T.C.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı

ORTAÖĞRETİM YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI

2009-ANKARA

KOORDİNASYON Medine KARAPINAR Ortaöğretim Genel Müdürlüğü Program ve Ders Kitapları Şube Müdürü Hayriye ARGÜN Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Program Geliştirme Uzmanı

Mustafa ÇAKAL İzmir Milli Eğitim Müdür Yardımcısı

PROGRAM DANIŞMANLARI Yrd. Doç. Dr. Semiha ŞAHİN Dokuz Eylül Üniversitesi, Buca Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Eğitim Yönetimi, Denetimi Planlanması ve Ekonomisi ABD

KOMİSYON ÜYELERİ Şerafeddin BİLİR Ayşen GÜLEN İlker BIYIK Yalçın ALBAYRAK Züleyha ÇELİK ATEŞ Nuray SUNAR Eğitim Yönetimi Uzmanı (Sınıf Öğretmeni) Rehber Öğretmen Felsefe Grubu Dersleri Öğretmeni İngilizce Öğretmeni Program Geliştirme Uzmanı Ölçme Değerlendirme Uzmanı

İÇİNDEKİLER 1. TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 2. GİRİŞ 2.1. Yönetim Bilimi Dersi Programının Temel Yaklaşımı 2.2.Yönetim Bilimi Ders Programının Yapısı 2.3.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı İle Kazandırılmak İstenen Beceriler 2.4.Öğretim Yöntem ve Teknikleri 2.5. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Genel Amaçları 2.6. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Uygulanmasına İlişkin Açıklamalar 2.7. Etkinlik Örnekleri 2.8. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programında Kullanılan Semboller 2.9. Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Ünite, Konu ve Sürelerine Göre Dağılım Tablosu 2.10.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programına Göre Yazılacak Ders Kitaplarının Forma Sayıları 3. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ KAZANIMLARI 4. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 5. KAYNAKÇA

Sayfa 1 2 3 5 8

13 13 15

17 23 24 25 26 55 71

Beden. zihin. ruh ve duygu bakımlarından dengeli ve sağlıklı şekilde gelişmiş bir kişiliğe ve karaktere. hür ve bilimsel düşünme gücüne. insani. milletini seven ve daima yüceltmeye çalışan. ahlak. sosyal ve kültürel kalkınmayı desteklemek ve hızlandırmak ve nihayet Türk milletini çağdaş uygarlığın yapıcı. laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti’ne karşı görev ve sorumluluklarını bilen ve bunları davranış hâline getirmiş yurttaşlar olarak yetiştirmek.YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI 1. Atatürk inkılap ve ilkelerine ve Anayasa’da ifadesini bulan Atatürk milliyetçiliğine bağlı. 1 . Genel Amaçlar Madde 2. Türk milletinin bütün fertlerini. manevi ve kültürel değerlerini benimseyen. Türk Millî Eğitiminin genel amacı. ailesini. topluma karşı sorumluluk duyan. 2. koruyan ve geliştiren. istidat ve kabiliyetlerini geliştirerek gerekli bilgi. kendilerini mutlu kılacak ve toplumun mutluluğuna katkıda bulunacak bir meslek sahibi olmalarını sağlamak. öte yandan millî birlik ve bütünlük içinde iktisadi. beceri. insan haklarına saygılı.TÜRK MİLLÎ EĞİTİMİNİN GENEL AMAÇLARI 1739 Sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu’na göre Türk Millî Eğitiminin Genel Amaçları 1. yaratıcı seçkin bir ortağı yapmaktır. insan haklarına ve Anayasa’nın başlangıcındaki temel ilkelere dayanan demokratik. 1. kişilik ve teşebbüse değer veren. bir yandan Türk vatandaşlarının ve Türk toplumunun refah ve mutluluğunu artırmak. yapıcı. davranışlar ve birlikte iş görme alışkanlığı kazandırmak suretiyle hayata hazırlamak ve onların. yaratıcı ve verimli kişiler olarak yetiştirmek. 3. Böylece. geniş bir dünya görüşüne sahip. İlgi. vatanını. ahlaki. Türk milletinin milli.

Kamu yönetimi disiplinin başlangıcı olarak Woodrow Wilson’ın “İdarenin İncelenmesi” başlıklı yazısının 1887 yılında yayınlanması kabul edilir. onları yönlendirir ve kontrol eder. yüzyılın başında ABD’de şekillenmeye başlamıştır. Yönetim bilimi bir akademik disiplin olarak 20. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi bünyesinde.GİRİŞ Evrensel bir kavram olan yönetim önceden ne yapacağının kestirilmesi oldukça zor olan insanla uğraşır. Bu çeşitli uğraşlar farklı alanlara aitmiş gibi görünmekle birlikte hepsinin ortak yönü. normatiflik ve evrensellik özelliklerinin belirginleştiğini ve klasik yönetim kuramının ana hatlarının ortaya çıktığı görülür. dekan fakültesini yönetir. Kamu ve özel örgütleri bilimsel yönetim anlayışı ile yönetilen kapalı sistemler olarak tasarımlayan klasik kuram 1930 yıllarında İnsan İlişkileri Akımı ya da Davranışçı Akım verimlilik ve etkililik açısından yetersiz görülmüştür. Wilson bu yazısında yönetimin bir iş alanı olduğunu ve sağlam ilkelere dayandırılması gerektiğini ve bunun da yönetim biliminin işi olduğunu vurgulamaktadır.2. onların çeşitli etmenler altındaki davranışlarını inceler. genel müdür şirketini. müsteşar bakanlığını. insanın toplumsal yaşamı gereği diğer kişilerle ilişkilerini. kamu yönetimi öğretiminin geliştirilmesi. farklı amaçlara yönelik örgütsel çabaların yönetilmesidir. Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsünün 1953’te açılmasıyla yönetim bilimi çalışmaları somutlaştırılmıştır. bu sorunlara ilişkin çözüm alışverişlerinin sağlanması amacıyla. ustalığını. Böylece her insan öncelikle kendini yönetir. 1960’tan sonra hem örgüt kuramını hem de yönetim bilimini günümüze kadar etkileyen durumsallık düşüncesini gündeme getirmiştir. Yönetim. ABD’deki bu başlangıçtan sonra ‘‘bilimsel yönetim’’ olarak kabul edilen kronolojide ilk eksiksiz yönetim kuramı olarak nitelendirilen Henry Fayol’un ‘’Genel ve Endüstriyel Yönetim’’ adlı kitabının 1916 yılında yayınlanmasıyla yönetim işlevleri ve ilkelerini konu alan. Bu anlamda her insan bir yönetici sayılır. Bununla birlikte yakın yıllarda pek çok üniversitenin İktisadi 2 . ev faaliyetlerini ve çocuklarını yönetirler. Yakın zamanda da işletme yönetimi ve örgüt bilgisine gerek duyulmuştur. zamanını ve faaliyetlerini planlayıp örgütler. Anne babalar işlerini. Bu başlangıçtan sonra ABD’de klasik yönetim kuramının ana ögeleri ortaya çıkmıştır. Türkiye’de yönetim bilimi yakın yıllara kadar ağırlıklı olarak kamu yönetimi alanında gelişme göstermiştir. yönetim sorunları üzerinde araştırmalar yapılarak bu tür araştırmaların desteklenmesi. 1960’lardan itibaren karşılaştırmalı yönetim incelemeleri hem kamu yönetimi hem de işletme yönetimi alanında görülmeye başlamıştır. Başhekim hastaneyi. Öğrenciler okulda çeşitli konu ve derslerde başarılı olmak için zamanı yönetirler.

öğrencilerin bilgiyi arama ve bulma yöntemlerini.ve İdari Bilimler Fakülteleri ile Kamu Yönetimi Bölümlerinde yönetim bilimine ilişkin dersler okutulmaya başlanmıştır. Ortaöğretim programlarının. Bilginin kazanılmasında. Bu amaçların gerçekleştirilmesinde öğrencinin derse aktif katılımını sağlamak. bilgi kaynaklarının ve insan gücünün yönetimi ayrı bir önem taşımaktadır. 1996 yılında yapılan 15. iletişim olanaklarının küçülttüğü dünyamızda en önemli ve değerli etken durumuna gelmiştir. Üretilen veya günlük hayatta kullanılan bilginin. planlama. Bu nedenle öğretim programının bilginin taşıdığı değeri ve öğrencinin var olan deneyimlerini dikkate alarak yaşama etkin katılımı. doğru karar 3 . Millî Eğitim Şurası’nda 2000’li yılların gerçekleri. Bununla birlikte yönetimin yasal ve yapısal yönlerinin olduğu. yaratıcı düşünebilen. sorun çözme ve karar verme becerilerini ve yaratıcı düşünmeyi geliştirmelerine olanak sağlayacak biçimde. karar verme. Bu amaçların gerçekleştirilmesi etkin ve etkili bir yönetim anlayışının geliştirilmesi ile mümkündür. Bu dersin öğretim programı ile yönetim bilimi alanıyla ilgili becerilerin geliştirilmesi. bunların özgün model ve kuram geliştirme ile olabileceği bir gerçektir. Yönetim bilimi eğitiminin temel amacı yönetimi daha etkili ve verimli kılmak. sorun çözen. 2. Bilgiyi üreten. uygulama ve değerlendirme aşamalarında yaparak ve yaşayarak öğrenen. yönetimin yapısal ve işleyişsel sorunlarına çözüm bulmaktır. kullanan ve yöneten toplumlar çağımızda her anlamda ileri ve üstün durumdadır. verimlilik.1. yönetim biliminin esasları doğrultusunda ortaöğretim öğrencilerine yol gösterip kaynaklık etmek asıl hedeftir. kullanılmasında ve donanımlı insan gücünün yetiştirilmesinde en önemli görev eğitim sistemimize düşmektedir. etkililik. eşgüdüm ve yönetimin davranışsal boyutunun bilimsel bir nitelik taşıdığı. yeniden düzenlenmesine gereksinim olduğu Millî Eğitim sisteminin çeşitli birimlerince vurgulanmaktadır. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ TEMEL YAKLAŞIMI Bilgi. Yönetimde sorumluluk. yönetim ve çevre ile personel yönetiminin belli bir sistematiğinin olması gerektiğinin bilinmesi yönetim biliminin ortaöğretim düzeyinde ele alınmasını zorunlu kılmıştır. bilimsel araştırma yapabilen ve yönetim bilimine sempatiyle yaklaşan bireyler yetiştirmek amaçlanmıştır. yönetim ve organizasyon. değişimleri ve geleceğin ihtiyaçları iyi araştırılarak ileri dünyanın eğitimdeki düzeyine ulaşılması ve Avrupa Birliği ülkeleri ortalamasıyla eğitimde aynı düzeye erişilebilmesi için mevcut öğretim programlarının geliştirilmesine karar verilmiştir. Tüm bu gereksinimler doğrultusunda ve dünyada yaşanan gelişmelere paralel olarak öğretim programlarımızda yeni yaklaşımların kullanılması zorunlu hâle gelmiştir.

Yapılandırmacı öğrenmenin temel amaçları aşağıda sıralanmıştır (Demirel. analiz eden. 1994). hangi yöntem ve materyallerin kullanılacağına yanıt bulmaya yardım eder. okulların ne için olduğuna. karşılaştırma yapan. eğitimin hedeflerine. Uygun öğrenme ortamlarını ve gerekli öğrenme materyallerini sağlar. Bilgiyi elde etme konusunda güdülenmiş.vermeyi.2002a. 2002). Yapılandırmacı yaklaşımda öğrenenler seçici. yorumlayabilmesi ve yeni bilgiler oluşturabilmesini gerektiren bilişsel temelli bir süreçtir (Şaşan. sorun çözmeyi destekleyici bir yaklaşım doğrultusunda bilgiyi yapılandırmayı önemseyen bir gelişim göstermesi önem kazanmaktadır. eleştirel soru soran. yönergeler verir. 2002). Öğrenenin rolü. Öğretmenin rolü. Etkin öğrenme ortamında öğrenenlerin içeriği ve süreci aynı anda değerlendirmelerini sağlamaktır. Öğrenenlerin öğrenmelere etkin olarak katılmasını. Programlarda belirlenen yaklaşımların dayandığı felsefeler eğitim öğretimin temel taşını oluşturmaktadır. yapıcı ve etkindirler (Ülgen. eğitimde felsefe. Öğrenmeyi eleştirel düşünme ve problem çözmeye dayandırmayı. öğrenme öğretme sürecine ve genel olarak okul ve sınıflarda hangi etkinliklerin yer alacağına ilişkin bakış açısı sağlamasından dolayı. Mücadeleci. yorumlayan. Bu yaklaşım öğretenin değil öğrenenin merkezinde gelişmektedir. bulduklarını tartışan. inceleyen. Kendi kararlarını kendileri alırlar. bilginin nasıl öğretileceğine. girişimci ve sabırlıdırlar. Yukarıda kısaca belirtilen eğitim felsefesini temel alan yaklaşımlardan bir tanesi öğrenenlerin etkin katılımıyla bilgiyi zihinsel olarak yapılandıran yapılandırmacı yaklaşımdır. problem çözen. 4 . Öğretmen otorite değil sınıf içinde gözlemcidir. programların ayrılmaz bir parçasıdır. Öğrenenlerin bilgiyi araştırıp keşfederek tekrar yaratarak yorumlayarak ve çevreyle etkileşim kurarak yapılandırmasını. Eğitimin felsefesi. Öğrencinin öğrenmeye etkin katılımını sağlar.Şaşan. Öğrenenlerin bireysel farklılıklarına uygun seçenekler sunar. meraklı. içerik ve organizasyonuna. Demirel’in (2002a) belirttiği gibi. yorumladıklarını nedenleriyle savunan kişilerdir. Geleneksel ezberci öğrenmenin aksine öğrenenin var olan bilgiyi yeni durumlarla karşılaştırdığında transfer edebilmesi.

şehir ve bölge planlama. Yapılandırmacı eğitimde değerlendirme: Sonucun değerlendirmesi değil. öğrenmenin nasıl gerçekleştiğini ortaya koymaktır. ekonomi. yönetim bilimi.) ve gösterebileceği (fotoğraf. Yapılandırmacı yaklaşımda etkin öğrenme. Bu açıdan sosyal bilimleri oluşturan disiplinler zamanla çeşitlenmiştir (Sözer. Öğrenenler düşüncelerini dile getirmede. 2. yalnızca bilgi aktarma anlayışının hâkim olduğu yapıdan uzaklaşmaktadır. sergi. araştırılması. probleme ilişkin bilginin toplanabileceği (görüşme. internet erişimi. diğer alanlarla ilişkilendirme. Öğrenme . sosyoloji. öğrenmede bir son değil. Son yıllarda tarih.öğretme sürecinde öğrenme materyallerinin kullanımı. Gelişen dünyada eğitim. yorum yapma ve düşünme becerilerini geliştirmesi esas alınmıştır. eğitim bilimleri. hukuk. çözümleme.) çeşitli kaynak ve yöntemlerden yararlanırlar. oyun. sınıfta etkili iletişim kurmak için çoklu iletişim araçları (bilgisayar. amaçlı öğrenme. siyaset bilimi. demografi. insan davranışlarını etkileyen değişmelerin neden ve sonuçlarının saptanması. iktisat. akıllı tahta. coğrafya. antropoloji. yorumlama gibi bilişsel terminoloji kullanır. insan ilişkileri. sosyal kurumlar. anlaşılması ve yorumlanması gibi konular üzerinde durmaktadır. senaryo yazma vb. drama. problem çözme. araştırma ve inceleme. Çağdaş toplumlarda birey. içinde bulunduğu çağın koşullarına uyum sağlayacak bilgi ve donamıma sahip olmanın yanında. yerinde inceleme vb. Değerlendirme.- Sınıf içinde sınıflama. film. Yapılandırmacı yaklaşımda öğretmen ve öğrenci birlikte değerlendirilir.2. felsefe. Yukarıda belirtilen yapılandırmacı yaklaşımın özellikleri doğrultusunda Yönetim Bilimi dersi öğretim programı hazırlanırken öğretim programının öğrenciye hazır bilgi vermekten çok. iletişim ve etnoloji gibi disiplinler sosyal bilimleri oluşturan disiplinler olarak kabul edilmektedir. dil bilimi. sosyal yaşayış. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ YAPISI Sosyal bilimler. tepegöz vb. 1998: 6). onun yönetim bilimi alanında yaratıcılık. Yapılandırmacı eğitimde.) kullanılır. arkeoloji. sürecin değerlendirmesi yapılır. psikoloji. bir sonraki öğrenmeye yol göstericidir. yaşadığı sorunlara çözüm bulma 5 . tahminde bulunma. özgün öğrenme ve işbirlikli öğrenme amacıyla öğrencilere teknolojiyi kullanma becerisi kazandırılır. Değerlendirmenin amacı. alan gezileri.

her bölümde öğrencilerin neler kazanacağı belirlenmiştir. uluslararası ilişkiler. yönetme. toplumun akılcı ve bilimsel biçimde yönetilmesinin ilke ve kurallarını araştırır. beceri ve tutumları kazandırmada sosyal bilimler öğretiminin büyük bir önemi vardır. toplumsal ve teknoloji gibi alanlarda yaşanan hızlı değişmeler. planlama. Her ünitede neyin. Sosyal bilimleri oluşturan disiplinlerin çeşitlenmesi ve bu disiplinlerin öğretiminin öneminin artması sonucu Millî Eğitim Bakanlığınca çeşitli illerde sosyal bilimler liseleri açılmıştır.zorunluluğu ile karşı karşıyadır. Öğretim programı hazırlanırken amaçlar liste hâlinde. Bu nedenle yönetim bilimi. sosyoloji. sosyal. denetleme gibi yönetim bilimi ile ilgili konularının araştırılması. yönetimsel ve toplumsal olayları değerlendirirken yönetim bilimine ait olan kavramları. Yönetim bilimi dersi tarih. kazanımlar ve etkinlikler ise tablo hâlinde verilmiştir. bulur ve yönetsel eyleme yol gösterebilecek duruma getirir. Bir bilim olarak yönetsel olgu ve olayları incelemekle yetinmez. örgütsel. Yönetim bilimi özel ve kamusal ayrımı gözetmeyen ilkeler ışığında ve evrensel bir çerçevede yönetimin genel sorunlarını inceleyip çözme amacındadır. değişen dünyada yönetim süreçlerinin kazandığı önem. yönetim ile ilgili süreçler. anlaşılması ve yorumlanması özellikle önem kazanmıştır. yönetimde çağdaş gelişmeler ve Türkiye’nin yönetim biçimi hakkında öğrencinin genel bir bakış açısı kazanması dersin temel içeriğini oluşturmaktadır. iletişim. Yönetim bilimi. Bu bağlamda karar verme. Öğrencilerin geçmiş bugün ve gelecekteki sosyal. yönetim alanında yaşanan karmaşık problemler. siyasal. yönetim biliminin öneminin daha da artmasında etkili olmuştur. seçmeli bir derstir. Yönetim kavramının içeriği. yönetsel olgu ve olayları bireysel. Kişilerin ihtiyaçlarıyla toplumun beklentileri arasındaki dengeyi sağlamak için insanlara gerekli bilgi. Kalkınma planlarımızda da belirtildiği gibi Türkiye’de yöneticiliğin taşıdığı önem ve nitelikli personel ihtiyacı. yönetim bilimi konusuna çok boyutlu bakış açısı getiren bir derstir. yönetsel olayları 6 . ekonomik. yönetimin amacına ulaşması için nasıl bir örgütsel yapıya ve işleyişe sahip olması gerektiğini inceleyen. Yönetim bilimi dersi. demokrasi ve insan hakları eğitimi gibi derslerdeki konularla da ilişkilidir. ulusal ve uluslararası düzeyde ele alan bir disiplindir. niçin ve nasıl öğretileceği. Bu liselerin temel amaçları arasında edebiyat ve sosyal bilimler alanlarında ihtiyaç duyulan üstün nitelikli bilim adamlarının yetiştirilmesinde kaynaklık etmek vardır. yöneticilerin sahip oldukları bilgi ve becerileri kullanabilmelerinin hedeflendiği. örgütlenme. ekonomik. koordinasyon. Bu ders programı dersin verileceği öğrencilerin gelişim özellikleri dikkate alınarak hazırlanmıştır.

öğretmeöğrenme işleminin yapılmasını ortaya koyması ve ölçmelere kılavuzluk etmesi açısından gereklidir. ölçülebilir ve istenilir davranışlar geliştirmeleri hedeflenmiştir. Programın hazırlanması. Bu ilkelerle işlenecek konular öğrencinin yaşadığı toplumsal çevreye indirgenerek onun güdülenmesine. ve Böylece çevreyle öğrenciler iletişim öğrenme kurma öğretme sürecinde deneyimlerini Etkinliklerin kullanabilecek olanağı sağlayacaktır. tutum. güdülenmişlik gibi duyguları kapsar. derse aktif katılmasına ve öğrenmede sorumluluk almasına yardımcı olacaktır. Bu sınıflamada belli bir alana giren hedefler kolaydan zora. eğitimde hedefler. Programın içeriği. öğrencilerin okul içinde ve okul dışında yaşadığı toplumla iletişim kurabileceği. Öğrenmenin anlamlı ve kalıcı olmasında önemli bir rolü olan aktif öğrenme yaklaşımı etkinliklerin hazırlanmasında temel alınmıştır. basitten karmaşığa ilkeleri benimsenmiştir. Etkinliklerde yakından uzağa. problem çözme becerisi geliştirebileceği. Kazanımların yazımında Bloom Taksonomisi adı verilen sınıflama kullanılmıştır. öğretimi yönlendirmesi. Demirel’in (2002b) belirttiği gibi. değerlendirilmesinde temel amaç öğrencileri sadece başarı durumlarına göre sıralamak değil. Duyuşsal alan. Programda kapsam. kapsamı ve içeriğin sıralanmasında öğrenci davranış özellikleri.“disiplinler arası” bir bakış açısıyla inceler ve bulgularını “evrensel” bir çerçeve içinde sunar. Psikomotor alan. Programda kazanımlar belirlenirken öğrencilerin gözlenebilir. Bilişsel alan çoğunlukla zihinsel öğrenmelerin gerçekleştiği ve zihinsel yeteneklerin geliştirildiği alandır. somuttan soyuta. yaşadığı toplumsal sosyal ve kültürel değerler açısından hazır bulunuşluluk düzeyleri dikkate alınmıştır. korku. Öğrenmenin anlamlı olması önemsenmiştir. sevgi. konu ve içerik oluşturulurken özellikle öğrenciler için hedeflenen kazanımlar dikkate alınmıştır. ilgi ve tutumları. Programda konular belirlenirken yönetim biliminin bu temel özelliklerinin kazandırılmasına dikkat edilmiştir. Bu etkinliklerde özellikle öğrencilerin ilgi yetenek ve tutumları göz önüne alınarak öğrenme öğretme yöntem ve tekniklerinde çeşitliliğe önem verilmiştir. konular arası bağlantılar. ilgi. Etkinlikler yazılırken öğrencilerin bireysel farklılıkları göz önünde bulundurulmuştur. 7 . bir bütün olarak dünyayı farklı şekillerde algılamasına ve yorumlamasına fırsat verebilecek öğrenme etkinlikler ile oluşturulmuştur. zihin ve kas koordinasyonunu gerektiren becerileri kapsar. basitten karmaşığa doğru sıralanmıştır. nefret. Bu alanda bireyin kişisel özellikleri göz önünde bulundurulur.

farklı bilgiler üretme ve olaylara farklı bakabilmeyi kapsar. Buna ek olarak yönetim bilimi dersinin temel amaçlarına dayalı olarak belirlenen kazanımların süreç içerisinde değerlendirilmesi için değerlendirme yöntemleri önerilmiştir. ayrıntılarda benzerlik ve farklılıkları yakalama. geçerliliğini belirleme. Öğrencinin yaşamında karşısına çıkacak sorunları çözmek için gerekli olan beceriyi kapsar. fikirler ve çözümler ortaya çıkarma. zengin bir söz varlığına sahip olma ve estetik bir bakış açısı kazanma gibi alt becerileri içerir. gerekirse alt basamakları ya da sorunun köklerini bulma. Son olarak programın açıklamalar bölümünde programı uygulayacak olan öğretmen ve bu programa dayalı ders kitaplarını yazacak olan yazarlara kazanımlar ve ders konularıyla ilgili öneriler ve uyarılar verilmiştir. insan ilişkileri. ürüne çok farklı açılardan bakma. Okuduğunu. Sorunu anlama. uluslararası ilişkiler. verilen bilgilerin kabul edilebilirliğini. Yaratıcı düşünme becerisi. bir fikre. çıkarımda bulunma gibi alt becerileri içerir. sorunlara benzersiz ve kendine özel çözümler bulma. tarih. işlemler sırasında çalışmaları gözlemleme. hayal ve isteklerini açık ve anlaşılır bir şekilde eksiksiz ifade edebilme. değerlendirme. Türkçenin kurallarına uygun cümleler kurma. birleştirme yeniden farklı ortamlarda kullanma ya da tamamen kendi düşüncelerinden yola çıkarak yeni. 2007). Sebep-sonuç ilişkilerini bulma. Öğrencilerin bir temel fikri ve ürünü değiştirme. çeşitli ölçütleri kullanarak sıralama yapma.öğrenme durumlarıyla ilgili geri dönüt vererek öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerinin farkına varmalarını sağlamaktır (Tan. Sorgulayıcı bir yaklaşımla konulara bakma. gördüğünü doğru. duygu. 2. sosyoloji. tam ve hızlı olarak anlayabilme. derslerin programlarında olduğu gibi öğrencilerin ortak becerileri kazanmaları istenmektedir. yorum yapma ve karar verme becerisidir. bütünsel bakma alt becerileri içerir. yöntemleri sınama. Eleştirel düşünme becerisi. anlamlandırma. Problem çözme becerisi. düşünce. ÖĞRETİM PROGRAMINDA GELİŞTİRİLMESİ PLANLANAN BECERİLER Bu programla. 8 . gerektiğinde stratejileri ve planları değiştirme. Ayrıntılı fikirler geliştirme ve zenginleştirme. sorunu uygun şekilde çözmek için planlama yapma. Bilişsel Beceriler Türkçeyi doğru ve etkili kullanma becerisi.3. dinlediğini. demokrasi ve insan hakları eğitimi vb. analiz etme.

çıkabilecek sorunları göz önüne alma. uygun şekilde hitap etme. bu teknolojilerin kullanılması için gerekli becerilere sahip olma. sonuçların tekrar incelenmesi gerekip gerekmediğine karar verme. sonuca varma. sonucu destekleyici verilerin yeterliliğine karar verme. okuduğunu anlama ve eleştirme. pazar araştırması yapma. verileri ortaya koyma. plan yapma. iletişimde. bilgi teknolojilerini kullanırken planlama yapma. grup içerisinde etkin bir şekilde arkadaşlarıyla etkileşim içerisinde olma. yazarken ve 9 . yazma gibi sözel ve vücut dili. aktif olarak dinleme. okurken etkin ve hızlı bir şekilde okuma. Bulunduğu ortama uygun olarak kullanması gereken konuşma üslûbunu belirleme. nasıl gözlem ve karşılaştırma yapacağını belirleme. Girişimcilik. sonuçları sunma yollarını belirleme. Anlamlı tahminde bulunma. vücut dilini gerektiği yerde gerektiği ölçüde kullanma. pazarlayabilme gibi alt becerileri içerir. işlenmesi. üretme. çözüme ulaşılınca çözümün anlamlılığını ve işe yararlılığını değerlendirme ve yeni sorunları fark etmeyi içerir. İletişim becerisi. Konuşma. elde edilen sonuçlarla asıl fikrin bağlantısını kurma. Araştırma ve sorgulama becerisi. Bilgi teknolojilerini kullanma becerisi. sonuçları tahmin etme. Bilgi teknolojilerini yerinde kullanma konusunda doğru karar verme. bu kaynaklardan bilgiye ulaşma. Bilginin araştırılması. Girişimcilik. ayrılan bilgileri analiz etme. uygun araştırma ortamına karar verme. bulunanların ilk beklentileri karşılayıp karşılamadığına karar verme gibi alt becerileri içerir. planlarını uygulayabilme. seçilen bilgileri değerlendirme. herhangi bir alanda ihtiyaç duyulabilecek bir ürünün gerekliliğini sezme. sunulması ve değerlendirilmesinde teknolojiyi kullanabilmeyi kapsar. Sosyal ilişkilerde. bilimsel yaklaşımı kullanarak araştırmayı planlama. taranan bilgilerin işe yararlılığını sezme ve ayırma. bulunması. okuma. Doğru ve anlamlı sorular sorarak problemi fark etme ve kavrama. sonucu test etme ve fikirleri geliştirmeyi kapsar. sonuçları uygun bir dille ifade etme. dinleme. sonucu uygun formda sunma ve yeni alanlarda kullanma alt becerilerini içerir. empati kurma. söz hakkı verme. iş dünyasında ve benzeri alanlarda gerekli ve etkili davranışları uygun bir şekilde ve uygun zamanda ortaya koymak veya talep görebilecek bir ürünü veya hizmeti daha iyi üretebilmek ya da pazarlayabilmek amacıyla yeni bir sistem kurmak için gerekli olan becerilerdir. ürünü planlama. risk alma. araştırmada ne tip ve ne kadar veri toplaması gerektiğine karar verme. problemi çözmek amacıyla neyi nasıl yapması gerektiği ile ilgili araştırma planlaması yapma.çözüm aşamasında elde edilen veri ve bilgileri değerlendirme. işe yarayanları seçme. işaret dili gibi sözel olmayan iletişim becerilerini etkili ve bulunduğu ortama uygun olarak kullanmayı kapsar. insan ilişkilerinde uyumlu davranışları gösterebilme.

Sosyal bilimlere ait bilginin değerlendirilmesi ve kullanılması açısından önemlidir. karar verme. Sosyal katılım becerisi. Öğrencilerin gözlem sonucu elde ettikleri bilgileri bir şekilde düzenleyip genellemelere ulaşmaları. rol oynama. Çeşitli şekillerde olay ve olguların incelenme becerisidir. çevresindeki kişilere ve doğaya değer vermesini öğretmektir. benzer ya da farklı yönlerini ortaya koyma. kurumlar ve sosyal örgütler arasındaki ilişkiyi tanıma. yönetimsel olguları ve yorumları ayırt etme. kendisini ve yakın çevresini etkileyen konularda bilgi sahibi olma. olay ve olgular arasında ilişkiler kurabilme. farklı grup ve durumların dinamiklerine uyma. drama ve problem çözme gibi becerilerini de kolayca geliştirebilir. Bu anlamda öğrenciler. toplumsal olaylara ilgi duymalı.konuşurken hedef kitleye uygun üslûp kullanma. gözlediklerini kaydetme ve aktarma. yönetsel problemin çözümüne alternatif çözümler bulma alt becerilerini içerir. Bu beceri benzerlik ve farklılıkları bulma. Değişim ve sürekliliği algılama becerisi. Yaşadığı toplumun bir parçası olan bireylerin öğrenim çağının ilk yıllarından başlayarak toplumsal hayattaki işleyişi ve rollerini kavraması gerekir. Gözlem becerisi aynı zamanda gelişmiş bir öğrenci araştırma. doğru ve tarafsız tanımlama. zamanla oluşan süreklilik ve değişimi algılama. Öğrencilerde zaten var olan merak duygusu gözlem becerisinin gelişmesine yardımcı olur. bireyler. Öğrenci. sosyal katılımı etkileyen faktörlerdir. sorunların farkında olmalı. Dikkatlerini belli bir olay veya olguya yoğunlaştırarak olay ve olguların farkına varır ve çevrelerindeki olayları algılayarak daha etkin öğrenirler. Öğrencilerin ilgi ve ihtiyaçları. birbirlerinin ihtiyaçlarını karşılamak için insanlar arasındaki ortak ilişkiyi tanıma. çevresindeki olay ve olguları dikkatle inceleme. benzer olaylarla ilişkilendirme ve böyle bir olayla karşılaştığında ne yapması gerektiğine dair davranış geliştirme alt becerilerini içerir. toplum ve çevre sorunlarına duyarlı olmalı ve çözümüne yönelik sürece katılımda istekli olmalıdır. gerektiğinde hem kendi hem de başkalarının iyiliği için harekete geçebilmelidir. katılım. sosyal 10 . bu genel yargıları sorun çözme veya geleceğe yönelik planlamalar yapmada kullanmaları çok önemlidir. geçmişteki problemlerin neden sonuç ilişkisini tanıma. Modern toplumlarda eğitimin en önemli amaçlarından birisi. yaşadıkları toplumun sosyo ekonomik durumu. gruplar ve toplumun ihtiyaçlarını karşılamak için bireyler. Gözlem becerisi. gruplar. kendi ve başkalarının yazdıklarını eleştirme gibi alt becerileri içerir. Gözlem yapma becerisi. gözlediklerini araştırmalarda veri olarak veya gelecek ile ilgili planlamalar yapmak için kullanabilme. Sosyal katılım. bireyin kendisine. Olayların içinde olarak ve yaşayarak öğrenirler.

tartışma. bu fikri çevresindekilere iletme. lider ya da izleyen olarak gruba. sosyal örgütlere ve topluma hizmet etme alt becerilerini içerir. kuruma. Yönetim bilimi dersiyle ilgili. planlama. uzlaşma ve eylemde bulunma. Duyuşsal Beceriler Programda öğrencilerin olumlu duyuşsal gelişimleri de dikkate alınmıştır. görüşme. Kazandırılması gereken duyuşsal özellikler şunlardır: Problemlere karşı duyarlı olma Özgüven duyma Araştırmadan zevk alma Merak etme Proje hazırlamaya istekli olma Sorumluluğunu geliştirme Sabırlı olma Kendini sorgulama Özen gösterme Yardımlaşmayı isteme Proje hazırlarken kendini motive etme Zihinsel gelişimine olumlu etkisi olduğunu düşünme Yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma Tartışmayı isteme 11 . yakın çevresini ve toplumu etkileyen konularda ihtiyaçların karşılanması için fikir üretme.katılımın gerekli olduğu durumları belirleme. dersin işleniş sürecinde kavram ve beceriler kazandırılırken öğrencilerin duyuşsal gelişimleri de göz önünde bulundurulmalıdır.

Bu beceriler öğrencilerin yaparak yaşayarak kalıcı öğrenmesini sağlamaktadır. bilişsel ve duyuşsal beceriler kadar psikomotor becerileri de geliştirmeye yöneliktir. Bir yönetsel projenin planlanmasından sonuçlandırılmasına kadar öğrencilerin kazanması gereken psikomotor beceriler şunlardır: İlgili araçları kullanma Projesini tanıtma ve sunma Olayları inceleme ve tekrarlama Bedensel yeteneklerini kullanma 12 .Psikomotor Beceriler Yönetim Bilimi dersi.

Öğrenci bilgiyi keşfederken aynı zamanda kendi değer. yüz yüze etkileşim. Felder. Yönetim bilimi dersinin bir diğer amacı. 2003. temel kavramları. grup ödülü. çevreyle etkileşimine ve iletişimine olanak sağlayan yeni bir anlayışın oluşturulması amaçlanmıştır. Aktif öğrenmede öğrenciye karar verme ve öğrenme sürecinde sorumluluk alma fırsatları verilir (Açıkgöz. grup sürecinin değerlendirilmesi ve eşit başarı fırsatıdır. öğrencinin geçmiş yaşantılarını ve bireysel farklılıklarını dikkate alan. McKinney. kazanımların edindirilmesinde diğer öğrenme. bilgilerini günlük yaşamlarına aktarmalarını sağlamaktır. bilgi ve beceriyi bir arada kullanan. Bu derste yönetim süreci içerisinde kamu yönetimi ve işletme yönetimi vurgulanacaktır. Aktif Öğrenme öğrenciyi bilgiyi keşfetmeye. işlemeye ve uygulamaya yönlendiren bir öğrenme sürecidir. öğrencilerin özgüvenlerini arttırmak. İşbirlikli öğrenmeyi küme çalışmasından ayıran ve işbirlikli öğrenmenin sınıfta gerçekleşmesini sağlayan bazı temel ilkeler. Aynı zamanda bilgiyi işlerken ve uygularken sadece bilginin aktarımı değil. etkinliklerde. öğrencilere yönetim biliminin önemini. İşbirlikli öğrenme. 2003. üst düzey düşünme alanlarında zihinsel yeteneklerin geliştirilmesi söz konusudur. 2007). 2007). iyi bir yöneticinin sahip olduğu nitelikleri bilen öğrenciler yetiştirmek. öğretme yöntem ve tekniklerinin yanında ağırlıklı olarak aktif öğrenme yaklaşımlarının kullanılması üzerinde durur. bireysel değerlendirilebilirlik. sosyal beceriler. olumlu bağımlılık. aktif öğrenme ilkelerinin uygulandığı bir öğrenme sürecidir. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ GENEL AMAÇLARI Yönetim Bilimi ile Türk Millî Eğitiminin genel amaçlarına bağlı olarak öğrenci merkezli.ÖĞRETİM YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Öğrencilere yukarıda belirtilen becerileri kazandırabilmek amacıyla öğrenme öğretme sürecinde. Yönetim bilimi dersinin amacı. İşbirlikli öğrenmede bir grup içerisinde önceden belirlenmiş kriterlerle öğrencilerin hem bireysel olarak hem de grup olarak yapılan çalışmadan sorumlu olduğu sosyal etkileşim ve üst düzey bilişsel becerilerin kullanıldığı bir süreçtir (Açıkgöz. yönetimde karşılaşılan sorunlara ilişkin genel bilgileri vermek ve öğrencilere bu sorunların çözümü için gerekli bilgi ve becerileri kazandırmaktır. yetenek ve tutumlarının farkına varır ve öğrenme süreci ile ilgili öz düzenleme yapma fırsatı bulur. 13 .

Yönetim biliminin disiplinler arası ve evrensel niteliğini özümsemeleri. Problemleri bağımsız olarak ve işbirliğine dayalı yöntemlerle çözme becerisi edinmeleri. Bilimsel düşünme alışkanlığı kazanabilmeleri ve bilimsel düşüncenin bir gereği olarak bilgiye ulaşmada. 8. sosyal. 1. 7. Geçmiş. 11. 9.Bu programla öğrencilerin. Yönetimde belirlenen amaca ulaşılması için kullanılan karşılaştırma yapabilme becerisi. Yönetim biliminin temel ilkelerini kavramaları. Sosyal bilimler alanında araştırma yaparken sosyal bilimlere ait bilimsel araştırma yöntem ve tekniklerini doğru kullanabilmeleri. 14. İyi bir yönetimin parçası olan işbirliği. Somut durumlardan soyut ilkeler elde edebilmeleri ve yönetime ilişkin kuramsal açıklamalara dayanarak somut ilkelerden soyuta gidebilmeleri. 2. 15. Yönetim biliminin ortaya çıkış nedenlerini kavramaları. güdülenme ve liderliğin önemini kavramaları. 12. bugün ve gelecekteki siyasal. 10. Yönetim ile ilgili problemlerde neden sonuç ilişkisi kurarak çözüm yolları geliştirmeleri. 6. Geçmiş kuram ve uygulamalar ışığında günümüzde ortaya çıkabilecek yönetim ve örgütlenme sorunlarına ilişkin çözüm yolları bulmaları. 13. verileri kullanmada ve düşünce üretmede bilimsel ahlakı gözetmeleri. 14 . Her türlü örgütte ve o örgütün her düzeyinde yöneticinin yapması gereken işlevleri kavramaları. 5. 3. iletişim. analitik düşünme becerisi ve sentez yapabilme becerisi kazanmaları. Yönetsel olgu ve olayları analiz etmeleri. Özel yönetim ile devlet yönetiminin arasındaki farklılıkları ve benzerlikleri ayırt etmeleri. kültürel ve yönetimsel olayları ve olguları değerlendirirken yönetim bilimine ait olan kavramları ve nitelikli yöneticilerin sahip oldukları becerileri kullanabilmeleri. 4.

3. Yönetim bilimi dersi zümre öğretmenleri tarafından ders yılı başında yapılacak toplantı ile öğretim programının içeriğinde yer alan konu ve kazanımlar dikkate alınarak bir plan yapılmalıdır. Türkiye Cumhuriyeti devlet örgütlenmesinin temel ilkelerini ve genel işleyişini kavramaları. Ders kitapları ve diğer yardımcı materyallerin hazırlanmasında. 5. öğrenci grubunun ilgilerini. 17. sınıf içi etkinliklerinin planlanmasında ve gerçekleştirilmesinde bu sıraya uyulmalıdır. işleniş sırasıdır. YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ UYGULANMASINA İLİŞKİN AÇIKLAMALAR 1. Yönetim biliminde ortaya çıkan yeni yaklaşımları günlük yaşama indirgemeleri. ihtiyaçlarını.16. 2. Programda içerik kazanımlara göre belirlenmiştir. beyin fırtınası. örnek olay. ii. Programdaki üniteler ve ünitelere ait konuların sıralanışı. işbirlikli öğrenme. gösterip yapma. 4. bilgisayar destekli öğrenme. beklentilerini. Sorunun çözümüne ilişkin hipotezler üretilmelidir. Sorunun tespiti. grup çalışmaları. 15 . proje tabanlı öğrenme. Bu süreçte şu aşamalara dikkat edilmelidir: i. gezi gözlem gibi yöntem ve teknikler kullanılmalıdır.öğretme sürecinde çevre özelliklerini. hazırbulunuşluk düzeylerini ve dolayısıyla da ön bilgilerini dikkate almalıdır. kriz yönetimini öğrenerek. 19. yaparak yaşayarak öğrenme. Öğretmen. tanımı ve sınırlandırılması yapılmalıdır. Dersin işlenişinde öğrenme-öğretme etkinlikleri hazırlanırken öğrenci düzeyi. eğitim ortamı ve çevre etkenleri göz önünde bulundurularak gösteri. tartışma. Çatışma. yönetiminde ortaya çıkabilecek sorunlara gerçekçi çözüm yolları bulabilme yeteneğini geliştirmeleri. problem çözme. Seçilen konulara uygun olarak belirlenecek günlük hayattan alınmış problemler öğrencilerin elde ettikleri bilgileri somutlaştırmasına yardımcı olacaktır. öğrenme . Gerek örgüt ve gerekse devlet düzeyinde planlamanın önemini kavramaları amaçlanmıştır. 18.

görüşmeler. Bu aşamada sosyal sorunlarda ulaşılan sonuçların geçici olabileceğini görmek ve benimsemek önemlidir. bu bilgiler değerlendirilmeli ve organize edilip yorumlanmalıdır. film. 6. işitsel ve basılı araç gereçler kullanılmalıdır. 8. Öğrenme öğretme sürecinde. geleneksel değerlendirme yöntem ve araçlarını kullandığında öğrencilerde geleceğe dönük düşünmeye yol açan özellikte sorular sormalıdır. örnek yönetim organizasyonları gerçekleştirerek oluşturdukları ürünler sergilenmelidir. Öğrencilerin etkinlikler çerçevesinde fotoğraf çekerek. Öğretmen. çoktan seçmeli. araç ve gereçler ile İnternet gibi görsel. Öğrencilerin dikkatleri. gözlem. Yönetim bilimi dersi sosyal bilimler. v. Yeni veriler ile elde edilen bilgi test edilip hipotezin geçerliliği sorgulanmalıdır. dergi. doğru yöntem ve tekniklerle çözüm üretmeye istekli olmalarına rehberlik edilmelidir. Değerlendirme ve yorumlama sonucu formüle edilmelidir. 16 . Değerlendirmede geleneksel yöntemlerle alternatif değerlendirme yöntemlerini birlikte kullanmalıdır. Öğretim etkinliklerinde kazanımların edinilmesine yardımcı olabilecek fotoğraf. posterler. iv. 9. makale yazarak. proje hazırlayarak. içinde yaşadıkları sosyal ve doğal çevreye yöneltildiğinde karşılaşacakları problemleri fark etmelerine. Hipotezler için bilgi ve veri toplanmalı. uluslararası ilişkiler gibi derslerle ilişkilendirilmelidir. projeler. gazete. açık uçlu sorulardan oluşan testlerdir. eşleştirmeli. CD-ROM vb. Bu değerlendirme yöntemleri ve araçları. boşluk doldurmalı. süreç ve ürün birlikte değerlendirilmelidir. öğrenci ürün dosyaları (portfolyo). Öğrenciler çevrelerindeki problemleri görebilmeli ve bu problemlere çözüm üretmeye yönelik tutum ve davranışlar geliştirmelidir. performans ödevleri. demokrasi ve insan hakları eğitimi. 7.iii. öz değerlendirme ölçekleri.

3. 5.I DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER :Yönetim Bilimi :Seçmeli :Yönetim Bilimine Giriş :Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik :Eleştirel düşünme. Öğrencilerin tartışma için hazırlanmaları istenir. sorumluluk becerisi geliştirme. Sınıf sıraları tartışma konusu hakkında konuşmak isteyenlerin oturacakları bir iç çember ve bunun dışında da bir dış çember halinde oturulacak biçiminde düzenlenir. : Okuma parçaları YÖNTEM VE TEKNİKLER: Aktif öğrenme yöntemi. akvaryum tekniği. Konuyla ilgili hazır bulunuşluluk düzeyleri belirlenir. yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma ve araştırmadan zevk alma KAZANIMLAR ARAÇ GEREÇLER yapardım? tekniği. Dinleyiciler dış çembere. Ders kitabında bulunan okuma parçası öğrenciler tarafından sınıfta incelenir. Öğrencilere verimlilik ve etkililik kavramlarıyla ilgili düşünceleri sorulur. sosyal katılım. :Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışır. 17 .ETKİNLİK ÖRNEĞİ . Dış çemberde oturduğu halde ileride iç çembere katılacaklar için iç çemberde boş yer bırakılır. 2. Verimlilik ve etkililik kavramları ile ilgili dokümanlar (okuma parçaları ve araştırma raporları) sınıfa getirilir. Ben olsam ne ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. 6. tartışmayı yapacak öğrenciler ise iç çembere oturtulur. iletişim. Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışmak için sınıfta akvaryum tekniği kullanılır. Bu okuma parçası üzerinden verimlilik ve etkililik kavramları tanımlanır. Öğrencilere verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışılacağı açıklanır ve tartışma kuralları söylenir. 4.

“İşi doğru yapmakla doğru işi yapmayı” verimlilik ve etkililik açısından açıklayınız. 10.7. 9. Tartışma sonuçlandırılır. tartışmanın sonuçlarını kendi grupları içinde özetlerler. Öğrenciler gruplara ayrılarak vakfın ya da işletmenin yönetiminde yer aldıkları varsayılır. Etkililik nedir? 3. Yapılan araştırmalar sınıfta paylaşılır. Öğrenciler gruplara ayrılır. Öğrencilerden bir hafta önce bir vakıfla (Eğitim Gönüllüleri Vakfı) gibi. kar amacı güden bir işletmenin örgüt yapısı ve çalışmalarıyla ilgili araştırma yapmaları istenir. 8. Verimlilik nedir? 2. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. Vakfın yönetiminin verimliliğinin ve etkililiğinin nasıl arttırılabileceği “Siz olsaydınız ne yapardınız?” tekniğiyle tartışılır. 18 . Verimlilik ve etkililiğin yönetim açısından önemi nedir? 4. Tartışma başlatılır.

özgüven duyma. 3. 4. Öğrencilerin konuyla ilgili ön hazırlık yapmalarını sağlamak için bir hafta önceden bir saat tamircisinde saatin parçaları ve işleyişini incelemeleri istenir. beden dilini kullanma KAZANIMLAR ARAÇ GEREÇLER YÖNTEM VE TEKNİKLER : Sistem yaklaşımı ile ilgili çıkarımlarda bulunur. Öğrenciler günlük yaşantılarında karşılaştıkları sistemleri (saatin işleyiş sistemi. gözlem yapma. sosyal katılım. fabrika) ve alt sistemleri inceler. Öğrencilerden gruplar halinde bu sistemleri oluşturmaları ve her bir öğrencinin sistemin bir parçası olması istenir. Gruplar. iletişim.ETKİNLİK ÖRNEĞİ – II DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER : Yönetim Bilimi : Seçmeli : Yönetim Biliminde Yeni Yaklaşımlar : Sistem Yaklaşımının Tanımı : Yaratıcı düşünme. 2. ülke ekonomisi şeması : Dramatizasyon tekniği ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. Sisteminin iyi işlemesi için gerekli unsurları belirler. 19 . 5. Öğrenciler sistem yaklaşımı ile oluşturulmuş ülke ekonomisi şemasını inceler. sınıfta dramatizasyon tekniğiyle sistemin çalışmasını canlandırır. yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma. iletişim ve ulaşım sistemleri. : Ders kitabı. insan yapısı. 6. sorumluluğunu geliştirme.

Şema 1 : Sistem yaklaşımına göre ülke ekonomisi şeması

(Koçel, 1998)

7. Okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkarır.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. 2. Sistem yaklaşımının ortaya çıkış nedenleri nelerdir? Okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkartınız.

20

ETKİNLİK ÖRNEĞİ – III DERS SINIF ÜNİTE KONU BECERİLER :Yönetim Bilimi :Seçmeli :Yönetim Biliminde Yeni Yaklaşımlar :Toplam Kalite Yönetiminin Tanımı ve Özellikleri :Yaratıcı düşünme, iletişim, sosyal katılım, sorumluluğunu geliştirme, yeteneklerinin ve ilgi alanlarının farkına varma, gözlem yapma, özgüven duyma KAZANIMLAR :Toplam Kalite Yönetimi (TKY) hakkında çıkarımlarda bulunur. ARAÇ GEREÇLER YÖNTEM VE TEKNİKLER :Ders kitabı, görüşme notları :Aktif öğrenme yaklaşımı, dedikodu tekniği

ÖĞRENME VE ÖĞRETME SÜRECİ 1. Öğrenciler bir hafta önceden yakın çevresinde bulunan insanlara “Sizce TKY nedir?” sorusunu sorar ve verilen cevapları not alır. 2. Sınıfta öğrenciler küçük gruplara ayrılır. Elde ettikleri cevapları karşılaştırılır. 3. Sınıfın tamamı öğretmenin rehberliğinde beyin fırtınası yaparak “ TKY nedir?” sorusuna yanıt bulmaya çalışır. 4. TKY’ nin temel özelliklerini belirlemek amacıyla dedikodu tekniği uygulanır. 5. TKY ile ilgili sıfır hata, takım çalışması, müşteri memnuniyeti, sürekli gelişme, kalite çemberi, esneklik, kalite güvencesi, kalite kontrolü, misyon, vizyon, ISO kalite belgesi gibi temel söylemler kâğıtlara yazılarak sınıfın değişik yerlerine asılır. 6. Daha sonra öğrenciler küçük gruplar hâlinde bu söylemlerle ilgili düşüncelerini birbirlerine aktarırlar. 7. Gruplar dağılıp yeni eşleriyle yeni söylem köşelerinde buluşur ve düşüncelerini paylaşır.

21

8. Sürecin sonunda oluşan düşünceler sınıfça tartışılarak TKY’ nin özellikleri listelenir.

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 1. TKY kavramını açıklayınız. 2. TKY nin özellikleri nelerdir?

Şema 2: Toplam Kalite Yönetiminin Unsurları

SIFIR HATA

MİSYON

TAKIM ÇALIŞMASI

MÜŞTERİ MEMNUNİYETİ

ESNEKLİK TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ ISO KALİTE BELGESİ KALİTE ÇEMBERİ

SÜREKLİ GELİŞME KALİTE GÜVENCESİ

VİZYON

KALİTE KONTROLÜ

22

YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINDA KULLANILAN SEMBOLLER Bu sembol. proje çalışmaları vb. film izleme. sanal alan gezisi vb. ilgili etkinliklerin (yaratıcı drama. Bu sembol. kütüphane ve konuyla ilgili kurum ve kuruluşlarda yapılabileceğini gösterir. görsel materyal okuma. zaman şeridi oluşturma. 23 .) sınıf içinde yapılacağını gösterir. bir Burada Siz değerlendirme etkinliği öneridir. Bu sembol. eğitim öğretim sürecinde yapılabilecek Ölçme ve değerlendirme değerlendirme yazılan etkinliklerini göstermektedir. ilgili ders alanıyla ilişkilendirilebilecek diğer derslerin adlarını ve ilgili kazanımlarını gösterir. grup Sınıf-okul içi etkinlik çalışması. Diğer derslerle ilişkilendirme Bu sembol. Bu sembol. Bu sembol. Okul dışı etkinlik grafik oluşturma. [!] Uyarı kullanılması önerilen araç-gereç ve dikkat edilmesi gereken noktaları gösterir. ilgili etkinliklerin (sözlü tarih. grup çalışması. ilgili ünitede işlenecek konuların sınırlarını. öğrencilerin performansını en iyi şekilde ölçebileceğinizi düşündüğünüz başka yöntemleri de seçebilirsiniz. ilgili alt öğrenme alanıyla ilişkilendirilebilecek Ders içi ilişkilendirme diğer alt öğrenme alanlarının adını ve ilgili kazanımlarını gösterir. çalışma kâğıdı doldurma.) tamamının veya bazı aşamalarının ev.

Yönetim Biliminin İlişkili Olduğu Diğer Bilim Dalları ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ 3. Z Teorisi ÜNİTE 4: YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR 4.II 2.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programının Ünite/Konu ve Sürelere Göre Dağılım Tablosu ÜNİTELER KONULAR 1. Toplam Kalite Yönetimi 5. Sistem Yaklaşımı 2. Türkiye’de Planlamanın Gelişimi ÖRGÜTLENMESİ Toplam: GENEL TOPLAM KAZANIM SAYILARI 5 1 1 1 4 12 8 3 11 7 4 2 13 2 2 2 2 4 2 14 6 2 8 58 SÜRE/ DERS SAATİ 5 1 1 2 6 15 9 4 13 10 4 3 17 3 2 2 3 4 2 16 7 2 9 70 ORANI (%) 7 1 1 3 9 21 13 6 19 14 6 4 24 4 3 3 4 6 3 23 10 3 13 100 24 . Durumsallık Yaklaşımı 3. İşletme Yönetimi (Benzerlikler–Farklılıklar) 4. Çatışma ve Kriz Yönetimi 6. Karar Verme ve Planlama ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI – I 2. Yönetim Biliminin Tanımı 2. Yönetme ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Türkiye’ nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler ÜNİTE 5: TÜRKİYE’NİN İDARİ 2. Yönetim Biliminin Gelişimi Toplam: 1. Eşgüdüm (Koordinasyon) 3. Denetleme (Kontrol) Toplam: 1. Örgütlenme Toplam: 1. Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik 5. Zaman Yönetimi ve Stratejik Yönetim Toplam: 1. Kamu Yönetimi.

5 X 27. SINIFLAR) DERS 25 .YÖNETİM BİLİMİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMINA GÖRE YAZILACAK DERS KİTAPLARININ FORMA SAYILARI TABLO 1: DERS KİTABI İÇİN ÖNERİLEN FORMA SAYILARI DERS KİTABI KİTAP BOYUTU 19. 11 VEYA 12.5 cm FORMA SAYISI 14-16 SINIFLAR SEÇMELİ (10.

Yönetim birimlerinin yaptıkları yönetim işi zaman içinde ve birimden birime değişir mi? Yaşamın farklı alanlarında farklı yönetim birimleriyle karşılaşılır mı? toplum Yönetim Biliminin Tanımı 2. Öğrenciler gruplara ayrılır. Bireysel değerlendirme ve grup değerlendirmesi yapılır. “Katılıyorum/Katılmıyorum” Öğrencilere bilim ve bilimsel düşünme kavramlarıyla ilgili “Katılıyorum – Katılmıyorum” formu verilir ve doldurmaları istenir. Her bir grup metin ve örnek olayları inceleyerek yönetim kavramıyla ilgili ortak bir ürün çıkarır. her birine birer rol verilir. ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI Öğrencilere yönetimi konu alan ve kavram olarak açıklayan metinler ve örnek olaylar verilir. Yönetim kavramını açıklar. [!] Bilimsel araştırma metodu aşamaları üzerinde durulur.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrenciler. AÇIKLAMALAR [!] Yönetimin insan ve yaşamındaki önemi vurgulanır. Bilimin temel ilkeleri nelerdir? Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 26 . Sosyal bilim çalışmaları ve felsefe dersiyle ilişkilendirir. Bilim ve bilimsel düşünme kavramlarını açıklar. Daha sonra öğrenciler verdikleri cevaplar üzerinden düşüncelerini tartışırlar. [!] Bilimsel düşünme ve tutum kazanma üzerinde durulur. [!] Konu özlü sözlerle desteklenir. 1.

Yaptığı değerlendirmeleri sınıfta arkadaşlarıyla paylaşır. Yönetim biliminin amaçlarını saptar. apartman yönetimi vb. Grup sunumu ve grup süreci içinde. Buldukları üzerinde durulur. Toplumsal yaşamda yönetim biliminin rolünü irdeler. öğrenciler değerlendirilir.) ziyaret ederek gözlem yapar. Daha sonra her bir grup kendi grup sorularını seçilen bir diğer gruba gönderir. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 27 . Tartışma sonunda yönetim bilimine ait ortak özellikler tanımların ortak noktaları belirlenir. Her insan bir yönetici midir? Yönetim Biliminin Tanımı 4. Sınıfta gruplar oluşturulur ve elde edilen gözlem raporlarıyla ilgili grup soruları hazırlanır. Gönderilen sorular cevaplanarak sınıfta sunulur. AÇIKLAMALAR “Yönetim bilimi ” Öğrenciler farklı kaynaklardan Farklı yönetim bilimi yönetim bilimi kavramına ait tanımları araştırırlar. [!] Değişik alanlardan yöneticiler davet edilerek öğrencilerin gerçek hayattan örneklerle yönetim biliminin kapsamıyla ilgili fikir edinmeleri sağlanır. mahalle yönetimi. Belirlenen amaçlarla kitapta belirtilen amaçlar karşılaştırılır. amaçları tahtaya yazarlar. 5. yönetim biliminin [!] Yönetim biliminin amaçları amaçları ile ilgili beyin fırtınası yapar. “Beyin fırtınası” Öğrenciler. tanımlarından çıkarılabilecek olan Buldukları tanımlar sınıfta tartışılır. nelerdir? “Bizim mahalle” Öğrenciler. Bu gözlemler sırasında yönetsel alanları ve bu alanlar arasındaki ilişkileri açıklar. çevrelerindeki farklı yönetim birimlerini (okul yönetimi.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI KONULAR KAZANIMLAR 3. Yönetim biliminin kapsamını açıklar.

yönetiminin ortak ve farklı yönleri konusunda işletme yönetiminin müşteriye hizmet araştırma yapmaları istenir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “Zihinsel haritalama” Öğrenciler. Konuyla ilgili önemli kavramlar ve düşünceler küçük kartlara teker teker yazılır. Araştırmanın sonuçları sınıfla paylaşılır. Kamu [!] Kâr ve hizmet örgütü kavramları yönetimi ile işletme yönetimi arasındaki üzerinde durulur. Öğrencilerin bir hafta önceden okul dışında [!] Yönetimin evrenselliği vurgulanır. KONULAR Yönetim Biliminin İlişkili Olduğu Diğer Bilim Dalları KAZANIMLAR 6. Bu şekilde sınıftaki öğrenci sayısı kadar kart desteleri elde edilir. sosyoloji. ettiği vurgulanır. AÇIKLAMALAR Tarih. yönetimi ile ilgili hazırladığı araştırma ödevleri ve bu ödevlerin sunumu performans değerlendirme formu ile değerlendirilir. sanat ve bilim yönü vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 28 . Yönetim bilimini diğer bilim dallarıyla ilişkilendirir. Öğrencilerden kendilerine verilen destelerdeki kavram ve düşünceleri birbirleriyle ilişkilendirerek yerleştirmeleri istenir. psikoloji. yönetim biliminin diğer bilim dallarıyla ilişkileri ile ilgili zihin haritaları oluşturur. Kamu Yönetimi ve İşletme Yönetimi Arasında Benzerlikler ve Farklılıklar 7. benzerlikler ve farklılıklar tartışılarak sonuçlar Öğrencilerin kamu yönetimi ve işletme tablolaştırılır. çeşitli kaynaklardan kamu yönetimi ve işletme [!] Genel olarak kamu yönetiminin vatandaşa. [!] Yönetimin felsefi. Kamu yönetimi ile işletme yönetiminin benzer ve farklı yönlerini ayırt eder. dersleri ile ilişkilendirir. Oluşturulan zihin haritası gruplar içinde yorumlanır. felsefe [!] Yönetim biliminin disiplinler arası niteliği vurgulanır.

Dış çemberde oturduğu hâlde daha sonra iç çembere katılacaklar için iç çemberde boş yer bırakılır. dernek ve kâr amaçlı bir işletmenin örgüt olduğu vurgulanır. Verimlilik kavramı ile ilgili tartışma düzenlenir.Vakfın yönetiminin verimliliğinin ve etkililiğinin nasıl arttırılabileceği üzerinde tartışılır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR 8. Sıralar tartışma konusu hakkında konuşmak isteyenlerin oturacakları bir iç çember ve bunun dışında bir dış çember şeklinde düzenlenir. “Ben olsam ne yapardım?” Öğrencilerden [!] bir hafta önce bir vakıf (Eğitim Gönüllüleri Vakfı etkililiğin (etkinlik) ise doğru işi yapmak gibi). ‘’Ne düşünüyoruz?’’ Öğrencilere verimlilik kavramı ile ilgili okuma parçaları verilir. ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Yönetim Biliminde Verimlilik ve Etkililik Verimliliğin işi doğru yapmak. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 29 . yapısı ve çalışmalarıyla ilgili araştırma yapmaları istenir. tartışmayı yapacak öğrenciler ise iç çembere otururlar. Verimlilik ve etkililik kavramlarını yönetim bilimi açısından tartışır. Öğrenciler vakıfla ve işletmeyle ilgili araştırmalarını sınıfta paylaşır. Tartışma sonucunda verimlilik ve etkililik kavramının yönetim bilimindeki etkisi vurgulanır. Dinleyiciler dış çembere.

Konu gruptaki öğrenci sayısınca parçalara bölünür ve her bir parça bir öğrenciye verilir. ve modern olmak üzere üç ayrı yönetim düşüncesine ayrıldığı vurgulanır. [!] Osmanlı İmparatorluğu yönetim sisteminde Enderun Okulu hakkında bilgi verilir. klasik. neoklasik. son gelişmeler” Öğrenciler. [!] Kamu yönetiminin kurucusu olan Woodrow Wilson’ın görüşleri hakkında bilgi verilir. Her öğrenci kendisine ait olan bölüm üzerinde çalışmaktan ve onu grup arkadaşlarına anlatmaktan sorumludur. [!] Sanayi devrimi ve önemi vurgulanır. Öğrenme sonucunda gruplar yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini gösteren bir şema hazırlar. Uzmanlık grubunda konuyu nasıl anlatacaklarını planlarlar. Gruplarına geri dönerek konuyu arkadaşlarına öğretirler. KONULAR KAZANIMLAR 9. Daha sonra gruplara ayrılırlar. yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini kronolojik olarak listeler. Öğrenciler gruplarından ayrılarak aynı konuyu hazırlamakta sorumlu olan diğer öğrencilerle bir uzmanlık grubu oluştururlar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 30 . AÇIKLAMALAR Tarih ve ilişkilendirir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “İlk çalışmalar. Yönetim biliminin tarihsel gelişim sürecini analiz eder. sosyoloji dersleriyle Yönetim Biliminin Gelişimi [!] Yönetim biliminin.

Benzerlikleri Yönetim Biliminin Gelişimi Taylor Fayol Weber 11.’’ Öğrenciler bir hafta önceden neoklasik yönetim düşüncesinin ortaya çıkış nedenlerini çeşitli kaynaklardan araştırır. Buldukları nedenleri sınıfta kendi aralarında tartışır. Grup değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. örgütleme. H. Klasik yönetim düşüncesinin gelişimindeki önemli kuramcıların görüşlerini karşılaştırır. Tartışma sonucunda ortak ve farklı görüşlerle ilgili listeler hazırlanır.Gullick’in yönetimi temel işlevlerine ilişkin yaptığı sınıflandırma (planlama. [!]L. M. Taylor’un Bilimsel Yönetim anlayışı.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ ETKİNLİK İPUÇLARI “Klasik yönetim düşüncesine bakış” Öğrenciler oluşturulan gruplar içerisinde klasik yönetim düşüncesinin önde gelen kuramcılarının görüşleri ile ilgili tablolar oluşturur. Neoklasik yönetim düşüncesinin ortaya çıkış nedenlerini açıklar. Fayol’un Yönetsel Teori (yönetim süreci) anlayışı. AÇIKLAMALAR [!] Taylor. Weber’in Bürokrasi anlayışı karşılaştırılır. personel yönetimi. KONULAR KAZANIMLAR 10. ÜNİTE 1: YÖNETİM BİLİMİNE GİRİŞ Farklılıkları Kuramlar Dönemi Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 31 . raporlama. ‘’Panel yapıyoruz. Fayol ve Weber’in yönetim anlayışları üzerinde durulur: F. yönlendirme. [!] Türkiye’de bürokrasi vurgulanır. Mayo) ve X – Y teorisi (D. Yakın çevredeki bir üretim işletmesinin üretim birimi ile insan kaynakları birimi ziyaret edilerek bu birimler öğrencilere tanıtılır ve organizasyon şeması hakkında bilgi verilir. [!] Farklı bürokrasi tanımları vurgulanır. [!] Hawthorne araştırmaları (E. bütçeleme [İngilizce kısaltması POSDCORB]) vurgulanır. eşgüdüm. Mc Gregor) hakkında bilgi verilir. Hazırlanan listeler sınıfta sunulur.

AÇIKLAMALAR [!] Yönetim düşüncelerine ilişkin örnek olaylar oluşturulur. “Bir cümle de benden” Öğrenciler klasik. kısa cevaplı. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. [!] Yönetim düşüncelerinin Türkiye’deki kamu ve özel sektörü nasıl etkilediği vurgulanır. Çoktan seçmeli. açık uçlu. ETKİNLİK İPUÇLARI ‘’Karşılaştırıyoruz. boşluk doldurma. Modern yönetim düşüncesinin özelliklerini klasik ve neoklasik yönetim düşüncesinin özellikleriyle karşılaştırarak değerlendirir. Her grupta bulunan öğrenci. Grup içerisinde oluşturulan listeler tahtaya asılır ve tüm sınıf bu listeleri inceler. neoklasik ve modern yönetim düşüncesiyle ilgili konuları kaynaklardan bir defa okurlar ve gruplara ayrılırlar. öğrenci gözlem formu. eşleştirme tipi testler.’’ Üç ayrı yönetim düşüncesinin özelliklerini yansıtan örnek olaylar üzerinde öğrenciler modern dönemin özelliklerini klasik ve neoklasik yönetim anlayışının özellikleriyle karşılaştırarak inceler. bu yönetim düşünceleriyle ilgili aklında kalan bir cümleyi söyler. [!] Yönetim düşüncelerinin olumlu ve olumsuz yönleri vurgulanır. Söylenen cümleler ilişkili yönetim anlayışının altına not edilir. Yönetim Biliminin Gelişimi ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . İnceleme sonucunda öğretmen modern yönetim düşüncesinin özelliklerini vurgular. [!] Konu özlü sözlerle desteklenir.I Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 32 .Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR 12.

Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 33 . Öğrenciler kendi kağıtlarında yazan cümlelerin doğruluk değerini araştırırlar. AÇIKLAMALAR [!] Karar verme üzerinde durulur. Kağıtlar öğrencilere dağıtılır. 2. ETKİNLİK İPUÇLARI “Beyin fırtınası” Öğrenciler küçük gruplar içerisinde yeni bir problemle karşılaştıklarında ilk önce ne yaptıklarını tartışır. vermenin yönetimdeki önemini kaynak kitaplardan inceler. [!] Karar verme ve etkililik ilişkisi vurgulanır. Karar Verme ve Planlama 1. Cümlelerin doğruluk değerleri sınıfça tartışılır. kavramın anlamı verme [!] Sorun çözme ve karar arasındaki ilişki vurgulanır. Bu etkinlikte işlenen konularla ilgili doğru ve yanlış cümleler oluşturulup kâğıtlara yazılır. [!] Geleneksel yönetim anlayışında karar vermenin sezgiye ve deneyime dayandığı. yeni yönetim yaklaşımlarında ise karar vermenin bir bilimsel yöntem olarak ele alındığı vurgulanır. “karar verme’’ “karar verirken nelere dikkat edileceği’’ günlük hayattan örneklerle açıklanır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrenciler. Tartışma sonucunda karar vermenin yönetim bilimi üzerindeki etkisi belirtilir. Yönetimde karar vermenin “Doğru mu yanlış mı?” Öğrenciler karar önemini açıklar. Karar vermenin anlamını açıklar.

sınıf ve sosyal etkinlikler kapsamında verilen kararlar ve karar verme süreci hakkındaki gözlemlerini ve görüşmelerini sınıfla paylaşır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . KONULAR Karar Verme ve Planlama Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 34 .I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR 3. günlük yaşamından aile. Bu problemin gruplar içinde çözülerek karara bağlanıp raporlaştırılması sağlanır. Bulunan çözüm yolları sınıfa sunulur. Öğrenciler. arkadaş. Karar verme sürecini Hikâyeleştirilen bir örnek olayda çözülmesi [!] Karara katılmanın kişisel ve örgütsel analiz eder. Sorunun çözümünde iki ayrı karşıt görüş oluşturulur. istenen bir sorun bir hafta önceden gruplara sonuçları vurgulanır. dağıtılır.

Yönetimde planlamanın yararlarını irdeler. Planlama kavramını açıklar. Karar Verme ve Planlama 6. Gruplara parçası verilir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI – I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. Etkinliğin sonunda planlı bir örgütü ele [!] Etkili bir planlama için gerekli koşullar vurgulanır. Sonuçlar kazandıracağı olumlu nitelikler sınıfa sunulur. ayrılan öğrenciler değişik yönetim birimlerinde [!]Planlama yapmanın yöneticiye planlamanın yararları üzerine tartışırlar. günlük [!] Planlama yapmanın yararları ve yaşantılarında yaptıkları planlamalardan örnekler sağladığı kolaylıklar hakkında bilgi verirler. Daha sonra sınıfta yönetimde üzerinde durulur. Bu örnekler planlamanın önemi açısından verilir. Okunan metinlerden yola çıkılarak planlama kavramının anlamı açıklanır. Kamu ve özel sektör örgütlerinin plan örnekleri sınıf içinde öğrencilere dağıtılır. veya örnek hikâyeler okunur. [!] Başarı ve planlama arasındaki ilişki vurgulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 35 . Bir sonraki ders için incelemeleri istenir. Planlamanın önemini örnekler vererek açıklar. değerlendirilir. KONULAR AÇIKLAMALAR Planlama ve planlamanın önemiyle ilgili metinler [!] Planlama kavramı üzerinde durulur. Planlama hangi sorulara cevap arar? 5. “Benim yaşantım” Öğrenciler. alan bir öykü yazdırılır. “Öykü yazıyoruz” Öğrencilere planlamanın [!]Planlamanın yararları ile ilgili okuma yararları üzerine bir okuma parçası verilir. planlamanın faydalarıyla ilgili ortak noktalar belirlenir.

Plan türlerini sınıflandırır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 36 . Daha önceden belirlenen sekreterler öğrencilerin söylediklerini kaydeder.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7. Öğrenciler çeşitli kaynaklardan plan türlerini [!] Kalkınma planları ile araştırırlar. Buldukları plan türlerini gruplara planlama üzerinde durulur. durumunda hazırlanan plan nasıl Öğrenciler bu konuyla ilgili düşüncelerini etkilenir? duraksamadan söylerler. Şemalar büyük kartonlarla sınıfa asılır. stratejik 8. Kayıtlar tartışılır ve değerlendirilir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Bu süreçte gruplar kurumların yöneticilerinden yardım alabilir. Planlama sürecini analiz eder. ayrılarak şemalaştırır. Her grup bir plan türüne göre bir kurumun yönetim planını yapar. Yapılan değerlendirmeler doğrultusunda planlama süreci şemalaştırılır. Karar Verme ve Planlama KONULAR AÇIKLAMALAR “Beyin fırtınası” Öğrenciler beyin fırtınası Planlama sürecinin aşamalarından her yöntemiyle “Planlama Sürecinin aşamaları hangi birinin eksik ya da hiç olmaması nelerdir?” sorusuna cevap bulmaya çalışırlar.

Etkinlik sonunda öğrenciler gruplara ayrılır. Öğrenciler örgütlenme kavramıyla ilgili olan tanımları farklı kaynaklardan araştırır. Listeler sınıfta sergilenir. finansal kaynaklar. Örgütlenmenin önemini açıklar. örgütlenmenin yönetimdeki yerini belirler. Bu kavramlar arasındaki ortak noktaları tahtada belirtir. Öğrenciler okul meclisiyle ilgili araştırmalarını yaparken okul rehberlik servisinden yardım alırlar. Örgütlenmenin yararlarını yönetim bilimi açısından değerlendirir. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 37 . KONULAR AÇIKLAMALAR günlük [!] Örgüt ve örgütlenmeye yaşantıdan örnekler verilir. ekonomik koşullar. sonuçları sınıfta değerlendirilir. insan kaynakları. Örgütlenmeyle ilgili günlük yaşamlarından verdikleri örneklerin yardımıyla. hammadde. teknoloji. kültür) üzerinde durulur. “Okul meclisi’’ Örgütlenmenin yararları “okul [!] Örgütleme süreci ve örgütleme meclisi” örneği üzerinde incelenir. hükûmet. 10. İnceleme sürecinin planlama ile ilişkisine değinilir. Örgütlenme [!] Örgütü etkileyen çevresel ögeler (endüstri.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 9. Daha sonra öğrenilenlerin değerlendirmesi yapılır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Öğrenciler kendi listelerinde olmayıp diğer listelerde olan maddelerin önlerine işaret koyarlar. Gruplar öğrendiklerini gözden geçirip öğrendikleriyle ilgili bilgi ve becerileri listeler. pazar.

yapılabilir.) inceler. Örgütleri türlerine göre irdeler.I KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 11. açık uçlu.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 2: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . eşleştirme tipi testler. durulur. Bu örgütlerle ilgili sınıf panosu hazırlanır. Örgütlenme KONULAR AÇIKLAMALAR “Birbirimize öğretiyoruz. WHO. FAO. öğrenci gözlem formu. Her grup Çoktan seçmeli. anlatır. kendi posteri üzerinde diğer gruplara konusunu boşluk doldurma. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 38 . Hazırlanan posterler sınıfta sergilenir. ILO. UNICEF.” Öğrenciler formu kullanılarak değerlendirme Birleşmiş Milletlere bağlı örgütleri (UNESCO. öz değerlendirme “Birleşmiş Milletleri inceliyoruz.” Öğrenciler 2-4 [!] Örnek örgüt şemaları incelenir. kısa cevaplı. kişilik gruplara ayrılır her grup bir örgütlenme [!] Örgüt kültürü kavramı üzerinde türünü inceleyip onunla ilgili poster hazırlar. vb.

davranış sergilemeleri istenir. holding yönetim kurulu başkanı. [!] Sınıf yönetimi konusu yönetmenin 1.” “Bir spor kulübünde [!] Liderlik türleri üzerinde durulur. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 39 . ) tartışırlar. “Tartışıyoruz. Bir iş yerinde personelin karşılaşılabileceği sorunlar [!] İnsan kaynaklarının personel listelenir. Daha sonra not edilen farklı yönetim anlayışları ile ilgili davranışları (özel yönetim. Personel yönetiminin işleyişini analiz eder. lider tartışma başlatılır. anlayışlarının ortak yönlerini apartman yöneticisi gibi roller verilerek bu role uygun “ Ben ……………. Farklı yönetim belediye başkanı. yönetici ve lider. yönetici olsaydınız ne yapardınız?’’ sorusu sorularak bir [!] “Yönetici işi doğru yapar. Öğrenciler gruplara ayrılır. kamu yönetimi vb. grup bir insan kaynakları bölümü oluşturur.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla personelin karşılaşabileceği sorunlara çözüm önerileri bulunur.’’ sözü verimlilik ve etkililik hayatıyla ilgili biyografik çalışmalar çerçevesinde tartışılır. Yönetici ve liderin özelliklerini irdeler.” söylemi üzerinde “lider’’ kavramının özellikleri ayırt edilir. ………….II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Bu ünite ile öğrenciler. KONULAR Yönetme 3.. Diğer arkadaşlarının da yöneticisi olsam. durulur. kurumunun belirler. yapılabilir. 2. kapsamı çerçevesinde tartışılır. Tartışma sonunda “yönetici’’ ve doğru işi yapar. “ Yönetim. lider [!] Tarihte yer alan önemli liderlerin doğru işi yapar. Üretilen çözüm önerileri personel yönetiminin işleyişi açısından sınıfça tartışılır.’’ “Yönetici işi doğru yapar. Daha sonra her yönetimindeki etkisi vurgulanır. yönetici rolünü üstlenen arkadaşlarının davranışlarında dikkatlerini çeken özellikleri not etmeleri istenir. “Ben yönetici olsam” Öğrencilere okul müdürü.

Hazırlanan tablolar diğer grupların tablolarıyla karşılaştırılır. okul idarecilerine ve personele uygulanmak üzere birer anket hazırlar. [!] İletişim türleri vurgulanır. iletişimin yönetime etkisi açısından değerlendirilir. Oynuyoruz. Proje hazırlama dersi ile ilişkilendirilir. Daha sonra bu senaryolar üzerinde yönetim ve güdülenme ilişkisi değerlendirilir. “Gazeteci olduk. Uygulama sonuçları. KONULAR AÇIKLAMALAR “Senaryo yazıyoruz. iletişim bozukluğunun nelere neden olabileceğini “ Türkiye’de e-devlet uygulamaları gruplar arasında değerlendirir. iletişimin okul örgütünün verimliliğine etkisi üzerine öğrencilere.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı 40 .’’ Öğrenciler “Türkiye’de edevlet uygulamaları” hakkında araştırma yapıp değerlendirmelerini gazete halinde sınıf panosunda sunar. özelliklerini gösteren tablolar hazırlar. Öğrenciler iletişimin yönetimi nasıl etkilediğini. velilere. “ Tablo yapıyoruz. ” Çalışanları Personelin güdülenmesi için neler ve kendisi işine güdülenmiş bir yönetici ile işine yapılabilir? karşı güdüsü düşük ve çalışanlarını da güdüleyememiş yönetici rolleri üzerine kısa senaryolar öğrencilere verilip senaryoları canlandırmaları sağlanır. 2-4 kişilik [!] Yönetmenin unsurları üzerinde gruplar içerisinde yönetme unsurlarının durulur.” Öğrenciler gruplara ayrılarak. Tablolar incelenerek üzerinde konuşulur. Güdülenme ve yönetim arasındaki ilişkiyi açıklar. Yönetimde iletişimin önemini değerlendirir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . öğretmenlere. Yönetmenin unsurlarını karşılaştırır. nasıl geliştirilebilir?” “Anket hazırlıyoruz.” Öğrenciler. 5. Yönetme 6.

Mustafa Kemal Atatürk’ün askeri ve siyasi yönetim [!] Kurtuluş ya da Cumhuriyet filmleri hayatı boyunca aldığı kararları yönetimin unsurları. “ Orkestra şefi. AÇIKLAMALAR “Dünya tarihini etkileyen liderler” Öğrenciler. insan ilişkileri. Eşgüdümün ilkelerini açıklar. Eşgüdümün yönetimdeki rolünü irdeler. [!] Eşgüdümün yönetimin bütün süreçlerinde olması gerektiği vurgulanır. Tarih dersi ile ilişkilendirir. Eşgüdüm kavramının ilişkin ortak bir karara varırlar. izlettirilebilir. sunarlar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 41 . yönetici ve liderlik özellikleri açısından inceler. [!] Eşgüdüm kavramı açıklanarak eşgüdümün sağlanmasında. Performans değerlendirme formu Yaptıkları değerlendirmeyi bir rapor hâlinde kullanılır. Eşgüdüm 9.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7. güncel yaşamdan 8.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Yönetme ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . [!] Eşgüdüm ilkeleri vurgulanır. okuyarak anlamına [!] Konuyla ilgili örnekler verilir. Şef ve orkestrası ile yönetici ve ekibi arasındaki ilişkileri inceleyerek eşgüdüm açısından benzer noktaları belirlerler. Yönetimin unsurlarını değerlendirir. Gruplar farklı kaynaklardan kavramının anlamına ilişkin bilgi Topladıkları bilgileri sınıf ortamında üzerinde tartışırlar. yönetici” Öğrenciler gruplara ayrılır. iletişim ve teknoloji konuların önemi üzerinde durulur. Öğrenciler eşgüdümün ana ilkeleri olan örgüt yapısının karmaşıklıktan kurtarılması ve iletişim kanallarının iyi düzenlenmesi konusunu inceler ve özetler. Benzer noktalardan yola çıkılarak eşgüdümün yönetim üzerindeki etkileri tartışılır. eşgüdüm toplarlar.

denetimin amacının. “Ben yönetici olsam” Öğretmen öğrencilere “Yönetici olarak şirketinizde eşgüdümü çeşitli yönetici rolleri önerir. Bu kavramların açıklaması Komite nedir? doğrultusunda eşgüdüm türleri karşılaştırılır. bu kavramları kendi cümleleriyle eşgüdüm nedir? açıklamaları istenir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . Örgüt yapısı içinde denetlemenin önemini belirtir. [!] Son yıllarda denetim anlayışının değiştiği. Daha sonra sınıfça örgüt içinde denetlemeden sorumlu birimi ve görevlerini tartışır. Dikey eşgüdüm. KONULAR AÇIKLAMALAR “ Kavramlar üzerine düşünelim” Eşgüdüm Hiyerarşi nedir? türleri ile ilgili kavramlar tahtaya yazılır.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 10. Eşgüdüm 11. yatay eşgüdüm ve dış Öğrencilerden. Tartışma sonunda gruplara ayrılıp örgüt içinde denetlemenin önemi ile ilgili bir özet çıkarılır. Eşgüdüm türlerini karşılaştırır. rehberlik etme ve sürece dayalı gelişmeye yönelik olduğu üzerinde durulur. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 42 . Yazdıkları kompozisyonları eşgüdümü nasıl sağlarsınız?” sınıf ortamında sunarlar. Öğrenciler bu rollere nasıl sağlarsınız?” göre yönetimde eşgüdümün önemini tartışarak bir “İdareci olarak kamu kurumunda kompozisyon yazarlar. Yönetimde eşgüdümün etkisini değerlendirir. “Yönetici olarak fabrikanda eşgüdümü nasıl sağlarsınız?” İşe personel alma ile eşgüdüm arasında bir ilişki var mıdır? Denetleme 12. Öğrenciler kaynak kitaplardan denetlemenin önemi ile ilgili bölümü okur ve örnek örgüt şemalarını inceler.

öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. boşluk doldurma. Çoktan seçmeli. öğrenci gözlem formu. Denetimin irdeler. Denetleme Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 43 . kısa cevaplı. açık uçlu. “Görüşme yapıyoruz. [!] Kamuoyu denetimi. Her öğrenci karşı gruptan bir arkadaşı ile eşleşir. Öğretmen denetim türlerinin yarısını bir gruba diğer yarısını da kalan gruba verir. türlerini Sınıf ikiye ayrılır. İnceledikleri denetleme türlerini sınıf içinde sunarlar. Daha sonra gruplar bir araya gelir. Etkinlik sonunda denetim türleriyle ilgili tablo hazırlanır. AÇIKLAMALAR [!] İç ve dış denetim türleri üzerinde durulur. Oluşan çiftlerde eşler birbirlerine özetledikleri konuyu anlatır ve birbirlerinin eksiklerini tamamlar.II KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 13. Bu kurumların denetleme sistemleri ile ilgili mülakatlar gerçekleştirirler. ombudsman (kamu denetçiliği) gibi farklı denetim türleri olduğu da vurgulanır. [!] Bilgi Edinme Kanunu’nun kamu yönetimi açısından getirdiği yenilikler vurgulanır. Gruplar denetim türlerini okuyarak özetler.” Öğrenciler değişik kurumlara giderler. eşleştirme tipi testler.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 3: YÖNETİMİN TEMEL FONKSİYONLARI . [!] Performans denetimi kavramı üzerinde durulur.

Sistem Yaklaşımı 2. beşerî kaynaklar vb. Öğrenciler sistem yaklaşımıyla ilgili.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. Sisteminin iyi işlemesi için gerekli unsurları belirler. uyum ve parçaları ve işleyişini incelemesi istenir.) kadar dış çevrenin özellikleri ve bu çevreye uyum gücüne de bağlı olduğu vurgulanır. [!] Sistem yaklaşımının ortaya çıkış nedenleri vurgulanır. Öğrenciler günlük yaşantılarında karşılaştıkları sistemleri (saatin işleyiş sistemi. çevre. Çıkarılan özetler diğer gruplarla tartışılarak paylaşılır.) ve alt sistemleri inceler. iletişim ve ulaşım sistemleri. Daha sonra okul örgütünün sistem yaklaşımına göre şemasını çıkarır. [!] Sistem yaklaşımın bütüncül bir yaklaşım geliştirme amacı vurgulanır. fabrika vb. [!] Açık sistemler ile entropi arasındaki ilişki vurgulanır. Gruplar içerisinde bu kavramlar incelenir ve günlük hayattan birer örnek bularak özetlenir. iç sistemin özellikleri ( maddi kaynaklar. Öğrenciler sistem yaklaşımı ile oluşturulmuş ülke ekonomisi şemasını inceler. Büyük şehirlerin trafik sorunu sistem yaklaşımı çerçevesinde nasıl çözümlenebilir? Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 44 . YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI Bu ünite ile öğrenciler. AÇIKLAMALAR Öğrencilerden bir saat tamircisine giderek saatin [!] Alt sistemler arasında denge. Sistem yaklaşımını yaşamının her alanıyla ilişkilendirir. entropi ve geri bildirim (feedback) gibi temel kavramları küçük gruplar arasında paylaşır. [!] Örgütün başarısının. Sistem yaklaşımı ile ilgili temel kavramları analiz eder. [!] Açık ve kapalı sistem üzerinde durulur. sıkı bir ilişkinin olduğu vurgulanır. farklılaşma. insan yapısı. 1.

Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Durumsallık Yaklaşımı ÜNİTE 4. örgüt ve teknoloji. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 45 . WOODWARD araştırması ile ilgili bilgi sonuçlarına dayandığı vurgulanır. Öğrenciler elde ettikleri bilgilerle bu araştırmaların amaçlarını ve sonuçlarını sınıfta sunar. Felsefe dersiyle ilişkilendirilir. ölçüde işletmelerle ilgili araştırma bulunur. örgüt ve strateji konularına bakış açısı tartışılır. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR 3. toplamaları istenir. Durumsallık yaklaşımı “Araştırma grubu” Öğrencilerden bir hafta [!] Durumsallık yaklaşımının büyük hakkında çıkarımlarda öncesinde BURNS ve STALKER araştırması. Sunum sonunda durumsallık yaklaşımının örgüt ve çevre.

Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. Örneğin üretim birimini değerlendirirken üretim hacmine. satış birimini değerlendirirken satış hacmine bakmaktadır. Daha önce söylenilenler tekrar edilemeyeceği için öğrenciler konuşulanları dikkatlice dinler. Durumsallık Yaklaşımı Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 46 . Etkinlik sonunda durumsallık yaklaşımının nedenleri ve sonuçları analiz edilir. [!] Kitle üretiminin yapıldığı işletmelerde niceliksel değerlendirmelerin daha önemli olduğu. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 4. Bu etkinlikte öğrenciler neler söyleyeceklerini düşünürler ve sırayla konuşurlar. Eğer sırası gelen öğrencinin söyleyecek bir şeyi yoksa sırasını bir sonraki arkadaşı devralır. yeteneklerine ve işine gösterdiği özene göre değerlendirmektedir. yoğun teknoloji ve yaratıcılığın kullanıldığı işletmelerde ise niteliksel değerlendirmenin daha önemli olduğu belirtilir. Durumsallık yaklaşımının “ Hızlı tur” nedenlerini ve sonuçlarını “Aynı sektörde faaliyet gösteren iki ayrı fabrikada analiz eder. B fabrikasının yöneticisi ise astlarını değerlendirirken iş arkadaşlarıyla olan ilişkilerine. AÇIKLAMALAR [!] Durumsallık yaklaşımına göre bir örgütün ve örgüt yöneticisinin başarısı iç ve dış koşulların gözlemlenmesine dayalı olduğu vurgulanır.” Öğrenciler örnekte verilen durumlarda hangi yöneticinin daha başarılı olduğunu tartışırlar. üst yöneticiler astlarını birbirinden farklı değerlendirmektedir. A fabrikasının yöneticisi astlarını değerlendirirken niceliksel (kantitatif) bir değerlendirme yapmaktadır.

karıştırılır ve yeniden dağıtılır. Kartlar toplanır. X ve Y ile ilgili okuma parçaları dağıtılır. X ve Y teorilerinin genel özelliklerini veren tablonun karşısına Z teorisinin özelliklerini listeler. AÇIKLAMALAR X ve Y teorisiyle ilişkilendirilir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. öğrencilere küçük kâğıtlar dağıtılır. Z teorisi ile X ve Y teorisini karşılaştırır. Tablolardan yararlanılarak Z teorisi ile X ve Y teorisi arasındaki ilişki açıklanır.” Bu etkinlikte arasındaki ilişkiyi yorumlar. Sunumlar üzerinde tartışılır. 6. Daha sonra paylaşılan fikirler üzerinden ben kültürü ile biz kültürü arasındaki farklar belirlenir ve Z teorisiyle ilişkilendirilir. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 5. Z Teorisi [!] Japon yönetim anlayışı ile Amerikan yönetim anlayışının ben ve biz kültürlerine bakışı üzerinde durulur.” Öğrencilere Z . Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 47 . Sorular cevaplanır ve sınıfta sunulur. Daha sonra öğrenciler günlük yaşantılarını örnek alarak ben kültürü ile biz kültürü arasındaki farkları tartışır. “Tartışıyoruz. Daha sonra. Öğrenciler Z teorisinin ortaya çıkış nedenleriyle ilgili konuyu gözden geçirip o konu hakkında bir soru ya da tartışma unsurunu kağıda yazar. Öğrenciler kendilerine gelen kartta yazan soru ya da tartışma konusuyla ilgili araştırma yapar. Z teorisi ile X ve Y teorisi “Burada herkes öğretmen.

misyon. [!] TKY’ nin hizmet ya da mal üretiminin her aşamasında. Daha sonra öğrenciler küçük gruplar hâlinde bu söylemlerle ilgili düşüncelerini birbirlerine aktarırlar. “Dedikodu” TKY ile ilgili sıfır hata. Toplam Kalite Yönetimi (TKY) uygulamalarını açıklar. sürekli gelişme. [!] Klasik gelişme yaklaşımı ile sürekli gelişme yaklaşımı grafik ile vurgulanır. en alt kademedeki çalışandan üst yönetime kadar devam eden bir süreç olduğu vurgulanır. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 7. kalite kontrolü. [!] Kalite belgesinin TKY’ nin unsurlarından sadece biri olduğu vurgulanır. kalite güvencesi. Toplam Kalite Yönetimi Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 48 . kalite çemberi. vizyon. esneklik. müşteri memnuniyeti. Elde edilen bilgiler sınıfta tartışılır ve ortak bir Toplam Kalite Yönetimi tanımına ulaşılır. ISO kalite belgesi gibi temel söylemler kağıtlara yazılarak sınıfın değişik yerlerine asılır. takım çalışması. Gruplar dağılıp yeni eşleriyle yeni söylem köşelerinde buluşurlar ve düşüncelerini paylaşırlar. Sürecin sonunda oluşan düşünceler sınıfça tartışılarak TKY’ nin özellikleri listelenir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR ÜNİTE 4. AÇIKLAMALAR TKY ile stratejik planlama ve performans denetiminin ilişkisi vurgulanır. “ Sizce Toplam Kalite Yönetimi nedir?” Öğrenciler bir hafta önceden okul OGYE (Okul gelişim yönetim ekibi) yakın çevresinde bulunan insanlara Sizce TKY nedir? sorusunu sorar ve verilen cevapları not alır.

zaman ve stres yönetimi gibi konuların yönetim sürecinin bir parçası olduğu vurgulanır. “Kavram haritası hazırlıyoruz.” TKY’ nin gelişmesine büyük katkı sağlayan W. uygulama. Deming’in PUKÖ döngüsü (Planlama. Toplam Kalite Yönetimi sürecini analiz eder. önlem alma) ile ilgili şema hazırlanır. Etkinlik sonunda yapılan canlandırmalar çatışma türlerine göre sınıflandırılır. örgütsel ve örgütler arası çatışma) vurgulanır. Çatışma ve Kriz Yönetimi 9. oynadık. Daha sonra gruplar arasında günlük yaşamda yönetim ortamlarında meydana gelebilecek çatışma durumları ile ilgili skeçler yazıp sınıfta canlandırılır. Şemadan hareketle Toplam Kalite Yönetimi süreci analiz edilir. [!] Toplam Kalite Yönetimine yöneltilen eleştiriler üzerinde durulur. AÇIKLAMALAR ile POSDCORB ilişkisi PUKÖ kurulur.” Öğrencilere çatışma örnekleri verilir.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı KONULAR Toplam Kalite Yönetimi ÜNİTE 4. [!] Özel sektörün değerleri ile kamu yönetiminin değerleri karşılaştırılarak kamu yönetiminin müşterilere değil vatandaşa hizmet ettiği vurgulanır. denetleme. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 8. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 49 . kriz.E. Bu örnekler üzerinden hikâyeler incelenerek çatışma tanımlanır. Çatışma ve kriz yönetimini açıklar. “ Skeç yazdık. [!]Çatışma türleri (bireysel. [!] Çatışma.

Krizin çatışmaya dönüşmemesi için neler yapılabilir? Kriz anında oluşabilecek sorunları neler olabilir? iletişim 12. çeşitleri ve krizi doğuran nedenler incelenir. Kriz kavramın anlamını açıklar. öğrenci gözlem formu. Her grup bir tekniği özetleyip sınıfa sunar. Daha sonra sınıfta 1999 Marmara depremiyle veya 2001 ve 2008 yıllarında yaşanan ekonomik krizle ilgili gazete yazıları gibi metinler üzerinden krizin tanımı. ihracat şirketi yönetimi. KONULAR AÇIKLAMALAR [!] Çatışmayı yönetmenin neden önemli olduğu vurgulanır. açık uçlu. Çoktan seçmeli. belediye yönetimi gibi örgütlerde çalıştıkları varsayılır. Zincir kavram haritasına göre kriz durumu en başa yazılır.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 4.” Öğrenciler gruplara ayrılır ve bu grupların banka yönetimi. boşluk doldurma. Çatışma türünün çatışmayı çözmek için kullanılan tekniklerin belirlenmesinde etkisi var mıdır? Çatışma ve Kriz Yönetimi 11. [!] Çatışma düzeylerini. Örgütün karşılaşabileceği kriz durumlarının nedenleri ile ilgili kavram haritası hazırlar. örgüt ve çalışanı için hangi düzey çatışmanın daha yararlı olduğu vurgulanır. Krizin nedenlerini irdeler. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir.) birimlerinin olduğu ve bu birimlerin işlevleri vurgulanır. [!] Kamu örgütlerinin krizi çözmeye yönelik (Başbakanlık Kriz Yönetim Merkezi. Bakanlıkların Kriz Merkezi. eşleştirme tipi testler. Daha sonra yönetimle ilgili belirlenen çatışma örnekleri üzerinde bu teknikler uygulanır. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 50 . YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 10. Çatışma yönetimi tekniklerini irdeler. Öğrenciler gruplar arasında çatışmaların çözümüne yönelik teknikleri paylaşır. kısa cevaplı. Öğrenciler bir hafta önceden kriz kavramını değişik kaynaklardan araştırır. “ Kavram haritası hazırlıyoruz. Olayların akışına göre krizin nedenleri sıralanır. Hazırlanan kavram haritaları sınıfta tartışılır. Valiliklerin Kriz Merkezi vb.

Bu planlarla ilgili olarak zamanın daha etkili ve verimli kullanılabilmesi için neler yapılabileceği üzerinde durulur. İncelenen plan ile stratejik yönetim kavramının anlamına ulaşır. temizlik ve ulaşım gibi zorunlu işler için harcanan zaman çıkarıldıktan sonra kalan süre için planlama yapılması gerektiği belirtilir. Uyku. kişisel bakım. yemek. KONULAR Zaman Yönetimi ve Stratejik Yönetim AÇIKLAMALAR [!] Zaman yönetimi için yapılması gereken ilk şeyin zamanın nasıl geçirildiğini belirlemek olduğu vurgulanır. Zaman yönetimi Öğrenciler bir hafta önceden zaman kavramını anlamını açıklar. [!] Stratejik yönetim sürecinin önleyici boyutu vurgulanır. YÖNETİM BİLİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR KAZANIMLAR ETKİNLİK İPUÇLARI 13. yönetiminin anlamına ilişkin yapacakları araştırmaya dayanarak bir haftalık zaman planlaması yapar. Stratejik yönetim kavramının anlamını açıklar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 51 . Öğrenciler sınıf içerisinde gruplar halinde okulun o yıla ait stratejik yönetim planını inceler. 14.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 4. [!] Stratejik yönetim planının bütün kurumlar için gerekli olduğu vurgulanır.

Elde ettikleri bilgilerle bir sınıf panosu uzantıları (temsilcileri) olduğu vurgulanır. merkez yönetimin özelliklerini. Daha sonra tamamlayan ilkeler olduğu ve her ikisinin başbakan veya bakan olduklarında hiyerarşi. durumlarda kullanmayı tercih edeceklerini maddeleri vurgulanır. ve yönetimin bütünlüğü ilkesi kavramlarını [!] Merkezden yönetim ilkesinin tek gruplara ayrılarak araştırır. yetki genişliği üzerinde tanıtılır. tartışırlar. Performans değerlendirme formu kullanılır. Bir grup merkezden [!] Türkiye’de merkezi yönetimin. yararlarını ve sakıncalarını açıklar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 52 . başına uygulanmadığı. merkezden “Ben olsam…” Öğrencilerden başbakan ya da yönetim ve yerinden yönetimin birbirini bakan olduklarını hayal etmeleri istenir. yararları ve sakıncaları ile ilgili tablolar oluşturulur. Öğrenciler illerindeki ya da ilçelerindeki valilik [!]Valilik bünyesinde yer alan il veya kaymakamlıklara giderek faaliyetleri hakkında müdürlüklerinin. hazırlar. 2. genişliği ya da yetki devri ilkesini hangi [!] T. Türkiye’nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler 1. Merkezden yönetimin temel ilkelerini yönetim bilimi açısından yorumlar. Merkezden yönetim uygulamalarını tanır. bakanlıkların taşradaki bilgi alır. bir grup yararlarını. Merkezden yönetimin özelliklerini. 3. Etkinlik sonunda özellikleri. karşılaştırılır. yetki yan yana uygulandığı vurgulanır.C. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR Bu ünite ile öğrencilerin. Daha sonra bulgular ayrıldığı vurgulanır. diğer örgütü ve taşra örgütü olmak üzere ikiye grup ise sakıncalarını araştırır. Anayasası’nın 123 ve 126. yetki devri.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Öğrenciler merkezden yönetimin en önemli [!]Türkiye’nin idari yapılanması şema unsurları olan hiyerarşi. Sınıf üçe bölünür.

6. Cümlelerin doğruluk değerleri sınıfça tartışılır. Türkiye Cumhuriyeti devletinin idari örgüt şemasını inceler. yararları ve sakıncalı yönleri ayırt edilir. Anayasası’nın 127. belediye ve köy idaresinin görev. olduğu üzerinde durulur. konularla ilgili doğru ve yanlış cümleler oluşturulup kâğıtlara yazılır. yetki ve sorumlulukları ile ilgili tablolar hazırlar.C. Etkinlik sonunda öğrenciler merkezden yönetim ve yerinden yönetime ilişkin bilgilerini karşılaştırırlar. kuruluşlarına ilişkin örnek uygulamalar yararlı ve sakıncalı yönlerini belirler. Kâğıtlar öğrencilere dağıtılır.Yerinden yönetimin özelliklerini. maddesinden bahsedilir. Tartışma sonunda gruplar il özel idaresi. yararlı ve sakıncalı yönlerini ayırt eder. ETKİNLİK İPUÇLARI “Düşünüyoruz. [!] Yerel yönetimlerin görev.” Öğrenciler önce bireysel olarak yerinden yönetimin uygulanması. yetki ve sorumluluklarını analiz eder. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR 4. Türkiye’nin İdari Örgütlenmesini Etkileyen Temel İlkeler 5. merkezi ve yerinden yönetim örgütlerini şeması gösterilerek. Belirlenen üzerinde durulur. Öğrenciler kendi kâğıtlarında yazan cümlelerin doğruluk değerini araştırırlar. [!] Yerinden yönetim kuruluşlarının. Öğrenciler Türkiye’nin idari örgüt şeması [!] Türkiye Cumhuriyeti devletinin örgüt üzerinde. Yerinden yönetimin özelliklerini. Daha sonra gruplar oluşturarak düşüncelerini tartışırlar. yetkileri ve denetlenmesi gibi unsurlar hakkında kaynak kitaplardan araştırma yaparlar. Tartışma sonunda yerinden yönetimin özellikler. yerel yönetimler ve hizmet yönünden yerinden yönetim kuruluşları olmak üzere ikiye ayrıldığı vurgulanır. uyguluyoruz. Yerinden yönetim kuruluşlarının görev. [!] Türkiye’nin devlet örgüt yapısı ile idari örgüt yapısı arasındaki farklar vurgulanır. AÇIKLAMALAR [!] T. teşkilatlanmanın nasıl inceler. “Doğru mu. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 53 .Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. yetki ve sorumlulukları üzerinde durulur. yanlış mı?” Öğrenciler iki kişilik [!] Türkiye’nin yerinden yönetim gruplara ayrılır.

[!] Kalkınma planlarının ülkenin ekonomik ve toplumsal gelişimindeki rolü vurgulanır.” Öğrenciler. [!] Devlet Planlama Teşkilatının (DPT) Bu bilgiler sınıfta sunulur. 8.” 1961 ve 1982 Tarih dersi ile ilişkilendirilir. Devlet Planlama Teşkilatı vurgulanır (DPT) hakkında çeşitli kaynaklardan bilgi toplanır. eşleştirme tipi testler. [!] Kalkınma planlarının hazırlanış ve kabul ediliş süreci açıklanır. Devlet Planlama Teşkilatının geliştirmiş olduğu farklı planları (Kalkınma Planları.Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı ÜNİTE 5. kuruluşu ve işleyişi incelenir. Ön Ulusal Kalkınma Planı) planlamanın amacına. TÜRKİYE’NİN İDARİ ÖRGÜTLENMESİ KONULAR KAZANIMLAR 7. açık uçlu. Sınıfta raporlar sunulur. paylaşalım. Anayasası’nda yer alan planlamaya ilişkin [!] Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) hükümler incelenir. boşluk doldurma. öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirme yapılabilir. Türkiye’ de planlamanın gelişimini açıklar. Sınıf-okul içi etkinlik Okul dışı etkinlik [!] Uyarı Diğer derslerle ilişkilendirme Ölçme ve değerlendirme Ders içi ilişkilendirme 54 . ETKİNLİK İPUÇLARI AÇIKLAMALAR Türkiye’de Planlamanın Gelişimi “Araştıralım. özelliklerine ve konularına göre inceleyip rapor hazırlar. Çoktan seçmeli. kısa cevaplı. öğrenci gözlem formu. “ Rapor hazırlıyoruz. Daha önce uygulanmış örnek planları inceleyerek analiz eder.

• Öğrencinin hangi dersleri almaya hazır olduğu. destekleyici nitelikte gerçekleştirilen ölçme ve değerlendirme. uygulanan eğitim programının başarıya ulaşıp ulaşmadığı belirlenemeyecektir. hangi tamamlayıcı çalışmaları yapmasına gerek bulunduğu. yaratıcı düşünebilen. doğru.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Ölçme. Ölçme ve değerlendirme ile eğitim ve öğretim sürecinin sürekli izlenmesi her aşamada ortaya çıkan sorunları tespit ve düzenleme imkânı verir. • Öğretmenin daha iyi bir şekilde rehberlik yapmasını sağlar. • Öğrenciye. herhangi bir niteliği gözlemek ve gözlem sonucunu sayılarla ya da başka sembollerle ifade etmektir. Ölçme ve değerlendirme ile öğrencinin gerçek yaşamla kendi bilgileri arasında ilişki kurmasını ve karşılaştığı problemlere farklı çözüm yolları üretebilmesini gerektirir. planlama. yapılandırılmasına ve öğrencilerin üst düzey becerilerini sergilemelerine önem verme 55 . uygun. Böylece velilerin öğretim sürecine katılmalarına yardımcı olur. Duyarlı. • Eğitim ve öğretim hizmetinin daha nitelikli yapılmasını sağlar. • Öğretmenin öğrenciyi tanımasını sağlar. kendisine hangi iş veya okula girmenin tavsiye edilebileceği gibi konular hakkında verilecek kararların temelini hazırlar. Bilginin hatırlanmasından ziyade uygulanmasına. Bu ders programıyla. Sonucun yanı sıra sürece de odaklanma 2. • Öğrenciye güçlü ve zayıf olduğu alanlar konusunda geri bildirim sağlar. öğrenme için bir gerekliliktir. Değerlendirmenin bir amacı da öğrencinin öğrenmesini geliştirmek ve desteklemektir. karar verme. • Öğretmene kendini tanıması ve öğretim yöntemlerinin ne derece yeterli olduğu konusunda geri bildirim sağlar. uygulama ve değerlendirme aşamalarında yaparak ve yaşayarak öğrenen. programların istenilen başarıyı gösterip göstermediği. beceri ve tutumların gelişip gelişmediği. • Öğretmen ve yöneticiye geleceğe ilişkin planlar yapmasında kaynaklık eder. Değerlendirme ise bir yargılama işlemidir ve ölçme sonucunun bir ölçütle karşılaştırılmasına dayanır. bilimsel araştırma yapabilen ve yönetim bilimine sempatiyle yaklaşan bireyler yetiştirmek istenmektedir. Bu öğretim programı ile öğrencilerin. Aksi takdirde eğitim sürecinin sonunda yeterli bilgi ve beceriye ulaşılıp ulaşılmadığı. sorun çözen. • Öğrencinin durumu ve gelişimi hakkında velilerin bilgilenmesine olanak sağlar. davranışını nasıl değiştireceği veya geliştireceği konusunda geri bildirim sağlar. Eğitimde. okul dışındaki gerçek dünyayla uyum içinde olmasını sağlayacak becerilere sahip olması planlanmıştır. Günümüz Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımları Yeni öğretim programlarında benimsenen ölçme ve değerlendirme yaklaşımının özellikleri aşağıdaki gibi sıralanabilir: 1. yönetim bilimi alanıyla ilgili becerilerin geliştirilmesi. Eğitimin her alanında ölçme ve değerlendirme olmak zorundadır. Ölçme ve değerlendirme. ölçme ve değerlendirme yoluyla tespit edilir. öğrencilerden beklenen bilgi.

Bunlarla beraber hem süreci hem de sonucu değerlendirebilmek için çoktan seçmeli. Bu nedenle ölçme ve değerlendirmede de öğrencilerin bilgi. Eksiklikleri varsa bu eksiklikleri gidermeye yönelik gereken önlemler alınır. öğrencilerin öğrenme süreçleri de izlenir ve bu süreç değerlendirilerek gerektiğinde kullanılan sınıf etkinlikleri değiştirilir. Gerek görülürse öğrencinin puanları yüzdelik puanlara da dönüştürülebilir. öğretimin her aşamasında sürekli ölçme ve değerlendirme etkinlikleri gerçekleştirme 6. 56 . kısa cevaplı. performansa dayalı görevlere önem verme 4. ne bildiklerini görmeye yarayan bir araçtır. en yüksek puanın 60 olduğu bir etkinlikten öğrenci 42 puan almış ise öğrencinin yüz üzerinden puanı 70 olur ((42/60)x100=70). posterler. Örtülü. Öz değerlendirme. Tek yöntemle ölçme yerine çok yöntemle ölçme yapma 8. gerçek hayata ilişkin. araç ve yöntemler kullanılabilir. Öğrencileri değerlendirmek için öğretmenlere yardımcı olmak amacıyla örnek formlar ve ölçekler verilmiştir. Hazırlanmış olan programda değerlendirme. Öğretmenler ünitelerdeki kazanımlara uygun değerlendirme yöntemlerini kendileri de geliştirerek kullanabilirler. performans ödevleri. derslerin işlenişi sürecinde öğrencilerin yapılan etkinliklere katılma düzeylerini gözlem formlarını. Örneğin. onların eksikliklerini belirlemek ve bu eksiklikleri gidermeye yönelik önlemler almaktır. Not vermenin yanı sıra etkili ve zamanında geri bildirime ağırlık verme 7. dereceleme ölçekleri vb. üniteler sonunda öğrencilerin hangi becerilere sahip olduklarını kendilerinin anlaması için öz değerlendirme formlarını kullanarak ya da etkinliğin sonunda birkaç açık uçlu soruyla öğrencilerin kendilerini değerlendirmeleri öğretmenlere yapacakları değerlendirmelerde ve alacakları kararlarda önemli ipuçları verecektir. Bu formlara veya ölçeklere göre öğrencileri değerlendirirken ölçütlere göre hangi alanda yeterli hangi alanlarda eksiklikleri olduğu belirlenebilir. Eğitim öğretim sürecinde öğrencilerin bilgiyi nasıl yapılandırdığını ve üst zihinsel becerilerini ne kadar geliştirdiğini değerlendirebilmek için. çalışmaları ya da derse katılımları bir bütün olarak aldığı puanlarına göre de değerlendirilebilir. Sadece öğretimin sonunda değil. öğrenci ürün dosyaları. Örneğin. Değerlendirme ile sadece öğrenme ürününü değil. öğrencilerin neyi bilmediğini değil. görüşmeler. ürün dosyaları vb. belirsiz ölçütlerden ziyade açık ve belirgin ölçütleri tercih etme 5. Öğrencilerin yaptığı projeler. grup değerlendirme gibi formlarla öğrencileri değerlendirirken amaç puan vermekten çok. Ne kadar öğrenildiğini tespit etmenin yanı sıra nasıl öğrenildiğini de belirleme 9. Rekabet yerine iş birliğini destekleme Yönetim Bilimi Dersi Öğretim Programı.3. gözlemler. projeler. eşleştirmeli. açık uçlu gibi sorulardan oluşan testlerde kullanılabilir. Öğrencilerin bilişsel becerilerinin yanında duyuşsal ve psikomotor becerilerinin değerlendirilmesi için bu formlar aynen kullanılabileceği gibi amaca uygun değişiklikler yapılarak da kullanılabilir. bireysel farklılıkları dikkate alan öğrenci merkezli öğretme ve öğrenme stratejileri benimsemiştir. grup etkinliklerine katılmalarını grup değerlendirme formlarını. Yazıya dayalı soyut görevlerden çok. boşluk doldurma. öz değerlendirme formları. ödevler. Sadece yazılı ve sözlü sınavlarla öğrenci başarısının ölçülmesi ve değerlendirilmesi uygun değildir. beceri ve tutumlarını sergilemeleri için farklı değerlendirme araçlarının kullanımını gerektirir.

dil sanatları gibi birçok alanda kullanılabilir. • Sınıf içi tartışmalarda katılımlarını. Gözlemler. 1994). fikri) değişik yolla açıklayabilir misin? • Bu etkinliği tekrar yapsaydın aynı sonuçları bulur muydun? • Bu etkinliği daha kolay yapmanın başka bir yolu var mı? • Bu konuyla ilgili gerçek yaşamından bir örnek verebilir misin? Gözlemler Gözlem bazı alanlarda oldukça önemli bir yöntemdir. öğrencilerin gerçek yaşam problemlerine akademik bilgilerini uygulayabilme ve bunu problem üzerinde gösterebilmeleri ile ilgilenir. Kontrol listeleri. öğrencinin bir etkinliği tam ve bir şekilde yapması için göstermesi gereken belli davranışları tanımlar. • Her öğrenciyi değişik özellikler. Sözlü Sunum Sözlü sunum. dereceli puanlama anahtarı ya da akran değerlendirme ölçekleri ile değerlendirme yapılabilir. • Ölçütleri koyarken bütün öğrenciler için aynı standartları kullanınız. Performans ölçütlerinin belirlenmesi: Performansın ölçütleri. öğrencilerin öğrendiklerini gerçek durumlarda göstermelerini sağlar (Airasian. öğrenciler hakkında doğru ve çabuk bilgiler sağlar. Performans Değerlendirme Öğrencilerin bilgi ve becerilerini ortaya koyarak oluşturdukları çalışma. • Her öğrenciyi değişik durumlarda ve farklı günlerde gözlemleyiniz. Öğrencilerin eleştirel düşünme becerileri hakkında bilgi sağlarlar. ürün ya da etkinliklerin değerlendirilmesi süreci. yöntemi. Sözlü sunumlar öğrencilerin hatırlama. Aşağıdaki noktalar. öğretmenlere gözlem yapmada kolaylık sağlayacaktır.DEĞERLENDİRME ARAÇ VE YÖNTEMLERİ Görüşme (Mülâkat) Öğrencilerle yapılan görüşmeler. kavrama ve hitap düzeyleri hakkında bilgi toplamak için uygun araçlardır. Aynı zamanda problem çözme becerileri de bu yöntemle ölçülebilir. öğrenmeyle ilgili yaptığı görevler ve materyallere öğrencinin gösterdiği tepkiyi gözlemler. • Her öğrenciyi birkaç kez gözlemleyiniz. Bu aşamalar: Amacın belirlenmesi: Performans değerlendirmede sürecin mi. Öğretmen öğrencilerin: • Soru ve önerilerine verilen cevaplarını. • Öğretmenin. dil eğitimi. öğrencilerin çalışmaları hakkında ve konuları nasıl anladıkları konusunda anlama düzeylerinin daha iyi değerlendirilmesine yardım eder. • Yapılan gözlem için değerlendirmeyi mümkün olduğu kadar gözlemlediğiniz zaman kaydediniz. Bunun yanında performans değerlendirme. Uygulamada hız ve zaman önemlidir. beceriler ve davranışlara göre değerlendiriniz. Performans değerlendirmenin belli aşamaları vardır. performans değerlendirme olarak ifade edilebilir. sonucun mu yoksa her ikisinin birlikte mi değerlendirileceğine karar verilmelidir. konuşma. • Grup çalışmalarında ve tartışmalarında katılımlarını. 57 . Örnek bazı görüşme soruları şöyledir: • Bir olayı (konuyu.

Proje çalışmaları. Ödev hem ürüne hem de sürece odaklanmalıdır. Bunlar. öğrenci tarafından veya öğretmenin hazırlayacağı listeden seçme yoluyla belirlenebilir. projeler ve öğrenci ürün dosyaları kullanılmalıdır. Proje konusu. anı vb. birçok beceriyi kapsamalıdır. ödev veya proje olarak adlandırılmaktadır. Projeler. Bu puanlama sistemi performans ölçütlerine dayanmalıdır. kategorileri açıklama ve doğruluğunu savunma. Ödevlerin bazıları bireysel ödevler. ünitelerde yer alan kazanımları kapsayan ayrıntılı ödevlerdir. ) • Sergi oluşturma. • Aynı grafikleri farklı ölçülerde çizme. belirlenen performansın özellikleri tanımlanmalıdır. yerlerle veya kültürlerle ilgili hayalî bir mizansen oluşturma. • Tanıdığı bir kişinin biyografisini yazma. 4. Performans değerlendirmek için performans ödevleri. broşür vb. Performans değerlendirmede puan belirleme son adımdır. izlenecek yolları. bazıları ise grup ödevleri şeklinde verilmelidir. 58 . Ödev. Ödev ve proje kavramları çoğu zaman eş anlamlı olarak kullanılmaktadır. Bu ölçütlerin sayısının çok fazla olmaması (10-15) gerekmektedir. Bununla beraber performans değerlendirmenin amacı puanlamayı etkiler (Airasian. Çok çeşitli konularda performans ödevi verilebilir. poster. Gerektiğinde öğretmeninden yardım alabilir. • Bilimsel bir olayı sözel ve görsel olarak betimleme. Performans ödevi.Performans ölçütlerinin belirlenmesi aşamasında. • Bilimsel gözlemlerini tablo oluşturarak belirtme. Gözlem sayısı. kontrol listesi ve hikâye kayıtlarıyla yapılır. • Başka zamanlarla. öğrencilerin bilgi ve becerilerini gerçek yaşam durumlarına uygun olarak kullanmalarını gerektirir. a) Performans ve Proje Ödevleri Bir konu hakkında derinlemesine inceleme yapılması amacıyla verilen soru veya sorular. Performans değerlendirmede. projenin amacını. Performans ödevlerine verilebilecek bazı örnekler aşağıdaki gibidir: • Bir konu hakkında yazı yazma (makale. önce değerlendirilecek performansın belirlenmesi gerekmektedir. Aslında bazı ödevler kapsamına göre proje olarak nitelendirilebilir. öğrencilere ödevi tamamlamaları için verilen süre ödevin niteliğine göre ayarlanmalıdır. 1994). Fakat bu iki kavram arasında bazı farklılıklar olması nedeniyle bu kavramlar ayrı ayrı ele alınmalıdır. gözlenebilir davranış veya ortaya çıkacak ürün şeklinde açık ifadelerle belirtilmelidir. kullanılacak malzemeleri ve karşılaşılabilecek durumları önceden planlar. Performans ödevleri. hazırlama. Performansın puanlanması: Performansın değerlendirilmesi. geniş içerikli ve uzun süreli performans ödevleridir. Performansın değerlendirilmesinde aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir: 1. Performansın ya da ürünün gözlemlenebileceği ortam oluşturma: Öğrencinin performansını ve güvenilir biçimde değerlendirmek için gözlemlerin birden fazla tekrarlanması gerekmektedir. öğrencinin sahip olduğu bilgi ve becerileri günlük yaşamla da ilişkilendirerek ortaya koymasını gerektiren kısa dönemli çalışmalardır. • Herhangi bir şey için bir sınıflama şeması geliştirme. yapılacak değerlendirmenin önemine ve gözlem için gereken süreye göre belirlenmelidir. Öğrenci. • Bir tarzdaki grafiği başka tarza dönüştürme. 5. 3. dereceli puanlama anahtarı. Bireysel ya da grup olarak yapılabilir. 2. • Bir konuyla ilgili afiş. Ardından.

öğrencinin haftalık veya günlük yaptığı çalışmalarının içinden seçilen örnekleri ve öğretmenin yaptığı sınav evrakları. iletişim gibi üst düzey zihinsel becerilerini geliştirir. ses veya görüntü kayıt kasetleri. “sınıf tipi” ve “değerlendirme tipi” ürün dosyaları olarak sınıflandırılabilir. • Proje çalışması. konulabilir. öğrencileri teknolojiyi aktif olarak kullanmaya yönelteceğinden. • Öğrencilerin performansları hakkında velilerine bilgi vermek. inceleyerek bilgi kazanırlar. öğrenciler proje konularında yaparak. • Proje çalışmasında bilgi öğrenciye doğrudan verilmediği için. Öğrencilerin belli bir dersteki bir konuyla ilgili örnek çalışmalarını göstermeyi amaçlayan bir öğrenci ürün dosyasının kapsamı. araştırma. kompleks ve zorlu bir süreç olacağından bu ödevler. öğrencilerin tipik performans kayıtlarını sağlamak. Çeşitli amaçlarla öğrenci ürün dosyası hazırlanabilir. öğrencinin yaptığı çalışmalara yönelik yeni uygulamalar toplandıkça öğrenci ürün dosyasının içeriği değişecektir. bilimsel süreç becerilerinin gelişmesine de yardımcı olur. kavram haritaları. Öğrenci ürün dosyası içeriğinin belirlenmesi aşamasında. 1994). öğrencilerin teknolojiyi kullanma becerisi kazanmalarına yardımcı olur. “belgeleme tipi”. velilerden gelen bilgiler. yaşayarak. • Öğrencilerin zaman içerisindeki gelişimlerini görmek. • Projenin tasarımından ortaya konulmasına kadar geçen süreç. proje çalışmaları. içeriğin belirlenmesi ve değerlendirmenin yapılması olmak üzere iki aşamalıdır. öğrencinin kompozisyon yazma veya sözlü okuma çalışmalarını gösteren bir öğrenci ürün dosyasına oranla daha geniş olacaktır. ancak. Ürün dosyasına. Amaçlarına göre öğrenci ürün dosyaları “sergileme tipi”. aynı zamanda bilimsel süreç basamaklarını da içereceğinden. • Bir sonraki yıl öğrencilerin öğretmeni olacak olan öğretmene. öğrenci ürün dosyasının amacı ne olursa olsun sürecin değerlendirilmesi için öğrencinin yaptığı ilk uygulamalar öğrenci ürün dosyasında saklanacaktır (Airasian. Değerlendirme amaçlı öğrenci ürün dosyası kullanımı.Proje sürecinin olumlu yanları aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Proje geliştirme süreci uzun. fotoğraflar. öğrencilerin grupla çalışma becerisinin geliştirilmesini sağlar. Ölçme ve değerlendirme amacına en uygun olanı “değerlendirme tipi” dosyalardır. dereceli puanlama anahtarları. Bu nedenle yapılandırmacı öğrenme kuramı için uygun yöntemlerden birisidir. b) Öğrenci Ürün Dosyası (Portfolyo) Ürün dosyası. dosyanın amacı ile dosyaya alınacak çalışmaların seçiminde ve değerlendirilmesinde kullanılacak ölçütler belirlenir. • Öğrencileri notla değerlendirmek gibi amaçlarla kullanılabilir. araştırma soruları. öğrencinin çalışmalarının toplandığı bir dosyadır. öğrencilerin yaratıcılık. öğrenci görüşlerini yansıtan formlar vb. performans ödevleri. Öğrenci ürün dosyaları. resimler. Eğer öğrenci ürün dosyası öğrencinin konuyla ilgili en iyi çalışmalarını gösterme amaçlı ise. kontrol listeleri. Amacın belirlenmesi: Öğretmenin öğrenci ürün dosyasını ne amaçla kullanacağına karar vermesi gerekir. • Ders programı üzerinde daha çok durulması (geliştirilmesi) gereken konuları belirlemek. • Proje süreci. 59 .

Bu ürünlerden hangilerinin değerlendirileceğinin belirlenmesi ve sınırlandırılması önemlidir. sözcük seçimi vb. eklerdin? • Neden bu çalışmayı seçtin? • Bu çalışmanda en çok neyi beğendin? • Burada senin için önemli olan ne? • Bu yaptığın çalışmaları en iyi ifade eden örnek mi? Öğretmen her çalışmanın üzerine (yargılamamak kaydıyla) düşüncesini gösteren. Performansın değerlendirilmesinde dereceli puanlama anahtarları (Rubric). öğrencilerin karşılaştığı zorlukları belirlemek ya da her bireysel performans değerlendirme ölçütüne göre. yapısal içerik. Öte yandan. kısımlar geliştirilmeli? • Tekrar denesen neleri değiştirir. kimler tarafından toplanacağı. öz-akran-grup değerlendirme formları vb. kimlerin karar vereceği. öğrencilerin katılımının sağlanması onlardaki sorumluluk ve sahiplenme duygusunu geliştireceği için önemlidir (Kuhs. etkinliğin nasıl başladığını açıklayan. Örneğin. Ürün dosyasındaki çalışmalara ait değerlendirme ölçütlerinin belirlenmesi: Dosya içerisinde istenen çalışmaların örnekleri. çalışmanı neden ürün dosyasına koymak istiyorsun? • Neyi iyi yaparsın? En iyi yaptığın şey ne? • Hangi konuda çok iyi/başarılı olduğunu düşünüyorsun? • Hangi bölümler. Özellikle dosyaya girecek olan çalışmaların belirlenmesi sürecinde. • Bu çalışma neyi ifade ediyor? • Bu bölümü. deneysel veriler. Verilecek olan karar.1994).Ürün dosyasında bulunacak çalışmaların seçiminde kullanılacak ölçütlerin belirlenmesi: Amaca bağlı olarak hangi tür çalışmaların nasıl seçileceği. bir kompozisyonda organizasyon değerlendirilecekse bu ölçütlerden en yüksek puanı alan öğrencinin kompozisyonu organizasyon açısından hiç hata içermemelidir. Dereceli Puanlama Anahtarı Gözlemlere ait puanları tanımlanmış kategorilerden (ölçüt ya da ölçütler) uygun düşen boyuta kaydetmemizi sağlayan bir değerlendirme aracıdır (Haladyna. Örneğin. hikâyeler ve makaleler gibi çalışma ürünleri vb. öğretmenler yazılı kompozisyonları değerlendirirken organizasyon. Hangisinin kullanılacağı değerlendirmenin amacına bağlıdır. 3) Puanlama stratejisi: Puanlama bütünsel ya da analitik biçimde olabilir. ders işleme hedefleri açısından çalışmanın ne anlam taşıdığını açıklayan notlar yapıştırabilir. parçanın neden seçildiğini anlatan. orijinal modeller. Bu tür kararları verebilmek için. gibi değerlendirilebilir ölçütler kullanılabilir. Her iki durumda da. görüşme ve gözlem formları. 1) Değerlendirme ölçütleri: Kabul edilebilir cevapları kabul edilemez cevaplardan ayırmak için kullanılır. öğretmen tek ve ortalama bir puanlama ile bütünsel değerlendirme yolları aramak zorundadır. değerlendirmenin amacı. 1994). kullanılabilir. yaratıcı çalışmalar. Dereceli puanlama anahtarı 3 bölümden oluşur. yer alabilir. çalışmayı tanımlayan. Öğretmenler öğrencilerinin öğrenme 60 . 1997). kontrol listeleri. her performans ölçütünün ayrı ayrı değerlendirildiği analitik puanlama uygundur. hangi sıklıkta toplanacağı ve nasıl değerlendirileceği önemlidir. Gerek dosyada yer alacak çalışmaların gerekse bunların içinden değerlendirilecek ürünlerin seçiminde öğretmenlerin öğrencilere aşağıdakilere benzer soruları yöneltebilir. seçme veya derecelendirme gibi genel bir kararsa bütünsel puanlama daha uygun olacaktır. performans ölçütleri uyarlanan puanlama ve oranlama yaklaşımına yön verir (Airasian. 2) Ölçüt tanımlamaları: Öğrencilerin değerlendirilmek istenen cevaplardaki niteliksel farklılıkları tanımlama yolunu ifade eder. grupları yerleştirme. öğrenci gelişimini öğrenmekse.

• Ses tonu uygun değil. etkili kullanılmış. • Sunumda ara sıra isteklilik gösteriyor. Öğretmenler öğrencilerinin çalışmalarının ya da ürünlerinin farklı boyutlarını farklı puanlayarak değerlendirmek istediklerinde ise analitik puanlama stratejisini kullanırlar. Çok fazla yanlış var. sonuca ulaşmak için aşılan bireysel basamaklarla değil toplam performans ya da sonuçla ilgilenir. 61 . Bilgilerin düzenlenmesi kısmen akıcı ve etkili. süreçten çok sonuçla ilgilidir. Çok az yanlış var. Aşağıda araştırma becerisi için analitik puanlama anahtarı örneği verilmiştir. 2. Bu ölçekler. Kaynakların çok azı etkili kullanılmış. Açık bir yanlış yok. Yetersiz (1) • Nadiren göz teması kuruyor veya hiç göz teması kurmuyor. Analitik dereceli puanlama anahtarı: Burada önce performans veya ürünün parçalarının ayrı ayrı puanlanması. • Özette bazı hatalar var. • Özette çok fazla hata var. • Ses tonu bazen uygun. • Sunumun genelinde istekli. Ulaşılan kaynaklar yeterli. Ulaşılan kaynaklar kısmen yeterli. sonra da bu puanları toplayarak toplam puanın hesaplanması gerekir. Bütüncül Dereceli Puanlama Anahtarı: Öğretmenin genel süreci veya ürünü bir bütün olarak parçalarını dikkate almadan puanlamasıdır. • Ses tonu genellikle uygun. Bütünsel puanlama ölçeği. Tablo 2: Analitik Dereceli Puanlama Anahtarı Tablosu ÖLÇÜTLER 1 2 3 Kaynakların Sayısı Tarihsel Doğruluk Organizasyon Bibliyografya Ulaşılan kaynaklar yetersiz. Bilgilerin düzenlenmesi akıcı ve etkili değil. • Sunum boyunca istekli. • Ses seviyesi her zaman uygun. Aşağıda sözlü sunum becerisi için bütüncül dereceli puanlama anahtarı örneği verilmiştir. Tüm kaynaklar. • Sunumda nadiren isteklilik gösteriyor. çalışmanın ya da ürünün farklı boyutlarına farklı notlar vermek amacıyla oluşturulur. Tablo 3: Bütüncül Dereceli Puanlama Anahtarı Tablosu Mükemmel (4) • Genellikle göz teması kuruyor. 1. Yeterli (3) • Genellikle göz teması kuruyor.ürünlerini toplam puan olarak değerlendirmek istediklerinde bütünsel puanlama stratejisini kullanırlar. Bilgilerin düzenlenmesi yeterince akıcı ve etkili. değerlendirme sürecinin farklı aşamalarında aranan cevapları puanlamada işe yarar. • Özette bir veya iki hata var. Bu yöntem öğrenme ürünleri toplam puan olarak değerlendirilmek istendiğinde kullanılır. Kaynakların çoğu etkili kullanılmış. • Özet tamamen doğru. Analitik puanlama ölçeği. Gelişmekte (2) • Bazen göz teması kuruyor.

Evet Hayır 62 . Her ne kadar öğrencilerin güçlü ve zayıf öğrenme davranışlarını belirlemeye yarasa da öğretmen performansı belli bir puan ile değerlendirmek zorunda kalır ve performans sürecini kaydedemez (Airasian. davranışın gözlemci tarafından gözlemlenme fırsatının olmadığı durumları da belirten ifadelerin eklenmesiyle davranışın gözlenemediği durumları da belirleme şansı verir (Kubiszyn ve Borich. Gereksiz sesler çıkarmıyor.1994). Bilgiyi organize edebiliyor. Kontrol listeleri ‘evet’ ‘hayır’ .Aşağıda sözlü sunum becerisine yönelik kontrol listesi yer almaktadır. Kontrol listelerinde var veya yok. Kontrol listelerinin başka bir dezavantajı da öğrencinin performansının belli bir puanlama sistemine göre değerlendirilmesidir.1994). 2000). Bu listeler. Öğrenci çalışmasının hangi ölçütlere göre değerlendirileceğini önceden bilmelidir. Bunlardan biri. evet veya hayır şeklinde puanlanabilen bir dizi davranış. Akıcı konuşuyor. Kontrol listeleri. özellik veya nitelik bulunur. Yerinde vurgulamalar yapıyor. öğrenciden beklenen davranışın özelliklerine ilişkin detaylı bilgileri içeren ve öğrenci performansının eksik noktalarını belirleme amacıyla kullanılan araçlardır (Airasian. . 0 ise davranışın gözlenemediği durumlar için verilir. öğretmene davranış ile ilgili gözlemlendiği ya da gözlemlenmediği şeklinde iki ölçüt sunmasıdır.Hazırlanan dereceli puanlama anahtarı ödevlerle birlikte öğrencilere verilmelidir. Düzgün ifadeler seçiyor. Bazı değerlendirme listeleri öğrencinin görevi (etkinliği) yerine getirirken sık yaptığı hataları da gösterebilir. Beden dilini etkili kullanıyor. Tablo 4: Sözlü Sunum Becerisi Kontrol Tablosu Adı soyadı Tarih Ölçütler Dinleyiciyle göz teması kuruyor. Kontrol listeleri kullanırken bazı olumsuzluklar da ortaya çıkabilir. ‘var’ ‘yok’ veya 0-1 şeklinde değerlendirilir. Kontrol listeleri genellikle. Bu durumda +1 gibi bir puan her bir pozitif davranış için .Aşağıda sözlü sunum becerisine yönelik derecelendirme ölçeği yer almaktadır. daha küçük parçalara ayrılabilen ve karmaşık davranışları belirlemek için uygundur. Bir dizi hareketi gerektiren davranışlar kontrol listesinde açıkça belirtilip sıralanabilir. Gereksiz tekrar yapmıyor. Derecelendirme ölçekleri ise ölçülen özelliğe ilişkin performansı çeşitli düzeyleriyle tanımlayabilir ve ölçütlerin ne dereceye kadar karşılandığını görmeye olanak sağlar (Moskal. Sonuç bölümünde özetleyebiliyor. Düşüncelerini ifade edebiliyor.1 gibi bir puan her bir hata için. Anlaşılır bir tonda konuşuyor. 2003). Derecelendirme Ölçekleri: Kontrol listeleri. performansa ilişkin belirli ölçütlerin karşılanıp karşılanmadığıyla ilgili olan sınırlı durumlarda değerlendirme için uygun seçimdir fakat performans düzeylerini tanımlayan bir yapıya sahip değildir. Kontrol Listeleri: Gözlenen performansın ya da ürünün belirlenen performans ölçütlerine ne derece uyumlu olduğu kontrol listeleri kullanılarak belirlenebilir.

2 Zayıf .Gereksiz sesler çıkarmıyor. 8.1 1.Düşüncelerini ifade edebiliyor. 2.4 İyi .Gereksiz tekrar yapmıyor. 63 .Tablo 5: Sözlü Sunum Becerisi Tablosu Açıklama: Aşağıdaki ifadelerin gerçekleştirilme düzeylerini ifadenin karsısında bulunan yere çarpı (x) koyarak işaretleyiniz.Dinleyiciyle göz teması kuruyor. 7.Düzgün ifadeler seçiyor. 5. Tarih: Öğrencinin Adı Soyadı: DERECELE R ÖLÇÜTLER Çok iyi . 3. 4.3 Orta . 9.Beden dilini etkili kullanıyor.Yerinde vurgulamalar yapıyor.Akıcı konuşuyor.Anlaşılır bir tonda konuşuyor. 6.

4. Grup arkadaşlarıma çalışmalarında destek oldum.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME (ÖRNEK FORMLAR) ÖZ DEĞERLENDİRME Adı ve Soyadı : ………… Sınıfı : ………… Numara : ………… Bu form kendinizi değerlendirmek amacıyla hazırlanmıştır. 3. 5. Başkalarının anlattıklarını ve önerilerini dinledim. Anlamadığım yerlerde sorular sordum. DERECELER Hiçbir Her Zaman Bazen Zaman BECERİLER 1. 6. 9. 2. Çalışmalarım sırasında değişik materyaller kullandım. Çalışmalarım sırasında zamanımı akıllıca kullandım. Arkadaşlarımı incitmeden teşvik ettim. Bu etkinlik sırasında en iyi yaptığım şeyler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………… 64 . Bu etkinlik sırasında grubumdaki arkadaşlarıma nasıl yardım ettim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… 11. Çalışmalarınızı en doğru yansıtan seçeneği işaretleyiniz (X). Bu etkinlikten neler öğrendim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……… 10. Ödevlerimi tamamladım. 8. 7. Yönergeyi izledim.

…………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Öz değerlendirme. Değerlendirme süreci. öğrencilerin öz değerlendirme becerilerini geliştirmektir. Çünkü yaşam boyu öğrenme. bireysel veya kendini değerlendirme olarak da adlandırılabilir. 65 . özellikle başarı düzeylerini ve öğrenme sonuçlarını yargılamaları olarak açıklanabilir.ÖZ DEĞERLENDİRME Adı ve Soyadı: …………… Sınıfı : …………… Numara : …………… Bu çalışmada neler yaptım? …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Tarih: …………… Bu çalışmada neler öğrendim? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmada başarılı olduğum bölümler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmada en çok zorlandığım bölümler …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Çalışmamı yaparken beklemediğim nelerle karşılaştım? …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Bu çalışmayı tekrar yapsaydım şu şekilde yapardım. öğrencinin kendi güç ve zayıflıkları ve becerileri hakkında değerlendirme yapmasını sağlar. öğrencinin öğrenmeye yaklaşımı. bireylerin yalnızca bağımsız çalışmalarını değil aynı zamanda kendi başarı ve gelişimlerini değerlendirmelerini zorunlu kılar. Öğrencinin kendi düşüncelerini kontrol edebilme yani kişinin planlama ve problem çözme becerisini geliştirir. Temel amaç. Öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerini.

Grubun verimli bir şekilde çalışması Grup üyelerinin birlikte çalışmaktan hoşlanır. Grup üyeleri ulaştıkları sonucu birbirlerine iletir. Grup üyeleri bilgilerini diğerleriyle tartışır. Grup üyeleri birbirlerine güvenir. gruptakiler bunları tartışmaya açarlar. Grubun her üyesi birbirleriyle etkileşim içerisinde tartışır. Grup üyeleri söz hakkının adil bir biçimde paylaşılmasına özen gösterirler. Grupta birbiriyle çatışan görüşler olduğunda. Grup üyeleri birbirlerinin düşüncelerini dinlerler. BECERİLER Grup üyeleri birbirleriyle yardımlaşır. YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… Hiçbir Zaman Nadiren DERECELER Bazen Sıklıkla Her Zaman 66 . grup üyeleri ortak bir görüş oluşturur. Grup üyeleri birbirlerinin düşüncelerine ve çabalarına saygı gösterir. Grup üyeleri birbirlerini cesaretlendirir. Grup üyeleri bireysel sorumluluklarını yerine getirir. Çalıştıkları konuda.GRUP DEĞERLENDİRME Grubun Adı Sınıfı : …………… : …………… Yönerge: Aşağıdaki her bir ölçütün ne düzeyde yeterli olduğunu göz önüne alarak grubu değerlendiriniz. Grup üyelerinin her biri çalışmalarda rol alır.

gruptaki her bir öğrencinin değerlendirilmesi için geliştirilmiştir.GRUP DEĞERLENDİRME Yönerge: Aşağıdaki form. Puanlama Anahtarı 5= Çok iyi 4= İyi 3=Orta 2= Kabul Edilebilir 1= Zayıf Grup arkadaşlarını destekleme Görev almaya istekli oluş Sorumlulukları paylaşma Zamanı verimli kullanma Çalışmaya hazır oluş Başkalarını dinleme Tartışmalara katılma Ödevleri tamamlama YORUMLAR …………………………………………………………………………………………………………… ………………………………………………………………………………………………………… Ödevlerini saklama Toplam Puan Öğrencinin Adı ve Soyadı Farklı görüşlere saygı duyma Görüşlerini gerekçelendirme 67 .

Gözlemlerini dikkatli bir şekilde yapar. Görüşü sorulduğunda söyler. Toplam II. Gözlemleri sonucunda mantıksal çıkarımlarda bulunur. 3. Araştırma ve inceleme sonucunda genellemeler yapar. Dersi iyi dinlediği izlenimi veren sorular sorar.. 4. 2. Derse değişik yardımcı kaynaklarla gelir. Kendisine verilen kaynaklarla yetinmeyip başka kaynaklar araştırır. Araştırma inceleme ve deney sonuçlarından genellemelere ulaşır. yapılan çalışmalara katılma düzeylerini gözlemeniz amacıyla hazırlanmıştır. Ünite Adı: :……….ÖĞRENCİ GÖZLEM FORMU Açıklama: Bu form. 4. Yeni ve özgün sorular sorar. 7. 5. etkinlik süresince öğrencilerin. Bilgi toplamak için çeşitli kaynaklara başvurur. 2. 4. Adı – Soyadı : …………… Sınıfı : ……………… DERECELER Bazen Sıklıkla 3 4 Öğrenci Numara : ……………… BECERİLER Hiçbir Zaman 1 Nadiren 2 Her Zaman 5 I. Bilgi kaynaklarına nasıl ulaşacağını bilir. Toplam GENEL TOPLAM 68 . 6. Belirttiği görüşler ve verdiği örnekler özgündür. Toplam III. ETKİNLİKLERE KATILMA 2. Deneyin sonucunu sunar. 5. Ulaştığı kaynaklardan etkin bir biçimde yararlanır. İnceleme ve araştırma ödevlerini özenerek yapar. Deneye uygun rapor yazar. 6. 4. 3. Deney sonuçlarını doğru yorumlar. Yönteme uygun deney yapar. DERSE HAZIRLIK 1. 3. Bilinenlerden bilinmeyeni kestirir. Toplam IV. 2. BİLİMSEL YÖNTEM 1. 3. İNCELEME – ARAŞTIRMA – GÖZLEM 1. 5. Verileri çizelgelere ve grafiklere dönüştürür. Derse hazırlıklı gelir.

Burada önemli olan öğrencilerin 69 . Not: Yukarıda 1-5 arasında verilenler birer derecedir. başarısını 5 (çok iyi) düzeyine çıkarmaktır. PROJENİN İÇERİĞİ Türkçeyi doğru ve düzgün yazma Bilgilerin doğruluğu Toplanan bilgilerin analiz edilmesi Elde edilen bilgilerden çıkarımda bulunma Toplanan bilgileri düzenlenme Kritik düşünme becerisini gösterme Yaratıcılık yeteneğini kullanma Toplam III. SUNU YAPMA Türkçeyi doğru ve düzgün konuşma Sorulara cevap verebilme Konuyu dinleyicilerin ilgisini çekecek şekilde sunma Sunuyu hedefe yönelik materyalle destekleme Sunuda akıcı bir dil ve beden dilini kullanma Verilen sürede sunuyu yapma Sunum sırasındaki öz güvene sahip olma Severek sunu yapma Toplam GENEL TOPLAM Kabul Edilebilir 2 DERECELER Orta İyi 4 Çok İyi 5 BECERİLER ÖĞRETMENİN YORUMU …………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………… ……. PROJE HAZIRLAMA SÜRECİ Projenin amacını belirleme Projeye uygun çalışma planı yapma Grup içinde görev dağılımı yapma İhtiyaçları belirleme Farklı kaynaklardan bilgi toplama Projeyi plana göre gerçekleştirme Ekip çalışmasını gerçekleştirme Proje çalışmasının istekli olarak gerçekleştirilmesi Toplam II.PROJE DEĞERLENDİRME FORMU Projenin Adı Adı ve Soyadı Sınıfı Numara : …………… : …………… : …………… : …………… Zayıf 1 I.

Ben . Sonuçları tartışırken anlaşılır konuşur. Akran değerlendirme. Öğrencilerin kendi gruplarındaki arkadaşları ile ilgili bu değerlendirmeler. Arkadaşım Hiçbir Zaman 1. Öğrencilerin yanlı davranışlarını önlemek için öğrencilere ölçütlerin verilmesi yararlı olur. Kendi aralarında anlaşarak birbirlerine yüksek puan verebilirler. bir grup içinde yer alan bireylerin akranlarını değerlendirmeleridir. Arkadaşının Adı Soyadı: ……………… 2. Malzemeleri kullanırken israf etmez. konuşulanları anlar. kirlettiklerini temizler vb. Arkadaşım 1. tertipli ve düzenli çalışır (Kullandığı aletleri yerine koyar. Arkadaşım 2. Arkadaşım Projenin Başında 2. Fakat bu değerlendirmenin de bazı sakıncaları vardır. Arkadaşım 2. Ayrıca akranlar öğretmen kadar bilgili ve bilinçli değillerdir.Arkadaşım 70 Ben Ben Ben Etkinliğe katılımda gönüllüdür. Arkadaşlarını uyarırken olumlu bir dil kullanır. Akran değerlendirmede değerlendirme aracı kontrol listeleri şeklindedir. Temiz. Kişinin öğretmen dışında başka birinden de dönüt almasına yardımcı olur. Fiziksel güçten kaynaklanan nedenlerden dolayı akranlar yüksek puanlama yapabilirler. öğrencilerin kendilerine olan güvenlerinin artmasını da sağlar. Aletleri kullanırken dikkatli ve titizdir. Grubumuzdaki Öğrenciler 1. akranlar arasında arkadaşlık durumu birbirlerine yüksek veya çok düşük puan verilmesine neden olabilir. Arkadaşının Adı Soyadı: ……………… Her Zaman 1. ). Akran değerlendirme. Görevini zamanında yerine getirir. Arkadaşım Projenin Sonunda 1. Grup arkadaşlarının görüşlerine saygılıdır. öğretmenin birinci etkinlik esasına göre düzenlediği “Öğrenci Gözlem Formu”nu doldurmada yardımcı olarak kullanılabilir. Grup numarası: ……………… Adı soyadı : ……………… Sınıfı : ……………… 1. Bu değerlendirme sırasında öğrencilerin becerileri de geliştirilir.AKRAN DEĞERLENDİRME FORMU Değerlendiren öğrencinin. Değerlendirmeye temel oluşturan beceriler ve ölçütlerin saptanması konusunda öğrenciye bakış açısı sağlar. Örneğin. Farklı kaynaklardan bilgi toplayıp sunar. Arkadaşım 2.

-Tüz. Baskı. D. Ankara: PegemA Yayıncılık. 1991 Can.. Organizasyonların yönetimi. ve Tortop. Eğitimde program geliştirme. US: Jossey Bass.. Ankara: PegamA Yayıncılık. Yönetim bilimi.. Baskı.. siyasa. E. Eğitimde ölçme ve değerlendirme... Z.ilstu. 2.E. 2001 Sönmez. Eğitim yönetimi. http://www. S.. 2002 Ergun. D. V. H.. 1997 Balcı. E. İzmir: Eğitim Dünyası Yayınları. İstanbul. 2002 Demirel. 2005 Karip. Ö. H. K. Kamu yönetimi kuram.. Mavi Tanıtım ve Organizasyon. Met/Er Matbaası. H. B. Sabuncuoğlu. Ankara: TODAİE. A. Eğitim Fakültesi Dergisi. Eğitim yönetiminde teori ve uygulama.. 12. Bulunduğu eser: Mabrouk (ed. 1998 Leithwood. Toplam kalite yönetimi. 1995 Atılgan. Bursa: Ezgi Kitapevi. Ankara: Siyasal Kitabevi. 2007 Kavrakoğlu. Changing Leadership for changing times.. Ölçme ve değerlendirme.ncsu. uygulama. Ankara: Pegem Yay. Aktif öğrenme. 81-87. Active Learning: Models from the Analytical Sciences. İstanbul. 2002 Alıç. N. 2000 Demirel..). Program geliştirmede öğretmen el kitabı.. Ankara.KAYNAKÇA Açıkgöz. Öğretim ilke ve yöntemleri. Active learning centre for teaching: Learning and technology. Ankara: Seçkin Yayıncılık.. 2007 tarihinde ulaşılmıştır..edu/additional/tips/newActive. Ankara: Anı Yayıncılık.. M. Cooperative learning. İsbir.cat. Örgütsel gelişme: Kuram ve uygulama. Baskı.. 2004 Deal. Ankara: Hatipoğlu Yay. 1999 McKinney. Ankara: Anı Yayıncılık.Ş Yayını No:1.pdf. Program geliştirmede yapılandırmacılık yaklaşımı. Gözübüyük. & Steinbach. 1994 Aykaç. 12. 2007 71 . 1. 1981 Bursalıoğlu.. Beta Basım Yayın Dağıtım. & Peterson.. 2007 Aydın. Baskı. 2005 Aytaç. Brent R. Ankara: Yargı Yayınevi. Organizasyon ve yönetim.. K. M..edu/unity/lockers/users/f/felder/public/Papers/CLChapter. İstanbul: Türkiye Şişe Cam Fabrikaları A. DC: American Chemical Society. Türkiye’de kamu yönetimi sorunları. Örgütsel psikoloji. 2004 Felder R. K.. The Leadership paradox: Balancing logic and artistry in schools. Baskı. A.. Ö. Washington.. Ş.. M. T.. Anı Yayıncılık.. 1. Ankara: Seçkin Yayınevi. 2000 Baykal.php 05. 2007 tarihinde ulaşılmıştır. Yönetim bilimi. Z. Hacettepe Üniversitesi. B. ACS Symposium Series 970. V. 1996 Koçel. 1. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi. Philadelphia: Open University Press. Ankara: Turhan Kitabevi. Baskı. G.. Ankara: Pegem yayıncılık. 5. Erdem E. K. adresinden 05.. 2007 http://www4. İ. 23. Örgütler. l (1). 2005 Çevik. 1995 Sönmez. 2007 Aydın. Ü. T. H. İşletme yöneticiliği. Jantzi.. Yönetim hukuku. R. 2.M. T. Çalışma yaşamında kariyer yönetimi planlaması geliştirilmesi sorunları. İstanbul: Epsilon Yay. H.

Öğretim ilke ve yöntemleri. Eğitimde ölçme ve değerlendirme metotları. 2007 Tekin. H.. Eğitimde ölçme ve değerlendirme. 21. Baskı.. Ş. İstanbul: Sistem Yayıncılık. Eğitimde ölçme ve değerlendirme. H. Ankara: Yargı Yayınları. Ankara: Saydam Matbaacılık. Baskı. H. 5.. 1987 Kaynakçadaki bazı kaynaklar metin içinde dipnot düşülmemiş fakat fikir olarak yararlanılmıştır. 2.Şimşek. F. 1997 Tan. Örnek: Atılgan. Ankara: Pegem A Yayıncılık... 1993 Turgut.. Ankara: Anı Yayıncılık. 2007 72 . Baskı. M. Yüzyılın eşiğinde paradigmalar savaşı: Kaostaki Türkiye. 7.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful