P. 1
KARBONHİDRATLAR

KARBONHİDRATLAR

5.0

|Views: 3,200|Likes:
Yayınlayan: Kimya Bilimi
FOTOSENTEZ

KARBONHİDRATLAR VE KORUYUCU HEKİMLİK

TATLI KÖMÜR

SÜT

KURU ÜZÜM İLAÇ GİBİ

TOKSİK MADDELERİN ÜREDİĞİ KÜSPE HAYVAN YEMİ OLARAK KULLANILMAMALIDIR

DİŞİ DANA VE DİŞİ KUZU, SÜTÜ İÇİN BESLENMELİDİR

UYUMAMAK GEREKTİĞİNDE GLİKOZ İÇEREN BESİNLER YENMELİDİR

SAĞLIK İÇİN DOĞAL TAM BUĞDAY EKMEĞİ

UZAK DOĞUDA GÖRÜLEN BERİBERİ HASTALIĞI EKMEK YERİNE PİRİNÇ YENİLDİĞİNDEN OLUR

BUĞDAY EKMEĞİ YERİNE SADECE MISIR EKMEĞİ YENİRSE PELLEGRA HASTALIĞI OLUR

BUĞDAY EKMEĞİ YERİNE BAKLA (FUL) YENİRSE ERİTROSİTLER (ALYUVARLAR) ERİR

ŞEKER PANCARININ ESAS MADDESİ OLAN SAKKAROZUN BİTKİDE OLUŞUMUNA AİT REAKSİYON DENKLEMİ

DİSAKKARİTLERİN SİNDİRİMİNİN REAKSİYON DENKLEMLERİ

POLİSAKKARİTLERİN (NİŞASTA, SELÜLOZ VE GLİKOJEN) OLUŞUMUNA AİT REAKSİYON DENKLEMİ

BENZETMEDE HATA OLMASIN

• ÜZÜM CUMHURİYETÇİ,
• PEKMEZ DEMOKRAT,
• SİRKE MİLLİYETÇİ,
• ŞARAP İSE KOMİNİST VEYA İRTİCACIDIR.

KONUYLA İLGİLİ SOSYAL ALANDA KULLANILAN KİMYA KELİME VE DEYİMLERİ
FOTOSENTEZ

KARBONHİDRATLAR VE KORUYUCU HEKİMLİK

TATLI KÖMÜR

SÜT

KURU ÜZÜM İLAÇ GİBİ

TOKSİK MADDELERİN ÜREDİĞİ KÜSPE HAYVAN YEMİ OLARAK KULLANILMAMALIDIR

DİŞİ DANA VE DİŞİ KUZU, SÜTÜ İÇİN BESLENMELİDİR

UYUMAMAK GEREKTİĞİNDE GLİKOZ İÇEREN BESİNLER YENMELİDİR

SAĞLIK İÇİN DOĞAL TAM BUĞDAY EKMEĞİ

UZAK DOĞUDA GÖRÜLEN BERİBERİ HASTALIĞI EKMEK YERİNE PİRİNÇ YENİLDİĞİNDEN OLUR

BUĞDAY EKMEĞİ YERİNE SADECE MISIR EKMEĞİ YENİRSE PELLEGRA HASTALIĞI OLUR

BUĞDAY EKMEĞİ YERİNE BAKLA (FUL) YENİRSE ERİTROSİTLER (ALYUVARLAR) ERİR

ŞEKER PANCARININ ESAS MADDESİ OLAN SAKKAROZUN BİTKİDE OLUŞUMUNA AİT REAKSİYON DENKLEMİ

DİSAKKARİTLERİN SİNDİRİMİNİN REAKSİYON DENKLEMLERİ

POLİSAKKARİTLERİN (NİŞASTA, SELÜLOZ VE GLİKOJEN) OLUŞUMUNA AİT REAKSİYON DENKLEMİ

BENZETMEDE HATA OLMASIN

• ÜZÜM CUMHURİYETÇİ,
• PEKMEZ DEMOKRAT,
• SİRKE MİLLİYETÇİ,
• ŞARAP İSE KOMİNİST VEYA İRTİCACIDIR.

KONUYLA İLGİLİ SOSYAL ALANDA KULLANILAN KİMYA KELİME VE DEYİMLERİ

More info:

Categories:Types, Research
Published by: Kimya Bilimi on Aug 20, 2008
Telif Hakkı:Traditional Copyright: All rights reserved

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PPTX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

09/03/2014

pdf

text

original

KARBONH DRATLAR

1

KARBONH DRATLAR
‡ Yap lar nda C, H ve O bulunan, H ile O aras nda 2/1 oran olan bile iklerdir. ‡ Yap lar nda aldehit ya da keton grubu ta y p poli alkol özelli i gösterirler. ‡ Is t ld klar nda H2O aç a ç kararak geriye karbon b rak rlar. ‡ Karbon hidratlar fotosentez olay ile olu ur. ‡ Genel formülleri Cn(H2O)m eklindedir.
2

KARBONH DRATLARIN ADLANDIRILMALARI
‡ Aldehit grubu ta yanlara aldoz, keton grubu ta yanlara da ketoz ad verilir. Ba a aldo veya keto ön eki araya karbon say s n n Latincesi, sonlar na ±oz eki getirilerek okunurlar. ki karbonlu olana bioz, üç karbonlu olana trioz, dört karbonlu olana tetroz, be karbonlu olana pentoz, alt karbonlu olana hekzoz denir.
3

‡ Karbonhidratlar n en önemlisi aldo hekzoz olan glikoz ile keto hekzoz olan früktozdur. ‡ Ayn say da karbon içeren aldozlar ve ketozlar birbirinin izomeridir.

4

KARBONH DRATLARIN SINIFLANDIRILMASI
‡ 1) Monosakkaritler ‡ 2) Disakkaritler ‡ 3) Polisakkaritler 1) Monosakkaritler: Molekül yap lar nda tek karbon iskeleti bulunan basit karbonhidratlar monosakkaritlerdir. Kristal yap l d rlar, suda çözünürler ve tatl d rlar. Glikoz, galaktoz ve früktoz en çok bilinenleridir.
5

‡ 2) Disakkaritler: ki molekül monosakkaritten bir molekül su ç kmas yla meydana gelirler. En önemlileri sakkaroz (çay ekeri), maltoz ve laktozdur (süt ekeri). Bir molekül glikoz ile bir molekül fruktozdan bir molekül su ç kmas yla sakkaroz olu ur. Disakkaritler asitli ortamda hidrolize u rayarak monosakkaritleri olu tururlar. Suda çözünürler ve tatl d rlar.
6

‡ 3) Polisakkaritler: Polisakkaritler çok say da monosakkaritin birbirlerine oksijen köprüsüyle ba lanmas yla olu urlar. n molekül monosakkaritten n molekül su ç kmas yla polisakkaritler olu ur. Baz önemli polisakkaritler; ni asta, dekstrin, selüloz, glikojen ve inülündir. Molekül say s 5±15 ise dekstrin, 20 ise glikojen, 30±35 ise ni asta ve 2000 kadar ise selüloz meydana gelir. Polisakkaritler tats zd r ve suda çözünmezler.
7

OPT KÇE AKT FL K VE OPT K ZOMER
‡ Yap s nda asimetrik karbon atomu ta yan organik bile ikler, polarize çevirme özelli i gösterir. Bu maddelere optikçe aktif madde, bu izomeri çe idine de optik izomeri denir. Üst üste çak mazl k d nda optik izomerlerin yap ve özellikleri ayn d r; örne in, saf optik izomerlerin erime ve kaynama noktalar ayn d r.
8

AS METR K KARBON ATOMU
‡ Karbon atomunun 4 ba nda da farkl gruplar varsa bu karbon asimetriktir ve polarize a etki eder. Asimetrik karbon atomu, sa üst kö ede bir y ld z i aretiyle gösterilir.

9

POLAR ZE I IK
‡ Polarize k, tek düzlemde titre en kt r. ‡ Asimetrik karbon atomu içeren moleküller kiral (asimetrik) moleküller olarak adland r l r. ‡ Kiral bir molekül ve ayna görüntüsüne, ikisine beraber enantiomeri denir. ‡ Polarize sa a çevirenlere (+), sola çevirenlere de (±) denir.

10

RASEM K KARI IM
‡ Optikçe aktif bir bile i in + ve - eklini e it miktarda bulunduran kar mlar polarize a etki etmezler. Bu kar ma rasemik kar m denir. ‡ Optikçe aktif bir bile i in D ve L ekilleri birbirinin ayna görüntüsü gibi ba ka bir ifadeyle sa elle sol el gibidir; birbirleri üzerine çak mazlar.
11

KARBONH DRATLARDA YAPISAL ZOMER
‡ Ayn say da karbon içeren aldozlar ve ketozlar birbirinin izomeridir. ‡ Karbonhidratlardan aldehit grubu ta yanlara aldoz, keton grubu ta yanlara da ketoz ad verilir.

12

ENANT OMERLER
‡ Enantiomerler; üst üste konulamayan, birbirinin üzerine oturtulamayan, üst üste konulunca birbiriyle çak mayan ve birbirinin ayna görüntüsü olan stereoizomer bile iklerdir. Kiral olarak da isimlendirilir. ‡ Kiralda tüm ligandlar birbirinden farkl d r. ‡ Düzlem polarize , farkl yönlerde çevirirler.
13

‡ Kiral maddeler, ayn ortamda farkl tepkime h z verirler. ‡ Farkl biyolojik aktivite gösterirler. ‡ Kiral merkeze, stereojenik merkez de denir. ‡ Kiral maddeler optikçe aktiftir.

14

K RAL, AK RAL, OPT KÇE AKT F, OPT KÇE NAKT F
ayet bir madde, sadece 1 kiral merkez içerirse bu madde kiraldir ve enantiomeri vard r. ‡ Yapay enantiomerler, rasemik kar md r ve optikçe inaktiftir. ‡ E er bir maddenin 2 kiral merkezi varsa bu madde optikçe aktif de olabilir, inaktif de olabilir.
15

‡

‡

ayet madde içinde sanal bir düzlem varsa (ayna görüntüsü olu uyorsa) madde optikçe inaktiftir. Optikçe inaktif maddeye akiral madde de denir.

16

STEREO ZOMERLER N MAKS MUM SAYISI
‡ 2 formülüyle bulunur; n kiral merkez say s d r.
n

17

2 FORMÜLÜ HER ZAMAN GEÇERL DE LD R
‡ Bazen 2 kiral merkez oldu u hâlde stereoizomer say s 4 de il de 3 olur. Bunun nedeni enantiomerlerden birinin ayna hayalinin birbiriyle çak mas d r. Bu durumda optikçe aktiflik söz konusu de ildir, ayna görüntüsü yoktur, bundan dolay 1 stereoizomer say l r. Di er enantiomerin ayna hayali birbiriyle çak mad ndan 2 stereoizomer say l r.
18

n

‡ Toplam 3 stereoizomer olur.

19

d (D) VE l (L) KARBONH DRAT B LE KLER NE ÖZELD R
‡ d (D) ve l (L) karbonhidratlara özel gösterimdir. Fonksiyonel gruba en uzaktaki asimetrik karbon atomunda OH sa daysa d veya D (dekstro), soldaysa l veya L (levo) denilmi tir. ‡ d izomerin polarize sa a çevirdi i (+), l izomerin ise sola çevirdi i (-) yanl bilinen bir husustur.
20

‡ D-gliseraldehit polarize sa a çevirirken, D-laktik asit sola çevirir. ‡ + ve ± geneldir. Polarize sa a çevirenler (+), sola çevirenler ise (-)¶dir. ‡ Bir maddenin +¶s kaç derece sa a çeviriyorsa ±¶si de o kadar derece sola çevirir. ‡ R ve S ise mutlak konfigürasyonla ilgili bir durumdur.
21

FOTOSENTEZ
6CO2 + 6H2O + güne enerjisi ve klorofil C6H12O6 + 6O2 ‡ Bitkiler güne nda CO2 al p O2 vermekte, insanlar ise gece±gündüz O2 al p CO2 vermektedir. ‡ Havadaki % 21 O2 oran sabittir. Oran azalmaya meyledince fotosentez h zlanmakta, oran art nca da fotosentez yava lamaktad r.
22

‡ Havadaki % 21 O2 canl lar için en uygun yüzdedir, oran sabit tutulmaktad r. ‡ % 50 olsayd her taraf benzin dökülmü gibi olacakt . Yukar dan gelen radyasyonlarla her an yang n ç kabilirdi. Bu durumda bir kibrit çak nca hava aniden yanacakt . ‡ Oksijen oran % 50 olmad gibi % 10 da de ildir. Oran % 10 olsayd solunum güçlü ünden yine ölecektik.
23

‡ % 0,03 olan CO2 oran da fotosentez için gerekli olan orand r. Karbon dioksit bu oranda olmal , daha fazla olmamal d r. Havadaki fazlal solunumda önemli problemlere yol açar. ‡ Sonuç olarak havadaki gazlar n oranlar insanlar ve di er canl lar için en idealdir. ‡ Fotosentez olay yapraklarda cereyan eder.
24

‡ CO2 ve H2O gibi maddelerden çiçek, meyve ve sebzeler meydana gelmekte, havam z temizlenerek rahat nefes almam z sa lanmaktad r. ‡ H2O, fotosentezde meyve ve sebzelerin meydana gelmesine sebep oldu u gibi, meyve ve sebzelerle yap k ve kar k oldu undan da onlar n tazeli ini korumaya vesiledir.
25

‡ Fotosentez, g day meydana getiren kimyasal reaksiyonlardan biridir. Fotosentez reaksiyonunda enzimler görev almaktad r. ‡ Hayat çe itlerinin en a a s , bitki hayat d r. Bitki hayat n n en birinci derecesi, çekirdekteki hayat ukdesinin, hayat dü ümünün uyanmas d r. Uyan p aç larak hayata gelme, canl l k kazanma gözümüz önünde apaç k ve çoklukla cereyan etmektedir.
26

‡

‡

Hayat n s rr ilk insandan beri kimya, biyoloji, botanik vb. bilim dallar nazar nda gizli kalm t r. Hakikati, hakiki olarak insan akl ile ke fedilmemi tir. Zaten ke fedilmesi de dü ünülemezdi; çünkü canl l k ve hayatta, maddi hiçbir sebep yoktur. Asl nda canl l k ve hayatta var gibi görünen sebepler, perde olmas için zahirde sebeptir. Biraz dü ünülse bunlar n sebep olmad anla lacakt r.
27

‡ Hayat denilen s rl durum, bir anda belirtileriyle ortaya ç kmaktad r. Bu hâl, hayat n hakikatinin aç klamas n , fenlerin ve felsefenin d nda aramaya, bizi mecbur b rakmaktad r. ‡ Hayat ve hayata ait fonksiyonlar maddenin özelli inden kaynaklanamaz; çünkü madde, sürekli olarak insan bedeninde de i mesine ra men, hayat m z ve benli imiz hiçbir de i ikli e u ramadan devam eder.
28

‡ Bu durum, maddenin canl bünyelerdeki a rl n n derecesinin dü üklü ünün göstergesidir.

29

KARBONH DRATLAR VE KORUYUCU HEK ML K
‡ T bb n büyük bir bölümünü koruyucu hekimlik olu turmaktad r; çünkü esas olan, ki iyi hasta olmaktan korumakt r. Bu, oldukça da kolayd r. ‡ Ki i hasta olduktan sonra tedavi, daha zor ve pahal d r.
30

SA LI IMIZ Ç N FAYDALI OLAN KARBONH DRAT ÇEREN GIDALAR VE D KKAT ED LECEK HUSUSLAR
‡ Çay ekeri yerine hurma, üzüm, incir, bal vb. g dalar tercih edilmelidir. ‡ Yo urt do al antibiyotiklerdendir. ‡ Her sabah aç karna çekirdekli siyah kuru üzüm yenilmelidir.
31

‡ Damar sa l için gerekli ba l ca karbonhidratlar; sar msak, kavun, karpuz, ye il yaprakl sebzeler, bal, incir, hurma ve elmad r. ‡ skelet sistemi sa l için ba l ca g dalar; süt, salep, bal k ve yumurtad r. ‡ Beyin sa l n korumak için ba l ca karbonhidratlar; ekmek, kuru dut, kuru üzüm, hurma, bal ve pekmezdir.
32

‡ Tedavide alternatif t p ilaçlar tercih edilmelidir. ‡ Mart ve nisan aylar nda ac günevik, ac marul, fincan otu, karam k, yemlik, mad mak, dede sakal vb. k r otlar mart ay nda bolca yenmelidir. Atalar m z ³mart ay dert ay ´ demi lerdir. Bu otlar, insan y l boyunca hastal klardan korumaya vesiledir. ‡ Baharda ye ile bakmak göze iyi gelir.
33

KARBONH DRAT ÇEREN BAZI GIDALARIN NASIL TÜKET LMES GEREKT
‡ Meyveler posal yenmelidir. Selüloz içeren posa ba rsak sa l için önemlidir. ‡ Ceviz, tatl s z yenirse ba a r s yapar. ‡ Süt, gece veya sabah aç karna ekersiz içilmelidir.
34

‡ Antep f st tatl s z yenirse kanser riski vard r. ‡ Yaz mevsiminde yaz sebze ve meyvesi, k mevsiminde de k sebze ve meyvesi yenmelidir. ‡ Meyve ve sebze aç karna yenmelidir. ‡ Kavun yemeklerden evvel yenmelidir. ‡ Karpuz aç karna, tok karna veya yemekle beraber yenebilir.
35

TÜKET LMES UYGUN OLMAYAN GIDALAR
‡ Bisküvi, çikolata, kola vb. sentetik ve katk maddeli g dalardan kaç nmal d r. ‡ Hormonlu meyve ve sebze mümkünse yenmemelidir. ‡ Geni de i tirilmi yiyeceklerden uzak durulmal d r. ‡ Yapay tatland r c içeren g da ve içeceklerden kaç n lmal d r.
36

‡ Elman n kabu u, çok faydal olmas na ra men yenmemelidir. Elma, kabu u soyularak yenmelidir; çünkü elma a açlar CuSO4 çözeltisiyle ilaçlan r. Bol suyla y kansa bile kabukta Cu+2 kal r. Cu+2 düzeyinin kanda yükselmesi ile Wilson ad verilen ölümcül karaci er hastal ba gösterebilir. ‡ Yapay gübre ve tar m ilac kullan lmadan yeti tirilmi organik sebze ve meyve tüketilmelidir.
37

‡ Yapay gübre ve tar m ilac kullan lmadan yeti tirilmi organik sebze ve meyve tüketilmelidir. ‡ Gemilerle gelen pirinç vb. ithal g dalar radyasyon içerdi inden bunlardan kaç n lmal d r. ‡ Tedavide sentetik ilaçlardan mümkün oldu u kadar kaç n lmal d r. ‡ Ispanak ve patates bir ö ünlük pi irilmelidir. Beklemi spanak ve patates yemekleri tüketilmemelidir.
38

‡ Meyve ile beraber su içilmemelidir. çilecekse önce içilmelidir. ‡ Ham toplanarak kimyasallarla olgunla t r lm meyve yenmemelidir; turfanda meyve fazla paraya sat ld ndan, narenciye hile amac yla erken toplanmakta ya karpit ile muamele edilerek ya da etilen gaz odalar nda bekletilerek olgunla m gibi gösterilmektedir.
39

YAPAY TATLANDIRICILAR VE ZARARLARI
‡ Yapay tatland r c lar n tamam kimyasal maddedir. Bu nedenle bunlara kimyasal tatland r c da denir. ‡ Hepsi vücuda yabanc ve zararl d r. ‡ eker hastalar n n bile kullanmamas en iyisidir. Kullan ld nda da günde 30 tabletin a lmamas gerekir.
40

‡ Doz a m nda kanserojen oldu u iddia edilmektedir. ‡ Aspartam ve sakarin, eker hastalar n n kulland yapay tatland r c lar n ba l calar ndand r. ‡ Türk eker Kurumu verilerine göre eker hastalar n n kulland aspartam ve sakarin ithalat son 8 y lda 13 kat artm t r. 2000 y l nda 162 ton, 2008¶de 2190 ton ithal edilmi tir.
41

‡ 2003 y l nda Türk eker Kurumu¶nun yapt ara t rmaya göre ithal edilen sentetik tatland r c lar n yaln z % 4,8¶i sa l k sektöründe, % 95,2¶si ise g da sektöründe kullan lm t r. Son y llarda g da sektöründeki kullan m oran ürkütücüdür. ‡ 20 kuru luk kimyasal tatland r c , 2 liral k ekerin i levini görmektedir. ‡ Türk G da Kodeksi 1 kg baklavada 1 g yapay tatland r c kullan lmas na izin vermi tir.
42

‡ Türk G da Kodeksi¶nin belli miktar geçmemek kayd yla müsaade etti i, yapay tatland r c lar n kullan ld ba l ca g dalar unlard r: Meyve suyu, ekerleme, dondurma, reçel, diyet g da ve içecek, tatl çe itleri. ‡ Tar m ve Köy leri Bakanl Koruma ve Kontrol Genel Müdürlü ü G da Bölümü¶nden izin al nmadan üretim yap lamamaktad r.
43

‡ Tar m ve Köy leri Bakanl denetimlerini sürdürmektedir. Ancak; merdiven alt üreticiler, yapay tatland r c lar kaçak olarak kullanmaktad r. ‡ Sahtekârl klar denetim esnas nda anla l nca, dükkân mühürlenerek kapat lmaktad r, ancak gidip ba ka yere gizli bir imalat yeri daha açmaktad rlar. Buralarda baklava, helva, süt tatl lar ve reçel imalat yap lmaktad r.
44

ÇAY EKER (SAKKAROZ D ER ADIYLA SUKROZ) YER NE KULLANILAN YAPAY TATLANDIRICILARIN BA LICALARI
‡ ‡ ‡ ‡ Aspartam (E 951) Sakarin (E 954) Asesülfam±K (E 950) Neohesperidin (E 959)
45

‡ ‡ ‡ ‡

Siklamat (E 952) Sukraloz (E 955) Tautamin (E 957) Neotam (E 961)

46

YAPAY TATLANDIRICILARIN SAKKAROZDAN KAÇ KAT DAHA TATLI OLDU U
‡ Aspartam (E 951) sakkarozdan 180 kat daha tatl d r. ‡ Sakarin (E 954) sakkarozdan 300 kat daha tatl d r. ‡ Asesülfam±K (E 950) sakkarozdan 200 kat daha tatl d r.
47

‡ Neohesperidin (E 959) sakkarozdan 1500±1800 kat daha tatl d r. ‡ Siklamat (E 952) sakkarozdan 30±50 kat daha tatl d r. ‡ Sukraloz (E 955) sakkarozdan 600 kat daha tatl d r. ‡ Tautamin (E 957) sakkarozdan 2500 kat daha tatl d r. ‡ Neotam (E 961) ise sakkarozdan 10 000 ile 13 000 kat daha tatl d r.
48

KANDAK YÜKSEK GL KOZ DÜZEY N NE DÜ ÜRÜR?
‡ Kandaki yüksek glikoz düzeyini kekik suyu, kantaron ya , bö ürtlen kökü ve papatya çay dü ürür. ‡ Bol su içmek ve yemekten yakla k 2 saat sonra yürüyü yapmak da yüksek glikoz düzeyinin dü mesinde yard mc olur.

49

TATLI KÖMÜR
‡ Vücudumuzun enerji gereksinimi büyük ölçüde karbonhidratlardan sa lan r. ‡ Ye il bitkiler, meyve ve sebzeler en önemli karbonhidratlardand r. ‡ Bu yönüyle ye illikler, en güzel güne enerjisi; meyve ve sebzeler de tatl kömürdür. ‡ Do al gaz, odun, kömür d ar da yanar; karbonhidratlar ise vücutta yanar.
50

SÜT
‡ Sütün bile iminde sodyum, potasyum, kalsiyum, magnezyum, fosfat, bak r, sülfat, bikarbonat ve klorür gibi iyonlar ba ta olmak üzere az veya eser miktarda onlarca di er mineral maddeler (madensel tuzlar) ile beraber protein, karbonhidrat ve ya gibi temel besin maddeleri ve vitaminler vard r. htiva etti i unsurlar aç s ndan çok zengindir.
51

‡ nsan dünyaya gelir gelmez sütle beslenmeye ba lar. ‡ Sütteki laktoz fermente olmaz. Karbonhidrat olup da fermente olmayan tek eker laktozdur. ‡ Mahalle aralar nda sat lan sütte, su ve sütün kesilmemesi için çe itli kimyasal katk lar da olabilir. ‡ Pastörizasyon dü ük s cakl kta, UHT daha yüksek s cakl kta olur.
52

‡ Süt en temel ve do al g da maddesidir. ‡ Yiyecek ve içeceklerin yerini tutan, açl ve susuzlu u gideren, sütten ba ka bir g da yoktur. ‡ Sütün kan, irin, d k ve i kembe aras ndan ç k p yararl bir içecek hâlini almas ba l ba na mucizevi ve ibretle bak lmas gereken bir olayd r. ‡ nsanlar n yan s ra ço u hayvanlar için de besin kayna d r.
53

‡ Fermantasyon; mayalanma, bozunma, mahiyet de i ikli i, koku ma, do all n bozulmas demektir. Laktoz ise safl n , durulu unu her artta korur. ‡ Kemik erimesi ve boy k salmas n n en önemli nedenlerinden birisi, az süt içilmesidir. Kemik erimesi ilaçlar , kemik erimesini daha da artt r r. Zaman nda yeterli süt içilmesi, kemik erimesine kar koruyucudur. Kad nlar erkeklere göre daha çok süt içmelidir.
54

‡ Süt, UHT yöntemi sayesinde her zaman herkesin elinin alt nda olabilir. UHT, ³Ultra Heat Treatment´ kelimelerinin ba harfleridir; ³yüksek s da i lem´ demektir. UHT¶de hiçbir katk maddesi yoktur. ‡ UHT yönteminde süt yüksek s cakl ktaki ince borular n içerisinden geçirilir. Aylarca bozulmadan taze süt gibi içilir. Bu yüzden, yaz n bile buzdolab na koymaya gerek yoktur. UHT ile bozulmadan saklanabilirlik, sadece süte verilen bir özelliktir. Bu yüzden UHT müthi bir yöntemdir.
55

‡ Pastörize süt, sa ld ktan sonra 72 °C ile 76 °C aras ndaki s cakl kta 12 saniye ile 20 saniye aras nda tutulan süte denir. ‡ Uzun ömürlü süt olan UHT yöntemindeki sütte ise sa lm süt, 135 °C ile 150 °C aras ndaki s cakl kta 1 saniye ile 5 saniye aras nda tutulur. ‡ Patojen (hastal k sebebi olan) mikroorganizmalar 70 °C¶ n üzerinde ya ayamaz. Bu yüzden, pastörize olmam sütü 70 °C¶a kadar s tmak yeterlidir, kaynatmak gereksizdir. Bu konu genelde yanl bilinir.

56

‡ Homojenizasyon; süt içerisinde bulunan ya globüllerinin, fiziksel yöntemler ile çaplar n n küçültülerek kolloidal fazdan homojen faza geçmesi için uygulan lan i lemdir. ‡ nek, koyun, keçi gibi hayvanlar bir süt çe mesidir. En güzel, en ho , en temiz, en pak sanki ab hayat (ölümsüzlük sa layan su) gibi bir besini bizlere sunarlar. ‡ Canl lar içinde ömür boyu süt içen tek varl k insand r.
57

‡ Süt, hem ya amsal bir beslenme kayna hem de birçok hastal k için ifa vesilesidir. ‡ nsano lunun ilk g das n n süt oldu u da belirtilmektedir.

58

KURU ÜZÜM LAÇ G B
‡ Kara üzüm, sar üzüme göre daha faydal d r. ‡ Kara üzümde bulunan resveratrol maddesi kalp damarlar ndaki p ht la may ve damar sertli ini önleyerek kalp krizi riskini azalt r, beyin damarlar n açar. ‡ Aminoasit, B1 ve B2 vitaminleri, potasyum, magnezyum ve demir aç s ndan zengin olan kara üzüm ba kl k sistemini güçlendirir.
59

‡ Böbrek ve karaci erin çal mas n h zland rd ndan ya lar eritir. ‡ Cildin bak ml bir görünüm almas n sa lar. ‡ Kuru üzüm sabah kalk nca hayat boyu al n rsa zekây artt r r. ‡ Uyu turucu ve sigaraya kar tiksinti uyar r. ‡ Yenirse arap fabrikalar na engel olur. ‡ Kuru üzüm çok iyi bir g dad r, yeme e devam etmek gerekir. ‡ Balgam söktürücüdür.
60

‡ A z kokusunu güzelle tirir. ‡ Kara üzüm düzenli yenirse yap s nda bulunan flavonoit kansere iyi gelir. Resveratrol ise kanser hücrelerinin olu umuna engel olur.

61

TOKS K MADDELER N ÜRED KÜSPE HAYVAN YEM OLARAK KULLANILMAMALIDIR
‡ Ya eker pancar posas na küspe denir. ‡ Küspe üst üste y ld ndan hiçbir zaman kurumaz; ilk 1 ay çok iyi bir hayvan yemidir.
62

‡ 1 aydan sonra ya küspede toksinler ürer. Çok kötü kokar. Bu nedenle ilk ay ya olarak tüketilmelidir. ‡ Kokan küspeyi hayvana yedirmemelidir; aksi hâlde ine in hem eti ve hem de sütü kokar. ‡ Küspe inek yemi olarak kullan l r. ‡ Kokan küspe çevre kirlili ine neden olur.

63

‡ Aç kta bekletilen küspenin üstten 10 cm¶lik k sm çürüdü ünden at lmaktad r. ‡ Son birkaç senedir pancar küspesi, paketlerde vakumlanarak saklanmaktad r. Özel sektör taraf ndan yap lan bu uygulaman n kanunda düzenleme yap l p zorunlu hâle getirilmesi gereklidir. Böylece küspenin koku mas ve israf önlenecek, do an n kirlenmesine mani olunacak ve hayvanlar taze küspe yiyecektir.
64

D

DANA VE D KUZU, SÜTÜ Ç N BESLENMEL D R

‡ Türkiye öyle bir problemle kar kar yad r: Türkiye¶de kas tl olarak di i dana ve di i kuzu kesilmek sureti ile hayvanc l n kayna kurutulmaya çal lmaktad r. Bu nedenle di i dana ve di i kuzu, sütü için beslenmelidir. leride sütü sa lacak di i danalar ve di i kuzular, et için kesilmemelidir. Di i dana ve di i kuzu kesilirse süt azal r.
65

‡ lk defa do uran genç ine e düve denir. Düve, inek ve koyun zaten kesilmez; çünkü sütleri sa lmaktad r. ne in ve koyunun sütten kesilmi i kesilebilir. ‡ Bu problemin giderilmesi için hem insanlar uyar lmal hem çok süt içmeye te vik edilmeli hem de ilgili kanunda gerekli düzenleme yap lmal d r.

66

UYUMAMAK GEREKT NDE GL KOZ ÇEREN BES NLER YENMEL D R
‡ Glikoz içeren ba l ca besinler; üzüm, incir, dut, hurma ve bald r. ‡ Uyku gelince glikoz uykuyu da t r. ‡ Senelerce az uykuyla idare edilebilir. ‡ Bunun için en iyisi bir çay ka bal yemek veya bir tatl ka pekmez içmektir.
67

SOFRALARIN PAD AHI: BU DAY EKME VE ÖNEM

68

SA LIK Ç N DO AL TAM BU DAY EKME
‡ Sa l kl ya am için do al ekmek tüketilmesi gerekir. ‡ Beyaz ekmek al kanl ndan vazgeçmeliyiz. ‡ Tam bu day, tam bu day±çavdar ya da tam bu day±yulaftan yap lm ekmek üretimine geçmeliyiz.
69

‡ Beyaz ekmekte vitaminli ve lifli k s mlar ayr l p hayvan yemi olarak kullan l yor. Oysa buras bu day n özüdür ve çok önemlidir. ‡ Beyaz ekmek yedi imizde bu daydaki D vitamininin ancak % 10¶unu alabiliyoruz. D vitamini % 90 kayba u ruyor. ‡ Beyaz ekmekte, bu day n % 80¶i heba olur. ‡ Beyaz ekmek kan ekerini h zla yükseltip dü ürdü ü için diyabetin sebeplerindendir.
70

‡ Obezite, i manl k ve damar sertli inin kontrol alt na al nmas için beyaz ekme in de i tirilmesi gerekir. ‡ Birçok Avrupa ülkesi beyaz ekmekten vazgeçmi tir. ‡ Tam bu day, tam bu day±çavdar ve tam bu day±yulaftan yap lm ekmekler ba rsaklar n çal mas na yard mc olur. Bu ekmekler zay flamay kolayla t r r.

71

‡ Çavdarda bulunan baz maddeler, kolesterol sentezinde rol alacak baz moleküllerin ince ba rsaktan kana geçmesini yava lat r. Bir nevi kolesterolün kontrol alt nda tutulmas na yard mc olur. ‡ Yeti kinlerde görülen diyabetin nedenlerinden biri olan obezite, çocuklarda görülen diyabetin nedenleri aras nda bulunmaz.

72

‡ Kepekli ekmek, rafine edilmi beyaz una kepek eklenmesiyle elde edilir. ‡ Tam bu day ekme i ise terkibinde do al olarak kepek bulunan ekmektir. ‡ Tam bu day unundan yap lan ekme in vitamin ve mineral miktar , beyaz undan yap lm ekme e göre daha yüksektir. ‡ Ekme e hürmet edilmesi gerekir. Aksi takdirde toplumlar n k tl kla imtihan söz konusudur.
73

‡ Kepe in undan ayr lmamas gerekir. Elenmi undan ekmek pi irmemelidir. ‡ Elenerek undan ayr lan kepe in tekrar una kat lmas uygun olur. ‡ Kepek noksanl ; kab zl a, ba rsak iç duvar nda keseciklerin olu mas na, kal n ba rsak hastal klar na, basura sebep olur. Safra ta , di çürümesi, zararl kolesterol (LDL) ve eker hastal n n ortaya ç k n h zland r r.
74

‡ Esas yap s selüloz, hemiselüloz ve lignin olan posay enzimler sindiremez. Bundan dolay da posa belli bir hacim meydana getirerek ba rsak hareketini sa lar. Böylece art k maddeler, zararl maddelere dönü meden vücuttan at lm olur. ‡ Bu dayla ilgili en önemli husus, bu day kabu unun insan n zihinsel ve fiziksel performans na olan etkisidir.

75

‡ Kalitesiz unlara beyaz bir görünüm kazand rmak için a art c maddeler kullan l r. Bunlar n ba nda benzoil peroksit gelir. ‡ Ekme in iyi kabarmas n sa lamak için de una de i ik kimyasal maddeler kat l r. Bu kimyasallardan en çok kullan lan potasyum bromatt r. ‡ Bu maddelerin kanserojen oldu u üphesi vard r.
76

‡ Bu day ekme i, insan munis, cana yak n, uysal yapar.

77

UZAK DO UDA GÖRÜLEN BER BER HASTALI I EKMEK YER NE P R NÇ YEN LD NDEN OLUR
‡ B1 vitamininin (Tiamin) en önemli kayna bu dayd r. ‡ Bu day ekme i yerine sadece pirinç yiyen ülkelerde beriberi hastal görülür.
78

‡ Hastal n karakteristik belirtisi sinirsel bozukluktur. Kas zay fl ve dermans zl k da ortaya ç kar. ‡ Ülkemizde bu day tüketimi fazla oldu undan beriberi hastal na rastlanmaz.

79

BU DAY EKME YER NE SADECE MISIR EKME YEN RSE PELLEGRA HASTALI I OLUR
‡ Karadeniz bölgesinde senelerce yaln z m s r ekme i yenmi ti; bu day ekme i yenmemi ti. Sofralar n padi ah olan ekmek yerine m s r konmu tu. Adnan Menderes bu yanl l ortadan kald rm t r.
80

‡ Karadeniz¶de bu day ekme i yenmeye ba lad ktan sonra cinayetler azald ; zamanla silah imalat da durduruldu. ‡ Uzun süren ekmeksiz diyetin sonucunda kafa çal maz, kal c zekâ problemi ortaya ç kar. ‡ Ekmek cinayeti durdurur. Sicilya ve M s r¶da bu day ekme i yerine m s r yenir. Bundan dolay o ülkelerde kiral k katil ve ajan çok ç kar. ngiliz ajanlar M s r¶da me hurdur.
81

‡ PP vitamini (Niasin) en çok ek i mayal ekmekte bulunur. Bu day ekme i yerine m s r ekme iyle beslenen insanlarda niasin yetersizli inden dolay pellegra hastal ortaya ç kar; çünkü m s r, niasini az olan bir yiyecektir. ‡ Bu hastal kta sinir sistemi bozuklu u, sindirim sistemi bozuklu u, deride kuruma ve sertle me görülür.

82

BU DAY EKME YER NE BAKLA (FUL) YEN RSE ER TROS TLER (ALYUVARLAR) ER R
‡ M s r¶da ekmek yerine bakla yenmesi yayg nd r. ‡ Baklan n fazlas eritrositleri eritir ve O2 noksanl olur. Eritrositler, hücrelere O2 ta makla görevli tanecik olduklar ndan erimeleri sonucu beyne O2 az gitti inden kafa küçük kal r ve çal maz.
83

‡ Eritrositlerin erimesi sonucunda O2 azalmas n n telafisi için akci erlerin daha çok çal p büyümesi sonucunda gö üs kafesi geni ler. Gö üs kafesi büyük oldu undan zurna çalmaya uygun hâle gelir. yi zurna çalanlar n M s r¶da ya ad bilinmektedir. ‡ Kafan n küçük kalmas ve çal mamas sonucunda ajan yeti mi tir; firavunun da M s r¶da ç kt malumdur.
84

‡ Yine buna ba l olarak M s r¶da baz rktan olanlar n çok adam öldürdü ü bilinmektedir; bu rktan baz insanlar ekmek yemedi inden cani olmu lard r.

85

GL KOZUN YANMASI
‡ Glikozun yanmas ekzotermik bir reaksiyondur. Ekzotermik reaksiyonlar kendili inden gerçekle ir. Organizmada enerjiye ihtiyaç olmad zamanlarda glikoz yanmaz, depo edilir. Bu durum gösteriyor ki, ihtiyaç olmad hâllerde artlar haz r olsa bile reaksiyon gerçekle mez. C6H12O6 + 6O2 6CO2+ 6H2O + enerji
86

EKER PANCARININ ESAS MADDES OLAN SAKKAROZUN B TK DE OLU UMUNA A T REAKS YON DENKLEMLER
6CO2 + 6H2O + güne enerjisi + klorofil C6H12O6 + 6O2 C6H12O6 + C6H12O6 Glikoz Fruktoz C12H22O11 + H2O Sakkaroz
87

D SAKKAR TLER N S ND R M N N REAKS YON DENKLEMLER
C12H22O11 + H2O + Sakkaraz Sakkaroz C12H22O11 + H2O + Maltaz Maltoz C12H22O11 + H2O + Laktaz Laktoz C6H12O6 + C6H12O6 Glikoz Fruktoz C6H12O6 + C6H12O6 Glikoz Glikoz C6H12O6 + C6H12O6 Glikoz Galaktoz
88

POL SAKKAR TLER N (N ASTA, SELÜLOZ VE GL KOJEN) OLU UMUNA A T REAKS YON DENKLEMLER
6CO2 + 6H2O + güne enerjisi + klorofil C6H12O6 + 6O2 nC6H12O6 (C6H10O5)n H2O + (n±1)H2O Polisakkarit
89

MONOSAKKAR TLER N FERMANTASYONU (MAYALANMA) (EK ME) (TAHAMMÜR ETME)
‡ Glikoz, galaktoz veya fruktozdan etil alkolün olu mas fermantasyon reaksiyonudur. C6H12O6 2C2H5OH + 2CO2
90

ARPADAN B RA ELDE ED LMES NE A T REAKS YON DENKLEMLER
(C6H10O5)n + nH2O
Arpa ni astas

nC6H12O6
Glikoz

C6H12O6

2C2H5OH + 2CO2

91

ÜZÜMDEN ARAP ELDE ED LMES VE REAKS YON DENKLEM
Üzümün posas ayr ld ktan sonra kalan suyuna ra denir. ra f ç lara aktar l r. F ç n n t pas O2 gaz n n girmemesi gerekti inden kapal olmal d r. O2 gaz girerse sirke olur. Karbon dioksit gaz n n ç kmas için t pa s k kapat lmamal d r. 3± 5 ay sonra arap elde edilir. C6H12O6 2C2H5OH + 2CO2
92

EKMEKTE ET L ALKOL YOKTUR
‡ Ekmek polisakkarittir. ‡ Maya da polisakkarittir. ‡ Haz r ya mayalarda (pak maya) % 1,5 etil alkol vard r. Ek i mayalarda etil alkol yoktur. ‡ Ek i mayayla yap lan ekmekler bu nedenle daha lezzetlidir. Haz r mayayla yap lan ekme in tad yar yar ya azal r.
93

‡ 1 gün beklemi hamur ek i mayad r ve do ald r. ‡ Haz r maya ya ve kuru olmak üzere ikiye ayr l r. Kuru maya bira mayas d r, ya maya ise pak maya ad yla yayg n olan mayad r. ‡ Haz r mayayla yap lan ekmekte etil alkol yoktur. Etil alkol, ekmek pi erken buharla r. Etil alkolün kaynama noktas 76 °C¶t r; bu nedenle 76 °C¶tan sonraki s cakl klarda, etil alkolün zerresi kalmaz.
94

FERMANTASYONA U RAMAYAN TEK EKER: LAKTOZ
‡ Sütün fermente olmas için kefir bitkisi gereklidir. Süt ekeri (laktoz) özel artlarda ve çok zor fermente olur. Bu bize sütün önemini gösterir. ‡ Örne in; sütten yap lan ve etil alkol içeren kefirin yap m ile ilgili u bilgiler bize bu zorlu u gösterir.
95

‡ Kefir kuru iken kirli beyaz renkli, k k rdak görünü ündedir. Taze hâldeyken ise parlak beyaz renkli, nohut büyüklü ünde küremsi tanelerdir. ‡ Kefir yumrusu içinde birçok mikroorganizma bulunur. ‡ Sütün fermente olmas için kefir yumrusuna ihtiyaç vard r. Laktoz d ndaki fermente olan ekerlerde hiçbir d etkene gerek olmaks z n do al olarak maya olu ur.
96

D SAKKAR TLERDEN KEF R VE KIMIZ MAL
Kefir ve k m z imalinde; sütte bulunan süt ekeri ad verilen laktoz, d etkenlerle fermente olarak etil alkole dönü ür. D etken olmazsa süt tahammür etmez. C12H22O11 + H2O C6H12O6 + C6H12O6
Laktoz (Süt ekeri) Glikoz Galaktoz

C6H12O6

2C2H5OH + 2CO2
97

KARBONH DRATLARDAN DO AL MUTLAK ET L ALKOLÜN ELDE ED LMES
‡ eker pancar ndan, eker kam ndan, üzümden ve polisakkaritlerden mutlak etil alkol elde edilir. ‡ Anadolu¶da üzümden etil alkolün elde edildi i fabrikalara, suma fabrikas ad verilir. ‡ Suma, fikrini aç a vurmamak demektir.
98

‡ Mutlak etil alkolün ba l ca kullan ld yer t p alan d r. ‡ Do al mutlak etil alkol elde edilmesinde; alkol % 16¶l k olunca maya öldü ünden dolay bu yüzdeye gelmeden önce etil alkol ortamdan destilasyonla çekilir, fermantasyon devam eder. Bu i lem sürekli tekrar edilir. ‡ Mutlak etil alkol % 95,5 safl ktaki etil alkoldür.
99

D SAKKAR TLERDEN MUTLAK ET L ALKOL ELDE ED LMES NE A T REAKS YON DENKLEMLER
eker pancar ndan mutlak etanol elde edilir. C12H22O11 + H2O C6H12O6 + C6H12O6
Sukroz veya sakkaroz (Çay ekeri) Glikoz Fruktoz

C6H12O6

2C2H5OH + 2CO2
100

ÜZÜMDEN MUTLAK ET L ALKOL ELDE ED LMES NE A T REAKS YON DENKLEM
C6H12O6
Glikoz

2C2H5OH + 2CO2

101

POL SAKKAR TLERDEN MUTLAK ET L ALKOL ELDE ED LMES NE A T REAKS YON DENKLEMLER
(C6H10O5)n + nH2O
Ni asta

nC6H12O6
Glikoz

C6H12O6

2C2H5OH + 2CO2

102

NVERT EKER (BAL EKER )
‡ Baldaki ekerin bir k sm invert ekerdir. Glikoz ile fruktozun belli orandaki kar m na invert eker denir. nvert ekerde glikoz ve fruktoz birbirinden ayr d r.

103

BENZETMEDE HATA OLMASIN
‡ ÜZÜM CUMHUR YETÇ , ‡ PEKMEZ DEMOKRAT, ‡ S RKE M LL YETÇ , ‡ ARAP SE KOMÜN ST VEYA RT CACIDIR.

104

‡ Üzümden pekmez, sirke ve arap olmak üzere üç madde elde edilir; arap yasaklanm t r. Bunun gibi cumhuriyet de ba ta demokrasi ve Atatürk milliyetçili i olmak üzere Anayasa¶da belirtilen güzel her niteli i içerir. Laiklik sayesinde de irtica ve komünizme engel olunur. ‡ arap üzümün mayalanmas yla elde edilmektedir ki asl nda mayalama (fermantasyon) i i bir yönüyle bozunma, mahiyet de i ikli i, koku ma, do all ktan uzakla ma demektir.
105

‡ Sirke mayas na izin vard r, arap mayas na izin yoktur. ‡ Cumhuriyet rejimimizi de i tirmek isteyenler Marksist ve Leninistler ile irticac lard r. ‡ Genel Kurmay Ba kan m z lker Ba bu Kara Kuvvetleri Komutan iken 11 Nisan 2008¶de K br s¶ta yapt konu mada ³Cumhuriyet rejimimizin mayas bozulmaya çal lmaktad r.´ diyerek bu konuyu dile getirmi tir.
106

‡ Pekmez, üzümün niteli ini ta r; arap ta maz. Üzümün mahiyeti de i tirilerek arap elde edilir. ‡ Cumhuriyet ve demokrasi rejimimizi de i tirmek isteyenler de komunist ve irticac lard r. ‡ ç karga a ç karmaya çal anlar Marksist dü üncede olanlard r. ‡ Devleti ele geçirmek için i gal mant yla hareket edenler ise radikallerdir.
107

‡ Türkiye Cumhuriyeti¶nin mayas bellidir. O maya onun kendindendir ve Atatürk milliyetçili ine ba l l kt r. Atatürk milliyetçili i, tüm rklar kucaklayan ve her sofram zda bulunmas gereken zenginlik kayna m zd r. ³Ne mutlu Türk¶üm diyene´ özdeyi inin birle tiricili i ile ülkesini dâhildeki her türlü tehlikeden korumakt r. ‡ ³Keskin sirke küpüne zarar verir.´ Bu yüzden dengeyi iyi ayarlamak laz md r.
108

KONUYLA LG L SOSYAL ALANDA KULLANILAN K MYA KEL ME VE DEY MLER
‡ Bal gibi insan: Bal, y llarca bozunmayan bir ifa kayna d r. Her türlü bitkiden bitki özlerinin toplanmas ile yap lm t r. nsan da bal gibi olunca evren kitab n okuyarak her eyden anlam ç kar r. Etraf na bu gerçekleri sunar. nsanl n bir ömür boyu korur. ifa vesilesi olur.
109

‡ Süt gibi, süt gibi dupduru, süt gibi bembeyaz, süt gibi berrak: ³Temiz duygu ve temiz dü ünce´ kar l olarak söylenen deyimlerdir.

110

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->