P. 1
COĞRAFYA 09 ÜNİTE SORULARI

COĞRAFYA 09 ÜNİTE SORULARI

|Views: 131|Likes:
Yayınlayan: qendalqendal7100

More info:

Published by: qendalqendal7100 on Apr 08, 2013
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

10/03/2015

pdf

text

original

1.

BÖLÜM ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
A. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. 1. Hava olaylarını coğrafyanın hangi alt bilim dalı incelemektedir? 2. Hidrosferden nasıl yararlanmaktayız? 3. Atmosferle hidrosfer arasında nasıl bir ilişki vardır? Belirtiniz. 4. Doğal sistemler hangileridir? Bu sistemleri coğrafyanın hangi dalları incelemektedir? 5. Coğrafi araştırmalarda en çok hangi bilim dallarından yararlanılmaktadır? 6. Coğrafyanın başlıca prensipleri nelerdir? 7. Hidroloji ve jeomorfolojinin inceleme alanları nelerdir? B. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. “atmosfer, taş küre, doğal, canlılar küresi, okyanus ve denizler, toprak coğrafyası, alt, beşerî, fiziki, jeomorfoloji, klimatoloji” 1. Doğal ortamı hava küre, su küre ……………... ve ……………... oluşturur. 2. ……………... Dünya’yı çepeçevre kuşatan gaz küresidir. 3. Coğrafya ……………... ve ……………... sistemleri incelemek üzere iki bölüme ayrılır. 4. Jeomorfoloji, doğal sistemleri inceleyen ……………... coğrafyanın alt dalıdır. 5. İklim olaylarını, fiziki coğrafyanın ……………... dalı inceler. 6. ……………... ……………... ……………... su küreyi oluşturan unsurlardandır. 7. Pedoloji ……………... yararlandığı bilim dallarından biridir. C. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların karşısına “D”, yanlış olanlara “Y” harfini yazınız. 1. Canlılar küresi; bitkiler, hayvanlar, insanlar gibi doğal ortamda yaşayan canlıların oluşturduğu sistemdir. 2. Jeoloji, akarsu ve göllerin oluşumunu inceler.

3. Litosfer Dünya’nın katı kabuğudur. 4. Ekonomik faaliyetler doğal sistemler içinde ele alınır. 5. Hidrografya evrenin oluşumunu inceler. Ç. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. 1. I. insanların tüneller yapması II. insanların su kaynaklarına yakın yerlere yerleşmeleri III. Buzullarla kaplı olan Antarktika’da yerleşik hayatın olmaması Yukarıdakilerden hangileri doğanın insan yaşamına etkisine örnektir? A) Yalnız I B) Yalnız II C) II ve III D) Yalnız III E) I, II ve III 2. Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde coğrafyadaki bir bölüm, o bölümün inceleme alanı olmayan etkinlikle birlikte verilmiştir? A) Delta oluşumu - Jeomorfoloji B) Yağış rejimi - Klimatoloji C) Dünya’nın şekli - Matematik coğrafya D) Yer altı suları - Hidrografya E) Depremler - Hidrografya 3. Kutuplara yakın ülkelerde aşağıdaki doğal unsurlardan hangisi insan yaşamını daha fazla etkiler? A) Bitkiler B) Göller C) Akarsular D) Buzullar E) Kayaçlar 4. Aşağıdakilerden hangisi coğrafyanın inceleme alanı içinde yer alan doğal sistemlerden biri değildir? A) Galaksiler B) Canlılar küresi C) Taş küre D) Su küre E) Atmosfer 5. Yer kabuğunun iç kısımları yüksek sıcaklıktadır ve buradaki bütün maddeler erimiş hâldedir. Bu maddeler, bazen yer kabuğundaki kırıklar boyunca yeryüzüne yükselir. Bu olaya volkanizma denir. Yeryüzüne çıkan maddeler bazen üst üste birikerek kabartılar oluşturur. Tek dağların bir kısmı bu şekilde oluşmuştur. Günümüzde 550 kadar volkan hâlen etkin durumdadır. Bunların % 60’ı Büyük Okyanus’un kıyılarında, % 20’si Akdeniz kuşağında, kalanı

ise okyanus ortasındaki sırtlarda yer alır. Yukarıdaki metne göre aşağıdaki yargılardan hangilerine varılmaz? I. Doğal coğrafyanın nedensellik ilkesiyle ilgili örnek vardır. II. Jeomorfolojinin inceleme alanlarından biri örneklendirilmiştir. III. insan ile doğa arasındaki etkileşime değinilmiştir. IV. Coğrafyanın dağılış ilkesiyle ilgili örnek vardır. A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) III ve IV E) II, III ve IV

2. BÖLÜM ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

A. Aşağıdaki soruları yukarıdaki haritaya göre yanıtlayınız. 1. Ankara ile Eskişehir arası kuş uçuşu uzunluğu ölçünüz. Bu iki şehir arasındaki gerçek uzaklık kaç km’dir? Bulunuz. 2. Haritada 3,3 cm2 olarak gösterilen bir yerin gerçek alanı kaç km2dir? 3. İzmit’te yerel saat 12.00 iken Ordu’da kaçtır? 4. Konya ile Iğdır arasındaki yerel saat farkı yaklaşık olarak ne kadardır? 5. Iğdır, Sinop, Antalya, İstanbul ve Sivas illeri hangi meridyen ve paraleller arasında bulunmaktadır? Bu illerin coğrafi koordinatlarını yaklaşık olarak belirtiniz. 6. 38°-40° kuzey paralelleri, 34°36° doğu meridyenleri ve 36°-38° kuzey paralelleri, 28°-30° doğu meridyenleri arasında yer alan iller hangileridir? 7. Haritada aralarında 3 cm uzaklık olan iki yer arasındaki gerçek uzaklık kaç km’dir? 8. Haritada 4 cm olarak ölçülen bir uzaklık, ikinci bir haritada 8

1. izohips haritalarında iç içe çizilmiş olan eğrilerden en içte olanının yüksekliği ……………. Dünya’yı en az hatayla gösterme yöntemlerindendir. 3. Rize ili ve çevresini gösteren bir fiziki haritada yeşil.. Aşağıda verilenlerden hangisi küçük ölçekli haritaların özelliklerinden değildir? A) Ayrıntı azdır. lejant. Bir çizimin harita olabilmesi için hangi özellikleri taşıması gerekir? 4. paralel çizildiği bir Dünya E) Kesir ölçekli haritalarda haritasında. Dünya haritalarındaki kara ve denizlerin boyutlarında bozulma olmasının nedeni nedir? 3..000 ölçekli bir haritada Eber Gölü’nün alanı 9 cm2. D. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. 4. Bir ölçeğe göre çizilmesi . Büyük ölçekli haritalarda ayrıntı ……………. 5. Haritalardaki ayrıntı ölçeğe göre değişir. Haritalardaki işaret ve renklerin hangi anlama geldiği haritanın ……………. 10. 4. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. Projeksiyon.000 C) 1 / 50. 9. bir çeşit haritadır. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. deniz kıyısını gösterir” 1. Bir meridyen üzerindeki her yerde Güneş. 1 / 500. kısmında gösterilir. 2. 8. Enlem. 7.000 E) 1 / 500.000 ölçekli bir Türkiye idari dağılış haritasından aşağıdaki bilgilerden hangisi elde edilemez? A) Gerçek alan ile iz düşüm alan arasındaki farkın hesaplanması B) Van Gölü ile Tuz Gölü arasındaki harita uzunluğunun hesaplanması C) Ankara ilinin alanının hesaplanması D) Türkiye’nin enlem ve boylam derecelerinin hesaplanması E) İstanbul’dan Adana’ya giden kara yolunun hangi şehirlerden geçtiğinin belirlenmesi 8. değişmez. 1 saat yerel saat farkı bulunan iki yer arasında 15 meridyen vardır... “azdır. Atlas ve duvar haritaları soruları ……………. 1 / 800. 21 Martta Güneş. B) Kara ve denizlerin boyutlarında hata fazladır. D) İzohipsler arasındaki yükseklik Meridyenlerin birbirine farkı çok azdır... Yukarıda yüz ölçümleri gösterilen bölgelerin 1/10. Haritalar belirli bir ölçeğe göre çizilir. haritalardır. en fazladır. sarı.. aralarındaki yerel saat farkı en az ve en fazla olanlar hangileridir? B.. ölçek... 8. C) Duvarda daha az yer kaplar. ikinci bir haritada Eber Gölü 25 cm2 ile gösterilmiştir. her yerde aynıdır. Bir arazinin profilini çıkarmak için hangi tür haritalardan yararlanılır? C. numaralandırılmış yerlerden 7... Türkiye ve Ankara haritalarını ayrıntısı en fazla olandan en az olana doğru sıralayınız.000 B) 1 / 250.. 2. 7. Yükseklik ve coğrafi koordinatlar haritanın ölçeğine göre ……………. Kroki. yıl boyunca aynı saatte doğar. bir noktanın Ekvator’a ……………. ölçek. başlık... Aynı büyüklükteki kâğıtlara. 9. dorukları gösterir. İzmir. 6. Zonguldak ve Erzurum illerinden. izohips haritalarında eğrilerin nokta hâlini aldığı yerler ……………. Kayseri. Rize’nin yer şekilleriyle ilgili nasıl bir bilgi verir? 2. Aynı saat diliminde bulunan ülkelerin saat ayarları ……………. Ç. hangisi en az hatayla gösterilmiş olur? A) I B) II C) III D) IV E) V 3. 6.000 ölçekli planları çizilirse bu haritalardaki ayrıntı için aşağıdakilerden hangisi doğru olur? A) I > II > III B) III > I > II C) I = II = III D) I = II > III E) II > I > III 4. Konya’da battıktan ne kadar zaman sonra İzmit’te batacaktır? 10. 1. açı cinsinden uzaklığıdır. kuş bakışı görünüşe göre çizilmesi. 3.000 D) 1 / 300. izohips haritalarında eğrilerin “0” metreyi gösterdiği yerler …………….cm olarak ölçülmüşse ikinci haritanın ölçeğini bulunuz... küçük ölçekli. kahverengi ve bu renklerin tonlarının kullanılması. 5.. 5. Aynı büyüklükteki kâğıtlara. kâğıdın tamamını dolduracak şekilde haritaları çizilen aşağıdaki yerlerden hangisinin ölçeği daha küçüktür? A) Fransa B) Çin C) Türkiye D) Marmara Denizi E) Ankara 2. 9. paydadaki değer büyüktür. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. lejant.. Bütün haritalarda uzaklık ve alan haritalardaki ……………. Küçük ölçekli haritalar çok ayrıntılıdır. aynıdır. Diyarbakır. izohips haritalarında eğriler arasındaki uzaklık değişmez. 1. I. Paraleller arasındaki uzaklık her yerde aynıdır. ayrıdır. Aşağıdaki yanıtlayınız. Bir izohips haritasında eğrilerin sık ve seyrek geçtiği yerler hangi alanlardır? 6. Buna göre ikinci haritanın ölçeği aşağıdakilerden hangisidir? A) 1 / 30. yararlanarak hesaplanabilir. kâğıdın tamamını dolduracak şekilde çizilen Asya.000 5..

Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız 1. Yerel saat farklarının oluşmasının nedeni Dünya’nın Güneş etrafında dolanmasıdır. Coğrafi bölge ve bölüm sınırlarını göstermesi IV. Dünya’nın ekseni eğik olmasıydı hangi olaylar yaşanmazdı? 8. güney. Bu mesafenin sabit kalabilmesi için aşağıdakilerden hangisinin gerçekleşmesi gerekir? A) Dünya’nın Güneş çevresinde izlediği yol değişmelidir. 23 Eylül ve 21 Mart’ın başlıca özellikleri nelerdir? 9. yönlerinde 1. Dünya’nın Güneş’e olan uzaklığı yıl boyunca değişir. günün hangi bölümünde kısa. Dünya’nın merkezi ve kutup noktalarından geçtiği kabul edilen çizgiye denir. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. Dünya’nın kendi ekseni 3. C. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. Türkiye’de gündüzler sonra uzamaya. Dünya’nın yörüngesi elips şeklinde olduğundan Dünya’nın Güneş etrafındaki dönüş hızı değişmektedir. Dünya’nın Güneş’e yaklaşıp uzaklaşması. Dönenceler ve kutup dairelerinin belirlenmesinde neler esas alınmıştır? 6. Ekvator ile ekliptik arasındaki açı daha büyük olsaydı neler olurdu? 12. dik” 1. Matematik iklim kuşakları hangileridir? Sınırları nerelerdir? 14. kendi ekseni etrafından yanıtlayınız. 2. 21 Haziran’da güneş ışınları Oğlak Dönencesine dik düşer. Dünya’nın ekseni eğik olmasaydı gece ve gündüz süreleri yıl boyunca eşit olurdu. sıfır. Dünya’nın geoit şeklinde dönmeseydi ve kuşakları olmasının başlıca sonuçları sapma olmaz. okyanus akıntıları. Ç. azalır. 10. K . Kuzey Yarım Küre’de yaz yaşanırken Güney Yarım Küre’de kış yaşanmasının nedeni Dünya ekseninin yörünge düzlemine eğik olmasıdır. gölge boyları olmaz. 2.II. 36° kuzey paraleli üzerinde yer alan Hatay’ın güneş ışınlarını iki kez dik alması için Ekvator ve ek¬liptik arasındaki açı en az olmalıdır. Aşağıdaki soruları nedeni dönmesidir. 11. gece ve gündüz. Mevsimlerin oluşmasının nedeni Dünya’nın kendi etrafında dönmesidir. 23° 27'. yeryüzünde etkilemez. IV D) II ve IV E) I ve III 2. 4. rüzgâr. nelerdir? 5. 12. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. II. 8. Ekinoks nedir? Hangi günlerde gerçekleşir? 6. Gün içinde sıcaklığın değişme A. Gece ve gündüzün birbirini izlemesinin nedeni Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesidir. A . sonra ise kısalmaya başlar. Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüşü sonucunda hangi olaylar meydana gelir? 3. Bulunduğu yarım küre bilgilerinden hangilerine ulaşılabilir? A) I. Eksen eğikliği nedir ve ne kadardır? 7. Kuş bakışı çizilmiş olması Yukarıdaki özelliklerden hangisi ya da hangilerinin her haritada mutlaka bulunması gerekir? A) I ve II B) Yalnız III C) II ve IV D) Yalnız IV E) I ve IV 8. 21 Mart ve 23 Eylül günlerinde Dünya’nın her yerinde süresi eşittir. Haritadaki verilere göre I. 9. eksen. Dünya. Yeryüzü şekillerinin izohips yöntemiyle gösterilmesi III. Yukarıdaki izohips haritasında numaralandırılmış yerlerden hangisi yanlış tanımlanmıştır? A) I: Kapalı çukurluk B) II: Yamaç C) III: Boyun D) IV: Vadi E) V: Sırt 9. 6.L arasındaki eğim II. 4. Dünya’nın yörüngesi daire şeklinde olsaydı ne olurdu? 5. BÖLÜM ÖLÇME VE etrafındaki dönüş hızı. Türkiye’de cisimlerin gölgeleri hiçbir zaman yönüne düşmez. kutuplara gidildikçe DEĞERLENDİRME 3. Güney Yarım Küre'de yıl içindeki en uzun gölgeler oluşur. hangi bölümünde uzundur? 13. 21 Aralık ve 21 Haziran’ın başlıca özellikleri nelerdir? 10. 21 Haziran ve 21 Aralık’ta hangi yöne doğru gidilirse gündüz süresi uzar? Nedenini açıklayınız. Taralı bölgenin alanı III. 7. 66° 33'. . Türkiye dönence dışında yer aldığı için güneş ışınlarını yılın hiçbir gününde almaz. dinamik. 5. Güneş ışınları hangi bölgelere dik düşer? 11. 21 Aralık. 1. basınç oluşmazdı. Eksen ile ekliptik arasında . 15. Ekvator ile ekliptik arasında Iık açı vardır. 37°. “21 Haziran. 7. B. 3. Yeryüzünde gece ve gündüz süreleri neye göre değişmektedir? 16. Cisimlerin gölge boyları neye göre değişir? Gölgeler. Dünya’nın Güneş’e en yakın ve en uzak olduğu zamanlar hangileridir? Bu yaklaşma ve uzaklaşmanın sonuçları nelerdir? 4. III. II ve III B) I ve II C) I.B arasındaki eğim IV. Yukarıdaki izohips haritasında eğriler 75 m’de bir verilmiştir. sıcaklık.

Kuzey Yarım Küre’de A) Yalnız I B) Yalnız II sıcaklık değerlerinin Güney Yarım C) Yalnız III D) I ve II Küre’den yüksek olmasının E) II ve III nedenleri nelerdir? 7. Dünya. olurdu. 21 Haziran. nedir? D) Her iki yarım küredeki gölge 2. 4.4°C olarak ölçülmüştür. C) Ekvator’daki gündüz süresi 1.. Havadaki nemin az olması II. 4. Aşağıdakilerden hangisi 21 Mart. için aşağıdakilerden hangisi söylenemez? C. İklim olayları atmosferin 8. Isı ile sıcaklık arasındaki fark aynıdır. 21 Aralık günlerindeki uzunluğu. İklim elemanları ……………… ……………. 5. Güneş etrafında dolanmaktadır. basınç ve rüzgârlar. sıcaklık. I C) II. “çöller. B) Güney Yarım Küre’deki en düşük sıcaklıklar bu dönemde yaşanır. D) Ekvator’da 12 saat gündüz yaşanır. Hava daha çok yerden ısındığı için yükseklere çıkıldıkça ………………… 8. Ankara’da yatay bir yüzeye yerleştirilen bir metre boyundaki bir cismin gölge boyunun I. III. yanlış olanların yanına “Y” B) 21 Aralıkta kuzeye gidildikçe harfini yazınız. B) Her iki yarım küredeki sıcaklık ortalamaları aynıdır. A. I. tutulur. C) Kuzeye gidildikçe gece süresi uzar. Aşağıdakilerden hangisi bu olguların sonuçlarından değildir? A) Sıcaklığın yıl boyunca değişmesi B) Gölge boylarının yıl boyunca değişmesi C) Yerel saat farklarının oluşması D) Gündüz süresinin yıl boyunca değişmesi E) Güneş ışınlarının yalnızca dönenceler arasına dik düşmesi B. III. 21 Mart II. Kuzey Kutup Noktası’nda sürekli gündüz yaşandığı dönem için aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) Kuzey Yarım Küre’de gündüz süresi 12 saatten fazladır. Bu yerin indirgenmiş 6. ……………. E) Yaz mevsimi Güney Yarım 3.. III B) III. değişir? E) Kutup noktalarındaki gece 3. uzundur. C) Kuzey Yarım Küre’de yılın en kısa gölgeleri bu dönemde oluşur. Aşağıdaki ifadelerden A) En kısa gölge boyları 21 doğru olanların yanına “D”. Troposfer.. Kutuplarda kalıcı karın deniz sıcaklığı kaç °C’dir? seviyesinden başlaması 4. E) Kuzey Yarım Küre’de bu dönemden sonra gölgeler sürekli kısalır. Hava durumu ve iklim III. Sıcaklık arttıkça atmosfer basıncı da artmaktadır. Güneş’ten gelen zararlı ışınlar C) Yatay yüzeylere güneş ışınları atmosferin Troposfer tabakasında hiçbir zaman dik düşmez. 1. 23 Eylül ve 21 Aralık’ta yaşanan ortak bir durumdur? A) Her iki yarım küredeki gündüz süresi eşittir. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Güneş ışınlarının Oğlak Dönencesine dik düştüğü gün için aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) Güney Kutup Noktasında yaklaşık 6 aylık gece süresinin başlangıcıdır. D) Güney Yarım Küre’de yılın en uzun gecesi bu dönemde oluşur. I D) I. 3. Sıcaklık enleme göre nasıl boyları aynıdır. 2860 m yükseklikteki bir yerde süresi eşittir.B) Dünya’nın kendi etrafındaki dönüş yönü değişmelidir. 6. Orta kuşak karalarının batı ve artması doğu kıyılarında sıcaklık neden Yukarıda verilen bilgilerden farklıdır? hangileri Dünya’nın şeklinin 7. II 3. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. II E) III. sıcaklık azalır. . Kızıldeniz’deki tuz oranının sıcaklığı nasıl etkiler? Baltık Denizi’ne göre fazla olması 5. Günlük sıcaklık farklarının yüksek olduğu yerler …………………. I. Haziran’da oluşur. Kısa bir süre içinde yaşanan ve gündüz arasındaki zaman farkı hava koşullarına hava durumu azdır. nem ve yağış. sıcak.00’de ve yatay yüzeylerde cisimlerin gölgesi oluşmaz. iklim. E) Ay’ın Dünya çevresinde izlediği yol değişmelidir. soğuk” 1. II. C) Dünya’nın şekli değişmelidir. E) Kuzey Yarım Küre’de kış başlangıcıdır. Sıcaklığın gün içinde Yukarıdaki Dünya şekli değişmesinin nedeni üzerinde gösterilen A merkezi …………………………. II. en uzun olanından en kısa olanına doğru sıralanmış biçimiyle aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir? A) I. Dünya yıllık ortalama sıcaklık sonuçlarındandır? dağılışında. 7. denir. • Dünya’nın ekseni ekliptiğe 23° 27' eğiktir. Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesi. ……………… katmanında gerçekleşir. D) Dünya’nın Güneş sistemindeki yeri değişmelidir. Kutuplara gidildikçe gece ile arasındaki fark nedir? gündüz arasındaki zaman farkının 6. Karalar denizlere göre daha Küre’deki bir merkeze göre daha geç ısınır. 21 Haziran III. Atmosfer olmasaydı gündüz çok ……………… gece çok ………………. sıcaklık 13. Hava olaylarının uzun yıllar ortalamasına ……………… 5. B) Oğlak Dönencesi’nde yerel saatle 12. gündüz süresi uzar. D) Kuzeyindeki yerlere göre gece 2. 2. …………… 4.

Gerçek sıcaklığı 14°C. karaların doğu kıyılarına ………………… 6. Rüzgârların Kuzey Yarım C) Tropikal kuşak genişleseydi Küre’de sağa. Bir yamaç boyunca yükselip diğer yamaçta alçalan rüzgârlara ………………… denir. ………………… 30° enlemlerinden Ekvator’a yıl boyunca eser. 6. değişmez. değişir. kutuplara gidildikçe düzenli bir biçimde azalmaz. Güney Yarım Küre’de güneyden esen rüzgârlar sıcaklığı artırır. 1. Rüzgârın hızını neler etkiler? 7. Kuzeydoğu Asya D) 960 E) 820 kıyılarından daha sıcak olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Okyanus akıntıları B) Nem oranlarının farklı oluşu ÖLÇME VE C) Çevrelerindeki karaların etkisi DEĞERLENDİRME D) Güneş ışınlarının düşme açısı E) Denizlerin tuzluluk oranı A. A) Yükseklik B) Bakı durumu I. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. 2. Kuzey Yarım Küre’de güneyden gelen okyanus akıntıları sıcaklığı artırır. Ç. Neden oluşurlar? 9. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. 8. yağış bırakır. Dünya. Orta Anadolu’da dağların C) Yıllık yağış miktarlarının güney yamaçlarındaki bitkiler. E) Nem oranı doğru olanların yanına “D”. 6. Aşağıda aynı iklim tipinin etkili 7. D) Ekvator’a uzaklıklarının kuzey yamaçlarındakilere göre E) Yarım kürelerinin daha erken olgunlaşmaktadır. Muson rüzgârlarının olduğu iki ayrı yörenin yıllık oluşmasının nedenleri nelerdir? ortalama sıcaklık grafiği 8. kendi etrafında dönmeseydi ………………… basınç merkezi oluşmazdı. Bu durum sıcaklıkla 8. Güney Yarım D) Yer şekillerinde farklılık Küre’de sola sapmasının nedeni olmasaydı nedir? E) Bitki örtüleri olmasaydı 5. gece karadan denize doğru eser.5. gündüz denizden karaya doğru eser. ………………… Aşağıdakilerden hangisi bu merkezlerde en sıcak ve en soğuk ayların farklı olmasının temel nedenidir? A) Nem oranlarının B) Bitki örtülerinin 3. Güney Yarım Küre’de kuzeyden esen rüzgârların sıcaklığı yükseltmesi aşağıdakilerden hangisiyle sıcaklık arasındaki ilişkiye örnektir? A) Yükselti B) Karasallık C) Boylam D) Enlem E) Basınç 5. fön rüzgârları” 1. Karasallık E) Bitki örtüsü III. Enlem C) Karasallık D) Rüzgâr II. gazların büyük bir kısmının burada olması C) Zararlı ışınların bu katmana gelmeden tutulması D) Bitki örtüsünün bu bölümde olması E) Yükseklere çıkıldıkça sıcaklığın azalması 2. E) II ve III Aşağıdakilerden hangisi bu durumun temel nedenidir? A) Dünya’nın şekli B) Yer 9. Yükseklik hava basıncını nasıl Aşağıdaki durumlardan etkiler? hangisinde sıcaklık kutuplara 2. indirgenmiş sıcaklığı 19. Föhn rüzgârları nasıl oluşmaktadır? B.2°C şekilleri olan bir yerin deniz C) Yükseklik D) Bakı durumu Aşağıdaki ifadelerden seviyesinden yüksekliği kaç C. Basınç farkı arttıkça rüzgârın şiddeti ………………… 4. Basınç merkezleri arasındaki uzaklık arttıkça rüzgârın şiddeti ………………… 5. Nem oranının fazla olduğu yerlerde günlük sıcaklık farkı azdır. “dinamik. Atmosferdeki gazların miktarı gidildikçe düzenli bir biçimde bugünkünün iki misli olsaydı hava azalırdı? basıncı nasıl değişirdi? A) Dünya’nın şekli değişseydi 3. Türkiye’nin herhangi bir izoterm aşağıdakilerden hangisi indirgenmiş haritasında sıcaklığın arasındaki ilişkiye örnektir? dağılışına. Yeryüzündeki en yüksek sıcaklıklar Yengeç Dönencesinin çevresinde yaşanır. Aynı enlemler arasında yer A) 1920 B) 1400 C) alan Kuzeybatı Avrupa 1040 kıyılarının. Rüzgârın yönünü neler etkiler? 6. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. 7. alizeler. artar. azalır. Deniz meltemi. Sıcaklık. Yükseklik hangilerinin 4. metredir? . 1. 7. Günlük rüzgârlar hangileridir? verilmiştir. Sıcaklık değiştikçe basınç ………………… 3. İklim olaylarının atmosferin en alt katmanı olan troposferde görülmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Alt katmanda basıncın yüksek olması B) Su buharının tamamının. Yeryüzündeki sıcaklık dağılışı etmenlerinden incelendiğinde genel olarak etkisinden söz edilemez? B) Yalnız II Ekvator’dan kutuplara gidildikçe A) Yalnız I C) Yalnız III D) I ve II sıcaklığın azaldığı görülür. Termik ve dinamik basınç B) Ekvator ile ekliptik arasındaki merkezleri nasıl oluşur? açı değişseydi 4.

Aşağıda musonlarının gösterilmiştir. Bulunduğu yarım küre hangisi sadece yerel II. 4. Cephe yağışları nasıl oluşur? 6. Rüzgâr oluşumunda temel E) I ve IV etmen basınç farkıdır. etki alanı daha dardır? A) Alizeler ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. Batı rüzgârları. farklarından oluşur? A) Meltemler B) Alizeler C) Batı rüzgârları D) Musonlar Bu şekle göre yöreyle ilgili aşağıdaki bilgilerinden E) Kutup rüzgârları hangilerine ulaşılabilir? 2. Asya kıtasının en büyük kara parçası olması Musonların yaz ve kış dönemlerinde birbirinin tersi yönünde esmesinin temel nedeni yukarıdaki Ç. basınç farkının başlıca merkezindeki hava nedenleridir. Rüzgâr. Muson rüzgârları yazın denizden. Buna göre aşağıdaki rüzgârlardan hangisinin etki alanı daha geniş.yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. hâkim rüzgâr yönü denir. Aşağıdaki çoktan seçmeli etmenlerden hangi ikisidir? A) I ve II B) II ve III soruları yanıtlayınız. Kara ve denizlerin farklı ısınması II. yaz esme Haritada numaralarla gösterilen yerlerde sürekli rüzgârlardan hangileri etkilidir? Alizeler Batı Kutup ve kış III ve A) I ve II I yönleri IV II ve B) I ve II V IV III ve C) V I ve II IV III. Arazinin engebesi arttıkça rüzgârın şiddeti artar. Buna göre aşağıdaki rüzgârlardan hangisinin esme süresi daha kısa. şekilde bir gelen sıcaklık farkları. Kutup ve batı rüzgârları 60° enlemlerinde karşılaşır. Muson rüzgârlarının yazın bol yağış getirirken kışın kuru esmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Buharlaşmanın kışın az oluşu B) Kışın bölgenin alçak basınç etkisine girmesi C) Musonların yazın denizden. Dünya ekseninin eğikliği ve Dünya’nın Güneş etrafında dolanması III. 6. 5. B) Deniz meltemi C) Musonlar D) Kutup rüzgârları E) Batı rüzgârları 4. 1. II ve III C) Basınç farkı arttıkça şiddetinin C) I ve III E) Yalnız I artması D) Denizden esen rüzgârların 6. C) I ve III D) II ve IV 1. basınç merkezlerinin bulunduğu yerler arasındaki uzaklığa bağlıdır. soruları 1. Yatay hava hareketlerinin B) Etki alanlarının dar. 10. Hangi durumda havanın maksimum nemi artar? 3. esiş süresi daha uzundur? A) Lodos B) Poyraz C) Musonlar D) Deniz meltemi E) Alizeler I. 3. kışın karadan esmesi D) Kışın sıcaklığın düşük olması E) Kışın havanın nem taşıyabilme kapasitesinin azalması 8. Aşağıdaki yanıtlayınız. kışın karadan eser. 7. kara ve basınç denizin yıl ve gün içinde farklı ısınması. Rüzgârların etki alanı. Orografik yağışların oluşumuna etki eden faktörler nelerdir? 8. 7. Vadi meltemi. 8. Rüzgârların esme süresi ve etki alanı. geceleri vadiden yüksek yerlere eser. Yeryüzünün en az yağış alan yerlerini belirterek buraların özelliklerini açıklayınız. Dünya’nın Yandaki şekline bağlı olarak meydana 5. Mutlak nemle bağıl nem arasında nasıl bir ilişki vardır? . Kutup rüzgârları. Sis olayı hangi durumlarda gerçekleşir? 4. basınç merkezlerinin sürekliliği ve konumuna bağlıdır. 11. Aşağıdaki rüzgârlardan hareketlerinin oklarla hangisi günlük basınç yönü gösterilmiştir. Sıcaklık arttıkça bağıl nem nasıl değişir? 5. estiği her yere yıl boyunca yağış bırakır. karaların doğusuna yağış bırakır. Rüzgârın en fazla estiği yöne. esme nasıl olduğu A) I ve II B) II ve III sürelerinin kısa olması D) I. Dikey hava hareketlerinin nasıl olduğu rüzgârlara özgüdür? A) Basınç farklarından oluşmaları III. Aşağıdaki özelliklerden I. IV ve D) II I V E) II ve III I ve V IV 7. basınç farkından oluşur. alçak basınçtan yüksek basınca eser. Rüzgâr. nemli olması E) Yönleri üzerinde yer şekillerinin etkili olması 3. Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesi IV. Dünya’nın kendi etrafındaki dönüş yönü değişseydi rüzgârların da sapma yönü değişirdi. Rüzgâr frekans gülünden yararlanarak rüzgârın şiddeti öğrenilebilir. 9. 2. Havanın neme doyması için hangi koşullar gerekir? 2.

II ve IV D) III ve V E) IV ve V 7. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Nemin az olması B) Şiddetli rüzgârların görülmesi C) Hava kütlelerinin durgun C. havanın kapasitesi yüksektir. A) Havanın nem açığı 12. 3. alçak. yağış ve sıcaklıkta iki dönemde artış olmasının nedeni nedir? 2. maksimum neme oranıdır. C) Sıcaklığı düşen nemli hava yağış bırakabilir. 7. 1 m3 havanın alabileceği en 4. en az etkiler? 2. orta. sıcaklık artınca bağıl nem artar. gramdır. Kutup bölgelerinde ve yüksek dağların doruklarında sıcaklık düşük olduğu hâlde yağış çok azdır. 6. yüksek” 1. Yağış miktarı higrometre ile • Bağıl nem. Aşağıdaki yanıtlayınız. mutlak maksimum.2 gram nem sıcaklık 0°C’un üstündedir. Muson ikliminde en fazla yağışın yazın düşmesinin nedeni nedir? 4. doyma noktasını aşınca yağışlara ……………… neden olur. Aşağıdakilerden hangisi fazla neme maksimum nem yeryüzündeki yağış dağılışını denir. yağış alır. 30° enlemleri yıl boyunca E) Sürekli basınç merkezleri yağış alır. konveksiyonel. miktarıdır. neme doyma noktasına A) Bitki örtüsü yaklaşıyorsa bağıl nem azalır. Güneydoğu Asya yıl boyunca 25’tir. Ekvatoral iklimde.B. alçak basınç merkezlerinde yükselici hava etkilidir. Kar yağması için ………………… 5. Sıcak yerlerin nem taşıma • Maksimum nem. Yüksek basınç merkezlerinde alçalıcı hava. ………………… basınç alanları yeryüzünün en az yağış alan yerleridir. Akdeniz iklimi nerelerde etkilidir? 6. Muson ikliminin doğal bitki örtüsü nedir? 5. Her mevsim yağış alan iklim tipleri hangileridir? B. B) Alçalırsa E) Bu koşullarda havanın yağış C) Bir yamaç boyunca yükselirse bırakması beklenmez. D) Sıcak havanın nem taşıma kapasitesi yüksektir. taşıyabileceği nem miktarıdır. Günün ilk saatlerindeki sis öğlene doğru dağılır. 1. Isınan hava yükselirken soğur. Aşağıda sıcaklık ve nemle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? A) Soğuk hava neme daha kolay doyar. Çünkü ………………… 2. B) Sıcaklık düştükçe havanın bağıl nemi de düşer. sıcaklığın 0°C’un altına düşmesi gerekir. Alçalan hava kütlelerinde bağıl nem azalır ve hava neme doyma noktasından uzaklaşır. Kırağı ve kırç oluşumunda • 1m3 havasında 4. sorulan 1. D) Sıcak bir hava karşılaşırsa E) Nem açığı artarsa kütlesiyle 6. “sıcaklık artınca nem açığı oluşur. 5. D) Yer şekilleri 4. ………………… nem. orografik. Sıcaklık arttıkça havanın nem B) Havanın maksimum nemi 16. Hava. 4. Aşağıdaki ifadelerden olması doğru olanların yanına “D”. havadaki nem düzenli bir şekilde artar. Buna göre bağıl nemi % 60 C) Mutlak nem artarsa bağıl nem olan bir hava kütlesi hangi de artar. 8. Yağışın oluşma koşullarından biri de sıcaklığın düşmesidir. . bulunan bir havanın bağıl nemi % 9. Okyanusal iklimin genel özellikleri nasıldır ve bitki örtüsü nedir? 7. Alçalan hava kütlelerinin nem açığı oluşturmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir? A) Rüzgâr oluşturması B) Buharlaşmayı güçleştirmesi C) Havanın sıkışması D) Basıncı artırması E) Hava sıcaklığını yükseltmesi ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A.8 taşıma kapasitesi artar. • Mutlak nem. 6. ………………… ve ………………… olmak üzere üç gruba ayrılır. B) Yükselti 3. Çiy olayına daha çok ilkbahar C) Denize yakınlık ve yaz sabahlarında rastlanır. D) Bitki örtüsünün cılız olması yanlış olanların yanına “Y” E) Maksimum nemin artması harfini yazınız. Subtropikal iklimin yağış özelliği nasıldır? 3. Buna göre haritada numaralı bölgelerden hangilerinde havada nem açığı oluşur? A) I ve III B) II ve IV C) I. Çöl iklimi nerelerde etkilidir? 8. Bulutlar oluştukları yüksekliğe göre ………………… . 1. E) Havanın nem taşıma kapasitesi ile sıcaklık doğru orantılıdır. Kutuplara gidildikçe yağış 5. bağıl. Bu hava kütlesiyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi Ç. durumda yağış bırakır? D) Maksimum nem artarsa hava A) Sıcaklığı artarsa doyma noktasına yaklaşır. havadaki ………………… mutlak nemin oranıdır. Aşağıdaki çoktan seçmeli yanlıştır? soruları yanıtlayınız. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. mutlak nemin ölçülür. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. 3.6 gramdır. 2.

Farklı yarım kürede ve farklı 4. 1. Karasal iklimde yıllık sıcaklık yerlerde yıllık yağışın tümü D) Ekvatora Karasal Savan yazın düşer? l farkları fazladır. Makiler. okyanusal. Bir bölgenin iklim tipi C) Bozkır tanımlanırken D) Savan aşağıdakilerden hangisinin E) Karışık yapraklı ormanlar belirtilmesi yeterli bir ölçüttür? 9. Ekvatoral ve okyanusal II. 3. Aşağıdaki iklim tiplerinden B) al hangisinin etkili olduğu Küre’de görülmez. Yer’in iç içe katmanlardan yörenin aşağıdaki artar? oluştuğunu nasıl anlarız? B) Ekvatoral özelliklerinden hangilerinin A) Muson 2. I. Bozkır iklimi yalnızca Asya’da yaşamı üzerindeki olumsuz etkisi de artar. …………………iklim orta kuşak karalarının batısında etkilidir. ilkbahar. doğru olanların yanma “D”. Yer kabuğuna neden yük aşağıdakilerden hangisine biner? Açıklayınız. 10°C. Çöllerde günlük sıcaklık farkı yüksektir. Akdeniz iklimi Güney Yarım 5. C) Akdeniz Tundra Savan 6. yağışlı. kurak. A. soruları yanıtlayınız. 3. Yükseklik arttıkça iklimin insan bitki örtüsü ormandır. Kutuplar yeryüzünün en az A) Ekvatoral B) Savan l C) Okyanusal D) Ilıman karasal yağış alan bölgelerindendir. ………………… subtropikal iklimin bitki örtüsüdür. Orta kuşakta çöl iklimi fazla yağışı yazın alır? Bu iklim tipleri aşağıdakilerden A) Yalnız I B) Yalnız III görülmez. Mezozoikte oluşan başlıca B) Yükseltilerinin kıvrım dağlar hangileridir? 7. Aşağıda bazı iklim tiplerinin A) Yer şekilleri etkili oldukları yerler C. Aşağıdaki ifadelerden B) Denize yakınlığı gösterilmiştir. iklim 2. Kutup altı (tundra) ikliminin 6. kızılçam ormanlarının __I__ __II__ __III__ E) II ve IV tahrip edilmesiyle ortaya A) Ekvatora Savan Muson l çıkmıştır. savan. Ekvatoral iklimde yıl boyunca …………………yağışlar görülür. E) Tundra Çöl Ekvatora 7. Muson III. nem azdır” 1. örtülerinin benzer olması 6. Tundra ikliminde en sıcak ayın ortalaması …………………geçmez. Ilıman karasal düzenlidir. Çünkü ………………… 7. tarım yapılamaz ve orman yetişmez. Aşağıdaki soruları Aşağıdaki iklim bölgelerinden yanıtlayınız. Yağış ve sıcaklık değerleri hangisinde ile rejimleri aynı olan iki farklı çıkıldıkça nüfus genel olarak 1. Karasal Okyanus Çöl 5. • Batı rüzgârları • Alçak basınç • Sıcak okyanus akıntıları Yukarıdaki etmenlere göre biçimlenmiş iklim tipinin doğal bitki örtüsü aşağıdakilerden hangisidir? A) Geniş yapraklı orman B) Tundra 3. aşağıdaki iklim bölgelerinden hangisinde yer almaktadır? A) Tundra B) Ekvatoral C) Akdeniz D) Okyanusal E) Muson . 6. Paleozoikin başlıca özellikleri C) Akdeniz D) Okyanusal aynı olması beklenir? nelerdir? E) Ilıman karasal A) Bitki örtülerinin 3. Akdeniz iklimlerin yağış rejimleri 4. yükseklere 1. Akdeniz ikliminde yazlar sıcak ve ………………. A) Yeryüzü şekillerine B) Toprak türlerine C) İklim özelliklerinin benzerliğine D) Denize uzaklıklarına E) Boylam değerlerinin aynı olmasına 8. Çünkü yüksek yerlerde ÖLÇME VE görülür. Deprem kaç şekilde gözlenmiştir. sıcaklık düşük olduğundan DEĞERLENDİRME Ç. 2. 5. gerçekleşir? Nedenlerini Bu iki ülkenin doğal bitki belirtiniz. Savan IV. kışlar ılık ve ………………… 4. E) Akdeniz 8. 2. Karasal iklimde en fazla yağış …………………düşer. 9.“konveksiyonel. C) Ortalama yüksekliği yanlış olanların yanma “Y” D) Sıcaklık ve yağış dağılışı E) Matematik konumu harfini yazınız. C) Yer şekillerinin Sıkışan yer kabuğunun konuma sahip olmalarına rağmen kıvrılması ya da kırılması neye D) Basınç değerlerinin İtalya ve Orta Şili’de maki bitki bağlıdır? E) Matematik konumlarının örtüsünün yaygın olduğu 5. Subtropikal iklim orta kuşakta Yukarıdaki bölgelerinden hangileri en görülür. Aşağıdaki çoktan seçmeli yerleşim alanı sınırlanır. hangisinde verilmiştir? C) Yalnız IV D) I ve III 4. bağlıdır? Yukarıda yağış ve sıcaklık grafiği verilen merkez.

deniz tabanında olduğunu kanıtlar. Aktif fay alanları deprem olma olasılığı fazla olan yerlerdir. Taş kömürü hangi jeolojik dönemle ilgili nasıl bir bilgi vermektedir? 10. Jeolojik dönemlerle ilgili bilgiler nasıl elde edilmektedir? 12. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. orojenez. E) Ortalama yükseltisi azdır. okyanus tabanlarında çoktur. Dış güçlerin ufalanmış materyalleri taşıması. Sığ. yer kürenin iç kısımlarının yüksek sıcaklıkta olmasıdır. Aşağıdakilerden hangisi Nezozoik Dönemin özelliklerindendir? A) Yer kabuğunun kıtalara bölünmesi B) Linyit. 2. kıvrılma. deniz seviyesinin yükseldiğini kanıtlar. Yerin iç kısmının yüksek sıcaklıkta olması. 3. 13. volkanizma ve deprem gibi iç güçleri oluşturur. kırılma. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. 10. Yüksek dağlarda deniz canlılarına ait fosillere rastlanması. 6. 11. dış kuvvetler oluşmazdı. taşınan bölgede yer kabuğunun hafiflemesine neden olur. D) İç güçler yalnızca karalarda etkilidir. İç kuvvetlerin oluşmasının nedeni ………………… 4. alçalmaktadır.Aktif volkanlara daha çok Büyük Okyanus kıyılarında rastlanır. epirojenez. Ç. Sıcak su kaynaklarına daha çok eski arazilerde rastlanır. 6. Depremin şiddeti ölçülemez. 7. İlk insanlar birinci jeolojik zamanda ortaya çıktı. Aşağıdakilerden hangisi yer kabuğunun yapısıyla ilgili verilen doğru bir bilgidir? A) Kalınlığı karalarda az. Alp-Himalaya dağları ………………… hareketler sonucu oluşmuştur. mezozoikte. orojenik. epirojenik. 4. Bu levhaların çarpıştığı yerlerde sıradağlar ve depremler meydana gelir. Yer kabuğunun geniş çaplı yükselmesi ya da çökmesinin nedenleri nelerdir? 15. rüzgâr aşındırmasından azdır. E) Yeryüzü sürekli hareket ve değişim hâlindedir. Yer kabuğu çeşitli büyüklükteki levhalardan oluşur. İnsanlar. 9. Volkanik olaylar daha çok hangi bölgelerde görülmektedir? Neden? 14. . Dünya haritası eskiden beri hiç değişmedi. Birbirine doğru hareket eden levhalar arasındaki tortul tabakaların sıkışarak kıvrılması ya da kırılması olayına orojenez denir. ağırlaşan karanın çökmesine epirojenez denir. B) Sıcak su kaynaklarına. Levha tektoniği teorisi nedir? Açıklayınız. o dönemde meydana gelen önemli olaylarla tanımlanır. Aşağıdakilerden hangisi epirojenik hareketlerin oluşmasına doğrudan etkide bulunmaz? A) Buzul erimesi B) Volkanik olaylar C) Kayaçların ufalanması D) Dış kuvvetlerin erozyonu E) Buzul oluşumu 4. Yanlardan sıkışan tortul tabakalar esnek bir yapıdaysa ………………… gerçekleşir. C. Dağlık alanlarda deprem görülmez. Güneş’ten gelen enerjidir. eski arazilerde” 1. 1. orta derinlikte ve derin depremlerden hangisinin yıkıcı etkisi daha fazladır? 9. Aşağıdaki oluşumlardan hangisi iç güçlerle ilgili değildir? A) Yer kabuğundaki kırılmalar B) Sıradağların oluşumu C) Kıta yükselmesi D) Krater oluşması E) Yer altı mağarası oluşması 2. 1. Jeolojik dönemler. Krater. Yükü artan yer kabuğu mantoya daha çok batar. volkanik. petrol ve tuz yataklarının oluşumu C)Taş kömürü yataklarının oluşumu D) Şiddetli volkanizma E) Atlas ve Hint okyanuslarının belirginleşmesi 5. Yer kabuğunun içindeki kızgın maddeler nereden yeryüzüne çıkar? 8. eski arazilerdir. “iç kuvvetler oluşmazdı. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. 5. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. Buna göre aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır? A) Yer’in iç kısımları yüksek sıcaklıkta olduğu için yer kabuğu hareketlidir. C) Deprem ve volkanik olayların görüldüğü yerlerdendir. 7. 5. D) Okyanusların ortasıdır. yükselmektedir. Levhaların birbirinden koptuğu yerlerde ise volkanik olaylar fazladır. Yer’in iç kısımları tamamen soğumuş olsaydı ………………… 2. C) Levhaların birbirine yaklaştığı yerlerdeki yer kabuğu yükselir. C) Mantodaki hareketlere bağlı olarak parçaların yerleri sabittir. 8. neozoikte. B) Büyük ve küçük levhalar hâlindedir. ………………… zamanında ortaya çıkmıştır. Yer kabuğunu oluşturan levhaların birbirine yaklaşması hangi olaylara neden olur? B. 11. Yeryüzünde depremlerin en çok görüldüğü yerler ………………… 6. Buna göre orojenik hareketlerin devam ettiği bir yer için aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir? A) Eski kara kütlesidir. B) Akarsu aşındırması. 3. Eskiden buzul altında olan yerler buzullar eridiğinden hafifledi ve bu yerler günümüzde ………………… 8. Genç araziler aynı zamanda önemli deprem alanlarıdır. 10. Mezozoik jeolojik dönemlerin en önemli olaylarını belirtiniz. 9. bu yerlerin eskiden ………………… 3. kaldera. volkan konisi gibi şekillere daha çok ………………… rastlanır. maar. 12. levhaların çarpıştığı ve birbirinden ayrıldığı yerlerde daha çok rastlanır.7. levha sınırlarıdır. İstanbul ve Çanakkale boğazları ile Ege Denizi ………………… oluşmuştur. Yer kabuğu tek parça hâl indedir. Hafifleyen karanın yükselmesi. Yer kabuğu iç içe üç katmandan oluşmuştur.

B) Eski kıta alanlarıdır. Kırgıbayırın geniş bir yer kıyılardaki akarsu ağızlarında kapladığı arazileri yerleşme. barkan. ulaşım ve tarım bakımından 14. sirk ve takke ze döküldüğü yerde buzulları nedir? Açıklayınız. düzlükler geniş alanlar kaplar. dol E) Akarsuyun akış hızı in. Üstte geçirimli. yargılardan hangisine varılabilir? 1. Vadi. azalmıştır. 6. Mendereslerin oluştuğu D) Yakın zamanda oluştuğu için yerlerde akarsuların boyu uzar. 4. hilal biçimindeki kumullardır. 11. yanlış olanların yanına “Y” Bu yerlerle ilgili aşağıdaki harfini yazınız. azalmıştır. D) Sıcaklık farkları fazladır. Yardang. örtü. Kayaçların daha çok fiziksel (mekanik) yolla ufalandığı yerler için aşağıdakilerden hangi¬si söylenebilir? A) Her mevsim yağış alır. Gelgit olayı Ay ve Güneş’in 3. 8.Kıyı oku C) Haliç . Irmak adalarına eğimin A) Fay hatları çoktur. Falez nedir? Falezlere Bu bölge için aşağıdakilerden nerelerde rastlanır? hangisi söy¬lenemez? 12. aşındırma. Aşağıdaki sözcük ve fazladır. Toprağın kuru ve taneli olması III. Mantarkaya nasıl oluşur? Yeşilırmak’ın deni9. Ria kıyı tipine yalnızca sıcak değerlendiriniz. Peri bacaları akarsu biriktirme C) Levhaların uzaklaşma şekilleridir. bazen de tabakaların eğim doğrultusunda aniden kaymasına heyelan de¬nir. oluşur? 11. Aşağıdaki çoktan seçmeli 7. . Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanma “D”. Karstik biriktirme şekillerinin soruları yanıtlayınız. lapya. azaldığı yerlerde rastlanır. başlıcaları hangileridir? 1. hangi koşullar gerekir? 13. elverişli hâldeydi. ilk evresinde. 5. rastlanır? 12. D) Akarsuyun yatak eğimi “Son evresinde.Dalmaçya E) Fiyort . Lagün ve tombolo nedir? Deltası gösterilmişNasıl oluşur? tir. 6. Aşağıdaki yer şekillerinden hangisini akar¬sular oluşturmuştur? A) Hörgüç kaya B) Mantarkaya C) Asılı vadi D) Peneplen E) Moren 5. Kıyıya paralel uzanan dağların çökmesiyle kıyıları oluşur. haliç oluşur. B) Bitki örtüsü gürdür. Boyuna kıyılarda girinti ve 4. 2. Gelgitin çok olduğu 5. Birikinti konisi nerelerde kurak yerlerde rastlanır. tamamlayınız. aşağıdaki yer şekillerinden hangilerinin oluşumunda temel rolü oynar? A) Lagün . Aşağıdaki soruları 7. 6. Polyelerin bir kısmı tarıma C. Karstik arazilere nerelerde rastlanır? Ç. Toprak kütlesinin. Bazı yer şekillerinin oluşumu gelgit genliğinin az ya da çok olmasına bağlıdır Gelgit genliği. aşındırmasıyla oluşur.dakilerden hangisi kesin olarak söylenebi¬lir? A) Akımı yüksektir. 1. ria. altta geçirimsiz tabakaların bulunması IV. E) Deniz kıyısındadır. C) Orta kuşaktadır. Aşağıdakilerden hangisinde bir yer şekli o şekli oluşturan dış güçle birlikte verilme¬miştir? A) Vadi Akarsu ve Buzullar B) Sirk gölü Buzullar C) Falez Dalgalar D) Barkan Rüzgârlar E) Traverten Rüzgârlar 7. 4. 3. Tabakaların eğim doğrultusunda uzanması A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız IV D) I ve II E) III ve IV 4. alanlarıdır. Heyelan olayına daha çok 2. olması akarsu ve akarsuyun 9. 7. buzu! ve sulardır. 3 karstik şekillerin en küçüğüdür. Yıl boyunca erimeyen 1. mantarkaya. Yer şekillerini biçimlendiren başlıca dış güçler rüzgâr. Hörgüç kaya buzul şekillerindendir. Eğimin fazla olması il. şekillerindendir. kayaçların çözünmesiyle oluşan çanaklardır. sözcük gruplarını kullanarak C) Kıyıda güçlü akıntılar cümlelerdeki noktalı alanları yoktur. rüzgâr biriktirme yanıtlayınız.Delta D) Ria . Falezlere daha çok delta aktığı bölgenin yapısıyla ilgili ovalarında rastlanır.Tombolo B) Falez . 2. Dev kazanına nerelerde çekim gücünden kaynaklanır. oluşan Çarşamba 10. A. Yandaki şekilde 8.Kıyı sekisi 3. Dolin. Aşağıdakilerden hangisi heyelanların sık görüldüğü yerlerin özelliklerinden değildir? I. 5. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME 6. kuşakta rastlanır. hangi bilgileri verir? 10. Büklümler oluşturan bir akarsu için aşağı. Akarsuyun denge profiline aşındırmanın rastlanır. Delta ovasının oluşması için çıkıntı fazladır. elverişli. Bir akarsuda büklümlerin çok karlara toktağan kar denir. B) Kıyıda gelgit genliği B. Aşağıda deprem bakımından 2 rüzgâr biriktirmesiyle oluşan tehlikeli alanlar gösterilmiştir. Birikinti konisi akarsu E) İklim koşulları benzerdir. Skyer ve fiyort kıyı tiplerine A) Akarsu bol miktarda nerelerde rastlanır? alüvyon taşımıştır.D) İlk oluştuğu zaman parçalı bir dalmaçya. değil” E) Kapladığı alan hiç değişmedi. Dolinlerin birleşmesiyle uvalalar oluşur. biriktirme.

Orta Asya Yukarıda verilen coğrafi alanlardan hangile¬ri yerleşmeye elverişli değildir? A) Yalnız II B) I ve II C) Yalnız III D) II ve III E) II ve IV I.16. Daha çok dar vadilerde görülen bu tür yerleşim birimleri çizgisel yerleşmeler olarak da adlandırılır (6. Dağlık alanlar II. Nil ve Mezopotamya ilk yerleşik hayatın görüldüğü yerlerdendir. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. Çöller. Alüvyal ovalar IV. Fabrikaların çok olduğu şehirlere denir. Çöl bölgeleri III.B) Yatak eğimi azdır. yerleşmeye eiverişle olmayan alanlardır.ki ilk yerleşmelerin bulunduğu alanlardan¬dır? A) Yalnız I C) Yalnız II E) III ve IV B) I ve II D) II ve IV I. Bu yerleşme şekli genellikle düz bir arazide veya ovalar da görülür (6. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. ( ) 5. Indus. Çizgisel yerleşmelere daha çok nerelerde rastlanır? 7. Nüfusu 5000 ile 10. cami. Muson Asyası II. Akarsu boyları II. 5. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. Ganj. ( ) 173 Ç. ( ) 8. akarsu boyunca büyüdüğü için yerleşim biriminin uzanış doğrultusu akarsuyun uzanış yönüne paraleldir. aşırı sıcak ve yağışlar nedeniy¬le genelde 2000 metrenin üzerindeki alanlar¬da toplanmıştır? A) Kuzey Amerika’da B) Ekvator çevresinde C) Asya’nın iç kesimlerinde D) Avustralya’da E) Kutuplar çevresinde I. 1. C. yağışlı. Yerleşim birimlerinin toplu ya da dağınık olmasında en önemli faktörler nelerdir? 3. sanayi şehri. 2. 4. E) Delta oluşturmaktadır. 1. Kıyıların özellikleri göz önüne alınırsa aşağı¬daki kıyı tiplerinden hangisinde doğal li¬manların en az olması beklenir? A) Boyuna kıyı B) Dalmaçya tipi kıyı C) Enine kıyı D) Fiyort tipi kıyı E) Ria tipi kıyı Karadeniz Terme 162 Bazı yerleşim birimleri akarsu boyunca kurulmuştur. Meskenlerde kullanılan malzemeyi ve evlerin araziye dağılış biçimini nüfus coğrafyası inceler. Alüvyal ovalar IV. tarım.Fotoğraf). ( ) 3. “azdır.000 arasında olan yerleşim birimlerine köy denir. Yüksek platolar III. Ekvatoral iklim bölgesi IV. C) Akış hızı fazladır D) Rejimi düzensizdir. kurak. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Karstik yöreler V. Meskenler genelde merkezde bulunan bir meydan veya köylerde okul. hayvancılık ve madencilik gibi etkinlikleri beşerî sistemlerin bölümü inceler. Batı Avrupa IV. Tundra iklim bölgesi Yukarıdaki yerlerden hangileri yeryüzünde. Yerleşmelerde kullanılan malzemenin jeolojik yapıyla ilgisi yoktur. kerpiç. Köy altı yerleşmelerindeki başlıca ekonomik etkinlikler nelerdir? 6. ( ) 7. yarı ku¬rak ve soğuk alanları genelde yerleşmeye elve¬rişli değildir. 1. Yerleşmeyi sınırlandıran koşullar nelerdir? B. Buna göre aşağıdaki alanların hangisinde yerleşmeler. 8. İlk yerleşmeler uygun yerlerde gelişmiştir. Engebeli arazilerde daha çok dairesel yerleşmeler oluşmuştur. Akarsu boyları Yukarıdaki yerlerden hangi ikisi yerleşmeye elverişli alanlardandır? A) İve II B) II ve IV C) İve IV D) II ve III E) III ve V Yukarıdaki haritada numaralarla gösterilen yerlerden hangileri yerleşmeye en az elve-rişlidir? A) İve II B) İve III C) II ve III D) II ve IV E) III ve IV Yeryüzünün çok sıcak. Yerleşim birimi. Orman alanlarındaki meskenlerin yapımında daha çok kullanılır. yerleşmeyi sınırlandırmaz. ekonomik” 1.15. ( ) 4.Fotoğraf). Yerleşim birimlerinin kırsal ya da kentsel olarak ayrımında hangi ölçütler kullanılmaktadır? 4. Yüksek enlemler III. çeşme gibi yapıların çevresinde dairesel şekilde kurulmuştur. Su kaynaklarının az olduğu yerlerde yerleşmeler genelde yerleşme şeklindedir. ahşap. 3. Tarım. Tropik çöller III. Dağlık alanlar Yukarıdaki yerlerden hangileri ilk yerleşim birimlerinin kurulduğu alanlardandır? A) İve II B) II ve III C) III ve IV D) I ve III E) II ve IV . Muson Asyası II. İlk yerleşmelerin kurulduğu yerlerin başlıca özellikleri nelerdir? 5. Meskenlerde kullanılan malzeme seçiminde neler etkili olmaktadır? 2. I. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. ( ) 2. Bazı toplu yerleşmeler ise daire şeklindedir. toplu. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. Bir yörede dağınık yerleşmenin yaygın ol-masında aşağıdakilerden hangisinin etkisi yoktur? A) Yer şekillerinin engebeli olması B) Tarım alanlarının dar olması C) Doğal nüfus artış hızının fazla olması D) Tarım alanlarının birbirinden uzak olması E) Su kaynaklarının yeterli olması 2. Enlem. Kerpiç yapılara daha çok kurak ve yarı kurak bölgelerde rastlanır. ( ) 6.

Çevrenizde başlıca hangi yer şekillerinin bulunduğunu gözlemleyerek defterinize yazınız. ( ) 6. doğal koşullar. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Nüfus II. ekonomik etkinlikler. Yaşadığım yerin bitki örtüsü Bu bitki örtüsü Ankara’daki bitki örtüsüyle göstermektedir. Yaşadığınız yerin coğrafi konumunu defterinize yazınız. B) En fazla yağış ilkbaharda düşer. 2. Doğal koşullara göre bölgelerin belirlenmesinde göz önünde bulundurulan koşullar 3 dikkate alınarak belirlenen bölge sınırları kısa süre içinde değişmez. Hangi bölgelerin sınırları ile idari sınırlar çakışır? Açıklayınız. 2. Konut tipleri Yukarıdakilerden hangileri. Ekonomik etkinlik IV. su kaynakları. ( ) 3. 1. yanlış . yer şekilleri. Bölgeler belirlenirken doğal. Yaşadığım yer ulaşım bakımından gelişmiştir. 3. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. 3. Aşağıda verilen cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. D) Yıllık sıcaklık farkı 20°C’tan fazladır. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. C) Yağışlar yıl boyunca yağmur şeklindedir. Aşağıdakilerden hangisi Ankara’nın iklim özelliklerinden değildir? A) Yazlar kuraktır. Soğuk iklim bölgesinde toprakları bulunan ülkelere üç örnek veriniz. 1. 1. Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanma “D”. ( ) 5. Coğrafi bölgelerin sınırları neye göre belirlenir? Açıklayınız. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. 1. Aşağıdakilerden hangisi hem Ankara’da hem de Türkiye’nin her yerinde görülebilen yer şekillerindendir? A) Akarsu vadisi B) Buzul vadisi C) Kumul D) Dolin E) M ören 2. Yaşadığım yer Türkiye’nin seyrek nüfuslu alanlarındadır. E) Yağış rejimi düzensizdir. 6. Kapladığı alan III. 4. 4. ( ) 2. Yaşadığınız yerde hangi iklim türü etkilidir? Bu iklimin özelliklerini Ankara’nın iklim özellikleriyle kar-şılaştırınız. Yaşadığım yerde nüfus artışı fazladır. Yaşadığım yerde yağışın en çok düştüğü mevsim 3. Yaşadığım yerde gelişen başlıca sanayi kolları C. D) Her mevsim yağış görülür. B. C) Kışın don olayı görülür. Yaşadığım yer su kaynakları bakımından zengindir. C. 4. Ankara çevresinde yapılan aşağıdaki hay-vancılık türlerinden hangisinin Türkiye’de daha sınırlı alanlarda olması beklenir? A) Arıcılık B) Kümes hayvancılığı C) Koyun besiciliği D) Tiftik keçisi besiciliği E) Kıl keçisi besiciliği 185 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. beşerî koşullar” 1. Ankara bir ovada kurulmuştur. Ankara’daki başlıca turistik yerler 6. Ankara çevresinde daha çok tahıl tarımı yapıl-maktadır. Aşağıda Ankara ilinin yağış ve sıcaklık grafiği Bu grafiğe göre aşağıdaki yargılardan han¬gisine varılamaz? A) Yıllık yağış miktarı 200 mm’den fazladır. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. Yaşadığım yerde en çok yetiştirilen tarım ürünleri 5. ve özellikler göz önünde bulundurulur. 3. B. kirve kent yerle¬şim birimlerinin birbirinden ayırt edilmesi¬nin ölçütlerinden değildir? A) İve II B) İve III C) II ve III D) İve IV E) II ve IV 174 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. Yaşadığınız yerdeki başlıca turizm varlıklarını listeleyiniz. ( ) 7. Yaşadığım yer. 5. Bölge sınırları zamanla 2. ( ) 4. ( ) 184 Ç.Aşağıdakilerden hangisi beşerî coğrafyanın inceleme alanlarından değildir? A) Nüfus B) Yerleşme C) Tarım D) İklim E) Turizm I. Yaşadığınız yerin nüfusunu Ankara’nın nüfusuyla karşılaştırınız. E) Yıllık sıcaklık farkı kıyılara göre yüksektir. Yaşadığım yerin çevresindeki başlıca iller 2. “değişir. Bu durum aşağıdaki illerden hangisinin çev-resinde de yaşanır? A) Kayseri B) Mersin C) Antalya D) İzmir E) Muğla 7. Ankara madencilik bölgesidir. nüfus. Ankara çevresinde bozkırlar arasında yer yer ağaçlara rastlanması aşağıdakilerden hangisini kanıtlar? A) Karadeniz ikliminin etkisinde kaldığını B) Eskiden ormanların daha geniş yer kapladı¬ğını C) Bozkırların her yerde bulunduğunu D) Türkiye genelinde iklimin değiştiğini E) Türkiye’nin yüksekliğinin arttığını 5. Aşağıdaki yörelerden hangisinde buna ben¬zer bir durum gözlenir? A) Doğu Karadeniz kıyıları B) Antalya kıyıları C) İzmir çevresi D) Adana kıyıları E) Konya çevresi 4. iklim. 1. yer altı kaynakları bakımından zengindir. B) Yazlar sıcak ve kuraktır. Ankara çevresinde turunçgil ve zeytin yetiştiril¬mez.

Aşağıdaki ifadelerden doğru olanların yanına “D”. beşerî bölgelerdir. ( ) 3.Petrol bölgeleri D) Sanayi bölgeleri . tren ve tramvay %18. Toprağın kirlenmesi canlıları nasıl etkiler? Açıklayınız. açık hava %2. E) Doğal ve beşerî bölgeler.5. Bu benzer özellikleri doğal ve beşerî olmak üzere iki ana grupta toplayabiliriz. yanlış olanların yanına “Y” harfini yazınız. Bazı bölge sınırları kısa sürede değişmez. İdari bölgelerden bazılarının sınırları siyasi bölgelerin sınırlarıyla çakışır.olanların yanma “Y” harfini yazınız. “insanlar bitki ve hayvanlarla beslenirler. ruhsal bozukluklar. Doğaya verilen zarar Sanayi Devrimi’nden sonra azalmıştır. Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları yanıtlayınız. I.5 ve diğerleri %4. bitki ve hayvanlar bulaşıcı hastalıklar yayarlar. İnsanların doğaya verdiği zararlar azaltılabilir. farklı özellikler gösterir. Aşağıdakilerden hangisi bölgeleri birbirin¬den ayıran doğal etmenlerden değildir? A) Yer şekilleri B) İklim koşulları C) Bitki örtüsü D) Su kaynakları E) Nüfus ve yerleşme 2. ( ) 202 . 3. İlk insanlar doğal çevreyi korumak için daha çok önlem almışlardır. C) Bir alan. çevredeki inşaatlar %3. 1. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. Yukarıda verilen yeryüzünün doğal ve beşerî bölgeleriyle ilgili bilgilerden hangileri yanlıştır? A) İve II B) II ve III C) III ve IV D) I ve III E) II ve IV ( ) ( ) ( ) ( ) Aşağıdakilerden hangisinde idari sınırları ve bölge sınırları çakışık olan bölgeler bir ara¬da verilmiştir? A) Birleşmiş Milletler üyesi ülkeler . C. 2. ( ) 2. Çünkü 3. kaybı ve fiziksel bozukluklara yol açmaktadır. Doğadaki hangi unsurlar olmazsa yaşamımızı sürdüremeyiz? Açıklayınız. Coğrafi bölgeler belirlenirken yalnızca doğal koşullar göz önünde bulundurulur. D) Yer şekilleri bakımından benzer alanlar. 3. Gürültünün aşırı boyutlara ulaşması. 1. işitme kaybı. I 65-90 dB arası gürültüler huzur bozukluklarına. Bir ülke birden fazla bölgede bulunabilir. İnsanın doğaya olumsuz etkilerine bir örnek veriniz. Yeryüzünde yalnızca beş bölge belirlenebilir. 1. Bitki ve hayvanların kirlenen ortamdan zarar görmeleri insanları da etkiler. Yeryüzünü bir bütün olarak incelediğimizde ba¬zı özellikler yönünden benzer alanlar olduğu görülmektedir. B) Bütün bölgelerin sınırları kesindir ve değiş¬mez. 2. Bir uçağın 140 dB’lik bir gürültü kirliliğine yol açtığı düşünülürse bu tehlike korkutucu boyutlarda olabilir. Basından (2) Tartışma Doğaya zarar vermeden doğadan yararlanmak mümkün müdür? Nasıl? Tartışınız. II. Bir bölgenin her yerinde doğal ve beşerî özellikler aynıdır. doğayı kirleterek. Aşağıdaki sözcük ve sözcük gruplarını kullanarak cümlelerdeki noktalı alanları tamamlayınız. birden fazla özellikteki bölge içinde yer alabilir. B. dikkat. 195 Ses Kirliliği 1990 yılında İstanbul’da yapılan bir araştırmada gürültü kirliliğine neden olan faktörler ve oranları şu şe¬kilde sıralanmıştır: sokak %50. Çünkü 2. komşu¬lar %3. Bütün bölge sınırları aynı ölçütlere göre belirlenir. 1. III. 90-120 dB arası gürültüler organ ve kulak rahatsızlıklarına neden olmaktadır. uçak %13. radyoaktif madde¬ler havada asılı kalır” 1. 35-65 dB (desibel) arası gürültüler psikolojik rahatsızlıklara. ( ) 4. doğadan yararlanarak. Nükleer kirlenmenin etkisi gelecek kuşaklara da taşınmaktadır. İnsanlar doğanın hangi öğelerini kirletmektedir? 4.Nüfusu seyrek olan bölgeler E) Tarım bölgeleri Yüksekliği fazla olan bölge¬ler Aşağıdakilerden hangisi yeryüzünün doğal ve beşerî olarak bölgelere ayrılmasıyla ilgili verilmiş yanlış bir bilgidir? A) Ekonomik etkinliklerle ilgili bölgeler. sanayi %6. Aşağıdaki soruları yanıtlayınız. Ç.Bağımsız ülkeler B) Yağışlı bölgeler Yüksekliği az olan bölgeler C) Kurak bölgeler . İnsan kendi yaşam ortamını yok etmektedir. radyoaktif maddeler genetik hastalıklara neden olur. 5. 4. IV. İnsanlar yaşamlarını sürdürebilmek için doğaya zarar vermek zorundadırlar. do¬ğal bölgeler arasında yer alır. ağır işitme bozuklukları. Besinlerimizin ana kaynağı nedir? Belirtiniz. Bazı bölgelerin sınırları değişir.

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->