Boya El Kitabı İçindekiler 1.

K OROZ YO N U N BO Y AL AR İLE K O NTROL ALTINA ALI NM A SI
1.1. B OYALAR KOROZYONU NASIL GECİKTİRİ R ? 1.1.1. 1.1.2. 1.1.3. ASTAR BOYALAR ARAKAT BOYALAR SONKAT BOYALAR

2. BOY A U Y G UL AM A SI N D A Dİ K K AT EDİLECEK HU S U SL AR
2.1. GENEL HUSUSLAR 2.2. YÜZEY TEMİZLİĞİ 2.3. B OYANIN UYGULANMASI

3. ÜRÜ N KALİTE KO NTROL BELGESİ 4. G Ü VE NLİK BİLGİ F ORML ARI V E DÜZENLENMESİ ( M S D S) 5. BOY A U Y G UL AM A EKİ P M A NLARI VE SEÇİMİ
5.1. YARDIM CI EKİPMANLAR 5.1.1. KOMPRESÖRLER 5.1.2. HAVA FİLTRELERİ 5.1.3. HAVA HORTUMLARI 5.1.4. HAVA BASINCI AYARLAYICILARI 5.2. B OYA PÜSKÜRT ME EKİPMANLARI VE SEÇİMİ 5.2.1. PÜSKÜRTME YÖNTEMLERİ 5.2.1.1. HAVALI PÜSKÜRTME 5.2.1.1.1. BOYA TABANCALARI 5.2.1.1.1.1. BESLEME ÇEŞİTLERİNE GÖRE HAVALI BOYA

HAVALI BOYA TABANCASININ YAPISI KULLANILABİLMESİ

5.2.1.1.1.2. BOYA TABANCASININ DOĞRU İÇİN DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR 5.2.1.1.1.3. BOYA ATIMI

5.2.1.1.1.4. HAVALI BOYA TABANCASININ HATALI ATIŞ ŞEKİLLERİ VE NEDENLERİ 5.2.1.1.1.5. KONTROLÜ BOYA TABANCASININ VERİMLİ ÇALIŞMASININ

5.2.1.2. BASINÇLI TANK KULLANILARAK PÜSKÜRTME 5.2.1.2.1. 5.2.1.2.1.1. 5.2.1.2.1.2. ASSISTED) POMPALI PÜSKÜRTME HAVASIZ PÜSKÜRTME (AIRLESS) HAVA TAKVİYELİ HAVASIZ PÜSKÜRTME (AIR-

5.2.2. UYGULAMA EKİPMANLARININ VERİM VE HIZLARINA GÖRE SEÇİMİ

Boya El Kitabı İçindekiler 6. BOY A K U S URLARI , NE DENLERİ VE ÇÖZÜMLERİ
6.1. İĞNE DELİKÇİKLE Rİ – KAYNAMA 6.2. PORTAKALLANMA 6.3. SÜTLENME 6.4. KIRIŞMA VE KALKMA 6.5. AKMA VE SARKMA 6.6. B OYADAN VE ÇEVREDEN GELEN TOZ VE PİSLİK 6.7. KURU PÜSKÜRT ME VE TOZUMA 6.8. B OYANIN BAT MASI 6.9. KABAR CIKLANMA 6.10. PASLANMA 6.11. Ç ATLAMA 6.12. PARLAKLIK KAYBI 6.13. ZAYIF YAPIŞMA 6.14. NEM KABAR CIKLARI 6.15. İPLİKLENME

7. RÖTUŞ İ ŞLEMLERİ
7.1. R ÖTUŞ YAPMA ORTAMININ KOŞULLARI 7.2. R ÖTUŞ İÇİN GEREKLİ BOYAMA EKİPMANININ HAZIRLANMASI 7.3. R ÖTUŞ YAPILACAK YÜZEYİN HAZIRL ANMASI 7.4. R ÖTUŞ İŞLEMİ İÇİN KULLANILACAK B OYANIN HAZIRLANMASI 7.5. B OYANIN YÜZEYE TATBİKİ 7.6. UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR 7.7. UYGULAMANIN TAMAMLANMASI

1. K OROZ YO N U N BO Y AL AR İLE K O NTROL ALTINA ALI NM A SI
1.1. B OYALAR KOROZYONU NASIL GECİKTİRİ R ? Korozyonun geciktirilmesi için elektro kimyasal tepkimelerin yavaşlatılması gerekir. Antikorozif boyalar bu tepkimeleri çeşitli şekillerde kontrol ederler. Antikorozif Boyalar, 1) 2) Su ve oksijenin metal yüzeye ulaşmasını önlerler. İçinde kullanılan korozyon önleyici pigmentler, korozyon hızını yavaşlatır veya durdururlar.

Bu pigmentler; • Demir yüzeyi pasifize ederler. • Alkali özelliktedirler. 3) Galvanik etki ile korozyonu geciktirirler. Demirden daha aktif metal tozları (çinko, kurşun, alüminyum) pigment olarak kullanılabilir. Metal ile elektriksel temasa girerler ve demire göre katodik nitelikte olacaklarından korozyonu yavaşlatırlar. 4) Anot – katot arasında elektrik akımını keserek veya yavaşlatarak korozyon hızını azaltırlar. Antikorozif boyaların kuru filmlerinin elektrik direnci yüksektir. Sonuç olarak, korozyonu önleyebilmek için iyi bir antikorozif boya seçilmelidir. Bu boya astar, arakat, sonkat, vernik olabilir. Beklenileni sağlaması için aşağıdaki özellikleri içeren boyaların üretici firmadan istenmesi gereklidir; • Metal yüzeye yapışması çok iyi olmalıdır. • Korozyonu yavaşlatıcı antikorozif pigmentleri yeterli miktarda içermelidir. • İstenilen kuru film kalınlığını verebilmeli ve işlenebilirliği iyi olmalıdır. • Geçirgenliği az olmalıdır. • İçinde bulunduğu çevre /ortam koşullarından etkilenmemelidir. • Küf önleyici, makro ve mikro organizmaların yapacağı zararı önleyiciler kullanılmalıdır. Koruyucu boya tiplerini genel olarak astar, arakat, sonkat boyalar olarak sınıflandırabiliriz. 1.1.1. ASTAR BOYALAR : Korozyon yavaşlatıcı, örtme ve görünüş özelliklerini (renk) sağlayıcı ve doldurma gücü yüksek boyalardır. Tek kat uygulamada kalın kuru film verebilirler. Metal yüzeye öncelikle astar uygulanır. 1.1.2. ARAKAT BOYALAR : Astar ile sonkat arasında ürünlerdir. Astarın ince kuru film bırakması durumunda arakat önerilir. Korozyonu yavaşlatıcı pigmentler içermelidir. Arakat boyaların, mutlaka astar ve üzerine uygulanacak sonkat boyaya uyuşma ile yapışma özellikleri olmalıdır. - Astar kuru filmi ince ise, - Antikorozif değilse, - Üzerine uygulanacak sonkat uygulandığı astara yapışmıyorsa, - Korozyon için istenilen toplam kuru film elde edilemiyorsa arakat boyaların kullanılması gereklidir. 1.1.3. SONKAT BOYALAR : Dekoratif, belirli özellikleri verme yanında korozyon elemanlarını geçirmeme özelliğine sahip, kullanma ortamına uygun bağlayıcılar ile yapılan boyalardır. Mat, yarı mat ve parlak olarak üretilebilirler.

Sonkat boyalar aşağıdaki özellikleri içermelidir; - Kullanılan pigmentler güneş ışığına ve harici şartlara dayanmalıdır. - Astar boyaya veya kullanılacaksa arakata iyi yapışmalıdır. - Açık atmosferde kalacaksa ultraviole ışınlarına dayanmalıdır. - Tebeşirlenme olmamalı veya uzun sürede çok az olmalıdır.

1

Parlaklığı kullanım yerine uygun olmalıdır. 2. organik çözücü vs.1. gres vb. 2. ambalaj üzerindeki ürün kodu.2. 2.2. 2. çelik sıcaklığı çiğlenme noktasının mutlaka en az 3 °C üstünde olmalıdır.1.Elastikiyet ve sertlik istenilene uygun olmalıdır.2. yayılma düzgün olmalıdır. 2. 2. . Kullanılacak boya. BOY A U Y G UL AM A SI N D A Dİ K K AT EDİLECEK HU S U SL AR 2.4.). 2 . Ürün onay raporunda. Uygulama sırasında gerekli iş güvenlik tedbirleri mutlaka alınmalıdır. kapatıcılık. viskozite gibi teknik özellikleri yer almalıdır. Raspa temizliğinden sonra yüzeydeki tozlar. 2. Yüzey temizliği ve tüm boya uygulamaları sırasında ortam şartlarının ölçümleri de dahil olmak üzere bütün ölçümleri yapabilecek ekipmanlara ve yeterli teknik bilgiye sahip bir supervizörün sahada bulundurulması önerilir.1.1. Kullanılacak kumun tane iriliği istenilen yüzey pürüzlülüğüne göre seçilmelidir. 2.2.3.3. .1. 2. kostik. parti numarası. Temizleme ve boyama işleri arasında geçen sürede yüzey okside olur veya rutubetlenirse kesinlikle boya uygulaması yapılmamalıdır.2. kuru ve elenmiş. Çelik yüzeylerdeki yabancı maddeler (yağ. 2.3. raspa temizliğini takiben en geç 6 saat içerisinde yapılmalıdır. hacimce katı miktarı optimum olmalıdır.5. YÜZEY TEMİZLİĞİ 2.2. uygun kimyasallar ile (deterjan.Aşınma direnci çok az olmalıdır. uygun tane iriliğindeki silis kumu veya grit kullanılarak TS EN ISO 8501-1 1988'e göre Sa 2 1/2 mertebesinde raspa temizliği yapılmalıdır. tekrar temizlenmeli ve pürüzlendirilmelidir. Temizlenmiş kuru yüzeylere.3.2.Örtme gücü iyi olmalıdır. Kullanılacak tüm astar ve boyalar. GENEL HUSUSLAR 2.4.Akma yapmamalı.Su buharı geçirgenliği az olmalıdır. Bozulmuş yüzeyler kurutulmalı. . Yüzey temizliği işlemleri tecrübeli personel ve uygun ekipman ile yapılmalıdır. Silis kumunun iletkenlik değeri 50 mikrosimens/cm’yi geçmemelidir. Temizliği tamamlanan yüzeylere zaman geçirmeden boya uygulanması yapılmalıdır. ürünleri ise yasal zorunluluk kapsamında olan TSE belgelerine sahip olmalıdır. B OYANIN UYGULANMASI 2. Boya üretici firma şartnamede istenilen kalite sistemine.. . 2.8. 2. 2.2. Yüzey temizliği sırasında bağıl nem oranı tercihen %80' in altında olmalı. üretim tarihi gibi bilgiler bulunmalıdır.Kuru film bırakma özelliği.1. . . kuru ve yüksek basınçlı hava veya emici pompalar kullanılarak uzaklaştırılmalıdır. her bir kumlama nozzle’u için nozzle çıkışında 7 atm (100 psi) basınç sağlayacak şekilde 9 m3/dakika yağsız ve kuru hava sağlamalıdır.2.5. o partiyi temsil eden ve boya üretici firmasının düzenlediği Ürün Onay Raporu ile birlikte temin edilmelidir. yoğunluk.2. temiz.7. Astar katın uygulanması. Kullanılacak tüm astar ve boyaların Güvenl i k B i l g i For m lar ı (MSDS) boya üretici firma tarafından hazırlanıp boya kullanıcılarına iletilmelidir.1. çalışma ortamına üretici firmanın isim ve etiketini taşıyan orijinal ve kapalı ambalajıyla getirilmelidir. Diğer kirlilik yaratacak maddeler yüksek basınçlı tatlı su ile yıkanmalı ve kurutulmalıdır. 2.) tamamen temizlenmelidir.1. Ayrıca boyanın parlaklık.2.1. Kullanılacak hava kompresörleri.6.

tuzlu ortam. dikkatli bir işçilikle. 2. Tüm boyalı yüzeyler kaplama işi tamamlanana kadar temiz ve kuru tutulmalıdır. Katılması gerektiği hallerde ise yalnız karıştırma işlemi sırasında önerilen tip ve miktar katılmalıdır. İki bileşenli boya uygulamalarında sertleştirici karıştırıldıktan sonra teknik bültenlerde belirtilen süre kadar beklenmeli. Boya uygulaması tecrübeli personel ve uygun ekipman ile yapılmalıdır. Yaş ve kuru film kalınlıklarının. 2. Bütün boya işleri.3. 2.3. Boya uygulaması başlamadan önce keskin köşe ve kenarlarda kestirme uygulamaları yapılmalıdır. Onaylanmış her parti ürün için Ürün Onay Raporu düzenlenir. Uygulama esnasında boya üreticisi firmasının teknik bülteninde belirtilen katlar arasında beklenmesi gereken minimum ve maksimum sürelere uyulmalıdır. 3 .11. üst kat uygulama süresi içerisinde istenilen kalınlığa ulaştırılmalıdır.2. 2. olması gereken boya film kalınlıklarına uygunluğu ve tüketim düzenli olarak kontrol edilmelidir. 2. boya uygulamasına daha sonra başlanılmalıdır. 2. Kestirme uygulaması yapılırken.4. Boyada oluşacak akıntılar minimumda tutulmalı ve önlenemeyenler tamir edilmelidir. 2. Kalınlık ölçümleri üst üste sürülen katların toplamına göre yapılmalıdır.5. Yağmur. Bu raporun birinci ve ikinci sütunu ürünün belirlenmiş kalite kriterlerini.3. Kuru film kalınlığı yetersiz olan tüm bölgeler. 2.2.3. Bağıl nemin % 80' i aştığı durumlarda boya uygulaması yapılmamalıdır.3.3.3.3.3. Astar veya boyaya. Boya işlerinin yapıldığı yerlerde yangın ve emniyet kurallarına uygun tedbirler eksiksiz olarak alınmalıdır. Uygulamanın güvenlik içerisinde yapılması için havalandırma. non-explosive aydınlatma ve ekipman kullanımına özen gösterilmelidir. Uygulama fırça. Her kat boya kuru film kalınlığı boya sisteminde belirtilen kalınlıkta olmalıdır. Yeterli performansa ulaşan ürünler onaylanarak satışa sunulur. akma.3. damlama ve sarkmaları önleyecek şekilde uygulanmalıdır. airless (havasız tabanca) ile yapılmalıdır. Boyama işinde kullanılan alet ve ekipmanlar yeterli temizlikte ve tam çalışır durumda olmalıdır.10. kar.9. üretici tarafından önerilmemiş ise inceltici katılmamalıdır. 2.7.6. kaynak dikişleri keskin köşe ve kenarlar muhakkak boyanmalıdır. İki bileşenli boya hazırlanırken boyanın karışım ömrü göz önüne alınarak kullanılacak miktarda boya karıştırılmalıdır.8. sis sebebi ile veya çevre nispi rutubetinden ötürü metal yüzey üzerinde yoğunlaşma olması halinde boyanacak sathın ıslak olduğu durumlarda boya uygulaması yapılmamalıdır. rulo. Kestirme uygulamaları sadece fırça ile yapılmalıdır. ÜRÜ N KALİTE KO NTROL BELGESİ Fabrikamızda üretilen her parti ürün kalite kontrol servisinde belirlenmiş kalite standardına göre gerekli testlere tabi tutulur. 3.3. Uygulama sırasında sarfiyatlar ve kayıplar kaydedilerek kontrol altına alınmalıdır. son sütunu kontrol sonuçlarını içerir.

4 .

11. 1. yangın.Diğer Bilgiler. Bu yasal bir zorunluluktur.Ş. Türkiye Cumhuriyeti’nde.Toksikolojik Bilgi.03.S. işletmelerindeki riskleri bilmeleri. 7. sağlık. 8. 2. 5.Fiziksel ve Kimyasal Özellikler. 5 . 16. 10.D.Bertaraf Bilgileri.Ekolojik Bilgi. 4. Güvenlik Bilgi Formları’nın Düzenlenmesi’ne ilişkin usul ve esaslar tebliği gereğince Boya ve Boya yardımcı malzemelerinin Güvenlik Bilgi Formları düzenlenmesi ve tüketiciye ulaştırılması zorunlu kılınmıştır.2001 tarih ve 24575 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren değişik 22’nci maddesi gereğince hazırlanıp 11.Bileşimi / İçindekiler Hakkında Bilgi. 3.Yangınla Mücadele Tedbirleri. 11. 6. alınacak tedbirleri planlayabilmeleri için satın aldıkları ürünlerin Güvenlik Bilgi Formlarını istemelerini öneriyoruz.11.4.Kullanma ve Depolama. tüketicilerimizin bilgilendirilmesi ve uygulamada daha bilinçli olması adına ürünlerimiz için Güvenlik Bilgi Formları düzenleyerek müşterilerimize ulaştırma gayreti içindeyiz. depolanması. 12. Bu formun birinci kısmında ürün adı yer almaktadır. 13. çevreye etkisi yönünden dikkat edilmesi gereken bilgileri içerir.Maruz Kalma Kontrolleri / Kişisel Korunma. kullanılması ve imha edilmesine kadar geçen tüm süreçlerde teknik emniyet.Kararlılık ve Reaktivite.S” Güvenlik Bilgi Formları tüketiciye verilir.2002 tarih ve 24692 sayılı Resmi Gazete de yayımlanıp yürürlüğe giren. bu malzemenin taşınması.İlk Yardım Tedbirleri. Malzeme Güvenlik Bilgi Formları. olarak. G Ü VE NLİK BİLGİ F ORML ARI V E DÜZENLENMESİ ( M S D S) Bütün gelişmiş dünya ülkelerinde kullanılan kimyasal maddeler üreticiden tüketiciye ulaştırılırken beraberinde “M. Güvenl i k B i l g i Form u aşağıdaki ana başlıklardan oluşur. Tüketicilerimizin. 14. toksidite.07.Mevzuat Bilgisi. 9. İkinci kısım 16 maddeden oluşmakta ve üretici firmaya ait bilgi ile birlikte ürünün sağlık ve emniyet ile ilgili bilgilerini içermektedir.Madde / Müstahzar ve Şirket / İş Sahibinin Tanıtımı.Kaza Sonucu Yayılmaya Karşı Tedbirler.Taşımacılık Bilgisi.1993 tarih ve 21634 sayılı Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren “ Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği’nin 6. Kanat Boya A. 15.Tehlikelerin Tanıtımı.

