P. 1
Fiziksel_Vize_2010_soru_ve__÷z³mler

Fiziksel_Vize_2010_soru_ve__÷z³mler

|Views: 938|Likes:
Yayınlayan: Sercan Aksoy

More info:

Published by: Sercan Aksoy on Apr 23, 2013
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/13/2015

pdf

text

original

No: Adı ve Soyadı: FİZİKSEL METALURJİ (Yıliçi

)

02.12.2010

1. A ve B elementlerinin her birinden 100 gr alınıp 850 °C de ergiyip katılaşan bir alaşım elde edilmiştir. A ve B den oluşan alaşım ergime sıcaklığının 100 oC altına soğutulduğunda; a) İtici gücü hesaplayınız (5 P). b) A ve B nin karışım oluşturması ve ideal bir çözelti oluşturması durumlarında serbest enerji değerlerini hesaplayıp karşılaştırarak farklılığın nedenini açıklayınız (10 P). Veriler: A elementinin atomik ağırlığı = 50 gr/mol, B elementinin atomik ağırlığı = 58 gr/mol o o Katılaşma Gizli ısısı (L) = 9.200 kal./mol G A = 10.000 kal./mol, G B = 8.500 kal./mol 2. Nikelin boşluk oluşturma aktivasyon enerjisi 35.000 kal./mol, yoğunluğu 8.9 Mg/m3 ve atom ağırlığı 58.71 g/at dur. Oda sıcaklığında % 20 oranında deforme edilen 10 μm tane boyutuna sahip nikel daha sonra 827 oC sıcaklığa çıkarılmıştır Boltzman sabiti = 3.29x10-24 kal/mol a) 827 °C de 4 m3 saf Ni içinde boş konumların dolu konumlara oranını ve boş konumların sayısını hesaplayınız (10 P). b) Deformasyon miktarının % 40, nikelin tane boyutunun 20 μm olması veya Ni içine % 5 oranında Cr ilave edilmesi durumunda boşluk sayısı nasıl değişirdi (5 P). c) Artan deformasyon, tane boyutu ve alaşım elementi miktarı ile boşlukların hareket hızları nasıl değişir. Boşluklar hangi mekanizmalar ile oluşurlar (5 P). d) 827 °C de 4 m3 saf nikelde atom boşluklarından dolayı ortaya çıkan entropi artışını hesaplayınız. Boşluk oranı artışı ile entropi nasıl ve neden değişir. Tartışınız (5 P). 3. Karbonun YMK - Fe içindeki doğal difüzyon katsayısı 0.23x10-4 m2/s ve difüzyon aktivasyon enerjisi 35.000 cal/ mol dür. 8620 çeliği 900 °C’ de sıvı banyoda 2 saat karbürize edilmiştir. a) 2 saatlik işlem sonunda karbürizasyon tabaka kalınlığı ve yüzey karbon konsantrasyonunu hesaplayınız. Tabaka kalınlığının ne tür avantaj ve dezavantajları olabilir (5 P). b) 2 saat sonunda yüzeyden 0.01 cm, 0.03 cm ve 0.05 cm derinliklerdeki noktalardaki karbon konsantrasyonunu bir bileşim-mesafe eğrisinde gösteriniz (10 P). c) Yabancı atomların ana metal içine difüzyonu sertliği neden arttırır. Atomsal bazda düşünüldüğünde kaç türlü yayınma mekanizması vardır. Kısaca açıklayınız (10 P). d) Karbürize edilen bu çeliği nerelerde kullanabilirsiniz. Karbürizasyon dışında yüzey sertleştirmede kullanılan difüzyon prosesleri hangileridir. Bu prosesleri, sağladıkları yüzey sertliği, işlem sıcaklığı, kullanım yeri ve yüzeyde oluşan fazlar açısından bir tablo yaparak karşılaştırınız (10 P). 4. a) Kaç türlü arayüzey vardır. Yönlenme farkına, arayüzey yapısına ve enerjilerine göre arayüzeyleri sınıflandırınız. Kaç türlü arayüzey enerjisi vardır (5 P). b) Çökelme sertleşmesi kullanılarak α fazı içinde küresel uyumlu bir β fazı oluşturulmuştur. Kafes parametreleri aα = 0.40 nm, aβ = 0.42 nm dir. α - β fazları arasındaki uyumsuzluk parametresini ve arayüzeyin 500 μm uzunluğundaki kısmı için kenar dislokasyonu sayısını hesaplayınız (10 P). d) Uyumsuzluk parametresinin artmasının mukavemet, yüksek sıcaklıkta mukavemeti koruma ve kararlılık açısından karşılaştırınız. (5 P). 1

5. Termodinamik değişkenlerin isimlerini yazınız. Atomların kinetik enerjisini arttıran faktörler hangileridir (5 P). BAŞARILAR DİLERİM Prof. Dr. Hatem AKBULUT SÜRE: 90 Dk.

FİZİKSEL METALURJİ

Formüller
ΔG = ΔH − Tm ΔS ,
ΔS = ΔH L = Tm Tm

o G = N A Go A + N B G B + RT( N A ln N A + N B ln N B )

ra = Ae −(Qm +Qf ) / RT ,

J A = −DA A

dC A dZ

∂Z 2 b θ= , D

D

∂ 2C

=

∂C , ∂t

⎡1 1 ⎤ ΔP = γ⎢ + ⎥ ΔG = LΔT Tm ⎣ r1 r2 ⎦
a α − aβ , aα D= aβ δ
Fe % C (ağırlıkça) 1.2

δ=

C ( Z,t ) − C 1 Z − Q / RT , , D = Do .e , S m = −R [C log e C + (1 − C) log e (1 − C)] = 1 − erf C s − C1 2 Dt
⎡ ⎤ nv nv no no S m = −( n o + n v ) k ⎢ log e + log e ⎥ (n o + n v ) (n o + n v ) (no + n v ) ⎦ ⎣ (no + n v )

Tablo. Hata fonksiyonu değerleri β 0 0.025 0.05 0.10 0.15 0.20 0.25 0.30 0.35 0.40 0.45 0.50 erf (β) 0 0.0282 0.0564 0.1125 0.1680 0.2227 0.2763 0.3286 0.3794 0.4284 0.4755 0.5205 β 0.55 0.60 0.65 0.70 0.75 0.80 0.85 0.90 0.95 1.0 1.1 1.2 erf (β) 0.5633 0.6039 0.6420 0.6778 0.7112 0.7421 0.7707 0.7970 0.8209 0.8427 0.8802 0.9103
2

Sıcaklık, oC

nv = e − Q f / RT , no

rv = Ae − Q m / RT

β 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9 2.0 2.2 2.4 2.6 2.8

erf (β) 0.9340 0.9523 0.9661 0.9763 0.9838 0.9891 0.9928 0.9953 0.9981 0.9993 0.9998 0.9999

3

4

5

6

7

4.) a) 1- Tane Sınırları, 2- Serbest Yüzeyler, 3- İstif Hatalar, 4- Farklı Faz Tane Sınırları

Yönlenme farkına göre arayüzeyler: θ açısı ve φ açısına göre tane sınırları iki farklı şekilde sınıflanır. θ açısına göre Dar Açılı sınırlar(θ=0°→3°) Orta Açılı sırlar (θ= 3°-10°) Geniş Açılı sınırlar (θ 10 veya 15°den büyük) Uyumluluk derecesine göre: Uyumlu sınırlar Uyumsuz sınırlar Yarı uyumlu sınırlar Enerjiye göre arayüzey sınıflandırması 1- Kimyasal enerjili sınırlar 2- Gerilim (deformasyon) enerjili sınırlar Üç türlü arayüzey enerjisi mevcuttur 1- Yüzey Gerilimi, 2- Yüzey Serbest Enerjisi, 3- Yüzey Kuvveti

8

b)
a β 〉 a α olduğundan δ =

aβ − aα aβ

0.42 − 0.40 = 0.0476 0.42 500 μm uzunluğundaki sınırda dislokasyon sayısını bulmak için önce dislokasyonlar arası mesafenin (D) bulunması gerekir a 0.40 D= α = δ 0.0476 D = 8.4 nm δ=

500 μm = 5x105 nm Dislokasyon sayısı = D =

5x10 5 nm = 59.523 adet dislokasyon 8.4 nm

c) Yüksek uyumsuzluk parametresi yüksek gerilim enerjisi üretir. Uyumlu veya yarı uyumlu sırlarda uyumsuzluk parametresinin artışı mukavemeti arttırır. Diğer taraftan yüksek uyumsuzluk parametresi malzemenin yüksek sıcaklıkta kullanımını kısıtlar. Artan uyumsuzluk parametresi yüksek mukavemet üretir. Bu yüksek mukavemet de malzeme kararlılığını azaltır. Aynı zamanda artan uyumsuzluk parametresi sınırda daha fazla dislokasyon oluşumuna yol açar. Önemli olan yüksek sıcaklıkta mukavemetin uzun süre korunmasıdır. Bu açıdan artan iç gerilim ve enerji yüksek sıcaklıkta atom titreşimi neticesinde enerjinin boşalmasına ve malzemenin kısa sürede servisten alınmasına yol açar. 5.) Termodinamik Değişkenler 1- Sıcaklık (T), 2- Basınç(P), 4- Entalpi(H), 5- Entropi(S),

3- Hacim (V), 6- Serbest Enerji (G)

Atomların Kinetik Enerjisini artıran faktörler 1- Atom titreşimi, 2- Atomların çarpışması, 3- Atomların dönmesi, 4- Diğer atom hareketleri (sıçrama, izotop vs.)

9

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->