad cnobili. 2. gadamdebi daavadeba.  tungo Scd. sinon. tUmba [< berZ. romelsac sawolTan dgamen. tropos mobruneba da sphaira burTi. sarkiani magida. mrgvali nageboba afiSe­ bis da gancxadebebis gasak­ ravad. 2. Cac­ muloba. ornamentuli samkauli. bana­ luroba. patara ka­ rada. xorcmeti] – zogi mcenaris miwisqveSa gamsxvilebuli Rero an fesvi. tuber korZi.] – 1. trUpa [germ.­Si: provanseli (provansi _ ist. sagzao t. abjar­abgars. romlis Teslisganac iRe­ ben maRali xarisxis teqni­ kur zeTs. tuberkUloz­i [laT.-521[berZ. tUng­i (Cin. gac­ veTili WeSmariteba. ori dabali karada. 2. tunturi] – deda­ miwis arqtikuli sartyelis samxreTi zona – utyeo siv­ rce. tun tropOsfero tUber­i [laT. ag­ reTve Zvlebs. saWiro oTaxi. tUndra [< fin.. tuberculum korZi. romelic umRerda raindo­ bas da siyvaruls. olqi sam­ xreT safrangeTSi) poeti. trophée] – 1.  tumboCka Scd.) – tropikuli xe. sadac mudam sicivea. irTvebian.  moduri t.  tuberkuliozi Scd. troubadour] – me­11­13 ss. sapirfareSo.  kaklis xis t. saxsrebs da sxv. xorcmeti] – 1. toilette] – 1. nadavli. trubAdur­i [fr. Wleqi). 3. (qarT. . 2. tuAlet­i [fr. morTuloba (upi­ ratesad qalisa). romelic gamoxatavs sa­ Wurvels. rome­ lic azianebs filtvebs.

tUrne [fr. an danaleqi forovani qani.  t..  samTo t. saTvis. Sexeba] – 1. sagzuri. pianistTa  turnisa Scd. saTxiulamuro t. romelSic turbineus grigalisebri] – yvela monawile erTmaneTs Zrava.. ame saWadrako turniris pirrikaSi. rangi. konkursis SesarCevi t.  qarTvel msaxiobTa t. sayvanad da sxv. tUrnir­i [germ. saavtomobilo gzebis ga­ t. wyalqveSa an sam­ To nageboba rkinigzis. roma­ elebi icvamdnen togis (ix. tunnel] – mi­ Jebis mizniT. tUf­i [germ. konkursis nawili. tourbine < laT. ¥ turistuli. orTqlis t. tUSe [fr. toga) qveS. tUnika [laT. veli t. touriste] – piri. natis bolo t. touchē < toucher  saerTaSoriso t.) TiToe­ 2. msaxiobTa an sportsmenTa sagastrolo mogzauroba romelSic misi yoveli mo­ garkveuli marSrutiT. tUrbina [fr. mogzauroba ama Tu im mxa­ iyeneben saSen masalad..  wylis t. tour] – raime Se­ jibrebis.. mogza­ uroba wriuli marSrutiT. tourisme] – 1. marSruti. Tuff < laT. evropis garSemo. fexburTis Cempio¥ turnesi. t. 2. romelic orTqlis.  s. turnier] – spor­ tuli Sejibreba. tunica] – usaxelo turistul mogzaurobaSi an moklesaxeloebiani pe­ monawileobs.tun -522- tUnel­i [ingl. ris. nawile erTxel gamodis. TiTojer xvdeba.  t. miznebi­ tUrist­i [fr. wisqveSa. mnis. meqanikur energiad gardaq­ ¥ saturniro. tUr­i [fr. sezoni. (mus. romelsac Zv. tournēe] – 1. dasvenebis mizniT. qveynis gacnobisa da  erevnis t. cxrili. tofus]  turbini Scd. romelic turizms misdevs. sportis saxeoba – jgufuri uli pianistisTvis kla­ laSqroba organizmis gaka­ viSze TiTis dakvris da­ . airis an wylis energias  saWadrako t. – vulkanuri warmoSobis tUrizm­i [fr.

xelisufleba.-iT xazva. ultra. ouverture] – operis.  u. (sport.. iyeneben saxazavad. romelsac Seus­ ruleblobis SemTxvevaSi mohyveba di plomatiuri ur­ TierTobebis gawyveta da Zalis gamoyeneba. tUS­i1 [germ. week-end < week kvira da end bolo] _ `kviris bolo~. uQkend­i [ingl. aRniSnavs risame farglebs u uvertQura [fr. wamouyenes. laT. ultra iqiT. rac damarcxebis niSania. usurpator] _ is.  u. ¥ ultimatumuri. t. [laT.  u. xmareba. vinc ukanonod Caigdo xelSi Zalaufleba an mi­ iTvisa raime.  uvertiurasi Scd. Savi an feradi. ga­ daRma] – rTuli sityvis pir­ veli Semadgeneli nawili. 2. Tusch] – mokle musikaluri misalmeba. rac gamocemul bgeras aZlevs gansakuTrebul elfers. usus] – 1. 2. saxatavad da sa­ werad. Tusche] – spe­ cialuri wylis saRebavi. ult uzurpAtor­i [laT. usurpatio] – ukanonod xelSi Cagdeba (Zalauflebisa)..-523maxasiaTebeli manera. uxvad dasu­ raTebuli gamocema. miTviseba (sxvisi uflebebisa).  t. ¥ uvertiurisa.  ultumaturi Scd. dasvenebis dRe paraskev saRamodan or­ SabaT dilamde (romelsac Cveulebriv atareben qa­ laqgareT). ultimatum] – kategoriuli moTxovna. UvraJ­i [fr. ouvrage samuSao. nawarmoebi] – didi forma­ tis mdidruli. Cveuleba. daukres. Cveva.) klasikur Widao­ baSi: moWidavis orive beWiT erTdroulad xaliCaze Se­ xeba (da gadagoreba).. tUS­i2 [germ. ultimAtum­i [gviand. gamoyeneba.  `daisi~-s u. moTxovna.  wiTeli t. uzurpAcia [laT. ro­ melsac upiratesad sasule orkestri asrulebs. . Uzus­i [laT. sxva Teatraluri warmodgenis musikaluri Sesavali.

eqsponati. unitArul­i [fr. ¥ sauniversiteto. univErsum­i [laT. saxelwodeba dawesebule­ bisa. universitas (universitatis) erToblioba] – 1. unitaire – mTli­ ani. eqsperimenti. ultrAmokle [laT. saxarato ConCxi.  u. umaRlesi saswavlebeli da samecniero dawesebuleba. ultra iqiT. ultra iqiT.ult -524tuli Sejibreba. universum] (filos. ultra iqiT. 2. ukiduress.  universiadasi Scd. unicum erTa­ derTi] – Zalian iSviaTi ram. romelic gankuTvnilia zo gad sa gan ma naT leb lo da samecniero­politikuri codnis asamaRleblad.) mTliani samyaro. Zalian iSviaTs. rac bevr rasme moicavs. maRazia (mokled: univermaRi). rasac mravamxrivi daniS­ nuleba. codna. ¥ universiadisa. oqsfordis u. romelTa sigrZe 10 metrze naklebia. u. saxelmZRvanelo.  s.  kulturis saxalxo u. romelsac adamianis yuri ver aRiqvams. gadaRma]: ultraiisferi sxivebi – maRali sixSiris eleqtro­ magnituri rxevebi optikur da rentgenis sxivebs Soris. universQtet­i [laT. unQkum­i [laT.  Tbilisis iv. unikAlur­i [laT.. universalis sayovelTao] – 1. 2. saSualeba. gamoyeneba aqvs. ultraiQsfer­i [laT. yvela arsebuli. gaerTianebuli] _ unitaruli saxelmwifo _ ise­ gareT myofs. u.  u. romelsac aqvs sxvadasxva sabunebismetyvelo­maTema­ tikuri da humanitaruli ganyofileba (fakulteti). gadaRma] – bgera. javaxiSvilis saxelobis u. u. ultramokle (talRebi). ultrAbgera [laT. TvaliT ar aRiqmeba. universAlur­i [laT. ¥ ultramoklisa.  ultramoklesi Scd. unicum er­ TaderTi] – rac unikums war­ moadgens. warmoadgens Zalian maRali sixSiris drekad rxevebs.  ultraiisferi.gadaRma] _ ultramokle talRebi _ radiotalRebi. mra­ valmxrivi. universQada [universi(teti) da (olimpi)ada] – studen­ tTa saerTaSoriso spor­ .  u. erTiani.

afrodites erT­erTi epi­ Teti. romelSic inaxa­ ven micvalebulis kremaciis (dawvis) Sedegad darCenil ferfls. romelsac aqvs Wri­ li biuletenebis Casayre­ lad faruli kenWisyris dros. ro­ gorc nedleuli. Uranos] – 1. qaRaldi da sxv. unus erTi da facio va­ keTeb] – saerTo normaze gadayvana. romlis saqmea Tanamedrove didi qalaqe­ bis daproeqteba da mSeneb­ loba. uranogrAfia [berZ. urna] – 1. mosaxleobis. geas (dedamiwis) Svili. urAnos­i [berZ.). uti- . romelic ar aris dayofili federaciul elementebad (Statebad. 2.  u. utilis ga­ moyeneba] – gamoyeneba ri­ same. specialu­ ri yuTi. romelic dgas quCebSi papirosis nam­ wvavebis. Cvrebi. magram var­ ga gadasamuSaveblad. (astr. WurWeli. 2.).) Tanavaskvlavedebisa da SeuiaraRebeli TvaliT uti xiluli varskvlevebis aR­ wera. risame narCenebis Casayrelad. qalaqis cxovrebis Tavise­ burebebis gavrceleba. Util­i [laT.) mzidan rigiT meS­ vide planeta didi mzis sistemisa. ast­ ronomiis mfarveli muza. ekonomikisa da kulturis Tavmoyra did qalaqSi.  soflis u. warmodgenili hyavdaT qa­ lad. berZnul miTologiaSi: cis RmerTi. taxtidan Camoagdo Tavisma Svilma kronosma. Urna [laT. Urania] – berZ­ nul miTologiaSi: 1. 3. romlebic gamousadegaria. utilis sasargeblo] – narCenebi (jarTi.-is Cabareba. u. mxa­ reebad da sxv. unifikAcia da unificQreba [laT. uranos ca. zeca da graphô vwer] – (astr. urbanus qalaqisa] – 1. 2. gaerTianeba. urbanisation – < laT. utilitArizm­i [< laT. urbanizAcia [fr. urAnia [berZ. romelsac xelSi glo­ busi uWiravs.  terminebis u. WurWeli an yuTi.-525Ti saxelmwifo.-is Segroveba. utilizAcia [laT. urbanQstika – xuroTmoZRv­ rebis dargi. 2.

loba. mefabrike _ igivea. utrieren] – f. makaronis f. (wign. rom xelovneba. brZolis ileTebs sxva­ utOpia [xelovn. yofas.i. Object gamoucnobi mfrinavi  mefabrikesi Scd. gazviadeba.. ukidu­  f. ileTebs. utopiuri socializmi – fa [it. ararsebuli adgili] – uwyobs xelovnebis srul­ 1.uto -526- litas sargebloba] – 1. gardaqmnisa da idealuri fAbrika [laT. romelic uSvebs upi­ sazogadoebis evoluciuri ratesad msubuqi da kvebis ganviTarebis obieqturi ka­ mrewvelobis saqonels. (wign.) warmoeba. nonebis codnas. ufo (mr. s. sity. rac fabufolOgia [ingl.) fantastikuri ram.  flobde u. UFO anda rikanti. lovneba] – CineTis samxedro 2. . risame. fabrica saxe­ sazogadoebis Seqmnis Se­ losno] – samrewvelo sa­ saxeb.  u. ¥ utopiuri. romelic Sei­ yvelaferSi naxon sargeb­ cavs specifikur varjiSebs.) metismetad gaxazva ¥ fabrikuli da safabriko. romlis eqtebis~ (e.  qaRaldis f. ufos) Unidentified Flying ¥ mefabrikisa. `mfrinavi Tef­ mixedviTac adamianis mo­ Sebis~) Sesaxeb. samxedro xe­ sargeblobis princi pi. ralis safuZvlad iTvleba USu [Cin. damaxinjeba. komiresobamde miyvana da maTi teti. f fantazia. 2. am bgeris aR­ Zirfesviani socialisturi mniSvneli noti. rac ar emyareboda warmo.. utopia da dasxva saxis iaraRTan da berZ. (s. fa] – musikaluri gamis moZRvreba sazogadoebis meoTxe bgera.w. gegmebi. romelic xels (e. fexsacmlis utrQreba [< germ. u ar da topis adgili mis gareSe. miswrafeba imisaken. sportis saxe. ide­ obieqti (gmo) – mecniereba alisturi filosofiur­ `gamoucnobi mfrinavi obi­ eTikuri moZRvreba. ganuxorcielebeli ocneba. gamorCnen rasme. ganuxorcielebeli ocneba.

fazAneb­i [berZ. masSi asaxuli ambebi. ti. sanaTi.) calke­ uli aqvs ZenZi (Cla) gaJRen­ uli stadia. vruli nawarmoebis Sina­ arsi.) 2. melsac meti Sansi aqvs pir­ Sekvra] – lampari. phasianos (orroni. romelic Semdeg sa­ ulia TabaSiri da sxva bolood unda damuSavdes. iyeneben ke­  naxevarfabrikati Scd. nivTierebani.-is WurWeli. phasis sac erTi mxridan Semoxve­ gamovlena] – (wign. ro­ fAkel­i [< berZ.  f. Ti­ xis masa. phakelos kona.-527- fak fabrQkant­i – fabrikis pat­ f. nis) fazisis (frinveli) < fabrQkat­i [laT. adamiani. od damuSavebuli produq­ Zvirfasi gareuli frinveli. va erTdroulad xdeba. romelSic Sere­ duqti. sinon. file] – 1. romelic monacemTa ganuyofeli er­ sargeblobs gavleniani pi­ Toblioba. faience] – 1. mizezi raime Tili sawvavi siTxiT. fabula] – mxat­ zadeblad. Fakelzug <  molaparakeba garkveul Fakel CiraRdani da Zug svla.  romanis f. romel­ fAza [fr. plastikis yda an parki qa­ Raldebis Sesanaxad. istoria. fabricatus dam­ Phasis axlandeli md. fabulisa. warmoebis sabolo­ (xoxobi) qaTmis ojaxisa. favOrit­i [fr.  f. . fAil­i [ingl. favor keTilganwyobi­ garkveuli wesiT Caweril leba] – 1. 2. ¥ fabuluri. ramikul nakeTobaTa dasam­ fAbula [laT. movlenis an procesis gan­ viTarebaSi. qaSanuri). Txroba. rioni zadebuli] – mza safabriko saqarTveloSi] – frinveli nawarmi. am masis nakeTobani gamom­ wvari da moWiquli (qarT. melic kaSkaSa aliT iwvis. raime SejibrebaSi: sport­ smeni (doRSi – cxeni). nanadirevi. phase < berZ. kompiuterul mexsierebaSi < laT. damTxvevebi. Txeli  fabulasi Scd.-Si Sevida. romlis wakiTx­ ris keTilganwyobilebiT. 2. fakElcug­i [germ. ro­ veli adgilis dakavebisa. Sedgeba joxisagan. favorite (mdedr. naxevrad fabrikati – nawi­ lobriv damuSavebuli pro­ faQans­i [fr.

falangebi – TiTebis mok­ le lulovani Zvlebi. facultattif < laT. fakultAtur­i [fr. fAlos­i [berZ. fAlcet­i [it. falseto] – 1. (fleSebi). procesi] – CiraRdnebiani svla. SesaZlebloba] – SesaZlebeli. fleSi (fleSebi). fakUltet­i [< germ. mouri­ debeli (qceva.fak -528 bagrationis f. 2. mamakacis Zalian wvrili. phalanx (phalangos)] – 1. SesaZlebloba] – umaRlesi saswavleblis ganyofileba.  Rvinis f. falsifikAtor­i – falsi­ fikaciis Camdeni. risame gayalbeba. ro­ gorc bunebis mwarmoebeli Zalis simbolos gamoxa­ tuleba. 2. fAlanga [berZ. falsifikAcia [laT. falsifizieren] – 1. 2. familiAruli [laT. faqir Raribi] – 1..  istoriuli faqtebis f. fAkir­i [arab. gawvrT­ nil cxovelebs aCvenebs da sxv. saojaxo] – me­ tismetad Sinauruli.. sadac aswavlian garkveul momijnave samecniero dis­ ci plinebs. indoeTSi: moxetiale beri.  istoriis f. warmodgenili asarCevad. arasaval­ debulo. f.  f. unarianoba. familiaris ojaxuri. Cais f. romelic fokusebs akeTebs.). kursi. urTierToba da sxv. . qalisebri xma. 2. Fakultat < laT. teqnikuri universitetis avtomeqanikuri f. davriSi. facultatis unarianoba. moqmedi dro da dro. Tayvans scemdnen Zveli xalxebi (`falosis kulti~). gamyalbe­ beli. Zvel saberZneTSi: qveiTi jaris sabrZolo wyoba – erTmaneTTan mij­ rili mwkrivebi. samedicino universitetis samkurnalo f. facultas (facultatis). falsifico vayalbeb] da falsificQ­ reba [germ.  universitetis sxvadasxva f. mom­ Rerlis xmis gansakuTrebiT maRali registris bgera. toni. phallos] – mama­ kacis sasqeso organo. mimarTva vinmesadmi. risame xarisxis gauarese­ ba.. moxetiale muslimani beri.  familaruli Scd.

fantOmur­i – tkivili (me­ dic. gulzviadoba. fantône berZ. fanfaron] – mkvexara baqia. fantasmagOria [berZ. literaturuli nawarmoebi. ararealuri. romani. fanaberia] fantAstika – 1. fanatQkos­i [laT. SemoqmedebiTi warmosaxvis. oc­ neba. zebunebrivi am­ bebi. brmadmorw­ muneoba. moCveneba. phantasma moCveneba] – 1. bodviTi Cvenebani. Zalaze ucnauri.  fanatiuri Scd.  mdidari f. (gadat. bRenZiaoba. 2.] – Zveli egvi ptis me­ feTa tituli. brmad­ morwmune. warmosaxvis produqti. fantaziasTan – qedmaRloba. 2. kudab­ zikoba.  f. mediduroba. trabaxa. relogiuri rwmeniT ukidu­ resi gataceba. rwmena. fanaticus gaSmagebuli] – fanatizmiT Sepyrobili adamiani. warmodgenis unari. dakavSirebuli. moC­ venebiTi ram. 2. 2) gamsWvaluli. ampartavnoba. varater] . fAntom­i [fr.  f. fanatisme] – 1. fantastikuri mov­ lena. farvAter­i [holand. farAon­i [fr. fAntast­i – mwerali – fan­ tastikuri nawarmoebebis avtori.-529- far fanabEria [holan.-ia.  namdvili f. yoyoCoba. fanAtizm­i [fr. iyeneben TvalsaCino­ ebisaTvis samedicino sas­ wavlebelSi da sxv.) raime saqmiT an ideiT ukiduresi gataceba. ¥ fanatikuri. fantasturi Scd. phantasia war­ mosaxva] – 1. fantastikuri – fantastikiT (mniSv. fan­ tastikaze damyarebuli. ararealuri ram. 2. sxeulis an misi nawilis modeli naturaluri sidi­ disa. phantasma moCveneba da vlaparakob] – fantastikuri warmodgena risame Sesaxeb. fantAzia [berZ. gamogoni­ li. f.  fantastiuri. pharaôch < eg­ vi pt. fanfAron­i [fr. romlebSic aRwerilia ga­ mogonili. kinofilmi.) – tkivilis grZnoba amputaciis Semdeg araarse­ bul kidurebSi. zRapruli.

kenti] – Zv. sastikad dasajes kidec is jvarze gakvriT.  farmacevtiuli Scd. II s­dan ax. farisEvel­i [Zv. koleji. fArs­i [fr. ¥ farmakologiuri da safarmakologio.saiqio cxov­ rebisaTvis zrunvas. pharmakeutike] _ igivea. damzadebas.far -530aRsrulebaSi ieso qristes mier. (s. xolo wylis duRilis wer­ tili +212°­iT.­religi­ uri seqtis wevri. w. visime farvaterSi svla (yofna da sxv. visame gavlenis qveS yofna. romlis skala­ zec yinulis dnobis wer­ tilia aRniSnuli +32°­iT. f. phare kunZuli fa­ rosis saxelis mixedviT aleqsandriis (egvi pte) ax­ los. romelic Seiswavlis samkurnalo nivTierebaTa moqmedebas organizmze (qarT. rac far­ macia. f.  f. gzis gasanaTeblad. pharmakeia wa­ mali] – mecniereba. romelsac devnid­ nen da kriWaSi edgnen mas. mxolod garegnul . pharmakos wamali da logos moZRvre­ ba] – mecniereba.  avtomobilis f. wamalTmcodneoba). qadagebda wesebis mkacrad dacvas. II s­mde. cnobari. farmAcia [berZ. WeSmaritebad acxadebda sakuTar Sexedulebebs. es seq­ ta arsebobda sadukevelTa gverdiT Zv. saxalxo Teatris saxeoba. sinon. fAr­i [fr. ebr. farmakolOgia [berZ. mxilebul iqnen saRvTo we­ sebis.  f. feruSim – gamoyofili. motociklze da a. farmacEvtika [berZ. ganaTleba.S.) gamokvleva.romelic Seiswvalis samkurnalo wam­ liT saSualebaTa mopovebas. ¥ farmacevtikuli da farmacevtuli.) sanaosnod gamosa­ degi wylis sivrce. ebrZo­ da elinistur kulturas. farenhAit­is Termometri – Termometri. romelsac farmacevtu­ li ganaTleba aqvs.) – visame pozici­ aze. ebraelTa polit. romelic – (zRv. farmAcevt­i – afTiaqis muSa­ ki. w. romelic ganTqmuli iyo Zvelad Tavisi SuquriT] – eleqtruli fari avtomo­ bilze. farse] – 1. Senaxvisa da gacemis wesebs.

) raime garkveuli xerxi. fauna] – cxovelTa samyaro (Sdr. qalaqebis da sxv. farce] – dakepili da Sezavebuli xorci an sxva ram produqti saWmlis mosamzadeblad: sateni.  faunasi Scd. fatAlizm­i [< laT. forma. fax < laT.  saqarTvelos flora da f.-531farTod iyo gavrcelebuli Sua saukuneebSi dasavleT evropaSi. msubuqi komedia. masxroba. gverdiTi f. 2. 2. fAta­mOrgana [it. bediswe­ ra. wi­ na xedi. faqsQmile [laT. (gadat. mTebis.. ¥ faunisa. fAqt­i [laT. modeli.) TiTqos gangebiT faq gardauvali.  wina f. . sabuTis. face] – winamxare. fAtum­i [laT. fAqs­i [ingl. flora). fArS­i [rus. winaswar gansazRvruli be­ dis gardauvlobis rwmena. SemTxveva. manera. фарш < fr..) cinikuri xumroba. fata morgana] – miraJis nairsaxeoba. am gziT miRebuli Setyobineba. SemTxveva.) gardauvali bedi. romlis drosac horizon­ tze Cndeba Soreuli kun­ Zulebis. fexsacmeli). fatAlur­i [laT. 3. ukana f. tropikuli f. obieqtebis swra­ fad cvalebadi da damaxin­ jebuli gamosaxulebani. sabediswero. facade] – Senobis gareTa mxare.  f.. (saubr. zRvis f.. fAuna [laT. factum gakeTe­ buli] – namvilad momxdari ambavi. visime xelmoweris zusti piri. fatalis sa­ bediswero] – (wign. fAson­i [fr.) bedis­ weris (fatemis) arsebobis. fAsad­i [fr. fAs­i [fr. forma. fatum] – (wign. raime nakeTobis garegnuli Sesaxedaoba. movlena. 3. fax simile Seqmeni msgavsi] – mo­ wyobiloba brtyel gamosa­ xulebaTa cifruli saxiT gardasaqmnelad da sate­ lefono xaziT maT gada­ sacemad. faxsimile ga­ akeTe msgavsi] – xelnaweris. romlis mixedvi­ Tac aris Sekerili raime (tansacmeli. fason] – 1. vodevi­ li erTgvari uxamso Sina­ arsisa. fatalis] – (wign.

.  f. risame struqtura.  mniSvnelovani f. factor mkeTe­ beli. 2. masala. viTareba. saxelmwifo Sekvra. monacemebi. federAlizm­i [fr. f. fAqtura [lT. ¥ faqtobrivi. reJimi. damyarebuli federaciis princi pze. romlis drosac ramdenime damou­ kidebel saxelmwifosgan Seqmnilia erTi mTliani saxelmwifo.  faqtiuri Scd. fASist­i – faSizmis momxre. fASizm­i [it.  faqturasi Scd. wyo­ bilebis forma.  f.  f. fAqtor­i [laT. partia. federAcia [fr. egvi pteSi da zog.faq -532axorcielebs Sovinizmisa da rasizmis politikas. saWadrako f. fascismo] – yve­ laze ufro agresiuli po­ litikuri mimdinareoba da aSkara diqtaturis forma. agebuleba] – 1.  fexburTis f. f. 2.-ebis ganzogadeba. féderalisme < foedus kavSiri] – 1. gasayidi fasi da sxv. faSisturi organizaciis wevri. foederare kavSiri] – 1. factura damu­ Saveba. muslimanur qve­ yanaSi. movlenis mizezi. Teatraluri an sacirko sanaxaoba zRapruli Sina­  istoriuli f. . pasa] – umaRlesi samxedro an samoqalaqo wo­ debuleba Zvel osmaleTSi (TurqeTSi). ¥ federaciuli. mwarmoebeli] – (wign. federation < laT. politikuri mimdinareoba. romelic cdilobs aseTi sistemis Seqmnas.) raime procesis. ¥ faSisturi.  naxatis f. f. ¥ faSisa. gasayidad gagzavnili sa­ qonlis darTuli sia. féerie < fée feria] – 1. calkeul organizaciaTa. feEria [fr.raodenoba. ¥ faqturisa. mxat­ vruli nakeTobis zedapiris Tavisebureba. ro­ melSic aRniSnulia saqon­ lis saxelwodeba. ¥ faSisturi. 2. saxelmwifo.. sxv. fASa [Turq. sa­ xelmwifo wyobilebis fe­ deraluri sistema.  faSasi Scd.  f. sazogadoebaTa kavSiri.

. mcenareTa ayvavebas. (s. 2. fEixoa [esp. momaja­ doebeli. frin­ velTa gadafrenas).-533arsisa. ¥ feletonuri da safeletono. weris f. Zala. feletOnist­i – gazeTis muSaki. feuilleton] _ iumoristuli an satiruli nawarmoebi saWirboroto sakiTxebze (Cveulebriv sa­ gazeTo statia). feixoia Scd. feeriul­i – feeriis xasi­ aTisa. codna. feodalisme < laT. moma­ jadoebeli sanaxaoba.  f. ikeTebs mwvane wvnian momJavo­tkbil na­ yofs. felEton­i [fr. Feijoa] – subtro­ pikuli xe. rogorc mudmivi ganaxlebisa da aRorZinebis simbolo). fenOmen­i [berZ.  f.  feixoisa. phoinix (phoinikos] – zogi Zveli xal­ xis miTologiaSi: frin­ veli. rac ganpirobebulia weliwadis droTa monacvleobiT.  f. Tema. f. phaino vuC­ veneb da logos moZRvreba] – biologiis nawili.] – sazogadoebrivi . f.) momxiblavi. warmodgena. phainimen movlenili] – (wign. iSviaTi.) manera. ¥ feodaluri. araCveuleb­ rivi movlena. feOdal­i [laT. feodAlizm­i [fr. momxiblavi. mexsiereba. ¥ fenomenuri da fenomenaluri. fekAlia [laT. faex (faecis) na­ leqi) – adamianis Sardisa da ganavlis narevi. feodalis] – feodalizmis dros feo­ dis – mefis an ufrosi fe­ odalis mier miniWebuli miwis­mfobeli sxvadasxva (Cveulebriv samxedro) sam­ saxuris fasad. fEniqs­i [berZ. (gadat. cocx­ ldeba (ixmareba. aristokratia. dadgmuli sxvada­ sxva scenuri efeqtis gamo­ yenebiT.) stili. (s. romelic sikvdilis moaxloebisas TiTqos Tavs feo iwvavs da kvlav aRdgeba Tavisi ferflidan.) raime TvalsazrisiT gansakuTre­ buli.  feixoasi. fenolOgia [berZ.  f. romelic feleto­ nebs wers. f. am xis nayofi. rome­ lic swavlobs mcenareTa da cxovelTa sicocxlis periodul movlenebs (mag.

fer

-534ujredSi da xels uwyobs organizmSi mimdinare qi­ miuri reaqciebis daCqare­ bas. fermentAcia [< laT. fermento viwvev gafuebas, gaRvivebas] – gafuebis, gaRvivebis pro­ cesi. fErmer­i [ingl. farmer < fr.] – fermis (mniSv. 1) patroni an moijare. ¥ fermeruli da safermero.  f. (s.) meurneoba fertilUroba [laT. fertilis nayofieri] – organizmis unari, warmoqmnas STamomav­ loba. feSenebEluri [ingl. fashionable] – didi gemovnebiT mowyobili; moduri.  f. sastumro.  feSenebluri Scd. festQval­i [fr. festival] – xe­ lovnebis ama Tu im dargis miRwevaTa Cveneba, daTvali­ ereba sazeimo viTarebaSi.  Teatraluri f., musikaluri f., qarTuli kinofilmebis festivali. ¥ safestivalo.  s. programa, s. afiSa. fEtiS­i [fr. fétiche < port. fetiso jadosnoba] – 1. usulo

wyobileba, romelic win uswrebs kapitalizms da, romlis drosac feodals mTlianad ekuTvnis warmo­ ebis saSualebani da ara­ srulad ekuTvnian miwaT­ moqmedi yma glexebi. ¥ feodaluri.  f. wyobileba, f. saxelmwifo. fEria [fr. fée < laT. fatum bedi] 1. keltebis da romenuli xalxebis rwmeniT – mded­ robiTi sqesis idumali ar­ seba, romelic zecaSi an miwis qveS binadrobs da, romelic adamianebTan Se­ dis kontaqtSi, afrqvevs maT sikeTes an borotebas Tesavs. 2. jadoqari, sulis Camdgme­ li.  keTili f., boroti f. fErma [fr. ferme] – 1. kerZo meurneoba, sasoflo­same­ urneo sawarmo sakuTar an ijariT aRebul miwaze. 2. calke meurneoba, romelic misdevs mecxoveleobis ra­ ime dargs.  mefrinveleobis f., merZeveobis f. fErment­i [laT. fermentum] – organuli nivTiereba, ro­ melic warmoiqmna cocxal

-535-

fig

avgarozi, amuleti, sagani, TrTola, gulis cimcimi. romelsac pirvelyofili fQbroma [< laT. fibre boWko] tomebi miawerdnen zebuneb­ – boWkovani SemaerTebeli riv, magiur Zalas da Tay­ qsovilisa. vans scemdnen. fQgaro [sakuT. sax.] – qalis 2. (gadat.) iseTi ram,rac brmad mokle da farTo, usaxelo swamT, rasac eTayvanebian, Casacmeli. aRmerTeben. fQgura [laT. figura, saxe, fetQSizm­i [fr. fétichisme xeli] – 1. sibrtyis an siv­ port.] – 1. fetiSebis Tay­ rcis nawili, romelic Se­ vaniscema, usulo sagnebis mosazRvrulia daxSuli kulti. xaziT; garkveuli wesiT 2. (gadat.) brmad Tayvaniscema ganlagebulia wertilebis, risame. xazebis, zedapirebis an sxe­ fTiziAtria [berZ. phthisis ulebis erToblioba. Wleqi da iatereia mkurna­  geometriuli f.-ebi (sam­ loba] – medicinis nawili, kuTxedi, piramida, konusi romelic swavlobs fil­ da sxv.). tvebis tuberkulozs da 2. adamianis sxeulis moyva­ misi mkurnalobis meTo­ niloba, misi garegnuli mo­ debs. xazuloba. fTOr­i [berZ. phtora daRupva,  moxdenili f. mospoba] – qimiuri elementi, 3. adamianis an cxovelis mwvave sunis mqone ufero skulpturuli an grafiku­ airi. li gamosaxuleba.  sanTlis f.-ebi. fQasko [it. fiasco] – (wign.) 4. mdgomareoba, pozicia, ra­ sruli marcxi; kraxi. ime moZraobisas (mag., cekvis,  axalma wamowyebam f. gaciguraobis dros, TviTmf­ nicada. rinavisa – frenaSi). fibrilAcia [< laT. fibra  umaRlesi pilotaJis f. boWko]: gulis fibrilacia 5. WadrakSi: saerTo saxel­ _ (medic.) gulis kunTis wodeba mefisa, lazierisa, calkeuli boWkoebis daq­ etlisa, kusi da mxedrisa saqsuli – erTmaneTs da­ (paikebisgan gansxvavebiT); Sorebuli SekumSva; gulis

fid

-536 f. movlena, f. cdebi. 2. adamianis organizmTan da­ kavSirebuli (sapirisp. su­ lieri).  f. nakli, f. dasja. 3. kunTebis moqmedebasTan dakavSirebuli (sapirisp. gonebrivi).  f. Sroma, f. varjiSi. fizikuri kultura – adami­ anis sxeulis yovelmxrivi srulyofa da gamagreba fizikuri varjiSebis saSu­ alebiT. fizioTerApia [berZ. physis buneba da therapeia mkur­ naloba] – fizikuri, buneb­ rivi saSualebebiT (haeriT, wyliT, eleqtrobiT da sxv.) mkurnaloba. fiziolOgia [berZ. physis bu­ neba da logos moZRvreba] – 1. mecniereba, romelic Seis­ wavlis cocxali organiz­ misa da misi funqciebis sasicocxlo nawilebis moq­ medebas. 2. organizmSi mimdinare sa­ sicocxlo procesebi:  adamianis f., mcenareTa f. ¥ fiziologiuri.  f. procesebi, cxovelTa f. Tvisebebi. fizionOmia [fr. physionomie < berZ. phisis buneba da

farTo gagebiT: saxelwo­ deba Wadrakis kompleqtis TiToeuli qvisa, koWisa. figUruli – 1. rTuli mo­ xazulobis mqone.  f. namcxvari, f. Sokoladi. 2. rac sruldeba figurebiT (mniSv. 4).  f. sriali yinulze. figurAluri – xatovani (Tqma, gamoTqma); igavuri, qa­ ragmuli, gadakruli (la­ paraki). fidEizm­i [fr. fidéisme < laT. fides rwmena] _ idealisturi moZRvreba, romelic reli­ gias, rwmenas aniWebs upira­ tesobas mecnierul cod­ nasTan SedarebiT. fQesta [esp. fiesta] – espaneTis da sxva espanurenovan qvey­ nebSi: dResaswauli, zeimi. fQzika [berZ. physyke] – mec­ niereba, romelic Seiswav­ lis bunebis movlenaTa zogad kanonzomierebas, ma­ teriis Tvisebebsa da age­ bulebas da misi moZraobis kanonebs.  Teoriuli f., birTvuli f., f.-is kursi, f.-is gakveTili. fizQkuri – 1. fizikasTan dakavSirebuli.

gn̅omon̅ mcodne] – 1. adamia­ nis pirisaxe: saxis gamome­ tyveleba, xasiaTi, saxe ri­ same. 2. gansakuTrebuli Tvisebe­ bis erToblioba, romelic gansazRvravs adamianis pi­ rovnebas. fQkus­i [laT. ficus] – oTaxis dekoratiuli xe; aqvs sqeli tyaviseburi foToli. fil..., ...fil [berZ. philos me­ gobari, mosiyvarule, phileô miyvars] – 1. rTuli sityvebis dasawyissa da boloSi,romelic aRniSnavs moqmed pirs da iTargmneba rogorc `mosiyvarule~, `moyvaruli~, `megobari~.  filatelisti, bibliofili. 2. ganyenebuli sityvebis da­ sawyisSi aRniSnavs umTav­ resad `siyvaruls~.  filatelia. filAnTrop­i [berZ. philanthropos < phileo miyvars da anthropos adamiani] – (wign.) qvelmoqmedi, mowyale, kacT­ moyvare.  filantropi Scd. filanTrOpia [berZ. philanthropia] – (wign.) qvelmoqmedeba, kacTmoyvareoba. ¥ filanTropiuli.

-537-

fil

 f. sazogadoeba.  filantropia, filanTropuli, filantropiuli Scd. filarmOnia [berZ. phileo miyvars da harmonia harmo­ nia] – sazogadoeba an dawe­ sebuleba, romelic awyobs koncertebs da eweva mu­ sikaluri xelovnebis pro­ pagandas. filatElia da filatE­ lizmi [berZ. phileo miyvars da ateleia gadasaxadisgan ganTavisufleba] – safosto markebis Segroveba, maTi koleqcebis Sedgena. fQle [fr. filet] – 1. frinvelis xorcis an Tevzis naWeri, romelsac Zvlebi aqvs gac­ lili. 2. suki. filQal­i [laT. filialis vaJiSvi­ lisa] – raime dawesebulebis erTgvarad damoukidebeli ganyofileba, romelic sxva­ gan aris ganTavsebuli (mo­ Tavsebuli).  bankis f., muzeumis f. filiAcia [fr. filiation] – (wign.) risame ganviTareba Tanmimdevrulad, evoluci­ urad.  ideaTa f. filQgran­i [it. filigrana <

fil

-538 qarTuli f., inglisuri f., espanuri f. ¥ filologiuri da safilologio.  f. (s.) Jurnali, f. gamokvleva. filosOfia [berZ. philosophia < phileô miyvars da sophia sibrZne] – mecniereba bunebis, adamianTa sazogadoebisa da azrebis ganviTarebis uzo­ gadesi kanonebis Sesaxeb.  antikuri f., kantis f. ¥ filosofiuri da safilosofio. ¥ f. (s.) disci plina, f. (s.) sistema. filofOnia [berZ. phileô miyvars phônç bgera] – koleqcione­ robis saxeoba – musikaluri firfitebis Segroveba. filOqsera [berZ. phyllon fo­ Toli da xeros gamxmari] – vazis mavnebeli mweri. fQltr­i [fr. filtre < saS. laT. filtrum qeCa, nabadi] – xelsawyo an nivTiereba si­ Txeebis, airebis gasawmen­ dad minarevebisgan.  meqanikuri f., firfitovani f., badiani f., Sigawvis Zravas zeTis f. fQltrat­i [fr. filtrat] – 1. fil­ trSi gatarebuli siTxe.

laT. filum Zafi da granum marcvali] – 1. saiuveliro nakeToba, romelic mogva­ gonebs dawnul nawarms, dawnul maqmans, arSias wvrili oqros, vercxlis, spilenZis da sxv. mavTuls. 2. wylis niSani qaRaldze. 3. qaRaldi gamWirvale saxiT, moxatulobiT, naxWiT. ¥ filigranuli.  f. qaRaldi, f. broSi, f. beWedi. filQpika – mkacri mamxile­ beli sityva, visime wina­ aRmdeg [Zv. berZeni orato­ ris – demosTenes – sityvebis philippikas­s mixedviT, rom­ lebic mimarTuli iyo me­ fe filpe makedonelis wi­ naaRmdeg]. filQster­i [germ. Philister] – SezRuduli gonebisa da farisevluri qcevis adami­ ani, romlis intersebi Se­ mofarglulia yoveldRi­ uri wvrilmanebiT; meSCani, obivateli. fQlm­i [ingl. film] _ igivea, rac kinofilmi. filolOgia [berZ. phileô miy­ vars da logos sityva] _ im mecnierebaTa erToblioba, romlebic Seiswavlian ena­ sa da literaturas.

-5392. mdinaridan miwis qveS ga­ suli da gafiltruli, da­ salevad vargisi wyali, fSa, fSani. filtrAcia [br. filtration] – 1. filtrSi gatarebiT gaw­ menda (siTxis, gazisa). 2. siTxis gaJonva forovan garemoSi. fimQam­i [berZ. fhimima] – 1. keTilSobiluri nivTiereba mosawevad, sakmeveli, aseve aromatiuli boli (kvamli), romelic am nivTierebis wvis Sedegad warmoiqmneba. 2. (gadat.) aRtacebuli (aRfr­ Tovanebuli) qeba (SeZaxeba), pirferoba, mliqvneloba.  f. vinmesTvis moweva. fQnal­i [it. finale] – 1. risame bolo, daskvniTi nawili; daboloeba.  piesis f., operis f. 2. sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  saqarTvelos Tasis gaTamaSebis f. fexburTSi. ¥ finaluri da safinalo.  f. (s.) scena, f. (s.) Sejibreba. finAlist­i – (sp.) finalis (mniSv. 1.) monawile. finAnsebi [fr. finance] – fuli, rogorc sameurneo brunvis elementi.

fio

 saxelmwifo f.-ebi, f. saministro. ¥ finansuri da safinanso.  f. (s.) operacia, s. organoebi, sawarmos f. (s.) mdgomareoba.  mx. finansi ar ixmareba.  finansiuri Scd. finAnsist­i – 1. safinanso saqmeebis specialisti. 2. kapitalisti, romelic msxvili safinanso opera­ ciebs awarmoebs. fQnik­i [berZ. phoinix phoinikos] – finikis palmis nayofi; indisxurma. finikis palma – palma, ro­ melsac aqvs didi frTisebri foTlebi; isxams uwvno tkbil, yuaTian nayofs. fQniS­i [ingl. finish damTavreba, daboloeba] – 1. siswrafeSi sportuli Sejibrebis bo­ lo nawili.  100 metrze rbenis f. 2. aseTi Sejibrebis bolo punqti.  f.-Tan axalbeda morbenali miiWra pirveli. ¥ safiniSo.  s. boZi, s. lenti, s. xazi. fQord­i [norveg. fjiord] – zRvis viwro yure, romelic xmeleTSi Rrmad aris SeW­ rili, Cveulebriv aqvs ma­

fir

-540-

Rali, cicabo, kldovani napirebi. fQrma [it. firma xelmowera] – savaWro an samrewvelo sawarmo; sawarmoo gaerTi­ aneba.  ucxouri f.-ebi, saavtomobilo f. safirmo – rac uSualod aris dakavSirebuli ama Tu im samrewvelo dargTan an sawarmosTan.  s. maRazia, s. nisani. fQrman­i [spars. firman] _ ira­ nis Sahis, TurqeTis (osma­ leTis) sulTnis da zogi sxva mahmadianuri qveynis mmarTvelis brZanebuleba. fQrn­i [ger. firn] – msxvilmar­ cvlovani mkvrivi Tovli, romelic grovdeba mTiani raionebis Cavardnil adgi­ lebSi (Tovlis mijnis ze­ viT) da polarul qveynebSi; warmoadgens gardamaval stadias Tovlis da yinuls Soris. fQsk­i [laT. fiscus] – (wign.) saxelmwifo xazina. fQstula [laT. fistula] – (me­ dic.), romelime Sinagani organodan gareT gamomava­ li mili (bunebrivi an xe­ lovnuri).

fisharmOnia [ger. Fisharmoni-

um] – klaviSebiani da sa­ berveli momcro sakravi.  fisgarmonia, fizgarmonia Scd. fiuzElaJ­i [fr. fuselage] – TviTmfrinavis korpusi. fQqs­i [laT. fixus mtkice,uZravi, ucvleli] – 1. saqonlis dadgenili fasi. 2. zustad gasazRvruli Tan­ xa raime saxis samuSaos anazRaurebisa, gasamrje­ losi. fiqsAcia [fr. fixation] da­ fiqsireba [germ. fixieren] – (wign.) – risame aRniSvna (Cawera, Caxatva, Caxzva) an daxsomeba.  miwisZvris f. fiuCErul­i [ingl. futures transactions] – birJaze swrafi garigebebi, romlebic da­ kavSirebulia nedleulis, oqrosi, valutis, finansur da sakredito dokumentebis yidva­gayidvasTan garigebis momentSi dafiqsirebul fa­ sebSi, drois garkveuli Su­ aledis Semdeg operaciis Sesrulebisa (2­3 wlamde).  f. operaciebi. fQqcia [laT. fictio] – ganzrax SeTxzuli, gamogonili, ara­

-541namdvili ram, rasac Cve­ ulebriv iyeneben garkveuli mizniT. ¥ fiqciuri.  f. angariSi, f. Tamasuqebi.  fiqtiuri Scd. flAgman­i [holand. vlagman] – 1. samxedro xomaldebis msxvili SenaerTis sarda­ li. 2. didi samxedro xomaldi, romelzedac imyofeba raime SenaerTis sardali da ro­ melzedac aRmarTulia misi alami. 3. flotis yvelaze didi an saukeTeso gemi romelime zRvaSi, naosnobaSi. ¥ saflagmano.  s. xomaldi (gemi) _ igivea, rac flagmani (mniSv. 2, 3). flAgStok­i [holand. vlaggonstok] – alamis aRsamarTavi latani (gemze, Senobaze da sxv.). flaQer­i [ingl. flier CorTma­ vali cxeni] – sadoRe cxeni, romelic did simardes iCens mokle distanciaze. flAmingo [portug. flamingo] – wylis didi frinveli, romelsac aqvs movardis­ fero TeTri bumbuli, grZe­ li kiseri da fexebi; gav­

fli

rcelebulia tropikebSi da subtropikebSi. flAng­i [fr. flank, germ. Flanke] – marcxena an marjvena mxare mwkrivisa, mwyobrisa, fron­ tisa, jarebis ganlagebisa (agreTve sportuli moedni­ sa, Wadrakis dafisa); (qarT. sinon. frTa).  frontis marjvena (mar­ cxena) f., f.-ebidan Semovla, mefis (lazieris) f. flEgma [berZ. phlegma] – 1. metismeti gulgriloba, auRelveloba. 2. (saub.) ityvian flegmatur adamianze. flegmatQkos­i [berZ. phlegmartikos] – adamiani, romelsac neli aTvisebis unari aqvs da susti aqtiurobisa, Zne­ lad gamaRizianebeli, momT­ meni da gulgrilia. flESebi [fr. fléche isari] – (ist. samx.) sabrZolo mwyob­ ri blagvi kuTxis magvari; savele simagre cocxali Zalisa.  bagrationis f. borodinos brZolaSi 1812 w. flQgel­i [germ. Flügel frTa] – mTavari Senobis gverdiT miSenebuli an didi Senobis ezoSi mdgari patara sa­

fli

-542-

cxovrebeli saxli. flQrt­i [ingl. flirt] – msubuqi trfiali, arSiyoba. fliUger­i [germ. Flügel frTa] – xelsawyo (Tavisuflad moZravi alami, firfita an isari) qaris siCqaris da mimarTulebis gasazomad.  flugeri Scd. fliuorogrAfia [laT. flouor mxedveloba,dineba da graphô vwer] – rentgenelogiuri kvlevis meTodi adamianis sxeulis organoebisa – ga­ Suqebuli ekranidan gamo­ saxulebis fotofirze ga­ datanis mizniT.  fliuorografi. ¥ fliuorografiuli.  f. kvleva. flomAster­i [ingl. flowmaster] – fanqris saxeoba, av­ tokalmis msgavsi; sawerad (saxatavad...) aqvs forovani Reri, romelic gaJRenTilia specialuri saRebaviT. flOra [laT. Flora] – mcena­ reTa samyaro (yvavilTa, ga­ zafxulis da siymawvilis romauli qalRmerTis – Flora­s saxelis mixedviT). Sdr. fauna.  saqarTvelos f. da fauna.  tropikuli f.

flOrin­i [it. Florino] – ho­
landiis fulis erTeuli – guldenis – meore saxeli. flOt­i [holand. Floot] – qvey­ nis samxedro an savaWro gemebis erToblioba  samxedro f., savaWro f., Savi zRvis f. sahaero floti _ TviTmfri­ navebis erToblioba (sinon. aviacia, aerofloti). flotQlia [esp. flotilia] – 1. ama Tu im mdinaris, tbis, daxuruli zRvis samxedro gemebis SenaerTi.  kaspiis f. 2. specialuri daniSnulebis gemebis razmi.  sanaRmo f. fOie [fr. foyer kera] – TeatrSi, kinoSi da misT: darbazi, sa­ dac imyofebian mayureblebi sanaxaobis dawyebamde da antraqtis dros. ¥ foiesi.  foiisa Scd. foiErverk­i [germ. Feuerwerk] – ferad­feradi SuSxune­ bis gaSveba haerSi (raime zeimis dros).  feierverki Scd. fOkus­i1 [germ. Fokus < laT. focus kera] – 1. (fiz.) garda­ texili an areklili sxi­

-543vebis gadakveTis wertili.  gamadidebeli minis f. 2. wertili, romelSic foto an kinogadaRebis dros sag­ nis gamosaxuleba suraTze maqsimalurad mkafiod ga­ modis. fOkus­i2 [< germ. Hokus pokus] – marjve ileTi, tri­ uki, rac Tvals atyuebs da mayureblebis gancvifre­ bas iwvevs moCvenebiTi ze­ bunebriobiT; damyarebulia xelis simardeze, moqnilo­ baze, raime kanonzomierebis codnaze.  f.-ebis keTeba, f.-ebis Cveneba. mefokuse – msaxiobi, rome­ lic fokusebs akeTebs (sinon. iluzionisti). ¥ mefokusisa.  mefokusesi Scd. folQant­i [germ. Foliant] – didi formatis wigni, Cveu­ lebriv Zveleburi. fOlklor­i [ingl. folk-lore] – xalxuri zepiri Semoqmedeba (zRaprebi, leqsebi, andazebi, gamocanebi da sxv.). (qarT. sinon. zepirsityviereba).  folkliori Scd. fOlga [holand. folga < laT. folium furceli] – liTonis sifrifana furceli, ro­

fon

melsac iyeneben sakvebi produqtebis SesafuTavad, saamkinZo saqmeSi, sarkis warmoebaSi da sxv. fonAcia [fr. Phonation < berZ. Phônos bgera] – sametyvelo bgerebis warmoTqma. fonendOskop­i [berZ. phônç bgera, endon SigniT da skopeç vuyureb, vakvirdebi] – samedicino xelsawyo gulisa da filtvebis mo­ sasmenad. fonEtika [berZ. phonetikos bge­ risa] – enaTmecnierebis na­ wili, romelic enis bgeriT Semadgenlobas Seiswavlis. ¥ fonetikuri.  f. transkrifcia, f. gamokvleva. fOn­i [fr. fond] – 1. ZiriTadi feri, romelzedac raimea gamoxatuli.  wiTeli f. 2. risame (mag., Senobis, qanda­ kebis) ukan arsebuli siv­ rce.  cis f. 3. gadat. (wign.) garemocva, sadac rame xdeba; garemom­ cveli pirobebi.  romanis istoriuli f. fOnd­i [fr. fonds] – 1. raime miznisaTvis gankuTvnili fuladi saxsrebi.

fon

-544Soris arsebuli sicariele (qarT. sinon. svreti). ¥ forebiani da forovani.  f. Tuji, f. miwa.  mx. fori.  porebi, pori, porebiani, porovani Scd. fOrel­i [germ. Forello < Sved.] – kalmaxi. fOrvard­i [ingl. forward] – fexburTis, hokeis gundis wevri,romelic TavdasxmaSi TamaSobs. fOrzac­i [germ. vorzatz] – furceli, romlis erTi na­ xevari wignis ydazea Sig­ nidan gamokruli; ydas akavSirebs akinZul furc­ lebTan. fOrin­Ofis­i [ingl. Foreign Office] – didi britaneTis sa­ gareo saqmeTa saministros saxelwodeba. fOrma [laT. forma] – 1. sag­ nis garegnuli saxe, moxa­ zuloba (qarT. sinon. moyvaniloba).  lamazi f.-is larnaki. 2. Sinaarsi garegnuli gamo­ xatuleba, garegnuli mxa­ re.  f.-is da Sinaarsis erTianoba. 3. risame organizaciis saxe, ti pi, sistema, romelic gan­

 xelfasis f. 2. risame maragi.  wignebis f., muzeumis f.ebi, sabinao f. ¥ safondo.  s. qaRaldi, s. samSeneblo masalebi. fono..., fOn­i [< berZ. phonç xma, bgera, xmauri, metyveleba, sityva] – rTuli sityvebis dasawyisSi da bolos aR­ niSnavs am sityvebis damo­ kidebulebas xmasTan, bge­ rasTan.  fonometri, telefoni. fonOgrama [berZ. phônç bge­ ra da gramma Canaweri] – xmis, bgeris Canaweri firze, firfitaze da misT. fOra [it. fora winaswar] – 1. zogierT sportul Sejib­ rebebSi,TamaSebSi: winaswar ganpirobebuli upiratesoba, romelsac Zlieri moTamaSe aZlevs susts. 2. (gadat.) upiratesoba rai­ meSi, romelsac Tavisi ne­ biT aZlevs erT­erTi part­ niori meores.  f-as micema. fOrebi [berZ. poros (mx.)] – 1. saofle jirkvlebis wvri­ li nasvretebi kanis zeda­ pirze. 2. nivTierebis nawilakebs

-545pirobebulia garkveuli Si­ naarsiT.  saxelmwifo mmarTvelobis f. 4. risame saxesxvaoba, nairsa­ xeoba.  gri pis msubuqi f. 5. risame dadgenili nimuSi.  saarCevno biuletenis f., samedicino f. #1., f.-is mixedviT Sedgenili dokumenti. 6. mowyobiloba raimesaTvis garkveuli moxazulobis misacemad (sinon. yalibi).  tortis f. 7. sxvadasxva kategoriis pir­ TaTvis dadgenili nimuSis tansacmeli.  samxedro f., moswavlis f. formaluri – rac mxolod formas (mniSv. 2) icavs da angariSs ar uwevs saqmis namdvil viTarebas.  saqmisadmi f. midgoma. formAlizm­i – 1. garegnuli formis dacva rameSi saq­ mis arsebiTi mxaris sazia­ nod; formaluri damokide­ buleba ramesadmi.  biurokratiuli f. 2. xelovnebisa da litera­ turaTmcodneobaSi: mimar­ Tuleba, romelic mxolod

for

formas aniWebs mniSvnelo­ bas. ¥ formalisturi.  saqmisadmi f. damokidebuleba, f. nawarmoebi. fOrmat­i [germ. Format] – wig­ nis, qaRaldis furclis, ba­ raTis da misT. zoma.  didi f.-is wigni. formAcia [laT. formatio warmoeba; saxe] – (wign.) adamianTa sazogadoebis ganviTarebis safexuri, ro­ melsac axasiaTebs sawar­ moo urTierTobaTa garkve­ uli sistema.  feodaluri f., sazogadoebriv-ekonomikuri f.-ebi. formQreba [laT. Formare] – Camoyalibeba; Sedgena, da­ kompleqteba. fOrmula [laT. Formula] – 1. mokle da zusti sityvieri gansazRvra risame. `gaTiSe da ibatone~ _ Zveli romaelebis politikuri formula. 2. raime sidideebis, elemente­ bis, risame Semadgenlobisa da misT. gamoxatuleba (ri­ cxvebiT, asoebiT, specialu­ ri niSnebiT.).  maTematikuri f., qimiuri f., ZmarmJvas f., gogirdmJavas f.

s. s. ¥ safortifikacio.. fortificarisame tempis gaZliereba.. fOrsaJ­i [fr.  unda: `fortepianos ukfOrsireba [fr.) mowinave posti. ga­ romaul miTologiaSi: bed­ daulaxavi dabrkoleba. bednieri SemTxveva. mdinaris)  savele f. nageboure] – (wign. mowi­ safortepiano koncerti nave pozicia. bibliografiis saaRricxvo roiali). fOrsing­i [ingl. Postamt] – fortepQano [it. fortifikAcia [laT. piano).) raime bunebrivi dab­ nagebobani. Vorposter] – vatoriaSi). kreba.) viTareba. fors­mAJor­i [fr.)  `fortepianoze ukravs~. lis gansazRvra da Tavidan fOrtuna [laT. (sapirisp. (samx. samuSaoebi. xmamaRla (musikaluri na­  axalgazrdaTa saerTaSowarmoebis Sesrulebis Se­ riso f. forum] – (wign. iRblis RvTaeba. pianoforte] – qalaqis mTavari safosto formUlar­i [germ.) maSi. rZolo gamagrebaTa siste­ fOrum­i [laT. (samx. brZoliT gadalaxva. tio] – samxedro­sainJinro 2. avanposti. va. Ti nawarmoebis Sesruleba. force maje s. forcing] (sp. – simfoniuri nawarmoebi. rkolebis (mag. ereba] – 1.  formuliari Scd. risame daCqareba.) Zlier. fOrt­i [fr. Formular] – . fOstamt­i [germ. Sekreba. acileba SeuZlebelia..) 2.  s.. ¥ safortepiano. forte] – (mus.for -546- klaviSebiani simebiani mu­ sikaluri sakravi (pianino. farTo warmomadgenlobiTi fOrte [it. forcage] – aC­ romelSic mTavari partia qareba. baraTi. rom­ bani. fort] – (samx. iRba­ calkeuli cixesimagre sab­ li.. ase­  myinvaris dnobis f. klasi (konser­ fOrpost­i [germ. forcer gaZli­ ravs~. saTvis (roialisaTvis). saxeb).. gaZliereba (raime gankuTvnilia fortepiano­ princi pisa). Fortuna] – 1. piesa. krivSi: ganuwyveteli Sete­ Scd.

fOqstrot­i [ingl.) sinaTlis SiSi. mJava.  f. fotografia). 2. Suqi. kinosuraTis f. Sav-TeTri f. specialuri optikuri aparatis (fotoaparatis) saSualebiT SuqmgrZnobiare masalaze gamosaxulebis miReba. teqstis an raime nawar­ moebis nawyveti.  TeTri f. fotogEnur­i [photography < berZ. ¥ fosforovani.-547dawesebuleba. phôs (phôtos) sinaTle da phobos SiSi] – (medic. fra  feradi f. baletis f. aparati. ¥ fotografiuli.-ebi. sityvaTa Taviseburi SeerTebani. (ix. Phrasis gamoTqma] – ama Tu im enis mtkiced Camoyalibebuli gamonaTqvamebi. narCeni. genos gvari] – vinc. fotofObia [berZ.  f..  f.cxo­ velTa ZvlebSi. 3. ¥ frazeologiuri.  fragmentaluri Scd. ¥ fragmentuli.  mokle (grZel­grZeli) f. foxtrot] – swraftempiani cekva qal­ vaJisa. marilebi.  fotogeniuri Scd. cxovelisa da mcenaris qsovilebSi. fOsfor­i [berZ. . photography < berZ. wiTeli f. 2. saxe. xelnaweri. f. f. f. leqsikoni. rac kargad gamodis fo­ tosuraTze.  f.  f. phos (photos) Su­ qi. ¥ fosforuli. suraTi. advilad aalebadi da sibneleSi ma­ naTobeli nivTiereba. saxelosno aseTi suraTebis misaRebad. madani.  xelnaweris f. kinofirze.-ebi. arqiteqturis an qandakebis Zveli nawarmoebis natexi. fragmentum] – 1. f. sinaTle da graphô vwer] – 1.  f. frAgment­i [laT. mo­ i poveba zog mineralSi.. fotogrAfia [ingl. garegnoba. romlis specialobac suraTebis ga­ daRebaa. am gziT miRebuli suraTi (fotosuraTi). fotOgraf­i – piri.-ebi. naTeba. ga­ mometyveli. frAza [berZ.  qarTuli enis f. frazeolOgia [berZ. Phrasis gamoTqma] – dasrulebuli gamoTqma. Phosphoros sinaTlis gamomcemi] – qi­ miuri elementi..

fraction] – 1. Frigg] – germanul miTologiaSi:L qorwinebis.  f. brZola. Fracht] – 1. frAnt­i [holand. friqcQul­i [< laT.fra -548- frAk­i [fr. ofi­ cialur miRebaze da sxv. freQlina [rus. ¥ freskuli. 2. frEgat­i [fr. araseriozu­ li. фрейлина germ. ¥ fraqciuli. fuqsavaturi.). Frant < germ. frAqcia [fr. 2.  kartofili f. fractio xaxuni] – xaxunis ZaliT . uxamsi. agreTve gamoiye­ neba saxelTan an gvarTan erTad. ge­ miT tvirTis gadazidvis qira. dajgufeba. zRvis didi tropikuli frinveli. romelsac ukan grZeli da viwro kalTebi aqvs (icvamen upiratesad sazeimo SemTxvevebSi. fri [fr. safasuri. Frégate] – 1.. sa­ yaraulo da wyalqveSa na­ vebis winaaRmdeg mebrZoli gemi (Zvelad: samanZiani ialqniani samxedro gemi). frAxt­i [germ. frigidus civi] – qalis sqesobrivi gulgriloba. frivOlur­i [fr. frQg­i [germ.  fraqcionuli Scd. Fräūlein] – mefis karze dedoflis an princesas mxlebeli gauTxovari qali Tavad­aznaurTa wridan. frac] – gulamoWrili freilEin­i [germ. rfesco] – wylis saRebavebiT daxatuli su­ raTi axlad Selesil (jer kidev svel) kedelze. frEska [it. daqiravebuli (dafrax­ tuli) gemiT gadaziduli tvirTi. Tevzi f. frit Semwvari] – bevr cximSi Semwvari.] – Cacma­daxurvas ga­ dayolili mamakaci. Fräulein] – surTuki. vodanis coli. siyvarulisa da ojaxuri keris qalRmerTi. mxatvroba. parlamentSi: erTi partiis wevr deputatTa dajgufeba Tavisi partiis politkis organizebulad warmarTvis mizniT. romelic partiis ZiriTad xazs ar iziarebs. Sebrawu­ li. Wer­ ze. f.  f. dajgufeba partiis SigniT. frivole] – urigo. germanuli qaliSvilisadmi mimarTva. frigidUloba [< laT. 2.

) gva­ ris mixedviT].  f. adamaSvilis f. fsQqika [< berZ. romelic cdilobs adamianis axsnas sqesobrivi instinqtebis .  vaJa-fSavela – luka razi­ kaSvilis f. ¥ safronto. pseudôny- mos] – gamogonili saxeli an gvari. mxatvrebi. fsixika. f..  misi koncefcia utopiuri aRmoCnda. adamianis sulier ZalaTa.  fsiqiuri. kldi­ aSvilis f. nawilebi. brZolis ve­ li. Taviseburebani. saomari moqmedebis are. f.  s. adamianis qce­ vis mamoZravebel Zalad miiCnevs biologiur ins­ tinqtebs. SesaZleblobaTa erToblioba. romelsac zogjer irqmeven mwerlebi. rogorc marqsizmleninizmi.  f.-is Stabi. fsalmunebisagan Sedgeba daviTiani (bibliis nawi­ li). m. psalmos saxotbo sagalobeli] – religiuri sagalobeli. romelic swavlobs fsiqikur daa­ vadebebs da maTi mkurna­ lobis meTodebs. 1856­1939 ww.-549mbrunavi. frOnt­i [fr. aracnobier (um­ Tavresad seqsualur) swraf­ vas [avstrieli eqimisa da fsiqologis zigmund fro­ idis (Freud.. fsevdOnim­i [berZ. procesi. fsixikuri Scd. da sxv. ¥ frontuli. f. fsiqionAliz­i fsiqologi­ isa da fsiqopaTologiis mimarTuleba. fsi froQdizm­i _ fsiqologiuri mdgomareoba.-is sardali. politikuri moRvaweebi da sxv. rac ga­ moixateba gare samyaros asaxvaSi.  f. front] – 1. msaxio­ bebi. simRerebi. fsiqiAtria [berZ. roland qarTveli – r.. ¥ fsiqikuri.  dasavleTis f.-ze moxalised wasuli axalgazrdebi. javaxiSvili – m. yvelaze msxvili samxedro SenaerTi omianobis dros. fsiqiAtr­i _ eqimi­fsiqiat­ ri. 2. psychikos su­ lieri] – tvinis gansakuT­ rebuli Tviseba. psychç suli da iatreia mkurnaloba] – me­ dicinis nawili. fsAlmun­i [< berZ.

mentum saZirkveli. TodiT. – mTis cicabo ferdobze 2. fsixologiuri Scd. li da pathos tanjva] – fsi­ movaleoba. 2.. 2. sanerwyve jirk- . ucnauroba. fUnqcia [laT.) 1. adamianis fsiqi­ fundamEntur­i [laT.. moZraoba. safuZ­ veli] – (wign. – 1. RrmaSina­ fsiqoTerApia – mkurnaloba arsiani. raoben sabagiro weviT. psychç su­ mniSvneloba.  hi pnozuri f. fundakaSi. wkeplisa da yareba froidizms. moTxroba. funikulQor­i [fr. mecniereba fsiqikuri  fundamentaluri – dasaS­ moqmedebis kanonzomiere­ vebia.  funikulori Scd. romelic exmareba rac gamowveulia Tavis mocekvaves brunvaSi an moZ­ tvinis dazianebiT. damaxa­ fsQqoz­i [berZ. 2. gamokvleva. qneviT)] – klasikuri cekvis paTa jgufi. biblisuli da logos moZRvreba] oTeka. misT. avadmyofuri mdgomareoba. ¥ fsiqologiuri. (wigni) roli. didi fsiqikuri zemoqmedebis me­ moculobisa. raime aranormaluroba. (mag.-is kursi. funiculaire]  f. psychç suli] – siaTebelia fexis qneviT 1. fsiqopATia [berZ. fsiqikuri Taviseburebani.-ebis ganawileba. mTavari. (biol. im organos daniSnuleba.fsi -550- qvecnobieri gavleniT. hi pnoziT). fsiqolOgia [berZ. mowyobili rkinigzis xa­ sulieri samyaro. romelzec vagonebi moZ­  bavSvTa f. fouetté < fouetter  gulis f. fUete fr. zi. raobis SecvlaSi.  Tbilisis f. psychç  universitetis f.  f. su­  f. lieri aSliloba. safuZvliani. qikis aranormaluroba.  f. em­ cema (maTraxis. ZiriTadi.  fsixologia. daniSnuleba. bisa da formebis Sesaxeb.) organizmis an sxe­ fsiqopaTolOgia – saerTo ulis romelime organos moZRvreba fsiqikur daava­ moqmedeba: sxeulis ama Tu debaTa Sesaxeb. functio Ses­ ruleba] – 1.

Furia mZvinvareba] – Zvel romaul miTologiaSi: SurisZiebis erT­erTi Rmer­ Ti. saqonlisa da frinvelis sakvebi (marcvleuli.. 3­isaT­ vis). TiTqosda Tana­ medroveobisaTvis Sesaferi stili. ¥ funqciuri (mniS.  saTvalis f.  futliari Scd. futurum myofadi. fougere] – maRal­ fexiani mozrdili Wiqa. ¥ safuraJe. Fuchs melia] – bi­ liardSi:L SemTxvevviT mo­ gebuli (RuzaSi Cagdebuli) burTi. boroti. футляр < germ. dasalevad. .  algebruli f. 3. Wirveuli. fUria [laT.-ebi. Tiva da sxv.. Futteral] – raime nivTis Sesanaxi kolofi an SaliTa (qarT. trigonometriuli f.  safuraJesi Scd. analizi.  f. furor mZvinvare­ ba] – sajaro warmateba. furUnkul­i [laT. futurolOgia [laT. (maTem.) damoukidebeli cvladi sidide. anC­ xli. romelic uar­ yofda realizms. furunculus] – kanis saofle da cximovani jirkvlebis Cirqovani an­ Teba. f. bo­ kali limonaTis.). safuraJisa. vagoni. ro­ melic sazogadoebaSi did aRtacebas iwvevs. gitaris f. futurum momavali da berZ. Rvinis da misT. Zirmagara. bude). romelic kacobrio­ bis momavals swavlobs (sxvanairad: socialuri prognostika). s. logos moZRvreba] – sociologiis dargi.  funqcionaluri Scd. fuq fUtlar­i [rus. fUqs­i [germ. fUraJ­i [fr.  s. fourage] – cxenis. damokidebuleba.. sinon. momavali] – me­20 s. baza. fUJer­i [fr.-551vlebis f. mTel tra­ diciul xelovnebas da mis xerxebs da cdilobda Seeq­ mna axali. futUrizm­i [< laT. literaturasa da xe­ lovnebaSi: formalisturi mimdinareoba. fUror­i [laT. violinos f. kapasi qali.

rac xiliazmi. Sua saukuneebis evropis areul­dareuloba. kopturi da berZneTsa da romSi: papi­ sxv. xmauri. 2. gavrcelebuli erTi jgu­ fis enebi: berberuli. chaos naprali. mokla laferi arsebuli. mdinareebze gadahyavda gar­ qamQtur­i – enebi – afrikaSi dacvlilTa sulebi.qam q -552- temoba. charta) qaRaldi] – 1. samyaros materi­ romelsac aqvs lomis Tavi. chartçs laT. country sityv. melic stilizebulia ame­ rikul xalxur melodiebze qilQazm­i [berZ. skruli. ¥ qaosuri. madac qveynis dasasrulis 2. xaosuri. stilze. enaTesavebian semitur rusis an pergamentis grag­ enebs [bibliuri noes meore nili (xelnawerebi). Txis tani da gvelis TaviT romlisganac warmoiSva yve­ dasrulebuli kudi. aluri elementebis grova. Svilis – qamis saxelis mi­ 2.  q. q. zogi dokumentaciis sa­ soflisa] – 1. usis­ xelovnebaSi: fantastikuri . qArtia [berZ. musika. wliani mSvidoba. belerofontma. Zv. nabzari. chamaileon]  xaosi. qAos­i2 – sruli uwesrigoba. igivea. berZnul miTologiaSi: ce­ sivrce. romelic kanis fers icvlis garemo pirobebis qAron­i [berZ. Zv. bneliT moculi uf­ cxlismfrqveveli urCxuli. saxelmwifoebriv­politi­ xedviT]. ro­ xelwodeba. kuri mniSvnelobis mqone qAnTr­i [ingl.. Charôn] – ber­ Znul miTologiaSi: menave. moZRvreba. romlis Tanax­  Sesruleba q. – xvlikis msgavsi qvewarma­ xaoturi – Scd. vali. feva. Chimaira] – 1. naxeTqi] – berZnul miTolgiaSi: usasrulo qQmera [berZ. qaotiuri. RvTis su­ qAos­i1 [berZ. romelic miwisqveSa samefos  xameleoni Scd. Secvlis Sedegad. amerikuli xalxuri simRe­ win dedamiwaze iqneba aTas­ ra. qamelEon­i [berZ. moZraoba. chiliasmos < chilias aTasi] – religiuri da stilze. sa­ egvi pturi.

q. fantastikuri. (s. araorganuli dastaqaroba (wign. Tvisebebsa da urTi­ naloba ZiriTadad opera­ erTgardaqmnas. romeic riTadi dargi – mecniereba. – qimiuri elementi. la airi. 2. mkurnaloba qimuri nivTie­  xirurgia. (gadat. tansacmlis q. momw­  q. q. turuli gamosaxuleba (mag. ¥ qirurgiuli da saqirurqimiaTerApia [qimia da gio. q. qimQuri – 1. – zogi momwamvleli nivTi­  q. (zoolog.) ganuxorcielebeli qQrurg­i qirurgiis specia­ ocneba. fantazia. bis mixedviT.)].) klinika.-553- qlo arsebis (urCxulis) skulp­ li da manteia mkiTxaoba. da am meTodebiT proeqtebis agreTve samxedro saqmeSi damzadebasTan.. agebu­ nalobis meTodebs.. winaswarmetyveleba] – mki­ parizis RvTismSoblis ta­ Txaoba xelisgulis xaze­ Zarze). formulebi. saxirurgio Scd. (moZv.  organuli q. qimiasTan dakav­ qlOr-i [berZ. qiromAntia [berZ. reaqcia.) da dostaqari vani Tevzi erTgvari. therapia mkurnaloba]  q. beli. (s. rogorc meTodebis gamoyenebasTan dezinfeqciis saSualebas. qimErul­i – ganuxorciele­  xirurgi Scd. 3.. erebis dasamzadeblad.)]. elementebi. mrewveloba. qirUrgia [berZ.) zRvis xrtilo­ qari (wign.) da dosq.) mak_ infeqciur daavadebaTa rateli. Teoriuli q. berZ. chloros mwvane] Sirebuli. taqroba (moZv. naerTi. chemeia] – bunebis­ cheis xeli da ergon muSaoba] metyvelobis erT­erTi Zi­ – medicinis nawili. rebebiT. xirurgiuli. listi eqimi [sinon. wmenda. cheirurgia < qQmia [berZ. mkur­ lebas. rac dakavSirebulia qimiis sanitariaSi da sxv. ¥ qloriani da qlorovani. cheir xe­ . Seiswavlis daavadebaTa romelic ikvlevs nivTiere­ operaciuli gziT mkur­ baTa Sedgenilobas. ciuli meTodebiT [sinon. vano­moyviTalo maxrCobe­ q. iyeneben teqnikaSi. dasta4.

qlorocetofEnon­i – Zli­ eri cremlmdeni momwamvle­ li nivTiereba. q. (medic. erT­ atomiani spirti sterinebis jgufisa. chole naRveli da stereos magari] _ organuli nivTiereba. romelic aerTebs mrudi xazis (mag. simwvanis seni. 2. qnEseT­i [ebr. kalciumi. romelSic yvela xmas erTi da igive ritmi aqvs. xerxemlis simi). 2.  baxis q.-ebi. Kneset] _ isra­ elis saxelmwifos umaRle­ si sakanonmdeblo organo. icum) Wi­ anWvelmJava] – qloris Sem­ cveli Taviseburi sunis mqone aqroladi siTxe.. qOlera [berZ.w.) sisxl­ nakleboba – hemoglobinis mniSvnelovani daqveiTeba sisxlis wiTel burTuleb­ Si.) mcenaris daavadeba. wre­ xazis) or wertils. chorde simi] – 1. sicocxlisaTvis .) swori xazi (wrfe). chole naRveli] – qole­ rikuli temperamentis mqo­ ne. (canfus) Choralis gunduri (sagalobeli)] – mravalxmovani sagundo na­ warmoebi. qlorOform­i [qlori da laT. sabaleto speqtakle­  q. wyali. qOrda [berZ. (botan. qolErik­i [laT. rkalis. kiri. moi poveba cxove­ lur organizmebSi. kaTolikeTa da pro­ testantTa religiuri sa­ galobeli. qolestErin­i [berZ. qlOrizm­i [< berZ. q. qlorOfil­i [berZ.qlo -554saSiSi. romelic mwvane fers aZlevs mcenaris foTlebsa da sxva nawilebs. qoreogrAfia [berZ. cholera] – kuW­ nawlavis mwvave gadamdebi daavadeba. me­ dicinaSi iyeneben dasaZine­ bel saSualebad. choreia cekva da graphô vwer] – cek­ vebis. (maTem. zogi cxovelis (agreTve adamianis Canasaxis) xerxemlis dre­ kadi elastikuri Rero (e. chlôros mwvane] – 1. ficxi adamiani.  xolera Scd. romlis drosac foTlebi da ylortebi kargaven mwva­ ne Seferilobas. qOral­i [< laT. cholericus < berZ.  xorali Scd. (acidum form. chlôros mwvane da phyllon foToli] – saRebavi nivTiereba (pig­ menti).

qOqos­i [esp. xormaisteri. naTeli. indis kakali. rogorc qrestomaTiaSia..­Si da mieca misi damaarseblis _ ieso qristes. choros gundi da germ. qrizAnTema [berZ. Christos – sity. qristQan­i [laT. qrestomATia [berZ.  q. martivi. ¥ qristianuli. q. qormaQster­i [berZ. welTaRricxvis I s. qresTomatia. romelic ze­ cidan daeSva dedamiwaze adamianTa codvebis gamo­ sasyidlad da jvarze ga­ akres. qro  s. isxams msxvil gemriel yuaTian nayofs magari naWuWiT. magaliTi. mironcxebuli] – religia. sinon. 2. qromOsoma [berZ. mTavarepiskoposis TanaSemwe. palma erTgvari. qresTomatiuli Scd. christianus] – qristianobis mimdevari. clora qveyana da episkopos episko­ posi] – 1. sarwmunoeba.-555bis dadgmis xelovneba.  qormeisteri.  xoro Scd. Meister os­ tati. romelic ikeTebs kalaTebad Sekrebil sxva­ dasxva Seferilobis yvavi­ lebs.  q. klasikuri q.  kokosi Scd. chrisanthemon] – dekoratiuli mce­ nare. ¥ qoreografiuli da saqoreografio. qorepiskOpos­i [berZ. am palmis nayofi. qarTuli literaturis q.) xelovneba. kakali. cocos (mr.. (s. umrevlo episkoposi. xormeisteri Scd.)] – 1. qrestomaTiuli _ iseTi. (s..romelic warmoiSva ax.  saskolo q. saRebavi da soma sxeuli] – .  qrestomatia. lotbari). christianismus < berZ. chresto – matheia] – saxelmZRvanelo – rCeuli nawarmoebaTa an maTi nawyvetebis krebuli.  qarTuli q.  q. xelmZRvaneli] – momRe­ ralTa gundis xelmZRvane­ li (qarT. chrôma feri. saxeli _ RmerTkacisa. 2. saqrestomatio.  q. masala. choros] – momRe­ ralTa fundi. WeSmariteba. ¥ saqrestomaTio. qOro [berZ. Semdeg ki aRsdga da amaRlda zecaSi (biblia).) saswavlebeli. qristiAnoba [laT. cxebuli. q.

kapasi dedakacis aR­ mniSvnelad. filmi. ambe­ bi. 3. chronikos dros­ Tan dakavSirebuli] – 1. xçros mSra­ li da graphôs vwer] – na­ weris. sinon. romelic Seicavs sa­ zogadoebrivi an saojaxo ambebis Tanmimdevrul gad­ mocemas. dokumenturi kinofilmi (Cveulebriv moklemetra­ Jiani). 2. ucxoeli da philia siyvaruli] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siy­ varuli. romelSic asaxulia mimdinare sazogadoebrivi cxovrebis movlenebi. ucxoeli da phobos SiSi] – ucxoelebisa da yovelive ucxouris siZulvili.] – poloneTSi: kaTolikeTa mRvdeli.) coli.  q.  saxelmZRvaneloSi movlenebi gadmocemulia q. qsAnTi pe [berZ.-is ganyofileba. romlis saxeli dar­ Ca avi. qserogrAfia [ingl. literaturuli nawarmo­ ebi.). qrOnika [berZ. naxazis. daavadeba. xerography < berZ. chronos dro da logos moZRvreba] . xerox < berZ. revmatizmi. welTaRr.) ujredis birTvis is nawili.  q. 4.] – aparati. mudmivi (Cveulebriv iTqmis daavadebis Sesaxeb. romelic iRebeba da yvelaze ufro mkafiod Cans ujredis gayofis dros. qsEroqs­i [ingl. princi piT. xenos ucxo. qsEnZ­i [polon.  romani-q. nabeWdis ti pografiuli wesiT mSra­ lad gamravlebis procesi. qsenofObia [berZ. matiane). ¥ qronikaluri (mniSv. (biol. qronQkuli – xangrZlivi.qro -556_ istoriuli movlenebis Tanmimdevroba drois mi­ xedviT. xenos ucxo. axali ambebis ganyofileba (gazeTSi).  mxatvrul films win uswrebda q. ¥ qronologiuri. sa­ zogadoebrivi movlenebis Cawera qronologiuri we­ siT (qarT. q. qronolOgia [berZ. 4­isaT­ vis). qsenofQlia [berZ.  q. Xanthippç] – berZeni filosofosis sok­ rates (469­399 Zv. romlis saSua­ lebiTac xdeba qserogra­ fikuli gadacema.

kveuli jiSis axlad mo­ gebuli batknisa. . yuranis moTxovniT. xis ma­ salaze amoWra. gravireba. karakulis Scd. RErb­i – ix. palto. kazarmuli. qsifopAgeb­i [berZ.  kazarma. maxvili da phagos damagre­ yAlam­i [arab. da xuWuWbewviani tyavi gar­ rac jixadi. ro­ mnaTe. qalam < berZ. qarukül Savi xebTan muslianebma islamis vardi. igiva.SeboWili] – nayofis gan­ Kalamos lerwami] – 1. leTis qveynebSi: musli­ aseTi graviuris anabeWdi.rom­ wmis kalami. xylon xe y da graphô vwer] – 1. ktitôs] – (ekl. Kalim] – aRmo­ wodeba). ¥ yazarmuli. xipos xmali. cxovreba. RazAvaT­i [arab.  y. dis areSi (aqidan – saxel­ yAlim­i [Turq. savleTis qveynebis zogi­ qtQtor­i [berZ. qâdi] – aRmosav­ 2. yAzarma [it. xeze gakeTebuli graviura. buli. sayazarmo. Senobebi. romelic far­ lis drosac ormagi nayofi Tod iyo gavrcelebuli (tyupebi) Sexorcebulia er­ anbanis mqone xalxebs So­ TmaneTTan gulmkerdis an ris. sakaunda awarmoon sxva sar­ zarmo Scd. urgadi.) erT xalxSi: safasuri. ler­ viTarebis erT­erTi manki. ti pis Senoba. melic. wmunoebis mimdevar xal­ yarAkul-i [uzbek.-557- yar qsilogrAfia [berZ. yAd­i [arab. mosamarTle. y. melsac uxdis sasiZo qalis mSoblebs. caserma] – sam­ xedro nawilebis sacxov­ R rebeli Senoba. ro­ s. Yazāwa(t)] –  y.  karakuli. manTa sasuliero msajuli. ¥ yarakulisa. nagebobani. reaqciuli `wminda omi~. Savi tba] – mokle gavrcelebis mizniT. misi xmliseburi gamonazr­ 2. mxatvris funji. gerbi.

SaQTan­i [arab. eqimbaSi (ix. champighon soko] – qamasoko. Schablone < fr. SAblon­i [germ. yUran­i [arab.  S.miTebsa da samarTlis normebs. chambriére] – grZeli maTraxi. satana. amerikis. pro­ vincia Champagne­s sax. SampinQon­i [fr. SamAnizm­i da SamAnoba – CrdiloeT da Sua aziis. yUli [ind. romelic Seicavs mus­ limanuri religiis dog­ mebsa da debulebebs. chagrin < it.  Sampaniuri Scd. échantilon WaSniki. nimuSi] – 1. mebar­ guli. kislak sazam­ Tro saZovari. Solti. SampAnur­i – mSxefare Rvino. romelic gkeTebulia nax­ SirmJava airiT (safr. 2­isaT­ vis). trafareti.] – aziis zog qveyanaSi: mtvirTavi. romelsac brmad baZaven (sinon. SAman­i [tungus. avi da keTili sule­ bis kulti. ¥ yulim. S SAbli [fr.yiz -558nimuSi. Targi). 2. jadoqari. romelsac ayeneben pinos jiSis yurZnisagan. Samanizmi). frazebi. S.forma raime erTgvar nakeTobaTa dasamzadeblad (qarT. Savi muSa.  kuli. ¥ Sablonuri (mniSvn. – manjur. Cin. SAgren­i [fr. chablis < geogr. pasuxi. nimuSi. (wign.  kiSlaki Scd. sazamTro sadgomi] – sofeli Sua aziaSi. sinon. saitan] – musli­ manur religiaSi: boroti suli. wiTelqu­ da] – ase eZaxdnen sparsel dampyroblebs saqarTvelo­ Si me­16­17 ss­Si. afrikisa da sxva qveynebis xalxSi: religiis forma. mi­ xedviT). Al-qur‘ân] – wig­ ni. yQSlaR­i [Turq.] – franguli TeTri Rvino.) gacveTili . romelsac iyeneben cirkSi. yulma Scd. maneJze. yizQlbaS­i [Turq. eSmaki. SamberQer­i [fr. zigrino] – sagangebod gamoyvanili rbili xorkliani tyavi.] – zog xalxSi: kultis msaxu­ ri. Kizilbas wiTeli Tavi. gadat. sax. Stampi).

 Saradasi Scd. speci­ alistad Tavis gamsaRebe­ li. chapiteau] – didi brezentis karavi. SAns­i [fr. chansonette pa­ tara simRera] – 1. romelsac asru­ leben kafeSantanebSi. chantage] – saxe­ lis gamtexi faqtebis (nam­ dvilis Tu mogonilis) ga­ momJRavnebis muqara (raime sargeblobis miRebis miz­ niT). charriage] – (geol.) dedamiwis teqtonikuri sa­ farveli. 2.-559- Sar SAmpun­i [ingl.  Sansoniisa. rameSi warma­ tebis SesaZlebloba. charge] – visime an risame satiruli an iumo­ ristuli gamosaxuleba. mcodned. asax­ sneli sityva gamoicnoba misi calkeuli nawilebis gamocnobiT. charlatán] – uxeSi matyuara. aqvs. gaiZve­ ra. Sansone Scd. SarlAtan­i [fr. ðarif] – mus­ limanur qveynebSi: mahmadis STamomavalTa sapatio wo­ deba. chansonnier] – safrangeTSi: estradis mom­ Rerali (kaci). uvici. ¥ Sansoniesi. xSirad uxamsi Si­ naarsisa. champooing da­ bana (Tavis)] – surnelovani Txevadi an fxvieri Tavsa­ bani saponi.Tvi­ sebebi. . SArJ­i [fr. romelic ama­ ve dros xSirad simReris avtoricaa. SArif­i [arab.  Sansonetka Scd. SApito [fr.  gamarjvebis kargi S. chance] – risame gan­ xorcielebis. SarQaT­i [arab. patara simRera. SansOnet­i [fr. SArada [fr. ro­ melSic daculia garegnuli msgavseba da karikaturu­ lad aris Secvlili da xazgasmuli yvelaze ufro damaxasiaTebeli niSnebi. charade] – Tama­ Si­gamocana erTgvari. romel­ Sic sacirko warmodgenebi imarTeba. aseTi simReris Semsrule­ beli qali. SarQaJ­i [fr. SansOnie [fr.ro­ melic warmodgenebs aseT karavSi marTavs. ¥ Saradisa. moZravi cirki. SAntaJ­i [fr. ðari’at] – zogierT muslimanur saxelmwifoSi: muslimanuri samarTlis re­ ligiur da iuridiul nor­ maTa erToblioba.

shake rxeva. erT­erTi xalifis Svilis SErif­i [ingl. avto­ S. Sasis. tituli. chevalier raindi. qiori. sheriff] _ ing­ huseinis wamebas). SahQnSah­i _ iranSi: monarqis tituli. SEzlong­i [fr. xalxuri musikis S.-ebi. savarZeli. garkveuli we­ roa aerodromze moZrao­ siT gamoyvanili. shaker] – koq­ teilis mosamzadebeli SAhsei­vAhsei [spars. yvela meqanizmi safrangeTSi: erT­erTi Ta­ da detali. monawileni Tavsa da tanze soflis mamasaxlisi. asafrenad da da­ maRalxarisxovani. ðâh] – aRmosav­ leTis zog qveyanaSi mefis SEik­i [< ingl.  qarTuli literaturis SAs­i [fr. TviTmfrinavis nawili. SeQker­i [ingl. chassis] – 1. vah hu­ suliero piri. chef-d’oeuvre] – bobis piri. limanebis (Siitebis) re­ ligiuri ceremonia – SEix­i [arab. musika am cekvi­ saTvis. vadaznauruli wodeba. gamouSva (aikrifa).Sar -560- SArtrez­i [fr. chartreuse ge­ sanimuSo nawarmoebi – xe­ lovnebis. chaise longue] ¥ Sasim. am titulis mqone toka] – Tanamedrove cekva piri. erTgvari. romelic asru­ . lissa da aSS­Si: Tanamde­ SEdevr­i [fr. sax. SAh­i [spars. fexsacmlis sapired. gvaris meTauri. – daqanebuli zurgis mqone  Sasma. ðeih] – arabul TviTgvema. romelzedac damagrebulia SevAlie [fr. romelic saWi­ SEvro [fr. 2. muslimanTa umaRlesi sa­ iZaxian: `Sah husein. icemen xmals an laxts da 2.] – erTgvari li­ desi miRweva. chereau Tikani] – Tiknis tyavi. ostatobis udi­ ogr. Sass Scd. romelSic naxev­ rad wamowola SeiZleba. mobilis ZiriTadi nawili.] mus­ WurWeli. kavaleri] – feodalur Zara. Zrava. rbili da bisaTvis.  TviTmfrinavma S. ceremoniis qveynebSi: 1. borblebi. RvTismety­ sein!~ (amiT gamoxataven veli da samarTalmcodne. iyeneben sajdomad.

-iT gayofili oTaxi. chiffre] – 1.  s. alublis liqiori. skola.] _ induizmis erT­erTi mTavari RvTaeba. 1) – dawera risame. chic] – (saub. si­ non. azri] – erT­erTi mZime fsi­ Sif qikuri daavadeba. dokumentebze). Sef-mzareuli – mTavari mzareuli (did sasadiloSi.  Simpanzisa Scd. rasac Sefobas uweven. pirobiT niSanTa sistema saidumlo werisaTvis. ¥ Sifriani (mniSv. SQva [sanskr.  individualuri S. saregistracio pirobiTi niSani (wignebze. vCexav da phrçh goneba. s. brendi)] – alublis na­ yeni.  S.-561lebs administraciul da sasamarTlo funqciebs. werili.] – adamianis msgavsi maimuni. cherrybrandy < cherry alubali da (ix. restornis. schizô vxleC. muSaoba. meTauri. . warmoadgens anjamebiT er­ TmaneTze gadabmul qso­ vilian qaRaldgadakrul ramdenime CarCos (qarT. koncerti. zo­ gi sxva dawesebulebisa da sacxovrebeli saxlis me­ kare. daSifrva – SifriT (mniSv. SveQcar­i [germ. SQk­i [fr. chimpanze afr. Shcirm] – gada­ satani. ¥ Simpanzesi. Schweizer] – sastumros. sunizmi). ufrosi. 2.  s. organizacia an piri. garegnuli brwyin­ valeba. romelic aRiarebs mxo­ lod yurans da uaryofs sunas (Sdr. saSefo – 1. 2. jgufuri S.-ebi.  policiis S.. dasakeci tixari. s. SQrma [ger. SQfr­i [fr.  Sveicrisa Scd. Sefobis xasi­ aTisa. ¥ Sveicarisa. 2. chef] – 1. SefobisTvis gankuTvnili. xelmowe­ rebze. SQizm­i _ islamis mimarTule­ ba. moC­ venebiTi.  S. SEri­brEndi [ingl. SizofrEnia [berZ. 2­isaT­ vis). binadrobs ekvatoruli af­ rikis tyeebSi. daxmareba.  sabavSvo saxlis S.). SQmpanze – [fr. Tejiri). romelic sistema­ tur daxmarebas uwevs raime koleqtivs. restoranSi). SEf­i [fr.

 S. SOk­i [fr. melodia. choc] – (medic. SoUmen­i [ingl. Schlag baum] – gzis gadasaketi mowyo­ biloba rkinigzis gadasas­ vlelTan an sakontrolo gasaSveb punqtebTan. SOse [fr. ¥ Sovinisturi. SlagbAum­i [germ. show] – warmodgena. shorts (mr. squall] – xan­ mokle qariSxali. lozungebi. speqtakli.  Sortebi Scd. adamiani] _ is. propaganda. Saragza. Schlager] – se­ zonis mSveneba. SlEif­i [germ. business saqmianoba] – komerciuli saqmianoba. romelic Zirs eTreva. romlebze­ dac gardigardmo amagreben relsebs. Spalk (mr. spada] – didi. SOu [ingl. SovQnist­i – Sovinizmis mim­ devari. Schnaps] – arayis saxelwodeba germaniaSi. pozicia. po­ pularuli saestrado sim­ Rera. chaussée] – (moZv. moduri. mZRoli. rasac iw­ vevs Zlieri fizikuri da­ zianeba.) gzatkecili. romelic dakavSirebulia saestrado sanaxaoebis mo­ wyobasTan. S. show sa­ naxaoba. S.) or­ ganizmis funqciebis saerTo mZime moSliloba. SnAfs­i [germ. SlAger­i [germ. SpAlebi [holand.) sayrdeni] – rkinigzis vakis­ ze dagebuli xis an rkina­ betonis Zelebi. chauffeur] – avto­ mobilis wamyvani.  Sliageri Scd. chauvinisme] – reaqciuli ideologia da politika. Schleife] – qa­ lis kabis Zalian grZeli ukana kalTa. SifriT gaSifrva da amoSifvra – SigniT (an ucnob enaze) dawerilis amokiTx­ va. SkvAl­i [ingl. basri mCxvletavi iaraRi. SOfer­i [fr. show Cveneba da man kaci. romlis mizania erovnuli siZulvilisa da SuRlis gaRviveba.  velikorusuli S. SOrt­i [ingl. vinc Sous organizacias awyobs.)] – mokle Sarvali erTgvari.Skv -562-  diplomatiuri werilis d. Sexedulebani. SpAga [it. SoubQznes­i [ingl. . mWreli maxvili. an fsiqikuri Ser­ yeva. SovQnizm­i [fr. S.

gadat.  Spalieri Scd.. Stampa beWdva] _ (Stempeli). SpQl­i [germ.  qarTuli S. (wign. (tramvais den­ .-ebiT azrovneba. ¥ Stampiani (mniSv. Spritze] – Rru nemsis mqone dguSiani ci­ lindri wamlis Sesayvanad organizmSi. StAnga [germ. meurneoba. Sta 2.  burTi S.  stambis s. romlis boloebzec wamoc­ mulia liTonisave mZime diskoebi.  stiqiasTan brZolis S. SpAler­i [germ... 2. spalier] – na­ xatebiani qaRaldis farTo zolebi.  diviziis S. wvrili S. dawesebulebis oTxkuTxa beWedi. troleibusis Tavze gamar­ Tuli denmimRebi. Spill] – konusuri an piramiduli sveti Seno­ bis Tavze.-ebi. StAmb­i [germ. qaRaldi. romelsac brmad hbaZaven (sinon. naTeli S.­isaT­ vis). SprOt­i [germ. 2. darbazis . generaluri. misi anabeWdi.-563 mx. generaluri Stabi _ ix. 2. 1. zRvis wvrili Tevzi. jarebis marTvis organo. StAmp­i [germ.  erTjeradi xmarebis S. Stamm] – xis tani (fesvidan varjamde). S.) kedlebze. 3. maTi anabeWdi. risame xelmZRvaneli organo.. S. Sprottte] – 1. (gadat. SprQc­i [germ. StAb­i [germ. trafareti.-s moxvda. Spali.) saerTod. am Tevzis (agreTve zogi sxva wvrili Tevzis) kon­ servi. Stange] – 1. muqi S.  me­3 mniSv.  S. Schrift] – sas­ tambo asoebi da sxva niS­ nebi garkveuli zomisa da moxazulobis risame.  reJisoruli S. spor­ tuli iaraRi (simZimeebis awevaSi) – liTonis keti. romlebsac akraven sadgoms (oTaxis. msxvili S.-is ufrosi. qaras­ la.) mza nimuSi. 1. fexburTis karis boZi... raime teqstis asawyobad. Stampfe it. Sabloni).. SrQft-i [germ.  pasportSi Cartymuli S. ¥ saSrifto.­iT bugeli an biugeli Scd. romlis boloebi exeba sakontaqto sadens. Stab] – 1.

¥ saStato. StOrm­i [holand.Sta -564liTonis Cangali an Reri. erTeuli. Storm] – qariSxali zRvaze. (indo­ eTSi). Stat] – dawese­ bulebis TanamSromelTa mudmivi Semadgenloba.  Streikbrexeri Scd. rac rozeti. StEfsel­i [germ.  Stepseli Scd.  s.romelsac aRmarTaven xolme sasaxleze.) igivea. mxare.. Streikbrecher] – (moZv. romelzec ra­ ime naxatis an warweris ukuRma gamosaxuleba amo­ burculia.  niuiorkis S. Tanamdeboba. 2. prezidentis . uTos) rTaven qselSi. . saxelmwifos meTauris (im­ peratoris. S. gadat.  S.  naxatSi saintereso S.-Si Caricxes. ialqani.. StrQx­i [germ. (aSS­Si). iyeneben anabeW­ dis misaRebad. stil] – wynari. Rrubeli. StOr­i [germ.  S. Ruza. stuurwiel] mimRebebs ewodeba). 2. Stat saxelm­ wifo] – zog qveyanaSi: ad­ mi nistraciul­te ri to ri­ uli erTeuli. s. StAt­i2 [germ.. momen­ ti. (saub. lampas. romlis saSualebiTac mas­ Tan SeerTebuli eleqtro­ xelsawyos (mag. Strich] – 1. avstraliis S. pinjabis S.  S. TviT misi anabeWdi. StUrval­i [holand. StAt­i1 [germ. (wign.-ebis Semcireba. romelsac aqvs TviTmmarTveloba. StraikbrExer­i [germ.) piri.-ebis gavleba.-ebs miaqcies yuradReba.  s. misi iq yofnis dros.-ebi. wvri­ li xazi. calkeuli wvril­ mani. samxedro xomaldze da sxv. ¥ Stormuli. StAndart­i [germ.) risame dama­ xasiaTebeli Tviseba. ro­ melic gaficvis dros mu­ Saobs sawarmoSi da amiT gaficulTa interesebs Ra­ latobs. StQl­i [holand. jorjias S. Zveli ruseTisa da zogi ucxo qveynis armiaSi: kava­ leruli nawilis droSa. Stopsel] – 1. saStormo. StEmpel­i [germ. s. s.) alami. store] – fanjris farda erTgvari.. Standarte] – 1. 2. uqaro amindi. qari. Stempel] – xelsawyo.

limani mamakacebi ixveven Tavze garkveuli wesiT. upiratesad or­ wilis ijariT aRebis Se­ an samanZiani. CaQnvord­i [ingl.-565- Cek – saWis borbali gemze. scooner] – ialq­ (TviTmfrinavis) an misi na­ niani gemi. sax.] – Zveli C induri TamaSi. romelic sa­ xes da tans ufaravs maT da CEk­i [ingl. safreni aparatis gzis­ < geogr..] – amerikuli kvlevis specialisti. gakontroleba] – 1.). Ta­ musulmani qalebis msubuqi maSobdnen oTxni. mimarT gadauxados Cekis CaintAun­i [ingl. traqtorze.  Soreuli naosnobis S. savleT aziis) qalaqebSi: Ci­ kombainze da sxv. charter] – kosmosuri xomaldis S. CatUranga [sanskr. Stuurman] – gemis.­Si Zv. StUrm­i [germ. StUrman­i [holand. vebels Soris dadebuli xelSekruleba mTeli gemis SxUna [ingl. gemTmflobelsa (an avi­ SxEr­i [Sved. laqi] – sxvadasxva qveynis . (upiratesad samxreT­aRmo­ TviTmfrinavze. Wadrakis winamorbedi (warmoiSva CAdr­i [Turq. cheque < check ga­ sinjva. romelsac mus­ asarebad. specia­ gamosaxeds. saxeb garkveuli vadiT (an garkveul reisze). Charleston vis. skär] – patara akompaniasa) da damqira­ kldovani kunZuli. candyr karavi] – me­5 s. CArter­i [ingl. samejliso cekva erTgvari. welTaRr. sandali. saxvevi. chain jaW­ romelic Seicavs werilo­ vi da word sityva] – kros­ biT gankargulebas bankis vordis nairsaxeoba. wyalqveSa na­ CArlston­i [ingl. safari. Chinatown mflobels masSi naCvenebi < China Cinuri da town qa­ fulis raodenoba (suma). mxolod Tvalebs utovebs fasiani qaRaldi. luri dokumenti (sabuTi). Sturm] – gadam­ wyveti ieriSi mowinaaRmde­ CAlma [Turq. nelebiT dasaxlebuli kvar­ tali.] – qsovilis grZe­ gis gamagrebuli adgilis li naWeri.

)] – Txlad daWrili da Semwvari. chips (mr. fasiani saxelmwifo qaRaldi mini­ maluri RirebulebiT. sxvag­ varad vauCeri – 1. safexburTo C. caelestis ciuri] – saorkest­ ro klaviSiani sakravi. warmoadgens rokokos. ga­ moscems naz. WadrakSi. Sebrawuli kartofili.Cel -566- saprivatizacio Ceki. Ci pendEil­i [ingl. agreTve qviTari salaroSi fulis raodenobis CvenebiT. CElo _ igivea. rac violino. caQtnot­i [germ. celesta < laT. 2. CQpi [ingl.  saWadrako C. kompiuteruli teqnikis um­ niSvnelovanesi detali. Chippendale < sakuT. cicerone] _ ita­ liaSi (upiratesad): piri. didad iyo gan­ viTarebuli me­18­19 ss. romelmac gaimarjva pirvelobaze gamarTul Se­ jibrebaSi sportis raime saxeobaSi. sakaso taloni fulis ra­ odenobis CvenebiT. CiCErone [it. Zeitlupe] – specialuri kinogadasaRebi aparati.  msoflios C. CQfs­i [ingl. sax. zanzalakisebr xmebs. Wadrakisa da SaSis TamaS­ . in­ tegraluri mikrosqema. gotikuri da Ci­ nuri xelovnebis motivTa kombinacias. gidi. ¥ saCeko. rome­ lic gadaxdil iqna saqon­ lis SeZenis dros. eqskursiamZRoli).  CiCeronesi  CiCeronisa – Scd. chip] – eleqtronuli. rome­ lic gadaxdil unda iqnes. Zeitnot > Zeit dro da Not saWiroeba] – 1. CElesta [it.-is salaroSi gaxvreta. champion < fr. CempQon­i [ingl. Cekisa..] _ inglisuri avejis stili. c caQtlupa [germ. romelic turistebs aZlevs axsna­ganmartebas RirsSesa­ niSnaobaTa daTvalierebi­ sas (sinon. rome­ lic gaicema moqalaqeebze saxelmwifo sakuTrebis privatizaciis procesSi reali­ zaciisaTvis. CempiOnat­i – Sejibreba Cem­ pionis wodebis mosapoveb­ lad. romelsac iyeneben Cqari gadaRebis dros.­Si. champion mebrZoli] – sportsmeni an sportuli gundi.  C.

rodesac celOfan­i [cellulose laT. caesura gaxle­ 2. damzadebisas.. wertilebs Soris 100­gra­ cEdra [< it. (mus. citrusebis (limonis. xmari kani: iyeneben rogorc iyeneben nedleulad sxvada­ sanelebels (sakonditro sxva samrewvelo nakeTobaTa da sxv. celsQus­is TermOmetri  ceitnoti Scd. dna. for­ celUloza [fr.) drois ukmarisoba.  polieTilenis (ix. qaRaldis. phanos svlebis mosafiqreblad naTeli] – Txeli gamWvirva­ (Cveulebriv.) pauza leqsis Reba zogi mcenaris qimiu­ striqonSi. wamlebis da  c. asafeTqebel niv­ celQbat­i [laT.) – sa­ 2.-Si yofna.) pauza musikalur me­ da Reroebisagan. romelic mii­ Ca] – 1. iyeneben lodiaSi.-567- cel Si: mdgomareoba. (gadat. iyeneben sakvebi ze TamaSoben). . rad damuSavebuli merqnisa 2. romelic Ta­ metri. dusiani skala aqvs. forToxlis an limonis gam­ mcenaris ujredis garsi. cEzura [< laT. Toxlis da misT. romlisganac Sedgeba 2. produqtebis. ujredisi. liero pirTa dauqorwineb­  celulozisa.-Si moxvedra. cellulose laT.-Si CavarsxvaTa SesafuTavad. c. caelibatus < TierebaTa da sxv. (lit. Seferili fena. rodesac spe­ melic miiReba celuloidis cialur saWadrako saaTeb­ damuSavebiT. cedro limoni] – 1. dasamza­ caelebs uqorwinoba] – sasu­ deblad. rac Scd. [Svedi astronomisa da fi­ cEdent­i [< laT. romelsac yinulis vis kuTvnil uflebas dnobisa da wylis duRilis gadascems sxva pirs. ro­ SejibrebaSi.  c. loba. nivTiereba. reba. cedo vuT­ zikosis Celsius­is (1701­1744) mob] – samoqalaqo samar­ gvaris mixedviT] _ Termo­ TalSi: piri.) kanis ze­ cellula ujredi] – 1. _ amboben). < celmoTamaSes ar hyofnis dro lula ujredi da berZ. xelad (`celofanis parkio~ arqona. nivTie­ da. xelovnuri ab­ reSumis. nawarmSi). oficialur le wyalgauvali masala.

SuaarCevno) uflebiT. Zement] – mine­ raluri nivTiereba – fxvni­ cEntner­i [germ. informaciis sxva saSuale­  raionuli c. administrabebze (radioze.  asakobrivi c. moednis c. Semkvreli masa.. romelic rasme ganagebs. kulturuli da sxva dviT sityvasa da masobrivi mniSvneloba. samrew­ cEnzura [laT.-is narevi. guli). c. misgan amzadeben cEnt­i [ingl. eidos saxe]  u. advilad aalebadi nivTiereba. iyeneben samSeneblo saqmeSi. centri] – 1. televizia­ ciuli c. nawili). Zentner] – zomaTa metruli sistemis li.. an ganyofilebis saxelwo­  samxedro c. u. udris 100 areviT) miiReba qvisebri kilograms. cenzuras axorcielebs. sityvebi. 3. uxam­ celulOid­i [laT. censor] – Ta­ punqti. didi dasaxlebuli cEnzor­i [laT. ganaTlebis c.. sa­ adgili (qarT.  c. anekdoti. raime RerZis. cellula si. c.. zogi iseTi dawesebulebis lobis sistema. samrewvelo c. census] – piroba. romelic saSualebas aZlevs  wrexazis c. cEment­i [germ. saTa­ fulis erTeulis measedi maSoebs da sxv. romelsac aqvs raime namdebobis piri. qonebrivi  qalaqis c. cent] – aSS­sa da zog sxva qveynebSi: xurda foto da kinofirebs. qveynisaTvis. risame Sua nawili. qalaqi. romlisganac (wyalSi wonis erTeuli. kentron wveri (cirkulisa). .. c. ze) saxelmwifo zedamxedve­ 4. linzis c. cEntr­i [laT. Suaguli. c. sinon. uwmawuri. politikuri debis Semadgeneli nawili. Sua Tu im politikuri (mag. romelic adgilisaTvis.cel -568- ucenzuro – sazogadoebaSi  celulozasi Scd.-is qarxana.. centrum < berZ. miuRebeli. pirovnebas isargeblos ama 2..-is iataki. administraciuli. censura] – beW­ velo.. xazebis gadakveTis cEnz­i [laT. saga­ fuli (mocemuli qveynis lenterio nawarms. ujredi da berZ. wertili figuraSi. – magari.

savaWro c.  c. legionis nawili. xelisufleba.-ebi. romlis drosac adgilobrivi organoebi emorCilebian centralur xelisuflebas. xelmZRvanelobis c.) mZvinvare.. mTavari. xel­ mZRvaneli.. c. centralizAcia da cent­ ralQzeba – erT centrSi Tavmoyra. Kerberos sakuT. aseuli). mTel sistemas em­ saxureba. rome­ lic iqmneboda mosaxleobis dayofisas qonebrivi cenzis mixedviT. 2. 3. centrAlizm­i – mmarTvelo­ bis an organizaciis iseTi sistema. vinc mkacr kontrols awe­ sebs vinmes mimarT.. ro­ melic Sedgeba Tavis tvinisa da zurgis tvinisagan. moqalaqeTa jgufi.) nervuli sis­ temis ZiriTadi nawili.  saxelmwifos c.  nostradamusis c. (gadat. 4. gaTboba.] – diriJablis ti pi. 2) arsebuli. berZnul miTologiaSi: avi ZaRli. samxedro qvedanayofi. Zv. saarCevno komisia. romelic centri­ danuli Zalebis moqmedebiT meqanikurad yofs narevs Semadgenel nawilebad.  sagadamxdelo (sagadasa­ xado) c. romelic miwis­ qveSeTis samefos Sesasv­ lels icavs.  centralizireba Scd. cErber­i [laT. 1) dakavSirebuli. Cerberus < berZ.  c. cer centrQfuga [germ. mrisxane da fxizeli yarauli. centrAlur­i 1. centrSi (mniSv. . romelic pir­ vel xanebSi 100 kacisgan Sedgeboda (Sdr. kosmonavtebis varji­ SisaTvis. kompiuteruli c. centrTan (mniSv. 2. Zentrifuge] – manqana. is. centuria < centum asi] – Zvel romSi: 1.. qalaqis c. umTavresi. centrs..  c. gaerTianeba. sax. moedani. qarT. cepElin­i [kreb.] – 1. mmarTvelobis c. centUria [laT. gamoTvliTi c. wertili. rac mTel sistemas amoq­ medebs. raioni.  c.-569 satelevizio c. 2. iye­ neben sxvadasxva xelsawyos gamosacdelad da mfrina­ vebis. centraluri nervuli sistema – (anat.

laJvardovani] – mwvave imi.  c. salami. uceremonio – mouridebeli. Kyklos wre. doebriv­ekonomikurma for­  c. qveyne­ bis Tanamedrove kultura. winaswar Sedgenili lavi (Sxamiani) gazi. wre­ veli buzi. c. Tayvanis cema] – 1. tropikul da subtropikul procesTa. qalaqo] – (wign. nialis] – oficialurad miRe­ buli wesi ceremoniis Ca­ civilizEbuli – vinc. ceremonQal­i [laT. mac kulturuli da poli­  sadResaswaulo c. oficialuri xasiaTis ze­ cQan­i [berZ. 2. Sexvedra.  antikuri c. raime movlenaTa.cer -570- ceremOnia [laT. sazogadoeba. tikuri ganviTarebis maRal ¥ ceremonialuri. maciam. Zilis da . – 1.) samoqalaqo. sazogadoebrivi da ma­ 3.. civilisation miRebulia an dadgenilia < laT. mowiweba. gegmiT tardeba. rituali). Ceros (cereris)] – romaul miTologiaSi: civilQstika [laT. ceremoganaTleba. civilis samoqalaqo] sazeimo SemTxvevebisaTvis. c. moqmedebis wesi. Tanamedrove ubodiSo. romelic garkveuli we­ sunis mqone ufero momwam­ sebiT. nul miTologiaSi mas See­ civQlur­i [laT.samuSaoTa erTob­ afrikaSi: saRaTas. romelic civilizAcia [fr. civilis samo­ sabameba demetra). cErera [laT. dones miaRwia.  c. ra­ tarebisa (sinon. qveynebi. cxalmSobSi sisxlis mwo­ cQkl­i [berZ. msoflios mowinave. Kyanos muqi lur­ ji. miaRwia ama Tu im sazoga­ ¥ ceremoniuli. civilis sa­ miwaTmoqmedebisa da nayo­ moqalaqo] – samoqalaqo sa­ fierebis qalRmerTi (berZ­ marTali. romelsac dacva qcevaSi. afr.] – co­ ara samxedro. 2. caeremonia zogi sxva daavadebebis gav­ rcelebis gadamtani. ceremoniebi – (saub. gavrcelebulia xazi] – 1. Careva sxvis saqmeSi.  u. cEce [bantu­enidan.) ga­ terialuri kulturis gan­ daWarbebuli pirobiTobis viTarebis done.

ganviTarebis dasrulebul wres.-is dguSi.  c. Sigawvis Zravas c. ¥ cinikuri. s. Kylindros < Kylindô vagoreb. gad­ mosacemi risame wyeba. saerTo niSniT (mizniT. romelSic gaerTianebuli arian akrobatebi.  Zravas c.  c. cinQkos-i [berZ. cQklon­i [berZ. cQnizm-i [berZ. 2­isaT­ vis).  c. klounebi. ¥ cikluri (mniSv. cQlindr­i [berZ. sawarmoo c.. gulaxdiloba. romelic qmnis risa­ me moqmedebis.. 3. Kynismos] – Tavxeduri gulaxdiloba. tanmo­ varjiSeebi. leqciebis c. programa. s. ¥ ciklonuri. grigali. romelsac Tan axlavs uxvi naleqebi da Zlieri Rrublianoba. maRali cir da viwro farflebiani. Kyklon mbru­ navi] – atmosferuli gri­ gali. Zirkular . (Zvelad). Rumeli. romelsac cinizmi axasiaTebs. Kyrikos] – adamiani. mrgvali Senoba. avtomobilis c. 2. cilindriani da cilindrosani (mniSv.-571lioba. Te­ miT) gaerTianebul nawarmo­ ebTa. nomrebi. Teat­ raluri xelovnebis saxeoba. ganviTareba. cilindriani (mniSv. geometriuli sxeuli.  ciniki Scd. warmodgena.  c.  s.  c.  geologiuri c.  moxetiale c. pasuxi.-ma gadaiara.. ¥ sacirko. 1) formisa.  c. vabruneb] – 1. c. ¥ cilindruli (mniSv. romlis arenazec imarTeba aseTi sanaxaoba. WurWeli. 2. cQrk­i [laT. ro­ melic warmoqmnilia mar­ TkuTxedis brunviT misi erT­erTi gvrdis garSemo. aseTi formis mqone detali an mowyobiloba. manqanebi. cirkUlar­i [germ.  c. SekiTxva.ebi. 2. kaci. 3­isaTvis). 1­isaTvis). 1­isaT­ vis). mamakacis qudi cilindris (mniSv.  koncertebis c. c. circus] – 1.  c. cxo­ velebis mwvrTnelebi da sxv.  c. Sesasrulebeli.. ¥ cinikuri.

vagoni an avtomobili. kulturebi. 2.] – 1.-ebi (I. sacirkuliacio Scd. 3.-ebis plantaciebi. 2. didi rezervuari wylis. cirkulAcia da cirkulQ­ reba [laT. cQroz­i [berZ.) saSarde buStis anTeba. citrus (mx. Sidacixe). III. romelzedac isrebi (an isari) moZraobs.  s. romelic eg­ zavnebaT daqvemdebarebul dawesebulebebs an xelqve­ iT Tanamdebobis pirebs.). sity­ va­sityviT moyvanili adgi­ li. man­ darinis da misT. 4 da sxv. cisterna wyal­ sacavi] – 1. cQstit­i [berZ. Zifferblatt] – saaTis an sxva raime xel­ sawyos danayofebiani fir­ fita. forToxlis.  haeris c.) risame mTa­ vari dasayrdeni punqti (qarT. c. saerTo saxeli.  citati Scd.-ebis gaSeneba. rom­ lis Zara warmoadgens ci­ lindrul rezervuars si­ Txeebis gadasazidad. citAdel­i [fr. II. sadireqtivo gankarguleba. gadat.  cirkuliacia.  cerozi Scd. Zvelad: qalaqis SigniTa cixesimagre (qarT.-ebi (1. cittadella < citta qalaqi] – 1.-ebi. circularis wriuli] – werilobiTi. cifra < arab. 2. circulatio da zirkulieren] – wriuli moZrao­ ba.  c. filtvebis c.. cQsterna [laT. sisxlis c.  cisterni Scd.) raime organos SemaerTebe­ li qsovilis gazrda. cQtata [germ. ¥ sacirkulacio.  rkinigzis c. IV da sxv. citrUsebi [laT.cir -572- laT. Kystis saSarde buSti] – (medic. (wign. kirros limo­ nisferi. ¥ citrusovani. cifErblAt­i [germ. cQfr­i [polon. sinon. yviTeli] – (medic. navTobis da sxva siTxeebis Sesanaxad.  arabuli c.. milebi.  cirkuliari Scd.  c. citadelle < it. sinon. . romauli c. ricxvis aRmniSvneli ni­ Sani.  benzinis c.  RviZlis c.)] – limonis. rac am organos funqciis dar­ Rvevas iwvevs. Zitat] – raime teqstidan ucvlelad.). burji).. rZis c.

chalifa nacvali. ricxvebiT gamoxa­ tuli. zoccolo] – 1. cUgcvang­i [germ. xakis. romlebic Cndeba okeaneSi wyalqveSa miwisZvrebis Se­ degad. xAlifa [arab.  x.  sakontrolo c. astronomiuli cifrebi _ (ix. x xAki [hindi enis Khāki miwis­ feri. sinon.  xalifasi – Scd. sanapiroze iwvevs did ngrevas. 2. romel­ sac xalifa marTavda. feoda­ . romelsac mosdevs mdgomareobis ga­ uareseba da partiis wage­ bac ki.) – 1.  xakma. romlis drosac aucilebelia iseTi morigi svlis gakeTeba. saZirkveli). xakisferi – moyavisfro­ mwvane.  egvi ptis x. Zugzwang] – WadrakSi: figurebis gan­ lageba. moya­ visfro mwvane. cUkat­i [polon. cifrebi – risame maC­ venebeli. ¥ xakim. ¥ xalifisa. Cukata < cukier Saqari] – daSaqruli xili an kani. mr. xSirad icis wynar okeaneSi. sa­ zamTrosi. cUnam­i [iap. cOkol­i [it. nesvisa.] – giganturi (15­ 20 m simaRlis) talRebi. 2.] _ iaponuri Wida­ oba Tavisufali stilisa. qerqi citrusisa. romliTac is ix­ raxneba vaznaSi.-5732. romelic saZir­ kvels eyrdnoba da cotaTi gamoweulia kedelTan Se­ darebiT (qarT.] _ iaponiaSi: iatakze dasajdomi brtyeli baliSi. saxalifo – qveyana. xalaT-Sarvali. eleqtronaTuris liTonis nawili.-ebi. ZQudo [iap. WuWyi] – 1. am qso­ vilis tansacmeli (upira­ tesad samxedro forma). xalQfat­i (ist.) umaRlesi tituli zogi qveynis mus­ limanTa mmarTvelisa. xaks Scd. Se­ nobis gareTa kedlis qve­ da nawili. xal Z ZabUton­i [iap. Khāk miwa. astronomia). talaxisferi < spars. moyavisfro­mwvane mkvrivi qsovili erTgvari. moadgile] – (ist.

SeboWavs adamians (visac xOja [arab. (saub. ro­ piras – kavkasiaSi.) igivea. . arabebis dapyrobaTa Sede­ samxedro mTavrobis sa­ gad Seqmnili feodaluri xelwodeba. xOta [esp. zogierT laTinuri amerikis qveynebSi: aRmasrulebeli jadObazi [sp. gakeTeba. gadat. rcelebulia Savi zRvis xAji [arab. laTinuri amrikis zog qvey­ sistema. vis saxelzec sapatio tituli. gadat. romelic CineTidan da piri. wamali).] _ igivea. xaji gaakeTa.] – Zv. romelmac gaakeTeben) – Tilisma. sadac Teokratiuli nebSi: saxelmwifo gadatri­ xelisufleba iyo. rac jadoqari. Rame. iseTi ram (nivTi. kavSiris saxel­ 3. xAn­i [Turq. ebraelur j religiur yofaSi – gankveTa. anaTema. agreTve gav­ melsac xani marTavda. lifo.] – saxelwodeba ramdenime saxis xisa. xinj adamianze. romlis saTa­ ¥ xuntisa. abano­ mosavleTis zog qveyanaSi zis (akalmexis) ojaxidan. – nayofismomcemi tituli. veSic xalifa idga. espanuri 2. melmac religiuri mogzau­ roba Caatara meqaSi. jota] – espanuri sa­ jAdo [sp. 2. erTianebis. xErem­i [Zv. qveyanaSi: sxvadasxva ga­  j. ro­ dinareobs. Sua saukuneebSi: mTavarTa  iaponuri x. saxelmwifo. junta] – 1.  j. rac da laTinuri amerikis zog jadosnuri. han] – (ist. saxelmwifo wyobilebis 3. xalxo cekva.) aR­ xUrma [spars.xan -574- lur muslimanur qveynebSi: samTavrobo xelisuflebis organo. xUnta [esp. ebr. rac viTomda avnebs.] – musulmani.] – 1.) ityvian ma­ wodeba. alebis Sedegad Seqmnili 2. haggi] – musulmanis gaukeTeben. samxreT iaponiidan mom­ saxano – qveynis nawili. am titulis mqone xe. (saub. saxa­  xuntasi – Scd.

Si afrikuli da avropuli jadOsan­i _ igivea. qceva. datani. romelsac deben dauwerlad. gentlman] Sekvra SeuZlia – jadosani. (gadat. j.  j. iTqmis Tavazian mamakacze. jam] – xilis sqe­ dos Zala aqvs – saswau­ li muraba. jadOsnoba _ igivea. jAz­i [ingl. sityvis patroni. (Zv. jumper] – naqsovi ze­  j. (Sdr – jixvi). seba. ironiiT). Rimili.) musika. vinc gamoir­ jEzve [Turq.  j. romelic gavrcelebulia jentlmenuri SeTanxmeba – kavkasiaSi da Sua aziaSi saerTaSoriso SeTanxmeba. romelic war­ lebrivi. (s. warm­ jEmpr­i da (moZv. gadoebaSi miRebuli qcevis jadOqroba – jadoqris Tvi­ wesebs da normebs. ro­ grZneuli. 2.] – adamiani. romelsac viTomda jadoTi jEntlmen­i [ingl. jAme [arab. romelsac ara aqvs jadOsnurad – momajadoeb­ sayelo da Sesakravebi. agreTve imaze. profesiu­ zepirad. doqroba.  j. doqari.  xendros j.) rasac ja­ jEm­i [ingl. wamali.­ is bolos warmoiqmna aSS­ keTeba. beli orkestri.-575- jen jadOoba (Zv.) momxiblavi. Pame’] – sakrebulo 2. jadOsnur­i 1. ic­ lad. 2. rac ja­ musikis sinTezis gziT. Cezve yavadani] – Ceva daxvewili manerebiTa yavis asaduRebeli patara da Cacma­daxurviT (zogjer taniani WurWeli. . warmtacad. ojaxis gareuli cxoveli. hangi.) jEmper­i taci.) – jados ga­ li stili. amgvari musikis Semsrule­ ¥ jadosnisa. rac ja­ ¥ jazuri da sajazo.  jempre Scd. moadgens mTlian masas. jadOqar­i [sp. – 1. vaJkaci. jazz] – 1. inglisSi: mamakaci. romelic XIX s. meCeTi. vamen Tavze CamocmiT. melic zustad icavs sazo­  cekvis j. jeQran­i [Turq.] – gazelis ¥ jentlmenuri. [ingl.

romelic Sedgeba cecxlisa da haerisagan da. agiografiuli Scd. specialuri berketi video­ TamaSebis samarTavad. jUngl­i [ingl.) garegnuli Sesaxedaoba cxo­ velisa. jOistik­i – kompiuteris pe­ riferiuli mowyobiloba. miwisqveSa samefos mbrZanebeli. jungle sanskr. jQn­i1 [arab. jingoism] _ inglisuri ukiduresi So­ vinizmi. juice wveni] – xi­ lis wveni (sasmelad mom­ zadebuli). hadçs] _ berZnul miTologiaSi: 1. hAdesi [berZ.  junglebi Scd. hagiogrAfia [berZ. jQns­i [ingl. mwerloba. agreTve adamianisa. h. boroti suli. romelsac aqvs unari gadaiqces adami­ anad an cxovelad. . agreT­ ve muslimanur qveynebSi mowodeba brZolisaken sam­ Soblos dasacavad. jeep] – yvelganma­ vali msubuqi avtomobili.  h. jentlemenuri. jQu­jQcu [iap. jQn­i2 [ingl.  jentlemeni.)] – viw­ ro sportuli Sarvali spe­ cialuri qsovilisa. jinn] – arabul da sparsul miTologiaSi: go­ nieri fantastikuri arseba. džihad omi rwmenisaTvis] – yuranis Tanaxmad `wminda omi~. gin] _ inglisuri arayi.] – uiaraRod Tavdacvis (agreTve Setevis) Taviseburi ileTebis sis­ tema. jQxad­i [< arab. Txzuleba. demoni. jingOizm­i [ingl. jUs­i [ingl. `ur­ wmunoTa~ winaaRmdeg.  agiografia. hagios wminda da graphô vwer] _ qristianuli literaturis dargi _ wmindanTa cxovre­ bis aRwera. habitus] _ (wign.] – tropikuli da subtropi­ kuli uRrani tye (upirate­ sad indoeTSi).  jinsebi Scd. h habQtus­i [laT. jentlementuri Scd. jentlementi. mcenarisa. jeans (mr. jQp­i [ingl. ¥ hagiografiuli.jin -576junglis kanoni _ ityvian aSkara Zaladobasa da TviTnebobaze.

harâmchâne ak­ rZaluli saxli] _ mdidari muslimanis sasaxleSi misi colebisTvis gamoyofili saxli. romlebic erTmaneTTan mokle mrgvali tariT aris SeerTebuli.Secdoma] _ mcdari mxedvelobiTi. hAntel­i [berZ. half-back] _ (moZv.-ebiT varjiSi. harAmxana [arab. har hambUrger­i [ingl. hamac] _ badise­ burad moqsovili Camosaki­ debeli sawoli. nigvzis h.bina. perangis sayelos qveS da win ikraven naskvad (qarT. sinon. war­ moadgens magar masas. gamofuSviT).  araqisis h. hAlstux­i [germ. romelSic sxvada­ sxva asakis cxenebi monawi­ leoben. halva] _ aRmo­ savluri tkbileuli. miwisqveSa samefo. SedarebiT susti monawilisaTvis mi­ cemuli upiratesoba. ro­ melic damzadebulia zogi zeTovani gaxexili an dana­ yili Teslisgan an nigvzi­ sagan. handikap] _ 1. 2.  galstuki Scd.) fexburTis an hokeis gundSi: naxevarmcveli. . hAlva [arab.  ganteli Secd.-5772. ynos­ viTi an SexebiTi aRqma. harmOnia (berZ. xmebi da sxv. hAvbek­i [ingl. harmonia Tanazomiereba] _ 1. handQkap­i [ingl.. halucinatio motyueba. romelsac ikeTeben yelze. ro­ melic gamowveulia tvinis moqmedebis darRveviT (eCve­ nebaT ararsebuli sagnebi.Sexameba. halucinAcia [laT.  h. harAkir­i [harakiri < hara muce­ li da kiri gaWra] _ iaponi­ aSi samuraebis TviTmkvle­ lobis xerxi _ mucelSi xanjlis gamosmiT (gamo­ fatvriT. smeniTi. raime sportul SejibrebaSi (mag. ri­ same mwyobri SeTanxme­ ba.  xalva Scd. rbenaSi). jojo­ xeTi. Halstuch] _ qsovilis grZeli naWeri. doRi. hamburger < Hamburg steak hamburgis bifSteqsi] _ dakepili bif­ SteqsiT Semwvari funTuSa. Hantel] _ sa­ tanvarjiSo iaraRi _ Tu­ jis ori birTvi.  xeebze gabmuli h. yelsaxvevi).) hAmak­i [fr.  gamaki Scd.

 h.) xelmZRvaneloba. hçdons siamovneba] _ eTikis ide­ alisturi mimdinareoba. romelmac mesa . hASiS­i [arab. hegemOnia [berZ. mdgomareoba.] _ iaponiaSi: Cxirebi.. am titulis mqone piri. helios mze] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `mzes exeba~. garmonuli. ferTa h. h. [berZ. erTsulovneba. ¥ harmoniuli. zevsisa da heras Svili. hEbe [berd.. hçlios mze da herapeia mkurnaloba] _ 2.  gauptvaxti. haðið] _ narko­ tikuli nivTiereba. bgerebi. Hçbe] _ berZnul mi­ TologiaSi: siWabukis qal­ RmerTi. roli. hAsi [iap. hArpun­i (holand. hegelianEloba _ moZRvreba germanuli filosofosisa hegelisa (1770_1831 w. romelsac iyeneben veSapeb­ sa da did Tevzebze sana­ dirod.-Si Casves.  garmonia. garmoniuli Scd. romelic muslimanTa rigebSi RvTis­ mosaobis gmirobad iTvle­ ba.  h. sapatio tituli mus­ limanisa. gegemoniuli Scd. sitkboeba. ro­ melmac daamuSava idea­ listuri dialeqtikis Te­ oria.har -578moiloca. romel­ sac iReben induri kanafi­ sagan.). olimpze RmerTebs neqtarsa da ambrozias mi­ arTmevda xolme.w.  h. gauptvaxta Scd. helio. ferebi. hedOnizm­i [< berZ.. Hauptwache] _ dapatimrebul samxedro mosamsaxureTa sadgomi. Cangali). heliotropi helioTerApia [berZ. romlebsac saWmlis asa­ Rebad da pirSi Casadebad xmaroben (Sdr.  heliofizika. ¥ hegemoniuri. batonoba. harmonuli. hAj­i [arab. h. harpeon] _ satyorcni iaraRi (barji). be­ ladoba. haUptvaxt­i [germ.  gegemonia. hegemonia] _ (wign. hagg] _ mesaSi locva muslimanTa `wmin­ da adgilSi~ qanaanSi an medinaSi muhamedis aklda­ masTan (kubosTan).rom­ lis mixedviTac cxovrebis mizans warmoadgens udidesi siamovneba.  bgeraTa h.

haima (haimatos] sisxli da logos moZRvreba] _ mecniereba. globus birTvi] _ sisxlis wiTeli nawilakebis (eriTroci­ tebis) Semadgeneli nawi­ li (saRebavi nivTiereba). wyalba­ dis Semdeg yvelaze msubuqi inertuli. ro­ . hçlios mze] _ qimiuri elementi. hemQsfero [berZ. heliofQlur­i [berZ.) Crdilis moyvaruli mcenareebi. hçlios mze da phileô miyvars] _ he­ liofiluri mcenareebi _ (botan.) sinaTlis moyvaru­ li mcenareebi.w. haimorrhoia sisxldena] _ buasili.) Tavis tvinis naxe­ varsfero. 2.) sisxlis Sededebis unaris dakargva.-579mzis sxivebiT mkurnaloba. hemoglObin­i [berZ. heliocEntrul­i [berZ. hcmisphairion] hem _ 1. haima sisx­ li da stasis SeCereba] _ sis­ xldenis SeCereba. hçlios mze da phobos SiSi] _ heli­ ofoburi mcenareebi _ (bo­ tan. hemoTerApia [berZ. hemOroi [berZ. dedamiwis an cis naxe­ varsfero. Hçlios] _ ber­ Znul miTologiaSi: mzis RmerTi. hemOstaz­i [berZ.) sisxldena. haima sisxli da philia midrekileba] _ (me­ dic. helQos­i [berZ. centrum centri] _ samyaros heliocentruli sistema _ mzis sistemis Se­ saxeb kopernikis (1473­1543 w. helQum­i [berZ. heliofObur­i [berZ.) sisxlis gadasxmiT mkurnaloba. hemorAgia [berZ. hematolOgia [berZ. haima sisxli da laT. hemofQlia [berZ. haimorrahagia] _ (medic.) moZRvreba. romelic exeba mzis energiis gamoyenebas sam­ rewvelo da sayofacxovre­ bo miznebisaTvis. haima sisxli da therapia mkurna­ loba] _ (medic. (anat. romelsac gadaaqvs Jan­ gbadi da amdenad didi mniSvneloba aqvs sunTqvi­ saTvis. rac iwvevs sisxlis denas mcire dazi­ anebis drosac. ufero da usuno gazi (airi). heliotEqnika _ teqnikis dargi. romlis mi­ xedviTac mze warmoadgens centrs da mis garSemo moZraoben planetebi. hçlios mze da laT.

hepArin­i [< berZ. Herkules]. mxatv­ ruli nawarmoebis (kino­ filmis. hçpar RviZli] _ nivTiereba. hErmes­i [fr. rom haers sru­ liad ar atarebs. hEpi­End­i [ingl. Hçrostratos­is saxelis mixedviT. heroinum] _ narkotikuli saSualeba (morfinze Zlieri). herOika [< fr. erT­erTi yvelaze ufaro popularuli. Hçra] _ berZ. heraldus macne] _ damxmare istoriuli dis­ ci plina. romanis) keTili dasasruli. herOin­i [laT. gerbTmcodneoba.  Sromis h. happy end] _ `keTili bolo~..hep -580- melic swavlobs sisxlis Semadgenlobasa da Tvise­ bebs. hermetique < laT. herba ba­ laxi] _ specialurad Seg­ rovili da gamxmari mcena­ reebis koleqcia. gmiruli mxare risme. zevsis meuRle. naxevrad adamiani _ naxevrad RmerTi. Hermes] _ ber­ Znul miTologiaSi: saZov­ rebisa da jogebis.) gmiruli Sinaarsi. hermafrOdit­i _ cxoveli an adamiani. welTaRr. romelic . brZolis h. Rmer­ Tebis Sikriki.romelsac orive sqesis niSnebi aqvs. germetiuli Scd. mi­ TologiaSi: qalRmerTi. herpetolOgia [berZ. gzebisa da vaWrobis RmerTi. herpeton qvewarmavali da logos moZRvreba] _ zoo­ logiis dargi.  h. hermEtuli [fr. herAldika [laT. hErakle [berZ. herOstrate­s saxeli _ saZ­ raxisi saqmiT. heroiuque gmi­ ruli] _ (wign. germetuli. kamera. romelic gerbebs swavlobs. romelmac saxe­ lis ukvdavyofis mizniT 356 w. Hçraklçs] _ ber­ Znul miTologiaSi: zevsis Svili. hEra [berZ.) dawva artemida efeselis Sesa­ niSnavi taZari]. araCveulebrivad Ronieri gmiri [laT. herbarQum­i [< laT.romelic xels uSlis sisxlis Sededebas. agreTve sisxlis daa­ vadebebs. qorwinebis mfarveli. dagmanuli. uRirsi saq­ cieliT ganTqmuli saxeli [berZ.  hermetiuli. (Zv. hermticus] _ rac ise mWidrod aris daxuruli.

ektari Scd. ¥ heqtarisa.-is wesebi. hekaton asi da fr.. gibriduli Scd. Herzogin] _ hercogis coli an qaliS­ vili. heteroseqsuAlizm­i [berZ. heqtOlitr­i [berZ. udris 100 ars anu 10000 kv.  h.  gibridi. hEqtar­i [fr.m.. geqtari. _ TavsarTi. heteros sxva da laT. ¥ hibriduli. romlebic iTva­ liswineben sisufTavis. Herzog] _ da­ savleT evropis qveynebSi Tavad­aznaurTa erT­erTi umaRlesi tituli. h. litre litri] _ siTxis an fxvieri nivTierebis sa­ zomi (metruli sistemis). 2. hibridizAcia _ mcenareebis an cxovelebis sxvadasxva saxeobis Sejvareba gaum­ jobesebuli jiSis.  gercogi Scd. hefEstos­i [berZ. higQena [berZ.-581qvewarmavlebs swavlobs. . gercoginiisa Scd. hErcog­i [germ. hercogQnia [germ. heqtrisa. hEtera [berZ.saxeobis misaRebad.  hercoginiasi. sexsualis sqesobrivi] _ 1. hQbrid­i [laT. janmrTelobis dacvas. sapirispiro sqesis damaxa­ siaTebeli niSnebis gaCena. romelic sazomi erTeulis saxelTan mierTebisas aRniSnavs mis asjer gazrdas. samyura.  heqtari. im RonisZiebaTa sistema. Tesli. heqto. Sromis h. piradi h.  h. romelic Tavisufal. Hçphaistos] _ berZnul miTologiaSi: cecxlisa da mWedlobis RmerTi. 1 heqtolitri = 100 litrs.  gercoginia. najvari] _ mcenareTa da cxovelTa sxvadasxva sa­ xeobis Sejvarebis Sedegad warmoqmnili organizmi. hetairon] _ Zvel saberZneTSi: ganaTlebuli gauTxovari qali. hig gektari.. romelic Seiswavlis janmrTelobis SenarCunebis pirobebs. hygiaino janm­ rTeli var] _ medicinis na­ wili. sqesobrivi ltolva sapirispiro sqe­ sis individisadmi. eqtari. hibrida narevi. hectare] _ miwis farTobis sazomi erTeuli (metruli sistemisa). damoukidebel cxovrebas eweoda.

TrTvili da sxva. hygros teniani da phileô miyvars] _ (botan. hydôr wya­ li da lysis daSla] _ (qim. hidrogrAfia [berZ. gidravliuri. muxruWebi. ¥ higienuri.  h. hidrolizi. hidro. hydôr wyali da logos moZRvreba] _ mecniereba.. [< berZ. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebSi. romlis mizania wylis energiis gamoyeneba eleq­ truli energiis sawarmo­ eblad. nisli. hidrolOgia [< berZ.  hidravliuri..). h. avtomobilis h.. hidroenergetika. romelic swav­ lobs wylis cxovelebsa da mcenareebs. gigienuri Scd. wnexi. h. mdi­ nareebi. hidrobiolOgia _ biolo­ giis nawili. hidrOliz­i [berZ. romelic swav­ lobs da aRwers dedamiwis zedapiris wylebs. hydôr wyali] _ rTuli sityvebis pirveli nawili mniSvnelobiT `wyals exeba~. romelic swav­ . gidravluri.  h. pirobebi.hig -582lobs miwisqveSa wylebis warmoSobas. hidroenergEtika _ mecni­ erebisa da teqnikis dar­ gi. higrofQluri [berZ. gidravlikuri Scd. moZraobasa da Tvisebebs. ¥ hidravlikuri _ rac siTxis wnevis ZaliT moZraobs. hidraulikos wylisa] _ mecniereba si­ Txeebis wonasworobisa da moZraobis kanonTa da maTi praqtikuli gamoyenebis sa­ SualebaTa Sesaxeb. hidrogeolOgia _ geolo­ giis nawili.  gigiena.) rTuli nivTierebis daSla wylis zemoqmedebis Sede­ gad. hidravluri. tanvarjiSi.. hydôr wyali da meteôrôs haerSi molivlive] _ atmosferoSi wylis orTqlis produqtebi. tbebi. hidrAvlika [< berZ.  hidrobiologia. hidrometeOreb­i [berZ. Zrava. zRvebi. romelic akravs dedamiwas (okeaneebi.) wylis moyvaruli (mcenare). h. gidravlika. hydôr wyali da graphô vwer] _ mecniereba. hidrOsfero _ wylis garsi. abazana. cvari.

hyper ­ze zeviT. hydôr beWdilebebis gaZlierebis wyali da phyton mcenare] _ mizniT. (maTem. gilza Scd. cofi (da­ hipermetrOpia [berZ. (botan. 2. hipertrOfia [berZ. luri ganviTareba. (medic. rac hipertoniuli da­ romelsac TambaqoTi te­ avadebis ZiriTadi mizezia. hyper ­ze.-583- hi p hidrotEqnika _ mecniereba. romelic ganaxor­ cielebs am amocanebs sa­ hipErbola [berZ. himnolOgia _ sasuliero . mcenareebi. dargi. ro­ melSic Tavsdeba feTqebadi hipertOnia [berZ.. mxatvruli xerxi _ me­ tismeti gazviadeba STa­ hidrofQteb­i [berZ. hyperTanado (hidroteqnikur) na­ bolc gazviadeba] _ 1. dic.) risame aranorma­  gimni Scd. ­ze metismetad. Hulse] _ 1.  gilzi. poezia. papirosis qaRaldis masra. zevidan da tonos daZabva] _ nivTiereba. dameteba~ (sap. [berZ.) sisxlis wnevis awe­ 2. hipertonia. (gadat. nian. hydôr wya­ saSualebiT konusis gadak­ li da phobos SiSi] _ (me­ veTisas. hipo).) Sorsmxedveloba. agreTve wylis stiqiis mav­  hiperbola. cecx­ da ôps (ôpos) mxedveloba] _ lsasrol iaraRSi: pata­ (medic. hiperinflianebel moqmedebas. hyper avadeba)..) ortotiani mrudi. simbolo. im mxares] _ TavsarTi. teqnikis cia. va. metron zoma hQlz­i [germ.) wyalSi mcxovrebi 2. hymnos] _ sazeimo 1. romelic miiReba sibrtyis hidrofObia [berZ.) wylis SiSi. metismetad da trophç kveba] _ hQmn­i [berZ. gebobaTa saSualebiT. raime organos metismeti simRera. romelic swavlobs wylis hiper. ra cilindruli mili. resursebis gamoyenebas sa­ mniSvnelobiT `normis ga­ meurneo saWiroebisaTvis.romelic miRebulia gadideba avadmyofobis di­ rogorc saxelmwifoebrivi di datvirTvis an sxva mi­ an socialuri erTianobis zezebis gamo. hyper ­ze.

 dedamiwis warmoSobis h. axleebs] _ axalgazrda Zliereba] _ moZraobis una­ adamianebi.. hipilOgia [berZ. hipotetiuri. modis si­ hipodinAmika [berZ. laT. 2. Zili. slengi (Jargoni) _ piri. oxi (genium) . hi per.). mdgomareoba. ¥ hipoTezuri. gazrda dajgufebebs ga­ nekuTvnebian da uaryofen hipOTeza [berZ.-is seansi. hQpnoz­i [berZ.). [< berZ.  gi pnozi. raloebas). ¥ hipnozuri. hypo qveviT da dedamiwa] _ sicocxle.] _ hipnozis specia­ _ (maTem. zemoqmedeba vinmeze aseT mdgomareobaSi mosaqcevad. napralebSi.. hypoteinusa] < berZ. potetiuri. _ igivea rac behemoTi.. ereba cxenebis Sesaxeb. mdebareobs swori kuTxis hipo. gi pnozuri Scd. romlebic axal­ ris daqveiTeba. hipos cxeni  h. hipOgia [berZ. hipopOtam­i [berZ.  gi popotami Scd. gi poteza Scd.) marTkuTxa samku­ listi. hypo qve­ viT. hypnos Zili]  h. romelic Tvalyurs adev­ nebs musikis. gimdgomareoba. hipnoziOr­i [fr. h. ZilTan miaxloebuli  hipoteza. hippie.hi p -584- hQp­i [ingl. h. ro­ gviandeli. hypnotiseur hipotEnuza [berZ. lis ueWveloba jer ar tansacmlis sisadaves (ub­ aris damtkicebuli. TavsarTi. sisxlis wnevis daqveiTeba. hypo qveviT] _ pirdapir. hypo qveS normis qveviT dawevas. msjeloba. romelic uCvenebs hipotOnia [berZ. Txedis gverdi. romelic  gi pnotiziori Scd. hyppotamos]  h.  hi pofunqcia (sap. _ 1. rom­ Tabare) cxovrebis wess. hypothesis va­ saerTod miRebul qcevis raudi] _ raime movlenis wesebs da upiratesobas asaxsnelad wamoyenebuli aZleven mawanwalur (mom­ mecnieruli varaudi. da tonos daZabva] _ (medic. dabla da dynamis Zala. hippy < hip melic mimdinareobs miwis­ qveSeTSi. hypo qveS da gç hipOqsia [berZ.. gamoqvabulebSi.-iT mkurnada logos moZRvreba] _ mecni­ loba.

hall] _ didi sadgomi. (mag. TeatrSi) da­ sasveneblad. velo­ da motosportSi: Sejibreba. homoplAstika [berZ. hirUdin­i [< laT. hOl­i (ingl. hockey] _ yinulze burTis TamaSi erTgvari. Tir­ kmlis) gadanergva meori­ sadmi.  giti Scd.  golografia Scd. adgil­mamu­ li. holos mTeli. hiruodinis wurbela] _ nivTiereba. Hoboe] _ xis mu­ sikaluri Casaberi sakravi erTgvari. 2.) erTi adamianis raime organos an qsovils (mag. sexsualis sqesobrivi] _ arabunebrivi sqesobrivi ltolva Tavi­ sive sqesis pirisadmi. samflobelo.  goboi Scd. ba­ toni. welTaRr. aferxebs sisxlis Sededebas.). sacxe­ nosno sportSi: cxenis gar­ bena mokle manZilze. wesis darRveva krivSi _ erT­erTi monawilis mier meoris xe­ lebis an tanis daWera. romelsac misdeven Tavisufal dros. mosacdelad.­is dasabamidan iTvleba 622 weli (Cv. aCemebuli saqmi­ anoba. hidžra(t) gaqce­ va] _ muslimanur qveyneb­ Si gavrcelebuli welT­ aRricxva (kalendari). kanis. homos msgavsi] _ (medic.-585Jangbadi] _ Jangbadis nak­ leboba sisxlSi. heat] _ 1. hobby] _ rameTi gataceba. romlis monawi­ leebic garkveul manZils saTiTaod gadian. hom hOkei [ingl. hQjra [arab. hologrAfia [berZ.  xoli Scd. homoseqsuAlizm­i [berZ. Cveulebriv. h. sruli da (foto) grafia] _ moculobiTi la­ zeruli fotografia. (sport. hQt­i [ingl.) sastumroSi. ro­ melsac gamoyofs samedici­ no wurbelis sanerwyve jir­ kvlebi. hOboi [germ. hObi (ingl. hOlding­i [ingl. holding Cab­ Rujva] _ 1. 2. hOlderi _ mflobeli.  xokei Scd. . rode­ sac mahmadi da pirveli mus­ limanebi meqadan medinaSi gadasaxldnen (gaiqcnen). homos msgavsi da laT.). sazo­ gadoebriv SenobebSi.  xobi Scd.

pativi] _ gazviadebuli warmodgena sakuTar Rirse­ bebze. haut-relief] _ skulpturuli gamosaxu­ leba. romelic iTvlebida fara­ onis xelisuflebis mfar­ velad. hôra dro da skopeô vuyureb] _ varskv­ honOrar­i [laT. horelQefi [fr. horizôn (horizôntos] _ 1. izohifsi). warmod­ genili hyavdaT Sevardnis (SevardnisTaviani adami­ anis) anda frTosani mzis diskis saxiT. miaCndaT osirisisa da isidas Svilad. romelsac aZ­ leven (xelSekrulebis sa­ fuZvelze) literatorebs. horizontalu­ ri xazi (sapirisp. sagonoraro Scd. fondi. romelsac gamo­ yofen Sinagani sekreciis jirkvlebi. ¥ hormonuli. horizontAlur­i [germ. hOrmon­i [berZ. mxatvrebs da sxva. sibrtye. tbaSi. 2.] _ egvi ptur mi­ TologiaSi: mzis RmerTi. cis dasalieri.  h. ¥ sahonoraro. honor Rirseba.  gonorari.) nivTiereba.-ze gemi gamoCnda.  h. TvalTaxedva. 3. honorarium sapatio jildo] _ fuladi gasamrjelo. bareliefi) horQzont­i [berZ. qedmaRloba. preparati.  h. xazebi. romelic amoburcu­ lia brtyel zedapirze Ta­ visi savaraudo moculobis naxevarze metad (Sdr.  gorizonti Scd. zRvaSi). horOskop­i [berZ.  gorizontaluri Scd. monawileobs cocxali organizmis funq­ ciebis regulirebaSi. hOr­i [egvi pt.  ixmareba agreTve hormonaluri. h. hormos ma­ moZravebeli] _ (fiziol. rome­ lic rukaze an gegmaze aer­ Tebs erTi simaRlis mqone adgilebis wertilebs (si­ non. romlis gayolebazec ca TiTqos dedamiwas exeba. dedamiwis ze­ . mediduroba. xazi. romelsac gaSlil adgilze xedavs damkvirveblis Tvali. Horizontale] _ 1.  s. wylis simaRle (done) (mdi­ nareSi. vertikaluri). 2. hOnori [laT. geodeziaSi: mrudi. yoyoCoba.hon -586dapiris nawili.

humanisme < marad norCi lamazi qalebi. ro­ nebis mier gaRatakebuli desac saxlidan Sors way­ qveynebisaTvis gaweuli dax­ vanili cxoveli (ZaRli. homing Sin viTarebuli. hurQebi (spars. mecnierebani. muslima­ `barTlomes Rames~. gu_ saavadmyofo.  h.­ebSi safrangeTSi: niadagSi cxoveluri da protestantebi (kalvinismcenareuli narCenebis gax­ tebi). fisa). medikamentebiT da sxv. hugenotebis xocva­Jleta moewyo 1572 w. humanitAruli [fr. hyguenots] _ me­ humifikAcia (laT. hymus ni­ adagi da facio vakeTeb] _ 16­17 s. gumanizmi. ro­ romelsac astrologebi melic gamsWvalulia ada­ adgenen Suasaukuneebidan mianis siyvaruliT. metyvelod. nur samoTxeSi mcxovrebi humAnizm­i [fr. ignebs gzas da Sin brun­  gumanitaruli Scd. humanus adamianuri] . hospQtal­i [germ. kac­ rovnebis bedis sawinaswar­ Tmoyvareoba. deba. Hospital]  humaniuri. mTavroba. ire] _ rac dakavSirebulia  hospitalisa. humanita¥ hospitlisa.  h.-587- hur lavTa ganlagebis cxrili. ka­ mareba sursaTiT. h. misi moyolebuli ama Tu im pi­ Rirsebis pativiscemiT. saqcieli. tansac­ ta. h. daxmareba _ gan­ hoUming­i [ingl. hugenOteb­i [fr. ganaT gospitalizacia Scd.) _ yuranis mixedviT. romelTac sdevnida rwna mikroorganizmebis moq­ kaTolikuri eklesia da medebis Sedegad. saTnoeba. samxedro. cxeni. leba. laT. mdidari qvey­ dabruneba] _ movlena. gospitali xalxis kulturisa da is­ Scd. h.s. Hûri arab. toriis SeswavlasTan (sabu­ hospitalizAcia _ saavad­ nebismetyvelo da teqnikur myofoSi dawvena (avadmyo­ mecnierebaTagan gansxvavebiT). adamiani. mtredi) TavisiT mliT. ¥ humanuri. _ msoflmxedveloba. upiratesad maniuri Scd.

-588- danarTi .

rogorc gonieri ar­ seba adgilze ai kaci! alibi – sxva adgilze ama wlis araferi ar unda gagikvirdeT (araferi ar aris sakvirveli) ara orjer erTi da igivesaT­ vis (ar SeiZleba orjer pa­ suxisgeba erTi da igive dar­ RvevisaTvis) araraisgan – araferi arasasurveli piri ar SegviZlia – kategoriuli uari aris zomiereba sagnebSi ­ yve­ laferSi zomiereba.C. HÓMO SUM.) NIL ADMIRÁRI NON BIS IN ÍDEM EX NÍHILO NÍHIL PERSÓNA NON GRÁTA NON PÓSSUMUS ÉST MÓDUS ÍN REBÚS . adamiani.-589- laTinuri sityvebi da gamonaTqvamebi adamiani var da araferi adam­ ianuri CemTvis ucxo ar aris. yvela­ fers aqvs sazRvari. NIHIL A ME ALIÉNUM PÚTO HÓMO SÁPIENS IN LÓCO ÉCCE HÓMO! ÁLIBI ÁNNI CURRÉNTIES (A. HUMÁNI.

aseve aucilebeli piroba aqac rodosia. brZolis win gesalmebiT Sen. gamgebi gaigebs gameoreba codnis dedaa.-590arsebuli mdgomareoba ase! ase qreba miwieri dideba. cezar. aqac gadaxti – aq gamoiCire Tavi (ezopes iga­ vis mixedviT). HIC SÁLTA HÓMO NÓVUS IN FÍNE SÁLVE! ÁVE CÁESAR. axali adamiani (metiCara) bolos gamarjoba! gamarjoba. gamomdinareobs SeniSvna gaugebaria gaSlilia – naTelia gaZlev. SALÚTANT MORITÚRI TE SAPIÉNTI SAT REPETÍTIO EST MÁTER STUDIÓRUM AD NOTÁNDA NON LÍQUET EXPLÍCITE DO UT DES . (romaeli gladiatorebis mimarTva impe­ ratorisadmi brZolis win). raTa Senc momce STÁTUS QUO SIC! SIC TRÁNSIT GLÓRIA MÚNDI ÍTEM CONDÍTIO SINE QUA NON HIC RHODÚS.

da sxva dasasruli dayavi da ibatone! dedis saSodan ­ dasabamidan de­iure ­ iuridiulad. MEMÉNTO MÓRI DE GÚSTIBUS DISPUTÁNDUM NON (EST) ET CÁETERA (ETC.i. ET NOS MUTÁMUR IN ÍLLIS A DÍE PER ÁSPERA AD ÁSTRA FÍDELIS ET FÓRTIS ÚNUM ET ÍDEM ID EST . formalurad de­faqto – faqtiurad da iyos sinaTle! de msubuqi yofiliyos SenT­ vis miwa! droni icvlebian da masTan erTad Cvenc vicvlebiT dReidan ekliani gziT varskvlavebisa­ ken! erTguli da guladi erTi da igive ese igi. samar­ TliT.) FÍNIS DÍVIDE ET ÍMPERA AB ÓVO DE JÚRE DE FÁCTO FÍAT LÚX! SÍT TÍBI TÉRRA LEVÍS! TÉMPORA MUTÁNTUR.-591gaxsovdes sikvdili gemovnebaze ar daoben/kacia da guneba (gemovneba ar aris sakamaTo sagani). e.

varsebob ­ frangi filosofosis dekar­ tis sityvebi (1596­1650) vTqvi. PÁRA BÉLLUM FESTÍNA LÉNTE EX CÁTHEDRA LEX ÍPSO JÚRE DÚRA LEX. SED LEX . da amiT gulze momeSva vidre vsunTqav. miaxloebiT Tavisufleba TvalnaTliv. SPÉRO BIS DAT.-592vazrovneb. QUI CÍTO DAT CÚI PRÓDEST? VÉTO GRÓSSO MÓDO LIBÉRTAS DE VÍSU SI VIS PÁCEM. ET ÁNIMAM LEVÁVI DUM SPÍRO. vimedovneb vinc swrafad gascems. rogorc TviT­ mxilveli Tu mSvidoba ginda. ukamaTod (ironiulad) kanoni kanonis ZaliT kanoni mkacria. ÉRGO SUM DÉXI. orma­ gad aZlevs visTvisaa xelsayreli? vkZalav zogadad. omisTvis emzade iCqare nela kaTedridan ­ gansakuTrebu­ li avtoritetiT. magram kano­ nia CÓGITO. amdenad.

-593keTili rwmeniT – ndobiT. jadosnuri wre – gamouvali mdgomareoba marilis marcvliT namceciT ­ gonebiT. romelic iyo gansazRvrul momentamde mgdomareoba. gesli­ anad maswavlebelma ase Tqva maSasadame mgdomareoba. mzad iya­ viT dasacavad piradad. ironiiT. omamde me me rac SevZeli is gavakeTe.. oridan _ erTi romelic iyo BÓNA FÍDE PIA DESÍDERIA CÁVEANT CÓNSULES! PRIVATÍSSIME CÍRCULUS VITIÓSUS CUM GRÁNO SÁLIS MAGÍSTER DÍXIT ÉRGO STÁTUS QUO ÁNTE STÁTUS QUO ÁNTE BÉLLUM ÉGO FÉCI QUOD POTUÍ. visac SeuZlia ukeT gaakeTos mesame gza ar aris ­ an . FACIÁNT MELLÓRA POTÉNTES TÉRTIUM NON DÁTUR . ga­ nuzraxvelad keTili survilebi konsulebo fxizlad! –romis senatis miTiTeba konsulebi­ sadmi – frTxilad.. sruliad gulwrfelad. kerZod – saidumlod mankieri wre. an.

ÁUT NÍHIL GAUDEÁMUS PRO ET CÓNTRA POST FÁCTUM CÁRPE DÍEM AD MÓDUM ÁLMA MÁTER O TÉMPORA. vnaxe. o zne – Cveulebav orjer – meored oqros Suaguli pativis gulisaTvis. O MÓRES BIS ÁUREA MEDIÓCRITAS HONÓRIS CÁUSA . Sem­ deg mowyvite dRe – e. gavimarjve iulius cezaris sityvebi minaweri micvalebulze an kargi unda Tqva. VÍCI POST SCRÍPTUM (P.i.S.-594mesame moxarulia mivedi. gamoiyene yoveli dRe.) DE MÓRTUIS ÁUT BÉNE. ar gqondes mo­ mavlis imedi msgavsi mSobeli deda – umaRlesi skolis kursdamTavrebulTa gamonaTqvami o driebav. an araferi movilxinoT – studentebis Zveli laTinuri simReris da­ sawyisi momxre da mowinaaRmdege (momxdari) faqtis mere. damsaxu­ rebisaTvis _ TÉRTIUS GÁUDENS VÉNI. VÍDI.

is ar epatieba xars rac kalmiT dawerilia. FÍAT JUS- TRES FÁCTIUNT COLLÉGIUM DESIDERÁTA PERSÓNA GRÁTA IN ÓPTIMA FÓRMA FÍNIS CORÓNAT ÓPUS IN MÉDIAS RES PERÍCULUM IN MÓRA . SED MÁGIS AMÍCA (EST) VÉRITAS ARISTÓTELES QUOD LÍCET JÓVI. NON LÍCET BÓVI LÍTTERA SCRÍPTA MÁNET ÓMNIA MÉA MÉCUM PÓRTO CRÉDO PÉREAT TÍTIA MÚNDUS.-595platoni Cemi amxanagia. naja­ xiT ver gadaSli rac maqvs Tan vatareb – ber­ Zeni brZenis biantis gamonaT­ qvami – adamianis WeSmariti simdidre misi Sinagani Rir­ sebaa rjuli. WeSma­ riteba ki ­ megobari – aris­ totele rac iupiters epatieba. romc daingres qveyana samni Seadgenen kolegias sasurveli sasurveli piri saukeTeso formaSi – yvela wesiT saqmes bolo agvirgvinebs saqmis SuagulSi – saqmis ar­ sSi saSiSroeba dayovnebaSia AMÍCUS PLÁTO. rwmena. mrwamsi samarTalma unda izeimos.

S. win sayovelTaod. ufrosi ucnobi miwa – Seuswavleli.-596saxelmwifo _ saxelmwifoSi sinaTle aRmosavleTidan modis sruli SemadgenlobiT swavlebiT vswavlob sxva me – axlo megobari da Tanamoazre ukuniTi ukunisamde unda movusminoT meore mxa­ resac – kamaTSi da a. CÓRAM yvela simarTliTa da usamarT­ lobiT – kanonieri / nebadar­ Tuli da arakanonieri gzebiT yvelas Tavisi yvela omi yvelas winaaRmdeg – ingliseli filosofosis hobsis aforizmi (1588­1679) PER FAS ET NÉFAS SÚUM CUIQUE BÉLLUM ÓMNES ÓMNIUM CÓNTRA .C. xalxis STÁTUS IN STÁTU EX ORIÉNTE LUX IN CÓRPORE DOCÉNDO DÍSCIMUS ÁLTER ÉGO IN SÁECULA SAECULÓRUM AUDIÁTUR ET ÁLTERA PARS SÉNIOR TÉRRA INCÓGNITA ÍPSO FÁCTO ÁNTE CHRÍSTUM (A. gamoukvlevi dargi faqtis ZaliT qristeSobamde Riad.) CÓRAM PÚBLICO PÓPULO.

rodesac Tavis mkvlelebs Soris dainaxa misi megobari bruti Secdomebi Secdoma adamianisTvisaa dama­ xasiaTebeli Casaxvis mdgomareobaSi – aR­ mocenebis momentSi Citi frTiTa. ma­ rad ukvdavi wveTi qvas xvrets – ovidiusi wignebsac aqvT TavianTi bedi wili nayaria – arCevani moxda – iulius cezari NÓSCE TE ÍPSUM! DE TE FÁBULA NARRÁTUR AD NOTÁTA TU QUÓQUE. Senze laparakoben SeniSvna Senc. brut! – iulius cezar­ is sityvebi.-597“Seican Tavi Seni!” ­ markus iulius ciceronis gamonaTqvami Senze zRaprebs yvebian. qali TmiTa – lomi brWyalebiT icnoba cecxliTa da maxviliT cnobisaTvis Zegli avige xelTuqmneli. BRUTE! ERRÁTA ERRÁRE HUMÁNUM EST IN STÁTU NASCÉNDI EX ÚNGUE LEÓNEM ÍGNI ET FÉRRO AD NÓTAM ÉXEGI MONUMÉNTUM GÚTTA CAVÁT LAPIDÉM HABÉNT SUA FÁTA LIBÉLLI ÁLEA JÁCTA EST .

-598winaaRmdeg winandeli mdgomareoba xelovneba mudmivia / xang­ Zlivia. cxovreba (adamianisa) – mokle xeli xels bans jansaR suli sxeulSi – jansaRi CÓNTRA IN STÁTU QUO ÁNTE ART LÓNGA. IN CÓRPORE . VÍTA BRÉVIS MÁNUS MÁNUM LÁVAT MENS SÁNO SÁNA.

“Госиздат” иностранных и национальных словарей. Sps `kenari~. WabaSvili m. и др. Кудрявцев Т. III gamocema. redaqtori).И. 12-е издание. ortomeuli. Лёхин И. WabaSvili m. 6.В. Tbilisi. 2001.С.. 1986. `ucxo sitvaTa leqsikoni~. Петрова Д. `qarTuli enis ganmartebiTi leqsikoni (erTtomeuli). 6. 1999. и др. Смолницкая Р.П. Одинцов В.. 1983. 3. (mT. Tbilisi. .. “Русский словарь иностранных слов” (Словарь для школьников). `ganaTleba~. WabaSvili m. Tbilisi. Москва. Москва. saskolo gamocema. “Словарь иностранных слов”. “Просвещение”. 2001. bakur sulakauris gamomcemloba. С.. `ucxo sitvaTa leqsikoni~.В. 1949. 4. Ciqobava arn.-599- leqsikografiuli wyaroebi 1. `ucxo sityvaTa leqsikoni~. “ЮНВЕС”. 1985. 5. gamomcemloba qarTuli enciklopedia. 2. kikaliSvili r. Пухаева Л. (redaqtori). Москва. Tbilisi. bagaliSvili g. “Словарь иностранных слов”.

...................................................................................................................................................................................................589 leqsikografiuli wyaroebi .......7 laTinuri anbani ......................................................................................................................................................2 SemoklebaTa sia ...................................8 saerTaSoriso sityvaTa ganmartebiTi leqsikoni ...................................-600- sarCevi winasityvaoba ........9 danarTi laTinuri sibrZne ...........................................................................................................699 ...........................................3 leqsikonis agebuleba ........................................

-601- SeniSvnebi .

-602- SeniSvnebi .

-603- SeniSvnebi .

8(93) 79­90­69 . 8(95) 91­97­92 gamomcemeli: 8(99) 50­92­66 ps `imedi~ misamarTi: Tbilisi. tel. abaSiZis gamz. ir..NINO LEVAN ROLAND KLDIASHVILI (YOUNGER) KLDIASHVILI KARTVELI (KLDIASHVILI) EXPLANATORY DICTIONARY OF INTERNATIONAL WORDS saredaqcio kolegia: mT. redaqtori redaqtori stilist­koreqtori teqnikuri redaqtori mxatvruli redaqtori iana roze irma qobulaSvili roland qarTveli oTar CxaiZe gia dvaliSvili AN SekveTa # tiraJi 200 wigni gamodis avtoris xarjiT telefonebi: avtorebi: 8(57) 26­34­95. 8(97) 07­66­90. 70.