R36.Kusturmayın.MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI M üs ta hzar Adı ve K od u : Ürü n G urub u : Ma dde /M ü s ta hzarın k u lla n ım yeri: Firmanın Ta n ıtımı: Acil Durum Te lefon u : 2. Şuursuz halde ise ağızdan hiçbir şey vermeyin. zararlı ve tahriş edici olarak sınıflandırılır.R65 R10. Yan gınla m üca dele de k or u y uc u e k i p ma n :Komple koruyucu elbise giyin.Xi F. Gözle Te mas ta:Derhal temiz suyla 5-10 dk yıkayın.TEHLİKELERİN TANITIMI Bu madde/müstahzar 2001/58/EC Avrupa Birliği direktifine göre alevlenir.Yutmaktan kaçının. 6 . Kanat Boya A.Jet halinde su kullanmayın.YANGINLA MÜCADELE ÖNLEMLERİ Yan gın s ö n d ürme ma dde leri:Alkole dayanıklı köpük.Göz ve deri temasından kaçının.BİLEŞİMİ/İÇİNDEKİLER HAKKINDA BİLGİ Tehlikeli kimyasallar yönetmeliği (11. 02328789500 Yutulma s ı Halin de :Yutulması halinde derhal tıbbi yardıma başvurun. korunmalı ve tıbbi yardım Cas-no 001330-20-7 123-86-4 108-65-6 822-06-0 EINECs-no 215-535-7 204-658-1 203-603-9 212-485-8 %w/w .10-40 15-30 .sıcak tutulmalı ve dinlendirilmelidir.Göze bulaşmasından kaçının.Xn F.Cildi su ve sabun ile yıkayın ya da uygun cilt temizleyicileri ile temizleyin.Göz kapaklarını açık tutarak tıbbi yardım isteyin.gemi üretim çeliklerinde kullanılır.R36/37/38.kuru kimyevi toz.metal endüstrisinde.Bilinç kaybı tehlikesi doğarsa pozisyonu istenmelidir.Portatif solunum cihazı kullanın.Alev kaynaklarından uzak tutun.R42/43 Kanat HB Alifatik Poliüretan Sonkat Boya 14020 Kanat HB Alifatik Poliüretan sertleştirici 64010 Sonkat Boya Çelik konstrüksiyonlarda.R67 R10. Ta vs i ye ler:Söndürme sırasında suyla yapılan müdahale ile taşınan atıkların kanalizasyona ve toprağa karışmasını önleyin.Ağzı suyla çalkalayın ve suyu azar azar yudumlayın 5.1993 tarih ve 21634 sayılı) ve 67/548/EEC Avrupa Birliği direktifine göre sağlığa ve çevreye zararlı maddeler Bileşenler Alkylbenzen Xylene N-Butyl Acetate 1-Methoxy-2-Propyl Acetate HDI 1.R36 R23.R21.Koruyucu elbise kullanın.07.6 diisocyanate 3. 4.24692 sayılı Güvenlik Bilgi Formlarının Düzenlenmesine ilişkin Usul ve Esasları Tebliğine uygun olarak hazırlanmıştır. Çözücü tiner ve solvent kullanmayın.Solunum cihazı kullanın.R66.İLK YARDIM ÖNLEMLERİ Belirtiler ve E t kileri:Olabilecek her türlü şüpheli durumda veya belirti görüldüğünde tıbbi müdahaleye başvurulmalıdır.R38.R20. Solunum sistemini ve cildi tahriş eder. 6.KANAT A.KAZA SONUCU YAYILMAYA KARŞI ÖNLEMLER Kişisel ö n le mler:Gereksiz kişileri sahadan uzaklaştırın.karbondioksit ve karbonmonoksit gibi gazların yanında farklı gazlar açığa çıkar.5-15 15-35 15-30 Semboller Xn F. sis halinde su tavsiye edilir.karbondioksit.2001/58/EC) ile 11/03/2002 tarih .Xi T Risk tanımları R20.Ş.R37. GÜVENLİK BİLGİ FOR MU 91/155/EC Avrupa Birliği direktifi ve onun düzeltmeleri (93/112/EC.Buharı solumayın. Te hli ke ler:Yanma sırasında kimyasal bozunma sonucu. Ma dde /M üs ta hzar Adı ve K od u : Hazırlama Tarihi:22/09/2003 Kanat HB Alifatik Poliüretan Sonkat Boya 14020 Kanat HB Alifatik Poliüretan sertleştirici 64010 GBF Revizyon No/Tarihi:00 4 kısım w/w 1 kısım w/w TK-GBF-005 1.Ş. Solu nma s ı Halin de :Kişi temiz havaya çıkarılmalı.R38 R10. Cilt ile te mas ta:Kirlenmiş elbiseleri çıkartın.

Cildi n K orun ma s ı:Pamuklu veya pamuklu/sentetik giysiler kullanın. Kıvılcım çıkarmayan el aletleri kullanın. Ürünün kullanıldığı yerde yemek ve içmek uygun değildir.toprak gibi malzemelerle bent oluşturarak suya ve toprağa karışmasını önleyin.Uzaklaştırma için Madde 13'e bakın.25-1.Depoda kazara devrilen ambalajdan sızan ürünü. 7.Serin ve kuru yerde muhafaza edin.Güvenlik ve Çevre Bilgileri PH: Kaynama noktası:Parlama Noktası:>32OC Alev alabilirlik:Patlayıcılık özelliği:Oksitlenme özellikleri:Buhar basıncı:Nispi Yoğunluk:1.MARUZ KALMA KONTROLLERİ/KİŞİSEL KORUMA 8 . Dep olama:Direkt güneş ışığı.toprağa ve kanalizasyona karışmasını önleyin.uzun eldiven kullanın.KARARLILIK VE REAKTİVİTE Kaçınılmas ı Gereken D uru mlar:Önerilen depolama koşullarında stabildir.28 gr/ml Çözünürlük suda:Çözünürlük yağda:Dağılım katsayısı:n-oktanol/suViskozite: Buhar yoğunluğu:Buharlaşma hızı:Diğer Bilgiler:Karışabilirlik:İletkenlik:Kendiliğinden alev alma sıcaklığı:10. Te mizlik Metotları:Sıvı absorblayıcı kum.Kanallara sızan kaçakları yerel idareye bildirin. Güvenli elektrikli aletler kullanın.6 diisocyanate Alkyl benzen 8 . uygun absorblayıcı maddelerle (kum. 8. Müsaade Edilen Azami Konsantrasyon(MAK değeri) 435 mg/m3 710 mg/m3 270 mg/m3 270 mg/m3 120 mg/m3 7 .FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER Genel Bilgiler Görünüş: sıvı Koku: Aromatik Önemli Sağlık. Madde 7 ve 8'e uygun olarak emniyetli bir şekilde yoketmek üzere uygun kaba koyun.Ambalajda ve uıygulama ekipmanında topraklama ile statik elektrik bertaraf yöntemlerini kullanın.Uygun havalandırma sağlayın. Gözün K orun ma s ı:Sıvı sıçramasına karşın koruyucu gözlük kullanın.kuvvetli alkali ve asitlerden uzak tutunuz.Depolama sahasında sigara içmeyin.Çevresel ö n le mler:Suya.KULLANMA VE DEPOLAMA Kulla nma:Kullanılan yerde yeterli havalandırmayı sağlayın. Te hli ke li B oz u n ma Ürü n leri:Bu konuyla ilgili herhangi bir veri yoktur.Maruz Kalma L imit Değerleri: Madde: Xylene N-Butyl Acetate 1-Methoxy-2-Propyl Acetate HDI 1. E li n K orun ma s ı:Deri ile teması halinde koruyucu nitril veya butil esaslı lastik. 1 .Maruz Kalma Kon tr o lleri: Mesleki Maruz Kalma Kontrolleri: Solu n um Sis temini n K oru nma s ı:Yerel havalandırmanın uygun olmadığı yerlerde eğer eğer partikül konsantrasyonu veya çözücü buharı olması gerekli maruz kalma sınırının altında değilse uygun solunum koruyucu ekipman kullanılmalıdır. 9.(Bak Madde 7) Sıcak cisim ve ateşten uzak tutunuz Kaçınılmas ı Gereken Ma teryaller: Oksitleyiciler.Kullanırken ambalaj kapaklarını kapalı tutun.toprak) bent yaparak akmasını önleyin.ısıtıcı ve alev kaynaklarından uzak tutun. 2 .

Ürünün kullanımındaki özel koşullar tedarikçinin kontrolü dışında olduğundan. R41:Ciddi göz hasarları tehlikesi R43:Cilt ile temasında alerji yapabilir. R10:Alevlenir. S9:Kabı çok iyi havalandırılan ortamda muhafaza edin.Bu güvenlik bilgi formundaki bilgiler günümüz milli mevzuatın oluşturduğu duruma dayanmakta olup. R66:Tekrarlanan maruz kalmalarda deride kuruluğa ve çatlaklara neden olabilir. Xn:Zararlıdır. Bu güvenlik bilgi formundaki bilgiler. 13. R11:Kolay alevlenir.EKOLOJİK BİLGİ Bu ürün ile ilgili ekolojik bir test verisi yoktur. R36:Gözleri tahriş eder. S23:Aerosollerini solumayın. S3:Serin yerde muhafaza edin. R37:Solunum sistemini tahriş eder. R36:Gözleri tahriş eder.Solvent bazlı atıklar biyolojik arıtma tesisine deşarj edilmemelidir.11.TOKSİKOLOJİK BİLGİLER Bu ürün ile ilgili zehirlilik bilgisi içeren bir veri yoktur.Atıklar ve kullanılmış ambalajlar "Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği"nin Y12 kategorisine uygun olarak bertaraf edilmelidir. R20:Solunması halinde sağlığa zararlıdır.DİĞER BİLGİLER Bölüm 2'deki risklerin açıklanması: R10:Alevlenir.Ürün KISIM 1'de belirtilen amaçlar dışında kullanılmamalıdır.MEVZUAT BİLGİSİ Sınıf:3 IMDG (Deniz yo l u) Sınıf:3 EmS No: .BERTARAF BİLGİSİ Sıvı atıklar kanalizasyon ve su yollarına karışmasına izin verilmemelidir.tüketici konuyla ilgili mevzuatın gerektirdiklerini sağlamaktan sorumludur. S37:Uygun koruyucu eldiven takın. S22:Tozlarını solumayın.Kanalizasyona ve su kanallarına karışmasına izin verilmemelidir.sağlık. S16:Tutuşturucu kaynaklardan uzak tutun-sigara içmeyin. Te hli ke li Özellikler: F:Alevlenebilir. İçerik: Ris k D urumları: Alkylbenzen ve HDI 1. R65:Zararlı:Yutulması halinde akciğerde hasara neden olabilir. R38:Cildi tahriş eder.Kimyasal Madde Düzenlemelerinin bir gerekliliği olarak hazırlanmıştır.TAŞIMA BİLGİSİ Nakliye Şe kli ADR (Karayolu) Detaylar Nakliye Adı:Yanıcı sıvı UN Numarası:1263 Paint Nakliye Adı: UN Numarası:1263 Paint Deniz kirleticiliği:Var 15. R21:Cilt ile temasında sağlığa zararlıdır.3-05 MFAG tablo no:310 Ambalaj grubu:III 1/07/2003 tarih ve 21634 sayılı "Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği"ne ve 93/18/EC sayılı Avrupa Biriliği direktifine göre ürün aşağıda belirtildiği gibi etiketlenmelidir. R42/43:Solunduğunda ve cilt ile temasında alerji yapabilir.Özel durumlar için teknik performans ve uygunluğu garanti edilmez. 14. S24:Cilt ile temasından sakının. Gü ve nlik Ta v s i ye leri: 16. 12.emniyet ve çevresel bakımlardan yol gösterir. R67:Buharları uyuşukluğa ve baş dönmesine neden olabilir. R20:Solunması halinde sağlığa zararlıdır. 8 .6 Diisocyanate içerir.

YARDIM CI EKİPMANLAR 5. Hava ile beraber havada mevcut olan rutubet ve tozlar da emilir.1. fırça gibi elemanlarla yapılsa da sanayide istenen kalitede yüzey elde edilebilmesi ve işin süratli yapılabilmesi ancak püskürtme metodu ile mümkündür. Sıkıştırma sırasında sıkıştırma oranına bağlı olarak rutubet su haline döner.1. 1. ambalaj içinde bulunan boyanın boyanacak yüzeye istenen kalitede kaplama yapacak şekilde transfer edilmesidir. havayı şartlandıran ve taşıyan ekipmanlar da boya uygulama ekipmanlarının bir parçası olmaktadır. Kompresör seçimi yapılırken. rutubeti. kompresör yağı. Püskürtme metodu ile boya uygulandığında genellikle basınçlı hava kullanılması zorunludur. 5. Hava deposu altından tahliye edildiğinde bu durum gözlenebilir. • Pistonlu Kompresör • Vidalı kompresör Vidalı kompresörler. KOMPRESÖRLER Kompresörler. kendi tüketim ihtiyaçlarına ve bulundukları coğrafi bölgenin iklim koşullarına göre havayı önce soğutmak sureti ile şartlandıran.2. Hava kompresörü atmosferdeki havayı emerek sıkıştırır. Bu sağlanamadığı durumda boya filmi yüzeyinde bozukluklar meydana gelir veya uygulama ekipmanı zarar görebilir. Hava kompresörleri değişik yapıda olmalarına rağmen amaçları. boya tabancasının ve boyahanede hava ile çalışan aletlerin hava ihtiyacını karşılamak için kullanılırlar. boya uygulama ekipmanlarına gelen hava. Kompresörden çıkan hava. BOY A U Y G UL AM A EKİ P M A NLARI VE SEÇİMİ Boya uygulaması genel olarak. yağsız ve neminden arındırılmış (kuru) olmalıdır. hortumlar ve borulardaki hava kaybının karşılanması için gerekli olan hava miktarının toplamından % 26 daha fazla kapasiteli kompresör seçmelidir. Hava üreten. Yardımcı Ekipmanlar ♣ Hava Üreteçleri –Kompresör ♣ Hava Şartlandırıcıları – Hava Filtreleri ♣ Hava Taşıyıcıları – Hortumlar ♣ Hava Basınç Ayarlayıcıları – Regülatörler 2. Hava kompresörü üzerinde kompresör üreticisinin yerleştirdiği bir filtre vardır. sıkıştırdığı havayı bir depo içine pompalayıp istenen basınç altında tutmaktır. yağı ve tozu tutan filtreleri 9 .5. tozsuz. yüksek çalışma basınçları ve büyük hava debileri ile pistonlu kompresörlere göre daha verimlidirler. Boya Püskürtme Ekipmanları ♣ Havalı Püskürtme ♣ Basınçlı Tank Kullanılarak Püskürtme ♣ Pompalı Püskürtme 5. Bu işlem rulo. Buna göre aşağıdaki sıralamayı yapabiliriz. Boya uygulayıcıları. Bu filtre genel kullanım amaçlıdır. HAVA FİLTRELERİ Kaliteli bir boya filminin elde edilebilmesi için. İki tip kompresör vardır. su ve tozlarla hava deposuna gider.1.1.

) seçilmelidir. ♣ Uygulama hızı. Kullanılan uygulama ekipmanına. air-assisted vb. ♣ Uygulanacak boyanın viskozitesi. Boya viskozitesi yüksek ve kumlanmış bir yüzeyde 150-200 mikron kuru film kalınlığı isteniyorsa pompalı püskürtme (airless.2. I. ♣ Uygulanacak boyanın tüketim miktarı. 5. DIN CUP 4 ile 40 saniye için II ve III nolu yöntemler c. DIN CUP 4 ile 20 saniye için I. Tüketilecek boya miktarı 40-50 kg civarında ve düşük viskoziteli bir boya kullanılacaksa havalı püskürtme seçilebilir.3. II ve III nolu yöntemler b. sonkat. metalik vs. boya tabancasının hareketini engellemeyecek kadar esnek. 9 mm çaplı hortumlar en fazla 8-10 metre uzunlukta kullanılmalıdır. yerde sürtünmesinden dolayı aşınmaya ve kullanılan hava basıncına dayanıklı olmalıdır. uygulanan astar ve sonkat boyanın cinsine göre kullanılacak havanın basınç değerinin ayarlanması gerekir. 5.1. 10 . çaplı hortum kullanılması önerilir. a. ♣ Boyanın yapısı ( astar. ♣ Uygulama yapılacak yüzeyin alan büyüklüğü ve uygulama yeri.1. HAVA HORTUMLARI Hava tabancaları. ♣ Boyanan yüzeyde beklenen yüzey kalitesi (dekoratif görünüm). 10 metrenin üzerinde hortum uzunluğu ile çalışma gerektiğinde 13 mm. B OYA PÜSKÜRT ME EKİPMANLARI VE SEÇİMİ Boya uygulama yöntemi ve ekipman seçerken aşağıdaki hususlar dikkate alınmalıdır. Yüksek parlaklık veya iyi kalitede metalik yüzey istendiğinde mutlaka havalı püskürtme tercih edilmelidir. Hortum uzunluğu artarsa hava basıncında düşme olur.Pompalı püskürtme Örneğin. uygulanacak boyanın viskozitesine bağlı olarak uygulama yöntemi aşağıdaki gibi seçilebilir.). Bunun için basınçlı hava hattı üzerine regülatör mutlaka yerleştirilmelidir. DIN CUP 4 ile 60-80 saniye için sadece III nolu yöntem seçilebilir.Basınçlı tank kullanılarak püskürtme III. HAVA BASINCI AYARLAYICILARI Kompresörde üretilip basınçlı hava tankında depolanan hava basıncı genel olarak 7-8 bar değerindedir. 5.temin ederek kompresörden çıkan hava hattına monte etmelidirler. Önerilen hortum iç çapı 9 mm.4.Havalı püskürtme II. ♣ Uygulama kayıplarının oranı. Püskürtme yöntemleri üç ana başlık altında toplanabilir. ♣ Uygulama sonrası istenen boya kuru film kalınlığı. dir.

Tabanca öngörülen şartlarda kullanıldığı takdirde verim %75-80’ lere ulaşmaktadır. boyahava karışımı 0. HVLP TİP TABANCALAR Konvansiyonel tip boya tabancalarındaki uygunsuzlukları düzeltmek için tabancadan çıkan boya-hava karışım basıncı ve hızı düşürülmüştür. basınçta girip. Hava-Boya Karışımı Çıkış Basıncı 3. Yakın çalışma ve düşük basınçta yapılan atım tozumayı azaltmıştır. Tabancaya hava 3-3.5. Boyama verimi düşüktür. basınçta çıkmaktadır.7 atm. yüzeye çarpar ve geri gelir. Tabanca çıkışındaki basınç ne kadar yüksek olursa yüzeye çarpma sırasında boyanan yüzeyden geri gelen ve etrafa saçılan atomize ya da pulverize boya taneleri o kadar çok olur. Özet olarak. boya veya boya karışımlarını basınçlı hava ile pulverize edip istenen yüzeye aktaran ekipmanlardır. Bu olay bulut şeklinde görülür ve bulutlanma diye adlandırılabilir. Boya kabininde yapılan astar ve boya uygulamalarında.5 atm. 3. ye düşürülmüştür. Bu karışım pulverize edilerek tabanca çıkışında bulunan hava başlığından dışarı atılır. verimlilik ve boyanan yüzeyin kalitesi yükselmiştir. PÜSKÜRTME YÖNTEMLERİ 5.7 bar 3.4 bar II. Boya memesi üzerindeki delik sayısı artırılmıştır. dir. (%30. Havalı tabancalarda hava ve boya tabancaya ayrı ayrı kanallardan gelip tabancada karışırlar. tabancadan çıkan hava ve boya karışımının basıncı ne kadar düşük ise yüzey kalitesi o oranda iyileşir. Memeden püskürtülen yüksek basınçlı hava-boya karışımı.1.0 – 3.1. tozuma düşük olduğu için filtrelerin çabuk kirlenmesini önlemektedir. I.5 .2. Havalı boya tabancalarında Konvansiyonel. Uygulama uzaklığı 20-25 cm. KONVANSİYONEL TİP TABANCALAR Tabancaya verilen hava yaklaşık olarak aynı basınçla tabancayı terk eder.5 – 4 bar Hava Giriş Basıncı Hava-Boya Karışımı Çıkış Basıncı ~ 0. yüzeyden geriye gelen tanecik sayısı çok azalmış. yüzeye transfer edilen boya miktarı artar ve tabanca verimi o oranda yükselir. HAVALI PÜSKÜRTME Havalı boya tabancaları. Geliştirilmiş bu yeni tip tabancalar HVLP (High Volume Low Pressure) olarak adlandırılır. HVLP ve Compliant olmak üzere üç farklı çalışma sistemi mevcuttur.1.50 ). Yüksek debi düşük basınç sistemi ile boya debisi artmış.2.5 bar Hava Giriş Basıncı 11 . Bu sebeple yüzey kalitesi çok iyi değildir. Uygulama uzaklığı 10-15 cm. Tabancadan dışarı çıkan hava-boya karışımının basıncı boya filmi yüzeyinin kalitesini ve boya uygulama kayıplarını belirler.

Boyanın memeye akışı. 12 . ♣ İş verimini yükseltir. Uygulama sırasında haznenin üzerindeki delik açık tutulmalıdır..7 m2 ii. ♣ Kayıpları azaltır. HVLP Tabanca ile……………………………. ♣ Boya zayiatını düşürür. Hava hücresinden gelen hava ile karışarak tabancadan çıkar. Konvansiyonel Tabanca ile…………………. • • Alttan Hazneli Boya Tabancaları Üstten Kavanozlu Boya Tabancaları • ALTTAN HAZNELİ BOYA TABANCALARI Tabanca içinden geçmekte olan havanın vakum hücresinde meydana getirdiği düşük basıncın etkisi ile haznedeki sıvıyı tabanca memesine sürükleyip püskürtebilen tabancalardır. Aksi halde boya memeye doğru akmaz. BOYA BESLEME ÇEŞİTLERİNE GÖRE HAVALI BOYA TABANCALARI Boya besleme çeşitlerine göre 2 çeşit havalı boya tabanca tipi mevcuttur.♣ 1 litre boya ile aynı kuru film kalınlığı için.2. HVLP tip tabanca ile yüzeye yakın çalışmak.7 bar çıkış basıncı ile ideal bir uygulama sağlamaktadır. 3-4 bar hava girişi ve ~ 0. III. Yüksek boya debisi özelliği yoktur. Bu tabancaların kavanozundaki üst kapak contasının deliği açık olmalıdır.11 m2 alan boyanabilir. En az % 60 verimle çalışmayı garanti etmektedir.1. Aksi halde boya hazneden yukarıya doğru hareket etmeyecek veya kesikli bir püskürtme oluşacaktır. tabanca içinden geçen havadan bağımsızdır. Bu tip tabancalarda püskürtülecek boyanın viskozitesi en fazla Din Cup 4 ile 25 saniye olmalıdır. • ÜSTTEN KAVANOZLU BOYA TABANCALARI Bu tipteki tabancalarda boya kendi ağırlığı (yer çekimi kuvveti) ile tabancanın boya memesine gelir. COMPLIANT TİP TABANCALAR HVLP tip tabancanın düşük basınçlı çalışma özelliği korunarak uygulayıcıların istekleri dikkate alınarak geliştirilmiş bir modeldir.1. 5.1. i. Uygulama uzaklığı 10-15 cm arasıdır.

6. 3. 9.1. 7. HAVALI BOYA TABANCASININ YAPISI TABANCA GİRİŞLERİ VE AYARLAR 1.2.1.1. 11. 5.5. 2. 13. 8. 10.1. PERDE AYARI BOYA DEBİSİ AYARI HAVA DEBİSİ AYARI HAVA GİRİŞİ TETİK VAKUM HÜCRESİ BOYA HAZNESİ BOYA GİRİŞİ ATOMİZE BÖLGESİ(NOZZLE) İĞNE BOYNUZ HAVA KANALLARI BOYA MEMESİ HAVA BAŞLIĞI Boya tabancasının en çok aşınan ve en önemli parçaları şunlardır: ♣ Hava başlığı ♣ Boya memesi ♣ Boya iğnesi 13 . 4. 12.

14 . Hava hücresi ve boya memesinin üzerindeki deliklerin açık olması ve boya iğnesinin düzgün olması gerekir. 5. boya memesine düzgün bir şekilde gelmesini sağlayan parçadır.3.5 mm.1.B oya İğnes i : Boya akımını açıp kapamaya yarayan ve boyanın.2. En uygun püskürtme basıncı HVLP boya tabancalarında 3.2. Basınç kaybı nedeniyle düşük hava basıncı ile yapılan boya uygulamaları düzgün ve parlak olmaz. boya iğnesi 1. Boya tabancası ile yüzey arasındaki mesafe HVLP tabancalarda 10-15 cm. Meme setinin paslanmaz çelikten yapılmış olanları tercih edilmelidir. Aksi takdirde boya tabancasının tetiği verimli çalışmaz ve tabancadan boya düzgün çıkmaz.3 mm. 3. BOYA TABANCASININ DOĞRU KULLANILABİLMESİ İÇİN DİKKAT EDİLECEK HUSUSLAR Püskürtme yapılırken boya memesinin ve boya iğnesinin ömrünü uzatmak için tabancanın boya iğnesinin tam açık vaziyette kullanılması tavsiye edilir.1. Aksi halde tabancanın boya atışı düzgün olmaz.1.25 cm.3. Boya tabancasının meme setini meydana getiren parçalar ve görevleri aşağıda verilmiştir 1-Hava Baş l ı ğ ı : Püskürtme tabancasının ön kısmında bulunan basınçlı havayı boya uygulanan yüzey üzerine sevk ederek atomize eden ve püskürtme şekli meydana getiren parçadır. 2.0 . Çünkü paslanmaz çelik aşınmaya ve paslanmaya karşı daha dayanıklıdır.2. Bu nedenle tabancaya gelen havanın basıncı önemlidir. 5.1. konvansiyonel tabancalarda 20 .B oya Memes i : Hava hücresinin hemen arkasında bulunan ve boyayı belirli miktarda basınçlı hava akımı içine sevk eden parçadır. Konvansiyonel tabancalarda 3. Fakat aslında hata tabancaya yeterli miktarda basınçlı hava gelmemesidir. püskürtme hareketi yüzeye paralel olmalıdır. Bu gibi durumlarda hatanın kullanılan boya tabancasında veya kullanılan boya malzemesinde olduğu düşünülür.Bu üç parçanın hepsi meme seti olarak isimlendirilir. olmalıdır. Boya iğnesinin ucunun düzgünlüğü çok önemlidir.5 bar. BOYA ATIMI Boya tabancası kullanılırken yüzeye dik. olarak kullanıldığı zaman tabancadan yeteri kadar verim alınamaz.5 – 4.1. Hava hücresi ve boya memesi 1. Daha yüksek ve daha düşük basınçta boya uygulandığı zaman boyanın yüzeyinin düzgünlüğünden renk tonuna kadar farklılıklar meydana gelir.0 bar olmalıdır. Boya uygulandıktan sonra tabancanın meme setinin sökülerek temizlenmesi gerekir..1.

• • • • • • Boyama hareketi düzgün hareketlerle yapılmalıdır. Tabancadan fazla malzeme çıkacağı için yayılma iyi olmaz ve akma olayı meydana gelir.4. tetik ayarı. Tabanca yüzeye çok yakın tutulursa yüzeyde fazla boya toplanır. Boya tabancası yüzeye eğik vaziyette tutularak püskürtme yapılmamalıdır. Tabanca yüzeyden çok uzak tutulursa. Boya tabancası ile uygulanacak olan malzemenin kalınlığına göre uygun meme çapında boya tabancası kullanmak gerekir.1. · Kalın bir malzemeyi ince meme çaplı bir tabanca ile uygulanmamalıdır. Bu durumda boyanın akmaması için boya tabancasının hızlı hareket ettirilmesi gerekir. · İnce bir malzemeyi de kalın meme çaplı boya tabancası ile uygulanmamalıdır. boya yüzeye kuru düşer. dar-geniş ayarı tam açılır. Bu şekillerin açıklamaları aşağıdadır. Tabancayı yüzey üzerinde sağa-sola hareket ettirirken yeni atılan boya katı bir evvelki katın HVLP tabancalarda %75. NORMAL ATIM ŞEKLİ 15 .1.2. HAVALI BOYA TABANCASININ HATALI ATIŞ ŞEKİLLERİ VE NEDENLERİ Boya işlemine başlamadan önce hava ayarı. konvansiyonel tabancalarda %50 üzerinden geçmelidir. YANLIŞ UYGULAMA DOĞ R U UYGUL A M A Bilek esnek olmadığı takdirde tabanca kavisli hareket edecek ve yüzeyde değişik kalınlıklarda boya filmi oluşacaktır. Tabanca 45 derecelik bir eğim yaptığında boyanın %65'i kayıp olacaktır 5.1. Boyama süresince tabanca yüzeye dik tutulmalıdır. Yüzeyde boya tozunun fazlalaşmasına sebep olur. Hava basıncı 4 bar’ a getirilir. Boya dik bir yüzey üzerine 15-20 cm mesafeden püskürtülerek tabanca kontrol edilir. Boya tabancasının yüzey üzerinde meydana getirdiği şekle göre tabancanın düzgün atıp atmadığı ve hata sebebi anlaşılır.

2 .Malzeme basıncı çok az. (basınçlı kaplar kullanıldığında) PÜSKÜRTME SAĞDA VE SOLDA ÇOK KUVVETLİ Nedenleri: 1 . 3 . 3 .Hava basıncı yeterli değil.Boya memesinin kirliliği.Hava başlığının kirliliği.PÜSKÜRTME ORTADA ÇOK ZAYIF Nedenleri: 1 . 3 .Deliklerin kısmen tıkanmış olması. 3 .Deliklerin kısmen tıkanmış olması.Boya basıncı çok yüksek.Boya memesinin kirliliği.Hava basıncı çok fazla.Boya meme çapı çok büyük.Malzemenin viskozitesi fazla. 4 . PÜSKÜRTME ORTADA ÇOK KUVVETLİ Nedenleri: 1 . 2 .Hava başlığının kirliliği. 2 . 16 .Malzeme girişi yetersiz. 2 . PÜSKÜRTME YUKARIDA VE AŞAĞIDA ÇOK KUVVETLİ Nedenleri: 1 .

Yüksek Verimli Boya Tabancası Düşük Verimli Boya Tabancası 5. BOYA TABANCASININ VERİMLİ ÇALIŞMASININ KONTROLÜ Tabanca perde ayarı tam olarak açılır.1. Boya memesi yatay hale getirilir ve yüzeye dik olarak uygulama yapılır. BASINÇLI TANK KULLANILARAK PÜSKÜRTME Bu tip uygulamalarda püskürtülecek sıvı kapalı bir kapta üzerine basınç uygulanarak tabancaya gönderilir.1.2. Bu uygulama tipi ile diğer uygulama tiplerine göre daha standart bir boya debisi elde edilir ve daha yüksek viskoziteli boya uygulamaları yapılabilir.1. • Airless – Havasız Püskürtme • Air-Assisted – Hava Takviyeli Havasız Püskürtme 17 . Aynı renkte ve büyük miktarlarda boya tüketimlerinde kullanılırlar.1.1. Oluşan elips şeklindeki boya lekesinden aşağıya süzülecek boya akıntıları takip edilir.5. POMPALI PÜSKÜRTME Pompalı boya uygulamalarında elde edilecek yüzeyin dekoratifliğine göre 2 farklı yöntemle çalışan pompalı boya püskürtme ekipmanı mevcuttur.2.1. Boya akıntıları birim zamanda aynı mesafeyi kat ediyorsa tabanca verimli kabul edilir.2. Boya girişi tabancanın haznenin takıldığı kısımdan gerçekleşir.1. 5.1. Eğer boya akıntıları birim zamanda farklı mesafeler almış ise tabanca verimi düşüktür.1.

12-14 lt/dk boya debisi ile çalışabilmektedirler. • Hava Tahrikli • Elektrik Motorlu • Benzin Motorlu I. 45. Sıkıştırma oranlarına göre kullanılan hava basıncının 70-80 kat basınçla ürünü yüzeye püskürtme yeteneklerine sahiptirler.1. HAVASIZ PÜSKÜRTME (AIRLESS) Airlessler.’ ye kadar uzayabilen hortumları. Örneğin 33:1 oranındaki bir airless pompa için. bir pompa yardımıyla ürüne hava karıştırmadan yüzeye aktarabilen boya uygulama ekipmanlarıdır. ♣Yüksek uygulama hızları. gibi üstün özellikleri nedeniyle ağır sanayide tercih edilmektedirler. 18 .2. Uygulama sırasında bulutlanmanın olmadığı nokta ideal uygulama mesafesidir. ♣Birim zamanda yüzeye aktardığı ürün miktarı. Bunlar.5. 400-450 bar boya püskürtme basıncı. ♣Düşük kayıp oranları.40 cm) ve hızlı çalışmak gereklidir. ambalaj içindeki geniş viskozite ve yoğunluk aralığındaki (yüksek viskoziteli ürünler dahil) boya ve kaplama malzemelerini. Airless pompalar arasında en güçlü olan tiptir. 80 vs.2. Çalışma prensibi ve kullandığı enerji türüne göre üç tipte airless pompa mevcuttur. Hava tahrikli tipler boyayı kullandığı hava basıncının 33.1. Boya uygulamalarında yüzeyden uzak ( 30. Bu ekipmanlar. ♣90 m.68. Uygulama mesafesi meme numarasına ve uygulama basıncına göre tespit edilir. ♣Yüksek viskoziteli ürünleri uygulayabilme kolaylığı. Bu tip ekipmanlarda tabanca ile perde ayarı yapmak mümkün değildir. katı basınçla yüzeye püskürtebilmektedirler. 41.1. Ekipman tabancaya gelen boyayı aynı basınç ile püskürtür. Kullanılan Hava Basıncı: 3 bar Uygulama Basıncı: 3 X 33 = 99 bar’dır. HAVA TAHRİKLİ AIRLESS Bir kompresörden aldığı havayı kullanarak boya pompasını harekete geçirerek çalışmaktadırlar. Tabanca üstündeki memeyi değiştirerek farklı perde genişlikleri elde edilebilir.

II. • Viskoziteye Göre: Yüksek viskozite değerine sahip ürünlerde büyük çaplı meme kullanılması memenin tıkanmaması ve pompanın rahat çalışabilmesi açısından uygun olacaktır. Uygulama basıncı ve boya debisi bakımından en zayıf airless tipidir. 19 . tane boyutu ve en önemlisi uygulama yapılacak yüzeyin boyutları meme seçiminde önemli kriterlerdir. Pompanın verimi max. mastik ya da solventsiz ürünler geniş çaplı meme kullanılarak uygulanmalıdır. Bu tip airless pompalar genellikle yol çizgi boyaları ve tekstüre boya uygulamalarında kullanılmaktadır. Ancak taşıma kolaylığı ve elektrikle çalışması nedeniyle istenen her yere rahatlıkla taşınabilme ve kullanılabilme özelliğine sahiptir. III. Düşük viskoziteli ürünlerde tüm çaplı memeler kullanılır ancak büyük çaplı meme ile uygulamalarında sarkma problemleri yaşanabilir. • Boya Tipine Göre: Astar. 5lt/dk debiye kadar çıkabilmektedir. BENZİN MOTORLU AIRLESS Benzin motoruyla pompaya hareket vererek çalışmaktadır. Küçük çaplı meme kullanıldığı takdirde ürün sık sık memeyi tıkayacak ve uygulamayı aksatacaktır. AIRLESS POMPALARDA MEME SEÇİMİ Püskürtülecek ürünün viskozitesi. Sonkat ürünlerin uygulanmasında tüm meme çeşitleri kullanılabilir. 250 bar basınç ve max. ELEKTRİK MOTORLU AIRLESS Boya pompasına hareket veren elektrikle çalışan bir motora sahiptir. IV. Pompa verimleri olarak airless tipleri arasında orta seviyede ekipmanlardandır.

υϖω I–İlk hane (υ)memenin oluşturduğu perdenin açısını verir. Büyük boyutlara sahip yüzeylerde yapılacak uygulamalarda yüzeye göre çok küçük perdeli meme kullanılması işin süresini dolaysısıyla işin maliyetini artıracaktır. 5→50o perde açısı 5→25-30 cm perde genişliği (30-40 cm uygulama mesafesi için) Tablo 1 – Meme Numarasına Göre Perde Açısı ve Perde Genişliği Tablosu Meme No Perde Açı s ı 30-40 cm Uygulama Mesafes i nden Perde Geni ş l i ğ i 1xx 10o 5-10 cm 2xx 20o 10-15 cm 3xx 30o 15-20 cm 4xx 40o 20-25 cm 5xx 50o 25-30 cm 6xx 60o 30-35 cm 7xx 70o 35-40 cm 8xx 80o 40-45 cm 9xx 85o 45-50 cm II – İkinci ve üçüncü hane (ϖ. Aksi halde geniş perde yüzeyin kenarlarından taşıp büyük kayıplara neden olacaktır.015 inch= 0. Memenin oluşturduğu perdenin genişliği uygulama yapılan yüzeyin genişliğinden fazla olmamalıdır.ω) meme çapının inch cinsinden gerçek değerinin 1000 ile çarpımıdır.• Yüzeyin Boyutları: Meme seçiminde ürünün püskürtüleceği yüzeyin boyutu doğrudan kayıp ve uygulama hızını etkileyeceği için önemlidir. 5 1 5 nolu meme için. mm 50 100 150 300 400 500 600 700 800 Boyanacak Malzemeni n Genişliği.038 cm = 0. mm 315-317 415-417 515-517 615-617 715-717 815-817 Meme No 200 250 300 317-319 319-321 321-323 321-323 323-325 417-419 419-421 421-423 421-423 423-425 517-519 519-521 521-523 521-523 523-525 617-619 619-621 621-623 621-623 623-625 717-719 719-721 721-723 721-723 723-725 817-819 819-821 821-823 821-823 823-825 20 . 15→ 0.38 mm Aşağıdaki tablo kullanılarak. Tablo 2 – Meme Seçimi Tablosu Boyanacak Yaş Film Kalınlığı. mikron Malzemeni n Genişliği. Ayrıca 30-40 cm uygulama mesafesinden yaklaşık olarak perde genişliğini verir. yaş film kalınlıkları ve uygulama yapılacak alana göre kullanılabilecek meme seçilebilir.

2. Atomize Bölgesi Hava Girişi Boya Girişi 5.1. Grafik 1 – Uygulama Yöntemlerine Göre Uygulama Verimi Grafik 2 – Uygulama Yöntemlerine Göre Uygulama Hızı 21 .2.2.1.1.2. HAVA TAKVİYELİ HAVASIZ PÜSKÜRTME (AIR-ASSISTED) Çalışma prensipleri airlessler gibidir. Tek farkları. Bu uygulamada amaç.5. aşağıda verilen uygulama hızı ve uygulama verimi grafiklerini kullanılarak seçmek doğru olacaktır. boyanın airless’ e göre daha fazla atomize edilip daha dekoratif bir görüntü elde etmektir. boyanın memeden çıktığı noktada hava boynuzları ile desteklenerek yönlendirilmesi sağlanır. UYGULAMA EKİPMANLARININ VERİM VE HIZLARINA GÖRE SEÇİMİ Püskürtme ekipmanlarını.

yüzeyde portakal kabuğu görünümünde kuru film oluşmasıdır. • Püskürtme kabininde hava cereyanı bulunması.6. • Boyanın çok kalın uygulanması ve sıcak ortamda boya uygulaması yapılması. • Tabanca memesinin çok küçük olması. Düzel t i l mes i : • Zımparalanarak yüzey bozukluğu giderilir. • Uygulama basıncının çok düşük olması. Nedenleri : • Solventlerin kaynaması. • Önerilen tiner yerine kalitesiz ve yanlış tiner kullanılması. Düzel t i l mes i : Boya iyice sertleştikten sonra. 6. • Bozukluğa neden olan kriterler ortadan kaldırılır. Boya püskürtme tabancasının boyanacak yüzeye çok yakın veya uzak tutulması. • Uygulama viskozitesinin çok ince veya kalın olması. PORTAKALLANMA Yaş boya filminin iyi yayılamaması nedeniyle. • Uygulamanın çok kalın veya ince yaş film olarak yapılması. • Boyanacak metal yüzeyin sıcak olması. 22 . Nedenleri : • Yanlış uygulama tekniği. • Eğer aşırı derecede portakallanma varsa 400 numara zımpara kağıdı ile yaş zımpara yapılır ve yeniden boyanır. İĞNE DELİKÇİKLE Rİ – KAYNAMA Yaş boya filminin kuruma sırasında içinde kalan. • Portakallı yüzeye ince pasta çekilir ve cilalanır.1. • Katlar arasındaki bekleme sürelerinin çok uzun tutulması. • Çok hızlı tip srtleştirici veya tiner kullanılması.2. NE DENLERİ VE ÇÖZÜMLERİ 6. BOY A K U S URLARI . • Yeterli ön buharlaşma (Flash-off) ve katlar arasında yeterli bekleme süresinin verilmemesi. kabarcıklanma yapan ve sonra uzaklaşamayan solventlerin kuru boya filmi üzerinde bıraktıkları küçük delikçiklerdir.

• Kabinde hava cereyanının fazla olması. • Yanlış ve kalitesiz tiner veya çok yavaş buharlaşan tiner kullanılması. • Kabinde yeterince hava dolaşımı ve ısının sağlanamaması. Nitroselüloz veya diğer tip boyalardaki çözücülerin çok çabuk uçması yüzeyin ani soğumasına. Boya filminde kalan nem daha sonra kabarcık oluşumuna ve katlar arasında yapışmanın zayıflamasına sebep olur. 6. • Uygulama viskozitsinin çok yüksek veya çok düşük olması. sonkatta görülen sütlenmenin alt katları da etkilediğidir. henüz alt katlar yaş iken çok çabuk kuruması. • Kötü kurutma koşulları. • Sentetik bir boyanın iki selülozik kat arasında kalacak şekilde uygulanması. Düzel t i l mes i : • Sütlenme az ise boya filmi iyice sertleştikten sonra yüzeyin cilalanarak sütlülüğün giderilmesi gerekir. AKMA VE SARKMA Dikey veya eğimli yüzeylerin boyanması sırasında yaş boyanın uygulandığı yüzeye tutunamayarak akması olayıdır. • Kabindeki hava akımının ve sıcaklığın normal olmaması. • Boyanın çok kalın uygulanması. Nedenleri : • Tabancanın yüzeye çok yakın tutulması. 6. 23 . Düzel t i l mes i : • Kırışma ve kalkma az ise boya iyice kürlendikten sonra o bölgenin zımparalanarak yeniden boyanması gereklidir. • Tabancanın çok yavaş hareket ettirilmesi. Nedenleri : • Sentetik hava kurumalı astar ve sonkatların birinci katının uygulanmasından sonra ikinci katı uygulamak için kritik süreyi aşarak uygulama için çok fazla gecikilmesi. yüksek nem. • Hava basıncının düşük olması. • Uygun olmayan ortamlarda boyama işleminin yapılması.5.) • Yüzeyin. Eğer boya filmi tamamen kurumuş ve sertleşmiş ise film 400 nolu zımpara kağıdı ile yaş zımparalanır ve tekrar boyanır. aşırı hava akımı gibi. • Püskürtme aparatının bozulması. Unutulmaması gereken çok önemli bir nokta. SÜTLENME Yüzeyin boya uygulamasından sonra sütlü ve mat bir görünüm almasıdır. bu da atmosferdeki nemin boya filmi içinde yoğunlaşarak sütlenmeye yol açmasına neden olur.(Örneğin düşük sıcaklık. • İlk katın yüksek ısıda fırınlandıktan sonra üzerine ikinci katın uygulanması. • Eski bir boya filmi üzerine iyice zımpara yapılmadan yeni bir katın atılması. • Kırışma çok fazla ise metale kadar boya sökülüp yeniden boyanmalıdır. KIRIŞMA VE KALKMA Boyada bulunan çözücülerin daha önce uygulanan boya filmini etkileyerek çözmesi olayıdır. bir fırça ile düzeltilip tabancayla dikkatlice boya uygulanarak sorun halledilebilir. Nedenleri : • Kalitesiz ve uygun olmayan tiner kullanılması. Düzel t i l mes i : Eğer akan veya sarkan kısım henüz yaş ise.6. • Sütlenme çok fazla ise boya filmi sertleştikten sonra yaş zımpara yapılıp yeniden boyanması gerekir. Genellikle soğuk ve nemli havalarda meydana gelir.3. • Soğuk ve nemli havalarda çok çabuk buharlaşan tiner kullanılması. • Püskürtmenin düzensiz hareketlerle yapılması. • Boyanın gelişini azaltmadan püskürtme fanı genişliğinin azaltılması.4.

• Boyama işleminden önce bağlantı yerlerine.7. • Pislik fazla ve derinde ise zımpara yapılıp yeniden boyama işlemi yapılmalıdır. • Uygun olmayan yanlış ve kalitesiz tiner kullanılması. Nedenleri : • Tabancanın yüzeyden çok uzakta tutulması. daha sonra cilalanarak sorun giderilebilir. Nedenleri : • Püskürtme kabinine gelen havanın filtre edilmemesi veya yetersiz filtre edilmesi. • Operatörün elbisesinde toz. • Viskozitenin çok düşük veya çok yüksek olması. • Paslı ve kirli boya kapları kullanılması. B OYADAN VE ÇEVREDEN GELEN TOZ VE PİSLİK Boyama sırasında çevreden. 24 . • Sonkatlarda ince zımpara ile zımpara yapılıp. sonra cilalanarak sorun giderilebilir. boyadan veya bir başka boyadan gelen boya tozlarının boya filmi içine girerek boya filminin yüzey görüntüsünü bozmasıdır. • Tabancanın yüzeyden çok çabuk geçmesi. Örneğin yüksek kapasiteli kafayla küçük nozzle kullanılması. elyaf ve iplikçikler birikmesi. 6. • Hava basıncının yüksek olması. Düzel t i l mes i : • Astarda bu sorun görülmüş ise film iyice sertleştikten sonra zımpara yapılıp giderilecektir. KURU PÜSKÜRT ME VE TOZUMA Boyanın yüzeye toz şeklinde düşmesi nedeni ile kuru filmde parlaklık ve yapışma kaybı şeklinde görülen yüzey problemidir. • Zımpara tozlarının kabine girişine engel olunmaması. • Uygun olmayan tabanca seti kullanılması. • Püskürtme kabininde toz birikimine mani olunmaması ve biriken tozların temizlenmemesi • Kompresörden çıkan havanın filtre edilmemesi veya yetersiz filtre edilmesi. oyuklara vs.6. • Sıcak ve kuru havalarda çok çabuk buharlaşan tiner kullanılması. Düzel t i l mes i : • Pislik çok az ve yüzeyde ise hafif zımpara yapılıp . hava tutulmaması.6. • Püskürtme kabininde hava akımının ve hızının yüksek olması.

10. Yüzeyde oluşan kabarcıklar zamanla patlayarak açılırlar. • Çok kalın zımpara kullanılması ve bu izlere boyanın batması. 6. Kraterler metale kadar inerler ve paslanmayı oluştururlar.6. Pastan etkilenmiş bölgeler metal parlaklığı elde edilene kadar iyice temizlenir. 25 . fosforik asitli metal temizleyici uygulandıktan sonra pas oluşması.9. silinmemiş ve kendiliğinden kurumuş su. Nedenleri : • Hava basıncının düşük olması. • Boya işleminden önce yüzyde kalan parmak izleri. • Yüksek pigmentasyon içeren astarların her defasında iyice karıştırılarak uygulanmaması. • Yanlış ve kalitesiz tiner kullanılması. KABAR CIKLANMA Boyama işleminden sonra yaş film içinde hapsolan havanın filmin çabuk kuruması halinde film içinde kalarak hava kabarcığı oluşturması olayıdır. • Nem ve kimyasalların boya filmindeki çatlaklardan geçerek metale ulaşması pası oluşturur.8. • Katlar arasında yeterli ön buharlaşma süresi verilmemesi. Düzel t i l mes i : • Film nitroselüloz esaslı ise sorun vernik işlemi ile giderilebilir. • Isı kaynağının uygulanan boyaya göre çok sıcak veya çok yakın olması. Düzel t i l mes i : • Sorunun görüldüğü derinliğe veya gerekiyorsa metale kadar zımpara yapılıp yüzeyin yeniden boyanması gereklidir. • Boyanın çok kalın katlar halinde uygulanması. Nedenleri : • Katlar arasında yetersiz kuruma zamanı verilmesi. Nedenleri : • Boya işleminden önce iyi bir yüzey temizliği yapılmaması. astardaki zımpara izlerini ve metalin çizgilerini göstermesidir. 6. • Katlardan birinin veya hepsinin çok kalın katlar şeklinde uygulanması. Düzel t i l mes i : • Boya metale kadar sökülür. B OYANIN BAT MASI Genellikle metalik boyalarda kuruma ilerledikçe filmin parlaklığını kaybederek alttaki düzgün olmayan yüzeyi. • Astarın girintili-çıkıntılı yüzey verecek biçimde kuru atılması. Fakat diğer sonkatlarda film çok ince zımpara kağıdı ile zımparalanır ve tekrar boyanır. PASLANMA Yüzey problemleri nedeni ile iyi korunamayan metallerde korozyon oluşumunun gözlenmesidir. • Isının boyama işleminden hemen sonra uygulanması.

11. fosfatlama gibi) yeterince yapılmaması veya hiç yapılmaması.12. Düzel t i l mes i : Sorunlu bölgeler zımparalanır ve yeniden boyanır.13. • Yüzey profilinin uygulanacak boya kuru film kalınlığına uygun ölçüde hazırlanmaması. su gibi kompres havadan. Ç ATLAMA Çatlama sonkatın altında daha önce oluşmuş ince çatlama ve kabarcıklanma gibi sorunların sonucunda oluşur. • Yanlış ve kalitesiz tiner kullanılması. bir önceki katın iyice kurumasını beklemeden bir sonraki katın uygulanması. Eğer ince çatlama ve mikrokabarcıklar oluşmuş ise boya sökülerek yeniden boyanmalıdır. • Zımparanın yeterince veya hiç yapılmamış olması. Nedenleri : • Yüzey iyice temizlenmemiş ise çatlama meydana gelebilir. • Maskeleme işleminde kullanılan bantların boya kuruduktan sonra sökülmesi. 6. 6. • Yanlış sertleştirici ve oranını kullanmak. Düzel t i l mes i : • Parlaklık kaybı az ise hafif bir pasta cila ile sorun giderilebilir. üretimde kullanılan bazı malzemelerden gelebilecek yabancı maddelerin boyama işleminden önce iyi temizlenmemesi. silikon. PARLAKLIK KAYBI Boyanın yüzeye uygulanmasından hemen veya bir süre sonra ortaya çıkan matlaşmadır. özellikle macunlarda. • Metal yüzey hazırlanmasının (yağ alma. • Yanlış veya kalitesiz tiner kullanılması. • Boya katlarının çok kalın uygulanması. ZAYIF YAPIŞMA Boya kuru filminin uygulandığı yüzeye tutunamayıp dış etkenlerin ve kuvvetlerin etkisiyle soyulması. • Metal yüzeyi veya sonkat için uygun olmayan astar kullanılması. Nedenleri : • Yüzeyde bulunabilecek mum. sabun. • Çok kalın tatbikatlarda. • Ön buharlaşma ve kurumayı hızlandırmak için yaş boyaya kompres hava üflenmesi. Parlaklık kaybı fazla ise önce pasta çekilir. • Parlaklığı ve kuruma hızını artırıcı bazı kimyasal maddelerin denenmeden boyada kullanılması. kabinden. yüzeyden ayrılmasıdır. 26 . • Birbiri üstüne gelen katlar arasında yeterince kuruma süresi verilmemesi. sonra cila yapılır. • Yanlış katkı maddelerinin kullanılması. • Yanlış oranda tiner ve sertleştirici kullanılması. yağ. gres.6. Nedenleri : • Nem kabarcıklarının oluşması nedeniyle yüzey pürüzlülüğünün artması ve yüzeyde farklı yansımalar oluşması.

nem kabarcıklarının oluşma ihtimali kuvvetlidir. Boyanın yapısının bozulduğunu veya uygun çözücü solvent ile çözülmediğini gösterir. • 2 Komponentli boyalarda yanlış boya seçiminin yapılması. 27 . • Boya yapımcısının tavsiye ettiği ve nem kabarcıklarına karşı dirençli sistemlerin kullanılması. Yüzeylerin zımpara artıklarından tamamen temizlenmesi ve yeni bir kat atmadan önce yüzeyin tamamen kurutulması gerekmektedir. • Suda çözünen tuzların varlığı. 6. Bölgesel tamiratları önlemek açısından macun ve astar zımparasını çok dikkatli yaparak kat kalınlığının çok inceltilmemesine özen gösterilmelidir.(Pot-life) • Ambalaj içindeki boyanın depolanma ömrünün dolmuş olması. • Çok ince atılmış boya katları.14. Düzel t i l mes i : • Birbirine yapışması dengeli sistem kullanılması.Düzel t i l mes i : • Yapışma zayıf ise boyanın sökülerek yüzeyin yeniden boyanması gerekir. 6. Nedenleri : • Boya katları arasındaki yapışmanın ve ilk kat astarın metale yapışmasının yetersiz olması. • Kurallarına uygun olarak çevreye zarar vermeden imha edilmesi. • Boya üreticisi tarafından önerilen film kalınlığının sağlanması. • Boya katlarının birbirinden farklı olması.15. Ancak boyada aşağıdaki sapmalardan herhangi biri mevcut ise. • Boyanın karıştırıldıktan sonra gereğinden fazla bekletilmesi. NEM KABAR CIKLARI Boya filmi içinde kalan nemin oluşturduğu film bozukluklarıdır. Nedenleri : Düzel t i l mes i : • Uygun solvent kullanılmaması. İPLİKLENME Boya tabanca memesinden lif lif çıkmaktadır. Nemli havalarda boya katları arasına nüfuz eden nem. • Üretici firma ile iletişime geçilerek çözümünün belirlenmesi. kuru havalarda filmi hızla terkeder ve genellikle bu dönüşüm fazla bir zarar vermez.

7.3. veya. üretici firmanın önerilerine uyulmalı. Boya ambalajı açılmadan önce alt. Rötuş işlemi için yapılacak boya uygulamasında kullanılacak alet ve ekipmanlar temiz ve tam çalışır durumda olmalıdır.2. 7.) organik solventler ya da temizlik maddeleri ile temizlenmelidir. yağmur.3. R ÖTUŞ YAPMA ORTAMININ KOŞULLARI 7.2.2.5. • Sonkat rötuşlaması için ise R u l o – Fırça – Haval ı Tabanca olarak seçilmelidir.3. gres vs. yüzeydeki toz. 7.2. Rötuş işlemi sırasında kullanılacak ekipmanlar. Astar hariç diğer arakat ve sonkat boyalarda yapılacak rötuş işlemlerinde ve kat üstü kat uygulamalarında yüzeyin zımpara ile pürüzlendirilerek uygulamaya geçilmesi şarttır.2. yüzey St-3 mertebesine kadar çanak fırça.1. 7. R ÖTUŞ YAPILACAK YÜZEYİN HAZIRL ANMASI 7.3.üst edilerek. tuzlu ortam ve sis gibi nedenler ile boyanacak yüzeyin ıslak olduğu durumlarda boya uygulaması yapılmamalıdır 7. • Astar ve arakat rötuşlaması için Rulo – Fırça olarak seçilmelidir.3. fırçanın kılları sert olmamalıdır.2. ambalajı açıldıktan sonra gerekirse mekanik karıştırıcı kullanılarak homojen bir şekilde karıştırılmalıdır.7.1.2.) organik solventler ya da temizlik maddeleri ile temizlenip kurutulduktan sonra zımpara yapılmak sureti ile yüzey pürüzlendirilmelidir. tel fırça veya zımpara ile temizlenmelidir. • Boya-sertleştirici karışımları teknik bültenlerde belirtilen karışım oranlarında. metal yüzey açığa çıkmış ise ISO 8501-1 1998 standardına göre. 7. yüzeydeki toz. Rötuş yapılacak olan yüzeyde boya tamamen deforme olmuş. • Ortam sıcaklığı +5 ile +35 °C arasında olmalıdır.4.3. arakat + sonkat deforme olmuş ise.2.3.1. püskürtme yapılırken basınç 4-5 atmosfer arasında olmalıdır. R ÖTUŞ İŞLEMİ İÇİN KULLANILACAK B OYANIN HAZIRLANMASI 7.4. Depodan teslim edilen boyanın raf ömrünün dolmamış olmasına dikkat edilmelidir. 7. Kapalı ortamlarda yapılacak uygulamalarda havalandırmaya dikkat edilmelidir. 7. RÖTUŞ İ ŞLEMLERİ 7. 7. • Karışım homojen hale gelinceye kadar karıştırılmalıdır. Direkt güneş altında ve/veya rüzgarlı havalarda uygulama yapılmamalıdır. 7. • Havalı tabanca kullanılacak ise. R ÖTUŞ İÇİN GEREKLİ BOYAMA EKİPMANININ HAZIRLANMASI 7. Çift komponentli boyalar için: • Boya üreticisi firmanın belirlediği kodlardaki ürünler beraber kullanılmalıdır.1. • Bağıl nemin %80’i aştığı durumlarda boya uygulaması yapılmamalıdır. Mekanik temizlik işleminden sonra yüzeydeki tozlar temiz ve kuru kompresör havası ile veya emici pompalar ile temizlenmelidir.4. 7.3. Bu aralığının dışında bir sıcaklılıkta uygulama yapılmamalıdır. 7. kar. • Fırça kullanılacak ise boyanacak yüzeyin büyüklüğüne uygun boyutta fırça seçilmeli.1.4. kullanılacak tabanca çok iyi tanınmalı. Uygulamada. Rötuş yapılacak olan yüzeyde astar deforme olmamış. sonkat deforme olmuş ise. • Rulo uygulaması geniş ve düzgün yüzeylerde yapılmalıdır. • Ortamdaki bağıl nemin metal yüzey üzerinde yoğuşması sebebi ile. Rötuş yapılacak olan yüzeyde astar + arakat deforme olmamış. 28 . gres vs. • Yüzey sıcaklığı havadaki su buharının yüzey üzerinde yoğuşmaması için çiğlenme noktasının (dew point) en az 3 °C üzerinde olmalıdır. kir tatlı su ile yıkanıp diğer yabancı maddeler (yağ. mevcut ise dijital bir tartı ile yoksa ölçü çubuğu kullanarak yapılmalıdır.1.1.3. Boyanın rötuşlama için uygulanacağı. kir tatlı su ile yıkanıp diğer yabancı maddeler (yağ.4.

7. boya ve sertleştirici tam olarak karıştırıldıktan sonra tavsiye edilen miktarda ilave edilmelidir.2.5. Uygulama esnasında boya üreticisi firmanın teknik bülteninde belirtilen.2. • Fırça ile yapılıyorsa. Sertleştirici karıştırıldıktan sonra teknik bültenlerde belirtilen süre kadar beklenmeli. 7. B OYANIN YÜZEYE TATBİKİ 7. fırça boya kutusuna yarıya kadar daldırılmalı.6. 7. Uygulama bittikten sonra kullanılan uygulama ekipmanları. • R u l o ile yapılıyorsa.1. üzerlerinde ve içlerinde boya artıkları kalmayacak ve bir daha ki uygulamaya hazır olacak şekilde temizlenmelidir. • Çift komponentli boyalar için tiner ve sertleştirici karıştırılmamış boya kalması durumunda. yüzeyden gereğinden fazla geçmeksizin uygulama yapılmalıdır. boya üreticisi firmanın belirttiği pot-life (yaşam ömrü) içerisinde kullanılmayacak ise imha edilmelidir. boyanın karışım ömrü (pot-life) göz önüne alınarak kullanılacak miktarda boya sertleştiricisi ile karıştırılmalıdır. uygulanacak yüzey ile 75°'lik açı yapacak şekilde tutularak fazla bastırmadan.1. Bağıl nem oranının. Kullanılacak tiner. Boyanan parçalar tam kuruma gerçekleşinceye kadar. Rüzgar hızının saatte 24 km' den fazla olması durumunda 7. UYGULAMANIN TAMAMLANMASI 7. kapağı ve pimleri sıkıca kapatılarak depoya teslim edilmelidir.1. 7. Çevre veya boyanacak parça yüzeyinin.5. uygun ortamda bulundurulmalı.• • • Boya hazırlanırken.6. boya üreticisinin belirttiği sıcaklıklara göre düşük veya fazla olması durumunda. 7.5. boya uygulamasına daha sonra başlanmalıdır. • Boya-sertleştirici karışımı kalması halinde. Uygulama sonrasında. • Haval ı tabanca ile yapılıyorsa. katlar arasında beklenmesi gereken minimum ve maksimum sürelere uyulmalıdır. tabanca boyanacak yüzeye dik ve 25-40 cm mesafeden yüzeye paralel harekelerle yapılmalıdır.3. Uygulama.7. 7.7. boya üreticisinin uygulama için önerdiği değerden yüksek olması durumunda. • • • • 7. UYGULAMADA DİKKAT EDİLECEK NOKTALAR Aşağıdaki durumlarda uygulama yapılmamalıdır.7. Yüzeyin ıslak olması durumunda. kabarcık oluşmaması için çok hızlı ve bastırarak uygulama yapılmamalıdır. 29 . yağmur ve direk güneş ışığı altında bırakılmamalıdır.