YAZARLAR Komisyon

DEVLET K‹TAPLARI B‹R‹NC‹ BASKI ................., 2012

M‹LLÎ E⁄‹T‹M BAKANLI⁄I YAYINLARI.............................................................................: 5701 DERS K‹TAPLARI D‹Z‹S‹...................................................................................................: 1526 12.?.Y.0002.4223

Her hakk› sakl›d›r ve Millî E¤itim Bakanl›¤›na aittir. Kitab›n metin, etkinlik, soru ve flekilleri k›smen de olsa hiçbir surette al›n›p yay›mlanamaz.

ED‹TÖR Doç. Dr. Renan SEZER D‹L UZMANI Tuncay DEM‹REL ÖLÇME-DE⁄ERLEND‹RME UZMANI Özge ARICI GÖRSEL TASARIM UZMANI Nuran BOZTAfi Osman YILDIRIM REHBERL‹K UZMANI Ömer U¤ur AKSOY PROGRAM GEL‹fiT‹RME UZMANI Melek AY DUMLUPINAR

ISBN 978-975-11-3615-2

Millî E¤itim Bakanl›¤›, Talim ve Terbiye Kurulunun 08.12.2011 gün ve 264 say›l› karar› ile ders kitab› olarak kabul edilmifl, Destek Hizmetleri Genel Müdürlü¤ünün 19.03.2012 gün ve 3398 say›l› yaz›s› ile birinci defa 244.211 adet bas›lm›flt›r.

.

.

.

.............................................. Bölüm: Tam Say›larla ‹fllemler ..............................................................................……...............................……..Tam Say›lardan Rasyonel Say›lara 1...................................................................... 12 Tam Say›lar................................................................................................................... 18 2............. 7 Ad›m Ad›m ‹fllemler ve Problemler .................................................... Bölüm: Orant›dan Ç›kt›k Yola ................... 3 2.................… 20 Do¤rusal Denklemler ve Koordinat Sistemleri .................. 6 Rasyonel Say›larla Çarpma ve Bölme ‹fllemleri ......................…….......... 5 Rasyonel Say›lar› Tan›yal›m ...........................……............................... 32 Do¤ru ve Ters Orant› ……………...............………............................................ 22 3.......………………………………………… 33 Yans›ma ve Dönme ………. 27 Orant› ve Çokgenler 1.. 2 Tam Say›larla Toplama ve Ç›karma ‹fllemleri .................…………............................................... 16 Tam Say›lar›n Kuvveti ve Örüntüler ...................…........….................................................................................. Bölüm: Rasyonel Say›lar .................................................................................... 20 Bir Bilinmeyenli Denklemler ve Çözümleri ................................................................................................................. 9 Ünite De¤erlendirme .................. Cebir ve Geometri 1..........................................................……...................... 24 Üç Do¤runun Birbirine Göre Durumu ...........................................................................................................................……………………………………………… 32 Al›flveriflte Kullan›lan Yüzde Hesaplar› ………..............…………............ Bölüm: Tam Say›lar›n Kuvveti ve Cebir ................................................................................................... 24 Dik ve Paralel Do¤rular .....…………………………… 35 VII ..................................................... Bölüm: Diklik ve Paralellik ...........................................16 Cebirsel ‹fadelerle ‹fllemler ........ 5 Rasyonel Say›larla Toplama ve Ç›karma ‹fllemleri ………................................................................................................. 26 Ünite De¤erlendirme .......... 2 Tam Say›larla Çarpma ve Bölme ‹fllemleri ………......................……........…….............................. Bölüm: Denklemler ve Koordinat Sistemi ................

..................……………………………….... Bölüm: Faktöriyel...................................................…........................................ Bölüm: Dik Dairesel Silindir................ Ek-1 VIII ............................... 55 Daire ve Daire Dilimi ......................…….........................................……………..... 64 Verilerin Farkl› Temsil Biçimleri ............................................................................... 40 Çember ve Dairenin Özellikleri ...................……………………………………………………...................... 69 Veri Analizi ...........…………..........………………………………………….......... 60 Grafik................................ Permütasyon... Bölüm: Çokgenler ..……...........….................…………………………........ 84 Dörtgenlerin Özellikleri ve Dörtgensel Bölgelerin Alan› ……………………………………… 84 Kenar ...............……………………………………………………. 38 Motiflerle Süsleme ....……..............……..........................…………………………………... Bölüm: Yaflam›m›zdaki Grafikler ...........................................................................………….………………… 88 2......….………………………………………………………………...……………………………………………........................................................ Daire ve Çokgenler 1...……....................……………………………………………………………………. 76 Ünite De¤erlendirme …………………...... 97 Ekler .. 94 Ünite De¤erlendirme ..............................................................………………………………………………… 50 Türk Bayra¤› ........... 75 Faktöriyel ve Permütasyon .................………………………………..........................................................................2............... 57 Ünite De¤erlendirme ….........……… 64 Yan›ltan Grafikler .…………………………...………………………................................................ 73 2...........…………………... 91 Dik Dairesel Silindir ve Alan› ……….....………………………………...........................Alan ‹liflkisi ve Problemler ………………..…………………………………… 75 Olas›l›k .......... 45 Çember... 42 Ünite De¤erlendirme ....………………………………………………… 52 2.........................…………………………………………………… 55 Çokgenlerin Eflli¤i ve Benzerli¤i………………... Bölüm: Daireden Çokgenlere .............. 91 Dik Dairesel Silindirin Hacmi .....................................………………… 50 Çemberde Aç›lar ......... 38 Çokgenlerin Özellikleri .. 79 Alan ve Hacim 1............. Veri Analizi ve Olas›l›k 1....... Bölüm: Çember ve Bayra¤›m›z ..........Çevre ..............……………………………………………. Olas›l›k........................ Bölüm: Dörtgenler ve Alan Ba¤›nt›lar› ............………….......………………………………………………….…………….…………………………………..……………………………………....................................

IX . ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME Bu bölümde ünite genelinde ifllenen kazan›mlarla ilgili soru ve problemler verilmifltir. ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M Bu bölümde ifllenen kazan›mlarla ilgili uygulamaya yönelik soru ve problemler verilmifltir.Tam Say›larla ‹fllemler Bölüm bafll›klar› bu flekilde verilmifltir. Tam Say›larla Toplama ve Ç›karma ‹fllemleri Konu bafll›klar› bu flekilde verilmifltir.

X .

“Tam Say›lardan Rasyonel Say›lara” .

a) 19 b) -7 c) -12 ç) 40 2 Afla¤›daki tabloyu inceleyip sabah ve akflam s›cakl›klar› aras›ndaki fark› bularak tabloyu tamamlay›n›z. (S›cakl›k fark›.) Tablo: Hava S›cakl›klar› (ºC) Günler Pazartesi Sal› Çarflamba Perflembe Cuma Cumartesi Pazar Sabah (ºC) +3 +2 +1 0 -2 -4 -1 Akflam (ºC) -4 -6 -2 -6 -8 -3 0 S›cakl›k Fark› (ºC) 3 Say› do¤rular› üzerinde modellenen ifllemleri ifade eden matematik cümlelerini yaz›n›z. yüksek derece s›cakl›ktan düflük derece s›cakl›¤›n ç›kar›lmas› ile bulunur.Tam Say›larla ‹fllemler Tam Say›larla Toplama ve Ç›karma ‹fllemleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen tam say›lar›n toplama ifllemine göre terslerini yaz›n›z. a) -5 -4 -3 -2 -1 0 1 2 3 4 5 6 b) -5 -4 -3 -2 -1 0 1 2 3 4 5 6 c) -5 -4 -3 -2 -1 0 1 2 3 4 5 6 2 .

6 5 -8 -9 6 ifadesinin en büyük de¤eri almas› için bofl kutulara “+ ve -” sembollerinden uygun olanlar›n› yerlefltiriniz.9 . > . baflka bir ma¤azadan ücretini bir sonraki ay ödemek üzere 300 TL’lik bir f›r›n ald›. I) .(-3) .(-30) d) (-11) .12 IV) -5 . a) (-8) (10) (-2) c) 9 (-11) 8 b) (-16) (-12) (-3) ç) 20 5 (-4) 2 Afla¤›daki bofl kutulara “ < .(-5) a) Hangi iki ifllemin sonucu ayn›d›r? b) Hangi iki ifllemin sonuçlar› toplama ifllemine göre birbirinin tersidir? c) Hangi ifllemin sonucu en büyüktür? ç) Hangi ifllemin sonucu en küçüktür? Tam Say›larla Çarpma ve Bölme ‹fllemleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen ifllemleri çarpma iflleminin birleflme özelli¤inden yararlanarak yap›n›z. a) 15 (-4) 4 (-15) b) (-30) (-2) (-30) 2 c) 16 (-1) 16 1 ç) 42 (-7) 42 7 3 .4 Afla¤›da verilen ifllemlerin sonuçlar›n› bulunuz. Daha sonra elde etti¤iniz say›ya (-3) say›s›n› ekleyiniz. Ayn› gün.0 II) 0 . Bu say›ya +3 say›s›n› ekleyiniz. Bir tam say› seçiniz. Bir aile. Ailenin bu ayki mali durumunu gösteren matematik cümlesi afla¤›dakilerden hangisidir? A) -1400 + 150 + 300 B) 1400 + (-150) + (-300) C) -1400 + 150 + (-300) D) -1400 + (-150) + 300 6 7 8 Afla¤›daki ifllemleri yaparak verilen sorular› cevaplay›n›z. a) (-9) + (-25) ç) (-27) .(-19) f) 6 + (-8) . Buldu¤unuz iki sonucu karfl›laflt›r›n›z.(-9) III) 12 .(-4) b) 0 . taksitle 1400 TL’ye ald›¤› buzdolab›n›n peflinat› olarak 150 TL ödedi. = ” sembollerinden uygun olanlar› koyunuz.(-4) + (-1) ¤) 24 .0 g) (-40) + 40 c) 18 + (-2) e) 5 .

......(+32) = ] = 28 + (-6) = [14 + 7 Afla¤›da verilen eflitliklerde bofl kutulara uygun tam say›lar› yaz›n›z. rakamlar› farkl› iki basamakl› en küçük pozitif tam say›y› ç›kard›¤›n›zda aradaki fark›n (-3) kat› kaç olur? Bir dalg›ç olan Can... b) Negatif bir tam say›n›n pozitif bir tam say›ya bölümü .. 11 12 Tablo: Baz› illerdeki s›cakl›klar ‹ller A B C D E Ölçülen S›cakl›k -2ºC -10ºC 0ºC 2ºC -6ºC 4 . Bir tam say› ile bu say›n›n toplamaya göre tersinin birbirine bölümü hangi tam say›y› verir? Aç›klay›n›z.... a) (-8) [ b) .. Afla¤›daki verilen ifllemlerden hangilerinin sonuçlar› negatif bir tam say›d›r ? a) (-1)3 c) -5 (-7)2 b) (9 . 5 6 Afla¤›da verilen eflitliklerde bofl kutular› uygun tam say›larla doldurunuz... a) ‹ki negatif tam say›n›n çarp›m› . Buna göre afla¤›da verilen ifadelerden hangisi yanl›flt›r? A) E flehrindeki s›cakl›k A flehrindeki s›cakl›¤›n 3 kat›d›r.12) (-6 + 4) ç) (-8)2 82 10 Rakamlar› farkl› üç basamakl› en büyük negatif tam say›dan... C) A flehrindeki s›cakl›k B flehrindeki s›cakl›¤›n 5 D) B flehri E flehrinden 4ºC daha s›cakt›r... iflaretlidir. iflaretlidir. B) D flehrindeki s›cakl›k E flehrinden 1ºC daha so¤uktur...... denizde 28 m dibe dalarak bir süre bal›klar› izledikten sonra her bir dakikada 3 m olmak üzere 5 dakika daha dalmaya devam etmifltir. a) 3 = (-7) = 12 c) (-12) d) -84 +14 = b) (-8) (-2) (-11) = [(-8) (-2)] ç) 131 = 131 712 e) (-11) (-2) = 2200 8 9 [(-72) 6 (-1000)] 0 ifllemini yap›n›z..(-4)] = -40 . 1 ’i kadard›r.3 4 ‹ki tam say›y› çarpt›¤›m›zda çarp›m›n bu tam say›lardan küçük oldu¤u bir örnek veriniz.... Afla¤›da verilen cümlelerdeki boflluklar› uygun ifadelerle doldurunuz... Deniz yüzeyi s›f›r metre kabul edilirse Can’›n dald›¤› derinli¤i nas›l ifade edebilirsiniz? Yandaki tabloda baz› illerde ayn› anda ölçülen s›cakl›klar verilmifltir......

3 2 4 6 2 Afla¤›da verilen aral›klara.......1 .. < .52 < .4 < .....75 c) 2 9 -2 ç) 3 5 d) 8 4 0... a) 9 4 -13..7 < . < . < 100 ç) -0. < - 3 -5 1 say›s›n›n say› do¤rusu üzerinde hangi iki tam say› aras›nda oldu¤unu bulunuz. 2 4 Afla¤›da verilen rasyonel say›lardan birbirine eflit olanlar› yanlar›ndaki kutulara uygun harfleri yazarak efllefltiriniz.4 < .. < 1...... < .... a) 1. < .6 0..5 51 100 241 d) 2. < .. gelebilecek ikifler say› yerlefltiriniz....5 b) -1 3 4 -1. ikinci gün ise 2 saat bisiklet sürmüfltür. < 5 5 c) -3.... 1 rasyonel say›lar›n› say› do¤rusunda gösteriniz.........Rasyonel Say›lar Rasyonel Say›lar› Tan›yal›m ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 1 1 3 1 .2 -2........25 5 Bir bisikletli ilk gün 2 7 4 saat. < -3.8 b) 4 2 < .. Hangi gün daha 8 5 uzun süre bisiklet sürmüfltür? 6 Afla¤›daki say›lar›n hangisi en küçüktür? A) 1 10 B) 7 7 C) -4 5 D) 1 2 5 ..

) 5 5 ç) 5 . Derya ’ini.5 I (b) .3 3 c) 3 .7 Matematik dersinden proje ödevi alan üç arkadafltan Defne 1 3 ’ünü.0 7 4 5 1 3 3 )II .12 6 19 ç) 4 9 12 3 Afla¤›da verilen ifllemlerin sonuçlar›n› tahmin ediniz. Daha sonra ifllem sonuçlar› ile tahminlerinizi karfl›laflt›r›n›z.1 + 8 4 4 2 Yukar›da verilen ifllemlerden hangisinin sonucunun daha küçük oldu¤unu tahmin ediniz. Herbir ö¤rencinin proje ödevinin biten k›s›mlar›n›n % (yüzde) 2 ifadesini yazarak bu say›lar› küçükten büyü¤e do¤ru s›ralay›n›z. a) 1 5 1 15 b) 3 16 7 4 + 4 45 + 15 6 4 3 - - 2 Afla¤›da verilen rasyonel say›lar›n toplama ifllemine göre terslerini bulunuz. a) 0.(. 8 A ile B herhangi iki rasyonel say› olmak üzere A ile B aras›nda kaç tane rasyonel say› vard›r? Rasyonel Say›larla Toplama ve Ç›karma ‹fllemleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen ifllem s›ralar›nda bofl olan yerleri tamamlay›n›z. a) 1 4 5 b) 8 7 c) . A-B iflleminin sonucu kaçt›r? 4 8 5 6 (- .25 + 4.0. 1 5 + 2 = A ve 2 4 3 1 ) + 1 = B ifllemleri veriliyor.5 + 0. ‹fllemleri yaparak tahmininizle ifllemlerin sonuçlar›n› karfl›laflt›r›n›z. Dursun 4 8 1 ’sini tamamlam›flt›r.

.) 9 5 1 5 c) (10 6 ) (..9 d) 3 1 4 Rasyonel Say›larla Çarpma ve Bölme ‹fllemleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen ifllemlerin sonuçlar›n› bulunuz. = 0 5 7 Verilen rasyonel say›lar›n toplama ifllemine göre terslerini yaz›n›z. a) ç) 4 7 13 9 2 7 7 2 b) (d) 1 2 8 ) ( ) 3 21 5 c) 5 7 7 5 3 4 2 0 11 2 Afla¤›da verilen ifllemlerin sonuçlar›n› bulunuz. a) 4 1 2 1 2 + ( + ) = ( + ... ) 6 19 19 3 3 ) + . ) + 7 8 5 8 5 11 3 3 )+ = + ( . = -9 7 7 b) (- c) (-9 ç) 47 + .3) 5 ç) (-1 1 1 ) (1 ) 3 4 d) (-0.6 Toplama iflleminin özelliklerinden yararlanarak bofl b›rak›lan yerlere gelmesi gereken say›lar› ifllem yapmadan yaz›n›z..5 ç) -0.. a) 2 3 4 (8 ) 7 b) (5 9 ) (.2) e) (- 7 . a) (5 3 ) 9 2 b) 2 4 7 (5 ) 9 c) 8 1 7 (-1) ç) 1 (1 ) 6 3 Afla¤›da verilen ifllemlerin sonuçlar›n› tahmin ediniz.. ‹fllem sonuçlar› ile tahmininizi karfl›laflt›r›n›z. a) 5 12 b) 8 9 c) 3..) 5 5 6 ) (-0.

Mutlu’nun yapaca¤› kek için kaç 5 su barda¤› fleker gerekir? A) 1 4 5 B) 3 4 C) 1 1 2 D) 1 2 6 Afla¤›da verilen rasyonel say›lar›n çarpma ifllemine göre terslerini bulunuz.) .5 kat›n› kullanarak kek yapacakt›r.4 Afla¤›daki flema ile verilmifl ifllemleri örnekteki gibi aç›k olarak yaz›n›z. tarifte verilen miktar›n 2. Kek tarifinde su 3 barda¤›n›n ’i kadar fleker kullan›laca¤› söylenmifltir. a) 3 8 b) 1 5 c) 7 9 ç) -2 1 6 7 Afla¤›da verilen ifllemin çarpman›n hangi özelli¤i ile yap›ld›¤›n› yazarak ifllem sonucunu bulunuz.(. (1 ) 3 (3 2 )5 3 = (2 1 3 1 ) (.) 3 3 5 3 8 . Örnek: 1 2 1 3 1 2 1 5 1 2 1 1 + 3 2 5+3 8 4 1 = 1 + 1 = = = 30 30 15 5 10 6 (5) (3) 15 4 ya da 1 2 + ( 1 1 1 + )= 3 5 2 ( 1 5+3 )= 2 15 8 4 8 = = 15 30 15 a) 3 4 2 5 3 4 1 10 b) 2 3 -6 5 2 3 3 7 + - 5 Mutlu.

...8 Afla¤›da verilen ifadelerde do¤ru olanlar›n bafl›na “D”... ) Bir rasyonel say›n›n ters iflaretlisi ile toplam› “0” d›r.... 1 1 5 + + 4 2 6 3 1 2 + + 5 2 3 9 . a) ( c) 2 8 8 ) (..8 (- 1 ) 0..... a) ( -7 3 ) 3 b) ( -9 2 ) 7 c) ( -1 3 -2 3 ) ( ) 2 4 ç) ( -1 2 -2 3 ) ( ) 5 3 12 30 litrelik bir benzin deposunun 3 ’ünün kaç litre benzin ald›¤›n› bulunuz...) ( ç) (-5 -7 -7 2 ) = ( ) (-2 ) 3 3 5 -8 (-0.5) 11 3 8 3 ) (.. 4 13 Belirli bir mesafeyi 9 kaç›n› koflar? 1 saniyede koflabilen bir sporcu 2.4 saniyede bu mesafenin kaçta 2 Ad›m Ad›m ‹fllemler ve Problemler ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen ifllemin sonucunu bulunuz.) 8 11 Afla¤›da verilen üslü ifadelerin sonucunu bulunuz.) ( ) 17 9 9 ( 3 -4 -4 ) (.. ( ( ( ( ( ) Bir rasyonel say›n›n 1’e bölümü o rasyonel say›y› verir.... 9 0.... ) 0 say›s›n›n bir rasyonel say›ya bölümü 1’dir. ) (-1) say›s› ile bir rasyonel say› çarp›l›nca rasyonel say›n›n iflareti de¤iflir.) = (.5 iflleminin sonucu kaçt›r? 4 10 Verilen eflitliklerde bofl b›rak›lan yerlere gelmesi gereken rasyonel say›lar› ifllem yapmadan çarpma iflleminin özelliklerinden yararlanarak bulunuz.5) = (..) = ( ) 8 11 11 ( 6 ) 9 b) ( . ) Bir rasyonel say›n›n -1’e bölümü rasyonel say›n›n kendisidir.) ( ) (-0. yanl›fl olanlara “Y” yaz›n›z.

boyunun 3 ’ü kadar oldu¤una göre Recep Amca’n›n arsas›n›n kenar uzunluklar›n› bulunuz. 1 1 + 0. Masan›n alan› 4 5 5 oldu¤una göre masan›n k›sa kenar uzunlu¤u kaç metredir? 2 ? 5 Recep Amca’n›n dikdörtgen fleklindeki arsas›n›n eni. 6 8 Ramazan pazara kaç yumurta getirmifltir? Ramazan. boyundan 10 m k›sad›r. Bu flirketin bir sonraki y›l tafl›d›¤› yük miktar›nda %25 azalma olmufltur. c 7 Ali 90 km’lik yolun 1 1 ’inin ’s›n› gitmifltir.2 Yanda verilen ifllemin sonucunu bulunuz. 1 4 1 1+ 1 5 3 5 (- 15 ) 78 3 Yanda verilen ifllemin sonucunu bulunuz. pazara getirdi¤i yumurtalar›n 10 Bir nakliye flirketi bir y›l içinde 2427 ton yük tafl›m›flt›r. Ali’nin kaç kilometre yol gitti¤ini bulunuz.25 ise c say›s›n›n kaç oldu¤unu bulunuz. Eni. 10 TL ve 20 TL olarak 1 3 belirlenmifltir. 4 1 3 4 3 6 = 1. Sat›lan 720 biletin ’i 20 TL ve ’ü 10 TL’lik oldu¤una göre sat›lan 5 4 biletlerin kaçta kaç› 5 lirad›r? 9 4 2 ’s›n›n ’ini sat›nca 80 yumurtas› kal›yor. 5 6 8 Bir konserin bilet fiyatlar› koltuklar›n salondaki yerine göre 5 TL.3 4 m 5 4 Dikdörtgen fleklindeki bir masan›n uzun kenar 1 4 m2 uzunlu¤u 2 m’dir. fiirketin ikinci y›ldaki tafl›d›¤› yüke en yak›n de¤er afla¤›dakilerden hangisidir? A) 1500 B) 2000 C) 1800 D) 1700 10 .

Bu otomobil 5 saatte kaç kilometre yol al›r? 7 A) 200 B) 175 C) 140 D) 150 14 1 2 2 3 1 1 2 1 2 1 4 1 5 1 5 3 5 3 5 iflleminin sonucunu bulunuz.1 3 11 2 3 4 1 3 3 1 7 + iflleminin sonucunu bulunuz. Yolculardan her 5 yetiflkine 7 çocuk karfl›l›k geldi¤ine göre uçakta kaç çocuk vard›r? A) 60 B) 55 C) 77 D) 88 13 Sabit h›zla hareket eden bir otomobil 3 saatte 210 km yol almaktad›r. Etiket fiyat› 150 TL olan bir paltonun indirimli fiyat› 87 TL oldu¤una göre ma¤aza genelinde yap›lan indirimin kesir ifadesi afla¤›dakilerden hangisidir? A) 20 73 B) 21 50 C) 3 4 D) 1 4 11 . 3 2 12 Bir uçakta 132 yolcu vard›r. 15 Giyim ma¤azas› sahibi Ahmet Bey ma¤azadaki tüm ürünler için indirim yap›yor.

. ) Bir tam say›n›n toplamaya göre tersi ile çarp›m› her zaman pozitiftir. yanl›fl olanlara “Y” yaz›n›z. . + (-100) B = 2 + 4 + 6 + .(-7) c) I2 . + 98 ise A + B kaçt›r? A) -150 B) -200 C) -100 D) -199 4 a ve b iki tam say›y› göstermek üzere a b = 12 oldu¤una göre a + b kaç farkl› de¤er al›r? A) 2 B) 4 C) 6 D) 8 5 Afla¤›da verilen say›lardan hangilerinin karesi kendisinden küçüktür? a) 3 2 b) 5 9 c)1 3 ç) 1 7 6 1 2 5 3 1 1 7 1 2 1 4 1 3 iflleminin sonucunu bulunuz. ) Bir tam say›n›n 0’a bölümü tan›ms›zd›r. ) S›f›r ile her tam say›n›n çarp›m› her zaman negatiftir.25)] ç) (-45) (-9) . 7 1 2 1 3 1 3 ifllemin sonucunu bulunuz.(-2)I (-4) 2 b) (-12) + 5 [(-11) + (. a) I-5I (-1) . . 3 A = (-2) + (-4) + (-6)+ . 12 . ) Pozitif say›s›n›n negatif tam say›ya bölümü her zaman negatiftir. ) S›f›r say›s›n›n pozitif bir tam say›ya bölümü her zaman pozitiftir.ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME 1 Afla¤›daki ifllemleri yap›n›z. ) Ayn› iflaretli tam say›lar›n çarp›m› her zaman pozitiftir. ( ( ( ( ( ( ( ) ‹ki negatif tam say›n›n bölümü her zaman pozitiftir. .(-1) 32 Afla¤›da verilen ifadelerde do¤ru olanlar›n bafl›na “D”.

) (1 .8 1+ 1 1 1 2 1 3 1 1 5 iflleminin sonucunu bulunuz. 10 Bir s›n›fta tiyatro grubuna seçilen ö¤rencilerin say›s› s›n›ftaki ö¤rencilerin 1 ’tür. s›n›f mevcudunun kaç kifli oldu¤unu bulunuz. 13 Türkân gidece¤i yolun 2 ’ini gittikten sonra mola veriyor. buldu¤u bir tohumu yuvasına götürmek istiyor. (1 + ) 3 4 2 10 1 1 1 1 ) (1 . ‹lk molasını yuvaya 25 m kala verdikten sonra. 15 Gökçe’nin paras›n›n % 40’› 125 TL’dir.. Geriye 7 kg domates kald›¤›na göre 4 5 kasadaki domatesin tamam›n› bulunuz. 100 km daha gittikten 5 3 1 sonra yolun ’ine ulafl›yor. gidece¤i yolun yarısını yürüyüp mola veriyor.) (1 . Türkân’›n gitti¤i yolun ’sinin kaç kilometre oldu¤unu bulunuz. Tohumu buldu¤u yerin yuvaya olan uzaklı¤ı 50 m’dir.. Gökçe’nin toplam kaç liras› oldu¤unu bulunuz. elindeki tahtan›n 3 ’ini kestikten sonra kalan tahtan›n 5 uzunlu¤u 30 m oluyor. 16 Bir karınca.) . Tiyatro 4 grubuna seçilen ö¤renciler 8 kifli oldu¤una göre.. 9 (1 + 1 1 1 1 ) (1 + ) (1 + ) . Karınca her defas›nda. (1 3 4 10 2 iflleminin sonucunu bulunuz. Tahtan›n kesilmeden önce kaç metre oldu¤unu bulunuz. Türkân. 12 Bir kilogram portakaldan 2 L portakal suyu ç›k›yorsa 6 kg portakaldan kaç litre portakal 3 suyunun ç›kt›¤›n› bulunuz.. kaçıncı molasında yuvaya olan uzaklı¤ı 5 m’den az olur? Bu flekilde yol almaya devam ederse kar›nca yuvas›na ulaflabilir mi? 13 . 5 2 14 Bir kasa domatesin önce 2 ’i sonra da 1 ’ü sat›l›yor. 11 Köpek kulübesi yapmak isteyen Deniz.

1 ’ünü oynamaya.5 m. boyu 3.2 m olan bir yemek masas›n›n boyu 1 m. gün kitab›n en az kaçta kaç›n› okumufltur? 20 Günün belli bir saatinde bir cismin boyu. bütün bu iflleri 6 saat içinde yapt›¤›na göre odas›n› düzenlemek için kaç saat ay›rm›flt›r? 19 F›rat 250 sayfal›k bir kitab› 5 gün içinde okuyor.5 kat› olarak ölçülmüfltür. Ayn› saatte sekiz s›ra tu¤la ile örülmüfl bir duvar›n gölgesinin boyu 2. 3 4 geri kalan zaman›n› ise odas›n› düzenlemek için ay›rm›flt›r. Elde 2 edilen yeni masan›n yüzey alan› kaç metrekare olur? 18 Beyza okuldan eve geldikten sonra zaman›n›n 1 ’ünü ders çal›flmaya. Beyza. F›rat günde en fazla 60 sayfa okuyabildi¤ine göre 4.4 m oldu¤una göre bir tu¤lan›n gerçek boyu kaç metredir? 14 .3 m k›salt›l›yor.17 Eni 1. gerçek boyunun 1. eni ise 0.

Cebir ve Geometri” .“Tam Say›lar.

30 tane 5 Bilyelerle oluflturulan örüntüyü inceleyiniz. adım 4. 1 ton 105 100 ton 104 100 kg 103 10 ton 102 4 105 + 105 + 105 + . adımdaki bilye sayısının kaç olaca¤ını söyleyiniz. adım 2. adım a) Örüntünün temsilci sayısını “n” ile göstererek kuralını yazınız. . 16 .Tam Say›lar›n Kuvveti ve Cebir Tam Say›lar›n Kuvveti ve Örüntüler ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen çarpmalar› üslü biçimde yaz›n›z. adım 3. + 105 iflleminin sonucunu bulunuz. . kömürlerin kilogram›n› gösteren üslü niceliklerle efllefltiriniz. a) 990 b)106 c) 12000 ç) 19941 3 Afla¤›da verilen kömürleri. a) 13 13 x 13 13 13 c) 1 1 1 1 1 1 1 b) 7 7 7 ç) 10 10 10 10 2 Afla¤›da verilen üslü say›lar›n de¤erlerini bulunuz. b) Örüntünün kuralını kullanarak 8. 1.

ve 52 sayılarını küçükten büyü¤e do¤ru sıralayınız. 3 masa yan yana yerlefltirildi¤inde masaların etrafına 8 kifli oturabilmektedir. 12 Bir kafeteryada 4 kiflilik kare masalar bulunmaktadır.42) . b) Günefl’in çevre uzunlu¤u 1 390 000 km’dir..[( -2)4 (-1)5] ifllemin sonucu kaçtır? 10 -(-106)0 103 -134 + (-1)9 ifllemin sonucu kaçtır? 11 Afla¤ıda verilen örüntünün kuralını bularak örüntüyü 3 adım daha devam ettiriniz.. . 7 Afla¤›da verilen kutulara yaz›lmas› gereken say›lar› bulunuz. 13 Yanda verilen bir birim karelik alan mavi renktedir. .3589 x 10 b) 64 500 000 = 6. 2 x 2 birim karelik alanda mavi karenin etrafına k›rm›z› kareler yerlefltirilmifltir. 46810.. c) En büyük gezegen olan Jupiter’in Günefl’e olan uzaklı¤ı 778 300 000 km’dir. a) 23 589 = 2...45 x 10 c) x 10 5 = 768 400 x 10 3 ç) 5321. 6731. 3 x 3 birim karelik alanda k›rm›z› karelerin etrafına mavi kareler yerlefltirilmifltir.18 = 8 2 5. Oluflan bu örüntü devam ettirildi¤inde 9 x 9 birim karelik alanda k›rm›z› karelerin etraf›na kaç tane mavi kare yerlefltirilmelidir? 17 . 4 9 14 19 24 29 . a) Dünya’nın Günefl’e olan uzaklı¤ı 149 600 000 km’dir..6 Afla¤ıda verilen ifadelere karflılık gelen üslü sayıları yazınız. 9 (53 . 2 masa yan yana yerlefltirildi¤inde masaların etrafına 6 kifli oturabilmektedir. E¤er 12 masa yan yana yerlefltirilirse masaların etrafına kaç kifli oturabilece¤ini bulunuz ve bu örüntünün kuralını yazınız.

8 ‹fadesinde x’in kat sayısı 3’tür....5a -7 ..2) 4 a = ( 2x-1 ) b = 3 ( x + 3 ) c = -2 ( x .9 + m + 12m b) 7x2 ..13 cebirsel ifadesindeki kat sayıların toplamı -7’dir...3b + a .46 . d) 3x2 + 2y ... b) 2x + 5 = 10 ifadesi bir cebirsel ifadedir.. . .. a) .. A 3a .5 3 Afla¤ıda verilen A sütunundaki ifadeleri B sütunundaki ifadeler ile efllefltiriniz. . . 18 . .3a . a) a2 .Cebirsel ‹fadelerle ‹fllemler ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤ıda verilen ifadelerden do¤ru olanların yanına “D” yanlıfl olanların yan›na “Y” yazınız. 2 Afla¤ıda verilen ifadeleri en sade biçimde yazınız. a) 1 ...4 + 2a + 5a2 ifadesinde 4 tane terim vardır.(x2+ 8x + 16) iflleminin sonucunu bulunuz.7a + 3 cebirsel ifadesinde terim sayısı 5’tir ç) b2 + 6b .2n2 mn (n .2n) xy + y -2 2a + b 3b B 5 m2 y (x + 1) -(7 + b2) -100x2 -2a -4a + 3b2 mn2 .. b) (-n+6 ) (2n-5) = -n (2n-5) + 6 ( 2n-5) c) 9a2 .5x2 + 3y cebirsel ifadesinde 3x2 ve 3y terimleri benzer terimlerdir. ....b2 -5m (-m) 10 2x (-5x) n (mn . 6 (x + 4)2 .5m . .1 ) oldu¤una göre afla¤ıda verilen ifllemlerin sonuçlarını bulunuz.4x + 5x + x2 + 1 c) 9 + 2a .. ç) x . c) 3a + 8 ifadesi bir cebirsel ifadedir..(x-9 ) + 2 (4-3x) + 8x ifadesinin en sade hali x + 17’dir.. . 3 2 + 3x .. a) a + b b) a + ( b+c ) c) a b 5 Afla¤ıda verilen ifadelerde do¤ru olanların baflına “D” yanlıfl olanların baflına “Y” yazınız.

.. Geriye kalan mesafe................. 4a B 4a C 9 Afla¤ıda verilen ikizkenar üçgen kullanılarak oluflan fleklin çevre uzunlu¤unu hesaplayınız..... 2x + 1 x 10 Bisikletiyle parka giden Can toplam kaç metre yol alır? (-2x + 40) metre (5x -10) metre (6x + 25) metre (6x +2) cm 11 Eni (4x ... üçüncü saatte ’sını gidiyor. ikinci saatte 9 1 5 ’ini. dikdörtgen fleklinde verilen gelincik bahçesinin çevre uzunlu¤unu bulunuz.. 4x + 7 13 8x + 15 19 .....8y2 -3y = y ( . Yanda...) c) 6x ... toplam mesafenin kaçta 6 18 kaçıdır? A 8 Yanda verilen üçgenin alanını cebirsel olarak ifade ediniz.......) b) 5y ..6a b = 3a (............. ilk saatte 2 ’unu.5) cm ve boyu (6x + 2) cm olan dikdörtgen fleklindeki bir masanın üst yüzünün alanı kaç santimetrekare olur? (4x -5) cm 12 Afla¤›daki etkinliklerde bofl yerlere gelmesi gereken cebirsel ifadeleri.. çarpma iflleminin özelliklerinden yararlanarak yaz›n›z.4 + 12 x2 = 6x + (..) ç) (y-7) (y + 3) = y2 + ........7 Bir otobüs floförü gitmesi gereken toplam mesafenin. a) 3a (-4) ...+ .......

Çorum aras›ndaki uzakl›k 774 km oldu¤una göre. Ankara . Ankara .Bal›kesir aras›ndaki uzakl›¤›n yar›s›n›n 21 km eksi¤i kadard›r. 10x + 5 =5 7 x+ 47 3 = 14 56 a) 7 4 2 3 b) -3 c) 5 8 2(x + 1) = x .Çorum aras›ndaki uzakl›k kaç kilometredir? ÇORUM BALIKES‹R ANKARA 20 .1 5 2x + 4 = 2 3 ç) 3 4 Yandaki terazi denge durumundad›r. Terazinin sol kefesinde bulunan her biri eflit kütledeki deterjanlar›n pofletlerinin kütleleri kaç kilogramd›r? 3 kg 1 kg 34g 2 kg 24g 500g 5 Ankara . Bal›kesir . 7 1 -5 = ise x = ? x 14 Afla¤›da verilen denklemler ile çözümlerini efllefltiriniz.Denklemler ve Koordinat Sistemi Bir Bilinmeyenli Denklemler ve Çözümleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 2 a + 4 (-a) -1 = 0 verilen denkleminin çözüm kümesini bulunuz.Çorum aras›ndaki uzakl›k.

(π’yi 3 al›n›z. dersteki s›ra say›s› birinci dersten 4 eksik oldu¤una göre s›n›f mevcudu kaçt›r? 1 x . 2. ö¤rencilerin 1. 225 sayfal›k kitab›n› her gün bir önceki gün okudu¤unun 2 kat› kadar fazla sayfa okuyarak 4 günde bitiriyor. toplama iflleminin etkisiz eleman›na eflittir.14 = 105 9 3 2 ’sinin 10 km daha fazlas›n› gidince yolun ’ünü alm›fl oluyor. Geziye ö¤retmen ve ö¤renci.13 3 (t .5 = 31 denklemiyle çözülebilen bir problem kurunuz ve çözünüz. 7 3 Kuryenin toplam ald›¤› yol kaç kilometredir? Bir kurye. kesiflen do¤rulard›r. a) 12a + 7 = 22a .6 Afla¤›da verilen denklemlerde bilinmeyen de¤erleri bulunuz. gün kaç sayfa kitap okumufltur? 13 Beden e¤itimi dersinde ö¤retmen. Buna göre dikdörtgenin uzun kenar› kaç santimetredir? 12 Hazal. 1. A 5 cm D B E C 10 11 ABCD bir dikdörtgen ve AED ’nin alan› 35 cm2 dir. derste ise beflerli s›ra olmalar›n› istiyor. 2. “?” ile gösterilen aç›n›n ölçüsü kaç derecedir? d2 6x .2) -9=t-5 5 c) 6 (y .14º ? 4x + 10º 8 Bir ilkö¤retim okulunda düzenlenen gezide her 14 kiflilik ö¤renci grubu için bir ö¤retmen görevlendirilmifltir. derste üçerli.1) + 4 b) d1 7 fiekildeki d1 ve d2 do¤rular›. toplam 105 kifli kat›ld›¤›na göre görevli ö¤retmen say›s›n› bulmak için afla¤›daki denklemlerden hangisi kullan›l›r? A) 15x + 14 = 105 B) 14x + 1 = 105 C) 15x = 105 D) 15x .) 14 15 21 . gidece¤i yolun 4x .4) + 2 (y + 5) = 3 (y . Buna göre Hazal. “x” yerine gelmesi 5 5 gereken say› kaçt›r? 3 Çevresi 30 cm olan bir çemberin yar›çap uzunlu¤unun kaç santimetre oldu¤unu denklem kurarak bulunuz.4 iflleminin sonucu.

B) Denklemi y + 2 = 0 fleklindedir. 1 y . d y 4 3 2 1 0 -5 -4 -3 -2 -1 -1 -2 -3 -4 1 2 3 4 5 x 3 Afla¤›da verilen denklemlerin gösterdi¤i do¤rular›n grafiklerini çiziniz. a) y = -5x + 1 b) x y =4 2 3 c) -y . B.3x + 1 = 0 denklemine ait tabloda bofl kalan yerleri doldurunuz.8 = 0 do¤rusunun üzerinde olmas› için c’nin kaç olmas› 2 5 Yandaki 2y .Do¤rusal Denklemler ve Koordinat Sistemleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Koordinat sisteminde verilen A.x = 7 4 A (c. D) Orijinden geçer. C noktalar›n›n. x y 0 5 2 1 3 1 -5 -1 -1 22 . C) Ordinatlar eksenine diktir. a) Apsisler toplam› kaçt›r? b) Ordinatlar toplam› kaçt›r? B -5 -4 -3 -2 -1 5 4 3 2 1 0 -1 -2 -3 -4 -5 1 2 3 4 5 y A x C 2 Koordinat sisteminde çizilen d do¤rusu için afla¤›daki ifadelerden hangisi do¤ru de¤ildir? A) Apsisler eksenine paraleldir. -4) noktas›n›n x gerekti¤ini bulunuz.

13 4x .3y + 12 = 0 do¤rusunun y eksenini kesti¤i noktay› bulunuz. Çizdi¤iniz do¤ru ile x ve y eksenleri aras›nda kalan bölgenin alan›n› hesaplay›n›z. y 5 y y 3 -5 0 x x x 8 Koordinat sistemindeki bir B noktas›n›n apsis ve ordinat›n›n mutlak de¤erlerinin oluflturdu¤u nokta. E (7. Çizdi¤iniz do¤rular›n birbirine göre durumlar› hakk›nda ne söyleyebilirsiniz? 11 Koordinat sisteminde oluflturulan ABCD dikdörtgenin üç tane köflesinin koordinatlar› A (2. 1) . 7) noktas› olan bir ABCD dikdörtgeni çiziniz.x = -2 do¤rular›n› çiziniz.11) noktas›yla çak›fl›yor. Bu dikdörtgensel bölgenin alan›n›n kaç birim kare oldu¤unu bulunuz.8) . 0) oldu¤una göre verilmeyen D köflesinin koordinatlar›n› bulunuz. -4) olan bir ABCD dikdörtgenini koordinat sisteminde çizerek gösteriniz.10 = 0 do¤rusunun grafi¤ini çiziniz. Çizdi¤iniz dikdörtgenin alan›n› hesaplay›n›z.6 Koordinat sistemi üzerinde köfle noktalar›ndan biri A (-2. 23 . B (2.1) . x 10 Ayn› koordinat sistemi üzerinde x . 7 Afla¤›da verilen do¤ru grafiklerinde do¤rudafl noktalar› belirleyerek bu noktalar› s›ral› ikililer fleklinde yaz›n›z. Buna göre B noktas›n›n koordinatlar› ne olabilir? 9 Koordinat sisteminde 2x + 5y . C (4. B (4. 12 Köfle noktalar› A (-2. D (-2. C (0.y = 5 ve y .0) . -4) .

Diklik ve Paralellik Dik ve Paralel Do¤rular ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen çokgensel bölgenin her birinin bir kenar›n›n orta dikmesini çiziniz. K noktas›ndan d do¤urusuna çizilebilen en k›sa uzakl›k hangi seçenekte verilmifltir? A) [KA] C) [KS] B) [KB] D) [KT] d A B S T n K 24 . 2 Yandaki k do¤rusuna E noktas›ndan geçen kaç farkl› dikme çizebilirsiniz? E k A D 3 s(A) = s(B) = s(C) = s(D) = 90º. [AC]’nin orta dikmesi oldu¤una göre ABCD dörtgeninin çevresinin uzunlu¤unun kaç santimetre oldu¤unu bulunuz. IABI = 5 cm [DE]. B E C 4 fiekildeki d ve n do¤rular› birbirine paralel do¤rulard›r.

Bu noktalar›n bu do¤rulara olan uzakl›¤›n› gönye kullanarak çiziniz. ( ) Bir noktan›n bir do¤ruya olan uzakl›¤› 0 (s›f›r) birim ise bu noktadan o do¤ruya dikme inilemez. II. A) Yaln›z I B) I. 7 Herhangi üçü do¤rusal olan dört noktadan geçen ve birbirine parelel olan iki do¤ru çiziniz. III 25 . II. ( ) D›fl›ndaki bir noktay› bir do¤runun noktalar›na birlefltiren do¤ru parçalar›ndan en uzun olan› bu noktadan do¤ruya inilen dikmedir. A V z c N Y 9 Afla¤›da verilen ifadelerin hangileri do¤rudur? I. III. t ve s do¤rular› için t s ise t do¤rusu üzerinde al›nan her noktan›n s do¤rusuna uzakl›¤› birbirine eflittir. nokta ile do¤ruyu birlefltiren en k›sa do¤ru parças›n›n uzunlu¤una eflittir.7 cm uzunlu¤unda iki tane dikme çiziniz. II C) II. ( ) Orta dikme üzerindeki her dikmenin do¤ru parças›n›n uç noktalar›na olan uzakl›klar› eflittir. 8 Afla¤›da. III D) I. c 6 Afla¤›da verilen ifadelerin do¤ru olanlar›n›n yan›na “D” yanl›fl olanlar›n›n yan›na “Y” yaz›n›z. do¤rular d›fl›nda noktalar al›nm›flt›r. Bir noktan›n bir do¤ruya uzakl›¤›.5 Yanda verilen c do¤rusuna 2. k ve m do¤rular› için k m ise k do¤rusu üzerinde al›nan bir nokta m do¤rusu üzerindeki her noktaya eflit uzakl›ktad›r. Bu dikmelerden yararlanarak c do¤rusuna paralel bir d do¤rusu çiziniz.

d1 d2 ve s(BKL) = 47º ise 47º K L d1 KBM’nin ölçüsünü bulunuz. Verilen ölçüden yola ç›karak do¤rular aras›nda kalan di¤er aç›lar›n ölçülerini hesaplay›n›z. 2 Afla¤›daki flekilleri verilen do¤ru çiftlerinden hangisinin ortak dikmesi çizilebilir? C) t z A) B) z p t z m s n D) r 3 Afla¤›da belirtilen aç›lar›n özelliklerini yaz›n›z. a) a b m k b r a p a b b b) s c) z t k z k ç) d e k a d e d e f g 70º 4 Yandaki flekilde d e f’dir. d2 26 . B M 5 fiekilde d1 ve d2 do¤rular› ile [BK] verilmifltir.Üç Do¤runun Birbirine Göre Durumu ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›daki noktal› bölgeye üç do¤runun birbirine göre durumlar›n› gösteren örnekler çiziniz.

ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME 1 Çubuklarla oluflturulmufl afla¤›daki örüntünün kural›n› bulunuz. 5 12 cm boyundaki bir a¤aç.3)2 + (-1)21] 1010 iflleminin sonucunu bulunuz. her ay 7 cm uzamaktad›r. 1. Girifl ücreti ö¤retmen için 5 TL. 30 ö¤rencisini hayvanat bahçesine götürüyor. Buna göre ö¤retmen ve ö¤rencilerin ödeyece¤i toplam para miktar›n› bulunuz.(x + 1)2 cebirsel ifadesini en sade biçimde yaz›n›z.) 5 3 11 2 = eflitli¤inde x yerine hangi say› gelmelidir? x 3 7 Ankara-‹stanbul aras›ndaki mesafe. Ankara-Konya aras›ndaki mesafeyi bulunuz.. ad›m 2. ad›m 2 (32 111 . A¤ac›n uzunlu¤unun 61 cm olmas› için kaç ay geçmesi gerekti¤ini bulunuz. ad›m 4.. 4 7 A s›n›f›n›n ö¤retmeni Lale Han›m. Örüntünün kural›na göre 100. Buldu¤unuz cebirsel ifadenin katsay›lar›n›n toplam› kaç olur? 9 (x2 + 2x) . 8 (x + 5) (x . 3 [(1 . 27 . ad›m 3. ad›mdaki say›y› hesaplay›n›z. 6 ( 14 4 . Ankara-Konya aras›ndaki mesafenin 2 kat›ndan 63 km eksiktir.8)0 iflleminin sonucunu bulunuz. Ankara-‹stanbul ile Ankara-Konya aras›ndaki mesafelerin toplam› 711 km oldu¤una göre. .3) çarp›m›n› yap›n›z. ö¤renci için 3 TL’dir.

-7) 13 4.3 ( a2 + 4a) cebirsel ifadesini en sade biçimde yazd›¤›n›z zaman kaç tane terim oldu¤unu bulunuz. . 14. -7) noktas›na 8 birim uzakl›kta bir nokta bulunuz ve buldu¤unuz noktan›n koordinatlar›n› yaz›n›z. -7) D) (-2.12) . 11 3y . 17 y .5 = 0 do¤rusu üzerinde bulunan iki noktan›n koordinatlar›n› bulunuz.10 a (a . 14 y = . 15 Koordinat düzleminde A (1.4y + 12 = 0 do¤rusunun y eksenini kesti¤i noktay› yaz›n›z. terimini hesaplay›n›z. say› örüntüsünün kural›n› bularak 50. 19.x .4x = 5 do¤rusu koordinat sisteminde çizildi¤inde hangi bölgelerden geçer? 18 m n oldu¤una göre k›rm›z› renkle gösterilen aç›lar›n ölçüleri toplam› kaç derece olur? r m n 28 . 16 6x . 7) C) (-3.1 x + 2 do¤rusal denkleminin grafi¤ini çizerek bu do¤ru grafi¤inin x ve y ekseni ile 3 4 oluflturdu¤u üçgensel bölgenin alan›n› bulunuz. 12 y = 2x . 3) B) (3.3 do¤rusu afla¤›daki noktalar›n hangisinden geçer? A) (2.. 9..

A 22º C B y E D 29 .19 k m oldu¤una mavi renkle gösterilen aç›lar›n ölçüleri toplam› kaç derece olur? k m 20 fiekilde d1 d2’dir. Buna göre “?” ile gösterilen aç›n›n ölçüsü kaç derecedir? r d1 5x . [CE oldu¤una göre A 3x D B 88º C 5x E 22 Yanda verilen flekilde [BA [DE oldu¤una göre y aç›s›n›n kaç derece oldu¤unu bulunuz.12º ? d2 3x + 20º 21 Yanda verilen flekilde [AD x’in de¤erini bulunuz.

Buna göre iki cadde aras›nda kalan aç› kaç derecedir? Atatürk Bulvar› Cumhuriyet Caddesi fa ta us M al m Ke i es dd Ca 25 fiekilde d1 d2’dir. Atatürk Bulvar› ile Mustafa Kemal Caddesi aras›nda kalan aç›n›n 2 kat›n›n 15º fazlas›d›r.23 fiekilde d1 d2’dir.x 55º + x x + 125º I II d1 x + 125º d2 d3 24 Yanda bir yerleflim bölgesine ait kroki verilmifltir. Verilere göre I ve II numaral› aç›lar›n yerlerine gelmesi gereken de¤erler afla¤›dakilerden hangisinde do¤rudur? › II A) x + 125º B) x + 125º C) x D) x + 55º 125º 55º . Atatürk Bulvar›’na diktir. Krokiye göre Cumhuriyet Caddesi. Buna göre x ile gösterilen aç› kaç derecedir? d1 d2 18º 22º x 30 . Cumhuriyet Caddesi ile Mustafa Kemal Caddesi aras›nda kalan aç›.

“Orant› ve Çokgenler” .

7 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Bir ifli 8 iflçi 12 saatte tamamlıyorsa aynı ifli 12 iflçi kaç saatte tamamlar? 6 kg elma 21 TL oldu¤una göre 4. 45 kg viflne reçeli elde etmek için kaç kilogram viflneye ihtiyaç oldu¤unu bulunuz. Dikdörtgenin kısa kenar uzunlu¤u 246 cm 5 oldu¤una göre uzun kenar uzunlu¤u kaç santimetredir? Bir dikdörtgenin eninin boyuna oranı 32 . 4 fayans ustası bir evin fayanslarını 16 günde döflüyor.5 kg incir kaç lirad›r? ‹ki sayının birbirine oranı 3 ’dir. Bu kamyon sürücüsünün ayn› flekilde çal›flarak 2 haftada kaç saat kum tafl›d›¤›n› bulunuz. 5 kg incir 7. Bar›fl sitesinde 120 m2 lik bir ev 283 000 TL’ye sat›ld›¤›na göre ayn› özelliklere sahip 150 m2 lik evin kaç liraya sat›ld›¤›n› bulunuz. 180 kg yemi.5 t = 4 16 2 15 kg viflneden 25 kg viflne reçeli elde ediliyor. tavuklar›n kaç ayda yiyebileceklerini bulunuz.Orant›dan Ç›kt›k Yola UYARI! Proje ödevinizle ilgili bir çal›flma takvimi oluflturdunuz mu? Do¤ru ve Ters Orant› ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤ıdaki orantılarda verilmeyen de¤erleri bulunuz. a) x 54 = 4 9 b) 6 15 = y 25 c) 33 12 = z 16 ç) 0.5 TL oldu¤una göre 1. Bu sayıların toplamı 400 oldu¤una göre bu sayıları bulunuz. Aynı evin fayanslarını aynı nitelikte 8 fayans ustası döfleseydi ifl kaç günde biterdi? Bir kamyon sürücüsü bir günde 9 saat çalıflarak kum taflıyor.5 kg elma almak için kaç lira öderiz? 3 ’tir. Bir kümesteki tavuklar bir ayda 72 kg yem yiyorlar.

8 saat 1 gün 72 gün 13 x ve y sayıları do¤ru orantılıdır. Mal›n tamam› sat›ld›¤›na 5 göre.12 Yandaki verileri kullanarak bir problem kurunuz ve çözünüz.25 TL + % 8 KDV 3. Bu bahçıvan aynı oranda çalıflarak 45 cm2 lik bir bahçenin çimlerini kaç saatte biçer? Al›flveriflte Kullan›lan Yüzde Hesaplar› ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›da verilen ürünlerin KDV’li sat›fl fiyatlar›n› bulunuz.50 TL + % 18 KDV 14. B) % 7 zarar elde edilmifltir. C) Ne kâr ne de zarar edilmifltir. Deterjan Zeytinya¤› Trabzon Ekme¤i 23. kâr-zarar durumu ile ilgili olarak afla¤›dakilerden hangisi do¤rudur? A) % 15 kâr elde edilmifltir. x sayısı 24 iken y sayısı 18’dir.60 TL + % 1 KDV 2 Arzu’nun ald›¤› KDV’siz fiyat› 59 TL olan gece lambas›n›n %8 KDV’li fiyat›n›n kaç lira oldu¤unu bulunuz. geri kalan› ise %30 zararla sat›l›yor. Bir mal›n 3 ’i %20 kârla. x sayısı 72 iken y sayısı kaç olur? 14 4 ’dir Büyük kardeflin boyu 175 cm oldu¤una göre 7 küçük kardeflin boyu kaç santimetredir? ‹ki kardeflin boylarının birbirine oranı 15 Bir bahçıvan 30 cm2 lik bir bahçenin çimlerini 9 saatte biçiyor. D) % 10 kâr elde edilmifltir 3 33 .

bulunuz.5 L 3L 7 Bir hava yolu firmas›. 1500 TL komisyon ald›¤› bir arabay› kaç liraya satm›flt›r? 5 Berk Bey.6 yafl ücretsiz 7 -12 yafl % 50 indirimli 13 -17 yafl %25 indirimli 1 TL 6 Yanda. 13 34 . 15 gün önce al›nan biletlerde % 20 indirim yapmaktad›r. Bir ma¤aza 21 TL’ye ald›¤› bir ürünü önce 22. farkl› büyüklükteki sular›n flifle fiyatlar› verilmifltir. Birim fiyat aç›s›ndan hangi suyu almak daha kârl›d›r. 45 bilet 17 gün önce ve 13 bilet ise uçufltan k›sa bir süre önce sat›ld›¤›na göre hava yolu flirketinin bilet sat›fllar›ndan kaç lira elde etti¤ini bulunuz. 1 y›l›n sonunda 14 700 TL olmufltur.23 TL’ye satm›flt›r. Kiflibafl› 1 gece konaklama: 150 TL 0 . Yat›r›lan paran›n % 16’s› kadar faiz elde edilmesi için y›ll›k faiz oran› yüzde kaç olmal›d›r? 8 9 10 11 12 Furkan. efli ve 13 yafl›ndaki k›z› ile tatil için bir otelde 6 günlük rezervasyon yapt›r›yor. 2550 TL paras›n› % 12. 25 bilet bir ay önce. Bu fonu ald›ktan 6 ay sonra Furkan’›n toplam paras› kaç lira olur? fiükran Han›m’›n bankaya yat›rd›¤› 12 250 TL’si. Uçak biletlerinin indirimsiz fiyat› 128 TL’dir.4 Bir komisyoncu satt›¤› her arabadan % 5 komisyon al›yor.05 TL’ye. kalan paras›n›n ’ünü 3 3 % 9’luk faiz oran› ile B bankas›na yat›r›yor. Bu ürüne uygulanan indirim ve zam yüzdelerini bulunuz. Bankan›n uygulad›¤› faiz oran›n› bulunuz. 18 ayl›¤›na bankaya yat›r›l›yor. Tabloya göre Berk Bey’in bu tatil için otele kaç lira ödemesi gerekti¤ini bulunuz. Bu kifli. sonra da 13. y›l›n sonunda faiziyle birlikte toplam kaç liras› olur? 2 1 ’ünü % 15’lik faiz oran› ile A bankas›na.5 faiz ile 4 y›ll›¤›na bankaya yat›ran bir kiflinin 4. paras›n›n Bir miktar para. 62300 TL’sini y›ll›k % 7 faiz oran›yla bankaya yat›r›yor. uçufltan 1 ay önce al›nan biletlerde % 50. 6 ay sonra da biriktirdi¤i 1700 TL ile y›ll›k getirisi % 12 olan alt›n fonu al›yor. 50 Kr 75 Kr 0. 1 y›l›n sonunda hangi bankadan daha çok faiz getirisi elde eder? Bir kifli.5 L 1.

15 16 Yans›ma ve Dönme ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Saat 04.60 TL’ye 2 sand›k domates alarak 20 kg’›n› 36 TL’ye sat›yor. Domateslerin geri kalan› çürüdü¤ü için çöpe at›l›yor. K›v›lc›m’›n. Adnan’›n ayl›k ödemesi ne kadard›r? Bulunuz. Sat›c›n›n domateste kilogram bafl›na kâr›n›n yüzde kaç oldu¤unu hesaplay›n›z. sand›¤› 3. y›ll›k % 15 faizle bankaya yat›rd›¤› paran›n Adnan. Bir sat›c› 12 kg’lik sand›klardan.15 ‘i gösterirken aynadaki yansımasında kaçı gösterir? Ayna 2 Afla¤ıdakilerden hangisi yandaki fleklin efli de¤ildir? A) B) C) D) 35 .14 1 ’ü 16 ayda 8 600 TL faiz 4 getirdi¤ine göre K›v›lc›m’›n bankaya kaç lira yat›rd›¤›n› bulunuz. y›ll›k % 8 faiz oran› ile 4 y›ll›¤›na 64 000 TL kredi çekiyor.

Kartezyen koordinat düzleminde (2 . Koordinat sisteminde I. 1) noktasının orjine göre saat yönünde 90º döndürülmesi ile elde edilen noktanın koordinatlarını ve koordinatlar›n kaçıncı bölgede olduklarını bulunuz. bölge B) II ve III bölgede C) III bölgede D) III ve IV bölgede y 5 6 7 Koordinat düzleminde verilen fleklin y eksenine göre simetri¤i saat yönünün tersine 270º döndürüldü¤ünde fleklin yeni konumu afla¤ıdakilerden hangisi olabilir? A) B) x C) D) 8 A (3 . ABC üçgeni. Pervaneler birbirlerine eflit uzaklıkta olduklarına göre. 3) noktalarının saat yönünde 180º döndürülmesiyle elde edilen A’ ve B’ noktalarının yeni konumunu bulunuz. B (1 . C (5 . bu pervanelerin en küçük dönme simetrisi kaç derecedir? 4 Koordinat sisteminde. 36 . 2) noktalarından geçen ABC üçgenini koordinat sisteminde çiziniz. 3). 3) ve B (-1 . saat yönünde 270º döndürüldü¤ünde elde edilen A B C noktaların› bularak bunu A B C kartezyen koordinat sisteminde çiziniz. 8). bölgede bulunan bir üçgen 180º döndürüldü¤ünde kaçıncı bölgede yer alır? A) II.3 Datça’daki rüzgar santralleri ile elektrik üretilmektedirler. A (2 .

fieklin ilk hâli afla¤ıdakilerden hangisidir? A) B) C) D) 12 “808” sayısının simetri do¤rularını çiziniz.9 Yanda verilen fleklin saat yönünde 180º döndürülmüfl hâlini çiziniz. 15 Kaç derecelik dönme açıları için bir fleklin dönme yönü önemli de¤ildir? 37 . 10 Yanda verilen dairenin kaç tane simetri ekseni vardır? Birkaç›n› çizerek gösteriniz. a) Çeyrek döndürülmüfl hâli b) 2 br sa¤a ötelenmifl ve saatin tersi yönünde yarım döndürülmüfl hâlini belirtiniz. 13 Yanda verilen fleklin. 14 Eflkenar üçgende kaç tane simetri do¤rusu vardır? Çizerek gösteriniz. 11 Bir fleklin saatin tersi yönünde 90º döndürülmüfl hâli yanda verilmifltir.

Çokgenler Çokgenlerin Özellikleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤ıda verilen noktalı ka¤ıda d›fl bükey ve iç bükey çokgenler çiziniz. 38 . 2 Afla¤ıdaki çokgenlerin köflegenlerini çiziniz. ( ) Bir düzgün çokgenin dıfl açılarının ölçüleri birbirine eflittir. ( ) Düzgün sekizgenin iç açılarının ölçüleri toplamı 1080’dir. ( ) Bir çokgenin ardıflık olmayan herhangi iki köflesini birlefltiren do¤ru parçası köflegen olarak adlandırılır. çokgensel bölgenin dıflında kalır. ( ) Çokgenlerde iç ve dıfl açılar birbirlerinin bütünleridir. ( ) Herhangi bir üçgenin dıfl açılarının ölçüleri toplamı 180’dir. ( ) Dıfl bükey çokgenlerde köflegenlerden bazıları. 3 Afla¤ıdaki ifadelerden do¤ru olanların yanına “D”. ( ) Herhangi bir dörtgenin dıfl açılarının ölçleri toplamı 360’dır. yanlıfl olanların yanına “Y” yazınız.

verilmeyen dıfl açıların ölçülerini bulunuz.4 Afla¤ıdaki çokgenlerde. ABCDEFGH düzgün sekizgen ise FBC açısının ölçüsü kaç derecedir? m H A B C G n 70º F E D 7 Afla¤ıdaki çokgenlerden hangisinin dıfl açılarının ölçüleri toplamı ile iç açılarının ölçüleri toplamı aynı de¤ildir? A) Kare B) Paralelkenar C) Eflkenar Üçgen D) Eflkenar Dörtgen 8 9 10 Düzgün dokuzgenin bir dıfl açısının ölçüsü kaç derecedir? Bir iç açısının ölçüsü 144º olan düzgün çokgen kaç kenarlıdır? A B C M D x F E fiekilde ABCDEFGH düzgün sekizgen ve KLMEF düzgün beflgen oldu¤una göre x açısı kaç derecedir? H L K G 39 . a) 93º 123º 123º 110º x 72º a+16º 130º x x b) a c) x 90º 5 Afla¤ıdaki çokgenlerde. a) 60º 110º 100º z b) c) 115º 70º x y 68º 6 m n. verilmeyen açıların ölçülerini bulunuz.

11 Yandaki flekilde bir düzgün çokgenin bir iç açısı ile dıfl açısı yerlefltirilmifltir. K. 40 . D. kare ve düzgün altıgen kullanarak süsleme yapılmak istenirse süslemenin bir köflesinde bu çokgenden kaç tane kullanılır? 3 Afla¤ıdaki süslemenin eksik parçasını çizerek tamamlayınız. 2 Eflkenar üçgen. J do¤rusal noktalar oldu¤una göre a aç›s› kaç derecedir? A B C G H F a E D K J ‹ Motiflerle Süsleme ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Yanda verilen modeli kullanarak bir süsleme oluflturunuz. Bu düzgün çokgen kaç kenarlıdır? D C E B 3x A 15x 12 Yanda verilen flekilde ABCDEF ve GH‹JKC düzgün alt›gen ve E.

a. 8 Kodu (4. c) Dönme. b) olan süslemenin yapılabilmesi için “a ve b” ne olmalıdır? 9 Bir kenar uzunlu¤u birbirine eflit olan düzgün sekizgen bölge ve karesel bölge ile yapılan süslemenin kodu nedir? 10 Yanda verilen flekli kullanarak bir süsleme yapılabilir mi? Aç›klay›n›z. 8. 4. 6 Kodu (4. 4) olan bir süsleme yapılabilir mi? Nedenini açıklayınız 5 Dairesel bölge kullanılarak bir süsleme yapılabilir mi? Nedenini açıklayınız. ç) Yansıma. 12 Yanda verilen modeli kullanarak. 41 .4. 4. öteleme ve dönme hareketiyle süslemeler yapınız.6) olan süslemede hangi çokgenler kullanılmıfltır? 7 Yanda verilen çokgensel bölge modellerini kullanarak süsleme yapınız. b) Öteleme. a) Yansıma.4 Kodu (3.3. 11 Yandaki flekle öteleme ve dönme hareketi uygulayarak bir motif oluflturunuz.

IABI = 12 cm ise çemberin yar›çap› afla¤›dakilerden hangisi olabilir? A) 4 B) 5 C) 6 D) 7 O A B 42 . öteleme ve yans›ma hareketlerinden hangileri kullan›lm›flt›r? 14 Yandaki flekle yansıma ve dönme hareketleri uygulanırsa afla¤ıdaki motiflerden hangisi oluflur? A) B) C) D) Çember ve Dairenin Özellikleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Yanda. üzerindeki noktalar› Ü kümesi ile.13 Yanda verilen süslemede dönme. d›fl›ndaki noktalar› D kümesi ile gösteriniz. Hangi iki noktan›n birleflimi ile oluflan do¤ru parças› yar›çap olur? B D N O K T L A 2 Yanda verilen flekilde A ve B noktalar› O merkezli çemberin üzerindedir. O merkezli çemberin içindeki noktalar› ‹ kümesi ile.

IMEI = 7 br ise karenin çevresinin uzunlu¤unu bulunuz. ) Bir do¤ru ile bir çemberin ortak noktası yoksa do¤ru çembere te¤ettir. [BK] 0 A 4 Yanda verilen flekilde M merkezli çember ABCD karesine te¤ettir. ) Çemberin üzerindeki iki nokta arasında kalan parçaya kirifl denir.3 fiekilde verilen O merkezli çember üzerinde afla¤ıda verilen elemanları belirleyerek çiziniz. a) Çap: [AB] b) Yarıçaplar: [OC]. 6 Yanda verilen flekilde A. [OK] c) Kirifller: [EF]. ) Düzlemde bir çember ile bir do¤ru üç farklı durumda bulunabilir. D M 7 br B E C 5 Afla¤ıdaki ifadelerde do¤ru olanların baflına “D”. Çemberin yar›çap› 6 birim oldu¤una göre ABC’nin çevre uzunlu¤u afla¤ıdakilerden hangisi olamaz? A) 36 B) 35 C) 33 D) 32 A O C B 43 . B ve C noktaları çemberin üzerindedir. [OF]. [OE]. yanlıfl olanların baflına “Y” yazınız. ) Bir çember üzerindeki en uzun kirifl çaptır. ( ( ( ( ( ) Bir çember saat yönünde veya saat yönünün tersi yönünde çizilebilir.

7 Birinin yarıçapı di¤erinin yarıçapından 2 cm daha uzun olan ortak merkezli iki çember çiziniz. B) Büyük çemberin yar›çap uzunlu¤u küçük çemberin çap uzunlu¤u kadard›r. Küçük çemberin yar›çap› uzunlu¤u 5 br oldu¤una göre afla¤›daki ifadelerden hangisi yanl›flt›r? A) O merkezli çemberin yar›çap uzunlu¤u 10 br’dir. C) IONI = IOKI D) 5 < IOKI < 10 N M O K d 10 d do¤rusu O ve M merkezli çemberlere A noktas›nda te¤et ve O merkezli çemberin yar›çap› 9 br O. B merkezli çemberin yarıçapı 6 br ve IABI = 12 br ise ICDI kaç birimdir? A C O B 9 fiekilde O ve M merkezli iki çember veriliyor. A ve M noktalar› do¤rudafl noktalar ve IOMI = 17 br ise M merkezli çemberin çap› kaç birimdir? O A M 44 . 8 Yandaki flekilde A merkezli çemberin yarı çapı 8 br.

sonra sat›fl fiyat› üzerinden % 25 indirim yap›lm›flt›r. manavdan 2. 4. Tiyatroda 4 toplam 126 kifli oldu¤una göre kad›nlar›n say›s› kaçt›r? 5 Bir ma¤azada 280 TL’ye sat›lan bir tak›m elbisenin sat›fl fiyat› üzerinden önce % 30.ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME 1 Bir dörtgenin iç aç›lar›n›n ölçüleri 1. Y›ll›k % 12 faiz oran›yla bankaya yat›r›lan 35 000 TL. Bu dörtgenin en büyük aç›s›n›n ölçüsü kaç derecedir? 2 Bir izci grubundaki k›z ve erkek izcilerin say›lar› s›ras›yla 10 ve 12 say›lar›yla ters orant›l›d›r.5 kg elma alarak 5. Bu grupta 18 k›z izci oldu¤una göre. Bu düzgün çokgenin bir kenar uzunlu¤u 12 cm oldu¤una göre. 5 say›lar›yla do¤ru orant›l›d›r. kaç y›l sonra 8400 TL faiz getirir? Bulunuz. 4 kg elma alsa idi kaç lira öderdi? 4 3 Bir tiyatrodaki izleyicilerden kad›nlar›n say›s›n›n erkeklerin say›s›na oran› ’tür. ayn› faiz oran›yla 3600 TL’nin kaç ayda getirdi¤ini bulunuz.25 TL ödedi¤ine göre. 6 7 8 Yanda verilen flekli saat yönünde 180º döndürdü¤ümüzde d do¤rusuna göre simetri¤i afla¤›dakilerden hangisi olur? d A) B) C) D) 9 Bir düzgün çokgenin en küçük dönme aç›s› 60º dir. grupta toplam kaç izci vard›r? 3 Berk. Tak›m elbiseye ilk fiyat› üzerinden toplam yüzde kaç indirim uygulanm›flt›r? 2400 TL’nin 6 ayda getirdi¤i faiz miktar›n›. 2. çevre uzunlu¤u kaç santimetredir? 45 .

CGHD karedir. Verilenlere göre x ile gösterilen aç›n›n ölçüsü kaç derecedir? F A B C G D E x H A B 75º 13 Yandaki flekilde a ile gösterilen aç›n›n ölçüsü kaç derecedir? E 70º a 135º D 70º C 14 Düzgün bir onsekizgenin bir d›fl aç›s›n›n ölçüsü kaç derecedir? 46 .10 Simetri ekseni olan bir flekil en az kaç derece döndürülürse ilk konumu elde edilir? 11 ABCDEF düzgün alt›gendir. AED aç›s›n›n ölçüsü kaç derecedir? A B F C E D 12 fiekilde ABCDEF düzgün alt›gen.

3 . 6) C) (3 . 3 . 4 . 3) B) (3 . eflkenar üçgen ve düzgün altıgen kullanılarak süsleme yapılmak istenirse bir köflede her bir çokgenden kaç tane kullanılır? 17 Yandaki model kullanılarak yapılan süslemede hangi hareketler uygulanmıfltır? 18 Afla¤ıda verilen düzgün çokgensel bölgelerin kaç tanesi ile tek baflına süsleme yapılabilir? A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 19 Yanda verilen süslemede hangi hareketlerin yapıldı¤ını yazınız. 3 . 3 . 3) D) (4. 4 . 47 . 6 . 3 . 6 . 4) 16 Kare.15 Afla¤›dakilerden hangisi düzgün çokgenlerle oluflturulan süslemenin kodu olamaz? A) (6 .

.. dır.. 21 Yandaki flekilde birbirine efl iki çember veriliyor. A B D C 22 M merkezli bir çemberi iki noktada kesen d do¤rusu k do¤rusuna paraleldir.. ç) Her köfledeki açıların ölçüleri toplamını bulunuz.. çemberin ......... a) Kodlamayı bulunuz... C) Çemberin çap uzunlu¤undan büyüktür... c) Düzgün çokgenlerin her birinin iç açısını bulunuz......... C O A D B d 48 . II) [AB] ... k do¤rusu çembere te¤et ise k do¤rusunu d do¤rusuna uzaklı¤ı için afla¤ıda verilen ifadelerden hangisi her zaman do¤rudur? A) Çemberin yarıçap uzunlu¤undan büyüktür. tır. IV) [OC]. tir.. III) [CD] kirifli aynı zamanda ... Çemberler ABCD dikdörtgenine te¤et ve yar›çap uzunluklar› 5’er birimdir.20 Yandaki süslemede.. B) Çemberin yarıçap uzunlu¤undan küçüktür... 23 Yanda verilen flekle ait cümlelerde bofl bırakılan yerleri uygun kelimelerle doldurunuz..... Verilen çemberlerden bir tanesinin çevre uzunlu¤unun kaç birim oldu¤unu bulunuz. D) Çemberin çap uzunlu¤undan küçüktür.. I) d do¤rusu . tir.. b) Düzgün çokgenleri bulunuz.

“Çember. Daire ve Çokgenler” .

.. d) DOA .. O S a) SKT b) RKL c) KLR ç) TSK L T R 4 Yandaki O merkezli çembere göre............... a) AOC ... dik ve genifl aç› oluflturacak flekilde birer çevre aç› çiziniz..... c) EOC .. a) O b) O c) O K 3 Yandaki O merkezli çemberde........ afla¤›daki merkez aç›lar›n gördükleri yaylar› karfl›lar›na yaz›n›z......... b) BOD .... afla¤›da verilen aç›lar›n gördü¤ü yaylar› yaz›n›z.....Çember ve Bayra¤›m›z ! UYARIle ilgili l›flma Projeniz r›n›z› ça flekilde la a m fl n çal› e uygu nuz? su takvimin u m r o yürütüy Çemberde Aç›lar ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›daki O merkezli çemberlere dar............ F E D O A B C 50 ......................................................... a) b) c) O O O 2 Afla¤›daki M merkezli çemberlere dar...................... ç) FOB ............................... dik ve genifl aç› oluflturacak flekilde birer merkez aç› çiziniz......................

Buna göre s(DC) = ? D 35º O B C F A 9 Yanda verilen O merkezli çemberde [AB] [FC] [ED] ve s(BC) = 80º s(DC) = 50º ise x-y kaç derecedir? E O y x B D D C 10 Yanda verilen O merkezli çemberde. BCA’n›n ölçüsünün bulunmas› için hangi bilgiye ihtiyaç vard›r? C O A B A 6 Yandaki O merkezli çemberde verilenlere göre ADB’n›n ölçüsü kaç derecedir? C 96º 115º D O 85º B R 7 Yanda O merkezli çemberde verilenlere göre a + b’nin toplam› kaç derecedir? a 45º O b P S A 8 Yanda verilen O merkezli çemberde [OA] // [BC] ve s(BOA) = 35º dir. s(AEB) = 15º. E O C B A 11 Yandaki O merkezli yar›m çemberde verilenlere göre s(BCA) kaç derecedir? A B 60º O C 51 .5 Yandaki flekilde s(CA ) = 100º dir. s(EDC) = 110º dir CEB aç›s›n›n ölçüsünü hesaplay›n›z.

12

Yanda O merkezli iç içe iki çember verilmifltir. s(AB ) = 120º ise s(CD) kaç derecedir?
O A

D B

13

Yanda verilen [AD] çapl› yar›m çemberde x ve y ile gösterilen aç›lar›n toplam› kaç derecedir?

A x

O y C B

D

C

R

S
x y 67º z

14

Yandaki çemberde x, y ve z ile gösterilen aç›lar›n ölçülerini bulunuz.

T

O
26º

P

15

Yanda verilen O merkezli çemberde s(COB) = x ve s(CAB) = 2x - 60º ise s(CB) kaç derecedir?
O C

A

B

Türk Bayra¤›

ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M
1
Geniflli¤i 1,2 m olan Türk Bayra¤›’n›n ölçülerini hesaplayarak tabloda gösteriniz.

2

Bir Türk Bayra¤›’n›n çiziminde ay›n iç çemberinin yar›çap uzunlu¤u 8 cm ise y›ld›z çemberin çap uzunlu¤unun kaç santimetre oldu¤unu bulunuz. Uçkurluk geniflli¤i 0,2 cm olan Türk Bayra¤›’n› çiziniz.

3 52

4

Yar›çap uzunlu¤u 30,5 cm olan bisiklet tekerle¤inin 6 tam tur dönüfl yapt›¤›nda kaç metre ilerledi¤ini tahmin ediniz. Tahmininizle ifllem sonucunu karfl›laflt›r›n›z. (π’yi 3 al›n›z,) Afla¤›daki flekillerde hangi do¤ru parças›n›n uzunlu¤u, çemberin çevre uzunlu¤u ile ayn›d›r? Tahmin ediniz. (π’yi 3 al›n›z.) a) b) c)
B1 B2 B3 A B C D A B C D A

5

6

Afla¤›da yar›çap uzunluklar› verilen çemberleri noktal› k⤛da çizerek çevre uzunluklar›n› tahmin ediniz. Tahmininizi ifllem sonuçlar› ile karfl›laflt›r›n›z. (π’yi 3 al›n›z.) a) r = 4 br b) r = 8 br c) r = 2 br

7

Yar›çap› 6 cm olan bir çemberde merkez aç›lar›n›n ölçüleri 55º, 179º, 105º olan yaylar›n uzunluklar›n› tahmin ediniz. Bahçenize yar›çap uzunlu¤u 1,5 m olan çember fleklinde bir havuz yap›lacakt›r. Havuzun 2 ’i kadar oldu¤una göre, derinli¤in kaç santimetre oldu¤unu derinli¤i, çevre uzunlu¤unun 15 bulunuz. (π’yi 3 al›n›z.)

8

9

Bir traktörün arka tekerle¤inin yar›çap uzunlu¤u 60 cm’dir. Traktörün ön tekerle¤inin çap uzunlu¤u, arka tekerle¤in çap uzunlu¤unun % 40’› kadard›r. Buna göre;

a) Ön tekerle¤in çevre uzunlu¤u kaç santimetredir? b) Ön tekerlek 80 tam tur döndü¤ünde arka tekerlek kaç tur döner? (π’yi 3 al›n›z.)

10

Tavana ip ile as›l› olan bir top, 35º lik aç› ile çekilerek serbest b›rak›ld›¤›nda A konumundan B konumuna geliyor. ‹pin uzunlu¤u 90 cm oldu¤una göre topun A konumundan B konumuna gelirken ald›¤› yol kaç metre olur? (π’yi 3 al›n›z.)
A

35º 35º

B

53

11

Eni 44 cm olan bir pencere 45ºlik bir aç› ile aç›l›yor. Buna göre pencerenin çizdi¤i yay›n uzunlu¤unu tahmin ediniz. Tahmininizle ifllem sonucunu karfl›laflt›r›n›z.

44 cm

12

Noktal› k⤛t üzerinde yar›m çemberler çizilmifltir. Sar› renkle gösterilen bölgenin çevre uzunlu¤unu hesaplay›n›z. (π’yi 3 al›n›z.)

13

2,5 cm

14

Dönme dolab›n çap› : 40 m Oturak say›s› : 16 Yukar›da verilenleri kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz.

54

4 cm

fiekilde verilen saat 10’u gösterdi¤inde akrep ile yelkovan toplam kaç santimetre yol al›r? (π’yi 3 al›n›z.)

a) Tepsiye en fazla kaç bardak yerlefltirebilir? b) Tepsinin taban›nda ne kadar bofl alan kal›r? (π’yi 3 al›n›z.) ölçüsünü hesaplay›n›z.) a) 72º 32 cm b) 45º 10 cm c) 135º 13 dm 4 Bir kenar uzunlu¤u 20 cm olan kare fleklindeki tepsiye taban yar›çap› 2.) a) M b) 4.6 cm 6. Tahmininizi ifllem sonucu ile karfl›laflt›r›n›z. IABI = 49 cm ise dairelerin alanlar› toplam› kaç 22 santimetrekaredir? (π’yi al›n›z.) 5 Yanda verilen daireler birbirlerine te¤ettirler. (π’yi 3 al›n›z.4 cm Yanda verilen flekillerin renkli k›s›mlar›n›n alanlar›n› hesaplay›n›z.5 cm olan bardaklar yerlefltirilmifltir.8 cm O 55 .4 cm 3. (π’yi 7 O B 3 Afla¤›da verilen daire dilimlerinin alan›n› hesaplay›n›z. A 2 Yanda verilen flekilde IAOI = 7 cm ise boyal› alan›n 22 al›n›z. (π’yi 3 al›n›z.) 7 A B 6 2. Her bir dairenin çap›. sa¤›nda olan dairenin 2 kat›d›r.Daireden Çokgenlere Daire ve Daire Dilimi ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Çevre uzunlu¤u 48 cm olan bir karenin içine yerlefltirilebilecek en büyük dairenin alan›n› tahmin ediniz.

Bu tekerle¤in yar›çap›n› hesaplay›n›z. 27º 27º 2.35 m 56 . Buna göre. Bu dairenin yar›çap uzunlu¤u kaç santimetredir? (π’yi 3 al›n›z.) 1 br 8 9 Eni 60 br. (π’yi 3 al›n›z.) O merkezli dairenin yar›çap› 12 cm ve IKCI = 4.) (π’yi 7 Bir karenin çevre uzunlu¤u ile yar›çap› 6 cm olan dairenin çevre uzunlu¤u birbirine eflittir.) 13 14 A O K B C 15 Yanda verilen flekildeki verileri kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz.) Bir dairede 48º lik merkez aç›n›n oluflturdu¤u daire diliminin alan› 40 cm’dir.5 cm ise boyal› alan kaç santimetrekaredir? (π’yi 3 al›n›z.7 Bulundu¤u yerden 90 km uzakl›¤a kadar yay›n yapan bir radyo vericisi kaç kilometre karelik alanda dinlenebilir? (π’yi 3 al›n›z. Bir tekerlek 8 kere döndü¤ünde 88 m yol alm›fl oluyor.) T O B 11 12 Bir dairenin yar›çap› iki kat›na ç›kar›ld›¤›nda alan› ve çevre uzunlu¤unda nas›l bir de¤ifliklik olur? Aç›klay›n›z. a) Dikdörtgensel bölgeyi kaplamak için kaç tane motife ihtiyaç vard›r? b) Bu motifdeki pembe bölgenin alan› kaç birim karedir? A 10 fiekilde O ve T merkezli daireler verilmifltir. IABI = 20 cm ise taral› alan›n ölçüsünü bulunuz. Hangi fleklin alan› daha büyüktür? (π’yi 3 al›n›z. 22 al›n›z. boyu 90 br olan dikdörtgen fleklindeki bir bölge yanda verilen motif ile kaplanmak isteniyor.

Çevresi 80 br olan kare ile çevresi 32 br olan karenin benzerlik oran›n› bulunuz. üçgenin kat› 2 2 büyüklü¤ünde benzerlerini çiziniz. 2 Yanda verilen flekillerden efl ve benzer olanlar› yaz›n›z. IBCI = 10 cm. ABC ’nin kenar uzunluklar› IABI = 14 cm.Çokgenlerin Eflli¤i ve Benzerli¤i ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 ‹zometrik k⤛da yanda verilen dikdörtgenin 3 1 kat› büyüklü¤ünde. 1 2 3 5 4 10 6 9 8 7 3 4 Kenarlar›n›n oran› 2:7 olan iki dikdörtgen çiziniz ve kenarlar›n› adland›r›n›z. IACI = 21 cm oldu¤una göre DEF’nin çevre uzunlu¤u kaç santimetredir? D A 21 cm C 14 cm 10 cm B F E 57 . 5 ABC ve DEF benzerdir ve benzerlik oranlar› 7 4’tür.

Benzerlik oran› A G B 10 Yanda verilen düzgün beflgenlerde ABCDE AGHIF’dir 2 ve beflgenlerin benzerlik oran› ’dir. ) Bir fleklin kendisi ile yans›mas› birbirine efltir. 8 Noktal› k⤛da yandaki çokgene efl ve benzer çokgenler çiziniz. ) Benzer flekillerin benzerlik oran› 1’dir. 9 2 olan iki dikdörtgenin: 3 a) Çevre uzunluklar›n›n oran›n› bulunuz. ) Benzer flekillerin karfl›l›kl› aç›lar› birbirine efltir. ( ( ( ( ( ( ) Efl flekiller ayn› zamanda benzer flekillerdir.6 fiekildeki gibi bir kareyi dört efl parçaya. AGHIF’nin çevre 7 uzunlu¤u 75 cm ise [BC]’nin uzunlu¤u kaç santimetre olur? F H I C D E 11 Afla¤›da verilen ifadelerden do¤ru olanlar›n bafl›na “D” yanl›fl olanlar›n›n bafl›na “Y” harfi yaz›n›z. en az dört farkl› flekilde nas›l bölersiniz? Çizerek gösteriniz. 7 Benzerlik oran› 1 olan çokgenler çiziniz. ) Farkl› büyüklüklerdeki bütün kareler benzerdir. 58 . ) Farkl› büyüklükteki bütün dikdörtgenler benzerdir. b) Alanlar›n›n oran›n› bulunuz.

b) Foto¤raf›n boyutlar›n›n % 30 büyülterek ço¤alt›lmas› durumunda boyutlar›n› bulunuz. M. a) Foto¤raf›n boyutlar›n›n % 50 küçülterek ço¤alt›lmas› durumunda boyutlar›n› bulunuz. 15 Resimdeki çocu¤un boyu ve a¤ac›n yüksekli¤i ile gölgelerin uzunlu¤u benzer üçgenlerin iki kenar›n› oluflturur. T P 74º K L 85º S M 13 Yanda verilen flekillerin benzerlik oran›n› bulunuz. c) Elde edilen yeni foto¤raflar›n efl veya benzer olup olmad›klar›n› söyleyiniz. Buna göre a¤ac›n yüksekli¤i kaç metredir? ? 1.12 Yanda verilen flekillerde TSM PKL oldu¤una göre T . 14 Boyutlar› 25 cm ve 15 cm olan dikdörtgensel bölge fleklindeki bir foto¤raf› ço¤altmak istiyorsunuz.5 m 3m 6m 59 . K ve L ’nin ölçüsünü bulunuz.

Afla¤›daki çokgenlerden kaç tanesi köfleleri bu noktalardan seçilerek çizilebilir? • Eflkenar üçgen • Kare • ‹kiz kenar yamuk • Dikdörtgen • Düzgün alt›gen • Düzgün beflgen F O E B C D 2 B O merkezli çemberde s(DEB) = 4x .10º ve s(COB) = 2k + 40º veriliyor. s(CAB) = 3k . Buna göre bu dairelerin alanlar›n›n birbirine oran› nedir? 60 . A O E D C 3 fiekilde O merkezli çember veriliyor.ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME A 1 fiekilde O merkezli çember üzerinde efl yaylar oluflturacak flekilde noktalar iflaretlenmifltir.236 ve s(BAD) = 184º ise x’in kaç derece oldu¤unu bulunuz. Buna göre k say›s› kaçt›r? A O B 4 Yandaki N merkezli çemberde s(YNP) = 68º ise majör yay›n ölçüsünü bulunuz.) 6 Benzerlik oran› 2.5 olan iki Türk Bayra¤› çizmek istiyoruz. Y N 68º P A 5 Yar›çap› 12 cm olan bir tekerlek 15 tur döndü¤ünde kaç metre yol al›r? (π’yi 3 al›n›z. a) Büyük bayra¤›n eni 72 cm ise boyu kaç santimetredir? b) Di¤er bayra¤›n en ve boy uzunlu¤unu bulunuz. 7 ‹ki dairenin çevre uzunluklar›n›n birbirine oran› 7 5’tir.

B merkezli dairenin çap› 10 cm. Mor ile boyal› bölgenin alan› kaç santimetrekaredir? (π’yi 3 al›n›z. Renkli k›s›mlar›n alan›n› π’ye ba¤l› olarak hesaplay›n›z. Bu dairede merkezle 120º lik aç› yapan daire diliminin alan› kaç santimetrekare olur? (π’yi 3 al›n›z.) 60º 4 cm cm 10 8 cm B C 6 cm 8 cm 61 . C merkezli dairenin çap› 6 cm oldu¤una göre bu düzlemsel flekillerin alanlar›n› 45º hesaplay›n›z. A (π’yi 3 al›n›z. B ve C noktalar› dairelerin merkezidir. 12 fiekilde ABCD dikdörtgeni ve A merkezli çeyrek daire dilimi veriliyor.2 cm dir. Verilenlere göre ABCD dikdörtgeninin çevre uzunlu¤u kaç santimetredir? A 7 cm O M B D C 10 Bir dairenin çevre uzunlu¤u 31.50TL 9 fiekilde ABCD dikdörtgeninin içine çizilmifl O ve M merkezli efl çemberler veriliyor.50TL 19.8 Bir pizzac›da sat›lan ayn› kal›nl›kta ve 3 farkl› boydaki pizzalar›n fiyatlar› yandaki gibidir. Bu pizzalardan hangisini almak daha kârl›d›r? Küçük boy (çap› 22 cm) : Orta boy (çap› 27 cm) : Büyük boy (çap› 33 cm) : 11.) E A 9 cm B 3 cm D C 13 Yandaki düzlemsel flekillerde A.) 11 Yandaki kareli k⤛tta her bir karenin kenar uzunlu¤u 1 cm’dir.50TL 24.

14 Afla¤›da verilen üçgenler için CAN A 6 cm 8 cm CEM ise IMEI’nin kaç santimetre oldu¤unu bulunuz. Bu karelerin 1 ise a’n›n kaç oldu¤unu benzerlik oran› 2 bulunuz. A ve B noktalar› bulunduklar› kenarlar›n 2 orta noktalar›d›r. 16 cm M x C C 10 cm N E 15 Yanda verilen düzgün beflgenler için benzerlik oran›n› bulunuz. 4 17 ALEV ve BANU karelerinde IALI = (2a-4) br ve IBAI = (2a+4) br fleklinde verilmifltir. L E A N A V B U 18 fiekilde iç içe çizilmifl iki tane düzgün alt›gen veriliyor. Büyük alt›genin alan› 64 br oldu¤una göre pembe renkli bölgenin alan› kaç birimkaredir? B A 62 . 2 cm 5 cm 16 Benzerlik oran› 1 olan iki dikdörtgenin alanlar›n›n oran›n› bulunuz.

“Grafik. Veri Analizi ve Olas›l›k” .

a) Tablodaki verileri kullanarak uygun ikili grafi¤i çiziniz. a) Murat gün içinde en çok neye zaman ay›rmaktad›r? b) Hangi etkinliklere ayr›lan zaman.0481 b) 3-6 Aral›k 2011’deki ortalama Euro miktar›n› grafi¤ini inceleyerek tahmin ediniz. Sat›fl (TL) 2.0705 2. c) Grafi¤inize göre al›fl-sat›fl fark›n›n en fazla oldu¤u gün hangisidir? ç) 7 Aral›k 2011 y›l› için Euro sat›fl miktar› ne olabilir? Neden? 2 Yandaki tabloda 2002-2003 y›llar›nda baz› ülkelerin tavuk üretim miktarlar› verilmifltir. Tablo: 2011 Y›l› Aral›k Ay›n›n Baz› Günlerindeki Euro Al›fl-Sat›fl Miktar› (Merkez Bankas›) Tarih 3 Aral›k 4 Aral›k 5 Aral›k 6 Aral›k 2.0298 a) Tablodaki verilere göre uygun Al›fl (TL) 2. Ortalamas›n› hesaplayarak tahmininizle karfl›laflt›r›n›z.0777 2.Yaflam›m›zdaki Grafikler ! UYARI le ilgili yapm›fl r› mala Projeniz uz çal›fl n u ¤ u old eninizle ö¤retmt›n›z m›? paylafl Verilerin Farkl› Temsil Biçimleri ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Yanda verilen tabloda 2011 y›l› Aral›k ay›n›n baz› günlerindeki Euro al›fl-sat›fl miktarlar› verilmifltir. Tablo: 2002-2003 Y›llar›nda Baz› Ülkelerdeki Tavuk Üretim Miktarlar› (G›da ve Tar›m Örgütü (FAO) Ülkeler Türkiye Çin ‹ngiltere ABD 2002 Üretim Miktar› 2003 Üretim Miktar› (Ton) (Ton) 612 000 9 376 950 1 225 000 14 872 000 612 000 9 770 580 1 250 000 15 003 000 c) Her iki y›lda da tavuk üretim miktar› ayn› olan ülke hangisidir? ç) ABD’de 2004 y›l›ndaki üretimi kaç ton olabilir? 3 Murat’›n bir gün boyunca yapt›¤› etkinlikler ve bunlara ay›rd›¤› süreler yandaki tabloda verilmifltir.0383 ikili grafi¤i çiziniz. günün yar›s›na karfl›l›k gelmektedir? c) Murat ders çal›flma süresini artt›rmak isterse ne yapmal›d›r? Bu durumda grafikte nas›l bir de¤ifliklik olur? Tablo: Gün ‹çindeki Etkinlikler ve Süresi Etkinlikler Uyku Kiflisel Temizlik Yemek Ulafl›m Okulda Bulunma Serbest Etkinlik Ders Çal›flma Toplam Süreler 9 Saat 30 Dakika 90 Dakika 1 Saat 7 Saat 2 Saat 3 Saat 24 Saat 64 .0677 2.0210 2.0606 2. b) Çizdi¤iniz grafi¤e göre 2003 y›l›nda tavuk üretimi en fazla olan ülke ile en az olan ülke aras›ndaki fark› bulunuz. Bu verileri daire grafi¤inde göstererek afla¤›daki sorular› cevaplay›n›z.

4 Yandaki daire grafi¤ini inceleyerek ifl gücüne kat›lanlar ve kat›lmayanlar›n oran› hakk›nda ne söyleyebilirsiniz? %45 ‹fl Gücüne Kat›lmayanlar %55 ‹fl Gücüne Kat›lanlar 5 Ülkemizde 2010-2013 y›llar›nda üretilen iki farkl› tar›m ürününün y›llara göre üretim miktar›ndaki art›fl-azal›fl› karfl›laflt›rmak için hangi tür grafi¤i çizersiniz? Neden? 6 Yandaki grafikte ülkelere göre kifli bafl›na düflen y›ll›k et tüketimi verilmifltir. Grafi¤e göre. ç) Hangi ülkede tavuk eti. bal›k eti tüketiminden fazlad›r? d) Toplam beyaz et tüketiminin k›rm›z› et tüketiminden fazla oldu¤u ülke hangisidir? Grafik: Ülkelere Göre Kifli Bafl›na Düflen Y›ll›k Et Tüketimi Tüketim (kg) (Kaynak: TU‹K) K›rm›z› Et Bal›k Eti Tavuk Eti 120 100 80 60 40 20 0 ABD ‹spanya Fransa Türkiye Ülke 140 7 Yandaki daire grafi¤ini inceleyerek afla¤›daki sorular› cevaplay›n›z. a) K›rm›z› et tüketimi en fazla olan ülke hangisidir? b) Tavuk eti ve bal›k eti tüketimi ayn› olan ülke hangisidir? c) ABD ve ‹spanya’n›n tavuk eti tüketimini karfl›laflt›r›n›z. a) Ülkemizde çal›flan erkekler kad›nlardan yüzde kaç fazlad›r? b) Çal›flan kad›n-erkek yüzdeleri aras›ndaki fark›n sebepleri sizce ne olabilir? c) 2013 y›l›nda çal›flan kad›n-erkek yüzdeleri ne olabilir? Tablo: Türkiye’de Cinsiyet Durumuna Göre ‹fl Gücüne Kat›lma Oran› Kad›n Erkek % 36 % 64 65 .

8 Yandaki grafi¤e göre afla¤›daki sorular› cevaplay›n›z. köy nüfusunun ise düflüfl göstermesinin sebebi ne olabilir? 66 . Tablo: Y›llara Göre Bal›k Tüketimi Y›l Bal›k Cinsi Hamsi (Ton) ‹stavrit (Ton) 2005 2006 2007 2008 2009 2010 138 569 270 000 385 000 251 675 204 699 229 023 13 540 14 127 22 991 22 134 20 373 14 392 10 Afla¤›daki grafi¤i inceleyerek sorular› cevaplay›n›z. a) Ülkemizin nüfusunun en büyük k›sm› hangi yafl grubunda toplanm›flt›r? b) Ülkemizin nüfusunun en az oldu¤u yafl grubu hangisidir? c) Ülkemiz nüfusunda 15 yafl üstündeki nüfusun pay› yüzde kaçt›r? Tablo: Ülkemiz Nüfusunun Yafl Gruplar›na Göre Durumu (TÜ‹K) 15-64 Yafl (%61) 0-14 Yafl (%35) 65 Yafl ve Üzeri (%4) 9 Tablodaki verileri göstermek için en uygun grafik çeflidi hangisidir? Çizerek gösteriniz. Grafik: 1927 ve 2000 Y›llar›ndaki Say›mlara Göre fiehir ve Köy Nüfuslar› (TU‹K) Nüfus 8 000 000 7 000 000 6 000 000 5 000 000 4 000 000 3 000 000 2 000 000 1 000 000 0 fiehir Köy Toplam Y›llar 1927 1940 1950 1960 1970 1980 1990 2000 a) Ülkemizin flehir nüfusu hangi y›llarda 2 000 000’i geçmifltir? b) Ülkemizin flehir nüfusu hangi y›ldan sonra köy nüfusunu geçmifltir? c) Ülkemizin köy nüfusunda hangi y›ldan sonra düflüfl olmufltur? ç) Ülkemizin flehir nüfusunun devaml› art›fl.

11 Afla¤›daki grafi¤i inceleyerek sorular› cevaplay›n›z. Bu verilere göre uygun bir grafik çiziniz.II 98 75 59 90 78 67 67 67 . Neden? Tablo: Reklam Türlerine Ayr›lan Pay Reklam Türü Televizyon Radyo Gazete Dergi Tabela El ‹lan› Yüzde % 30 % 20 % 20 % 10 % 15 %5 13 ‹ki aflamal› yabanc› dil s›nav›nda s›n›ftaki yedi ö¤rencinin ald›¤› puanlar yandaki tabloda verilmifltir. a) Grafi¤e bafll›k belirleyiniz ve dilimlerin hangi reklam türüne ait oldu¤unu yaz›n›z.I 85 68 43 80 82 79 55 Aflama . hangi reklam türüne daha fazla pay ay›r›rd›n›z. b) Siz firma yöneticisi olsayd›n›z. Verilere uygun daire grafi¤i oluflturarak afla¤›daki sorular› cevaplay›n›z. Hangi reklam türüne ne kadar pay ay›rd›¤› tabloda verilmifltir. Tablo: S›nav Sonuçlar› Ad Yi¤itcan Ceren Ilg›n Hazar An›l Saadet Andaç Aflama . Grafik: Kent ve K›rsal Nüfus Oran›. 1927-2000 (TU‹K) Oran (%) K›rsal Nüfus Kent Nüfusu 100 80 60 40 20 0 1927 1940 1950 1960 1970 1980 1990 2000 Y›llar a) Kent ve k›rsal nüfus aras›ndaki en büyük fark hangi y›lda görülmektedir? b) K›rsal kesimde do¤um oran› fazla olmas›na ra¤men k›rsal nüfusun giderek azalmas›n›n sebebi ne olabilir? c) Hangi y›llar aras›nda kent ve k›rsal nüfus eflittir? 12 Bir firma yeni ç›kard›¤› bir ürünün tan›t›m›n› farkl› reklam türleriyle yapt›r›yor.

toplam gelir içinde % 15’lik paya sahiptir? A) Elbise B) Etek C) Bluz D) Ceket Grafik: Tekstil Sat›fllar› Kâr (TL) Etek Pantolon Bluz Elbise Ceket Gelir (Milyon) 60 70 80 90 100 15 Yar›s›na kadar su dolu bir kovaya her seferinde 10 tane bilye at›l›yor. bilye at›l›rken kovadaki su seviyesinin de¤iflimi verilmifltir. Grafi¤e bakarak kapta 80 bilye oldu¤unda kovadaki suyun yüksekli¤inin kaç milimetre olaca¤›n› tahmin ediniz. Grafik: Bilye Say›s›na Göre Su Yüksekli¤inin Art›fl Grafi¤i Su Yüksekli¤i (mm) 100 90 85 80 75 70 65 60 55 50 45 40 35 30 10 20 30 40 50 60 70 80 90 0 Bilye Say›s› 68 . Afla¤›daki grafikte. bir tekstilde elde edilen gelirler verilmifltir. Buna göre hangi tekstilde kazan›lan para.14 Yandaki grafikte.

Yan›ltan Grafikler ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›daki grafikler bir marketin ayl›k sat›fllar›ndan elde etti¤i kâr› göstermektedir. b) Grafi¤i oluflturan sütunlara bakarak tamir edilen otomobil say›s› en fazla olan y›l ile en az olan y›l aras›ndaki fark hangi grafikte daha azm›fl gibi gözükmektedir? Nedenini aç›klay›n›z. Grafik: Ayl›k Kâr Kâr (TL) 30 20 10 0 Aylar Ocak fiubat Mart Nisan May›s Grafik: Ayl›k Kâr Kâr (TL) 30 29 28 27 26 25 0 Aylar Ocak fiubat Mart Nisan May›s 2 Afla¤›daki grafikler bir otomobil servisinin y›llara göre tamir etti¤i araba tamir say›lar›n› göstermektedir. Grafik: Otomobil Tamiri Otomobil say›s› Grafik: Otomobil Tamiri Otomobil say›s› 2500 2000 1500 1000 500 0 Y›llar 3000 2000 1000 0 Y›llar 2009 2010 2011 2012 2013 2009 2010 2011 2012 a) Grafiklerin farkl› görünmelerinin nedenlerini aç›klay›n›z. 2013 69 . Grafiklerin neden farkl› göründü¤ünü ve bu durumun ne tür yorumlara sebep olaca¤›n› söyleyiniz.

10 1. Grafik: Maafl Art›fllar› Kâr (TL) 1600 1550 1500 1450 1400 1350 1 2 3 4 5 6 Y›llar 1700 1500 1300 1100 1000 900 800 700 600 500 1 2 3 4 5 6 Grafik: Maafl Art›fllar› Kâr (TL) Y›llar 4 Grafikte veri aral›klar› artt›r›larak çizildi¤inde ne tür yanl›fl yorumlar yap›labilir? Grafik: Bir Ülkenin Y›lll›k ‹thalat› Milyon Dolar 34 32 30 28 26 24 22 20 10 0 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 10 108 Y›llar 22 225 21 638 20 973 26 587 27 775 31 340 34 000 5 Afla¤›daki çizgi grafi¤i.90 0.3 Y ve Z flirketlerindeki maafl art›fllar› afla¤›daki grafiklerde verilmifltir. fiyatlardaki de¤iflimi daha fazla ve daha az göstermek için nas›l düzenlenebilir? Grafik: Otogaz Fiyatlar› Fiyat (TL) 1.70 1.40 1.30 1.80 0 Temmus A¤ustos Kas›m May›s Ekim fiubat Nisan Haziran Aral›k Ocak Eylül Mart Aylar 70 . ‹ki grafikteki farkl›l›klar› aç›klay›n›z.50 1.00 0.20 1.60 1.

Grafik: Firman›n Y›ll›k Geliri Grafik: Firman›n Y›ll›k Geliri Milyon (TL) 7 6. 7 Afla¤›daki grafiklerde cep telefonu kullanan insan say›n›n y›llara göre de¤iflimi verilmifltir.5 5 4. Grafiklerin neden farkl› görünümlere sahip oldu¤unu aç›klay›n›z. Grafik: Ortalama Saat Ücretleri ‹nsan Say›s› (Milyon) 80 70 60 50 40 30 20 10 0 2000 Y›llar 2005 2010 Grafik: Ortalama Saat Ücretleri ‹nsan Say›s› (Milyon) 16 14 12 10 8 6 4 2 0 2000 Y›llar 2005 2010 8 ‹ki farkl› s›n›f›n YGS s›nav›ndaki baflar›s› afla¤›daki grafiklerde verilmifltir.6 Afla¤›daki grafikler.5 4 2009 2010 2011 2012 Y›llar 2013 2 0 Y›llar 2009 2010 2011 2012 2013 6 4 Milyon (TL) 8 a) Grafiklerde y›ll›k gelirin belirtildi¤i eksenlerin fark› nedir? b) Grafikler karfl›laflt›r›ld›¤›nda firman›n y›ll›k geliri ile ilgili ne tür yanl›fl yorumlar yap›labilir? Aç›klay›n›z. Hangi grafikte verilenler yanl›fl yorumlara sebep olabilir? Grafik: YGS Baflar›s› Baflar› (%) 50 40 30 20 10 0 8A 8B S›n›f 8A 8B S›n›f Grafik: YGS Baflar›s› Baflar› (%) 50 40 30 71 . bir firman›n y›ll›k gelirinin y›llara göre de¤iflimini göstermektedir.5 6 5.

20 kg ve 2 kg’d›r. Grafik: Ev Sat›fllar› Sat›lan Ev Say›s› Grafik: Ev Sat›fllar› Sat›lan Ev Say›s› 1000 800 600 400 200 Y›llar 2007 2008 2009 2010 2011 0 2000 1600 1200 800 400 72 . Grafiklerin farkl› görünüfllere sahip olmas›n›n nedenini aç›klay›n›z.B ve C marka flekerlerin bayramdaki sat›fl miktarlar› s›ras›yla 2. Grafiklerdeki farkl›l›¤›n sebebini ve bu farkl›l›klar›n ne tür yanl›fl yorumlara sebeb olabilece¤ini aç›klay›n›z. bir emlak ofisinin y›llara göre satt›¤› ev say›s›n› göstermektedir. Grafik: Ortalama Motor Fiyatlar› Fiyat (TL 17 000 16 000 15 000 14 000 13 000 0 May›s Temmus Nisan Mart Haziran Aylar Grafik: Ortalama Motor Fiyatlar› Fiyat (TL) 20 000 17 000 15 000 12 500 10 000 0 May›s Temmus Y›llar 2007 2008 2009 2010 2011 0 Nisan Mart Haziran Aylar 11 Afla¤›daki grafikler.9 Afla¤›daki grafiklerde gösterilen A. Afla¤›daki seçeneklerden hangisi fleker miktar›n› en do¤ru göstermektedir? A) A B) C A B C B C) B A C D) A B C 10 Afla¤›daki grafikler bir motor galerisinde sat›lan motorlar›n ortalama fiyatlar›n› göstermektedir.5 kg.

78. 42. 42.. a) Ortancas›n› b) Tepe de¤erini c) Çeyrekler aç›kl›¤›n› bulunuz. a. 79. b) Aç›kl›¤›n› bulunuz. 68 say› dizisinin aritmetik ortalamas› 52 oldu¤una göre bu say› dizisinin ortanca de¤eri kaçt›r? 1 1 2 3 4 . 79. 68. 59. 60.. Buna göre hangi merkezî e¤ilim veya yay›l›m ölçüsünün kullan›lmas› daha uygun olur? Okulumuzda sene sonunda yap›lacak spor turnuvalar›na kat›lmak isteyen ö¤rencilerden al›nan cevaplar afla¤›daki gibidir. 80. Buna göre ö¤rencilerin en çok tercih ettikleri spor dallar› hakk›nda bilgi edinebilmek için hangi merkezî e¤ilim veya yay›l›m ölçüsü kullan›lmal›d›r? Futbol: 270 Basketbol: 152 Voleybol: 179 Koflu: 28 8 9 53. 75.Veri Analizi ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 124. ortanca ve tepe de¤erinin tercih edilmesinin uygun oldu¤u veri gruplar›n›n özellikleri neler olmal›d›r? Ne tür veri gruplar›nda aç›kl›k.. ? Bir veri grubundaki en çok tekrar eden de¤er belirlenmek isteniyorsa merkezî e¤ilim ölçülerinden hangisini kullan›r›z? Aç›kl›k de¤erinin “0” oldu¤u bir veri grubu hakk›nda ne söyleyebilirsiniz? Aritmetik ortalama.. 10 73 . ö¤rencilerin baflar›s› ile ilgili yorum yapmak istiyor. 57. 183. 93. 125. 72. ne tür veri gruplar›nda çeyrekler aç›kl›¤› tercih edilmelidir? Neden? 3 4 5 6 7 7C s›n›f›n›n ö¤rencilerinin matematik yaz›l› s›nav›ndan ald›¤› notlar afla¤›da verilmifltir. 79. 176. 176 say›lar›n›n. 102. 83. 174. 56. 101. 72. 2 Afla¤›da verilen say›lar›n aritmetik ortalamas› 80 ve tepe de¤eri 72 oldu¤una göre verilmeyenlerin hangi say›lar olabilece¤ini bulunuz. ?. . verilen rasyonel say›lar›n 10 5 5 10 5 a) Ortanca de¤erini. 64... 101. 72. 99 S›n›f›n matematik ö¤retmeni.

2001 26.2011 Meydana Geldi¤i Depremin Büyüklü¤ü Yer Türkiye (‹zmit) Türkiye (Düzce) Hindistan ‹ran Endonezya Pakistan Çin fiili Japonya 7. aç›kl›¤› 33 olan ve 8 tane veriden oluflan bir veri grubu yaz›n›z. a) Notlar›n aritmetik ortalamas›n› bulunuz. tepe de¤eri.05.4 7.2003 26.2 7.6 9. b) Notlar›n ortanca de¤erini bulunuz.08.9 14 ‹ki otomobil markas›n›n y›l içinde ayl›k sat›fl miktar›n› gösteren veri gruplar›n›n çeyrekler aç›kl›¤› yandaki tabloda verilmifltir.10. 16 Vedat 4 s›navdan 68. 58. ( ) Bir veri grubunun aç›kl›¤› fazla ise veri grubunun ortalamas› hesaplan›rken ortanca de¤erini bulmak daha uygundur. ( ) Bir veri grubunun tepe de¤eri olmayaca¤› gibi birden fazla da tepede¤eri olabilir. 77 notlar›n› al›yor.12.1999 20. Tarih 17. ortanca de¤eri 43. çeyrekler aç›kl›¤›n› bulunuz.1 7. A Marka Otomobil ‹çin Çeyrekler Aç›kl›¤› B Marka Otomobil ‹çin Çeyrekler Aç›kl›¤› 2500 10500 a) Hangi otomobil markas›.1999 12.02. Tablodaki depremlerin büyüklü¤ü ile ilgili verilerin ortanca de¤eri.12.03. 75.10.9 8. sat›fl miktar› bak›m›ndan daha tutarl›d›r? b) Markalar›n ayl›k ortalama sat›fl miktar›n› karfl›laflt›rmak için hangi ortalama çeflidini kullanmak uygun de¤ildir? 15 Afla¤›daki ifadelerin yanlar›ndaki boflluklara. do¤ru olanlar için“D” yanl›fl olanlar için “Y” yaz›n›z. aç›kl›k.2005 12. c) Vedat.2004 08.2010 11.6 7. b›r sonraki testten 70 al›rsa aritmetik ortalama notu artar m›? Azal›r m›? ç) Son durumda ortanca de¤er artar m›? Azal›r m›? 74 .8 8.11 Ortalama de¤eri 45. 12 Afla¤›dakilerden hangisi merkezî yay›lma ölçüsüdür? A) Aç›kl›k B) Ortanca C) Tepe de¤eri D) Aritmetik ortalama 13 Yandaki tabloda 1999-2011 y›llar› aras›nda Dünya’da meydana gelen baz› önemli depremler ve büyüklükleri verilmifltir.2008 27.01. ( ) Çeyrekler aç›kl›¤› veri grubunun uç de¤erlerinden aç›kl›¤a göre daha fazla etkilenir.7 6.

Faktöriyel, Permütasyon, Olas›l›k

Faktöriyel ve Permütasyon

ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M
1
Afla¤›da verilen ifllemleri yap›n›z. a) 3! + 5! 4! b) 7! + 2! 3 4! c) 6! + 5! 5! - 4!

2

8 arkadafl tiyatroya gidiyorlar. Ald›klar› 8 bilete karfl›l›k gelen koltuklar yanyana oldu¤una göre, bu koltuklara 8 arkadafl›n kaç farkl› flekilde oturabileceklerini bulunuz.

3

Enes, çantas›n›n dört basamakl› flifresini unuttu fakat ilk rakam›n›n 9 oldu¤unu hat›rl›yor. Enes, flifreyi deneyerek bulmak isterse kaç farkl› deneme yapmal›d›r? 12! say›s› 11! say›s›n›n kaç kat›d›r? 5 kifliden 4 tanesi yanyana kaç farkl› flekilde s›ralanabilir? Afla¤›dakilerden hangisi 144’e eflit de¤ildir? A) 4! 3! B) 6! 4! 5! C) 6 4! D) 6! 4!

4 5 6

7

Afla¤›daki ifadelerden hangileri do¤rudur? I) 5! - 3! = 2! II) 1! + 0! = 2! III) 6! = 2! 3 IV) 1! + 2! + 3! = 6!

8

Sonucun 120 olaca¤› bir faktöriyel sorusu yaz›n›z.

9

A = {0, 3, 6, 7, 8, 9} kümesinin elemanlar›n› kullanarak rakamlar› farkl› dört basamakl› kaç çift say› yaz›labilece¤ini bulunuz.

10

Aralar›nda mavi ve yeflilin bulundu¤u dört farkl› renkteki 4 balon, mavi ve yeflil yan yana gelmeyecek flekilde kaç de¤iflik biçimde s›ralanabilir?

75

11

23 Nisan’da halk oyunlar› gösterisi yapacak bir grup, 6 k›z ve 5 erkek ö¤renciden oluflmaktad›r. Gösterideki ö¤renciler bir s›rada, k›z ö¤renciler s›ran›n bafl›nda ve sonunda olacak ve iki erkek yan yana olmayacak flekilde kaç farkl› biçimde s›ralanabilir? Üç kardefl bir sirk salonundan 3 kiflilik bilet alm›fllard›r. Sirkin 7. s›ras›nda 10 tane bofl koltuk vard›r. Bu kardefller kaç farkl› flekilde oturabilirler? 7 Türkçe, 5 sosyal bilgiler kitab› bir rafa dizilecektir. Bu kitaplar›n Türkçe kitaplar› yan yana gelmek flart›yla kaç farkl› flekilde dizilebilece¤ini bulunuz. Ayn› büyüklükteki 5 beyaz, 4 pembe, 3 mor renkli boncuk bir ipe dizilmek isteniyor. Ayn› renkli boncuklar yan yana olmak üzere kaç farkl› flekilde ipe dizilebilir? Okulumuzda düzenlenen resim sergisinde 7A s›n›f›ndaki üç ö¤rencinin yapt›¤› ya¤l› boya ve karakalem resimleri duvara yan yana as›lacakt›r. 7 tane karakalem, 6 tane ya¤l› boya resmi; a) Kaç farkl› flekilde yan yana duvara as›labilir? b) Ayn› tür resimler bir arada olmak üzere yan yana duvara kaç farkl› flekilde as›labilir? Müdür, müdür yard›mc›s› ve befl ö¤retmen, müdür ve müdür yard›mc›s› yan yana olmak üzere bir toplant›da yanyana kaç farkl› flekilde oturabilirler? Bulunuz. 3! + 2! = a iflleminde “a” say›s›n› bulunuz. 6 3! - 2!

12

13 14

15

16 17

Olas›l›k

ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M
1
Bir torbada 3 sar›, 2 mavi, 5 beyaz toptan rastgele seçilen bir topun; Sar› veya beyaz gelme olay›n›n deneyini, örnek uzay›n› ve çeflidini yaz›n›z.

2

N = {2, 3, 4, 5, 6} kümesinin elemanlar› ile yaz›labilecek rakamlar› tekrars›z iki basamakl› do¤al say›lar ayn› büyüklükte kartlara yaz›larak bir kutuya at›l›yor. Çekilen bir kart›n üstünde yazan say›n›n “çift do¤al say›” olma olas›l›¤›n› bulunuz.

3 4

20 katl› bir binada asansöre binen bir kiflinin 14. kattan yukar›da bir kat›n veya 15. kat›n dü¤mesine basma olas›l›¤› nedir? Hilesiz bir zar havaya at›ld›¤›nda, üst yüze gelen say›n›n 4’den büyük ve asal say› olma olas›l›¤› kaçt›r?

76

5

Yandaki torbalara k›rm›z› ve beyaz A) bilyeler konmufltur. Hangi torbadan k›rm›z› bilye çekme olas›l›¤› en 36 K fazlad›r?

B)

C)

D)

24 B

15 K 30 B

25 K 15 B

10 B 10 K

6

Yanda verilen küpün karfl›l›kl› yüzeyleri ayn› renge boyan›yor. Küp havaya at›ld›¤›nda mor yüzeyin gelme olas›l›¤›n› bulunuz.

7

Yanda verilen dikdörtgensel bölgenin içinde bulunan karenin alan› 16 cm2 dir. Yukar›dan at›lan bir topun mavi alana düflme olas›l›¤›n› bulunuz.
15 cm

7 cm

8

Bir örnek uzay›nda N ve Y ayr›k olaylard›r. N olay›n›n gerçekleflme olas›l›¤› 17 , Y nin 36 9 ise N veya Y nin gerçekleflme olas›l›¤›n› bulunuz. gerçekleflme olas›l›¤› 36

9

Yanda verilen yar›çap› 20 cm olan çark çevrildi¤inde; a) Okun mavi alana gelme olas›l›¤›n› bulunuz. b) Okun yeflil alana gelme olas›l›¤›n› bulunuz. c) Okun mavi veya beyaz alana gelme olas›l›¤›n› bulunuz. ç) Okun sar› veya turuncu alana gelme olas›l›¤›n› bulunuz.

30º 60º 60º 90º 120º

10

1’den 20’ye kadar olan say›lardan her biri (1 ve 20 dahil) efl büyüklükteki kartlara yaz›l›yor ve bir torbaya at›l›yor. Torbadan rastgele al›nan bir kart›n; a) ‹lk on say› aras›nda olmas› veya asal olmas› olas›l›¤› kaçt›r? b) ‹lk on say› aras›nda olmas› veya asal olmamas› olas›l›¤› kaçt›r?

11

7. ve 8. s›n›flar aras›nda düzenlenen bir atletizm turnuvas›na kat›lacak ö¤reci say›lar› tablodaki gibidir. Turnuvada birinci olacak ö¤rencinin; a) 7. s›n›f ö¤rencisi veya erkek ö¤renci olma olas›l›¤›n›, b) 8. s›n›f ö¤rencisi veya k›z ö¤renci olma olas›l›¤›n› bulunuz.

S›n›flar Ö¤renciler K›z Erkek 7. S›n›f 25 31 8. S›n›f 32 28

77

Zarlar›n üst yüzüne gelen say›n›n toplam›n›n 5 olma olas›l›¤›n› bulunuz.12 Yanda verilen prizma rastgele at›ld›¤›nda üst yüze yeflil yüzün gelme olas›l›¤› nedir? 5 cm 7 cm 13 14 Ayr›k olaya örnek veriniz. L” harflerini birer kez kullanarak yaz›labilecek anlaml› veya anlams›z 4 harfli kelimelerin “O” ile bafllay›p “L” ile bitme olas›l›¤› kaçt›r? 17 ‹ki hilesiz zar ayn› anda at›l›yor. 6 Efl karelerden oluflan yandaki gibi tahtaya at›lan bir okun. a) Pembe kareye vurma olas›l›¤› yüzde kaçt›r? b) Sar› renkli kareye vurma olas›l›¤› yüzde kaçt›r? 18 19 78 . Eflit büyüklüklerde karesel bölgelerden oluflan yandaki gibi bir darta rastgele at›lan bir okun beyaz alana gelme olas›l›¤› nedir? 2 cm 15 Yanda verilen tahtaya at›lan bir okun k›rm›z› bölgeye gelme olas›l›¤› %20 ise mavi bölgeye ait merkez aç›n›n ölçüsü kaç derecedir? ([AB] dairenin çap›d›r. U. A) Soruda verilen olay ayr›k olayd›r ve bu olay›n olas›l›¤› 6 3 B) Soruda verilen olay ayr›k olmayan olayd›r ve olas›l›¤› 6 ’d›r. K. 3 C) Soruda verilen olay ayr›k olayd›r ve olas›l›¤› ’d›r. Bir zar at›ld›¤›nda üst yüze gelen say›n›n tek say› ve 3’ten büyük olma olas›l›¤› kaçt›r? sorusu için afla¤›daki ifadelerden hangisi do¤rudur? 5 ’d›r.) A O B 16 “O. 6 5 D) Soruda verilen olay ayr›k olmayan olayd›r ve olas›l›¤› ’d›r.

b) Oyun CD’si sat›fllar›n›n en az oldu¤u ay hangisidir? c) Müzik CD’si sat›fl›yla ilgili bir genelleme yap›labilir mi? Bu genellemeden yararlanarak Temmuz ay› içindaki müzik CD’si sat›fllar›n› tahmin ediniz. Bu veriler daire grafi¤inde gösterildi¤inde bulutlu günlere ait daire diliminin aç›s› kaç derece olur? 4 Yandaki grafik. Afla¤›daki sorular› grafi¤e göre cevaplay›n›z. Grafik: Müzik ve Oyun CD Sat›fllar› Sat›fllar 900 800 700 600 500 400 300 200 100 Haziran May›s Nisan Mart Y›llar Müzik CD’si Oyun CD’si E 79 . bir ma¤azada 4 ay boyunca sat›lan müzik ve oyun CD’lerinin say›lar›n› göstermektedir.ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME Ton 1 Y›ll›k bu¤day üretimi yandaki grafikte verilen befl ilin üretim miktarlar› daire grafi¤inde gösterilseydi A iline kaç derecelik merkez aç› düflerdi? 1800 1700 1500 1200 1000 A B C 2 Ayl›k geliri 1440 TL olan bir ailenin bir ayl›k harcamalar›n›n da¤›l›m› yandaki daire grafi¤inde verilmifltir. a) Kira ve yol için harcama giderleri kaçar lirad›r? b) E¤lence için yap›lan harcamalar tüm harcamalar›n yaklafl›k olarak yüzde kaç›d›r? Yol 75º 120º Kira 150º 15º Mutfak D E¤ le nc e 3 Bir ay›n 12 günü bulutlu. ç) Bu verilere ait çizgi grafi¤i çiziniz. 10 günü ise güneflli geçmifltir. 8 günü ya¤›fll›. Bu ailenin. a) En fazla müzik CD’si sat›fl› hangi ayda olmufltur.

8 ve 12 say›lar›n›n ortanca de¤erinin 10 olmas› için hangi verinin kaç defa tekrar etmesi gerekti¤ini bulunuz. 20. 26. 24. 21. 16. 27. 26. 12. Neden? Tablo: Dünya Üzerindeki Okyanuslar Okyanus Arktik Okyanusu Atlas Okyanusu (Atlantik Okyanusu Büyük Okyanusu Pasifik Okyanusu Güney Okyanusu Hint Okyanusu Yüzölçümü (km2) 14 090 000 106 400 000 180 130 000 20 330 000 74 900 000 Tablo: Trafik Kazalar› Ç›k›fl Sebepleri 6 Trafik kazalar›n›n ç›k›fl nedenleri ve yüzde oranlar› yandaki tabloda verilmifltir. 18. 12. a) Ortanca b) Tepe de¤eri c) Alt çeyrek ç) Çeyrekler aç›kl›¤›n› bulunuz. 18. 10. 18. 21 Yukar›daki say› dizisinde a ve b yerine hangi say›lar yaz›l›rsa dizinin medyan› modundan 4 fazla olur. Neden? Belirledi¤iniz grafikte verileri gösteriniz. c) Verileri çizgi grafi¤inde göstermek uygun olur mu?. 80 . 13. a. 12. 20. 19. Dünya üzerindeki toplam okyanus alan›n›n yaklafl›k yüzde kaç›n› oluflturdu¤unu bulunuz. 26. 28. Verileri hangi tür grafikte göstermek en uygundur?.5 Yandaki tabloda dünya üzerindeki okyanuslar›n yüz ölçümleri verilmifltir.7. 22. 21. 12. 14. 12. a) Her bir okyanusun. 27. 24. 14. A) B) C) D) a 21 21 24 20 b 28 24 26 26 9 Bir firman›n 11 günlük televizyon sat›fllar› afla¤›da verilmifltir. 22 Bu verilere göre. 17. 10 3. Dikkatsizlik Afl›r› H›z Hatal› Sollama Alkollü Araç Kullanma Bilinmeyen Sebepler % 30 % 37 % 20 % 11 %2 7 10. b. x Yukar›daki say› dizisinin modu ve medyan› eflit ise x kaçt›r? A) 14 B) 15 C) 20 D) 24 8 20. 26. b) Okyanuslar›n kaplad›¤› alanlar› daire grafi¤inde gösteriniz.

8 tane mor. bu çikolatalar rafa kaç farkl› flekilde dizilebilir? 16 100 metre koflusuna kat›lan 11 sporcudan ilk üç. a) 4’den büyük veya asal say› olma olas›l›¤› nedir? b) 3’den küçük veya asal say› olma olas›l›¤› nedir? c) Çift veya asal say› olma olas›l›¤› nedir? 81 . kaç farkl› flekilde olabilir? 17 Asl›. torbadan rastgele bir boncuk ald›¤›nda bu boncu¤un pembe veya yeflil olma olas›l›¤› kaçt›r? 18 7C s›n›f›nda yap›lan bir anket sonucu yandaki tabloda verilmifltir. 12 tane yeflil boncuk vard›r.1! = 4! a verilen denklemde a say›s› kaçt›r? 14 8’in 4’lü permütasyonlar›n›n say›s› kaçt›r? 15 Bir bakkal ayn› büyüklükte. f›st›kl›. Bu tabloya göre s›n›ftan seçilen bir ö¤rencinin. ‹çecek Süt Meyve Suyu Ayran K›z 7 4 8 Erkek 6 5 9 19 “K›zma Birader” oyunu oynarken att›¤›n›z zar›n üst yüzüne gelen say›n›n. sütlü. Ortalama fatura tutar›n›n kaç lira olaca¤›n› belirlemek için afla¤›dakilerden hangisini kullan›r›z? Aylar Ödenen Tutar Ocak 72 fiubat 75 Mart 70 Nisan 71 May›s 73 Haziran Temmuz A¤ustos 76 74 69 A) Çeyrekler aç›kl›¤› B) Tepe de¤er C) Aritmetik Ortalama D) Aç›kl›k 12 (a + 3)! = 720 ise a say›s› kaçt›r? A) 1 B) 4 C) 3 D) 5 13 5! + 0! . bir torba içinde bulunan ayn› büyüklükteki boncuklar›n tamam›n› kullanarak bir bileklik yapacakt›r. farkl› türdeki çikolata paketlerinin birer çeflidini dükkan›n vitrinine yanyana dizecektir. 7 ay boyunca gelen telefon fatura bilgileri veriliyor. c) Ayran sevmeyen ve erkek olma olas›l›¤›n› bulun.11 Afla¤›daki tabloda. bademli ve bitter türünde oldu¤una göre. b) Süt seven veya k›z ö¤renci olma olas›l›¤›n›. Asl›. Tablo: Sevdi¤imiz ‹çecekler a) Süt seven ve k›z ö¤renci olma olas›l›¤›n›. Torbada 10 tane pembe. Çikolatalar f›nd›kl›.

3 1 23 A ve B olaylar› için O(A) = 3 . 6” numaral› koltuklardan birinde olma olas›l›¤› kaçt›r? A B C Ç D E 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 2 2 3 3 3 3 3 3 4 4 4 4 4 4 5 5 5 5 5 5 6 6 6 6 6 6 7 7 7 7 7 7 8 8 8 8 8 8 9 9 9 9 9 9 22 Bir sepette 4 beyaz. Sepetten al›nan yumurta tekrar geri konulmak flart›yla ard arda seçilen iki yumurtan›n her ikisinin de sar› renkte olma olas›l›¤›n› bulunuz. 5 sar› yumurta vard›r. O(B) = 5 ve O(A B) = 1 ise O(A 7 B) yi bulunuz.20 Bir sitede yönetici seçilmek için adayl›¤›n› koyan 5 kifliden bir asil. 24 ‹çinde sadece 50 Kr’lar›n oldu¤u bir kumbaradaki paralar 2009 ve 2011 tarihlidir. Her s›rada 9 koltuk oldu¤una göre al›nan bir biletin sesli harfli bir s›rada veya “4. Kumbaradan rastgele al›nan bir paran›n 2009 4 ise bu kumbarada toplam tarihli olma olas›l›¤› 7 kaç lira vard›r? 82 . 21 Bir sinema salonundaki koltuklar A’dan E’ye kadar harflerle s›raland›r›lm›flt›r. bir de yedek yöneticinin kaç farkl› flekilde seçilebilece¤ini bulunuz. 5. Bu 50 Kr’lar›n 32 tanesi 2009 tarihlidir.

“Alan ve Hacim” .

Köflegenler birbirine diktir. Bütün uzunluklar› birbirine eflittir. Bütün aç›lar› dik aç›d›r.Dörtgenler ve Alan Ba¤›nt›lar› Dörtgenlerin Özellikleri ve Dörtgensel Bölgelerin Alan› ! UYARI sonland›rmaya i Projeniz›s›n›z? m ›r z ha ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Afla¤›daki tabloda dörtgenlerin özellikleri verilmifltir. Karfl›l›kl› aç›lar› birbirine efltir. D C A B 3 Köflegen uzunluklar› 28 cm ve 9 cm olan eflkenar dörtgenin alan›n› bulunuz. do¤um günü için taban› yamuksal bölge fleklinde olan bir pasta yapt›r›yor. Karfl›l›kl› kenarlar› paraleldir. Dörtgenler Özellikler Karfl›l›kl› kenar uzunluklar› birbirine eflittir. Köflegenleri birbirini ortalar. ? 25 cm 84 . Köflegen uzunluklar› birbirine eflittir. 45 cm 4 Öykü. Tahmininizle ifllem sonucunu karfl›laflt›r›n›z. Dikdörtgen Eflkenar Dörtgen Kare Yamuk Paralelkenar 2 Yanda verilen paralelkenarsal bölgenin alan›n›n kaç birimkare oldu¤unu tahmin ediniz. Sadece iki kenar› paraleldir. Pastan›n taban alan› 1225 cm2 oldu¤una göre pastan›n verilmeyen kenar uzunlu¤unu bulunuz. Bu özellikleri sa¤layan dörtgenlerin isimlerini tabloya yaz›n›z.

IREI = 2x cm oldu¤ua göre x’in de¤erini bulunuz.5 BALE paralelkenar›nda [LH] [BA]. [FA] [RE].4 m F A 18 cm B 16 cm 7 ABCD dikdörtgeni flekildeki gibi iki yamuksal bölgeye ayr›lm›flt›r. IFHI = 4 cm IFAI = x cm. ILHI = 7.5 cm ve A(BALE) = 49. [MA] = 7. M A N 9 fiekilde FARE yamu¤unun alan› 48 cm2 dir.5 cm2 oldu¤una göre ILEI = x’in kaç santimetre oldu¤unu bulunuz. E F A H R 10 Yanda verilen eflkenar dörtgensel bölge fleklindeki uçurtmada mavi bölgelerin alan›n›n. ‹ki sar› çizgi aras›nda kalan alana bir araç park edebilece¤ine göre otoparkta 3 arac›n park edebilece¤i toplam alan kaç metrekaredir? 5.5 m 2.5 cm ISNI = 5 cm oldu¤una göre taral› bölgenin alan›n›n kaç santimetrekare oldu¤unu bulunuz. k›rm›z› bölgelerin toplam alan›na oran›n› bulunuz. 85 . B L x E H A 6 fiekilde bir otopark›n uzunluklar› verilmifltir. A(AFED) = 208 cm2 oldu¤una göre FBCE yamuksal bölgenin alan› kaç santimetrekaredir? D E 20 cm C O S 8 Yanda verilen paralelkenarsal bölgede [SN] [AN].

5 cm’dir Her bir motifte 8 tane paralelkenarsal bölge kullan›lm›flt›r.2 cm ve taban uzunlu¤u 5. Oluflan bölgenin alan›n› bulunuz. S(2.5 m A 14 18 cm 3 cm 4 cm 3 cm B ABCD dikdörtgensel bölgesinin içinde karesel ve paralelkenarsal bölgeler veriliyor. Taral› alan›n kaç santimetrekare oldu¤unu bulunuz.5 cm D C 15 Afla¤›da verilen ifadeleri nedenleri ile aç›klay›n›z. D(-1. 12 fiekilde Fatma Han›m’›n dokudu¤u kilimin bir motifi veriliyor. 15 tane motiften oluflan kilimdeki paralelkenarsal bölgelerin toplam alan› kaç santimetrekaredir? 13 fiekilde verilen çad›r›n birbirine eflit olan karfl›l›kl› iki yan yüzü yamuksal bölge fleklindedir.2) noktalar›n› koordinat sisteminde iflaretleyerek bu noktalar› birer do¤ru parças› ile birlefltiriniz.4) ve T(-1. Bu yüzlerin toplam alan› kaç metrekaredir? 3.9).6). O(2.11 Kareli k⤛da bir kartezyen koordinat sistemi çiziniz. Motif içinde kullan›lan paralelkenar›n yüksekli¤i 2. 6. a) Her eflkenar dörtgen bir paralelkenar m›d›r? b) Her paralelkenar bir eflkenar dörtgen midir? 86 .5 m 3m 8.

16 I Köflegen uzunluklar› eflittir. III Tüm kenarlar› eflit uzunluktad›r.9 cm’dir.5) cm. EFGK parelelkenar›nda IEHI = 4 cm ve IKGI = 9. IV Bütün iç aç›lar› 90º dir. 16 cm 25 cm A 22 fiekilde verilen ABCD eflkenar dörtgenin köflegen uzunluklar› birer tamsay›d›r. Eflkenar dörtgenin alan› (10x + 13) cm2 oldu¤una göre x’in de¤eri kaçt›r? 2 Bir dikdörtgenin k›sa kenar uzunlu¤u uzun kenar uzunlu¤unun ’i kadard›r.5 cm. D 4cm 9 cm E 12 cm C 21 16 cm fiekilde verilen taral› bölgenin alan›n›n kaç santimetrekare oldu¤unu bulunuz. Dikdörtgenin 5 çevresi 42 cm oldu¤una göre alan› kaç santimetrekaredir? ABCD eflkenar dörtgeninde IACI = 4.8 cm’dir. 5 IACI = 4 IDBI oldu¤una göre eflkenar dörtgenin alan› afla¤›dakilerden hangisi olabilir? A) 20 B) 40 C) 50 D) 60 D B C 87 . di¤er köflegenin uzunlu¤u 6 cm’dir. IDBI = 8. Yukar›da verilen özelliklerden kaç tanesi eflkenar dörtgen için söylenebilir? A)1 B) 2 C) 3 D) 4 17 Bir eflkenar dörtgenin bir köflegeninin uzunlu¤u (8x . IDEI = IECI ve A(BCE) = 42 cm2 oldu¤una göre ABED yamuksal bölgesinin alan›n› bulunuz. II Köflegenleri birbirlerini dik keser. Hangi fleklin alan› daha büyüktür? A B E F 18 19 K D C H G 20 A B fiekilde ABCD paralelkenarsal bölgesi veriliyor.

8 m B Serbest at›fl sahas› 3.Çevre . IABI = 24 cm.5 m 6m 2 Yanda verilen duvar boyanacakt›r.6 m 4. Boyanacak alan›n kaç santimetrekare oldu¤unu bulunuz.Alan ‹liflkisi ve Problemler ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 fiekildeki gibi bir evin arka cephesi tamamen boyanacakt›r. IGCI = 16 cm. yamuksal bölge fleklindeki serbest at›fl sahas›n›n alan› kaç metrekaredir? 5.Kenar .6 m A H 4 fiekilde verilen ABCD ve ABEF paralelkenarsal bölgelerin alanlar› birbirine eflittir.5 TL’ye boyayan ustaya verilecek ücret kaç lirad›r? 3. 210 cm 300 cm 90 cm 130 cm 260 cm 140 cm 3 Basketbol oyununda hücum yapan tak›m›n oyuncusu topsuz olarak rakip tak›m›n serbest at›fl sahas›nda 3 saniyeden fazla kalamaz. a) Boyanacak toplam alan kaç metrekaredir? b) 1 kutu boya ile 12 m2 lik bir alan boyanabiliyorsa en az kaç kutu boya almak gerekir? c) 1 m2’lik bir alan› 2. fiekildeki gibi bir basketbol sahas›nda. IADI = 27 cm’dir. a) ABEF paralelkenarsal bölgesinin alan› kaç santimetrekaredir? b) [HF]’nin uzunlu¤u kaç santimetredir? G D C F 88 6m E 7m .

bahçe 2. bir flehrin bir soka¤›na ait plan veriliyor. Geriye kalan k›s›m ise yeflil alan olarak ayr›ld›¤›na göre yeflil alan olan k›s›m kaç metrekaredir? 32 m 11m uz H av 7m Çocuk Park› 18m 30 m 24m Oturma Alan› 10 m 10 m 6 70 m 60 m Yanda. bahçe 9 Çevrelerin uzunluklar› 16 cm ve 32 cm olan karesel bölgelerin alanlar› oran›n› bulunuz. Alanlar› ayn› olan baflka geometrik flekillerden yola ç›karak bu flekillere ait olas› en büyük çevre uzunlu¤unu veren cebirsel ifadeyi bulunuz. a) Çevresine en fazla akasya a¤ac› dikilecek bahçe hangisidir? b) Bu bahçeye kaç tane akasya a¤ac› dikilebilir? 1. Verilenleri kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz. Bu ifadeye uygun flekil çiziniz. 8 Yandaki. Buna göre. Her birimkarenin bir kenar uzunlu¤u 20 m’dir. alanlar› eflit olan üç bahçeden birisinin çevresine. paralelkenarsal bölge fleklinde süs havuzu ve dikdörtgensel bölge fleklinde oturma alanlar› yap›lmas› planlan›yor. 50 m 40 m 89 . 50 m Banka Okul Market K› 20 m rta siy e Postane 20 m 7 Afla¤›da alanlar› eflit olarak verilen flekillere ait çevre uzunluklar›n› bulunuz.5 Dikdörgensel bölge fleklindeki bir alan›n içine eflkenar dörtgensel fleklinde bir çocuk park›. bahçe 3. 2 m aral›klarla akasya a¤ac› dikilecektir.

Sar› renkli k›s›m fleklin içinden ç›kar›ld›¤›nda yeni oluflan fleklin. 90 . b) Her iki yandan görünüm. Karelerin içindeki say›lar kullan›lan birim küp say›s›n› gösterdi¤ine göre bu yap›y› izometrik ka¤›da çiziniz. a) Üsten görünüm.10 Kareliler tak›m› ile oluflturulan ve alan› 49 birimkare olan bir fleklin en büyük çevre uzunlu¤u kaç birimdir? Yanda verilen flekil. bir kenar uzunlu¤u 5 cm olan efl karelerden oluflmufltur. 3 2 1 2 1 13 Üstten görünümü yandaki gibi olan yap› afla¤›dakilerden hangisi olamaz? A) B) C) D) 14 Yanda verilen yap›n›n. c) Önden görünümünü çiziniz. a) Çevre uzunlu¤undaki de¤iflim kaç santimetre olur? b) Alandaki de¤iflim kaç santimetrekare olur? 11 12 fiekilde bir yap›n›n üstten görünüflü veriliyor.

Dik Dairesel Silindir

Dik Dairesel Silindir ve Alan›

ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M
1
Yar›çap› 3 cm, yüksekli¤i 11 cm olan bir e¤ik silindir çizerek temel elemanlar›n› belirleyiniz.

2

Afla¤›da verilenlerden hangisi bir silindirin aç›n›m›d›r? A)
3 cm

B)
8 cm
6 cm 5 cm 4 cm

2 cm

C)
3 cm 7 cm

D)
2 cm

3 cm 2 cm

3

Yanda verilen silindirin yüzey alan›n›n kaç santimetrekare oldu¤unu bulunuz. (π’yi 3 al›n›z.)
15 cm

5 cm

3 cm

4

Taban yar›çap› 12 cm olan bir dik silindirin taban alanlar› toplam› yanal alan›na eflittir. Silindirin yüksekli¤i kaç santimetredir? (π’yi 3 al›n›z.)

91

5

Yanda verilen dik dairesel silindirin yüksekli¤i 17 cm, yar›çap› ise 21 cm’dir. Buna göre ABCD dörtgeninin alan›n› bulunuz.

A D

B C

6

Taban yar›çap› 10 cm, yüksekli¤i 9 cm olan silindirin yüzey alan› kaç π santimetrekaredir?

7

Taban alanlar›n›n toplam› 294 m2 olan bir dik silindirin yüksekli¤i 17 m ise, silindirin yanal alan›n› bulunuz. (π’yi 3 al›n›z.) Bir dik dairesel silindirin yüksekli¤i 2 kat›na ç›kar›ld›¤›nda yüzey alan› iki kat›na ç›kar m›? Neden? Aç›klay›n›z.

8

9

Yanda verilen iki silindirin aç›k hallerinin kaplad›¤› alanlar› karfl›laflt›r›n›z. (π’yi 3 al›n›z.)
12 cm 6 cm 7,2 cm 3,6 cm

10

Yüksekli¤i 12 cm ve yanal alan› 96π cm2 olan dik silindirin taban yar›çap› kaçt›r?

11

ABCD dikdörtgeninin k›sa kenar› uzunlu¤u 6 cm, uzunkenar uzunlu¤u 7 cm’dir. ABCD dikdörtgeni d do¤rusu etraf›nda 360º döndürüldü¤ünde oluflan silindirin yüzey alan› kaç santimetrekaredir? (π’yi 3 al›n›z.)

3 cm A

3 cm B

C d

D

92

12

Silindir içine çizilen ABCD dikdörtgeninin DC ve AB kenarlar› taban dairelerinin çap›d›r. Taban yar›çap› 4 cm ve ABCD dikdörtgensel bölgesinin alan› 80 cm2 ise silindirin yüzey alan› kaç santimetrekaredir? (π’yi 3 al›n›z.)

C D

B

A

13

Taban yar›çap› 8 cm, yüksekli¤i 12 cm olan dik silindir fleklindeki bir kaflar peynirinden yandaki gibi yar›s› kesiliyor. kesilen peynirin yüzey alan› kaç santimetrekare olur? (π’yi 3 al›n›z.)

14

Çap› 6,4 cm olan tenis toplar›ndan 3 tanesi dik silindir fleklindeki bir kutuya yandaki gibi yerlefltirilmek isteniyor. Bu kutunun yüzey alan› kaç santimetrekare olmal›d›r? (π’yi 3 al›n›z.)

15

Yanda bir dik silindirin yan yüzü ile ilgili bilgiler verilmifltir. Verileri ve flekli kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz.

270 cm2

(Silindirin yan yüzü)

93

9 cm

) Silindir fleklindeki bir borunun taban alan› 0. Silindirin taban yar›çap› 6 cm oldu¤una göre küp at›ld›ktan sonra silindirdeki suyun yüksekli¤i kaç santimetre artar? (π’yi 3 al›n›z.2 cm D 2 cm B C 3 4 5 6 7 Yandaki dikdörtgenin [CD] etraf›nda 180º döndürülmesiyle oluflan cismin hacmini bulunuz.) 94 .) ZEYT‹NYA⁄I 2 Mete.) Bir dik dairesel silindirin yar›çap› 2 kat›na ç›kar›l›p yüksekli¤i yar›s› kadar azalt›l›rsa bu silindirin hacminde nas›l bir de¤ifliklik olur? A 3.) 8 Bir kenar ayr›t›n›n uzunlu¤u 6 cm olan bir küp.) Yüzey alan› 384 cm2 bir küpün içine en büyük hacimli silindir yerlefltirilerek küp ile silindir aras›nda kalan bofl k›sma su koyuluyor. yüksekli¤i 12 cm olan dik silindir fleklindeki kab›n içine su dolduracakt›r.) Hacmi 186 cm3 olan dik silindirin yüksekli¤i 3 cm ise taban alan› kaç santimetrekaredir? (π’yi 3 al›n›z.785 mm2 dir.Dik Dairesel Silindirin Hacmi ÇÖZEL‹M-Ö⁄RENEL‹M 1 Yandaki zeytinya¤› kutusunun hacminin hesaplanmas› için hangi elemanlar›n bilinmesi gerekir? (π’yi 3 al›n›z. Bu ifllem için kaç litre su kullanaca¤›n› bulunuz. 50 m uzunlu¤unda olan bu borunun hacmi kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z. Koyulan su kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z. içi su doul silindir fleklindeki kaba at›l›yor. (π’yi 3 al›n›z. (π’yi 3 al›n›z. taban yar›çap› 6 cm.

125 dm3 lük çay paketi aç›larak içindeki çay dik silindir fleklindeki bir kavanoza dolduruldu¤unda 5 cm’lik bir boflluk kalmaktad›r.9 Yandaki silindir fleklindeki sürahinin 864 cm3 lük boflalan k›sma su konursa sürahi tam dolaca¤›na göre sürahinin hacmi kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z. Buna göre kavanozun yar›çap› kaç santimetredir? (π’yi 3 al›n›z.) 11 1. Silindirin kalan k›sm›n›n hacmi kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z.) 13 Çap› 18 cm. yüksekli¤i 150 cm olan silindir fleklindeki süt bidonunun tamam›n› doldurabilmek için yar›çap› 10cm.) 12 Yar›çap› 50 cm. Kesilen parçan›n hacmi kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z. yüksekli¤i 6 cm olan yar›m dik silindir içinden çap› 10 cm olan yar›m dik silindir ç›kart›l›yor. yar›çap› 12 cm olan silindir fleklindeki bir kütü¤ün yar›s› kesiliyor.) 20 cm 95 .) 8 cm 14 cm 10 Yüksekli¤i 8 cm. yüksekli¤i 30 cm olan silindir fleklinde bir kapla kaç defa süt koymak gerekir? (π’yi 3 al›n›z.

(π’yi 3 al›n›z.) 15 Yar›çap› 20 cm ve yüksekli¤i 10 cm olan dik dairesel silindir fleklindeki 2 boya kutusunda bulunan boyan›n ’ü renklendirilmek isteniyor. Su deposunun hacminin kaç metreküp oldu¤unu hesaplay›n›z.14 Dik silindir fleklindeki bir su deposunun çap› 1. 17 cm 96 .) 17 135 cm2 fiekildeki verileri kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz. (π’yi 3 al›n›z. Her 3 1 L boyay› renklendirmek için 1 mL renklendirici kullan›ld›¤›na göre kaç mililitre renklendirici gerekir? (π’yi 3 al›n›z. Bu dinamonun bir dakikada ortalama kaç defa dönece¤ini bulunuz.20 m’dir. Deponun yar›s› su ile doludur ve suyun yüksekli¤i 95 cm’dir.) 8 mL 16 Saatte 12 km yol alan bir motosiklet dinamosunun tekerlekle temas halindeki silindir biçiminde olan parças›n›n çap› 2 cm’dir.

A 12 cm D 7 cm B E C 4 cm F 97 . A D E B C 4 Yanda ABCD paralelkenar ve AEFD dikdörtgeni verilmifltir.Verilenlere göre A(ABCD) ve A(AEFD) bulunuz. uzun kenar› 8 cm ve BD köflegen uzunlu¤u 10 cm oldu¤una göre AED üçgeninin çevre uzunlu¤unu bulunuz. 3 ABCD dikdörtgeninin k›sa kenar› 6 cm.ÜN‹TE DE⁄ERLEND‹RME A B ? 1 Yandaki paralelkenarda verilenlere göre B aç›s›n›n ölçüsü kaç derecedir? C 3x 2x D 2 Afla¤›daki dörtgenlerin alanlar›n› tahmin ediniz.

Bahçenin geriye kalan k›sm›na da çim ekilmeye karar veriliyor. Çim ekilecek k›sm›n alan›n› hesaplay›n›z.) O D C 8 Yanda verilen paralelkenar fleklindeki bir bahçenin 2 216 m lik k›sm›na çim ekilmifltir.5 KLMN paralel kenar›nda INHI = 5 cm. IHMI = 7 cm’dir. A(KLNH) = 95 cm2 oldu¤una göre paralelkenar›n alan› kaç santimetredir? K L M H K N 6 fiekilde verilen KPST eflkenar dörtgeninde IKRI = 7 br ve eflkenar dörtgensel bölgenin alan› 126 br2 oldu¤una göre IPTI kaç birimdir? P R T S A 6 br B 7 fiekilde O merkezli yar›m daire ve ABCD yamu¤u veriliyor. IADI = IDCI ve yar›m dairenin alan› 24 br2 oldu¤una göre yamuksal bölgenin alan› kaç birimkaredir? (π’yi 3 al›n›z. 12 cm 20 cm Çim Ekili Alan M 9 Yanda verilen flekil IMVI = 8 cm. Eflkenar dörtgensel bölgenin alan›n› bulunuz. A K V 98 . IAKI = 6 cm’dir.

C) Karfl›l›kl› aç›lar›n›n ölçüleri birbirine eflittir.10 KLNR paralelkenarsal bölge fleklindeki 2 bahçenin alan› 320 m oldu¤una göre yeflil bölgenin alan›n› bulunuz. 1 m2 lik bir alan› boyamak için 0.5 L’si 20 TL’dir. 450 m2 lik bir bahçeyi döflemek için kaç tane tafl kullan›laca¤›n› bulunuz. B) Komflu aç›lar› bütünlerdir. bu duvar› boyatmak için alacaklar› boyaya kaç lira ödeyecektir? 7m 5m 14 m 13 Afla¤›dakilerden hangisi paralelkenar özelliklerinden biri de¤ildir? A) Karfl›l›kl› kenarlar› paraleldir. Aile. yanda verilen bahçe duvar›n›n ön yüzünü boyatacakt›r. 99 . D) Köflegenleri birbirini dik ortalar. K 12 m P R L 20 m M 4m N 4m 5m nyo Ba 11 Bir evin plan› yandaki gibidir.5 L boya gereklidir. Buna göre kaç metrekarelik karo gerekir? 120º 3m Mutfak Yatak Odas› 120º 5m Oda Salon 6m 6m 12 Bir aile. Evin mutfak ve banyosunun taban› karo ile döflenecektir. Boyan›n 2. 14 Yanda verilen eflkenar dörtgensel bölge fleklindeki tafllar›n köflegen uzunluklar› 30 cm ve 50 cm’dir.

birim küplerle oluflturulmufl yap›lar›n farkl› yönlerden görünümleri verilmifltir. 19 Bir dik silindirin taban alanlar›n›n toplam› yanal alan ölçüsüne eflit ise bu silindirin taban yar›çap uzunlu¤u ile yüksekli¤i aras›nda nas›l bir iliflki vard›r? 20 Bir dik silindirin taban yar›çap› 10 cm ve yanal alan› 420 cm2 ise hacmi kaç santimetreküptür? (π’yi 3 al›n›z.15 Kenar uzunluklar› birer tam say› olan ve çevre uzunlu¤u 28 cm olan bir dörtgenin alan› en fazla kaç santimetrekare olur? 16 Afla¤›dakilerden hangisi. yandaki yap›n›n herhangi bir yönden görünümü de¤ildir? A) B) C) D) 17 Yanda.) 100 . Önden görünüm Soldan ve sa¤dan görünüm 18 7 birim küp kullanarak her yönden görünümü ayn› olan bir yap› oluflturunuz ve izometrik k⤛da çiziniz. Bu yap›lar› birim küplerle oluflturarak izometrik k⤛da çiziniz.

5 L s›v›y› gösteren çizgi. Mimar da kroki üzerinde yandaki tasar›m› yap›yor. kab›n üzerine kaç santimetre yükseklikte iflaretlenmelidir? (π’yi 3 al›n›z.) 22 Bir ayr›t›n›n uzunlu¤u 12 cm olan bir tahta bloktan bir silindir yap›lmak istenirse silindirin hacmi en fazla kaç santimetreküp olur? (π’yi 3 al›n›z. yeflil alan yamuksal bölge ve havuz eflkenar dörtgensel bölgedir. Buna göre her bir bölge için ayr›lan alanlar› bulunuz. Buna göre. (π’yi 3 al›n›z. a) 75 mL’lik bölümlere ay›rmak için kab›n üzerine kaç santimetre aral›klarla iflaret konulmal›d›r? b) 1. afla¤›da krokisi verilen arsaya çocuk park› yapt›rmak istiyor.) 450 375 300 225 150 75 101 . Bunun için krokiyi bir mimara vererek parkta nas›l bir tasar›m yap›labilece¤ini soruyor. A 20 m Oyun park› F L Yeflil alan 20 m E 48 m D C 36 m B 20 m K Havuz 24 Yar›çap› 5 cm olan dik dairesel silindir fleklindeki ölçü kab›na flekildeki gibi ölçü çizgileri çizilecektir. Mimar›n tasar›m›nda oyun alan› paralelkenarsal bölge.21 Boyutlar› 18 cm olan bir küpün içine yerlefltirilebilecek en büyük silindirin hacmini hesaplay›n›z.) 12 cm 23 Bir belediye.

h = 150 m r = 7 cm 102 . Sand›¤›n hacmi kaç metrekaredir. Buna göre.) 50 cm 70 cm 150 cm 29 Yandaki verileri ve flekli kullanarak bir problem kurunuz ve problemi çözünüz. Yüksekli¤i yar›ya indiriliyor.25 Dik dairesel silindir fleklindeki a¤aç kütü¤ü yere dik bir flekilde taban dairesinin çap› boyunca kesilerek bir yar›m silindir elde ediliyor. oluflan parçalar›n›n hacmi kaç metreküptür? h = 120 cm r = 80 cm 26 ‹ki dik dairesel silindirin yar›çap uzunluklar›n›n oran› göre hacimlerinin oran› kaçt›r? 15 2 oldu¤una ve yüksekliklerinin oran› 8 5 27 Bir dik dairesel silindirin taban yar›çap› 4 kat›na ç›kar›l›yor. Son durumdaki hacminin ilk durumdaki hacmine oran› ne olur? 28 Yanda verilen hazine sand›¤›n›n kapa¤› yar›m silindir fleklindedir. (π’yi 3 al›n›z.

EKLER Ek 1 Proje Örnekleri Ek 2 Performans Görevi Örnekleri Ek 3 Kullan›lan Ders Araç Gereçleri Ek 1 .

3. 5. Ald›¤›n›z görev ile ilgili belediyedeki yetkililerle görüflüp bilgi. 2. 7. çizim. 9. Yapt›¤›n›z araflt›rmay› raporlaflt›r›n›z. Ek-2 . Proje çal›flma süreciyle ilgili ifl-zaman takvimi yap›n›z. Uygulama 1. 6. Bu projeyi gerçeklefltirirken afla¤›daki aflamalara uyman›z çal›flman›z› kolaylaflt›racakt›r: Haz›rl›k 1. Ayn› projeye ilgi duyan arkadafllar›n›zla 5-6 kiflilik bir grup oluflturunuz. 3. 4. Ö¤retmeninize dan›flarak sunumunuz için bir süre belirleyiniz ve görev da¤›l›m›na göre sunumunuzu zaman›nda bitiriniz. Sunum 1.) gerek duyulaca¤›n› ve bu projeyi gerçeklefltirebilecek teknik elemanlar›n yapt›klar› ifllerin neleri içerdi¤ini araflt›r›n›z. 2. temin ediniz. Buna göre belediyeye sunulmak üzere ortak kullan›m alanlar›n›n da dikkate al›nd›¤› bir mahalle planlayarak maketini haz›rlay›n›z. Ba¤l› oldu¤unuz belediyenin flehir ve bölge planlama uzman›s›n›z. 8. Aç›ölçer •Seçmeliler: Foto¤raf mak. 2. 3. Karton •Tutkal. araç. gereç vb. Projenizin tamam›n› sunumdan sonra belediyenin ilgili birimlerine de sunabilirsiniz. Size hayalinizdeki mahalleyi infla etme flans› veriliyor. harita ve foto¤raflar vb. Plan olufltururken organizasyonu sa¤lamak üzere aran›zdan bir baflkan seçiniz. Belediyenin belirledi¤i imar iznine göre evlerin en fazla kaç kat olaca¤›na karar veriniz. Birbirine paralel. •Grup De¤erlendirme Formu •Dereceli Puanlama Anahtar› Sevgili Ö¤renciler. Krokiyi tasarlayarak hayalinizdeki mahallenizin maketini oluflturunuz. dik kesen ve e¤ik kesen yollar›n olup olmayaca¤›n› belirleyiniz. Sokak ve caddeler aras›nda oluflan aç›lar› isimlendiriniz.Proje Örnekleri Proje Örne¤i-1: Hayalimdeki Mahalle BEKLENEN BECER‹LER •Ak›l Yürütme •‹liflkilendirme •Elefltirel Düflünme •‹letiflim •Problem Çözme •Giriflimcilik •Araflt›rma •Yarat›c›l›k ‹ÇER‹K •Do¤rular ve Aç›lar •Aç›lar› Ölçme •Tam Say›larla ‹fllemler SÜRE 3 Ay KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ •Hesap Makinesi •Cetvel •Bilgisayar •Makas •Maket B›ça¤› •Mukavva. Mahalledeki birbirine paralel ve birbirini kesen sokak ve caddeleri oluflturarak sokaklar aras›ndaki iliflkiyi bulunuz ve kroki oluflturunuz. Raporunuzun yaz›m›nda bilgisayar kullanabilirsiniz. belge. Bu aç›lardan ölçüleri eflit olanlar› ve bütünler olanlar› belirleyiniz. Bu proje için nas›l bir teknik deste¤e (teknik personel. Ortak kullan›m alanlar›n› da dikkate alarak binalar aras›ndaki mesafeleri belirleyiniz ve krokinize ekleyiniz.

5. Rapor yaz›m›nda bilgisayar› kullanabilirsiniz. Bisikletin tarihsel geliflimindeki bisiklet türlerini karfl›laflt›r›n›z. resim ve belgeleri arkadafllar›n›zla paylafl›n›z. Kimin buldu¤unu. resim veya çizimlerle destekleyebilirsiniz. 15. Sizden bisikletin tarihçesini araflt›rarak bisikletin çeflitli özelliklerine iliflkin (h›z. Raporunuzu poster hâline getirip s›n›fta sergileyebilirsiniz. 3. Proje çal›flma süreciyle ilgili çal›flma takvimi yap›n›z. tekerlek) de¤iflimleri raporlaflt›rman›z ve bunlar› sunman›z beklenmektedir Bu projeyi gerçeklefltirirken afla¤›daki aflamalara uyman›z çal›flman›z› kolaylaflt›racakt›r. nerede üretildi¤ini bulunuz. 4. 4. 9. Arkadafllar›n›zla konunun hangi yönlerini araflt›raca¤›n›z› belirleyiniz. 7. Saatteki h›z›n› buldu¤unuz bisikletin 1. Tüm bu verilerle tarihsel geliflimde bisikletin de¤iflimi ile ilgili bir araflt›rma sonucu yaz›n›z. 2. foto¤raf. Ayn› konuyu seçen arkadafllar›n›zla üçer kiflilik gruplar oluflturunuz. Merkez aç›lar›n ölçülerini hesaplay›n›z. 2. 3. Araflt›raca¤›n›z konuyla ilgili görev da¤›l›m› yap›n›z. Tabloda belirtilen bisikletin 30 km ve 60 km'lik mesafeyi ortalama kaç saatte alabilece¤ini bulup tabloya ekleyiniz ve grafi¤ini çiziniz. Uygulama 1. 3.Proje Örne¤i . çaplar›n› ve yar›çaplar›n› bulunuz. Sunumunuz için ö¤retmeninizle bir süre kararlaflt›r›n›z ve sunumunuzu bu sürede tamamlay›n›z. 2. Ek-3 . Tarihsel geliflimine göre üretilen her yeni bisiklet modelinin saatteki ortalama h›zlar›n› bulunuz. Araflt›rman›z› nerede ve nas›l yapaca¤›n›z konusunda ö¤retmeninizden yard›m alabilirsiniz. Sunum 1. Raporunuza iliflkin bir sunum haz›rlay›n›z. Araflt›rma sonucunda elde etti¤iniz foto¤raf veya resimlerdeki tekerlekleri inceleyiniz. 5. Foto¤raf veya resimlerdeki majör ve minör yaylar› belirleyiniz ve ölçülerini hesaplay›n›z. Tekerleklerdeki do¤ru parçalar›n› ve aç›lar› belirleyiniz.2: Bisikletin Serüveni ‹ÇER‹K SÜRE BEKLENEN BECER‹LER • Ak›l Yürütme • ‹letiflim • ‹liflkilendirme • Problem Çözme • Araflt›rma • Elefltirel Düflünme KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Cetvel • Aç›ölçer •Proje De¤erlendirme Formu •Grup De¤erlendirme Formu •Akran De¤erlendirme Formu •Dereceli Puanlama Anahtar› • Geometri 2 Ay Sevgili Ö¤renciler. 8. Raporunuzu foto¤raf. 30 ve 45 dakikadaki h›z›n› bularak tablolaflt›r›n›z. Haz›rl›k 1. Konuyla ilgili yapt›¤›n›z araflt›rma sonucunda elde etti¤iniz bilgi. çizim. Araflt›rman›z› raporlaflt›r›n›z.

Raporunuzda film.Proje Örne¤i . 8. broflür gibi reklam araçlar›ndan bir tanesini oluflturunuz. 6. Osmanl› gibi) elde etti¤iniz süsleme modellerini karfl›laflt›r›n›z ve farkl›l›klar› belirleyiniz. Yapaca¤›n›z araflt›rman›n. çal›flma (zaman ve ifl) takvimini yapman›z. belge ve foto¤raflar› grubunuzla paylafl›n›z. a¤aç süsleme. Elde etti¤iniz süsleme modellerini inceleyerek bu modellerdeki çokgenleri belirleyiniz. Sunumunuzu ne kadar sürede bitirece¤inizi belirleyebilmek için ö¤retmeninize dan›fl›n›z. foto¤raf veya çizimler kullanabilirsiniz. Tan›t›m ve bütçe için afla¤›daki öneriler dikkate al›nabilir. Sunum yapma kurallar›yla ilgili ö¤retmeninizden yard›m alabilirsiniz. Seçti¤iniz konuyla ilgili elde etti¤iniz bilgi. Yörenizdeki bu güzelliklerin reklam›n› yapabilmek için reklam filmi. Uygulama 1. 4. • Ulusal bir gazete ilan› • Ulusal bir TV ilan› • Reklam arac›n›n ço¤alt›lmas› • Ulusal bir radyo ilan› Sunum 1. Araflt›raca¤›n›z konuyla ilgili görev da¤›l›m› yap›n›z. Foto¤raf çekme imkân›n›z yoksa çizim yapabilirsiniz. 6. Ek-4 . Farkl› tarihî dönemlere ait (Selçuklu.Grubunuzu seçiniz. Grubun seçti¤i konuyu hangi yönlerini araflt›raca¤›n›z› belirleyiniz (Bunu yaparken beyin f›rt›nas› yapabilirsiniz. Haz›rl›k 1.3: Önce Biz Tan›yal›m ‹ÇER‹K • Dönüflüm Geometrisi • Örüntüler ve Süslemeler • Bilinçli Tüketim Aritmeti¤i SÜRE 2 Ay BEKLENEN BECER‹LER •Elefltirel Düflünme •Problem Çözme •Araflt›rma •Giriflimcilik •Ak›l Yürütme •‹liflkilendirme KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ •Hesap Makinesi •Bilgisayar •Seçmeliler •Foto¤raf Makinesi •Proje De¤erlendirme Formu •Akran De¤erlendirme Formu Sevgili ö¤renciler. Araflt›rman›z› raporlaflt›r›n›z. Bunun için bir reklam flirketi yetkilisi ile görüflebilirsiniz. yörenizin tan›t›m› için kaymakaml›k veya valili¤e gönderebilirsiniz. telkâri. Raporunuzun yaz›m›nda bilgisayar veya di¤er teknolojik aletleri kullanabilirsiniz. el dokumas› gibi) ait oldu¤u dönemle iliflkilendirerek araflt›r›n›z ve ayn› zamanda tarihî eserlere. 5. Haz›rlad›¤›n›z raporu sunum hâline getiriniz (bilgisayar. yörenizdeki veya bölgenizdeki tarihî ve o yöre kültürüne ait eserleri (tarihî binalardaki süslemeler. 2. 3. ait oldu¤u döneme de iliflkilendirdi¤iniz tan›t›m filmi. katolog. tepegöz sunumlar› gibi). broflür veya katolog haz›rlay›n›z. 3. Yörenizdeki tarihî ve kültürel eserlerin tan›t›m›n› yapabilmek için yap›lacak harcamalar›n miktar›n› araflt›rarak bir bütçe oluflturunuz. 7. Sunumunuzu size verilen sürede bitiriniz.). 4. 3. bak›r iflleme. Ö¤retmeninize dan›flarak raporunuzu. 2. Grup: Tarihî yap›lardaki süslemeler 2. 1. projenizi verilen sürede tamamlayabilmek için bu takvime uyunuz. Grup: El sanatlar› Bu projeyi gerçeklefltirirken afla¤›daki aflamalara uyman›z çal›flman›z› kolaylaflt›racakt›r. 4. 5.

zaman ve ifl takvimini belirleyiniz. Haz›rl›k 1) Grubunuzu seçiniz. 5) Gelifltirdi¤iniz sembollerin tan›t›m›n› yapmak amac›yla katalog veya broflür haz›rlay›n›z. 3) Sembollerin kullan›m amaçlar›na uygun olarak bu semboller yerine kullan›labilecek alternatif semboller gelifltiriniz. •Araflt›rd›¤›n›z bu sembollerden 10 tanesini seçerek bunlar›n yerine kullan›labilecek alternatif semboller gelifltiriniz.Proje Örne¤i . Projenizi verilen sürede tamamlayabilmek için bu takvime uyunuz. 2) Raporunuzda resimler ve foto¤raflar kullanabilirsiniz. Uygulama 1) Kullan›lan sembollerin ortaya ç›k›fl›n› ve tarihî geliflimini araflt›r›n›z. 4) Alternatif olarak kullanaca¤›n›z sembolü neden seçti¤inizi aç›klayan bir paragraf yaz›n›z. 6) Sunumunuzu verilen sürede bitiriniz. 2) Projenizle ilgili görev da¤›l›m› yap›n›z. Bu projeyi gerçeklefltirirken afla¤›daki aflamalara uyman›z çal›flman›z› kolaylaflt›racakt›r. 5) Sunum yapma kurallar› ile ilgili ö¤retmeninizden yard›m alabilirsiniz. 4) Sunumunuzun süresini belirlemek için ö¤retmeninize dan›fl›n›z.4: Benim Sembollerim ‹ÇER‹K •Say›lar •Geometri •Ölçme •‹statistik ve Olas›l›k •Cebir SÜRE 1 Ay BEKLENEN BECER‹LER •Problem Çözme •Ak›l Yürütme •‹letiflim •‹liflkilendirme •Elefltirel Düflünme •Giriflimcilik •Araflt›rma •Yarat›c›l›k KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ •Hesap Makinesi •Bilgisayar •Grup De¤erlendirme Formu •Dereceli Puanlama Anahtar› Sevgili Ö¤renciler. Sunum 1) Projenizi raporlaflt›r›n›z. Ek-5 . 3) Haz›rlad›¤›n›z raporu sunuma haz›r hâle getiriniz. 3) Yapaca¤›n›z araflt›rman›n. •Matematikte kullan›lan sembolleri ve bunlar›n ortaya ç›k›fl›n› araflt›r›n›z. 2) Farkl› dönemlerde kullan›lan sembolleri karfl›laflt›r›n›z ve farkl›l›klar› belirleyiniz. •Kendi gelifltirdi¤iniz bu sembolleri tan›tmak amac›yla broflür veya katalog haz›rlay›n›z.

6.Performans Görevi Örnekleri Performans Görevi Örne¤i . Koordinat sisteminde gösterdi¤iniz iki yeri seçerek birinden di¤erine gitmek için yol ile zaman aras›ndaki iliflkiyi ifade eden bir grafik çiziniz. Grubunuzu seçiniz. okulunuza yeni bafllayan ö¤rencilere okul ve çevresini tan›tmak amac›yla bir plan haz›rlay›n›z. 3. Okulunuzun çevresinde bulunan ve planda olmas›n› istedi¤iniz durak. Uygulama 1. Belirledi¤iniz yerleri farkl› ikonlar veya semboller kullanarak bu sistemde yerlefltiriniz. Ek-6 . 4. yönlerin (do¤u-bat›. 5. 3. Performans görevinizi okulunuzun giriflinde görülebilecek bir yerde sergileyebilirsiniz. Plan›n›z› oluflturmak için istedi¤iniz materyali kullanabilirsiniz. Haz›rlad›¤›n›z plan›n ilgi çekici olmas›na özen gösteriniz. 4. 3. Bu plan› haz›rlarken kartezyen koordinat sisteminden yararlan›n›z. Araflt›rmalar›n›zla ilgili görev da¤›l›m› yap›n›z. Sunum 1. Oluflturdu¤unuz plan›n nas›l kullan›laca¤› ile ilgili bir tan›t›m metni haz›rlay›n›z. 4. Kulland›¤›n›z ikonlar› koordinat sistemi ile iliflkilendirerek tan›t›n›z. 2. Yer belirlemede koordinat sisteminin nas›l kullan›ld›¤›n› araflt›r›n›z. 2. kütüphane. Çal›flmalar›n›z› yaparken afla¤›daki ad›mlar› izleyiniz. 2. Haz›rl›k 1. Koordinat sistemini çiziniz. Koordinat sistemini oluflturmak için bafllang›ç noktas› (orijin) olarak okulunuzu seçiniz. yerleri belirleyiniz. Performans görevinizi verilen sürede tamamlayabilmeniz için bu takvime uyunuz. Koordinat sisteminde eksenlere.1: Okulumu ve Çevresini Tan›t›yorum ‹ÇER‹K • Rasyonel Say›lar • Rasyonel Say›larla ‹fllemler • Denklemler SÜRE BEKLENEN BECER‹LER • Ak›l Yürütme • ‹letiflim • ‹liflkilendirme • Problem Çözme • Araflt›rma • Elefltirel Düflünme KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Cetvel • Dereceli Puanlama Anahtar› 2 Hafta Sevgili ö¤renciler. kuzey-güney) isimlerini veriniz. 6. Eksen aral›klar›n› ve uzakl›klar› belirlemek için ölçek kullan›n›z. Araflt›rmalar›n›z için zaman ve ifl takvimi yap›n›z. market vb.

Yolun yar›s›na gelindi¤inde toplam kaç gece konakland›¤›n›. yaklafl›k uzakl›klar› ve kaç gece kal›naca¤› afla¤›daki tabloda verilmifltir. Bir önceki yere uzakl›¤› Yer Yaylada¤› Antakya Adana Nevflehir Amasya Çorum Samsun Trabzon Rize Artvin Sarp S›n›r Kap›s› 72 9 100 11 200 1 40 km Toplam mesafeye oran› Kaç gece kal›nd›¤› Gezilecek Yerler Mozaik Müzesi 1 Kocatepe Y›lan Kalesi Ürgüp-Göreme Kaya Mezarlar› Hattuflafl 180 288 4 25 1 5 1 10 9 50 2 1 90 1 2 Band›rma Gemisi Sümela Manast›r› Ayder Yaylas› 1 Karagöl Gürcistan S›n›r› Ek-7 . Tabloya göre. 8. Tablodaki verileri kullanarak bir problem kurunuz ve denklem kurarak çözünüz. Ard›ndan ödevinizle ilgili rapor haz›rlay›n›z. Yaylada¤›'ndan Samsun'a gelindi¤inde gezi boyunca gidilecek olan mesafenin kaçta kaç›n›n gidildi¤ini. Gezi için okulda bir anket düzenlendi ve bu anket sonucuna göre bir gezi plan› haz›rland›. 3. Afla¤›daki yönergeleri okuyarak uygulay›n›z. 4. Yaylada¤›'ndan Nevflehir'e gidildi¤inde 513 km yol al›nd›¤›na göre gezide gidilecek yolun tamam›n›n yaklafl›k kaç km oldu¤unu. denklem kurarak bulunuz ve tablodaki eksiklikleri tamamlay›n›z. Plana göre gidilecek yer.Performans Görevi Örne¤i -2: Gezdikçe Ö¤reniriz ‹ÇER‹K • Rasyonel Say›larla ‹fllemler • Denklemler SÜRE 1 hafta BEKLENEN BECER‹LER •Ak›l Yürütme •‹liflkilendirme •Problem Çözme KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Hesap Makinesi • Dereceli Puanlama Anahtar› Sevgili ö¤renciler. gecenin sonunda yolun kaçta kaç›n›n gidildi¤ini. Antakya Yaylada¤› ilçesinden Sarp S›n›r Kap›s› (Gürcistan s›n›r›) aras›ndaki mesafenin kaç km oldu¤unu. 1. 5. Antakya'da bulunan okulun gezi kulübü bir gezi organizasyonu yapmak istiyor. 2.

Emre’nin 10 tahminine Hakan’›n verdi¤i cevaplar görülmektedir. Emre Köfle S›ral› ikili tahmini noktas› m›? (2. koordinat sistemine befl kenar› olan bir düzlemsel flekil çizer. Hakan.4) (1. 1) Emre. Çizdi¤i fleklin x ve y eksenlerinde en uç noktalar› aras›ndaki uzakl›¤›n 4 birimi geçmedi¤ini ayr›ca x ve y kordinatlar›n›n tam say› de¤eri oldu¤unu söyler.5) (1.1) (3. yönergeleri uygulay›n›z. Ek-8 .2) (2.Performans Görevi Örne¤i -3: E¤lenceli Matematik ‹ÇER‹K • Denklemler SÜRE 1 Hafta BEKLENEN BECER‹LER • Problem Çözme • Ak›l Yürütme • ‹liflkilendirme KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Kareli k⤛t • Dereceli Puanlama Anahtar› Sevgili ö¤renciler. Buna göre afla¤›daki sorular› cevaplay›p. s›ral› ikilileri tahmin ederken Hakan’›n verdi¤i bilgileri nas›l kullanm›flt›r? 2) y = 2x .3) Hay›r Hay›r Evet Hay›r Hay›r Evet Evet Evet Hay›r Hay›r Yanda.3) (5.3) ise nas›l bir flekil elde edilir? Koordinat sisteminde çizerek gösteriniz.5) (4. Emre de s›ral› ikililer söyleyerek Hakan’›n çizdi¤i fleklin köfle noktalar›n› tahmin etmeye çal›fl›r. Çal›flmalar›n›z› bir rapor haline getiriniz.5) (4.3) (3.1) (3. Son köfle noktas› (3.5 denklemi hangi köfle noktalar›ndan geçmektedir? 3) Bilinmeyen köfle noktas› hangi s›ral› ikililer olabilir? Neden? 4) Hakan’›n belirledi¤i flekli tahmin ediniz.

3. Oya’n›n etkinlik masraflar›n› karfl›lar m›? Bulunuz.00 Gider G›da Ulafl›m Giyim Yakacak Elektrik Su Telefon E¤itim Kültür ve e¤lence Temizlik malzemesi Taksit Ev bak›m-onar›m Kira geliri vergisi 30 20 40 Maafl›n %4. Devlete ödenmesi gereken ayl›k ve y›ll›k kira gelir vergisi miktar›n› bulunuz. kardefliyle birlikte hem tatile hem de yabanc› dil kursuna gitmeyi planlamaktad›r.8 faizle bankaya yat›ran ailenin 1 ay sonra alaca¤› faiz miktar›n› bulunuz. GEL‹RLER Gelir Ev kiras› Dükkân kiras› Maafl Prim Yemek Yard›m› Miktar (TL) 500.00 200. Oya da bir ayl›k uygun bir bütçeyle bu etkinlikleri yapabileceklerini iddia eder ve afla¤›daki tobloyu ç›kar›r. G›da giderlerinin yakacak.00 120. Oya’n›n bu etkinlikler için 700 TL’ye ihtiyac› vard›r. 7. 1 ay sonunda bankadan çekilen para.7’si G‹DERLER Miktar (TL) 700 Prim miktar› kadar Ev kiras› gelirinin %20’si Yemek yard›m›n›n %40’› Oran Afla¤›daki sorular› cevaplayarak Oya’ya yard›mc› olunuz. 5. Toplam gelir kaç TL'dir? 2.4: Devir Hesap Devri BEKLENEN BECER‹LER •Ak›l Yürütme •Problem Çözme •‹liflkilendirme ‹ÇER‹K • Bilinçli Tüketim Aritmeti¤i SÜRE KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Hesap Makinesi • Dereceli Puanlama Anahtar› 1 Hafta Sevgili ö¤renciler. Kültür ve e¤lence ile ulafl›m giderleri toplam›n› bulunuz. s›n›f ö¤rencisidir. Ek-9 . iki etkinli¤i yapabilmek için yeterli para olmad›¤›n› söyler.Performans Görevi Örne¤i . Yaz tatilinde. Harcamalardan artan paran›n %80'ini ayl›k %1. 4. Toplam gider miktar› kaç TL'dir? 6. su ve telefon giderleri toplam›na oran›n› bulunuz. Babas›.3’ü E¤itime harcanan miktar kadar 20 Yakacak gideri miktar› kadar 10 Kira gelirinin %2. Oya 7. elektrik.00 175.00 1175. Çal›flmalar›n›z› rapor haline getiriniz. 1.

afla¤›daki gibi bir hedef tahtas›nda antrenman yap›yor. a) Mavi ile boyal› bir bölgeye veya bir daire dilimine at›fl yapma olas›l›¤› b) Turuncu ile boyal› bir bölgeye veya bir eflkenar dörtgensel bölgeye at›fl yapma olas›l›¤› 3. Türkiye at›c›l›k y›ld›zlar grubunda 10 metreden haval› tüfekle at›fl yap›lan flampiyonaya haz›rlanan bir grup.Performans Görevi Örne¤i . Ek-10 . b) Paralelkenarsal bölgelerin alanlar›n›n toplam›n›. 4.5: Hedef Tahtas› BEKLENEN BECER‹LER • Problem Çözme • Ak›l Yürütme • ‹liflkilendirme ‹ÇER‹K SÜRE KULLANILAB‹LECEK DE⁄ERLEND‹RME ARAÇ VE GEREÇ • Hesap Makinesi • Dereceli Puanlama Anahtar› • Olas› Durumlar› 1 Hafta • Belirleme • Olay Çeflitleri • Olas›l›k Çeflitleri • Dörtgensel Bölgelerin Alan› • Dairenin ve Daire • Diliminin Alan› Sevgili Ö¤renciler. d) Koyu yeflil ile boyal› bölgelerin alanlar›n›n toplam›n› bulunuz. Afla¤›da verilen olas›l›klar› hesaplayarak her bir seçenekte verilen olay›n ayr›k olay m› ayr›k olmayan olay m› oldu¤unu belirleyiniz. c) Eflkenar dörtgensel bölgelerin alanlar›n›n toplam›n›. ç) Yamuksal bölgelerin alanlar›n›n toplam›n›. Çal›flman›z› görsellerle destekleyerek raporlaflt›r›n›z. fiekillerin kaplad›¤› alanlar› göz önüne alarak at›fl sonucunda al›nacak puanlar› gösteren bir tablo düzenleyiniz. a) Dairelerin alanlar›n›n toplam›n›. 2. Bu hedef tahtas›ndaki. Afla¤›daki yönergeleri okuyarak uygulay›n›z: 1.

Kullan›lan Ders Araç ve Gereçleri Kareli K⤛t (1 cm) Ek-11 .

Noktal› K⤛t Ek-12 .

‹zometrik K⤛t Ek-13 .

Milimetrik K⤛t Ek-14 .

Çembersel Noktal› K⤛t Ek-15 .

Çembersel K⤛t Ek-16 .

yap› oluflturmada. dik prizmalar›n hacim ba¤›nt›lar›n› bulmada kullan›lmaktad›r.Onluk Taban Bloklar› En küçük parças› 1 cm3lük küptür ve birlik olarak adland›r›l›r. Birim küpler. oluflturulan yap›lar›n farkl› yönlerinden görünümlerini hesaplama. s›ralama. ondal›k kesirlerle toplama. Simetri Aynas› Hem ayna özelli¤i tafl›yan hem de arkadaki görüntüyü görmeye olanak tan›yan materyaldir. çarpma ve bölme ifllemlerini modellemede kullan›lmaktad›r. yüzlük bloklar›n 10 tanesinin üstüste oluflturdu¤u blok ise binliktir. ondal›k kesirleri karfl›laflt›rma. Birim küpler köpükten kesilerek veya küp kal›b›na alç› doldurularak elde edilebilir. Mutlak de¤er. onluk ve yüzlük parçalar kartondan kesilerek oluflturulabilir. Ek-17 . onluk bloklardan 10 tanesinin yan yana gelerek oluflturdu¤u blok yüzlük. ikizkenar yamuk. dörtgenler. Onluk taban bloklar›. örüntü ve süslemeler. kare ve dikdörtgen görünümündeki parçalardan oluflan plastik materyallerdir. simetri. Örüntü Bloklar› Alt›gen. Bu küplerden 10 tanesinin yan yana gelerek oluflturdu¤u blok onluk. ç›karma. Örüntü bloklar›. öteleme simetrisi konular›nda kullan›lmaktad›r. ikizkenar dik üçgen. çokgenler. Birim Küpler Ö¤rencilerin kolayca kullanabilmesi için yaklafl›k 2 cm x 2cm x 2 cm boyutlar›nda olan küpler. oran ve kesirler konular›nda kullan›lmaktad›r. Materyal bulunamad›¤› durumlarda birlik. eflkenar üçgen. etkinliklerde çeflitlili¤i art›rmak için dört farkl› renkte haz›rlanabilir. eflkenar dörtgen.

Hacim Tak›m› Prizmalar›n temel elemanlar›n› belirlemede. fieffaf Kesir kartlar› fieffaf malzemeden yap›lm›fl ve s›ras›yla 1. 4. Kesir tak›m›. bu efl parçalar›n birleflmesinden ayn› büyüklükte bütünler elde edilebilen çubuklard›r.Süsleme Tak›m› Örüntü ve süslemelerde kullan›lan geometrik flekillerden oluflan malzemelerdir. kesirler. s›ralama. kesirleri toplama ve ç›karma ifllemlerini modellemede kullan›lmaktad›r. 8. 2. Kesir Tak›m› Farkl› büyüklükte efl parçalara ayr›lm›fl. Bu ders arac› asetat üzerine çizilerek oluflturulabilir. 10. Ek-18 . 12 efl parçaya ayr›lm›fl ve de¤iflik say›da parçalar› boyanm›fl kesir kartlar›d›r. yüzey alanlar›n› ve hacimlerini hesaplamada kullan›lan malzemedir. fieffaf kesir kartlar›. 3. ç›karma ve çarpma ifllemlerini modellemede kullan›lmaktad›r. Kesir tak›m› karton. 5. 6. kesirleri karfl›laflt›rma. plastik veya A4 k⤛d›ndan oluflturulabilir. kesirlerle toplama.

Geometri fieridi Plastikten 3 renkte fleritler ve pimden oluflmaktad›r. do¤rular. Çok Kareliler Tak›m› Bir kareli. pimler yard›m›yla birlefltirilerek de¤iflik geometrik flekiller oluflturulabilir. dört kareli ve befl kareliden oluflan malzemelerdir. fieritler. Geometri Tahtas› Plastik veya tahta levha üzerine üçer cm aral›klarla yatay veya dikey s›ralarda 6x6 plastik çivinin bulundu¤u araçt›r. Ek-19 . iki kareli. Geometri tahtas› üzerinde ambalaj lastikleriyle çeflitli geometrik flekiller oluflturulabilir. Geometri tahtas›n›n di¤er yüzünde de plastik çiviler çember oluflturacak flekilde çizilmifltir. Geometri fleritleri. çokgenler. Geometri tahtas›. Çok kareliler tak›m›. aç›lar ve çokgenler konular›nda kullan›lmaktad›r. Geometri fleritleri ve pimler tahtadan veya kartondan elde edilebilir. Bu materyal karton. tahta veya kontrplaktan oluflturulabilir. üç kareli. aç›lar ve çokgenler gibi geometri konular›n›n yan› s›ra kesirler ve ölçme konular›nda da kullan›lmaktad›r. çokgenlerin çevre uzunluklar› konular›nda kullan›lmaktad›r.

Bu ders arac› köpükten kesilerek elde edilebilir. tahta veya k⤛ttan afla¤›daki kal›p kullan›larak oluflturulabilir. Bu ders arac› karton. Ek-20 . Cebir Karolar› Cebir ö¤renme alan›nda ifadeleri ve ifllemleri modellemede kullan›lan malzemelerdir. bir paralelkenar ve bir orta boy ikizkenar dik üçgenden oluflmaktad›r. oluflturulan yap›n›n farkl› yönlerden görünümlerini çizmede ve hacim konular›nda kullan›lmaktad›r. yap› oluflturmada. iki küçük ikizkenar dik üçgen. ‹ki büyük ikizkenar dik üçgen. Tangram. çokgenlerin efllik ve benzerli¤i. bir kare. çokgenlerin çevre uzunlu¤unun hesaplanmas›nda kullan›lmaktad›r. Çok küplüler tak›m›. Tangram Bir kareden belli bir düzene göre kesilen ve yedi parçadan oluflan eski bir çin bulmacas›d›r.Çok Küplüler Tak›m› Birim küplerle oluflturulmufl üç boyutlu malzemelerdir.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful