T.C.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı

ORTAÖĞRETİM YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI

2009-ANKARA

KOORDİNASYON Medine KARAPINAR Ortaöğretim Genel Müdürlüğü Program ve Ders Kitapları Şube Müdürü Hayriye ARGÜN Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Program Geliştirme Uzmanı

Mustafa ÇAKAL İzmir Milli Eğitim Müdür Yardımcısı

PROGRAM DANIŞMANLARI Yrd. Doç. Dr. Semiha ŞAHİN Dokuz Eylül Üniversitesi, Buca Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Eğitim Yönetimi, Denetimi Planlanması ve Ekonomisi ABD

KOMİSYON ÜYELERİ Şerafeddin BİLİR Ayşen GÜLEN İlker BIYIK Yalçın ALBAYRAK Züleyha ÇELİK ATEŞ Nuray SUNAR Eğitim Yönetimi Uzmanı (Sınıf Öğretmeni) Rehber Öğretmen Felsefe Grubu Dersleri Öğretmeni İngilizce Öğretmeni Program Geliştirme Uzmanı Ölçme Değerlendirme Uzmanı

İÇİNDEKİLER 1. TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 2. GİRİŞ 2.1. Yönetim Bilimi Dersi Programının Temel Yaklaşımı 2.2.Yönetim Bilimi Ders Programının Yapısı 2.3.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı İle Kazandırılmak İstenen Beceriler 2.4.Öğretim Yöntem ve Teknikleri 2.5. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Genel Amaçları 2.6. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Uygulanmasına İlişkin Açıklamalar 2.7. Etkinlik Örnekleri 2.8. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programında Kullanılan Semboller 2.9. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Ünite, Konu ve Sürelerine Göre Dağılım Tablosu 2.10.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programına Göre Yazılacak Ders Kitaplarının Forma Sayıları 3. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ KAZANIMLARI 4. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 5. KAYNAKÇA

Sayfa 1 2 3 5 8

13 13 15

17 23 24 25 26 55 71

3. vatanını. bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumunun refah ve mutluluğunu artırmak. zihin. beceri. sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak ve nihayet Türk milletini çağdaş uygarlığın yapıcı. istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi. Genel Amaçlar Madde 2. öte yandan millî birlik ve bütünlük içinde iktisadi. ruh ve duygu bakımlarından dengeli ve sağlıklı şekilde gelişmiş bir kişiliğe ve karaktere. kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutluluğuna katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sağlamak. 1 . ahlak. yaratıcı seçkin bir ortağı yapmaktır. geniş bir dünya görüşüne sahip. yapıcı. davranışlar ve birlikte iş görme alışkanlığı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların.YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI 1.TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 1739 Sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’na göre Türk Millî Eğitiminin Genel Amaçları 1. laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti’ne karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış hâline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek. Beden. ailesini. yaratıcı ve verimli kişiler olarak yetiştirmek. 2. Türk Millî Eğitiminin genel amacı. İlgi. Böylece. milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan. insani. hür ve bilimsel düşünme gücüne. Türk milletinin bütün fertlerini. ahlaki. insan haklarına saygılı. topluma karşı sorumluluk duyan. koruyan ve geliştiren. manevi ve kültürel değerlerini benimseyen. insan haklarına ve Anayasa’nın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik. Atatürk inkılap ve ilkelerine ve Anayasa’da ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı. Türk milletinin milli. kişilik ve teşebbüse değer veren. 1.

genel müdür şirketini. kamu yönetimi öğretiminin geliştirilmesi. Yönetim. Öğrenciler okulda çeşitli konu ve derslerde başarılı olmak için zamanı yönetirler. yönetim sorunları üzerinde araştırmalar yapılarak bu tür araştırmaların desteklenmesi. Bu çeşitli uğraşlar farklı alanlara aitmiş gibi görünmekle birlikte hepsinin ortak yönü. Wilson bu yazısında yönetimin bir iş alanı olduğunu ve sağlam ilkelere dayandırılması gerektiğini ve bunun da yönetim biliminin işi olduğunu vurgulamaktadır. bu sorunlara ilişkin çözüm alışverişlerinin sağlanması amacıyla. zamanını ve faaliyetlerini planlayıp örgütler.GİRİŞ Evrensel bir kavram olan yönetim önceden ne yapacağının kestirilmesi oldukça zor olan insanla uğraşır. Kamu yönetimi disiplinin başlangıcı olarak Woodrow Wilson’ın “İdarenin İncelenmesi” başlıklı yazısının 1887 yılında yayınlanması kabul edilir. Yönetim bilimi bir akademik disiplin olarak 20. Anne babalar işlerini. Bu anlamda her insan bir yönetici sayılır. onların çeşitli etmenler altındaki davranışlarını inceler. Böylece her insan öncelikle kendini yönetir. Kamu ve özel örgütleri bilimsel yönetim anlayışı ile yönetilen kapalı sistemler olarak tasarımlayan klasik kuram 1930 yıllarında İnsan İlişkileri Akımı ya da Davranışçı Akım verimlilik ve etkililik açısından yetersiz görülmüştür. Bu başlangıçtan sonra ABD’de klasik yönetim kuramının ana ögeleri ortaya çıkmıştır. farklı amaçlara yönelik örgütsel çabaların yönetilmesidir. ev faaliyetlerini ve çocuklarını yönetirler. Türkiye’de yönetim bilimi yakın yıllara kadar ağırlıklı olarak kamu yönetimi alanında gelişme göstermiştir. ustalığını. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi bünyesinde. Başhekim hastaneyi. insanın toplumsal yaşamı gereği diğer kişilerle ilişkilerini. müsteşar bakanlığını. ABD’deki bu başlangıçtan sonra ‘‘bilimsel yönetim’’ olarak kabul edilen kronolojide ilk eksiksiz yönetim kuramı olarak nitelendirilen Henry Fayol’un ‘’Genel ve Endüstriyel Yönetim’’ adlı kitabının 1916 yılında yayınlanmasıyla yönetim işlevleri ve ilkelerini konu alan. yüzyılın başında ABD’de şekillenmeye başlamıştır. Bununla birlikte yakın yıllarda pek çok üniversitenin İktisadi 2 . 1960’tan sonra hem örgüt kuramını hem de yönetim bilimini günümüze kadar etkileyen durumsallık düşüncesini gündeme getirmiştir. 1960’lardan itibaren karşılaştırmalı yönetim incelemeleri hem kamu yönetimi hem de işletme yönetimi alanında görülmeye başlamıştır. Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsünün 1953’te açılmasıyla yönetim bilimi çalışmaları somutlaştırılmıştır. Yakın zamanda da işletme yönetimi ve örgüt bilgisine gerek duyulmuştur.2. normatiflik ve evrensellik özelliklerinin belirginleştiğini ve klasik yönetim kuramının ana hatlarının ortaya çıktığı görülür. onları yönlendirir ve kontrol eder. dekan fakültesini yönetir.

bilgi kaynaklarının ve insan gücünün yönetimi ayrı bir önem taşımaktadır. yaratıcı düşünebilen.1. yönetim biliminin esasları doğrultusunda ortaöğretim öğrencilerine yol gösterip kaynaklık etmek asıl hedeftir. 1996 yılında yapılan 15. sorun çözen. değişimleri ve geleceğin ihtiyaçları iyi araştırılarak ileri dünyanın eğitimdeki düzeyine ulaşılması ve Avrupa Birliği ülkeleri ortalamasıyla eğitimde aynı düzeye erişilebilmesi için mevcut öğretim programlarının geliştirilmesine karar verilmiştir. doğru karar 3 . Bilginin kazanılmasında. Bu amaçların gerçekleştirilmesinde öğrencinin derse aktif katılımını sağlamak.ve İdari Bilimler Fakülteleri ile Kamu Yönetimi Bölümlerinde yönetim bilimine ilişkin dersler okutulmaya başlanmıştır. Bu nedenle öğretim programının bilginin taşıdığı değeri ve öğrencinin var olan deneyimlerini dikkate alarak yaşama etkin katılımı. Millî Eğitim Şurası’nda 2000’li yılların gerçekleri. yeniden düzenlenmesine gereksinim olduğu Millî Eğitim sisteminin çeşitli birimlerince vurgulanmaktadır. Yönetimde sorumluluk. Tüm bu gereksinimler doğrultusunda ve dünyada yaşanan gelişmelere paralel olarak öğretim programlarımızda yeni yaklaşımların kullanılması zorunlu hâle gelmiştir. kullanan ve yöneten toplumlar çağımızda her anlamda ileri ve üstün durumdadır. uygulama ve değerlendirme aşamalarında yaparak ve yaşayarak öğrenen. 2. öğrencilerin bilgiyi arama ve bulma yöntemlerini. verimlilik. yönetim ve çevre ile personel yönetiminin belli bir sistematiğinin olması gerektiğinin bilinmesi yönetim biliminin ortaöğretim düzeyinde ele alınmasını zorunlu kılmıştır. Bilgiyi üreten. Bu dersin öğretim programı ile yönetim bilimi alanıyla ilgili becerilerin geliştirilmesi. bilimsel araştırma yapabilen ve yönetim bilimine sempatiyle yaklaşan bireyler yetiştirmek amaçlanmıştır. bunların özgün model ve kuram geliştirme ile olabileceği bir gerçektir. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ TEMEL YAKLAŞIMI Bilgi. Ortaöğretim programlarının. iletişim olanaklarının küçülttüğü dünyamızda en önemli ve değerli etken durumuna gelmiştir. Bu amaçların gerçekleştirilmesi etkin ve etkili bir yönetim anlayışının geliştirilmesi ile mümkündür. etkililik. yönetim ve organizasyon. kullanılmasında ve donanımlı insan gücünün yetiştirilmesinde en önemli görev eğitim sistemimize düşmektedir. Yönetim bilimi eğitiminin temel amacı yönetimi daha etkili ve verimli kılmak. eşgüdüm ve yönetimin davranışsal boyutunun bilimsel bir nitelik taşıdığı. sorun çözme ve karar verme becerilerini ve yaratıcı düşünmeyi geliştirmelerine olanak sağlayacak biçimde. yönetimin yapısal ve işleyişsel sorunlarına çözüm bulmaktır. Bununla birlikte yönetimin yasal ve yapısal yönlerinin olduğu. planlama. Üretilen veya günlük hayatta kullanılan bilginin. karar verme.

yorumlayabilmesi ve yeni bilgiler oluşturabilmesini gerektiren bilişsel temelli bir süreçtir (Şaşan. öğrenme öğretme sürecine ve genel olarak okul ve sınıflarda hangi etkinliklerin yer alacağına ilişkin bakış açısı sağlamasından dolayı. girişimci ve sabırlıdırlar. eğitimin hedeflerine. programların ayrılmaz bir parçasıdır. meraklı. okulların ne için olduğuna. analiz eden. karşılaştırma yapan. yapıcı ve etkindirler (Ülgen. hangi yöntem ve materyallerin kullanılacağına yanıt bulmaya yardım eder. 2002).2002a. 2002). Öğrenenlerin bireysel farklılıklarına uygun seçenekler sunar. Programlarda belirlenen yaklaşımların dayandığı felsefeler eğitim öğretimin temel taşını oluşturmaktadır. içerik ve organizasyonuna. yönergeler verir. eleştirel soru soran. Öğrenenlerin bilgiyi araştırıp keşfederek tekrar yaratarak yorumlayarak ve çevreyle etkileşim kurarak yapılandırmasını. Kendi kararlarını kendileri alırlar. Yapılandırmacı öğrenmenin temel amaçları aşağıda sıralanmıştır (Demirel. sorun çözmeyi destekleyici bir yaklaşım doğrultusunda bilgiyi yapılandırmayı önemseyen bir gelişim göstermesi önem kazanmaktadır. Yapılandırmacı yaklaşımda öğrenenler seçici. Bilgiyi elde etme konusunda güdülenmiş. yorumlayan. Öğrenenin rolü. Öğretmen otorite değil sınıf içinde gözlemcidir. Eğitimin felsefesi. Mücadeleci. Geleneksel ezberci öğrenmenin aksine öğrenenin var olan bilgiyi yeni durumlarla karşılaştırdığında transfer edebilmesi. bilginin nasıl öğretileceğine. bulduklarını tartışan. 4 . Öğrencinin öğrenmeye etkin katılımını sağlar. problem çözen. Demirel’in (2002a) belirttiği gibi. Etkin öğrenme ortamında öğrenenlerin içeriği ve süreci aynı anda değerlendirmelerini sağlamaktır. eğitimde felsefe. 1994). Öğrenmeyi eleştirel düşünme ve problem çözmeye dayandırmayı. Öğrenenlerin öğrenmelere etkin olarak katılmasını. yorumladıklarını nedenleriyle savunan kişilerdir. Öğretmenin rolü.Şaşan. Bu yaklaşım öğretenin değil öğrenenin merkezinde gelişmektedir.vermeyi. Uygun öğrenme ortamlarını ve gerekli öğrenme materyallerini sağlar. inceleyen. Yukarıda kısaca belirtilen eğitim felsefesini temel alan yaklaşımlardan bir tanesi öğrenenlerin etkin katılımıyla bilgiyi zihinsel olarak yapılandıran yapılandırmacı yaklaşımdır.

Yapılandırmacı yaklaşımda öğretmen ve öğrenci birlikte değerlendirilir. coğrafya. içinde bulunduğu çağın koşullarına uyum sağlayacak bilgi ve donamıma sahip olmanın yanında. araştırılması. Yapılandırmacı yaklaşımda etkin öğrenme. alan gezileri.öğretme sürecinde öğrenme materyallerinin kullanımı. çözümleme. Son yıllarda tarih. 2. demografi. akıllı tahta.) çeşitli kaynak ve yöntemlerden yararlanırlar. senaryo yazma vb. Öğrenenler düşüncelerini dile getirmede. amaçlı öğrenme. sınıfta etkili iletişim kurmak için çoklu iletişim araçları (bilgisayar. drama. onun yönetim bilimi alanında yaratıcılık. iktisat. Değerlendirmenin amacı. iletişim ve etnoloji gibi disiplinler sosyal bilimleri oluşturan disiplinler olarak kabul edilmektedir. Bu açıdan sosyal bilimleri oluşturan disiplinler zamanla çeşitlenmiştir (Sözer. Yapılandırmacı eğitimde değerlendirme: Sonucun değerlendirmesi değil. öğrenmenin nasıl gerçekleştiğini ortaya koymaktır. insan ilişkileri. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ YAPISI Sosyal bilimler.- Sınıf içinde sınıflama. hukuk. felsefe. yönetim bilimi. 1998: 6). anlaşılması ve yorumlanması gibi konular üzerinde durmaktadır. yalnızca bilgi aktarma anlayışının hâkim olduğu yapıdan uzaklaşmaktadır. şehir ve bölge planlama. antropoloji. yaşadığı sorunlara çözüm bulma 5 .) ve gösterebileceği (fotoğraf. sosyoloji. internet erişimi. Yukarıda belirtilen yapılandırmacı yaklaşımın özellikleri doğrultusunda Yönetim Bilimi dersi öğretim programı hazırlanırken öğretim programının öğrenciye hazır bilgi vermekten çok. oyun. Çağdaş toplumlarda birey. psikoloji. Değerlendirme. tepegöz vb. dil bilimi. Gelişen dünyada eğitim. Öğrenme . Yapılandırmacı eğitimde. sosyal yaşayış. insan davranışlarını etkileyen değişmelerin neden ve sonuçlarının saptanması. problem çözme. yorumlama gibi bilişsel terminoloji kullanır. bir sonraki öğrenmeye yol göstericidir. tahminde bulunma. yorum yapma ve düşünme becerilerini geliştirmesi esas alınmıştır. ekonomi.) kullanılır. yerinde inceleme vb. sergi. sosyal kurumlar. sürecin değerlendirmesi yapılır. siyaset bilimi. arkeoloji. probleme ilişkin bilginin toplanabileceği (görüşme. film. araştırma ve inceleme.2. öğrenmede bir son değil. eğitim bilimleri. diğer alanlarla ilişkilendirme. özgün öğrenme ve işbirlikli öğrenme amacıyla öğrencilere teknolojiyi kullanma becerisi kazandırılır.

Yönetim bilimi dersi. Yönetim bilimi özel ve kamusal ayrımı gözetmeyen ilkeler ışığında ve evrensel bir çerçevede yönetimin genel sorunlarını inceleyip çözme amacındadır. yönetimin amacına ulaşması için nasıl bir örgütsel yapıya ve işleyişe sahip olması gerektiğini inceleyen. ekonomik. Yönetim kavramının içeriği. koordinasyon. örgütsel. bulur ve yönetsel eyleme yol gösterebilecek duruma getirir. Bu liselerin temel amaçları arasında edebiyat ve sosyal bilimler alanlarında ihtiyaç duyulan üstün nitelikli bilim adamlarının yetiştirilmesinde kaynaklık etmek vardır. Kalkınma planlarımızda da belirtildiği gibi Türkiye’de yöneticiliğin taşıdığı önem ve nitelikli personel ihtiyacı. toplumun akılcı ve bilimsel biçimde yönetilmesinin ilke ve kurallarını araştırır. siyasal. ulusal ve uluslararası düzeyde ele alan bir disiplindir. yönetim alanında yaşanan karmaşık problemler. değişen dünyada yönetim süreçlerinin kazandığı önem. yöneticilerin sahip oldukları bilgi ve becerileri kullanabilmelerinin hedeflendiği. yönetim bilimi konusuna çok boyutlu bakış açısı getiren bir derstir. Bir bilim olarak yönetsel olgu ve olayları incelemekle yetinmez. planlama. Yönetim bilimi. yönetsel olayları 6 . yönetim ile ilgili süreçler. Bu nedenle yönetim bilimi. Sosyal bilimleri oluşturan disiplinlerin çeşitlenmesi ve bu disiplinlerin öğretiminin öneminin artması sonucu Millî Eğitim Bakanlığınca çeşitli illerde sosyal bilimler liseleri açılmıştır. ekonomik. Kişilerin ihtiyaçlarıyla toplumun beklentileri arasındaki dengeyi sağlamak için insanlara gerekli bilgi. her bölümde öğrencilerin neler kazanacağı belirlenmiştir. uluslararası ilişkiler. sosyal. Bu bağlamda karar verme.zorunluluğu ile karşı karşıyadır. demokrasi ve insan hakları eğitimi gibi derslerdeki konularla da ilişkilidir. seçmeli bir derstir. iletişim. beceri ve tutumları kazandırmada sosyal bilimler öğretiminin büyük bir önemi vardır. yönetme. örgütlenme. niçin ve nasıl öğretileceği. yönetimsel ve toplumsal olayları değerlendirirken yönetim bilimine ait olan kavramları. anlaşılması ve yorumlanması özellikle önem kazanmıştır. toplumsal ve teknoloji gibi alanlarda yaşanan hızlı değişmeler. Öğretim programı hazırlanırken amaçlar liste hâlinde. Yönetim bilimi dersi tarih. denetleme gibi yönetim bilimi ile ilgili konularının araştırılması. Bu ders programı dersin verileceği öğrencilerin gelişim özellikleri dikkate alınarak hazırlanmıştır. Öğrencilerin geçmiş bugün ve gelecekteki sosyal. yönetsel olgu ve olayları bireysel. Her ünitede neyin. kazanımlar ve etkinlikler ise tablo hâlinde verilmiştir. yönetimde çağdaş gelişmeler ve Türkiye’nin yönetim biçimi hakkında öğrencinin genel bir bakış açısı kazanması dersin temel içeriğini oluşturmaktadır. yönetim biliminin öneminin daha da artmasında etkili olmuştur. sosyoloji.

konu ve içerik oluşturulurken özellikle öğrenciler için hedeflenen kazanımlar dikkate alınmıştır. Programın içeriği. Etkinlikler yazılırken öğrencilerin bireysel farklılıkları göz önünde bulundurulmuştur. yaşadığı toplumsal sosyal ve kültürel değerler açısından hazır bulunuşluluk düzeyleri dikkate alınmıştır. Bu etkinliklerde özellikle öğrencilerin ilgi yetenek ve tutumları göz önüne alınarak öğrenme öğretme yöntem ve tekniklerinde çeşitliliğe önem verilmiştir. ve Böylece çevreyle öğrenciler iletişim öğrenme kurma öğretme sürecinde deneyimlerini Etkinliklerin kullanabilecek olanağı sağlayacaktır. Demirel’in (2002b) belirttiği gibi. öğrencilerin okul içinde ve okul dışında yaşadığı toplumla iletişim kurabileceği. Programın hazırlanması. sevgi. basitten karmaşığa doğru sıralanmıştır. kapsamı ve içeriğin sıralanmasında öğrenci davranış özellikleri. güdülenmişlik gibi duyguları kapsar. Bu sınıflamada belli bir alana giren hedefler kolaydan zora. ilgi. Bilişsel alan çoğunlukla zihinsel öğrenmelerin gerçekleştiği ve zihinsel yeteneklerin geliştirildiği alandır. Öğrenmenin anlamlı olması önemsenmiştir. Programda kapsam. Bu ilkelerle işlenecek konular öğrencinin yaşadığı toplumsal çevreye indirgenerek onun güdülenmesine.“disiplinler arası” bir bakış açısıyla inceler ve bulgularını “evrensel” bir çerçeve içinde sunar. tutum. ölçülebilir ve istenilir davranışlar geliştirmeleri hedeflenmiştir. basitten karmaşığa ilkeleri benimsenmiştir. öğretimi yönlendirmesi. Psikomotor alan. Programda konular belirlenirken yönetim biliminin bu temel özelliklerinin kazandırılmasına dikkat edilmiştir. ilgi ve tutumları. Öğrenmenin anlamlı ve kalıcı olmasında önemli bir rolü olan aktif öğrenme yaklaşımı etkinliklerin hazırlanmasında temel alınmıştır. nefret. somuttan soyuta. değerlendirilmesinde temel amaç öğrencileri sadece başarı durumlarına göre sıralamak değil. Duyuşsal alan. öğretmeöğrenme işleminin yapılmasını ortaya koyması ve ölçmelere kılavuzluk etmesi açısından gereklidir. Programda kazanımlar belirlenirken öğrencilerin gözlenebilir. Bu alanda bireyin kişisel özellikleri göz önünde bulundurulur. derse aktif katılmasına ve öğrenmede sorumluluk almasına yardımcı olacaktır. eğitimde hedefler. Etkinliklerde yakından uzağa. 7 . zihin ve kas koordinasyonunu gerektiren becerileri kapsar. korku. konular arası bağlantılar. Kazanımların yazımında Bloom Taksonomisi adı verilen sınıflama kullanılmıştır. problem çözme becerisi geliştirebileceği. bir bütün olarak dünyayı farklı şekillerde algılamasına ve yorumlamasına fırsat verebilecek öğrenme etkinlikler ile oluşturulmuştur.

gördüğünü doğru. tam ve hızlı olarak anlayabilme. 2. gerekirse alt basamakları ya da sorunun köklerini bulma. Buna ek olarak yönetim bilimi dersinin temel amaçlarına dayalı olarak belirlenen kazanımların süreç içerisinde değerlendirilmesi için değerlendirme yöntemleri önerilmiştir. çeşitli ölçütleri kullanarak sıralama yapma. anlamlandırma. derslerin programlarında olduğu gibi öğrencilerin ortak becerileri kazanmaları istenmektedir. uluslararası ilişkiler. ÖĞRETİM PROGRAMINDA GELİŞTİRİLMESİ PLANLANAN BECERİLER Bu programla. Öğrencilerin bir temel fikri ve ürünü değiştirme. Son olarak programın açıklamalar bölümünde programı uygulayacak olan öğretmen ve bu programa dayalı ders kitaplarını yazacak olan yazarlara kazanımlar ve ders konularıyla ilgili öneriler ve uyarılar verilmiştir. çıkarımda bulunma gibi alt becerileri içerir. ayrıntılarda benzerlik ve farklılıkları yakalama. gerektiğinde stratejileri ve planları değiştirme. Okuduğunu.3. insan ilişkileri. Öğrencinin yaşamında karşısına çıkacak sorunları çözmek için gerekli olan beceriyi kapsar. demokrasi ve insan hakları eğitimi vb. geçerliliğini belirleme. birleştirme yeniden farklı ortamlarda kullanma ya da tamamen kendi düşüncelerinden yola çıkarak yeni. Bilişsel Beceriler Türkçeyi doğru ve etkili kullanma becerisi. dinlediğini. bütünsel bakma alt becerileri içerir. ürüne çok farklı açılardan bakma. Sorunu anlama. Sebep-sonuç ilişkilerini bulma. sorunu uygun şekilde çözmek için planlama yapma. duygu. sosyoloji. değerlendirme. Türkçenin kurallarına uygun cümleler kurma. yorum yapma ve karar verme becerisidir. Eleştirel düşünme becerisi. bir fikre. düşünce. Ayrıntılı fikirler geliştirme ve zenginleştirme. Yaratıcı düşünme becerisi. 2007). hayal ve isteklerini açık ve anlaşılır bir şekilde eksiksiz ifade edebilme. fikirler ve çözümler ortaya çıkarma.öğrenme durumlarıyla ilgili geri dönüt vererek öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerinin farkına varmalarını sağlamaktır (Tan. sorunlara benzersiz ve kendine özel çözümler bulma. farklı bilgiler üretme ve olaylara farklı bakabilmeyi kapsar. verilen bilgilerin kabul edilebilirliğini. zengin bir söz varlığına sahip olma ve estetik bir bakış açısı kazanma gibi alt becerileri içerir. işlemler sırasında çalışmaları gözlemleme. Problem çözme becerisi. analiz etme. Sorgulayıcı bir yaklaşımla konulara bakma. tarih. 8 . yöntemleri sınama.

işlenmesi. verileri ortaya koyma.çözüm aşamasında elde edilen veri ve bilgileri değerlendirme. empati kurma. sonucu test etme ve fikirleri geliştirmeyi kapsar. üretme. sunulması ve değerlendirilmesinde teknolojiyi kullanabilmeyi kapsar. okuma. plan yapma. taranan bilgilerin işe yararlılığını sezme ve ayırma. Sosyal ilişkilerde. Konuşma. elde edilen sonuçlarla asıl fikrin bağlantısını kurma. Bilgi teknolojilerini kullanma becerisi. seçilen bilgileri değerlendirme. işe yarayanları seçme. bilimsel yaklaşımı kullanarak araştırmayı planlama. sonuca varma. nasıl gözlem ve karşılaştırma yapacağını belirleme. çıkabilecek sorunları göz önüne alma. Girişimcilik. bu kaynaklardan bilgiye ulaşma. pazar araştırması yapma. bulunanların ilk beklentileri karşılayıp karşılamadığına karar verme gibi alt becerileri içerir. iş dünyasında ve benzeri alanlarda gerekli ve etkili davranışları uygun bir şekilde ve uygun zamanda ortaya koymak veya talep görebilecek bir ürünü veya hizmeti daha iyi üretebilmek ya da pazarlayabilmek amacıyla yeni bir sistem kurmak için gerekli olan becerilerdir. Anlamlı tahminde bulunma. bilgi teknolojilerini kullanırken planlama yapma. işaret dili gibi sözel olmayan iletişim becerilerini etkili ve bulunduğu ortama uygun olarak kullanmayı kapsar. söz hakkı verme. okurken etkin ve hızlı bir şekilde okuma. dinleme. bu teknolojilerin kullanılması için gerekli becerilere sahip olma. sonuçları tahmin etme. insan ilişkilerinde uyumlu davranışları gösterebilme. araştırmada ne tip ve ne kadar veri toplaması gerektiğine karar verme. İletişim becerisi. Girişimcilik. risk alma. bulunması. ürünü planlama. çözüme ulaşılınca çözümün anlamlılığını ve işe yararlılığını değerlendirme ve yeni sorunları fark etmeyi içerir. yazma gibi sözel ve vücut dili. grup içerisinde etkin bir şekilde arkadaşlarıyla etkileşim içerisinde olma. uygun şekilde hitap etme. problemi çözmek amacıyla neyi nasıl yapması gerektiği ile ilgili araştırma planlaması yapma. Bilginin araştırılması. ayrılan bilgileri analiz etme. Bilgi teknolojilerini yerinde kullanma konusunda doğru karar verme. uygun araştırma ortamına karar verme. sonucu uygun formda sunma ve yeni alanlarda kullanma alt becerilerini içerir. sonuçları uygun bir dille ifade etme. pazarlayabilme gibi alt becerileri içerir. sonucu destekleyici verilerin yeterliliğine karar verme. sonuçları sunma yollarını belirleme. herhangi bir alanda ihtiyaç duyulabilecek bir ürünün gerekliliğini sezme. planlarını uygulayabilme. vücut dilini gerektiği yerde gerektiği ölçüde kullanma. Doğru ve anlamlı sorular sorarak problemi fark etme ve kavrama. Araştırma ve sorgulama becerisi. iletişimde. sonuçların tekrar incelenmesi gerekip gerekmediğine karar verme. yazarken ve 9 . okuduğunu anlama ve eleştirme. Bulunduğu ortama uygun olarak kullanması gereken konuşma üslûbunu belirleme. aktif olarak dinleme.

konuşurken hedef kitleye uygun üslûp kullanma. çevresindeki kişilere ve doğaya değer vermesini öğretmektir. Gözlem becerisi. kurumlar ve sosyal örgütler arasındaki ilişkiyi tanıma. yaşadıkları toplumun sosyo ekonomik durumu. rol oynama. Bu anlamda öğrenciler. sosyal katılımı etkileyen faktörlerdir. gruplar ve toplumun ihtiyaçlarını karşılamak için bireyler. bireyin kendisine. Sosyal bilimlere ait bilginin değerlendirilmesi ve kullanılması açısından önemlidir. Dikkatlerini belli bir olay veya olguya yoğunlaştırarak olay ve olguların farkına varır ve çevrelerindeki olayları algılayarak daha etkin öğrenirler. Öğrencilerin gözlem sonucu elde ettikleri bilgileri bir şekilde düzenleyip genellemelere ulaşmaları. gözlediklerini kaydetme ve aktarma. Gözlem yapma becerisi. farklı grup ve durumların dinamiklerine uyma. yönetimsel olguları ve yorumları ayırt etme. Sosyal katılım. Olayların içinde olarak ve yaşayarak öğrenirler. birbirlerinin ihtiyaçlarını karşılamak için insanlar arasındaki ortak ilişkiyi tanıma. geçmişteki problemlerin neden sonuç ilişkisini tanıma. Öğrenci. Sosyal katılım becerisi. gruplar. toplum ve çevre sorunlarına duyarlı olmalı ve çözümüne yönelik sürece katılımda istekli olmalıdır. karar verme. gözlediklerini araştırmalarda veri olarak veya gelecek ile ilgili planlamalar yapmak için kullanabilme. Çeşitli şekillerde olay ve olguların incelenme becerisidir. Modern toplumlarda eğitimin en önemli amaçlarından birisi. gerektiğinde hem kendi hem de başkalarının iyiliği için harekete geçebilmelidir. Öğrencilerde zaten var olan merak duygusu gözlem becerisinin gelişmesine yardımcı olur. kendi ve başkalarının yazdıklarını eleştirme gibi alt becerileri içerir. katılım. drama ve problem çözme gibi becerilerini de kolayca geliştirebilir. toplumsal olaylara ilgi duymalı. doğru ve tarafsız tanımlama. bireyler. kendisini ve yakın çevresini etkileyen konularda bilgi sahibi olma. Yaşadığı toplumun bir parçası olan bireylerin öğrenim çağının ilk yıllarından başlayarak toplumsal hayattaki işleyişi ve rollerini kavraması gerekir. Değişim ve sürekliliği algılama becerisi. benzer olaylarla ilişkilendirme ve böyle bir olayla karşılaştığında ne yapması gerektiğine dair davranış geliştirme alt becerilerini içerir. benzer ya da farklı yönlerini ortaya koyma. yönetsel problemin çözümüne alternatif çözümler bulma alt becerilerini içerir. Öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçları. Gözlem becerisi aynı zamanda gelişmiş bir öğrenci araştırma. zamanla oluşan süreklilik ve değişimi algılama. bu genel yargıları sorun çözme veya geleceğe yönelik planlamalar yapmada kullanmaları çok önemlidir. olay ve olgular arasında ilişkiler kurabilme. Bu beceri benzerlik ve farklılıkları bulma. sosyal 10 . sorunların farkında olmalı. çevresindeki olay ve olguları dikkatle inceleme.

lider ya da izleyen olarak gruba. Yönetim bilimi dersiyle ilgili. Kazandırılması gereken duyuşsal özellikler şunlardır: Problemlere karşı duyarlı olma Özgüven duyma Araştırmadan zevk alma Merak etme Proje hazırlamaya istekli olma Sorumluluğunu geliştirme Sabırlı olma Kendini sorgulama Özen gösterme Yardımlaşmayı isteme Proje hazırlarken kendini motive etme Zihinsel gelişimine olumlu etkisi olduğunu düşünme Yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma Tartışmayı isteme 11 .katılımın gerekli olduğu durumları belirleme. planlama. uzlaşma ve eylemde bulunma. kuruma. bu fikri çevresindekilere iletme. sosyal örgütlere ve topluma hizmet etme alt becerilerini içerir. görüşme. yakın çevresini ve toplumu etkileyen konularda ihtiyaçların karşılanması için fikir üretme. dersin işleniş sürecinde kavram ve beceriler kazandırılırken öğrencilerin duyuşsal gelişimleri de göz önünde bulundurulmalıdır. Duyuşsal Beceriler Programda öğrencilerin olumlu duyuşsal gelişimleri de dikkate alınmıştır. tartışma.

bilişsel ve duyuşsal beceriler kadar psikomotor becerileri de geliştirmeye yöneliktir. Bir yönetsel projenin planlanmasından sonuçlandırılmasına kadar öğrencilerin kazanması gereken psikomotor beceriler şunlardır: İlgili araçları kullanma Projesini tanıtma ve sunma Olayları inceleme ve tekrarlama Bedensel yeteneklerini kullanma 12 . Bu beceriler öğrencilerin yaparak yaşayarak kalıcı öğrenmesini sağlamaktadır.Psikomotor Beceriler Yönetim Bilimi dersi.

üst düzey düşünme alanlarında zihinsel yeteneklerin geliştirilmesi söz konusudur. İşbirlikli öğrenmede bir grup içerisinde önceden belirlenmiş kriterlerle öğrencilerin hem bireysel olarak hem de grup olarak yapılan çalışmadan sorumlu olduğu sosyal etkileşim ve üst düzey bilişsel becerilerin kullanıldığı bir süreçtir (Açıkgöz. bilgilerini günlük yaşamlarına aktarmalarını sağlamaktır. Bu derste yönetim süreci içerisinde kamu yönetimi ve işletme yönetimi vurgulanacaktır. etkinliklerde. Öğrenci bilgiyi keşfederken aynı zamanda kendi değer. Yönetim bilimi dersinin bir diğer amacı. öğretme yöntem ve tekniklerinin yanında ağırlıklı olarak aktif öğrenme yaklaşımlarının kullanılması üzerinde durur. bireysel değerlendirilebilirlik. yönetimde karşılaşılan sorunlara ilişkin genel bilgileri vermek ve öğrencilere bu sorunların çözümü için gerekli bilgi ve becerileri kazandırmaktır. öğrencinin geçmiş yaşantılarını ve bireysel farklılıklarını dikkate alan. sosyal beceriler. Aynı zamanda bilgiyi işlerken ve uygularken sadece bilginin aktarımı değil. 13 . 2003. kazanımların edindirilmesinde diğer öğrenme. 2003. grup ödülü. Yönetim bilimi dersinin amacı. İşbirlikli öğrenmeyi küme çalışmasından ayıran ve işbirlikli öğrenmenin sınıfta gerçekleşmesini sağlayan bazı temel ilkeler. 2007).ÖĞRETİM YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Öğrencilere yukarıda belirtilen becerileri kazandırabilmek amacıyla öğrenme öğretme sürecinde. aktif öğrenme ilkelerinin uygulandığı bir öğrenme sürecidir. öğrencilerin özgüvenlerini arttırmak. temel kavramları. olumlu bağımlılık. Aktif Öğrenme öğrenciyi bilgiyi keşfetmeye. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ GENEL AMAÇLARI Yönetim Bilimi ile Türk Millî Eğitiminin genel amaçlarına bağlı olarak öğrenci merkezli. öğrencilere yönetim biliminin önemini. Aktif öğrenmede öğrenciye karar verme ve öğrenme sürecinde sorumluluk alma fırsatları verilir (Açıkgöz. 2007). yüz yüze etkileşim. Felder. çevreyle etkileşimine ve iletişimine olanak sağlayan yeni bir anlayışın oluşturulması amaçlanmıştır. McKinney. İşbirlikli öğrenme. yetenek ve tutumlarının farkına varır ve öğrenme süreci ile ilgili öz düzenleme yapma fırsatı bulur. işlemeye ve uygulamaya yönlendiren bir öğrenme sürecidir. iyi bir yöneticinin sahip olduğu nitelikleri bilen öğrenciler yetiştirmek. bilgi ve beceriyi bir arada kullanan. grup sürecinin değerlendirilmesi ve eşit başarı fırsatıdır.

Yönetim biliminin temel ilkelerini kavramaları. Yönetim ile ilgili problemlerde neden sonuç ilişkisi kurarak çözüm yolları geliştirmeleri. 12. 8. analitik düşünme becerisi ve sentez yapabilme becerisi kazanmaları. Yönetim biliminin disiplinler arası ve evrensel niteliğini özümsemeleri. iletişim. Geçmiş. 7. 9. Somut durumlardan soyut ilkeler elde edebilmeleri ve yönetime ilişkin kuramsal açıklamalara dayanarak somut ilkelerden soyuta gidebilmeleri. Sosyal bilimler alanında araştırma yaparken sosyal bilimlere ait bilimsel araştırma yöntem ve tekniklerini doğru kullanabilmeleri. 13. Geçmiş kuram ve uygulamalar ışığında günümüzde ortaya çıkabilecek yönetim ve örgütlenme sorunlarına ilişkin çözüm yolları bulmaları. 5. Yönetim biliminin ortaya çıkış nedenlerini kavramaları. verileri kullanmada ve düşünce üretmede bilimsel ahlakı gözetmeleri.Bu programla öğrencilerin. Özel yönetim ile devlet yönetiminin arasındaki farklılıkları ve benzerlikleri ayırt etmeleri. 4. 11. 6. Bilimsel düşünme alışkanlığı kazanabilmeleri ve bilimsel düşüncenin bir gereği olarak bilgiye ulaşmada. 3. Problemleri bağımsız olarak ve işbirliğine dayalı yöntemlerle çözme becerisi edinmeleri. 2. 15. bugün ve gelecekteki siyasal. İyi bir yönetimin parçası olan işbirliği. 10. Her türlü örgütte ve o örgütün her düzeyinde yöneticinin yapması gereken işlevleri kavramaları. 1. 14. güdülenme ve liderliğin önemini kavramaları. Yönetimde belirlenen amaca ulaşılması için kullanılan karşılaştırma yapabilme becerisi. Yönetsel olgu ve olayları analiz etmeleri. 14 . kültürel ve yönetimsel olayları ve olguları değerlendirirken yönetim bilimine ait olan kavramları ve nitelikli yöneticilerin sahip oldukları becerileri kullanabilmeleri. sosyal.

3. 5.16. hazırbulunuşluk düzeylerini ve dolayısıyla da ön bilgilerini dikkate almalıdır. Programda içerik kazanımlara göre belirlenmiştir. bilgisayar destekli öğrenme. beklentilerini. Çatışma. beyin fırtınası. ii. Bu süreçte şu aşamalara dikkat edilmelidir: i. eğitim ortamı ve çevre etkenleri göz önünde bulundurularak gösteri. 17. öğrenci grubunun ilgilerini. Ders kitapları ve diğer yardımcı materyallerin hazırlanmasında. yönetiminde ortaya çıkabilecek sorunlara gerçekçi çözüm yolları bulabilme yeteneğini geliştirmeleri. Seçilen konulara uygun olarak belirlenecek günlük hayattan alınmış problemler öğrencilerin elde ettikleri bilgileri somutlaştırmasına yardımcı olacaktır. kriz yönetimini öğrenerek. 4. gösterip yapma. proje tabanlı öğrenme. Dersin işlenişinde öğrenme-öğretme etkinlikleri hazırlanırken öğrenci düzeyi. yaparak yaşayarak öğrenme. öğrenme . 18. Sorunun tespiti. Türkiye Cumhuriyeti devlet örgütlenmesinin temel ilkelerini ve genel işleyişini kavramaları. Programdaki üniteler ve ünitelere ait konuların sıralanışı. Gerek örgüt ve gerekse devlet düzeyinde planlamanın önemini kavramaları amaçlanmıştır. Yönetim bilimi dersi zümre öğretmenleri tarafından ders yılı başında yapılacak toplantı ile öğretim programının içeriğinde yer alan konu ve kazanımlar dikkate alınarak bir plan yapılmalıdır. problem çözme. işbirlikli öğrenme. tanımı ve sınırlandırılması yapılmalıdır. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ UYGULANMASINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR 1.öğretme sürecinde çevre özelliklerini. ihtiyaçlarını. Öğretmen. tartışma. işleniş sırasıdır. 15 . Yönetim biliminde ortaya çıkan yeni yaklaşımları günlük yaşama indirgemeleri. grup çalışmaları. Sorunun çözümüne ilişkin hipotezler üretilmelidir. gezi gözlem gibi yöntem ve teknikler kullanılmalıdır. 2. örnek olay. sınıf içi etkinliklerinin planlanmasında ve gerçekleştirilmesinde bu sıraya uyulmalıdır. 19.

Değerlendirme ve yorumlama sonucu formüle edilmelidir. süreç ve ürün birlikte değerlendirilmelidir. çoktan seçmeli. açık uçlu sorulardan oluşan testlerdir. Öğrenciler çevrelerindeki problemleri görebilmeli ve bu problemlere çözüm üretmeye yönelik tutum ve davranışlar geliştirmelidir. öz değerlendirme ölçekleri. demokrasi ve insan hakları eğitimi. 9. öğrenci ürün dosyaları (portfolyo).iii. Öğretmen. Hipotezler için bilgi ve veri toplanmalı. doğru yöntem ve tekniklerle çözüm üretmeye istekli olmalarına rehberlik edilmelidir. v. bu bilgiler değerlendirilmeli ve organize edilip yorumlanmalıdır. posterler. örnek yönetim organizasyonları gerçekleştirerek oluşturdukları ürünler sergilenmelidir. işitsel ve basılı araç gereçler kullanılmalıdır. Öğrencilerin etkinlikler çerçevesinde fotoğraf çekerek. Öğrenme öğretme sürecinde. boşluk doldurmalı. gazete. film. Yeni veriler ile elde edilen bilgi test edilip hipotezin geçerliliği sorgulanmalıdır. makale yazarak. Yönetim bilimi dersi sosyal bilimler. eşleştirmeli. 6. dergi. performans ödevleri. araç ve gereçler ile İnternet gibi görsel. 7. Bu aşamada sosyal sorunlarda ulaşılan sonuçların geçici olabileceğini görmek ve benimsemek önemlidir. Öğretim etkinliklerinde kazanımların edinilmesine yardımcı olabilecek fotoğraf. gözlem. Bu değerlendirme yöntemleri ve araçları. Değerlendirmede geleneksel yöntemlerle alternatif değerlendirme yöntemlerini birlikte kullanmalıdır. 8. Öğrencilerin dikkatleri. uluslararası ilişkiler gibi derslerle ilişkilendirilmelidir. projeler. proje hazırlayarak. CD-ROM vb. içinde yaşadıkları sosyal ve doğal çevreye yöneltildiğinde karşılaşacakları problemleri fark etmelerine. iv. görüşmeler. geleneksel değerlendirme yöntem ve araçlarını kullandığında öğrencilerde geleceğe dönük düşünmeye yol açan özellikte sorular sormalıdır. 16 .

Dış çemberde oturduğu halde ileride iç çembere katılacaklar için iç çemberde boş yer bırakılır. sorumluluk becerisi geliştirme. 2.I DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER :Yönetim Bilimi :Seçmeli :Yönetim Bilimine Giriş :Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik :Eleştirel düşünme.ETKİNLİK ÖRNEĞİ . 4. Ders kitabında bulunan okuma parçası öğrenciler tarafından sınıfta incelenir. Verimlilik ve etkililik kavramları ile ilgili dokümanlar (okuma parçaları ve araştırma raporları) sınıfa getirilir. 17 . akvaryum tekniği. 3. Dinleyiciler dış çembere. Sınıf sıraları tartışma konusu hakkında konuşmak isteyenlerin oturacakları bir iç çember ve bunun dışında da bir dış çember halinde oturulacak biçiminde düzenlenir. : Okuma parçaları YÖNTEM VE TEKNİKLER: Aktif öğrenme yöntemi. iletişim. 5. 6. Bu okuma parçası üzerinden verimlilik ve etkililik kavramları tanımlanır. Öğrencilere verimlilik ve etkililik kavramlarıyla ilgili düşünceleri sorulur. Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışmak için sınıfta akvaryum tekniği kullanılır. Öğrencilerin tartışma için hazırlanmaları istenir. Konuyla ilgili hazır bulunuşluluk düzeyleri belirlenir. Öğrencilere verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışılacağı açıklanır ve tartışma kuralları söylenir. yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma ve araştırmadan zevk alma KAZANIMLAR ARAÇ GEREÇLER yapardım? tekniği. Ben olsam ne ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. sosyal katılım. tartışmayı yapacak öğrenciler ise iç çembere oturtulur. :Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışır.

8. 9. 18 . Etkililik nedir? 3. Tartışma başlatılır. Vakfın yönetiminin verimliliğinin ve etkililiğinin nasıl arttırılabileceği “Siz olsaydınız ne yapardınız?” tekniğiyle tartışılır. Yapılan araştırmalar sınıfta paylaşılır. 10. Verimlilik nedir? 2. tartışmanın sonuçlarını kendi grupları içinde özetlerler. Öğrenciler gruplara ayrılarak vakfın ya da işletmenin yönetiminde yer aldıkları varsayılır. “İşi doğru yapmakla doğru işi yapmayı” verimlilik ve etkililik açısından açıklayınız. Öğrencilerden bir hafta önce bir vakıfla (Eğitim Gönüllüleri Vakfı) gibi. Verimlilik ve etkililiğin yönetim açısından önemi nedir? 4. Tartışma sonuçlandırılır. kar amacı güden bir işletmenin örgüt yapısı ve çalışmalarıyla ilgili araştırma yapmaları istenir. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1.7. Öğrenciler gruplara ayrılır.

sosyal katılım. 4. iletişim ve ulaşım sistemleri. sorumluluğunu geliştirme. özgüven duyma. 3. 6. : Ders kitabı. 2. iletişim. Sisteminin iyi işlemesi için gerekli unsurları belirler. fabrika) ve alt sistemleri inceler.ETKİNLİK ÖRNEĞİ – II DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER : Yönetim Bilimi : Seçmeli : Yönetim Biliminde Yeni Yaklaşımlar : Sistem Yaklaşımının Tanımı : Yaratıcı düşünme. sınıfta dramatizasyon tekniğiyle sistemin çalışmasını canlandırır. Öğrenciler günlük yaşantılarında karşılaştıkları sistemleri (saatin işleyiş sistemi. yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma. 19 . beden dilini kullanma KAZANIMLAR ARAÇ GEREÇLER YÖNTEM VE TEKNİKLER : Sistem yaklaşımı ile ilgili çıkarımlarda bulunur. gözlem yapma. Öğrencilerin konuyla ilgili ön hazırlık yapmalarını sağlamak için bir hafta önceden bir saat tamircisinde saatin parçaları ve işleyişini incelemeleri istenir. Gruplar. Öğrencilerden gruplar halinde bu sistemleri oluşturmaları ve her bir öğrencinin sistemin bir parçası olması istenir. ülke ekonomisi şeması : Dramatizasyon tekniği ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. insan yapısı. 5. Öğrenciler sistem yaklaşımı ile oluşturulmuş ülke ekonomisi şemasını inceler.

Şema 1 : Sistem yaklaşımına göre ülke ekonomisi şeması

(Koçel, 1998)

7. Okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkarır.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. 2. Sistem yaklaşımının ortaya çıkış nedenleri nelerdir? Okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkartınız.

20

ETKİNLİK ÖRNEĞİ – III DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER :Yönetim Bilimi :Seçmeli :Yönetim Biliminde Yeni Yaklaşımlar :Toplam Kalite Yönetiminin Tanımı ve Özellikleri :Yaratıcı düşünme, iletişim, sosyal katılım, sorumluluğunu geliştirme, yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma, gözlem yapma, özgüven duyma KAZANIMLAR :Toplam Kalite Yönetimi (TKY) hakkında çıkarımlarda bulunur. ARAÇ GEREÇLER YÖNTEM VE TEKNİKLER :Ders kitabı, görüşme notları :Aktif öğrenme yaklaşımı, dedikodu tekniği

ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. Öğrenciler bir hafta önceden yakın çevresinde bulunan insanlara “Sizce TKY nedir?” sorusunu sorar ve verilen cevapları not alır. 2. Sınıfta öğrenciler küçük gruplara ayrılır. Elde ettikleri cevapları karşılaştırılır. 3. Sınıfın tamamı öğretmenin rehberliğinde beyin fırtınası yaparak “ TKY nedir?” sorusuna yanıt bulmaya çalışır. 4. TKY’ nin temel özelliklerini belirlemek amacıyla dedikodu tekniği uygulanır. 5. TKY ile ilgili sıfır hata, takım çalışması, müşteri memnuniyeti, sürekli gelişme, kalite çemberi, esneklik, kalite güvencesi, kalite kontrolü, misyon, vizyon, ISO kalite belgesi gibi temel söylemler kâğıtlara yazılarak sınıfın değişik yerlerine asılır. 6. Daha sonra öğrenciler küçük gruplar hâlinde bu söylemlerle ilgili düşüncelerini birbirlerine aktarırlar. 7. Gruplar dağılıp yeni eşleriyle yeni söylem köşelerinde buluşur ve düşüncelerini paylaşır.

21

8. Sürecin sonunda oluşan düşünceler sınıfça tartışılarak TKY’ nin özellikleri listelenir.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. TKY kavramını açıklayınız. 2. TKY nin özellikleri nelerdir?

Şema 2: Toplam Kalite Yönetiminin Unsurları

SIFIR HATA

MİSYON

TAKIM ÇALIŞMASI

MÜŞTERİ MEMNUNİYETİ

ESNEKLİK TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ ISO KALİTE BELGESİ KALİTE ÇEMBERİ

SÜREKLİ GELİŞME KALİTE GÜVENCESİ

VİZYON

KALİTE KONTROLÜ

22

görsel materyal okuma. Okul dışı etkinlik grafik oluşturma. ilgili ünitede işlenecek konuların sınırlarını. kütüphane ve konuyla ilgili kurum ve kuruluşlarda yapılabileceğini gösterir.YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINDA KULLANILAN SEMBOLLER Bu sembol. ilgili etkinliklerin (yaratıcı drama. Bu sembol. eğitim öğretim sürecinde yapılabilecek Ölçme ve değerlendirme değerlendirme yazılan etkinliklerini göstermektedir. öğrencilerin performansını en iyi şekilde ölçebileceğinizi düşündüğünüz başka yöntemleri de seçebilirsiniz. grup Sınıf-okul içi etkinlik çalışması. [!] Uyarı kullanılması önerilen araç-gereç ve dikkat edilmesi gereken noktaları gösterir. ilgili etkinliklerin (sözlü tarih. 23 .) sınıf içinde yapılacağını gösterir. Bu sembol. Bu sembol. proje çalışmaları vb. film izleme. çalışma kâğıdı doldurma. ilgili alt öğrenme alanıyla ilişkilendirilebilecek Ders içi ilişkilendirme diğer alt öğrenme alanlarının adını ve ilgili kazanımlarını gösterir. zaman şeridi oluşturma. grup çalışması.) tamamının veya bazı aşamalarının ev. ilgili ders alanıyla ilişkilendirilebilecek diğer derslerin adlarını ve ilgili kazanımlarını gösterir. Bu sembol. Diğer derslerle ilişkilendirme Bu sembol. bir Burada Siz değerlendirme etkinliği öneridir. sanal alan gezisi vb.

Yönetim Biliminin Gelişimi Toplam: 1. Karar Verme ve Planlama ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI – I 2.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Ünite/Konu ve Sürelere Göre Dağılım Tablosu ÜNİTELER KONULAR 1. Durumsallık Yaklaşımı 3. Denetleme (Kontrol) Toplam: 1. Sistem Yaklaşımı 2. İşletme Yönetimi (Benzerlikler–Farklılıklar) 4. Çatışma ve Kriz Yönetimi 6.II 2. Eşgüdüm (Koordinasyon) 3. Zaman Yönetimi ve Stratejik Yönetim Toplam: 1. Toplam Kalite Yönetimi 5. Yönetim Biliminin Tanımı 2. Kamu Yönetimi. Türkiye’de Planlamanın Gelişimi ÖRGÜTLENMESİ Toplam: GENEL TOPLAM KAZANIM SAYILARI 5 1 1 1 4 12 8 3 11 7 4 2 13 2 2 2 2 4 2 14 6 2 8 58 SÜRE/ DERS SAATİ 5 1 1 2 6 15 9 4 13 10 4 3 17 3 2 2 3 4 2 16 7 2 9 70 ORANI (%) 7 1 1 3 9 21 13 6 19 14 6 4 24 4 3 3 4 6 3 23 10 3 13 100 24 . Türkiye’ nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler ÜNİTE 5: TÜRKİYE’NİN İDARİ 2. Z Teorisi ÜNİTE 4: YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR 4. Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik 5. Örgütlenme Toplam: 1. Yönetim Biliminin İlişkili Olduğu Diğer Bilim Dalları ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ 3. Yönetme ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI .

5 X 27. SINIFLAR) DERS 25 .YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINA GÖRE YAZILACAK DERS KİTAPLARININ FORMA SAYILARI TABLO 1: DERS KİTABI İÇİN ÖNERİLEN FORMA SAYILARI DERS KİTABI KİTAP BOYUTU 19.5 cm FORMA SAYISI 14-16 SINIFLAR SEÇMELİ (10. 11 VEYA 12.

[!] Bilimsel düşünme ve tutum kazanma üzerinde durulur. Sosyal bilim çalışmaları ve felsefe dersiyle ilişkilendirir. Bilimin temel ilkeleri nelerdir? Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 26 . ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI Öğrencilere yönetimi konu alan ve kavram olarak açıklayan metinler ve örnek olaylar verilir. her birine birer rol verilir. Her bir grup metin ve örnek olayları inceleyerek yönetim kavramıyla ilgili ortak bir ürün çıkarır. “Katılıyorum/Katılmıyorum” Öğrencilere bilim ve bilimsel düşünme kavramlarıyla ilgili “Katılıyorum – Katılmıyorum” formu verilir ve doldurmaları istenir. Yönetim kavramını açıklar. Bireysel değerlendirme ve grup değerlendirmesi yapılır. Yönetim birimlerinin yaptıkları yönetim işi zaman içinde ve birimden birime değişir mi? Yaşamın farklı alanlarında farklı yönetim birimleriyle karşılaşılır mı? toplum Yönetim Biliminin Tanımı 2. [!] Bilimsel araştırma metodu aşamaları üzerinde durulur. Öğrenciler gruplara ayrılır. Daha sonra öğrenciler verdikleri cevaplar üzerinden düşüncelerini tartışırlar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrenciler. [!] Konu özlü sözlerle desteklenir. Bilim ve bilimsel düşünme kavramlarını açıklar. AÇIKLAMALAR [!] Yönetimin insan ve yaşamındaki önemi vurgulanır. 1.

Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 27 . Yönetim biliminin kapsamını açıklar. Sınıfta gruplar oluşturulur ve elde edilen gözlem raporlarıyla ilgili grup soruları hazırlanır. Bu gözlemler sırasında yönetsel alanları ve bu alanlar arasındaki ilişkileri açıklar. 5. Daha sonra her bir grup kendi grup sorularını seçilen bir diğer gruba gönderir. öğrenciler değerlendirilir. Gönderilen sorular cevaplanarak sınıfta sunulur. Grup sunumu ve grup süreci içinde. “Beyin fırtınası” Öğrenciler. Toplumsal yaşamda yönetim biliminin rolünü irdeler. Buldukları üzerinde durulur.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI KONULAR KAZANIMLAR 3. apartman yönetimi vb. AÇIKLAMALAR “Yönetim bilimi ” Öğrenciler farklı kaynaklardan Farklı yönetim bilimi yönetim bilimi kavramına ait tanımları araştırırlar. mahalle yönetimi. Belirlenen amaçlarla kitapta belirtilen amaçlar karşılaştırılır. [!] Değişik alanlardan yöneticiler davet edilerek öğrencilerin gerçek hayattan örneklerle yönetim biliminin kapsamıyla ilgili fikir edinmeleri sağlanır. çevrelerindeki farklı yönetim birimlerini (okul yönetimi. tanımlarından çıkarılabilecek olan Buldukları tanımlar sınıfta tartışılır. Yönetim biliminin amaçlarını saptar. Her insan bir yönetici midir? Yönetim Biliminin Tanımı 4. Tartışma sonunda yönetim bilimine ait ortak özellikler tanımların ortak noktaları belirlenir.) ziyaret ederek gözlem yapar. nelerdir? “Bizim mahalle” Öğrenciler. yönetim biliminin [!] Yönetim biliminin amaçları amaçları ile ilgili beyin fırtınası yapar. Yaptığı değerlendirmeleri sınıfta arkadaşlarıyla paylaşır. amaçları tahtaya yazarlar.

benzerlikler ve farklılıklar tartışılarak sonuçlar Öğrencilerin kamu yönetimi ve işletme tablolaştırılır. sanat ve bilim yönü vurgulanır. [!] Yönetimin felsefi. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 28 . dersleri ile ilişkilendirir. yönetimi ile ilgili hazırladığı araştırma ödevleri ve bu ödevlerin sunumu performans değerlendirme formu ile değerlendirilir. Araştırmanın sonuçları sınıfla paylaşılır. Öğrencilerden kendilerine verilen destelerdeki kavram ve düşünceleri birbirleriyle ilişkilendirerek yerleştirmeleri istenir. Konuyla ilgili önemli kavramlar ve düşünceler küçük kartlara teker teker yazılır. psikoloji. Oluşturulan zihin haritası gruplar içinde yorumlanır. Kamu yönetimi ile işletme yönetiminin benzer ve farklı yönlerini ayırt eder. Kamu Yönetimi ve İşletme Yönetimi Arasında Benzerlikler ve Farklılıklar 7. KONULAR Yönetim Biliminin İlişkili Olduğu Diğer Bilim Dalları KAZANIMLAR 6. yönetiminin ortak ve farklı yönleri konusunda işletme yönetiminin müşteriye hizmet araştırma yapmaları istenir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “Zihinsel haritalama” Öğrenciler. felsefe [!] Yönetim biliminin disiplinler arası niteliği vurgulanır. Kamu [!] Kâr ve hizmet örgütü kavramları yönetimi ile işletme yönetimi arasındaki üzerinde durulur. yönetim biliminin diğer bilim dallarıyla ilişkileri ile ilgili zihin haritaları oluşturur. sosyoloji. AÇIKLAMALAR Tarih. ettiği vurgulanır. Yönetim bilimini diğer bilim dallarıyla ilişkilendirir. çeşitli kaynaklardan kamu yönetimi ve işletme [!] Genel olarak kamu yönetiminin vatandaşa. Bu şekilde sınıftaki öğrenci sayısı kadar kart desteleri elde edilir. Öğrencilerin bir hafta önceden okul dışında [!] Yönetimin evrenselliği vurgulanır.

ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik Verimliliğin işi doğru yapmak.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR 8. Dinleyiciler dış çembere. tartışmayı yapacak öğrenciler ise iç çembere otururlar. Sıralar tartışma konusu hakkında konuşmak isteyenlerin oturacakları bir iç çember ve bunun dışında bir dış çember şeklinde düzenlenir. dernek ve kâr amaçlı bir işletmenin örgüt olduğu vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 29 . Verimlilik kavramı ile ilgili tartışma düzenlenir. Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışır. “Ben olsam ne yapardım?” Öğrencilerden [!] bir hafta önce bir vakıf (Eğitim Gönüllüleri Vakfı etkililiğin (etkinlik) ise doğru işi yapmak gibi). Dış çemberde oturduğu hâlde daha sonra iç çembere katılacaklar için iç çemberde boş yer bırakılır. yapısı ve çalışmalarıyla ilgili araştırma yapmaları istenir. Öğrenciler vakıfla ve işletmeyle ilgili araştırmalarını sınıfta paylaşır. ‘’Ne düşünüyoruz?’’ Öğrencilere verimlilik kavramı ile ilgili okuma parçaları verilir. Tartışma sonucunda verimlilik ve etkililik kavramının yönetim bilimindeki etkisi vurgulanır.Vakfın yönetiminin verimliliğinin ve etkililiğinin nasıl arttırılabileceği üzerinde tartışılır.

Yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini analiz eder. Öğrenciler gruplarından ayrılarak aynı konuyu hazırlamakta sorumlu olan diğer öğrencilerle bir uzmanlık grubu oluştururlar. yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini kronolojik olarak listeler. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 30 . AÇIKLAMALAR Tarih ve ilişkilendirir. Gruplarına geri dönerek konuyu arkadaşlarına öğretirler. [!] Kamu yönetiminin kurucusu olan Woodrow Wilson’ın görüşleri hakkında bilgi verilir. [!] Osmanlı İmparatorluğu yönetim sisteminde Enderun Okulu hakkında bilgi verilir. Her öğrenci kendisine ait olan bölüm üzerinde çalışmaktan ve onu grup arkadaşlarına anlatmaktan sorumludur. ve modern olmak üzere üç ayrı yönetim düşüncesine ayrıldığı vurgulanır. son gelişmeler” Öğrenciler. Öğrenme sonucunda gruplar yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini gösteren bir şema hazırlar. Konu gruptaki öğrenci sayısınca parçalara bölünür ve her bir parça bir öğrenciye verilir. Uzmanlık grubunda konuyu nasıl anlatacaklarını planlarlar. neoklasik. [!] Sanayi devrimi ve önemi vurgulanır. KONULAR KAZANIMLAR 9.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “İlk çalışmalar. Daha sonra gruplara ayrılırlar. sosyoloji dersleriyle Yönetim Biliminin Gelişimi [!] Yönetim biliminin. klasik.

Grup değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. ‘’Panel yapıyoruz. Mc Gregor) hakkında bilgi verilir.’’ Öğrenciler bir hafta önceden neoklasik yönetim düşüncesinin ortaya çıkış nedenlerini çeşitli kaynaklardan araştırır. Yakın çevredeki bir üretim işletmesinin üretim birimi ile insan kaynakları birimi ziyaret edilerek bu birimler öğrencilere tanıtılır ve organizasyon şeması hakkında bilgi verilir. personel yönetimi. AÇIKLAMALAR [!] Taylor.Gullick’in yönetimi temel işlevlerine ilişkin yaptığı sınıflandırma (planlama. ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ Farklılıkları Kuramlar Dönemi Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 31 . Weber’in Bürokrasi anlayışı karşılaştırılır. Tartışma sonucunda ortak ve farklı görüşlerle ilgili listeler hazırlanır. bütçeleme [İngilizce kısaltması POSDCORB]) vurgulanır. [!]L. [!] Farklı bürokrasi tanımları vurgulanır. eşgüdüm. KONULAR KAZANIMLAR 10. M. Benzerlikleri Yönetim Biliminin Gelişimi Taylor Fayol Weber 11. raporlama. [!] Hawthorne araştırmaları (E. Mayo) ve X – Y teorisi (D. Neoklasik yönetim düşüncesinin ortaya çıkış nedenlerini açıklar. Taylor’un Bilimsel Yönetim anlayışı. H. Fayol’un Yönetsel Teori (yönetim süreci) anlayışı. Klasik yönetim düşüncesinin gelişimindeki önemli kuramcıların görüşlerini karşılaştırır. Fayol ve Weber’in yönetim anlayışları üzerinde durulur: F. Buldukları nedenleri sınıfta kendi aralarında tartışır. Hazırlanan listeler sınıfta sunulur. [!] Türkiye’de bürokrasi vurgulanır. örgütleme. yönlendirme.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “Klasik yönetim düşüncesine bakış” Öğrenciler oluşturulan gruplar içerisinde klasik yönetim düşüncesinin önde gelen kuramcılarının görüşleri ile ilgili tablolar oluşturur.

AÇIKLAMALAR [!] Yönetim düşüncelerine ilişkin örnek olaylar oluşturulur. öğrenci gözlem formu. Söylenen cümleler ilişkili yönetim anlayışının altına not edilir. [!] Yönetim düşüncelerinin Türkiye’deki kamu ve özel sektörü nasıl etkilediği vurgulanır. [!] Konu özlü sözlerle desteklenir. Yönetim Biliminin Gelişimi ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Çoktan seçmeli. bu yönetim düşünceleriyle ilgili aklında kalan bir cümleyi söyler. açık uçlu. neoklasik ve modern yönetim düşüncesiyle ilgili konuları kaynaklardan bir defa okurlar ve gruplara ayrılırlar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR 12. İnceleme sonucunda öğretmen modern yönetim düşüncesinin özelliklerini vurgular. Her grupta bulunan öğrenci. kısa cevaplı. ETKİNLİK İPUÇLARI ‘’Karşılaştırıyoruz. Modern yönetim düşüncesinin özelliklerini klasik ve neoklasik yönetim düşüncesinin özellikleriyle karşılaştırarak değerlendirir.I Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 32 . öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. boşluk doldurma. [!] Yönetim düşüncelerinin olumlu ve olumsuz yönleri vurgulanır.’’ Üç ayrı yönetim düşüncesinin özelliklerini yansıtan örnek olaylar üzerinde öğrenciler modern dönemin özelliklerini klasik ve neoklasik yönetim anlayışının özellikleriyle karşılaştırarak inceler. eşleştirme tipi testler. “Bir cümle de benden” Öğrenciler klasik. Grup içerisinde oluşturulan listeler tahtaya asılır ve tüm sınıf bu listeleri inceler.

Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 33 . vermenin yönetimdeki önemini kaynak kitaplardan inceler. Öğrenciler kendi kağıtlarında yazan cümlelerin doğruluk değerini araştırırlar. Yönetimde karar vermenin “Doğru mu yanlış mı?” Öğrenciler karar önemini açıklar. Karar Verme ve Planlama 1. 2. ETKİNLİK İPUÇLARI “Beyin fırtınası” Öğrenciler küçük gruplar içerisinde yeni bir problemle karşılaştıklarında ilk önce ne yaptıklarını tartışır. yeni yönetim yaklaşımlarında ise karar vermenin bir bilimsel yöntem olarak ele alındığı vurgulanır. “karar verme’’ “karar verirken nelere dikkat edileceği’’ günlük hayattan örneklerle açıklanır. Cümlelerin doğruluk değerleri sınıfça tartışılır. Karar vermenin anlamını açıklar. AÇIKLAMALAR [!] Karar verme üzerinde durulur. Bu etkinlikte işlenen konularla ilgili doğru ve yanlış cümleler oluşturulup kâğıtlara yazılır. kavramın anlamı verme [!] Sorun çözme ve karar arasındaki ilişki vurgulanır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrenciler. [!] Karar verme ve etkililik ilişkisi vurgulanır. Kağıtlar öğrencilere dağıtılır. Tartışma sonucunda karar vermenin yönetim bilimi üzerindeki etkisi belirtilir. [!] Geleneksel yönetim anlayışında karar vermenin sezgiye ve deneyime dayandığı.

dağıtılır. istenen bir sorun bir hafta önceden gruplara sonuçları vurgulanır. Bulunan çözüm yolları sınıfa sunulur. Karar verme sürecini Hikâyeleştirilen bir örnek olayda çözülmesi [!] Karara katılmanın kişisel ve örgütsel analiz eder. günlük yaşamından aile. KONULAR Karar Verme ve Planlama Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 34 . Bu problemin gruplar içinde çözülerek karara bağlanıp raporlaştırılması sağlanır. Öğrenciler. sınıf ve sosyal etkinlikler kapsamında verilen kararlar ve karar verme süreci hakkındaki gözlemlerini ve görüşmelerini sınıfla paylaşır.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR 3. arkadaş.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Sorunun çözümünde iki ayrı karşıt görüş oluşturulur.

“Benim yaşantım” Öğrenciler. Gruplara parçası verilir. planlamanın faydalarıyla ilgili ortak noktalar belirlenir. veya örnek hikâyeler okunur. KONULAR AÇIKLAMALAR Planlama ve planlamanın önemiyle ilgili metinler [!] Planlama kavramı üzerinde durulur. alan bir öykü yazdırılır. Yönetimde planlamanın yararlarını irdeler. Karar Verme ve Planlama 6. Planlama hangi sorulara cevap arar? 5. günlük [!] Planlama yapmanın yararları ve yaşantılarında yaptıkları planlamalardan örnekler sağladığı kolaylıklar hakkında bilgi verirler. Daha sonra sınıfta yönetimde üzerinde durulur. [!] Başarı ve planlama arasındaki ilişki vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 35 . Planlamanın önemini örnekler vererek açıklar. Bir sonraki ders için incelemeleri istenir. “Öykü yazıyoruz” Öğrencilere planlamanın [!]Planlamanın yararları ile ilgili okuma yararları üzerine bir okuma parçası verilir. Planlama kavramını açıklar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI – I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. Etkinliğin sonunda planlı bir örgütü ele [!] Etkili bir planlama için gerekli koşullar vurgulanır. Okunan metinlerden yola çıkılarak planlama kavramının anlamı açıklanır. ayrılan öğrenciler değişik yönetim birimlerinde [!]Planlama yapmanın yöneticiye planlamanın yararları üzerine tartışırlar. Sonuçlar kazandıracağı olumlu nitelikler sınıfa sunulur. Kamu ve özel sektör örgütlerinin plan örnekleri sınıf içinde öğrencilere dağıtılır. Bu örnekler planlamanın önemi açısından verilir. değerlendirilir.

ayrılarak şemalaştırır. stratejik 8. Buldukları plan türlerini gruplara planlama üzerinde durulur. Öğrenciler çeşitli kaynaklardan plan türlerini [!] Kalkınma planları ile araştırırlar. Her grup bir plan türüne göre bir kurumun yönetim planını yapar. Daha önceden belirlenen sekreterler öğrencilerin söylediklerini kaydeder. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 36 .I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7. Şemalar büyük kartonlarla sınıfa asılır. Karar Verme ve Planlama KONULAR AÇIKLAMALAR “Beyin fırtınası” Öğrenciler beyin fırtınası Planlama sürecinin aşamalarından her yöntemiyle “Planlama Sürecinin aşamaları hangi birinin eksik ya da hiç olmaması nelerdir?” sorusuna cevap bulmaya çalışırlar. Bu süreçte gruplar kurumların yöneticilerinden yardım alabilir. durumunda hazırlanan plan nasıl Öğrenciler bu konuyla ilgili düşüncelerini etkilenir? duraksamadan söylerler. Plan türlerini sınıflandırır. Kayıtlar tartışılır ve değerlendirilir. Planlama sürecini analiz eder.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Yapılan değerlendirmeler doğrultusunda planlama süreci şemalaştırılır.

“Okul meclisi’’ Örgütlenmenin yararları “okul [!] Örgütleme süreci ve örgütleme meclisi” örneği üzerinde incelenir. KONULAR AÇIKLAMALAR günlük [!] Örgüt ve örgütlenmeye yaşantıdan örnekler verilir. Öğrenciler okul meclisiyle ilgili araştırmalarını yaparken okul rehberlik servisinden yardım alırlar. Listeler sınıfta sergilenir. Öğrenciler kendi listelerinde olmayıp diğer listelerde olan maddelerin önlerine işaret koyarlar. insan kaynakları. Örgütlenmenin yararlarını yönetim bilimi açısından değerlendirir.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 9. sonuçları sınıfta değerlendirilir. Etkinlik sonunda öğrenciler gruplara ayrılır. Daha sonra öğrenilenlerin değerlendirmesi yapılır. ekonomik koşullar. İnceleme sürecinin planlama ile ilişkisine değinilir. kültür) üzerinde durulur.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . hammadde. örgütlenmenin yönetimdeki yerini belirler. 10. pazar. Örgütlenmenin önemini açıklar. hükûmet. Öğrenciler örgütlenme kavramıyla ilgili olan tanımları farklı kaynaklardan araştırır. finansal kaynaklar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 37 . Örgütlenmeyle ilgili günlük yaşamlarından verdikleri örneklerin yardımıyla. Örgütlenme [!] Örgütü etkileyen çevresel ögeler (endüstri. teknoloji. Bu kavramlar arasındaki ortak noktaları tahtada belirtir. Gruplar öğrendiklerini gözden geçirip öğrendikleriyle ilgili bilgi ve becerileri listeler.

FAO. kısa cevaplı. yapılabilir. Bu örgütlerle ilgili sınıf panosu hazırlanır. durulur. UNICEF.) inceler. öğrenci gözlem formu.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 11. eşleştirme tipi testler. kişilik gruplara ayrılır her grup bir örgütlenme [!] Örgüt kültürü kavramı üzerinde türünü inceleyip onunla ilgili poster hazırlar. Örgütlenme KONULAR AÇIKLAMALAR “Birbirimize öğretiyoruz. açık uçlu.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI .” Öğrenciler formu kullanılarak değerlendirme Birleşmiş Milletlere bağlı örgütleri (UNESCO. ILO. anlatır. Her grup Çoktan seçmeli. Örgütleri türlerine göre irdeler. WHO.” Öğrenciler 2-4 [!] Örnek örgüt şemaları incelenir. Hazırlanan posterler sınıfta sergilenir. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 38 . öz değerlendirme “Birleşmiş Milletleri inceliyoruz. vb. kendi posteri üzerinde diğer gruplara konusunu boşluk doldurma.

yapılabilir.. Yönetici ve liderin özelliklerini irdeler. lider tartışma başlatılır. Üretilen çözüm önerileri personel yönetiminin işleyişi açısından sınıfça tartışılır. Daha sonra her yönetimindeki etkisi vurgulanır.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Bu ünite ile öğrenciler. Farklı yönetim belediye başkanı. ) tartışırlar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . kurumunun belirler. Personel yönetiminin işleyişini analiz eder. KONULAR Yönetme 3. kapsamı çerçevesinde tartışılır. yönetici rolünü üstlenen arkadaşlarının davranışlarında dikkatlerini çeken özellikleri not etmeleri istenir. “Tartışıyoruz. Bir iş yerinde personelin karşılaşılabileceği sorunlar [!] İnsan kaynaklarının personel listelenir. [!] Sınıf yönetimi konusu yönetmenin 1. …………. “Ben yönetici olsam” Öğrencilere okul müdürü.’’ “Yönetici işi doğru yapar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 39 . Tartışma sonunda “yönetici’’ ve doğru işi yapar. durulur. kamu yönetimi vb.” “Bir spor kulübünde [!] Liderlik türleri üzerinde durulur.’’ sözü verimlilik ve etkililik hayatıyla ilgili biyografik çalışmalar çerçevesinde tartışılır. holding yönetim kurulu başkanı. “ Yönetim. Öğrenciler gruplara ayrılır. Daha sonra not edilen farklı yönetim anlayışları ile ilgili davranışları (özel yönetim. anlayışlarının ortak yönlerini apartman yöneticisi gibi roller verilerek bu role uygun “ Ben ……………. yönetici olsaydınız ne yapardınız?’’ sorusu sorularak bir [!] “Yönetici işi doğru yapar. grup bir insan kaynakları bölümü oluşturur. 2. davranış sergilemeleri istenir. Çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla personelin karşılaşabileceği sorunlara çözüm önerileri bulunur. lider [!] Tarihte yer alan önemli liderlerin doğru işi yapar. yönetici ve lider.” söylemi üzerinde “lider’’ kavramının özellikleri ayırt edilir. Diğer arkadaşlarının da yöneticisi olsam.

iletişimin okul örgütünün verimliliğine etkisi üzerine öğrencilere. Oynuyoruz.” Öğrenciler gruplara ayrılarak. Tablolar incelenerek üzerinde konuşulur.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. KONULAR AÇIKLAMALAR “Senaryo yazıyoruz. [!] İletişim türleri vurgulanır. iletişim bozukluğunun nelere neden olabileceğini “ Türkiye’de e-devlet uygulamaları gruplar arasında değerlendirir. iletişimin yönetime etkisi açısından değerlendirilir. nasıl geliştirilebilir?” “Anket hazırlıyoruz. 2-4 kişilik [!] Yönetmenin unsurları üzerinde gruplar içerisinde yönetme unsurlarının durulur. okul idarecilerine ve personele uygulanmak üzere birer anket hazırlar. Uygulama sonuçları. Daha sonra bu senaryolar üzerinde yönetim ve güdülenme ilişkisi değerlendirilir. Güdülenme ve yönetim arasındaki ilişkiyi açıklar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Proje hazırlama dersi ile ilişkilendirilir. “ Tablo yapıyoruz. özelliklerini gösteren tablolar hazırlar.” Öğrenciler. velilere. ” Çalışanları Personelin güdülenmesi için neler ve kendisi işine güdülenmiş bir yönetici ile işine yapılabilir? karşı güdüsü düşük ve çalışanlarını da güdüleyememiş yönetici rolleri üzerine kısa senaryolar öğrencilere verilip senaryoları canlandırmaları sağlanır.’’ Öğrenciler “Türkiye’de edevlet uygulamaları” hakkında araştırma yapıp değerlendirmelerini gazete halinde sınıf panosunda sunar. Hazırlanan tablolar diğer grupların tablolarıyla karşılaştırılır. Yönetimde iletişimin önemini değerlendirir. 5. Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı 40 . “Gazeteci olduk. Yönetmenin unsurlarını karşılaştırır. Öğrenciler iletişimin yönetimi nasıl etkilediğini. Yönetme 6. öğretmenlere.

Benzer noktalardan yola çıkılarak eşgüdümün yönetim üzerindeki etkileri tartışılır. güncel yaşamdan 8. yönetici ve liderlik özellikleri açısından inceler. [!] Eşgüdümün yönetimin bütün süreçlerinde olması gerektiği vurgulanır. [!] Eşgüdüm ilkeleri vurgulanır. Gruplar farklı kaynaklardan kavramının anlamına ilişkin bilgi Topladıkları bilgileri sınıf ortamında üzerinde tartışırlar. “ Orkestra şefi. iletişim ve teknoloji konuların önemi üzerinde durulur. Eşgüdümün ilkelerini açıklar. Eşgüdüm kavramının ilişkin ortak bir karara varırlar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 41 . Eşgüdümün yönetimdeki rolünü irdeler. Yönetimin unsurlarını değerlendirir. yönetici” Öğrenciler gruplara ayrılır. AÇIKLAMALAR “Dünya tarihini etkileyen liderler” Öğrenciler. Eşgüdüm 9. Öğrenciler eşgüdümün ana ilkeleri olan örgüt yapısının karmaşıklıktan kurtarılması ve iletişim kanallarının iyi düzenlenmesi konusunu inceler ve özetler.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7. [!] Eşgüdüm kavramı açıklanarak eşgüdümün sağlanmasında. Mustafa Kemal Atatürk’ün askeri ve siyasi yönetim [!] Kurtuluş ya da Cumhuriyet filmleri hayatı boyunca aldığı kararları yönetimin unsurları. insan ilişkileri. Performans değerlendirme formu Yaptıkları değerlendirmeyi bir rapor hâlinde kullanılır. Tarih dersi ile ilişkilendirir. izlettirilebilir. okuyarak anlamına [!] Konuyla ilgili örnekler verilir. Şef ve orkestrası ile yönetici ve ekibi arasındaki ilişkileri inceleyerek eşgüdüm açısından benzer noktaları belirlerler.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Yönetme ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . sunarlar. eşgüdüm toplarlar.

[!] Son yıllarda denetim anlayışının değiştiği.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Daha sonra sınıfça örgüt içinde denetlemeden sorumlu birimi ve görevlerini tartışır. Bu kavramların açıklaması Komite nedir? doğrultusunda eşgüdüm türleri karşılaştırılır. Örgüt yapısı içinde denetlemenin önemini belirtir. rehberlik etme ve sürece dayalı gelişmeye yönelik olduğu üzerinde durulur. Eşgüdüm türlerini karşılaştırır. “Ben yönetici olsam” Öğretmen öğrencilere “Yönetici olarak şirketinizde eşgüdümü çeşitli yönetici rolleri önerir. denetimin amacının. Yönetimde eşgüdümün etkisini değerlendirir. “Yönetici olarak fabrikanda eşgüdümü nasıl sağlarsınız?” İşe personel alma ile eşgüdüm arasında bir ilişki var mıdır? Denetleme 12.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 10. bu kavramları kendi cümleleriyle eşgüdüm nedir? açıklamaları istenir. Öğrenciler kaynak kitaplardan denetlemenin önemi ile ilgili bölümü okur ve örnek örgüt şemalarını inceler. Öğrenciler bu rollere nasıl sağlarsınız?” göre yönetimde eşgüdümün önemini tartışarak bir “İdareci olarak kamu kurumunda kompozisyon yazarlar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 42 . Tartışma sonunda gruplara ayrılıp örgüt içinde denetlemenin önemi ile ilgili bir özet çıkarılır. KONULAR AÇIKLAMALAR “ Kavramlar üzerine düşünelim” Eşgüdüm Hiyerarşi nedir? türleri ile ilgili kavramlar tahtaya yazılır. Dikey eşgüdüm. Yazdıkları kompozisyonları eşgüdümü nasıl sağlarsınız?” sınıf ortamında sunarlar. Eşgüdüm 11. yatay eşgüdüm ve dış Öğrencilerden.

ombudsman (kamu denetçiliği) gibi farklı denetim türleri olduğu da vurgulanır. boşluk doldurma. Öğretmen denetim türlerinin yarısını bir gruba diğer yarısını da kalan gruba verir. Oluşan çiftlerde eşler birbirlerine özetledikleri konuyu anlatır ve birbirlerinin eksiklerini tamamlar. Çoktan seçmeli. AÇIKLAMALAR [!] İç ve dış denetim türleri üzerinde durulur. Bu kurumların denetleme sistemleri ile ilgili mülakatlar gerçekleştirirler.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 13. kısa cevaplı. [!] Bilgi Edinme Kanunu’nun kamu yönetimi açısından getirdiği yenilikler vurgulanır. öğrenci gözlem formu. Denetimin irdeler. Denetleme Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 43 . Gruplar denetim türlerini okuyarak özetler. eşleştirme tipi testler. türlerini Sınıf ikiye ayrılır. Daha sonra gruplar bir araya gelir. İnceledikleri denetleme türlerini sınıf içinde sunarlar. [!] Kamuoyu denetimi. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. açık uçlu.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Her öğrenci karşı gruptan bir arkadaşı ile eşleşir. Etkinlik sonunda denetim türleriyle ilgili tablo hazırlanır. [!] Performans denetimi kavramı üzerinde durulur. “Görüşme yapıyoruz.” Öğrenciler değişik kurumlara giderler.

1. uyum ve parçaları ve işleyişini incelemesi istenir. [!] Açık ve kapalı sistem üzerinde durulur. Çıkarılan özetler diğer gruplarla tartışılarak paylaşılır. Sistem yaklaşımını yaşamının her alanıyla ilişkilendirir. iletişim ve ulaşım sistemleri. Öğrenciler sistem yaklaşımıyla ilgili. [!] Sistem yaklaşımının ortaya çıkış nedenleri vurgulanır. fabrika vb. [!] Sistem yaklaşımın bütüncül bir yaklaşım geliştirme amacı vurgulanır. çevre. sıkı bir ilişkinin olduğu vurgulanır. [!] Örgütün başarısının. Sisteminin iyi işlemesi için gerekli unsurları belirler. Büyük şehirlerin trafik sorunu sistem yaklaşımı çerçevesinde nasıl çözümlenebilir? Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 44 . iç sistemin özellikleri ( maddi kaynaklar.) kadar dış çevrenin özellikleri ve bu çevreye uyum gücüne de bağlı olduğu vurgulanır. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI Bu ünite ile öğrenciler. [!] Açık sistemler ile entropi arasındaki ilişki vurgulanır. AÇIKLAMALAR Öğrencilerden bir saat tamircisine giderek saatin [!] Alt sistemler arasında denge. Öğrenciler günlük yaşantılarında karşılaştıkları sistemleri (saatin işleyiş sistemi. Sistem yaklaşımı ile ilgili temel kavramları analiz eder. insan yapısı. Sistem Yaklaşımı 2. Öğrenciler sistem yaklaşımı ile oluşturulmuş ülke ekonomisi şemasını inceler. Gruplar içerisinde bu kavramlar incelenir ve günlük hayattan birer örnek bularak özetlenir. Daha sonra okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkarır. farklılaşma.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. entropi ve geri bildirim (feedback) gibi temel kavramları küçük gruplar arasında paylaşır.) ve alt sistemleri inceler. beşerî kaynaklar vb.

Sunum sonunda durumsallık yaklaşımının örgüt ve çevre. WOODWARD araştırması ile ilgili bilgi sonuçlarına dayandığı vurgulanır. Öğrenciler elde ettikleri bilgilerle bu araştırmaların amaçlarını ve sonuçlarını sınıfta sunar. toplamaları istenir. ölçüde işletmelerle ilgili araştırma bulunur. Felsefe dersiyle ilişkilendirilir. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR 3. örgüt ve strateji konularına bakış açısı tartışılır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Durumsallık Yaklaşımı ÜNİTE 4. Durumsallık yaklaşımı “Araştırma grubu” Öğrencilerden bir hafta [!] Durumsallık yaklaşımının büyük hakkında çıkarımlarda öncesinde BURNS ve STALKER araştırması. örgüt ve teknoloji. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 45 .

B fabrikasının yöneticisi ise astlarını değerlendirirken iş arkadaşlarıyla olan ilişkilerine. Etkinlik sonunda durumsallık yaklaşımının nedenleri ve sonuçları analiz edilir. üst yöneticiler astlarını birbirinden farklı değerlendirmektedir. AÇIKLAMALAR [!] Durumsallık yaklaşımına göre bir örgütün ve örgüt yöneticisinin başarısı iç ve dış koşulların gözlemlenmesine dayalı olduğu vurgulanır. satış birimini değerlendirirken satış hacmine bakmaktadır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. Örneğin üretim birimini değerlendirirken üretim hacmine. Durumsallık yaklaşımının “ Hızlı tur” nedenlerini ve sonuçlarını “Aynı sektörde faaliyet gösteren iki ayrı fabrikada analiz eder. Durumsallık Yaklaşımı Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 46 . Daha önce söylenilenler tekrar edilemeyeceği için öğrenciler konuşulanları dikkatlice dinler. [!] Kitle üretiminin yapıldığı işletmelerde niceliksel değerlendirmelerin daha önemli olduğu. Eğer sırası gelen öğrencinin söyleyecek bir şeyi yoksa sırasını bir sonraki arkadaşı devralır.” Öğrenciler örnekte verilen durumlarda hangi yöneticinin daha başarılı olduğunu tartışırlar. Bu etkinlikte öğrenciler neler söyleyeceklerini düşünürler ve sırayla konuşurlar. yoğun teknoloji ve yaratıcılığın kullanıldığı işletmelerde ise niteliksel değerlendirmenin daha önemli olduğu belirtilir. yeteneklerine ve işine gösterdiği özene göre değerlendirmektedir. A fabrikasının yöneticisi astlarını değerlendirirken niceliksel (kantitatif) bir değerlendirme yapmaktadır.

Z teorisi ile X ve Y teorisi “Burada herkes öğretmen. X ve Y ile ilgili okuma parçaları dağıtılır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. “Tartışıyoruz. Z teorisi ile X ve Y teorisini karşılaştırır.” Bu etkinlikte arasındaki ilişkiyi yorumlar. Z Teorisi [!] Japon yönetim anlayışı ile Amerikan yönetim anlayışının ben ve biz kültürlerine bakışı üzerinde durulur. Sunumlar üzerinde tartışılır. karıştırılır ve yeniden dağıtılır. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 5.” Öğrencilere Z . Sorular cevaplanır ve sınıfta sunulur. X ve Y teorilerinin genel özelliklerini veren tablonun karşısına Z teorisinin özelliklerini listeler. AÇIKLAMALAR X ve Y teorisiyle ilişkilendirilir. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 47 . 6. Daha sonra. Daha sonra paylaşılan fikirler üzerinden ben kültürü ile biz kültürü arasındaki farklar belirlenir ve Z teorisiyle ilişkilendirilir. Kartlar toplanır. Öğrenciler kendilerine gelen kartta yazan soru ya da tartışma konusuyla ilgili araştırma yapar. Daha sonra öğrenciler günlük yaşantılarını örnek alarak ben kültürü ile biz kültürü arasındaki farkları tartışır. Öğrenciler Z teorisinin ortaya çıkış nedenleriyle ilgili konuyu gözden geçirip o konu hakkında bir soru ya da tartışma unsurunu kağıda yazar. öğrencilere küçük kâğıtlar dağıtılır. Tablolardan yararlanılarak Z teorisi ile X ve Y teorisi arasındaki ilişki açıklanır.

kalite çemberi. [!] Kalite belgesinin TKY’ nin unsurlarından sadece biri olduğu vurgulanır. “ Sizce Toplam Kalite Yönetimi nedir?” Öğrenciler bir hafta önceden okul OGYE (Okul gelişim yönetim ekibi) yakın çevresinde bulunan insanlara Sizce TKY nedir? sorusunu sorar ve verilen cevapları not alır. AÇIKLAMALAR TKY ile stratejik planlama ve performans denetiminin ilişkisi vurgulanır. Toplam Kalite Yönetimi (TKY) uygulamalarını açıklar. kalite güvencesi. kalite kontrolü. [!] Klasik gelişme yaklaşımı ile sürekli gelişme yaklaşımı grafik ile vurgulanır. Daha sonra öğrenciler küçük gruplar hâlinde bu söylemlerle ilgili düşüncelerini birbirlerine aktarırlar. müşteri memnuniyeti. esneklik. Elde edilen bilgiler sınıfta tartışılır ve ortak bir Toplam Kalite Yönetimi tanımına ulaşılır. Sürecin sonunda oluşan düşünceler sınıfça tartışılarak TKY’ nin özellikleri listelenir. vizyon. Gruplar dağılıp yeni eşleriyle yeni söylem köşelerinde buluşurlar ve düşüncelerini paylaşırlar. [!] TKY’ nin hizmet ya da mal üretiminin her aşamasında. en alt kademedeki çalışandan üst yönetime kadar devam eden bir süreç olduğu vurgulanır. Toplam Kalite Yönetimi Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 48 . takım çalışması. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. ISO kalite belgesi gibi temel söylemler kağıtlara yazılarak sınıfın değişik yerlerine asılır. misyon. sürekli gelişme. “Dedikodu” TKY ile ilgili sıfır hata.

[!]Çatışma türleri (bireysel. AÇIKLAMALAR ile POSDCORB ilişkisi PUKÖ kurulur.” TKY’ nin gelişmesine büyük katkı sağlayan W. oynadık. Deming’in PUKÖ döngüsü (Planlama. örgütsel ve örgütler arası çatışma) vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 49 . [!] Özel sektörün değerleri ile kamu yönetiminin değerleri karşılaştırılarak kamu yönetiminin müşterilere değil vatandaşa hizmet ettiği vurgulanır. Çatışma ve Kriz Yönetimi 9. zaman ve stres yönetimi gibi konuların yönetim sürecinin bir parçası olduğu vurgulanır. Şemadan hareketle Toplam Kalite Yönetimi süreci analiz edilir. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 8. Bu örnekler üzerinden hikâyeler incelenerek çatışma tanımlanır. önlem alma) ile ilgili şema hazırlanır. denetleme. Çatışma ve kriz yönetimini açıklar. Etkinlik sonunda yapılan canlandırmalar çatışma türlerine göre sınıflandırılır. Daha sonra gruplar arasında günlük yaşamda yönetim ortamlarında meydana gelebilecek çatışma durumları ile ilgili skeçler yazıp sınıfta canlandırılır. kriz.E.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Toplam Kalite Yönetimi ÜNİTE 4. [!] Çatışma. Toplam Kalite Yönetimi sürecini analiz eder. uygulama. “Kavram haritası hazırlıyoruz.” Öğrencilere çatışma örnekleri verilir. [!] Toplam Kalite Yönetimine yöneltilen eleştiriler üzerinde durulur. “ Skeç yazdık.

örgüt ve çalışanı için hangi düzey çatışmanın daha yararlı olduğu vurgulanır.” Öğrenciler gruplara ayrılır ve bu grupların banka yönetimi. Krizin çatışmaya dönüşmemesi için neler yapılabilir? Kriz anında oluşabilecek sorunları neler olabilir? iletişim 12. Krizin nedenlerini irdeler. Daha sonra yönetimle ilgili belirlenen çatışma örnekleri üzerinde bu teknikler uygulanır. Valiliklerin Kriz Merkezi vb. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. kısa cevaplı. Kriz kavramın anlamını açıklar. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 10. Bakanlıkların Kriz Merkezi. eşleştirme tipi testler. [!] Çatışma düzeylerini. açık uçlu. KONULAR AÇIKLAMALAR [!] Çatışmayı yönetmenin neden önemli olduğu vurgulanır. boşluk doldurma. öğrenci gözlem formu. çeşitleri ve krizi doğuran nedenler incelenir. Her grup bir tekniği özetleyip sınıfa sunar. Örgütün karşılaşabileceği kriz durumlarının nedenleri ile ilgili kavram haritası hazırlar. belediye yönetimi gibi örgütlerde çalıştıkları varsayılır.) birimlerinin olduğu ve bu birimlerin işlevleri vurgulanır. Zincir kavram haritasına göre kriz durumu en başa yazılır. Öğrenciler bir hafta önceden kriz kavramını değişik kaynaklardan araştırır. Öğrenciler gruplar arasında çatışmaların çözümüne yönelik teknikleri paylaşır. [!] Kamu örgütlerinin krizi çözmeye yönelik (Başbakanlık Kriz Yönetim Merkezi. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 50 . “ Kavram haritası hazırlıyoruz. Olayların akışına göre krizin nedenleri sıralanır. Hazırlanan kavram haritaları sınıfta tartışılır. Çoktan seçmeli. Çatışma yönetimi tekniklerini irdeler. ihracat şirketi yönetimi. Daha sonra sınıfta 1999 Marmara depremiyle veya 2001 ve 2008 yıllarında yaşanan ekonomik krizle ilgili gazete yazıları gibi metinler üzerinden krizin tanımı.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 4. Çatışma türünün çatışmayı çözmek için kullanılan tekniklerin belirlenmesinde etkisi var mıdır? Çatışma ve Kriz Yönetimi 11.

yönetiminin anlamına ilişkin yapacakları araştırmaya dayanarak bir haftalık zaman planlaması yapar. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 13.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 4. Bu planlarla ilgili olarak zamanın daha etkili ve verimli kullanılabilmesi için neler yapılabileceği üzerinde durulur. 14. Uyku. Öğrenciler sınıf içerisinde gruplar halinde okulun o yıla ait stratejik yönetim planını inceler. Zaman yönetimi Öğrenciler bir hafta önceden zaman kavramını anlamını açıklar. [!] Stratejik yönetim planının bütün kurumlar için gerekli olduğu vurgulanır. Stratejik yönetim kavramının anlamını açıklar. kişisel bakım. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 51 . [!] Stratejik yönetim sürecinin önleyici boyutu vurgulanır. İncelenen plan ile stratejik yönetim kavramının anlamına ulaşır. KONULAR Zaman Yönetimi ve Stratejik Yönetim AÇIKLAMALAR [!] Zaman yönetimi için yapılması gereken ilk şeyin zamanın nasıl geçirildiğini belirlemek olduğu vurgulanır. temizlik ve ulaşım gibi zorunlu işler için harcanan zaman çıkarıldıktan sonra kalan süre için planlama yapılması gerektiği belirtilir. yemek.

karşılaştırılır. bakanlıkların taşradaki bilgi alır. yararları ve sakıncaları ile ilgili tablolar oluşturulur. yararlarını ve sakıncalarını açıklar. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrencilerin. Performans değerlendirme formu kullanılır. başına uygulanmadığı. Daha sonra tamamlayan ilkeler olduğu ve her ikisinin başbakan veya bakan olduklarında hiyerarşi. tartışırlar.C. yetki yan yana uygulandığı vurgulanır. Sınıf üçe bölünür. merkez yönetimin özelliklerini. bir grup yararlarını. merkezden “Ben olsam…” Öğrencilerden başbakan ya da yönetim ve yerinden yönetimin birbirini bakan olduklarını hayal etmeleri istenir. 3. hazırlar. ve yönetimin bütünlüğü ilkesi kavramlarını [!] Merkezden yönetim ilkesinin tek gruplara ayrılarak araştırır. Bir grup merkezden [!] Türkiye’de merkezi yönetimin. Elde ettikleri bilgilerle bir sınıf panosu uzantıları (temsilcileri) olduğu vurgulanır. Öğrenciler illerindeki ya da ilçelerindeki valilik [!]Valilik bünyesinde yer alan il veya kaymakamlıklara giderek faaliyetleri hakkında müdürlüklerinin. genişliği ya da yetki devri ilkesini hangi [!] T. Anayasası’nın 123 ve 126. Merkezden yönetimin özelliklerini. Daha sonra bulgular ayrıldığı vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 52 . Merkezden yönetim uygulamalarını tanır. yetki devri. diğer örgütü ve taşra örgütü olmak üzere ikiye grup ise sakıncalarını araştırır. Merkezden yönetimin temel ilkelerini yönetim bilimi açısından yorumlar.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. 2. Türkiye’nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler 1. ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Öğrenciler merkezden yönetimin en önemli [!]Türkiye’nin idari yapılanması şema unsurları olan hiyerarşi. Etkinlik sonunda özellikleri. durumlarda kullanmayı tercih edeceklerini maddeleri vurgulanır. yetki genişliği üzerinde tanıtılır.

uyguluyoruz. Türkiye’nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler 5. [!] Yerel yönetimlerin görev. 6. Anayasası’nın 127. belediye ve köy idaresinin görev. yerel yönetimler ve hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşları olmak üzere ikiye ayrıldığı vurgulanır. maddesinden bahsedilir. “Doğru mu. Daha sonra gruplar oluşturarak düşüncelerini tartışırlar. Yerinden yönetim kuruluşlarının görev. Etkinlik sonunda öğrenciler merkezden yönetim ve yerinden yönetime ilişkin bilgilerini karşılaştırırlar.” Öğrenciler önce bireysel olarak yerinden yönetimin uygulanması. Tartışma sonunda gruplar il özel idaresi. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR 4. Yerinden yönetimin özelliklerini. yararları ve sakıncalı yönleri ayırt edilir. Tartışma sonunda yerinden yönetimin özellikler.Yerinden yönetimin özelliklerini. Belirlenen üzerinde durulur. AÇIKLAMALAR [!] T. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 53 . Kâğıtlar öğrencilere dağıtılır. yanlış mı?” Öğrenciler iki kişilik [!] Türkiye’nin yerinden yönetim gruplara ayrılır. yetkileri ve denetlenmesi gibi unsurlar hakkında kaynak kitaplardan araştırma yaparlar. yetki ve sorumluluklarını analiz eder. konularla ilgili doğru ve yanlış cümleler oluşturulup kâğıtlara yazılır. [!] Yerinden yönetim kuruluşlarının. Öğrenciler kendi kâğıtlarında yazan cümlelerin doğruluk değerini araştırırlar. Türkiye Cumhuriyeti devletinin idari örgüt şemasını inceler. merkezi ve yerinden yönetim örgütlerini şeması gösterilerek. teşkilatlanmanın nasıl inceler. yetki ve sorumlulukları ile ilgili tablolar hazırlar. olduğu üzerinde durulur.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. Cümlelerin doğruluk değerleri sınıfça tartışılır. yararlı ve sakıncalı yönlerini ayırt eder. kuruluşlarına ilişkin örnek uygulamalar yararlı ve sakıncalı yönlerini belirler.C. yetki ve sorumlulukları üzerinde durulur. ETKİNLİK İPUÇLARI “Düşünüyoruz. [!] Türkiye’nin devlet örgüt yapısı ile idari örgüt yapısı arasındaki farklar vurgulanır. Öğrenciler Türkiye’nin idari örgüt şeması [!] Türkiye Cumhuriyeti devletinin örgüt üzerinde.

[!] Kalkınma planlarının hazırlanış ve kabul ediliş süreci açıklanır. 8. Ön Ulusal Kalkınma Planı) planlamanın amacına. özelliklerine ve konularına göre inceleyip rapor hazırlar. boşluk doldurma. kısa cevaplı.” 1961 ve 1982 Tarih dersi ile ilişkilendirilir. kuruluşu ve işleyişi incelenir. Devlet Planlama Teşkilatı vurgulanır (DPT) hakkında çeşitli kaynaklardan bilgi toplanır. Devlet Planlama Teşkilatının geliştirmiş olduğu farklı planları (Kalkınma Planları. paylaşalım. [!] Kalkınma planlarının ülkenin ekonomik ve toplumsal gelişimindeki rolü vurgulanır. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 54 .” Öğrenciler. ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Türkiye’de Planlamanın Gelişimi “Araştıralım. [!] Devlet Planlama Teşkilatının (DPT) Bu bilgiler sınıfta sunulur. Daha önce uygulanmış örnek planları inceleyerek analiz eder. eşleştirme tipi testler. Çoktan seçmeli. “ Rapor hazırlıyoruz. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR 7. açık uçlu. Anayasası’nda yer alan planlamaya ilişkin [!] Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) hükümler incelenir. Türkiye’ de planlamanın gelişimini açıklar. öğrenci gözlem formu.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. Sınıfta raporlar sunulur.

planlama. Değerlendirmenin bir amacı da öğrencinin öğrenmesini geliştirmek ve desteklemektir. Bu ders programıyla. programların istenilen başarıyı gösterip göstermediği. Ölçme ve değerlendirme ile eğitim ve öğretim sürecinin sürekli izlenmesi her aşamada ortaya çıkan sorunları tespit ve düzenleme imkânı verir. uygulama ve değerlendirme aşamalarında yaparak ve yaşayarak öğrenen. Değerlendirme ise bir yargılama işlemidir ve ölçme sonucunun bir ölçütle karşılaştırılmasına dayanır. • Öğretmen ve yöneticiye geleceğe ilişkin planlar yapmasında kaynaklık eder. öğrencilerden beklenen bilgi.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme. • Öğrencinin durumu ve gelişimi hakkında velilerin bilgilenmesine olanak sağlar. Eğitimin her alanında ölçme ve değerlendirme olmak zorundadır. Bilginin hatırlanmasından ziyade uygulanmasına. • Öğretmenin öğrenciyi tanımasını sağlar. okul dışındaki gerçek dünyayla uyum içinde olmasını sağlayacak becerilere sahip olması planlanmıştır. kendisine hangi iş veya okula girmenin tavsiye edilebileceği gibi konular hakkında verilecek kararların temelini hazırlar. Sonucun yanı sıra sürece de odaklanma 2. Ölçme ve değerlendirme ile öğrencinin gerçek yaşamla kendi bilgileri arasında ilişki kurmasını ve karşılaştığı problemlere farklı çözüm yolları üretebilmesini gerektirir. bilimsel araştırma yapabilen ve yönetim bilimine sempatiyle yaklaşan bireyler yetiştirmek istenmektedir. beceri ve tutumların gelişip gelişmediği. karar verme. yönetim bilimi alanıyla ilgili becerilerin geliştirilmesi. • Öğretmene kendini tanıması ve öğretim yöntemlerinin ne derece yeterli olduğu konusunda geri bildirim sağlar. herhangi bir niteliği gözlemek ve gözlem sonucunu sayılarla ya da başka sembollerle ifade etmektir. • Öğrencinin hangi dersleri almaya hazır olduğu. yaratıcı düşünebilen. • Eğitim ve öğretim hizmetinin daha nitelikli yapılmasını sağlar. Bu öğretim programı ile öğrencilerin. Ölçme ve değerlendirme. hangi tamamlayıcı çalışmaları yapmasına gerek bulunduğu. • Öğretmenin daha iyi bir şekilde rehberlik yapmasını sağlar. destekleyici nitelikte gerçekleştirilen ölçme ve değerlendirme. doğru. Eğitimde. sorun çözen. Aksi takdirde eğitim sürecinin sonunda yeterli bilgi ve beceriye ulaşılıp ulaşılmadığı. uygulanan eğitim programının başarıya ulaşıp ulaşmadığı belirlenemeyecektir. Böylece velilerin öğretim sürecine katılmalarına yardımcı olur. • Öğrenciye. Duyarlı. Günümüz Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımları Yeni öğretim programlarında benimsenen ölçme ve değerlendirme yaklaşımının özellikleri aşağıdaki gibi sıralanabilir: 1. ölçme ve değerlendirme yoluyla tespit edilir. uygun. öğrenme için bir gerekliliktir. • Öğrenciye güçlü ve zayıf olduğu alanlar konusunda geri bildirim sağlar. yapılandırılmasına ve öğrencilerin üst düzey becerilerini sergilemelerine önem verme 55 . davranışını nasıl değiştireceği veya geliştireceği konusunda geri bildirim sağlar.

grup değerlendirme gibi formlarla öğrencileri değerlendirirken amaç puan vermekten çok. Bunlarla beraber hem süreci hem de sonucu değerlendirebilmek için çoktan seçmeli. görüşmeler. eşleştirmeli. gözlemler. öğretimin her aşamasında sürekli ölçme ve değerlendirme etkinlikleri gerçekleştirme 6. 56 . Örneğin. Hazırlanmış olan programda değerlendirme. araç ve yöntemler kullanılabilir. onların eksikliklerini belirlemek ve bu eksiklikleri gidermeye yönelik önlemler almaktır. en yüksek puanın 60 olduğu bir etkinlikten öğrenci 42 puan almış ise öğrencinin yüz üzerinden puanı 70 olur ((42/60)x100=70). Öz değerlendirme. Sadece yazılı ve sözlü sınavlarla öğrenci başarısının ölçülmesi ve değerlendirilmesi uygun değildir.3. öz değerlendirme formları. Eksiklikleri varsa bu eksiklikleri gidermeye yönelik gereken önlemler alınır. üniteler sonunda öğrencilerin hangi becerilere sahip olduklarını kendilerinin anlaması için öz değerlendirme formlarını kullanarak ya da etkinliğin sonunda birkaç açık uçlu soruyla öğrencilerin kendilerini değerlendirmeleri öğretmenlere yapacakları değerlendirmelerde ve alacakları kararlarda önemli ipuçları verecektir. Gerek görülürse öğrencinin puanları yüzdelik puanlara da dönüştürülebilir. ödevler. ürün dosyaları vb. Öğrencileri değerlendirmek için öğretmenlere yardımcı olmak amacıyla örnek formlar ve ölçekler verilmiştir. kısa cevaplı. öğrenci ürün dosyaları. performansa dayalı görevlere önem verme 4. çalışmaları ya da derse katılımları bir bütün olarak aldığı puanlarına göre de değerlendirilebilir. Ne kadar öğrenildiğini tespit etmenin yanı sıra nasıl öğrenildiğini de belirleme 9. grup etkinliklerine katılmalarını grup değerlendirme formlarını. posterler. gerçek hayata ilişkin. derslerin işlenişi sürecinde öğrencilerin yapılan etkinliklere katılma düzeylerini gözlem formlarını. Örneğin. dereceleme ölçekleri vb. Bu formlara veya ölçeklere göre öğrencileri değerlendirirken ölçütlere göre hangi alanda yeterli hangi alanlarda eksiklikleri olduğu belirlenebilir. Yazıya dayalı soyut görevlerden çok. Tek yöntemle ölçme yerine çok yöntemle ölçme yapma 8. Öğrencilerin bilişsel becerilerinin yanında duyuşsal ve psikomotor becerilerinin değerlendirilmesi için bu formlar aynen kullanılabileceği gibi amaca uygun değişiklikler yapılarak da kullanılabilir. Sadece öğretimin sonunda değil. Bu nedenle ölçme ve değerlendirmede de öğrencilerin bilgi. açık uçlu gibi sorulardan oluşan testlerde kullanılabilir. Öğrencilerin yaptığı projeler. Not vermenin yanı sıra etkili ve zamanında geri bildirime ağırlık verme 7. Değerlendirme ile sadece öğrenme ürününü değil. Eğitim öğretim sürecinde öğrencilerin bilgiyi nasıl yapılandırdığını ve üst zihinsel becerilerini ne kadar geliştirdiğini değerlendirebilmek için. beceri ve tutumlarını sergilemeleri için farklı değerlendirme araçlarının kullanımını gerektirir. Öğretmenler ünitelerdeki kazanımlara uygun değerlendirme yöntemlerini kendileri de geliştirerek kullanabilirler. öğrencilerin öğrenme süreçleri de izlenir ve bu süreç değerlendirilerek gerektiğinde kullanılan sınıf etkinlikleri değiştirilir. öğrencilerin neyi bilmediğini değil. ne bildiklerini görmeye yarayan bir araçtır. Rekabet yerine iş birliğini destekleme Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı. Örtülü. bireysel farklılıkları dikkate alan öğrenci merkezli öğretme ve öğrenme stratejileri benimsemiştir. projeler. boşluk doldurma. performans ödevleri. belirsiz ölçütlerden ziyade açık ve belirgin ölçütleri tercih etme 5.

• Sınıf içi tartışmalarda katılımlarını. Öğretmen öğrencilerin: • Soru ve önerilerine verilen cevaplarını. sonucun mu yoksa her ikisinin birlikte mi değerlendirileceğine karar verilmelidir. Bu aşamalar: Amacın belirlenmesi: Performans değerlendirmede sürecin mi. performans değerlendirme olarak ifade edilebilir. • Her öğrenciyi değişik durumlarda ve farklı günlerde gözlemleyiniz. ürün ya da etkinliklerin değerlendirilmesi süreci. öğrenciler hakkında doğru ve çabuk bilgiler sağlar. dil eğitimi. Sözlü Sunum Sözlü sunum. öğrencilerin gerçek yaşam problemlerine akademik bilgilerini uygulayabilme ve bunu problem üzerinde gösterebilmeleri ile ilgilenir. • Yapılan gözlem için değerlendirmeyi mümkün olduğu kadar gözlemlediğiniz zaman kaydediniz. dereceli puanlama anahtarı ya da akran değerlendirme ölçekleri ile değerlendirme yapılabilir. Bunun yanında performans değerlendirme. öğretmenlere gözlem yapmada kolaylık sağlayacaktır. dil sanatları gibi birçok alanda kullanılabilir. Uygulamada hız ve zaman önemlidir. Performans Değerlendirme Öğrencilerin bilgi ve becerilerini ortaya koyarak oluşturdukları çalışma. yöntemi. 1994). Sözlü sunumlar öğrencilerin hatırlama. Örnek bazı görüşme soruları şöyledir: • Bir olayı (konuyu. • Ölçütleri koyarken bütün öğrenciler için aynı standartları kullanınız. • Her öğrenciyi birkaç kez gözlemleyiniz. Kontrol listeleri. Performans ölçütlerinin belirlenmesi: Performansın ölçütleri. kavrama ve hitap düzeyleri hakkında bilgi toplamak için uygun araçlardır. • Grup çalışmalarında ve tartışmalarında katılımlarını. fikri) değişik yolla açıklayabilir misin? • Bu etkinliği tekrar yapsaydın aynı sonuçları bulur muydun? • Bu etkinliği daha kolay yapmanın başka bir yolu var mı? • Bu konuyla ilgili gerçek yaşamından bir örnek verebilir misin? Gözlemler Gözlem bazı alanlarda oldukça önemli bir yöntemdir. öğrencilerin çalışmaları hakkında ve konuları nasıl anladıkları konusunda anlama düzeylerinin daha iyi değerlendirilmesine yardım eder. • Öğretmenin. öğrencilerin öğrendiklerini gerçek durumlarda göstermelerini sağlar (Airasian. 57 .DEĞERLENDİRME ARAÇ VE YÖNTEMLERİ Görüşme (Mülâkat) Öğrencilerle yapılan görüşmeler. Performans değerlendirmenin belli aşamaları vardır. öğrencinin bir etkinliği tam ve bir şekilde yapması için göstermesi gereken belli davranışları tanımlar. • Her öğrenciyi değişik özellikler. Gözlemler. Aynı zamanda problem çözme becerileri de bu yöntemle ölçülebilir. konuşma. öğrenmeyle ilgili yaptığı görevler ve materyallere öğrencinin gösterdiği tepkiyi gözlemler. Öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri hakkında bilgi sağlarlar. Aşağıdaki noktalar. beceriler ve davranışlara göre değerlendiriniz.

Performans ölçütlerinin belirlenmesi aşamasında. Performans ödevlerine verilebilecek bazı örnekler aşağıdaki gibidir: • Bir konu hakkında yazı yazma (makale. Bunlar. Performansın ya da ürünün gözlemlenebileceği ortam oluşturma: Öğrencinin performansını ve güvenilir biçimde değerlendirmek için gözlemlerin birden fazla tekrarlanması gerekmektedir. Ödev hem ürüne hem de sürece odaklanmalıdır. poster. kategorileri açıklama ve doğruluğunu savunma. • Bilimsel bir olayı sözel ve görsel olarak betimleme. Gerektiğinde öğretmeninden yardım alabilir. 4. broşür vb. gözlenebilir davranış veya ortaya çıkacak ürün şeklinde açık ifadelerle belirtilmelidir. Performans değerlendirmede. kontrol listesi ve hikâye kayıtlarıyla yapılır. Proje konusu. Bu puanlama sistemi performans ölçütlerine dayanmalıdır. anı vb. 2. • Başka zamanlarla. Performansın puanlanması: Performansın değerlendirilmesi. yerlerle veya kültürlerle ilgili hayalî bir mizansen oluşturma. belirlenen performansın özellikleri tanımlanmalıdır. Çok çeşitli konularda performans ödevi verilebilir. Ödevlerin bazıları bireysel ödevler. öğrenci tarafından veya öğretmenin hazırlayacağı listeden seçme yoluyla belirlenebilir. • Bir tarzdaki grafiği başka tarza dönüştürme. Ödev ve proje kavramları çoğu zaman eş anlamlı olarak kullanılmaktadır. Performans ödevi. • Bir konuyla ilgili afiş. kullanılacak malzemeleri ve karşılaşılabilecek durumları önceden planlar. öğrencilerin bilgi ve becerilerini gerçek yaşam durumlarına uygun olarak kullanmalarını gerektirir. projeler ve öğrenci ürün dosyaları kullanılmalıdır. Ödev. Bu ölçütlerin sayısının çok fazla olmaması (10-15) gerekmektedir. Performans değerlendirmek için performans ödevleri. 58 . Ardından. ) • Sergi oluşturma. 3. Bununla beraber performans değerlendirmenin amacı puanlamayı etkiler (Airasian. önce değerlendirilecek performansın belirlenmesi gerekmektedir. Fakat bu iki kavram arasında bazı farklılıklar olması nedeniyle bu kavramlar ayrı ayrı ele alınmalıdır. yapılacak değerlendirmenin önemine ve gözlem için gereken süreye göre belirlenmelidir. Performans değerlendirmede puan belirleme son adımdır. Bireysel ya da grup olarak yapılabilir. Öğrenci. Performans ödevleri. • Bilimsel gözlemlerini tablo oluşturarak belirtme. Projeler. birçok beceriyi kapsamalıdır. Proje çalışmaları. bazıları ise grup ödevleri şeklinde verilmelidir. Aslında bazı ödevler kapsamına göre proje olarak nitelendirilebilir. a) Performans ve Proje Ödevleri Bir konu hakkında derinlemesine inceleme yapılması amacıyla verilen soru veya sorular. 5. öğrencinin sahip olduğu bilgi ve becerileri günlük yaşamla da ilişkilendirerek ortaya koymasını gerektiren kısa dönemli çalışmalardır. ünitelerde yer alan kazanımları kapsayan ayrıntılı ödevlerdir. dereceli puanlama anahtarı. 1994). öğrencilere ödevi tamamlamaları için verilen süre ödevin niteliğine göre ayarlanmalıdır. • Herhangi bir şey için bir sınıflama şeması geliştirme. • Tanıdığı bir kişinin biyografisini yazma. geniş içerikli ve uzun süreli performans ödevleridir. ödev veya proje olarak adlandırılmaktadır. projenin amacını. Gözlem sayısı. • Aynı grafikleri farklı ölçülerde çizme. Performansın değerlendirilmesinde aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir: 1. izlenecek yolları. hazırlama.

Çeşitli amaçlarla öğrenci ürün dosyası hazırlanabilir. öğrencileri teknolojiyi aktif olarak kullanmaya yönelteceğinden. • Projenin tasarımından ortaya konulmasına kadar geçen süreç. proje çalışmaları. • Ders programı üzerinde daha çok durulması (geliştirilmesi) gereken konuları belirlemek. yaşayarak. velilerden gelen bilgiler. Değerlendirme amaçlı öğrenci ürün dosyası kullanımı. öğrencinin kompozisyon yazma veya sözlü okuma çalışmalarını gösteren bir öğrenci ürün dosyasına oranla daha geniş olacaktır. Bu nedenle yapılandırmacı öğrenme kuramı için uygun yöntemlerden birisidir. araştırma. öğrenciler proje konularında yaparak. öğrencilerin grupla çalışma becerisinin geliştirilmesini sağlar. öğrencilerin tipik performans kayıtlarını sağlamak. inceleyerek bilgi kazanırlar.Proje sürecinin olumlu yanları aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Proje geliştirme süreci uzun. öğrenci ürün dosyasının amacı ne olursa olsun sürecin değerlendirilmesi için öğrencinin yaptığı ilk uygulamalar öğrenci ürün dosyasında saklanacaktır (Airasian. Amacın belirlenmesi: Öğretmenin öğrenci ürün dosyasını ne amaçla kullanacağına karar vermesi gerekir. iletişim gibi üst düzey zihinsel becerilerini geliştirir. öğrencilerin teknolojiyi kullanma becerisi kazanmalarına yardımcı olur. içeriğin belirlenmesi ve değerlendirmenin yapılması olmak üzere iki aşamalıdır. Ürün dosyasına. Ölçme ve değerlendirme amacına en uygun olanı “değerlendirme tipi” dosyalardır. 1994). ses veya görüntü kayıt kasetleri. • Bir sonraki yıl öğrencilerin öğretmeni olacak olan öğretmene. • Öğrencilerin performansları hakkında velilerine bilgi vermek. Öğrenci ürün dosyaları. bilimsel süreç becerilerinin gelişmesine de yardımcı olur. dereceli puanlama anahtarları. kontrol listeleri. • Öğrencilerin zaman içerisindeki gelişimlerini görmek. Öğrenci ürün dosyası içeriğinin belirlenmesi aşamasında. öğrencilerin yaratıcılık. performans ödevleri. Amaçlarına göre öğrenci ürün dosyaları “sergileme tipi”. araştırma soruları. • Proje çalışması. kompleks ve zorlu bir süreç olacağından bu ödevler. öğrencinin çalışmalarının toplandığı bir dosyadır. • Proje çalışmasında bilgi öğrenciye doğrudan verilmediği için. 59 . Öğrencilerin belli bir dersteki bir konuyla ilgili örnek çalışmalarını göstermeyi amaçlayan bir öğrenci ürün dosyasının kapsamı. resimler. kavram haritaları. öğrenci görüşlerini yansıtan formlar vb. “sınıf tipi” ve “değerlendirme tipi” ürün dosyaları olarak sınıflandırılabilir. konulabilir. ancak. b) Öğrenci Ürün Dosyası (Portfolyo) Ürün dosyası. dosyanın amacı ile dosyaya alınacak çalışmaların seçiminde ve değerlendirilmesinde kullanılacak ölçütler belirlenir. öğrencinin haftalık veya günlük yaptığı çalışmalarının içinden seçilen örnekleri ve öğretmenin yaptığı sınav evrakları. Eğer öğrenci ürün dosyası öğrencinin konuyla ilgili en iyi çalışmalarını gösterme amaçlı ise. öğrencinin yaptığı çalışmalara yönelik yeni uygulamalar toplandıkça öğrenci ürün dosyasının içeriği değişecektir. • Öğrencileri notla değerlendirmek gibi amaçlarla kullanılabilir. aynı zamanda bilimsel süreç basamaklarını da içereceğinden. “belgeleme tipi”. • Proje süreci. fotoğraflar.

1997). 2) Ölçüt tanımlamaları: Öğrencilerin değerlendirilmek istenen cevaplardaki niteliksel farklılıkları tanımlama yolunu ifade eder. • Bu çalışma neyi ifade ediyor? • Bu bölümü. görüşme ve gözlem formları. sözcük seçimi vb. 1994). çalışmanı neden ürün dosyasına koymak istiyorsun? • Neyi iyi yaparsın? En iyi yaptığın şey ne? • Hangi konuda çok iyi/başarılı olduğunu düşünüyorsun? • Hangi bölümler. seçme veya derecelendirme gibi genel bir kararsa bütünsel puanlama daha uygun olacaktır.Ürün dosyasında bulunacak çalışmaların seçiminde kullanılacak ölçütlerin belirlenmesi: Amaca bağlı olarak hangi tür çalışmaların nasıl seçileceği. Dereceli puanlama anahtarı 3 bölümden oluşur. parçanın neden seçildiğini anlatan. Özellikle dosyaya girecek olan çalışmaların belirlenmesi sürecinde. hangi sıklıkta toplanacağı ve nasıl değerlendirileceği önemlidir. Gerek dosyada yer alacak çalışmaların gerekse bunların içinden değerlendirilecek ürünlerin seçiminde öğretmenlerin öğrencilere aşağıdakilere benzer soruları yöneltebilir. çalışmayı tanımlayan. öğrencilerin katılımının sağlanması onlardaki sorumluluk ve sahiplenme duygusunu geliştireceği için önemlidir (Kuhs. 3) Puanlama stratejisi: Puanlama bütünsel ya da analitik biçimde olabilir. etkinliğin nasıl başladığını açıklayan. kimler tarafından toplanacağı. Her iki durumda da. öğrencilerin karşılaştığı zorlukları belirlemek ya da her bireysel performans değerlendirme ölçütüne göre. yer alabilir. deneysel veriler. kısımlar geliştirilmeli? • Tekrar denesen neleri değiştirir. kullanılabilir. yaratıcı çalışmalar. Bu tür kararları verebilmek için. kimlerin karar vereceği. 1) Değerlendirme ölçütleri: Kabul edilebilir cevapları kabul edilemez cevaplardan ayırmak için kullanılır. Verilecek olan karar. grupları yerleştirme. öz-akran-grup değerlendirme formları vb.1994). Örneğin. Hangisinin kullanılacağı değerlendirmenin amacına bağlıdır. gibi değerlendirilebilir ölçütler kullanılabilir. performans ölçütleri uyarlanan puanlama ve oranlama yaklaşımına yön verir (Airasian. öğretmenler yazılı kompozisyonları değerlendirirken organizasyon. bir kompozisyonda organizasyon değerlendirilecekse bu ölçütlerden en yüksek puanı alan öğrencinin kompozisyonu organizasyon açısından hiç hata içermemelidir. Bu ürünlerden hangilerinin değerlendirileceğinin belirlenmesi ve sınırlandırılması önemlidir. hikâyeler ve makaleler gibi çalışma ürünleri vb. Ürün dosyasındaki çalışmalara ait değerlendirme ölçütlerinin belirlenmesi: Dosya içerisinde istenen çalışmaların örnekleri. Performansın değerlendirilmesinde dereceli puanlama anahtarları (Rubric). orijinal modeller. Öte yandan. değerlendirmenin amacı. kontrol listeleri. her performans ölçütünün ayrı ayrı değerlendirildiği analitik puanlama uygundur. öğretmen tek ve ortalama bir puanlama ile bütünsel değerlendirme yolları aramak zorundadır. ders işleme hedefleri açısından çalışmanın ne anlam taşıdığını açıklayan notlar yapıştırabilir. eklerdin? • Neden bu çalışmayı seçtin? • Bu çalışmanda en çok neyi beğendin? • Burada senin için önemli olan ne? • Bu yaptığın çalışmaları en iyi ifade eden örnek mi? Öğretmen her çalışmanın üzerine (yargılamamak kaydıyla) düşüncesini gösteren. Dereceli Puanlama Anahtarı Gözlemlere ait puanları tanımlanmış kategorilerden (ölçüt ya da ölçütler) uygun düşen boyuta kaydetmemizi sağlayan bir değerlendirme aracıdır (Haladyna. öğrenci gelişimini öğrenmekse. Örneğin. yapısal içerik. Öğretmenler öğrencilerinin öğrenme 60 .

• Sunumda nadiren isteklilik gösteriyor. • Özette bir veya iki hata var. Aşağıda sözlü sunum becerisi için bütüncül dereceli puanlama anahtarı örneği verilmiştir. • Özette çok fazla hata var. Tablo 2: Analitik Dereceli Puanlama Anahtarı Tablosu ÖLÇÜTLER 1 2 3 Kaynakların Sayısı Tarihsel Doğruluk Organizasyon Bibliyografya Ulaşılan kaynaklar yetersiz. sonuca ulaşmak için aşılan bireysel basamaklarla değil toplam performans ya da sonuçla ilgilenir. Aşağıda araştırma becerisi için analitik puanlama anahtarı örneği verilmiştir. • Özette bazı hatalar var. Tüm kaynaklar. • Ses tonu bazen uygun. 61 . 2. Bilgilerin düzenlenmesi yeterince akıcı ve etkili.ürünlerini toplam puan olarak değerlendirmek istediklerinde bütünsel puanlama stratejisini kullanırlar. Analitik dereceli puanlama anahtarı: Burada önce performans veya ürünün parçalarının ayrı ayrı puanlanması. • Sunum boyunca istekli. etkili kullanılmış. Öğretmenler öğrencilerinin çalışmalarının ya da ürünlerinin farklı boyutlarını farklı puanlayarak değerlendirmek istediklerinde ise analitik puanlama stratejisini kullanırlar. Analitik puanlama ölçeği. Bu yöntem öğrenme ürünleri toplam puan olarak değerlendirilmek istendiğinde kullanılır. • Özet tamamen doğru. Yeterli (3) • Genellikle göz teması kuruyor. Bu ölçekler. Bilgilerin düzenlenmesi kısmen akıcı ve etkili. çalışmanın ya da ürünün farklı boyutlarına farklı notlar vermek amacıyla oluşturulur. Kaynakların çok azı etkili kullanılmış. • Ses tonu genellikle uygun. • Ses tonu uygun değil. sonra da bu puanları toplayarak toplam puanın hesaplanması gerekir. Bütüncül Dereceli Puanlama Anahtarı: Öğretmenin genel süreci veya ürünü bir bütün olarak parçalarını dikkate almadan puanlamasıdır. 1. süreçten çok sonuçla ilgilidir. Ulaşılan kaynaklar yeterli. Tablo 3: Bütüncül Dereceli Puanlama Anahtarı Tablosu Mükemmel (4) • Genellikle göz teması kuruyor. değerlendirme sürecinin farklı aşamalarında aranan cevapları puanlamada işe yarar. • Sunumun genelinde istekli. • Sunumda ara sıra isteklilik gösteriyor. Ulaşılan kaynaklar kısmen yeterli. Çok fazla yanlış var. Bilgilerin düzenlenmesi akıcı ve etkili değil. Bütünsel puanlama ölçeği. Yetersiz (1) • Nadiren göz teması kuruyor veya hiç göz teması kurmuyor. Kaynakların çoğu etkili kullanılmış. Gelişmekte (2) • Bazen göz teması kuruyor. Çok az yanlış var. • Ses seviyesi her zaman uygun. Açık bir yanlış yok.

2000).Aşağıda sözlü sunum becerisine yönelik derecelendirme ölçeği yer almaktadır. Kontrol listelerinin başka bir dezavantajı da öğrencinin performansının belli bir puanlama sistemine göre değerlendirilmesidir.1 gibi bir puan her bir hata için. Derecelendirme Ölçekleri: Kontrol listeleri. Bir dizi hareketi gerektiren davranışlar kontrol listesinde açıkça belirtilip sıralanabilir. Kontrol listeleri genellikle. Bu durumda +1 gibi bir puan her bir pozitif davranış için . Sonuç bölümünde özetleyebiliyor. Bazı değerlendirme listeleri öğrencinin görevi (etkinliği) yerine getirirken sık yaptığı hataları da gösterebilir. Bu listeler. ‘var’ ‘yok’ veya 0-1 şeklinde değerlendirilir.1994). Evet Hayır 62 . Anlaşılır bir tonda konuşuyor. Düşüncelerini ifade edebiliyor. performansa ilişkin belirli ölçütlerin karşılanıp karşılanmadığıyla ilgili olan sınırlı durumlarda değerlendirme için uygun seçimdir fakat performans düzeylerini tanımlayan bir yapıya sahip değildir. Gereksiz sesler çıkarmıyor. Her ne kadar öğrencilerin güçlü ve zayıf öğrenme davranışlarını belirlemeye yarasa da öğretmen performansı belli bir puan ile değerlendirmek zorunda kalır ve performans sürecini kaydedemez (Airasian. öğrenciden beklenen davranışın özelliklerine ilişkin detaylı bilgileri içeren ve öğrenci performansının eksik noktalarını belirleme amacıyla kullanılan araçlardır (Airasian. Yerinde vurgulamalar yapıyor. davranışın gözlemci tarafından gözlemlenme fırsatının olmadığı durumları da belirten ifadelerin eklenmesiyle davranışın gözlenemediği durumları da belirleme şansı verir (Kubiszyn ve Borich. Kontrol Listeleri: Gözlenen performansın ya da ürünün belirlenen performans ölçütlerine ne derece uyumlu olduğu kontrol listeleri kullanılarak belirlenebilir.1994). Beden dilini etkili kullanıyor.Hazırlanan dereceli puanlama anahtarı ödevlerle birlikte öğrencilere verilmelidir. Tablo 4: Sözlü Sunum Becerisi Kontrol Tablosu Adı soyadı Tarih Ölçütler Dinleyiciyle göz teması kuruyor. Düzgün ifadeler seçiyor. 2003). . evet veya hayır şeklinde puanlanabilen bir dizi davranış. özellik veya nitelik bulunur. daha küçük parçalara ayrılabilen ve karmaşık davranışları belirlemek için uygundur. Kontrol listeleri kullanırken bazı olumsuzluklar da ortaya çıkabilir. 0 ise davranışın gözlenemediği durumlar için verilir. Bunlardan biri. öğretmene davranış ile ilgili gözlemlendiği ya da gözlemlenmediği şeklinde iki ölçüt sunmasıdır.Aşağıda sözlü sunum becerisine yönelik kontrol listesi yer almaktadır. Bilgiyi organize edebiliyor. Derecelendirme ölçekleri ise ölçülen özelliğe ilişkin performansı çeşitli düzeyleriyle tanımlayabilir ve ölçütlerin ne dereceye kadar karşılandığını görmeye olanak sağlar (Moskal. Öğrenci çalışmasının hangi ölçütlere göre değerlendirileceğini önceden bilmelidir. Kontrol listelerinde var veya yok. Kontrol listeleri. Gereksiz tekrar yapmıyor. Kontrol listeleri ‘evet’ ‘hayır’ . Akıcı konuşuyor.

5. 2.Akıcı konuşuyor. 7.Anlaşılır bir tonda konuşuyor.Düşüncelerini ifade edebiliyor. 8. 4.2 Zayıf .4 İyi .Düzgün ifadeler seçiyor.1 1. 3. 9.Dinleyiciyle göz teması kuruyor. 63 .Beden dilini etkili kullanıyor.Gereksiz tekrar yapmıyor. Tarih: Öğrencinin Adı Soyadı: DERECELE R ÖLÇÜTLER Çok iyi .Tablo 5: Sözlü Sunum Becerisi Tablosu Açıklama: Aşağıdaki ifadelerin gerçekleştirilme düzeylerini ifadenin karsısında bulunan yere çarpı (x) koyarak işaretleyiniz.3 Orta .Gereksiz sesler çıkarmıyor.Yerinde vurgulamalar yapıyor. 6.

Bu etkinlikten neler öğrendim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… 10. Grup arkadaşlarıma çalışmalarında destek oldum. Çalışmalarınızı en doğru yansıtan seçeneği işaretleyiniz (X).ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME (ÖRNEK FORMLAR) ÖZ DEĞERLENDİRME Adı ve Soyadı : ………… Sınıfı : ………… Numara : ………… Bu form kendinizi değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. 7. DERECELER Hiçbir Her Zaman Bazen Zaman BECERİLER 1. 2. Bu etkinlik sırasında en iyi yaptığım şeyler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… 64 . Çalışmalarım sırasında değişik materyaller kullandım. 4. Ödevlerimi tamamladım. 9. 6. 5. Yönergeyi izledim. Anlamadığım yerlerde sorular sordum. Çalışmalarım sırasında zamanımı akıllıca kullandım. Arkadaşlarımı incitmeden teşvik ettim. Başkalarının anlattıklarını ve önerilerini dinledim. 3. Bu etkinlik sırasında grubumdaki arkadaşlarıma nasıl yardım ettim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… 11. 8.

65 . özellikle başarı düzeylerini ve öğrenme sonuçlarını yargılamaları olarak açıklanabilir. Değerlendirme süreci. Çünkü yaşam boyu öğrenme. öğrencinin kendi güç ve zayıflıkları ve becerileri hakkında değerlendirme yapmasını sağlar. öğrencilerin öz değerlendirme becerilerini geliştirmektir. Öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerini. öğrencinin öğrenmeye yaklaşımı. Temel amaç.ÖZ DEĞERLENDİRME Adı ve Soyadı: …………… Sınıfı : …………… Numara : …………… Bu çalışmada neler yaptım? …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Tarih: …………… Bu çalışmada neler öğrendim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmada başarılı olduğum bölümler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmada en çok zorlandığım bölümler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Çalışmamı yaparken beklemediğim nelerle karşılaştım? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmayı tekrar yapsaydım şu şekilde yapardım. bireylerin yalnızca bağımsız çalışmalarını değil aynı zamanda kendi başarı ve gelişimlerini değerlendirmelerini zorunlu kılar. …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Öz değerlendirme. Öğrencinin kendi düşüncelerini kontrol edebilme yani kişinin planlama ve problem çözme becerisini geliştirir. bireysel veya kendini değerlendirme olarak da adlandırılabilir.

BECERİLER Grup üyeleri birbirleriyle yardımlaşır. Grup üyeleri ulaştıkları sonucu birbirlerine iletir. Grubun her üyesi birbirleriyle etkileşim içerisinde tartışır.GRUP DEĞERLENDİRME Grubun Adı Sınıfı : …………… : …………… Yönerge: Aşağıdaki her bir ölçütün ne düzeyde yeterli olduğunu göz önüne alarak grubu değerlendiriniz. Grubun verimli bir şekilde çalışması Grup üyelerinin birlikte çalışmaktan hoşlanır. Grup üyeleri söz hakkının adil bir biçimde paylaşılmasına özen gösterirler. Grup üyeleri birbirlerinin düşüncelerini dinlerler. Grup üyelerinin her biri çalışmalarda rol alır. Grup üyeleri birbirlerini cesaretlendirir. Grup üyeleri birbirlerinin düşüncelerine ve çabalarına saygı gösterir. gruptakiler bunları tartışmaya açarlar. Çalıştıkları konuda. YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Hiçbir Zaman Nadiren DERECELER Bazen Sıklıkla Her Zaman 66 . Grup üyeleri birbirlerine güvenir. Grupta birbiriyle çatışan görüşler olduğunda. Grup üyeleri bireysel sorumluluklarını yerine getirir. Grup üyeleri bilgilerini diğerleriyle tartışır. grup üyeleri ortak bir görüş oluşturur.

GRUP DEĞERLENDİRME Yönerge: Aşağıdaki form. Puanlama Anahtarı 5= Çok iyi 4= İyi 3=Orta 2= Kabul Edilebilir 1= Zayıf Grup arkadaşlarını destekleme Görev almaya istekli oluş Sorumlulukları paylaşma Zamanı verimli kullanma Çalışmaya hazır oluş Başkalarını dinleme Tartışmalara katılma Ödevleri tamamlama YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………… Ödevlerini saklama Toplam Puan Öğrencinin Adı ve Soyadı Farklı görüşlere saygı duyma Görüşlerini gerekçelendirme 67 . gruptaki her bir öğrencinin değerlendirilmesi için geliştirilmiştir.

4. Belirttiği görüşler ve verdiği örnekler özgündür.ÖĞRENCİ GÖZLEM FORMU Açıklama: Bu form. Araştırma ve inceleme sonucunda genellemeler yapar. Verileri çizelgelere ve grafiklere dönüştürür. Bilgi kaynaklarına nasıl ulaşacağını bilir. etkinlik süresince öğrencilerin. Toplam IV. 3. 7. 5. yapılan çalışmalara katılma düzeylerini gözlemeniz amacıyla hazırlanmıştır. 6. 2. İnceleme ve araştırma ödevlerini özenerek yapar. Kendisine verilen kaynaklarla yetinmeyip başka kaynaklar araştırır. DERSE HAZIRLIK 1. Derse değişik yardımcı kaynaklarla gelir. Gözlemleri sonucunda mantıksal çıkarımlarda bulunur. Yönteme uygun deney yapar. 4. Gözlemlerini dikkatli bir şekilde yapar. 2. Yeni ve özgün sorular sorar. Deneye uygun rapor yazar. 4. 5. Toplam III. Deneyin sonucunu sunar. 5. Ulaştığı kaynaklardan etkin bir biçimde yararlanır. Bilinenlerden bilinmeyeni kestirir. Derse hazırlıklı gelir. Deney sonuçlarını doğru yorumlar. Toplam II. 3. ETKİNLİKLERE KATILMA 2. Araştırma inceleme ve deney sonuçlarından genellemelere ulaşır. Ünite Adı: :………. 3. 3. İNCELEME – ARAŞTIRMA – GÖZLEM 1. 2.. 4. Dersi iyi dinlediği izlenimi veren sorular sorar. Toplam GENEL TOPLAM 68 . Görüşü sorulduğunda söyler. BİLİMSEL YÖNTEM 1. Adı – Soyadı : …………… Sınıfı : ……………… DERECELER Bazen Sıklıkla 3 4 Öğrenci Numara : ……………… BECERİLER Hiçbir Zaman 1 Nadiren 2 Her Zaman 5 I. 6. Bilgi toplamak için çeşitli kaynaklara başvurur.

PROJE HAZIRLAMA SÜRECİ Projenin amacını belirleme Projeye uygun çalışma planı yapma Grup içinde görev dağılımı yapma İhtiyaçları belirleme Farklı kaynaklardan bilgi toplama Projeyi plana göre gerçekleştirme Ekip çalışmasını gerçekleştirme Proje çalışmasının istekli olarak gerçekleştirilmesi Toplam II.PROJE DEĞERLENDİRME FORMU Projenin Adı Adı ve Soyadı Sınıfı Numara : …………… : …………… : …………… : …………… Zayıf 1 I. SUNU YAPMA Türkçeyi doğru ve düzgün konuşma Sorulara cevap verebilme Konuyu dinleyicilerin ilgisini çekecek şekilde sunma Sunuyu hedefe yönelik materyalle destekleme Sunuda akıcı bir dil ve beden dilini kullanma Verilen sürede sunuyu yapma Sunum sırasındaki öz güvene sahip olma Severek sunu yapma Toplam GENEL TOPLAM Kabul Edilebilir 2 DERECELER Orta İyi 4 Çok İyi 5 BECERİLER ÖĞRETMENİN YORUMU …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……. başarısını 5 (çok iyi) düzeyine çıkarmaktır. Not: Yukarıda 1-5 arasında verilenler birer derecedir. Burada önemli olan öğrencilerin 69 . PROJENİN İÇERİĞİ Türkçeyi doğru ve düzgün yazma Bilgilerin doğruluğu Toplanan bilgilerin analiz edilmesi Elde edilen bilgilerden çıkarımda bulunma Toplanan bilgileri düzenlenme Kritik düşünme becerisini gösterme Yaratıcılık yeteneğini kullanma Toplam III.

Arkadaşının Adı Soyadı: ……………… Her Zaman 1. Grubumuzdaki Öğrenciler 1. öğrencilerin kendilerine olan güvenlerinin artmasını da sağlar. Akran değerlendirmede değerlendirme aracı kontrol listeleri şeklindedir. Akran değerlendirme. Kişinin öğretmen dışında başka birinden de dönüt almasına yardımcı olur. Arkadaşım Projenin Sonunda 1. Öğrencilerin yanlı davranışlarını önlemek için öğrencilere ölçütlerin verilmesi yararlı olur. Akran değerlendirme. Arkadaşım Hiçbir Zaman 1.Arkadaşım 70 Ben Ben Ben Etkinliğe katılımda gönüllüdür. Fakat bu değerlendirmenin de bazı sakıncaları vardır. Öğrencilerin kendi gruplarındaki arkadaşları ile ilgili bu değerlendirmeler. Değerlendirmeye temel oluşturan beceriler ve ölçütlerin saptanması konusunda öğrenciye bakış açısı sağlar. Malzemeleri kullanırken israf etmez. Arkadaşım 2. Grup arkadaşlarının görüşlerine saygılıdır. Temiz. Örneğin. Farklı kaynaklardan bilgi toplayıp sunar. bir grup içinde yer alan bireylerin akranlarını değerlendirmeleridir. Arkadaşım Projenin Başında 2. Görevini zamanında yerine getirir. Arkadaşım 1. Bu değerlendirme sırasında öğrencilerin becerileri de geliştirilir.AKRAN DEĞERLENDİRME FORMU Değerlendiren öğrencinin. Ben . Grup numarası: ……………… Adı soyadı : ……………… Sınıfı : ……………… 1. kirlettiklerini temizler vb. ). Arkadaşının Adı Soyadı: ……………… 2. akranlar arasında arkadaşlık durumu birbirlerine yüksek veya çok düşük puan verilmesine neden olabilir. Sonuçları tartışırken anlaşılır konuşur. tertipli ve düzenli çalışır (Kullandığı aletleri yerine koyar. Arkadaşlarını uyarırken olumlu bir dil kullanır. Arkadaşım 2. konuşulanları anlar. Kendi aralarında anlaşarak birbirlerine yüksek puan verebilirler. Fiziksel güçten kaynaklanan nedenlerden dolayı akranlar yüksek puanlama yapabilirler. Arkadaşım 2. Ayrıca akranlar öğretmen kadar bilgili ve bilinçli değillerdir. öğretmenin birinci etkinlik esasına göre düzenlediği “Öğrenci Gözlem Formu”nu doldurmada yardımcı olarak kullanılabilir. Aletleri kullanırken dikkatli ve titizdir.

). 1.. H. Toplam kalite yönetimi. İşletme yöneticiliği. Ö. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi.. K. 2007 71 . Bulunduğu eser: Mabrouk (ed. E. Ankara: Anı Yayıncılık..KAYNAKÇA Açıkgöz. Yönetim bilimi. Program geliştirmede öğretmen el kitabı. M.. Eğitim yönetimi.. Yönetim bilimi. Baskı.Ş Yayını No:1. R. 2000 Baykal. 12. Çalışma yaşamında kariyer yönetimi planlaması geliştirilmesi sorunları. Ankara: Anı Yayıncılık. T.. İstanbul. Changing Leadership for changing times... & Steinbach. 1981 Bursalıoğlu. Örgütsel gelişme: Kuram ve uygulama.. Organizasyonların yönetimi. Ankara: Siyasal Kitabevi. 2. Eğitim yönetiminde teori ve uygulama. & Peterson. l (1). 2002 Demirel. 2001 Sönmez.. 1991 Can. E. 1996 Koçel.. Ölçme ve değerlendirme.. Active learning centre for teaching: Learning and technology. Washington. Sabuncuoğlu.. N. T. DC: American Chemical Society. Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Program geliştirmede yapılandırmacılık yaklaşımı.. Ö. 2002 Ergun.E.M. Ankara: PegamA Yayıncılık. Örgütler. Gözübüyük. İstanbul: Türkiye Şişe Cam Fabrikaları A. Eğitimde program geliştirme. 1997 Balcı. İ.. 2007 tarihinde ulaşılmıştır.php 05. İsbir. 12. Ankara: Seçkin Yayınevi.. 1.-Tüz. 2007 http://www4. D.. B. 1995 Sönmez. D. Baskı. 2007 Aydın. 5. Jantzi. Ankara: Seçkin Yayıncılık. Mavi Tanıtım ve Organizasyon. M. siyasa. 23. İzmir: Eğitim Dünyası Yayınları. Bursa: Ezgi Kitapevi. Organizasyon ve yönetim. Eğitim Fakültesi Dergisi. Ankara: TODAİE. M. B. A. Baskı. 2005 Karip. 2007 tarihinde ulaşılmıştır. 81-87. T. Hacettepe Üniversitesi. Met/Er Matbaası.. H. Beta Basım Yayın Dağıtım. 2005 Aytaç. Cooperative learning. 2007 Aydın. A.. Erdem E. Ankara: Turhan Kitabevi. 2007 Kavrakoğlu. İstanbul: Epsilon Yay. Philadelphia: Open University Press. Aktif öğrenme. Z.. K. Yönetim hukuku. Örgütsel psikoloji..edu/unity/lockers/users/f/felder/public/Papers/CLChapter. K. İstanbul. US: Jossey Bass.. H. 1. uygulama. Ankara: Hatipoğlu Yay. 2.ncsu.. K. Baskı.edu/additional/tips/newActive. Brent R. Z. Ankara: Pegem yayıncılık. 2005 Çevik. Türkiye’de kamu yönetimi sorunları. Anı Yayıncılık. 1998 Leithwood. G. Ü. Baskı. 1999 McKinney.pdf. Ankara: Pegem Yay. ve Tortop. Ankara: PegemA Yayıncılık. V. 1994 Aykaç. Öğretim ilke ve yöntemleri.. 2004 Felder R. S.. 2002 Alıç. Ankara: Yargı Yayınevi. Ş.ilstu. H... 2004 Deal. 2000 Demirel. The Leadership paradox: Balancing logic and artistry in schools. http://www. Ankara. Baskı. ACS Symposium Series 970.. H. Active Learning: Models from the Analytical Sciences.. 1995 Atılgan. adresinden 05.cat.. V. Kamu yönetimi kuram.

Eğitimde ölçme ve değerlendirme. 7.. Ankara: Pegem A Yayıncılık... Baskı. H.Şimşek. 1997 Tan. Ankara: Anı Yayıncılık. 21. Öğretim ilke ve yöntemleri. H. 2007 72 . Baskı.. Eğitimde ölçme ve değerlendirme metotları. Yüzyılın eşiğinde paradigmalar savaşı: Kaostaki Türkiye. Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Ankara: Saydam Matbaacılık.. M. İstanbul: Sistem Yayıncılık. 2007 Tekin. Ş. 1993 Turgut.. 5. Örnek: Atılgan. 2. Ankara: Yargı Yayınları. F. 1987 Kaynakçadaki bazı kaynaklar metin içinde dipnot düşülmemiş fakat fikir olarak yararlanılmıştır. H. Baskı.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful