ROMAN İNCELEME YÖNTEMİ: A.

Dış Yapı İncelemesi • Eserin Adı • Yazarı • Basım Yeri ve Tarihi • Kaçıncı Baskı Olduğu B. İÇ YAPI İNCELEMESİ • Konu Yönünden *Eserde hangi konu işlenmiştir? *Yazarın konuya bakış açıları nedir? *Eserin ana olayı nedir? *Yazar nasıl bir ana düşünceye ulaşmaktadır? *Eserin planı nasıldır? • Yazılış Tekniği Yönünden *Eserin yazılış tekniği nasıldır? *Çeşidi ne olabilir? Kahramanları Yönünden *Eserin belli başlı kahramanları kimlerdir? *Bu kahramanların ruhsal ve fiziksel özellikleri nelerdir? *Kahramanlar arasındaki bağlantılar nelerdir? *Kahramanlar hangi sosyal çevredendir? Yaşanılan olaylarla sosyal çevre arasında ne gibi ilişkiler vardır? *Yazar, kahramanlarını seçerken nelere dikkat etmiştir? *Olaylar karşısında kahramanların durumları nasıldır? *Kahramanların isimleriyle kişilkleri arasında bir benzerlik var mıdır? Yer ve Zaman Yönünden *Olay nerede veya nerelerde geçmektedir? Buranın belli başlı özellikleri nelerdir? *Olay ortaya konulurken yer, nasıl ele alınmaktadır? *Kahramanların sosyal ve kültürel yapılarıyla, olayın geçtiği yer arasında bir uyum var mıdır? *Olayların akışında zaman kırılmaları var mıdır? Zaman, belli bir düzenlilik içerisinde mi sunulmaktadır? Dil ve Anlatım Yönünden *Eserin dili anlaşılır nitelikte midir? *Yazar, sözcükleri kullanırken seçici davranmış mıdır? *Yazar, konuşmalarda ve anlatımlarda dili nasıl kullanmaktadır?

yaşadığı dönemle uygunluk göstermekte midir? *Anlatımda akıcılık nasıl sağlanmıştır? Yazarın Kişiliği Yönünden *Yazar. kültürel yapılarıyla olayın geçtiği yer arasında bir uyum var mıdır? *Olay ya da durum hangi zaman diliminde geçmektedir? Olay ya da durum ortaya konurken zamana göre bir düzenlilik yapılmış mıdır? • Dil ve Anlatım Yönünden: *Eserin dili anlaşılır nitelikte midir? Bugün canlılığını yitirmiş sözcükler var mıdır? *Yazar konuşmalarda ve anlatımlarda dili nasıl kullanmıştır? . düğüm. Biçim İncelemesi (Dış Yapı) • Öykünün adı • Öykünün alındığı kitap ya da derginin adı • Öykünün yazarı • Öykünün basım yeri ve tarihi • Yazarın bağlı olduğu edebiyat dönemi B. çözüm bölümleri nereleridir? *Öyküde ulaşılan ana düşünce nedir? • Kişileri Yönünden: *Eserin belli başlı kahramanları kimler ya da nelerdir? *Kahramanların ruhsal ve fiziksel özellikleri nelerdir? *Kahramanlar gerçek yaşamda da karşımıza çıkabilecek tipler midir? *Kahramanlar arasındaki ilgi nedir? • Yer ve Zaman Yönünden: *Öykü nerede geçmektedir? Bu yerin belli başlı özellikleri nelerdir? *Kahramanların sosyal.• *Anlatım kaçıncı kişi ağzından yapılmaktadır? *Yazarın dil ve anlatımı. İçerik İncelemesi (İç Yapı) • Konu Yönünden: *Öykünün özetlenmesi *Öyküde ele alınan konu nedir? *Yazar. konuyu hangi açıdan ele almıştır? *Öykünün serim. romanlarında işlediği belirgin br konu var mıdır? *Yazarın önemli eserleri nelerdir? HİKAYE İNCELEME YÖNTEMİ: A. hangi edebiyat anlayışını benimsemiştir? *Yazarın edebi kişiliğinde en belirgin özellik nedir? *Yazarın.

?) 6. bölümlerdeki geçişler. tekil şahıs mı. bireyin toplumla çatışması mı. şahıs ise yazar olaylara dışardan bakmaktadır. olayı ve karakterleri aydınlatacak biçimde seçer ve betimler. olayın geçtiği yer/yerlerdir. şahıs ise yazar olayın içindedir. Eserdeki sorunlar hangi çatışmalardan doğmuştur? (Çatışma.İÇERİK İNCELEMESİ 1. anlatıcının konumu.. sıkıntılı mı. dolaylı bir ilişkisi mi var. bireyin iç çatışması mı. karamsar mı. Kişi kültürel ve psikolojik olarak içinde yaşadığı çevreden etkilenir. tarflıdır. eserin hangi unsurlarına bağlı olarak gerçekleştirilmiştir? Eserdeki herhangi bir bölümün eserin bütünü içindeki önemi. Eserde yaratılan ortamlar nasıldır? (Gerilimli mi. Anlatıcı 3. Çevreyi fiziki (kır. ancak anlatımda daha içten ve samimidir. Tanık olduğu olayları gözlemlerine dayanarak anlatmaktadır. gelişme ve sonuç bölümlerinde anlatılanlar nelerdir? Bu bölümlerde yaratılan ortamlar nasıldır? Eserdeki bütünlük hangi unsurlarla sağlanmış. 1. anlatıcının eserdeki kahramanlara karşı tutumu taraflı mı. tarafsız mı? (Anlatıcı. 1. tezi nedir? 3.*Anlatımda öznellik mi yoksa nesnellik mi ağır basmaktadır? *Yazar nasıl bir anlatım yolu izlemiştir? *Anlatım kaçıncı kişi ağzından yapılmaktadır? ESER İNCELEME PLANI A. ana fikri nasıl desteklemektedir? ANLATICI VE BAKIŞ AÇISI / ANLATICININ SESİ: Anlatıcı. Eserde ele alınan toplumsal ya da bireysel sorunlar nelerdir? 4. . olayın kahramanıdır. ironik bir ilişkisi mi var? ESERDE MEKAN: Eserde anlatılanlar nasıl bir mekanda geçiyor? Yazar. Eserin türü nedir? 7. tekil şahıs mı.. yeri nedir? Her bir bölümde anlatılanlar. niçin bu mekanları seçmiştir? Mekanın. 3. Eserde işlenen temalar ve bunlara bağlı olarak verilen mesajlar nelerdir? Eserin ana mesajı. Eser hangi edebi akımın izlerini taşımaktadır? ESERİN KURGUSU: Eserin giriş. olayın gelişmesinde rolü nedir? Mekanın tezle ilgisi nedir? Karakterlerle ilişkisi nasıldır? Mekan. Olay ve durumları nesnel bir yaklaşımla anlatır. çatışmanın eserin akışını nasıl etkilediği incelenmeli) 5. tarafsızdır. özellikleri nelerdir. neşeli mi. Eserde anlatılan olaylar/durumlar nelerdir? 2. Olay ve durumları öznel bir yaklaşımla anlatır. bireyler arasında mı. Okuyucu anlatılan olaya kendini yakın hisseder.) BAŞLIKLA ESERİN İLİŞKİSİ: Doğrudan ilişkili mi. çatışmanın neden ortaya çıktığı. Yazar yerlere ait ayrıntıları.

. soru cümleleri var mı? Bunların temaya. sıralı bir akışla aktarabileceği gibi. Nasıl anlatılırsa anlatılsın yaşanan zamanın ve dönemin kişiler ve olaylar üzerinde etkisi vardır. ruhsal özellikleri nelerdir? Yazar. B. Zamanı iki yönlü incelemek gerekir: 1. fiil mi.. akla mı hitap ediyor? Duyulara hitap eden imgeler hangi duyularla ilgili? Bunların temaya ve okuyucuya etkisi nedir? Semboller kullanılıyor mu? Bu semboller geleneksel mi. Dolaylı Anlatım: Kişinin özellikleri başkalarının onun hakkındaki konuşmaları. bilinç akışı tekniğiyle geriye dönüş ya da ileriye yönelişlerle de aktarabilir.? . kahramanlık gibi. okuyucuyu nasıl etkiliyor?  ESERDEKİ KAHRAMANLAR: Eserdeki olayı yaşayanlardır. yalancılık. olacak gelişmeleri bazı sözlerle sezdiriyor mu? Cümle kuruluşları nasıl? Uzun mu. Kişinin bu özelliği değişmezdir. özenle mi seçilmiş? (Bunun temayla ilşkisi nedir?) Dil yalın mı. inceleyip. yalın mı. Doğrudan Anlatım: Kişinin özelliklerini yazar betimler. sanatlı mı. eleştirel mi. yazara. Kişi sayısı esere bağlı olarak değişebilir. karakter ya da tip özelliklerinin olayı.. Eserdeki kişilerin fiziksel. eserin baş kişisidir. temayı nasıl etkilediğini açıklamak gerekir. Eserdeki kişiler karakter midir.. toplumsal özellikleri ayrıntılı anlatılır. yabancı kelimeler var mı? (Bunun etkisi nedir?) İmgeler kullanılıyor mu? Bu imgeler duyulara mı.. alaycı mı. ESERDE ZAMAN: Eserdeki olayların başlayıp bittiği süreçtir. şaire mi özgü? Bunların temaya katkısı nedir? Yazar gelecekle ilgili ip uçları veriyor mu.ev.. teze okuyucuya etkisi nedir? Anlatım özelliği.mizahi mi.)  Eserde zamanın anlatılış yöntemi temayı. kısa mı.? Bunların temaya katkısı nedir?) Kelimeler yöresel mi. Eserdeki olayların başlayıp bittiği zaman: İÇ ZAMAN 2. cimrilik. Kişi her yönüyle tanıtılır. ünlem cümleleri. Bu sürecin hangi çağa.. Kişi karakter ise fiziksel. eserdeki kahramanları hangi yöntemle anlatmıştır? Yazar bunu iki yoldan gerçekleştirebilir: 1. çok yönlüdür.doğa. hangi tarihi döneme denk düştüğü: DIŞ ZAMAN (Yazar. değişkendir. tip midir. süreklilik gösterir. 2. eserdeki olayların gelişimini zamana bağlı olarak düzenli. ruhsal. Bu özellik idealize edilerek anlatılır.DİL VE ANLATIM Kelimelerin belli bir özeliği var mı? (Sıfat mı. Eserde öyküsü anlatılan kişi. ironik mi. düşünceleri ya da olaylara verdiği tepkilerle aktarılır. sosyal ilşkiler) olarak düşünmek gerekir.kent). doğal çevre (aile çevresi). toplumsal çevre (arkadaşlar. Kişi tip ise eserde tek bir yönü öne çıkarılmıştır: Tembellik.

teze etkisi nedir? .. bunları eserinin hangi bölümlerinde neyi anlatmak için kullanmıştır? Bunların temayla ilişkisi. iç konuşma.Kullanılan anlatım teknikleri nelerdir? (öyküleme. montaj.) Yazar. bilinç akışı.. betimleme. karşılıklı konuşma.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful