“VATAN TOPRAĞI KUTSALDIR KADER NE TERK ED LEMEZ” K.

ATATÜRK

ÖNSÖZ
nsan Sanayi toplumu haline geldiği son 100 yılda var olmasını sağlayan her şeyi istemeden tahrip etmeye başlamıştır. Dünya’da toplumun yaşam kalitesini arttırmak için atılan teknolojik adımlarda ; Teknolojinin iyi etüt edilmeden seçilmesi, üretilen atıklar için alınacak önlemlerin düşünülmemesi, doğal kaynakların uygun kullanılmaması, düzensiz kentleşme ve gürültü gibi faktörler ekolojik dengenin bozulmasına, fauna ve floranın zarar görmesine, Toprak, Su, Hava ve Atmosferin kirlenmesine, sebep olmuştur. Gelişmekte olan Ülkemizde sanayileşme ve plansız kentleşmeye paralel olarak ortaya çıkan Çevre kirlenmesi ile beraberindeki Çevre sorunları direk olarak canlı yaşamını etkilediğinden, hepimizin üzerinde düşünmesi ve çalışması gereken hayati bir sorundur. Zira teknoloji diğer ülkelerden alınırken, teknolojinin getirdiği zararlara karşı alınan önlemler dikkate alınmamıştır. Ekonomik faaliyetlerden tüketim anlayışımıza kadar uzanan yaşam tarzı içinde her ferdin Çevre için yapabileceği bir şey mutlaka vardır. Bunun içinde yaşadığı Çevreyi tanıması, sorunlarını ve bu sorunların boyutlarının bilmesi gerekmektedir. Çocuklarımıza, dünyamıza ve gelecek kuşaklara karşı sorumluluk duyuyorsak, hiç olmazsa yaşadığımız bölgeyi temiz tutarak, doğal kaynaklarımızı duyarlı de bilinçli kullanarak yaşadığımız Çevrenin korunmasına katkıda bulunabiliriz. limizin potansiyel çevresel varlıklarını ve sorunlarını belirlemek amacıyla l Çevre Ve Orman Müdürlüğünce hazırlanan bu raporun müteakip çalışmalara kaynak olmasını diler, çalışmada emeği geçenlere teşekkür ederim. Sağlıklı ve güzel bir Afyonkarahisar’da yasamak dileğiyle...

Muzaffer D LEK AFYONKARAH SAR VAL S

BASLARKEN

Anayasamızın 56.maddesinde de belirtildiği gibi , herkes sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahiptir.Çevreyi geliştirmek ,çevre sağlığını korumak ve çevre kirliliğinin önlenmesi konusunda devlete ve vatandaşlara önemli görevler düşmektedir Ortak varlığımız olan çevreyi korumak ve gelecek kuşaklara güvenli bir şekilde aktarmak için toplumun tüm kesimleri üzerine düşeni eksiksiz yerine getirmelidir. Çevrenin bize geçmişten kalan bir miras değil, korunması geliştirilmesi ve gelecek nesillere en güzel şekilde devredilmesi gereken bir emanet olduğunun bilincindeyiz. Bu bilinç doğrultusunda hava kirliliği, yer altı sularının bilinçsizce kullanılması, yer üstü sularının kirletilmesi, atıklardan kaynaklanan kirlilik ve gürültü kirliliği konularında Çevre Kanunu ve bağlı yönetmelikler çerçevesinde çalışmalarımıza büyük bir hevesle devam etmekteyiz. Çevre Yönetimi ve ÇED Şube Müdürlüğü tarafından hazırlanan raporun, bundan sonraki yıllarda hazırlanacak Çevre Durum Raporlarına kaynak teşkil edebilmesi ve çevre ile ilgili yapılacak faaliyetlere ışık tutması dileğimle… Raporun hazırlanmasında emeği geçen dökümanları bizlerden esirgemeyen Resmi Kurum ve Kuruluşlar ile l Çevre ve Orman Müdürlüğümüz personeline teşekkür ederim.

Nazmiye UZUN l Çevre ve Orman Müdürü

T.C. AFYONKARAH SAR VAL L Ğ L ÇEVRE VE ORMAN MÜDÜRLÜĞÜ

HAZIRLAYANLAR Şükrü TUR Teoman KANTARCI V.H.K. . (Maden Müh.) Jeoloji Yük. Mühendisi

AFYONKARAH SAR L ÇEVRE DURUM RAPORU OKUMAK Ç N TIKLAYINIZ

A. COĞRAF KAPSAM ________________________________________________________ 11
A.1. Giriş:________________________________________________________________________11 A.2. l ve lçe sınırları: _____________________________________________________________17 A.3. lin Coğrafi Durumu: __________________________________________________________36 A.4. lin Topografyası ve Jeomorfolojik Durumu:_______________________________________38 A.5. Jeolojik Yapı ve Stratigrafi: _____________________________________________________46
A.5.1. A.5.2. Metamorfizma ve Mağmatizma:____________________________________________________ 46 Tektonik ve Paleocoğrafya: _______________________________________________________ 52

B. DOĞAL KAYNAKLAR ______________________________________________________ 62
B.1. Enerji Kaynakları _____________________________________________________________62
B.1.1. B.1.2. B.1.3. B.1.4. B.1.5. B.1.6. B.1.7. B.1.8. Güneş:________________________________________________________________________ Su Gücü: ______________________________________________________________________ Kömür: _______________________________________________________________________ Doğalgaz: _____________________________________________________________________ Rüzgar: _______________________________________________________________________ Biyomas (Biyogaz. Odun. Tezek)___________________________________________________ Petrol: ________________________________________________________________________ Jeotermal Sahalar:_______________________________________________________________ 62 62 62 63 64 64 64 64

B.2. Flora ve Fauna ________________________________________________________________72
B.2.1. B.2.2. B.2.3. B.2.4. B.2.5. B.2.6. Ormanlar: _____________________________________________________________________ Çayır ve Mera: _________________________________________________________________ Sulak Alanlar:__________________________________________________________________ Endemik Bitkiler: _______________________________________________________________ Fauna ve Endemik Hayvanlar: _____________________________________________________ Milli Parklar. Tabiat Parklar. Tabiat Anıtı ve Tabiatı Koruma Alanları:______________________ 72 72 72 73 73 75

B.3. Toprak: _____________________________________________________________________76 B.4. Su Kaynakları: _______________________________________________________________76
B.4.1. B.4.2. B.4.3. B.4.4: çme Suyu Kaynakları ve Barajlar:__________________________________________________ Yeraltı Su Kaynakları: ___________________________________________________________ Akarsular: _____________________________________________________________________ Goller ve Göletler: ______________________________________________________________ 77 77 77 81

B.5. Mineral Kaynaklar: ___________________________________________________________93
B.5.1. Sanayi Madenleri:_______________________________________________________________ 93 B.5.2. Metalik Madenler: ______________________________________________________________ 94 B.5.3. Enerji Madenleri:________________________________________________________________ 95 B.5.4. Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler ______________________________ 96 Bu Konuda Yeterli Bilgi Bulunmamaktadır. ___________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.

C. HAVA (ATMOSFER KL M) _________________________________________________ 96
C.1. klim ve Hava: ________________________________________________________________96
C.1.1. C.1.1.1. C.1.1.2. C.1.1.3. C.1.1.4. C.1.1.5. Doğal Değişkenler _______________________________________________________________ 96 Rüzgar: _______________________________________________________________________ 97 Basınç: _______________________________________________________________________ 98 Nem: _________________________________________________________________________ 98 Sıcaklık: ______________________________________________________________________ 99 Buharlaşma: __________________________________________________________________ 100

1

C.1.1.6. C.1.1.6.1. C.1.1.6.2. C.1.1.7. C.1.1.8. C.1.1.9. C.1.2. C.1.2.1. C.1.2.2. C.1.2.3. C.1.2.4. C.1.2.5.

Yağışlar: _____________________________________________________________________ Yağmur:______________________________________________________________________ Kar. Dolu. Sis ve Kırağı: _________________________________________________________ Seller:________________________________________________________________________ Kuraklık:_____________________________________________________________________ Mikroklima: ___________________________________________________________________ Yapay Etmenler ________________________________________________________________ Plansız Kentleşme: _____________________________________________________________ Yeşil Alanların Azalması: ________________________________________________________ Isınmada Kullanılan Yakıtlar______________________________________________________ Endüstriyel Emisyonlar: _________________________________________________________ Trafikten Kaynaklanan Emisyonlar: ________________________________________________

101 104 104 106 116 116 116 116 117 117 117 118

C.2. Havayı Kirletici Gazlar ve Kaynakları ___________________________________________118
C.2.1. C.2.2. C.2.3. C.2.4. C.2.5. Kükürtdioksit Konsantrasyonu ve Duman:___________________________________________ Partikül Madde (PM) Emisyonları: _________________________________________________ Karbonmonoksit: _______________________________________________________________ Nitrojen Oksitleri: ______________________________________________________________ Hidrokarbon ve Kurşun Emisyonları: _______________________________________________ 119 119 119 120 120

C.3. Atmosferik Kirlilik ___________________________________________________________120
C.3.1. C.3.2. Ozon Tabakasının ncelmesinin Etkileri:_____________________________________________ 120 Asit Yağmurlarının Etkileri: ______________________________________________________ 122

C.4. Hava Kirleticilerinin Çevreye Olan Etkileri_______________________________________125
C.4.1. C.4.1.1 C.4.1.2. C.4.1.3. C.4.1.4. C.4.2. C.4.2.1 Doğal Çevreye Etkisi: ___________________________________________________________ 125 Su Üzerindeki Etkileri: __________________________________________________________ 125 Toprak Üzerine Etkileri: _________________________________________________________ 126 Flora ve Fauna Üzerinde Etkisi: ___________________________________________________ 126 nsan Sağlığı Üzerindeki Etkisi: ___________________________________________________ 126 Yapay Çevreye Etkisi ___________________________________________________________ 126 Görüntü Kirliliği Üzerine Etkileri: ________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.

D. SU ______________________________________________________________________ 127
D.1. Su Kaynaklarının Kullanımı ___________________________________________________127
D.1.1. D.1.2. D.1.3. D.1.4. Yeraltı Suları: _________________________________________________________________ Akarsular: ____________________________________________________________________ Göller. Göletler ve Rezervuarlar: __________________________________________________ Deniz: _______________________________________________________________________ 127 127 129 131

D.2. Doğal Drenaj Sistemleri: ______________________________________________________131 D.3. Su Kaynaklarının Kirliliği ve Çevreye Etkileri:____________________________________131
D.3.1. D.3.2. D.3.3. Yeraltı Suları ve Kirlilik: ________________________________________________________ 131 Akarsularda Kirlilik:____________________________________________________________ 131 Göller. Göletler ve Rezervuarlarda Kirlilik: __________________________________________ 137

D.4. Su ve Kıyı Yönetimi. Strateji ve Politikaları: ______________________________________137 D.5. Su Kaynaklarında Kirlilik Etkenleri: ____________________________________________137
D.5.1. Tuzluluk __________________________________________________________________________ D.5.2. Zehirli Gazlar ______________________________________________________________________ D.5.3. Azot ve Fosforun Yol Açtığı Kirlilik: ___________________________________________________ D.5.4. Ağır Metaller ve z Elementler: ________________________________________________________ D.5.5. Zehirli Organik Bileşikler: ____________________________________________________________ D.5.5.1. Siyanürler: _______________________________________________________________________ 137 137 137 137 138 138

2

Ormanlar ___________________________________________________________________143 F.4.5.5.D.1. Çözünmüş Organik Maddeler _________________________________________________________ D.8.6.1.2.1.3. Arazi Sınıfları: ____________________________________________________________________ 141 E. Ormanların Ekolojik Yapısı: ______________________________________________________ Bölgenin Orman Envanteri:_______________________________________________________ Orman Varlığının Yararları: ______________________________________________________ Orman Sayılan Alanlarının Daraltılması: _____________________________________________ 143 148 148 149 F. Türler ve Populasyonları: ________________________________________________________ 151 Habitat ve Topluluklar: __________________________________________________________ 157 F.2.2. Habitat ve Topluluklar: __________________________________________________________ 161 F. F. Arazi _______________________________________________________________________141 E.3.1.4.4.2.5.5.3. TOPRAK VE ARAZ KULLANIMI ___________________________________________ 139 E. Hayvan Yaşama Hakları _________________________________________________________ 162 F.7.4. FLORA FAUNA VE HASSAS YÖRELER______________________________________ 143 F.1.1.1.4. E. F.9.1.2.3. F.1.1.1.1. Deterjanlar ve Su Kirliği: ___________________________________________________________ D.2.1.2. F.5.1.3.1. Kimyasal Kirlenme:_____________________________________________________________ Atmosferik Kirlenme: ___________________________________________________________ Atıklardan Kirlenme: ____________________________________________________________ Mikrobiyal Kirlenme: ___________________________________________________________ 140 140 140 140 E.2.3.1.5.2.6. F.5.2. F. Fauna ______________________________________________________________________159 F.3. Kürklü Hayvanlar: _____________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.1.1.3. Gübreler ve Su Kirliliği: ____________________________________________________________ D.4. Genel Toprak Yapısı __________________________________________________________139 E.2.1.2.3.3. Polikloro Naftalinler ve Bifeniller: ____________________________________________________ D. Karasal Türler ve Populasyonları : _________________________________________________ 160 F. 3 .1.5.2. Radyoaktif Kirleticiler ve Su Kirliliği____________________________________________________ 138 138 138 138 138 138 138 138 138 E.4.4. Balıklar: ______________________________________________________________________ 161 F. Aquatik Türler ve Populasyonları __________________________________________________ 160 F. Patojenler _________________________________________________________________________ D. Flora:_______________________________________________________________________151 F. Sahipsiz Hayvanlar ______________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.3.2. Çayır ve Meralar: ____________________________________________________________150 F.4.1.2. E.5. F. Petrol Türevleri ___________________________________________________________________ D.3. F. Türler ve Populasyonları _________________________________________________________ 159 F.5.5.1.2. Valilikler.5.4. Çayır ve Meraların Varlığı: _______________________________________________________ 150 Kullanım Amaçları ve Yararları: ___________________________________________________ 151 F. Askıda Katı Maddeler _______________________________________________________________ D.3.3. Kullanım Durumu: ____________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Pestisitler ve Su Kirliliği: ___________________________________________________________ D. Arazi Varlığı__________________________________________________________________ 141 E. F.4.1.3.1. Nesli tehlike altında olan ve olması muhtemel olan hayvanlar_____Hata! Yer işareti tanımlanmamış.2.2.1. E.5.5.4. Arazı Problemleri _____________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.4. Toprak Kirliliği: _____________________________________________________________140 E.2.4.2.2.4. Evcil Hayvanlar ________________________________________________________________ 162 F. E.1.5.3.4.3. Hayvan Hakları hlalleri: ________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.1.2. Belediyeler ve Gönüllü Kuruluşlarla şbirliği: _______Hata! Yer işareti tanımlanmamış.3.1.1. F.3.2. Sahipli Hayvanlar _______________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış. F.

5.5. Hava Kalitesi Kontrol Yönetmeliği'nde Belirlenen Hassas Kirlenme Bölgeleri: ______________ 204 F.5. Tabiat Parkları: ________________________________________________________________ 169 F. Sınıf Tarım Alanları________________________________________________________ 213 F.9. Akdeniz de Ortak Öneme Sahip Kıyısal Tarihi Sit Alanları:______________________________ 204 F.1. Yapı Toplulukları: ______________________________________________________________ 194 F. Tabiat Anıtı:___________________________________________________________________ 169 F.6.1.1. Tarımsal Gelişim Alanları ________________________________________________________ 212 F. Sitler: ________________________________________________________________________ 203 F.3.5.19.8.5.5. Kısa Mesafeli Koruma Alanı: _____________________________________________________ 204 F.5.2.5.19.1.2.2.5.21.22.5. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ne Göre Belirlenen " Kıta çi Yüzeysel Suları Kapsayan çme ve Kullanma Suyu Rezervuarları"_____________________________________________________________ 204 F.17.5.3. Uzun Mesafeli Koruma Alanı:_______________________________________________________ 204 F. Orta Mesafeli Koruma Alanı: _______________________________________________________ 204 F.1. Koruma Altına Alınan Yabani Fauna ve Floıranın Yaşama Ortamı Olan Alanlar: _____________ 171 F.19. Su Ürünleri Üretim Sahalarının Çevresindeki Kıyılar: __________________________________ 171 F.19.5.2.17. Hassas Yöreler Kapsamında Olup {*) Bölümdeki Bilgilerin steneceği Alanlar _________164 F. ___________________________________________ 182 F.5.5.4. Turistik Altyapı: _____________________________________________________________222 G. Özet Mahsul Plantasyon Alanları: __________________________________________________ 213 G. G.2.15.1. G.17.17.4.F. Jeolojik ve Jeomorfolojik Oluşumların Bulunduğu Alanlar:______________________________ 205 F.1.3.5.5. Biyosfer Rezerv Alanları: ________________________________________________________ 170 F.1.22. TUR ZM _________________________________________________________________ 214 G.5.5.16.5. 1.7. Arkeolojik Sit: _________________________________________________________________ 172 F.4.5. Sit Alanları: ___________________________________________________________________ 171 F.4.2.1. Yörenin Turistik Değerleri: ____________________________________________________214 G. Milli Parklar: __________________________________________________________________ 164 F.1. 5. Endemik Bitki ve Hayvanların Yaşama Ortamları Olan Alanlar: __________________________ 171 F.2.5. Anıtlar:_______________________________________________________________________ 182 F. Tarihi ve Doğal Alanlar ________________________________________ 182 F.5.19. G.16.5.5. Mutlak Koruma Alanları: ___________________________________________________________ 204 F.10.3.5.16.5. Turizm Çeşitleri: _____________________________________________________________222 G. Tabiatı Koruma Alanları:_________________________________________________________ 169 F.1.5.3.5.2. Biyogenetik Rezerv Alanları: _____________________________________________________ 170 F.22.5.5. Yörenin Doğal Değerleri : ________________________________________________________ Konum: ______________________________________________________________________ Fiziki Özellikleri:_______________________________________________________________ Kültürel Değer: ________________________________________________________________ 214 214 214 214 G.5.1. Orman çi Dinlenme Yerleri:______________________________________________________ 169 F.5.1.17.13. Kentsel Sit: ___________________________________________________________________ 171 F. Kültür ve Tabiat Varlıklarının Bulunduğu Koruma Alanları: _____________________________ 171 F.3.5.5.14.18.1.5.1.5. Doğal Miras Kapsamına Giren Alanlar: _____________________________________________ 204 F.5.3.16.12. Turist Sayısı: ________________________________________________________________222 4 .11. Tarihi Sit:_____________________________________________________________________ 171 F. Doğal Sit:_____________________________________________________________________ 180 F. Kültürel Miras Kapsamına Giren Alanlar.2.2. Akdenize Has Nesli Tehlikede Olan Deniz Türlerinin Yaşama ve Beslenme Ortamı Olan Alanlar: 171 F.22.20.16. Av Hayvanlarını Koruma ve Üretme Sahaları: ________________________________________ 171 F.1. Özel Çevre Koruma Bölgeleri: ____________________________________________________ 170 F.1.5. Tarım Alanları: ________________________________________________________________ 212 F.1.5.17. Sulak Alanlar: _________________________________________________________________ 170 F. Dünya Kültür ve Tabiat Mirasının Korunması Sözleşmesinde Yer Alan “Kültürel Miras” ve “Doğal Miras” statüsü verilen Kültürel.

2. H.1. Cevher Zenginleştirme:________________________________________________________240 . MADENC L K ____________________________________________________________ 236 .1.2.2.1.2.2.2.1.2.1.1. Tarımsal üretim: _____________________________________________________________224 H.4.2. H.2.1.2.2.1. H.1.1.3.2. H.5. H.2.G.1.2. H.2. H. .4. H.3.5. Genel Tarımsal Yapı: _________________________________________________________223 H.2.1.1. Madencilik Faaliyetlerinin Yapıldığı Yerlerin Özellikleri: ___________________________240 .4.2.1.2.1.3.4.1. Tarımsal Faaliyetler: _________________________________________________________232 H.2.2. H.2. Kaynaklarına Göre Enerjilerin Sınıflandırılması ___________________________________242 J.1.1.2.2.1.1.4 Madencilik Faaliyetlerinin Çevre Üzerine Etkileri: _________________________________240 .4.2.2.3.3.1.1. Bitkisel Üretim ________________________________________________________________ Tarla Bitkileri _________________________________________________________________ Buğdaygiller: __________________________________________________________________ Yem Bitkileri: _________________________________________________________________ Endüstriyel Bitkiler: ____________________________________________________________ Süs Bitkileri: __________________________________________________________________ Bahçe Bitkileri_________________________________________________________________ Meyve Üretimi: ________________________________________________________________ Sebze Üretimi: _________________________________________________________________ Hayvansal Üretim ______________________________________________________________ Büyükbaş Hayvancılık: __________________________________________________________ Küçükbaş Hayvancılık: __________________________________________________________ Kümes Hayvancılığı (Kanatlı Üretimi): _____________________________________________ Su Ürünleri: ___________________________________________________________________ Kürk Hayvancılığı: _____________________________________________________________ Arıcılık ve pekböcekçiliği: _______________________________________________________ 225 225 225 225 226 226 226 227 228 229 231 231 231 231 232 232 H. Turizm .2. J.Çevre ilişkisi: ________________________________________________________222 H. H. H.2. .6.1.2. H.2.2. ENERJ __________________________________________________________________ 242 J. Birincil Enerji Kaynakları: _______________________________________________________ 242 Rüzgar Enerjisi: _______________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Kamu işletmeleri: ______________________________________________________________ 232 Özel işletmeler: ________________________________________________________________ 232 H. Sanayi Madenleri: ______________________________________________________________ Metalik Madenler: ______________________________________________________________ Enerji Madenleri:_______________________________________________________________ Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler: _____________________________ 237 237 237 237 .1.1. Tarımsal şletmeler ___________________________________________________________232 H. Pestisit Kullanımı: ______________________________________________________________ 235 Gübre Kullanımı:_______________________________________________________________ 235 .2. H. TARIM VE HAYVANCILIK_________________________________________________ 223 H. 5 . Maden Kanununa Tabi Olan Madenler ve Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler______________________________________________________________________237 .5.1. Turizm Ekonomisi: ___________________________________________________________222 G.2.1.2.5. I. H. Organik Tarım: _____________________________________________________________232 H. H.4.5 Madencilik Faaliyetleri Sonucunda Arazi Kazanım Amacıyla Yapılan Rehabilitasyon Çalışmaları: _____________________________________________________________________240 J.6.5.2.1.1. H.1.2.1 H.

Kullanılan Raylı Sistemler: _______________________________________________________ L.2.3 Sanayiinin lçelere Göre Dağılımı: ______________________________________________247 K.4. K.2.2. Kömür : _____________________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.3.2. Su Sistemi:____________________________________________________________________ Atık Su Sistemi.2. Taşımacılıkta Demiryolları:_______________________________________________________ L. L. L.1. J. Altyapı _____________________________________________________________________256 L. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliği:_____________________________________ Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Su Kirliliği: _______________________________________ Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Toprak Kirliliği:____________________________________ Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Gürültü Kirliliği: ___________________________________ Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Atıklar:___________________________________________ Sanayi Tesislerinin Acil Durum Planı: ______________________________________________ 254 255 255 255 255 255 L.8 J. Taşımacılık: ___________________________________________________________________ 261 261 261 261 262 262 262 262 262 262 262 262 6 .2.2.2 .1.1.6.6. Kent çi Yollar: ____________________________________________________________________ L.1.6.1.1. J.2.2.1. Biyomas Enerjisi: _____________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.5. Sanayiden Kaynaklanan Çevre Sorunları ve Alınan Önlemler_______________________254 K.3.2.2.5.4. K.1. Karayolları: ___________________________________________________________________ L. Sanayi Gruplarına Göre şyeri Sayılan ve stihdam Durumu:_______________________247 K. Asfalt.2. J.1.1. Su Enerjisi: __________________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.2.1. K. Toplu Taşım Sistemleri: _________________________________________________________ L.3. Demiryolları : _________________________________________________________________ L.3.7. Biyogaz Enerjisi: ______________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.2 Genel Anlamda Sanayi Guruplandırılması: ______________________________________245 K.6. SANAY VE TEKNOLOJ ___________________________________________________ 245 K.1.2.5.1.1.1. Deniz Göl ve Nehir Taşımacılığı: __________________________________________________ L. Enerji Tüketiminin Sektörlere Dağılımı: __________________ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. L.1. K.1. J.1. Limanlar: _____________________________________________________________________ L.2.2. Petrol (Fuel Oil.2.3. ALTYAPI VE ARAZ KULLANIMI ___________________________________________ 256 L.1.6.1.1.1.1.1.9.1 l Sanayiinin Gelişimi. Karayolları Genel: ______________________________________________________________ L. J. K.2.1.6.4.5 Sanayi Gruplarına Göre Üretim Teknolojisi ve Enerji Kullanımı:____________________254 K.2.3. J. Enerji Tasarrufu ile ilgili Yapılan Çalışmalar: _____________________________________244 K. L. Kanalizasyon ve Arıtma Sistemi: _____________________________________ Yeşil Alanlar: _________________________________________________________________ Elektrik letim Hatları: __________________________________________________________ Doğalgaz Boru Hatları:__________________________________________________________ 256 256 257 261 261 L2.1.1. Motorin.2.1. J.2.1.1.1. Lpg): ______________Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Yer Seçimi Süreçleri ve Bunu Etkileyen Etkenler: ______________245 K. Jeotermal Enerji: ______________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.1. J.2.2.4. Odun : ______________________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Ulaşım: _____________________________________________________________________261 L.2.3. ikincil Enerji Kaynakları: ________________________________________________________ 243 Termik Enerji: _________________________________________________________________ 243 Hidrolik Enerji: ________________________________________________________________ 243 Nükleer Enerji: ________________________________________________________________ 244 J. Benzin.7 J.J.3.5. Araç Sayıları:__________________________________________________________________ L2. Ulaşım Planlaması: _____________________________________________________________ L.6. J.1.1.3.4.1.1.

9.1.1.1.1.1. Nüfus : _____________________________________________________________________300 M. Kentsel Yenileme Alanları __________________________________________________________ M. Haberleşme: ________________________________________________________________263 L.2.4.3.2.1. M.3. l ve ilçelerin Nüfus Yoğunlukları: _________________________________________________ 300 Nüfus Değişim Oranı: ___________________________________________________________ 301 7 .2. M.3.5. Arkeolojik ve Turistik Özellikli Alanlar___________________________________ M.5.1.8.1. M.1. Endüstri Alanlarında Yer Seçimi______________________________________________________ M. Arazi Mülkiyeti ___________________________________________________________________ 267 267 267 268 269 271 275 275 275 276 276 M.10. M.3.2.6. M.3.6.11. lin mar Durumu: ___________________________________________________________264 L. M.7. Kırsal Alanlar ______________________________________________________________________ M.1.1.1. Binalarda Ses izolasyonu: ________________________________________________________ Havaalanları ve Çevresinde Oluşturulan Gürültü Zonları: _______________________________ Ticari ve Endüstriyel Gürültü: _____________________________________________________ Kentsel Atıklar: ________________________________________________________________ Binalarda Isı Yalıtımı: ___________________________________________________________ 299 300 300 300 300 M.Kırsal Yerleşme Deseni _____________________________________________________________ M. Kültürel.4.4. M.3.3. M. M.3.1.1.1.2.4. Binalar ve Yapı Çeşitleri ______________________________________________________276 M.7.6.2.4.2. M. M. M.5.2.5.1.2.4. Yerleşim Yerlerinin Çevresel Etkileri ___________________________________________299 M.3. M.5.1.4.1.3. Kentsel Alanlar_____________________________________________________________________ M. Doğal Özelliklerin Kent Formuna Etkileri ______________________________________________ M.5.2.1. Göçler _______________________________________________________________________ Göçebe şçiler (Mevsimlik): ______________________________________________________ Kent Toprağının Mülkiyet Dağılımı:________________________________________________ Konut Yapım Süreçleri:__________________________________________________________ Gecekondu Islah ve Önleme Bölgeleri: ______________________________________________ 299 299 299 299 299 M.3. M.5.1.3.4.Kentsel Büyüme Deseni _____________________________________________________________ M. ldeki Baz stasyonlar Sayısı: __________________________________________________265 M.3.3.3. M. M. Tarihi. Kamu Binaları: ________________________________________________________________ Okullar:______________________________________________________________________ Hastaneler ve Sağlık Tesisleri: ____________________________________________________ Sosyal ve Kültürel Tesisler_______________________________________________________ Endüstriyel Yapılar: ____________________________________________________________ Göçer ve Hareketli Barınaklar: ____________________________________________________ Otel-Motel ve Turizm Amaçlı Diğer Yapılar: ________________________________________ Bürolar ve Dükkanlar: ___________________________________________________________ Kırsal Alanda Yapılaşma: ________________________________________________________ Yerel Mimari özelikler: __________________________________________________________ Bina Yapımında Kullanılan Yerel Materyaller:________________________________________ 276 276 276 293 293 293 293 298 298 298 298 M. M.5.4. M.4 Kentsel Alanlarda Yoğunluk _________________________________________________________ M.6.4. M.L.1. Sosyo-Ekonomik Yapı:________________________________ Hata! Yer işareti tanımlanmamış. M. Planlı Kentsel Gelişme Alanları ______________________________________________________ M. Havayolları: ___________________________________________________________________ 263 L.3. M.3. M.1.1.6.1. Kentsel ve Kırsal Planlama ____________________________________________________267 M.4.1.6. Nüfusun Yıllara Göre Değişimi:___________________________________________________ 300 Nüfusun Cinsiyet ve Yaş Gruplarına Göre Dağılımı: __________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.5. YERLEŞ M ALANLARI VE NÜFUS _________________________________________ 267 M.6.4..1.5.5.3. Altyapı: ____________________________________________________________________276 M.2.

Titreşim:____________________________________________________________________308 P.1.2.1.4.6.1. N.1. Atıkların Geri Kazanımı ve Değerlendirmesi:_____________________________________306 N.1. Pil ve Aküler:__________________________________________________________________ 303 Cips ve Diğer Yakma Fırınlarından Kaynaklanan Küller:________________________________ 303 Tarama Çamurları:______________________________________________________________ 303 Elektrik ve Elektronik Atıklar: ____________________________________________________ 303 Kullanım ömrü Bitmiş Araçlar: ____________________________________________________ 303 N.1 O.4. Afet Olayları_________________________________________________________________309 P.7.3.3.6. Özel Atıklar : ________________________________________________________________303 N.1.1.4. Gürültü Kaynakları _____________________________________________________________ Trafik Gürültüsü: _______________________________________________________________ Endüstri Gürültüsü: _____________________________________________________________ nşaat Gürültüsü: _______________________________________________________________ Yerleşim Alanlarında Oluşan Gürültüler: ____________________________________________ Havaalanları Yakınında Oluşan Gürültü:_____________________________________________ Gürültünün Çevreye Olan Etkileri :_________________________________________________ Gürültünün Fiziksel Çevreye Etkileri:_______________________________________________ Gürültünün Sosyal Çevreye Etkisi: _________________________________________________ Gürültünün insanlar Üzerine Etkileri________________________________________________ Fiziksel Etkisi: _________________________________________________________________ Psikolojik Etkisi: _______________________________________________________________ 307 307 307 307 307 307 307 307 307 307 308 308 O. Toplanması.3.3. O.2. O. N.2.4.6. N.6.5. Yer Değiştirme Olayları: _________________________________________________________ 301 Turizm ve Seyahat: _____________________________________________________________ 301 şsizlik: ______________________________________________________________________ 301 N.M. Tıbbi Atıklar: _________________________________________________________________ 303 Atık Yağlar: __________________________________________Hata! Yer işareti tanımlanmamış.3.2.2. Atık Yönetimi: _______________________________________________________________305 N. M.7. Diğer Atıklar : _______________________________________________________________305 N. AFETLER________________________________________________________________ 309 P. O.5.1.4.1.3.1.3.1. Evsel Katı Atıklar: ___________________________________________________________302 N.1. N. Atıkların Bertaraf Yöntemleri :_________________________________________________306 N. N.2.5. Katı Atıkların Miktar ve Kompozisyonu:_________________________________________305 N.Katı Atıkların Biriktirilmesi. O. M.1. O.1.3.5.1. GÜRÜLTÜ _______________________________________________________________ 307 O.3.8.1.9.3. Taşınması ve Transfer stasyonları:__________305 N.3.3.3. O. O.1.2. O.1.1. Heyelan ve Çığlar: ______________________________________________________________ 312 P. N.1.6.1. Tehlikeli ve Zararlı Atıklar:____________________________________________________303 N. Depremler: _________________________________________________________________________ 309 P.7.1.1.10.1.4. O.1.3.6. ATIKLAR ________________________________________________________________ 302 N.2 .1.1.2. Gürültü: ____________________________________________________________________307 O. Atıkların Çevre Üzerindeki Etkileri:____________________________________________306 O. N. Seller:________________________________________________________________________ 312 8 . O.1.1.3.2 N. Radyoaktif Atıklar: _____________________________________________________________ 305 Hayvan Kadavraları: ____________________________________________________________ 305 Mezbaha Atıkları: ______________________________________________________________ 305 N.3.

4. Çevreyle lgili Gönüllü Kuruluşlar ve Faaliyetleri:_________________________________336 S. Temel Sağlık Hizmetleri-.3. R.6. Korunması ve Geliştirilmesi:____________________________________________________________________338 T.2.1. Çevre Vakıfları_____________________________________________________________336 S.1.2.3.2. R.7.2.1.4. ÇEVRE EG T M __________________________________________________________ 336 S.1.1. Çevre Kirliliğinin ve Çevresel Tahribatın Önlenmesi: ______________________________338 T.3.2.1.2. Çevreyle lgili Federasyonlar_________________________________________________337 T.2.2. P.1.1.1.2. Ekonomik ve Sosyal Faaliyetlerin Sonuçlarının Çevrenin Taşıma Kapasitesini Aşmayacak Biçimde Planlanması: _____________________________________________________________338 9 . Aile Planlaması Çalışmaları: ______________________________________________________ 318 318 318 319 319 319 320 321 321 321 R. Yaş ve Cins Gruplarına Göre Dağılımı: _____________________________ R. R. P.1.4.3. Zoonoz Hastalıklar: _____________________________________________________________ R.3.2. SAĞLIK VE ÇEVRE _______________________________________________________ 318 R.3.3.6. P.2. Denizler: ______________________________________________________________________ R.1. Doğal Kaynakların Ekolojik Dengeler Esas Alınarak Verimli Kullanımı. Aşılama Çalışmalar : ____________________________________________________________ R.2. Orman ve Otlak Yangınları: ______________________________________________________ 312 Fırtınalar: ____________________________________________________________________ 314 P.5. Radyoaktif Maddeler: ___________________________________________________________ 314 Denize Dökülen Petrol ve Diğer Tehlikeli Atıklar: _____________________________________ 314 Tehlikeli ve Zehirli Maddeler:_____________________________________________________ 314 P.3. Çevre Dernekleri ___________________________________________________________336 S.1. R.2. ______________________________________________________318 R. çme ve Kullanma Suları: ________________________________________________________ R.2.3. ________________________________________________________ Yangın Kontrol ve Önleme Tedbîrleri: ______________________________________________ lkyardım Servisleri: ____________________________________________________________ Afetzedeler ve Mültecilerin Yeniden skanı:__________________________________________ Tehlikeli ve Zehirli Maddelerin Sınırlar arası Taşınmağı çin Alınan Tedbirler: ______________ Afetler ve Büyük Endüstriyel Kazalar: ______________________________________________ 314 315 315 315 316 317 R. Kamu Kuruluşlarının Çevre Eğitimi île ilgili Faaliyetleri: ___________________________336 S. Ölümlerin Hastalık.1.3.2. P. P.1. Sağlık Kurumlarının Dağılımı: ____________________________________________________ R. Bebek Ölümleri: _______________________________________________________________ R. Gıda Hijyeni: __________________________________________________________________ R.2.4.2. Sivil Savunma Birimleri:. R.2.3. Afetler ve Sağlık Zararları _____________________________________________________314 P.2. Çevre Kirliliği ve Zararlarından Oluşan Sağlık Riskleri: ___________________________321 R.2.1.3.2.5.P.5.1 P.2. ÇEVRE YÖNET M VE PLANLAMA _________________________________________ 338 T.1.1.2.5.2. Kentsel Hava Kirliliğinin insan Sağlığı Üzerine Etkileri_________________________________ Su Kirliliğinin nsan Sağlığı Üzerine Etkileri _________________________________________ Atıkların insan Sağlığı Üzerine Etkileri______________________________________________ Gürültünün nsan Sağlığı Üzerine Etkileri ___________________________________________ Pestisitlerin nsan Sağlığı Üzerine Etkileri ___________________________________________ yonize Radyasyondan Korunma___________________________________________________ 322 322 326 326 326 327 S. Afetlerin Etkileri ve Yardım Tedbirleri: _________________________________________314 P. Bulaşıcı Hastalıklar: ______________________________________________________________ R.3. P.3.6.1.2. P.1.1.

4.5.T. Çevre Duyarlı Arazi Kullanım Planlanması ______________________________________338 10 . Çevrenin nsan-Psikososyal htiyaçlarıyla Uyumunun Sağlanması: ___________________338 T.

Frigya Salutaris (Şifalı Frigya) adıyla ün yapmıştır. ilk kez madenin işlendiği. şehrin güneyinde. Ayrıca Alâaddin Medresesi adlı Hisarardı Medresesi’ni yaptırır.000 yıllarına kadar uzanan bir tarih şeridi yaşatır. Frig basamaklı sunağı gibi kayalığın zirvesinde bulunan Frig kaya tapınağında rastlamaktayız.Ö. Anadolu Selçuklu Devleti’nin 1243 Kösedağ Savaşı sonrasında Moğolların hâkimiyetine girmesiyle Afyonkarahisar’da Sahipata Beyliği kurulmuş. 1-Tarih Öncesinde Afyonkarahisar: Afyonkarahisar topraklarında ilk insan topluluklarına ne zaman rastlandığını bilemiyoruz.’da yanmasından sonra dönemin padişahı II. medrese yapılmıştır. asıl önemine “Selçuklular” döneminde kavuşmuştur. COĞRAF KAPSAM A. lk yerleşim izine. Osmanlı mparatorluğu döneminde genişleyerek büyümüştür.3000 yıllarından itibaren yoğunlaşan. Gevhertaş. Hitit Devleti’nin M. hamam. 1800-1200): M. kalenin burç ve bedenlerini onardıktan sonra. Bunun yanında çok sayıda mescit. Bu gelişmeyi hızlandıran diğer bir olay da. Büyük Taarruzdan bir gün sonra 27 Ağustos 1922 günü. Başkomutanlık Karargâhı olmuş. imaret ve camii’den müteşekkil) yaptırmıştır. Eski Hitit Krallığı’nın batı sınırının Afyonkarahisar olduğu anlaşılmıştır. 2-Tarihte Afyonkarahisar: a) Hititler (M. Hitit Krallığı kurulmuştur. II. Karaman Seferi sırasında Afyonkarahisar’da konaklamış ve 1472-1477 yılları arasında yapımı tamamlanan Gedik Ahmet Paşa Külliyesi’ni(sübyan mektebi. Bunlardan en önemlisi Kusura Höyük’tür. Milâdî 1147-1157 yılları arasında Sultan I. Şehir.Alâaddin Keykubat. sunu çukurları. Bu dönemde. Stratejik yolların kavşağında çok çetin bir kalesi bulunması dolayısıyla. Adını dünyanın oluşumunun dördüncü zaman diliminde bir yanardağ ağzında meydana gelen sarp kayalar üzerine kurulan kaleden (Karahisar) ve ilk defa “Synnada” antik kenti sikkelerin de karşımıza çıkan haşhaş (Opium-Afyon)’dan alan Afyonkarahisar M. medrese. daha sonra sırayla Eşrefoğulları. kral soyunun da Hatti kökenli olduğu bilinmektedir. Bu dönemde madenle birlikte. 28 Ağustos1922 günü Afyonkarahisar’daki karargâhına gelmiş. 1231 yılında lalası ve mimarı Bedrettin Gevhertaş’ı kale dizdarı olarak Afyonkarahisar’a gönderir. Murşil’in Arzava seferinde kullanıldığından bahsedilen ve Hapanova (Yüksek Tepe) olarak adlandırılan Kalede rastlamaktayız. saat:17. kullanıma ve ihtiyaca göre. büyük zafere kadar çalışmalarını buradan idare etmiştir. Sultan I. Fatih Sultan Mehmet’in sadrazamlarından Gedik Ahmet Paşa. yerleşim yerleri bulunmaktadır. Sultan I.) önemli mimarî eserlerdendir.Ö. Atatürk.yy.Ö. Akronıum (Yüksek Tepe)’dir.oo’de Türk orduları Afyonkarahisar’a girmiş bundan sonra Başkomutanlık ve Garp Cephesi Karargâhı Afyonkarahisar’a taşınmış ve karargâh olarak kullanılmıştır.Ö. Alâaddin Keykubat’ın tahta çıkar çıkmaz başlattığı yurt kalelerinin onarımı sırasında Afyonkarahisar Kalesi’nin de onarılmasını buyurmasıdır. 2.1. ancak çevre illerde yapılan kazılar.Ö. Sarp kayalık üzerinde günümüze kadar korunarak gelmiş dinî amaçlı yapılanmadan. 1800’den sonra Anadolu’da Afyonkarahisar’ın da içinde bulunduğu. Afyonkarahisar’da da tarih öncesi çağlarda yerleşme yerleri bulunacağını göstermektedir. Germiyanoğulları ve Karamanoğulları Beylikleri egemenliğinde kalmıştır.A. yukarı Kale’de küçük minareli mozaik çini mihraplı bir mescit ve onun doğu yanına da bir saray yaptırır. Afyonkarahisar’da da verilmiştir. Roma ve Bizans döneminde Asya ve Anadolu eyaletine bağlı bir yerleşim yeri olan ilimizin adı. Mesud’un emri ile “Karahisar” adı ile tanınan kalenin eteklerine. Mevlevîlik tarikatının yayıldığı merkez olan Afyonkarahisar’daki Mevlevi Tekkesi’nin 19. stiklâl Savaşı yıllarında Afyonkarahisar. Hititlerden sonra Anadolu’da uygarlık kurmuş olan Frigler’in izlerine. kale ile Hıdırlık (kalenin güneyinde bulunan tepe) tepesi arasındaki yerleşim alanı çok kısa sürede genişlemiştir. Tunç’un kullanıldığı dönem olması “Tunç Çağı” olarak adlandırılmaktadır. 1500’lerde başlayan “ mparatorluk” döneminde. cami. çok yüksek ve yalçın bir dağın tepesindedir. Günümüze kadar ulaşan Hitit sur parçalarından da burasının Hititlerce ilk defa kullanıldığını öğrenmiş oluyoruz. taş ve kilden yapılan kap türü eşyalar görülmektedir.Giriş: lin Adının Kaynağı Afyonkarahisar Kalesi . burasının Frigler döneminde dinî bir merkez olarak kullanıldığı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte Hatti’lerin din ve kültür özellikleri yok olmamıştır. kaplıcaları. 11 . Hitit Devleti’nin bu ilk dönemi. bir Türk boyu olan Karaşar’ lar yerleştirildiler. Sarp kayalar üzerindeki kalesi sağlam ve güvenilir olan Afyonkarahisar’da Selçuklu Devleti’nin hazineleri saklanır olmuş ve adına da “Karahisar-ı Devle” denilmiştir. Abdülhamid Han tarafından yaptırılan Mevlevî Tekkesi (Bugün cami olarak kullanılmaktadır. Bu döneme ait Seydiler kasabası Yanarlar mevkiinde yapılan kazı ile eski Hitit küp mezarlığı ortaya çıkartılmış olup. M. Millî Mücadeleyi zafere ulaştıran Başkomutanlık Meydan Savaşı. Bu dönem. Kurtuluş Savaşında. sarp kayalık üzerinde tespit ettiğimiz Frig ihrabı. HintAvrupa kaynaklı bir kültürün etkisi altındadır. Afyonkarahisar.

Trakya ve Makedonya hâkimiyetleri zamanında.yüzyıldan itibaren Kızılırmak kavisi ile Sakarya nehirleri arasında siyasî hâkimiyet kurmuşlar ve Gordion’u siyasî merkez. bu beylikleri denetimi altına almış ve o dönemin en uzun ticaret yolunu (Boğazköy-Apassa[Efes]) Hitit ticaretine açmışlardır. Anadolu’ya hâkim olan yeni siyasî birliğin başkenti olmuştur. M. Batı Anadolu’nun tamamı Roma mparatorluğuna bağlanmıştır. M. Docimeia ( scehisar ilçesi). Komutanları. 333-281): M. Dinar’a.yüzyıla kadar sürmektedir. Sokrat tarafından geliştirilen. (M. b) Frigler (M. M. Sonraları “Kral Yolu” adını alacak olan bu yol. 546 yılından itibaren de tamamen egemen olmuşlar. buralarını dini merkez olarak seçmişlerdir. Kimmerlerin Anadolu’ya yaptıkları akınlar ile Frig hâkimiyetini çökertmesi sonucu M.Ö.Ö. 6. 48’de Spartaküs isyanını sona erdiren Romalı komutan Luculluse. ilimiz sınırları içinde kendi adına sikke (para) basabilecek bağımsız 16 kent devleti kurmuştur. Mısır. 1200 yıllarından itibaren Anadolu’ya yayılmaya başlayan Frigler. Batı Roma’nın tamamen ortadan kalkmasından sonra. 660 yılında kuzeydoğudan gelen Kimmerler’in saldırısıyla yıkılan Frig hakimiyeti. Seyahati çok seven Roma mparatoru Hadriyan’ın (117-138) Pamphiaylia’dan Synnada’ya geldiği kaydedilmektedir.Ö. VII. Lidya dönemi de tarihten silinmiş oldu. Antigonos’a karşı galip gelen komutanlardan Babil hâkimi Selevkos. M.Ö. Bolvadin ve Dinar üzerinden Ege’ye ulaşmaktadır. d) Persler (M. 1380 dolaylarında Arzuva üzerine (batı) bir sefer düzenleyerek. g) Bizans Dönemi (395-1068): mparator Constantinnus’un Yunan koloni şehri Byzantionu başşehir yapmasının (330) sebepleri bilinmemektedir. Hisarköy. ve 10. Amorium (Hisar köyü). yeni uygarlık anlayışı ile ilgili bir iz barakmamışlarsa da.Ö. Çünkü batıda kudretli bir devlet kuran Romalılar’ın Asya işlerine karışmaları bu devirde başlamıştır. bu devirde. Amorium önemli şehir olmuştur. Roma hâkimiyeti sırasında. Böylece Anadolu.Ö. Roma hâkimiyetine girmiştir.S. ssos’da yapılan savaşta (M. M. Makedonya’ya sahip olan komutanlar ile Anadolu hâkimi komutan Antigonos ile olan mücadele psos-Julia’da (Çay) yapıldı (M. Kazandıkları zaferler ile Anadolu’nun tek kuvvetli devletini tesirsiz hâle getirmişlerdir.Ö. hsaniye ve Altıntaş çevresinde yeniden kurulmuş. Babil. limizin güney kesiminde bu dönem izleri vardır. Perslerin yıllarca süren hakîmiyetine son vererek yeni bir uygarlık anlayışını (HELLEN ZM) devrini başlatmış oldu. Kütahya illeri arasında bulunan kayalık ve ormanlık bölge olan Yazılıkaya (Midas’ın Şehri). dinî yapılara ait mimari kalıntılar M. 191 yılında Selevkosları Magnesia (Manisa)’ da harbe zorlamışlardır. 334 yılında Büyük skender’le yapılan savaşta yenilince.Ö.Ö. Darius komutasındaki Pers ordusunu yendi. Prymnessus (Süğlün kasabası) gibi antik Roma şehir kalıntılarından ele geçen eserlere ve yazıtlara göre Afyonkarahisar bölgesinde Roma devri yerleşmesi 4. Daha sonra Constantionopolis ( stanbul) ve Nova Roma (Yeni Roma) adını alan şehir. Frig egemenliğinin Pers dönemiyle yok olmasına rağmen.S. doğuda hâkimiyetlerini sürdüren Bizanslılar zamanında. Sivrihisar’dan geçerek. f) Romalılar (M. haşhaşın tarihi hakkında ayrıca bilgi vermektedir. Ön Asya’da kuvvetli bir hükümdarın bulunmasını Akdeniz siyaseti ve geleceğine ait emelleri bakımından zararlı ve tehlikeli gören Romalılar.Ö. Apemeia.Ö.yüzyıla kadar tarihlenmektedir. 323’te Babil’de öldü. Afyonkarahisar’ın bu devirdeki adı AKRON UM’dur. Bunlardan önemlileri. Bu antik şehrin kalıntılarına rastlanamamıştır. Bu antik şehire ait paralar üzerinde görülen haşhaş bitkisi resmi. Synnada.M. Eskişehir. zaptettikleri ülkeleri paylaşmak için birbirleriyle mücadeleye giriştiler. Büyük skender M.Ö. Amorium ve Pentapolis adlarıyla bilinen kentlerdir. M. aldığı kararla Anadolu’da bir Asya eyaleti kurulmasını lüzumlu görmüş. yüzyıl Türklerin Anadolu’yu tehdit ettiği devirdir.Ö.Hititler. Pessinus’u da dini merkez yapmışlardır.Ö. M. Docimeon.IX. Romalılar. 660-546): Manisa ilinde bulunan Sart antik kentini merkez edinen Lidyalılar M.yüzyıl başlarından itibaren Anadolu’ya girmeye başlamış ve Geleneia (Dinar) kentini Anadolu’nun eyalet merkezi yaparak M. 395): Selevkosların en parlak devirleri Kral Antiochos II. kültür ve dilinin Bizanslılar döneminde bile ilimiz sınırları içinde Frigya bölgesi adıyla varlığını korumuş olduğu bilinmektedir. c) Lidyalılar (M. Afyonkarahisar. Anadolu’da birçok antik şehir kurulmuştur.Ö. Abassam (Bayat ilçesi) Docimeum ( scehisar) ve Ayazin’de geniş bir sahaya yayılmış olan oyma kilise ve manastırlar. 6. hatta imparatorluk sınırlarını Makedonya’ya kadar uzatmışlardır.Ö. Afyonkarahisar ili de bu kurulan şehirler arasındadır.Ö. Frigya bölgesi büyük oğlu Arkdios’un payına düşmüştür. Bizans mparatoru olduğu 12 . Bölgede adı geçen şehir SYNNADA (Şuhut ilçesi) dır. Kapadokyalı komutan Romanos Diogenes. “Birleşik bir Yunan milletinin Asya’yı fethetmesi” düşüncesini gerçekleştirmek için ilk adımı atmıştır.yüzyıldan başlayarak 10. hatta son yıllarda yapılan kazılar sonucuna göre Elmalı’ya (Antalya) kadar yayılmıştır. Anadolu’yu Ermenistan’a kadar zeptetmiştir. 546-333): ran’da “Akamenid” ve “Pers” olarak adlandırılan devlet.Ö.Ö. bütün imparatorluk sınırlarını Hellen hâkimiyetine kaptırmışlardır.Ö. Çavdarlı Kovalık höyükte yapılan kazılardaki Roma tabakasında ele geçen paralar (sikkeler) üzerinde mparator Antonius (130-161) ile Constatinus’un (306-337) isimleri geçmektedir. M.yüzyıldan itibaren görülmeye başlamış olup Kimmerler’in M.Ö. 1200-546): M. 9.301). 282’de Batı Anadolu’nun üzerine yürüdü. Dinar.Ö. 120’de Roma senatosu. 133. Romalılar ve Selevkoslar arasında üç yıl sonra Apameia’da yapılan anlaşma gereğince.660 yıllarında Frig egemenliğini yıkmasıyla Lidya’nın siyasi hakimiyeti. Torosların güneyine kadar uzanan topraklara sahip oldular.546 yılında Perslerin Anadolu’ya egemen olmasıyla birlikte. Buna göre Bizanslılar. Yerine geçen oğlu skender (Alexandros) önce güneye indi. Roma mparatoru Teodosios’un ölümünden sonra (395) mparatorluk ikiye ayrılmış. bölgede benimsenen Frig din. e) Hellenistik Dönem (M. ordusu ile Anadolu’ya geçtiği zaman Heredot tarafından ortaya atılıp. 233-183) zamanıdır. 336’da Makedonya kralı Flip. 334) III. Pers hükümdarının tacını giydi. Doğu ile batıyı birleştirmek istedi. Dazkırı ilçelerimiz ile Burdur iline kadar yayılmıştır. M. Hayber geçidi yolu ile Hindistan’a ulaştı.Ö.Ö.

Süleyman Şah “Başkomutan” olarak Türk ordusu başında Anadolu içlerine girmiş “Artuk. Bizans idaresinde 21 eyalete ayrılmış bulunuyordu. Bunun sebebi. Kutalmışoğlu Süleyman Şah’tan Ege ve Marmara’ya kadar Anadolu’nun fethini istemişti. XVII. Afyonkarahisar-Uşak demiryollarının odak noktası olması hasebiyle silâh. Emirdağ (Aziziye) yolu ile Polatlı önlerine kadar geldiğinde önemini göstermiştir. bölgeler arası nakliyenin büyük yükünü Afyonkarahisar çekmiştir. 1243’te Kösedağ’da Moğollarla yapılan savaşta uğranılan bozgundan sonra dünyanın en güç-lü devleti olma imtiyazını kaybetmiş. Afyonkarahisar-Kütahya. muhtemel bir Anadolu harekâtının kilit noktasıdır. Bu kongreyle bütün müdafaa-i hukuk. Afyonkarahisar’ın bu yönü. ikinci işgal ise yaklaşık olarak 14 ay sürmüştür.zaman (1068) bütün kuvvetini doğuda Selçuklularla yapılacak savaş için toplamış. coğrafi konumu dolayısıyla her dönem insanların ele geçirmek istediği bir yerdir. büyük hakanlık tacı batı’ya. Afyonkarahisar. Afyonkarahisar’dan kuzeye. Ebulkasım ve Atsız Bey” gibi büyük komutanların idaresindeki akıncı müfrezeleriyle birkaç yıl içinde Anadolu’nun fethini tamamlamıştır. Ege Bölgesi’ndeki sivil direnişin temel taşlarından biri olan Afyonkarahisar Kongresi’ni gerçekleştirmekle Doğu’da yapılan kongrelerle Batı’da yapılan kongrelerin birleşmesini sağlamış. Eskişehir’e doğru uzanan ve 300 13 . Anadolu Selçuklularına geçmiştir. Önce bütün Afyonkarahisar çevresine hâkim iken.Mahmut ile mücadele hâlinde olan Mısır Valisi brahim Paşa’nın eline geçen şehir. Kurtuluş Savaşı açısından son derece önemli bir bölgedir. Kütahya. Ölümünden sonra yerine geçen oğulları Nusrettin Ahmet ve Muzaffereddin Devlet Beylerden Ahmet Bey. Büyük Türk Sultanı Alparslan. b) Osmanlı daresinde Afyonkarahisar: Afyonkarahisar. lhanlılara tâbi beyliklere ayrılmıştır. zmir-Afyonkarahisar demiryolu hattıyla stanbul-Bağdat demiryolu hattı Afyonkarahisar’da birleştiklerinden. Afyonkarahisar. ana tarafından bağlı bulunduğu Germiyan sarayına gitmiştir. Mengücek. Moğal tahakkümü altına düşmüş. hayatını mülkü saydığı Afyonkarahisar’da geçirmiştir. I. Yunanlılar açısından son derece stratejik öneme sahip bir bölgedir. böylece Germiyan beyliği içinde bulunan Afyonkarahisar da OSMANLILAR’ın idaresine girmiştir. Ayrıca muhtemel bir geri çekilme harekatında bu demiryolu canlarının güvencesidir. merkezi Konya(Conia) olan “Anatolik” eyaletine bağlı bulu. Bu beyliğin kurucusu Sahib-Ata Fahrettin Ali. Yunanlılar Ege Bölgesi’ni. Rumelide Haçlılarla uğraştığı bir sırada durumu fırsat biler Karamanoğulları. Beyliğini vasiyet yolu ile II. c) Afyonkarahisar’ın stiklâl Savaşı Tarihindeki Yeri: Adımızı bütün dünyaya altın harflerle yazdıran stiklal Savaşımızın geçtiği ilimiz. Ayrıca Milli Mücadele’nin kalbi olan Ankara’nın hemen yakınında bulunması onunla komşu olmasıdır. 1390’ dan 1399’a kadar psala’da Osmanlı ülkesinde oturmuştur.nuyordu. bu eyaletlerden. Birinci işgal pek etkili olmayıp saman alevi biçiminde tezahür etmiş. 1071-1243 yılları Anadolu Selçuklu Türklerinin siyasî birlik olarak güçlü oldukları devirdir. Selçuklulara bağlı olarak Anadolu’da kurulan ilk beyliklerden biri de SAH B-ATA OĞULLARI’dır. iki bölge arasında çıkması muhtemel sürtüşmeler bu toplantıyla önlenmiştir. XV. Saltuk. Türklüğü Anadolu’dan silmek sevdasına kapıldıklarından ve Anadolu içlerine yapılacak bir askerî harekâtın başlangıç noktası. Hamid taraflarına kadar akınlarda bulunarak bu yerleri yakıp yıkmışlardır. dolayısıyla onun son kalesi ve durağı konumunda olan Afyonkarahisar’ı da bu yüzden işgal etmişlerdir. Afyonkarahisar. Yunanlıların son durağı olduğundan. erzak naklinde son derece önemli rol oynamış. Dünya Savaşı sonuna doğru bağımsız mutasarrıflık olmuştur. istikbâldeki Millî Mücadele bu topraklar üzerinde başlayacaktı. Bunun sebepleri şöylece özetlenebilir: Afyonkarahisar bölgesi. Karahisari Sahip. O zamana kadar “Karahisar” denilen şehre onun adına izafeten “Karahisar-ı Sahib” denmiştir. Sahib-Ata’nın yerine geçen torunu Şemsettin Ahmet Bey. bilhassa Sakarya Muharebesi’nde ortaya çıkmış düşman. Afyonkarahisar’ın yolların birleştiği mevkide bulunmasıdır. Mehmet’in Karamanoğullarını ortadan kaldırmasıyla kesin bir şekilde Osmanlı hâkimiyetine girmiştir. II. Bu demiryolu hattına sahip bir Yunan Ordusu iaşe ve ikmalini emniyetli ve süratli bir şekilde karşılama imkânına sahiptir. ngilizler tarafından Anadolu’yu işgale teşvik edilmişler ve onlardan büyük destek görmüşlerdir. Murat’a bırakmış. Yunanlılar. (1428). Karamanoğulları ile Osmanlılar arasındaki bu gibi mücadelelerden oldukça etkilenen Afyonkarahisar havalisi. 1917 yılına kadar Bursa’ya bağlı kalmış. uzun süren bu beyliğin başkenti olarak kaldı(1265-1333). gittikçe küçülen beylik zamanında (1260-1428) Devlet Beyin oğulları şehirde hüküm sürmüşlerdir.zmir demiryolu hattının başlangıç noktası Afyonkarahisar’dır. Beyazıt devrinde 1390 yılında Osmanlılara geçmiştir. beş yüz yılı aşan Osmanlı hâkimiyeti devrinde Anadolu Beylerbeyinin bir sancağı olmuştur. son Germiyan Hükümdarı Yakup Bey’in 1429’da ölümü üzerine vasiyeti gereği bu topraklar tekrar Osmanlı hakimiyetine alınmıştır. redd-i ilhak ve kuva-yı milliye harekâtı Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin denetimi altına alınmıştır. Germiyanoğlu’nun damadı idi. 1833’te bir süre II. Afyonkarahisar’ı gördüklerinden dolayı ordularının cephede yerleşmesi bu duruma göre düzenlenmiştir. Afyonkarahisar-Eskişehir. Tutuk. Afyonkarahisar. Ayrıca Afyonkarahisar. ordumuzun nakliye ihtiyacı daha çok bu demiryolları vasıtasıyla sağlanmıştır. Selçuklu Sultanı Alparslan’a yenilmiş. Afyonkarahisar ili. Afyonkarahisar. Ayrıca Afyonkarahisar. cephane.Yakup samimî bir Osmanlı dostu idi. 3) a) Afyonkarahisar’da Türk Hakimiyeti : Beylikler Döneminde Afyonkarahisar : Selçuk Türklerinin Anadolu fethine başladıkları tarihte Anadolu. Malazgirt Zaferinden sonra yapılan antlaşmayı Bizanslıların tanımaması üzerine. yüzyılda başlayan Celâlî isyanlarından zaman zaman Afyonkarahisar bölgesi de etkilenmiştir. Ayrıca Afyonkarahisar. Yunanlılar. Ankara Savaşı’nın ardından Germiyanoğulları tekrar eski topraklarına sahip olmuşlarsa da.Yüzyıl ortalarına doğru Osmanlıların. esir düşmüştür (1071). Yunanlılar tarafından iki defa işgal edilmiştir. 1157’de Sultan Sancar’ın ölümü ile Büyük Selçuklular sona ermiş. Ayrıca Afyonkarahisar. Afyonkarahisar. Germiyan Beyi II. Bu sebeple stiklâl Savaşında Afyonkarahisar’ın önemli ve seçkin bir yeri vardır.

14 . Sakarya Meydan Muharebesi’nden sonra Yunanlılar Afyonkarahisar’da yayılmak ve temelli yerleşmek istediler. Bu birlikler. daha sonra da bu yenilgiden kurtulamadan ve güçlenme fırsatı bile bulamadan Kocatepe-Dumlupınar arasında 26-30 Ağustos 1922 günlerinde “Büyük Taarruz Harekâtı”mızla daha büyük bir darbe yiyerek yurdumuzdan kovulmuştur. Şekil 1 Afyonkarahisar l Merkezi ve Afyonkarahisar Kalesi Mondros Barış Andlaşması’ndan (Aralık-1918) hemen sonra ngiliz. önce Sakarya’da. (28-29 Mayıs 1919 172. Yunanlılar tarafından hem güvenlikleri. bir Afyonkarahisarlı Komutan olan Ali Çetinkaya tarafından atılmış olmasıdır. daha az kuvvet bırakılmıştı. düşmana ilk kurşunun. 16 Nisan 1919’da Fransızlar Afyonkarahisar istasyonuna yerleşti. Çok kısa süren birinci işgalden sonra.Alay Komutanı Ayvalık). 25 gün Yunan işgali altında kaldı. Afyonkarahisar’ın Türk Millî Mücadelesinde şeref duyacağı bir husus da.kilometreyi bulan geniş cephede. bir ay. Afyonkarahisar Bölgesi. 13 Temmuz 1921’de Afyonkarahisar ikinci kez işgal edildi ve tam bir yıl. hem de muhtemel harekatları açısından son derece öneme haiz bir bölge olarak mütalaa edilmiş. kaderleri de bu topraklarda belirlenmiştir. Fransız ve talyan birlikleri yer yer Osmanlı topraklarına girdiler. Bu arada. limiz topraklarına yerleşmiş bulunan Yunan kuvvetleri. 21 Mayıs 1919’da iki subay ve 262 erden meydana gelen bir talyan birliği de Afyonkarahisar’a geldi. 17 Mart 1920’de buradan çekilerek yerlerini Yunanlılara bıraktılar.

kuvvet ve yetkiyi iyiye kullanacağımı arz etmekle seviniyorum. büyük bir insan üstü güçle atılarak saldırıya geçmiş. Gazi Mustafa Kemal. makasla. 26 Ağustos’ta başlayıp 30 Ağustos’ta kesin bir sonuca bağlanan 5 günlük “Başkomutanlık Savaşı” sırasında. saat 17. Mustafa Kemal Paşa. Türk Subay ve Komuta Heyetinin Yüksek Gücünü ve Kahramanlığını Tarihte Bir Daha Tespit Eden Çok Büyük Bir Eserdir.” demiştir. Milletin güven ve sevgi ile bağışladığı. üçüncü gün Batı Cephesi ve Ordu karargâhları Afyonkarahisar’a getirilip Belediye Binasında (bugünkü Zafer Müzesi) üslendirilmiş ve 30 Ağustos 1922 Başkomutanlık Meydan Muharebesi buradan yönlendirilmiştir. bedenleriyle parçaladıkları tel örgüleri aşıp. Başkomutanımızın önderliğinde. Bu bakımdan bana düşen vazifelerin yerine getirilmesi ve belli edilmesinde bir an bile tereddüt etmeyerek. Milletimizin bütün insanlarının büyük çaba ve destekleri ile yurdumuz içinde bir tek düşman eri bırakılmayıncaya dek bu taarruz harekatımız sürdürülmüş ve zmir’de noktalanmıştır. saat 05. Millî Mücadelenin kazanılmasında Afyonkarahisar halkının büyük katkısı vardır. noktaları. Sayın Karahisarlıların askerî zaferimizde olduğu gibi ve sosyal devrimimizin en ön saflarında da kendine yaraşan saygılı yerde yürüyeceklerine eminim. Daha sonra Şuhut’a gelindi. Tınaztepe. 21 Ekim 1925 günü Afyonkarahisar Türk Ocağında ve Başkomutanlık Savaşının ilk kutlanışında. Esası Oldu.30’da söylediği nutkun özetinde: “Afyonkarahisar. Dumlupınar Zaferi’nin 3. Türk Ordusunun.yıldönümünde Afyonkarahisar gençlerinin telgrafına Gazi Mustafa Kemal şöyle cevap veriyor: “Dumlupınar’ın 3. Son Büyük Zaferin Kilidi Oldu. makinalı tüfek ve top yuvalarıyla pekiştirilmiş Yunan mevzilerine. nönü ve Fevzi Paşa’nın gizlice hazırladıkları Büyük Taarruz plânları Afyonkarahisar’da eski Belediye Binasında yapıldı. Afyonkarahisar halkının sevgi gösterileriyle karşılanmıştır. çünkü Afyonkarahisar halkı.” 15 . lk gün 1 ve 2 nolu tepeler. ve 2. sıra sıra tel örgülü. Atatürk ve millî kuvvetlere manen ve maddeten büyük desteklerde bulundu.30 ‘da top ateşiyle aydınlanan Kocatepe’den fırlayan ordumuz. Erkmentepe. ikinci gün Çiğiltepe ve Afyonkarahisar( 27 Ağustos 1922. Asrın bütün icaplarını tamamıyla anladıklarına inandığım. 30 Ağustos 1924 günü Dumlupınar yakınlarında ki Çataltepe’de öğleden sonra saat 03.Yıldönümünü kutlarken beni hatırladığınız ve hakkımda gösterdiğiniz samimi duygular için teşekkürlerimi sunarım. Belentepe. 26 Ağustos 1922 günü. Bu Eser Türk Milletinin Hürriyet ve stiklâl Fikrinin Ölmez Anıtıdır. 27 Ağustos 1922’de düşmandan temizlenen Afyonkarahisar’a 23 Mart 1923’te gelmiş. mevzileri bir bir ele geçirerek Kurtuluş Savaşı destanını yazdırmıştır. Atatürk. Afyonkarahisar’ın Tarihi Savaşımızda Unutulmaz Parlak Bir Sayfası Vardır.Afyonkarahisar’ın kurtuluş plânları Akşehir’de yapıldı.oo) ele geçirildikten sonra. Hepinize selâm ve sevgiler.” “Afyonkarahisar-Dumlupınar Meydan Muharebeleri. dipçikle hatta elleriyle. Kılıçarslan 1.

Şekil 2: Afyonkarahisar l Merkezi Uydu Görüntüsü BAŞA DÖN 16 .

l ve lçe sınırları: Şekil 3: Afyonkarahisar l ve lçe Sınırları L N GENEL DAR YAPISI LÇELER LE UZAKLIĞI 0 129 46 61 48 25 140 BELED YE SAYISI 16 2 1 5 9 2 2 KÖY SAYISI 31 13 12 12 14 3 15 MAHALLE SAYISI 133 10 4 71 48 9 8 KURULUŞ YILI 1924 1987 1988 1924 1958 1991 1959 MERKEZ LÇE BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI 17 .A.2.

96. şekerpancarı ve haşhaş bitkileri yetiştirilmektedir. Sulama alanlarının değerlendirilmesinde önemli bir yeri olan şeker pancarı 1700 dekar sahada ekilmiş olup.200 hektarı tarım arazisi. lçenin kurulu bulunduğu alanın ova ve yeşil olması sebebiyle sûvarilerin atlarını besledikleri ve arazileri arpalık olarak kullandıkları söylenmektedir. doğuya doğru genişleyen ova ile güneybatıda Yandağı. yılda 300 ton civarında gül çiçeği üretilerek. lçede 50 yataklı 1 devlet hastahanesi. Ayrıca Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ile halkın istekleri doğrultusunda kurslar açarak hizmet vermektedir. lçenin geçim kaynağı tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır. Üretilen gül yağları başta Almanya olmak üzere. lçe itibariyle 2000 dekarlık sahada yağ gülü bahçesi olup. 2 sağlık ocağı. güneyden ise BurdurYeşilova ilçe toprakları ile Denizli-Çardak ilçesiyle çevrilidir. çizmelerini burada yaptırdıkları. lçemiz merkezinde Habibe EREN Ana Okulunda 2 öğretmenle 43 öğrenciye eğitim-öğretim verilmektedir. lçede 500 seyirci kapasiteli 1 stadyum bulunmaktadır.772'dir. lçe merkezinin rakımı 836 m olup. Ormanlarımız çam. lçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 15. Bunun 8. kuzey doğudan Isparta-Keçiborlu ilçesi. lçenin ne zaman ve kimler tarafından kurulduğu kesin olarak bilinmemektedir. Afyonkarahisar-Burdur karayolua 23 km uzaklıkta bulunan Başmakçı 1988 yılında ilçe olmuştur. 8500 ton pancar üretimi elde edilmektedir. Bizans ve Selçuklu egemenliğine girdiği söylenmekle birlikte bilinen yazılı tarihi Hacı Ahmet Hafız'a ait mezar taşına göre 470 yıllıktır.D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NANPAŞA SULTANDAĞI ŞUHUT TOPLAM BAŞMAKÇI 106 70 132 100 35 23 87 60 33 68 29 9 6 2 2 9 3 1 11 13 7 7 107 56 70 6 14 23 11 4 47 23 7 31 392 62 25 6 7 18 12 2 37 57 31 36 576 1924 1924 1991 1990 1959 1990 1990 1924 1953 1958 1946 l merkezine 129 km karayoluyla bağlı Söğüt dağlarına yaslanmış şirin bir ilçedir. çeşitli Avrupa ülkelerine ihraç edilmektedir. 50 hektarı ise mera ve otlaklıktır. lçe. meşe.000. Roma. lçe ve çevresinin geleneksel tarımını yaptığı haşhaş bitkisi. kuş cenneti Acıgöl'ü ve tavuk çiftlikleriyle ünlü Başmakçı. Türkiye yumurta borsasının merkezidir. kayın ve çalılıklarla kaplıdır. ardıç.000.521'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. lçenin yüzölçümü 369 km2 olup. 53 kg ince gül yağı üretimi gerçekleşmektedir. Lâdik. lçemizde Akdeniz iklimi hüküm sürmektedir. 7 Sağlık Evi. lçemiz batıdan Dazkırı. 18 . Yörede ayakkabıcılık ileri olduğundan.-Mark'tır. bu gül çiçeklerinden 53 kg ekolojik. Yıllık geliri 1. bulunmaktadır. 182 ton kapsül. sûvarilerin. yaklaşık olarak 1600 dekarlık sahada ekilmekte. Hereke tipi halı dokumacılığı. limizin en güney ucunda yer almaktadır. Lidya. lçede 11 ilköğretim okulu ile 1 orta öğretim okulunda toplam 1852 öğrenciye 104 öğretmenle eğitim verilmektedir. adını "ayakkabı ve çizme" anlamına gelen "Başmak" kelimesinden aldığı rivayet edilmektedir. gül yetiştiriciliği. 185 hektarı funda ve ormanlık. Isparta. bu yüzden ilçenin. Söğüt dağlarıyla çevrilidir. Toplu bir yerleşim merkezi olarak 1200-1300 yıl önce kurulduğu ve zaman içerisinde Eti. 170 ton dane alınmaktadır. lçede daha çok gül. Kula. 30 hektarı tarıma elverişsiz arazi.

Şekil 4 : Başmakçı Acıgöl’de Flamingolar 19 .

Mekân Yaylası. başta nesli tükenmekte olan flâmingo kuşları olmak üzere. tarla açma ve keçi yetiştiriciliğiyle orman örtüsü tahrip edilmiştir. . güneyden kazankaya dağları. 1924 yılında ilçe olmuştur. Bayat ilçesi Oğuz Türklerinin Bayat'boyu tarafından 1147'de bugünkü yerinde. 2 Sağlık Ocağı.S. Anadolu'daki en eski yerleşim merkezlerinden biri de Bolvadin'dir. 3. Yüzölçümü 465 km²'dir. Bizans.000.135.Elicek ve Yanıkin adlarıyla bilinen Bizans dönemi yerleşim alanları vardır. Frig. lçenin 25 yataklı 1 Devlet Hastanesi. Lidya. karabatak. 3 Sağlık Evi bulunmakta olup. Hitit. 10 adedi köylerde olmak üzere 14 ilköğretim. Hayvancılık için bol ve geniş merası bulunmaktadır. npazarcık ve Esenlik yaylalarıdır. Antik Kral Yolu üzerinde ve Eber Gölü kenarında kurulmuş. kaçak kesim. Bunun 4717'si ilçe merkezinde yaşamaktadır. Sultan Mesut bu mücadelelerden sonra zamanını bu yerlerin iskânına ayırmıştır (1147-1157). Mekan. Asarkale.Bayat'da toplam alanın ancak 1/3'ü ekilebilir durumdadır. 500. genel olarak 8773'tür. Çöğürlü. mesire alanları olarak kullanılmaktadır. köylerinde 2 olmak üzere. il merkezine 61 km uzaklıkta. Bugün. Kilim dokumacılığıyla dikkat çeken ilçede üretilen kök boyalı Bayat kilimleri Amerika. Ayrıca ilçe merkezinde 1. Afyonkarahisar'ın merkez ilçeden sonra en büyük ilçelerindendir. Barçınlı ve Han Barçın adlarıyla da anılan Bayat ilçesi stanbul-Bağdat kervan yolu üzerinde olduğundan Bizans ve Osmanlı dönemlerinde önemli bir konaklama yeri olmuştur. Afyonkarahisar . turna. tarafından yaptırılan Bayat göletinde balık üretimi yapılmaktadır. Ayrıca Köroğlu Beli'nde yeme-içme ve konaklama tesisi bulunmaktadır. lçede 11. 1 ortaöğretim bulunmaktadır. tiftik keçisi.000. 17650 adet keçi. pelikan. Ayrıca lçe Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğüne ait merkez ilçe ve köylerinde kilimcilik ve halıcılık kursları yedi yıldır devam etmektedir. Yakın bir zamana kadar çevredeki tepeler ve yüksek dağlar oldukça zengin ormanlarla kaplı iken. lçede her yıl Temmuz ayında Bayat OğuzTürkmen Festivali düzenlenmektedir. Tavukçuluk kooperatifinin Başmakçı ekonomisine katkısı yıllık 3. lçede üretilen kök boyalı kilimler halkın başlıca gelir kaynağıdır.Ayrıca. lçenin güney batısında yer alan Acıgöl. Emir'in çekildiği dağa da Emirdağı denilmiştir. lçede en çok yetiştirilen tarım ürünlerinin başında arpa. Kooperatifin yıllık satışı 1 milyon Mark'tır. giyim ve toprak sanayi üzerinde gelişmiştir. güneydoğusundan Mekecik ve Çal dağlarıyla çevrilidir. 1116 yılında Bizanslılarla Selçuklular arasında cereyan eden bir savaşta. lçenin dağlık olması sebebiyle ovası yoktur. Yazları çok sıcak ve kurak sebebiyle kışları ise uzun ve soğuk geçmektedir. 20 . Bolvadin Cilâlı Taş-Maden devirlerini.000 adet yumurta tavuğu. halkımıza hizmet vermektedir. npazarcık. Helenistik. Yüzölçümü 926 km2'dir. Önemli bir geçim kaynağı durumundadır. 3 adet sütçülük kooperatifi hizmet vermektedir. lçe merkezindeki sütçülük kooperatifinin ilçe ekonomisine yıllık katkısı 700 milyar TL'dır.836 adet sığır bulunmaktadır. Emir Mengücek de ordusunu kuzeydeki dağın yamacına yerleştirmiş. lçenin merkez ve köylerinde halı dokumacılığının mazisi çok eskilere dayanmaktadır.000. Dağlık bölgelerinde hayvancılık yapılmakta ve koyun. Büyük Sultan ordusunu güneydeki dağın yamacına. kaz ve çeşitli kuş türleriyle görülmeye değer bir kuş cenneti durumundadır. BOLVAD N Afyonkarahisar-Konya karayolundan 13 km içeride. lçede 750 seyirci kapasiteli stadyum bulunmaktadır. Roma. Dört bir yanı çam ve meşe ormanlarıyla kaplı Köroğlu Beli. Çanacık. Osmanlı dönemlerini yaşamıştır. lçe itibariyle 650 halı tezgâhında 1100-1200 genç kız halı dokumaktadır. Bayat ve çevresinde halkın gelir kaynakları tarım ve hayvancılığa dayanır. Tarım. Bolvadin'de ilk yerleşim yeri. Üçhöyükler mevki indeki "Kayster Pedion" şehridir. Selçuklu. ticaret. yeni geliştirilen "mekecik ormanları"tdiye adlandırılan ormanları mevcuttur. Tarımsal kalkınma kooperatifi adedi 8'dir.370 adet koyun. Bayat Çayının kenarında kurulmuştur. Toplam 1423 öğrenciye 84 öğretmenle hizmet vermektedir. lçe kuzey doğudan Çal dağları. Kolaylıtaş ve Çatal Çeşme. kuzeyinden Hendi Baba dağları.Ankara karayolu üzerinde il merkezine 46 km uzaklıktadır. lçemiz kara iklimine sahiptir. buğday ve haşhaş gelmektedir. keçi yetiştiriciliği ile büyükbaş hayvan ve yumurta tavukçuluğu daha fazla görülmektedir. mandofon kırması ile yerli kara sığır beslenmektedir. 1993 yılında D. lçe eski bir tarihî yerleşim bölgesi olması sebebiyle ilçe yakınlarında Kurtini. işte bu durum üzerine sultanın çekildiği dağa Sultandağı. yaban ördeği. Çevrede ekilebilir arazi nüfusa yetecek oranda değildir. lçede 4'ü merkezde. kuğu. 1988 yılında ilçe olmuştur. meke. batıdan Bey ve Asar dağları. ilçenin dağlık bölgelerinde hayvancılık yapılmakta olup. npazarcık. lçenin nüfusu 2000 nüfus sayımına göre. En önemli yaylaları ise Bayat. Japonya ve birçok Avrupa ülkesinden sipariş alacak kadar ün kazanmıştır.Yine bunun yanında gül kooperatifi üretmiş olduğu ekolojik gül yağı ile gül çiçeğini dünya pazarlarına ihraç etmektedir. koyun. BAYAT lçemiz.TL'dir.

Türkiye'de tek olan ALKOLO D Fabrikası ilçeye hareketlilik kazandırmıştır. Hacı Ahmet Çeşmesi.000 kitap kapasitesine sahiptir. okulu mevcut olup. Kırkgöz ile Sırt köprüsü gibi köprüler vardır. Lala Sinan Paşa Camii. Avşar ve Oğuz boyları yerleştirilmiştir.233'ü ilçe merkezinde yaşamaktadır. teneke. Karkın. kışları soğuk ve sert geçmektedir. 25 oda. Yazları sıcak ve kurak. Bunların dışında kereste. Son yıllarda büyük oranda kirlenen Eber Gölü. ayçiçeği yetiştirilmete. Özburun kasabasında minarelik deresinde peri bacaları ve insuyu mağarası gezip görülebilecek yerlerdir. Bolvadin 3. fasulye. Karamık 21 . vişne. 1 Ana Çocuk Sağlığı. imal edilen mutfak eşyalarının %90'nı başta Avrupa ülkeleri olmak üzere Ortadoğu ve Afrika ülkelerine ihraç edilmekte ve ülkemize döviz girdisi sağlanmaktadır. lçemizin toplam ekilebilir sahası 36. jeolojik devirlerde oluşmuş bir ovadır.ve 4.000. Afyonkarahisar-Konya karayolu üzerinde.932'dir. devlet ve özel öğrenci yurtları da mevcuttur. Buna bağlı olarak. Yine göl ve bataklık sahası ise 19. Bolvadin. 32 adet ilköğretim okulu. kuzeydoğudan Emirdağları (2307 m) ve kuzeybatıdan Paşadağları (2000 m)yla çevrilidir. Kırklar Camiî. yumurta. 1107 tarihinde Emir Mengücek Bey'in komutasındaki Türk birlikleri tarafından fethedilmiş olup.Bolvadin. 5 gün süren Kaymak Şenliğinde.Hayvancılıkla birlikte kendi sanayisine alt yapı oluşturmakta olup. il merkezine 48 km uzaklıkta bulunan ilçemiz. 1987 yılında Belediye Müzesi kurulmuştur. yeşil mercimek. I. hızlı bir gelişim içerisindedir. Alaca Çeşmesi. şekerpancarı. küçükbaş hayvan sayısı ise 68963'tür. kiraz gibi meyveler de üretilmektedir. mısır. 33 ton bal üretilmektedir. Heybeli kaplıcası. 2000 nüfus sayımına göre 83.s. un ve tuğla fabrikaları bulunmaktadır. Çepni. yüzen adacıklarıyla (kopak) ve balık avcılığı ile adını duyurmuştur. il ve ilçelere sanayi mamülleri pazarlamaktadır. Kemerkaya kasabasında yer altı şehri. 5 Sağlık Ocağı. Yanık Kışla. lçede çayır ve mera alanı ise 25. Diğer bir önemli sanayi kuruluşuda biride emaye mutfak eşyaları üretimi yapan Avşar Emaye sanayidir. bu okullarda toplam 9. Bunun 55. Bunların yanı sıra ilçemizde 15. Afyonkarahisar'a 30 km uzaklıkta ki Bolvadin Belediyesince işletilmektedir. elma. lçemizdeki en önemli sanayi kuruluşlarından biri olan Afyonkarahisar Alkoloid Fabrikası 1981 yılında deneme üretimi ile hizmete girmiştir. 12 adet ortaöğretim. Halkın geçim kaynağındaki ana unsur tarım ve hayvancılıktır. Ayrıca 46 apart ünite.950 tondur.manda besicileri ödüllendirilmekte ve Bolvadin'i tanıtma etkinliklerine ağırlık verilmektedir. 184 yataklı ve 66 banyolu oda 270 yatak kapasitelidir. Yaklaşık olarak 500 çalışanıyla bu kuruluşumuzda yılda 50-90 ton arasında afyon (morfin. Tek akarsuyu Akarçay'dır. KaramanBeyşehirli oğulları toprakları içinde yer almıştır. nohut.000 yumurta elde edilmektedir. Bunlardan en önemlisi Paşadağ ve Çoğu yaylalarıdır. Ahır dağlarından doğar ve Eber Gölü'ne dökülür.) imal edilmektedir. lçede her yıl Ağustos ayının ilk Cuma günü başlayıp.458 hektardır. Ak Çeşme. Develi. Emirdağları ve Paşadağları üzerinde muhtelif yaylaları bulunmaktadır. haşhaş.000 başlık toplam 66 adet tavuk kümesi bulunmakta ve günlük 800. Horan parkı gezi ve dinlenme yerleridir. lçenin nüfusu. Coğrafî olarak ç Ege Bölgesinde bulunan ilçemizde kara iklimi hüküm sürmektedir. Sahipata. sucuk. Bolvadin.Selçuklular döneminde Haçlı Seferlerine sahne olmuştur. işlenmiş kereste. 1958 yılında kurulmuştur. Güneyden Sultandağları (2519 m). "Heybeli Kaplıcaları" Turizm Bakanlığı'nca "Termal Turizm Merkezi" ilân edilmiştir. Bunlar emaye ürünleri. kaymak. lçemizin dağlarında sarı meşe. Eber Gölü havzası teknotik bir çukur olup. fiğ. hasır. Türbeler. Kırkgöz köprüsü.000 hektardır. ticaret ve sanayiye bağlıdır.730 öğrenciye 446 öğretmenle hizmet verilmektedir. Üzerinde Altıgöz. 1881 yılında da Sinanpaşa büyük bir külliye yaptırmıştır. lçede tam teşekküllü 70 yatak kapasiteli 1 Devlet Hastanesi. kaleye Yazır. 400 seyirci kapasiteli 1 spor salonu ve 2000 seyirci kapasiteli stadyum. lçe halkının diğer geçim kaynağı hayvancılıktır.Sultan Murat zamanında Osmanlı topraklarına katılmış. lçe ve köylerinde büyükbaş 16224. ardıç ve çam ormanları vardır. Toplam süt üretimi 14. lçe turistik ve tarihî eserler yönünden oldukça zengindir. 50 yatak kapasitelidir. Bu imalâtın büyük bir bölümü ihraç edilmekte ve ülkemize milyonlarca dolar döviz girdisi sağlanmaktadır. lçemizin kendi adını taşıyan ovasında buğday. Hacı Ahmet Camii. kodein v. hidrat. Çarşı Camii. lçenin. tarım. Kaplıcada bulunan otel. 2 adet spor kulübü bulunmaktadır lçede ekonomik hayat. Sultandağları. Ayrıca Afyon Kocatepe Üniversitesi'ne bağlı 1 Meslek Yüksekokulu bulunmakta olup.Tarih içinde Selçuklular. Eber Gölü. Akarçay'ın ve Sultandağları'nın kaynak sularıyla beslenerek ve zamanla su dolarak oluşturmuştur. 2 adet semt sahası. lçe eğitim-öğretim açısından hayli gelişmiş durumdadır. 1776 öğrenci ve 33 öğretim görevlisi bulunmaktadır. Kara Çeşme. Bu fabrikada yaklaşık. arpa. kayısı. yastık. sulamaya elverişli arazisi ise 28. armut. Bu gelişmelerden de anlaşılacağı üzere Bolvadin hızlı bir gelişme göstermektedir. lçede ki halk kütüphanesi 15. Eber Gölü.000 hektardır. demir doğrama. sazlığıyla. Bunların dışında 2862 hektarı ormanlık sahadır. 500 işçi çalışmakta olup. Hâlen ilçede 3 adet anaokulu. yem.Alaca Camiii. lçemizde 1350 adet fenni arı kovanı bulunmakta olup. 10 Sağlık Evi. 1 Sağlık Meslek Lisesi bulunmaktadır. vb.

Murat'a bırakmış ve böylece Osmanlıların eline geçmiştir. lçenin eteklerine yeleşmiş olduğu Sultandağları ilçenin yegâne dağlık alanı olup. Toplam arazinin %48'ni oluşturan 39.981' dir. kışları sert ve soğuktur. 5 Sağlık Evi. mevcut olup toplam 6701 öğrenciye 356 öğretmenle eğitim verilmektedir. lk kuruluşuna ait bilgi ve belgelerine henüz rastlanmayan Çay ilçesinin geçmişi milâttan önceye dayanmaktadır. Ağaçlandırma çalışmaları. Bölgenin ne şekilde kimler tarafından fethedildiğini bildiren kayıtlar olmamasına rağmen. önemli tarihî eserleridir. lçe yüzölçümünün %18'ini teşkil eden 14. 1155 yıllarında Selçuklu Devleti tarafından Oğuz Türkleri yerleştirilmiş.598 hektarlık alan ormanlarla kaplıdır. doğu-batı. bir silsile üzerinde yer alan 2610 m rakımlı Gelincikana Tepesi.338 hektarlık kısmı tarla arazisi olup. Geniş bir ova görünümünde olan zemini III(Neojen). güneyde Yalvaç. Sultandağlarının kuzey eteklerinde kurulmuştur. kuzeyde Bolvadin'le çevrilidir. 14 Sağlık Ocağı. bir gün sonra. önce Eşrefoğullarına ve Sahipataoğullarına. bağlı olduğu Afyonkarahisar ilinin doğusunda. lçenin nüfusu 2000 nüfus sayımına göre 49. meşe. 2 Nisan 1921 günü Yunan ordusunca işgal edien Çay ilçemiz. lçemizde 100 yataklı Devlet Hastahanesi. patates. 3 Nisan 1921 günü ordumuzca geri alınmıştır. Ayrıca AKÜ'ye bağlı 1 Meslek Yüksek Okulu bulunmakta olup. lçede her yıl Temmuz ayı içerisinde Vişne Festivali yapılmakta. bu göllerde balık avcılığı (sazan. muhtelif sebze ve büyük ölçüde meyve (vişne. Karamık ve Eber Göllerinden kesilerek SEKA'da işlenen kamış ve meyvacılık önemli yer tutar. 400 hektarlık bağ ve bahçe arazisine sahip olan ilçede hububat. Yüzölçümü 790 km2'dir. Suriye. Trakya krallarının birleşik ordusu ile Gelene kralı Antigon arasındaki psos meydan savaşına(M.Tabiî güzellikleri arasında Eber ve Karamık Gölleri bulunmakta olup. çok büyük bölümü sulanabilir durumdadır. Görülebilecek tarihi eserleri ise Selçuklulardan kalma Taş Camiî ve Kervansaray. batıda Şuhut ve Afyonkarahisar.111'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. zamanların alüvyon topraklarından oluşmuştur. Ayrıca lçe Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü ilçe halkının istekleri doğrultusunda kurslar açarak hizmet vermektedir.509 hektarlık saha çayır ve merayla. 301) ev sahipliği yapmasıyla ünlenmiş. 484 öğrenci ve 7 öğretim görevlisi bulunmaktadır. şekerpancarı. aslında 1010 metrelik rakımı ile ç Anadolu plâtosu karakterini taşır. 1 Sağlık Meslek Lisesi bulunmakta olup halkımıza sağlık hizmeti verilmektedir. Yakup samimi bir Osmanlı dostu olup. turna) ve çeşitli kuş avcılığı yapılmaktadır. kiraz. çam ve çalı gibi ağaçlar bulunmaktadır. Geniş ve düz alanları ile ova görünümünde olan Çay ilçesi.84'ünü oluşturan 5. Akdeniz ve ç Anadolu bölgelerinin kesiştiği güzergâh üzerinde yer alan Çay ilçesi. beyliğini vasiyet yoluyla II. Arazisinin %20'sine varan bölümü (yaklaşık olarak 16. Gıyasettin Keyhüsrev öldükten sonra bölge. Kanlı Yer Kavaklığı çevrede tercih edilen mesire yerleridir. 7 ortaöğretim. Selçuklu Sultanı III. % 6. elma) yetiştirilmektedir. üreticiler ödüllendirilmektedir. daha sonra ise Germiyanoğullarına geçmiştir. 2519 metre rakımlı Toprak Tepe ve 2063 metre rakımlı Kırkkaya Tepe yörenin en yüksek noktalarını oluşturmaktadır. Ege. ve IV. Eski Tunç Çağına kadar uzanan tarihi içinde Mısır.243 hektar) göl ve bataklıklarla kaplıdır. adı da "Çay Değirmeni" olarak değiştirilmiştir.Ö. ayçiçeği. lçenin kuzey doğusundaki Eber Gölü denizden 967 m yükseklikte olup 125 km²'lik bir alanı kaplamaktadır. ilçeyi. Bozan ve Karakuş dağlarından inen sularla beslenen Karamık bataklığı denizden 1000 m yüksekliktedir. 35 gün sonra şanlı ordumuzca 24 Eylül 1921 günü tekrar kurtarılmıştır. kuzey-güney doğrultulu antik yolların kavşak noktası olmuştur. Selçuklu Türklerinin Anadolu'yu fethi sırasında Bekçioğlu Emir Afşin. Emir Sanduk ve Dolathankuvvetleri tarafından fethedildiği sanılmaktadır . Orta Anadolu'da Amerra(Emirdağ) önlerine kadar gelmiştir. Yazları sıcak. fasulye. ç Anadolu ve Akdeniz bölgelerinin kesiştiği noktada kurulan şirin ilçemizin geçmişi oldukça eskiye dayanmakla birlikte tarihî eser sayısı azdır. 22 . Bunun 20. iklim bakımından ç Anadolu'ya uyum gösteren tipik kara iklimi özelliklerine sahiptir. Emir Ahmet Şah. Bunlardan hariç Çağlayan Parkı ve Şelâlesi.sazlığı arasında Sultan dağlarına yaslanmış yeşillikler içinde şirin bir ilçemizdir. "Yeşil Çay"denilerek güzelleştirmiştir. ç Ege bölgesinde. Bu ormalık alanlarda ardıç. haşhaş. Ege. darî sınırlar olarak doğuda Sultandağı. Germiyan Beyi I. Haçlı savaşları sırasında Haçlı ordularınca tahrip edilen şehre. Daha sonra 21 Ağustos 1921 günü Yunan ordusunca ikinci kez işgal edilen ilçemiz. lçe. lçede 27 ilköğretim okulu.

Şekil 5 : Bolvadin Kaymağı 23 .

Bugünkü Kocaöz (Feleli) köyünde antik Anabura kenti kurulmuştur. DAZKIRI Afyonkarahisar-Denizli karayolu üzerinde il merkezine 140 km mesafededir.358 Tarla Arazisi9. ilimizin doğusunda düz ve geniş bir arazi üzerinde olup.126'sı ilçe merkezinde yaşamaktadır. lçemizde bir adet semt futbol sahası mevcuttur.000 Tarım Dışı Arazi3. Dazkırı ilçe merkezinin bugünkü sakinleri. lçemiz 1959 yılında ilçe olmuştur. 24 . kuzeydoğusunda ise scehisar. ihtiyaca cevap vermediğinden. Eski Yunanlılar. 10.1991 tarihinde ise fiilen ilçe teşkilatı kurulmuştur. Hititler. lçenin nüfusu 2000 nüfus sayımına göre 13. Yöre tarihinin Akarçay kenarındaki höyüklerle yaşıt olduğu ve eski Tunç Çağına kadar uzandığı bilinmektedir. lçede. Romalılar ve Bizanslılar hakimiyet kurmuşlardır.ÇOBANLAR Afyonkarahisar'ın 25 km doğusunda düz bir arazi üzerinde yeni kurulmuş ilçelerimizdedir Afyonkarahisar il merkezine bağlı olarak ilk defa 1956 yılında belediye teşkilatı kurulmuş. bu isimlerin çokluğu ve "Polatlı" adıyla karıştığı gerekçesiyle "Dazkırı" olarak değiştirilmiştir. lçe merkezinde 8 ilköğretim okulu. 1 Sağlık Evi mevcut olup.000 Ormanlık ve Fundalık842 Çayır ve Mera20.283'dir. eski devirlerde Lidyalılar. "Tataroğulları" adıyla bilinen Kızılırmak boylarından gelenlerin ve daha sonraları Adana havalisinden gelerek yerleşen "Farşa" aşiretinin mensuplarıdır. güneydoğusunda Çay.485 Meyve Arazisi85 Sebze Arazisi160 Yem Bitkileri Arazisi600 Nadas5. Anadolu Selçukluları zamanında. Yüzölçümü40.800 Toplam Kuru Tarla Alanı13. Yüzölçümü 422 km²'dir. Futbol takımı.279 öğrenciye. Becerisi büyük bu küçük ilçemizde Türk otomotiv sanayisinin en ilginç aracı üretilmektedir. Tarımcılıkta pancar ekimi ön sırayı almaktadır. Afyon Arkeoloji Müesinde bulunan Artemis heykeli buradan çıkarılmıştır. tipik Osmanlı yapısını andıran avlu evlerden müteşekkildir.09. Hayvancılıkta büyük ve küçük baş hayvancılığı olarak yapılmaktadır. lçemiz.000 Tarıma Elverişli Olup Kullanılmayan Arazi310 Toplam Sulanan Tarım Alanı2.Sonradan. Su motorundan taşımacılık ve tarım işlerinde kullanılan "PATPAT" adlı römork-pikap karışımı araçlar. lçemiz kök boyalı halı dokuma ve satış reyonlarıyla dünya çapında üne kavuşmuştur. Afyonkarahisar Şeker Fabrikasının pancar deposudur. devlet-millet işbirliğiyle hastahane inşaatına başlanılmış. lçe merkezinde 2 adet Sağlık Ocağı. doğusunda Bolvadin ilçeleri vardır. Bugün meydana çıkan eserlerde bu milletlere ait pek çok tarihî eserler bulunmaktadır.200 Tarım Alanı16. merkez belediyesinin desteğiyle Afyonkarahisar I. Dazkırı'nın ismi o zamanlar "Apa" olarak adlandırılmıştır. Toplam 2. lçenin kuzeyinde Bayat. ilçenin küçük atölyelerinde imal edilmektedir. 88 öğretmen tarafından eğitim verilmektedir.200 Topraklarının büyük bir bölümü sulanan Çobanlar. 1 ortaöğretim okulu mevcuttur. lçenin Toplam Tarım Alanı ve Arazinin Genel Dağılımı Alan Ha. Amatör Liginde faaliyet göstermektedir. Ayrıca ilçede 2 adet un fabrikası mevcuttur. Tarım ve hayvancılık ilçenin gelir kaynağını teşkil etmektedir. Bunun 9. zemin ve birinci kat tamamlanarak çatısı kapatılmış bulunmaktadır.

armut. Truva Savaşlarında yenilerek Anadolu içlerine çekilen Ahiya (Akariyon) prenslerinden Geleinos tarafından M.5 km²'dir. Sodyum sülfat fabrikasında deterjan. ilçenin dinlenme ve mesire yerleridir.000 keçi. aile parkları ve gerekse Afyonkarahisar-Denizli. dut. kâğıt. 1 Sağlık Meslek Lisesi mevcut olup. 6.000 tavuk. Persler. Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü tarafından nakış. lçede elektriksiz köy bulunmamaktadır. hem de dış turizm açısından önemli bir turizm merkezi haline getirmektedir. kimyon. tekstil. halkımıza sağlık hizmetleri verilmektedir. uzaklıkta bulunan ilçe 1924 yılında kurulmuştur. Sulu tarım arazilerinde şekerpancarı. kiraz. Denizli-Antalya karayolu üzerinde şehrin girişinde yer alan dinlenme. Yeşilçat göletleri ile Eldere kuş cenneti ve Çamlıköy koruluğu diğer mesire yerleridir. Beloluk ve bilhassa Suçıkan mevkileri. erik. Pınarlı. meyvecilik. lçemizin adeta sembolü durumunda bulunan Suçıkan. antik kral yolu üzerinde Ege kıyılarına ve Akdeniz'e açılan karayolu ile demiryolu kavşağında kurulmuştur. cam ve ilâç sanayisinde kullanılan sodyum sülfat üretilmekte. Ortalama derinliği 150-210 cm arasındadır. lçemiz merkez. okuma-yazma bilenlerin oranı ise % 98'dir. Bu güzellikler. 15. karpuz.000 işcinin çalıştığı yün ipliği fabrikasında halı ipi üretilmektedir.000 çift çorap üretilerek. Afyon'da antepfıstığının yetiştirildiği tek ilçedir. elma. rakımı 832 m'dir.Ö. tınlı ve kireçlidir. Dolayısıyla ülke ekonomisine önemli miktarda döviz girdisi sağlanmaktadır. 1950 adet sığır. buğday. vişne. Bizans ve Türklere kadar bir çok Anadolu medeniyetinden izler taşıyan Dinar. lçemizin 2000 genel nüfus sayımına göre nüfusu 14. Menderes nehrine kaynaklık eden Pınarbaşı. lçenin E-24 karayolu güzergâhı üzerinde bulunması sebebiyle. Tarihin çok eski çağlarında sayısız imparatorun. 6000 hektarı fiilen sulanabilen bu arazilerin 11. lçenin yüzölçümü 570 km² olup. Çorap fabrikasında günlük ortalama 900. 7 Sağlık Evi. lçemiz. Hititlerden Aka. Hayvancılık ilçenin önemli geçim kaynaklarından biridir. 1200'lerde "Geleneia" adıyla kurulmuş.1200 yıllarına kadar uzanmaktadır. Yapağı ve Beşpınar kaynakları. lçe merkezi. il merkezine 106 km. yonca. nohut. Bu vadi içerisinde Küçük yayla. güneydoğusundan. 25 . ilçe ekonomisine katkı sağlamaktadır. mercimek. tanrı Apollo ve Kral Midas'ın müzik yarışı yaptığı ncirli. eski çağlardan bu yana. lçenin merkezinde bir adet yün ipliği fabrikası. kalorifer ve bilgisayar kursları açılarak halkın ihtiyaçlarına cevap verilmektedir. tesis ve lokantalarıyla geçit turizmine hizmet vermekte ve gelecekte turizm açısından daha büyük canlılık kazanacak konumda bulunmaktadır. Üçlerce.Ö. 1 belde ve 15 köyden teşekkül etmiştir. üretilen sodyum sülfat'ın % 80'i yurt dışına ihraç edilmektedir. büyükbaş. bu yol güzergâhı üzerinde bulunan Sanaos Halıcılık ve Muratköy Halıcılık şletmelerinin tur organize eden turizm şirketleriyle anlaşarak belirli bir plân dahilinde turist taşıyan turların turistik halı evlerine gelmesi. Bu okullarda toplam 2351 öğrenciye. Dinar gerek mesire yerleri. Dinar Hitit mparatorluğu döneminde Seha ırmağı (Büyük Menderes) Beyliğine bağlı olduğu tarih kitaplarından da anlaşılmaktadır.000 hektarı sulanabilir arazidir. Bölgenin iklimi yazları kurak ve sıcak. mısır. susam. sonbaharda ılık ve yağışlıdır. kayısı. okuma-yazma bilmeyenlerin oranı % 2.lçe. Frig. gül yetiştirilmektedir. kavun. kasaba ve köylerinde yaklaşık olarak 120. 1996 yılında başlanan hastahane inşaatı devam etmektedir. sürekli olarak bölgenin başkentliğini yapmıştır. çilek.000 koyun. Kışları az miktarda kar yağmakta ise de genellikle yağışlıdır. Boztepeler bulunmaktadır. ayçiçeği. 1 Ana Çocuk Sağlığı. Yüzölçümü 1. 2 adet manda ve 130 adet at bulunmaktadır. tarih boyunca birkaç kez kurulmuş ve batmış şehirlerden (Kelainai-Celainai-Apemeia-Kiboyossimo-Geyikler-Dinar) sonra bu adla anılmaya başlanmıştır.yon. hayvan pancarı. lçede 250 kişi kapasiteli 1 stadyum ve 1990 yılında Yeni Dazkırı Belediyespor ve Alkimspor kulüplerimiz. güneyinden Başmakçı. 150 öğretmenle eğitim hizmeti verilmektedir. lçe halkının % 60'ı geçimini tarım ve hayvancılıktan sağlamaktadır. 7 adedi de orman sahası içerisinde yerleşmiştir. ilçe arazisi doğudan batıya uzanan geniş bir vadidir. Bu nüfusun 6. lçede henüz bir Devlet Hastahanesi yoktur. bir adet çorap fabrikası ve yorgan fabrikası. Bunun 20 km²'si Başmakçı ve Dazkırı ilçe sınırları içerisindedir. Bölge genellikle düzgün olup. kilimcilik. lçemiz arazilerinin 19. arpa. gibi bitkiler. Dinar ve Evciler ilçeleri. 3 Sağlık Ocağı. D NAR Afyonkarahisar-Antalya karayolu üzerinde olup. ceviz. salatalık. Kimmerler. Amatör Liginde ilçeler arasında düzenlenen spor müsabakalarına katılmaktadırlar. Dinar'ın bilinen geçmişi M. anason. %54'ü düz toprak yapısı kumlu. susam. turizmi canlandırmakta. Arazilerin 2000 hektarı çayır-mera alanıdır. haşhaş. etlik ve yumurtalık kümes hayvancılığı da yapılmaktadır. Dinar'ı hem iç. lçemizde. Bölgenin sınırları içerisinde Acıgöl mevcut olup. lçemizde 1 Öğretmen Evi vardır. bitişiğinde kurulan "Apemeia" şehriyle birleşip "Dinar" adını almıştır. 5 adet ortaöğretim okulu bulunmaktadır. Dinar Anadolu'nun en eski yerleşim yerlerindendir. üretilen çorapların tamamı Fransa'ya ihraç edilmektedir. ayva ve kavak gibi ağaçlar yetiştirilmektedir. "Dinar".328 km²'dir.453'tür. güneybatısından Denizli/Çardak ilçesi ve Maymun dağlarıyla çevrilidir. küçükbaş. Köylerin 8 adedi ovalık kesiminde. Dinar. Roma. genel yüzölçümü 41.583'ü ilçe merkezinde yaşamaktadır. badem.880 hektarı tarım arazisidir. her yıl Afyonkarahisar I. lçe nüfusunun 14-44 yaş grubunda. bir adet sodyum sülfat fabrikası ve bir adet de yem fabrikası mevcuttur. fasulye. Kuru tarım arazilerinde ise. lçe merkezi ve köylerinde toplam 12 ilköğretim okulu. Şehrimiz. Bülüçalan kaynağı. 16.

Anhoros. kuzeyindeki köyler Ege bölgesindedir. güneyde Keçiborlu'yla çevrilidir. 11 Sağlık Ocağı. elma.Dinar tarihin ilk müzik yarışmasının yapıldığı yerdir. Antik Kral Yolu üzerinde Ege kıyılarına ve Akdeniz'e açılan karayolları ile demiryolu kavşağı üzerinde kurulmuş olan Dinar ilçesi. üzüm gibi meyvelerin üretimi yapılmaktadır. Karakuyu adıyla bir gölü. haşhaş ve yem bitkilerinin. Midas. 250 yurttaşımız yaralanmıştır. Toplam tarım alanı 63.340 küçükbaş. Geleine. 112. süt. kuzeyde Sandıklı. mısır.608'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. kuzey doğusunda Şuhut.036 hektar Meyve Alanı: 688 hektar Sebze Alanı: 540 hektar Gül Diken Alan: 40 hektar Bağ Dikili Alan: 462 hektar Nadas: 3. lçede tahıllardan arpa. Tarım Arazisinin Dağılımı: Tarla Alanı: 58. 94 vatandaşımız hayatını kaybederken. lçe merkezi ile kasaba ve köylerinde 2 Devlet Hastanesi. tarım.700 hektardır. nohut'un. 8 ortaöğretim okulu vardır. lçenin Dombay. şeker pancarı. kuru soğan. armut. 1 Ana Çocuk Sağlığı ve 1 Verem Savaş Dispanseri Tabibliği ve 1 adet 144 öğrencisi bulunan Sağlık Meslek Lisesi bulunmaktadır. lçe. peynir. Çöl Ovası ve Dinar Ovası adıyla başlıca üç ovası. hayvancılık ve ticarette gelişmiştir.849 öğrenciye 459 öğretmenle eğitim verilmektedir.608'dir. lçemize bağlı 9 kasaba ve 56 köy bulunmaktadır. büyükbaş. Ayrıca 1 Meslek Yüksekokulumuz bulunmaktadır. patates vd. 26 .1 şiddetinde deprem meydana gelmiş.700 hektar Tarıma elverişli olup kullanılmayan arazi: 195 hektar Mevcut Tarım Arazisinin Sulama Durumu: Devletçe Sulanan Alan: 6. et.155 arı kovanı bulunmaktadır. lçede ayrıca Millî Eğitim Müdürlüğüne bağlı Halk Eğitim Merkezi ve Çıraklık Eğitim Merkezi Müdürlükleri bulunmaktadır. buğday. lçede 46 ilköğretim okulu. endüstri bitkilerinden ayçiçeği. 1908 yılında ilçe olmuştur. Okulda 424 öğrenciye 13 öğretim görevlisiyle yükseköğretim verilmektedir.464 hektar Hayvancılık olarak. Bu okullarda toplam 8.320 hektar Toplam Sulanan Alan:41.000 kanatlı hayvan. Akdeniz ve Ege bölgesi arasında kalır. Cerit yaylası ve Dombay ncebel yaylası önemli yaylarımızdır. güneybatısında ise Başmakçı ve Evciler. lçede 14. Afyon iline bağlı olan ilçemiz Dinar. Dinar ve çevresinde halkın gelir kaynağı tarım ve hayvancılığa dayanır. lçede 1500 kişi kapasiteli 1 stadyum. Haydarlı Devlet Hastahanesinin yatak sayısı 30'dur. Göller bölgesi içerisinde incelenen Dinar ilçesi. lçenin 2000 yılı genel nüfus sayımına göre nüfusu 92. Akdeniz ikliminden. Asmalı yol.00'da 6. yumurta ve bal üretilerek ilçemizin ve ülkemizin ekonomisine katkı sağlanmaktadır.375 büyükbaş. 89. küçükbaş. kuzeybatıda Denizli.144 hektar Halkça Sulanan Alan:35. sebzelerin. güneydoğuda Isparta. bir akarsu olarak Büyük Menderes nehri vardır. 21 Sağlık Evi.739 hektar Toplam Tarım Alanı: 63. ç Anadolu kara iklimine geçiş karakteri gösteren yöresel klima alanıdır. çine tanrıların. yoğurt. lçemiz 1874 yılında Belediyelik. kralların karıştığı masallar ve efsaneler şehridir. Ilıca ve Marsiyas efsaneleri dededen toruna anlatıla gelmiştir. lçe merkezi ve güneyindeki köyler Akdeniz bölgesinde. vişne. Söz konusu hayvanlardan. lçede 1 Ekim 1995 Pazar günü saat 18. 3. 2 semt sahası ve spor kulübü bulunmaktadır. Dinar Devlet Hastahanesinin yatak sayısı 150. Bu nüfusun 37. tavukçuluk ve arıcılık yapılmaktadır.

lçede spora büyük önem verilmektedir. elma.511 hektarlık araziye de sulama imkânı yaratılabilir. 1 adet 500 kişilik kapalı spor salonu. 2 adet un fabrikası. 1 adet Sağlık Meslek Lisesi bulunmaktadır. Agorası (Pazar yeri). %15. Ayrıca Halk Eğitim Merkezi ve Çıraklık Eğitim Merkezi Müdürlükleri vardır. kavun ve karpuz meyvelerden. Aynalı.620 öğrenciye. 1 adet 1000 seyirci kapasiteli toprak zeminli stadyum. Stadyumu. lçede 625 kayıtlı üyesi bulunan Dinar Sanayi ve Ticaret Odası mevcuttur. Şirketler Limited Şirket:235 adet Anonim Şirket:16 adet Şahıslar:367 adet Kollektif: 7 adet lçede 9 adet dokuma. bölgeyi Türk iskânına açan Emir Afşin ile yaslandığı Emirdağlarından almıştır. lçede Aziziye Spor Kulübüne ait futbol. 15 Sağlık Evi. ilçeye 12 km mesafedeki Akçaören-Göğebaan mevkiinde. erik. Emirdağ ilçemiz. EM RDAĞ Afyonkarahisar'ın 70 km kuzeydoğusunda kurulmuş en eski ilçelerinden biridir. Bizanslılar. Selçuklular ve Osmanlılar egemenliğine girmiş olup bu toplumlara ait izler taşımaktadır. Bu alan. Dinar-Denizli karayolu üzerinde. haşhaş ve yonca. Emirdağ kilimleri %100 yün ve %100 tabiî kök boyasıyla üretilmektedir. dantel. Kilimlerde mahalli desen ve motifler yer alır. Emirdağ organize sanayi bölgesi yeri tesbit edilmiş. domates.347 hektar) tarım dışı arazidir. Sentetik dokuma fabrikası. vişne. Lidyalılar.213 km²'dir : lçede yazlar sıcak ve kurak. lçe çapında oldukça önemli miktarda süt üretilmektedir. 1 adet balık ağları iplik fabrikası. Norgaz orman piknik alanı. ipek halı gibi el sanatları yapılmaktadır. Arazi yapısı tarıma elverişlidir. Afyonkarahisar-Ankara karayolunun 41. lçemizde küçük sanayi sitesi mevcuttur.000 ve diğer şehirlerde 30. Ege bölgesinde yer alır. Okulda. adına bronz sikke bastırılmıştır. Daha çok koyun yetiştirilir.162'dir. 1 Verem Savaş Dispanseri. Ekilebilir arazinin 8. Ticarî amaçlı bu motifler değiştirilmemiştir. kiraz. Kösköslü. 2 adet yem fabrikası. lçemiz 1924 yılında kurulmuştur. Pınarbaşı. Romalılar. ve birçok semt sahaları vardır. Persler. Arazinin %62'si (130.089 hektar) çayır ve mera ve %7. Sebzelerden. el sanatlarının önemli bir yeri vardır. belediye imar sınırları içerisine alınmıştır. Kelleli seccadelerinin ünü yurt dışına taşmıştır.984 hektar) ormanlık ve fundalık.Tiyatrosu. ıspanak. Bizans döneminde Avrupa'nın üçüncü.500 hektar) ekilebilir arazi. Aurra (Hisarköy). lçede.lçede ormanlık alan sahası 186.Amorium. kayısı. Cerit ve Zenderi yaylası ilçemizin ilgi odağıdır. nohut. Ülkemizde Emirdağ yoğurtlarının lezzeti çok iyi bilinmektedir. yaklaşık olarak 830 hektarlık alan. Yol güzergâhında bulunan dinlenme tesisleri turizme hizmet vermekte. %14. kral yolu üzerindedir. 2 adet teneke kutu. kışlar soğuk ve yağışlı geçmektedir. Karakuyu kuş cenneti. biber. buğday. 2 adet makine ve tarım aletleri fabrikası. Emirdağ yöresinde yerleşim M. Danteon (Tanrılar Kulu Tapınağı). Yedikapı (Başkonak köyü). 27 . Roma çağında Anadolu'nun önemli merkezlerinden biri haline gelmiş. 620) Amorium doğumludur. şeker pancarı. voleybol branşları bulunmaktadır. 11 öğretim görevlisi ile 625 öğrenciye eğitim verilmektedir. 8 adet ortaöğretim okulu mevcuttur. badem.6'sı(31.000 Emirdağlı yaşamaktadır. Çamçalı kilimleri.409'u sulanmaktadır. Bölge. Bu kilimlerdeki desenler çok şeyin anlatımı gibidir. Hititlere kadar uzanan tarihi zaman içinde kesintisiz bir yerleşim alanıdır. Hayvancılık oldukça önemlidir. Hititler. Doğuda oldukça geniş ovası yer almaktadır.495'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. Yurt dışında Emirdağ'dan göç etmiş yaklaşık olarak 100. Eskişehir'de 99.8'i (16. lçede 100 yataklı bir Devlet Hastahanesi. Adını. ilçeye hareketlilik kazandırmaktadır. çalışmaları yürütülmektedir. armut. Arazi yapısı tarım ve hayvancılık için oldukça uygundur.Ö. AKÜ'ye bağlı 1 Meslek Yüksek Okulu bulunmaktadır.000. Toplam 7. fasulye. Asıklı. 1 adet kot dikim atölyesi vardır. 10 Sağlık Ocağı. Anadolu'nun ikinci büyük kenti olmuştur. lçenin güney tarafı Emirdağ sıradağları ile kuşatılmıştır. Bunun 20. lçede yetişen ürünler şunlardır. lçede geleneksel el sanatlarının başında kilim gelir. organize sanayi bölgesi olarak tespit edilmiştir. lçede 52 adet ilköğretim. Helenler. Kara döşeme. Yoğun olarak kilim. Artemis Anaitis Tapınağı. lçede un fabrikası ile sentetik dokuma fabrikası vardır.4'ü (31.km'sinde 9 km içeridedir.138 hektardır. 402 öğretmenle eğitim verilmektedir. Ünlü fabl ustası Ezop (M. Bindallı.Ö.2 adet çuval. Arpa. oya. yurt dışında çalışan işçiler tarafından ilçeye kazandırılmıştır. basketbol. doğuda Konya ile komşudur. Organize sanayiyle ilgili çalışmalar devam etmektedir. ceviz ve üzüm yetiştirilmektedir. ay çiçeği. lçenin yüzölçümü 2. yeşil mercimek. lçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 47. 50 adet kalkınma ve sulama kooperatifi ile 7 banka şubesi mevcuttur. 201. Kuzeyde Eskişehir. Suçıkanı. salatalık. 1437 yılına kadar gitmektedir.

Ayrıca 1 adet 20 ton/gün kapasiteli un fabrikası bulunmaktadır. Banaz'a 35 km uzaklıktadır. Sandıklı'ya 38 km. lçede okuryazarlık oranı % 98-%100'dür. lçenin 2000 genel nüfus sayımına göre nüfusu 9. Amorium ören yeri ve Sakarya nehrini besleyen Pınarbaşı gezip görülebilecek yerlerdir. Ovanın kuzey kenarı Bozdağ tepeleri ile çevrilmiştir. Hititler. mezar. Evciler ovasının orta kısmında kurulmuş olup. M RA KUVALYA KRALLIĞI'nın yıkılışından sonra Seha Irmağı Krallığı'na katıldığı ve bu krallığın elinde çok kısa bir süre (40-50 yıl) kaldığı söylenmektedir. doğudan Dinar(26 km). diğer alanlarda ise kuru tarım yapılmaktadır. haşhaş. Işıklı Barajı ve Akdağ bulunmaktadır. zamanla bu yerleşim yerindeki nüfusun çoğalması ve dışarıdan bu 28 . Yeni Hitit devrinde Şuppiluliuam (MÖ. "Hocalar" isminin verilmesiyle ilgili bir rivayet vardır. Anadolu eski çağlardan bu tarafa pek çok medeniyetlerin beşiği olmuştur. Bütün boş alanlar ekilidir. Frigler. Persler. 1 Sağlık Eviyle halkımıza sağlık hizmeti verilmektedir. Almanya. Evciler. 1991 yılnda ilçe olmuştur. Sandıklı ve Banaz ilçelerini birleştiren karayolu üzerinde. bu düzlük saha kuzey kısmına doğru yükselmektedir. Sebze ve meyvecilik gelişmemiştir. lçe. Selçuklular ve Osmanlılar yaşamışlardır. ayçiçeği ve şeker pancarıdır. HOCALAR lçemiz il merkezine 100 km uzaklıkta olup. Önemli tarihî bulgular ve kalıntılar. Bunun 5. Bizanslılar. tavukçuluk. Ege bölgesinin ç Batı Anadolu ile Göller Bölgesi arasında yer alır. lçede genellikle karasal iklim görülür. Yörede Lidyalılar. bitki örtüsü bakımından çok zayıftır. 1990 yılında ilçe olmuştur.Emirbaba. O dönemde bu yerleşim yerine ilk olarak üç kardeşin geldiği ve buraya yerleştiği. lçe. Çevre höyüklerde bulunan parçalardan tarihinin Lidyalılara kadar uzandığı anlaşılmaktadır. Nadas sistemi uygulanır. Evciler ilçesinin.139'u ilçe merkezinde yaşamaktadır. lçeye ulaşım hem karayolu. lçe jeolojik olarak çok hafif meyilli bir morfoloji göstermektedir. lçede 5 ilköğretim okulu. Deniz seviyesinden yüksekliği 981 m'dir. bunların babaları "HOCA"(ulema) olduğundan. lçe ekonomisi tarım. Çiçekli yaylaları. Hititler. Küçük höyük ve Büyük höyük civarında sulu tarım. lçe ve ilçeye bağlı köy. Evcilerde ticarî amaçlı olarak süt üreticiliği. hem de demiryolu ile yapılmaktadır. lçede 1 adet süt ve süt mamülleri işleyen 5 ton süt işleme kapasiteli mandra ile 1 adet 20 ton/gün kapasiteli süt toplama merkezi bulunmaktadır. Helenler. 1 ortaöğretim okulu bulunmaktadır. 1 semt sahası bulunmaktadır. kasabalarda Belçika. ç Anadolu yaylasının Ege kıyılarına açılan bölgesindedir. buradan dışarıya gidenlere sorulduğunda "HOCAG L'den" geldiklerini belirttiklerini. güney batıdan Dazkırı(21 km) ilçeleriyle komşudur. kuzeyden Denizli'nin Çivril (40 km). Codta ve lâhit gibidir. faaliyet gösteren 2 spor kulübü olup. Kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte Hocalar'ın 1300'lü yıllarda bir yerleşim merkezi olduğu tahmin edilmektedir.486'dır. Fransa ve Avusturya gb. Afyonkarahisar-Denizli karayolu üzerindedir. Bugün ilçemizde Koca höyük ve Küçük höyük diye bilinen iki höyük ile Öküzviran ve Kocaviran isminde iki örenyatağı vardır. sviçre. Ovanın batısında Maymun Dağı. Ahır dağlarında bulunan bronz Hitit heykeli yörenin çok eski dönemlerden beri önemli bir yerleşim merkezi olduğu izlenimini vermektedir. Yüzölçümü ise 235 km²'dir. kuzey doğusunda ise Büyük Menderes. Balcam mağarası. susam. Romalılar. Bir başka deyişle.1380-1345) zamanında Ege'den Akdeniz'in doğu kıyılarına kadar uzanmış ve Ön Asya'nın en güçlü imparatorluğunu kurmuşlardır. lçedeki 2 Sağlık Ocağı. Toplam 1166 öğrenciye 76 öğretmenle eğitim verilmektedir. lçemizde. az da olsa küçükbaş hayvancılığı yapılmaktadır. Avrupa ülkelerinde çalışan kayda değer sayıda işçi ailesi bulunmaktadır. En çok yetiştirilen tarım ürünleri buğday. arpa. Terra. dışarıdan bu merkeze gelenler "Nereye gidiyorsun?" diye sorulduğunda "HOCAG L'e gidiyorum". 4 adet ilköğretim okulunda taşımalı sistem uygulanmaktadır. Bu topraklar üzerinde kurulmuş olan yerleşim yerlerinden birisi de Hocalar ilçesidir. hayvancılık ve dokumacılığa dayanır. Gölcük. Çünkü toprağın yarım metre derinliğinden sonra başlayan "kist" ağaçların gelişmesini engellemekte ve iki sene sonra kurutmaktadır. Koruların dışında orman yoktur. EVC LER Afyonkarahisar'a 132 km mesafede düz alanda kurulmuştur. Fakat Işıklı Barajı ile Acıgöl'ün iklimi biraz daha yumuşattığı bilinmektedir.

Amatör Liginde faaliyet göstermektedir. mevkii olarak Orta Anadolu ve Batı Anadolu bölgeleri arasındadır. Toplam 2193 öğrenciye 93 öğretmenle eğitim verilmektedir. Toplam alanın büyük bir kısmı kültüre elverişli olmayan mera. kışları soğuk ve yağışlıdır. 3 ortaöğretim okuluyla yapılmaktadır. denizlerden uzak ve dağlarla çevrili olduğu için tipik bir kara iklimine sahiptir. lçe.940 Ha -%17. Doğudan scehisar. kuzeybatısında Uşak ili. Döğer ve Anıtkaya yerleşim bölgelerinde Germiyanoğullarından kalan kervansarayların mevcut oluşu ilçenin bir yol kavşağı ve konaklama yeri olduğunun kuvvetli delilleridir. Eski medeniyetlere beşiklik etmesi onun tarihî çehresini güzelleştirmektedir.Gazlıgöl kaplıcası ve içmeleri. lçe spor faaliyetleri bakımından vasat bir seviyededir.'dir. Aslantaş.751'dir. Bölge Pers. 1 ortaöğretim okulu bulunmaktadır. Frig Kaya Anıtları. Tarım ürünü olarak genellikle arpa. mezar oldukları sanılan tarihî kalıntılar Frigler dönemine aittir.Bunun 5. ormanlık ve dağlık-taşlık alanlardan oluşur. 1 kapalı spor salonu vardır. lçe ve çevresinde eğitim-öğretim halen 31 ilköğretim okulu. lçe sahip olduğu eğitim-öğretim kadrosu ve öğrenci potansiyeliyle oldukça iyi durumdadır.yere başkalarının da gelmesi sonucu "HOCALAR" adı altında bir yerleşim merkezi meydana gelmiştir.Meşe. hsaniye. Ekonomik durumu diğer ilçelere oranla çok düşüktür. lçe genel görünümü itibariyle yayla karakterini göstermektedir. kuzeydoğusunda Sincanlı ilçesiyle çevrilidir. Hayvancılık yapan aileler koyun. hsaniye'nin vaktiyle Hitit mparatorluğu sınırları içerisinde bulunduğuna dair elde bazı belgeler mevcuttur.5 Bölgedeki akarsular. lçenin doğusunda Çal. Halkın geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır. Bu medeniyetlerden günümüze kadar yaşayabilen eserlere rastlanmaktadır.7 HSAN YE Afyonkarahisar'ın 35 km kuzeyinde tabiat ve tarihin en cömert davrandığı ilçelerimizden biridir. hsaniye 13 Temmuz 1921'de Yunanlılar tarafından işgal edilmiş ve tam13 ay 14 gün düşman zulmü altında kalmıştır. keçi ve büyükbaş hayvan beslerler. Roma-Bizans kaya yerleşimleri. lçede 2 Sağlık Ocağı. Ayrıca tabiat harikası kütleler ve peribacalarının süslediği Frig bölgesi diye anılan saha bu yörenin Frigler zamanının önemli bir yerleşim bölgesi olduğunu gösterir. Maltaş ve Yılantaş gibi Göynüş Vadisi'ndeki yerler. Millî Kurtuluş Savaşı'mız sırasında 22 Ağustos 1922'de düşman istilâsından kurtulmuştur.%1. lçede faaliyet gösteren Hocalar Belediye Spor Kulübü ilimiz I. geçer. meslek edindirici kurslar açılmaktadır.Bahçelik: 165 Ha . güneyinde Sandıklı. Yüzölçümü 888 km2'dir. Kayıhan yerleşim birimleri Kapıkayalar. mezar odaları.224'dir.835 Ha -%80.Yerleşim yeri olarak ç Ege bölgesinde olan Hocalar. yaklaşık olarak üç ay burada kalırlar.095'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. Emre Gölü'nün beslendiği Döğer Çayı ile Üçler Kayası köyünün yakınından geçen Balıklıpınar ve Eğret'ten çıkan Cumalı çaylarıdır. Ayazin. il merkezinin güneyinde kurulmuş olup. lçenin 2000 genel nüfus sayımına göre nüfusu 34. lçede 3 semt sahası ve 5 spor kulübü mevcuttur. buğday ve haşhaş yetiştirilir. adıç ormanları ve koruluklarla çevrilidir.1959 yılında ilçe olmuştur. Ayrıca 500 kişi kapasiteli. Anadolu'nun 1071 Malazgirt Meydan Savaşı'ndan sonra Türklerin yerleşimine açılması sonucunda bazı Türk boylarına mensup kafilelerin bu bölgeye yerleştikleri sanılmaktadır. 5 Sağlık Evi ve 1 Sağlık Meslek lisesi bulunmaktadır. daha sonra Selçukluların ve Osmanlıların hakimiyetine girmiştir. Merkez ile çevre yerleşim bölgelerinde 6 Sağlık Ocağı. Genellikle kışları soğuk. Hitit mparatorluğu'nu ortadan kaldıran Frigyalıların eski yapıların da hsaniye sınırları içerisinde raslanmaktadır. batıdan kısmen Kütahya ve Altıntaş. Helen. Rakımı 1093 metredir. yazın yaylaya çıkarlar. klim bakımından yazları kurak ve sıcak. Sulu Tarım Arazisi: 1. peribacaları ve yaylaları ilgi odaklarından bazılarıdır. batısında Burgaz. lçenin 2000 genel nüfus sayımına göre nüfusu 13. güneyden Afyonkarahisar ile çevrilidir. kuzeyden Seyitgazi ve kısmen Kütahya. Roma ve Bizanslıların. Döğer ve Alanlı bölgelerinin Oğuz Türkleri tarafından 1085 yıllarında iskân edildiği tahmin edilmektedir. çevre yerleşim yerlerine nazaran orman ve fundalıklarla kaplıdır. lçede 16 ilköğretim okulu. çam.656'sı ilçe merkezinde yaşamaktadır. Ayrıca Halk Eğitim Merkezi bulunup. Hocaların toplam yüzölçümü 537 km2. batısında Denizli. Ayrıca ilçemizde Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü halkımızın istekleri doğrultusunda bilgi ve becerileri arttırıcı kurslar açarak hizmet vermektedir. 6 Sağlık Evi bulunmaktadır. Bunun 2. kuzeydoğusunda Ahır dağı ve güneybatısında Akdağ bulunmaktadır. yaz mevsimi kısa ve sıcak Kuru Tarım Arazisi: 8.8 Bağlık . Toplam 5107 öğrenciye 72 öğretmenle eğitim verilmektedir. lçenin köklü bir mazisi vardır. Hocalar ilçesi. 29 .

lçenin ekonomisi büyük ölçüde mermerciliğe dayansa da tarım ve hayvancılık önemli bir yer tutar. Kavaklı Beli (1444 m) lçenin nüfusu 22 Ekim 2000 nüfus sayımına göre genel olarak 23. Gök. klim karasal olduğu için halkımız elverişli olan yerlerde hayvancılığa yönelmiştir. hayvancılık ve mermer sanayi üzerinde gelişmiştir. 4 Sağlık Ocağı. besicilik. güneyde AKHAN. lçede 1500 kişi kapasiteli 1 stadyum ve 1 spor kulübü bulunmaktadır. Ortalama yükseltisi 1050 m olan ilçenin yüzey şekillerinde önemli farklılaşmalar görülür. kışları soğuk ve yağışlı geçmektedir. Sanayi olarak dünyaca ünlü Kızılay Madensuyu ve Yıldız Madensuyu şletmesi ve özel sektöre ait 2 adet un fabrikası bulunmaktadır. bu özelliğinden dolayı scehisar'da Akdeniz ve karasal iklimin özellikleri görülür. Karasandıklı. meşe. palamut ve karaağaçtır. Afyonkarahisar Belediyesince işletilmektedir. Anadolu'nun Türkler tarafından fethedilmesi yıllarına bakıldığında şu bilgilere rastlamaktayız: " Çin tarihlerine göre en eski Türk ili (TÜRK STAN) Hiyenigne(Koyunlu) devleti beş büyük hanlık şeklinde yönetiliyordu. Coğrafî konumu itibariyle ilçe.820 hektarlık alanında susuz tarım şeklinde yapılmaktadır. Karacaören (Belkaramık). 29 °c. lçede 25 yataklı 1 Devlet Hastanesi. Karacalar. lçenin adı. Zamanla bu isim scehisar'a dönüşmüştür.40′ -31°c-43′ doğu meridyenleri ile 37°-40′-39°-17′ kuzey paralelleri arasında olup doğudan Bayat." Bu bilgiler ışığında düşünüldüğünde. Toplam: 4. birer yön ve Türk li'nin ayrıldığı beş büyük boy adı demektir. lçe merkezinde çalışan nüfusun büyük bir kısmı (% 80'i) ile köylerde çalışan nüfusun küçük bir kısmı (%20'si) mermercilikle uğraşmaktadır. Karayokuş. merkezde SARIHAN( lhan). Ayrıca Halk eğitim merkezi müdürlüğü merkez ilçe ve köylerinde kurslar açarak hizmet sunmaktadır. Karaca. Tarım ve hayvancılık faaliyetleri mermercilikle birlikte olarak yürütülmektedir. lçenin genel görünümü ise yayla karakteri taşımaktadır. batıdan Afyon merkez. Karayatak. Aileler. Selçuklu hükümdarı I. Asar Dağı (1400 m). hayvancılık.lçe ekonomisi. Karahalilli. Başlıca orman ağaçları karaçam. Yazları sıcak ve kurak. Yaşlıların zaman zaman kullandıkları " scekaraser" şeklindeki ifadelerden de bu hükme varmak mümkündür. Gazlıgöl kaplıcası hsaniye ilçesi sınırları içerisinde.209'dir. 2 ortaöğretim bulunmaktadır. lçe de 1 Meslek Yüksekokulu bulunup 189 öğrenciye 8 öğretim görevlisiyle eğitim verilmektedir. Tarım ilçemizin 14. Karakuyu. Bu beş boydan bölünerek Anadolu'ya gelenlerin yerleşim alanları şunlardır: "Kar. " scehisar" ismi ile ilgili olarak. 4 Sağlık Eviyle halka sağlık hizmeti verilmektedir. 30 . Köroğlu Dağı (1526m). genel olarak kendi ihtiyaçlarına yönelik sebze ve meyve üretimi yapmaktadırlar. Oturumuna tahsis edilen milletin mensup olduğu boy adına göre bu bölgelerin adları konulmuştur. tarım ve az da olsa ticarete dayanmaktadır. Kızıl.MESUD döneminde Afyonkarahisar civarında 300 yerleşim bölgesi tespit edilmiş. ilk defa işitenler için oldukça dikkat çekicidir. lçemizde 19 ilköğretim. Karakol Tepesi (1721 m). Şu halde Kara. Karataş. SCEH SAR Afyonkarahisar-Ankara karayolu üzerinde olup il merkezine 23 km uzaklıktadır. lçe merkezi 7 tepe üzerinde kurulmuştur. Afyonkarahisar'a 25 km uzaklıktadır. klim şartlarına ve yüzey şekil özelliklerine bağlı olarak belirlenen tabiî bitki örtüsü "bozkır" dır. 1987 yılında ilçe olmuştur. Elmadağı (1516m). Demek ki Türkler 800 yıl önce Anadolu'yu vatan olarak benimsemişler. Ak ve Sarı isimleri renk değil. Ege bölgesinin en doğusundaki ilçelerimizden birisi olan scehisar. kuzeyden hsaniye ve Çifteler(Eskişehir) ilçeleri. güneyden Gebeceler kasabasıyla çevrilmiştir. klime uygun olarak ilçe çapında çoğlukla tahıl ürünleri yetiştirilmektedir. Madentepe (1894 m). Karasar. Kuzeyde KARAHAN. doğuda GÖKHAN komuta ediyordu. " scehisar" adı Karahan boyundan gelen Türklerin adıdır.362 öğrenciye 155 öğretmenle hizmet verilmektedir. Ege ve ç Anadolu bölgelerinin birbirine en çok yakınlaştıkları yerde kurulduğu için. Karadilli. Şapane Tepesi (1785 m). lçe topraklarının kuzey ve kuzey doğu kesimleri dağlık ve engebeli olmasına rağmen. (Karahisar-Afyon) scekarahisar ( scehisar).813'ü ilçe merkezinde yaşamaktadır. scehisar Çay'ı ilçeyi ikiye ayırmıştır. batıda KIZILHAN. tarım. Yüzölçümü ise 483 km²'dir. Ormanlık alanı ilçe yüzölçümünün 1/4'ü kadardır. Zengin mermer yatakları üzerinde kurulmuş olan ilçemiz. Tarım alanları ilçenin güney ve batı kesimlerindedir. Bunun 11. Karahanlılar boyundan gelenlerle bölgeye " scekaraser" adını vermişlerdi. Volkanik karakterli ve kalkerle bir yapıya sahip olanilçenin önemli yükseltileri şunlardır: Ağındağı (1526m). ardıç. Karakışla. güney ve batı kesimleri ise dalgalı ve düz bir yapı şeklinde görülür. yukarıda bahsedilen Türk boyları buralara iskân edilmiştir. lçede eğitim ve öğretim faaliyetleri örgün ve yaygın eğitim alanlarında yürütülmektedir.

Daha çok koyun. Mermer. porselen ve sert plâstik imalatında d)Filitrasyon işlerinde lçede çıkarılan mermer çeşitleri şunlardır: Afyonkarahisar kaymağı. Tarihi oldukça eski olan ilçemizde Roma. 1990 yılında ilçe olmuştur. KIZILÖREN Afyonkarahisar-Antalya karayoluna 3 km'lik mesafede kurulmuş olan ilçe. ayçiçeği. çimento ve buna benzer inşaat sektöründe c)Seramik.Seydiler Kalesi. Selimiye Kayalıkları. lçemizde hayvancılık ev ihtiyaçlarımızı karşılamak için. 14. vişne. Ankara-Antalya karayolu üzerinde bulunan Belediyeye ait akaryakıt istasyonunun bulunduğu Karapınar mevkiinde küçük bir köy olarak kurulmuştur. olduğu bunun 70 x 106 m3' ünün görünür rezerv olduğu hesaplanmıştır. batısında Akdağ.820 Çayır ve Mera5.000 Arazi kullanımında gösterilen işlenebilir arazinin 391 hektarında sulu. doğusunda Kumalar dağı bulunmaktadır. Hasan Bin Basri'nin muhafızları olduğu sanılan Çoban Dede yatırları da bu kasabamızdadır. Bu rivayetlere göre ilçemiz. Selimiye. lçenin Seydiler kasabasında Hasan bin Basri Türbesi ve Camisi bulunmaktadır. hindi ve ördek yetiştirilmektedir. Frig ve Türk.600 Orman ve Fundalık6. peribacaları. Muhtemel mermer rezervinin 500x106 m3. Kızılören. Tarım ve hayvancılık başlıca geçim kaynaklarıdır.111 metre yüksekliktedir. bu yıldan sonra yeni teknolojik imkânlarla çıkarılmaya başlanmıştır. Afyonkarahisar gülü. Kuduz hastalığını tedavi eden Hasan Bin Basri ve beş bilgin arkadaşı. Ancak ilçe halkının yaşlıları arasında eskiden beri söylene gelen rivayetler bulunmaktadır. Kırkinler. sığır. Çatal Kayalar. lçeye eskiden "Kızılviran" denirdi. Ülkemizde ve dünyada "Afyonkarahisar Mermeri" olarak bilinen ve tanınan mermer scehisar'da çıkarılıp işlenmektedir.Arazi Dağılımı Alan(Ha) şlenen Tarım Arazisi14. Afyonkarahisar şekeri. Afyonkarahisar ilinin güney batısında kurulmuş. köylerimizde ise geçimi temin etmek için yapılmaktadır. Menevşeli Kayalar. Ornaş Kayalıkları.000 Kullanılmayan Arazi180 Tarıma Elverişli Olmayan Arazi10. Daha çok buğday. lçe merkezinin kuzeyindeki ormanlık alanlar piknik yapmaya ve avcılığa oldukça müsaittir. Dökümeon Kale surları. Bu dönemlere ait eserlerin bir kısmı tahrip olmakla birlikte önemli bir bölümü günümüze kadar ulaşmıştır. Bunlardan bazıları şunlardır: a) lâç. Alanyurt. Ocak mermerciliği: 1980 yılına kadar ilkel metodlarla çıkarılan mermer. kuzeyinde Sandıklı. lçenin tarihî kuruluşu hakkında elimizde kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Deniz seviyesinden 1. keçi.429 hektarında ise susuz tarım yapılmaktadır. haşhaş. Bundan dolayı taş kaybı azalmıştır. güneyinde Dinar. b)Karo. Şu andaki adını (Kızılören) daha sonra almıştır. Seydiler Gölü çevresi. scehisar'da 2000 yıldır mermer ocakları işletilmektedir. il merkezine 87 km uzaklıktadır. tavuk. arpa. Köroğlu dağları ormanlık sahaları ve Acısu mevkii ilçenin belli başlı dinlenme yerleridir. 31 . kirli sarı. Bacak Kale. elma ve kayısı yetiştirilmektedir. boya ve kimya sanayiinde. Frig. 1983 yılına kadar hammadde olarak satılmakta iken 1983 yılından sonra işletmeye yönelmiştir. Gresunlular Şehitliği. Horasan'dan gelip Seydiler kasabasına yerleşmişler ve burada yaşamışlardır. meydana gelen bir sel felâketinden sonra şu anda ilçenin bulunduğu alana göç etmiştir.slâm dönemlerine ait pek çok eser bulunmaktadır. sıva. Kızıl Kayalar. kaplan postu ve menekşedir. Bunların türbesi Hasan Bin Basri soyundan gelen "Tekkeşin" adı verilen kişilerce yaptırılmış ve bunlar türbenin bakım ve temizliğini nöbetleşe olarak üstlenmişlerdir. Hitit. Roma ve Bizans dönemlerine ait yerler görülmeye değer eser ve tabiat harikalarıdır. Mermer: Kalkerlerin metamorfizmaya uğraması sonucu meydana gelen kaya çeşitlerindendir. Çatağıl ve Dağlat çevreleri yayla ve dağ turizmine elverişlidir. Mermer atıkları çeşitli alanlarda değerlendirilmektedir. Halk.

lçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 87. tamamı taşıma nedeniyle kapalı) 8 ortaöğretim okulu. arıcılık. 32 .761 öğrenci öğrenim görmektedir. özel sektörü teşvik etmek için kiraya verilmiştir. halk oyunları. 395 yılından 1078 yılına kadar geçen süre içerisinde Bizans yönetiminde kalmıştır. Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfınca yapılan konfeksiyon atölyesi. Bunun 43. Menteş (Stektoriom). özel sektöre ait bir sanayi tesisi olarak. okuma-yazma ve el sanatları kursları açılmaktadır. lçedeki 20 yatak kapasiteli Sağlık Merkezi binası devlet-millet işbirliğiyle yapılmıştır. güneyinde Akdağ. Bakır çağını yansıtmaktadır. haşhaş ekimi yapılmaktadır. 1071 Malazgirt Savaşından sonra zamanla. Mesut.Sandıklı bölgesinin en büyük yerleşim yeri Kussar-Kussor idi. Çoklukla buğday ve arpa. lçede merkez belediye dahil 11 belediye ve 47 köy mevcuttur. 70 civarında işçinin çalıştığı YETAŞ Mobilya Fabrikası bulunmaktadır. lçemizin merkez ve köylerinde. SANDIKLI l merkezine 60 km uzaklıktadır. Yüzölçümü ise 337 lçede 2 ilköğretim okulu. Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünce giyim. Sulu tarım yeterli düzeyde değildir. Germiyanoğulları bundan yararlanarak Sandıklı bölgesini hâkimiyetleri altına almışlardır. 1 Öğretmen Evi mevcuttur. 5000 yıllarına kadar dayanmaktadır.791'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. tamamen Bizanslıların elinden alınmıştır.Ö. ufaklı beylikler kurulmuştur. lçenin ne zaman kurulduğu kesin olarak bilinmemekle beraber.S. Yüzölçümü ise 1036 km²'dir. 5 Özel Yurt Pansiyon. yapılan araştırmalarla ortaya çıkmıştır.126'dır. doğusunda Kumalar dağ silsilesi. Anadolu'ya gelen Türkmen boylarının başında Kutalmışoğlu Süleyman. lçe sınırları içerisinde. yaklaşık olarak 40 işçi ile faaliyetine devam etmektedir. Sandıklı ovasının ortasından Kûfi çayı geçer. ilimizin güneybatısında kurulmuş olup. lköğretim okullarında 6860. Böylece Osmanlı hâkimiyetine geçmiş. Sandıklı 1924 yılında ilçe olmuştur. daha sonra tekrar Osmanlı hâkimiyetine geçmiştir. Frigyalılar döneminde kurulduğu. Toplam 334 öğrenciye 29 öğretmenle hizmet verilmektedir. Karasandıklı (Bruzeus).stanbul demiryolu hattı üzerinde kurulmuş önemli yerleşim merkezlerindendir. ilçede el sanatları olarak halıcılık yapılmaktadır. ortaöğretim okullarında 1901 olmak üzere toplam 8. ve Yanıkören (Otreus) önemli yerleşim merkezleri ve antik kentlerdir. stiklâl Savaşı yıllarında Sandıklı ve köyleri Yunanlılar tarafından işgal edilmiş ise de uzun sürmemiştir. 1200 yıllarında yıkılması ile Frig devleti kurulmuştur. Kusura şehri.982'dir. Yüzey şekli bakımından ovası alüvyonlu ve verimlidir. Buradan çıkan eserler Afyon Arkeoloji Müzesi'nde olup. yaz ayları ise kurak ve sıcak bir iklime sahiptir. Sandıklı M. 26 Mart 1379'da yapılarak ibadete açılmıştır. Şehir merkezinde tarihî evler de mevcuttur.Winifert Lamb tarafından Kussar (Kusura köyü) Höyüğünde yapılan kazılardan anlaşılmıştır. lçe. Bunun 2. Dolatan. Emir Alpyoluk Afşin. Selçuklular zamanında Germiyanoğulları. tarımla birlikte büyük ve küçük baş hayvan yetirtiriciliği de yapılmaktadır. Hititlerin M. Bu dönemde bazı eserler yapılmış ve şehrin tamiri 1325'te tamamlanmıştır. Halk Eğitim ve Çıraklık Eğitim Merkezlerinde değişik alanlarda kurslar açılmaktadır. batısında da Ahır dağları ile çevrilidir. 1 Çıraklık Eğitim Merkezi. Kaplıcası ve leblebisi ile tanınmaktadır. yine bu dönemde. lçede 69 ilköğretim okulu (11'ü. stiklâl Savaşı sonucunda Türkiye Cumhuriyeti idaresine geçmiştir. Afyonkarahisar ve Sandıklı bölgesi Dolatan ve Emir Sanduk kuvvetlerince Akdağ kesimine kadar. Tarihte Yanık Frigya olarak bilinen bölge içindeki beş şehri kapsayan Pentapolis bölümü bugünkü Sandıklı ovasına yayılmış olan Koçhisar (Hierapolis).Ö. lçe. Dinar ovasını sulayarak Büyük Menderes sularına karışır. Selçuklu Devletinin yıkılmasıyla Anadolu'da irili. Timur'un Anadolu'yu istilâsı ile Osmanlı hâkimiyetinden çıkan Sandıklı. Sanduk Beyler bulunuyordu. Bu şehir. Hititlerin başşehri olarak bilinen Hattuşaş ayarında bir şehirdi. 1 Özel Dersane. 2 Motorlu Taşıt Sürücü Kursu. Ulu Camî.km²'dir. Antalya-Denizli karayolu ve zmir-Ankara. tarih itibariyle M.558'i ilçe merkezinde yaşamaktadır. lçede ayrıca sağlık hizmetlerinin sunulduğu 1 Merkez Sağlık Ocağı ile 2 Sağlık Evi bulunmaktadır. bir ara Karamanoğulları Beyliğinin elinde kalmış ise de. kışları soğuk ve kar yağışlı. lçe merkezinde bulunan Ulu Cami ve korumaya alınan çınar ağacı görülmeye değer yerlerinden biridir. 1 Halk Eğitim Merkezi.Türkler bütün Anadolu'ya hâkim olmuşlardır. Sandıklı'yı çeyiz hediyesi olarak Yıldırım Beyazıt'a vermişlerdir. lçenin nüfusu 22 Ekim 2000 genel nüfus sayımına göre 4. lçede toplam 441 öğretmen görev yapmaktadır. Sandıklıda bu dönemde önem kazanmıştır. 1 ortaöğretim okulu bulunmaktadır. lçe ve ilçeye bağlı köylerin geçim kaynağı genel olarak tarım ve tarıma dayalı hayvancılıktır. Daha ileride Hamam çayı ve Beylik deresi ile birleşip. Ayrıca. Bu durum Oxford Üniversitesinden Arkeolog Miss.

fiğ. lçede büyük bir sanayi kuruluşu yoktur. ova köylerinde tarım daha ağır basmaktadır. Kaymakamlıkça her yıl düzenlenen futbol ve voleybol müsabakaları ile spor faaliyetlerinin yaygınlaştırılmasına çalışılmaktadır. dağ köylerinde ise daha ziyade küçükbaş hayvan yetiştiriciliği yapılmaktadır. yatak kapasitesi bulunmaktadır.) lçede 165 yataklı 1 Devlet Hastahanesi. 6 ambulans. Haberde Sandıklı 15 günde ve Esnaf Gazetesi aylık olarak çıkmaktadır. Tarım faaliyetleri büyük ölçüde modern tarım makineleriyle sürdürülmektedir. 112 acil yardım ve kurtarma hizmetleri. arpa. Merkezdeki ve Hüdai Kaplıcasında bulunan otel ve villâların toplam yatak kapasitesi 2000'dir. lçede 250 kişilik bir kapalı spor salonu.lçemizde Afyon Kocatepe Üniversitesine bağlı olarak Sandıklı Meslek Yüksekokulu bulunmaktadır. Böylece iç ve dış turizme hizmet verilmektedir.000 hektarSulanabilir Arazi Ekilen Arazi: 54.2000 tarih ve MPG.820'dir.06.1. patates ve vişne yetiştirilmektedir. 03/270 sayılı Olur'larıyla "Tabiat Parkı" olarak tescil edilmiştir. şekerpancarı.327 hektar lçede hayvancılık tarım ile müşterek olarak yapılmaktadır. Hüdai Kaplıcaları.286 hektar Sebze Arazisi: 377 hektarToplam: 8.297 hektarDevletçe : 4. Ayrıca patates un fabrikası yapılması için çalışmalar devam etmektedir. Türk Ticaret Bankası.23. devlet hastanesi bünyesinde 6 makineli dializ ünitesi. kış aylarında ise besi şeklinde yapılmaktadır. 4 adet yem. lçe halkının büyük bir kısmı tarımla uğraşmaktadır. Daha çok buğday. 1. lçe sınırları içerisinde bulunan Akdağ Orman Bakanlığının 29.C. Bu yüksekokula bağlı 4 bölüm( program) vardır : şletme Programı(Normal. (Sandıklı Postası ve Sandıklı Sesi haftalık olarak. Halk Bankası. ş Bankası ve Akbank'tır. 1500 kişilik portatif trübünü bulunan bir stadyum ve 2 semt sahası. 1700 yataklı villâlar ve çadır kentler mevcuttur. çevre özelliğini bozmayan. lçede 7 banka şubesi vardır. 1 voleybol ve 1 basketbol takımı ile amatör spor kulübü vardır. 1 adet teneke ve gazoz fabrikası bulunmaktadır. GENEL ARAZ DAĞILIMI Toplam Arazi Miktarı: 63. Ayrıca ilçede 19 adet eczahane bulunmaktadır. Örnek niTlfik taşımaktadır. haşhaş.450 kanatlı kümes hayvanı 147. 4 adet çocuk oyun alanı bulunmaktadır. Hayvancılık yaz aylarında daha çok ilçemiz hudutları içerisindeki yaylalarda ve otlaklarda.kinci Öğretim) Turizm Programı (Normal-ikinci öğretim) Harita Kadastro Programı(Normal) Halıcılık Programı (Normal) Mobilya Dekorasyon Programı(Normal) Yüksekokulda ön lisans programı uygulanmaktadır. Toplam büyükbaş 24. Ova köylerinde koyun ve büyükbaş.601 hektarHalkça: 4. 1 Sağlık Meslek Lisesi sağlık alanında hizmet vermektedir.303.Ziraat Bankası. Küçük sanat erbabının faaliyet gösterdiği 228 işyeri kapasiteli Küçük Sanayi Sitesi bulunmaktadır. Hüdai Kaplıcaları Turizm Bakanlığı'nca "Turizm Merkezi" ilân edilmiştir (Bk: Turizm) Kaplıca merkezinde 328 yataklı 2 otel.650 adet arı kovanı vardır. 33 . nohut. 1 adet ısıcam. hektar Nadas Arazisi: 2. T.MP.589 hektar Meyve Arazisi: 243 hektar Bağ Arazisi: 155 hektar Kullanılmayan Arazi: 5. lçede 4 futbol takımı. Ziraat Odası gazetesi. Şeker Bank. 14 Sağlık Ocağı ve 19 Sağlık Evi. Bunlar. lçenin Hüdai Kaplıcaları termal Turizm potansiyeli yönünden oldukça zengindir.420 küçükbaş 56. rastgele inşaat yapımına müsaade edilmeyen niteliğini korumaktadır. Organize Sanayi kuruluşu çalışmaları devam etmektedir. Dağ köylerinde hayvancılık. lçede 1 kütüphane bulunmakta. Üretilen patateslerin değerlendirilmesi için cips fabrikası inşaatı tamamlanmak üzeredir. lçe merkezinde 3 adet un. 5 mahallî gazete yayınlanmaktadır. Sandıklı Yıldızı. "Akdağ" ve Akdağ'da bulunan "Kocayayla" ile "Tokalı Kanyon" görülmeye ve gezilmeye değer yerleridir.

mobilya. 305 öğretmenle eğitim verilmektedir. doğudan Afyonkarahisar Merkez ilçesi ve Şuhut ilçeleriyle çevrilidir. okul ve hamam yaptırmıştır. 3 ortaöğretim okulu bulunmaktadır. patates. çiçekçilik. oto motor tamiri. % 21'i dik.Ö. 57.S NANPAŞA Afyonkarahisar-Uşak. vatandaşların kendi çabaları ve sondajla yapılmaktadır. Ağaçlandırma çalışmalarının tamamından olumlu sonuçlar alınmıştır. Çathöyük köyü. arpa. Kışları soğuk ve kar yağışlı.104'dür. 9 Sağlık Evi halkın sağlık ihtiyaçlarını karşılamaktadır. Sinanpaşa. Akören-Gecek Gediği. okuma-yazma ve daktilograf becerileri kazandırmaktadır. Osmanlı döneminde. buğday. yapılan tarihi araştırmalar sonucu ortaya çıkmıştır. babasıyla Fatih Sultan Mehmet'e sığınmış. Ova kesiminde büyükbaş hayvan besiciliği yanında. doğrama. lçe ovalık bir arazi üzerinde kurulmuştur. Sulama. lçe de ekonomnin temelini tarım oluşturur. Orman varlığı açısından. Rumeli'deki arpalık zeameti köylerine karşılık. Çiftliğine 10 kadar hizmetkârını yerleştirmiştir. hâkimiyeti altında kalan yöremiz. Fatih Sultan Mehmet. Güneyden Sandıklı ve Hocalar. bu tarihten itibaren tekrar "Nahiye Merkezi" olmuştur. Kendi adını taşıyan ovasında doğu-batı ve kuzey-güney uzantılı. % 3'ü sarptır. Mezarı kasaba mezarlığı içerisindedir.168'i ilçe merkezinde. yazları kurak ve sıcak geçmektedir. bina içi pratik elektrik tesisatçılığı.1948 yılında Belediye teşkilâtı kurulmuş. ilçe. lçenin nüfusu 2000 yılı genel nüfus sayımına göre. lçe ekonomisinde hayvancılık önemli bir yer tutar. 64. ayçiçeğidir. lçede 40 ilköğretim okulu.299 öğrenciye. Uşak ilinin Banaz ilçe sınırlarını da kaplar. 13 Sağlık Ocağı. Sinanpaşa ve Sandıklı ilçeleri arasında uzanan Ahır dağları. 1953 yılında ilçe olmuştur. 3000 yıllarında buralarda insanların yerleşmiş olduğu anlaşılmaktadır. el sanatları. klim karakteri kara step özelliği arz eder. bu durum Yunan işgaline kadar devam etmiştir. Sincanlı ovasında Çathöyük ve Küçükhöyük köyleri kendisine arpalık olarak verilmiştir.936'sı köy ve kasabalarda yaşamaktadır. sonradan cami etrafında birer ikişer yerleşerek köyü terk etmiş ve çiftlik Sinanpaşa adını almış. Sincanlı ovasının ortasında bulunan Küçükhöyük Kasabasında yapılan yüzey araştırmalarında. kuzeyden Kütahya'nın Altıntaş ve Afyonkarahisar Merkez ilçesi. oto elektrik. bu köy arazisi içinde kurduğu çiftliğinde ve saraçiçi mevkiinde cami. 01. Romalılar. Sinanpaşa 1894 yılında Sincanlı' nın nahiye merkezi olmuş. Çathöyük halkı. 1953 yılında ilçe merkezi haline gelmiştir. Bunun 14. XII. batıdan Uşak ilinin Banaz ve yine Kütahya ilinin Dumlupınar ilçesi. Cidyessuz (Küçükhöyük) adıyla kurulmuş. il merkezine 33 km uzaklıkta bulunmaktadır. Bizanslılar. 1473 yılında Fatih Sultan Mehmet ile. Güneyköy Kasabaları ile Yıldırım Kemal Köyünde ağaçlandırma çalışmaları yapılmıştır. lçenin 25 yataklı 1 Devlet Hastanesi. Cumhuriyet'ten sonra 1934 yılına kadar köy olarak kalmış. yani şimdiki Sinanpaşa Kırka ve Ahmetpaşa köyleri arasında olduğundan. Zaman içerisinde Hititler. sarayda ve Enderun'da eğitim görmüştür. imaret. Hitit dönemine kadar uzanan önemli bir merkezdir. Merkez Çiğiltepe. radyo-TV tamiri.000 hektarı sulanabilir niteliktedir. Sincanlı'nın kadılık merkezi olmuştur. günümüzde izleri görülen antik yolların kavşağında. Beyazıt ve Yavuz Sultan Selim zamanlarında önemli bir devlet olan Hersekzade Ahmet Paşa şimdi kendi ismi ile anılan Ahmet Paşa Kasabasına 1517 yılında yerleşmiştir. lçede kök boyalı kilim ve halı dokumacılığı da yaygındır. Bunun 6. 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebesiyle perçinleşen Türk zaferiyle birlikte Yunanlıların işgalinden kurtarılmıştır. 4000 yıllarından günümüze kadar çeşitli medeniyetlere sahne olan yerleşim yeri olduğu. kaynakçılık ve pastacılık başta olmak üzere çeşitli branşlarda da eğitim verilmektedir. Meyve olarak daha çok elma ve vişne yetiştirilmektedir. lçe arazilerinin % 45'i ova niteliğindeki düzlüklerden oluşmaktadır. pancar.01. Dağlık bölgelerde daha ziyade küçükbaş hayvancılığı yapılmakta. koyun ve keçi yetiştirilmektedir. Taşoluk.Ö. Yetiştirilen başlıca ürünler haşhaş. II. lçede 500 kişi kapasiteli bir stadyum ve 12 spor kulübü bulunmaktadır. lçe. Bu okullarda okuyan 7. lçemizin M. M. Türkiye ortalamasının üzerindedir. Yüzölçümünün 72. lçemizdeki Çıraklık Eğitim Merkezinde. %80 oranında toprak-su kooperatifleriyle. Yüzölçümü ise 845 km²'dir. giyim. Sinanpaşa ilçe merkezine adını veren Sinan Paşa.zmir karayolu üzerinde. Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğü. Pek çok sefere katılan ve sancaklarda görev yapan Sinan Paşa ihtiyarlığı yüzünden emekli olmuş. bilgisayar operatörlüğü. Akkoyunlu Hükümdarı Uzun Hasan arasında yapılan Otlukbeli Savaşından sonra. kültür ırkı süt inekçiliği de gelişme safhasındadır. açılan meslekî kurslarda kursiyerlere makine nakışları. Akkoyunlu Devleti'nin ileri gelen beylerinden Mehmet Bey'in küçük oğlu olup. Her iki yüzü de çam ormanlarıyla kaplıdır.000 hektarlık bölümü tarıma elverişlidir. kalanı ise. yüzyılda Türklerin eline geçmiştir. Güneybatıda yağcı ormanları ve Devlet Orman şletmesi vardır. 34 . Arazinin % 31'i orta meyilli.

Devlet Hastahanesi 25 yataklıdır. tavuk ve arıcılık yapılmaktadır. Hollanda. Hayvancılık olarak koyun. vişne. Şuhut "keşkek" yemeğiyle ünlüdür. Sahipata Kervansarayı ve Hamamı.418'i kasaba ve köylerinde yaşamaktadır. Taşköprü.579 hektardır.Napolyon kirazı. ngiltere. arpa. meyvelikler 33. Ekilebilir arazi 18. nadasa bırakılan 12. Dort Deresi Asmalı mevkiindeki orman sahasında Geyik Üretim Merkezi bulunmaktadır. Serban Göleti gezilip görülecek yerlerdir. Merkez ve kasabalarımızda halk kütüphaneleri mevcuttur. ilçenin diğer bölümlerinde ise hububat ve hayvancılık yapılmaktadır. fasülye. 1958 yılında ilçe olmuştur. Göller Bölgesi olarak adlandırılan alanın kuzeyinde Eber-Akşehir Gölleri ile Batı Torosların ç Anadolu'daki uzantısı olan Sultandağı'nın eteklerinde yer almaktadır. Karaadilli. 1 Sağlık Evi ve 1 Sağlık Meslek Lisesi bulunmaktadır. elma ve vişne daha ziyade iç piyasaya sürülmekte. Dumra. Şuhut'un netleşmiş biçimdeki tarihi ise. Fındık ormanlarıyla kaplı Balaban.260. yazları ise sıcak ve kurak geçer. Bu geyik üretim merkezinde geyikler koruma altındadır. Başkomutan Millîparkı. Çoban Su Uçtuğu. Karapınar Üçkuyu kasabasında orman içi ağaçlandırma çalışmaları yapılmaktadır. nohut ve kimyon üretimi yapılmaktadır. elma üretimi ilçe ekonomisinin temelini oluşturmaktadır. Çiğdem düzü. Dort Deresi ve manastır başlıca gezip görülecek yerlerdir. Sultandağı merkez.630. Esas yeri. lçemizin kuzeyinde bulunan dağlık ve kırsal alandaki halkın geçim kaynağı çok zor şartlarda yapılan kuru tarım ve hayvancılığa dayanmaktadır(Göç olayının en hızlı olduğu yerleşim birimleride bu alanlardadır).625'dir. doğusunda Konya ili Akşehir ilçesi.207'sı ilçe merkezinde. Sinanpaşa ve Kureş Baba(Boyalı) Külliyeleri. Denizden yüksekliği 1020 metredir. Dort ve Dereçine Derelerinde erozyon kontrolü çalışmaları yapılmıştır. Ayrıca Anadolu-Bağdat pek Yolu'nun Sultandağı'ndan geçmesi de ticarî bir önem kazanmıştır. Bakır Devrinde kurulmuş olan Sultandağı çok eski bir maziye sahiptir. lçede 2 semt sahası ve 2 spor kulübü vardır. tarım dışı arazi 7. Önemli bir et ve patates üretim merkezidir. lçemizde meyveciliğin yanında daha çok buğday. 25 yataklı 1 Devlet Hastahanesi. Lâleli Çeşmesi. Ayrıca ilçede 1 Meslek Yüksekokulu olup. güneyinde Isparta ili Yalvaç ilçesi. Asmalı gibi mesire yerleri. mercimek.817 hektardır. sığır.km'sinde Sultandağlarının eteğinde kurulmuş Sultandağı. batısında ise Çay ile sınır komşusudur. Çiğiltepe Albay Reşat Anıtı. Otuziki nler. 3 ortaöğretim okulu bulunmaktadır.655 öğrenciye 174 öğret-menle eğitim verilmektedir.967. 7 Sağlık Ocağı. lçenin sulanabilir arazileri üzerinde ise meyvecilik önde gelmektedir. Toplam 2. Şuhut 1946 yılında ilçe olmuştur. SULTANDAĞI Afyonkarahisar-Konya karayolunun 68. Hitit döneminde ise Afyonkarahisar ve Kütahya illerinde hüküm süren Mira Krallığına bağlı bir prenslik olan Kuvalya'nın başkentinin Şuhut olduğu bilinmektedir. Bizanslılar ve Selçuklular zamanına kadar batı ve doğunun yol uğrağıdır. Kepirtepe Höyüğü'nün bu çağa ait eserler olduğu tahmin edilmektedir. Büyük Taarruz Şehitliği. Bunun 7. lçede her yıl Yörükler Ayran Şöleni yapılmaktadır. 242 öğrenciye 4 öğretim görevlisiyle eğitim hizmeti verilmektedir. haşhaş. Fransa. Kiraz. sebzelik arazi ise 22 hektardır. kalan kısmı da ilçede bulunan Morello ve Konkav Kovala meyve suyu ve koservecilik fabrikalarında değerlerdirilmektedir. 35 . hâkimiyeti 1180 yıllarında "Synnada" kentini kurmasıyla başlamaktadır. Meyve bahçeleriyle ünlü ilçenin sınırları içerisine giren Eber ve Akşehir Gölleri. lçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 22. Kiraz üretiminin %80'i ihracata gitmekte olup. Çayır ve mera alanı 14. Almanya ve Belçika'ya ihraç edilmektedir. ŞUHUT ç Ege bölgesinin en doğusunda yer alan Şuhut'un il merkezine uzaklığı 29 km'dir. kıl keçisi. lçemizin toplam ormanlık ve fundalık alanı 17. Sultandağlarının etekleri ile demiryolu ve Akşehir Gölü arasında kalan sulanabilir alanlarında meyvecilik. lçenin tarihinin Neolitik çağa kadar uzandığı Şuhut Hisar. Yıldırım Kemal Şehitliği. Buzluk Mağarası. Sultandağı yerleşim olarak Ege bölgesi ile ç Anadolu bölgesinin kesişim noktasına yakın bir alandadır. 15. Ayrıca Dort deresi. lçede. Küçük ve Büyük Kirazlı yaylaları ise yayla turizmine elverişlidir. Kırka Göleti. Buna bağ sahası da eklenince tarıma elverişli arazi toplamı 35. Alemas adlı Frig komutanının Truva Savaşlarına katılan ve mağlûplar arasında yer alan birliklerini buraya kadar çekerek M. Sanayi ve el sanatları pek gelişmemiştir. lçede 12 ilköğretim okulu. lçemizde kışlar soğuk ve karlı.477 hektardır. Kuzeyinde Bolvadin. Yüzölçümü ise 983 km²'dir.156. Çevre sağlık hizmetleri sağlık ocakları tarafından yürütülmektedir.Ö.lçede Tazlar köyü orman içi piknik alanı.

Sandıklı.M. arpa. Sebzecilik. lçede şahıslara ait yağ ve un fabrikaları mevcuttur. Vişne haricinde diğer meyvecilik alanları ticarî amaçtan çok. Makedonyalı ve Ahiyalı birlikleriyle bölgeye gelen Akomas tarafından "Synnada" adıyla M. Daha sonraki yıllarda ise Synnada'nın önce Lidya. lçede hayvancılık içerisinde ikinci sırayı tavukçuluk almaktadır. Ayrıca ilçemizde AKÜ'ye bağlı bir Meslek Yüksek okulu bulunmaktadır. Meyvecilik son 15 yılda düzenli bir gelişme göstermiştir. lçe ekonomisine yumurta üretimiyle çok büyük katkı sağlanmaktadır. Bu okullarda Toplam 6.Ö. Bunun 13. güneyinde ise Isparta ilinin Yalvaç ve Senirkent ilçeleriyle çevrilidir. basketbol ve atletizm dallarında müsabakalara iştirak etmektedir. birbirine bağlantılı odalardan meydana gelen Bizans kaya yerleşimidir. firikofirik vasıtalarla. Meyve ziraatinde vişne üretimi ön sırayı almaktadır. tarım alanı içinde ekonomik değer bakımından en önemlisidir. Kayabelen Göleti ve Selevir baraj gölü mesirelik ve dinlenme yerleridir. Hatta Perslere sığınan Atinalı ünlü komutan Alkibiyedes M. nohut. lçe ekonomisinin temel taşını tarım ve hayvancılık sektörü teşkil etmektedir. yolların kesiştiği. lçede ki 75 yataklı 1 Devlet Hastanesi. 251 öğrencisi bulunan Yüksekokulda şletme. giyim. dolayısıyla Başkomutan karargâhını ağırlama şerefine erişmiş bir ilçemizdir. lçemizde genellikle buğday. Türkiye’nin coğrafi bölgelerinden üçü üzerinde (Ege. Ayrıca. Dazkırı. Bu kurslar genellikle halıcılık. erik. Afyonkarahisar'ın güneyindedir. Batı Anadolu'yu ç Anadolu'ya bağlayan eşik arazi üzerinde olup. Halk Eğitim Merkezi Müdürlüğünce halkımızın beceri ve görgüsünü arttırmak için kurslar açılmaktadır. A. Sincanlı ilçeleri.751 öğrenciye 330 öğretmenle eğitim ve öğretim verilmektedir. Bizans döneminde "cfut" olan adı ise değişikliğe uğrayarak önce "çıfut" olmuş. Truva Savaşları sonunda Trakyalı. bilgisayar. ç Anadolu) yayılan bir ldir. daktilo. elma.haftasında Şeyh Hamza Dede'yi Anma ve Hıdırellez Kültür Bayramı. haftasında geleneksel yağlı güreşler yapılmaktadır. aile meyveciliği şeklindedir. lçede 45 adet ilköğretim. Kurtuluş Savaşımızda ise Şuhut. kısa süre de olsa Ulu Önder Atatürk'ü. Güneyde bulunan Başmakçı. Bu stadyumun yanında 1991 yılında. Yüzölçümü ise 983 km²'dir. 500 kişi kapasiteli Karaadilli Kasabasında bir stadyum mevcut olup amatör kupa maçları düzenlenmektedir. Bu özellikleri sebebiyle Afyonkarahisar. lçede 1500 kişi kapasiteli 1 stadyum bulunmaktadır. Bininler Kaya Mezarları ve Asmakaya Kalesi eski yerleşim yerleri olup. lçenin Kayabelen Kasabası'nda her yıl Mayıs ayının 1. şeker pancarı. inşaatına başlanan hizmet binası ve 450 kişi kapasiteli spor salonu da faaliyete geçmiştir. Dinar ve Evciler ilçelerinin bazı toprakları Akdeniz Bölgesi sınırları içine girer. 1 Sağlık Meslek Lisesi halkımızın sağlık ihtiyaçlarını karşılamaktadır.275'i ise kasaba ve köylerde yaşamaktadır. 1180'de kurulmuştur.862'si ilçe merkezinde. 404 yılında bugünkü Balçıkhisar Kasabası sınırları içerisinde yer alan "Melisse" çiftliğinde ölmüştür. başta stanbul olmak üzere. lçe merkez ve köylerinde çok sayıda tavuk kümesi mevcut olup. Büyük kısmı Ege bölgesinin çbatı Anadolu bölümünde bulunur. 1150 yıllarında Orta Asya'nın güneyinden göç eden Akan Boyu Türklerince kurulmuştur. yumurta tavukçuluğu yapılmaktadır. Bugünkü Şuhut. 1151 m rakımıyla Afyonkarahisa'uı en yüksek yerleşim merkezlerinden biridir. 1 Merkez ve 6 Belde Belediyesi ile 31 köyü mevcuttur. patates. 49. Coğrafî bölge olarak ç Ege bölgesinin en doğusunda yer alan Şuhut. daha sonrada Pers hâkimiyeti altına girdiği görülmektedir. lçenin Hisartepesi (Synnada Höyüğü). ilçenin Senir Köyü'ne 5 km uzaklıkta.Ö. Besihanelerin çoğunluğunda dana besiciliği yapılmaktadır. Merkez ilçe ve köylerinde çok sayıda besihane bulunmaktadır. Türk hâkimiyetindeki Şuhut. Önemli merkezleri birbirine bağlayan kara ve demiryolları Afyonkarahisar’dan geçer.Bunlardan başka koyun ve süt sığırcılığı da önemli ölçüde gelişme göstermiştir. Türk hâkimiyetine girdiğinde (1219) slâm askerleri içinde bulunan Şeyh Şuhudi Ömer Efendi'ye izafeten "Şuhut" adını almıştır. lin doğu ve kuzeydoğu kısımlarındaki bazı topraklar da ç Anadolu Bölgesine taşar.3. 3500'lere kadar uzanan tarihi içinde Roma döneminde bir başkent ve medeniyet merkezi olmuştur. armut gibi meyveler de yetiştirilmektedir. 7 adet spor kulübü vardır. lçenin nüfusu 2000 genel nüfus sayımına göre 63. Daha sonraki yıllarda Romalılar ve Bizanslıların egemenliğine girdiği bilinmektedir. lçemizde hayvancılık. Ankara. makrome kurslarıdır. ilçede büyük çapta aile ziraati şeklinde yapılmaktadır. Bu kombinalarda hazırlanan etler. batısında Dinar. haşhaş ziraatı yapılmaktadır. Karaadilli Kasabası'nda her yıl Mayıs ayının 4. lin Coğrafi Durumu: Afyonkarahisar. Günümüzde ise yayla barınağı olarak kullanılmaktadır. makine. Şuhut Hisar Belediye Spor. zmir ve Antalya'ya sevk edilmektedir. Bundan başka kiraz. 9 Sağlık Evi(personel yetersizliğinden sadece 1i kullanmda). 6 adet ortaöğretim okulu bulunmaktadır.Ö. lçede et kombinaları vardır. Bininler. ayçiçeği. Kayalar üzerinde yer yer mezar odaları ve kaya mezarları ile eteklerinde Bizans dönemine ait ören yeri bulunmaktadır. doğusunda Çay.137'dir. bölgelerin birbirine 36 . 12 Sağlık Ocağı (2 si kullanılmamakta). Akdeniz. lçenin kuzeyinde Afyonkarahisar ili. nakış. futbolun yanı sıra voleybol. pazarlama bölümleri bulunmaktadır.

etrafı dağlarla çevrili bir ovanın bulunduğu yüzey şekillerine sahiptir.0 47 Yıllık Yağış Miktarı Açık Gün Sayısı Sisli Gün Sayısı Donlu Gün Sayısı Kar Örtülü Gün Sayısı 442. Afyonkarahisar Doğuda Konya. Sandıklı yöresi. Ovalar tamamen açıktır. güneybatıda Denizli. Denizden ortalama yüksekliği 1000-1200 m. Afyonkarahisar çevresinin bitki örtüsü daha çok step özellikleri gösterir. durgun su kıyılarında ise kamışlara rastlanır. Erozyon yüzünden kayalar açığa çıkmıştır. Ova. 2000 Yılında Afyonkarahisar Meteoroloji Bölge Müdürlüğünün Ölçtüğü Bazı Değerler Yıllık Ortalama Sıcaklık Nisbi Nemlilik Ortalaması En sıcak Ay Ortalaması Bulutlu Gün Sayısı En Soğuk Ay ortalaması Kapalı Gün Sayısı 11. olup.9’ unu ovalar oluşturur. doğuya doğru çok hafif bir eğimle uzanarak Afyonkarahisar Ovası ile birleşir.5’nı dağlar. arasındaki bu yayla yüzeylerinin üzerinde bir bölümü volkanik oluşumlu dağlar yer alır. Plâtolar ve yaylalar daha çok bozkır bitkileriyle kaplıdır.) ve Beydağ (1750 m. l merkezi. Topraklarının % 14. Bunlar Bolvadin ilçesinin kuzeydoğusundaki Emirdağ (2307 m.). kuzeybatıda Kütahya. Sandıklı’nın Başağaç yöresindeki tepeleri geçtikten sonra Küçük Sincanlı Ovası’na gelinir. l Merkezi içinde. Km. Güneybatı Torosların uzantılarında Sultandağları (Topraktepe 2531 m. Eber ve Akşehir Göllerine doğru çok az bir eğimle alçalmaktadır.). üzerinde ünlü Afyonkarahisar Kalesinin yer aldığı volkanik kayalardan oluşan 1. batıda Uşak. güneyde Burdur. Burada ormanın üst sınırı 1800-1900 metrelere erişir. % 32.6’ sını plâtolar ve %19. Kuzeybatısında Tınaztepe ve Çiğiltepe arasındaki Damlalı Boğazı geçilerek Büyük Sincanlı Ovası’na gelinir.200 m.6 24.034 m. Şehir merkezinde Afyonkarahisar Kalesi.) ve il merkezinin güneybatısındaki Kocatepe (1903 m. çeşitli özellikler arz etmesine rağmen. Volkanik maddelerin oluşamadığı veya silindiği yerlerden neojen topraklar ve yer yer çernozen topraklar görülür. Bu ovanın çok yerleri çayırlıktır. limizin çevre ve yakın illere uzaklıkları aşağıdaki gibidir. lin kuzey ve batısındaki yüksek dağlık kesimler Karaçam ve Ardıç ormanlıklarının yayılma alanlarıdır.6’sı ormanlıktır. 29o40 ve 31o43 doğu boylamı üzerinde yer almaktadır.0 139 12 94 53 37 . 37o 45 ve 39o17 kuzey enlemi. Kuzeydoğuya doğru dağlar arasındaki engebeli yöre geçilerek iki bölümden meydana gelen Dinar Ovası’na gelinir. eski bir yanardağın krateri üzerine kurulmuştur. Ankara stanbul zmir Antalya Konya Kütahya Denizli Eskişehir Isparta Uşak 467 327 291 231 96 223 168 165 112 Afyonkarahisar 256 BAŞA DÖN YÜZEY ŞEK LLLER Afyonkarahisar topraklarının büyük bölümü akarsu vadileriyle yoğun bir biçimde yarılmış yaylalardan oluşur. Afyonkarahisar li arazisinin % 47.). Bu ova.)’dir. çoğu volkanik topraklardan meydana gelmiştir. Burgaz Dağı (1754 m. lin güneybatısında Dazkırı Ovası yer alır. yükseltideki Sivritepe de bunların arasında sayılır. güneydoğuda Isparta ve kuzeyde Eskişehir illeri ile komşudur. Ovalarda akarsu boylarında söğüt ve kavak ağaçlarına. Batı ve kuzey bölgelerinde kahverengi orman toprakları hâkimdir. Dağlık alanlarda varlığını sürdürmekte olan bu ormanlar düzlüklerde tamamıyle ortadan kaldırılmıştır. l toprakları. Kuzeydoğudan kuzeybatıya uzanan limiz arazisinde bazı özellikler görülür.7 180 -4. Çukur düzlüklerde ise alüvyonlu topraklar yer alır.1 64. B TK ÖRTÜSÜ Afyonkarahisar’ın tabiî bitki örtüsü kara ikliminin elverdiği kuru orman topluluklarıdır. Sandıklı ilçesinin Kumalar dağı (2250 m. Sarıkız Tepesi ile Cirit Tepe yer almaktadır.bağlandığı bir merkez konumundadır. Ormanların yok edilmesi sonucu lin ovalık alanları bozkır görünümünü almıştır. Ovanın etrafını çeviren dağlar çıplaktır.) Güneybatıda Akdağ (2449 m. Denizden yüksekliği l.

Akşehir-Afyonkarahisar çöküntü alanın en önemli akarsuyu olan Akarçay depresyon yönünde menderes çizerek akar ve Akarçay ‘in yatağı ovanın en alçak kısımlarını oluşturur.5 Tem. Bu dağlık alanın doğusunda Şuhut .6 Ara 2.0 Mayı 14.Afyonkarahisar depresyonu kuzeyi ve güneyi dağlık olan bölgeyi ikiye ayırır. Tüfler palotopoğrafyanın çukur kısımlarını doldurmuştur.4 Mar 3. Akarçay Havzası güneydoğudan ise Paleozoyik yaşlı kayaçlardan oluşan Toros Kuşağına ait Sultandağları ile sınırlandırılır. metakonglomera ve şistlerden oluşan kaya birimlerinden meydana gelmiş 1500 m ‘nin üzerinde yükseltiye sahip dağlar yer alır. scehisar doğusunda Şeydiler Köyü çevresinde tüfler üzerinde farklı aşınım sonucunda mağara ve peri bacaları oluşmuştur. kuzeyinde Afyonkarahisar ovası yer alır. Bölgenin güneyinde yer alan K-G doğrultusunda uzanan Şuhut ovasının çevresi yüksek dağ ve tepeler ile çevrilidir.4. 24.4.0 Şub -0.AFYONKARAH SAR’DA ORTALAMA SICAKLIĞIN AYLAR’A DAĞILIMI Aylar Sıcaklık ( Oc ) Oca . Burada akarsu örgülü drenaj tipindedir.Afyonkarahisar çöküntü alanının orta kesimlerinde Eber ve Akşehir Gölleri bulunur. güneyde ise bir alçalma şeklinde görüldüğü ve bu hareketlerin bölgenin morfolojik yapısında önemli rol oynadığı görülmektedir. Akarçay Havzasını güneyden kuşatan Sultandağları 2300 m yükseltisine kadar uzanır. 38 .6 Kası 8. Sincanlı Ovası çevresi yüksek dağlar ile çevrili bir çöküntü ovasıdır. scehisarda Seyitler Deresi Vadisi tüfler içinde açılmış olgun bir vadidir. daha sonra bu koniler dereler ile yarılmıştır. Subsidans havzası niteliğindeki Akşehir-Afyonkarahisar çöküntü alanını denetleyen ana faylar K-G ve KB-GD yönlerindedir.Depresyonun güneyindeki dağlık alan Afyon kent merkezinin bulunduğu yerde ovanın kenarından başlayarak ve yükseltisi 1500 m’yi geçen volkanik tepelere geçer. batısında ise Sincanlı. Depresyonun güneyinde volkanikler sertlikleri ve dayanıklıkları ile bölgenin yüksek kısımlarını oluşturur. Bölgede genç epirojenik hareketlerin kuzeyde genel bir yükselme . eğimleri yataya yakındır.7 Ağu 21. scehisar ve çevresinde KB-GD yönünde uzanan mermerler ve onların üzerinde volkanik kökenli birimler yer alır.7 Ha. Kumalar Dağından gelen aşınım gereçleri ile dolmaktadır. Bölgedeki çökme ve yükselmelerin sonucunda kaide seviyesinde önemli değişiklikler meydana gelmiş ve Kuvaternerde erozyonun şiddetlenmesine neden olmuştur. Çeşitli domsal yapılar gözlenir. Ovanın kuzeyinde metamorfik kaya birimlerinden meydana gelmiş yüksek temel önünde limnik-flüvyal kökenli Neojen katmanları genel olarak depresyonun güneyindeki Neojen çökellerine göre daha az eğimlenmiştir. Tektonik kökenli Şuhut Ovası. Yarılmış plato yapısındaki Pliyo-Kuvaterner yüzeyine ilişkin masa düzlükleri. 19. Sultandağları’ndan çöküntü alanına akan dereler derin vadiler oluşturmuş ve bu derelerin düzlüklere ulaştığı yerlerde çok sayıda alüvyon yelpazesi oluşmuştur. aşınıma dayanıklı silisifiye kireçtaşlarından oluşan yapısal yüzeyler olup . Akşehir . Güneye doğru 1000 m yükseltisinde Afyon ovası yer alır. lin Topografyası ve Jeomorfolojik Durumu: KB-GD yönünde uzanan Akşehir .9 Eylül 18.3 Ekim 11. Ovanın güneyinde birikinti konileri oluşmuş. Depresyonun kuzeyinde Paleozoyik yaşlı mermer .1 A.9 Nisa 12.5 Yıllık 11.

(CM) 39 .05.9 61.4 -9.1995 06.06.8 6.8 12.2 23.04.4 16.02.1 73.2 30.1 22.3 12.8 72.3 17 17.4 -7.3 896.9 50.0 53.1996 29.6 -0.1 56.8 20.12.2 110.4 02.2 18.1990 01.1997 04.1990 20.R ÜZ.2 29.2 34.AFYONKARAH SAR METEOROLOJ STASYON MÜDÜRLÜĞÜ (1990-2000 YILLARI ARASI 11 YILLIK ORTALAMA DEĞERLER) YILLAR BASINÇMB SICAK NEM % MAXSıca MAX.4 897.8 32.09.1992 24.06. YAĞIŞ (MM) MAX.1990 27.3 139.02. RÜZGAR YÖNÜ OCAK 1990-00 ŞUBAT 1990-00 MART 1990-00 N SAN 1990-00 MAYIS 1990-00 HAZ R 1990-00 TEMM 1990-00 AĞUS 90-2000 EYLÜL 1990-00 EK M 1990-00 KASIM 1990-00 ARALIK 1990-00 900.1998 27.05.1999 24.KAR KAL.2 24.6 1.1995 28.1 47 15.3 18 17.8 51.2 4.9 62.7 22.1992 01.3 15.1991 11.08.07.2000 34.1 897.2 79.9 39.1999 17.03.9 6.6 22.1 900.0 897.1 42.04.6 24.4 24.07.02.2 7.1991 23.3 896.6 1.5 24.8 899.12. TAR H.09.1996 25.7 15.03.08.2 16.2000 15.2 22.01.1999 29.2 58.8 55.5 899.05. (TAR H) MAKS.8 37 34 30.11.01.4 86.9 66.5 22.1995 24.2 -4 13.11.6 129.07.9 22.1994 22.2000 08.5 8.6 39.1994 07.2 32.09.1990 27.2000 27.12.1 22. SICAK.2 901.1995 25.8 51 36 31 13 Leke 12 55 WILD BUHAR MAX.1997 10.2000 19.4 50. SICAK TAR H M N.04.12/ M MAX.1 77.10.4 103.1995 -19 19.4 24.2000 23.1995 26.6 76.10. RÜZ.8 3.5 3.8 -0.8 21 24.1991 27.5 72.3 898.2 32 34.1992 27.10.06. SICAK M N.08.3 13.2 19.1993 28.7 897.01.11.1995 15.1993 05.1996 SW SW NW SSW NW WSW N WNW W NNW SW W 15.2 14.0 72.03.

Şamdağ 1500 m. 7-Şuhut Ovası: Doğusu bir plâto ile sınırlıdır. Kufi çayının akışı yönünde uzanarak Akdağ ile Burgaz dağları arasındaki vadide son bulur. yüksekliktedir. kuzeyinde Sandıklı-Dinar arasındaki arızalı sahayı meydana getirir. yüksekliktedir. 4-Sandıklı Ovası: Kufi çayının kolları olan Hamam çayı ile Sandıklı’nın içinden geçen (şimdi bu çay üzeri kapalı bir kanalla ilçe merkezinden geçer) Beylik deresinin birleştiği yerde yükselti 1000 m. yüksekliği olan bu dağımız. 2-Akdağ: 2449 m. Eber ve Akşehir göllerine çok az bir eğimle alçalmaktadır. Emirdağları 2066 m.DAĞLAR 1-Ahır Dağları: 1940 m. Bolvadin ilçesi ile adını verdiği Emirdağ ilçesi arasındadır. Bolvadin ve Bayat ilçeleri arasında yükselen tepeye Paşa dağı. Kuzeyinde Eynihan dağları (Beydağı 1750 m. 3-Dombay Ovası: Akdağ. 9-Söğüt Dağları: 1919 m. Hocalar ile Uşak ilinin Banaz ilçesi arasındadır. güneyi ise Kocakal (1675 m. Dinar ve Dazkırı ilçelerimiz arasındadır. Damlalı Boğazı ile Büyük Sincanlı Ovasına bağlıdır. yüksekliği olan bu dağlar. Dinar’dan doğarak (Suçıkan) akan Büyük Menderes’in Samsun dağları ile Karadağ arasında geçtiği vadide daralıp tekrar genişleyerek il sınırlarına kadar devam eder. doğuya doğru çok hafif bir meyille uzanarak Afyon ovası ile birleşir. Kurtuluş Savaşı’nın burada başlamış olması bakımından önemlidir. adını verdiği Sultandağı ilçesi ve Akşehir yönünde uzanmaktadır. Ortalama yükseltisi 1190 m. 6-Paşa ve Bey Dağları: Paşa ve Bey dağları 1750 m. 8-Bozdağ: 1250 m. Ova. Bu ova. yüksekliğindeki bu dağ. yüksekliktedir.. Başağaç Boğazı ile Sandıklı Ovası’na. 7-Maymun Dağları: 1622 m. 3-Burgazdağı: 1754 m. Çevresi ormanlıktır. Sandıklı ve Dinar ilçeleriyle Denizli’nin Çivril ilçeleri arasındadır. yüksekliktedir. 10. küçük bir çöküntü ovasıdır. Kumalar ve Samsun dağları ile çevrilidir. Güneyinde Çapalı bataklığına yer veren ova. Batısı derin vadilerle yarılmış dik ve çıplak Kumalar dağlarıyla.) ve Kayrak 40 .) bulunmaktadır.Küçük Sincanlı Ovası: Büyük Sincanlı ve Sandıklı havzalarının arasında bulunan Küçük Sincanlı Ovası. Sinanpaşa ile Sandıklı ilçeleri arasındadır.Sultandağları: 2519 m. Akarçayın sağında ve solunda uzanan ova. 5-Büyük Sincanlı Ovası: Kuzeyinde lbudak dağları(1563 m. yükseklikte olan bu dağ batı bölgesindedir.. Dağın eteklerinde çamlıklar görülür.olan ovanın etrafı dağlarla çevrilidir. Küçük Sincanlı Ovası. 6. Sandıklı-Şuhut arasında yer alır. yüksekliğinde olup batı bölgesindedir. 5-Kumalar Dağları: 2447 m. 4-Emirdağları: 2307 m yüksekliği olan bu dağlar. Bu ova güneye doğru alçalan bir tekne gibidir.) ve batıda Kalecik tepelerinin yer aldığı Kumalar dağları vardır.) güneyindeAhır dağları. 2-Dinar Ovası: Dinar Ovası. Akarçay’ın kuzeybatı-güneydoğu yönünde katettiği geniş düzlükler halindedir. batı ve kuzey yönünde Eskişehir iline kadar uzanan dağlara da Bey dağları denilir. den aşağı düşmektedir. OVALAR 1-Afyonkarahisar Ovası: Tamamı kapalı bir havza durumundadır. batısında Murat dağları (2312 m.

Kuzeybatı-güneydoğu doğrultulu dağ dizileriyle kaplı çbatı Anadolu kenti olan Afyon’da orta derece yükseltiye sahip sayısız yaylalar Yaylalarımız. Sultandağlarının kuzey etekleriyle Kumalar dağlarının güney etekleri arasında sıralanır. Menteş kasabasına yakın bir mevkiide “Oktur Mağarası” bulunmaktadır. Genel Müdürlüğünden gelen uzmanlarca inceleme yapılmış. Gölcük. buz üretir. Yassıyurt.. Cerit ve ncebel Yaylaları Dinar : Cerit Yaylası. Horu Yaylası. Gedikyayla. YAYLALAR vardır. uzaklıkta “Bökenin Yurdu” olarak bilinen mevkidedir. 8-Çöl Ovası : Geneli ve Çamurca Ovaları: Bu küçük ovalar. Mekân ve Çöğürlü Yaylaları Bolvadin: Paşadağ ve Çoğu Yaylaları Dazkırı: Söğütlü Yaylası. Horu Yaylası. Çırakdede ve Kocatepe Yaylaları Bayat: Çanacık. Kadılar Yaylası.) çevrilidir. Kocayayla’dan 6 km. Kilimatan ve Ahır Yaylaları. uzunluğundadır. Gözeli. Döneryayla. Tabanlarında geniş çayırlıklar bulunur. 1700 m. orman içinde bulunan mağara tahminen 300 m. yükseklikte. Kızdoğdu. mağara hakkındaki rapor uzmanlarca hazırlanmıştır. Daha uzun olduğu tahmin edilen mağaranın tavanının göçmesinden dolayı ikinci bölümüne girilememiştir.dağı ile çevrilidir.500 m. Karahal. Oktur(Menteş) Yaylası Sultandağı : Balaban ve Dumra Yaylaları Şuhut : Kumalar. Doğu-batı yönünde uzun. Alıçlı ve Eldizan Yaylaları Evciler : Bozyayla scehisar: Ağın ve Asar Yaylaları Kızılören: Akdağ ve Göküz Yaylaları Sandıklı: Akdağ-Kocayayla. kıl çadır ve toprak örtülü dam” gibi basit malzemeli iskân yerleriyle bugün de faaliyetlerini sürdürmektedir. Henüz bir inceleme yapılamamıştır. Buzluk Mağarası : 2. Emirdağ: Yellibel. 41 . Merkez: Kalecik. Kütüklü. Kavaklı ve Bedeş Yaylaları MAĞARALAR limiz sınırları içerisinde bulunan mağaraların envanteri kesin olarak yapılmış değildir.T.A. Halk arasında “Buzluk Mağarası” olarak bilinen mağarayla ilgili şöyle bir rivayet vardır. Kurtini Mağarası : Sandıklı ilçemize 34 km. Ancak Sandıklı ilçemizde bulunan “Kurtini” mağarasında Turizm Müdürlüğünün isteği üzerine M. Çiçekli.yi bulan Sultandağlarının zirvesindeki mağara yüzyıllardan beri sadece yaz sıcağında. Aynı bölgede (Akdağ-Kocayayla). Kabaklı. 9-Emirdağ Ovası: Güneyde Emirdağlarıyla (2066 m. Emirbaba Yaylaları. “aleyçık. kuzey-güney yönünde dardır. Darısekisi. Hocalar: Burgaz.

Burada sizi yaklaşık 4 saatlik bir yürüyüş beklemektedir. AKARSULAR limiz akarsularının bir bölümü Karadeniz’e. ki kat olan mağarada sarkıt ve dikitlerin yanı sıra. 6.Eğimin zaman zaman 70 dereceye yaklaştığı vadiden Elmas Deresi’ne indikten sonra. Derinlemesine uzanan galerilerden meydana gelen bir mağaradır. Düşey doğrultuda gelişen mağara. Öteki bölümde ise. Suçıkan Park Oteli’nin arka tarafından girilmektedir. Suçıkan Park Oteli’nin arkasından girilen mağaranın bilimsel incelemesi yapılmamış olmakla birlikte. bir bölümü de Eber ve Akşehir göllerinin yer aldığı kapalı havzaya gider.tılı olarak açıklanıyor. limizin daha birçok yerinde. ziyarete açılması için çalışmalar sürdürülmektedir. Mağaranın bilimsel incelemesi yapılmamıştır. Evin kalıntılarının hâlâ ayakta olduğu söylenmektedir.yi bulan 3 kademeden meydana geliyor. Buzluk Mağarası’nın girişi. Aracınızla meşe ormanlarının arasından geçerek otomobille gidebile. soğumaya ve sonuçta mağara duvarlarının buz tabakası ile kaplanmasına yol açıyor. Haziran ayının sonuna kadar tepelerinden kar eksik olmayan Sultandağları’na ve Buzluk Mağarası’na yaz aylarından başka zamanlarda çıkmak mümkün değil. Belediye Müzesince ilk tesbiti yapılan mağara için Belediyece. Hatta eve üç katlı olarak başlanır da evin yapıldığı yer rüzgâra açık olduğu için iki katlı olarak tamamlanır. serin boşluklar ile dışarısı arasındaki ısı farkı yüzünden güçlü hava dolaşımıyla buhar. girişten itibaren 25 m. kendine özgü gizemleriyle araştırılmayı bekleyen mağaralar bulunmaktadır. köyünde başını sokacak bir evi olmadığını söyler ve kendine bir ev yapılmasını diler. 4. Sultandağı ilçesine bağlı Dereçine Kasabası’nın güneyinde Sultandağları’nın 2. Askerin emrine develer.519 m ile en yüksek yeri olan kuzeybatı zirvelerinde yer alan tabiat harikasıdır. sadece bir kişinin geçebileceği genişlikte ve yukarıya doğru gittikçe üçgen biçiminde daralmaktadır. Düzgün rejimli olmayan akarsularımızı şöyle sıralayabiliriz: 42 . Dipevler köyü-Karayokuş mevkiindedir. uzaklıkta Balcam köyüne yakın bir yerdedir.ceğiniz son nokta olan Küçük Kirazlı Yaylası’na ulaşırsınız. lkbaharda eriyen kar ve yağmur sularıyla bol suya kavuşur. Mağara tabanının bir bölümünde ise duvardan aşağıya sarkan ve kayaların üzerini yorgan gibi örttükten sonra aşağıya doğru sarkıtlar meydana getiren buzlarla karşılaşıyorsunuz. bir bölümü Ege’ye. Dinar’da bulunan mağaraya. tatlı su kaynağı da vardır.Suçıkan Mağarası: Dinar ilçesi. istediği kadar buzu samanların içerisinde muhafaza etmek suretiyle yaz sıcağında Karahisar’dan Bursa’ya götürür. 3-Dipevler / nsuyu Mağarası: Bolvadin’e 7 km. çok büyük olduğu sanılmaktadır. Afyon-Konya karayolu ile Buzluk Mağarası’na gitmek mümkün. Bu işten fazlasıyla memnun olan Padişah. vadinin diğer yamacına tırmanarak. M.Balcam Mağarası: Emirdağ ilçemize 10 km. Buzluk Mağarası.laşıyor. ancak yazları cılızlaşıp kuruyan akarsularımız vardır. hastalığının çaresinin “buz” olduğunu söylerler. Buharlaşmayla meydana gelen sıcaklık kaybı. nohut büyüklüğünde milyonlarca buz kristali sanki bir elmas definesi izlenimini veriyor. katırlar verilir ve asker yola çıkar. 5. çok büyük olduğu sanılmaktadır. Mağaranın ağzında sizi karşılayan serin hava aşağıya doğru inildikçe daha da soğuyor ve girişin 5’inci metresinden itibaren yerlerdeki buzlanmayı görebiliyorsunuz. Hekimler. Yazın ortasında buz nereden bulunacaktır? O sırada sarayda muhafız olarak bulunan Dereçineli (Sultandağı ilçesine bağlı kasaba) bir asker huzura çıkar ve kendisinin buz bulabileceğini söyler.Bursa’nın Osmanlı Devleti’nin başkenti olduğu 1300’lü yılların ortalarında padişahın bir yakını hastalanır. Düşey doğrultuda gelişen mağarada yazın duvarlardan sızan su. Sultandağları’ndaki Buzluk Mağarası’na gelir. bir peri bacasını andıran kaya kütlesinin ardında saklanmış gibi duran Buzluk Mağarası’na varabilirsiniz. Buzluk Mağarası’nın dar bir girişi vardır. Genel Müdürlüğü nezdinde girişimlerde bulunulmuş olup. askere sorar: Dile benden ne dilersen? Asker. Padişah ferman buyurur : Tiz bu askerin köyüne bir ev yapıla! Hemen Dereçine’nin en güzel yerine asker için saray yavrusu bir ev yapılır. uzaklıkta Kocadere mevkiinde bulunmaktadır.Karacamal ve Dipsiz Mağarası: Şuhut ilçemizin Balçıkhisar kasabasına 5 km.A. uzaklıkta.T. Şu ana kadar herhangi bir araştırma yapılmamıştır. Söylenene göre mağaradan kışın buhar çıkıyor. Buzluk Mağarası’nın duvarlarında buzların oluşması mağaranın biçimi ve iklim şartlarıyla bağlan.

sazdelicesi. kış mevsiminde kuşlar için tabii bir ortam oluşturmasıdır. Eber Gölü.larda yalıçapkını. Konya Kültür ve Tabiat Varlıkların Koruma Kurulunun 22. 3-Kali Çayı: Kocatepe ve çevresindeki dağlardan doğarak Eber Gölü’ne dökülür. Kocapınar kaynak sularını Karakuyu mevkisinde depolayarak büyük bir sulak alan meydana getirip. angıt. flâmingo gibi kuşlar bu bölgede konaklamaya başlamıştır. hasırotu ve nilüferle kaplı durumdadır. Hamamçayı gibi akarsuları vardır. turna ve aynalı sazan balığı bulunmaktadır. uzunluğundaki sedlerle çevrilerek Kocapınar kaynakları suları 1099 hektar alanda depolanarak. Eber Gölü: limiz Çay ve Bolvadin ilçesi sınırları içerisinde 150 km2 yüzölçümüne sahip Eber Gölü. Ankara-Antalya karayolu güzergâhında. Derinliği 3. 4-Menderes Çayı: Kufi çayı ile Dinar Suçıkanın birleşmesinden oluşan bir akarsudur. DS XVIII. göl alanının organik maddece (peat) zengin olması ve ç Ege karasal ikli. Karakuyu Gölü. bülbül. sakarmeke. Yaz aylarına doğru leylek ve balıkçıl. Akarçay ve Sultandağlarından gelen kaynak suları ile beslenmektedir.6. Ayrıca gölün av turizmi içermesi sebebiyle de l dışından birçok kişinin göl kıyısına av evleri yapmasına yol açmıştır. Dinar yol kavşağından 10 km.1992 gün ve 1359 sayılı kararıyla “1. taşkından korumak ve enerji üretmek amacıyla 1979 yılında “Dinar-Karakuyu Projesi” adı altında bir proje hazırlamıştır. 14. Bölge Müdürlüğü. her türlü fizikî müdahaleye kapatılmış ve 2863-3386 sayılı yasalar gereği tescili yapılmıştır. sonra yolun hemen sağındadır. söğüt. Eber Gölünde dikkat çeken bir özellik de yerli halkın “kopak” adını verdiği. Su tutulması ile birlikte. Eylül-1994 tarihinde Orman Bakanlığınca “Yaban Hayatı Koruma Sahası” statüsüne alınmıştır.minden Akdeniz iklimine geçiş çizgisinde bulunması sebebiyle zengin bitki türüne de sahiptir.Derece Tabiat Sit Alanı” ilân edilmiştir.1-Akarçay: Ahır dağının kuzey eteklerinden doğarak Eber Gölü’ne dökülür.Derece Tabiat Sit Alanı” ilân edilerek. Bu gün gölün tamamı olan 1099 hektar saha kamış. bu proje 1990 yılında bitmiş ve su tutulmaya başlanmıştır. Eber Gölü’nü tehdit eden en büyük unsurlar.70 m. Karakuyu Gölü’nü ilk keşfedenler 1991 yılının kışında dikkuyruklar olmuştur.98 m.98 m. Ayrıca limizin Kocaçay. Hatta bu adacıklar üzerine balıkçıların ve avcıların barınaklar kurdukları da görülmüştür. Önlem alınmadığı takdirde daha da düşeceği bir gerçektir.dir. Eğirdir ve Işıklı göllerinin tam ortasında yer alması ve kaynak sularından oluşmasından dolayı “donmaması” sonucu. atıkların Eber Gölü’nde biriktikten sonra gölün arıtma vazifesi görmesi ve bu nedenle de süzülen temiz suyun Akşehir Gölü’ne akıtılmasıdır. Karakuyu Gölü’nün ve Kocapınar kaynaklarının bir özelliği de. O kış çok sayıda dikkuyruk. 2-Kufi Çayı: Büyük Menderes’in kolu olan bu çay. çbatı Toros kuşağı göller bölgesinde yer alan Burdur. kuşların yuva yapma ve saklanmalarına önemli ölçüde katkı sağlamaktadır. denizden yüksekliği ise 966. Afyonkarahisar şehrinin atıkları. Suyu çeşitli sıcak su kaynaklarıyla çoğalarak büyür. bugün yanına yaklaşılmayacak kadar kirletilmiştir. Kumalar eteğinden doğar. Seyitsuyu. Eber Gölü. 5-Sakarya Çayı: Emir ve Beydağlarından gelen sel ve yağmur sularıyla beslenir. daha sonraki zaman. uzunbacak. çevre arazileri sulu tarıma açmak. Gölün derinliği bugün 1. 4 Kasım 1994 tarihinde de Konya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 2122 No.lu kararıyla Karakuyu Gölü’nün tamamı “I. bir zamanlar kuş cenneti görünümünde ve yüzeyinde su çiçekleriyle bezenmiş bir bahçe iken. Diğer bir tehdit unsuru da. ördek ve turna Karakuyu’ya gelmiştir. Sahanın bu özelliği. Dinar ilçesi sınırları içerisinde Büyük Menderes nehri yukarı havzasının membasında yer almakta olup. Şeker ve Alkoloid Fabrikalarının atıklarıdır. Gölde ekonomik değeri en yüksek olan kamış üretimi yapılmakta ve sazan. 43 .647 m.. GÖLLER Karakuyu Gölü: Karakuyu. Bu projenin gereği olarak. su üzerinde kamış köklerinin oluşturduğu yüzer adacıkların bulunmasıdır. Güneydeki dağlarda da yer yer kaya kartalları görülmüştür. ye kadar düşmüştür.

Şekil 6: Eber Gölü ve Sultandağları 44 .

Emirdağ. faydalı su hacmi ise 32. Dinar-Çay karayolu güzergâhındadır. 750-800 m2.001 m. Yapımı Bitmiş şletmede Olan Göletler : 1. Alabalık avcılığı yapılan Pınarbaşı’nda yaban kazı.000. Denizden yüksekliği 842 m.Taşoluk Göleti 6Örenler Barajı 7. Akşehir Gölü: Afyonkarahisar-Konya il sınırları içerisinde bulunan Akşehir Gölü’nün 304. Konya Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’nun 17. Kali çayı üzerinde toprak dolgu olarak inşa edilmiştir.5 km2’dir. yaban ördeği. Göl. Derece Tabiat Sit Alanı” olarak ilân edilmiştir. Sularını güneydeki düden (suyutan) aracılığıyla Eğirdir Gölü’ne akıtır.Tınaztepe Göleti 5. dir.dir.5 m. Gölün doğusunda bulunan dağlarda yırtıcı kuşlar ile turna. denizden yüksekliği 956. 10. keklik.. tavşan ve tilki avı. yaban kazı.6.7 km2. karabatak ve karameke gibi göçmen kuşlar bulunmaktadır. kayalık ve ormanlık bölgelerde.-m3 .Pınarlı Göleti 8. Pınarbaşı : Emirdağ ilçesindedir.Serban Barajı.4 km2.Yeşilçat Göleti. faydalı su hacmi ise 72.. 2-Selevir Barajı : Şuhut ilçesinin 35 km. Köroğlu Beli. Karamık Gölü. Eber Gölü ve Sultandağı akarsularıyla beslenmektedir. Derinliği 4.000.000. ve denizden yüksekliği de 1. yaban ördeği.den fazladır. Seka Fabrikasının kimyasal atıklarıyla büyük tehdit altında bulunan bataklık suları. suyu acı olan gölden ihracaatı da yapılmakta olan sodyum sülfat üretilmektedir. Eynihan dağları. sminden de anlaşılacağı gibi. Bataklıkta. karatavuk ve sığırcık avcılığı yapılır. ile 210 cm.Akarım Göleti nşaat Halindeki Göletler: Sinanpaşa Akdeğirmen Barajı hsaniye Üçler Kayası Göleti hsaniye Ayazin Göleti Sandıklı Karacaören Göleti Bolvadin Özburun Göleti Sincanlı Tınaztepe Göleti 45 .Bayat Göleti. arasındadır. çulluk. yaban kazı ve flâmingo gibi göçmen kuşlar bulunmaktadır. 9. karabatak. Sultandağları.Erkmen Göleti. Kumalar ve Çapak çayırında tavşan. Karagöl: Hocalar ilçesi sınırlarındaki Yağcı Ormanları içinde yer almaktadır. Göl içinde turna ve sazan balığı yetişmekte olup. kır güvercini. uzaklıktadır. domuz. saz ve kamış üretimiyle sazan ve turna balığı yetişmektedir. merkeze 28 km.Karamık Gölü (Bataklığı): Çay ilçesi sınırları içinde yer alan Karamık Gölü. ördek ve meke gibi kuş türleri de bulunmaktadır. Derinliği ise 150 cm. Acı Göl: Afyonkarahisar ve Denizli il sınırları içerisinde bulunan gölün genel yüzölçümü 41.lik bölümü ilimiz Sultandağı ilçesi sınırları içerisinde kalmaktadır.lik genel yüzölçümünden 211.000 m3’dür.dir. yaban ördeği gibi kuş türleri bulunmaktadır.lik alan kaplayan gölün derinliği 4-5 m. 3.19 m.000. Bir zamanlar kerevit çıktığı halde bataklığın kirletilmesiyle nesli tükenmiş olup. keklik.000. en derin noktası 3m.si limiz Başmakçı ve Dazkırı ilçeleri sınırları içerisinde bulunmaktadır. Yüzölçümü 40 km2.000. Rezerv 40. 2. Afyonkarahisar Merkez ile çevresindeki dağlık.Kayabelen Göleti 11. Set gölü özelliği taşımasına rağmen gölün oluşmasında kesin bir bilgi yoktur.1993 gün ve 1669 sayılı kararınca “1. Rezerv hacmi 80. Gölde kara ve su ürünleri avcılığı fazla miktarda yapılmaktadır.000 m3 . Bunun 20 km2.Kırka Göleti. Suyunun siyah olmasından dolayı “Karagöl” adı verilmiştir.m3 dür. düden(yer altı ırmağı) vasıtasıyla Eğirdir Gölü’nü besleyerek bu gölün de kirlenmesine sebep olmaktadır. BARAJLAR 1-Seydiler Barajı : Afyonkarahisar’ın Kuzeydoğusunda Gebeceler köyü yakınındaki Seyitler deresinde kurulan Seydiler Barajı. 4. kuzeydoğusunda Selevir köyü yakınında.

Mesozoyik kayaçları ise transgresif bir seri göstermektedir. Paleozoyik sonunda sığlaşma ve karasallaşma sözkonusudur. batısını.3 derecedir. Ayrıca bu şistler içerisinde yer yer büyük mercek ve bantlar halinde metakonglomera. Ocak alanımız ç Toros Kuşağı içinde kalmaktadır. PALEOZOY K Afyonkarahisar Metamorfitleri (Pzş) Genellikle kahve. Daha çok kışları soğuk ve kar yağışlı. Miyosen karasal flüvyal. altta yer alan Afyonkarahisar Metamorfitleri konglomera kumtaşı ve silttaşı gibi detritiklerden. Pliyosen ise gölsel çökeller ile temsil edilmektedir. Bu çalışmalardan derlenen genel stratigrafik ve yapısal jeoloji bilgileri aşağıda sunulmuştur.07. Emirdağ Grubunun yaşı ise Triyas-Jura’dır. genel olarak albit-klorit-muskovit-biotit-kuvars şistlerden oluşmuştur. STRAT GRAF Stratigrafik olarak en altta yer alan “Afyonkarahisar Metamorfitleri” iç toros kuşağının en yaşlı birimlerini oluşturur. lkbahar ve sonbaharda yağışlar yağmur şeklindedir. Pliyosen sonunda ise bazaltik volkanizma gerçekleşmiştir. Afyonkarahisar Metamorfitleri yeşil şist fasiyesinde dinamo metamorfizme geçirmişlerdir. yazları sıcak ve kurak bir step iklimi görülür. Afyon’da günümüze kadar rastlanan en düşük sıcaklık .27. kuzeyini. üstte yer alan Emirdağ grubu ise karbonatlardan oluşmuş olup tüm bu kayaçlar farklı jeolojik zamanlarda metamorfizmaya uğramışlardır. kuzeydoğusunu içine alan bölge “ ç Toros Kuşağı” olarak adlandırılmıştır. BAŞA DÖN A. Afyonkarahisarın merkezi. mermer ve kalkşistler yer alır. en soğuk ay ortalaması 0.8 derecedir (29. Afyonkarahisar’da sıcaklığın sıfır dereceye düştüğü günlerin. kuzeybatısını. Metamorfizma ve Mağmatizma: JEOLOJ K EVR M: Çalışma alanında birbirinden tektonik dokanakla ayrılmış iki kaya topluluğu bulunmaktadır. Bölgede Paleozoyik sonuna kadar denizel bir ortam izlenmiştir. yeşil renkli.1 derece. Afyonkarahisar Metamorfitleri’nin yaşı olası Paleozoyik. Kuzeyde Afyonkarahisar Metamorfitleri ve Emirdağ Grubu formasyonları Şist ve kristalize kireçtaşlarından oluşmuş olup . Afyonkarahisar’da yıllık yağış miktarı 455 mm. Yükselti ve denizden uzaklık sebebiyle Afyonkarahisar’ın iklim şartlarında ç Anadolu iklimine benzerlik görülür. (1987. Pliyosende meydana gelen yükselme nedeniyle Kuvaterner ‘de hızlı bir aşama meydana gelmiştir. yani don olayı görülen günlerin sayısı 94’tür. en yüksek sıcaklık ise 39. Bölgesel Jeoloji nceleme alanında MTA Genel Müdürlüğü tarafından ayrıntılı jeolojik çalışmalar gerçekleştirilmiştir.dir.KL M Afyonkarahisar Ege bölgesinde olmasına rağmen Ege iklimiyle bağdaşmaz. En sıcak ay ortalaması 22. Afyonkarahisar’ın GB’sında ise bu metamorfikler içerinde serisit-feldispat-kuvars şistten oluşan volkanik kökenli porfiroyidler geniş alanlar kaplar. Bunların üzerine detritik bir seviye ile uyumsuz olarak gelen Emirdağ grubu. şistik yapılı ve görünüşte ileri derecede metamorfik kaya izlenimi veren bu metamorfitler. Bunlar Toros Kuşağını oluşturan Sultandağları ile ç Toros Kuşağını oluşturan Paleozoyik yaşlı Afyonkarahisar metamorfitleri ile Mesazoyik yaşlı Emirdağ grubudur. Afyonkarahisar ve dolayında birbirinden tektonik dokanak ile ayrılmış iki temel kaya topluluğu mevcuttur. Bu nedenle Eosen öncesi bir karasallaşma söz konusudur. kıvrımcıklı granoblastik dokulu. Ayrıca. Afyonkarahisar’da meteorolojik gözlemlere 1929 yılında başlamıştır. Jeolojik Yapı ve Stratigrafi: A. Yaşlan Alt Paleozoyikten Mesazoyik ‘e kadar uzanan bu birimler yapraklanma göstermektedir. Üst Miyosenden itibaren bölgede andezitik volkanizma etkin olmuş . Sultan dağları kesimi ise “Toros Kuşağı” olarak adlandırılmıştır. boz. Pliyosenden sonra bölgede epirojenik hareketler etkin olmuş ve çekim fayları meydana gelmiştir. Formasyon isimlendirmeleri Metin vd. Toros Kuşağı ile ç Toros Kuşağı birimlerinin birbirine yaklaşımı Tersiyerde K-G doğrultusunda sıkışma kuvvetleri ile oluşmuştur. Sultandağlarında görülen birimler denizel şelf ortamında çökelmiş karbonatlardan oluşur. lde yıllık ve günlük sıcaklık farkları yüksektir.2000). Afyonkarahisar dolayında geniş alanlar kaplayan ve 46 . Tersiyer bölgede denizel kireçtaşları ile temsil edilmekte olup kendisinden yaşlı birimler üzerine açısal uyumsuzlukla gelmektedir.5. l Merkezinde bir gözlem istasyonu vardır. metakumtaşı.1.1948).12.5. 1988) çalışmasından alınmıştır. genellikle kalın kireçtaşı istifinden oluşmuştur.2 derece (30.

boz renkli kalın tabakalı olup adını mostrası yakınındaki scehisar kasabasından almıştır.temel kaya niteliğindeki bu birim içinde altı üye ayırdedilmiştir. Birimin alt dokanağı Bayat dolayında. Topografyada tepeler oluşturur. alkali-feldispat-kuvars şistlerden oluştuğu görülmüştür. kalın. Böylece Afyonkarahisar Metamorfitlerinin yaşını Orta-Üst Triyas öncesi diyebiliriz. okside. Afyonkarahisar K25 c2 paftasında Kurtbaba Tepe. ri çakıl. Kalınlık 100-250 m arasında değişir. gri. Yaklaşık 2000 m olduğu tahmin edilmektedir. Birimin yaklaşık kalınlığı 150-200 m dir. şist. sert. kuvarsit ve mermer çakıllarından oluşmuştur. çok kalın tabakalanmalı kuvars. scehisar güneyinde KB-GD doğrultusunda uzanan yaklaşık 6 km uzunluğunda. koyu gri renkli kalın tabakalanmalı kristaiize kireçtaşıdır. Bayat Metakonglomeraları ile geçişli olarak izlenir. düzgün katmanlı. Matriksi kum. kil ve şilttir. büyük bloklar verebilen. 1. Sahile yakın şelf ortamında çökelmiştir. Afyonkarahisar K25 al. en tipik olarak Sakartepe’de yüzeylenir. Tersiyer yaşlı çekellerle örtülüdür. detritik bir seviye ile başlayan ve kalın bir karbonat istifi oluşturan Resulbaba formasyonunun yaşı Orta-Üst Triyas’tır. klorit ve kuvars şiste dönüşmüştür. üste doğru Paşadağ mermerlerine geçiş gösterir. Sakartepe Metavolkaniti (Porfiroyid) (Pzemv3) Boz renkli. Sarıyartepe Kuvarsit Üyesi (Pzdq) Sarımsı. Genellikle kalın tabakalanmalı olarak izlenir. kayaç yeşil şist fasiyesinde bir metamorfizma geçirmiştir. sarımsı. Afyonkarahisar’ın KB. Bayat ile Köroğlu Beli arasında. Birim Afyonkarahisar Metamorfitleri içinde mercek konumlu olarak incelenmiştir. Bu birimin üzerine stratigrafık olarak gelen en yaşlı birim. Paşadağında şistlerle geçişlidir. Boz renkli. Beyaz. Üst dokanağı ise Mesozoyik ve Tersiyer yaşlı birimler tarafından diskordanslı olarak örtülmüştür. muhtemelen denize açılan bir alüvyon yelpazesi ürünü olabilir. Sarımsı kahverengimsi. kuvarsit ve mermer çakıllarından oluşur. dayanımlı ve eklemlidir. Paşadağında ise kireçtaşları. Kahve-boz renkli. Ancak Tersiyer oluşukları ile örtülü olduğundan yer yer Tersiyer oluşukları altında mostra verir. Konglomerayı oluşturan kuvars ve kuvarsit çakılları basınca dik olarak uzanmışlardır. Afyonkarahisar Metamorfitleri ile aynı yaştadır. inceleme alanında Sarıyartepe’de mostra verir. taze yüzeyi beyaz ve gri renkli. scehisar Mermerleri (Pzamr) Afyonkarahisar Mermerleri olarak bilinen bu birim beyaz. Afyonkarahisar Metamorfitleri içinde yer alan bu birim. şisti metavolkanitler. Kayaboğazdere’de bu metakonglomeralar tipik olarak izlenir. Birimin kalınlığı değişkendir. çok kalın tabakalanmalı kuvarsit. Bu birimin. Çakıllar basınca dik olarak uzanmışlardır. kum ve benzeri gereçlerden meydana gelmiş olan bu bîrim. Fosil içermeyen birim Afyonkarahisar Metamorfitleri ile aynı yaştadır. Mineral parajenezlerinden de görüldüğü gibi. Paşadağ Kireçtaşı Üyesi (Pzcmr) Beyaz. klorit ve serisitten oluşan bir matriksie çimentolanmasından meydana gelmiştir. Afyonkarahisar Metamorfitlerinin tabanı gözlenememiştir. bej. Feldispatlar beyaz benekler halinde kayacın üstünde gözlenmektedir. içinde bulunduğu Afyonkarahisar Metamorfitleri ile aynı yaştadır. a3 paftalarında geniş mostraları vardır. Boz-kahve renkli. Demirhöyük Tepe ile Köroğlu Beli arasında K-G yönünde 1-3 km genişlikte. beyaz feldispat benekli. kahverengimsi. kalın tabakalı. kuzeye doğru 15 km uzunluğunda bir yayılım sunar. Turmalin ve opak minerallerde kapsar. muskovit. 150-300 m arasında değişir. Deliktaştepe Metakonglomera Üyesi (Pzcmk) Boz renkli. Bunun dışında Dişli köyü batısında ve Ozburun KB’sında. Bu konglomeralar yuvarlanmış 2-10 cm çapında kuvars ve kuvarsit çakıllardan oluşmuştur. Afyonkarahisar Metamorfitlerinde tarafımızdan ve eski çalışmalar tarafından herhangi bir yaş verebilecek fosile rastlanmamıştır. Yaklaşık 200 m kalınlığa sahiptir. Paşadağ Kireçtaşları tipik olarak. alacalı. Tabaka eğimleri 45°-50° doğuya doğrudur. Bu birimde yapılan petrografik incelemelerde. Birimin tabanı görülemediği ve kıvrımcıklı oluşu nedeniyle gerçek kalınlığı verilmez. yuvarlak ve iri kuvarsit çakıllarından oluşmuş metakonglomeralar en iyi gözlendiği yer olan Deliktaştepe’ye dayanılarak Deliktaştepe Metakonglomera Üyesi olarak adlandırılmıştır. kalın-çok kalın tabakalanmalıdır. beyaz benekli şisti yapılıdır. kalın-çok kalın tabakalanmalı. bununla yanal ve düşey geçişli. Bayat Metakonglomera Üyesi (Pzcmk) Kahve-boz renkli. Fosil içermeyen bu birim. Kalınlığı değişken olup. krem renkli. Fosil kapsamayan birim. Birimin kalınlığı yaklaşık 200 m dir. şist. a2. Beyaz-kirli beyaz-gri-koyu gri renkli. gri. kristaiize ve yer yer mermer görünümündedir. K ve GB ‘sında geniş alanlar kaplar. yeşil ve kırmızı renkli şistlerle ardalanmalı olarak izlenir. 47 . Sanyartepe’de yeşil fillitlerle yanal ve düşey geçişlidir. adını aldığı Paşadağı’nda gö zlenir. kalın tabakalanmalı olan bu metakonglomeralar iri kuvars. ince kristalli çok kıymetli bir mermer türüdür. kuvars-şist. karbonat çimentolu oluşu ve mermer çakılları kapsaması ile Deliktaştepe Metakonglomeralarından farklı olarak yorumlanmıştır.5 km genişliğinde bir alan kaplar. serisit-kuvars şist. nceleme alanında. ayrıca Afyonkarahisar Metamorfitleri arasında küçük yüzlekier halinde tipik olarak izlenir. Metamorfizma sonucu matriks biotit. mikrokristalen kuvars taneleri. Üst dokanağı. Afyonkarahisar Metamorfitleri’nin yeşil renkli şistleri ile yanal ve düşey geçişlidir. büyük mercekler oluşturur. Deliktaştepe Metakonglomeraları Afyonkarahisar Metamorfitleri içinde. Bu birim de yüzlerce mermer ocağı işletilmektedir. Sert. Kalınlığı en fazla 300 m kadar olan birim.

Şekil 7: Afyonkarahisar ve Civarının Genelleştirilmiş Stratigrafik Kesiti 48 .

yeşil renkli. Koraşi formasyonu. Bu formasyon siyah renkli kireçtaşı ile (Çatkuyu Kireçtaşı Üyesi (TRa2-3)) bu kireçtaşları arasında yer alan ve kireçtaşları ile yanal ve düşey geçişli detritiklerden (Olucak Kırıntılıları Üyesi (TRb2-3) oluşur. kalsit kristalleri basınç nedeniyle uzamıştır. Taban konglomerası özelliğindeki metakonglomera çakılları alttaki Afyonkarahisar Metamorfitlerinden oluşmuş olup. Fakat bu birimin yanal ve düşey geçişli olarak. düzgün katmanlı birim çoğunlukla erimeden dolayı katmanlama göstermez. onunla yanal ve düşey geçişli girikler gösteren kırıntılardan oluşmaktadır. Koraşi Formasyonundan alınmış örneklerden yaş elde edilmemiştir. Kayaç yeşil şist fasiyesinde metamorfizma geçirmiştir.Mesozoyik Triyas Emirdağ Grubu Emirdağ grubu adı altında üç formasyon ayırtlanmış olup. Metin ve diğ. Yürük Karacaören formasyonu genellikle konglomeralardan oluşmakta olup. içinde izlendiği Karaçaltepe kirectaşlannın yaşının Orta_üst Triyas olması nedeniyle Koraşi Formasyonu’nun yaşının Orta-Üst Triyas olması gerekir. Çukurcak köyü dolayında Tipevler köyü’nün kuzeydoğusunda Süngülüdede Tepe’de. kahve. Yunak güneydoğusundaki Gavur dağları silsilesi bu gruba ait birimlerden oluşmuştur. Kireçteşları metamorfizmadan dolayı fosilce fakirdir. kumtaşı. Kürklü Tepe ve Hacılar Yaylası dolaylarında. siyah renkli. orta ve kalın katmanlıdır. düzgün katmanlı. orta ve kalın tabakalanmah. Koraşi formasyonu ile yanal ve düşey geçişli olarak izlenmiştir. Yer yer oolitik yapı sunan birimlerde çatlaklarda kalsit dolguları izlenir. nceleme alanında Güveçci ve Türkmen Köyleri. Karaçaltepe kireçtaşı Yürük Karacaören kuzeyinde. Yaklaşık kalınlığının 800-1500 m arasında olabileceği tahmin edilmektedir. kireçtaşı mercekleri ve stratiform bazik magmatik kaya mercekleri ve blokları gözlenir. Karaçlatepe formasyonu içinde. mercek şeklinde gözlenir. ince-orta-kalın katmanlı. alt düzeyleri kristalize ve mermerleşmiş. Emirdağ (Afyonkarahisar) ilçesinin güneyindeki Emirdağları. Orta-kalın. Yer yer metamorfizmadan etkilenmemiş düzeyler de gözlenmektedir. Yürük Karacaören Formasyonu (TR2) Genellikle ince taneli. Çatkuyu dolayında tipik olarak gözlenir. metakumtaşı gibi şisti kırıntılı katmanlardan oluşan birim. ince-orta-kahn katmanlı. kumtaşı. Birimin üst dokanağı Karaçaltepe kireçtaşlan ile düşey geçişlidir. Nusratlı. kirli beyaz renkli. Tüm formasyon için çört bant ve yumruları olağandır. pis kokuludur. metakonglomera. Beyaz ve gri renkli. Yenikarabağ köyü doğusunda yüzeylenir. Çaykışla batısında yer yer şisti görünümlü olan birimde talklaşmalar izlenmektedir. Çatkuyu Kireçtaşı Üyesi (TR2-3a) Siyah renkli. Yaklaşık kalınlığı 0-200 m dir. kireçtaşı çakıllı. Avdan ve Gelincik köyleri güney kesimlerinde. Yunak dolaylarında bloklu istif uyumsuz olarak Karaçaltepe Formasyonu üstüne gelir. Sarımsı. düzgün tabakalanmah dolomitik kireçtaşı ve beyaz renkli kristalize kireçtaşlarından oluşmuştur. Karaçaltepe Formasyonu’nun alt dokanağı çoğu yerlerde Afyonkarahisar Metamorfitleri ile tektoniktir. transgresif deniz ürünü olarak metamorfikler üzerine diskordan olarak gelmektedir. Genellikle alt düzeylerde yer alan beyaz. şeker dokuiu kristalize kireçtaşları yer yer mermerleşmiştir. açık kahve renkli. Genel olarak KB_GD doğrultusunda uzanan bu grubun kayaları geniş alanlarda yüzeylenir. metadiyabaz blokları içeren birim. Birimin alt dokanağı Yürük Karacaören Formasyonu ile geçişli olup. Tane boyu küçülerek metakumtaşlarma geçen birim üstteki Karaçaltepe kireçtaşı formasyonunun dokanağına yaklaştıkça artan oranda kireçtaşı mercekleri içermektedir. Boz. Eklem takımları oldukça belirgindir. sarı. silttaşı ve kireçtaşı ardalanımlıdır. (1987)’nin Çatkuyu kireçtaşı üyesi olarak adlandırdıkları birimle eşdeğerdir. Emirdağ grubunun bütün birimleri yeşil şist fasiyesinde bölgesel metamorfizma geçirmiştir. Afyonkarahisar K24 b1 paftasındaki Resulbaba Tepe’den alınmıştır. Dolomitik kireçtaşları mikrokristalin dokuda olup. çerdiği metadiyabaz bloklarından alınan örneklerde mikroskop altında amfibol. kalın. epidot ve az miktarda plajioklas ve sfen izlenmiş ve kayaç epidot-amfibol şist olarak adlandırılmıştır. Taşlıdere. Güney Köyleri dolaylarında Eşmeburnu Tepe’de tipik olarak gözlenir. metakumtaşı ve metakonglomeralardan oluşmuştur. koyu gri. ince ve orta oldukça düzgün katlanmalı. Yer yer kireçtaşı mercekleri. metadiyabaz blokları içermektedir. Bu kırıntılı tabakalar arasında. Koraşi formasyonu Karaçaltepe kireçtaşı ile yanal ve düşey geçişli olarak incelenmiştir. Bu birimin yüzeylendiği tek ve tipik yeri Yürük Karacaören köyünün kuzeyidir. kahve. breşoit 49 . Birimin yaşı Orat-Üst TriyasJura’dır. Karaçaltepe Kireçtaşları geçirdikleri metamorfizma sonucu çoğu yerde kristalize olmuşlardır. konglomera. Koraşi Formasyonu (T22-3) Boz. Yer yer karstik şekiller gelişmiştir. Kireçtaşları içinde zaman zaman çok kalın istiflenmeler gösterdikleri halde devamlılık sunmazlar. oldukça yuvarlak ve boyları 1-20 cm arasında değişmektedir. kirli sarı renkli. yeşil renkli. Birim Afyonkarahisar Metamorfitleri üzerinde diskordan olarak bulunur. Yer yer laminalamma sunar. konglomera. Koraşi köyünde tipik olarak yüzeylendiği için bu ad verilmiştir. silttaşı ve kireçtaşı ardalanımdan oluşan. Resulbaba Formasyonu (TR2-3) Birimin adı. kirli sarı. kalm-orta. Üste doğru kireçtaşı mercekleri kapsar. Bu beyaz kristalize kireçtaşları ile yanal ve düşey geçişli olarak izlenen dolomitize kireçtaşları gri. Bademli köyü batısında. grubun ana birimini Karaçaltepe kireçtaşı formasyonu oluşturur. Karaçaltepe Kireçtaşı (Tra2-3) Karaçaltepe kireçtaşları. üst dokanağı daha genç birimlerde uyumsuzdur.

Miyosen Yeniköy Formasyonu (N 14-6) Koyu. Bunlar. Küçükdede Tepe dolaylarında yayılım sunar. orta-kalın-çok kalın ve belirgin katmanlanmalı. küçük çört yumruları kapsayan killi kirectaşıdır. turuncu renkli.kumtaşı. Birim Orta-Üst Jura yaşlıdır. Çiçeklikaya Formasyonu (Jb2-3) Gri-mavi renkli. Alttan Aşağı Belova formasyonu ile düşey geçişli olan birim. ince-orta tabakalanmalı konglomera. yaşı Orta-Üst Triyas’tır. Birimin kalınlığı değişken olup 50-150 m dir. yer yer kumtaşı ara katkılı kireçtaşından oluşmuştur. sert. Konglomera Üyesi (N l (4-6)a) : Koyu sarı. Jura Aşağı Belova Formasyonu (J1) Gri-kahve renkli. kumtaşı-silttaşı ardalanmalı olan birim karbonat ara katkılı olup yer yer şisti yapı gösterir. Piribeyli Formasyonunun yaşı Alt Eosen’dir. Çorakyoludere’de geniş yayılım sunar. Tavşantepe. Yolluburundere. Oldukça kıvrımlı olan birim düzgün tabakalanma gösterir. Yanal olarak Kırıntılı Üyesi ile geçişli olan birim. Birim çok kırıktı. Tazlar köyünün 5 km batısında Aytepe ve Kapaklı Tepe dolaylarında. kalın ve kötü tabakalanmalı konglomera. Yer yer çörtlü seviyelere rastlanır. Formasyonu oluşturan litoloji ve kapsadığı fosillere göre. pis kokulu kireçtaşına dönüşür. Kendinden yaşlı tüm formasyonlara ait çakılları kapsar. ince-orta-kalın. kumtaşı-silttaşı ve şeyllerden oluşmuştur. yanal ve düşey geçişli olduğu Çatkuyu Kireçtaşı Üyesi ile aynı yaşta olup. Gevşek tutturulmuş olan birimde ayrışma fazladır. Alt dokanağı diskordanslı olan birimin üst dokanağı Çiçeklikaya formasyonunun kireçtaşları ile düşey geçişlidir. kumtaşı-silttaşı ve şeyi ardalanmalı birim yer yer çakıl kapsamaktadır. 1987). Dövengerisi Tepe. laminalı. Yaklaşık kalınlığı 100 m dir. Tabanda ince konglomeratik düzey üzerine beyaz. mikritik dokuda bir kirectaşıdır. Pelajik ve şelf ortamının geçiş fasiyesinde çökelmiştir. Kireçtaşları çokelirken ortama nehirlerden. Karasal oluşukluklardan oluşan birimin kalınlığı yanal olarak değişken olup. Çatkuyu Kireçtaşı Üyesi ile yanal ve düşey geçişli. Bu formasyon iki üyeye ayrılarak incelenmiştir. Aşağıbelova ile diskordan olarak örtülüdür. Elvanpaşa Köyü’nde . Birimin inceleme alanında alt dokanağı gözlenememekle beraber. Koyu sarı. Üstten birçok yerlerde Cebeciler Formasyonu tarafından uyumlu olarak üstlenir. Gri-kahve renkli. taşkın ovası ve akarsu çökelleri olarak oluşmuştur. üstten Tersiyer yaşlı oluşuklar ile örtülmüştür. oygu-dolgu. turuncu renkli. Miyosen ve Pliyosen yaşlı birimlere ayrılmıştır. konglomera-kumtaşı-silttaşı ve kiltaşı ardalanımından oluşan birim. akıntı izleri gibi 50 . nceleme alanında yaş verebilecek bir fosile rastlanamamakla beraber bu birim eşdeğeri olan Emirdağ dolaylarında ki kireçtaşlarmda Orta-Üst Triyas saptanmıştır. çapraz tabakalanma. Karasal ortamda yelpaze. turuncu renkli. detritiklerin çökelmesi için kırıntılı ve çakıl gelişimi olmuştur. kiltaşı karışımından oluşmuş birim. Bostanlıtepe’de. lbudak Dağlarında geniş yayılımı olan birimin Bayatın KD’sunda küçük bir mostrası vardır. iri ve ince taneli karbonat ile. kalın tabakalanmalı konglomera. erimeli ve kalsit damarlıdır. eser miktarda kuvars taneleri ve bol miktarda nummulit kesitleri izlenir. kiltaşı karışımından oluşmuş akarsu çökelleridir. karbonat ara katkılı detritiklerden oluşmuştur. Eydemir köyünün kuzeyinde tipik olarak gözlenir. ince-orta-kalın tabakalı. geniş alanlar kaplayan Tersiyer yaşlı oluşuklar Eosen. okside. kumtaşı. nceleme alanında yalnız Yukarı Piribeyli ve Aşağı Piribeyli Köyleri arasında gözlenir ve adını bu yerleşim yerlerinden almıştır. giriktir. düşük dereceli metamorfizme sonucu muskovit-kalk şist ve kuvars şiste dönüşmüştür.görünüşlüdür. nce kesitinde. Birimin yaklaşık kalınlığı 250-300 m dir. Fosil tespit edemediğimiz birim. kirli sarı. kirli beyaz renkli. yer yer ceviz büyüklüğünde çört yumruları ve nummulit kapsayan. nceleme alanında Yakasinek köyü dolaylarında yayılımlıdır. Üste doğru siyah ve gri renkli. Yaklaşık kalınlığı 300 m olan birim. Üstte daha genç olan Neojen Çökelleri tarafından örtülür. Mg’ca zengin olan denizel ortamda dolomitizasyon olayı meydana gelmiştir. Eosen Piribeyli Formasyonu (Eı) Beyaz ve kirli beyaz renkli. Piribeyli Formasyonu altta ofıyolitli kayalar üzerine konglomeratik bir düzey ile uyumsuz olarak gelir. Bol eklemli ve erime gösteren birimin tabakalanması çoğu zaman gözlenmez.yeşil sarı renkli. Birim. Tersiyer nceleme Alanında. genellikle yuvarlaktır. orta-kalın-çok kalın ve belirgin katmanlanmalı. kanal yapıları. Yaşı Alt Jura olarak verilmiştir. kalın ve kötü katmanlanmalı. Çakıl boyları 1-15 cm olup. Olucak Kırıntılı Üyesi (TRb2-3) Boz-kahve-mor-yeşil renkli. Kapaklı Tepe’de. kuruma çatlakları. ince-orta tabakalanmalı. Çalköy’ün KB’sında. oygu-dolgu ve kanal yapılan. Karakaya Tepe. Bolvadin doğusunda Afyonkarahisar Metamorfitleri üzerine diskordan olarak geldiği gözlenmiştir. orta-kalın tabakalanmalı. kuruma çatlakları. Aytepe. Cumalıköy ve Olucak köyü dolaylarında ve lbudak Dağında yaygın olarak bulunur. bu birim denizel ve dalga hareketlerinin etkin olduğu litoral bir ortamda çökelmiştir. Kocakırtepe. Bu formasyon karasal kaba detritiklerden oluştuğu için fosil kapsamaz. akıntı izleri gibi karasal oluşukları simgeleyen sedimanter yapılar kapsar. lbudak dağlarının GB yamacında Kocayaylak. yaklaşık 10-100 m dir. Boz-kahve-mor. çapraz katmanlanma. Kendinden yaşlı tüm birimler üzerinde uyumsuzlukla izlenir. nceleme alanı dışında daha batıda bu birimlerle düşey ve yanal geçişli olarak izlenen marnlardan elde edilen fosil bulgularına göre yaşı Orta-Üst Miyosen olarak saptanmıştır (Metin ve diğ.

altta konglomera. Erdemir Konglomeraları içinde fosil bulunamamıştır. orta-kalın-çok kalın tabakalı kireçtaşından oluşur. sert. Cebeciler Formasyonu litolojik özellikleri ve kapsadığı fosillere göre tatlı su göl ortamında çökelmiştir. Temel kayalar üzerinde ise açısal uyumsuz olarak izlenmiştir. kireçtaşlarının altında yer alır. Sarı ve boz renkli. Aşağı Piribeyli dolaylarında yüzeylenmektedir. yalnızca kuvaterner oluşukları bulunmaktadır. aglomera. Birim volkanik gereçlerle beslenen gölsel ortamda çökelmiştir. alüvyon yelpazeleri. Bu birimin yaşı. Genellikle gevşek tutturulmuş olup. gölsel ortamda çökelmiştir. karasal konglomeralardır. nceleme alanında Afyonkarahisar K24 d1. lbudakdağı eteklerinde. bazı kesimlerde de özellikle havza kenarlarında temele yakın kesimlerde açısal uyumsuzluklar gözlenir. orta-ince tabakalı miltaşı. Akpınar köyünden geçen Eğridere ve Değirmendere yamaçları birim için tipik yerlerdir. Pliyosen Cebeciler Formasyonu (N2) Genel olarak beyaz. Tavşan Tepe dolaylarında. orta-kalın-çok kalın tabakalı. Üst dokanağı Kuavterner yaşlı alüvyon tarafından örtülür. taşkın ovaları. Orta-Üst Miyosen’dir. 25-100 m arasında değişir. iri ve yuvarlak kireçtaşı ile diğer cins çakıllardan oluşan karasal konglomeralar olup. Altta temel ve Yeniköy Formasyonu üzerine diskordan olarak gelen birim. ise beyaz renkli. Üst Miyosen-Üst Pliyosen’dir. yine görsel ve karasal bir oluşuk olan Cebeciler Formasyonu üzerine uyumlu olarak gelir. Feleli Marn Üyesi (N22b) 51 . tüf. volkano-sedimanter kayaç ara katkılı genellikle marnlardan oluşan bu birim. Akpınar Kireçtaşı Üyesi (N22a) Beyaz-krem renkli. Ozburun köyü doğusunda. tüfıt ve marnlardan oluşan Özburun üyesi (N^). Hacıisalı Mahallesi dolaylarında. birimin adı Metin ve diğ. Birim akarsu. Soğukkuyu köyü dolayında. Üstten Marn Üyesine yanal ve düşey geçiş gösterir. Örgülü ırmak yatakları. kumtaşı. Pliyosen yaşlı Cebeciler Formasyonu üstüne geldiğine göre yaşının en azından Üst PliyosenAlt Kuvaterner olması gerekmektedir. kalın katmanlanmalı. Yaklaşık kalınlık 800 m dir. üstten. Alttan Ozburun Marn Üyesi ile uyumlu ve geçişlidir. kumtaşı ara katkılı marnlardan oluşmuştur. Çakılları 2 mm-20 cm arasında değişen boyutlardadır. kum-mil destekli. Kalınlığı 30-50 m arasında değişir. tüfit ve yer yerde anglomera ara katkılı marn tabakaları ile bunların üzerine çökelen beyaz renkli. Masif eteklerinde alüvyon yelpaze ve yamaç örtüsü şeklinde gözlenir. nceleme alanında değişik yörelerde gözlenen birim tipik olarak Afyonkarahisar K26-dı) paftasının kuzey doğusunda Dipevler köyünden geçen Kundullu Dere’nin batı yamacında yüzeylenir. Dayanımlı olmayan birim. Cebeciler Formasyonunda bulunan gölsel ortamda yaşayan fosillere göre yaşı Pliyosen’dir. Yaklaşık kalınlığı 50-300 m dir. Marn Üyesi (N1(4-6)b) Sarı. Bîrimin kalınlığı yöresel farklılıklar sunar.a1. Birim fosilli düzeyler içerir. yumuşak. mikritik. taşkın ovalan. tüf. Konglomeralar kendisinden eski tüm kayaların yuvarlak çakıllarını kapsar. Yer yer ince kumtaşı seviyeleri kapsar. yumuşak ve kolay dağılır. Dipevler köyünün kuzeybatısında geniş yayılımlar sunar. Özburun ve Dişli Köylerinin kuzeydoğusunda tipik olarak gözlenir. orta tabakalanmalı. Birim. Cebeciler Formasyonunun kalınlığı genel olarak değişken olup. Ostracod ve gostrapod fosilleri kapsayan birimin yaşı Üst Miyosen-Üst Piyosen’dir. iri ve yuvarlak kireçtaşı ve diğer cins çakıllı. orta tabakalanmalı. gölsel kireçtaşlarından oluşan Akpınar Kireçtaşı Üyesi (N22). Cebeciler Formasyonu. Bu seviye Linyit oluşukları içerir. Çoğu yerlerde birimin üzerine herhangi bir formasyon gelmemekte. Birimin yaşı. Alttaki Konglomera Üyesi ile geçişli olan birim. Erdemir Konglomera ve Feleli Marn üyesi olarak dört üye altında incelenmiştir.Gökağıl Tepe eteklerinde. Dişli köyü batısında. Konglomera Üyesinin yaşının Orta-Üst Miyosen olabileceği tahmin edilmiştir. Beyaz ve grimsi beyaz renkli. çok sert yer yer kil bantlı mikritk kireçtaşıdır. Yağıdere’de. Üst dokanağı ise Erdemir Konglomerası. Yeniköy formasyonunun Konglomera üyesi altta temel üzerine açısal uyumsuzlukla gelir ve bu temel üzerine yaslanmış olarak izlenir. d2 . ince billurlu. Karapınar ve Üçkuyu köyleri dolaylarında. b3. nceleme alanında Derbent köyü güneyinde. okside. üstten Akpınar Kireçtaşı Üyesi ile uyumludur. a4 ve Afyonkarahisar K25 d3 paftasında salı Köyü dolaylarında yayılım sunar. kumtaşı. sert. Birimin bazı düzeyleri yaprak fosilli izleri kapsar. gölsel kireçtaşı tabakalarından oluşur. alüvyon yelpazesi gibi karasal ortamda çökelmiştir. camurtaşı ve marn ardalanmasından oluşmuştur. Alt dokanağı Yeniköy Formasyonu üzerinde çoğu uyumlu olarak izlenmesine karşın havza kenarına/ masiflere yakın uyumsuzdur. kırılgan. 25-350 m arasındadır. sarımsı ve açık gri renkli. Birimin kalınlığı 220 m civarındadır.karasal oluşumları simgeleyen sedimanter yapıları kapsar. Yenikardağ köyü kuzeydoğusunda. Kocaardıç Tepe’nin batısında. gri renkli. Üst dokanağı ise bazı kesimlerde Erdemir Konglomera Üyesi örtülmüştür. Kapalı havzada. nceleme alanında Erdemir köyünde. Karacalar Köyü dolaylarında. Birim. Ozburun Marn Üyesi (N21) Beyaz ve grimsi beyaz renkli. sarımsı gri renkli. mikritik. kolay ayrışır. Birimin litolojik özelliğine dayanılarak karsal ortamda çökeldiği düşünülmektedir. delta ve göl ortamlarında çökelmiştir. (1987) den alınmıştır. Kaleköy ve Ozburun dolaylarında tipik mostralar verir. bazalt ve Kuvaterner yaşlı alüvyonlar tarafından uyumsuz olarak örtülmüştür. Ozburun marn üyesi ile aynı faunayı kapsar ve aynı yaştadır. Taşağıl köyünün güneyinde. altta beyaz ve kirli beyaz. Tez köyünü kuzeyinde. Karasal bir oluşuk olan Erdemir Konglomeraları. Bazı kesimlerde temele yaslanmış ve 15°’ye yakın eğim kazanmıştır. tüf. Birimin kalınlığı inceleme alanında bölgesel değişiklikler gösterir. karasal ortamda çökeldîği için değişimler gösterir. üstte. ince-orta ve kalın katmanlanmalı birim. Tabakalar eğim kazanmıştır. kalın ve kötü katmanlanmalı. orta katmanlanmalı konglomera. kırılgan. Afyon bölgesindeki salı Kömürleri bu birim içinde yer alır. Erdemir Konglomera Üyesi (N22a) Sarı ve boz renkli. Genellikle gevşek tutturulmuş olan bu birimde ayrışma fazladır. Yeniköy formasyonunun gerek konglomera üyesi ve gerekse de Marn Üyesi tamamen karasal akarsu. Beyaz-krem renkli. Birimin kalınlığı. tüfit. bazı yörelerde Cebeciler formasyonu ile uyumlu olmasına karşın.

Kayacın dokusu hiyalopilitik olup. Şeydiler köyü. piroksenli andezit. havzadaki göllerde devam eden sedimantasyona karışmışlardır. c2.Kirli sarı-kahve renkli. mil türü tutturulmamış güncel çekellerdir. birbirleriyle geçişli olan andezit. traki-andezit. havza içinde. çok büyük ve yüksek dağlar oluşturmuşlardır. ve andezit olarak adlandırılmıştır. Yanal olarak değişkendir. sellenmelerin ürünüdür. Andezitik volkanitler inceleme alanında Kemerkaya Kasabası dolaylarında. Karsal ortamda çamur akıntısı şeklinde oluşmuştur. aglomeralar. Genellikle tutturulmamış kaba çakıllı. d3r d4 paftalarında çok geniş 52 . Afyonkarahisar K26-34 paftasının kuzeydoğusunda geniş yayılımı olup. Feleli köyü dolayında yayılımlar sunar. ncelenen alanda. Ankara-Afyonkarahisar asfaltının 1. trakit. üstünde de Kuvaterner oluşuklar yer alır. ojit andezit. yüksek dağlara sert ve dik topografyayı oluştururlar. çok kalın tabakalanmalar gösterir. Gerek bu dağlardan aşınan ve taşınan gereçler. Genellikle süt beyaz ve krem renkli olup. opaklaşma ve kil mineralleşmesinin yaygın olduğu görülmüştür. genellikle süt beyazı. Fosil içermeyen birim Cebeciler Formasyonu’nun en üst seviyesini oluşturur. breşik görünüşlü oluşuklardır. gevşek tutturulmuş. Yamaç Molozları (C2ym) Genellikle dağların yamaç ye eteklerinde oluşmuş eski ve yeni köşeli çakıllı. Afyonkarahisar K25 b2. Andezitik lav akıntısı görünümündeki kayaçta. Afyonkarahisar K26-as paftasının kuzey kesiminde. el. andezin-biyotit lamelleri ve opak taneleri) camsı bir çimento ile bağlanmasından oluşan dasitik tüflerdir. piroksen andezit ve bazalt andezit gibi türlerden oluşmuştur. andezitler. En fazla kalınlık 50 m dir. nceleme alanında bazı yörelerde (Sultandağı batısı) kalınlığı 200 m’ye ulaşır. Birimin yaklaşık kalınlığı 0-150 m dir. Cebeciler Formasyonu’nun en üst seviyelerini oluşturan birim Akpınar Kireçtaşı üzerine uyumlu olarak gelir. d2. Pınarayağı Tepe dolaylarında. Cebeciler Formasyonu’nun bulunmadığı yerlerde ise direkt şistler üzerinde yer alır. Karapınar köyü yöresinde. çok kalın katmanlanma sunarlar. A.5. Çok geniş yayılımları olan tüfler kolay aşınır topografyası ile dikkati çekerler.2. kolay ayrışır çamurtaşı ve marnlardan oluşan birim içinde serpinti halinde kum ve çakıl içerir. latit andezit. Adatepe Andeziti (N20c1) nceleme alanında andezitik volkanitler çok geniş yayılımlı olup. Tektonik ve Paleocoğrafya: VOLKAN K KAYAÇLAR ncelenen bölge. Feleli kuzeyinde bu birim altında bazaltlar. gerekse volkanlardan çıkan gereçler. 1987). krem renkli olup. hornblend mikrolitleri incelenmiştir. trakiandezitler ve bazaltlar bölgede çok geniş alanlar kapladıkları gibi. altta Cebeciler Formasyonu ile girik. Kuvaterner Alüvyon (Q2a1) Akarsu yataklarında. Bu nedenle birimin yaşı Üst Pliyosen’dir. Kahverengimsi ve boz renkte genellikle dasitik tüf ve aglomeralarm üzerinde yer alan andezitik kayaçlar. altta tüfler. çakıl . di. Birimin yaklaşık kalınlığı 0-200 m dir. Afyonkarahisar K26-bı paftasında Kuşkalesi Tepe. Şeydiler tüf ve aglomeraları beyaz renkli. Seydiler Tüf ve Aglomeraları (N2v3v1) Şeydiler tüf ve aglomeraları inceleme alanının batısında. Aglomeralar ayrı bir birim olarak haritalanmayıp. yükseklikleri oluştururlar. tek bileşenli olmayıp. tüflerin içinde incelenmiştir. di. Bölgedeki volkanik kayaçlann stratigrafik konumu. Afyonkarahisar K26-32 paftasının güney yarısında. Dipevler köyü dolaylarında yüzeylenir. Geniş yayılımı olan bu birim. ovalarda biriken kum. plajiyoklasoligokias. özellikle tektonik yükseltilerin önünde çok iyi gelişmiştir. Bunun dışında. akıntı yapısı içinde piajioklas mikrolitleri ve biotit. trakibazalt. belirsiz tabakalı. Üst Miyosen sonunda başlayarak tüm Pliyosen boyunca devam eden volkanik faaliyetlerin etkisinde kalmıştır. tüflerin üzerinde de aglomeralar ve en üstte andezitler şeklindedir. Bu volkanik faaliyetlerin ürünü olarak dasitik tüfler. Çeşitli kristal parçalarının (kuvars. Alınan çeşitli petrografik örneklerde. Manastır Tepe ve Alıç Tepe’lerde yüzeylenirler.5 km güneydoğusundaki Şeydiler köyü yöresine tipik olarak gözlendikleri için bu isim verilmiştir (Metin ve diğ. kolay aşınabilen peri bacaları gibi aşınım bölgede hemen dikkat çekmektedir. c3. alkalitrakit. Çaykışla köyü. ojitandezit. andezit-trakibazalt mineral kompozisyonuna sahiptirler. Bol miktarda kuvars kristali kapsar. Andezitik kayalar inceleme alanında Afyonkarahisar K24 al. Büyükkaradağ köyü kuzeydoğusunda. Alüvyon Yelpazesi (Q2ay) Dağlardan havzalara ulaşan derelerin ağızlarından oluşmuş yelpaze şeklindeki birikintilerdir. Bölgede çok geniş yayılımı olan bu birim. Şeydiler tüfü. trakitler. Aglomeratik düzeyler iri volkanik gereçler ve tüf karışımından oluşmuştur.

yayılımlıdır. Şekil 8: Seydiler Tüf ve Aglomeraları 53 .

alkali feldispat (sanidin). K10°-80°B arasında incelenmiştir.K-G. En altta yer alan Afyonkarahisar metamorfitlerini oluşturan kayaçları yeşil şist fasiyesinde metamorfizma geçirdiği belirtilmiştir. Afyonkarahisar K25 c3 paftasında K-G. Fakat tabaka yapıları bu gidişe genellikle aykırı olup tabaka doğrultuları KD-GB .Mesozoyik yaşlı formasyonların genel doğrultulan morfolojik yapıya uygun olarak KB-GD şeklindedir. bl paftalarında KB-GD doğrultuludur. Kale Tepe ile ncirlikaya Tepe dolaylarında yüzeylenir. mor görünümlü olup. yaklaşık K-G eksenli kıvrımlanmalar gösterir. biotit mikrolitleri ve küçük taneli opak mineraller yer almaktadır. siyahımsı. biotit. Tektonik ve Paleocoğrafya: YAPISAL JEOLOJ nceleme alanında birbirinden farklı tektonik stile sahip iki kesim mevcuttur.metamorfizma geçirdiği ve düşük derecede yeşil şist fasiyesinde bir metamorfizmaya uğradıkları görülmüştür. d3 paftalarında geniş yayılımlıdır. kayda değer önemli kıvrım yapıları saptanamamıştır. Miyosen yaşlı birimler bazen 60D-70° ye varan eğimler sunarlar. Bölgesel metarnorfizma ve tektonik sonucu genellikle tabakalanmaya paralel şiştozite izlenir.Hoyran hattının batısında sparta büklümünün konumuna uygun olarak KD-GB şeklinde değişir. Genel olarak kahve mor renkli. bu kaya birimlerinde farklı yapıların gelişmiş olduğunu gösterir. Ancak bölgenin tektonize oluşu ve tersiyer oluşukları ile örtülü bulunuşu kıvrım oluşuklarını örttüğünden. Bademli ve Doburga dolaylarında. Ancak şiddetli siklokasyonlar sebebiyle bu genel özellik yer yer bozulmuştur. traki-bazalt şeklinde arazide gözlenir. Tabaka doğrultularının bu şekilde değişmesi başlangıçtan günümüze değin gelişmiş olan değişik derecelerdeki yan basınçlara uğramış olmasındandır. Kireçtaşları yersel olarak mermerleşmiştir. altıgen soğuma sütunlu ve tablamsı konumları ile kolayca tanınırlar. Pliyosen kayalar ise yatay ve yataya yakındır. Trakit ve trakitik kayaçlar Afyonkarahisar K24 e1 paftasında Kılıçaslan köyünde. Çay. Bu doğrultular K10°-80°D .Şiştozite kazanmış tabakaların içinde kıvrımlar gelişmiştir. TABAKALANMA VE YAPRAKLANMA ç Toros Kuşağını oluşturan Mesozoyik kayaları genel olarak çok kalın-kalın-orta ve belirgin tabakalanmadır. kırmızımsı. Emirdağ Grubuna ait Karaçaltepe Kireçtaşları’ndan alınan örneklerde yapılan petrografik incelemelerde kalsit kristallerinde belli bir yönde uzama ve basınç ikizlenmesi gözlenmiştir.5. Bazalt mostralarından alınan örneklerin ince kesitlerinde. Daha önceden de söz edildiği gibi bunlardan biri Toros Kuşağı. Toros orojenik kuşağında Sultandağları kesiminde Kambriyen . Afyonkarahisar K25b2 . Aynı birimlerin doğrultusu daha batıda. Bölgede bazalt volkanizması genellikle andezitlerden genç ve onların üzerinde gözlenmiştir. Bazik kayaçiarın. Bazaltik kayaçlar Kemerkaya dolaylarında. bazaltik hornblend (Lambrobolit). gömülme metamorfızması sonucu glokofanitik yeşil şist fasiyesinde metamorfizmaya uğrayarak glokofan şistler oluşmuştur. Miyosen kayaları. muhtemelen ojit. sert dayanımlıdır. Bu iki kesimin Neojen’den önceki yapısal durumlarına bakıldığında farklı yapısal özellikler gözlenir. Tipik özelliği. Emirdağ Grubu Formasyonları yaklaşık K25°B gidişler yüzler vermektedir. Bu yayın doğu kolu Sultandağları tarafından kesilir.Kocatepe Trakiti (N2T) Birimin adı Kocatepe’den alınmıştır. A. METAMORF ZMA nceleme alanında özellikle Mesozoyik yaşlı birimlerden alınan petrografik örneklerde yapılan incelemelerde mineral parajenezlerine göre bu kayaçlann bölgesel dinamo. Gözlenen çizgisel ve düzlemsel yapı elemanları. Karapınar köyü dolaylarında.B şeklinde bir yay oluştururlar. biotitlerde opaklaşma izlenmektedir. biotit içerir. Hamur volkanik camdan oluşmakta ve vitrofirik doku gözlenmektedir. KIVRIMLAR Genel olarak Toros Kuşağı kesiminde. Trakit. Bu konumu ile Afyonkarahisar metamorfitleri Çobanlar Bucak merkezi ve Hamidiye Köyü dolaylarından başlayarak K45 D. gerekse kuzeyindeki ç Toros Kuşağı kesiminde kıvrım eksenleri de yukanda belirtilen tabaka doğrultuları ile aynıdır. Karakaya Bazaltı (N2B) Kahverenkli. Birimin yaklaşık kalınlığı 40 m dir. Büyük Karabağ köyü dolaylarında. koyu kahve renkli. plajioklas (Labrador) içermekte. tarkitik doku gösteren kayaç feno kristaller halinde plajioklas (oligoklas-andezin).2. Kocatepe Tarkiti’nden alınan örneklerden yapılan petrografik incelemelerde. diğeri ise bunun kuzeyinde yer alan ç Toros Kuşağı’dır. traki-andezit. akıntı yapılı. Kuzey kesimi oluşturan formasyonların şiştozite ve tabakalarının genel doğrultuları Afyonkarahisar K25 c2 ve e1 paftalarında KD-GB. Buna göre antiklinal ve senklinal özellikler saptanamamıştır. fenokrista! olarak piroksen. boyutları 10 cm’ye ulaşan sanidin kristalleri içermesidir. 54 . Ayrıca fenokristaller yanında camsı hamur içerisinde sanidin ve plajioklas mikrolitler. KB-GD ve bazen de D-B doğrultulanndadır. Afyonkarahisar K25 d1.

Şekil 9 : Afyonkarahisar Kalesi ve Volkanitler 55 .

Büyükkarabağ Fayı: nceleme alanındaki fay sistemleri genellikle KD-GB doğrultuludur. Bu genç kırıklar genellikle bugünkü havza doğrultularına paralel olup . onlann üzerine Sultandağları kayaçlarının itilmelerini sağlamıştır. Neojen sonucu meydana gelen faylar ise genellikle normal çekimli faylardır. Afyonkarahisar K24 e1 paftasında yer alan KD-GB doğrultulu ve uzunluğu yaklaşık 7 km’yi bulan önemli bir fay. Başağaç köyü kuzeyinde de önemli bir itki fayı gözlenmiştir. batı bloğu düşmüştür. Afyonkarahisar K24 d3 paftasında. fay düzlemi güneydoğuya eğimli bir faydır. Afyonkarahisar K24 a2 paftasında Mesozoyik ve Pliyosen formasyonlarını kesen Afyonkarahisar K25 di paftasında Belkaracaören ile Bozdoğan arasında 1-2 km uzunluğunda KD-GB doğrultulu. nceleme alanında hem sıkışma ve hem de gerilme kuvvetleri etken olmaktadır. onları kontrol eder mahiyettedir. KB tarafı yükselmiş. Fay düzleminin eğimi güneydoğudadır. Sultandağı Fayı: Toros kuşağını ç Toros kuşağından ayınr. Bölgedeki kayaçlar.FAYLAR Bölge uzun zaman sıkışma tektoniğinin etkisi altında kalmıştır. Afyonkarahisar K24 b4. Sultandağları’ndaki Miyosen oluşuklarını dahi etkilemiş. Afyonkarahisar K25 d3 paftasında yine KD-GB doğrultulu ve uzunlukları 8-l0 km. Sultandede Tepe’de Kambriyen Kireçtaşı. Afyonkarahisar K24 d3 paftasında. Hacı Ahmetli Fayı: Ilgın K27 di paftasında . K-G doğrultulu düşey atımlı bir faydır.Üst Miyosen yaşlı Yeniköy Formasyonunu kesmiştir. şiddetli sıkışma tektoniği etkisinde kalarak itki faylanmalarına uğramıştır. Fay düzleminin eğimi kuzeydoğuyadır. Örneğin. Çambeyli KD ‘unda 3 km KB-GD’lu fay neojen oluşuklarını etkilemiştir. Bu itki faylarının oluşumu Tersiyer öncesi. büyük bir olasılıkla Kretase olmalıdır. Sultan dağlarının K. itki fayları oluşturmuştur. Büyükkarabağ fayı Afyonkarahisar K26 d2 paftasından başlar ve kuzeydoğuya doğru Afyonkarahisar K26 a3 paftasında devam ederek Büyükkarabağ Köyü’nü geçtikten sonra yaklaşık kuzey ile 45° xlik bir açı yaparak Afyonkarahisar K26 b2 paftası içindeki Bademli köyüne kadar uzanır. Bu fayın hemen KB‘sında yine KB-GD doğrultulu ve 2 km uzunluğunda aynı nitelikli bir fayı yaklaşık 90° ile kesen bir başka fay gözlenir. Batıda Afyonkarahisar’a doğru batı ve güneybatıya doğru bir dönüş yapmaktadır. Bu sıkışma sonucu genellikle ters faylar. Neojen’de sıkışmanın etkinliği kaybolmasına karşı zaman zaman Neojen yaşlı çökellerde yersel ters faylanmalara rastlanmaktadır. Tersiyer formasyonlarını kesen faylar ise genellikle normal çekimli faylardır. Çukurca Fayı: Afyonkarahisar K26 el ve c2 paftalarında KD-GB doğrultulu yaklaşık 7-8 km uzunluğunda normal eğim atımlı bir faydır. nceleme alanındaki röliyef horst-graben görünümündedir. Uzunluğu yaklaşık 8-9 km civarındadır. Büyükkarabağ Fayı 40 km xlik bir uzunluğa sahiptir. Ordovisien yaşlı Seydişehir Formasyonu üzerine itilmiştir. GD tarafı düşmüş normal eğim atımlı bir faydır. Çamlıkdere Fayı: Afyonkarahisar K26 a3 paftasının güneybatısında KD-GB doğrultuya sahip. KB-GD doğrultusunda yaklaşık 100 km ‘lik bir uzanıma sahiptir. Uzunluğu yaklaşık 8 km kadardır. 5-6 km uzunluğundadır. Bu ters fay KB-GD doğrultulu olup. Neojen sonu ise bölgede çekim tektoniği sonucu normal faylar oluşmuştur. K25 d2 paftalarında doğrultuları DB ve KB olan uzunluklar 10-15 km ‘ye varan genç oluşukları etkilemiş normal gravite fayları mevcuttur. Bunların başlıcaları aşağıdadır. Doğu bloğu yükselmiş. Fakat inceleme alanının GB kesiminde 8-10 km ‘lik bir kısmı izlenmektedir. 56 . KD ‘ya bugünkü konumunu kazanmasını ve bu dağların yükselmesini sağlamıştır. Bu fay gerilme tektoniği sonucu Neojen sonunda meydana gelmiştir. Aynı şekilde Afyonkarahisar K24 d1 paftasında Çukurca Köyü G’inde D-B doğrultulu yaklaşık 3-4 km uzunluğundaki normal fay Orta. Afyonkarahisar K25 c3 paftasında. Sultandağı Fayı uzun süre aktivitesini korumuş bir itki fayı özelliğinde olup. Taşlıdere Fayı: Afyonkarahisar K26 a3 paftasında KD-GB doğrultulu yaklaşık 5 km uzunluğunda eğim atımlı bir faydır. Bu durum Neojen’e kadar sürmüştür. Öce Tepe Fayı: Afyonkarahisar K26 a3 paftasında çamlıkdere fayını kesen KD-GB doğrultulu yaklaşık 7 km uzunluğunda normal eğim atımlı bir faydır.

Şekil 10: Türkiye Jeoloji Haritası 57 .

Şekil 11: Sultandağı Fayı 58 .

Kuvaterner yaşlı oluşuklar diskordan olarak temel üzerine gelir. Kuzeybatı bloğu yükselmiş. Zaman zaman çok net olarak izlenen bu hatlar. Mesazoyik birimlerinin aşamalı olarak geçmesiyle oluşmuştur. Daha sonra rastlanan önemli diskordanslar Afyon Metamorfitieri ile Mesazoyik birimleri arasındadır. Ayrıtepe Fayı: Ilgın K27 d1 ve d2 paftalarında Ayntepe Köyü vnün yaklaçık 3 km batısında kd-gb doğrultulu 15 km uzunluğunda normal eğim atımlı bir faydır. Fay düzleminin eğimi güneydoğuya doğru olup güneydoğu bloğu düşmüş. Şekil 12 : Afyonkarahisar ve Civarının Fay Haritası 59 . Miyosen yaşlı birimler çok net olarak temel üzerine diskurdan olarak gelir. En son olarak Pliyosen kayaları bütün yaşlı birimler üzerinde bir diskordan hattı ile yatay olarak yer alır. kuzeybatı bloğu yükselmiştir.Cebrail Fayı: Ilgın K27 d1 paftasının güneydoğusunda K45°D doğrultulu yaklaşık 25-30 km uzunluğunda normal eğim atımlı bir faydır. güneydoğu bloğu düşmüştür. D SKORDANSLAR : nceleme alanında stratigrafi istifinde belirlenebilen ilk diskordans Seydişehir şistleri ile Yalnızağaç Formasyonu arasındadır. Doğrultusu K27 di paftasında D-B doğrultusunu alır.

Mesken yerlerinin kuzeybatısındaki tepeliklerde kalınlığı 30-100 cm. Yeraltısu seviyesi alüvyon sahada 5-6 m. derece deprem bölgesindedir. derinlerde kum ve çakıla rastlanır.AFYONKARAH SAR L N N ZEM N ÖZELL KLER VE DEPREMSELL Ğ Şehrin bir kısmı Neojen yaşlı volkanik kayaçlar bir kısmıda Kuvaterner yaşlı alüvyon zemin üzerindedir. Batıda bulunan mahalleleri üst kısımları tüf üzerinde. mesken mahalde 5-10 m. BAŞA DÖN 60 .Yeraltısu seviyesi 3-6 m. güneydoğusunda 2-3 m. Güneyinde Paleozoyik yaşlı şist ve mermerlerden oluşan birimler yer alır.. Yüzeyde kil ve silte. derece deprem bölgesindedir. genellikle Kuvaterner yaşlı alüvyon ile. derinlikte görülür. derece deprem bölgesindedir. lçe. arasında değişen kumlu çakıllı bir serinin altında beyaz renkte. Bayat: lçe zemini Neojen yaşlı andezit ve tüflerde oluşan volkaniklerden oluşmaktadır. Dinar ve civarındaki depremlerden etkilenmektedir. Yerleşim yerlerinin bulunduğu saha ve kuzeyi alüvyondur. deece deprem bölgesindedir.Yani şehrin düz kısmı dere ve göl birikintilerinin yüksekte bulunan kısmı ise tüf ve aglomeralar üzerinde bulunur. 2. Kış mevsiminde su seviyesinin yüzeye kadar yükseldiği görülür. Bucak deresinin iki yanında dağınık bir halde kurulmuştur. derinliktedir. derinliktedir. Yer altı su seviyesi ova kesiminde 2-3 m. lçenin düz alüvyon sahalarında su seviyesi yüzeye oldukça yakındır. derinliktedir.kum ve çakıldan ibaret) üzerinde kurulmuştur. doğuda ve güneyde Jura-Kretase’ ye ait kireçtaşları ve killi şistlere rastlanır. Dinar: lçe hafif engebeli yamaçlar ile alüvyon bir düzlükte kurulmuştur. Sandıklı:Yerleşim alanı. güneyinde ve batısında yer alan Neojen yaşlı konglomeraların üzerinde kurulmuştur. etkin bir deprem merkezi olup ayrıca civarındaki etkin deprem bölgelerinin de tesiri altındadır. Yeraltısu seviyesi derindedir. Emirdağ: lçe güneybatıdan-kuzeydoğuya doğru uzanan.Kuzeyde Eosen yaşlı kireçtaşı ve kumtaşlarına. Afyonkarahisar-Akşehir-Ilgın kırık hattı deprem bölgesinde olup civarındaki depremlerden etkilenmektedir. Güneydoğu ve kuzeybatısında Eosen yaşlı fliş (ardışıklı kumtaşı.Ovada kalın bir toprak örtüsü altında. Kuzeydeki düzlükte artezyen halinde su çıkmaktadır. 1. Yeraltısu seviyesi 8-10 m. derinliktedir. Neojen yaşlı alüvyon çökeller ile doğuda yer alan tepeliklerin yamaç molozları üzerindedir. derinliktedir. Dere ve göl çökelleri bu alandadır. 1.5-3 m. derece deprem bölgesindedir. Civardaki depremlerin etkisi altındadır. diğerleri dolgu zemin (alüvyon) üzerinde bulunur. Bölgede meydana gelebilecek olası bir depremde yeraltısuyunu yüksekte bulunduğu ova kısmının diğer bölgelere nazaran. derinliktedir. Bolvadin:Emirdağları ile Sultandağları arasında kalan ovada Kuvaterner yaşlı genç alüvyonlar üzerinde kuruludur. şiddet arttırıcı bir rol oynayacağı bilinmelidir. kum ve çakıldan ibaret alüvyon sahalar yer alır.Eosen ve Neojen yaşlı formosyonlara rastlanır. Tarihi depremlerle hasar gördüğü kayıtlara geçmiştir.1. lçe Afyonkarahisar-Akşehir-Ilgın kırık hattı deprem bölgesi (Argıthanı sismik boşluğu) içinde yer almakta olup 1. Civardaki depremler de ilçeyi etkilemektedir. derece deprem bölgesindedir.) deprem yönünden oldukça risk altındadır. ince tabakalı ve gevrek yapıda gölsel Neojen yaşlı kireçtaşları görülür. Sultandağı:Şehir.Bölge. Afyon-Akşehir deprem bölgesi içerisinde yer alan ilçe 1. çakıltaşı. kum ve çakıl tabakalarına rastlanır. 1.Şehrin içinde ve civarında yükselen tepeler volkanik kayaçlar (trakit) dan oluşmuştur. 2. Dazkırı: lçe Kuvaterner yaşlı genç alüvyonlar (kil. Yeraltısu seviyesi 1. derece deprem bölgesindedir. Civarda Jura-Kretase. Başmakçı: lçe merkezinin tamamı Kuvaterner yaşlı geniş alüvyonlarla örtülüdür.1. lçenin batısında Kuvaternere kil. derece deprem bölgesindedir. Yeraltısu seviyesi 4-10 m. derece deprem bölgesindedir. kuru. derece deprem bölgesindedir. Şuhut:Kuvaterner yaşlı genç alüvyonlar üzerine kurulmuş olan şehir zeminin alüvyon olması ve yeraltısu seviyesinin yüksekte olması nedeniyle (2-10 m. Doğuda uzanan ova ise Kuvaterner yaşlı alüvyondan ibarettir. derece deprem bölgesindedir. Çay:Şehir Sultandağlarının kuzey eteklerinde kurulmuştur.. kireçtaşı ve marn) formasyonu yer alır. 1. Yeraltısuyu ilçenin batısında 3-6 m. Afyonkarahisar şehir merkezi 2.

Şekil 13 : Afyonkarahisar Deprem Haritası 61 .

21 197.1.1. Kömür: KÖMÜR ENVANTER LÇE KÖY MEVK KAL TE REZERV D ĞER B LG LER Merkez Dumlupınar Çingene çeşme Santimetre kalınlığında marnlarla ara katkılı 1.95 300.B. Güneş: METEOROL OJIK ELEMANLA R Rasat S.1. lik bir linyit damarı vardır.34 530.53 435.97 359. Enerji Kaynakları B. B.10 1.72 1.1.dakika) Gunluk Ort. DOĞAL KAYNAKLAR B. 32 Guneslenme Sidt.dak) Aylik En Yuk. ve 1. lik iki linyit damarı vardır.19 1.1.(cal/cm^ 2.56 1.60-1. Merkez Dumlupınar Karaköse Köyün güneyinde 10-50 cm.34 1.87 581.71 375.65 1.dak) 32 06:22 04:39 175. Merkez Dumlupınar Oturak Açılmış galerilerde 0.34 1. çaylar gibi enerjiye dönüştürülecek su kaynakları yoktur.25 1. Guneslenme Sidt.3.64 1.47 1.2. kalınlığında kömür horizonları görülmektedir.72 510.42 m. AYLAR (YIL) 1 02:58 2 04:07 3 05:16 4 06:14 5 08:12 6 10:02 7 11:09 8 10:37 9 08:52 10 11 12 02:38 YILLIK 06:45 Gunluk Ort.72 B.(cal/cm^ 2.40 576.53 1.19 440. 32 Guneslenme Suresi (saat. Su Gücü: Afyonkarahisar il sınırları içinde ırmaklar. 62 .00 m.60 m.71 1.43 251.30 145.60 1.

dir. Dumlupınar'ın 5. Birkaç galeride 40 cm. lik bir kömür mostrası vardır. Elvanpaşa'nın 2 km. Akça'nın yaklaşık 1. Kapalı işletme olarak işletilmiştir. kalınlığındadır.lik damarlar vardır.4.5 km. parlak kömürün potansiyeli çok sınırlıdır. ekonomik değildir.65 m. kalınlığında bir linyit damarı vardır. kalınlığında linyit damarı tespit edilmiştir.35 m.Merkez Merkez Merkez Hamamboğazı Hatipler Dumlupınar Aldere Banaz istasyonunun 13 km.lik damarlar görülür. olup. Kalınlık yer yer 1 m.1.yi geçmez. ve 25 cm. güneydoğusunda bir dere yatağında 50 cm. üretim yapılmıştır. Ayrıca damarlardan biri 1 m. AID 1238 Kcal/kg 8 m.lik iki ara kil seviyesi ihtiva eder.dir. AID 2820 Kcal/kg Muhtemel 3 870 000 t Ortalama kalınlığı 1. Kazanpınar'ın 7 km. Önceki yıllarda işletilmiştir. kalınlığında damarlar vardır. lik önemsiz bir zuhurdur. 63 .lik mercek şeklindeki horizonda 20-40 cm. Ekonomik değildir. Ekonomik değeri yoktur. güneyinde 20-30 cm. lik bir linyit damarı vardır. Doğalgaz: limizde doğal gaz rezervi bulunmamaktadır. kalınlıkta olup. 10 cm. Merkez Elvanpaşa Merkez Bolvadin Çorum Karabağ Bolvadin Özburun Çay Dinar salı Başmakçı Dinar Hırkaköy Kurucay Emirdağ Macaklı Yıkılgan Sandıklı Akça Sandıklı Karkın Karaçal Sandıklı Kazanpınar Sinanpaşa Sinanpaşa Akhanım Dumlupınar Karacaviran B.lik horizonda birkaç tane 1 m. Tüfitler arasında 40 cm. 20-30 m. kalınlığında kömür bantları şeklinde olup.dir. Toplam 1. Ekonomik değeri yoktur. Akhanım köyünün kuzeydoğusunda 20 cm. güneydoğusundaki linyit horizonu içindeki damar kalınlığı 30-50 cm. Tersiyer moloz çökelleri içinde mercek şeklinde olan. kalınlığında linyite rastlanılmıştır.5 km. Çorum köyünün güneyinde 50 cm.lik horizon içinde kömür kalınlığı en fazla 10 cm. 4 m. Sondajla araştırılmalıdır. güneybatısındaki bir derede 80 cm. Derinlik 50-60 m. kuzeydoğusunda 45 cm. ve derinliği 60 m.

Biyokütle Yıl içerisinde Isparta Orman şletme Şefliği tarafından ortalama olarak toplam 700 m3 endüstriyel odun ve 800 st. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.5.1.B. yakacak odun üretimi yapılmaktadır. Mineralize sıcaksu SICAKLIK DEB D ĞER B LG LER 64 . Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir. potasyumlu ve klorürlü sıcaksu. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.cinsi ve yerleri ( 2001 yılına mahsus ) a ) Hocalar lçesi ÇK yakacak odun = 2238 ster b)Sandıklı lçesi ÇK yakacak odun = 1000 ster c)Sinanpaşa lçesi ÇK yakacak odun =1911 ster d)AFYONKARAH SAR Merkez lçe ÇK yakacak odun =1000 ster Meşe yakacak odun = 400 ster e)Çay lçesi Meşe yakacak odun = 80 ster f)Emirdağ lçesi Meşe yakacak odun = 700 ster Not: ÇK = Kara çam B. B. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.8.4 °C 92 °C 98 °C 95 °C 95 °C 79 °C 92 °C 93 °C 20 lt/sn 60-80 lt/sn 50-60 lt/sn 80 lt/sn 15 lt/sn 6 lt/sn 5-6 lt/sn 5-10 lt/sn 62 lt/sn 100 lt/sn 64 lt/sn Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.1. Petrol: Afyonkarahisar li sınırları içinde bilinen petrol rezervi bulunmamaktadır. Rüzgar: Konu hakkında detaylı bilgi bölüm C.1 de yer almaktadır. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir. Jeotermal Sahalar: KÖY LÇE MEVK Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Bolvadin Gecek Gecek Gecek Gecek Ömer Ömer Ömer Ömer Ömer Ömer Heybeli (Kızılkilise) 51 °C 96 °C 56.1. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.5 °C 97.7. Florür içeren sodyumlu.1.6. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir. l sınırları içerisinde elde edilen odun miktarı (Afyonkarahisar Orman şletme Şefliği). B. Na>K>Ca>Mg ve Cl>HCO3>SO4 karakterlidir.

Geçek ve Bolvadin’de yaygınlaşma eğilimi görülen “devre mülk kaplıca evleri” şeklinde çarpık ve tehlikeli kaplıca organizasyonu ve yoğun çirkin yapılaşma. gerekse turistik kullanım sonrası. SONDAJ LE YAPAY OLARAK YERYÜZÜNE ÇIKARILAN BALNEOLOJ K. yüzey sularına ve/veya kanalizasyon sistemlerine doğrudan deşarj edilmesi.5 °C 69 °C 57-58 °C STANBUL ÜN VERS TES .5 lt/sn 39 lt/sn 58 lt/sn 58 lt/sn Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Mineralize sıcaksu Gazlıgöl Gazlıgöl Hüdai Hüdai Kızılkilise 70 °C 54 °C 70. var olan hidrojeolojik etüdlere hiç baş vurulmaması. enerjetik ve rekreaktif amaçlarla kullanılan termomineral sulara iletim ve taşıma sisteminde çökelmeyi önlemek için yaygın bir biçimde inhibitör madde katılması. STANBUL TIP FAKÜLTES . Tıbbi Ekoloji ve Hidro-Klimatoloji Anabilim DalıBaşkanlığının hazırladığı “AFYON TERMAL VE M NERALL SU KAYNAKLARININ KULLANILMASINDA BAŞLICA EKOLOJ K VE BALNEOLOJ K SORUNLARI ” adlı rapor aşağıda sunulmuştur. Ayrıca bünyelerinde hidrojen sülfür ve karbondioksit gazları. ön etüdlerinin yapılmamış ve koruma alanlarının 5.Sondajlarla çıkarılan termomineral kaynakların hidrojeolojik saptanmamış olması. bor ve arsenik elementleri bulunmaktadır. (Sayı:227/01 Tarih. Karbondioksitin havayla temasta uçması da bu olayı hızlandırmaktadır. Afyon termomineral sulan kalsiyum.Kontrolsüz ve izinsiz çok sayıda sondaj kuyusunun kar amaçlı özel kuruluşlarca ehliyetsiz ve deneyimsiz kurumlar ve kişilere açtırılması. bikarbonatlı sular sınıfındandır.Özellikle Gazlıgöl’de göze batan ama Ömer. 2. gerek enerjetik. Çökelme olayının altında yatan fiziksel ve kimyasal süreçleri formüle edersek. 3. 1. 4.Bolvadin Çay hsaniye hsaniye Sandıklı Sandıklı Çobanlar Heybeli (Kızılkilise) 60-78 °C 38 °C 3 lt/sn 15 lt/sn 4 lt/sn 0. termomineral suların çevreye. toprak altındaki rezervlerindeyken basınç ve sıcaklığın etkisiyle normal atmosferik basınç ve sıcaklık altında eritebilecekleri minerallerden çok daha fazlasını bünyelerinde eritirler.Gerek balneolojik. başka maddelerin de çökelebileceği unutulmamalıdır. ENERJET K VE REKREAT F AMAÇLARLA KULLANILAN TERMOM NERAL SULARA LET M VE TAŞIMA S STEM NDE ÇÖKELMEY ÖNLEMEK Ç N YAYGIN B R B Ç MDE NH B TÖR MADDE KATILMASI. klorür.Sondaj ile yapay olarak yeryüzüne çıkarılan balneolojik. Sondaj ile yeryüzüne çıkarıldıklarında basınç ve sıcaklığın aniden düşmesi sonucu içerdikleri (erittikleri) mineraller kristalleşir ve çökelmeler oluşur.2001) AFYON TERMAL VE M NERALL SU KAYNAKLARININ KULLANILMASINDA BAŞLICA EKOLOJ K VE BALNEOLOJ K SORUNLAR ÜZER NE RAPOR Sağlık Bakanlığı’nın daveti üzerine Afyon li Termal ve Mineralli Su Kaynaklarının kullanımı ve deşarjı ile ilgili sorunları Bakanlık görevlileri ile birlikte yerinde inceleyen ekibimiz başlıca şu sorunları saptamıştır. Hipertermal olan bu sular.04. Ca (HCO3)2 basınç + ısı varlığında Ca (HC03)2 Rezervde dengede Ca (HCO3)2 Ca (HC03)2 basınç + ısı kalktığında * CaC03 + H20 + C02 Yeryüzünde dengede basınç + ısı kalktığında CaC03 + H20 + CO2 basınç + ısı varlığında 65 .17. biyolojik ve hidrojeolojik değerlendirme ve önerilerimiz ise aşağıdaki gibidir. yer altı termomineral su kaynaklarının biliriçsizce israfı. letim borularında daralma ve tıkanmalara yol açan ve kabuklaşma da denilen bu olguda en çok kalsiyum karbonat ve magnezyum karbonatın çökmesi söz konusudur. kimyasal. Bu sorunlara yönelik tıbbi. Ayrıca termomineral suyun içerdiği komponentlere göre. sodyum.

Bu yöntemde inhibitörde bulunduğu bilinen asidik fosfat anyonu kalsiyum karbonatla reaksiyona girerek kalsiyum fosfat [Ca3(P03)2] halinde yeni bir bileşik meydana getirmektedir. Çünkü doğal mineralli suyun balneolojik kullanımda spesifikliğini sağlayan kendine özgün kimyasal bileşiminin bozulmaması başlıca amaçtır.Son olarak doğal ekolojik dengeye saygı duyulması çağdaş bir tutum olarak benimsenmelidir. Sınıf sular için <6-9> olarak belirlenmiştir. nhibitör diye anılan bir madde ya da kimyasal bileşim. V. Bu haliyle deşarj edilen su toprağın pH’ını da düşürmekte ve oluşan asidik toprak ortamında bitki yetişmesi engellenmektedir. bu dengeye saygısızlık etmek ve onu bozmak anlamına gelecetir. 6. Bazı ülkelerde (örneğin Almanya) termal havuzlarda kullanılan termornineral sulara kimyasal dezenfeksiyon (klorlama) izni verilmişken. Ayrıca. nhibitörde bulunan demir iyonlarının da termomineral suda kimyasal değişimlere yol açması beklenmelidir. ncelemelerimizde bir kuyuda 3 günde ortalama 60 litre inhibitör kullanıldığı ifade edilmiştir. Afyon’da içme sularında fosfat düzeyi belirlenmeli ve içme suyu dezenfeksiyonunda bu olgu dikkate alınmalıdır. Bu olgunun bir de maddi yönünü boyutlandırmak gerekir. Dolayısıyla borularda kabuklaşma olmamakta. Nitekim inhibitörlü olarak tonlarca tüketilen Afyon termomineral sularının yıllarca hiçbir işlemden geçirilmeden kontrolsüzce toprağa deşarj edilmesinin çevreye verdiği zararlar Afyon’da artık gözlerden gizlenemez boyutlara ulaşmıştır. Başka bir deyişle 30 ton/aylık katkı maddesi çevreye nüfuz etmektedir. Afyon’da jeotermal enerji için kullanılan termal su miktarı 3. Kısa süreçli geçici çözüm olarak önerimiz. sınıf sular için 6.5-8. 7. Afyon örneğinde ki gibi inhibitör madde katmak. Diğer yandan. Kaplıca tedavisinde. Yılda 5 milyon ton suya katılan inhibitör maddenin toprağa ve de yeryüzü sularına ve beslenme havzalarına karışması düşünüldüğünde çevresel etkilenmenin ulaştığı boyutun büyüklüğü ortaya çıkmaktadır.Afyon termal su sondajlarının tümünde kullanılan inhibitör maddesindeki fosfatın hidrojeolojik döngüde yüzey sularına karışması kaçınılmazdır.5 milyon ton/yıl ve balneolojik amaçlı kullanılan termomineral su miktarı 1.Termomineral suların tıbbi balneolojik kullanımında genel kabul gören yaklaşımın. 4. Bizim saptamalarımıza göre inhibitör kullanılmasının yarattığı sorunlar ve çözüm önerilerimiz aşağıda verilmiştir. sondaj sisteminde basınç ve ısı varlığında. Bu nedenle yöredeki sulama ve içme sularında fosfat düzeylerinde artış beklenmelidir. daralma veya tıkanma önlenmektedir. inhibitörlü sular döküldükleri su havzalarındaki suların pH’ını da düşürerek flora ve fauna dengesi ve kompozisyonunu bozmakta ve başta balıklar olmak üzere çevredeki tüm canlıların yaşamını olumsuz yönde etkilemektedirler. Sınıf suların zararlı ve kullanıma uygun olmadıkları belirtilmiştir. 1.Afyon’ da inhibitör kullanılan termal suların pH değerlerinin 6’dan düşük olduğu tespit edilmiştir.. Uzun yıllardır toprağa atılan veya ön işlemsiz ve hesapsızca reenjekte edilen Afyon termomineral sularındaki amonyum düzeyindeki artış bu olgunun göstergesidir. 3. 2.Diğer yandan. Ancak. özellikle de içme kürlerinde inhibitörlü termornineral suyun kullanılmasına son verilmelidir.68’e kadar düşürmektedir. 5. içme suyu şebekelerinde fosfat varlığının bakteri üremesini artırdığı ortaya konmuştur.5. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği Numune Alma ve Analiz Metodları Tebliği’ ne göre (Resmi Gazete 7 Ocak 1991 Sayı 20748) sulama sularının sınıflandırılmasında esas alınan sulama suyu kalite kriterlerinde pH değeri 1. Bu dengeye kimyasal bir müdahalede bulunmak. bu durumda zararlı oldukları açıktır. IV. Çevreye doğrudan deşarj edilen inhibitörlü termal suların. bazı ülkelerde (Örneğin Fransa) böyle bir uygulama kesinlikle kabul edilmemektedir. Sınıf sular için 6-9. ve 3. IV. elimizde bu olguyla ilgili veri bulunmamaktadır. şimdilik deşarj edilen inhibitörlü termal suların tek bir noktada toplanması ve pH kontrollü olarak (nötralize edilerek) deşarj edilmesidir.5 milyon ton/yıl olduğu ifade edilmiştir. Bu işlemde gerçekleşen kimyasal reaksiyonlar şöyledir. 2. 66 .Öncelikle inhibitör (50 ppm katıldığında) suyun pH’ını 3. V. Önerimiz termal sulara amonyum eklenmemesidir. inhibitörlerde inhibitörün pH’ını tamponlamak amacıyla eklenen amonyum (NH%) hem yeraltı hem de yerüstü sularına karışarak kimyasal kirliliğe yol açmaktadır. 3CaC03 + 2H3P04!_______^ Ca3(P03)2 + 3H20 + 3C02 Bu haliyle açılan sondaj kuyularında normal bir kimyasal döngü sayılabilecek bu prosesin çevre sorunlarının yaşanmasına yol açması beklenmelidir. Bu veriye göre Afyon’da bulunan yaklaşık 50 (belki de çok daha fazla) sondaj kuyusunda aylık inhibitör tüketimi kaba bir hesapla 30 tonu bulmaktadır. Bu yöntem inceleme gezisinde ziyaret ettiğimiz her kurum ve işletmede kullanılmaktaydı. hiçbir şekilde bu sulara kimyasal müdahale yapılmaması olduğunu vurgulamak gerekir. Bu bileşik ise. yeryüzünden ortalama 50-60 m aşağıda suya enjekte edilmektedir.Bu çökelmeyi önlemek amacıyla başvurulan yollardan biri Afyon’da da uygulanmaktadır. Yörenin bitki örtüsündeki çoraklaşmanın başlıca nedeni de bizce bu asitleşme olgusudur. suda çözünme yeteneğinden dolayı çökelme yapmamaktadır. Sınıf sular için ihtiyatla kullanılması gerekir açıklaması yapılırken.

SONDAJLARLA ÇIKARILAN TERMOM NERAL KAYNAKLARIN H DROJEOLOJ K ÖN ETÜDLER N N YAPILMAMIŞ VE KORUMA ALANLARININ SAPTANMAMIŞ OLMASI. 3. Oysa termal su kaynaklarının sondajla çıkarılmaları için jeolojik ve jeofizik etüdler yapılmalıdır. sonuçta çevre ve insan sağlığı üzerinde bir dizi olumsuz etkileme söz konusu olacaktır. Bu etkilenmenin kimyasal formülasyonu aşağıdaki gibi cereyan eder. volkanizma ve tektonik yapının ortaya konarak bu suların yeraltında bulundukları modeli. Jeolojik araştırmalarla stratigrafi. VAR OLAN H DROJEOLOJ K ETÜDLERE H Ç BAŞ VURULMAMASI 67 . Ayrıca hidrojeolojik araştırmalarla yeraltı su hareketleri de belirlenmelidir. Ve jeotermal-araştırmalarda ilk adım Tersiyer ve Kuvaterner volkanik kuşaklarının incelenmesidir. 2O2+HS --. TERMOM NERAL SULARIN ÇEVREYE. Afyon’da termomineral deşarj sularının kontrolsüz ve doğrudan çevreye verilmesi yerüstü suları ile karışarak sulamada kullanılan veya içilen sulara karışmalarına yol açacak. Bu da eko sistemi olumsuz etkiler. Bu sondajlar ya hiç izin alınmadan yapılmakta ya da ön araştırmalar yapılmadan izin verilerek yürütülmektedir. 1. GEREK BALNEOLOJ K. yöredeki toprak tabakasında yetişebilecek bitki türlerinin araştırılarak hızla yeşillendirmeye gidilmesidir.Afyon termomineral sularında doğal olarak bulunan yüksek konsantrasyonlarda bulunan bor da deşarj sırasında toprağa karışmaktadır.S042+ H sülfür yükseltgenmesi 02 + 4Fe2+4H2----4Fe3+ 2H20demir yükseltgenmesi O2 + 2Mn2 + 2H2O----. Bitkilerin bora olan gereksinimleri oldukça düşük olup 0. Alıcı ortamın doğal populasyonundaki çeşitlilik (bitkisel ve hayvansal organizmalar) sıcaklığın artmasıyla farklılaşarak sadece termofil (sıcağı seven) türlerin çoğalabildiği bir ortama dönüşür. Eber Gölü) sıcaklıkları daha fazla olan Afyon ili termomineral su atıkları’nm doğrudan deşarj edilmesi aynı zamanda termal bir kirlenmedir ve ekolojik yönden bir dizi değişikliğin oluşmasına yol açması kaçınılmazdır.NO3 + 2H+ H2O nitrifikasyon 4. bilinçsiz ve kontrolsüz sondaj açılmasının acilen önlenmesidir.Deşarj edilen Afyon termomineral sularındaki tuzluluk miktarı da çevrede ulaştığı düzeylerde bitki yetişmesini etkileyebilir.Afyon termomineral sularında. Böylece suda çözünmüş olan oksijen miktarı azalır. kinci adımda potansiyel kaynak alanlarında tüm jeolojik ve hidrojeolojik bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi gereklidir. GEREKSE TUR ST K KULLANIM SONRASI. YER ALTI TERMOM NERAL SU KAYNAKLARININ B L NÇS ZCE SRAFI. Kullanılan termomineral sular uygun jeolojik bir araştırmayla açılacak olan reenjekte kuyularına biyolojik ve fiziksel arıtımdan geçirilerek enjekte edilmesi alternatifinin düşünülmesini öneriyoruz. yeraltı su sistemine geren yağmur sularının atmosferik oksijenle olan teması nedeniyle redoks potansiyeli de yüksektir. Daha yüksek konsantrasyonlarda bor birçok bitkiye toksik etki yapmaktadır. dolayısıyla ekolojik denge bozulur.9-2. öyle ki sonunda oksijen havacıl bakterilerin yaşayamayacağı değerlere ulaşır. YÜZEY SULARINA VE VEYA KANAL ZASYON S STEMLER NE DOĞRUDAN DEŞARJ ED LMES .Alıcı ortamlara (Akarçay. 5.8 mg/l’dir. Bir de toprakta bulunan organik maddeler de yükseltgenerek oksijen miktarını iyice düşürürler. Ancak bu şekilde bu doğal zenginlik israf edilmeden. KONTROLSÜZ VE Z NS Z ÇOK SAYIDA SONDAJ KUYUSUNUN KAR AMAÇLI ÖZEL KURULUŞLARCA EHL YETS Z VE DENEY MS Z KURUMLAR VE K Ş LERE AÇTIRILMASI. Arıtmasız toprağa deşarj edilen sularda. doğal olarak bulunan arsenik konsantrasyonu 0. Yüksek düzeyde bor içeren suların boşaltıldığı toprak tabakası bitkilerin yetişemeyeceği bir forma girmektedir. 2. mangan.5 ppm kadardır. sülfür gibi maddeler bu çözünmüş oksijenle reaksiyona girerek yükseltgenirler. yani oksijeni kullanırlar.Ayrıca. Bu nedenle alıcı ortamdaki (Akarçay ve Eber Gölü) bitkisel ve hayvansal organizmaların mevsimsel periyotlarda ve birkaç yıl boyunca incelenmesiyle termal su atıklarının biyolojik ortama etkilerinin saptanmasını öneriyoruz. Önerimiz. rezervuar kayacını açıklamak olasıdır.2MnO2+4H Mangan yükseltgenmesi. Başka bir deyişle çözünmüş oksijen bu tip sularda fazladır. termornineral suların inhibitör kullanılmadan yeryüzüne çıkarılabilme tekniklerinin araştırılıp kullanılmaya geçilmesidir. GEREK ENERJET K . Kontrolsüzce yapılan reenjeksiyon sonucunda reenjeksiyon suyundaki arsenik konsantrasyonu doğal arsenik konsantrasyonunun üstüne eklenerek balneolojik kullanımı engelleyen limit değerlerin üstüne çıkabilecektir. Fakat demir. Öncelikle önerimiz. rasyonel ve etkin bir biçimde değişik amaçlarla kullanılabilir. Şöyle ki. yeryüzü sularına karışarak içme ve kullanma sularındaki arsenik düzeyini müsaade edilen değerin üzerine çıkarabilecektir.Uzun vadede kalıcı çözüm olarak önerimiz ise. 202 + NH4*----. Afyon’da ne yazık ki aşırı bir yer altı termal suyu sondajlanması söz konusudur.

kumlası düzeylerinden oluşmuştur. Diğer yandan. mineralli suların bakteriyolojik parametrelerinde kaynak başında yapılan analizlerde 1 mi. 1. Geçek. Yani. Ömer kaplıcası havuzunda defalarca yaşanmış ve bilinen yedi ölüme yol açmıştır. Afyon’da Gazlıgöl sondaj çıkışında tarafımızca yapılan örneklemenin bakteriyolojik analizinde bakteri üremesi tespit edilmemişken. Afyon yer altı termomineral su kaynaklarının bilinçsizce israfı yanında. ülkemiz insanı kaplıcalarımızı geleneksel ve ampirik nitelikte kullanmaktadır. Afyon termomineral sularının en yaygın değerlendirilmesi kaplıca tedavisinde balneolojik kaynak olarak kullanımlarıdır. Önemli sayılabilecek jeotermal alanlarımızdan birisi olan Afyon’da. kincisi. GEÇEK VE BOLVAD N’DE YAYGINLAŞMA EĞ L M GÖRÜLEN “DEVRE MÜLK KAPLICA EVLER ” ŞEKL NDE ÇARPIK VE TEHL KEL KAPLICA ORGAN ZASYONU VE YOĞUN Ç RK N YAPILAŞMA. çoğunlukla doktor yönlendirmesi olmadan kendi karar vererek kaplıcaya gelmekte. Nitekim dile getirdiğimiz bu olgu. havadan ağır olduğu için de su üzerine çöküp bir gaz tabakası oluşturacaktır. Birinci hazne kaya Neojen. bilinçsiz ve sağlıksız kullanımını yaygınlaştırıyordu. Uyuz hamamı. Ambalajlanması ve Satışı Hakkında Yönetmelik’e göre (Resmi Gazete 18 Ekim 1997 Sayı 23144). Heybeli. Kaynağın koruma alanının saptanarak düzenlenmesinden sonra yapılacak bakteriyolojik analizlerle kirliliğin devam edip etmediği araştırılmalıdır. böyle bir sistemde evlere verilen termomineral suların mineral içeriklerinin hesaba katılmaması ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Doğal Kaynak. Ülkemizde kaplıca tedavisi kullanımı kronik hastalıklarda ve özellikle de romatizmal hastalıklarda eski bir gelenek olarak çağdaş görünümlere de bürünerek sürmektedir.MTA Genel Müdürlüğü’nün arama çalışmalarında Ülkemizde sıcaklıkları 100°C civarında 600’den fazla sıcak su kaynakları belirlenmiştir. kinci ve esas üretim zonlarmı Paleozoyik yaşlı mermer. Evet. Afyon’da yapılacak bütün sondaj işlemlerinde MTA’nın varlığı bilinen bu çalışmaları bir başvuru kaynağı olarak değerlendirilmelidir. Bu sağlıksız yaklaşım. Bu olgu Afyon kaplıcaları için de geçerlidir. MTA’nın ayrıntılı arama çalışmaları 1968 yılından itibaren başlamış. ÖZELL KLE GAZLIGÖL’DE GÖZE BATAN AMA ÖMER. Bunlardan ikisi Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmıştır. o kaplıcada herkesin uyduğu ampirik kurallara ve yöntemlere uyarak tedavi olmaktadır. kaplıcada genellikle zaten bulunmayan doktorun kontrolü ve tedavi düzenlemesi olmadan. 2. Ömer. ülkemiz kaplıca geleneğine.Öncelikle çağdaş kaplıca tedavisi kavramı bu uygulama ile zedelenmekte ve çarpıtılmaktadır. Son yıllarda Afyon’da yeni ve modern kaplıca tesisleri açılmıştır. Bir kısım kaplıca tesisinin de inşaatı sürmektedir. Bölgedeki termal ve mineralli sular iki hazne kayadan elde edilmektedir. yaşlı kireçtaşları ve çakıltaşı. Banyo sırasında kişinin bu gazı soluması baygınlığa ve boğulmalara neden olabilecektir. ne yazık ki Afyon’a da sıçramış durumdaydı. doğal olarak yeryüzüne çıkan Gazlıgöl Kokarsu kaynak çıkışından yaptığımız örneklemenin bakteriyolojik analizinde toplam bakteri sayısı Yönetmelikteki değerlerin üzerinde bulunmuştur. de toplam bakteri sayısı 20°C de 20. Bu yanlış kaplıca kullanımı Afyon’daki kontrolsüz ve izinsiz çok sayıda sondaj kuyusunun kar amaçlı özel kuruluşlarca ehliyetsiz ve deneyimsiz kurumlar ve kişilere açtırılmasını da körükleyen nedendir. kalşist ve kuvarsit düzeyleri oluşturmaktadır. çarpık bir yapılanma olan devre mülk kaplıca evleri kavramı sokulmaya çalışılmaktadır. Maden ve çme Suları le Tıbbi Suların stihsali. Sonuçta. karbodioksit havaya uçacak. Devre mülk sistemi işte bu eski ve yetersiz kullanımı bir nevi meşru kılmaktadır. Devre mülk kaplıca evlerinde kaplıca tedavisi için termomineral suların şebeke suyu gibi evlere verilmesi bir çok tehlike ve sorun beraberinde getirecektir. Çay ve Sandıklı alanları belirlenme çalışmaları tamamlanmıştır. Bu suların küvetlere doldurulması sonrası. 37°C de 5 olmalıdır. Oysa günümüz bilimsel tıbbında ve sağlık hizmeti örgütlenmesi içersinde bu tip bir tedavi kavramı ve uygulanması kabul edilebilir değildir. 68 . Örneğin Afyon Gazlı Göl kaplıca sularında önemli düzeylerde karbondioksit gazı bulunmaktadır. Afyon bölgesinde yer alan jeotermal alanlar Afyon grabeni ismiyle anılan KB-GD doğrultulu ana çöküntü havzasında bulunmaktadır.

Şekil 14: Jeotermal Su Sondaj Kuyusu ve Çevresi Şekil 15: Afyonkarahisar Merkez Ömer Kaplıcası Yüzme Havuzu 69 .

Tic.Ş. Bu durum bir çok yan etki ve komplikasyona zemin hazırlayacaktır.Nursda Koop. Turizm Kullanma Amacı Termal ve otel Isıtmasında Termal ve otel Isıtmasında Afyon li’nin ısıtılmasında Termal ve otel Isıtmasında Termal ve otel Isıtmasında Termal ve otel Isıtmasında Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal amaçlı Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal amaçlı Termal amaçlı Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal amaçlı Termal amaçlı Özer Turizm şl.lığı Çobanlar Beld.Ş.Üçüncüsü.Bşk. Jeotermal Sahanın Bulunduğu yer Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Afyonkarahisar/Merkez Bolvadin/Heybeli Kaplıcası Çobanlar/Yeralan hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/Yaylabağı hsaniye/Gazlıgöl Kaplıcası hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/Gazlıgöl Ruhsat Türü Sıcaksu işletme Sıcaksu işletme Sıcaksu işletme Sıcaksu işletme Sıcaksu işletme Sıcaksu işletme Sıcak Su Arama Sıcak Su Arama Sıcak Su Arama Sıcak Su Arama Sıcaksu şletme Sıcaksu Arama Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme şletmecinin Adı ve Soyadı Oruçoğlu Termal kbal Dinlenme Tesisleri Afyon Jeotermal Tur. 4. Burada yalnızca hangi tip su ile balneoterapi yapılacağı hiç olmazsa bellidir gibi düşünülse de. Ahmet SÖNMEZ Arif BELCE 70 . yaşanan örneklerde saptandığı gibi termomineral su yerine düz su evlere basılabilecektir.Ltd. Hangi su sıcaklığında.Başk.Ş. kimyasal ve sosyal yönlerden kirletilmektedir.Tic. Bolvadın Bl. Afyon Bld.3. hangi sürede ve sıklıkta.A. Çarpık. Hayat Jeotermal Saray Termal San.Bşk. Sıraladığımız bu nedenlerle önerimiz. böylesi yaygın su israfında bunun da gaıantisi olmayacaktır. Şöyle ki.Yaşam Kent Koop. zararlı ve israfa dayalı bir gelişme olarak var olan girişimlerin de durdurulmasını öneriyoruz. kontrol ve denetimi yapısı itibarıyla imkansız kılmaktadır.San.Tic.Emin BÜYÜKERKMEN SS.Kop.Ayrıca devre mülk sistemi yoğun bir yapılaşma ile çirkin bir betonlaşmaya yol açmaktadır. Bu da kaplıca tedavisi değil plasebo tedavi anlamına gelecektir. Ekolojik bir doğal yöntem olan kaplıca tedavisi kavramıyla asla uyuşmayan bir ekolojik ortam ur gibi büyümekte ve kaplıca ortamı fiziksel.Türker Turz Geliş. bu “devre tedavi sistemi” her türlü tıbbi yönlendirme. Deva Termal Turz Tic. AŞ M.ğı SS. devre mülk kaplıca evlerinin inşasına izin verilmemesidir.Şti. bilim dışı.A.ğı Mehmet SUSUZ SS.A. hangi ortamda ve pozisyonda uygulama yapılacağı tamamen hastaya ve yakınlarına kalacaktır.San. tehlikeli. limizde bulunan jeotermal sahaların listesi aşağıya çıkarılmıştır. Tümer San Tic.

ğı SANJET A. Güven YALÇINKAYA SS. Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal amaçlı Termal ve Isıtmada Kullanılacak Pansiyon da kullanmaktadır. Sefa Sitesi brahim AĞILGAT Ahmet SÖNMEZ A.Cansu Ter.Barbaros Ter.lmt. Halil BOZOKLUOĞLU Ramazan ÇALLI SS.Beyza Koop.Şti.ğü Sandıklı Bld. Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal amaçlı Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Termal ve Isıtmada Kullanılacak Sandıklı lçesinin Isıtılmasında 71 .hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye/ Gazlıgöl hsaniye/ Yaylabağı hsaniye /Yaylabağı Sandıklı/ Kaplıcası Sandıklı/ Kaplıcası Hüdai Hüdai Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu işletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu Arama Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Sıcaksu şletme Niyazi ERTAŞ M.Bşk.Ş.Billur Termal Koop.Yunus Termal Koop.Şti.Rıza KARGA SS.Ali SÖNMEZ Güven AKTAŞ Mehmet KIRKPINAR Mehmet KIRKPINAR Ali GÜNÇAR ÖzYıldız Ltd.Koop. brahim EMRE brahim TANER Köy Hiz. SS. Mustafa CEYLAN ftar SÖNMEZ SS.Koop. l Md. Başaranlar Turz.

Ayrıca 2005 72 .5 2624 842 25754.2.5 1173 83248.2. bunun 13325. 4342 sayılı Mera Kanunun kapsamında ön tespiti tamamlanan Sinanpaşa lçesine bağlı Çalışlar .0 Ha.Hakkı S NANOĞLU Termal ve Isıtmada Kullanılacak B.5 3083 3594 3269.5 — 14738 3359 — 6690 120 — 3265 2071.5 490.073 dekar mera alanının Mera Islah ve Amenajman Projeleri 2004 Yılında yapılmış ve onaylanmıştır.KORU 3415.5 2741 45 4300 — 6002.5 1242 1052 — B.BALTALIK 137.0 Ha.1. Ormanlar: B.0 Ha.5 4028 1316 842 9040 5975.2.5 22607.5 11066.’ı da bozuk baltalık alandır.Sandıklı/ Çakır Mah. Dazkırı lçesi Yüreğil Beldesi ile Evciler lçesi Akyarma Köyüne ait toplam 17.5 9694 3314.000 ha’ lık kısımda planlı kullanımla hayvan otlatma amacıyla ekonomik yararlanma imkanı mevcuttur.5 1675 — — 1887 — — — 320 6804 N.2.5 45490.5 14129. 9397.5 B.’ı produktif koru ( verimli Koru ).0 Ha.5 — 495 21203 9999.Karacaören. Tespit.1.550 dekar mera alanındaki ıslah ve amenajman çalışmalarına devam edilmiştir.5 ORMAN ALANI 10003 21347.5 B. Odun Üretimine Ayrılan Tarım Alanları: Afyonkarahisar li hudutlarında kalan toplam ormanlık alan 37407.5 865 3808.5 256 569.2.1. BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN Sıcaksu işletme . 14685. Afyonkarahisar Orman şletme Müdürlüğü’nün Orman Durumu aşağıdadır: TOPLAM (Ha) LÇE SM Merkez Bayat Bolvadin Çobanlar Sandıklı Sinanpaşa hsaniye scehisar Kızılören Sultandağı Şuhut Hocalar Emirdağı Çay N.KORU 3951 15735 — — 16145 4600. Elvanpaşa. Çayır ve Mera: Meraların yaklaşık % 50’sinden yani 118.5 12877 615 27205. Meraların aynı zaman da doğal olarak erozyonu önleyici yararı da bulunmaktadır.BALTALIK 2499 342.5 7373 169453.5 33910. Biyolojik Çeşitlilik B.5 3111. tahdit ve tahsis işlemleri tamamlanan Merkeze bağlı Omuzca ve Burhaniye köyleri ile Bolvadin lçesine bağlı Hamidiye köyünde 2002 yılında başlayan toplam 5. Olup.’ı bozuk koru. Eyice köylerinde toplam 7162987 m2 mera tespit edilmiş olup halen işlemleri devam etmektedir.

Asteraceae (Papatyagiller) 33. Lamiaceae (Ballıbabagiller) 30. Fauna: Afyonkarahisar ili çerçevesinde çalışmalarımız sırasında. Quercus coccifera (Kermes Meşesi). 1758). %26 'lık Amonyum Nitrat gübresi. ihalesi yapılarak alınmıştır. Pinus nigra ( Karaçam ).str. Pontia chloridice chloridice (Hübner. Sulak Alanlar: 1-EBER GÖLÜ: Eber gölünün ortalama derinliği 4~5 metredir.) asabinus asabinus (Gerhard.[1851]). Thersamonia (s. Flora: Afyonkarahisar sınırlarında doğal olarak yayılış gösteren 1850 taksondan 242’ i ülkemiz.1893) türü Afyonkarahisar faunası için yeni olup yazar tarafından önceki yıllarda yayınlanmıştır (Hüseyinoğlu. Polyommatus (s.[1851].str. Ayrıca Euchloe (Elphinstonia) penia penia (Freyer.[1775]).) phlomidis phlomidis (HerrichSchäffer.1869). türleri Sultandağları için tarafımızdan ilk defa tespit edilmiştir. B.000 kğ.1775).2. Boloria (Clossiana) euphrosyne (Linnaeus. 3-KARAMIK GÖLÜ: Karamık gölünün ortalama derinliği: 3 metredir. 22’ si VU (Vulnerable-zarar görebilir) ve 212 ‘ i LR (Lover Riskaz tehdit altında) IUCN kategorisine girmektedir.[1850]).2. Polygonia egea (Cramer.1758). Anthocharis gruneri gruneri Herrich-Schäffer. Karamık gölünü besleyen kaynaklar: Gölün kendi yağış havzasıdır. 123’ü alttür seviyesinde teşhis edilmiştir. Tahdit ve Tahsis Askı şlemlerinin çalışmaları devam etmektedir. Zerynthia (Allancastria) deyrollei deyrollei (Oberthür.1771). Acıgöl’ün ortalama derinliği: 4 metredir.str. Akşehir gölünü besleyen kaynaklar: Eber gölü sulama projesi geliştirilmeden önce(1990) 966. Pinus brutia ( Kızılçam ). Daha önceki yıllarda hale kabul işlemleri tamamlanan yerleşim birimlerinde Tespit.5. Tomares nesimachus (Oberthür.Endemik türler hakkında bilgi bulunmaktadır.str. Polyommatus (s. 247 endemik bitkiden 2’ si CR (Critically Endangered-çok tehlikede). Acıgöl’ü besleyen kaynaklar: Gölün kendi yağış havzasıdır.[1851]).1893).1758). Afyonkarahisar’ın Sinanpaşa bölgesinde bu vilayet için yeni olarak tespit edilen Parnassius (Driopa) mnemosyne (Linnaeus. Tahdit ve Tahsis Askı şlemleri tamamlanan yerleşim birimlerinde de Mera Birlikleri kurulması çalışmaları da devam etmektedir. 4342 Sayılı Mera Kanununun 5178 Sayılı Kanun ile değişik 14. Hipparchia statilinus (Hufnagel. 2003 yılı içerisinde l Özel daresi tarafından karşılanan Emirdağ lçesi Çatallı Köyü Mera Islah ve Amenajman Projeleri ve uygulamasına ait çalışmalara devam edilmiştir. Juniperus foetidissima ( Kokulu Ardıç ). Sultandağlarında bizzat yapılan toplama çalışmaları sonucunda ise 131 türe ait örnek toplanmıştır. En fazla endemik türe sahip familyalar sırasıyla. Lasiommata megera (Linnaeus.[1894]).1936).[1852]) ve Spialia (s. Juniperus excelsa ( Boylu Ardıç ). maddesi kapsamında 5 adet yatırıma görüş verilmiştir. Tomares nogelii nogelii (Herrich-Schaffer.Acıgöl’ün 2000 hektarı Afyon. Brenthis hecate transcaucasica Wnukowsky. Fabaceae (Baklagiller) 40. (Agrodiaetus)) poseidon poseidon (Herrich-Schäffer. B.[1813]). Polyommatus (Aricia (s. Acıgöl’den faydalanma: Turizm amaçlı faydalanılmaktadır.1766). Mellicta athalia athalia (Rottemburg. Phıllyrea latifolia ( Akça Kesme ) ve Cistus dan oluşmaktadır. 4-ACIGÖL Acıgöl’ün yüzey alanı: 4150 hektar . Eber gölü ve kendi yağış havzasıdır. (Sublysandra)) myrrhus myrrhus (Herrich-Schäffer. Tespit edilen türler arasında Tomares nesimachus (Oberthür.4.Mera Islahı ve yönetimi konularında görüş talep eden köylerimize her türlü teknik destek verilmiştir. Bunlardan 8’i tür.1851). B. Bu durumda belirtilen türlerin Afyonkarahisar’daki varlığı bir kere daha kanıtlanmıştır. Ormanlık alanlarda yetişen bitki örtüsü .)) artaxerxes macedonica (Verity.yılındaki Merkeze bağlı Omuzca ve Burhaniye köyleri ile Bolvadin lçesine bağlı Hamidiye köyündeki mera ıslah çalışmalarında kullanılmak üzere 80.Adıyan suyu. Ancak 8 türe ait örnek bulunamamıştır. Tespit.25 metre kotundan itibaren Akşehir gölüne deşarj olmuştur. 2000). Astragalus (Geven) 28 ve Verbascum (Sığırkuyruğu) 18 türle en fazla endemik türü olan genuslardır. 2150 hektarı Denizli il sınırları içerisindedir.3.2. 5’ i ise Afyonkarahisar için olmak üzere toplam 247’ sinin endemik olduğu tespit edildi. Engilli deresi. Diurnal (gündüz aktif olan) Kelebeklerden literatür kayıtları da dahil olmak üzere toplam 139 takson tespit edilmiştir. Lasiommata maera orientalis (Heyne.[1845]) türleri Afyonkarahisar vilayetinden kayıt gösterilmesine rağmen araştırma alanımızda bu türlere ait örnek 73 . Gölü besleyen sular: Akarçay Amacı: Sulama 2-AKŞEH R GÖLÜ Akşehir gölünün ortalama derinliği: 7~8 metredir.1929. 11’ i EN (Endangered-tehlikede).str. Cupido (Everes) argiades argiades (Pallas. Scrophulariaceae (Sıracaotugiller) 24 ve Caryophyllaceae (Karanfilgiller) 14’ tür.

Satyridae (1). Bazı Euro-Siberian elementlerinin buzul dönemi sırasında Sultandağları’nda sığındıkları bilinmektedir. Sultandağları zoocoğrafik olarak ayrı bir önem taşımaktadır. sultana Forster) sayılabilir. Bazı yazarlar bu türlerin Sultandağları’na özgü alttürlerle temsil edildiğini ileri sürmektedir. Türkiye’nin başka bölgelerinde. Bu çalışma ile bölgenin Papilionoidea ve Hesperioidea faunası ilk defa kapsamlı bir biçimde ele alınmış ve bu konuda yapılmış araştırmaların da sonuçları topluca değerlendirilmiştir. hatta kelebeklerde böyle relikt türler vardır. Örnek olarak Papilionidae familyasından Parnassius apollo (ssp.2001 tarihinde Afyonkarahisar merkezden tespit edilmiştir. Sultandağları’ndan tanımlanan ve geçerli olan beş takson. Sultandağları’ndan bugüne kadar Papilionoidea ve Hesperioidea’ya ait toplam 15 takson tanımlanmıştır. Argynnidae familyasından Mellicta athalia (ssp.03.1789) türü de kayıtlarda mevcut olup tarafımızdan 31. Satyridae familyasından Satyrus ferula (ssp. Bu çalışmada Lepidoptera taksonomisi ve nomenklatürü ile ilgili son yıllarda yapılan değişikliklere de yer verilerek bölge faunasının bilimsel isimleri güncelleştirilmiştir. Bitkilerde olduğu gibi çeşitli hayvan gruplarında. anatolica Wagner). Bunlara ilaveten Archon apollinus apollinus (Herbst.bulunamamıştır. Şekil 16: Haşhaş (Afyon) Tarlası Şekil 17: Haşhaş Bitkisi 74 . Lycaenidae (8). Bunların familyalara göre dağılımı şöyledir: Papilionidae (1). anatolicus Pagenstecher). Lycaenidae familyasından Plebejus argus (ssp. Bu türler Sultandağları’nda Kuzey Anadolu’daki diğer komşu populasyonlarından izole olmuşlardır. hatta bazı komşu ülkelerde de bulunduğundan çalışma bölgesi için endemik değildir. Hesperiidae (3). Bu isimlerle ilgili bir liste aşağıda düzenlenmiştir. Argynnidae (2). Son taksonomik araştırmalara göre teklif edilen bu taksonlardan sadece beş isim bugün hala söz konusu taksonlarda geçerliliklerini korumaktadır. Diğerleri sadece genç sinonim isimler olarak literatürde geçmektedir. hadjina Rühl). Araştırmamızda konuyla ilgili toplam 19 bilimsel yayın değerlendirilmiştir.

1927 Pyrgus armoricanus ssp. anatoliensis (Forster. Yaban Hayatı Koruma Alanı : Sandıklı/Akdağ (Kocayayla) limiz Sandıklı ilçesi sınırları içerisinde bulunan ve bir kısmı Hocalar ve Kızılören ilçelerine taşan Akdağ eteklerindeki Kocayayla.1960) olarak kabul edilmektedir. 75 .1934 bugün Cupido osiris majuspunctata Verity. Plebejus sephyrus modica Verity. Carcharodus orientalis ssp. Lycaenidae Strymon lynceus ssp. Hesperia proto ssp.1956 bugün Polyommatus (s.1787) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. orientalis Reverdin. Lycaena argus ssp. proteides (Wagner.1847) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. Başmakçı ve Dazkırı ilçe sınırları içerisinde Acı Göl’ü sayabiliriz. Brenthis daphne anatolica Belter. postranae Pfeiffer.1929 bugün Muschampia proteides ssp.1780) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.Milli Parklar. sultana Forster.Papilionidae Parnassius apollo anatolicus Pagenstecher. yüksekliktedir. centralanatolica Pfeiffer. herculeana Pfeiffer. Cupido (Tiora) sebrus majuspunctata Verity.1818) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.1936 bugün Plebejus (s.1912 bugün Parnassius apollo graslini Oberthür.1935 bugün Plebejus (Plebejides) sephirus sephirus (Frivaldsky.str. Callophrys rubi ssp.) argus aegidion (Meisner.1766)’nın genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.2. Akdağ’ın zirvesi ise 2.600 m.1960 bugün Polyommatus (s. Dinar-Karakuyu göleti.1929) edilmektedir. ortalama 1.1934 olarak kabul edilmektedir. anatoliensis Forster. anatolicus Lattin. Argynnidae Mellicta athalia anatolica Wagner.str.1927 bugün Callophrys rubi rubi (Linnaeus. Agrodiaetus damone ssp.500 m. Satyridae Eumenis statilinus minutula Verity. proteides Wagner. Sandıklı ilçesine bağlı Akdağ.1991 bugün Polyommatus (Aricia (Pseudaricia)) hyacinthus hyacinthus (Herrich-Schäffer.1956) olarak kabul edilmektedir.1775)’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.str.1927 bugün Carcharodus (Reverdinus) orientalis ssp.1950 bugün Satyrium (Strymonidia) spini spini (Fabricius. Tabiat Anıtı ve Tabiatı Koruma Alanları : Afyon’da doğal değerler olarak.1758) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. (Agrodiaetus)) wagneri ssp.1938 bugün Hipparchia statilinus statilinus (Hufnagel. olarak kabul Hesperia persica var. Polyommatus (Aricia) hyacinthus gulayae Schurian & Rose. Tabiatı Koruma Alanları ve Diğer Hassas Yöreler: Milli Parklar. Tabiat Parkları. persicus (Reverdin.1913’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. Tabiat Parkları. B. Tabiat Anıtı.1929 bugün Mellicta athalia athalia (Rottemburg. wagneri Forster.1935 bugün Brenthis daphne daphne (Bergstraesser.6.1835) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.1913) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. Bolvadin ilçesi Eber Gölü. wagneri (Forster. Agrodiaetus admetus ssp. (Admetusia)) admetus ssp.1891’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.

773 Çiftçi imk.9’udur.869 ha. 639.mera Orman . çölleşmeye yüz tutmuş alanları yanında. alabalık üretilmesi için küçük barajlar.825.227 32. kısacası zengin bitki örtüsüyle eş değerde yaban hayatı.892 ha) % 32. Doğal peyzajı bozmadan patika yolları. atlı gezi yolları.Kocayayla ve Akdağ civarı Sandıklı ilçemize 35 km.140. havuzlar bu güzellikleri daha da çekici ve eşsiz kılacaktır.423. su kaynakları.600 m. geyik. Tahmini 20 km. kurt v.0 1. günübirlikçiler ve kampçılar için sosyal tesisler.131 %45 TOPLAM Sulu Tarım Arazisi Kuru Tarım Arazisi ALANI 235. Arazi mik.s. Kanyon boyunca insanoğlunun ayak basmadığı mağaralar.fundalık Diğerleri KÜLTÜRE ELVER ŞL ARAZ 639. yaban hayatı izleme noktaları. bisiklet parkurları. Afyonkarahisar li Fiilen Sulanan Arazi Miktarları AFYON L NDE F LEN SULANAN ARAZ M KTARI VE SULAMA ORANI SULANAB L R 540892 HA. (Ha) lama Oranı % 178.0 209. çayırlar. (Ha) 33. (yılkı atları.227 ha).0 175. Yükseklikteki vadiye ulaşılmaktadır.518.613. keşfedilmeyi bekleyen pek çok mağara vardır.388 Köy Hizmetleri'nce sulanan arazi mik. (Ha) 109. B.904. tilki.3. uzunluğunda olan kanyon ve kanyondan Çivril gölüne dökülen Akçay görülmeye değerdir.) KULLANMA ŞEKL KÜLTÜRE ELVER ŞL OLMAYAN ARAZ 783.0 463. Doğa sevenlere. ARAZ SULANAN ARAZ M KTARI ARAZ DS 'nce sulanan arazi mik. trekkingcilerin ilgisini çekecek güzergahlar bulunmaktadır. Sula.000. Karadeniz bölgemizi aratmayacak yemyeşil ormanlar.lık % 55’i kültüre elverişsiz. domuz. Anadolu’nun çıplak dağları.0 Devlet Su şlerince.000 Ha.’lık % 45’i kültüre elverişli niteliktedir. doğayla başbaşa kalmak isteyen her yaş grubu insana hizmet edecek etkinliklerin yapılabileceği Kocayayla civarında. mesafede Ankara-Antalya yolunun sağında kalan Hocalar ilçesi yoluyla Sorkun kasabasına kadar asfalt yol ile ulaşımı kolay ender yerlerden biridir. Toprak: l toprakların 783.869 %55 Çayır .892 HA. Milli Parklar ve Av-Yaban Hayatı Genel Müdürlüğünce.9 2004 YILI SONU 76 . Afyonkarahisar li Arazi Kullanımı AFYON L ARAZ KULLANIMI (Yüzölçümü : 1. “Yaban Hayatını Koruma Alanı” ilan edilmiştir. gölcükler. toplam sulanabilir arazinin (540.) monoton ve betonlaşan hayatımıza bir anda huzur ve canlılık kazandırmaktadır. Köy Hizmetleri l Müdürlüğünce ve çiftçi imkanları ile sulanan tarım alanları (178.423.131 ha. SULANAB L R 540. (Ha) 35. Sorkun’dan itibaren ise stabilize orman yoluyla meşe ormanlarıyla başlayan ve yükseldikçe çam ağaçlarının yoğunlaştığı virajlı yollardan 1. Bu eşsiz yer Orman Bakanlığı.0 338.066 Toplam Su sulanan arazi mik.

süzülerek aşağılara iner ve yeraltı suları depolarını oluşturur. dereleri. gerekse memba. göller ve denizlerden buharlaşarak (B) tekrar atmosfere kavuşur. Özellikle “Tatlı su” denilince atmosferden yeryüzüne su buharının yoğunlaşması sonucunda oluşan. gerek bol debili yüzey sularını içeren akarsu ağı. Ülkemiz. Yeraltında depolanan sular.54 hm3 B.4. Yeryüzüne düşen yağış sularının önemli bir bölümü ise jeolojik formasyonların suyu geçirmesine ve taşımasına uygunluğu oranında. Yeryüzüne düşen suların bir bölümü. çme Suyu Kaynakları ve Barajlar: Afyonkarahisar içme suyu projesi ile Afyonkarahisar il merkezinin 2030-2040 yılına kadar içme. faz değiştiren ancak zerresi kaybolmayan bu değerli varlığın öğeleri arasında Y=A+B+S şeklinde ifade edilen bir denge vardır. akarsuları oluşturan ve göl-deniz-okyanuslarla son bularak depolanır. Yeraltı Su Kaynakları: Su. geçirdiği çeşitli evrelerden sonra tekrar atmosfere dönüşüne “Hidrolojik dolaşım” adı verilmektedir.31 m Normal su seviyesi hacmi: 50. Su Kaynakları: BAŞA DÖN B. kaynaklar şeklinde kendiliğinden yeryüzüne çıkar. bazende insan eli ile yapılan ameliyeler sonucunda (Kuyu. Bu dolaşım sonucunda. normalin üzerinde (1000 mg/lt’den fazla) erimiş madde içeren maden suları. maden ve termal sular türündeki yeraltı suları açısından oldukça zengindir.1.) yeryüzüne çıkartılır.B. akarsular. Bu yüzey sularının bir bölümü tuzlu-acı su içerir. dolu. sondaj. galeri vb. normalin üzerinde sıcak (20 oC’den fazla) olan sular termal sular olarak isimlendirilirler. yağmur. geçirimlilik özelliğine ve derinliğine göre kaynak (memba) suları.4. AKDEĞ RMEN BARAJI: Normal su seviyesi: 1130. Yeraltı suları bazen doğal yolları izleyerek.2. taşıma ve depolama özellik ve oranlarına AK FER adı verilir. suyun atmosferden gelip yeryüzüne düşmesinden başlayarak. Jeolojik formasyonların suyu geçirme. kar.00 hm3 Minimum su seviyesi: 1111.00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: Barajı besleyen sular: Akarçay Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: çmesuyu+taşkın 0. 77 . yüzeysel akışa geçerek. kullanma ve endüstri suyu ihtiyacının karşılanması amaçlanmıştır. kütlelerin yapısına.55 km2 2. Yeryüzüne düşen yağışın bir bölümü yeraltına süzüldüğü gibi.4. kırağı ve çiğ şeklinde düşen “Atmosferik sular” yada meteorolojik sular anlaşılmaktadır. bir bölümü de bitkiler karalar.

4-Kumalar çayı. bazen kilometrelerce uzun yol aldıktan sonra. B. Beslenme-çekim dengesinin bozulmadığı sürece yıllık rezerv yenilenme kabiliyetine sahiptir. Akarsular: 1.Karakuyu(Büyük Menderes havzası) 78 .) Suyun sınıfı:C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.3.Y= Yağış A= Akış B= Buharlaşma S= Depolama katsayısı Bu denge formülündeki değerler sayısal olarak ölçülerek S= Y-(A + B) formülünden yeraltına süzülen ve depolanan su miktarı hesaplanabilir.22 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.4.Gömü deresi-Çevrepınar(Büyük Menderes havzası) Yıllık ortalama akım: 13. 3.04 hm3 Yıllık ortalama debi: 0. Özetle. bazen yüzyıllar mertebebesinde.Karadirek çayı-Başağaç(Büyük Menderes havzası) Yıllık ortalama akım: 29. bazen birkaç metre. yeraltına süzülerek orada depolanan.413 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Yavaşlar barajını besliyor. 2.Taşkesik deresi-Serban(Büyük Menderes havzası) Yıllık ortalama akım: 3.94 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Örenler barajını besliyor. bazen dakika.73 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.) Suyun sınıfı:C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.10 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Serban göletini besliyor. soğuk veya sıcak su kaynakları şeklinde yeryüzüne çıkan yada kuyularla (sondaj-sığ kuyu-keson kuyu-galeri) çıkartılan yeraltı sularının ana kökeni atmosferik sulardır.

Adıyan suyu-Ortaköy(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 58.43 m3/s Kullanım durumu: Sulama(Eber gölünü besliyor.24 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Alpaslan gölünü besliyor.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.25 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Çapalı gölünü besliyor.02 hm3 79 .00 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.) Suyun sınıfı:C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.Yıllık ortalama akım: 8.18 hm3 Yıllık ortalama debi: 1.Nacak deresi -Akdeğirmen(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 29.39 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Kızılca barajını besliyor.Kestel deresi-Kızılca(Büyük Menderes havzası) Yıllık ortalama akım: 12. 6.) Suyun sınıfı:C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor. 8.Nacak deresi-Balmahmut(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 45.84 m3/s Kullanım durumu: (Akşehir gölünü besliyor. 7.13 hm3 Yıllık ortalama debi: 1.22 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor. 9. 5.Avşarlı çayı-Haydarlı(Büyük Menderes havzası) Yıllık ortalama akım: 7.69 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.

12.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor.64 hm3 Yıllık ortalama debi: 1.Araplı deresi-Köprülü(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 66.66 hm3 Yıllık ortalama debi: 0. 11.Çay deresi-Çay(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 21.41 m3/s Kullanım durumu: (Akşehir gölünü besliyor.) Suyun sınıfı: C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kuruyor.68 m3/s Kullanım durumu: (Akşehir gölünü besliyor.92 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Eber gölünü besliyor. 13.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor.116 m3/s 80 .12 m3/s Kullanım durumu: Sulama (Eber gölünü besliyor.) Suyun sınıfı:C1S1-C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor.67 m3/s Kullanım durumu: Sulama(Selevir barajını besliyor.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor.36 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.74 hm3 Yıllık ortalama debi: 2.Değirmen deresi-Özburun(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 3. 14. 10-Kali çayı(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 52.Yıllık ortalama debi: 0.90 hm3 Yıllık ortalama debi: 0.Engilli deresi-Cankurtaran(Akarçay havzası) Yıllık ortalama akım: 12.

Akşehir gölünün 21165 hektarı Afyonkarahisar.17 hm3 Eber gölünün yüzey alanı: 13043 hektar Eber gölünün ortalama derinliği 4~5 metredir.) Suyun sınıfı:C2S1 Yaz aylarındaki durumu:kurumuyor.42 km2 Maksimum isu seviyesi hacmi: 1903. Akşehir gölünün ortalama derinliği: 7~8 metredir.02 m Maksimum su seviyesi yüzey alanı: 368. B. Suyun sınıfı: C3S1 Amacı: Turizm 3. Gölü besleyen sular: Akarçay Suyun sınıfı: C3S1 Amacı: Sulama 2-AKŞEH R GÖLÜ Projeli durumda maksimum su seviyesi: 959.00 m Maksimum işletme kotu yüzey alanı: 156.4.00 km2 Minimum işletme kotu hacmi: 42.76 hm3 Projeli durumda minimum su seviyesi: 954.39 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: 246. Akşehir gölünü besleyen kaynaklar: Eber gölü sulama projesi geliştirilmeden önce(1990) 966.Adıyan suyu.KARAMIK GÖLÜ: 81 .49 km2 Minimum su seviyesi hacmi : 372.25 metre kotundan itibaren Akşehir gölüne deşarj olmuştur.4: Göller ve Göletler: GÖLLER 1.28 hm3 Akşehir gölünün yüzey alanı: 30440 hektar . Eber gölü ve kendi yağış havzasıdır. 9275 hektarı Konya il sınırları içerisindedir.86 hm3 Minimum işletme kotu: 965.EBER GÖLÜ: Maksimum işletme kotu: 968.69 m Minimum işletme kotu yüzey alanı: 74. Engilli deresi.Kullanım durumu: Sulama(Özburun barajını besliyor.61 km2 Maksimum işletme kotu hacmi: 333.

Maksimum işletme kotu: 1001. Suyun sınıfı: C3S1 Amacı: Turizm SEDDELEMEL REZERVUARLAR 1-D NAR. Acıgöl’ü besleyen kaynaklar: Gölün kendi yağış havzasıdır.94 m Maksimum su seviyesi yüzey alanı: Maksimum su seviyesi hacmi: Fiili minimum su seviyesi: 842.5 m Maksimum işletme kotu yüzey alanı: Maksimum işletme kotu hacmi: Minimum işletme kotu: 1000. Suyun sınıfı: C3S1 Amacı: Sulama 4. Acıgöl’ün 2000 hektarı Afyonkarahisar.8 hm3 Karamık gölünün yüzey alanı: 4000 hektar Karamık gölünün ortalama derinliği: 3 metredir.0 m Minimum işletme kotu yüzey alanı: Minimum işletme kotu hacmi : 23.ACIGÖL Fiili maksimum su seviyesi: 842. 2150 hektarı Denizli il sınırları içerisindedir.KARAKUYU ÇAPALI DEPOLAMASI: Maksimum işletme kotu: 1006.24 hm3 Minimum işletme kotu: 1005. Acıgöl’ün ortalama derinliği: 4 metredir.4 km2 68.00 km2 16. Acıgöl’den faydalanma: Turizm olarak faydalanılmaktadır.40 hm3 82 .01 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi : km2 hm3 hm3 km2 Acıgöl’ün yüzey alanı: 4150 hektar.85 m Maksimum işletme kotu yüzey alanı: Maksimum işletme kotu hacmi: 11.10 m Minimum işletme kotu yüzey alanı: Minimum işletme kotu hacmi : 0.75 km2 1. Karamık gölünü besleyen kaynaklar: Gölün kendi yağış havzasıdır.0 hm3 22.7 km2 39.

00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0.82 m3/s Suyun sınıfı: C1S1 Amacı: Sulama +taşkın 2-SEY TLER BARAJI: Normal su seviyesi: 1047.802 km2 1.68 hm3 Selevir barajının yüzey alanı: 503 hektar Barajı besleyen sular: Kali çayı Yıllık ortalama akım: 57.75 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 4. BARAJLAR A.Çapalı depolaması yüzey alanı: 1099 hektar .13 hm3 Yıllık ortalama debi: 1.07 hm3 Minimum su seviyesi: 1034.96 hm3 Seyitler barajının yüzey alanı: 451 hektar Barajı besleyen sular: Seyitler(Kuruçay) deresi Yıllık ortalama akım: 34.03 km2 60.72 hm3 Minimum su seviyesi: 1075. Karakuyu depolamasını besleyen kaynaklar: Kocapınar. 4 metredir.50 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 1.54 km2 4. Karakuyu depolamasının ortalama derinliği.50 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 5. Kumalar çayı ve gölün kendi yağış havzasıdır.ŞLETMEDE OLAN BARAJLAR 1-SELEV R BARAJI: Normal su seviyesi: 1092.082 m3/s 83 . Suyun sınıfı: C1S1-C2S1 Amacı: Sulama ve balıkçılık olarak faydalanılmaktadır.42 hm3 Yıllık ortalama debi: 1.595 km2 38.

Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama +taşkın 3-ÖRENLER BARAJI: Normal su seviyesi: 1173,39 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 3,661 km2

26,278 hm3

Minimum su seviyesi: 1163,95 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 1,008 km2 4,70 hm3

Örenler barajının yüzey alanı: 356 hektar Barajı besleyen sular: Karadirek çayı Yıllık ortalama akım: 32,08hm3 Yıllık ortalama debi: 1,017 m3/s Suyun sınıfı: C1S1 Amacı: Sulama+taşkın B-YATIRIM PROĞRAMINDA OLAN VE NŞAATI DEVAM EDEN BARAJLAR 1-AKDEĞ RMEN BARAJI: Normal su seviyesi: 1130,31 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 50,00 hm3 km2

Minimum su seviyesi: 1111,00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,55 km2 2,54 hm3 hektar

Akdeğirmen barajının yüzey alanı: Barajı besleyen sular: Akarçay Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: çmesuyu+taşkın

C-PLANLAMASI HAZIR OLAN BARAJLAR 1. SANDIKLI-KIZILCA BARAJI Normal su seviyesi: 1137,50 m Normal su seviyesi yüzey alanı: 0,40 km2

84

Normal su seviyesi hacmi:

5,85 hm3

Minimum su seviyesi: 1117,00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,11 km2 0,76 hm3

Kızılca barajının yüzey alanı: 40 hektar Barajı besleyen sular: Kestel deresi Suyun sınıfı: C1S1 Amacı: Sulama+taşkın 2- S NCANLI- MERKEZ KURUÇAY BARAJI Normal su seviyesi: 1205,30 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,212 km2

2,60 hm3

Minimum su seviyesi: 1190,80 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,08 km2

0,50 hm3

Kuruçay barajının yüzey alanı: 21 hektar Barajı besleyen sular: Kuruçay deresi Suyun sınıfı: C1S1 Amacı: Sulama+taşkın 3-YAVAŞLAR BARAJI: Normal su seviyesi: 1040,20 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 2,00 km2

27,22 hm3

Minimum su seviyesi: 1018,00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,48 km2

2,70 hm3

Yavaşlar barajının yüzey alanı: 200 hektar Barajı besleyen sular: Gömü deresi Yıllık ortalama akım: Yıllık ortalama debi: Suyun sınıfı: C2S1 m3/s hm3

85

Amacı: Sulama+taşkın GÖLETLER A- ŞLETMEDE OLAN GÖLETLER 1-ŞUHUT-KAYABELEN GÖLET : Normal su seviyesi: 1195,60 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,28 km2

2,477 hm3

Minimum su seviyesi: 1186,30 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,128 km2

0,499 hm3

Kayabelen göletinin yüzey alanı: 29 hektar Göleti besleyen sular:Ellez deresi Yıllık ortalama akım: 2,018 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,064 m3/s Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 2-BAYAT GÖLET Normal su seviyesi: 1102,15 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,26 km2

2,177 hm3

Minimum su seviyesi: 1092,50 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,102 km2

0,465 hm3

Bayat göletinin yüzey alanı: 24 hektar Göleti besleyen sular:Bayat yaylası deresi Yıllık ortalama akım: 2,167 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,069 m3/s Suyun sınıfı: C1S1-C2S1 Amacı: Sulama 3-D NAR-YEŞ LÇAT GÖLET Normal su seviyesi: 1053,50 m

86

Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi:

0,089 km2

0,62 hm3

Minimum su seviyesi: 1043,50 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,024 km2

0,094 hm3

Yeşilçat göletinin yüzey alanı: 8 hektar Göleti besleyen sular:Katır deresi Yıllık ortalama akım: 1,12 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,036 m3/s Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 4-MERKEZ-ERKMEN GÖLET Normal su seviyesi: 1112,35 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,03 km2

0,315 hm3

Minimum su seviyesi: 1105,34 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,017 km2

0,02 hm3

Erkmen göletinin yüzey alanı: 3 hektar Göleti besleyen sular:Erkmen deresi Yıllık ortalama akım: 0,800hm3 Yıllık ortalama debi: 0,025 m3/s Suyun sınıfı: C3S1 Amacı: Sulama 5-TINAZTEPE GÖLET Normal su seviyesi: 1150,00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,19 km2

1,62 hm3

Minimum su seviyesi: 1136,50 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,04 km2

0,092 hm3

87

Tınaztepe göletinin yüzey alanı: 19 hektar Göleti besleyen sular:Dereçay Yıllık ortalama akım: 3,38 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,107 m3/s Suyun sınıfı: : Amacı: Sulama 6-S NCANLI-SERBAN GÖLET Normal su seviyesi: 1269,90 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,50 km2

3,344 hm3

Minimum su seviyesi: 1257,10 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,067 km2

0,207 hm3

Serban göletinin yüzey alanı: 48 hektar Göleti besleyen sular:Taşkesik deresi Yıllık ortalama akım: 4,08hm3 Yıllık ortalama debi: 0,129 m3/s Suyun sınıfı: C1S1-C2S1 Amacı: Sulama 7- D NAR-PINARLI GÖLET Normal su seviyesi: 1105,50 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,096 km2

0,718 hm3

Minimum su seviyesi: 994,36 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,024 km2

0,099 hm3

Pınarlı göletinin yüzey alanı: 10 hektar Göleti besleyen sular:Pınarlı kaynakları Yıllık ortalama akım: 2,4 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,076 m3/s Suyun sınıfı: C2S1

88

Amacı: Sulama 8-S NCANLI-KIRKA GÖLET Normal su seviyesi: 1228,00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,184 km2

1,85 hm3

Minimum su seviyesi: 1214,50 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,054 km2

0,22 hm3

Kırka göletinin yüzey alanı: 19 hektar Göleti besleyen sular:Değirmendere Yıllık ortalama akım: 2,355 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,075 m3/s Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 9-S NCANLI-TAŞOLUK GÖLET Normal su seviyesi: 1280,53 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,127 km2

1,053 hm3

Minimum su seviyesi: 1269,00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,037 km2

0,154 hm3

Taşoluk göletinin yüzey alanı: 13 hektar Göleti besleyen sular:Kepez deresi Yıllık ortalama akım: 2,858 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,091 m3/s Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 10-SANDIKLI KARACAÖREN GÖLET Normal su seviyesi: 1200,00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,15 km2

1,13 hm3

89

Minimum su seviyesi: 1184,35 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,011 km2

0,023 hm3

Karacaören göletinin yüzey alanı: 15 hektar Göleti besleyen sular:Karacaören deresi Yıllık ortalama akım: 1,736 hm3 Yıllık ortalama debi: 0,055 m3/s Suyun sınıfı: C1S1 Amacı: Sulama B- UYGULAMA PROĞRAMINDA VEYA NŞA HAL NDEK GÖLETLER 1- HSAN YE-AYAZ N GÖLET Normal su seviyesi: 1242,20 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,156 km2

1,32 hm3

Minimum su seviyesi: 1235,10 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,083 km2

0,49 hm3

Ayazini göletinin yüzey alanı: 16 hektar Göleti besleyen sular:Ayazini deresi Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 2- HSAN YE-ÜÇLERKAYASI GÖLET Normal su seviyesi: 1129,00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0,204 km2

0,74 hm3

Minimum su seviyesi: 1122,10 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0,023 km2

0,045 hm3

Üçlerkayası göletinin yüzey alanı: 20 hektar Göleti besleyen sular: Balıklı deresi Suyun sınıfı: C1S1

90

043 km2 0.69 hm3 Minimum su seviyesi: 1167.Amacı: Sulama 3.80 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0.178 km2 1.00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0.BOLVAD N-ÖZBURUN GÖLET Normal su seviyesi: 1182.13 hm3 Minimum su seviyesi: 1189.00 m Normal su seviyesi yüzey alanı: Normal su seviyesi hacmi: 0.PLANLAMASI HAZIR OLAN GÖLETLER 1.300 hm3 Seydiler göletinin yüzey alanı: 19 hektar Göleti besleyen sular: Kabız deresi Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama 91 .194km2 1.SCEH SAR-SEYD LER GÖLET Normal su seviyesi: 1196.20 hm3 Özburun barajının yüzey alanı: 18 hektar Barajı besleyen sular: Değirmen deresi Suyun sınıfı: C2S1 Amacı: Sulama+taşkın C.00 m Minimum su seviyesi yüzey alanı: Minimum su seviyesi hacmi: 0.078 km2 0.

Şekil 18: Karamık Gölü ve Sazlığı Şekil 12: Karamık Gölü ve Nilüferler 92 .

Analiz sonucu yoktur.B. 93 . K REÇTAŞI Emirdağ Adaçal tepe CaCO3:% 96.+Muh. Saha Afyon Şeker Fabrikası'na aittir.5. 400 m. Ytong malzemesi için olumludur.1. Bazı mostralar iyidir. Mineral Kaynaklar: B. kalınlığı vardır. Tersiyer volkanizmasına bağlı bazaltlar arasındadır. KAL TE TENÖR REZERV D ĞER B LG LER Paleozoik yaşlı metamorfik şistler içerisinde beş ayrı cevherleşme vardır.5. 500 t kadar çıkarılmıştır.5 200 000 000 t Paleozoik yaşlıdır.Abdullah gediği Muhtemel 180 000 t Muhtemel GRAF T scehisar Gökçeyayla C : % 1. Permiyen yaşlı rekristalize kireçtaşlarıdır. Sanayi Madenleri: MADEN N C NS KÖY LÇE MEVK Seydiler köyü Avşar deresi D ATOM T scehisar H.9-83 30 000 t Muhtemel K REÇTAŞI Afyon Merkez CaCO3: % 97 21 484 000 t Gör.

kalınlığa sahiptir. 5-6 m. ye varan bir kalınlık arzeder. Volkanitlerle dolomitik kireştaşlarıdır. Metalik Madenler: KÖY MADEN N C NS LÇE MEVK ANT MON T Bayat Kılosman Değirmeni Şahinkaya tepe Rezerv yok. TENÖR REZERV D ĞER B LG LER ANT MON T Bayat 94 . kalınlığında silisifiye zonda çok az antimonit ve yanında azurit ile malakit görülür. MTA Bölge Müdürlüğü uhdesindedir. şcehisar mermerleri. MERMER scehisar Kaliteli 629 milyon m³ Kaliteli Yeterli ON KS scehisar B. Değişik renklerde 3-12 km² lik bir alanda 80 m. 50 000 t Muhtemel Kuvarsitler. Paleozoyik yaşlı mika.Muhtemel 8 000-10 000 t Cuğu boğazı SiO2 : % 70 KUVARS T Emirdağ Akpınar mevkii SiO2 : % 93 mrallı köyü SiO2 : % 95 Muhtemel 5 000 000 t Görünür KUVARS T Şuhut Taşoluk köyü SiO2 : % 95.2. Rezerv vermemektedir Eski dönemlere ait oldukça yoğun madencilik faaliyetine rağmen posalar dışında cevher görülmemiştir. 5-7 m.5. killi şist ve fillatlarla ardalanmalı olarak bulunur. kristalize şistler arasındadır.75 9 031 000 t şcehisar Gökçeyayla arası Gökçeyayla Metamorfikler içinde dört ayrı mostra halindedir.

Jeolojik 200 200 t Demir cevherleşmeleri.3.6 Rezerv vermemektedir. mangan ve boksit eşlik eder. üst tarafı vadlanmıştır. MANGAN Sandıklı Kavaklıdere MANGAN Afyon Karakaya tepe B. Jeolojik Cevher minerali hematit olup. BAKIR Emirdağ Rezerv vermemektedir.5-2 m. malakit ve azuritten ibarettir. Devamlılığı olmayıp.4.4 SiO2: % 29. psilomelandır. hematit ve limonitten oluşmaktadır. de değinilmiştir.4 Mn : % 2. Meta-volkanitler içerisinde daha önce üretim yapılmış üst yüzeyi vad görünümlü.5. kuprit ve azurittir. 3-5 cm.03 SiO2: % 1.1. Sıvanmalar ve çatlak dolgusu şeklinde psilomelan. lik mercek şeklindedir.1. 95 . Birkaç küçük yarma mevcuttur.Gecek BAKIR Afyon Dereboğazı mrallı köyü Kazankayatepe Şamdağ mevkii Özpınar npınar DEM R Bayat Tirşe kayası Gölyeri tepe Karatepe Sultandede DEM R Çay Çayderesi Tavasan tepe DEM R Şuhut Uzundere güneyi Fe : % 50. 1. 466 000 t Rezerv vermemektedir. Bakır cevherleşmesi.lik zonlarda toplanmıştır. Dolomitize kireçtaşları içinde kırık zonlarda yeralır.4 Fe : % 50 Mn : % 17.3 – B. çoğunlukla limonite dönüşmüştür. Rezerv vermemektedir Rezerv vermemektedir Demir mineralleri manyetit. Cevher mineralleri malakit. Metamorfikler içinde olup. Enerji Madenleri: Bu konuya B. sedimanter ve metamorfik kökenli olup.

eviçi hava kirliliği inanılmaz derecede artmaktadır. Ülkemizin iç. Dünyanın çeşitli bölgelerinde kırsal kesim ve şehirlerde yapılan çalışmalarda duman. Havayı kirleten gaz ve partiküllerin fiziksel ve kimyasal özellikleri. alternatif yakıt olarak kullanılmasıyla birlikte hava kirliliğinin başka formlarında artış gündeme gelmiştir. Ülkemiz ile ilgili fazla veri olmamasına karşın çalışmalar özellikle büyük kentlerde SO2 ve partikül kirliliğinin zaman zaman kabul edilebilir sınırların üzerine çıktığını göstermektedir. Her gün 10 000-20 000 litre havayı soluduğumuza göre kuşkusuz hava yolları kirlilikten etkilenecektir.%20. klim ve Hava: C. Hindistan ve Nepalde kırsal kesimdeki kadınlarda kronik bronşit oranı sırasıyla %18.7 gibi çok yüksek bulunmuştur. Yirminci yüz yılın başlarında geleneksel fosil yakıtların aşın kullanımı sonucu özellikle atmosferde sülfür dioksit (SO2) artışına bağlı olarak solunum hastalıklarına bağlı ölümlerde ciddi artışlar görülmüştür. Bu kadınlarda biomas kullanma (tandır. 1950’lerde Avrupa’da yürürlüğe giren Temiz Hava Antlaşması’ ve evlerde kullanılan yakıt türlerinin değişimi sonucunda bu tür hava kirliliğinde belli bir azalma olmasına karşın.34 idi. yaklaşık iki asır önce endüstri devrimiyle birlikte kömür kullanımı sonucu özellikle Batı ülkelerinde bir halk sağlığı problemi olmaya başlamıştır. Hava kirliliğinin fazla olduğu şehirlerde yaşayanlarda Akciğer semptomlar daha sıktır. gaz ve tozlara maruz kalmanın KOAH için bir risk faktörü olduğu gözlenmiştir. Dış hava kirliliği kadar eviçi hava kirliliği de önemlidir.3. sert iklimli olması ve sağlıklı hizmetlerinin topluma çok iyi ulaşamaması. Kayseri yöresinde KOAH’h erkeklerde sigara içme alışkanlığı %89.Bu yakacaklar ilkel şartlarda (ocak.çalı çırpı) oranı ise %91. Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler Bu konuya . SO2 düzeyleri özellikle Orta ve Kuzey Avrupa’da.1. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde bu problem halen devam etmektedir. aldehitler. Biomass kullanıldığında ortamdaki kirleticiler CO3NO25SO2. Eviçi kirliliğinde en fazla araştırılan ısınma ve pişirme için kullanılan kötü yakıtlardır.1. C. daha az oranda da Batı Avrupa’da halen uluslar arası kabul edilen güvenilir sınırların üzerindedir .3 iken KOAH’lı kadınlarda %2.O3.tezek. Kirlilikte en önemli olan partiküler kirlenmedir .çalı çırpı.tandır vs) yakılmakta.. Buraların yüksek. orman yangını söndürücülerinde de gözlenmiştir.organik ve elemanter karbon gibi gazlar ve partiküllerdir. Pek çok geri kalmış ülkede ısınma. Havadaki SO2. Sigara içmeyen bu popülasyondaki kronik bronşitin bu denli yüksek oluşunun nedeni kapalı ortamda ve kötü teknikle veya kötü gereçlerde yakılan biomas yakıtlandır. Odunun iç ortamda ısınmak için kullanıldığında bilinen FEV1 ‘deki düşme. benzpiren. Solunum fonksiyonlarında azalma olur. konsantrasyonlan ve bireyin kişisel özellikleri bu etkide rol oynamaktadır. Sıvı petrol ve doğal gazın. problemi daha da artırmaktadır.odun.ocak.5.NO2. tezek.1.66 idi. poh”siklik organik maddeler.B.1. pişirme için biomass dediğimiz organik artıklar (odun. Modern yaşamda ev içi kirliliğinin sebebi kapalı ortamda sigara içilmesi ve alevli pişirme ve ısınma araçlarının havadaki azotu okside ile oluşan NO2’nin ortamda artmasıdır.CO düzeylerinin arttığı günlerde KOAH ile ilgili acil başvuruların ve rölatif ölüm riskinin arttığı bilinmektedir.4 de değinilmiştir. HAVA (ATMOSFER KL M) HAVA K RL L Ğ Hava kirliliği..4. Doğal Değişkenler 96 . C.gazel vs) kullanılrnaktadır. Kayseri merkezinde 60 yaş üzerindeki popülasyonda KOAH%5 oranındadır .

3 2.9 131 2.8 153 2.7 247 2.3 153 1.0 181 2.2 160 2.2 157 2.3 91 2.6 150 2.7 92 1.1 98 IX 81 1.9 501 3.1 174 2.7 118 2123 2.6 279 2.3 352 2.0 3.4 112 2. (YIL) 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 31 I 250 2.1 130 2.8 114 2.4 402 2.5 109 1834 2.0 233 2.1 2.3 3.2 III 192 2.5 2.5 189 2.3 219 2.9 155 2.5 XII YILLIK 245 1715 2.2 187 2.9 2.1.7 331 2.8 80 2.8 374 294 3.3 179 2.3 1.7 79 2.5 2.8 74 1.3 221 3.6 148 2.1 97 .6 193 3.1.2 100 2.8 237 2.8 141 2.5 96 1455 2.5 107 2.5 90 2.1 90 2.3 182 1666 2.9 485 3.7 1.2 VIII 65 1.2 239 2.7 236 4201 3.3 167 1878 2.0 80 2.0 XI 198 1.4 1.9 204 3.4 215 2.8 130 2.4 210 2.8 106 1.4 160 2.7 164 2.2 170 3.3 197 2.7 220 2.7 157 2.1 364 2.3 193 2.4 181 115 2.0 II 221 2.C.9 2.7 494 2.7 270 3.0 162 2.8 126 2.9 AYLAR V 92 1.7 122 2.7 IV 125 2.9 209 2.0 95 1.8 76 X 139 1.8 149 2.2 292 2.8 136 1.9 VI 50 1. Rüzgar: METEOROLOJIK ELEMANLAR S Ruzgarin Esme Sayilari Toplami S Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) SSW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami SSW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) SW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami SW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) WSW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami WSW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) W Ruzgarin Esme Sayilari Toplami W Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) WNW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami WNW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) NW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami NW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) NNW Ruzgarin Esme Sayilari Toplami NNW Ruzgarin Ortalama Hizi (m/s) Rasat S.8 VII 57 2.8 156 2.7 203 2.5 169 2.2 156 2.1 312 2.4 3.1 346 2600 2.1.5 57 2.6 108 2.8 223 3.

C.9 881.1 906.2.7 875.0 883.0 86 56 75 72 14 XII YILLIK 5.1 915. Basınç: METEOROLOJIK ELEMANLAR Ortalama Yerel Basinc (hPa) En Yuksek Yerel Basinc (hPa) En Dusuk Yerel Basinc (hPa) Rasat S.4 897.2 84 63 77 75 16 III 5.6 907.9 11.8 915.9 82 52 68 68 11 IV 7.2 905.5 78 45 62 61 10 AYLAR V VI VII VIII IX X 8.7 895.7 899.1 900.5 878.6 897.7 875.3 904.1.9 10.4 899.9 887.9 912. Nem: METEOROLOJIK ELEMANLAR Ortalama Buhar Basinci (hPa) Saat 07 deki Ortalama Bagil Nem (%) Saat 14 deki Ortalama Bagil Nem (%) Saat 21 deki Ortalama Bagil Nem (%) Ortalama Bagil Nem (%) En dusuk Bagil Nem (%) Rasat S.4 896.1 889.8 876.7 86 69 82 79 15 8.0 84 70 81 78 23 II 5.8 13.2 883.4 76 43 61 60 10 72 38 56 55 8 67 32 50 49 2 69 30 47 49 2 74 34 51 53 4 98 .6 898.0 31 877.5 901. (YIL) I 31 72 72 72 72 72 5.5 886.3 888.0 C.6 909.3.6 78 47 64 64 2 9.8 81 43 63 63 6 XI 7.4 911.1.2 12.9 911.9 896.1.8 897.7 904.1.3 907.4 897.3 31 914.5 889. (YIL) I II III IV AYLAR V VI VII VIII IX X XI XII YILLIK 31 899.

4 0.3 14.0 4.3 25.6 10 1 9 11 24 29 23 28 30 30 99 .2 72 72 72 4 27 30 1.8 27.1 .5 4.6 6.1 5.8 .1 72 .0 1.3 270.8 13.8 6. Gunler Sayisi 72 Gunluk En Yuksek Sicaklik Farki En Dusuk sicaklik Gunu 72 28 9 1 6.0 1.4 11.3 39.6 17.4 17.1 10.2 6.3 13.4 16.1 25.2 IV AYLAR V VI VII VIII IX X 6.4 1.0 0.4 Yuk.0 1.5 27. Ort.0 101.3 7.1 18.1.3 16.8 .6 1.3 20.9 202.2 4.2 21.0 18.9 22.1.9 31.9 18.8 30.1.0 36.3 16.3 10.6 4.8 38.7 30.6 4. Sicaklik >= 5 C Old.1 17.C.0 35.0 21.0 2.6 31.1 72 72 72 72 0.1 27.0 3.2.2 5.3 11.2 29. Ort.0 11 7.1 0.4 21.9 30. Gunler Sayisi Ortalama Yuksek Sicaklik Ortalama Dusuk Sicaklik En Yuksek Sicaklik Gunu En Yuksek Sicaklik Yili En Yuksek Sicaklik (C) Rasat S. Ort.4 20.4 1 5.4 14.2 26.8 14.1 1.0 7. Sicaklik >=30 C Old.7 0.4 17.0 0.2 72 3.3 30.7 24.7 5.5 39.1 10.4 15. Gunler Sayisi 72 Yuk.0 31.5 3.0 16.8 10.8 0.1.0 0.1 C Old.4 4 72 .0 29.4.0 21.1 19. Sicaklik >=25 C Old.8 2.8 26.3 18.2 15.9 19.2 28.9 160.4 6.2. Sıcaklık: METEOROLOJIK ELEMANLAR Saat 07 deki Ortalama Sicaklik (C) Saat 14 deki Ortalama Sicaklik (C) Saat 21 deki Ortalama Sicaklik (C) Ortalama Sicaklik (C) Ort. Gunler Sayisi 72 Yuk.2 21.0 8.2 24.8 5. Ort.1 0. Gunler Sayisi 72 Yuk.2 4.3.4 30.3 29.4 11.2 0.0.5 17.8 17.6 23 29 1971 1958 1952 1998 1945 1942 2000 1987 1963 1943 1933 1963 2000 17.0.0 30. Sicaklik <=-0.0 30.9 XI XII YILLIK 7.9 16. (YIL) I II III 1.3 25.1 72 .8 7.0 34.9 28.3 11.8 26.6 12.0 14.7 .8 5.7 2. Sicaklik >=20 C Old.2 33.5 22.0.4 6.8 13.3 11.3 12.7 16. Sicaklik >= 10 C Old.0 10.1 9.3 0.0 31.5 .0 31.5 29.9 10.1 27 22 29 8 9 9.2 4.7 0.7 27. Gunler Sayisi Ort.

9 27.8 3.5 6.2 11.9 0. Guneslenme Sidt.2 -27. Gunler Sayisi 72 Dus.1 0.1 0.0 2.60 1. Gunler Sayisi 72 0.7.0 32.8 220.4 0.6 .65 1.0 15. Ort.dakika) Gunluk Ort.2 112. Ort. Ort.95 300.2 2. Sicaklik <=-5 C Old.1 C Old. Gunler Sayisi 72 Dus.0 0.4 0.7 4.7 1.5 146.6 0.25 1.7 11.7.4 17.0 15.7 1.9 0.3 -17.9 0.0 0.53 435. Sicaklik <=-10 C Old.0 12.97 359.5 1. Ort.5.9 27.1 0.0 71.40 576.0 4.3 0. Buharlaşma: Ortalama Buharlasma (mm) Gunluk En Cok Buharlasma (mm) Gunluk Ort.2 1. Gunler Sayisi 72 Dus.2 8.21 197.dak) 32 100 .En Dusuk sicaklik Yili En Dusuk Sicaklik (C) 72 1954 1965 1985 1997 1981 1958 1958 1960 1931 1947 1948 1948 1948 1.0 7.2 3.4 0. Ort.6 4.4 187.5 0.2 Dus.2 14.5 13.0 14.34 1.0 0.3.19 1.1 -27.0 30.1 0.3 7.0 91.3 4.4 18. Ort.19 440.1 22.43 251.0 12.71 375.7 0. Gunler Sayisi 72 Dus.6 1. Sicaklik >=5 C Old.0 .9 0.3 7.47 1. Gunler Sayisi 72 Dus.72 1.5 2.dak) 0.0 9.2 7.2 11.0 -25.0 4.64 1.2 0. Guneslenme Suresi (saat.6 10. Sicaklik <=-15 C Old.0 0.1.4 189. Gunler Sayisi 72 Dus.0 0.87 581. Sicaklik <=-0.0 0.9 0. Guneslenme Sidt.56 1.0 2.8 51.1 0.30 145. Gunler Sayisi 72 Dus.53 1.0 0.7 C.3 0.1.4 26.0 32 02:58 04:07 05:16 06:14 08:12 10:02 11:09 10:37 08:52 06:22 04:39 02:38 06:45 32 175. Gunler Sayisi 72 Dus. Ort.2 91.(cal/cm^2.5 19.(cal/cm^2.6 0.72 510.8 15. Sicaklik >=10 C Old.8 10.0 3.0 72 -27.2 .5 18.4 .7 0. Ort.7 25.4 10.5 7.34 1.4 160.71 1.34 530.1 0.7 27.5 31.2 7.2 2.90 -23.4 15.0 29. Ort.0 3. Sicaklik >=20 C Old.3.0 0. Ort.0 15.10 1.1 0. Sicaklik >=15 C Old. Sicaklik <=-3 C Old.1 0.3 0. Gunler Sayisi 72 Dus.0 102.72 Aylik En Yuk.1 18. Sicaklik <=-20 C Old.5 236.

Yağışlar: STASYON L TAR H Ş DDETL YAĞIŞ Sel Afyonkarahisar Bolvadin Çay Afyonkarahisar Dinar Afyonkarahisar Sandıklı Çay Şuhut Dinar Dazkırı Şuhut Çay Şuhut Emirdağ Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar 15.1963 28.06.6.06.1961 23.1963 24.1.1961 15.06.1961 15.10.05.01.1961 23.1.1961 20.06.01.1961 15.06.C.06.1962 09.05.06.06.08.1962 06.1963 16.06.05.1963 15.1962 23.1962 15.1960 12.1963 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Ürün Çevre 1 101 .

07.1964 25.1968 12.07.1963 07.05.03.1963 10.03.06.1963 09.06.1966 10.06.1968 11.03.06.1968 11.1963 08.1964 09.06.1970 28.Ümraniye Afyonkarahisar Bolvadin Şuhut Çay Sinanpaşa Şuhut Dinar Sinanpaşa Çay Bolvadin Çay Şuhut Sultandağı Sinanpaşa Çay Çay Emirdağ Sinanpaşa Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar 30.1972 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 102 .1969 27.05.1968 13.03.1963 19.1965 24.1966 11.06.01.03.03.06.1966 28.03.1970 07.

1980 15.1982 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 103 .04.1976 07.08.1976 17.1979 03.09.05.1973 04.Sultandağı Sultandağı Çay Çay Çay Çay Haydarlı Sinanpaşa Çay Çay Çay Çay Emirdağ Emirdağ Haydarlı Sinanpaşa Emirdağ Emirdağ Haydarlı Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar 19.1982 30.1979 25.12.06.1976 27.07.1976 23.1979 04.1976 28.06.1979 23.1979 25.05.06.1981 21.1982 19.06.06.06.1974 11.05.1972 14.1979 30.05.06.06.07.05.

8 7.0 0.07.5 6.9 8.4 2.1 46.7 7.7 104 .0 1.0 1.4 8.6 37.3 0.1.9 0.6 39.4 0.3 0. Toplam Yagis Miktari (mm) Saat 21 deki Ort.2 3.9 3.3 0.1 17.0 3.9 34.3 46.0 4.2 5.5 1.1 4.6 9. Toplam Yagis Miktari (mm) Ortalama Toplam Yagis Miktari (mm) Gunluk En Cok Yagis Miktari (mm) Yagis >= 0.2.8 21.1983 14. Sis ve Kırağı: Ortalama Kar Ortulu Gunler Sayisi En Yuksek Kar Ortusu Kalinligi (cm) Ortalama Sisli Gunler Sayisi 73 31 73 12.8 1.9 38.5 4.5 27.6 1.0 31. Dolu.5 35.2 3.0 7.3 1.4 12.9 10.6 2.4 0.3 5.1 7.8 79.2 29.0 1.7 5.0 2.1 0.7 4.0 2.0 55.6.1.0 8.6 5.2 37.0 28.8 31.2 29.2 0.0 0.3 7.1 mm Oldugu Gunler Sayisi Yagis >= 10 mm Oldugu Gunler Sayisi Yagis >= 50 mm Oldugu Gunler Sayisi Ortalama Kar Yagisli Gunler Sayisi 32 71 71 71 71 71 71 71 71 7.5 51.9 4.0 2.5 0.9 43.0 79.1 0.1.6 54.0 27.4 5.8 0.4 5.8 4.0 35.0 1.1.1984 20.4 3.4 58.0 0.9 23.4 5.5 29.1984 15.4 9.Kar.1 11.3 27.3 435.1 0.3 0.0 3.2 5.0 2.6 5.0 55.Bağlıca Emirdağ Bayat Çay Çay Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar Afyonkarahisar 09.2 7.0 0.7 5.Yağmur: Saat 07 deki Ort.1 0.8 3.07.1.5 6.0 36.6 1.0 1.2 34.0 6.6 32.04.3 30.0 28.9 1.1985 1 1 1 1 1 1 1 1 NOT : YUKARIDAK TABLODA Ş DDETL YAĞIŞIN SAYISI VE ETK L OLAN ALANLAR GÖSTER LM ŞT R C.9 16.9 16.5 5. Toplam Yagis Miktari (mm) Saat 14 deki Ort.8 46.04.2 0.8 250.6.6 43.4 5.9 2.3 27.0 9.3 4.7 48.1983 14.9 2.05.7 C.7 2.1 2.5 60.2 5.8 54.2 7.

8 0.0 0.1 2.6 10.5 3.1 0.3 8.8 52.4 105 .4 0.3 8.0 0.5 3.1 0.1 0.Ortalama Dolulu Gunler Sayisi Ortalama Kiragili Gunler Sayisi Ortalama Orajli Gunler Sayisi 32 32 0.1 0.0 9.4 0.3 0.4 9.8 0.6 0.

K 15.K.K. Emirdağ-Karacalar Köyü T. 2 yer. Çay-Deresinek Kas. Dazkırı-Kızılören ve Hasandede K. kurutma ve ıslah tesisleri aşağıda verilmiştir. 1 yer. Suvermez. Çay-Eber Kas. 1 yer. 33 yer.T.R.K.K 9. 6.K : 23 Adet : : : : : : : : : : : : : : : 2562 ha 220 ha 800 ha 1040 ha 1100 ha 28 yer yeri 1 yer. TAŞKIN. Taşkın Rusubat Kontrolu 16.Işıklar Kasabası T.yeri 2 Fab. T.T.Kırca T.K. 3 yer.R. 1 yer.C.K. Çobanlar. 3. T.1.K 18. Çay lçe Merkezi T. 10.K. 5. 12.yeri 6 yer. 1 yer. 2 yer. scehisar lçe Merkezi T.T. 1 yer. Dazkırı-Bozan. 1 yer. Merkez-Çıkrık Kas. 1 yer. Şuhut. 106 . 4. Merkez-Gebeceler Kas.K. Emirdağ-Ekizce.1. 7. : : : 167 ha 213 ha 135 ha 1 yer.K. 11. 1 yer.K.T. Dinar lçe Merkezi T.R. Merkez-Anıtkaya Kas. Sultandağı. 1 yer. KURUTMA VE ISLAH TES SLER Planlama ve kesin projesi tamamlanan Taşkın koruma ve kurutma tesisleri Erozyon ve Rusubat kontrol tesisleri : : : 49 Adet 41 Adet 8 Adet 4322 ha 3784 ha 558 ha 39 yer.K. 1 yer. 1 yer.Kayabelen Kas.Seller: l sınırları içinde planlama ve kesin projesi tamamlanan. 1 yer. Dağılgan T. Şuhut ilçe Merkezi T. Evciler-Akyarma K. nşa halinde olanlar Taşkın koruma 1.K.7.yeri 2 Fab.K. 1 yer. 14. 2. 17. 13.K.T.T. Şuhut-Arızlı-Kılıçkaya-Demirbel-Çayıryaka T. inşa halinde olan ve işletmede olan taşkın.K 8. Şuhut-Karacaören Kas. T.

19. Çay-Karacaören, Pazarağaç Kas. T.R.K. 20. Çay- Koçbeyli –Ilgın D. T.R.K. 21. Şuhut- Balçıkhisar Kas. T.R.K. 22. Çay-Akkonak Kas. T.R.K. 23. Sandıklı-Çambeyli Köy.T.R.K.

: : : : :

-

227 ha 200 ha 256 ha 130 ha

2 yer. 1 yer. 1 yer. 1 yer. 1 yer.

107

ŞLETMEDE OLAN TAŞKIN VE KURUTMA TES SLER ENVANTER FAYDA PROJE T E S S N A D I SIRA NO. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 1102 1102 1102 1102 1102 1213 1213 1213 1213 NO. 1102 1102 1102 Akarçay Islahı Nuribey Kasabası Taşkın Koruma Erkmen Kasabası Taşkın Koruma Toplu Konut Alanı Tahliye Kanalı Değirmendere Taşkın Koruma Gebeceler Kasabası Taşkın Koruma Sadıkbey Köyü Taşkın Koruma Işıklar Kasabası Taşkın Koruma Ali Çetinkaya Organize San.Böl. Isl. Emirdağ lçe Merkezi Taşkın Koruma Gümü ve Türkmen Akören Köyü T.K. Çıldırım Çayı Taşkın Koruma Davulga Kasabası Taşkın Koruma Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Çobanlar Çobanlar Çobanlar Merkez Emirdağ Emirdağ Emirdağ Emirdağ 1 Kasaba 1Köy-1 Mah 1 lçe 2 Köy 160 350 1 Köy 1 Kasaba 1 Mah. 90 106 51 1 Kasaba Alanı 1 l Ha. 16170 50 192 YILLARI 1964-1996 1969 1976-1979 1997 1973-1990 1980-84-2000 1985 1996-97-2000 1986-1988 1959 1967-1985 1972-1990 1977-1990 19 ad. Köprü, 150+000 km. yatak ıslahı 2+800 km. yatak ıslahı, 1 ad. Köprü 8+200 km. çakıl, 15+000 km. hiz. Yolu, 5 ad. Isl. Seki 2+900 km. trapez kesitli toprak kanal. 2+400 km. yatak ıslahı, 3 ad. Seki 3+571 km. toprak kanal, 1 ad. Bax, 3 ad. Köprü 1 ad. Köprü, 1+050 km. kanal açılması 2 ad. Bax, 1 ad. Köprü 3 ad. Köprü,3+500 km. kanal temizliği 2x1+057 km. taş duvar, 2+500 km. yatak ıslahı 2 ad. Köprü, 2+200 km. yatak ıslahı 5 ad. Köprü,3+134 km. yatak ıslahı 2x0+509 km. tul taş duv., 0+395 km. tul yatak ıslahı, L LÇES Yerleşim Ara-zi YATIRIM AÇIKLAMALAR

108

14 15 16 17 18 19 20

1213 1213 1213 1213 1108 1108 1108

Adayazı Köyü Taşkın Koruma Yeniköy Taşkın Korüma Ekizce,Suvermez,Yavuz, Dağıldan Bademli Kasabası Taşkın Koruma Balmahmut Yıldırım Kemal Bat.Tş.Kor. Sincanlı Ovası Yan Dere Islahı Kırka Kasabası Taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Emirdağ Emirdağ Emirdağ Emirdağ Sincanlı Sincanlı Sincanlı

1 Köy 1 Köy 5 Köy 1 Kasaba 200 200 50 2300 1 Kasaba 750

1980-1981 1986 1993-1996 1991-1993 1951-1952 1996-1970 1960-1990

2x1+1450 km. taş duv. 2 ad. Köprü, 1 ad. Brit 4 ad. B.A. Köprü, 1+500 km. yatak ıslahı 3 ad. Köprü, 7+800 km. kargir inşaatı, 2x0,75 km. 0+330 km. beton kanal, 0+456 km. taş duv. 6 ad. 2 ad. Plak köprü, 1+450 km. tahliye kanalı 2 ad. Köprü, 4 ad. Kasis, 26+610 km yatak ıslahı 1 ad. Tersip bendi,2 ad. Köprü,1+800 km. yatak ıslahı,

21 22 23 24 25 26

1108 1108 1108 1108 1108 1108

Kuruçay Taşkın Koruma Akören Deresi Islahı Sincanlı Kamışlı Deresi Taşkın Koruma Vecihi Deresi Taşkın Koruma Kayadibi Köyü Taşkın Koruma Çobanözü ve Tokuşlar Taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sincanlı

1 Köy 2 Köy 245 200 1 Köy 1 Köy 1 Köy 106 360

1952-1959 1961-1990 1961 1961 1973 1976

2 ad.köprü,4 ad. Şut, 0+974 km. duvar 4 ad. Şut,4 ad. Köprü, 0+450 km. yatak ıslahı 1+350 km. yatak ıslahı,2+100 km.2 taraflı sedde 1+100 km. yatak ıslahı, 1+050 km. 2 taraflı sedde 0+393 km. 2 taraflı duv., 0+356 km. beton kap.kanal, 34 ad.brit, 5 ad.köp., 1 ad.sifon, 1 ad.şut,0+137 km.d.

27 28 29

1108 1108 1108

Karacaören Köyü Taşkın Koruma Serban Kasabası taşkın Koruma Boyalı Köyü Taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon

Sincanlı Sincanlı Sincanlı 1 Kasaba 1 Kasaba

200

1967-1974 1993-1994 1993

2+764 km. yatak ıslahı, 3+100 km. seddeli yatak ısl. 0+195 km. tek tar. Duv., 5 ad. Brit, 0+325 çift duv. 2x440 m taş duvar, 1+825 m. top. Kanal,1+700 m.

109

30

1108 707

Güneykent Kasabası Taşkın Koruma Ergenli Düden Arş.ve Taşkın Koruma

Afyon Afyon

Sincanlı Dinar

1 Kasaba 1 Köy 1350

1993-1996 1971

2x400 m duv.kan., 6 ad. A.B.köp.,2x210 m. duv. Kan. 3 ad. Düden,2+100 km. toprak kanal.

31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 710 707 701 701 701 701 701 708 708 Dinar ilçe Merkezi Taşkın Koruma Doğanlı Köyü Taşkın Koruma Cumhuriyet Köyü Kemikli Der.Taş.Kor. Bülüçalanı Köyü taşkın Koruma Ulupınar Düden Taşkın Koruma Dinar Saz Arazileri Taşkın Koruma Tekin Köyü Taşkın Koruma Leylek Deresi Taşkın Koruma Çapalı Gölü Boşaltma Taşkın Koruma Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar 1 Köy 1 Köy 1 lçe 1 Köy 1 Köy 50 50 30 150 100 150 473 1975-1982 1974 1959 1963 1936-1949 1958-1964 1970 1953-1977 1970-1982 0+350 km. yatak ıslahı,0+411 km. taş duv.,3 ad. Brit, 2x0+395 km.taş duv.,2 ad. Köprü, 2 ad brit Kıyı koruma Yatak ıslahı Yatak ıslahı,1 ad. Düden 2 ad. Köprü, 3 ad. Menfez, 1 ad. Düden 2x0+100 km taş duv., 0+607 km.kanal,1 ad.köprü Şut 5+350 km.yatak ısl.,4 ad. Köprü,5 ad. Şut,tersip bendi 3 ad. Köprü,tersip bendi,1+084km.kaplama kanal

41 42 43 44 45

708 701 708 708 1104

Çapalı Köyü Sancar Arz. Taşkın Kor. Haydarlı Kasabası Taşkın Koruma Donbay Köyü Taşkın Koruma Çapalı- ncesu Köyü Taşkın Koruma Kırca Kasabası taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Dinar Dinar Dinar Dinar Sultandağı 1 Köy 2 Köy 1 Köy

100 150

1972-1988 1986-1996 1991-1992 1988-1991

0+650 km taş duvar, 1 ad. Düden Köprü,Yatak ıslahı Yatak ıslahı 2+000 km. yatak ıslahı 0+250 km. yatak ıslahı,1 ad. B.A.köprü

150

1964-93-2000

110

46

1105

Çay lçe Merkezi Taşkın Koruma

Afyon

Çay

1 lçe

1969-1993

2x0+993km. Taş duv.,1+910km. Yatak ısl.,6 ad. Brit,

47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62

1105 1105 1105 1101 1104 1104 1104 1104 1104 1104 1104 1104 1104 1104 1104 711

Karamık Kasabası Taşkın Koruma Armutlu Köyü taşkın Koruma Akkonak Kasabası Taşkın Koruma nli Kasabası Taşkın Koruma Uyanık Köyü Taşkın Koruma Gedil (Pınarkaya) Köyü Taşkın Koruma Akşehir Merkez Taşkın Koruma Mevlütlü Köyü taşkın Koruma Engilli-Savaş Köyü Taşkın Koruma Reis Kasabası taşkın Koruma Yeniköy Taşkın Koruma Ulupınar Taşkın Koruma Nadir Deresi taşkın Koruma Çakıllar Kasabası Taşkın Koruma Altuntaş Kasabası taşkın Koruma Sandıklı Ovası Yandereleri Taşkın Kor.

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Çay Çay Çay Çay Çay Çay Akşehir Akşehri Akşehir Akşehir Akşehir Akşehir Akşehir Akşehir Akşehir Sandıklı

1 Köy 1 Köy 1 Kasaba 1 Kasaba 1 Köy 1 Köy 1 lçe 1 Köy 2 Köy 1 Kasaba 1 Köy 1 Köy1Mah 1 Köy 1 Kasaba 1 Kasaba

150 150

1969-1986 1975 1980-1981 1967-1974

2 ad. Batardo inş.giriş kapıları, 24m. Tünel açılması 2x0+343 km. taş duv., köprü,4 ad. Şut, 2 ad. Brit, 2x0225 km. taş duv., 2 ad. Köprü, 4 ad. Brit,0+195 km. 0+494 km. 2 tar duv., brit,tersip bendi, şut. 2+420km. Yatak ıslahı, 2+280 km. sağ sedde 0+560 km. sol sedde tan, 1+364km. Top.sedde priz. 2x1+801km.taş duv., 1+312km. Yatak ıslahı, tersip 0+475km.pere kaplama,şut,3 ad. Brit,3 ad. Kasis 10 ad. Brit, Köprü 1+000 km yatak ıslahı, köprü 1+300 km. yatak ıslahı 2X0+500 km. duv., 0+800 km. yatak ıslahı Yatak Islahı 0+284 km. taş duv., 5 ad. Şut 2x0+555 km. taş duv., 0+485 km. istinat duv., köprü, 25+382 km. yat ısl.,0+277 km kıyı kor.duv.,4 ad. Köprü

100 80

1963 1963 1957-1989 1971-1974

227 40 20 30 200

1980-1981 1981 1961-1981 1961 1961 1991-1992

556 2314

1978-1986 1968-1993

111

63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79

711 711 711 711 711 711 1107 1107 1107 1103 1103 1103 1103 1103 1103 1104 1104

Seyyahşi Köyü Taşkın Koruma Kargın Köyü Taşkın Koruma Ballık Kasabası Taşkın Koruma Yavaşlar Kasabası taşkın Koruma Karacaören Köyü Taşkın Koruma Akharım Kasabası Taşkın Koruma hsaniye lçe Merkezi Taşkın Koruma Kıyır Köyü Taşkın Koruma Gazlıgöl Madensuyu Fab.Taş.Kor. Başmakçı lçe Merkezi Taşkın Koruma Ovacık Köyü Taşkın Korma Dazkırı lçe Merkezi Taşkın Koruma Evciller lçe Merkezi Taşkın Koruma Baraklı Köyü taşkın Koruma Çığır Köyü Taşkın Koruma Bolvadin ilçe Merkezi Taşkın Koruma Dişli Kasabası Taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Sandıklı Sandıklı Sandıklı Sandıklı Sandıklı Sandıklı hsaniye hsaniye hsaniye Başmakçı Başmakçı Dazkırı Dazkırı Dazkırı Başmakçı Bolvadin Bolvadin

1 Köy 1 Mah. 1 Kasaba 1 Kasaba 1 Köy 200 200 80

1971 1980 1980-1981 1980-1985 1967 1996-1997

0+400 km. yatak ısl., 6 ad. Mahmuz 2x0+124 km. taş duvar 2x0+640 km taş duvar 0+658 km. yatak ıslahı

26 ad. Brit, 2 ad. Köprü 3 ad. Büzlü geçit, 1+530 km. kanal ıslahı 2x0+682 km. duv., 26 ad. Brit 14+821 km yatak ıslahı 5+535 km. kanal açılması, 2 ad. Köprü 0+200 km kanal açılması, 0+979 km yatak ıslahı, 1+200 km taş duv., 0+950 km yatak ıslahı, 3+300 km. seddeli kanal, 6 ad. Kasis 1+002 km yatak açılması Köprü,Baks,1 ad. Köprü 8+794 km yatak ısl., 6 ad. Köprü,2333m²kuru pere 1+300km.yatak ısl.,2x0+790 km taş duv.,köprü

1 lçe 1 Köy 1 Fab. 1 lçe 1 Köy 1 lçe 1 lçe 1 köy 1 köy 1 ilçe 1 Kasaba 1000 50

1970-1990 19751990 1972 1959-1990 1969-1970 1980-1990 1969-1975 1985 1996-1997 1969-1990 1969-1993

112

80 81 82 83 84 85

1104 1104 1104 1220 1102 1102 1101

Özburun Kasabası Taşkın Koruma Kemer kaya Kasabası Taşkın Koruma Müslümana Mahallesi taşkın Koruma Bayat Deresi taşkın Koruma sçehisar şçesi taşkın Koruma Doğlat Köyü taşkın Koruma Şuhut lçe Merkezi Taşkın Koruma

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bayat sçehisar sçehisar

1 Kasaba 1 Kasaba 1 Mah. 1 ilçe 1 lçe 1 Köy 1 lçe 1985

1971-1990 1976 1983 1962-1972 1983-1988 1993 1968-1997

2x0+361 km taş duv., köprü, şut 1+629 km yatak ısl., 20 ad. Brit,8 ad.köprü,taş duv. 2x0+193kmduv.,0+760km.yatak ısl.,şut,düşü hav. 1+300km.yatak ısl.2 ad.köprü,şut,0+814km duv. 2x2+023km taş duv.,9 ad. Köprü,1+200 km. taş duv., 0+825 km top.kanal,0+225 km.tek tar.taş duv. 0+965km.2 tar.taş duv., 4 ad.köprü,şut,5 ad.brit

Şuhut

86 87 88 1101 1101 Aydın Köyü Taşkın Koruma Akyuva Köyü Taşkın Koruma Afyon Afyon Şuhut Şuhut 2 Köy 1 köy 1968-1990 1985-1986 8+000 km. yatak ıslahı 0+654km.istinat duv.,2x0+200km.duv.,1 ad.köprü

89 90 91 92 93 94

1101 1101

Balçıkhisar Kasabası Taşkın Koruma Çakırözü Köyü Taşkın Koruma Hocalar Devlethan Köyü TKT Karacalar Köyü TKT. Kayabelen Kas.Taşkın Koruma Tes. Bozan Evciler Akyarma Köyleri T.K.T

Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon

Şuhut Şuhut Hocalar Emirdağ Sandıklı Dazkırı

1 Kasaba 1 Köy

150

1970-1982 1991-1997 1999 1999-2000

1+024km.duv.,5+323km.yatiısl.,1 ad. Kasis,1 ad köp. 1+500 km yatak tanzimi 1x0+222 m beton duvar 3 ad. Köprü 2 ad. brit 2x0+270 m tul beton duvar 1 ad. B.A. Köprü 2*0+800 m beton duvar 2 adet köprü

1 Kasaba

2000

113

duv.ısl. Drenaj kanalı TAŞKIN VE KURUTMA TES SLER ENVANTER FAYDA SIRA NO. Kont.2x0+864km.. Kontrolu Taşoluk Kasabası Rus..2 ad. 48 1972 1963 3 ad.4+991km..se.Kontrolu 7 1104 Eber Kasabası Rus.top. 1998 1981-1993 1980-1990 3+899km.kanal.66. Dereçine Kasabası Taşkın Rus.Kontrolu Taşkın Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Dinar Dinar Sultandağı Şuhut Sincanlı Dinar 1 Kasaba 1 Kasaba 1 Kasaba 1 Köy 1 Kasaba 1 Köy 60 194 69 266 1969-1993 1993-1996 1962. Uluköy Kasabası Taşkın Rüs. top. Demirbel Köyü Taşkın Rus..3 ad. Kavşut 1+000km. EREZYON RUSUBAT 1 2 3 4 5 6 1108 708 707 708 1104 DinarTatarlı Kasabası T.dikenli km.0+400 bendi.tersip top. 2 Adet tersip bendi 4 ad.sed.4 ad. PROJE NO. duv.2+350km. Islah sekisi. 3 ad. tel.köprü.1+300km Akçaköy Taşkın Rus.85.1+190 km. 2 ad.sedde 114 .taş ad. 1 ad.1+320 15 ad. Brit. 2+500 km.ısl. Kont.R. YATIRIM YILLARI AÇIKLAMALAR 2x0+535kmduv..0+350km. Yul yatak ısl.yat.ısl.ıslah sek. 2x780 m.yat. Köprü. 28 TES S N ADI L LÇES Yerleşim Alanı Arazi Ha.brit. Taş duv.K.KURUTMALAR 1 2 1101 1108 Esoğlu Bataklığı Kurutulması Akören Gölü Kurutulması Afyon Afyon Merkez Sincanlı 1Köy-1Kas.Kontrolu Taşkın Afyon Çay 1 Kasaba 167 1963-1964 Tersip bendi.kanal.

Rus. Bax..2 ad.sek. Tersip bendi 1 ad. Koçbeyli Rus. Deresinek Rus.Kont. 115 .taban kuş.2 ad. 1 ad.Kont.Kontrolu Büyükkarabağ Rus. Yükseklik) Tersip bendi. Afyon Afyon Afyon Afyon Afyon Sultandağı Bolvadin Çay Çay Sincanlı 1 Köy 1 Kasaba 679 2000 1993 1991-1997 1999 Tersip bendi (Kil çelirdekli.ıslah sekisi 18 kuru perde duvar Kas.Kont.1 ad.Taşkın Taşkın Taşkın Deresi Kasabası Kas.. Dere Taş.Kontrolu 1108 1 Kasaba 1 Kasaba 213 1987 1998-1999 Taşoluk Kepez Taş.8 9 10 11 12 1105 1104 Doğancık Dort Rus. Tersip bendi 1 ad. 14 m..

Ayrıca ilimiz imar planları cumhuriyet tarihi ile özdeş olması nedeniyle belirli yıllarda yenilenerek artan nüfusun ihtiyaçlarına sürekli cevap vermiştir. Diğer yerleşim yerlerinde de Belediyemizce kaliteli kömür kullanımı ile kaloriferli binalarda baca filtresi kullanılması temin edilerek hava kirliliği önlenilmeye çalışılmaktadır.1. Yapay Etmenler Bu konuda bilgi bulunmamaktadır C. Bunun çözümü için Afjet ( Afyon Jeotermal) ısıtma sistemine Dumlupınar ve Dervişpaşa mahallelerinde geçilmiş ve hava kirliliği ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır. Yani göç olmamıştır. Bunun sağlanması amacıyla Botaş ile görüşmeler neticesinde ilimizde doğalgaz projesine dahil edilmiştir.9. Kesin çözüm için ise doğal gaz kullanımı gerekmektedir. Yerleşik alanlarda hiçbir şekilde teknik alt yapı sorunu bulunmamaktadır.1.8. Ancak Yapılanmanın artması ile birlikte kış aylarında sürekli hava kirliliği yaşanmaktadır. 116 . Son 10 yılda yol boyu dinlenme tesisleri ile termal oteller sayesinde gelişim göstermiştir.1. Bu durumdan son 10 yıla kadar fayda sağlayamamıştır.2.1. kanalizasyon. Plansız Kentleşme: limiz kara ve demiryolları ile yapılan ulaşımın ağını oluşturan bir merkez konumundadır. 1980 yılından sonra oluşan devlet anlayışı planlı kalkınmanın belediyeler ile oluşacağı yönündeki düşünce ile belediye yetkileri ve gelirlerini artırıcı yönde çalışmalar neticesinde teknik alt yapı olarak bilinen yol. yağmur atık suyu projeleri ilimizde uygulanmıştır.1. Ulaşımın merkezi konumundaki ilimize devlet ve özel sektör yatırımı olmadığı için nüfusumuz belirli bir projeksiyon içerisinde artmıştır.1.2.1.C.Mikroklima: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır C. su. Kuraklık: AFYONKARAH SAR’IN UZUN YILLARA A T AYLIK KURAKLIK DEĞERLER AYLAR OCAK ŞUBAT MART N SAN MAYIS HAZ RAN TEMMUZ AĞUSTOS EYLÜL EK M KASIM ARALIK KURAKLIK DURUMU NEML NEML CE NEML NEML CE KURAKÇA KURAK ÇOK KURAK ÇÖL ÇÖL KURAKÇA NEML CE NEML C.

200 hane kömür ve bazı sobalı dairelerde odunda kullanılmaktadır. Isınmada Kullanılan Yakıtlar Şehrimize 80’li yıllardan önce göç olayları ile birlikte ısınmada kullanılan Yakıtların muhtelifliği kaliteyi düşürmüş gelişen şehrimizde kış aylarında hava kirlilik oranı artmıştır.Ş.2.Kemik Unu Fab.Ş.58 M2 yeşil alan ve 12.2. yine aşağıda isim veya mıntıkaları belirtilmiş muhtelif 1.Ç. 30-Metiş A.3.C.500 hane mevcuttur.kbal Et Kombinası 21-Topçuoğlu Et Kombinası 22-Göbekli Kardeşler Et Kombinası 23-Portakal Oğulları Et Kombinası 24-Küçük Kardeşler Et Kombinası 25-Kesici Hayvansal Urün. Yeşil Alanlar: Belediyemizce Şehrimizde yapımı tamamlanmış ve aşağıda isim veya mıntıkaları belirtilmiş muhtelif 465. 29-Çiftçiler Yağ San.278 M2 yeşil alan.şlek Gıd.1.1. A. ve Tic.Adaçal Kireç Fabrikası 32-Köroğlu Et Kombinası C.000 olarak kabul edersek Kişi Başına 3.1. Endüstriyel Emisyonlar: limizde Bulunan EM SYON ZN MEVCUT TES SLER 1-Döğer Belediye Mezbahası 2-Emirdağ Belediye Mezbahası 3-Sultandağı Belediye Mezbahası 4.Dişli Belediye Mezbahası 5-Sandıklı Belediye Mezbahası 7-Başmakçı Belediye Mezbahası 8-Çay Belediye Mezbahası 9-Şuhut Belediye Mezbahası 10-Bolvadin Belediye Mezbahası 11-Efendioğlu Et Kombinası 12-Alptürk Et Kombinası 13-Vahdet Et Kombinası 117 .586.2.cal/kg. Karar gereğince denetim komisyonu oluşturulup sonuca gidilmeye çalışılmıştır. M. A. standartı getirilmiş kömür satışları özel izne bağlanmış kükürt oranı 1 ‘lerde tutulmuş “Afjet”in devreye girmesiyle ısınmada kullanılan yakıtlarda düzelme olmuştur. Yağ Fabrikası 28-Afyon Çimento San. 31. Afyon merkezde yaklaşık olarak 46.Ancak hava kirliliğini önlemek amacıyla ilimiz Mahalli Çevre Kurulu Kararınca 4000 k.2 M2’de ağaçlandırma sahası düşmektedir C.timat Et Kombinası 20. Et Kombinası 17-Özerler Et Kombinası 18-Cumhuriyet Et Kombinası 19.4. 14-Selahattin Mühsürler Et Kombinası 15-Kule Kardeşler Et Kombinası 16-Zekiler Kanatlı Hay. Kanatlı Hay.Ş.ve Tic. Afyonumuzun nüfusunu 130.K.000 M2 (Kaldırım kenarları hariç) Ağaçlandırma Sahası yapılmış olup. Et Kombinası 27-Oruçoğlu Yağ San. Ş. 26. T.2. Tahmini olarak Konutlarda Yakıt olarak: 4800 hane Jeotermal enerji 10 hane dökme gaz 290 hane kalorifer yakıtı 42.A.

Fizyolojik etkileri yoktur. Şehirlerde kullanılan ve maden kömüründen elde edilen havagazı %20-40 oranında CO ihtiva eder. havagazı fırın ve ocakları. ETAN: Kimya endüstrisinde kullanılmaktadır. tahriş edici gazlar ve sistemik zehirler olmak üzere dört grupta toplanmaktadır. su ısıtılmasında kullanılan havagazı otomatları. Karbondioksit. %6-10 arasında tremorlar ve görme bozuklukları meydana getirir.5 dir.5. sanayide kullanılan bazı fırın ve kazanların civarında ve CO2 ile çalışan soğuk hava tesislerinde tehlikeli seviyelere çıkabilmektedir.NEON : Bu gazlar sanayide kullandıkları esnada tüplerin açık kalması nedeniyle dar ve kapalı yerlerde tehlikeli seviyelere çıkabilirler. Havaya oldukça yüksek miktarda karıştıklarında veya havadaki oranlan önemli derecede arttığında normalde %20-21 olan 02 nispetini düşürerek asfiksî meydana getirirler. ASET LEN: Kaynakçılıkta ve aydınlatma gazı olarak kullanılmaktadır Asetilen tüpleri kapak yerlerde açık kalırsa veya calcium carbure (karpit) su ile karışırsa asetilen gazı oranı tehlikeli düzeylere yükselebilir. fermentasyon hücrelerinde. kükürtlü hidrojen ve siyanürler bulunmaktadır. Havayı Kirletici Gazlar ve Kaynakları Havada bulunabilen ve insan sağlığına zararlı etkileri olan gazların bazıları ve özellikleri aşağıya çıkarılmıştır. Trafikten Kaynaklanan Emisyonlar: l’deki Motorlu Kara Taşıtlarının Cinsi: “ Otomobil Minibüs Otobüs Kamyonet Kamyon TOPLAM BAŞA DÖN TAŞIT SAYISI 29 932 2 987 1 082 5 565 6 707 46 273 C. iyi yanmamış mangallar. H DROJEN. kimyasal yoldan asfiksi meydana getirenler. dispne e terleme. Fakat %3-6 arasında baş ağrısı.ARGON.2. KARBOND OKS T : Karbondioksit solunum havasında oldukça yüksek düzeylere çıktığı zaman toksit belirtiler meydana getiren bir gazdır. kokusuz ve havadan biraz daha hafif bir gazdır.2. ZARARLI GAZLAR: Organizmaya solunum yolu ile girerek zararlı etki gösteren gazlar inert gazlar.Otomobil egzozundan çıkan gazda %7 oranında CO bulunur. iş yerlerinde zararsız olarak kabul edilebilecek en yüksek CO2 oranı %0. Yer altı madenlerinde ve kapalı yerlerde bitkilerin çürümesi ile toplanabilmektedir. 118 .AZOT. Havadaki oranı %l-3 ise zararsızdır.hububat silolarında. HAVADAK O2 ORANINI DÜŞÜREN GAZLAR ŞUNLARDIR: METAN : Patlayıcı olmakla beraber fizyolojik olarak inerttir.C. NERT GAZLAR : Bu gruba giren gazların fizyolojik etkileri yoktur veya çok hafiftir. Karbonlu maddelerin tam olmayan yanması ile ortaya çıkar. KARBONMONOKSIT : Karbon monoksit renksiz. kuyularda. K MYASAL YOLDAN ASF KS MEYDANA GET RENLER Bu grupta karbon monoksit. Mavi bir alevle yanarak CO2 meydana getirir.1. kömür ütüleri ve kapalı garajlarda otomobil egzozlarından çıkan gazlardır. Daha yüksek miktarlarında şuur kaybolur ve karbondioksit koması ortaya çıkar.

C. kağıt ve boya sanayinde kullanılmaktadır.kağıt ve boya endüstrisinde ve dezenfeksiyon işlerinde kullanılır. KARBOND SÜLF T : Sanayide eritken olarak kullanılan ve kolaylıkla buharlaşan bir sıvıdır. S YANÜRLER : Siyanhidrik asit ve tuzları hücre içindeki solunum fermentlerini inaktive ederek kan ile taşınan oksijenin hücre tarafından kullanılmasını engeller. S STEM K ZEH RLER ARS N FOSFIN ST B N Arsenik endüstrisinde açığa çıkar : Fosfor zehirlenmesi meydana getirir. kanalizasyon şebekesi ve bazı yer altı madenlerinde zehirlenmeler ortaya çıkabilmektedir. Partikül Madde (PM) Emisyonları: ÖLÇÜM YILI 2000 YILI 2001 YILI 2002 YILI OCAK 122 131 123 ŞUBAT 119 123 131 MART 110 99 128 N SAN 57 78 81 MAYIS 23 38 40 17 24 22 HAZ RAN TEMMUZ 16 17 18 119 . : Eritrositlerde hemoliz ve santral sinir sisteminde ödem ve solunum merkezinde depresyon meydana getirir. FORMALDEHID : Keskin kokulu bir gazdır ve gayet belirgin bir irritan etkisi vardır.KÜKÜRTLÜ H DROJEN : Kuvvetli ve karakteristik kokusu nedeniyle çok defa hissedilmekle beraber lastik ve boya fabrikaları. plastik madde. C. organik maddelerin nitrik asit ile karşılaşması ve havalanmayan yerlerde oksijen veya elektrik kaynağı yapılması esnasında NO2 ve N2O4 gazlan solunum havasında toksik düzeylere yükselebilmektedir.tekstil. AMONYAK Amonyak sanayinin birçok dallarında bilhassa soğuk hava depolarında soğutucu gaz olarak kullanılmaktadır.2. Çok keskin kokulu bir gaz olduğundan kendini erkenden belli eder ve ciddi zehirlenmeler ortaya çıkmaz. KLOR : Klor.2.1. Kükürtdioksit Konsantrasyonu ve Duman: ÖLÇÜM YILI 2000 YILI 2001 YILI 2002 YILI 2003 YILI 2004 YILI ÖLÇÜM YILI 2000 YILI 2001 YILI 2002 YILI 2003 YILI 2004 YILI OCAK 129 140 125 86 *** AĞUSTOS 19 21 18 16 *** ŞUBAT 123 133 132 95 *** EYLÜL 24 25 19 20 *** MART 116 107 129 98 *** EK M 55 54 34 33 *** N SAN 64 84 83 79 *** KASIM 114 88 55 *** *** MAYIS 24 39 42 36 *** ARALIK 156 111 74 *** 18 24 23 20 *** KIŞ DÖNEM ORTALAMASI 115 105 92 *** 78 *** HAZ RAN TEMMUZ 18 18 19 17 *** YILLIK ORTALAMA 72 70 63 50 *** *** :Hava Kirliliği Ölçüm Cihazı Arızalı Olduğundan Ölçüm Yapılamamıştır.2. Bir protoplasma zehiri olan CH2 O dezenfeksiyon işlerinde. TAHR Ş ED C GAZLAR: AZOTD OKS T VE AZOTTETRAOKSÎT : Nitro grubundan patlayıcı maddelerin tam olmayan infilakı.

4.2. Bazı durumlarda ise ışığa 120 . Ozon. ozon kirliliği nefes almak için zararlı olabilir. % 78’ni nitrojen (azot) ve % 21’ni de oksijen gazları oluşturmaktadır. Hidrokarbon ve Kurşun Emisyonları: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır C. Yüksek ozon seviyesine bir saat maruz kalmak nefes darlığı. soya fasulyesi gibi bitkilerde verimi düşürüp kaliteyi etkileyebilir. deriyi güneş yanığındaki gibi etkileyebilme ve solunum yollarını tahriş ederek akciğerde kalıcı zararlara sebep olabilmektedir.3. yönü ve yeryüzü şekillerine bağlıdır. bulutsuz günlerde ozonda görülen her % 1’lik azalmaya karşılık %1. Ozon bizim için yararlı olmakla birlikte. ozon ve asal gazlar (argon. Ozon. hava durgun ise ozon büyük bölgeleri etkileyebilir.2. Sıcaklığın fazla olması. yer yüzeyinde Ultraviole ışınlarının sebep olduğu insan derisindeki yanma olaylarında. Her on milyon hava molekülü ortalamasından ise yalnızca üçü ozondur. oksijenin karmaşık formudur. Bu kirlilik zamanla genç ve yaşlılarda sağlık problemlerine sebep olabilir. Azot Oksit (NOx) Emisyonları: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır C. Ozon. canlılar üzerinde de zararlı etkilerin oluşmasına neden olmaktadır. Karbonmonoksit Emisyonları: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır C. karbondioksit.3. Bunların miktarı ise %1’ den daha azdır. Bu oran milyonlarca yıldır değişmemektedir. metan. Ozon yoğunluğundaki azalma sonucunda. Bu durum atmosferin enerji dengesini etkilediği gibi. helyum. Kırsal ve şehirsel bölgelerin her ikisi de yüksek ozon seviyesine sahip olabilir. Ozon kirliliği bazı yerlerde lokal olarak da oluşabilir. Şayet. aynı zamanda bitkilere de zarar verebilir. neon)’ dır. su buharı. Mısır. kronik olarak UV-B’ye maruz kalma ise. Ozonun sağlık açısından güvenlik sınırı 124 ppb' dir.5.3. Az miktarda bulunan diğer gazlar ise. C. Ozon Tabakasının ncelmesinin Etkileri: Soluduğumuz havanın % 99’luk bölümünün. öksürük. cildin elastikliğinin kaybolmasına ve derinin yaşlanmasının hızlanmasına neden olur. Bu seviyeler rüzgar hızı. Ozonun her ne kadar dünyanın üzerinde koruyucu etkisi varsa da. nsanlar Üzerine Etkisi Dermatolojik Etkiler Toplam ozondaki değişim sonucunda.3’lük artış gözlenmiştir. mide bulantısı ve solunumla ilgili rahatsızlıklara sebep olabilir. güneşlilik. ozon kirliliği sağlık açısından zararlıdır. havadaki hareketsizlik ozon kirliliği için uygun koşullardır. Akut olarak UV-B’ye maruz kalma Güneş yanıklarına. Atmosferik Kirlilik C.1.2.2003 YILI 2004 YILI 85 *** 93 *** 94 *** 78 *** 35 *** 19 *** 16 *** ÖLÇÜM YILI 2000 YILI 2001 YILI 2002 YILI 2003 YILI 2004 YILI AĞUSTOS 17 19 17 15 *** EYLÜL 24 22 18 19 *** EK M 53 52 33 32 *** KASIM 107 83 53 *** *** ARALIK 147 110 72 *** KIŞ DÖNEM ORTALAMASI 109 100 90 YILLIK ORTALAMA 68 66 61 49 *** 76 *** *** *** :Hava Kirliliği Ölçüm Cihazı Arızalı Olduğundan Ölçüm Yapılamamıştır. buğday. Yukarı atmosferdeki ozon tabakası derimizi ultraviyole ışınlarının zararlı etkilerinden korur. UV-b ışınlarının yer yüzeyine ulaşan miktarında bir artış olmaktadır. Yüksek ozon seviyesi kauçuk ve tekstil ürünlerine de zarar verir. Ozon seviyesindeki kirlilik hava şartlarıyla alakalıdır. nitrik oksit. baş ağrısı.

Melanoma.karşı şiddetli allerji olayları kaydedilmiştir. kızarma ve pürüzlü bir yapı gelişir. genellikle vücudumuzun çoğu yeri açıkta kalır. deri kanserinde % 50-80’e varan oranlarda artış görülmektedir. Bunlar tipik olarak kulak kenarında görüldüğü gibi yüz. Vücutta. Anlaşılmaz ise kabuk bağlar. ağız. olağan olmayan herhangi bir cilt gelişiminde. noktaların ve beneklerin pullanması. kabarır. Özellikle yüz. Eğer bu gelişme gözlemlenirse hemen bir dermatolojiste gidilmelidir. Melanomasız Cilt Kanserleri : Melanomaya benzemez. Birçok insan da çok fazla güneş ışınlarına maruz kalmanın cilt kanserine neden olduğunu bilmektedir. a) Temel hücre kanserleri cildin tümörleridir.1. dışarıda güneşli ortamlarda geçirmekten hoşlanırlar. irin boşaltır ve bazen kanar. Yumrular başta ve boyunda bulunur. Bu sebepten vücuttaki benlerin görünmesi ve yerleşimini bilmek önemlidir. bu iki melanomasız cilt kanseri %95 oranında tedavi edilir. insanlar 15 yaşından önce yüksek düzeyde UV-b ışınlarına maruz kalmışsa 30 yaşlarında öldürücü bir deri kanserine yakalanma riski oldukça fazladır. güneşten kaynaklanan hücre büyümesidir ve vücudun güneşe maruz kalan bölgelerinde oluşur. Bununla beraber ışığa aşırı derecede maruz kalmamalıdır. bu sayede her değişiklik belirlenmiş olacaktır. Bunlar genellikle küçük. Burada esas mesele uyarıları ciddiye alıp hastalığı erken teşhis etmektir. genellikle açık ciltli insanlar arasında gelişir. fakat vücudun herhangi bir yerinde de gelişebilir. Bu büyüme koyu renklenmiş kötü huylu ben ve tümörlerin şekillenmesine önderlik eder. insanların bağışıklık sistemini zayıflatmaktadır. Çalışarak. Zamanında anlaşılmaz ise yayılır ve çok ciddi sağlık problemlerine sebep olabilir. Bu tip. Kanser ile UV radyasyonu arasındaki ilişki. Göz içi Zararları UV Radyasyonu. Bunun sonucunda. Melanoma vücudun diğer bölümlerine hızlıca bulaşabilir. b) Pullu hücre kanserleri tümördür.6 . kırmızı veya pembe pullu boğumları vardır. önce insan derisinde bozulma. Ozon yoğunluğunda % 10’luk bir azalma olduğunda ise. Deniz Canlıları Üzerine Etkisi 121 . göz içi kanserleri gibi diğer kanserlerdeki artış riski ise bilinmemektedir. En genel ikinci cilt kanseridir. Bununla birlikte. diğer cilt problemleri. sık olarak kadın ve erkeklerin üst arka kısımlarında ve kadınların bacaklarında görülür. Temel hücre kanserine benzemez ve vücudun diğer bölümlerine de yayılabilir. bir benden veya benin yanından gelişebilir. özellikle bir benin rengindeki ve hacmindeki değişiklik veya diğer koruyucu ve düzensiz renk pigmentlerinin büyümesi. oynayarak veya egzersiz yaparak gün boyu sürdürülen aktivitelerde. bu tür cilt kanserleri nadiren öldürücüdür. UV radyasyonun bağışıklık sistemine yapmış olduğu olumsuz etkilerle karşı karşıya kalma risk altındadır. temel hücre kanserleri ve pullu hücre kanserleridir. 40 yaşlarında tümör oluşumu ve 50 yaşlarında ise ileri safhada kanser görülebilmektedir. Zamanında anlaşılmaz ise. kanaması veya yumru görüntüsündeki değişiklikler belirleyici olabilir. Bu kanser geniş bir kütle içerisinde görülür. Pullu hücre kanserlerinin genellikle kabarık. fakat diğer hücre bölgelerinde de oluşabilir. Temel hücre kanseri tümörleri genellikle yavaşça gelişir. açık tenli insanlarda görülür. UV-b ışınlarına uzun süreli maruz kalınması durumunda. Siğile benzer şekilde büyür ve irin merkezidir. En son yapılan tıbbi araştırmalar ise. Kanser Etkisi nsanlar zamanlarının çoğunu. dünyanın her tarafındaki insanlar daha sık hasta olma ve şiddetli enfeksiyon gibi. inci gibi boğumlar şeklinde görülür. bilekler ve boynun V kısmı lekenin bu tipine hassastır. Bağışıklık Sistemine Etkisi UV-b ışınları insanlara oldukça zarar verici etkiye sahip olduğundan. dudaklar. Temel hücre kanseri hızlı şekilde gelişmez ve nadiren vücudun diğer bölgelerine yayılır. sızıp akması. yarı saydamdır. Pek çok bilim adamı çocukluktaki güneş yanıkları ile daha sonra ortaya çıkan melanoma arasında bir ilişkinin var olduğuna inanmaktadır. Dünyada en hızlı yayılan kanser tiplerinden biridir. eller ve güneşe maruz kalan diğer bölgelerde de görülür. Oluştuğu bölümde kabarma. Eğer erken teşhis edilirse. Bunlar. pullu hücre kanseri). temel hücre kanseri. cildi kemiğe kadar delebilir ve epeyce büyük lokal zararlara sebep olabilir. Melanomasız cilt kanserinin iki çeşidi vardır. Pullu pullu boğumlar veya kızarıklıklar şeklinde görülür. Dudak. katarakt ve muhtemel noktasal dejenerasyon riskini arttırmaktadır.75 milyon vaka demek) artacağı hesaplanmaktadır. Bir çok faktör katarakt riskinin oluşmasına katkıda bulunur. etli yuvarlaklardır. Eğer. Aktinik Keratosiz : Bu. Atmosferik ozonun % 10 azalması halinde katarakt riskinin her yıl için % 5 (Dünya genelinde 1. tükürük bezleri. aktinik keratosiz kötü huylu olabilir. güneşin UV ışınlarına maruz kalmanın cilt kanseri (melanoma. detaylı bir biçimde Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansının yayınlarında tartışılmış ve cilt kanserlerinin oluşumu ile ilişkili olduğu kesin olarak belirlenmiştir Melanoma : Melanoma. Melanomalar aniden belirti olmaksızın görülür. Eğer erken zamanda yakalanılmışsa melanoma çoğunlukla öldürücüdür. fakat erken teşhis edildiğinde hemen hemen tamamen tedavi edilebilir. katarakt ve diğer göz problemleri ile bağışıklık sisteminin baskı altına alınması gibi ciddi sağlık problemlerine sebebiyet verebileceğini göstermiştir. Melanoma ciltte pigment üretimini kontrolsüz büyütür. eller. dokularda fazla miktarda renk maddesinin toplanması sonucunda ortaya çıkan en ciddi cilt kanseri çeşidi olup.

yerfıstığı. iğ ağacı. Yapraklarda ozon zararı ile beneklenme. mimoza. Soya fasülyesi üzerinde yapılan araştırmalar göstermiştir ki. dişbudak. genetik çalışmalarla verim ve kalitesi fazla çeşitlerin elde edilmesi yanında hastalık ve zararlılara dayanıklı çeşitlerle mümkün olabilmektedir. mitokondri’ de enerji üretimini engeller. UV-b ışınları topraktaki mikroorganizmaları öldürerek toprağı verimsizleştirmektedir. bitki büyümesini yavaşlatır. patlıcan. domates. Bunlar besin zinciri içinde önemli yer tuttukları gibi. asma. bu CO2 alımı esnasında gözeneklerden içeriye ozon (O3) girişi de olur. karanfil. C. ardıç ve biber. ıhlamur. böceklere ve kuraklığa karşı hassaslaştırır ve zayıflatır. hindiba. şeftali. Aynı zamanda. çavdar. yine UV-B radyasyonuna maruz kalan bitkilerin fotosentez mekanizmalarının zarar görmesi. patates. baldıran. Bilim adamları tarafından yapılan çalışmalar sonucunda verimde ortalama azalma mısırda % 2. alt tür ve varyete özellikleri ile ozona olan tepkisinin diğerlerinden daha fazla olmasına bağlıdır.Denizdeki planktonların UV-b ışınlarından fazla miktarda zarar görmesi sonucunda. sararma. yulaf. su kabağı. brom. topraktaki bakterilerin ürettiği N2O ile gerçekleşir. bezelye. Stomalar ozondan korunmak için kapanırlar ve bu kapanma fotosentezin durmasına veya yavaşlamasına sebep olur. begonya. şimşir ağacı. UV-b ışınlarının zararlı etkilerinden korunabilmek için yaprak alanlarını küçültürler. ıspanak. Çin lahanası. pancar. Orta enlemlerde topraktaki mikroorganizmaların hektar başına yılda 500 kg azot tükettikleri göz önüne alınırsa zararları daha iyi anlaşılır. Ozon bitkileri hastalıklara. hareket ve yeniden üreme kapasiteleri bozulur ve yok olurlar. çim. çilek. klim Üzerine Etkisi : Dünyamızın iklimi. lale. Bu çalışmalar. ülkemizde çok az bilgi birikimi olan konulardan bir tanesidir. Bunun sonucunda denizdeki planktonlar UV-b ışınlarından oldukça fazla zarar görür ve yok olurlar. Bitki fotosentez esnasında stomalarını açar ve CO2 alır. meşe. bal kabağı. kara çam. Değişkenlik bitkinin tür. Brüksel lahanası. UV-b baskısını yoğun olarak hisseden Aquatik ekosistem içinde planktonların değişimi oldukça belirgindir. çam (beyaz. Ozonun bitkilere verdiği zararın verim kaybına sebebiyet vermesi dolayısıyla araştırıcılar ilk etapta ekonomik değeri önemli olan bitkilerde çalışmaya başlamışlardır. Bu durumda dünya iklim dengesinin değişimine yol açmaktadır. akasya (siyah). skoçya). kabak. oksidasyon sonucu bileşimleri etkiler. besinlerimiz ya doğrudan bitkilerden ya da bitkilerle beslenen hayvanlardan sağlanan ürünlerden oluşmaktadır. Ozona Çok Hassas Bitkiler: Kızılağaç. üzerinde yaşayan canlılarla çok yakından ilgilidir. Ozon aynı zamanda bitkide çiçeklerin ve meyvelerin azalmasına. bazı bitkiler ise bu zararı engelleyememektedir. oksijen ve ozon dengesi canlılar tarafından sağlanmaktadır. kuşyemi. Bitkiler Üzerine Etkisi : Bitkiler gelişme ve büyümelerini devam ettirebilmek için fotosentez yaparlar. Asit Yağmurlarının Etkileri: Kirleticilerin yağmurla çökelmesi ve bu çökelmenin neden olacağı sonuçlar. suyun verimli kullanılmasının engellenmesine sebep olur. akçaağaç. Yer yüzeyine ulaşan zararlı UV-B radyasyonuna maruz kalan küçük organizmaların ve planktonların azalması. leylak. erken yaşlanma ve dökülme görülür. Günümüzde insan beslenmesi büyük ölçüde bitkilere bağlı olup. soğan. yerfıstığında % 24 bulunmuştur. kereviz. Stratosferdeki ozon dengesi ise. ceviz ve salkım söğüt. klim üzerine bu gazların etkileri ise farklıdır. şalgam. atmosferdeki CO2 miktarının artmasına ve sera etkisinin fazlalaşmasına yol açacaktır. bazı besin zincirlerinin kesilmesi dahil çeşitli tahribatlara yol açabilmektedir. düğün çiçeği. arpa. kılıç çiçeği. Ayrıca pek çok üründe kalite düşmektedir. yonca. yabani havuç. dere otu. Ozon. Atmosferdeki CO2 ’i çözümleme yeteneğine sahip olan Planktonların azalması CO2 miktarının artmasına ve sera etkisinin fazlalaşmasına yol açacaktır. nsan beslenmesinde kullanılan bitkisel ürünler dünya nüfusunun ihtiyacını karşılayamamaktadır. salatalık. sardunya. soya fasulyesinde % 13. 122 . küpe çiçeği. Ozonun da bitkilere zararlı olması dolayısıyla. bu da fotosentezde azalma demektir. tatlı patates. Ozona Biraz Dayanıklı Bitkiler: Pamuk. tütün. kasımpatı. fasulye. buğdayda % 6. ayrıca küresel olarak tüketilen karbondioksit tutarının yarıdan fazlasını da harcayarak dünya iklim dengesini sağlamaktadırlar. kavun. Bitkiler yapılarındaki farklılıklar nedeniyle ozona dayanıklılık açısından değişkenlik gösterirler. su lekeleri. kavak. nsan ve hayvan beslenmesinde vazgeçilmez bir yeri olan bitkisel üretimin artan nüfusa paralel olarak artırılması gerekmektedir. Fakat verimli tarım arazilerinin artırılamaması nedeniyle birim alandan alınan verimin artırılması gerekmektedir. atmosfer fiziği ve kimyası ile birlikte biyolojisi de çekmekte ve bu konular ile giderek daha yakından ilgilenmektedirler.2. kayısı. Birim alandan elde edilen verim. Atmosferdeki karbondioksit. ozon yoğunluğunda % 25’lik bir azalma % 50’lik bir ürün azalmasına neden olmaktadır. maydanoz. mısır (şeker). Atmosferdeki ozon miktarındaki azalmayla doğru orantılı olarak yer yüzeyine ulaşan yüksek düzeydeki UV-b radyasyonu. Bazı bitkiler ozonun verdiği zararı yok edebilirler. ileriki yıllarda ozon zararının bitkiler açısından önemli olduğunun toplumlar tarafından daha iyi anlaşılmasıyla daha da önem arz edecektir.3. Bu nedenle günümüzde meteorolojistlerin ilgisini.5. ozonun bitkilere etkisi ile ilgili çeşitli çalışmalar dünyadaki çeşitli bilim adamları tarafından yapılmaktadır. Ozona maruz kalma ile bitki verimlerinde değişik oranlarda düşüş olmaktadır. turp.

yağmur ve kar içinde çözünmüş halde yeryüzüne taşınırlar. CO2 HF. bugüne kadar oluşturulmuş en kapsamlı global işletme programıdır. NH3 SEKONDER SO3. Duman Hiç bir yabancı maddeyle kirletilmemiş bir atmosferde bile yağmur suyu hafif asidik karakterdedir ve pH derecesi 5.Yaş ve kuru çökelme sonucunda atmosferden yeryüzüne geçen sülfat. azotoksit. Kuru depolamada ise atmosferdeki partiküllerin ve gazların yeryüzüne taşınması esnasında 123 . H2SO4 NO2. Bunların yeryüzüne geri dönüşleri kuru ve yaş asit depolanması sonucu olur. Çeşitli yanma olayları sonucu havaya karışan SO2. Çamkoru ve Amasra Meteoroloji istasyonundan toplanan örnekler Laboratuvarımıda analiz edilecek daha sonra da kirlilik taşınım yolları üzerine kurulacak toplama sistemleri ile Türkiye’de asit yağmurlar ve sınırlar ötesi taşınabilir hava kirliliği konusunda önemli çalışmaların devam etmesi sağlanacaktır. Hava kirliliği izleme çalışmalarını WMO standartlarına çıkarabilmek ve ‘Envoirment Monitoring’ çerçevesinde laboratuarımaza gerekli olan 1 adet yon Kromotografi cihazı ve 1 adet Atomik Absorbsiyon Spektrofotometre cihazlarının alımları gerçekleştirilmiştir. zaman zaman çok uzaklara taşınabilmekte. 1996 yılında Polarografik Analizör cihazı alınmış olmasına rağmen laborotuvar alt yapısına ilişkin sorunların giderilmemiş olması ve laboratuvar malzemelerindeki eksiklikler nedeniyle laboratuvar çalışmalarına başlanamamıştır. Bu amaçla global ve bölgesel ağların kurulmasında Dünya Meteoroloji Teşkilatı (WMO) bu tür izleme çalışmalarında organizatör görevi üstlenmektedir. AS T YAĞMURLARININ OLUŞUMU Endüstriyel faaliyetler. toksit ağır metallerin. 2003 Nisan – Mayıs aylarında cihazların teslim alınması ile. bu faaliyetleri sonucu havayı kirletmekte ve kükürtdioksit. Toz Endüstriyel Smog Partiküller Fume Mist s. gerek kentlerde ve gerekse kırsal bölgelerde yaş ve kuru çökelmeyi izlemek amacıyla büyük ölçekli izleme ağları kurulmuştur. Laboratuvar çalışmalarına işlerlik kazandırmak amacıyla 1998 yılında DM -ODTÜ arasında bir protokol yapılmıştır. Tabloda hava kirliliğine sebep olan kirletici bileşenlerin genel bir sıralamasını vermektedir. atmosferde çeşitli kimyasal ve fiziksel reaksiyonlara uğrayarak. toprağa çökelmeleri sonucunda da insanların ve özellikle çocukların sağlığını dolaylı olarak etkilediği bugün artık bilinmektedir. HCL S. partikül madde ve hidrokarbon yaymaktadır. atmosferdeki su partikülleri ve diğer bileşenlerle tepkimeye girerek sülfüroz asit (HSO). konutlarda ısınma amaçlı olarak kullanılan fosil yakıtlar. kentlerde ise insan sağlığını doğrudan etkileyebilecek düzeylere erişmelerinin yanında. toksit elementlerin toprak ve sedimentde mobilize olması sonucunu doğurduğu. MNO3 YAPAY KAYNAK Sülfürlü yakıtlar Yüksek sıcaklıkta N2 ve O2’nin reaksiyonu Yakıtların yanması Petrolün damıtılması Eritkenlerin kullanımı Yanma Meteorolojik işlemler ( Fotokimyasal smog) Aldehitler Karbonlu Bileşenler C1 ve C5 Asitler Ketonlar Karbon Oksitler Halojenli Bileşenler CO. motorlu taşıtlardan çıkan egzos gazları ve fosil yakıtlara dayalı olarak enerji üreten termik santraller. SINIFI Kükürtlü Bileşenler Azotlu Bileşenler K RLET C PR MER SO2. Laboratuvar eksikliklerinin ve sorunların büyük ölçüde giderilmesi ile 1998 Aralık ayında pilot bölge çalışmalarına Ankara Meteoroloji Bölge Müdürlüğünden alınan yağmur suyunda yapılan analizlerle başlamıştır. WMO tarafından koordine edilerek yürütülen Global Atmospheric Watch (GAW) Programı. SO3. sülfürik asit (H2SO4) ve nitrik asit (HNO3) oluşumuna sebebiyet vermektedir. H2S NO. Meteoroloji Genel Müdürlüğü bünyesinde hava kirliliğ ve yağmur sularında iz element belirlenmesine yönelik girişimler 1993 yılında başlamıştır. 2 ile 7 gün arasında havada asılı kalabilen bu kirleticiler. Avrupa ve Kuzey Amerika’da yapılmış olan çalışmaların ışığında. NOX gibi gazlar yağışla birleşip asit meydana getirebilmekte ve bunların yeryüzüne yağması ile asit yağmurları oluşmaktadır. kırsal bölgelerde toprağın ve göllerin asitlenmesine neden olduğu. nitrat gibi anyonlarla. O2. Yaş depolamada atmosferde oluşan bütün ürünler.6’ dır.

1 saatlik ortalama 450 mg/m3 tür. ağaçlar ve kayalar üzerinde yüzeye yakın bir yere sızarak toplanırlar. endüstriyel faaliyetler sonucu oluşan asit nemidir.yağmur veya kar bulunmaz. sis içinde aerosol şeklinde bulunurlar. pH’ ın 4 ten düşük olduğu değerlerde gözde tahriş ve kızarıklık oluşmuştur. sülfürdioksit ve yağışın sulandırdığı bu asitten dolayı bozulma gösterir. Asidik zerrecikler genellikle sülfürdioksit ve nitrikoksitlerin atmosferdeki dispersiyonu ile oluşur. günlük ortalama 150 mg/m3 . pH 4. Bu emisyonların en önemli bölümü elektrik üretmek amacıyla çok büyük miktarlarda kükürtlü katı ve sıvı yakıtlar yakan termik santrallerden meydana gelmektedir. Toprağın asitleşmesine en çok katkıda bulunan maddeler. Toprağa ya da göl yataklarına inmiş civa. atmosferdeki türbülansa ve alıcının yüzeyine bağlıdır. yıllık ortalama 60 mg/m3 . atmosferde birikme sonucu toprağa geçen kükürt bileşikleridir. Kuru ve yaş birikimin bağlı miktarı hava kirliliği kaynağından olan uzaklığa. Tarihi yapılar. Depolama hızı gazın tipi. is. bitkiler. Asit yağmurlarının insanlar üzerindeki dolaylı etkileri yüzey ve içme suları. Her yıl tonlarca SO2 çeşitli kaynaklardan yayınlanarak. maksimum SO2 sınır değerleri. Bu güne kadar yapılan araştırmalar henüz asit depolanmasının insanlar üzerinde dolaysız bir etkisini belirleyememiştir. 124 . binalar. Azot Oksitler (NOX) NOx’ in atmosferdeki bulunuşu yaklaşık olarak yarı yarıya taşıt egzosu ve sabit yakma tesislerinden dolayıdır. partikülün boyutu gibi kirleticinin tabiatına. Bu partiküllerin direkt olarak solunması bu asidik yapıların doğrudan akciğerlere kadar gitmesine neden olmaktadır. toprağın zayıflamasına ve zirai verimin düşmesine neden olmaktadır. kadmiyum ya da alüminyum gibi zehirli maddelerle tepkimeye girebilmekte ve normal koşullar altında çözünmez sayılan bu maddeler. boya kaplamalar ve bazı plastikler. Kuru depolamada atmosferdeki partiküller ve gazlar doğrudan doğruya yeryüzü suları. besin zinciri ya da içme suyu yoluyla bitki. ATMOSFERDE AS TLEŞMEYE NEDEN OLAN K RLET C LER Kükürt Oksitler ( SOX ) Hava kirletici emisyonların en yaygın olanı kükürtdioksit (SO2) dir. Son yıllarda Danimarka’ da yapılan bir araştırmayla amonyak buharlaşmasının güneş radyasyonuna maruz kaldığında atmosferdeki nitrik asit oluşumuna katkısının ihmal edilemeyecek boyutta olduğu belirlenmiştir. kurum. hayvan ve insana ulaşıp toksik etkiler yaratmaktadır. magnezyum gibi elementleri yıkayarak taban suyuna taşımakta. su havzalarında ve göllerde nitrifikasyon yapan bakteriler ve oksijen sayesinde amonyum nitrit asite dönüştüğünde yağmurun asiditesini ayrıca 4 kat artırmaktadır. Yağmurun amonyum içeriği toprakta. AS T YAĞMURLARININ ÇEVRE ÜZER NDEK ETK LER Asit yağmuru toprağın kimyasal yapısını ve biyolojik koşullarını etkilemektedir. Sonuçta oluşan nitrik ve sülfürik asit diğer partiküller (toz. toprak. kış mevsimi ortalaması 120 mg/m3 . Toprağın yapısında bulunan kalsiyum. asidik nemle tepkimenin sonucunda.6’ ya kadar asitlenmiş göl sularında insan ve tavşan denekleri üzerinde yapılan araştırmalarda belirli bir takım etkiler belirlenmiş. Ağaç köklerinin besin toplama yeteneğinin bozulmasının sorumlusu da gene asitleşme sonucunda toprakta harekete geçen alüminyumdur. atmosfere karışmaktadır. Ayrıca yıllık yağışların bol olduğu bölgelerde yaş depolama daha fazladır. Atmosferdeki HNO3 oluşumu ise asit yağışının oluşmasını etkiler. Büyük şehirlerin çoğunda insan yapısı bina ve anıtlara asit yağmurlarının yaptığı zararın göstergesi çoktur. yaş depolama ise kaynaktan uzakta etkin olan rüzgarlarla taşınmaz oldukları bölgelerde etkili olur. emisyon yüksekliğine ve meteorolojik şartlara göre değişmektedir. açık metal yüzeyler. Asitleşmenin çevre üzerinde dolaylı olmakla birlikte yine çok önemli etkilerinden biri de. Bununla beraber deri. Bu asidik yapıdaki tozlar ve gazlar nemli ve sıcak akciğer alueollerinde kimyasal olarak kana geçebilirler. 2 Kasım 1986’ da yürürlüğe giren “Hava Kalitesini Koruma Yönetmeliği” ne göre mahalli çevre birimlerinde uzun vadeli. Kuru depolama emisyon kaynaklarının yakınında. AS T YAĞMURLARININ NSAN SAĞLIĞI ÜZER NDEK ETK LER Temmuz 1984’ de Berlin’ de Dünya Sağlık Örgütü’ nün (WHO) Avrupa Bölgesel Toplantısında çeşitli gruplar tarafından sunulan araştırmalar asit yağmurlarının insan sağlığı üzerindeki etkileri konusunda ilginç sonuçlar açığa çıkmıştır. duman vs) üzerine yapışır. diğer bütün yağış biçimleri de asidik olabilmektedir. yer altı suları. bitkiler ve balıklar üzerindeki etkilerine bağlı olarak bu unsurların kullanılması sonucunda uzun vadede insan bünyesinde asidik depolanmaya neden olur. göz ve solunum sistemindeki direkt etkileri dikkat çekicidir. yalnız yağmur değil. Bu çerçevede belirtildiği gibi. Bu araştırmaların sonucu olarak asit depolanmasının insan sağlığı üzerinde dolaylı ve dolaysız olmak üzere 2 tür etkisi belirlenmiştir. Bu gazlar atmosferde doğal gaz çevrimine girerek. nitrik asit (HNO3) oluşumuyla sonuçlanan zincirleme reaksiyonları tamamlarlar. Azot bileşikleri ise bitkilerin özümseyeceği miktardan fazla olduğu zaman toprağın asitleşmesinde rol oynamaktadır. ağır metaller.

uygun yakma kurallarını öğrenmeleri sağlanmalıdır. Başkent Ankara’da henüz belirli semtlerde kullanıma sunulan doğal gazın çukur bölgelerdeki bütün mahallelere yaygınlaştırılması için çalışmalara devam edilmesi ve hava kirliliği olan diğer illerimize de doğal gazın götürülmesi gerekmektedir.1. SONUÇ Atmosferdeki kükürt ve azot oksit emisyonlarının azaltılması uzun vadede gerçekleştirilecek bir işlem olduğundan çevrede yarattıkları olumsuz etkileri nedeniyle emisyonlarının azaltılması için gereken önlemlerin vakit kaybetmeden alınmasının zorunluluğu açıkça görülmektedir. ALINAB LECEK ÖNLEMLER Hava kirliliğinin yoğun olduğu büyük illerimizde kaliteli ve temiz linyitin yakılması için gerekli tedbirler alınmalıdır. zarar tespitleri yapılmalı ve ekosistem detaylı bir şekilde incelenmelidir. sekonder hava NOX için egzoz gazı resürkülasyonu uygulanmalıdır. Baca gazı emisyonlarının düşürülmesi amacıyla ilimiz MÇK toplantılarında ev ve kaloriferlerde yakılacak kömür kalitesine sınır getirilmiştir. Bursa-Uludağ ve zmit çevresi ormanları da kirli havanın olumsuz etkileri ile karşı karşıyadır. Yatağan Termik Santralinde günde yaklaşık 15 bin ton linyit kömürü (% 2 yanabilir S) yakılarak atmosfere 600 ton dolayında SO2 gazı verilmektedir. lokal olarak görülmektedir. Kazan yakıcıların periyodik zamanlarda eğitilerek.4. duman. doğu batı yönündeki sürekli hava akımlarının dumanı dağıtması ve havadaki tozun etkisiyle yağış suyundaki asitin tamponlanmasıdır.Su Üzerindeki Etkileri: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır. Bunun nedenleri.2’ ye düşmesine karşın. Her ne kadar pH değrleri Avrupa kadar düşük değil ise de asit yağmurları mevcuttur.1. endüstri kuruluşlarından kaynaklanan zehirli gazların orman ağaçları üzerindeki olumsuz etkileri. Sadece uçucu kül için elektrofiltre bulunan termik santrallere desülfürizasyon tesislerinin de zorunlu olarak kurdurulması sağlanmalıdır.4 olması. yakıtın yanma özelliğine göre standartlarına uygun olarak üretilmesi ve uygun yanma şartlarının sağlanması gerekir. Ayrıca problem politik ve bilimsel olarak benimsenmelidir. Yarımca ve Aliağa’ da bulunan petrokimya tesisleri üretim sonrasında kükürtdioksit. Almanya’ da olduğu gibi benzindeki kurşun miktarı 0. Doğal Çevreye Etkisi: limizde özellikle kış aylarında bacalardan çıkan emisyonun artması nedeniyle havadaki partiküler madde ve SO2 yoğunluğu yüksek olan iller arasında yer almaktadır. Ankara çevresindeki tarım alanlarının etkilenmemesinin nedeni bazik karakterli oluşlarındandır.1. baca ve kazanın konacağı yer standartlara uygun olmalı ve ısı yalıtımına önem verilmelidir. Ankara’ da yapılan ölçümlerde ortalama yağmur pH’ sının 5. teknolojik önlemler tespit edilerek dikkatle gözden geçirilmeli ve uygulanmalıdır. karbüratör ayarı şartı getirilmeli portatif CO ve HC için kurşuna dayanıklı katalizörler veya oksidasyon katalizörleri kullanılmalı. Yakıtların tekniğe uygun olarak yakılabilmesi için kazanın. Bina projelerinde. Motorlu taşıtlar için. C. 125 .4. Bunları başında Murgul-Göktaş. hidrokarbonlar ve amonyak çıkararak havayı kirletirler.ÜLKEM ZDE MEVCUT DURUM Ülkemiz ormanlarında da. Büyük ısıtma sistemlerine filtre takma zorunluluğu getirilmelidir. Bunun yanında acil önlem olarak bir bölgede hava kirliliği. C.4. zmit çevresi yağışlardaki pH değerleri zaman zaman 4.15 gr/lt seviyesine indirilmeli ve kademeli olarak kurşunsuz benzine geçilmelidir. Baca gazında 5400 mg/m3 olarak hesaplanan SO2 derişimi “Hava Kalitesini Koruma Yönetmeliği” nde bu vasıftaki tesisler için izin verilen sınır değerlerinin çok üstündedir. ortalama değerler asidik özellik göstermektedir. Samsun-Gelemen ve Muğla-Yatağan gelmektedir. Asit depolanması sorununa bilimsel yönden çözüm yolları ararken. asit yağmurlarının varlığını göstermektedir. Hava Kirleticilerinin Çevreye Olan Etkileri C.

4. C. nsan Sağlığı Üzerindeki Etkisi: Bu konu ile ilgili bilgi bölüm “C.4.1.2” de verilmiştir.4.2. C.1. Flora ve Fauna Üzerinde Etkisi: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.Toprak Üzerine Etkileri: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.2.Ç.C. Gelişigüzel caddelere çıkan borular kaldırılmış.4.bacalar mar’a göre yaptırılmış bir dizi çalışma sonucu M. C.4. Yapay Çevreye (Görüntü Kirliliği Üzerine) Etkileri Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.K.ve benzeri işyerlerine filtre takılması zorunlu kılınarak hasarlar asgariye indirilmiştir BAŞA DÖN 126 .1.3.nun almış olduğu kararla 16 daire üzeri apt.

K.5 1. Birilanti konisi Alüvyon. Emirdağ Ovası 4.Sincanlı Ovası 8. Yeraltı Suları: Afyonkarahisar il hudutları içinde kalan ovaların.D.1. Çay Ovası 3.0 28.1.Tuğluk-Yeniköy Ovaları 5.1. kireçtaşı suryelesi. Mesosoyik kireçtaşı Alüvyon.0 45. Su Kaynaklarının Kullanımı D. K. Mesosoyik kireçtaşı Alüvyon.9 x 10 6 m3/yıl YAS işletme rezervlerinin ovalara göre dağılımı şöyledir. Neojın kireçtaşı. geçmiş yıllarda yapılan yapılan çalışmalar sonuçlarına göre yeraltı suyu şletme Rezervi 312. Neojen kumlu.Sincanlı Ovası 8.Sincanlı Ovası 7. kireçtaşı.5 18.5 28.Sincanlı Ovası 7. Şuhut Ovası 6. Bolvadin Ovası 2. B. Yarıkkaya-B. Çöl Ovası 10. Neojen kireçtaşı ve volkanikler Alüvyon. Dombay Ovası 11. Mesosoyik kireçtaşları Alüvyon. Şuhut Ovası 6. şletme Rezervi 10 6 m3/yıl 1.Çakıllı seviyeleri ve kireçtaşları Alüvyon Neojenin kum.4 9. Emirdağ Ovası 4. volkanikler. Bolvadin Ovası 2. Mesosoyik kireçtaşı 92.Tuğluk-Yeniköy Ovaları 5.0 13. Sandıklı Ovası 9. Sandıklı Ovası 127 . B. çakıl ve Tüfleri Alüvyon Neojen kumlu çakıllı seviyeleri.0 9.5 15.5 2. Acıgöl Havzası Akiferler: Akiferler Alüvyon. Çay Ovası 3. Neojenra Kumlu çakıllı.Yarıkkaya-B.0 51. SU D.

9. Bolvadin Ovası : Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. Çay Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. Çöl Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre su C2S1 sınıfındadır. 10. Yarıkkaya-B. 38060 ha brüt arazi yeraltından sulanmaktadır. B. Elektriki geçirgenlik değerleri 300 ile 1500 micromhos/cm arasında değişmektedir. 4. Elektriki geçirgenlik değerleri 270 ile 2000 micromhos/cm arasında değişmektedir. Dombay Ovası 11. Sandıklı Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre su C2S1 sınıfındadır. şletme Halindeki Kooperatifler (YAS Tesisleri) 165 Koop. K. Emirdağ Ovası : Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. 38060 ha brüt 128 . Elektriki geçirgenlik değerleri 750 micromhos/cm altındadır. 11. Elektriki geçirgenlik değerleri 700 ile 1300 micromhos/cm arasında değişmektedir. 994 adet işletme sondaj kuyusu ile 32200 ha net. Elektriki geçirgenlik değerleri 300 ile 500 micromhos/cm arasında değişmektedir.Sincanlı Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre su C2S1 sınıfındadır. Elektriki geçirgenlik değerleri 300 ile 900 micromhos/cm arasında değişmektedir. 994 Kuyu. 2.. Elektriki geçirgenlik değerleri 500 ile 1800 micromhos/cm arasında değişmektedir. Acıgöl Havzası: Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. 3.Sincanlı Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre su C2S1 sınıfındadır.Tuğluk-Yeniköy Ovaları: Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. Dombay Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre sular C2S1 ve C3S1 sınıfındadır. 5. Çöl Ovası 10. Afyonkarahisar il hudutlarındaki ovalarda 165 adet sulama kooperatifi. 8. Elektriki geçirgenlik değerleri 300 ile 700 micromhos/cm arasında değişmektedir. Şuhut Ovası: Sulama suyu kriterlerine göre su C2S1 sınıfındadır. 6. 32200 ha net. 1. Ayrıca inşaatı devam eden YAS tesisleri ile 82 yerleşim ve ünitede biriminde 8115 ha arazi sulanacaktır. Acıgöl Havzası Su Kimyası: Alüvyon Neojen kumlu çakıllı seviyeleri Volkanikleri Alüvyon Neojen kumlu çakıllı seviyeleri Alüvyon Neojen kumlu çakıllı seviyeleri ve kireçtaşı DS amacına yönelik olarak sulama suyu kriterlerine göre kimyasal analizler yapılmıştır. Elektriki geçirgenlik değerleri 500 ile 1100 micromhos/cm arasında değişmektedir. Elektriki geçirgenlik değerleri 200 ile 400 micromhos/cm arasında değişmektedir. 7. Elektriki geçirgenlik değerleri 300 ile 500 micromhos/cm arasında değişmektedir.9.

129 .D. Akarsular: Bu konuya B.3. de değinilmiştir. Göletler ve Rezervuarlar: Bu konuya B.1.4. D.Kuruçay. Karakuyu.3. l sınırları içinde 3 adet havza bulunmakta olup. Akarsu Yüzeyleri: Sakarya Nehri Akarçay Çayı Işıklı Deresi Afşar Deresi Kumalar Çayı Yerüstü Su Potansiyeli: l çıkışı ortalama akım Akarçay Nehri Küfi Çayı Dinar-Çapalı-Kocapınar Burdur Göller Havzası Sakarya Nehri 941 hm3/yıl 486 hm3/yıl 131 hm3/yıl 95 hm3/yıl 26 hm3/yıl 203 hm3/yıl 45 ha 260 ha 60 ha 5 ha 5 ha D. Kızılca Eber-Akşehir.1.8. Göller. Akarçay havzası tamamı il sınırları içinde kalmakta olup Büyük Menderes havzası ve Sakarya havzası ilimiz sınırlarında başlayıp komşu illerde bitmektedir. Jeotermal Kaynaklar: Bu konuya B. Yavaşlar. Havza No 07 11 12 Havza Adı Büyük Menderes Havzası Akarçay Havzası Sakarya Havzası Yıllık Ortalama Akımı 226 hm3/yıl 678 hm3/yıl 203 hm3/yıl Akış/Yağış %13 %19 %11 Kapsadığı Projeler Örenler.4. Selevir.1.Özburun Çıldırım Serban. de değinilmiştir.4.4.1. Seyitler.2. Gecek. de değinilmiştir.

Şekil 2013: Acıgöl ve Kuşlar Şekil 21: Acıgöl ve Doğal Hayat 130 .

3. Bölge Müdürlüğü Kalite Kontrol ve Labaratuvar Şube Müdürlüğünün Afyon ili sınırları içinde 2001 yılında su kalitesi gözlem çalışmaları programı.1.1.2001 13. Akarsularda Kirlilik: DS XVIII.7 mhos/cm mg/lt mg/lt mg/lt SiO2. DS XVIII. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ Kalite Kontrol ve Laboratuvar Şube Müdürlüğü ISPARTA SU ANAL Z RAPORU ÖRNEK ALMA YER Örnek Alınan Tarih ve Saat Örneğin Lab.2001 S. Denizler: limizin denize kıyısı bulunmamaktadır D. bu gözlem istasyonundan alınan numunelerin su analiz raporları aşağıda verilmiştir.NTU Pt .2001 Mehmet SARAÇ Açık 100C 7-18-11-099 Parametre Debi Su Sıcaklığı PH Elektriksel letkenlik (250C) Toplam Çözünmüş Katılar Askıdaki Katılar Toplam Katılar Bulanıklılık Renk Metil Oranj Alkalinite Birim m3/sn oC Ölçülen Değer Not 14 7.3.03.2.D.5 131 .03. D. Teslim Tarihi Laboratuvar No.JTU.3.03. D.Co mg/lt CaCO3 353 226 4 5 5 158.2. Su Kaynaklarının Kirliliği ve Çevreye Etkileri: D. Doğal Drenaj Sistemleri: BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN Bu madde ile ilgili konular yukarıdaki Akarsular ve Yer altı Su Kaynakları bölümünde verilmiştir.2001/11 çapalı ANAL ZE BAŞLAMA ÖRNEĞ ALAN HAVA DURUMU AKIM STASYONU GÖZLEM 14.5. Yeraltı Suları ve Kirlilik: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır. Dinar karakuyu kaynağı 13.

6 4.041 5.CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt Sayı / 100 ml Sayı / 100 ml mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 0.9 9.6 1.3 0.044 32.7 200 0. Toplam Sertlik Orta – Fosfat Sülfat Serbest Karbondioksit Demir Mangan Sodyum Potasyum Kalsiyum Magnezyum Toplam Koliform Toplam Germ Kimyasal Oksijen Değeri Toplam Kjeldahl Azotu Siyanür Çözünmüş Silis Florür Bor Çinko Toplam Fosfat Hidrojen Sülfür Fenol mg/lt CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt.3 16.48 7.8 1.Fenolftalain Alkalinite Klorür Amonyak Azotu Nitrit Azotu Nitrat Azotu Çözünmüş Oksijen Permanganat Değeri Biyokimyasal Oksijen Değ.2 0 0 1. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ Kalite Kontrol ve Laboratuar Şube Müdürlüğü ISPARTASU ANAL Z RAPORU 132 .6 52.2 0.2 DS XVIII.

3 6.002 1.6 50.1 133 .6 mhos/cm mg/lt mg/lt mg/lt SiO2.ÖRNEK ALMA YER Örnek Alınan Tarih ve Saat Örneğin Lab. Toplam Sertlik Orta – Fosfat Sülfat Serbest Karbondioksit Demir Mangan Sodyum Potasyum Kalsiyum Dinar karakuyu kaynağı 07. Teslim Tarihi Laboratuar No.2001 07.092 13.5 181.9 1.06.NTU Pt – Co mg/lt CaCO3 mg/lt CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt.5 0.08 0.8 1.06.2 2.CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 351 225 2 3 5 172 3.2001 S.JTU. Parametre Debi Su Sıcaklığı PH Elektriksel letkenlik (250C) Toplam Çözünmüş Katılar Askıdaki Katılar Toplam Katılar Bulanıklılık Renk Metil Oranj Alkalinite Fenolftalain Alkalinite Klorür Amonyak Azotu Nitrit Azotu Nitrat Azotu Çözünmüş Oksijen Permanganat Değeri Biyokimyasal Oksijen Değ.6 5.06.9 0.2001/146 Birim m3/sn oC çapalı ANAL ZE BAŞLAMA ÖRNEĞ ALAN HAVA DURUMU AKIM STASYONU Ölçülen Değer GÖZLEM 08.2001 Emine EK C Açık 170C 7-18-11-099 Not 13 7.

BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ Kalite Kontrol ve Laboratuar Şube Müdürlüğü ISPARTA SU ANAL Z RAPORU ÖRNEK ALMA YER Örnek Alınan Tarih ve Saat Örneğin Lab.324 0.2001 Emine EK C Açık 220C 7-18-11-099 Not 14 7. Parametre Debi Su Sıcaklığı PH Elektriksel letkenlik (250C) Toplam Çözünmüş Katılar Askıdaki Katılar Toplam Katılar Bulanıklılık Renk Metil Oranj Alkalinite mhos/cm mg/lt mg/lt mg/lt SiO2.08.7 354 227 1 134 .7 0.08.09 DS XVIII.2001 06.08.JTU.7 5.2001 S. Teslim Tarihi Laboratuvar No.2001/390 Birim m3/sn oC çapalı ANAL ZE BAŞLAMA ÖRNEĞ ALAN HAVA DURUMU AKIM STASYONU Ölçülen Değer GÖZLEM 07.NTU Pt – Co mg/lt CaCO3 2 5 Dinar karakuyu kaynağı 06.Magnezyum Toplam Koliform Toplam Germ Kimyasal Oksijen Değeri Toplam Kjeldahl Azotu Siyanür Çözünmüş Silis Florür Bor Çinko Toplam Fosfat Hidrojen Sülfür Fenol mg/lt Sayı / 100 ml Sayı / 100 ml mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 13.

5 0 7.4 15.7 13.1 191.5 7.6 0.002 2.7 0.1 1.Fenolftalain Alkalinite Klorür Amonyak Azotu Nitrit Azotu Nitrat Azotu Çözünmüş Oksijen Permanganat Değeri Biyokimyasal Oksijen Değ. Toplam Sertlik Orta – Fosfat Sülfat Serbest Karbondioksit Demir Mangan Sodyum Potasyum Kalsiyum Magnezyum Toplam Koliform Toplam Germ Kimyasal Oksijen Değeri Toplam Kjeldahl Azotu Siyanür Çözünmüş Silis Florür Bor Çinko Toplam Fosfat Hidrojen Sülfür Fenol mg/lt CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt. BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ Kalite Kontrol ve Laboratuar Şube Müdürlüğü ISPARTA SU ANAL Z RAPORU 135 .305 7.12 DS XVIII.3 4.3 5.8 3.33 0.8 54.CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt Sayı / 100 ml Sayı / 100 ml mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 182.998 0.

2001 S.53 1.2001 Mehmet SARAÇ YAĞIŞLI AKIM GÖZLEM STASYONU 7-18-11-099 Parametre Debi Su Sıcaklığı PH Elektriksel letkenlik (250C) Toplam Çözünmüş Katılar Askıdaki Katılar Toplam Katılar Bulanıklılık Renk Metil Oranj Alkalinite Fenolftalain Alkalinite Klorür Amonyak Azotu Nitrit Azotu Nitrat Azotu Çözünmüş Oksijen Permanganat Değeri Biyokimyasal Oksijen Değ.2001 03.3 3.12. Teslim Tarihi Laboratuvar No.12. Toplam Sertlik Orta – Fosfat Sülfat Serbest Karbondioksit Demir Mangan Sodyum Potasyum Birim m3/sn oC Ölçülen Değer Not 12 7.2001/468 çapalı ANAL ZE BAŞLAMA ÖRNEĞ ALAN HAVA DURUMU 04.77 3 178 0.JTU.5 5.008 4.ÖRNEK ALMA YER Örnek Alınan Tarih ve Saat Örneğin Lab.4 0.9 6.5 mhos/cm mg/lt mg/lt mg/lt SiO2.3 0 0 1.8 136 .12. Dinar karakuyu kaynağı 03.NTU Pt – Co mg/lt CaCO3 mg/lt CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt.CaCO3 mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 349 223 2 1 5 176.

3.4. Su Kaynaklarında Kirlilik Etkenleri: D.1.5 5.3. Zehirli Gazlar Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.1 13.5.5.625 0.6 1.5.3.2. Göller. Ağır Metaller ve z Elementler: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır 137 .4. Strateji ve Politikaları: Bu Konuda Yapılan Çalışma Bulunmamaktadır. Azot ve Fosforun Yol Açtığı Kirlilik: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.Kalsiyum Magnezyum Toplam Koliform Toplam Germ Kimyasal Oksijen Değeri Toplam Kjeldahl Azotu Siyanür Çözünmüş Silis Florür Bor Çinko Toplam Fosfat Hidrojen Sülfür Fenol mg/lt mg/lt Sayı / 100 ml Sayı / 100 ml mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt mg/lt 49.3. D.5. D. Tuzluluk Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D. Göletler ve Rezervuarlarda Kirlilik: Eber Gölünü kirleten tesislerle ilgili bir çalışma başlatılmıştır.4.5. Denizlerde Kirlilik: D. Su ve Kıyı Yönetimi.133 D.

5.5. Pestisitler ve Su Kirliliği: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.5.2. Siyanürler: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.5.D. Çözünmüş Organik Maddeler Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.5.5.8. Polikloro Naftalinler ve Bifeniller: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.9.5.5.5.5. Gübreler ve Su Kirliliği: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D. Radyoaktif Kirleticiler ve Su Kirliliği BAŞA DÖN Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır BAŞA DÖN BAŞA DÖN 138 .4.5.5.5. Petrol Türevleri Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D. Zehirli Organik Bileşikler: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D. Deterjanlar ve Su Kirliği: Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.6.5. Patojenler Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.5.5.5.5.3. Askıda Katı Maddeler Bu konuda yeterli bilgi bulumamaktadır D.1.5.6.7.

546 11.828 3. tarım 5.643 741 54.853 top.646 Bolvadin 9.568 10.105 9.400 20.624 Dazkırı 5.969 38.482 4.012 7.155 285.603 13.753 Sincanlı 6.252 93.329 11.440 139 .045 2.801 40.306 96.sınıf arazi 22.sınıf 2.444 31.634 11.862 scehisar 692 2.317 47.831 56.027 282 90.854 Dinar 12.261 hsaniye 1.242 0 14.455 29.601 85.500 66.841 0 22.sınıf arazisi arazi 83.081 127.154 2.528 60.390 27.E.909 1.443 51.505 1.482 11.112 1.026 248.920 0 14.524 128. Genel Toprak Yapısı AFYON L ARAZ SINIFLANDIRMA TABLOSU (ha)-(%) lçeler 1 .155 55.542 7.004 29.084 21.509 1. 60.176 Zon Top.103 35.934 Şuhut 12.431 676.444 9.515 40.1.579 34.890 7.160 10.300 Emirdağ 30.548 72.627 29.517 37.082 34.805 7.283 56.169 22.sınıf arazi 57.039 196.600 Zon Top.255 0 2.470 34.769 35.524 11.201 110.520 5.382 118.sınıf arazi 20.358 11.052 212.921 5.sınıf arazi arazi 19.797 64.800 Sandıklı 13.210 16.600 375 50.923 19.151 63.221 11.038 0 8.950 4.257 20. 19.180 42.851 6.078 Zon % 9 17 9 11 46 0 14 24 16 100 Bayat 0 328 1.555 9.173 54 6.908 221.321 S.729 4.309 Zon % 9 10 10 8 37 0 14 42 7 100 Başmakçı 1.208 164. TOPRAK VE ARAZ KULLANIMI E.sınıf arazi 20.sınıf arazi TOPLAM Merkez 1.699 4.811 43.501 0 30.457 3.501 8.164 22.926 29.737 10.060 6.107 283 11.855 0 9.402 93.719 17.932 5.575 18.709 0 26.606 3.217 9.121 21.339 0 1.086 3.256 196 14.

276 79.1 de değinilmiştir. limizde yer alan ve Sağlık Turizmi’ne önemli katkılar sağlayan kaplıcaların ve sıcak su kaynaklarının ürettiği mineralce zengin jeotermal atık sularda kirlilik üretmektedir.356 45 5.106 11 48.2.087 6.1.566.125 18.377 18. Zon % 33.501 8.% 8 12 10 9 40 0 12 39 9 100 BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN E.791 13.1.306 1 416.750 12 185.467 70. 140 .060 562. 8.931 4.863 100 Çay 2. Bu sorunun çözümü için kooperatif ve jeotermal su kullanan tesislere arıtma tesisi yaptırılması çalışmaları devam etmektedir.1. E.878 33.811 149.254 570 14. E.124 138.384 126.2.2. Atıklardan Kirlenme: limizde mermer ve mermer sanayii çok yoğun olarak faaliyet göstermektedir.743 150.2.513 178.400 Sultandağ 5.334 9 187. Afyon Belediyesi bu sorunun çözümü Katı Atık Yakma Tesisi projelendirmiştir.176 0 8.036 57.657 45 1.322 10.018 11. Mikrobiyal Kirlenme: Bu Konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.158 24.2. Üretim aşamasında özellikle atölye ve fabrikaların ürettiği katı atıklar ile kesim ve arıtma sırasında oluşan atık çamurlarda ilimize özel bir çevre sorunu oluşturmaktadır.924 Zon Top.128 38. Atıkların tekrar değerlendirilmesi amacı ile çalışmalar yapılmaktadır.324 Zon % 6 13 13 7 38 0 9 26 26 100 Genel Top. 121.532 1.2. E.629 39.374 Genel Top. Kimyasal Kirlenme: Bu Konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.003 20.565 14 44.278 18.351 21.823 19.078 570 6.Zon Top. limizde Türkiye çapında pek çok Belediyenin de ortak sorunu olan düzenli katı atık depolama tesisi bulunmamaktadır. Toprak Kirliliği: E.566 4.4.236 8 59.118 587.2.210 0 37.032 175.586 5. Atmosferik Kirlenme: Bu Konuya C.1.

Sınıf VII.sınıf 13% I. olup genelde tarım bu araziler üzerinde yapılmaktadır.502 379.3. Afyonkarahisar li toprak sınıflarına göre arazi kullanım durumu Toprak sınıfı (ha) I.799 0 209.158 88 86.Sınıf VIII.Sınıf II.161 140. Arazi Varlığı E.062 177.sınıf VII.140 3.541 2. Bu ovalarda topraklar genelde hafif ve orta alkali bir karakter arz eder. 118.sınıf 9% VIII.sınıf 10% Afyonkarahisar linde Arazilerin Sınıflarına Göre Dağılımı IV.sınıf III.sınıf 9% 0% 10% VII.600 178. Bu özellik ilin her yerinde aynı olmayıp bazen bir bölgede yüksek dağların arasında geniş ovaların yayıldığı görülür.sınıf II.Sınıf VI.192 2. Toprakların sınıflarına ve kullanım şekline göre dağılımı tabloda verilmiştir.Sınıf IV.892 321.Sınıf Genel Toplam Kaynak : Köy Hizmetleri l Müdürlüğü Afyonkarahisar ilinde I-IV sınıf arazilerin toplamı 579.217 121. Çayır-mera alanlarının ve orman alanlarının VII.Sınıf III.3.sınıf V.1.411 0 14.sınıf V.920 0 235.sınıf VI.073 38.sınıf VI.142 1.500 0 639.sınıf 23% 141 .sınıf II. Arazi E.sınıf 26% I.1. sınıf araziler üzerinde de tarım yapılmakta olmasına rağmen bu araziler tarım için uygun nitelikte değildir.535 190.522 144.303 ha. Afyonkarahisar ilindeki arazilerin sınıflarına göre oransal dağılımı grafikde verilmiştir.282 8.477 133.704 2. VI.sınıf araziler üzerinde oransal olarak fazla olduğu görülmektedir.904 122.131 372 2.E.350 5.673 321. Arazi Sınıfları: Afyonkarahisar ili genel görünümü itibariyle bir yayla karakteri taşır.sınıf IV.825 0 77 318 3.896 7.142 338.1.878 170.sınıf VIII.623 2.310 7. Afyonkarahisar’da değişik özelliklere sahip toprak sınıfları görülmektedir.3.423.943 0 1.632 1.008 134.Sınıf V.000 Ekilebilir alan(ha) Çayır-mera (ha) Orman (ha) Diğer (ha) Toplam (ha) III.

390 9. 64.985 3.788 22. Tarla alanlarının bir kısmının yem bitkileri ekilişine yönlendirebilecek olması hayvancılık açısından iyi bir potansiyel olacaktır.694 3.131 ha.lık kısmı taşsız. 142 . Yüz Ölç.400 40.904 ha.800 8.587 63.673 36. Arazi Problemleri l genelindeki 1.900 70.455 ha.300 1.066 12.tarım arazilerinin oranı yüksektir.700 103.600 110.000 639.328 6.900 37.000 ha arazinin yaklaşık 967.050 10.825 ha.bunun 639.497 13.423.734 7.623 14.158 2.151 29.140 Çayır Mera 15. 236.904 E.206 22.209 ha.743 11. Afyonkarahisar li Arazi Dağılımı (2003) 23% diğer 45% tarım alanı tarım alanı orman 17% çayır-mera 15% orman çayır mera diğer Grafikden de görüldüğü gibi Afyonkarahisar ilinde çayır-mera ve orman alanlarının oranı düşük.100 17.800 8.131 Orman 10.129 0 27.400 13.800 79.’ ise diğer araziler olarak dağılım göstermektedir.877 615 209.1.699 14.557 19.620 7.680 18.000 ha.423.500 34.535 338. Kullanım Durumu: lin toplam yüz ölçümü 1.900 48.600 216.200 1. Bu dağılım yağış için kısıt teşkil etmekte ve erozyona neden olmaktadır.3.664 21.373 842 10.630 42.000 35. 219.000 19.825 Tarım Dışı 8.500 16.423.109 15.594 19.3. 98.600 54.’ı tarım arazisi.235.325 17.2.146 15.315 25.624 7. Bu dağılım haricinde toplam 91.E.900 118.972 13. Olup.100 56.lık alanda çoraklık görülmektedir.lık kısmı kayalıktır.600 85.600 90.209.347 2.003 11.021 ha.607 9.050 3.900 16.752 9.045 6.900 11.336 ha.’ı orman arazisi ve 338.800 20.050 42.926 16.400 12. Arazilerin lçeler tibariyle Kullanım Şekline Göre Dağılımı LÇELER Merkez Başmakçı Bayat Bolvadin Çay Çobanlar Dazkırı Dinar Emirdağ Evciler Hocalar hsaniye scehisar Kızılören Sandıklı Sinanpaşa Sultandağı Şuhut Genel Top. Afyonkarahisar ili hayvan varlığı açısından iyi bir potansiyele sahip olmasına rağmen çayır-mera alanlarının azlığı kısıt teşkil etmektedir.140 ha.500 15.lık kısmı taşlı.523 64.500 57.970 4.165 31.200 36.385 16.200 33.900 3.754 11.100 29.800 128.000 Tarım Al.100 15.2.050 235.700 130.988 59.998 1.208 29.’ı çayır-mera arazisi.

F. FLORA FAUNA VE HASSAS YÖRELER
F.1. Ekosistem Tipleri F.1.1.
F.1.1.1.

Ormanlar:

Ormanların Ekolojik Yapısı:

Afyonkarahisar Orman şletme Müdürlüğü Ormanları Ege Bölgesi ile ç Anadolu Bölgesi arasında yer alır ve 1000 Mt.rakımdan itibaren başlar.Denizden uzak olması nedeniyle Karasal iklim görülmektedir.Yazlar kurak ve sıcak,kışlar soğuktur.Gündüz ile gece,yaz ve kış günleri arasındaki sıcaklık farkları çok yüksektir.Ormanlarımızda kontinental ile Ege ikliminin birbirine geçişi şeklinde bir iklim hüküm sürer.Ancak kontinental iklim özellikleri daha ağır basar.Bu iklimde kışlar soğuk,yazlar kurak ve sıcaktır.Yağış azalır ve en fazla yağış alan mevsim kıştır.Yıllık ortalama sıcaklık 11-12 derece civarındadır.Yıllık yağış uzun yıllar ortalaması 455 mm.civarındadır.Ortalama nisbi nem %52 civarındadır.Hakim rüzgar yönü Kuzeydir. şletme Müdürlüğümüz Ormanlarında vejatasyon süresi genellikle Mart-Nisan aylarında başlayıp,Ekim-Kasım aylarında son bulur.Vejatasyon süresinde ortalama sıcaklık 19-20 derece olup,aylık ortalama yağış 32 mm.civarındadır. şletme Müdürlüğümüz Orman alanları Batı ve Orta-Kuzey kesimlerinde kristalin şistler, şist,kil şisti, mikaşist, mermer, kalker, serpantin, manyezit, peridodit, diozit, kabro, melafir ve diabas anakayalar bulunmaktadır.Doğu kısımlarında kalker,kil,kum,marn,trakit,andezit,bazalt kütlelere rastlanır.Bu kısımların ortalarında volkanik parçalara rastlanır.Güney kesimler ise genelde tüf,anglomera ve breş gibi volkanik anakayalar ihtiva eder. şletme Müdürlüğümüz Ormanlarında asli Orman ağacı Karaçam ve bazı Meşe türleridir. Münferit olarak Sedir,Ardıç,Sarıçam türlerinin bulunduğu Orman alanlarımız mevcuttur. Bunların dışında Ormanlarımızda Alıç,Titrek,Kavak,Yabani Armut ve Yabani Erik gibi türlere de rastlanır. Dazkırı şletme Şefliği Ormanlarının tamamı Devletin mülkiyetindedir. şletme Şefliği ormanları ortalama olarak Isparta l merkezine 60 km.,Afyonkarahisar’a 90 km. ve Denizli l merkezine 50 km. mesafede dir.Ormanlar muhafaza karakterli olup fazla üretim yapılmamakta, yapılan üretim çevre halkının ihtiyacını ancak karşılamaktadır. Dazkırı nüfusunun büyük bir bölümünün ormanla sınır olmaması nedeniyle kaçakçılık olaylarına çok fazla rastlanılmamaktadır. Dazkırı şletme Şefliği M.T.A. Enstitüsü tarafından tanzim edilen haritaya göre, ikinci zamanda teşekkül eden Eosen-Kretose devri teşekkülatındandır.Kretose kalkeri ile oligosen konglomeralardan ibarettir. Şeflik mevkii itibariyle Ege ve iç Anadolu klimlerinin geçiş mıntıkasında yer almaktadır. Ormanlarımızın asli ağaç türleri karaçam ve kızılçam , Tali ağaç türleri Ardıç , Flora olarak Kermes meşesi,Akçakesme,cistus mevcuttur. Ormanlarımız gerek ana kayanın kalkerli olması gerekse toprak yapısının az derin ve taşlı olması nedeniyle 4. ve 5. bonitette olup form olarak orta kalitededir.Ormanların aktüel kuruluşunun optimale göre gerek servet gerekse nitelik olarak çok düşük olması Muhafaza edilmesi gerektiği düşünülerek planlamalar yapılmaktadır. şletme Şefliğimiz sınırları içerisinde 1985-1994 tarihleri arasında teşekkül edilen 1800 hektar kızılçam ve karaçam ağaçlama sahası mevcuttur. Dinar şletme Şefliği Ormanlarının tamamı Devletin mülkiyetindedir. şletme Şefliği ormanları ortalama olarak Isparta l merkezine 40 km., Afyonkarahisar’a 100 km. ve Denizli l merkezine 90 km. mesafede dir.Ormanlar muhafaza karakterli olup fazla üretim yapılmamakta, yapılan üretim çevre halkının ihtiyacını ancak karşılamaktadır. Dinar ve Başmakçı lçe nüfusunun büyük bir bölümünün ormanla sınır olmaması nedeniyle kaçakçılık olaylarına çok fazla rastlanılmamaktadır.

143

Dinar şletme Şefliği M.T.A. Enstitüsü’nden alınan bilgiler göre 1150000 ölçekli Jeolojik haritada Konya paftası içerisinde yer almakta olup mesazoik bir yapıya sahiptir. Şeflik mevkii itibariyle ç Anadolu iklim kuşağındadır.En yüksek yeri 1996 ile 2200 metre arasındadır. Ormanlarımızın asli ağaç türleri karaçam ve kızılçam , Tali ağaç türleri sedir Ardıç , akasya Flora olarak Kermes meşesi,Akçakesme,cistus mevcuttur. Ormanlarımız gerek ana kayanın kalkerli olması gerekse toprak yapısının az derin ve taşlı olması nedeniyle 4. ve 5. bonitette olup form olarak orta kalitededir.Ormanların aktüel kuruluşunun optimal’a göre gerek servet gerekse nitelik olarak çok düşük olması Muhafaza edilmesi gerektiği düşünülerek planlamalar yapılmaktadır. şletme Şefliğimiz hudutları içerisinde 1980-2003 yılları arasında teşekkül ettirilen 7128 hektar kızılçam ve karaçam ağaçlama sahası mevcuttur.

F.1.1.2.

lin Orman Envanteri:

Verimli (Normal) LÇES Orman Alanı (Ha.) Bozuk Orman Alanı (Ha.) MERKEZ BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR EM RDAĞ HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NANPAŞA SULTANDAĞI ŞUHUT TOPLAM 3553 5270 2368 4128,5 865 6002,5 4786,5 2741 45 9040 6466 6187 51452,5 6450 16077,5 256 3244,5 842 13264,5 21203 17821 6953 3269,5 16714,5 4600,5 6690 615 118001 10003 21347,5 2624 7373 842 14129,5 27205,5 22607,5 9694 3314,5 25754,5 11066,5 12877 615 169453,5 Toplam Orman Alanı (Ha.)

144

Dazkırı Orman şletme Şefliği Mülki hudut olarak Dazkırı lçesinin tamamı ile Evciler lçe Merkezini kapsamaktadır. şletme Şefliği ormanlarının asli ağaç türü karaçam kısmen kızılçam,ardıç ve çok az miktarda da meşedir. şletme Şefliğimiz ormanları tek seri altında toplanmış olup 10 yıllık tanzim edilen Amenajman Planları ile sürdürülebilirliği sağlanmaktadır.Şeflik ormanlarında yapılan planlamalar genelde Koruma ve Muhafaza karakterli yapılmakta olup Ormanlarımızdan sadece kar,böcek,rüzgar vb.gibi doğal etmenler sonucu kuruyan,kırılan ve devrilen ağaçlarımızın Ülke Ekonomisine kazandırmak amacıyla müdahaleler yapılmaktadır. şletme Şefliğimizin toplam sahası 31914 hektar olup bu alanın 10822 hektarı ormanlık saha,geriye kalan 21092 hektarı açıklık (Yerleşim alanları,göl,akarsu,ziraat arazisi) alandır.10822 hektarlık ormanlık alanın 5821 hektarı normal koru,4344 hektarı bozuk koru,657 hektarı bozuk baltalık orman şeklindedir. 1997-2006 yılları şletme Şefliği Amenajman planları gereği olarak toplan 5812 hektarlık ormanlık alanda on yıllık periyotta çalışma yapılması planlanmış toplam 6926 m3 karaçam,118 m3 kızılçam olmak üzere ara hasılat alınması uygun görülmüştür.1997-2004 yılları arasında plan gereği çalışma yapılmış olup 2005 ve 2006 yılı planları ile verilen etaların alınması ile plan müddeti tamamlanacaktır. Dinar Orman şletme Şefliği Mülki hudut olarak Dinar ve Başmakçı lçelerinin tamamını kapsamaktadır. şletme Şefliği ormanlarının asli ağaç türü karaçam kısmen kızılçam,ardıç,akasya meşedir. şletme Şefliğimiz ormanları tek seri altında toplanmış olup 10 yıllık tanzim edilen Amenajman Planları ile sürdürülebilirliği sağlanmaktadır.Şeflik ormanlarında yapılan planlamalar genelde Koruma ve Muhafaza karakterli yapılmakta olup Ormanlarımızdan sadece kar,böcek,rüzgar vb.gibi doğal etmenler sonucu kuruyan,kırılan ve devrilen ağaçlarımızın Ülke Ekonomisine kazandırmak amacıyla müdahaleler yapılmaktadır. şletme Şefliğimizin toplam sahası 186189 hektar olup bu alanın 26585 hektarı ormanlık saha,geriye kalan 159604 hektarı açıklık (Yerleşim alanları,göl,akarsu,ziraat arazisi) alandır.26585 hektarlık ormanlık alanın 7505 hektarı normal koru,10341 hektarı bozuk koru, 8739 hektarı bozuk baltalık orman şeklindedir. 1997-2006 yılları şletme Şefliği Amenajman planları gereği olarak toplan 7369 hektarlık ormanlık alanda on yıllık periyotta çalışma yapılması planlanmış toplam 2681 m3 karaçam,2108 m3 kızılçam olmak üzere ara hasılat alınması uygun görülmüştür.1997-2004 yılları arasında plan gereği çalışma yapılmış olup 2005 ve 2006 yılı planları ile verilen etaların alınması ile plan müddeti tamamlanacaktır.

F.1.1.3. F.1.1.4.

Orman Varlığının Yararları: Orman Kadastro ve Mülkiyet Konuları:

Yetişme muhiti envanteri: a)Jeolojik ve mineralojik yapı zamanı,olusma şekli,tektonik bünyesi, kayaların türleri vaziyeti ve ayrışma durumları: Plan ünitesinin batı ve orta-kuzey kesimlerinde, III .zamanın Neojen devrinde teşekkül etmiş olan kristalin şistler, şist, kilsisti, mikaşist, mermer, kalker, serpantin manyezit ,peridodit, diozit, kabro, melafîr ve diabas ana kayalar bulunmaktadır. Kuzey doğu kesimleri ise l. zamanın Permien devrine ait konglomera, bakirli kalker ,piritli ve bitümlü şistler ,dolamitli kalker ve tuz birikintilaerinden oluşmaktadır. Doğu kısımları l .zamanın ve III .zamanın Neojen devrine ait kalker ,kil ,kum, marene ,trakit, andezit ve bazalt kütlelerinden oluşur.Bu kısımların orta kesimlerinde ise volkanik parçalara rastlanır.Plan ünitesinin güney kesimleri ise genelde tüf, anglomera ve breş gibi volkanik ana kayalar ihtiva eder. Orta kesimden doğuya doğru dar bir şerit halinde, II.zamanın Mesozoik arazisi üzerine oturmuş III .zamana ait kalker, kil, kum, gre, mam ve alivüyol kitlelerden müteşekkil, aykırı tabakalaşma gösteren, bol fosilli tortul sahalar bulunmaktadır. Güney kesimlerde ise II.zamanın Jura ve Kratase devrine ait kütleler, ufak alanlar halinde bulunmaktadır.Bu kütleler, aykırı tabakalaşma gösteren ufak taneli, killi, silisli ve bilhassa kalkerli tortul kütlelerdir. b)Klimatolijik durum Coğrafi ve iklim mıntıkaları ve bölgeleri içindeki yeri: Afyonkarahisar Orman işletme şefliği ormanları, Ege Bölgesi ile ç Anadolu Bölgesi arasında yer alır .Buna rağmen denizden uzak olması nedeni ile karasal iklim görülmektedir. Yazlar kurak ve sıcak, kışlar soğuktur.Gündüz ile gece ve yaz ve kış günleri arasındaki sıcaklık farkları çok yüksektir.

145

AFYONKARAH SAR’ DAK ORMANLARIN VE D ĞER B TK TOPLULUKLARININ EKOLOJ K YAPISI a)Ormanların Ekolojik Yapısı: Sandıklı-Akdağ’ daki Pinus nigra subsp.pallasiana (Karaçam) Ormanı (GEM C , 1988) Araştırma alanında Batı Anadolu’ daki yayılışın en doğu sınırlarından birinde bulunur. Başlıca dağın üst kesimleri ile, batı ve kuzey bölgelerinde yayılış gösterir. Ana tepelerin güney ve doğuya bakan kesimlerinde ise görülmez. Bölgede en geniş yayılışlı orman olmakla birlikte, geçirdiği ağır yangınlar sonucu doğal sınırlarını büyük oranda kaybetmiştir. Bu birlik, başlıca Paleozoyik yaşlı metamorfik ve mermerler ile Liyas yaşlı kalkerler üzerinde yayılış gösterir. Toprak tipi orta derinlikte kahverengi orman topraklarıdır. Kumlu-tın veya tın bünyeli olan bu topraklar; çok düşük tuz ve düşük CaCO3 miktarına, zayıf ve orta asit pH değerlerine sahiptirler. Asitliğin profil boyunca arttığı görülür. Organik madde ve N.P.K. değerleri ise genelde A horizonunda yüksek iken, aşağıya doğru bu değer düşmektedir. Bu değerler B horizonunda orta derecede olup, C’ de ise düşüktür. Bölgede 1080-1800 m yükseklik ve % 10-80 eğimli alanlarda yayılış göstermektedir. Sandıklı-Akdağdaki Pinus brutia (Kızılçam) Ormanı (GEM C , 1988) Araştırma alanında Pinus brutia, Büyük Menderes Vadisi boyunca Ege’ ye açık olan batı ve güneybatı kesimlerde küçük topluluklar oluşturur. Stepe en yakın kesimlerde yer alan bu topluluklar, cılız gelişmeleri nedeniyle, ormancılık açısından fazla önemli değildirler. Başlıca Osmanköy’ ün güneydoğusunda ve Belence Köyü’ nün güneyinde, 900-1200 m arasında bulunurlar. Çoğunlukla Paleozoyik yaşlı şist, kısmen de yine aynı yaşlı kalker ve mermer anakayalar ve yüzeysel derinliğe sahip kahverengi orman toprakları üzerinde yayılış gösterir. Kumlu-tın ve tın bünyeye sahip bu topraklar, tuzca çok fakir ve CaCO3 bakımından çok zengin olup, hafif ve orta alkali reaksiyonludurlar. Organik madde ve N.P.K. değerleri genel olarak A horizonunda yüksek veya çok yüksek iken, aşağıya doğru düşmektedir. Bu orman, yükseklikleri 900-1170 m, eğimleri % 25-75 arasında değişen doğu, batı ve güneybatı alanlarda yayılış gösterir. Sandıklı-Akdağ’ daki Juniperus excelsa (Boylu ardıç) ve J.foetidissima (Kokar ardıç) Ormanları (GEM C , 1988) Araştırma alanında başlıca batı, doğu ve güney kesimlerde 1000-1700 m arasında yayılış gösterirler. Karışık halde bulunmalarına karşın, çoğunlukla Juniperus .excelsa baskındır. J.foetidissima ise iklimin nispeten daha karasal olduğu kuzey bakılı yamaçlarda ve yüksek düzeylerde(1500 m’ den sonra) baskın duruma geçmektedir. Başlıca Paleozoyik yaşlı mermer, Paleosen yaşlı kalkerler ile çok sığ kahverengi orman toprakları üzerinde yayılış gösterir. Bu topraklar genelde kumlu-tın veya tın bir bünyeye, çok düşük tuz ve kireç içeriğine sahip olup, zayıf asit, nötr ya da hafif alkali karakterdedirler. Organik madde ve N.P.K. değerleri ise genelde iyi olup, profil boyunca bir azalma göstermezler. Juniperus excelsa’ ormanları yüksekliği 1050-1520 m, eğimleri % 15-70 arasında olup, bakıları kuzey, kuzeybatı, güney, güneybatı ve güneydoğudur. J.foetidissima’ ormanları ise yükseklikleri 1250-1600 m, eğimleri % 25-40 arasında; bakıları batı, kuzey ve kuzeybatı yönlerinde yayılış gösterir. Afyon Başkomutan Tarihi Milli Park’ ındaki Quercus cerris var.cerris (Türk meşesi) ve Quercus.pubescens (Tüylü meşe) Ormanları (VURAL, 1985) Bu orman Kılıçaslan, Damlalı Boğazı girişinde yer alır. Genellikle kuzey yamaçlarda ve 1130-1200 m’ ler arasında yayılış gösterir. Birliğin ayırtedici ve karakter türleri Quercus cerris var.cerris ve Q.pubescens ormanı içinde bulunan diğer önemli türler; Trifolium ochroleucum, Ferulago macrosciadia, Agrimonia repens, Achillea nobilis subsp.neilrechii ve Trifolium alpestre’ dir. 1998) Afyonkarahisar’ ın Batısındaki (Erkmen Kasabası ve Çakırköy’ ün güneyi) Castanea sativa Miller (Kestane) Ormanı (KARGIOĞLU,

Bu orman, Afyonkarahisar ilinin batısında yer alan Erkmen kasabasının güneyindeki Ağlayan Tepe ile Çakırköy’ ün güneyindeki Tezekli Tepe’ nin kuzey yamaçlarında iki parça halindedir. Birlik Volkanik anakaya ve az kireçli kahverengi orman toprağı üzerinde gelişme gösterir. Tın ve siltli-tın bünyeye sahip olan bu topraklar, pH bakımından hafif asit-nötral reaksiyonludur. Organik madde bakımından fakir, fosfor ve potasyum yönünden ise zengindir. Bu orman, 1250-1400 m, eğimleri ise % 30-60 arasında değişen yerlerde yayılış göstermektedir.Castanea sativa aslında bir AvrupaSibirya fitocoğrafya bitkisidir. Afyonkarahisar’ da relikt (Kalıntı) olarak bulunmaktadır. Bu ormanlar hem Afyonkarahisar Kocatepe Milli Parkı sınırlarında bulunması hem de relikt olması nedeniyle koruma altına alınmış ormanlardandır. Orman içinde bulunan diğer ağaç türleri Quercus pubescens (Tüylü meşe) ve Quercus vulcanica (Kasnak meşesi)’ dir. ÇALI ÖRTÜSÜ Sandıklı Akdağ’ daki Quercus infectoria subsp.boissieri (Mazı meşesi) Toplulukları (GEM C , 1988)Bu orman araştırma alanında, güneybatı, batı ve kısmen de doğu kesimlerde 900-1200 m arasında yayılış gösterir. Çoğunlukla ko-dominant durumdaki Quercus pubescens ile karışık halde bulunur. Başlıca Paleozoyik yaşlı şist ve Pliyosen yaşlı çakıltaşları ile oldukça derin koluviyal topraklar üzerinde bulunur. Genelde killi-tın bünyeye sahip olan bu topraklar, tuzca fakir ve yüksek kireçlidirler. Organik madde ve N.P.K. değerleri A horizonunda yüksek olup, aşağıya doğru düşmektedir.

146

Orman, yükseklikleri 900-1050 m, eğimleri % 5-30 arasında değişen; kuzey, kuzeybatı, batı, güneydoğu ve güneybatı bakılı alanlarda yayılış gösterir. Sandıklı-Akdağ’ daki Quercus coccifera (Kermes meşesi) Toplulukları (GEM C , 1988) Bu orman araştırma alanının güneyinde Işıklı-Dinar arasında, 850-1200 m arasında ve başlıca Paleosen yaşlı kalkerler ve Pliyosen yaşlı ofiyolitler ile çakıltaşları üzerinde yayılış gösterir. Birliğin yayılış gösterdiği bölgede kahverengi orman toprakları gösterilmekte ancak, bu topraklar muhtemelen yer yer koluviyal birikintilerle örtülmüş, yüzeysel derinliğe sahip terra-rossa topraklardır. Tın bünyeye sahip olan bu topraklar, tuzca çok fakir, kireç bakımından oldukça zengindirler. Organik madde ve N.P.K. değerleri genel olarak A horizonunda çok yüksek, B horizonunda yüksek, C horizonunda ise orta veya düşüktür. Bu orman, yükseklikleri 850-1080 m, eğimleri % 5-40 arasında değişen güney, güneybatı ve güneydoğu bakılı alanlarda yayılış gösterir. Sandıklı-Akdağ’ daki Cistus laurifolius (Pinar, Laden) Toplulukları (GEM C , 1988) Bu orman araştırma alnında karaçamın tahrip edildiği yerlerde ortaya çıkmıştır. Özellikle karaçamın ağır yangınlar geçirdiği üst ve kuzey kesimlerde, yaklaşık 1200-1700 m arasında yayılış gösterir. Başlıca Paleozoyik yaşlı riyolit, kloroşist, kuvars-mikakloroşist, epidoşist, aktinolitşist ve metakumtaşları gibi metamorfitler ve Liyas yaşlı kireçtaşları ile oldukça sığ kahverengi orman toprakları üzerinde yayılış gösterir. Ancak metamorfitler üzerinde daha iyi geliştiği görülür. Kumlu-tın bünyeli olan bu topraklar, tuz ve kireç bakımından fakir olup, pH bakımından nötrdürler. Organik madde ve N.P.K. değerleri ise her iki horizonda da yüksektir. Pinar ormanları, yükseklikleri 1350-1500 m, eğimleri % 15-30 arasında değişen; doğu, kuzeydoğu ve güneydoğu bakılı alanlarda yayılış gösterir. Afyonkarahisar Kocatepe Tarihi Milli Parkındaki Cistus laurifolius (Pinar, Laden) Toplulukları (VURAL, 1985) Cistus laurifolius ormanı, Damlalı Boğazının her iki yakasında, Çiğil Tepe’ de ve Tınaz Tepe-Otlukçu Tepe arasındaki Isırgan Tepe’ de 1250-1500 m’ lerde görülür. Alandaki herdemyeşil çalı formasyonunu temsil eden bir birliktir. Birliğin dominant çalısı olan Cistus laurifolius, Türkiye’ de genellikle Pinus nigra subsp.pallasiana ve bazen de Pinus sylvestris (Sarı çam)ormanlarının bünyesinde yer alır ve onlarla paralel bir yayılışa sahiptir. Bu ormanların özellikle yangınla tahrip olmasıyla dominant hale geçer. Afyonkarahisar-Köroğlu Beli ve Çevresindeki Cistus laurifolius (Pinar, Laden) Toplulukları (VURAL, 1979) Bu orman Pinus nigra subsp.pallasiana topluluğunun yangın ve kesim gibi biyotik faktörler gibi ağır tahribinden sonra ortaya çıkmaktadır. Cistus laurifolius birliği araştırma alanında 1100-1500 m’ ler arasında ve andesit anakaya üzerinde yayılış gösterir. Cistus laurifolius ayrıca, Sincanlı (Ahırdağı) ve Sultandağları’ nda da topluluklar oluşturmaktadır. Afyonkarahisar-Köroğlu Beli ve Çevresindeki Populus tremula (Titrek kavak) Toplulukları ( VURAL, 1979) Bu orman da Pinus nigra subsp.pallasiana’ nın tahribi sonucu meydana gelmiştir. Populus tremula birliği araştırma alanında parçalar halinde 1300-1450 m’ ler arasında blok kayalar ve kışın uzun süre karla kaplı olan serin ve nemli yamaçlarda gelişir. Bu birlik de andesit anakaya üzerinde yayılış gösterir. Afyonkarahisar-Sultandağlarındaki Corylus avellana (Çalı fındığı) Toplulukları (KARGIOĞLU, 1998) Bu orman, Sultandağları-Kapıkayası tepesinin Akşehir ve Eber göllerine bakan kuzeydoğu yamaçlarında yer almaktadır. Orman, yüksekliği 1300-1500 m, eğimleri ise % 20-60 arasında değişen alanlarda bulunur. Bu topluluk Paleozoyik yaşlı kalker anakaya ve az kireçli kahverengi orman toprağı üzerinde yayılış gösterir. Tın ve siltli-tın bünyeye sahip olan bu topraklar, pH bakımından nötral reaksiyonludur. Organik madde, fosfor(P) ve potasyum(K) değerleri ise 0-30 cm’ de yüksek iken 30-60 cm’ de bu değerler düşmektedir. Afyonkarahisar-Köroğlu Beli ve Çevresindeki Hypericum heterophyllum (Binbirdelikotu) Toplulukları (VURAL, 1979) Bu topluluk su kaynaklarının geçtiği blok şekilli ana kayaların yüzeyinde ve 1450-1550 m’ ler arasında bulunur. Parçalar halinde dağılmış olan birlik genellikle diğer yerlerden daha nemli olan kaya çatlaklarını tercih eder. Sandıklı-Akdağ’ daki Hypericum heterophyllum (Binbirdelikotu) Toplulukları (GEM C , 1988) Bu topluluk çalışma alanında, nispeten daha karasal olan kuzey kesimde lokal topluluklar oluşturur. Karaçam açıklıklarında 1200-1500 m arasında bulunan bu topluluklar, muhtemelen karaçamın tahribi sonucu baskın duruma geçmişlerdir. Paleozoyik yaşlı metamorfitler ve yüzeysel derinlikteki kahverengi orman toprakları üzerinde yayılış gösterirler. Tuz ve kireç bakımından fakir olan bu topraklar, A horizonunda orta, B ve C’ de kuvvetli asit reaksiyonludurlar. Organik madde A horizonunda yüksek, B ve C’ de orta, N.P.K. değerleri ise genelde bütün horizonlarda yüksektir. STEP VEJETASYONU

147

Sandıklı-Akdağ’ daki Astragalus ptilodes var.ptilodes (Geven) ve Festuca pinifolia var.phrygia (Yumakotu) Toplulukları (GEM C , 1988) Araştırma alanında 1000-1200 m’ ler arasında yayılış gösteren ve kesin sınırlarla birbirinden ayrılmayan bu topluluklar, başlıca Lias yaşlı kalkerler ve çok sığ kahverengi topraklar üzerinde bulunurlar. Kumlu-tın bünyeli olan bu topraklar, tuzca fakir, kireçce çok zengin, orta alkali reaksiyonlu, düşük organik madde ve orta N.P.K. içeriklidirler. Afyonkarahisar Kocatepe Tarihi Milli Parkındaki Astragalus flavescens (Geven) Toplulukları (VURAL, 1985) Milli Park sahasının en yüksek ve arızalı kesimi olan Kocatepe bölümündeki tepelerde, 1500-1850 m’ lerde yayılış gösterir. Bu tepelerden başlıcaları Kocatepe, Haccet Tepe, Toklu Tepe, Tortgüney Tepe, Avlağı Tepe ve Tınaz Tepe’ dir. Yöresel endemik olan Astragalus flavescens topluluğun dominant türüdür. Astragalus flavescens topluluğu içinde bulunan diğer önemli türler; Thymus longicaulis subsp.longicaulis (Kekik), Astragalus condensatus (Geven), Verbascum krauseanum (Sığırkuyruğu), Astragalus parnassi subsp.parnassi (Geven), Minuartia hirsuta subsp.falcata, Acantholimon ulicinum subsp.lycaonicum (Kirpidikeni), Centaurea pichleri subsp.pichleri ve Erysimum alpestre’ dir. Afyonkarahisar-Köroğlu Beli ve Çevresindeki Artemisia campestris (Yavşanotu) Toplulukları (VURAL, 1979) Artemisia campestris topluluğu 1400-1500 m yüksekliklerde ve derin kumlu-tın topraklarda bulunur. Bu birlik yaklaşık olarak 2 hektar alanda alanda ve parçalar halinde yayılış gösterir. SUBALP N B TK TOPLULUKLARI Sandıklı-Akdağdaki Juniperus communis subsp.nana (Bodur ardıç) Toplulukları (GEM C , 1988)Araştırma alanında orman üst sınırından sonra bulunan topluluk, 1850-2250 m, arasında, Dogger yaşlı kireçtaşı ve dolomitlerle, Liyas yaşlı kireçtaşları üzerinde yayılış gösterir. Toprak oluşumu ise çok az olup, genelde kaya ve taşlar arasında ince bir toprak tabakası mevcuttur(Litoselik topraklar). Kumlu-tın bünyeye sahip olan bu topraklar, tuzsuz, kireçce fakir ve zayıf asit reaksiyonludurlar. A ve B horizonlarında orta, C’ de düşük organik madde içerirler. N.P.K. değerleri ise genel olarak A ve B horizonlarında yüksek, C’ de ortadır. Topluluk, yükseklikleri 1850-2100 m, eğimleri % 10-75 arasında değişen, kuzey ve kuzeybatı bakılı alanlarda yayılış gösterir. Sandıklı-Akdağ’ daki Astragalus angustifolius subsp.angustifolius (Geven)), Festuca punctoria (Yumakotu) ve Astragalus angustifolius subsp.longidens (Geven) Toplulukları (GEM C , 1988) Araştırma alanında Juniperus communis subsp.nana topluluğunu takiben, 2000 m’ den sonra, birbirleriyle kesin sınırlarla ayrılmayan Astragalus angustifolius subsp.angustifolius, A.angustifolius subsp.longidens, Festuca punctoria ve Festuca ustulata toplulukları yer alır. Başlıca Dogger yaşlı kalker ve dolomit anakayalar ve yüzeysel derinlikte litozolik karakterdeki yüksek dağ toprakları üzerinde yayılış gösterir.

F.1.2.

Çayır ve Meralar:

Afyonkarahisar ilindeki meraların toplam alanı 235.825 ha. olup, ildeki oranı % 17’dir. limizdeki mera alanlarının yaklaşık % 20 ‘si iyi vasıflı meralardan oluşmaktadır. Meraların düşük vasıflı olanlarından yaklaşık % 30’undan planlı kullanımla ekonomik yararlanma imkanı mevcuttur. Mera alanlarından yaklaşık % 50’si ıslah çalışmasına ihtiyaç duyan bozulmuş mera vasfındadır. Mera alanlarının bilinçsiz kullanımla halen bozulmaya devam ediyor olması, hayvancılık için önemli bir problemdir.

F.1.3.

Sulak Alanlar:

a)Odun ve diğer orman ürünleri sağlaması: Ormanlar çeşitli nitelikteki ürünlerin kaynağı olarak büyük ölçüde önem taşır. Orman ürünleri asli ( odun ) ve tali ( odun dışı ) ürünler olarak iki grupta toplanmaktadır. Ormandan sağlanan asli ürün odun hammaddesi olup buda yapacak ve yakacak odun olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Orman tali ürünleri ise bitkisel hayvansal ve mineral nitelikte olan ürünlerdir. Ormancılık sektörünün ülke ekonomisine katkıları,ölçülebilen ve ölçülmesi kolay olan katkılar ile, para ile ifade edilmeyen ve ifade edilmesi güç olan katkılar olarak iki ana gruba ayırırız. Ölçülebilen katkıların ana unsuru,asli ve tali orman ürünleridir.Parasal olarak ölçülemeyen katkıları ise,iklim, toprak ve su gibi tabiat elamanlarını koruması ve denge içinde tutması,su rejimini düzenlemesi,erozyonu önlemesi/ekreasyon ihtiyaçlarını karşılaması,insan sağlığını olumlu yönde etkilemesi,turizme katkısı vb b)Su sağlama,su varlığını koruma ve düzenlemesi: Ormanlar başta içme suyu olmak üzere.,tanm ve endüstrinin ihtiyaç duyduğu suyu sağlar. Orman örtüsü ve toprağı yeraltı sularının oluşmasına yardım eder ve yer altı su kaynaklarının yıl boyunca sürekli ve düzenli olarak katkıda bulunur. c)Toprağı ve toprak verimliliğini koruması: Toprağın,sularla yıkanmasına ve rüzgarlarla taşınmasına erozyon denilmektedir. Ormanlar rüzgarın hızını azaltmak,yağışların ve akarsuların toprakları koparma ve sürükleme gücünü zayıflatmak suretiyle toprağı erozyona karşı en iyi

148

biçimde koruyarak taşınmasını önler. d) klim üzerinde olumlu etki yapması: Ormanlar, yıllık mevsimlik ve günlük aşırı sıcaklıkları düzenler,toprağın donmasını ve çözelmesini geciktirir.Ayrıca ormanlar su buharını yoğunlaştırarak yağmur haline gelmesine neden olur. Öte yandan rüzgarların kurutucu etkilerini azaltır. e)Eğlenme ,dinlenme ve öteki boş zamanlan değerlendirme imkanları sağlaması: Ormanlar aynı zamanda gezme dinlenme alanlarıdır. Günümüzde büyük kentlerdeki nüfus artışı sanayileşme ve yaşam düzeyinin yükselmesi insanları eğlenme,dinlenme ve boş zamanlarını değerlendirme imkanı sağlar. f)Sağlık üzerinde etkili olması: Ormanların iklim üzerinde olumlu etkisi ile yerleşme alanlarının çevresindeki hava kirliliğini ve gürültüyü önlemesi insan sağlığı bakımından büyük önem taşır. Ayrıca ormanların rekreasyon yönünden yararlı etkileri de insanların beden ve ruh sağlığı üzerinde olumlu rol oynar. g) ş alanı ve geçim alanı sağlaması Ormanlar gerek ürün gerekse hizmet biçimindeki yararlarının topluma sunulması ile ilgili işlemlerde geniş bir işlendirme olanağına sahiptirler, h)Ulusal savunma ve güvenlik bakımından yararı: Ormanların yurt savunması ve güvenliği bakımından yararlı hizmetleri savaş ekonomisi ve tekniğine yöneliktir. Savaş ekonomisi yönünden yararı:Savaş tesisleri ile çeşitli araç,gereç ve silahların yapımında odun kullanılmasından ileri gelmektedir. I)Ormancılık sektörünün ülkemiz enerji üretimine etkisi: Ülkemizde yakacak odun üretimi yıllık ortalama 28 milyon m3 .Bu rakam içersinde Orman Bakanlığının ve özel sektörün katkıları bulunmaktadır. Yakacak odunun diğer enerji kaynakları arasındaki payı %20 dir.Bu oran 15 milyon ton kok kömürüne eşittir. J) Orman köylerine olan katkısı: “Yakın çevresinde bulunan köyler için tek geçim kaynağıdır.Ormancılık faaliyetlerinde iş gücü ihtiyacı orman köylerinden karşılanır.

F.1.4.

Diğer Alanlar (Stepler vb.):

Dinar Orman şletme Şefliği hudutlarında kalan Dinar merkez, Bademli, Payamlı, Yelalan, Körpeli, Yıprak, Akçin, Çiçektepe, Sütlaç, Avdan, Bilgiç, Keklicek, Çamköy, Karataş, Palaz, Tekin, Yeşilçat, Cerityaylası, Başmakçı, Sarıköy, Ovacık ve Muratlı köylerinde orman kadastro çalışmaları yapılmış olup, 6831 Sayılı Orman Kanununun 2/B Fıkrası gereğince 31/12/1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliği tam olarak kaybolan, üzerinde ağaç ve ağaçcık toplulukları bulunmayan, ormancılık faaliyetleri ve ekonomisi yönünden orman olarak kalmasında yarar olmayan tarım alanı veya otlak, kışlak, yaylak gibi hayvancılıkta kullanılmasında yarar olduğu tesbit edilen 49,43 Ha. araziler orman sınırları dışarısına çıkarılmıştır. Dazkırı Orman şletme Şefliği hudutlarında kalan Dazkırı Merkez, Hasandede, Hisaralan, Darıcılar, dris ve yayla köylerinde orman kadastro çalışmaları yapılmış olup, 6831 sayılı Orman Kanununun 2/B maddesi gereğince 31/12/1981 tarihinden önce bilim ve fen bakımından orman niteliği tam olarak kaybolan, üzerinde ağaç ve ağaççık toplulukları bulunmayan, ormancılık faaliyetleri ve ekonomisi yönünden orman olarak kalmasında yarar olmayan tarım alanı veya otlak, kışlak, yaylak gibi hayvancılıkta kullanılmasında yarar olduğu tesbit edilen alan olarak ayrılan yer yoktur. Dinar ve Dazkırı Orman şletme Şefliklerinin Orman Amenajman Planları 1997-2006 yıllarını kapsayacak şekilde Orman Amenajman heyetleri tarafından yapılmış olup, her 10 yıllık plan uygulama süresinin bitiminden itibaren bir on yıllık planlama daha yapılmaktadır. Dinar ve Dazkırı Orman şletme Şefliklerinin çalışma alanları içerisinde orman dışı kullanım amaçlı olarak taş ocağı, kum-çakıl ocağı, turba maden ocağı, mermer ocağı işletilmesine 6831 sayılı Orman Kanununun 16,17 ve 18. maddeleri gereğince izin verilmiştir. Bölgede orman muhafazasında bilim ve fen bakımından hiçbir yarar görülmeyen ve tarım alanlarına dönüştürülen miktar 4500 ha dır. Bölgede orman niteliğini tam olarak kaybetmiş alan yoktur. Bölgede orman planlaması ile ilgili yapılmış çalışmalar 10 yılda bir kez OGM’ce görevlendirilen amenajman heyeti tarafından yapılmaktadır. yoktur. Bölgede orman alanlarının orman dışı kullanım amaçları ile yasal dayanaklar doğrultusunda daraltılması ile ilgili yapılmış çalışma BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN

149

143 0 0 0 0 471 339 365 2.813 1.138 0 10.412 11. Zon % Bayat 0 0 0 0 0 105 742 401 0 1.183 8 0 0 0 0 0 0 0 0 0 Şuhut Zon Top.748 5.889 36.511 2.130 0 0 0 32.547 5 54 1.719 0 0 0 0 196 196 2.857 7 49.926 1.309 925 0 0 0 733 376 147 4.490 4 3.154 3.189 38.458 0 150 .310 0 0 0 7.F.895 17.Habitat ve Toplulukları: Çayır-Mera arazilerinin toprak sınıflan içindeki dağılımı lçeler Merkez Bolvadin Çobanlar Kızılören Hocalar Sandıklı Sincanlı 1 84 81 0 0 0 47 72 0 284 2 1.318 3 2.704 53. Zon % Başmakçı Dazkırı Dinar Evciler Zon Top.165 6 12.390 0 0 0 0 0 625 4.1.248 0 1.670 2.947 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 5.299 1.898 0 23.173 0 0 0 704 290 81 5.570 611 209 0 2.191 622 0 1.400 195.062 12.2.760 21 .Flora: F.2.

LR(Ic) ACERACEAE (Akçaağaçgiller) Acer hyrcanum Fisch. AFYONKARAH SAR B TK LER N L STES SINIRLARINDAK ENDEM K Acanthus hirsutus Boiss. B)AFYONKARAH SAR SINIRLARINDA YAYILIŞ GÖSTEREN ENDEM K B TK LER VE TEHL KE SINIFLARI Afyonkarahisar sınırlarında doğal olarak yayılış gösteren 1850 taksondan 242’ i ülkemiz. Zon % Çay Sultandağ Zon Top. BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN 123 0 0 123 993 431 88 1. Caryophyllaceae (85). En fazla endemik türe sahip familyalar sırasıyla. Fabaceae (140).996 14.512 2.3.688 3.210 0 0 1.710 15.671 135 3.018 3.442 570 0 570 4. 247 endemik bitkiden 2’ si CR (Critically Endangered-çok tehlikede). Lamiaceae (Ballıbabagiller) 30. 22’ si VU (Vulnerable-zarar görebilir) ve 212 ‘ i LR (Lover Risk-az tehdit altında) IUCN kategorisine girmektedir.663 1.210 3.287 8. 11’ i EN (Endangered-tehlikede). Türler ve Populasyonlar: Habitat ve Toplulukları: A)AFYONKARAH SAR FLORASI Afyonkarahisar ili sınırlarında yapılan floristik çalışmalar sonunda yaklaşık 1850 bitkinin yayılış gösterdiği belirlendi. Afyonun florasında en fazla takson içren familyalar sırasıyla.573 1.910 4.509 13.681 1. Scrophulariaceae (Sıracaotugiller) 24 ve Caryophyllaceae (Karanfilgiller) 14’ tür.2.674 27. Brassicaceae (95).369 12.319 0 F. LR(cd) DICOTYLEDONES ( K ÇENEKL LER) ACANTHACEAE (Ayıpençesigiller) 151 .030 59. Lamiaceae (111). Poaceae (120).625 2.909 92. Asteraceae (190).970 472 2.3.284 80 3.069 5. Fauna: F.921 13.937 1.945 72. 5’ i ise Afyon için olmak üzere toplam 247’ sinin endemik olduğu tespit edildi. et Mey.146 0 0 0 0 0 302 302 256 175 431 2.309 1.1.709 4. Liliaceae (60) ve Rosaceae (55)’ dir. Zon % Genel Top.083 16.503 1.043 0 0 0 709 5. Astragalus (Geven) 28 ve Verbascum (Sığırkuyruğu) 18 türle en fazla endemik türü olan genuslardır.subsp.Emirdağ hsaniye scehisar Zon Top. Fabaceae (Baklagiller) 40.394 338.2. F.keckianum (Pax) Yalt. Asteraceae (Papatyagiller) 33.

discoidea Boiss.subsp.haradjianii(Grintz.Schwarz LR(nt) CRepis macropus Boiss.)BrowiczLR(Ic) ASTERACEAE (COMPOSITAE) (Papatyagiller) Achillea phrygia Boiss.) Chamb.VU C.) Heywood subsp. compactum Boiss. subsp.) Bornm.LR(cd) P.reuterana Boiss. sipyleum O.calolepis Boiss. LR(Ic) ASCLEPIADACEAE Vincetoxicum fuscatum (Hornem.orientale GriersonLR(Ic) Tragopogon aureus Boiss.et ReeseLR(cd) A.et Heldr.calycinum Boiss.macrosciadia Boiss.LR(Ic) C.H.wiedemanniana Fisch.)Tausch subsp. LR(cd) Echium orientale L. subsp. LR(Ic) Senecio castagneanus DC.) Bornm.et Bal.et Zahn)Sell et West LR(Ic) Ptilostemon afer (Jacq. LR(Ic) Carduus nutans L.LR(cd) A. LR(Ic) F.canescensLR(Ic) Barbarea trichopoda Hausskn.)Eig LR(Ic) Pilosella hoppeana (Schultes)C.pateri Nyar. var.H. LR(nt) Bupleurum heldreichii Boiss.VU C.VU C.LR(Ic) H.)Rech.et Bal.pseudocreticum Davis et Par.LR(nt) Boreava aptera Boiss.LR(Ic) A.LR(Ic) Cicerbita variabilis (Bornm.LR(Ic) BRASSICACEAE (Hardalgiller) Alyssum argyrophyllum Schott et KotschyLR(nt) A. LR(Ic) Cirsium alatum(Gmelin)Bobrov subsp. LR(Ic) Tripleurospermum callosum(Boiss. subsp. et Heldr.et Heldr.) Reichb.LR(Ic) Moltkia aurea Boiss.boissieri(Kusn. subsp. et Heldr.mathiolifolia Boiss.LR(Ic) Onosma armenum DC.-Mor. fil.et F. DC.LR(Ic) Paracaryum aucheri (A. huetii Boiss.ex Bornm.LR(Ic) A.LR(Ic) C.glandulosa Hub.)Boiss.turcicum SnogerupLR(nt) Ferulago aucheri Boiss.eburneus Greuter LR(Ic) Scorzonera eriophora DC.APIACEAE (Maydonozgiller) Astrantia maxima Pallas subsp.Schultz subsp. EN Hieracium lasiochaetum (Bornm.LR(Ic) B.) Greuter subsp.falcato-incurvus P. et Mey.KochLR(Ic) C. LR(Ic) Helichrysum chionophilum Boiss.W. et Freyn ex Hausskn. LR(Ic) C.inexpectata WagenitzLR(Ic) C. var. et Bal. LR(Ic) F.et Bal.aciphylla Boiss.leucopsis DC.-Mor. LR(Ic) Onopordum anatolicum (Boiss.sintenisii Freyn LR(nt) C.polyclada DC. et Zahn) Sell et West LR(Ic) Inula anatolica Boiss.Hossain LR(Ic) BORAGINACEAE (Hodangiller) Alkanna tinctoria (L.lydia(Bornm.et Bal.LR(Ic) Peucedanum chryseum (Boiss.aurantiacum Boiss. LR(Ic) Tanacetum cadmeum (Boiss.pateriLR(Ic) Aubrieta canescens (Boiss.phrygia Bornm. LR(Ic) Anthemis aciphylla Boiss.fil.platycarpa Boiss.)E.et Bal.teretifolia Willd.wallii Hub.olympica C. LR(Ic) Jurinea pontica Hausskn. VU Draba bruniifolia Stev. subsp.aciphyllaLR(Ic) A.hetrocoma(Fenzl)Coode et Cullen 152 .Davis LR(cd) Centaurea aphrodisea Boiss. LR(Ic) A.

anatolicaLR(Ic) M. condensatus Ledeb.LR(nt) E.)Janchen subsp.) Woron var.leucophaeusLR(Ic) D.)Miller subsp. VU A. LR(nt) A. kotschyanum Gay LR(Ic) E.) Woron.lycaonicum Coode et CullenLR(Ic) DIPSACACEAE (Fesçitarağıgiller) Pterocephalus pinardii Boiss.-Mazz. anatolica (Boiss.et JanchenLR(Ic) Helianthemum nummularium (L.et Bal.var. LR(nt) 153 . et Long LR(Ic) CARYOPHYLLACEAE (Karanfilgiller) Arenaria acerosa Boiss.macrostegia (Bornm.LR(Ic) Dianthus anatolicus Boiss. et Heldr)Coode et Cullen LR(nt) S.LR(Ic) A. lyrata Lam. akscheherensis Freyn et Bornm.echinus(Boiss. podperae Sirj. ledebouriana Fenzl var.subsp. acmonotrichus FenzlLR(Ic) A. LR(nt) A.) Chamb.) Chamb.-Mor. et Heldr.orientalis (Lam.LR(Ic) Minuartia anatolica (Boiss.campylosema Boiss. et Bal.pestalozzae (Boiss.)Bornm.alpinus Boiss. leucophaeus Sibth. Schwarz VU Velezia hispida Boiss.linifoliumLR(Ic) Campanula argaea Boiss. et Heldr.LR(nt) A.nana(Stapf)SchulzLR(Ic) Erysimum alpestre Kotschy ex Boiss. gaeobotrys Boiss. subsp.linifolium(Boiss. et Sm. et Spach)Hub. flavescens Boiss.LR(Ic) CAMPANULACEAE (Çançiçeğigiller) Asyneuma compactum (Boiss. EN A. var.)DamboldtLR(Ic) A.LR(Ic) A.phrygia(Bornm.LR(Ic) Gypsophila tubulosa (Jaub.baibutensis BungeLR(Ic) A.pinetorum Boiss.lyrataLR(Ic) C.)Mc NeillVU M.atropurpureus (Boiss. LR(Ic) A.et Spach)Boiss.LR(Ic) A. falcata L. var.LR(Ic) Scabiosa hololeuca Bornm.)McNeillLR(cd) Saponaria chlorifolia Kunze LR(Ic) Silene caryophylloides (Poiret)Otth subsp.iconia PhitosEN C.LR(nt) A.melanophrurius Boiss.sorgerae Phitos CR CAPRIFOLIACEAE (Hanımeligiller)Lonicera caucasica Pallas subsp.LR(nt) A.et Heldr.LR(Ic) A. oxytropifolius Boiss.melanocephalus Boiss.pisidicus Boiss.LR(Ic) A.)Hand.et Heldr. var.EN EUPHORBIACEAE (Sütleğengiller) Euphorbia anacampseros Boiss.lydia (Boiss. subsp. var.VU D. LR(Ic) C. mitchelianus Boiss.balansae Boiss.LR(Ic) A. pallidum Boiss.anacampserosLR(Ic) E.erinaceus Boiss. Schwarz LR(Ic) FABACEAE(LEGUMINOSAE) (Baklagiller) Astragalus acicularis Bunge LR(Ic) A.mesogitanus Boiss. sipylea O.LR(Ic) M. lydius Boiss.)Bornm.limonifolium (L. lycius Boiss. LR(Ic) A. EN Thlaspi violascens Boiss. paecilanthus Boiss. leucocephaloides (Bornm.)O.densifolius Lam.LR(Ic) A. LR(nt) A.)Damboldt LR(nt) A. lydus Boiss. subsp.subsp.LR(Ic) D.mesogitana (Boiss.LR(Ic) CISTACEAE (Ladengiller) Fumana paphlagonica Bornm.pauciflora Mc Neill LR(Ic) Bolanthus minuartioides (Jaub.LR(Ic) D.

-Mor.carminea(P.Davis LR(Ic) M.smyrnaea Rech.DavisLR(cd) Stachys cretica L.) Jalas var.LR(nt) Origanum sipyleum L. LR(Ic) S.)Zoh.reeseana(Guyot)Hub.)Rabson var. VU LAMIACEAE(LABIATAE) (Ballıbabagiller) Ajuga bombycina Boiss. trojanus Stev.MillLR(nt) Marrubium astracanicum Jacq.iberica var.tmoleus Boiss.LR(cd) Thermopsis turcica Kit Tan. et Heldr. LR(nt) A.bounacanthus(Boiss. fil.anatolica P. LR(Ic) Teucrium chamaedrys L. aviculariifolium Jaub. et Huet LR(Ic) O.subsp. cryptantha Montbret et Aucher ex Bentham LR(Ic) S.Davis) P.LR(Ic) S. et Spach subsp.LR(Ic) T. et Spach subsp. subsp. heterophyllum Vent.phrygia P.H. LR(cd) A. et Heldr.LR(Ic) Lathyrus tukhtensis Czecz.-Mor. subsp.glandulosidens(Hub.linearis Boiss. LR(Ic) A. globosum Montbret et Aucher ex Bentham subsp.cedronella Boiss. tmolea Boiss. LR(cd) S. LR(Ic) S. LR(Ic) FAGACEAE (Kayıngiller) Quercus vulcanica (Boiss. et Heldr. dichroantha Stapf.LR(nt) Sphaerophysa kotschyana Boiss. fil. burdurensis P.H. condensata Boiss.)Chamb.elongatum (Willd.densipilosa Bhattacharjee LR(Ic) S.pisidica Boiss. LR(Ic) S.antalyanus (Klokov)JalasLR(nt) 154 . subsp.A. dichotoma Huter LR(Ic) S.filLR(Ic) Thymus longicaulis C. LR(Ic) P.VU S. cretica L.Aytaç.depilatum (Freyn et Bornm.DönmezVU S. involucrata Spach LR(Ic) Hedysarum pestalozzae Boiss. wiedemannianus Fischer LR(nt) Cytisopsis dorycniifolia Jaub. aviculariifolium var. var.LR(nt) Ballota nigra L.LR(nt) A.macrodon (Bornm. pisidica Boiss. stereocalyx Bornm. fil. aviculariifolium Jaub.et Bal. subsp. nissolii L. squalidus Boiss. pannonicum Jacq. ex Bentham LR(Ic) Sideritis akmanii Z. chionaea Boiss.H. LR(Ic) P.chaubardii (Boiss. Presl subsp. prusianus Boiss. LR(Ic) ILLECEBRACEAE Paronychia carica Chaudhri VU P.globosumLR(Ic) Micromeria cristata(Hampe)Gris. LR(nt) A.)R.tauricolum Rech.H.LR(Ic) Onobrychis armena Boiss. subsp.et Heldr.anotolica Rech. Davis LR(Ic) Lamium eriocephalum Bentham subsp.DavisVU M.et Noe LR(nt) A. strictispinis Boiss. Gibbs LR(cd) G.depilatum LR(Ic) H.H. cristata (Hampe)Gris.LR(nt) Genista aucheri Boiss.H.leptoclada O. vulnerariae DC. Vural et KüçüködükCR Trifolium caudatum Boiss.Schwarz et P.Ekici et A. ex ) Kotschy LR(nt) GUTTIFERAE (Binbirdelikotugiller) Hypericum adenotrichum Spach LR(Ic) H. M. subsp.et Spach subsp.LR(Ic) G. LR(Ic) Phlomis armeniaca Willd. aviculariifoliumLR(Ic) H. LR(Ic) Salvia cadmica Boiss. subsp.)P.Davis LR(Ic) Nepeta viscida Boiss. subsp. ex Reichb..LR(nt) A. iberica Bieb.

LR(Ic) Scrophularia cryptophila Boiss.fil.major Boiss. var.nitida Sm.LR(Ic) SANTALACEAE Thesium scabriflorum P. LR(Ic) V.brachystachyum Boiss.pestalozzae Boiss.LR(cd) V. var. insulare Boiss. sipyleus Boiss.Pawl.)Lindney LR(Ic) Delphinium fissum Waldst. phrygium Bornm.)Wag.latibracteata(Boiss.splendidum Boiss.pycnostachyum Boiss. et Schönb.hirsutum L. subsp. lilaciflora Boiss. var.VU RUBIACEAE (Kökboyasıgiller) Asperula lilaciflora Boiss.confertiflora (Boiss.anatolicum(Boiss. LR(Ic) ROSACEAE (Gülgiller) Alchemilla bursensis B.-Mor. LR(Ic) R. LR(Ic) A.campanelliferum Ehrend. subsp.symes Murb. subsp. et Trautv. LR(cd) V. krauseanum Murb. uschakense ( Murb.var. lachnopus Hub.subsp.H. hirsutum L. stricta Boiss.stricta Boiss. afyonense Hub.brevifoliumLR(Ic) G..anatolicum Chowdhuri et DavisLR(Ic) Ranunculus demissus DC.et Kit subsp.genistifolia (L.et Huet var.sipyleus var. reuterianus Boiss.LR(Ic) A.et Rech.pseudoanatolicum Davis LR(Ic) PAPAVERACEAE (Haşhaşgiller) Glaucium grandiflorum Boiss.anatolicum LR(Ic) L. EN V.hirtella (Boiss.)Ehrend. LR(cd) V. et Mey.chrysorrhacos Boiss. subsp. heterobarbatum Hub.subsp. luridiflorum Hub.EN V. LR(Ic) 155 .) Mill.subsp.LR(Ic) POLYGONACEAE (Karabuğdaygiller.-Mor.-Mor.VU V.-Tem.LR(Ic) Crucianella disticha Boiss.torquatum CullenEN Papaver apokrinomenon Fedde LR(Ic) P.virchowii Aschers et Sint ex Boiss. zygioides Griseb.phrygia (Bornm.-Tem. LR(Ic) LINACEAE (Ketengiller) Linum cariense Boiss. subsp. LR(nt) A.Mor.LR(Ic) V.lycaonicus(Celak. nudatum Murb. cheiranthifolium Boiss.)Ehrend. brachysepalum (Fisch.-Mor.dumosum Boiss. LR(nt) V.)Boiss.)RonnigerLR(Ic) Wiedemannia orientalis Fisch.Davis VU SCROPHULARIACEAE (Sıracaotugiller) inaria corifolia Desf. Çobandeğneğigiller) Polygonum afyonicum Leblebici et GemiciEN P.sipyleusLR(Ic) T.Kuntze LR(Ic) V.)Schönb. LR(Ic) RHAMNACEAE (Cehrigiller) Rhamnus petiolaris Boiss.spicatumLR(Ic) P. LR(cd) PLUMBAGINACEAE (Dişotugiller) Acantholimon acerosum (Willd.et Heldr.)Hayek var.VU V.LR(cd) G.)Hub.monticola Ehrend. LR(Ic) Verbascum adenocarpum Hub. et Heldr.stenocarpum Boiss.EN Crataegus x bornmuelleri Zabel LR(nt) Potentilla buccoana Clem.nudatum LR(nt) V. var.)O.VU V.LR(Ic) V. LR(Ic) Limonium lilacinum(Boiss.LR(cd) V.heldreichii Boiss. subsp.lilacifloraLR(nt) A. LR(Ic) L.subsp. var. EN V. LR(Ic) Galium brevifolium Sm. spicatum Boiss.salebrosum Coode et CullenLR(cd) RANUNCULACEAE (Düğünçiçeğigiller) Consolida aconiti (L.et Bal. LR(Ic) L.T.-Mor. et Heldr.et Bal.et Heldr.LR(cd) V.) DavisLR(Ic) Pedicularis cadmea Boiss.

a)Ağaç Örtüsü Afyon’ da Pinus nigra Arn..pallasiana (Lamb.var. fil.-Yves)Markgr. muscarimi Medikus VU Ornithogalum alpigenum StapfLR(nt) Tulipa armena Boiss. Cistus laurifolius L. paphlagonica F.lycica (Baker) MaraisLR(Ic) POACEAE (GRAMINEAE) (Buğdaygiller) Elymus lazicus (Boiss. Sultandağları ve Ahırdağı’ ında yayılış göstermekte olup Afyonkarahisar’ daki ağaç türleri arasında en geniş alanı kaplamaktadır. (Binbirdelikotu)’ dur.Schwarz (Mazı meşesi).) MelderisLR(Ic) Festuca paphlagonica (St.(Kermes meşesi).) Holmboe’ nın tahrip edildiği Akdağ. habitatları bakımından karalarda yayılış gösterenler ve sulak alanlarda yayılış gösterenler şeklinde başlıca iki tipe ayırmak mümkündür. VU Pseudophleum gibbum (Boiss. Populus tremula L. ve Castanea sativa Miller topluluklar oluşturan başlıca ağaç türleridir.boissieri (Reuter) O. toplulukları ise Akdağ’ da bulunmaktadır.LR(Ic) MONOCOTYLEDONES (B R ÇENEKL LER) IRIDACEAE (Süsengiller) rocus flavus Weston subsp. sibthorpianum Sch.LR(Ic) A. b)Çalı Örtüsü Çalı örtüsünü oluşturan başlıca türler. Juniperus excelsa Bieb. Doğan VU var.LR(Ic) VALERIANACEAE (Kediotugiller) Valerianella glomerata Boiss. Ahırdağı (Sincanlı).)M.phrygia (St. ex) Kotschy Sultandağları ve Kumalardağı’ nda geniş alanlar kaplamaktadır. schachtii Markgraf LR(Ic) JUNCACEAE (Hasırotugiller) Juncus sparganiifolius Boiss.BrickellLR(nt) C. Juniperus excelsa Bieb.Baytop et Mathew VU C.-Dannenb. subsp.crassifolia Boiss.et Bal. avellana (Çalı fındığı). Yves)Markgr.)BakerLR(Ic) M. Sultandağları. özellikle Pinus nigra Arn.cerris Akdağ. Bu vejetasyon tipinde ağaç örtüsünü temsil eden 7. Meşe türlerinden Quercus coccifera L.- AFYONKARAH SAR’ DAK B TK TOPLULUKLARI Afyonkarahisar’ ın coğrafi sınırları içinde yayılış gösteren bitki topluluklarını.(Titrek kavak) ve Hypericum heterophyllum Vent. ve Juniperus foetidissima Willd. et Sch. subalpin vejetasyonunu temsil eden 4 ve stebi temsil eden 4 bitki birliği ve topluluğu belirlenmiştir. et Sint.ex BakerLR(Ic) I. et Kotschy ex Buchenau LR(Ic) LILIACEAE (Zambakgiller) Allium scabriflorum Boiss. çalı.) Holmboe.et Huet subsp.et Bal.et Heldr. Bir Avrupa-Sibirya floristik bölge temsilcisi olan Castanea sativa Miller türü ise Afyonkarahisar merkeze bağlı Erkmen ve Çakırköy’ ün güneyindeki tepelerin kuzey yamaçlarında topluluklar meydana getirmiştir.pallasiana (Lamb. Bu türlerden Pinus nigra Arn.) Melderis subsp. Quercus coccifera L.pinifolia (Hackel ex Boiss.. çalı örtüsünü temsil eden 6. Yine meşelerden ülkemiz için bir endemik tür olan Quercus vulcanica (Boiss.cerris.divaricatus (Boiss. 1)Karalarda Görülen Bitki Toplulukları Ağaç.fleischeri GayLR(Ic) Iris kerneriana Asch.subsp.-Dannenb. ve Quercus 156 .crassifoliaLR(Ic) Gagea bithynica Pascher LR(Ic) Hyacinthella lineata (Steudel)Chouard LR(Ic) Muscari aucheri(Boiss.Veronica dichrus Schott et KotschyLR(nt) V.subsp.bourgaei Baker LR(Ic) M. Quercus cerris L. Afyonkarahisar Başkomutan Tarihi Milli Parkı’ nda yayılış göstermekte ve çalıları oluşturan türler arasında en fazla alanı kaplamaktadır. burthii Meikle LR(Ic) ritillaria armena Boiss. Corylus avellana L. Sultandağları. Afyonkarahisar Başkomutan Tarihi Milli Parkı ve Ahırdağı’ nda büyük topluluklar oluşturur. Pinus brutia Ten.var.LR(Ic) Colchicum baytopiorum C. multifida L. Pinus brutia Ten.)Bornm. Quercus vulcanica (Boiss.(Laden). Türkiye’de olduğu gibi Afyonkarahisar’ da da en geniş yayılış gösteren meşe türlerinden Quercus cerris L.subsp.D. Bayat-Köroğlubeli. subalpin ve step bitki topluluklarını içine alır. latifolium Kirk LR(Ic) M.dissectus T.) Holmboe başlıca Akdağ. Juniperus foetidissima Willd. Bu örtüyü oluşturan türlerden Cistus laurifolius L. ex) Kotschy.pallasiana (Lamb. LR(Ic) F.LR(cd) subsp.var. Quercus infectoria Oliv.var..LR(Ic) Nephelochloa orientalis Boiss.et Heldr.

BAŞA DÖN BAŞA DÖN F.Schwarz Akdağ’ da. subsp.boissieri (Reuter) O.3. Populus tremula L. F. Astragalus angustifolius Lam.3.) Desv. hayvanlarımızın yaşatılması hususunda gerekli titiz çalışmayı ilke edinmiş olup.2. Juniperus communis L. Hypericum heterophyllum Vent. F. (Geven) Afyon Başkomutan Tarihi Milli Parkı ve Kumalar Dağı’ nda. ve bir ülkemiz için bir endemik tür olan Limonium lilacinum (Boiss.1. Eleocharis palustris (L. Evcil Hayvanlar: F. pinifolia (Yumak otu) Akdağ’ da.3. Peganum harmala L. Polygonum amphibium L.) Palla topluluğu Çapalı ve Eber Gölü’ nde ve Juncus gerardi Lois. (Bodur ardıç) ise Akdağ ve Sultandağlarında topluluklar oluşturmaktadır.var. Bu köpeklerden 45 adedi 2005 yılında kısırlaştırılmış durumdadır.. (Yumak otu) Akdağ’ da.(Kunduzotu) toplulukları ise Afyon. Halen Köpek Bakım Merkezimizde bakıma alınan 148 adet köpek mevcuttur. Bolboschoenus maritimus (L.3.alpina (Sm.3.Kısırlaştırılan hayvanlar iyileşme döneminden sonra Tarım l Müdürlüğü’nce kuduz aşısı yapılarak tekrar köpek bakım merkezinde bakıma alınmaktadır. Alhagi pseudalhagi (Bieb.3.3. itlaf çalışması kesinlikle yapılmamaktadır. (Dar yapraklı su sinirotu) Akşehir Gölü’ nde. 2)Sulak ve Bataklık Alanların Bitki Örtüsü Sulak ve bataklık alanlarda toplam 15 bitki birliği ve topluluğu tespit edilmiştir. Bunlardan Myriophyllum spicatum L.Söz konusu hayvanların korunması.) Palla var.1.gerardi (Hasır otu) topluluğu Acı Göl’ de.et Bal. BayatKöroğlubeli ve Akdağ’ da.ptilodes (Geven) ve Festuca pinifolia(Hackel ex Boiss. subsp.var. Astragalus flavescens Boiss. hayvanların yaşatılması hususunda gerekli titiz çalışmayı ilke edinmiş olup.1.Köpek bakım merkezimiz 100 hayvan alabilecek kapasitede olup. Typha angustifolia L. Schoenoplectus litoralis (Schrader) Palla (Saz otu).3. Türler ve Populasyonları: F.Ayrıca 04 Temmuz 2002 tarihi itibariyle Belediyemiz ve AKÜ Veteriner Fakültesi işbirliği ile hayvan hakları hususunda kamuoyunun bilinçlendirilmesi çalışmaları başlatılmış olup.infectoria Oliv.3.3. F.) Wag.(Üzerlik otu) bitkisi ise Afyonkarahisar merkeze bağlı Beyazıt Mahallesi çevresinde topluluklar oluşturmaktadır. d)Step Bitki Örtüsü Astragalus ptilodes Boiss.) Roemer et Schultes (Bataklık sivri sazı)..3.(Boynuzotu) toplulukları Akşehir ve Eber Gölü’ nde Schoenoplectus lacustris (L.) Trin.. 2. Sahipli Hayvanlar: Afyonkarahisar Belediyesi sınırları içerisinde servisimize kayıtlı 265 adet sahipli hayvan( kedi – köpek)Bulunmaktadır. Hayvan Yaşama Hakları: F.(Hasır otu). Hayvan sahipleri sağlıklı bakım ve aşılar hakkında bilgilendirilmektdir. c)Subalpin Vejetasyon Astragalus angustifolius Lam.3.maritimus. 3. Potamogeton lucens L. Potamogeton pectinatus L. bakımı ve aşılanması yıl içerisinde periyodik olarak takip edilmektedir. Phragmites australis (Cav. Afyonkarahisar Belediyesi Veteriner Müdürlüğü bünyesinde bulunan başı boş hayvanların toplanması işini yürüten ekipler. Hayvan Hakları ihlalleri: Belediyemiz Veteriner Müdürlüğü bünyesinde bulunan başıboş hayvanların toplanması işini yürüten ekiplerimiz.) Celak. çalışmalar devam etmektedir. (Geven) Ahırdağı ve Sultandağları’ nda topluluk oluşturan başlıca türlerdir. Artemisia campestris L. Nesli Tehlike Altında Olan ve Olması Muhtemel Evcil ve Yaban Hayvanlar: Şehrimizdeki nesli tükenen hayvanlar hakkında servisimizde herhangi bir kayıt bulunmadığından bu konuda herhangi bir bilgi mevcut değildir.) Bornm. subsp. Alisma gramineum Lej. itlaf çalışması kesinlikle yapılmamaktadır.ex Steudel (Kamış). subsp.subsp.angustifolius (Geven)-Astragalus microcephalus Willd.(Su çobandeğneği).var.(Yavşan otu) Bayat-Köroğlubeli’ nde. burada bakıma alınan hayvanlar 10 gün süre ile müşahade altında tutulduktan sonra AKÜ Veteriner Fakültesinde kısırlaştırma işlemi yapılmaktadır.Bu arada vatandaşlardan talep gelmesi durumunda hayvan bedeli Belediyemize yatırılmak kaydıyla vatandaşlara istediği hayvan verilmektedir. Bayat-Köroğlubeli. km’ sinde ve Ahmet Nejdet SEZER Kampüs’ ü BAŞA DÖN çevresinde geniş yayılış göstermekte ve topluluklar oluşturmaktadır. Avrupa-Sibirya floristik bölge temsilcisi türlerinden olan Corylus avellana L. avellana ise Sultandağları’ nın Akşehir ve Eber göllerine bakan kuzey yamaçları ile Akdağ’ da da topluluklar oluşturmaktadır. 157 .3.1.angustifolius (Geven)-Festuca punctoria Sm. Sahipsiz Hayvanlar: Belediye sorumluluğu içerisindeki sahipsiz başıboş hayvanlar ekiplerimizce yakalanarak köpek bakım merkezimizde bakıma alınmaktadır.2.zmir yolunun 7. Ceratophyllum demersum L..

F.3. 4.Bunun dışında çalışma bulunmamaktadır. Şekil 22: Kocayaylada Bitkilerinden Bazıları 158 . Valilikler.3. Belediyeler ve Gönüllü Kuruluşlarla şbirliği: Afyonkarahisar Belediyensinin bu konuda yaptığı çalışmalar sürekli takip edilmektedir.

1936). Diğerleri sadece genç sinonim isimler olarak literatürde geçmektedir. Ayrıca Euchloe (Elphinstonia) penia penia (Freyer. Lasiommata maera orientalis (Heyne. Bu çalışmada Lepidoptera taksonomisi ve nomenklatürü ile ilgili son yıllarda yapılan değişikliklere de yer verilerek bölge faunasının bilimsel isimleri güncelleştirilmiştir.1771). anatolica Wagner). Sultandağları’ndan tanımlanan ve geçerli olan beş takson.[1852]) ve Spialia (s. Lycaenidae familyasından Plebejus argus (ssp.[1894]). Zerynthia (Allancastria) deyrollei deyrollei (Oberthür. (Sublysandra)) myrrhus myrrhus (Herrich-Schäffer. Sultandağları’ndan bugüne kadar Papilionoidea ve Hesperioidea’ya ait toplam 15 takson tanımlanmıştır.1775). 123’ü alttür seviyesinde teşhis edilmiştir. Bunlardan 8’i tür. Tomares nogelii nogelii (Herrich-Schaffer.03.1766)’nın genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. 2000). 159 . Argynnidae (2). Ülkemiz Mevzuatı Uyarınca Korunması Gerekli Alanlar Afyon ili çerçevesinde çalışmalarımız sırasında.1780) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.) asabinus asabinus (Gerhard.1891’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. Hesperiidae (3). Cupido (Everes) argiades argiades (Pallas. Polygonia egea (Cramer.1758) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. 1758).1893) türü Afyon faunası için yeni olup yazar tarafından önceki yıllarda yayınlanmıştır (Hüseyinoğlu.1775)’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.[1851]). Lycaenidae Strymon lynceus ssp. Satyridae familyasından Satyrus ferula (ssp.1935 bugün Brenthis daphne daphne (Bergstraesser. Lasiommata megera (Linnaeus. hadjina Rühl).1929 bugün Mellicta athalia athalia (Rottemburg. Diurnal (gündüz aktif olan) Kelebeklerden literatür kayıtları da dahil olmak üzere toplam 139 takson tespit edilmiştir. Argynnidae familyasından Mellicta athalia (ssp. Brenthis daphne anatolica Belter.1851). Sultandağları zoocoğrafik olarak ayrı bir önem taşımaktadır. Türkiye’nin başka bölgelerinde.4.1758). Sultandağlarında bizzat yapılan toplama çalışmaları sonucunda ise 131 türe ait örnek toplanmıştır.1758). Brenthis hecate transcaucasica Wnukowsky. Polyommatus (s. türleri Sultandağları için tarafımızdan ilk defa tespit edilmiştir. Araştırmamızda konuyla ilgili toplam 19 bilimsel yayın değerlendirilmiştir.1787) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. hatta bazı komşu ülkelerde de bulunduğundan çalışma bölgesi için endemik değildir.[1775]).1.1893). Thersamonia (s. Polyommatus (s.1938 bugün Hipparchia statilinus statilinus (Hufnagel. Boloria (Clossiana) euphrosyne (Linnaeus. Papilionidae Parnassius apollo anatolicus Pagenstecher. anatolicus Lattin.str. Lycaenidae (8). Pontia chloridice chloridice (Hübner.[1845]) türleri Afyon vilayetinden kayıt gösterilmesine rağmen araştırma alanımızda bu türlere ait örnek bulunamamıştır. hatta kelebeklerde böyle relikt türler vardır. sultana Forster) sayılabilir. Mellicta athalia athalia (Rottemburg.[1851]. anatolicus Pagenstecher).str. Callophrys rubi ssp. Anthocharis gruneri gruneri Herrich-Schäffer.str.1766). Bu isimlerle ilgili bir liste aşağıda düzenlenmiştir. Argynnidae Mellicta athalia anatolica Wagner. Bunlara ilaveten Archon apollinus apollinus (Herbst. Bu durumda belirtilen türlerin Afyon’daki varlığı bir kere daha kanıtlanmıştır. Bunların familyalara göre dağılımı şöyledir: Papilionidae (1).[1850]). Hipparchia statilinus (Hufnagel.str. Afyon’un Sincanlı bölgesinde bu vilayet için yeni olarak tespit edilen Parnassius (Driopa) mnemosyne (Linnaeus. Bitkilerde olduğu gibi çeşitli hayvan gruplarında. Satyridae (1).)) artaxerxes macedonica (Verity.1789) türü de kayıtlarda mevcut olup tarafımızdan 31. herculeana Pfeiffer. Bu çalışma ile bölgenin Papilionoidea ve Hesperioidea faunası ilk defa kapsamlı bir biçimde ele alınmış ve bu konuda yapılmış araştırmaların da sonuçları topluca değerlendirilmiştir. Örnek olarak Papilionidae familyasından Parnassius apollo (ssp.[1851]).1912 bugün Parnassius apollo graslini Oberthür. Bazı Euro-Siberian elementlerinin buzul dönemi sırasında Sultandağları’nda sığındıkları bilinmektedir. Son taksonomik araştırmalara göre teklif edilen bu taksonlardan sadece beş isim bugün hala söz konusu taksonlarda geçerliliklerini korumaktadır.1950 bugün Satyrium (Strymonidia) spini spini (Fabricius. Polyommatus (Aricia (s. Bu türler Sultandağları’nda Kuzey Anadolu’daki diğer komşu populasyonlarından izole olmuşlardır.[1813]). (Agrodiaetus)) poseidon poseidon (Herrich-Schäffer.Hassas Yöreler Kapsamında Olup (*) Bölümündeki Bilgilerin steneceği Alanlar F.) phlomidis phlomidis (Herrich-Schäffer.1869).str.4.1927 bugün Callophrys rubi rubi (Linnaeus. Tespit edilen türler arasında Tomares nesimachus (Oberthür. Tomares nesimachus (Oberthür. Satyridae Eumenis statilinus minutula Verity. Ancak 8 türe ait örnek bulunamamıştır.2001 tarihinde Afyon merkezden tespit edilmiştir. Bazı yazarlar bu türlerin Sultandağları’na özgü alttürlerle temsil edildiğini ileri sürmektedir.1929.F.

4. wagneri Forster.1.1927 Pyrgus armoricanus ssp. Lycaena argus ssp.Maddesinin “a Tanımlar” Bendinin 1.1913’in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. (Agrodiaetus)) wagneri ssp.1835) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. postranae Pfeiffer.Cupido (Tiora) sebrus majuspunctata Verity.4. Agrodiaetus damone ssp. 2873 Sayılı Milli Parklar Kanunu’nun 2.4. 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun 2.1847) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir.1956) olarak kabul edilmektedir.1956 bugün Polyommatus (s.Maddesinde Tanımlanan ve Bu Kanunun 3.1.4. “Sit” ve “Koruma Alanı” Olarak Tanımlanan ve Aynı Kanun le 3386 sayılı Kanunun (2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı Maddelerin Eklenmesi Hakkında Kanun) lgili Maddeleri Uyarınca Tespiti ve Tescili Yapılan Alanlar F.1935 bugün Plebejus (Plebejides) sephirus sephirus (Frivaldsky.Maddesi Uyarınca Belirlenen “Milli Parklar”. ve 5.1929) olarak kabul edilmektedir.4.2. Maddesi Uyarınca Bakanlar Kurulu Tarafından “Özel Çevre Koruma Bölgeleri” Olarak Tespit ve lan Edilen Alanlar F.1. anatoliensis Forster.1936 bugün Plebejus (s.str.4..1. Hesperiidae Carcharodus orientalis ssp.1. orientalis Reverdin.1. proteides Wagner.3. Hesperia proto ssp.str.. proteides (Wagner. Agrodiaetus admetus ssp.1927 bugün Carcharodus (Reverdinus) orientalis ssp.4.1929 bugün Muschampia proteides ssp. centralanatolica Pfeiffer.9.) argus aegidion (Meisner.8.5.1913) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. 2/11/1986 Tarihli 19269 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan Hava Kalitesinin Korunması Yönetmeliği’nin 49. Maddelerinde Tanımlanan Alanlar F. “Tabiat Parkları”. F.4. 3167 Sayılı Kara Avcılığı Kanunu Uyarınca Çevre ve Orman Bakanlığı’nca Belirlenen “Yaban Hayatı Koruma Sahaları ve Yaban Hayvanı Yerleştirme Alanları” F. anatoliensis (Forster.19. 1380 Sayılı Su Ürünleri Kapsamında Olan Su Ürünleri stihsal ve Üreme Sahaları F.3. F. Alt Bentlerinde “Kültür Varlıkları”.4. (Admetusia)) admetus ssp. persicus (Reverdin.str.6.1991 bugün Polyommatus (Aricia (Pseudaricia)) hyacinthus hyacinthus (Herrich-Schäffer..1960 bugün Polyommatus (s.1960) olarak kabul edilmektedir. wagneri (Forster. 4/9/1988 Tarihli ve 19919 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği’nin 17 nci ve 1/7/199 Tarihli ve 23742 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan Yönetmelikle Değişik 18.1. sultana Forster.1.1. ve 20. “Tabiat Alanları” ve “Tabiat Koruma Alanları” : F.4.7.1818) ‘in genç sinonimi olarak kabul edilmektedir. Plebejus sephyrus modica Verity.1.2. 2960 Sayılı Boğaziçi Kanunu’na öre Koruma Altına Alınan Alanlar 6831 Sayılı Orman Kanunu Gereğince Orman Alanı Sayılan Yerler 160 . Hesperia persica var. 2872 Sayılı Çevre Kanunu’nun 9.1934 bugün Cupido osiris majuspunctata Verity.1934 olarak kabul edilmektedir. Maddesinde Tanımlanan “Hassas Kirlenme Bölgeleri” F. Polyommatus (Aricia) hyacinthus gulayae Schurian & Rose.

1. AYNALI) (Cyprinus carpio) F. F.1.2. F. 12/6/1981Tarih ve 17368 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımanarak Yürürlüğe Giren “Akdeniz’in Kirlenmeye Karşı Korunması Sözleşmesi” (Barceleno Sözleşmesi) Uyarınca Korumaya Alınan Alanlar 161 .2.01. AD .13.4.4. Balıklar: L M ZDE BULUNAN BALIK TÜRLER VE LAT NCE S MLER ÇAPAK(Abramis broma) TURNA(Esox lucius) TATLI SU LEVREĞ (Perca fluviatilis) (Stisoztedion lucioperca) GÜMÜŞ(Atherina mochon) Atherina bayeri) YAYIN(Silurus glanis) ALABALIK(Oncorhnychus mykiss) SAZAN (OT.12. 20/2/1984 Tarih ve 18318 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren “Avrupa’nın Yaban Hayatı ve Yaşama Ortamlarını Koruma Sözleşmesi” (BERN Sözleşmesi) Uyarınca Koruma Altına Alınmış Alanlardan “Önemli Deniz Kaplumbağası Üreme Alanları”nda Belirtilen I.1.10.4.4.F. “Akdeniz Foku Yaşama ve Üreme Alanları” F. 3621 Sayılı Kıyı Kanunu Gereğince Orman Alanı Sayılana Yerler 3573 Sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanunda Belirtilen Alanlar 4342 Sayılı Mera Kanununda Belirtilen Alanlar F.2002 Tarih ve 24656 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren “Sulak Alanların Korunması Yönetmeliği”nde Belirtilen Alanlar Bu konularda yapılan çalışma bulunmamaktadır.1.2.4.4. Ülkemizin Taraf Olduğu Uluslar arası Sözleşmeler Uyarınca Korunması Gerekli Alanlar Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır F. 30. Ve II.11.4.2. Koruma Bölgeleri.1.

3. Sulanması Mümkün ve Arazi Kullanma Kabiliyet Sınıfları I. Göller. Sulanan. III ve IV Olan Alanlar. Korunması Gereken Alanlar limizde bu konuda yapılan çalışma henüz bulunmamaktadır. Tarım Alanları: Tarımsal Kalkınma Alanları. 13/9/1985 Tarihli Cenova Bildirgesi Gereği Seçilmiş Birleşmiş Milletler Çevre programı Tarafından yayımlanmış Olan “Akdeniz’de Ortak Öneme Sahip 100 Kıyısal Tarihi Sit” Listesinde Yer Alan Alanlar F.4. Tarihi.4.4.F.3.3.2.4. 14/2/1983 Tarih ve 17959 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren “Dünya Kültür ve Tabiat Mirasının Korunması Sözleşmesi” nin 1.2. Ve II.3. ve Doğal Alanlar F. Suların Durgun veya Akıntılı. 17/05/1994 Tarih ve 21937Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanarak Yürürlüğe Giren “Özellikle Su Kuşları Yaşama Ortamı Olarak Uluslar arası Öneme Sahip Sulak Alanların Korunması Sözleşmesi” (RAMSAR Sözleşmesi) Uyarınca Koruma Altına Alınmış Alanlar F.3.2.3. 23/10/1988 Tarih ve 19968 Sayılı Resmi Gazete’de Yayımlanan “Akdeniz’de Özel Koruma Alanlarının Korumasına Ait Protokol” Gereği Ülkemizde “Özel Koruma Alanı” Olarak Belirlenmiş Alanlar F.2.4. Denizlerin Gel-Git Hareketlerinin Çekilme devresinde 6 Metreyi Geçmeyen Derinlikleri Kapsayan.4.4. Akarsular. F. Onaylı Çevre Düzeni Planlarında. Jeotermal Alanlar vb.3.) F.1. Devamlı veya Geçici.4.2.4. II. Acı veya Tuzlu. Yer altı Suyu şletme Sahaları 162 .2.4. Maddeleri Gereğince Kültür ve Turizm Bakanlığı Tarafından Koruma Altına Alınan “Kültürel Miras” ve “Doğal Miras” Statüsü Verilen Kültürel. Biogenetik Rezerv Alanları. Başta Su Kuşları Olmak Üzere Canlıların Yaşamı Ortamı Olarak Önem Taşıyan Bütün Sular. Yağışa Bağlı Tarımda Kullanılan I. Cenova Deklarasyonu’nun 17. Özel Mahsul Plantasyon Alanlarının Tamamı F.4.3. Maddesinde Yer Alan “Akdeniz’e Has Nesli Tehlikede Olan Deniz Türlerinin” Yaşama ve Beslenme Ortamı Olan Kıyısal Alanlar F. Tatlı.4. Bataklık Sazlık ve Turbiyer ile Bu Alanların Kıyı Kenar Çizgisinden tibaren Kara Tarafına Doğru Ekolojik Açıdan Sulak Alan Kalan Yerler F.2. Mevcut Özellikleri Korunacak Alan Olarak tespit Edilen ve Yapılaşma Yasağı Getirilen Alanlar (Tabii Karakteri Korunacak Alan. Sulak Alanlar: Doğal veya Yapay.2. ve 2. Sınıf ile.1.2.2.

Sosyo-ekonomik-Kültürel-Tarihsel Özellikler 8.5.3. morfolojik özellikler) 8. bilgiler dahil) 3. Toplam Alan (km2) 3. Su Yüzeyi (km2) 3. Biyotoplar.1. Jeomorfoloji (Topografya vb. klim Özellikleri 8. Fiziksel Özellikler (Karasal-Denizsel) 8. Benzersiz Özelliklerdeki Jeolojik ve Jeomorfolojik Oluşumların Bulunduğu Alanlar F.6.2. Kıyı Uzunluğu (m) 4. Yerleşimler ve Nüfusları 7. Coğrafi Konumu ve Koordinatları (Rakım vb. Kullanımının Doğal Yapının Tahribine Neden Olmadan Yönlendirilmesini Sağlamak Üzere Ayrılan Alanlar (*) Hassas Yöreler Kapsamına Giren F.4. varsa jeotermal kaynaklar da dahil) 8.4.5.4.F.3. Alanın Açıklamalı Tanıtımı 5. Alanı 3. Alanın Resmi Adı 2. Biyogenetik Rezerv Alanları. Yasal Konumu 6.4 Bölümdeki Alanlar çin stenen Bilgiler 1. 6831 Sayılı Orman Kanununa Tabi Alanlarda Halkın Rekrasyonel Kullanımını Düzenleyip. Jeoloji (Varsa sedimantoloji ile ilgili bilgiler de dahil) 8.3.2. Toprak Yapısı 163 . Bilimsel Araştırmalar çin Önem Arzeden ve/veya Nesli Tehlikeye Düşmüş veya Düşebilir Türler ve Ülkemiz çin Endemik Olan Türlerin Yaşama Ortamı Olan Alanlar. Kara Yüzeyi (km2) 3. Biyosfer Rezervi.4. Hidroloji-Hidrojeoloji (Yerüstü ve yeraltı suları.3.1. Mesire Yerleri.

1.0 100% (Milli Park Özel Amenajman Planından alınmıştır. 29 52’-30 40’ doğu meridyenleri ile 38 38’.5 %68. 01. Alan Kullanımı ve Mevcut Durumu (Tarım-envanter ve mülkiyet bilgileri varsa dahil.0 12981.8.0 155.5 %31.) d)ALANIN TANITIMI: 1. sosyal ve tanıtım tesisleri ile milli park içinde ihtiyaç duyulan her türlü alt yapıyı sağlamak. c) ALANI:M LL PARK SAHASI ORMAN SAHA TOPLAMI AĞAÇSIZ SAHALAR GENEL SAHA TOPLAMI OT ZSKAN Ha.0 146. 6465.5 28021.0 14046. ulaşım ve altyapı.0 2.0 % 64.0 26111.May 88.0 1382.) BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN F. 13975.38 59’ kuzey paralelleri arasında bulunmaktadır.4 SU MZ.5.5 822. 135.) 10.LIK Z RAAT SKAN TOPLAM BOLÜMÜ AFYON DUMLUPINAR TOPLAM % Ha.5 40769. milli parkın gereği gibi anlaşılmasını ve tanıtılmasını sağlamak için 164 . özellikleri. Mevcut Sorunlar (Hassas Bölgenin Doğal Yapıdan Uzaklaştığı Alanlar. yöreyi milli.7 Ha.0 % 0.0 290. Türk Milletinin bağımsızlık aşkı ve mücadele azmi karşısında yok edildikleri ve Türkiye Cumhuriyeti Devletinin kurulmasına temel olan Kurtuluş Savaşımızı kesin zafere ulaştıran Büyük Taarruz ve Başkomutan Savaşlarının geçtiği alanları bugünkü ve gelecek nesillerin hafızalarında canlı tutmak üzere.Kuruluş amacı: 2. 2.7 Ha. vb. rekreasyon. Anadolu’muzu işgal eden devletlerin.5 90.5 6282.0 %0. denizsel ve iç sular kapsamında.Başkomutan Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK komutasında. endemik ve tehdit altındaki) 9. tarihi değeri ve kültürel potansiyeli ile oluşan turizm talebini karşılayacak uygun standartlar içinde gerekli tesislerle donatmak.0 12747. mevcutların her türlü bakım ve onarımını yapmak. Hassas Yöreler Kapsamında Olup {*) Bölümdeki Bilgilerin steneceği Alanlar F.5 % 3. vb. Milli Parklar: a) ALANIN RESM ADI: BAŞKOMUTAN TAR H M LL PARKI b) COĞRAF KONUMU:iç Batı Anadolu eşiği içersinde yer alan milli park.3 Ha. 560. 13130. Flora ve Fauna (Karasal.6. 20440.2 Ha.5 20328.4 Ha.0 % 0.şehitlikleri düzenlemek. 5.0 - Ha. 146.0 Ha. turizm. yöreyi koruma kullanma dengesi içinde yapılan ve planlanan anıtları.

’lık kısmı ise hazine ve özel mülkiyete ait alanlardır.Dumlupınar bölümü ise Bursa Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 03.1990 tarih ve 1067 sayılı kararları ile Tarihi Sit alanı olarak tescil edilmiştir.gerekli tanıtıcı ve bilgi verici tesisleri yapmaktır.769 ha.) f) ARAZ MÜLK YET : 40. (Müdürlüğümüzün Afyon bölümü. 1)6831 sayılı Orman Kanununun 3.01.2000 tarih ve 1040 sayılı kararları.geriye kalan 28021.’lık kısmı orman alanı olup. Eskişehir Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulunun 14.Yörenin orman ve arazi kadastrosu henüz tamamlanmamıştır.04.’lık milli park sahasının 12747. 165 .08. e) YASAL KONUM : 31.5 ha.1981 yılında Bakanlar Kurulunun 8/3580 sayılı kararları ile kurulan Milli Park ve Müdürlüğü.5 ha. 2)2873 sayılı Milli Parklar Kanunu ve 3)3386 sayılı kanunla değişik 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındadır.maddesine istinaden kurulmuş olup.

Şekil 23: Başkomutanlık Milli Parkı 166 .

i) ARAZ VE JEOLOJ : Milli Park sahasında genel olarak Tortul. Magmatik kayaçlar andezit ve bazaltlarla temsil edilir.Kalecik KÜTAHYA KÜTAHYA Dumlupınar Dumlupınar Merkez B.Kireçtaşları denizel kökenli olup 167 .fillatlar. Metamorfik kayaçlar Afyon ile Afyon’un kuzeydoğugüneydoğu kesiminde görülürler.Sincanlı ovası güneybatısında.Tortul kayaçlar permomezosoik ve neojen kireç taşları serili tüfık anglomera ve pliokuaterner kum-kil-çakıl serilerinden ibarettir. Aslıhanlar 349 MERKEZ S NANPAŞA S NANPAŞA MERKEZ S NANPAŞA S NANPAŞA S NANPAŞA S NANPAŞA Erkmen Gezler Kaytadibi Kışlacık Tınaztepe Düzağaç Akçaşar Yıldırım Kemal 2538 271 920 845 5423 3066 491 368 KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA KÜTAHYA Dumlupınar Dumlupınar Dumlupınar Dumlupınar Dumlupınar Dumlupınar Altıntaş Altıntaş Ağaç Köy Allıören Hamur Köy Yüylük Selkisaray Keçiler Çalköy Hallaçlar 147 303 274 175 70 738 2288 460 22074 Toplam Genel Toplam 10435 32509 H) ULAŞIM VE ALTYAPI: Ülkemiz karayolu ve demiryolu ağının önemli bir düğüm noktası üzerinde yer alan milli parka 650 ve E23 kod nolu devlet karayolları ve Eskişehir-Afyon.Konya-Afyon ve Uşak-Afyon demiryolları ile ulaşmak mümkündür.Bu formasyonlarda palezoik şist-fillat kuvarsit ve kristalen kireçtaşlarından ibarettir.Magmatik ve Metamorfik kayaçlar mevcuttur. Aslıhanlar 3161 475 MERKEZ K.Kalecik 477 KÜTAHYA Dumlupınar K.Bu kireçtaşları içinde yer yer zengin fuzulin faunası bulunmuştur.Bunlar orta ve üst permien yaşı göstermektedirler.Şistler.Milli Park ve çevresi diğer altyapı hizmetlerinden faydalanmaktadır.Yapılan etüdlerde tektonik hareket geçiren şistlerin genel eğilimlerinin ovaya doğru olduğu tesbit edilmiştir.kuvarsitler bölgede genellikle bütün vadiler içinde görülür.Killi ve mikalı şistlere.Bölgede permomezosoik kireçtaşları mevcuttur.g) NÜFUS DURUMU : BAŞKOMUTAN TAR H SAHASI Ç NDE BULUNAN M LL PARK MÜDÜRLÜĞÜ YERLEŞ M YERLER ve NÜFUSU L LÇES YERLEŞ M YER N N ADI 1995 YILI sayımı 2527 3153 L LÇES YERLEŞ M YER N N ADI 1995 YILI SAYI AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR AFYONKARAH SAR Toplam MERKEZ MERKEZ ATAKÖY B.pliosen yaşlı bazaltlar ise Iscehisar bucağı çevresinde mostra verirler.Park içerisinde kalan yerleşim yerlerinin tamamı asfalt ve stabilize yollarla birbirine bağlanmış durumdadır.bazı seristli şist ve fillatlara da rastlandığı olmuştur.Neojen yaşlı andezitler Afyon’un güney-güneybatısı ile B.

Bu yüzden Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasına esas teşkil eden savaşların geçtiği alanlar milli parkın kaynak değerini teşkil eder.Kristalleşme derecesi kuzeye doğru artmaktadır.Neojen karışık sarıları olarak adlandırılan formasyon ise daha ziyade kırmızı-sarı killi kum ve az miktarda çakıl depozitlerinden ibaret olup bölgenin her tarafında gözlenmektedir. arasında değişmektedir.Tabakalanma iyi görülmemektedir.andezit ve tüf kökenlidir.çatlaklı. mesafede.çocuğu ile tüm Türk Ulusunun ve Türk Askerinin bağımsızlık ve özgürlük aşkını.Sincanlı ovasında Elvanpaşa ve Tazılar köylerinde mostra vermektedir. Milli Park’ın içerisinde yer alan siperler ve tahkimatlar gerçek boyutlarında düzenlenecek.Sincan!ı ve yöresinde siltler.ye erişir.bitüm kokmaktadırlar.Afyon’un kuzeydoğusunda mevzii mostralar halinde dasitler de bulunmaktadır. Milli Park Alanına bitişik yer alan 8 adet yerleşim alanının.Savaşta. Bu olayın anlatımında ve düzenlemelerde en emin kaynak olan Genelkurmay Harp Tarihi Başkanlığı dokümanları esas alınacaktır. k) KORUMA ALANINDA VARSA TAR HSEL /KÜLTÜREL ÖZELL KLER: Kocatepe ve Dumlupmar meydan muharebeleri.kadardır.56’sı ise Iran-Turan bölgelerine ait bitkilerdir.Andezit kökenli tüf-tüfık anglomeralar.Yazan yapana sadık kalmazsa değişmeyen hakikat.Yurdumuz için endemik türlerden 18’i Milli Park alanı ve yakın çevresi içinde endemiktir.Neojen taban konglomeralarının elamanları kireçtaşı.Kalınlıkları 10-20m.Carpinus betulus’un yetiştiği diğer kesimlere göre daha nemli kısımlara yerleşmişlerdir. a-Sosyo-ekonomik ve demografik yapılarının belirlenmesi. insanlığı şaşırtacak bir mahiyet alır.”prensibi ilke olarak alınmalıdır.ışık ve ses gösterileri ile desteklenecektir. nüfus gelişme eğilimlerinin tespiti.Genel olarak elemanları kireçtaşı. Bölgede andezitler. Koyu gri ve mavi siyah renklidirler.61’i Avrupa-Sibirya.Tane irilikleri de batıdan doğuya doğru artmaktadır.Dere yatakları çevresinde ve göllerin etrafında bulunurlar.Birbirinden yaklaşık 40-50 km.Afyon çevresinde B.Bu türlerin coğrafi yayılışlarına göre 190’ı yukarıda belirtilen 3 ana bitki coğrafyası bölgesinde de yaygın olduğu görülmüştür. m)MEVCUT SORUNLAR: 1.Avrupa-Sibirya ve ran-Turan fitocoğrafik bölgelerin özelliklerini taşıyan Başkomutan Tarihi Milli Parkı florası 73 familya.310 cins ve 667 türden oluşmaktadır..Afyon’un kuzeydoğusuna uzanan kum-kil-çakıl ardalanmalı marnlar ile konglomeralar pliokuaterner olarak kabul edilmektedirler.bu düzenlemeler Milli Park’ın doğal bitki örtüsüyle desteklenecektir.azim ve fedakalığını Milli Park’a gelen ziyaretçilerin hafızalarından çıkmayacak şekilde sunmak yaşayan tarih espirisinin öğeleri olarak kullanılacaktır.farklı iki alandan oluşan Milli Park sahasında Akdeniz ve ran-Turan yayılışlı bitkiler daha çok Kocatepe kesiminde ve Dumlupmar kesiminin doğu kısmında yer almaktadır. 168 .Andezitler Afyon çevresinde bazı bölgelerde tüflerin altına girmişlerdir. Kuaterner yaşlı alüvyonlardır. j)FLORA VE FAUNA: Akdeniz. kesin sonuçlu zaferleri ile Türk Milletinin dipdiri olarak yeniden tarih sahnesine çıkmasında ve dünya milletleri arasındaki şerefli yerini almasında temeli teşkil eder.Oldukça sert ince beyaz kalsit damarları ihtiva ederler. Başkomutan Tarihi Milli Parkı’nın ana kaynağını oluşturan tarihi olaylar sadece saha sergileriyle değil.kuvarsit.Bu düzenlemelerle parktan ayrılan ziyaretçilerin hafızalarında Ulusal Kurtuluş Savaşımızdan canlı izler bırakılmış olacaktır. Neojen kireçtaşları ve tüfler arasında gevrek sileks solüsyonlarına raslanmıştır.kahramanlığını.Neojende Anadolu volkanik faaliyetlerle doludur.erime boşluktu yatay tabakalıdır.Bölgede bulunan ve Afyon’dan .tarih sayfalarından çıkarıp savaşın yoğun olarak cereyan ettiği kesimlerde o günlerin koşullarını demonstratif örneklerle gözler önüne sermek Milli Park’ta yapacağımız yaşayan tarih yorumunun ana esprisini teşkil eder. Tersiyere ait göl sedimanları litoral malzeme ve volkanik kayaçlarda mevcuttur.Kalınlıkları batıdan doğuya doğru artar ve 5OOm. çürük dokulu ve sert olan dasitlerin Pliosen yaşlı olduğu tüfler üzerinde şapka şeklinde bulunmalarından anlaşılmaktadır.Sincanlı ovasının batısında daha ziyade marnlar yer almakta ve kalınlıkları 60-100 m. Neojen sedimanları Paleozoik ve Permomesozoik formasyonlar üzerinde diskordan olarak oturmaktadır.savaşın hemen sonrasında ve daha sonraki yıllarda çekilmiş fotoğraflar ile belgesel filmler çok iyi incelenmelidir.tarih yapmak kadar mühimdir.Bu düzenlemelerde Büyük Kurtarıcımız Ulu Önder Atatürk’ün “Tarih yazmak.erkeği. Ulusal Kurtuluş Savaşımızı ve bu savaşta kadını.Neojen kireçtaşları kirli beyaz renkli.Fagus orientalis. ri sanidin kristalli gri ve pembe renkli andezitler Afyon çevresinde sivri tepeler halinde olup sütunlu yapı gösterirler. I) ALANIN KULLANIM AMAÇLARI: Ulusal Kurtuluş Savaşımızın en önemli kesimlerinden birini oluşturan. 190 türden 73’ü Akdeniz. andezit mostralarının bulunduğu Afyon ve .Afyon’da silt-kil ve çakıllar scehisar dolaylarında ise çakıl formasyonları hakimdir.Avrupa-Sibirya yayılışlı türler ise Dumlupmar kesiminin batı kısmındaki Pinus sylvestris. Bölgede en çok alanı kaplayan birim.Büyük Taarruz ve Başkomutan Meydan Muharebesini.Kızıl siyah renkli.Sincanlı ovalarında görülmektedir.B.killi şist ve kuvarsit olup çimentoludur.Yerleşim Alanlarına lişkin Çalışmalar Milli Park Alanı içinde kalan 14 adet.

havuzlar bu güzellikleri daha da çekici ve eşsiz kılacaktır. Halkımız buralarda da piknik ihtiyaçlarını karşılayabilmektedir. Doğal peyzajı bozmadan patika yolları. Yaban Hayatı Koruma Alanı : Sandıklı/Akdağ (Kocayayla) limiz Sandıklı ilçesi sınırları içerisinde bulunan ve bir kısmı Hocalar ve Kızılören ilçelerine taşan Akdağ eteklerindeki Kocayayla. Tabiat Parkları. atlı gezi yolları. mesafede Ankara-Antalya yolunun sağında kalan Hocalar ilçesi yoluyla Sorkun kasabasına kadar asfalt yol ile ulaşımı kolay ender yerlerden biridir.5. b-Flora ve fauna için riskli alanlarının belirlenmesine yönelik çalışmaların yapılmamasına bağlı sorunlar. Tabiat Anıtı: Bu konu ile ilgili bilgi bulunmamaktadır. Sorkun’dan itibaren ise stabilize orman yoluyla meşe ormanlarıyla başlayan ve yükseldikçe çam ağaçlarının yoğunlaştığı virajlı yollardan 1. kısacası zengin bitki örtüsüyle eş değerde yaban hayatı.5. ortalama 1.4. Başmakçı ve Dazkırı ilçe sınırları içerisinde Acı Göl’ü sayabiliriz. c-Yerleşim alanlarının fiziksel gelişme yönünün belirlenmesine yönelik çalışmaların yapılmamasına bağlı sorunlar. Kocayayla ve Akdağ civarı Sandıklı ilçemize 35 km. Orman çi Dinlenme Yerleri: Dinar Orman şletme Şefliği hudutları içerisinde resmi olarak orman içi dinlenme yeri olarak ayrılan Pınarlı Orman çi dinlenme yeri mevcuttur. Bolvadin ilçesi Eber Gölü.5. keşfedilmeyi bekleyen pek çok mağara vardır.3. su kaynakları.s. “Yaban Hayatını Koruma Alanı” ilan edilmiştir. Doğa sevenlere.2. Dinar-Karakuyu göleti. F. Akdağ’ın zirvesi ise 2. Karadeniz bölgemizi aratmayacak yemyeşil ormanlar.5. Tabiat Parkları: Milli Parklar. çölleşmeye yüz tutmuş alanları yanında. Tabiat Anıtı ve Tabiatı Koruma Alanları : Afyon’da doğal değerler olarak.600 m. KAPLICALAR: Bu konuda bilgi F. Anadolu’nun çıplak dağları.4 Doğal Sit Bölümünde verilmiştir. (yılkı atları. gölcükler. Alanın Resmi Adı : Pınarlı Orman çi Dinlenme Yeri 169 . Tabiatı Koruma Alanları: Bu konu ile ilgili bilgi bulunmamaktadır. Milli Parklar ve Av-Yaban Hayatı Genel Müdürlüğünce. uzunluğunda olan kanyon ve kanyondan Çivril gölüne dökülen Akçay görülmeye değerdir. Kanyon boyunca insanoğlunun ayak basmadığı mağaralar. F. a. günübirlikçiler ve kampçılar için sosyal tesisler. alabalık üretilmesi için küçük barajlar.b-Milli Park Alanına yönelik beklentilerinin belirlenmesi. geyik. yaban hayatı izleme noktaları.Genel Arazi Kullanım Tespit Çalışmaları Mevcut duruma göre alandan fiilen faydalanmanın belirlenmesi ve yakın gelecekteki faydalanma eilimlerinin belirlenmesine yönelik çalışmaların ve etüdlerin noksanlığına bağlı sorunlar. domuz. Sandıklı ilçesine bağlı Akdağ.600 m. Yükseklikteki vadiye ulaşılmaktadır. çayırlar. Bunun dışında orman içi dinlenme yeri veya piknik alanı olarak ayrılan yer olmamasına rağmen halkın piknik yapmasına müsait muhtelif yerler mevcuttur. bisiklet parkurları. tilki. kurt v. F.) monoton ve betonlaşan hayatımıza bir anda huzur ve canlılık kazandırmaktadır. 3.500 m.Doğal Kaynak Değerlerine ilişkin Çalışmalar Flora ve fauna tespiti a-önemli flora ve fauna alanlarının belirlenmesi.4.5. Bu eşsiz yer Orman Bakanlığı. F.5. doğayla başbaşa kalmak isteyen her yaş grubu insana hizmet edecek etkinliklerin yapılabileceği Kocayayla civarında. yüksekliktedir. 2. Tahmini 20 km. trekkingcilerin ilgisini çekecek güzergahlar bulunmaktadır.

Tehdit altında olan tür yoktur.7 m/sec i.Mevcut Sorunlar : Kızılçam. : Stabilize yol mevcut olup. Alanı d. Coğrafi Konumu c.6. Özel Çevre Koruma Bölgeleri: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.b.0 Ha.3mm Donlu Günler Sayısı :65. J. g. Kavak ve Çınar ağaçları mevcuttur.8. Sulak Alanlar: limiz sınırları dahilinde bulunan Eber ve Karamık Gölleri önemli sulak alanlarımnızdır. F. : Günü birlik rekreasyon amaçlı olarak kullanılmaktadır. Büyük Menderes Nehri i.7. : “C” Tipi Orman çi Dinlenme Yeri : 07/08/1989 tarihli Orman Genel Müdürlük Olurları f.3 Karlı Günler Sayısı En Hızlı Rüzgar Yönü :S En Hızlı Rüzgar Hızı :30.2 C : Günübirlik kullanım amaçlıdır. Alanın Açıklamalı Tanıtımı e. Ulaşım ve Alt Yapı i.1-Meteorolojik Değerler Ortalama Sıcaklık : 12. Bozdağ : Emirgazi ve Taraklı Tepesi : Cemkayalar sırtı : 15. F. Yasal Konum : Isparta M 24 a2 Paftasında : 8.Jeolojik Yapı : Mesozoik bir yapıya sahiptir.2-Topoğrafik Yapı Belli başlı dağlar Belli başlı tepeler Belli başlı sırtlar : Akdağ.3. Biyosfer Rezerv Alanları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.5.Alanın Kullanım Amaçları l. Flora ve Fauna k. Ortalama Nisbi Nem : %62 Ortalama Yağış :619.5. nsan nüfusu h. Toprak Envanteri ve Mülkiyeti : Orman Toprağı vasfında Devlet Ormanıdır. 170 .5. Biyogenetik Rezerv Alanları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.5.0 Belli başlı sular ve dereler : Acıgöl. F.9. : Kayda değer herhangi bir problemi yoktur. F. Bu göllerle ilgili bilgiler yukarıda verilmiştir. alt yapısı vardır.

F. Av Hayvanlarını Koruma ve Üretme Sahaları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.yy.5.12. Koruma Altına Alınan Yabani Fauna ve Floıranın Yaşama Ortamı Olan Alanlar: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır. Su Ürünleri Üretim Sahalarının Çevresindeki Kıyılar: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.16.2. F. 1 Tarihi Sit Mirya Kefelon Savas Alanı Kurtuluş Savaşı Kocatepe Şehitliği Cumhuriyet Saglam Milli Park Mudürlügü Sit Alan 2 Afyon-Merkez Tarihi Sit 3 AfyonMerkezBuyukkalecik Siper-Savun 171 .5.5.5.16.TURU ESER ADI TAR iHi OZELLiĞ DURUMU KiME AlT KULL. Akdenize Has Nesli Tehlikede Olan Deniz Türlerinin Yaşama ve Beslenme Ortamı Olan Alanlar: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır. Kentsel Sit: 1 Afyon-Merkez 2 Bolvadin-Merkez Kentsel sit Kentsel sit Afyon Kentsel Siti Bolvadin Kentsel Siti 19.5.10. F.1. F.yy.13.5.14.NO YERLES M ADI Çay ES.15.F.5. Endemik Bitki ve Hayvanların Yaşama Ortamları Olan Alanlar: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.Sit Alanları: F. F. 19. F. F. Tarihi Sit: S.5.11.16.5.Kültür ve Tabiat Varlıklarının Bulunduğu Koruma Alanları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.

Sip.16.TURU ESER ADI Corca Höyük Höyük Gebeceler Kasabası Antik Yol Tümülüs 7 Adet (Inaz-Köprülü) Velibey (Sipsin) Höyük Piknik Köyü Höyüğü Beyyazi (Ambanaz) Höyüğü Ismail Köyü Höyüğü Fikirtepe Höyüğü Koca Höyük (Büyük Corca) Hamam Öreni Erkmen Kumartaş (Erenler) Köyü TARiHi 172 .3. SincanlıTınaztepe Kas.4 BolvadinHamidiye BolvadinHamidiye SincanlıAhmet Pasa Ks. Arkeolojik Sit: AFYON ARKEOLOJlK SiTLER S.Mucadele 5 Siper Mil.Mucadele 6 Savun.Sip. Sit Alanı 8 F. Sit Alanı 7 Savun.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 YERLESIM ADI Afyon-MerkezFethibey Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezGebeceler Afyon-Merkez-lnaz Köyü Afyon-MerkezVelibey Afyon-MerkezPiknik Köyü Afyon-MerkezBeyyazi Afyon-Merkezlsmail Köyü Afyon-MerkezErkmen Afyon-MerkezSadıkbey Afyon-MerkezErkmen Afvon-MerkezKumartas Höyük Yol-Tarla Tümülüs Höyük Höyük Höyük Höyük Höyük Höyük Hamam Köy Yerlesim ES. AfyonMerkezSülün Siper Ahmet Dede Tepesi Siperieri Pazar Tepesi Siperleri Çiğiltepe Siperleri Mil. Cumhuriyet Sağlam Milli Parklar Müd. Tınaztepe Siperleri Sarlik Pınarı Siperi Cumhuriyet Sağlam Milli Parklar Müd.5.

Şekil 24: Cumhuriyet Dönemi Mimarisinden Bir Örnek 173 .

Alan Höyük Yerleşim Y. Yerleşim Y. Höyük Yer. Yerleşim Y. BolvadinOrtakarabağ K. Karabag Höyüğü Eskice Höyüğü Dedeli Höyüğü Büyük Höyük Merkez Yeni Man.Karabag Bolvadin-B. Tiyatro Stadyum Tapınak Höyük Çatal Höyük 1. Yerleşim Y. Nekropol Yerleşim Y. Uyanık Köyü Başmakçı-Merkez Dazkırı-Bozan Köyü Dazkırı-Bozan Köyü Dinar-Merkez Dinar-Merkez Dinar-Merkez Dinar-Karakuyu Höyük Konut Alanı Yapi Yerleşim Y. Yerleşim Y.13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 Afyon-Merkez-lnaz Köyü Afyon-BayatMerkez Afyon-BayatKaracaova BolvadinOrtakarabag K. Yerleşim Y. Yerleşim Y. Yerleşim Y.Ortaokul Yeri. Yerleşim Y. Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez BolvadinKöpekpınarı Bolvadin-Merkez BolvadinDerekarabağ BolvadinDerekarabağ BolvadinDerekarabağ Bolvadin-B. Obruk Yeri Bozan Höyük Tiyatro ve Çevresi Stadyum Kalıntısı Artemis ANAITIS Tapınak Kal. Höyük 174 . Sinneli Höyük Çatal Höyük B. Yerleşim Y. Karabag Bolvadin-Özburun Kasa. Üzerlik Tepe Höyüğü Inpazarcık Yapı Temel Kalıntıları Mezarlık Tepe Höyüğü Sarımsaklı Tepe Höyüğü Erkmen Höyüğü Höyük Dura Yeri (Örenyeri) Arap Dede Höyüğü Tümülüs (Kızılhöyük) Yerlesim Y.

Emirdag-Suvermez Köyü Hocalar-Ahurhisar Kas.O.Tap.yer.O. Hocalar-Kocagöl Köyü hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Üçler Kayasi K.Y.(Nekropol-Ören) Ayazin Siti Y. Emirdağ-Salihler Köyü Emirdağ-Adayazı Köyü Emirdağ-Salihler Köyü EmirdağHamzahacılı K.Alani Höyük Nekropol Höyük Nekropol Mezarlık Höyük Mez.Steli Mez.Kut.i.AI Konut Döğer Bölgesi Genel Aslankaya ve Kayalığı Küçük Kapıkaya I Büyük Kapıkaya II Urukmuş Kayatigi ve inleri Karamusa(urumkusu) Kaya.Bin Ba.M.AIani D.Kut.BinBa.I. EmirdağAşağıpiribey K. EmirdagHamzahacılı K.YAlam Nekropol Kale Pınarbaşı mevkii (Nekropol Alans) Amorium Höyük Büyük Höyük Nekropol Alanı nli Höyük Nekropol Alanı Firikli Kaya Mezarligi Küçüküyecek Höyük Hamzahacılı Köy Ceşmesi Hamzahacılı Köy Çeşmesi Göynücek Köyü Hisartepe Öreni Tuğlupınar Mev. EmirdağAşağıpiribey K. 175 .Bin M. inleri Kırk Merdiven Kayalığı M.Mez Anıt Anıt Tapınak Yer.O.Ala Y. M.38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 Dinar-Yıprak Dinar-Pınarbaşı Burunkaya Emirdag-Hisarköy EmirdagAşağıpiribey K.Steli D. hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Döğer Kasabasi Kale-Sığınak Nekropol H.I.

M.Bin M.I.I.O. hsaniye-Kayıhan Kas.Bar.Yeri Höyük Kaya Yer.Bin M.Yeri Nallıhan Kayalığı ve nleri Alacaasma Kayalığı ve nleri Sulu In Kayalığı Eski Döğer Kayalıgı Asar Kayalığı Mermer Kayalığı Fırınkaya Frig Kaya Sunağı Dedemağacı Mezar ve Örenyeri Frig Vadisi Yerlesim Alanı Ayazin Köyü Sit Alanı Kızkapanı Kayalığı Bedesten Kayalıkları Köhnüş Vadisi Bayramaliler Köyü Üçler Kayası Köyü Karaoğlan Höyük ve Çevresi Kızkapanı Kayalığı II Kadıkaya Kult Anıtı Kaletepe Yumruk Kayalar Frig Kült Alanı Üçler Kayası M.Yeri Yer.Bin M.K a Yerlesim Y. Yer.O. hsaniye-Döğer Kas.Y Yer.Bin 176 . hsaniye-Merkez hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-Döğer Kasabası hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-KayaörenHayveli hsaniyeBayramaliler K hsaniye-Ucler Kayası K. Kült Anıtı Yer Alanı YerAlanı Kült Alanı Yer.O.I. K.O. hsaniye-Kayıhan Kas.O.Yeri Yer.Yerleşim K.I. Tao.60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 hsaniye-Döğ Kasabası hsaniye-Döğer Kasabası Ihsaniye-Döğer Kasaba Ihsaniye-Döğer Kas.Bin M.Kilise Ki. hsaniye-Yaylabag Köyü hsaniye-Döğer Kasabası hsaniye-Döğer Kasabasi hsaniyeBayramaliler K hsaniye-Beyköy hsaniye-Döğer Kas.Bölgesi Yer.Bar. hsaniye-Üçler Kayası K.Yerleşimi Yer. Yerleşim Y.Mez.I. hsaniye-Döğer Kas.Mez Sunak Ören Yeri Yerleşim Y.

Alanı Yer. ihsaniye-Demirli Kasabası hsaniye-Demirli Kasabası hsaniye-DemirliBeyköy hsaniyeBayramaliler K scehisar-Seydiler Koyu scehisar-Merkez scehisar-Alanyurt Kas. Sandıklı-Alacami Köyü Sandıklı-Alacami Köyü Sandıklı-Karadirek Kas.Alanı YerAlanı Yer.Alanı Yer.Alanı YerAlanı Yer.82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 hsaniye-Demirli Köyü hsaniyeHayranveli Kby. Yer. Sandıklı-Bastepe Köyü Sandıklı-Merkez Kale Yer.Alanı Bar. scehisar-Seydiler Kas.Bölgesi Demirli Kalesi Boncuk nleri Frig Yolu Avdalaz Kalesi Asarlik Tepe Deliktaş Tepeleri Üçler Kayasi Aktepe Kurt Gedigi Tepeleri Kocataş Tepeleri Basamaktaşı ve Püren Tepeleri Kırk Inler Sur Gobuların Kaya Yerleşimi Çatal Kayalar.Yeri Yer. hsaniye-Hayranveli Köyü hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-Ayazin Köyü hsaniye-Üçler Kayasi K.Kutsal Y Kate Duvan Kaya Yer.Yeri Yer. Sandıklı-Çepni Koyu Sandıklı-Kusura Kas.Alanı Yer. Yer.Menevseli.Kızılkayalar 97 98 99 100 101 102 103 Tümülüsler Höyük Höyük Höyük Tümülüs Höyük Höyük Örenarası ve Asarlıktepe Siti Kusura Höyük Köyaltı Höyüğü Çandir (Kir Ali’nin) Höyük Akyol Arkasi Tümülüsü Baştepe Höyüğü Sandıklı Hisar (Höyük) 177 .

Yeri Höyük Sancayır In. Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezarlık Mezar Mezarlık Mezarlık Mezarlık Nekropol Tumulus Höyük Hoy.104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 SultandagıYakasinek Şuhut-Merkez Şuhut-Senir Köyü Çobanlar. Dinar-Karabedir Köyü Dinar-Çiçektepe Köyü Dinar-Akçin Koyü Dinar -Karacaviran Köyü Dinar-Evciier Bolvadin Çay-Karamik Yerlesim YerAlanı Yer. Höyük Hamambren Höyük Koca Oğuz Höyüğü Synnada Höyüğü Hisar Bininler Kayalığı Kadiyeri ve Tasdibi Höyükleri Sancayır Inleri Kumartaş Köyü Mezarlığı Fethibey Mezarlığı Gebeceler Kasaba Mezarlığı Akçin Köyü Mezarlığı Ovez Tepesi Mezarlığı Mezarlık Mezarlık Erkmen Öksüz Mezarlık Yörük Zade dris Köyü Mezarlık Kayıhan Mezarlık Kusura Mezarlık Nekropol Alanı Çiçektepe Tümülüsleri Akgiri Höyük Harmanyeri Höyüğü tumulusu Sogütlü Çesme Höyüğü Heybeli Kap.Antik Yerleşim Karamık Höyük Geç Roma 178 .Tim.Merkez scehisar-Doğanlar Köyü Afyon-MerkezKumartas Afyon-MerkezFethibey Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezAkçin Afyon-MerkezAkçin Bolvadin-Ağılönü Bolvadin-Ağılönü Bolvadin-Merkez Yakmi Bolvadin-Ağılönü Bolvadin-Merkez Yakmi Dazkırı. Sandıklı-Kusura Kas.dris Köyü hsaniye-Kayıhan Kas.

bronzdan kent sikkesi bastırılmıştır. Roma döneminde imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Eski Tunç Çağından günümüze kadar yerleşim yeri olmuştur. Sandıklı ilçesi Karasandıklı köyünde kurulan kent Pentapolis olarak adlandırılan beş kentten birisidir ve kentlerin kuzeyinde yeralmaktadır. Geç Roma Antik Kentler SYNNADA:Yerleşim yeri Şuhut ilçe merkezindedir. BEUDUS VETUS (PALAEOBEUDUS):Bu kentin yerleşim yerinin Bolvadin ilçesi yakınlarındaki Bolvadin-Çobanlar karayolu üzerinde halkın Dura yeri olarak adlandırdığı bölge olduğu sanılmaktadır. Otrus ve Stectorium kentlerinin bulunduğu bölgenin adı olup beş şehir bölgesi anlamına gelmektedir.Nekropal Al. OTRUS:Hocalar ilçesi Yanıkören köyünde kurulmuş Pentapolis kentlerinden biridir. Sit Höyük Nekropol Ahmetpasa Kasabası Şamdağı Mev. Sülâle üç imparator çıkarmıştır. Roma döneminde julia adını almış. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. S B DUNDA:Şuhut ilçesi Atlıhisar kasabasında kurulan bir kenttir. Amorium'a dayanır. Frig. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. H EROPOL S:Sandıklı ilçesi. Hititlerin döneminde bu kent "Aura" diye adlandırılmıştır. Hellenistik dönemde Makedonyalılar tarafından kurulmuş bir kenttir. Eucarpeia.Yeni Kuyu Hoyüğü Şamdağı Mev. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. APAMEIA:Bügünkü Dinar ilçe merkezindeki kentin daha önceki adı ise Keleneia' dır. imparator adına ve Sardes kentiyle ortaklaşa bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. METROPOL S:Dinar ilçesi Tatarlı kasabasında kurulmuş. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Roma ve Bizans dönemlerinde yerleşim yeri olmuş. Hellenistik dönemde tam. imparator adına ve Bruzus kentiyle ortaklaşa bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Roma döneminde ise yarı özerk olan kent. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. EUCARPEIA:Sandıklı ilçesi Emirhisar köyünde kurulan Pentopalis kentlerinden biridir. Hicropolis. Ar. 179 . imparator adına gümüş cistophorus ve bronz sikkeler bastırılmıştır.Antonius) 'un kenti ziyareti anısına bronz kent sikkesi bastırılmıştır. Amorium ise kentin Klâsik Çağdaki adıdır. Hellen ve Roma döneminin. BRUZUS: Bruzus. Roma mparatoru Elagabalus (M. imparator adına ve Hieropolis'le ortaklaşa. D OCLE A:Kent yerleşim yerinin Hocalar ilçesi Ahurhisar kasabasında olduğu sanılmaktadır. gümüş cistophorus ve bronz sikkeleri bastırılmıştır. Burada Apemeia gibi Hellen döneminde tam özerk. Ephesus'la birlikte bastırdığı bronz sikkeler de vardır. Hellen dönemindeki özerk konumuyla. STECTORiUM:Sandıklı ilçesi Menteş kasabasında kurulan Pentapolis kentlerinden biridir. Bolvadin-Özburun Kasa. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Hadrianus'un kenti ziyareti sırasında. stanbul'dan sonra ikinci büyük kent konumuna yükselmiştir. LYS AS:Şuhut ilçesi Arızlı köyünde bir kenttir. Koçhisar köyünde kurulan Pentapolis kentlerinden biridir. mparator adına bronz sikkeler bastırılmıştır. Burada. 301 yılında yapılan psos meydan savaşıyla önem kazanmış bir kenttir. DOCIMEIUM: scehisar ilçe merkezinde. Roma döneminde de yarı özerk olarak imparator adına sikkeler bastırılmıştır. OCOCL A:Şuhut ilçesi Karacaören köyünde bir kenttir. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. yarı özerk konumuyla. Hellen. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. Pers döneminde kent. Bizans Döneminde yönetimi eline geçiren ve Frıg Sülâlesi olarak bilinen sülâlenin kökeni. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. Ephesus'la birlikte ikinci büyük kentidir. bir kenttir.O. Batı Anadolu'nun satraplık merkezi olmuştur. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Roma döneminde yarı özerk konumuyla imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır AMOR UM:Emirdağ'a bağlı Hisarköy'de bir kent. Eski Tunç Çağından itibaren günümüze kadar Hitit. Campus Metropolitanus veya Frig Metropolisi adıyla bilinir. Bizans döneminde önemi artmış. Roma döneminde yarı özerk konumuyla imparator adına ve Ocoklei ile ortak bronz sikkeleri bastırılmıştır.129 130 131 Sincanlı Bolvadin-Özburun Kasa. Aynı zamanda Phrygia Salutaris (Şifalı Frigya)'nın merkezi olup "Kutsal Kent" olarak adlandırılmıştır. Burada Roma döneminde yarı özerk konumuyla. JUL A ( PSOS) :Yeri kesin belirlenememiş ise de Çay ile Bolvadin yörelerinde M. hatta Merkezî Frigya'nın başkenti olmuş büyük bir kenttir. Roma döneminde yarı özerk bir konuma ulaşmış. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır.

ülkende çıkan sıcak su iyileştirdi baba” diye cevap vermiş.4. Kazı çalışması yapılmamıştır. kızının bu iyileşmiş halini görünce çok sevinmiş. hidroarsenat gibi iyonların yanı sıra. çevresindeki bataklığa aldırmadan koşmuş suya. Afyon Arkeoloji Müzesinde bulunan devasa boyutlu Herkül Heykeli'nin bulunduğu antik kenttir. yollara düşmüş. Ulaşımın kolay sağlanabildiği Gazlıgöl termaline. Suna uyandığında ağrılarının kalmadığını. söyle hekimbaşı yapayım “ demiş. Gazlıgöl Kaplıca şletmesi : Telefon No:0-272-273 61 31-32-33 Afyon Belediyesi b-Hüdai Kaplıcası: Yeri ve Ulaşım: Sandıklı ilçesinin 8 km. Ağrısına ve sızısına ve bir türlü iyileşmeyen bu yaraların üzüntüsüne dayanamayan güzel kız Suna. pH değerleri ise 6. Gazlıgöl kaplıcasında vücudun gereksinim duyduğu kombine bir tedavi ve dinlenme olanağı rahat bir şekilde sağlanabilmektedir.29 eman arasında değişmekte olup. Dağ tepe demeden gezip dolaşır olmuş.2 ile 0. Ağrıları yavaşlamış. O suyun yanında bir hafta kalmış. Bu sulu çıbanları hiçbir hekim iyileştirememiş. kızın iyileştiğini anlayınca yanına gelmişler. Suların akisinde eski güzelliğine kavuştuğunu gören güzel Suna sevincinden deliye dönmüş. nevrit. Kral Midas kızını kollamaları için peşinden gözcü yollamış. Şu an Gazlıgöl kaplıcasının bulunduğu yerlerde yeşilliklerle çevrili bir su görmüş. Nihayet Kral Midas’ın dünyalar güzeli bir kızı olmuş.16. safra kesesi. F. florür. Şifa Özellikleri: Gazlıgöl kaplıcasından. bromür. güneyinde yer alır. Diğer üç hamamda ise sondaj suyu ve içmek için de şifalı su bulunmaktadır. yaraları tamamen geçmiş. Afyon-Antalya karayolunun yakınından geçtiği kaplıcaya demiryolu ile de ulaşımı sağlanmaktadır. hem karayolu(Afyon. genç kızlığa adım attığı yıllarda illet bir hastalığa yakalanmış. Kral’ın kızı Suna. bir huzur oluşmuş. Eğilerek o çamurlu sudan kana kana içmiş. Kral Midas her şeye sahip olmasına rağmen hiç çocuğu olmayan bir kralmış. Kral bu duruma çok üzüldüğünden gece gündüz Allah’a yakarıp yalvarırmış bir çocuğu olması için. Biraz su içebilmek için su aramış. Kızını merak edip gece gündüz yas tutan Kral Midas. karaciğer. solunum yollarını rahatlatıcı faktörleri de bulunmaktadır. Ve saraya dönmüşler. hidrofosfat. ritmine. 16 adet çift odalı küvet tipi banyolu üniteler bulunmaktadır. klorür. Güzel kız atmış kendini çamurlu suyun içine. Bir hafta sonra çıbanları.C DYESSUS : Sincanlı ilçesi Küçükhöyük kasabasında höyük mevkiindedir. Ayrıca kaplıcanın temperatürü 64 C radyoaktiviteleri Rn 0. Doğal Sit: KAPLICALAR a-Gazlıgöl Kaplıcası: Yeri ve Ulaşımı: Afyon’un kuzeyinde yer alan Gazlıgöl kaplıcası il merkezine 21 km. : Telefon No: 0-272-214 42 55 180 . nitrit. Suna başına gelenleri bir bir anlatmış. koroner damarları genişletici ve arteriel tansiyon düşürücü tesirleri olduğu gibi.hsaniye) hem de demiryolu ile (Afyon-Kütahya-Eskişehir) ulaşım imkanı mevcuttur. Roma döneminde yarı özerk konumuyla. suyun bulunduğu kapalı ortamlarda oluşan nemli ve buharlı havanın solunumu da tedavi edici bir etken oluşturmaktadır. karbonat. iyodür. içmece kürleriyle metabolik faaliyet zincirinde önemli rolü olan organların çalışması düzenlenmektedir. sülfat. Bu güzel kızın vücudunda çıbanlar çıkmış. atım hacmine etkileri. Sudan çıkıp günlerdir uykusuz ve yorgun olduğundan uzanıvermiş oraya ve derin bir uykuya dalmış. Burada da imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Bunun üzerine Kral ”Tez oraya bir hamam yapılsın gelen geçen dertliye derman dağıtır” diye ferman vermiş. 5 adet umumi havuzlardan 1 adedi tarihi ve şifalı içme suyu. serbest karbondioksit ve serbest kükürtlü hidrojen gazları bulunmaktadır. Kızına “Seni hangi hekim iyileştirdi. saboreik deri hastalıkları ve kadın hastalıkları tedavisinde faydalı olduğu gözlenmiştir. kalbin çalışma kapasitesine. PRYMNESSUS:Merkez ilçe Sülün köyünde Frigler tarafından kurulmuş büyük kentlerdendir. çıbanların kurumaya başladığını görmüş. Hellen döneminde özerk. bikarbonat.9’dur. nevralji. kürler şeklinde yapılır. karbondioksit ve hidrojen sülfürlü olarak yapıldığı Gazlıgöl kaplıcası suyunun içinde daha başka. Suna’da “ Beni hekim değil. mide ve bağırsakların spastik ağrılı sendromları. Suyun yapısında bulunan karbondioksitin periferik dolaşımı genişletici ve kan dolaşımını düzenleyici etkisi bulunduğundan tavsiye edilmektedir. Susuzluktan kavrulan kızcağız. çme tedavisi ise. Özellikleri: Kimyasal sınıflandırılmasının. uzaklıktadır. Ayrıca metabolizma hastalıklarında da bir taraftan sıcağın etkisi ile özellikle buğu banyolarında terleme ve yıkım faaliyeti hızlandırılırken. Kralın toprakları içindeki Afyon yakınlarına kadar gelmiş güzel kız. Bu kaplıcanın Frigyalılar zamanından beri kullanıldığı sanılmaktadır. Tam yaz aylarında olduğu için Suna çok susamış.5. içme ve banyo tedavileri için faydalanıldığı gibi. Solunum yolu ile ise. Bu iki hamamda da hem kaynak suyu hem de sondaj suyu mevcuttur. bikarbonat. sodyum. Tedavi Tesisleri:Kaplıcada halen 5 adet umumi havuzlu hamam. nitrat. leriden onu gözleyen gözcüler. Tarihçesi: Efsaneye göre. 4 adet havuzlu dublex villa. artroz. diğeri ise cilt hamamı olarak adlandırılan ve özel kaynak suyu bulunan hamamdır. bir sancı kesilme. Birde bakmış suyun değdiği yerlerde bir tatlı gıcıklanma. imparator adına bronz kent sikkeleri bastırılmıştır. Genel olarak romatizmal hastalıklar ve dolaşım sistemi sendromları rahatsızlıkları adı altında.

titan. yıl boyunca şifa arayanlar için hizmet vermektedir. nitrat. florür. kalsiyum ve ayrıca bromür. Daha sonra kürekle açılan çamurun içerisine hasta başı dışarıda kalacak şekilde uzanmakta üstü çamur ile örtülmektedir. 3 adet saatlik banyodan oluşan bir gruptur. l merkezinden kaplıcaya sürekli işleyen servisleri ile ulaşım sorunu ortadan kaldırılmıştır.Tarihçesi: Hüdai kaplıcası eskiden beri bilinen ve kullanılan bir kaplıcadır. Kaplıca tesisleri 3 kapalı büyük yüzme havuzu. hidrofosfat. magnezyum. kalsiyum. 9 tanesi kiraya verilmektedir. sülfat. titan. radyoaktivitesi Rn. sodyum. alüminyum. Gecek Kaplıcasının yakınında ve il merkezine 15 km. klorür. iyodür. çinko. spondilik(omur ve omurga iltihabı). kalsiyum. bakır. bikarbonat. Hieropolis’te(Koçhisar) kaplıcada hastaları tedavi ederek mucizeler göstermiş. 600 kişi/saat kapasiteli çamur kürü banyosu. alüminyum. baryum. mangan. nevrit. üzerinden geçirilen sıcak kaplıca suyu ile çamur haline getirilerek ve ayrıca ayakla çiğnenerek banyoya hazır hale getirilmektedir. alüminyum. sülfat. potasyum. Özellikleri:Kimyasal sınıflandırılması. polinevrit. Şifa Özellikleri: Banyo tedavisi ile romatizmal rahatsızlıklar. lityum. siyatik. hidrofosfat ve hidrokarbonat gibi anyonlar bulunmakta. pH değeri 6. karbonat ve hidroarsenat gibi iyonlar ile. Ayrıca 1 tanesi bayanlara 1 tanesi erkeklere ait olmak üzere 2 tane umumi kapalı havuz vardır. nitrit. Belirli bir süre çamurun içerisinde kalan hasta için günde bir defa bu işlem uygulanmaktadır. krom. bromür. metabolik ve metasilikat asitleri. kurşun. il merkezine 18 km. amonyum. demir. arsenik ve radonlu olarak yapılmıştır. karbondioksit. Tedavi Tesisleri: Hüdai Kaplıcası küçük bir tatil köyü görünümünde olup.zmir demiryolu üzerindedir. paremetrit ve adneksit gibi kadın hastalıkları. Afyon-Kütahya karayolu ile AfyonUşak. nevrit. polinevrit tedavilerinde. kaplıca yakınlarından sağlanan çok az kumlu kızıl bir kildir. metabolizma ve kadın hastalıklarında faydası gözlenmiştir. kırık-çıkık tedavilerinde. nitrat. bundan dolayı eski kitaplara Sen Mişel’in Mucizeleri diye geçmiştir. Özellikleri: Oldukça zengin olan Ömer Kaplıcası suyu.6 olarak belirlenmiştir.2 ile 10.6 veya 7’dir. kalınlığında bir süre bekletildikten sonra kesilerek küvetten tamamen akıtılmaktadır. metasilikat asidi gibi iyonların dışında. nitrat. magnezyum. pH değeri de 7.strosiyum. çinko. Özellikleri: Kimyasal sınıflandırılmasının klorür. Temperatürü 62C ile 68 C arasında değişmektedir. metrit. krom. çme kürleri neticesinde sindirim sistemi hastalıkları ve solunum yolları hastalıklarının iyileştiği gözlenmiştir. mialji(kas ağrıları) ile salpenjit. mangan gibi katyonlar ile klorür. Bu çamur banyosu da: her türlü romatizma. Tedavi Tesisleri: Kaplıcadaki 45 adet 6 kişilik dublex villadan 36 tanesi devre mülk sistemine dahil olup.Kütahya karayolu üzerinde bulunan Ömer Kaplıcası. artroz artrit(iltihaplı romatizma). iyodür. demir arsenik ve karbondioksitli sınıflandırmaya alınmıştır. HüdaiKaplıca şletme Müdürlüğü Telefon No:0-272-535 73 27-28-29 Kaplıca Oteli Termal Yeni Otel c-Gecek Kaplıcası: Yeri ve Ulaşımı: Afyon’un kuzeybatısında. Sıcak kaplıca suyu çamurun üzerinden 3-5 cm. ortopedik müdahale geçirenlerin fiziksel rehabilitasyonunda. Kaplıcada Sandıklı Belediyesince işletilen 2 yıldız niteliğinde 32 oda 64 yatak kapasiteli ve 3 yıldız niteliğinde 132 oda 264 yatak kapasiteli 2 otel vardır. çerisinde amonyum. mangan. Ayrıca suyun içerisinde potasyum. Merkezden kalkan servisler aracılığı ile ulaşım sorunu ortadan kaldırılmıştır. potasyum. lk Hristiyanlık devrinde o civarın başpiskoposu Sen Mişel. nevralji. bikarbonat. nitrit. serbest kükürtlü hidrojen gazları da bulunmaktadır. Temperatürü 42 C. Kaplıca şletme Müdürlüğü Telefon No: 0-272-251 52 75-76-77 d-Ömer Kaplıcası: Yeri ve Ulaşım: Afyon. hemiploji. Çamur Banyoları: Toprak 68 derecelik şifalı su ile karıştırıldığında 40-45 derecelik bir çamur ortaya çıkar. Telefon No:0-272-535 73 20 Telefon No:0-272-535 73 00 181 . amonyum. karbonat. demir. Tarihçesi: Eskiden beri kullanılan kaplıcanın tarihi hakkında bir bilgi bulunmamakla beraber. hidrofosfat. 2 adet kükürt banyosu. kalınlığında dolduran kil. klorür. magnezyum. kurşun. uzaklıktadır. Bu toprak. diğer kaplıcalarla beraber Afyon iline Frigya Salutaris(Şifalı Frigya) adı verilmiştir. sodyum ve arsenikli olarak yapıldığı Gecek Kaplıcasının suyunda. Şifa Özellikleri: Banyo tedavisinde. lityum. florür. stronsiyum. Bu şifa kaynağı dolayısıyla Hieropolis “Mukaddes Şehir” olarak tanınmış. bakır. Banyosuz 240 dairenin yatak kapasitesi ise 720’dir. nevralji. metabolik asidi. Ayrıca içme olarak faydalanıldığında ise şişmanlık ve diyabetik rahatsızlıklarda da olumlu sonuçlar alınmıştır. çocuk felçlerinde ve kadın hastalıklarında faydalı olduğu doktor raporlarıyla onaylanmıştır. sülfat. hidroarsenat. Radyoaktivitesi 13 ile 25 arasında değişmekte olup. overit. 2 açık büyük yüzme havuzu. kalp ve damar hastalıklarının tedavilerinde faydalı olmaktadır. kimyasal olarak. Çamur banyosu küvetini 30 cm. 3 adet çelikli havuzu. kaplıcanın büyük havuzunu yaptıran kişiye ait kitabede 1889 tarihi bulunmaktadır. iyodür. 3. bikarbonat sodyum. baryum. bikarbonat. metasilikat asidi ile gazlardan serbest karbondioksite rastlanılmıştır. uzaklıkta bulunan Gecek Kaplıcası. Ayrıca havuzlu –müstakil banyolu 1029 yatak kapasiteli 343 daire bulunmaktadır. sodyum.3 eman.

Tedavi Tesisleri: Kaplıca Afyon Ticaret Borsası tarafından tadilata alınmış olup. farenjit. Türk hamamı gibi sağlık ünitelerinin yanında daha bir çok üniteyi barındıran 214 oda ve 428 yatak kapasiteli Thermal Resort Oruçoğlu otelinden de faydalanmak mümkündür. mafsal şişliği ve yapışıklarda hemipleji. ürtiker vakaları.5.1.5.Roma devrinde kaplıcanın kuzeyinde leonte comte (Aslanbaş) isminde bir köyün varlığı ve kaplıcanın bu devirde işletildiği Roma devri tabletlerinde de yazılıdır. empetigo. Temperatürü 46C ile 52 C arasında. metabolizma bozukluklarında. kalsiyum. demir gibi katyonlar ile klorür. Ayrıca solunum yolu ile kronik bronşit enfizem ve faranjitte de yararlı görülmüştür. fibrozitis. romatit artrit. kadın hastalıkları. sinir ve felç hastalıklarında. pH değeri 6. çok tekrarlayan herpos vakaları.17. endokarditli romatizma vakaları ve artroz rahatsızlıklarında tedavi edici özelliği bulunmaktadır.G. spondilartrit. larenjit. 1 adet kapalı yarı olimpik yüzme havuzu. Tedavi Tesisleri: Kaplıcada dört mevsim konaklamak mümkündür.17.1 eman arasında değişmekte olup.ADI Adeyze(Atize)Camii TAR H M.1. Heybeli Kaplıcası şletme Müdürlüğü Telefon No: 0-272-612 61 10 F. intertrigo ve streptoktan ileri gelen diğer deri iltihapları. uzaklıktadır. hazmı güç yapan mide ile hiposentik midelerde faydalı olmaktadır. periferik damar hastalıklarında. kalsiyum sülfatlı olarak yapılan kaplıca suyunun içerisinde başkaca. artroz çeşitlerinde. F. 50 yatak kapasiteli bir turistik otel bulunan kaplıcada. çme tedavisi ile müzmin kabızlık ve bağırsak tembelliği. 182 . Kaplıca şletme Müdürlüğü Telefon No: 0-272-251 50 17 Termal Resort Oruçoğlu Telefon No: 0-272-251 50 50 Faks: 0-272-214 53 16 Faks: 0-272-251 50 60 e-Heybeli Kaplıcası (Kızılkilise): Yeri ve Ulaşım: Afyon. umumi havuz ve açık/kapalı termal havuz bulunmaktadır. akneler. ekzemalar. 2 adet Türk Hamamı ve 1 adet kapalı büyük yüzme havuzunun tamamlanıp hizmete sokulması planlanmaktadır. 1911 ÖZELL Ğ Osmanlı DURUMU Sağlam K ME A T V. radyoaktivitesi 6. kısırlık ve bronşit gibi hallerde faydalı olmaktadır. Dünya Kültür ve Tabiat Mirasının Korunması Sözleşmesinde Yer Alan “Kültürel Miras” ve “Doğal Miras” statüsü verilen Kültürel. pelandların bazı çeşitleri. xomatoit artrite. sodyum iyonu.gazlardan serbest karbondioksit ve serbest kükürtlü hidrojeni barındırmaktadır. Afyon’a 30 km. Özellikleri: Kimyasal sınıflandırılması sodyum. Nezle. beslenme bozukluklarında. kronik bronşit. TÜRÜ Camii ESR. Anıtlar: AFYON ANITSAL YAPILAR YERLEŞ M ADI 1 Afyon-Merkez ES. ankilopoetita.17. ayrıca diyabetlilerden kan ve idrar şekerinin azaldığı gözlenmiştir. kırık. Ayrıca içerisinde hydroterapy. miyokardit ve kalp nevrozlarında faydası görülmüş.ekzema seboreikler. psoriazisler. Banyolu oda sayısı 90. sülfat iyonu. 2002 yılı başında 33 adet villa. uyuz vakaları bazılarıdır. magnezyum. yatak sayısı 150 adettir. Nevrit ve poli nevrit hastalıkları. bikarbonatlı.5.2’dir.9 ile 12. Tarihi ve Doğal Alanlar F. Teneffüs cihazı ile çeşitli hastalıklarda yarar görülür. Temperatürü 43C ile 54 C arasında. Kaplıcaya ulaşım sorun teşkil etmemektedir.M. Kültürel Miras Kapsamına Giren Alanlar. bilhassa kuru ekzemalar. Romatizma vakalarında da iyi sonuçlar alınmaktadır. kronik amigdalit. cilt hastalıklarında. çocuk ekzemaları. enfizem ve faranjit). selülits gibi romatizmal hallerde (kronik bronşit. eklem rahatsızlıklarında. anfizem ve astma vakalarında koklama suretiyle fayda görülür. Mafsal romatizması.8 veya 7’dir. fizik tedavi üniteleri ve saunadan oluşan Afrodit Thermal kür komp-leksi ile özel kadın ve erkek banyoları. parapeleji ve çocuk felci hastalıklarında şişmanlık. Seboreler. radyoaktiviteleri 9. 25 oda. Şifa Özellikleri:Ömer Kaplıcası suyu banyo tedavisinde. perimentrit.1. aneksit.5 eman ve pH değeri de 7. 20 yataklı apart otel. parametrit. hidrokarbonat ve metasilikat asidi gibi anyonlarda bulunmaktadır. Tarihçesi: Kaplıcanın tarihi çok eskilere dayanmaktadır. Bizans devrini müteakip Selçuklular ve Osmanlılar devirlerinde de Kızılkilise adlı bir köyün varlığı ve kaplıcanın çalıştığına dair bilgiler mevcuttur.Konya karayolu üzerinde bulunan Heybeli kaplıcası. Şifa Özellikleri: Heybeli Kaplıcası sularının iyi geldiği hastalıklarının başında deri hastalıkları gelir.

V.G. V.M.M. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.M.M.M. V. XV.G.M. Selçuklu S.M. V. 1397 1218 XV.yy M.M. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.M. V.M. 1575 Ger.G.M.G. V.G.G.yy Başları XX.G.M.G. V.G.2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Akrnescit Camii Aksaraylı Camii Arap Mescit Carnii Aynı Oğlu Camii Esaniçeşme Camii Esel Mescidi Camii Burmalı Camii Çavuşbaş Camii Gürcani (Fakih) Pasa Camii imaret Camii (Gedikahmet) Paşa Kurra Camii Hacı Nasuh ( sli) Camii Hacı Nuh Carnii Hacı Yahya Camii M. Osmanlı Sahipata Oğ.G.yy M.G.G.G.M.18K M.M. V. V. M.G. V. Osmanlı XIX. V.G. Osmanlı G.Ortası Osmanlı 16 17 18 19 20 21 22 23 24 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Camii Kara Katip Camii Karaman Camii Keçe Pazarı Minare Güdük XX. V.yy 1. V. Osmanlı G.Çey. V. E.M. 1590 M. V.G. 1320 M.M.M. V.G.190 1 1915/2 0 E. Osmanlı E. V.G. 1797 M 1495 XIX.M. 12721273 XV-XX.M.G.M.133 0 Kubeli (Kubbeli) Camii Kuyulu Carnii Mevlevi (Türbe) Camii Mısri (sultan) Camii Ot Pazarı Camii Ulu Camii M.M.yy Sonu Osmanlı Osmanlı Osmanlı G. D.M. 1957 M.G.yy Osmanlı Selçuklu 183 .Oğulları Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Bağlam 14721473 1645 H. V. V. V.G. 1863 XVI. Osmanlı E.G.M.G. V. yy Ortası M.

M.M. V. 1813 M.M. Asiye Sul. Fele-Çavuş Türbesi Ermeni Kilise Kalıntısı Hacı Hüseyin Çeşmesi Kayadibi Çeşmesi Orta Çeşme Ak Mescid Orta Çeşme Selçuklu Selçuklu Germiyanoğlu ilk D.145 3 Osmanlı Bar. V. Osmanlı 1472 Osmanlı ilk D Cumhuriyet Cumhuriyet M.G. V. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.M. Selçuklu Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam 39 40 41 42 43 44 45 46 47 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Türbe Türbe Türbe Türbe Kilise Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Kadmana Türbesi (1. Selçuklu E.G. V. 1711 G.G.M. Osmanlı Ermeni Dön. 1910 M. 1264 M. V.G. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V. Osmanlı 184 . Osmanlı G.M.M. V. Osmanlı Osmanlı E.G.M. Süleyman Göktepe Mahalle Muhtar Yoncaaltı Carnii Yukarı Pazar Camii Arasta Mescidi Kale Mescidi Kalıntısı Kabe Mescid Sinan Halife Mescidi Süt Dede Mescidi Gedikahmet Medresesi Kabak Dede Yatırı Dedebası Yatırı Hisarardı Kalıntıları (Karadede) Medresesi Paşa M. yy XI 1 1. 1264 M.yy G. 12311233 XI 1 1.M. 1397 M.M.) Sahipler Türbesi Germiyanoğlu Süleyman Bey T.M.180 6 M.G.154 9 M.G. V. V. V. Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi V.G. 1386 And.M.G. 1806 XIX.25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Camii Camii Camii Camii Camii Camii Mescid Mescid Mescid Mescid Medrese Gömüt Gömüt Medrese Sulum Camii Yeni Camii Tacıahmet Camii (Tahtalı) M. Mülk Sahiplerine Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi M.G. V. G.M. Osmanlı Selçuklu E. Osmanlı G. yy M.G.G.G.

M.M.yy Başıı^ M. 1322 XfX. yy XVII. 1906 XX. V.Osmanlı G~Osmanlı XIX.G. Osmanlı Cumhuriyet Osmanlı E. Osmanlı M. V. yy Baş E. XVI yy Sonu Ermeni Dön.TURUNÇ V. 19061908 G. Osmanlı E.Osmanlı XVI 1 1.y y 1926 H.yy Sonu XVI.y yOnc XIX. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Hamam Hamam Hamam Hamam Hamam Hamam Taşpınar Çeşmesi Yeni (Çavuşoğlu) Ali Ağa Çeşmesi Hacı Aftal Çeşmesi Ceviz Altj_Çeşmesî Abdi Kadı Çeşmesi Ali Vezir Çeşmesi Arap Mescit Çeşmesi Baş Çeşme Bel Mescid Çeşmesi Boyacıoğju Çeşmesi Burmalı Çeşme Büyük OlucakÇeşjnesi Millet (Gavur) Hamamı Kadı Hamamı Yeni Hamam Dabakhane Hamamı Kasımpaşa Çitte Hamam limaret (Alaca) M. 1794 XIX. Osmanlı ilk D.yy Cumhuriyet XXBaşları S.yy Osrnan ilk D.D. Osmanlı XV. V.G.G.yy Sonu Çeşme M.M. 1764 |XV .48 49 50 51 52 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Hodalı Çeşme Küp Çeşme (Kahil) Sinan Halife Çeşmesi Sulum Çeşme l Sulum Çeşme II Dağ 1910 M.M. 1553 E. (Gedikahmet 185 . 1475 1472M. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam |Sağilam__ Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi lAfyon Belediyesi [Mütevellisi Y. 1886 M.G. Osmanlı G.

Dönemi C. Osmanlı KlV. Sel.G. Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.öncesi G. S. V. D.Paşa) Ham 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezAnıtkaya Afyon-MerkezSaraydüzü K.191 4 Osmanlı G. Osmanlı 12311233 1914 XVII. Beylikler D. Osmanlı H.G.Genel Müd. ilk Dönem (Eski 19191920 £um_. D. Emniyet Müdürlüğ V.Nolu Su Deposu Ordu Evi Zabit Yurdu Eski Defterdarlık Afyon Lisesi Eski Atatürk ilkokulu Afyon Şehir stasyonu ( zmir) Hallkevi- 75 S.D.C.G. Genel Müdürlüğü Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Milli Savunma Bakanlığı Maliye Bakanlığı AF Lis. Osmanlı S. Y.Genel Müd. Osmanlı Osmanlı D. Tapu Sahipler Tapu Sahipleri T. M V.Y.D.C. Osmanlı S.M. S.606 Selçuklu ç.Müd/M.E. D.D.M Maliye Muhasebe Fak.C. Osmanlı S. Karayolları G. Genel stanbul istasyonu Utku Odası Belediye) Köle Hanı Kale Bedesten Taşhan (Hoca Uveys Hanı) Eski Carni Gebeceler Eğret Kervan Sarayı Şirin Baba Türbesi l Özel dare Binası 186 . T.Ort. E. D. D. T. Osmanlı C.M. yy M.Y. E. S. D.yy Sonu Beylikler D. E.G. Genel Müdürlüğü Y. Genel Müdürlüğü Y.y y.D.M. Osmanlı XVI. Afyon-Merkez Köprü Köprü Köprü Köprü Köprü Köprü Su Deposu Gazino Halkevi Lise OtelOkul istasyon istasyon Belediye Han Kale Bedesten Han Camii Kervan Saray Türbe dari Yapı Kanlı Gölet Köprüsü Altıgöz Köprü Harmancık Köprüsü iki Göz Köprü Kurşunlu Köprü Hacı Gani Köprüsü 1 . Osmanlı Cumhuriyet 19141916 Neo Klasik S.M. Osmanlı G.

Yatırı Uzun Eren Yatrı Garip Eren Yatırı Kumartaş Köyü Kumartaş Köyü l.MerkezAfyon-Merkez.D. Köprü Çeşme Fethibey Ulu Camii Karadere Yatır Çeşmesi Gebeceler Eski Çeşme Kovalık Kesikleşme Gebeceler Kocaz Köyü Camii Gençlik ve Spor II Müd. Kumartaş Afyon-MerkezKumartaş AfyonMerkez Kumartaş Afyon-MerkezKumartaş Afyon-MerkezFethibey Afyon-MerkezFethibey Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezGebeceler Afyon-MerkezKocaöz Köyü Afyon. sas.Ahşap Bek.94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 Afyon-Merkez Afyon-MerkezKumartaş Afyon-MerkezKumartaş Afyon-Merkez. Cami Türbe Çeşme Kadınana ilkokulu Kumartaş Köyü Kumartaş Köyü l. Binası Dumlupınar lkokulu Afyon Belediye Binası Ali Çetinkaya Meslek Lisesi Ömer Camii D.Bin.Yeri Secek Camii Türbe (Demir Çevre) Balıklı Çeşme Kız E.naz Köyü lkokul Yatır Yatır Ygtır Yatır Köprü Köprü Çeşme Camii Çeşme Çeşme Çeşme Camii idari Yapı ilkokul idari Yapı idari Yapı Camii Bekleme Yr.Y. Cumhuriyet Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Milli Bakanlığı Eğitim 187 .Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez-inaz Köyü Afyon-Merkez-lnaz Köyü Afyon-Merkez-inaz Köyü Afyon.

M. D. 1324 XV.D Sağlam Sağlam Sağlam Bolvadin Belediyesi Bolvadin Belediyesi Bolvadin Bel. Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam S. Çarşı Camii (Ulu Camii) Alaca Camii Kırklar (Tahtalı) Camii Abdülvahap Türbesi Abdülkadir Türbesi Abdülkadir Camii hsaniye Camii Kırık Minare Halil Dede Yeşil Melek Sultan Carullah Türbesi Üstü Açık türbe Cılklar Çeşmesi Balta Çeşme Hacı Ahmet Çeşmesi Geylani Geylani V. D. V. Osmanlı S.G.M.D. D.M. Osmanlı Y.G. yy S.M. Osmanlı Osmanlı Y.Bayat Afyon-Bayat Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Dişli Köyü Bolvadin Merkez Bolvadin Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Fırın Kap.naz Köyü Afyon Merkez – Çakırköyü Afyon-Merkez-inaz Köyü Afyon-BaşrnakçıMerkez Afyon-BayatMerkez Afyon. V.Osmanlı S.G.G. V.G.yy 1900 XVI. V.M.G.M. V. Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.M.116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 AfyonMerkeznaz Köyü Afyon-Merkez. D.G.M. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V. 188 . Havuzu Cami Hamam Camii Camii Konut Alanı Yapı Camii Camii Camii Camii Camii Türbe Türbe Camii Camii Kırık Minare Türbe Türbe Türbe Türbe Çeşme Çeşme Ceşme Çömlekçi Fırını Eski Kaplıca Havuzu Çakırköyü Camii Ömer Hamamı Ağalar Camii Merkez Camii n pazarcık Yapı Temel Kalıntıları Hacı Mahmut Camii maret Camii Sinan Paşa) (Lala H.M.G.G. D. Osmanlı Osmanlı S. V.

Dönemi G.M.M. M.141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 168 Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Yakını Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Erkmen Mah.G.Askerlik Şubesi Sağlam Sağlam Sağlam Osmanlı Selçuklu Selçuklu Osmanlı C. Biz. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam M.Merkez Çay-Merkez Çay-Merkez Çay-Merkez Çay Kasabası Eber Çeşme Çeşme Hamam Köprü Han Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Okul Okul Kışla Hazire Köprü Hamam Camii Han Camii Çeşme Çeşme Çeşme Han Medrese CamiÇeş.Ç. maret Ceşmesi Rüstem Paşa Hamamı Kırkgöz Köprü Han Kışla Çeşmesi Meydan Çeşmesi Ecak Çeşmesi Çeşme Savaş lkokulu Akçeşme ilkokulu Yanık Kışla Abdülkadir Haziresi Köprü Hamam Tahtalı Camii Edici Han Feriz Hoca Camii Karamık Çeşme KaramıkÇeşrne Taş Çeşme Taş Han Taş Camii-TaşMedrese Orta Camii ve Çeşmesi Hacı Mahmut (Yeni) Camii Çengel Çeşmesi Camii ve XIX. Belediyesi V. yy Ceylani Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam S.B. Bel. D.M. Çay Bel.M.S.G. D. Eber Köyü Muhtarı Isa (Ese) Dede Türbesi Miralay Şemsettin Çeşmesi – 189 .E. Bel. Osmanlı Osmanlı Y.B. Çay-Karamık Çay-Karamık Çay-Merkez Çay-Merkez Çay-Merkez Çay.E.B.G. V. Osmanlı BeyNkler XIX. M. Çay Başkanlığı V.M. Cami CamiÇeş.M.G.B. Yy Osmanlı S.yy Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V. Çay Başkanlığı V. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Bolvadin Belediyesi Bolvadin Belediyesi Bolva.G. Türbe Çeşme Şıhlar Çeşmesi (Ağılönü) XVI II. D. Başkan lığ ı V.

Dinar Belediyesi K.G.göz. hsaniye-Döğer Kasaba hsaniye-Döğer Kasaba ihsaniye-Döğer Kasaba Ihsaniye-Kayıhan Kas. Alanyurt Başkanlığı Bel. 190 . scehisar-Alanyurt Kas. Döğer Baş. Türbe Hayranveli veCamii Döğ.M. ismail Sülalesi E. Alanyurt Bel.dris Köyü Dazkırı-Kızılören Köyü Dinar-Merkez Dinar-Merkez Dinar-Yıprak Dinar-Dikici Köyü Ernirdağ-Davulga Kasabası Emirdağ-Daydalı Köyü Emirdağ-Merkez Emirdağ –Davulga Emirdağ Hocalar-Ahurhisar Kas.Müd. V. Kayıhan B.Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.(Seyit XV.cumhuriye l Sağlam Davulga Başkanlığı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam V.Yeni Kayıtlı Cami Camii Tekkesi Mah.G.M.Kişiliği V.Kas.G.G.G.G. Bşk.Alan Çeşme Ebheri Baba Kümbeti Idris Köyü Cami Kızılören Camii Ulu (Bababey Camii Ilıca Yıprak Merkez Camii Hamam Eski ilkokul Binası Daydalı Köyü Yatırı Isa (Ese) Dede Türbesi Salihler Dede Türbesi Çarşı Cami Yukarıpınar Çeşmesi Karacaahmet Camii Emre Tekke Çakırlar Kemal Sul) Tek.B.M. Osmanlı I. Tekke Kervans aray Türbe CamiTekke Cami Çeşme Camii Mez.G. Bel.M. scehisar-Alanyurt S. Dazkırı. Sarıkız Dede Çeşme ve Yunağı Merkez Cami Alanyurt Köy Mezarlığı Demokrat Çeşmesi Kayıhan Bel. hsaniye ihsaniye-Döğer Kasaba ihsaniye-Kayıhan Kas. Kızılören Tüz. Camii Hamam lkokul Binası Yatır Türbe Türbe Cami Çeşme TekkeCami Tekke Tür.D. D. Osmanlı Osmanlı Osmanlı .M. hsaniye-Kayıhan Kas. Osmanlı Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam S. E Müz. Köy Tüzel Kişiliği G. D. yy Tekkeçarşı) Selçuklu Sağlam Sağlam V. hsaniyeKaracaahmet K. Belediye Aytar ve Döğer Kervansarayı Hayranveli Güneyi.Başkanlığı V. Osmanlı G.G.M.D. D.M. V.169 170 171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 191 192 Çay Kasabası Eber Türbe Cami Cami Camii Kemer Kop.

Beylikler Sel.G.G. Kusura Başkanlığı V. imaret Hamam Camii Türbe Medrese Külliye Türbe Türbe Çeşme Hamam Köprü Karacaahmet Çeşmesi Karacaahmet Camii Köy Odası Odası) Antik Köprü Köy Camii Ekinhisar Köyü Camii Ulu Camii Dede başı Türbesi Sorkun Hamamı Ece Hamamı Sinan Paşa Külliyesi Sinan Okulu Peşa Sibyan XVI. scehisar-Konarı Köyü scehisar-Merkez SandıklıBaşkuyucak Kö.M. yy Selçuklu Osmanlı Osmanlı Osmanlı Osmanlı XVI. Köy Tüzel Kişiliği V. V.M.G. V.G. yy XVI.G. V.M.G. Beylikler Osmanlı G.M. Sandıklı-Ekinhisar Köyü Sandıklı-Merkez Sandıklı-Kusura Kas. Köy Tüzel Kişiliği Isçehisar Başkan.G. V. Sandıklı-Sorkun Kas. Hazine Maliye V.M.M.M. Beylikler Sel. Osmanlı (Goca Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Alanyurt Başkanlığı Alanyurt [Başkanlığı Bel.193 194 195 196 197 198 199 200 201 202 203 204 205 206 207 208 209 210 211 212 213 214 215 Iscehisar-Alanyurt Kas. scehisar-Alanyurt Kas.M.G.G. -Ahmet Sincanlı-Kırka Kasabası Sincanlı-Akören 191 . Bel.M. Ahmet Belediyesi V. Paşa Hazinesi Sincanlı-Boyalı Köyü Sincanlı Paşa Ks. Sandıklı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Merkez Sincanlı-Boyalı Köyü Sincanlı-Boyalı Köyü Sincanlı Köyü -Boyalı Çeşme Cami Köy Odası Köprü Cami Camii Camii Türbe Hamam Hamam Külliye Sibyan Mek. V. yy XVI.M. Bel. yy Osmanlı Osmanlı Sel.G. Beylikler Sel. V. Akören Bld.M. Sinan Paşa mareti Sinan Paşa Hamamı Sinan Paşa Camii Sinan Paşa Türbesi Hanikah (Medrese) Soyalı Külliyesi Kureyş Baba Kümbeti Eyyanlı Türbe Çeşme (Ahmet Paşa) Kırka Hamamı iki Göz Köprü y. yy XVI.G.G. Bel.M. Bşk.G. V.M. V.

G.G.G. yy XX.G.M. Şuhut Baş. V. Şuhut Baş. yy Başı XX. Şuhut Baş. V.G. Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez Ham Çeşme Çeşme Camii Camii Kervans aray Hamam Çeşme Çeşme Çeşme Camii Cami Mescit Cami Camii Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Çeşme Kayadibi Haman.M. XIX. V.yy XIX. Orta Mescit Camii Kebir Ulu Camii (Çarşı Camii) Kamber Çeşme (Kubbeli) XVI.M. V.G.G. Sultandağı SultandağıDereçine Ks.G. V. Seberoğlu Vakfı V. V.M.M. Belediye Belediye Belediye Belediye Belediye Belediye Belediye Şuhut-Merkez Helvacı Çeşme Çukur Çeşme Karabekir Çeşmesi Ala (Ali) Çavuş Çeşme Meydanlık Çeşme Cafer Çeşme Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez 237 Şuhut-Merkez Çeşme Esas Çeşme Sağlam Belediye 192 .M. Osmanlı Osmanlı XVI 1. Şuhut Baş. V. yy Başı Selçuklu Osmanlı Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam XX.yy Başı Sağlam Sağlam Köy Tüzel Kişiliği Sultandağı Bel. Şuhut Baş. Şuhut Baş. D.yy Başı Cumhuriyet XIX.G. V. Şuhut Baş.M. V. SultandağıDereçine Ks.M.yy Osmanlı S. Şuhut Baş.Çeşme Laleli Çeşme Kethüda Ahmet Ağa Camii Çarşı (Aşağı) Camii shaklı (Sahipata) Kervansarayı Taş Ambar (Çifte ) Hamam Sığıreli Çeşmesi Halilağa Çeşmesi Çavuş Çeşme Elif Hatun Camii Elif Hatun Carnii-Çavuş Mah.Kayadibi Sultandağı-Merkez SultandağıYeşilçiftlik Sultandağı-Merkez Sultandağı-Merkez Sultandağı-Merkez SultandağYeşilçiftlik SultandağıYeşilçiftlik Sultandağı-Merkez SultandağıDereçine Ks.yy Başı.M.M.G. V.G.21 6 217 218 219 220 221 222 223 224 225 226 227 228 229 230 231 232 233 234 235 236 Sincanlı.M.

C. yy Osmanlı Osmanlı Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Şuhut Baş. Yüzbaşı Agah.K. Şuhut Ask. Şuhut-Merkez Şuhul-Merkez ŞEH TL KLER S. yy Başı XV. T. ADI 1 AfyonMerkez AfyonMerkez AfyonMerkez AfyonMerkezBüyükkalecik AfyonMerkezAnıtkaya EmirdağSuvermıez Köyü scehisarDoğanlar Köyü SandıklıMerkez TÜRÜ Anıt Mezar AnıtHeykel Anıt ESER ADI Hava Şehitliği 1933-1936 Cumhuriyet Sağlam Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Afyon Belediyesi Başkom.C. V.238 239 240 241 242 Şuhut-Merkez Çeşme Hamam Köprü Köprü Hamam Kader Çeşme Hamza Paşa Hamamı ki Göz (Üç Göz) Köprü Dört Göz Köprü Eski Hamam XX.04.M.1936 Cumhuriyet Sağlam 4 Şehitlik Al.K. Bşk Şehitlik 10 Şehitlik Cumhuriyet Sağlam Şehitlik 193 .G.G. Belediye Şuhut-Merkez Şuhut-Merkez T. V. Cumhuriyet Sağlam Şehitlik Al 5 Anıt Park Eğret (Anıtkaya) Höyük Şehitlik Cumhuriyet D Sağlam Milli Park Müdürlüğü Anıt Park 6 Anıt Suvermez Şehitliği Cumhuriyet Sağlam Suvermez Köyü Muhtarlığı Hazine Anıt 7 Şehitlek Giresun şehitliği Cumhuriyet Sağlam Şehitlik 8 AnıtMezar Miralay Reşat Ciğittepe Şehitliği Cumhuriyet Sağlam Sandıklı Bel Başkanlığı AnıtMezar 9 SincanlıYıldırım Kemal ŞuhutMerkez Şehitlek Yıldırım Şehitliği Kemal Cumhuriyet Sağlam Milli Parklar Müd. Şb.NO YERLEŞ M ES.G. Kurtkaya Şehit. Mil.Kara Yol.Kara Yol.Müd. Park Md AnıtMezar AnıtHeykel Anıt TAR H DÖNEM ÖZELL Ğ KULLANNIM 2 Kocatepe Anıtı Cumhuriyet Sağlam 3 Utku Anıtı 24. K.G. Tar.Müd.M.

Afyon-Merkez-Sülün F.D. sçileri Sen. Çiğiltepe Siperleri Tınaztepe Siperleri Sarlık Pınarı Siperi Sincanlı-Tınaztepe Kas. Konut Konut Konut l. Savun. Genel Müd.Y. DRM. Emin Tokman T. Mücadele Mil. Paşa Savun.NO YERLEŞ M ADI ES. Evleri Konut Konut Konut ESER ADI TAR H DURUMU K ME A T KUL.Dön.D.17.S.N O 1 2 3 4 5 6 7 8 YERLEŞ M ADI ES.5.D. T. 1 2 3 4 5 Çay Afyon-Merkez Afyon-Merkez-Büyük kalecik Bolvadin-Hamidiye Bolvadin-Hamidiye Tarihi Sit Tarihi Sit SiperSavunma Siper Siper Mirya Kefelon Savaş Alanı Kurtuluş Savaşı Kocatepe Şehitliği Ahmet Dede Siperleri Tepesi Cumhuriyet Mil. C.C. TÜRÜ Konut Ev Ev Konak Ham.D. D.Av.2.TÜRÜ ESER ADI TAR H ÖZELL Ğ DURUMU K ME AiT KULL.Y. Mücadele Cumhuriyet Cumhuriyet Sağlam Sağlam Milli Parklar Müd.C. lk Dön. Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkezlnaz Köyü Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez Bolvadin-Merkez 25 Kapı Nolu Konut Emin Tokman Evi Mollaoğlu Yurt Evi Alibey Konağı Hamam Evleri ÖmerGecek 68 Adet Konut Hacı Mecittin Karahan Evi Çakmaklı Evi Cum.1. Yapı Toplulukları: S. Milli Parklar Müd. Sip. Yılmaz TURUNÇ Konut Ev Yurt Ev Ham.C. Sip. Osmanlı Sağlam 194 . lk Dönen T.A Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam sağlam Sağlam Sağlam T. Sit Alanı Sit Alanı Sağlam Milli Park Müdürlüğü Sit Alan Pazar Tepesi Siperleri 6 7 8 Sincanlı-Ahmet Ks.

Şekil 25: Büyük Taarruz Şehitliği Şekil 26: Büyük Taarruz Şehitliği 195 .

Şekil 27: limizden Mimari Örnekler 196 .

Nolu Konut 5. D.D. D. Osmanlı S.Nolu Konut 18.Osmanlı S. Osmanlı S.Nolu Konut 24. D. Osmanlı S. Osmanlı S. yy II. Nolu Konut 7. Nolu Konut 11.D.Osmanlı S. Nolu Konut 12. D. Osmanlı S.Nolu Konut 25.D. D. Nolu Konut 18.D. Osmanlı S.Cumhuriyet S.D. Nolu Konut 4.Osmanlı S.Osmanlı S. D. Nolu Konut 8.Osmanlı S. Nolu Konut 19. Nolu Konut 3. D. ilk Dönemu Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibine Konut Konut Konut Ev Mehmet Göbekli Evi Taşdelioğlu Bitişiğindeki Ev Başdefioğlu Evi Hacıveli Oğlu (Atatürk) Evi 1. D. Nolu Konut 10. D. Osmanlı S. D. D. Yar C. D.Osmanlı S. Nolu Konut 20. Osmanlı S.9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 Pınar Uluköy Kasabası D i n a rMerkez Sandıklı Merkez SandıklıMerkez ŞuhutMerkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Konut Konut Konut Ev Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konul: Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Tataç Konağı Ahmet XVIII. Osmanlı S. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam__ Sağlam Sağlam Sağlam Şahıs Mülkü Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut 197 . Nolu Konut 22. Osmanlı S. D.Osmanlı S. Nolu Konut 13. Nolu Konut 21. Osmanlı S.Nolu Konut 14. Osmanlı S. Nolu Konut 9.D.Osmanlı S. Nolu Konut 6.Nolu Konut 23. Nolu Konut 15.D. Osmanlı S. Osmanlı S.Nolu Konut 2. D.D. Osmanlı S. D. Osmanlı S. D. Nolu Konut D.Nolu Konut 17. D.

Nolu Konut 28.Osmanlı S. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahipleri Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahipleri Konut Sahiplen Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahipleri Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut 198 .D.Nolu Konut 37.D. Nolu Konut 49. Nolu Konut 39. Nolu Konut 54.D.Nolu Konut 31.Osmanlı S.Osmanlı S.D.Nolu Konut 33.D.D.Osmanlı S.D.Osmanlı S.Osmanlı S. Nolu Konut 50. Nolu Konut 55. Nolu Konut 30. Nolu Konut 57.D.D.Osmanlı S. Osmanlı S. Nolu Konut 36. Nolu Konut 29.Osmanlı S.Osmanlı S. Nolu Konut 44.Osmanlı S. Nolu Konut 56.D.D. Osmanlı S.Osmanlı S. Nolu Konut 35. Osmanlı S. Nolu Konut 42. Nolu Konut 43.Osmanlı S.D. Nolu Konut 48.Osmanlı S.Osmanlı S.D. D.Osmanlı S. Nolu Konut 46. D.D. Nolu Konut 27. Nolu Konut 41.Osmanlı S. D. Nolu Konut 52.Osmanlı S.39 40 41 42 43 44 45.Osmanlı S.D.Osmanlı S. Nolu Konut 38. Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut 26.D. Nolu Konut 32. Nolu Konut 47.Osmanlı S.D.D.Osmanlı S.D. D.Osmanlı S.Nolu Konut 34. Nolu Konut 53.D.D.D.Nolu Konut 51.D.Osmanlı S.Osmanlı S.D.Osmanlı S. Nolu Konut 40.Osmanlı S.D.D.Osmanlı S.Osmanlı S.D. 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut.D.Nolu Konut S. Nolu Konut 45.D.Osmanlı S. Nolu Konut 58.

Osmanlı S. Nolu Konut 64. D. Osmanlı S. D.D.Nolu Konut 71.Osmanlı S. D.Nolu Konut 91. Nolu Konut 81.D.Osmanlı S.D.Nolu Konut 75.D.Nolu Konut 90.Nolu Konut 65. Osmanlı S.Nolu Konut 63. Nolu Konut S. Osmanlı S. D. Osmanlı S. D.Nolu Konut 87.Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam S.D.Osmanlı S. Osmanlı S.D. Osmanlı S. D.Osmanlı S.Osmanlı S.D. Nolu Konut 68.D. D.Osmanlı S.Osmanlı S.NoIu Konut 80.Osmanlı S.Osmanlı S. Nolu Konut 69.Nolu Konut 85.Nolu Konut 86.Nolu Konut 82.Nolu Konut 78.Nolu Konut 60.Osmanlı S.Nolu Konut 72.Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahipleri Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut S.Nolu Konut 84.Nolu Konut 88. D.D.Nolu Konut 77.Nolu Konut 89.Nolu Konut 62. Notu Konut 73. Nolu Konut 67.Osmanlı S.Osmanlı S.Osmanlı S. Osmanlı S.D.Nolu Konut 61. D.Osmanlı Sağlam Sağlam 199 .Osmanlı S.Nolu Kınut 79.Nolu Konut 74. D. Osmanlı S.D.Nolu Konut 66.D.D.D. D. Osmanlı S.D.Nolu Konut 76. Osmanlı S.Nolu Konut 83. Osmanlı S.Osmanlı S.D.72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 99 100 101 102 103 104 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut 59. Osmanlı S.D.D.D. Nolu Konut 70. D.

Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibi Kıraathane Konut Konut Köyodası 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 Konut.Nolu Konut 93. Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut 200 .105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez Afyon-Merkez AfyonMerkezGebeceler BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez Konut Konut Konut Konut.yy Başı Cumhuriyet Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Sahibi Konut Konut Konut Konut Konut Konut Fırın Konut Konut Ev XX.yy Başı S.D. D.D.Osmanlı S.D.D. Konut Konut Fırın 92.Başı S.Osmanlı XX.Osmanlı S.yy Başı S.Osmanlı XX.Osmanlı S. Nolu Konut XX.D. Osmanlı S.yy.D.

129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Adliye No:55 Kadriye No:51 Sokak Sokak Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Kantaroğlu Sokak No:59 Kantaroğlu Sokak No:88 Kantaroğlu Sokak No:41-43 Kantaroğlu Sokak No:42 Kantaroğlu Sokak No: 38 II. Balta Sokak No: 17/A 201 .

No:1 7.23 Ali Efendi Sokak No:26 Ali Efendi Sokak No:28 Cılkoğlu Sokak No:56 168 169 170 Konut Konut Konut Konut Konut Konut 202 .4/Â Rüştiye Camii Yanı. Balta Sokak No:18-1i9/A Kantaroğlu Sokak No:36 Kantaroğlu Sokak No:32-34 Kantaroğlu Sokak No: 16 Kantaroğlu Sokak No: 10 Kantaroğlu Sokak No:8 Kantaroğlu Sokak No:8 Kantaroğlu Sokak No:4. 158 159 160 161 162 163 164 165 166 167 BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BoilvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut II.21.150 151 152 153 154 155 156 157.No:8 Vahdet No: 18 Sokak Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Vahdet Sokak Vahdet Sokak Vahdet Sokak nsaniye No:52 hsaniye No:50 skit PTT Caddesi No: 12 Demircileriçi Sokak No:39 Ali Efendi Sok.

D. F. Osmanlı S. Osmanlı S. D. Mollabahşi Mah. Mollabahşi Mah.3. D. Osmanlı S. Osmanlı S. Hacıaftal Mah. D. Hacıaftal Mah. Osmanlı S. 203 .171 172 173 174 175 176 177 178 179 180 181 182 183 184 185 186 187 188 189 190 BollvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez BolvadinMerkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Afyon Merkez Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Anaoğlu Sokak No: 14 Cılkoğlu Sokak No:2 Cılkoğlu Sokak No:23 Cılkoğlu Sokak No:66 stasyon Caddesi No:58 stasyon Caddesi No:56 Coturoğlu Sokak No:6-8 Cılkoğlu Sokak No:17 Cılkoğlu Sokak Mo:76 Dere No:3 Sokak Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut S.TÜRÜ Tarihi Sit Tarihi Sit Siper ESER ADI Mirya Kefelon Savaş Alanı Kurtuluş Savaşı Kocatepe Şehitliği Cumhuriyet Sağlam Milli Park Müdürlüğü Sit alan ÖZELL Ğ DURU MU K ME AiT KULL.1. D. D. Hacıaftal Mah. Osmanlı S. Osmanlı Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Sağlam Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Sahibi Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Konut Zafer Caddesi No:85 Zafer Caddesi No: 142 Hacıaftal Mah. D.5.17. Osmanlı S. Sitler: YERLEŞ M ADI Çay Afyon-Merkez Afyon-MerkezBüyükkalecik ES. Hacıaftal Mah. Hacıaftal Mah. D.

Uzun Mesafeli Koruma Alanı: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.3. Milli Parklar Müd.19. F. Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği'ne Göre Belirlenen " Kıta çi Yüzeysel Suları Kapsayan çme ve Kullanma Suyu Rezervuarları" Bu konuda bilgi bulunmamaktadır. 204 .1. F. SincanlıTınaztepe Kas. Savun.BolvadinHamidiye BolvadinHamidiye Sincanlı-Ahmet Paşa Ks. Sip. Bölgeleri: Hava Kalitesi Kontrol Yönetmeliği'nde Belirlenen Hassas Kirlenme Bu konuda bilgi bulunmamaktadır. F.5. Akdeniz de Ortak Öneme Sahip Kıyısal Tarihi Sit Alanları: limizin Denize kıyısı bulunmamaktadır F.Doğal Miras Kapsamına Giren Alanlar: Kaplıcalar başlığı altında verilmiştir. F. Mücadele Mil.4.19. Ahmet Dede Siperleri Tepesi Mil. F. Sit alanı Sit alanı Pazar Tepesi Siperleri Çiğiltepe Siperleri Tınaztepe Siperleri Sarlık Pınarı Siperi F. F.5.18.5.17. Sip. Orta Mesafeli Koruma Alanı: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.2. Mutlak Koruma Alanları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.5.5.19. Kısa Mesafeli Koruma Alanı: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.5. Mücadele Cumhuriyet Cumhuriyet Sağlam Sağlam Milli Parklar Müd.5.19.5.2.19.20. Afyon-MerkezSülün Siper Siper Savun.

F.5.lçe sınırı • « • O 5 Km l sınırı 5.Yol —— Otoban • ı ı Demiryolu Nehir -----.21.Derece i 3.Derece ^.Derece 205 .Jeolojik ve Jeomorfolojik Oluşumların Bulunduğu Alanlar: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır. Şekil 28:AFYONKARAH SAR VE C VARININ DEPREMSELL K HAR TASI AFYON L DEPREM HAR TASI DEPREM ARAŞTIRMA DA RES ANKARA LDerece 2.Derece D l merkezi lçe merkezi Bucak merkezi -----.DiriFaylar(MTA) -----.

206 . ve A.4.Şekil 29: AFYON VE C VARININ FAY HAR TASI Doğrultu Atımlı Fay Muhtemel Fay Bindirme Normal Fay **Konu ile ilgili ayrınlılı açıklama A.5 bölümlerinde verilmiştir.

kil. HCOa.10 It/sn) SICAKSULARIN KULLANIMI Gerek Ömer-Gecek alanındaki kuyulardan elde edilen sıcak akışkandan gerekse Kızık-Uyuz yöresindeki doğal kaynaklardan öncelikle kaplıcacılıkta yararlanılmaktadır. Debi : 0. Sıcaklık : 46-71 °C.33 It/sn (Toplam Debi : 2. Magmatik etkinlikle ilgili en yaşlı kayaçlar. Na+ ve özellikle Cl” iyonlarının fazla olması da volkanik kayaçlar ile temasa işarettir. Yine sularda B. kalkşist. kuzeyinde 2 kaynak mevcut olup. Bor değerinin yaklaşık 10 mg/lt dolayında olması bitkilere zarar verebilecek değerlerdedir.L . çört ve lahar ile temsil edilen birimin maksimum kalınlığı 300 m dolayındadır. yağmur suyunda SCU azdır. dokuz kaynak halinde yüzeyler. Debi : 0. Debi : 0.12-0. Bunlardan HCOa ve Ca+ iyonunun fazla olması mermerler ve kireçtaşları ile olan temasa. kuvarslı şist ve fillit egemendir. kumtaşı. aglomera ve lahar gibi kırıntılı ürünleridir. Yine hepsinde Na+. Afyon trakitik volkanizmasına bağlı trakitik. Yer yer mikaşist ve kalkşistlerle de ardalanan kristalize kireçtaşları (mermer)’nın kalınlığı en fazla 80 m dir. Alanda daha genç volkanizmayı bazalt lavlarına ilişkin volkanik etkinlik oluşturur. kireçtaşı. F elementleri yüksek değerlerde olup. CF ve Ca iyonları hakimdir.5 It/sn) Kızık-Uyuz Hamamı kaynakları. Bu metamorfik temelde mikaşist. Ayrıca Ömer-Gecek yöresinde bir resort otel ve 35 villa tipli motelin yanısıra 0. SU K MYASI Kaynaklardan ve kuyulardan alınan su örneklerine göre hepsinin toplam mineralizasyonu 1000 mg/lt nin çok üzerindedir. SO4 iyonun fazla olması da mermerler ve kireçtaşlan içerisindeki kanal akımlarına işaret olabilir. Neojen yaşlı konglomera.33-1. Cl> HCO3> SO4 dır. Sahadaki toplam mineralizasyon değerleri yaklaşık 3000-5000 mg/lt değerleri arasındadır. Bazı sularda ise SCU iyonu da fazladır. şu anda yaklaşık 5000 konutluk şehir ısıtmacılığı yapılmaktadır. Sıcaklık : 53-66°C. traki-andezitik ve andezitik volkanitler ile bunların tüfit.35 ha sera ısıtmacılığı yapılmaktadır.ÖMER-GECEK-KIZIK-UYUZ JEOTERMAL ALANI YER BULDURU Saha K24-b3 paftasında Afyon iline bağlı Ömer ve Gecek mevkiindedir. kuzey ve kuzeybatısında 3 kaynak mevcuttur. yonların sıralanışı ise şöyledir. Na>K>Ca>Mg. SICAKSU KAYNAKLARI Ömer Hamamı kaynakları. Yapılan arazi etütleri ve sondajlı çalışmalara göre Paleozoyik yaşlı kuvarsit. KB-GD ve B-D olup. Ancak. limit değerlerin altındadır. kuvarslı şist ve kristalize kireçtaşiarı (mermerler). tüfit-aglomera. BÖLGE JEOLOJ S Sahada en yaşlı birim Paleozoyik’e ait metamorfik şistlerdir.AFYON L JEOTERMAL ALANLARI 1. çok sayıda da sızıntı kaynaklar vardır. Söz konusu bazalt lavlarını en genç kırık zonlarına bağlı olarak yüzeylenirler.10 It/sn (Toplam Debi : 2. Metamorfik şistlerin üzerinde geçişli olarak kristalize kireçtaşları (mermerler) yer alır. bunlar Neojen sonu ve sonrası yaşlıdırlar. Ayrıca Afyon kentinin ısıtılması projesine başlanılmış olup. Fakat %20 lik limitin altındadırlar. kireçtaşı ve yöredeki tüm fay zonları rezervuar kaya niteliğindedir. kalkşist. şistel kuvarsit. Konglomera.16 It/sn) Gecek Hamamı kaynakları. bazalt. Çünkü. Traverten çökelleri ve alüvyon en genç birimlerdir.40-1. mam. Kırık çizgilerinin genel istikameti KD-GB.80 !t/sn (Toplam Debi : 1. Sıcaklık : 52-55°C. kumtaşı. bor’un alt sınır değeri 12 mg/lt dir. AÇILAN SONDAJLAR KUYU NO TAR H DERINLIK(m) SICAKLIK(°C) DEBÎ (It/sn) ÜRETiM ŞEKLi R-240 R-260 1971 1971 117 165 92 20 DEVRE DIŞI A 207 . Metamorfik şist ve/veya kristalize kireçtaşları (mermer)’nın üzerine açısal uyumsuzlukla Neojen çökelleri oturur.

23 1974 1991 1975 1982 1982 1983 1983 1984 1990 1990 1995 1995 1996 1996 1996 1996 1996 1996 1996 1997 1997 1997 1997 905 56.7 A DEVRE DIŞI A A A A A A A A A DEVRE DIŞI A A A A A A A A A A ASKILI A ARTEZYEN KOMPRESÖ RDE 50 A: Artezyen P: Pompaj 2.10 AF.4 210 250 320 320 185 59 560 122 170.3 AF.1 AF.GAZLIGÖL JEOTERMAL ALANI YER BULDURU Saha K24-b2.11 AF.5 AF.2 AF.8 AF.16 AF.14 AF.7 218 260.7 207. K25-a1 paftasında Afyon iline bağlı Gazlıgöl kasabasında yer almaktadır.5 96 98 98 81 96 97 96 107 92 81 >90 91 95 90 20 >100 35 80 15 10 6 5 17 100 >100 15 4.7 AF.15 AF.13 AF.5 >100 >50 >40 5 >100 45 50.19 AF.4 211.5 250 125.17 AF.7 >100 4.6 305 230 212 227 235.9 AF.12 AF.4 AF.AF.20 AF.3 107 98 97 95 79 92 93 91 49.5 363.6 AF.21 AF.22 AF.18 AF. 208 .

Epimetamorf şist ve/veya kristalize kireçtaşı (mermer) ve kalkşistleri açısal uyumsuzlukla Neojen çökelleri örter. Na>Ca>Mg>K.5 4-6 0.” Sodyumlu bikarbonatlı termal sular” sınıfındadır. SU K MYASI Kaynaklardan ve kuyulardan alınan su örneklerine göre hepsinin toplam mineraiizasyon değeri. Söz konusu metamorfik temeli killi şist. G-1 kuyusu ve G-2 Kuyusunda F değeri yüksek olmakla beraber. KHZ-3 A : Artezyen SICAKSULARIN KULLANIMI 1974 1990 1995 1995 1995 1995 1995 1997 138 300. Kırık çizgilerin genel istikameti KD-GB. BÖLGE JEOLOJ S Alanda en yaşlı birim Paleozoyik’e ait epimetamorf şistlerdir. mika şist. kumtaşı ve konglomera ardışıklı çökeller oturur. Metamorfitlerin üzerine. Epimetamorf şistlerin üzerinde . alt sınır değeri aşağısındadır. kuvarsit.6 mg/lt değerleri arasında olup mineral değerlerinin sıralanışı şöyledir. DS kuyusu.5 28 3 8 4. HCO3>CI>CO3>SO4 3. uyumsuz olarak Neojen yaşlı kil.1-2 It/sn AÇILAN SONDAJLAR KUYU NO TAR H m) DERINLIK( C) SICAKLIK(° DEBÎ (It/sn) ŞEKL 66 51 74 43 46 57 63 66.2-4409. 1000 mg/lt nin üzerinde olduğundan termal sular sınıfına girmektedir. Paleozoyik temele ilişkin kuvarsitler.HEYBEL (KIZILK RSE)-ÇAY JEOTERMAL ALANI BULDURU Saha K25-c1 paftasında Afyon iline bağlı Çay ilçesi -Heybeli mevkiindedir. kuvarslı şist ve kuvarsit şistler oluşturur.geçişli olarak kristalize kireçtaşı (mermer) ve kalkşistler yer alır. şist ve kuvarsitlerin yer aldığı Paleozoyik yaşlı metamorfitler oluşturur. Şehir ısıtmacılığı için fizibilite çalışmaları devam etmektedir. B değerleri düşüktür. Tüm kaynakların ve kuyuların kimyasal analiz sonuçlarına göre suiarın sınıfı . Sıcaklık : 31-70°CDebi: 0. kaplıcacılıkta kullanılmaktadır. SICAKSU KAYNAKLARI Gazlıgöl mahallesi doğusu ile Akçin Çayı arasında 4-5 adet sıcak su kaynağı bulunmaktadır.3 6 6-8 A A A A A A A A ÜRET M G1 G 2 G 3 BAŞAK GÜNGÖRLE DS KHZ. En genç oluşuklar Kuvatemer yaşlı traverten ve alüvyonlardır. Gözenekli gölsel 209 . Sularda toplam mineraiizasyon değeri 2381. fillit.5 135 174 60 68 120 Gazlıgöl yöresinde tüm sıcak sular.BÖLGE JEOLOJ S Yörede temeli.1 206. kalk şist. KD ve KB-GD olup Neojen sonu ve/veya sonrası yaşlıdırlar. kuvarslı şistler ile bunları kesen fay zonları rezervuar kaya özelliği taşırlar.

kristalize kireçtaşı (mermer) ve kalkşistler ile Neojene ilişkin konglomera.8 It/sn (Toplam debi: 6. Sıcaklık : 36. 4. marn.00 257 SICAKLIK (°C) DEBÎ (lt/sn) 56. konglomera. tüfit.2 It/sn AÇILAN SONDAJLAR KUYU NO H-1 H-2 K-1 AÇ-1 AÇ-2 H-4 H-5 TAR H 1978 1989 1984 2000 2000 2001 2001 DER NL K (m) 252 292 394.7 It/sn Karaburun Tepe kuzey kaynağı.kireçtaşı killi kireçtaşı. SU K MYASI Alınan su numunelerinin kimyasal analiz sonuçlarına göre tüm kuyu ve kaynakların suları “Sodyumlu bikarbonatlı sıcak sular” sınıfına girmektedir. kalkşist.5-50°C Debi : 0.5 50 37. Eğim atımlı normal faylarla temsil edilen bu kırık çizgileri. Sıcaklık : 30°C Debi : 0. Karaburun kaynağının 800m kuzeydoğusundadır. kumtaşı.1-3.5 It/sn Çobanhamamı sıcaksu kaynakları. Karaburun kaynağının 800 m kuzeydoğusunda yer alır. Neojen sonu ve/veya sonrası yaşlıdır. SICAKSU KAYNAKLARI Heybeli kaplıcalarının bulunduğu yörede 3 kaynak halinde yüzeylenirler.9 It/sn) Karaburun sıcaksu kaynakları. K-1 kuyusu henüz üretime geçmemiştir. Sıcaklık :30°C Debi :0.60 263.Heybeli kaplıcalarının yaklaşık 6 km güneydoğusundadır.30 252.3 64 6 38 2-3 50 30 73 ÜRET M ŞEKL A P A A A A A SICAKSULARIN KULLANIMI Heybeli H-1 sondaj kuyusundan üretilen sıcak sulardan kaplıcacılıkta yararlanılmaktadır. Genç volkanik etkinliğe ilişkin kayalar Neojen çökelleri arasındaki tüfıtler ile Neojen sonu ve/veya sonrası yaşlı bazaltlardır. Sahada kırık istikametleri KD-GB ve KB-GD dur. Sıcaklık : 30°C Debi : 0. Traverten çökelleri ve alüvyon örtüsü en genç birimlerdir. kireçtaşı kaya birimleri ve yöredeki tüm fay zonları rezervuar kaya niteliğindedir.5 53 57 56 56.9 146.SANDIKLI JEOTERMAL ALANI 210 . kil ve şilt ile temsil edilen birimin maksimum kalınlığı 300 m dir. kumtaşı. Paleozoyik yaşlı kuvarsit.

Paleozoyik temelin üzerine uyumsuzlukla Mesozoyik yaşlı kalker ve mamlı plaket kalker oluşturur. Na>Ca>Mg>K. erkek çamur banyosu. trakiandezit tüf. silisifiye konglomera.4 301.7 10 14 ÜRET M ŞEKL P P P P P Terk BAŞA DÖN 211 .5 69 39 66 67 68 DEB (lt/sn) 39 59 7. BÖLGEN N JEOLOJ S Yörede Paleozoyik temeli dolomitik kalker. KB-GD ve KD-GB dır. Paleozoyik yaşlı kuvarsit. Toplam mineralizasyon değerleri 1802. gevşek konglomeralarla devam eden istif.71-2038. Madensuyu kaynağı. tebeşirli mam. SO4>HCO3>CO3>CI TAR H 1994 1994 2001 2001 2001 2001 2001 DER NL K (m) 226 139. Hüdai mevkiindedir. kalker. bikarbonat!» sıcak sular”sınıfındadır. yeşilşist.50 49. kalkşist ve kalkerler ile Mesozoyik’e ait kalker ve marnlı plaket kalkerler rezervuar kaya niteliklidir. SICAKSU KAYNAKLARI Hamamca vadisi kaynakları. traverten ve alüvyon ile tamamlanır.YER BULDURU Saha. kalsiyumlu. Buhar banyosu kaynağı olarak adlandırılır Sıcaklık: 57-68 °C Debi: Toplam 90 It/sn AÇILAN SONDAJLAR KUYU AFS-1 AFS-2 AFS-3 AFS-4 AFS-5 AFS-6 AFS-7 P: Pompaj SICAKSULARIN KULLANIMI Sıcak sulardan ısıtmacılıkta ve balneolojide yararlanılmaktadır. milonitik kalker. kuvarsit ve silisifiye konglomera oluşturur. çok sayıdadır. Neojen’e ait oolitik göl kalkeri. Köprüaltı kaynakları. kalkşist.15 79. Kırık çizgilerinin genel istikameti K-G. sodyumlu.38 mg/lt değerleri arasındadır. Bunlar kükürtlü banyo.00 70. Mineral değerlerinin sıralanışı şöyledir. L24-b1 paftasında Afyon iline bağlı Sandıktı ilçesi. sütfatlı. SU K MYASI Alınan su numunesi analiz sonuçlarına göre Batı Alman Kaplıcaları Birliği sınıflamasına göre AFS-1.00 76.00 SICAKLIK (°C) 70. AFS-2 sondaj kuyuları işletme önü ve kaptaj kaynak suları “Florür içeren.

yem bitkileri ekilişinde de gözle görülür bir artış olmuştur. Bunun yanında gübreye verilen desteklemenin kaldırılması çiftçide hoşnutsuzluğa yol açmıştır.1. nüfusun yaklaşık % 50’si tarımla uğraşmaktadır. ülke ekonomisine her geçen yıl daha fazla katkı sağlanmaktadır. pancarı ve haşhaşı ile ülkede önemli merkezlerden birisi haline gelmiştir. Tarım Alanları: limizin ekonomisi ağırlıklı olarak tarıma dayalıdır. limizdeki tarımsal üretimlerin 2003 yılı Aralık ayı sonu itibariyle milli ekonomiye katkısı 995 Trilyon 236 Milyar 550 Milyon TL’dir.27 SANAY B TK LER 41. ekim gibi girdi fiyatlarının yüksek oluşu üretimde olumsuzluklara ve eleştirilere yol açmıştır. Tarımsal Gelişim Alanları 2003 YILI T BAR YLE TARIMSAL ÜRET MLER N M LL EKONOM YE KATKISI (M LYAR TL.439 %2.31 D.441 %18. Afyon yoğun olarak üretimini yaptığı hububatı.22.323 %1.22. vişne. sürüm.413 %6. F.091 SEBZELER 66. 2000 yılından buyana .688 %66.F.5. 2001 yılında uygulamaya başlanan Doğrudan Gelir Desteği Projesi ile çiftçilerimize dekar başına destekleme verilmek suretiyle girdi maliyetlerindeki yükü bir nebze olsun hafifletmiştir.849 MEYVELER 68. Afyon li tarımsal potansiyeli itibariyle Türkiye’de sayılı illerimizden biri olup. B TK LER 119.5. Sanayileşme yolunda bu güne kadar ilimizde önemli adımlar atılmış olmasına rağmen ulaşılan nokta yeterli değildir.428 2003 YILI TARIMSAL FAAL YETTE KULLANILAN ARAZ DAĞILIMI (Ha. Bu açıdan sulanan tarım alanlarının artırılması ve bu konuda yeni projelerle alt yapı yatırımlarının yapılmasına ihtiyaç duyulmaktadır. lin hayvan varlığı yönünden potansiyeli oldukça iyi durumdadır. kaliteli ürün ve birim sahadan daha çok verim elde etmeye gayret gösterilmekte olup.80 212 . kiraz üretiminin önemli bölümünü ihraç etmektedir.) Tarımsal Üretimin Ekonomiye Katkı Payları HAYVANSAL 296. limizde sulanan tarım arazisinin yetersiz olması tarımsal ürünlerin verimlerinin düşmesine neden olmakta ve ürün çeşitliliğinin de sınırlı olmasına yol açmaktadır. Çiftçilerimiz gün geçtikçe modern tekniklerle tarım yapmaya önem vermekte.734 END. limiz üretmiş olduğu bitkisel ve hayvansal ürünleriyle ülke ekonomisine büyük katkı sağlamaktadır. Bunların yanında limiz meyvecilikte kiraz. TARLA B TK LER 17.134 TARLA+YEM B TK LER 444.65 MEYVE.68 Tarımsal Arazi Dağılımı HUBUBAT 437.583 %2. BAĞ 11. l toplam nüfusunun %54.827 %1. GÜL.) YEM B TK LER 18. Hayvancılıkta olduğu gibi tarımsal üretimde de mazot.22’si kırsal alanda yaşamaktadır.49 SEBZE 8. elma üretimiyle önemli bir paya sahip olup.81 NADAS 121. hayvancılığın desteklenmesi kapsamında yem bitkileri ekilişine getirilen teşvik priminden dolayı.

1.5.3. Özet Mahsul Plantasyon Alanları: Bu konuda bilgi bulunmamaktadır 213 . Sınıf Tarım Alanları Bu konuda bilgi bulunmamaktadır F.22.5.22.2.2.F.3.

Yörenin Turistik Değerleri: limiz binlerce yıllık medeniyetlerin kültür ve sanatını yansıtan arkeolojik kalıntılarıyla.1. nihayetinde Afyon turizmde hak ettiği yerini alacaktır. ören yerleriyle yüzyıllardır alın teri ve göz nuru ile süre gelen el sanatlarıyla. limiz.Fiziki Özellikleri: Afyon topraklarının büyük bölümü akarsu vadileriyle yoğun bir biçimde yarılmış yaylalardan oluşur. Sarıkız Tepesi ile Cirit Tepe yer almaktadır. zeybek. Sandıklı'nın Başağaç yöresindeki tepeleri geçtikten sonra Küçük Sincanlı Ovası'na gelinir.200 m. Turizm çeşitlerinden en önemlisi olan “TERMAL TUR ZM” yıl boyu aktivitesini sürdürebilmektedir.1. ç Anadolu) yayılan bir ildir. Akdeniz.). çoğu volkanik topraklardan meydana gelmiştir. Büyük kısmı Ege bölgesinin çbatı Anadolu bölümünde bulunur.1. Bunun başlıca sebeplerinden biri. eski bir yanardağın krateri üzerine kurulmuştur.) Güneybatıda Akdağ (2449 m. Afyon Türkiye’de kaplıca ve ılıca yönünden sayılı iller arasındadır. Kültürel Değerler: Folklorik Değerlerimiz : Yöresel Giyim Kuşam :Yurdumuzda il ve yöresine göre halk oyunlarında günlük Türk giyisilerinin dışında alan eski giysilerin yer alması bir gelenek olarak sürdürülmektedir. Şehir merkezinde Afyon Kalesi. kuzeyi güneye bağlayan doğal bir kapı konumunda olması sebebiyle turizm potansiyeli yönünden ülkemizin sayılı illeri arasındadır. Kuzeybatısında Tınaztepe ve Çiğiltepe arasındaki Damlalı Boğazı geçilerek Büyük Sincanlı Ovası'na gelinir. Sandıklı ilçesinin Kumalar dağı (2250 m. Ovanın etrafını çeviren dağlar çıplaktır. Denizden ortalama yüksekliği 10001200 m. bölgelerin birbirine bağlandığı bir merkez konumundadır. açık hava tapınaklarıyla ve mutfağıyla turizm potansiyeli fazla olan bir yöremizdir. kültür ve inanç turizmi.2.1. ağa gibi giysilerinde bazı parçaları oyun giysilerimizde görülmektedir. Güneyde bulunan Başmakçı. kızan. Kuzeydoğudan kuzeybatıya uzanan limiz arazisinde bazı özellikler görülür.). tarihi eserleri. 214 . Çukur düzlüklerde ise alüvyonlu topraklar yer alır.G. Bu sebeple son yıllarda fertler ve şirketler ve kooperatifler termal turizme yönelik yatırımlara yönelmişlerdir. l merkezi. Sandıklı yöresi. Batı ve kuzey bölgelerinde kahverengi orman toprakları hâkimdir.) ve il merkezinin güneybatısındaki Kocatepe (1903 m. Bunlar Bolvadin ilçesinin kuzeydoğusundaki Emirdağ (2307 m. etrafı dağlarla çevrili bir ovanın bulunduğu yüzey şekillerine sahiptir. G. yükseltideki Sivritepe de bunların arasında sayılır. milyonlarca yılda oluşmuş mağaralarıyla. Yörenin Doğal Değerleri : G. çeşitli özellikler arz etmesine rağmen. üzerinde ünlü Afyon Kalesinin yer aldığı volkanik kayalardan oluşan 1. yerli ve yabancı turistler için “deniz dışında” aranan pek çok tarihî ve tabiî güzelliklerin bulunduğu bir turizm cenneti konumundadır. Türkiye'nin coğrafi bölgelerinden üçü üzerinde (Ege. Ancak ilimizin çağdaş turizm sektörünün yaratmış olduğu imkânlardan tam anlamıyla yararlanabildiğini söyleyemeyiz. Burgaz Dağı (1754 m. Bu ova. l Merkezi içinde. Emirdağ ve Dinar yörelerinde bulunmaktadır. lin güneybatısında Dazkırı Ovası yer alır. Önemli merkezleri birbirine bağlayan kara ve demiryolları Afyon'dan geçer. Volkanik maddelerin oluşamadığı veya silindiği yerlerden neojen topraklar ve yer yer çernozen topraklar görülür. limizin geçici tur güzergâhı üzerinde olmasıdır. Güneybatı Torosların uzantılarında Sultandağları (Topraktepe 2531 m. Bu ovanın çok yerleri çayırlıktır. turizmi çeşitlendirme politikası uygulanmıştır.1.).)'dir. yolların kesiştiği. çağdaş turizm sektörünün ihtiyaç duyduğu yatırımlara yönelinmemiş olunmasıdır.1. G. Kaplıcaları. Erozyon yüzünden kayalar açığa çıkmıştır. Ova. doğuya doğru çok hafif bir eğimle uzanarak Afyon Ovası ile birleşir. lin doğu ve kuzeydoğu kısımlarındaki bazı topraklar da ç Anadolu Bölgesine taşar. Kuzeydoğuya doğru dağlar arasındaki engebeli yöre geçilerek iki bölümden meydana gelen Dinar Ovası'na gelinir. Son yıllarda turizmin yıl boyunca yoğunluk kazanması için Turizm Bakanlığınca.1. G. TUR ZM G. kabadayı. Dazkırı.) ve Beydağ (1750 m. doğuyu batıya.1. Bu özellikleri sebebiyle Afyon. kinci sebep ise toplumda turizm bilincinin tam olarak oluşmaması. seyman. arasındaki bu yayla yüzeylerinin üzerinde bir bölümü volkanik oluşumlu dağlar yer alır.2. Yapılan araştırmalara göre beldemizde giysi olarak ençok özellik taşıyanları.1. Eber ve Akşehir Göllerine doğru çok az bir eğimle alçalmaktadır. l toprakları. Mahalli giysilerimizde efe. alternatif turizm çeşitliliği.Konum: Afyon. asırlık yapılarıyla. Dinar ve Evciler ilçelerinin bazı toprakları Akdeniz Bölgesi sınırları içine girer. peri bacalarıyla. termal zenginlik ve doğal güzellikleriyle. Bu yörelerde yaşayan halkın çoğu Türkmen aşiretinden oluşmaktadır. zengin doğal yapısı. festival ve şenlikler gibi çeşitli turizm değerlerine sahip olan Afyonkarahisar Anadolu’nun batı yakasında bir kavşak noktası olup. Yapılan ve yapılacak olan bu yatırımlardan sonra gelişerek.

Kadın Giysileri: Göynek: Özellikle sarı bürümcük ve şile bezi denilen kumaştan bol. Halk arasında kara boyalı göynek de denir. Şalvarın dışında kalır. Belden topuğa kadar uzanır. yanları ufak işlemelidir. Şalvar: Kırmızı desenli kumaştan dikilir. Her yerde olmasa bile yanlarında işlemeleri vardır. yakasız. Kalçaları örtecek uzunlukta. önden düğmeli bir giysidir. Şekil 30: Döğer Kasabası Kaya Anıt 215 . Şalvarın içine bazı yörelerimizde kaput bezinden yapılmış ayrıca bir şalvarın giyildiği de görülür.

Erkeğin tamamen saçları kesilir ve saç gözükmezdi. dizleri açıkta bırakan ”topdon” giyilmektedir. Karanfiller ıslatılarak ipliğe dizilir ve ufak boncuklarda bulunur. Üç etek: Genelde kına gecelerinde giyilir. Meşinden yapılmıştır. Bir adı da kolçaklı zıbındır. Her genç kız gümüş küpe takar. Göbek altından gögüs boşluğuna kadar bir genişlikte olur. Belden 3-4cm.Alakoyun yününden kadınlar kendileri dokurlar. Bir kısmı da uzun ağızlı çizme kullanarak goncu diz kapaklarına kadar çıkartır. kisi önde. Bazılarının kol ağızlarında hayvan figürü olduğu görülmektedir. büzgüleri bele eşit aralıklı şekilde dağıtılır ve kolun arkasında bağlanır. Ayrıca yün. Buna “Penz” adı verilir. çte bel kuşağı beli sıkı tutmak için kullanılır. Yırmaçları ve öne gelen dilimleri bulunur. Erkek Giysileri : Dinar ve Emirdağ yörelerinde özellikle erkek giysilerinde efe. OYUNLARIMIZ : Afyonkarahisar’da eskiden mahalli halk oyunlarını oynayanlar. Dizin altına kadar uzanır. Mısırlara sarılır ve döğende dokunur. Peştamal: Boyuna çizgili ipekli kumaştan yapılmış ve bel büzgülüdür. kaşık vuruşları da aynı anda ritm tutar oynarlar. Bu ayakkabı nedeniyle dizlik yada tozluk kullanılmamış olur. Pullu Çiçek: Puldan veya kuru karanfilden yapılır. altı tabanlı kundura veya küçük boy mes gibi çizme kullanılmaktadır. kök boyası ile yıkanır ve yumak yapılır. ayrıca kuru karanfil ve çiçeklerle bezenmiş kolyeler takılır. alımlı bir efeler grubunu temsil ederlerdi. Erkek giysileri. Alaca: Peştemalin başka bir türüdür. kızan ve zeybek giysileri önümüze çıkmaktadır. Onun üstüne kolu ve kol uçları geniş bir cepken giyilir. 216 . fesin üzerinde ince koyu renkli sarık.Pullu çiçeğin dik durması kadının mutluluğunu. Birzak: Emzikli kadınlar kullanır. zülüfle birlikte sarkması evlenmek istediği anlamına gelmektedir. özel giysilerini giyerler ve görünüm itibariyle heybetli. pek basma veya parça kumaştan dikilir. Kuşağın şalvarın bolluğu potluk verir ve günlük giysi olarak kullanılmaktadır. Diğerlerinde ise. Bunlar uzun yün üzerine giyilir. sazın melodisine uyarak. Üzerine tek bağla(kayışla) bağlanan efe silahlığı takılır. Kolları ve önü hep işlemelidir. Kuşak: Şalvarın üstünde bele arkadan bağlanır. Önce koyunun yünü incecik iğrilir. mavi. diz kapağı altına kadar gelir ve ön kesiminde dizin yere teması durumunda yerde bulunan çizici ve kırıcı şeylerden korunması için kalkan gibi çıkıntılı yapılır. karşılıklı iki oyuncu. Önde iki katlıdır. Bunun içine gümüş tabaka(sigaralık) kehribardan sigara ağızlığı. dekani renkte çuha üstüne kaytan işlenerek yapılmaktadır. Dizlik. Kadının rahatça çocuğunu emzirmesini sağlar.Eski giysilerde Afyonkarahisar’lı erkeklerin başında fes.Zıbın: Bazı yörelerimizde cepken de denilmektedir. genişlikte kola geçecek kısmı vardır. önden ilikli yapılır ve düğmeleri iplikten oluşur. Bazı yörelerde ardına pullu çiçek takılır. Simli ipekle veya kaytanla işlenir. lacivert. tozluk içine sokularak dizler örtülür. Fesin tepesinde (tam ortasında) tepelik denilen gümüşten bürgüyü tutacak aksesuarlar vardır. Üzerinde “Neil” veya “bürgü” adı verilen örtü bulunur. çoğu kez ellerinde şimşir ağacından yapılmış kaşıklarla. Düz ve baklava şeklindedir. Zıbının üzerinden bele kadar takılır. Çorap: Kadınlar çeşitli motiflerden ördükleri çorapları giyerler. Fes üzerine iki sıra altın dizilir. üzerine de yine koyu renkli yazma bağlarlar ve yanda düğümleyerek omuz üzerine düşürürlerdi. Altta bol kumaşlı kenarları işli geniş ve kısa bir şalvar giyilir. oyalı. Boyundan ve sırttan bağlanır ve göğüs üstü sıkı aşağısı boldur. Arkadan öne sarılır. Özellikle dikine çizgili kumaştan yapılır. Üzerine yağlık(büyük el mendili) veya dışa yarısı sarkacak biçimde silahlık üzerinden kuşağa sokulur. Dize kadar uzanan bu şalvar diz kapağı altına kadar uzanır. Cepkenin üzerinde de kolsuz bir cameden bulunur. Yeleğin ilikli kullanılması gerekir. Dışta şalvar ve yelek cepken uçları içine alacak genişlikteki dış kuşak kullanılır. Bazılarında yarım kilodan fazla ağırlıklı olan püskülde sallanırdı. Bazılarında idonlar uzun olup. Ayakta tozluk ile dizlik kullanılır. parmakların ikinci boğumuna kadar kol uzar. Ancak yaşlı kadınlarda bırakılan zülüf pek hoş karşılanmaz ayıplanır. Motifler kadının iç dünyasını yansıtır ve üzerine çarık giyilir. sapları gümüşten işlenmiş kama ve yatağan veya çift kulaklı adı verilen kesici silahlar bulunur. Üç eteğe “Enteri” de denilmektedir. Örneğin 9/8’lik Aksak usulünde olan “Hezin Hezin Gir Kapıdan” adlı türtümüze sazlar çalarken. pullu örtü takılır. Vücudun yan kısımlarına kadar uzanır. yapağı bol miktarda arasına sokulur. Baş: Çuhadan yapılmış kırmızı fesin üzerine çeki adı verilen işlemeli. Genç kız ve kadınlarda özenle takılan zülüfler vardır. ve zeybek oyunlarını sergileyenler. Beldemizde oynanan Kırık havalar aşağı yukarı aynı ritimde seyreder.Kumaşın belli bir özelliği yoktur. Takı: Gök boncuktan altın veya gümüşten takılar takılır. Arkadan üçgen görünümü verir. kılıç-kalkan. çte içlik(işlik) kullanılır üzerine kolsuz bir yelek giyilir ve kuşak içine sokulur. Ayaklarda uzun konçlu. Bu iki kısmı ince arkadan tutturulmuş tek kayış birleştirir. Gögüs altında tek düğmelidir. biri arkada olmak üzere 3 tane etekten yapıldığı için bu adı almıştır.Bunların arasında paralar bulunur.

çorap v. Esvap kesmeyle beraber. Kız evinde eğlence oğlan evi gittikten sonra daha çok olur.dost ve akraba) davet etmek üzere “Okuyucu” adı verilen birer davetçi tutarlar ve davetiye kartı gönderirler. her iki taraf düğün için yakınları (eş. Ayrıca göbek de hareket ettirilmez.b. Aynı gün öğleden sonra “Saç kesme”yapılır. kandillikler(kandil günlerinde gönderilen kına ve kandil helvası. nikan ve esvap kesme gününü tesbit eder.yenge(amca. Kollar ise. Kaynananın ve misafirlerin ellerini öptükten sonra kaynananın önüne diz çöker. gerdanlık. Düğün 3 gün devam eder. Sol ayak yana açılırken. Kız evinden bir grup oğlan evine hayırlı olsun diye gelir. omuz silkme(oynatma) gibi hareketler kesinlikle yapılmaz. Karşılama gündüzkü gibidir. sonra sağdıcın sağ elinin üç parmağına(yarım el) yakılır. Gelin kız ile sağdıç el öperler. görümce. Akşam yemeğine daha çok gençler(damadın arkadaşları) davet edilir. Kız tarafı kına yakanlara haşhaşlı pide. şerbetinin içilmesi. çerez. düğün. DÜĞÜN VE D ĞER GELENEKLER : Afyonkarahisar’da evlenme törenleri sırasıyla şöyle oluşmaktadır. karşılıklı sini( tepsiyle baş üstünde nişan hediyesi olan şeker. Gelin kız. buna karşılık kız evinden oğlan evine bir tepsi ağzıaçık. ağırlar. Kına yakılmaya başlarken saz heyeti ve düğünde bulunan gençler Kına Türküsü söylerler. Oğlan Evinde Kına Gecesi:Oğlan evinde bir miktar kına ile gerekli mumlar hazırlanarak kız evine gönderilir. Saç kesme töreninin akşamı kına gecesi yapılır.) sırasıyla takar. Kuzu kesilen yemekli kır daveti yapılır. oğlan evinden yine başlarında kaynana kalabalık bir grup kız evine gelir. davetlilerle birlikte toplanır. Dünür gezme(görücülük). Bir odada içkili sofra ve saz heyeti kurulur.b. Buna “Esvap Kesme” adı verilir. Oğlan evinden kaynananın başkanlığında kalabalık bir kadın grubu kız evine gider. Çengiler durmadan türkü söylemeye devam eder. dayı hanımları) birer ikişer saç telini kesmek suretiyle “Saç Kesme” töreni yerine getirilir. bir çeşit börek veya lokma) gönderilmesi. küpe. Düğün haftasından önce iki aile. Kına yakıldıktan sonra damat ile sağdıç babanın ve aile büyüklerinin ellerini öperler.Kırık Oyun Havaları Oynarken. hazırlıklara başlar. Kırık oyun havalarını erkekler oynadığı gibi kadınlar da erkek elbisesi giyerek oyunlarını sergilerler. Vakit yatsıyı geçince kına yakma törenine başlanır. dirsekten yukarı ve aşağı hafif hareketlerle bükülerek oyun aynı figürlerle seyrini devam ettirir. inci. kesinlikle ayaklar dizden arkaya bükülerek veya hoplayıp zıplayarak oynanmaz. kurban bayramında ise süslenmiş koç(oğlan evinden kız evine) gönderilir. Önce kaynana. Bu törende kaynana geline ziynet olarak ne takacaksa (altın. Çarşamba günü devam eden düğünde oğlan evinde yemek davetleri öğleden itibaren başlar. eşyaya bakılır. Kızlar defçinin eşliğinde kına türküsü söyleyerek geç saatlere kadar eğlenirler. Bu hareketlerle her iki oyuncu da aynı anda. söz kesilip kahve içme. mendil. oğlan evinden kız evine karşılıklı çamaşır). hafif eşya) gönderilmesi. dizler hafif öne doğru bükülür. sini ardı(nişan tepsilerinin karşılıklı gönderilmesinden sonra kız evince yapılan yemek ziyafeti). Bir tas içinde karılmış kına önce damadın. sağ ayak da onun yanına getirilir. Oyun oynarken. Misafirleri sağdıç karşılar. Nişandan düğün haftasına kadar bu töre ve gelenekler ailelerin maddi durumuna göre yapılır. Aynı hareket sağ ayak açılırken sol ayak da yanına getirilmek suretiyle oyun devam eder. Bu kadın okuyucular düğün sahibinin yakınlarını ev ev dolaşarak düğüne davet ederler. bunun üzerine bahşişler verilir. Gelini oğlan evi tarafı tanınmış bir mağazaya davet eder. Böylece düğün başlamış olur. Misafirler kız evinden çağrılmış olup. iç çamaşırı. Kız Evinde Kına Gecesi: Saç kesme töreni gecesi.b. Kızın arkadaşları etrafını sararlar ve binbir özentiyle ellerine ve ayaklarına kına yakarlar. teyze. Gövde. Kız evinden en az iki tefçi kadın oğlan evinden gelen kadın grubunu ayakta def çalarak ve türkü söyleyerek düğün evinin merdiveni başında veya taşlığında karşılar. sazın ritmine uyarak tatlı ve yumuşak hareketlerle yapılır. Bu gecede damadın arkadaşları çoğunluktadır. Bayramlık(kız evinden oğlan evine. Gelin kızın avcuna bir parça kına konularak. kaynananın bulunduğu yere gelir. Hıdrellez daveti(nişanlık zamanı hıdrelleze rastlarsa oğlan tarafından “Hıdrellezlik” gönderilir. Gerdan kırma. 217 . Tören bittikten sonra gelişlerinde olduğu gibi giderlerken de çengiler ayakta çalaraktan uğurlarlar. nişan(yavuklu olma). Gövde de arkaya doğru dik olarak eğilir. dizlerin hafif bükülmesi ile sağa ve sola gene sallanarak oynanır. bilezik v. Mağazada gelin için alınacak giysi ve gelinlik v. Kına gecesinde sağdıcın görevi çoktur.

seccade. fes. battaniye. Yemencilik: Afyon yemenilerinin en büyük özelliği. gem. halı. Duvak örtülünce kaynana gelini arabaya bindirir. Üzerine körüklü bir kaplama ile dilendiğinde açılabilecek bir şekilde yapılır. şeker. Yaylı arabalar genellikle tek atlı olarak yapılmakta ve tekerleklerine lastik kaplanmaktadır. Koşumculuğa olan ilgi bugün yok denecek kadar azdır. düğme gibi pek çok eşya yaparlar. tencere gibi çeşitlidir. Gelin hazırlanır. ince. At Arabacılığı: Koşumculuğa paralel olarak gelişmiş el sanatıdır. reçel. çay takımı. El öpme daveti Pazartesi günü yapılır. kullap. göbek. Geçim kaynağı keçecilik olan keçelerini eski usül ile yapan keçeci esnafı bu mesleğini “Keçeciler Çarşısı’nda sürdürmektedir. su takımı. Hareket etmeden önce dua okunur. yaylı tatar arabası. yatak odası takımı. fincan takımı. Oğlan akrabaları va kayınpeder gelini beklemektedir. tabak. Bu kamyona çeyizler yüklenir. Cuma: Cuma günü öğleden sonra kadın misafirler gelin görmeye gelirler. tepsi v. bugün makinalarda pişirilerek yapılmaktadır. peynir. Tatar arabası çift atlı olarak yapılır. yıldız. gelin almak üzere oğlan evinin akrabaları ve kaynana kız evine giderler. Arabanın önünde ve arkasında sarsıntıyı önlemek amacıyla yaylar bulunmaktadır. toka. görümlük para verirler. koltuk takımı. ay yıldız Afyon keçelerinin üzerine işlenen motiflerden bazılarıdır. Çeyiz ndirme Daveti:El öpme davetinden birkaç gün sonra oğlan evi kız evinin kadınlarını öğle. Gelin kızın babası.b. ziynet eşyası takanlarda olur. fırdöndü. nakışlı keçe. Bu tören çok hüzünlü olur.) oluşur. eğlenilir. Gelini arabadan kayınpederi indirir. belleme. El Öpme Daveti: Pazar günü kız evi oğlan evine bir tepsi baklava(Pazar baklavası) gönderir. sırım gibi deri ürünlerinin yapımı ile uğraşan bir el sanatı dalıdır. Yemekten sonra kahve içilir. Akrabalar oğlan evine giderler. Baklavayı götüren kadınlar. Çevre illerde satışı yapılan at arabaları. yeşil renklerden oluşan motif ve şekiller işlenmektedir. Afyon’daki koşumcular. tabak. zarif ve hafiftirler. yapan ve yaptıran kişilerin adları yazılmakta. Endüstrileşme bu iki el sanatını büyük ölçüde etkilemiştir. hıltar. Oğlan evinin akrabaları el öpme sırasında geline görümlük hediyeler verirler. kadınları öğle yemeğine. mevlevi zikkesi. dikilip içinin dışına çevrilmesi ve kıyısından çevrilmesidir (Dikilmesidir). kırmızı. kasaplardan aldıkları manda(camız) derilerini şapladıktan sonra. Bu yemek çok çeşitlidir. Gelin evin önüne gelince arabadan inmeden bir kurban kesilir. yatak takımı ve mutfak takımından(tencere. bebe keçesi. kısa ve uzun yüzlü olarak dikilmesi. Gelin orada bulunanların elini öper. Atların arabaya koşulması için gerekli olan amut. Bu davetin amacı asılı duran çeyizlerin indirilmesiyle düğünün bittiğini gösterir. yelek. Yapılan keçeye. paldım. Oğlan evinden kız evine bir kamyon gönderilir. zeytin gibi yiyecekler ikram eder. tavan. Bakırcılarında üzerinde en çok çalıştığı eşyalar güğüm. çatal bıçak takımı. kaşağı. keçelerin üzerine mavi. kız evinin yeniden aldığı dürüler dağıtılır. Oğlan ve kız evinin ileri gelenlerinden birer grup birbirlerini ziyaret ederek hayırlı olmasını dilerler. alabildiğine süslü. erkeklerini akşam yemeğine davet eder. Bu yüzden çok sarsıcıdırlar. at keçesi. Afyon’daki demirciler başlıca gecenez kapı zinciri. Gelin Alma:Perşembe sabahı her iki tarafta da hareketlidir. Şehirdeki çeşitli atölyelerden son derece sağlam ve özenle boyanarak. kayış haline getirmekte ve daha sonra koşum eşyalarını yapmaktadır. EL SANATLARI: Keçecilik: Eskiden insan gücü ile hamamda pişirilerek yapılan keçe. Koşumculuk: Afyon’un kökü çok eskilere dayanan el sanatlarından biridir. Çeyizle beraber kız evinden giden kadınlar çeyizleri asar ve gelin odasını hazırlar. manzara resimleriyle süslü arabaları yapılmaktadır. Böylece düğünün bir kısmı bitmiş olur. Duvağı örtülüdür. gülünür. Demiryolu. Faytonlar ise geçmiş zamanların lüks taşıt araçları olduğundan. Kasa dingil üzerine oturur ve tekerlekleri demirle kaplıdır. Yaylı arabanın üzerine yapan kişinin adının yazılması gelenektir. ok kayışı. Boyadan başka pirinç çakma düğmelerle de süsleme zenginleştirilir. yakın akrabaları duvak örterler. Kızın çeyizi sandık. oğlan evi neşelidir. Keçe çeşitlerinin bazıları şunlardır: Kepenek. Koşumların üzerine dökümden yapılmış saçak ve püsküller süs için konulmaktadır. Kız evi üzüntülü. Demircilik ve Bakırcılık: Eskiden çok önemli olmalarına rağmen bugün özelliklerini yitirmiş olan el sanatıdır. dizgin. kazan. fayton olmak üzere çeşitli biçimlerde üretilmektedir. Çift atlıdır. frank ve törpüsü. erkekleri akşam yemeğine davet eder. su ve ocak güğümleri. 218 .öğme. yi yapılmış yemen normal koşullarda yaz kış iki yıl giyilebilmektedir.

Afyon bulgurlusu ve kaplan postu çeşitleridir. seccade. mozaik ve çelikle kullanımı sonucunda değişik şekilde de kullanıldığı yere otantik görünüş sağlamaktadır. ahşap. kurnalar ve daha çok çeşitli eşyalar üstün kabiliyetli ustalar eliyle şaheserler yapılmaktadır. seher kuşlu. Mermerlerin bileşimi kalsiyum karbonat ve pek azda kalsiyum ve magnezyum karbonattır. çini. Türk mermerinin içte ve dışta tanınmasıyla mimaride estetik ve tabi malzeme olarak kıymeti kavranmıştır. Mermer yekpare kullanıldığı gibi bakır. koç boynuzu. oval. anıt ve süslemecilikte kullanımıyla estetik kazandırmaktadır. elips. Afyon sarısı. Bu farklara göre taşlara beyaz. Bunlar arsında en çok işlenen cinsler Afyon kremi.Ö. Vatikan ve Roma’da bir çok yapıda kullanıldığı ve bu mermerlerin scehisar’dan gittiği belgelenmiştir. abajur. süs ve büro malzemesi. gri. gelin harharı. Mermercilik son yıllarda farkına varılmaya çalışılan. Son yıllarda kök boya ile üretime başlayan Afyon-Bayat-Dinar-Sincanlı-Hocalar lçeleri Sosyal Yardımlaşma Kurumları ve Afyon Kocatepe Üniversitesi Emirdağ Meslek Yüksek Okulu Halı-Kilim Bölümü talebi karşılamada zorluk çekmektedir. aman kız. mutfak tezgahı. pembe sarı. çerçeveler. kirli yanışlı. vazo. Yar. kaplanpostu. Day. damarları ve görünüşleri de yer yer değişiktir. şekerlik. Afyon mermerinin tane çapları. Afyon dumankiri. alüminyum. Turizm sanayini etkilemekte ve aynı paralelde gelişmektedir. yıldız. dikdörtgen. Turistik tesislerde çevre tanzimi. ahşap evlerin tavan kısımlarında üzerine atılacak talaş ve toprakların içlerine sızmasını önlemek için kullanıldığı gibi çeşitli yerlerde dekorasyon ve kamufle malzemesi olarak da kullanılmaktadır. likör takımı. Boyra(kamış hasırı) Akşehir ve Eber göllerinde yetişen kamışın işlenmesinden sonra tezgahında örülerek. kare asimetrik) . satranç takımı. turna katrı. kız farı. uzaklıkta bulunan scehisar ilçesinde yoğunluk kazanmıştır. çapraz Emirdağ kilimlerinde kullanılan bazı motiflerin adlarıdır. masa ve masa üstü sehpa(yuvarlak. Gelin parmağı. Miladi tarihlerde kullanılan bu mermer ocakları hala işletilmektedir. Afyon Valiliği Sos. zülüf. Mermercilik:Mermerler klasik billurlardan oluşmuş taşlardır. Bilhassa Bayat ilçesinde dokunan kilimlerin ünü yurt dışına uzanmıştır. Eskiden ilkel metotlarla parçalanan taşlar.313 yılına rastlayan mermer ocakları Afyon’a 25 km. beyaz sarı. cicim gibi eşyalar dokunmaktadır. Basit tezgahlarda dokunan Türkmen Kilimleri benzersiz el sanatı ürünleri arasındadır. pamuk beyaz. Bacasız sanayi 219 . Vakfı-Hükümet Konağı AFYON Tel: 2139091 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı –Hükümet Konağı BAYAT Tel:4912118 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı –Hükümet Konağı HOCALAR Tel:5512262 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı –Hükümet Konağı S NCANLI Tel:3117466 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı –Hükümet Konağı D NAR Tel:3534910 Afyon Kocatepe Üniversitesi/ Emirdağ Meslek Yüksek Okulu Halı-Kilim Bölümü EM RDAĞ Tel: 4425467 Hasır ve Boyra Örücülüğü: lçemiz Yakasinek kasabası ve Taşköprü’de bazı yaşlı kişilerce hasır ve boyra örücülüğü yapılmaktadır. karayolu ile Efes antik kentine. gelişen ülkemizde kullanım alışkanlığı ve yaygınlığı artan konumdadır. Tarihi çok eskilere M. Dokunan kilim ve benzeri eşyaların yünleri yine Türkmen kadınlarınca eğrilir ve kök boya ile boyanır. eli belinde. yastık. Bu dokumalarda kullanılan motiflere verilen benzetme adlar ve belirli anlatıma dayalı kompozisyonlar adeta kilimlerin dilidir. terki heybesi. avize. fincan. aplik.Hasır. oradan da gemiler ile Roma’ya taşındığı. Hediyelik eşya ve el sanatlarında ocak. daha çok Akşehir ve Eber göllerinde yetişen Kındıra adı verilen bir çeşit su bitkisinin işlenerek basit tezgahlarda dokunması ile halı ve kilim altlarına serilerek kullanılır. menekşe. lavabo. yaryare küstü. metal. bugün modern araçlarla (elmas tellerle) kesilerek bloklar halinde çıkarılarak zaiyat önlenmiştir. şehirlerde peyzaj mimari. Bunlar kalkerlerin ve bazende dalomitik sıcaklı ve basınç etkisiyle değişikliğe(metamorfizm) uğraması sonunda meydana gelmişlerdir. saksı. metalli ve metalsiz sigara küllüğü.Kilimcilik: Emirdağ köylerinde kilim ve zilinin yanı sıra çuval. Afyon sumakisi. güvercin göğsü ve gök mermer gibi adlar verilmiştir. Antik çağlarda da çıkartılan mermerlerin. kız yanağı. Ancak. gelişen teknolojik yenilikler yukarıda anlattığımız hasır ve boyraya karşı olan ilginin azalmasına sebep olmuştur.

yelpaze. nuska hamurası. şepit. nohutlu patlıcan. Dantel ve Oyalar: Kadınların boş zamanlarını değerlendirmek amacıyla yaptıkları. ortancalı. Motifler halinde tek tek örülüp birleştirilen veya bir bütün olarak örülen danteller. ağzıaçık. Ticari amaçlı halılar ise halıcıların verdikleri desenle işlenmektedir. Son yıllarda kooperatifçiler ve Sümerbank aracılığı ile Isparta tipi halı dokumacılığı gelişmiştir. tas eti) Özbek Pilavı Paçık C)SEBZE YEMEKLER : Afyon salatası Patlıcan yemekleri( patlıcan böreği. Renkli ipliklerle bazıları boncuklar ve pullar kullanılarak yapılan oyalar. karyola takımı. yoğurtlu sarmısaklı patlıcan kızartması. yastık. keşkek) Hamur şleri(arabaşı. patlıcan oturtma. bütün(parça) et patlıcan. Halkın dokuduğu halılarda kilim motifleri hakimdir. YEMEKLER: Afyonkarahisar’da yapılan yemekler şöyle sıralanabilir. ev hamuraşı. çörek. tığ. katmer. sırt dolması) Göce Yemekleri(göce köftesi.ilibada dolması. Kur’anlık gibi eşyalar dokunmaktadır. kaz bacağı. velense hamuraşı. iğ gibi basit araçlar kullanılarak çorap. mermer sanayii dallarına bilinçli bir şekilde yatırım yapılmakta ve artık beyaz altının değeri daha iyi anlaşılmaktadır. dantellerde kullanılan sayısız örneklerden bazılarıdır. hünkar beğendi. bademler. peksimet. yastık. haşhaşlı börek. düz pişi) ET YEMEKLER : Parça et. oda takımı. yoğurtlu et şkembe yemekleri(çorba. örümcek. heybe. Oyalarda kullanılan örneklerden bazılarının adları şöyledir. kıyma. Afyon’da kız çocuklarının çeyizleri beşikteyken hazırlanmaya başlanır. övme. bükme. ikiz börek.söğüş. patlıcan sırt dolması. Danteller ve oyalar kızların vazgeçilmez çeyiz eşyalarındandır. Halıcılık:Seccade. Kadın çorapları ise nakışlı olur.olarak adlandırılan mermer işlemeciliği her geçen gün gelişmekte. şiş. Renk renk motifler ve nakışlar zengin ve güzeldir. patlıcan pilakisi. börek kenarı. firkete gibi araçlarla örülür. eldiven. halka pişi.) libada dolması Sırt dolması Şakşuka Zürbiye 220 . sakala çarpan. bazlama. Çoraplar diz yüksekliğinde örülür. Dazkırı. Oyalar. tülbent ve yazma kenarlarına geçirilir. Örülecek erkek çorabı olduğu zaman çoğunlukla düz örgü yada kendinden motifli örgü çeşitleri kullanılır. ocak bükmesi. günlük oya. yalım pidesi. katkılı pide. patlıcan turşusu. karanfil. Koyun yününü kirman. içlik gibi eşyalar haline getirilir. cücü. patlıcan köftesi. patlıcan ezmesi. Dazkırı bölgesinde özel sektöre ait yapağıdan başlayarak. iğne. yanı yarma. Çok gösterişlidir. patlıcanlı pilav. çarşaf. nohut çöreği. Sandıklı ve Şuhut ilçelerinde halıcılık bir aile ekonomisi haline gelmiş. patlıcan gömmesi. torba. gelir kaynağı olmuştur. demiryolu. patlıcan dolması. BUĞDAYDAN YAPILAN Y YECEKLER: Bulgur Yemekleri Düğün Yemekleri(çullama köfte. Sarhoş bacağı. pul oya gibi. miyane çorbası. etli patlıcan yahnisi. ak pide. kavurmalı patlıcan kebabı. patlıcan küllemesi. haşhaşlı pide. cızdırma. mekik. MURATKÖY HALICILIK: Bozanköy DAZKIRI Tel:(272)4211059 AHMET HOCA HALICILIK: DAZKIRI Tel:(272) 4213047 Örgücülük: nsanların koyun yününü en ilkel biçimde kullandıkları çalışma alanı olan örgücülük de Afyon’da yaygın el sanatlarından biridir. kızartma. patlıcan çöp kebabı. sulu köfte. süslemeye yönelik el sanatı ürünleridir. lokma pişi. Patlıcan doğraması. bülüç gözleri. sehpa örtüsü. halı dokunması dahil tüm evleri otantik ortam içinde gösteren halı satış reyonları turistlerin büyük ilgisini çekmektedir. Dinar. göce tarhanası. tarak. sandık örtüsü gibi eşyaların kenarlarına geçirildiği gibi. elti eltiye küstü. börek. Çoraplar beş şişle örülür. kazak. ev makarnası. Danteller beyaz veya krem ip kullanılarak örülür. su takımı. kaynana yumruğu. etli patlıcan sarması. imam bayıldı. laleler. masa örtüsü olarak da yapılmaktadır. Bamyalar.

yepinti. kara helva. Haftası Düzenleyen Kuruluş: Avşar Köyü Muhtarlığı Tel: (272) 367 12 20 KAYMAK VE KÜLTÜR ŞENL KLER Yeri ve Tarihi: Bolvadin – Ağustos 1.D)TATLILAR Çeşitli Tatlılar : Ekmek tatlısı. tel helva. incir dolması.Haftası Düzenleyen Kuruluş: Bolvadin Belediye Başkanlığı Tel: (272) 612 52 34Fax:612 48 29 MARSYAS MÜZ K VE SANAT ŞENL Ğ Yeri ve Tarihi: Dinar – 6 Mayıs (Hıdrellez) Düzenleyen Kuruluş:Dinar Kaymakamlığı –Belediye Başkanlığı – Milli Eğitim Müdürlüğü . erişte baklavası. yumurta tatlısı. saksağan beyni.Haftası Düzenleyen Kuruluş: Karaadilli Belediye Başkanlığı Tel: (272) 748 76 70Fax:748 76 60 SANDIKLI – TERMAL – KÜLTÜR – SANAT – SPOR VE TUR ZM FEST VAL Yeri ve Tarihi: Sandıklı – 23-25 Haziran Düzenleyen Kuruluş: Sandıklı Kaymakamlığı – Belediye Başkanlığı Tel: (272) 512 50 05Fax:512 50 14 YÖRÜK AYRANI ŞÖLEN Yeri ve Tarihi: Sincanlı – Temmuz 1. Sütlü Tatlılar : Ağız. fırma baklavası.Haftası Düzenleyen Kuruluş: Çay Kaymakamlığı – Belediye Başkanlığı Tel: (272) 631 20 25Fax:631 29 51 V ŞNE ŞENL Ğ Yeri ve Tarihi: Dinar – Temmuz 1. kaymaklı şeker. Hamur Tatlıları : Bisküvi. pandispanya. kara helva. kırmaz helva. Haftası Düzenleyen Kuruluş: Sultandağı Belediye Başkanlığı Tel: (272) 656 10 21Fax:656 10 16 V ŞNE FEST VAL Yeri ve Tarihi: Çay – Temmuz 2.Halk Eğitim Müdürlüğü – Gençlik ve Spor Müdürlüğü Tel: 353 17 71 – 353 60 53Fax:353 60 37 – 353 66 22 UÇURTMA ŞENL Ğ Yeri ve Tarihi: Merkez – 6 Mayıs (Hıdırellez) Düzenleyen Kuruluş: Afyon Belediye Başkanlığı Tel: (272) 215 22 55Fax:215 09 74 HAMZA ŞEYH DEDE’Y ANMA VE HIDIRELLEZ KÜLTÜR BAYRAMI Yeri ve Tarihi: Şuhut/Kayabelen köyü – Mayıs 1.15-22 Nisan Düzenleyen Kuruluş: hsaniye Kasabası Belediye Başkanlığı 46Fax: 278 80 03 Kaymakamlığı-Ayazini Tel: (272) 278 80 KARAAD LL GELENEKSEL YAĞLI GÜREŞLER Yeri ve Tarihi: Şuhut/Karaadilli kasabası – Mayıs 4. kaymaklı lokum. FEST VAL VE ŞENL KLER: AYAZ N TUR ZM ŞENL Ğ Yeri ve Tarihi: hsaniye.Haftası Düzenleyen Kuruluş: ğdeli – Çatkuyu Köyü Muhtarlıkları – Afyon Yörükler Kültür Dayanışma Derneği Tel: (272) 215 38 31 – 215 36 47 K RAZ FEST VAL Yeri ve Tarihi: Sultandağı – Temmuz 1.Haftası Düzenleyen Kuruluş: Kayabelen Köyü Muhtarlığı – Folklor Araştırma Derneği Tel: (272) 738 62 57 – 738 64 20 KATMER VE AYRAN ŞÖLEN Yeri ve Tarihi: Emirdağ – Mayıs 2. Haftası Düzenleyen Kuruluş: Tez Köyü Muhtarlığı ve Güzelleştirme Derneği Tel: (272) 471 12 20 221 . höşmerin. haşhaş helvası. kedi külümbe. kurabiye. palize. – 2.

sviçreli 9. Turizm .ÇME TES SLER SAYISI:8 TUR ZM BAKANLIĞI’NDAN YATIRIM BELGEL KONAKLAMA TES SLER ( NŞAAT HAL NDE) SAYISI:5 G. Almanyalı 25. Turizm Ekonomisi: Bu konuda bilgi bulunamamıştır. Koreli 10. Brezilya 1.Av Turizmi G. G.ZAFER BAYRAMI Yeri ve Tarihi: Merkez – 26-30 Ağustos Düzenleyen Kuruluş: Afyon Valiliği – Belediye Başkanlığı Tel: (272) 215 12 46 – 215 22 55Fax: 214 07 59–212 04 53 MERMER VE KÜLTÜR FEST VAL Yeri ve Tarihi: scehisar – 15 Haziran Düzenleyen Kuruluş: scehisar Kaymakamlığı – Belediye Başkanlığı Tel: (272) 341 20 01Fax:341 30 96 AŞURE BAYRAMI Yeri ve Tarihi: Merkez – Muharrem Ayı 10.5. ran 19. G. Günü Düzenleyen Kuruluş: Afyon Belediye Başkanlığı Tel: (272) 215 22 55Fax:212 09 74 BAŞA DÖN AT YARIŞLARI Yeri ve Tarihi: Başmakçı Düzenleyen Kuruluş: Başmakçı Belediye Başkanlığı – Başmakçı Eğitim. Norveç 3. Çin 2. Belçika 4.Faal. Polonyalı 2. skoçya 2.Doğa Turizmi 5. Yeni Zelenda 2 Toplam: 168 kişi. 2003 yılında ait şu anda veriler elimizde mevcut değildir. Geliştirme ve Koruma Derneği Başkanlığı Tel: (272) 411 20 47 – 411 35 06Fax:411 20 03 G. Japon 2.nanç Turizmi 4. Turizm Çeşitleri: limizde öncelik sırasına göre aşağıdaki turizm çeşitleri bulunmaktadır. srail 1. Kanadalı 7.Termal Turizm 2.Çevre ilişkisi: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.6. Öğretim le Sosyal ve Kült. sveç 1. Danimarka 1. Turist Sayısı: 2002 yılında limize gelen yabancı turist sayısı : Amerikalı 9. Turistik Altyapı: AFYON L NDE BULUNAN BELED YE BELGEL OTEL SAYISI : 37 TUR ZM BAKANLIĞINDAN ŞLETME BELGEL KONAKLAMA TES SLER SAYISI :6 TUR ZM BAKANLIĞINDAN ŞLETME BELGEL YEME.2. Meksika 1. Hollanda 14.Kültür Turizmi 3. Slovakya 2. spanya 4. Fas 1.4.Yayg. rlanda 3. 1.3. Irak 9. 222 . Avustralya 6. talya 13.

904 TOPLAM ALAN ( Ha ) 639.80 10.turizm v.Emirdağ.Sulu tarım arazisi b-Kuru tarım arazisi 2-Kültüre elverişli olmayan arazi a. TARIM VE HAYVANCILIK H.237 235. Sıcaklık Yıllık Yağış (mm) (%) (C) I. tarımsal çeşitlilik ve iklim verileri dikkate alınarak 4 agroekolojik alt bölgeye ayrılarak incelenmiştir. sektörler açısından önemli bir fark bulunmamaktadır.60 100.825 209.H. Afyonkarahisar ilinin agro-ekolojik zonları LÇELER Agro-ekolojik Bölge Alt Bölgedeki lçeler KL MSEL FAKTÖRLER lde Kap.Bolvadin. Alan Şubat Ayı Ort.90 28.b. Alt Bölge IV. Kızılören.Dinar.869 TOPLAM ALANA ORANI (%) 45 55 1 423 000 100 223 .25 407 II.60 1. Master Plan çalışmasında il.90 0. Alt bölgeler içerisinde yer alan ilçeler ve bazı iklim verileri aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.Orman – Fundalık c.KH M Afyonkarahisar li Arazi Kullanımı (2004 Yılı) KULLANIM ŞEKL 1-Kültüre elverişli arazi a.75 1.88 444 402 580 458 l Ortalaması Kaynak:Meteoroloji Bölge Müdürlüğü. Alt Bölge III.sanayi.Sincanlı. Sandıklı.Çobanlar. lçeler bazında tarım. Alt Bölge Merkez. scehisar Çay.Şuhut.Sultandağı 14.1.Dazkırı.Çayır – Mera b.Hocalar 45.140 338. Alt Bölge Basmakçı.00 3.894 460. Genel Tarımsal Yapı: Afyonkarahisar il genelinde polikültür tarım yapılmakla beraber tarla bitkileri üretimi ağırlıktadır. hsaniye. Evciler Bayat.70 1.131 783.Diğerleri TOPLAM ALANI ( Ha ) 178.

466 80 189 1.733 26.612 63.782 9.H.400 12.482 121.861 14.688 10.542 Bağ Alanı 67 255 0 13 33 15 290 475 21 7 5 22 12 32 125 1 2 108 1.224 22.752 9.987 3.061 385 696 204 7.545 14.562 7.000 639.109 15.055 200 4.541 Meyve Alanı 641 210 98 155 1.402 10.546 32.411 8.675 23.582 1498 6.914 27.500 34.351 611 16 41.753 8.817 18.702 80.629 1.740 121.000 35.108 2.926 58.464 3.921 113 32 79 449 59 77 1.476 268 3.131 Bitkileri Alanı 0 200 0 0 0 0 25 40 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 265 224 .127 3.690 42.515 6.750 236 4.727 384 159 108 237 63 138 631 566 4.046 188 19 90 138 182 78 385 921 52 712 7.982 9.061 12.372 Sebze Alanı 2.500 16.227 1.019 16.972 14.550 36.080 6.221 14.500 15.601 2. Tarımsal üretim: Tarım Alanlarının Kullanılış Amaçlarına Göre Dağılımı 2004 Yılı Tarla LÇELER Merkez Başmakçı Bayat Bolvadin Çay Çobanlar Dazkırı Dinar Emirdağ Evciler Hocalar hsaniye scehisar Kızılören Sandıklı Sinanpaşa Sultandağı Şuhut TOPLAM: Alanı 53.496 1.409 1.920 55.483 Süs Nadas Diğer Alan 1.686 100 2.099 37.437 5.556 970 2.2.621 454.413 Toplam Alan 64.500 58.820 7.532 6.616 15.190 2.166 39.760 5.

26 Dazkırı 33.350 925 516.642 2.2.17 Çobanlar 40.700 15.755 3.512 80.492 58 4.000 0 1.42 Sandıklı 103.293 3.1.054 2002 Ekiliş Üretim Al (Ha) (Ton) 196.398 1.940 58.478 49.423 3.996 3.000 0 252 326 578 6.551 22.200 16. Bitkisel Üretim H.777 10.83 Şuhut 118.800 2. tohumlarının mibzerle veya elle serpilerek tarlaya ekilmeleriyle yapılır.000 380 4.799 33.1.15 hsaniye 90.057 1.882 36.447 453.534 75.718 1.751 166.612 11. 225 .000 639.972 9.820 5.138 hektarı da halk tarafından sulanmaktadır.649 150 1.100 14.100 64.786 20.000 184 9 271 464 7.500 30.1.728 9.138 178.510 336 603.752 60.Afyonkarahisar ilinin ilçelere göre sulanabilirlik durumu (2004 Yılı) lçeler Yüzöl çümü (ha) Tarım Alanı (ha) Sulanabilir Alan (ha) Devlet Sulamaları(ha) Halk Sulamaları Toplam Sulama Alanı DS KH M Alan (Ha) Alan (ha) Oran (%) Merkez 98.500 36.290 37.600 58.682 2004 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 206.61 scehisar 48.000 0 311 3.900 37.Buğdaygiller: Bunların üretilmeleri.1.711 39.230 3.000 7.000 2.125 9.000 0 1.723 5.166 6.500 9.1.842 162.099 10.72 Evciler 20.3 H.273 46.186 5.676 20.506 hektarı KH M 111.690 28.000 1.000 30.221 124.000 2.930 1.74 Çay 79.423.556 17.640 164.894 33.506 111.80 Dinar 128.500 1.109 8.125 2000 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 206.000 30.400 0 1.2.1.31 Bayat 54.11 Sultandağı 70.015 425.915 19.07 2004 Yılı sulanabilir tarım alanları toplamı olan 178.200 34.000 8.000 4.1.66 Kızılören 36.635 2003 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 207.913 164.310 9.312 495.1 de değinilmiştir.800 12.217 468.2. H.2.675 2001 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 208.350 670 516.Baklagiller: Bu konuya H.800 121.2.131 540.800 39.350 606 532.500 30.570 10.600 9.000 0 415 1.45 Başmakçı 29.600 14.892 28.604 40.129 387 473.550 44.08 Sinanpaşa 85.900 36.036 46.600 63.2.276 1.014 3.894 hektar alanın.600 7.000 0 50 403 453 5.1.611 14.055 169.569 163.955 13. Üreticiler ürettikleri ürünlerin bir kısmını kendileri tüketmekte bir kısmını da satmaktadırlar.000 4.983 6.060 1483.400 42.211 570 4.200 15. 28.890 838 2.948 29.634 506.536 11.092 1.725 5.844 3.987 16.308 482. 39.928 5.1.73 Bolvadin 110.27 TOPLAM 1.400 12.900 35.900 408 579.04 Hocalar 56.19 Emirdağ 216.Tarla Bitkileri H. Afyonkarahisar li Son 6 Yıllık Tarla Bitkileri Üretim Alanı Ve Üretim Miktarları ÜRÜN C NS YILLAR 1999 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) Buğday Arpa Mısır Da 208.000 3.740 58.000 0 926 1.250 hektarı DS .250 39.

262 2. Haşhaş.650 5.885 5.204 12.183 15. tohumlarının mibzerle veya elle serpilerek tarlaya ekilmeleriyle yapılır.680 43.672 804 2001 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 12.548 7.537 417 226 .H.898 690.1.734 13.192 804.041 8.629 13.401 11.257 14.252 1. fiğ.250 200 4.530 2.682 94 1.827 1.500 757 6.752 16.969 60.906 5.253 930 111 4.990 2.725 63.320 12.Pancarı YoncaK.960 226 5.1.010 7.555 2003 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 14.231 1.305 190 1. Üreticiler ürettikleri ürünlerin hemen hemen tamamını kendi hayvancılık işletmelerinde kullanmaktadırlar.202 1.875 588 3.493 7.984 615 3.054 2.400 20.Ot H.455 12.241 Üretim (Ton) 778.076 7.359 145 1.911 2002 Ekiliş Al (Ha) 16.270 540 1. yonca.Yem Bitkileri: limizde üretimi yapılan yem bitkileri. Afyonkarahisar li Son 6 Yıllık Yem Bitkileri Üretim Alanı Ve Üretim Miktarları ÜRÜN C NS YILLAR 1999 Ekiliş Üretim Al (Ha) (Ton) 2000 Ekiliş Üretim Al (Ha) (Ton) 1.336 210 5.655 13.428 3. Patates.545 9.372 9.900 3.382 8.330 553 2.472 1.540 122.136 2. hayvan pancarı.939 1. silajlık mısır.1.586 7.075 3.567 11.400 42.826 46.141 17.580 2003 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 2.567 1.212 150 2. Bunların üretilmeleri.252 11.472 14.710 108. korunga ve tritikaledir.500 27.017 929.120 2.308 770 83 2.3.600 42.322 8.500 1.186 185.955 4.1.260 450 5.256 85 826 1.021 12.952 652 4.625 8708 8252 152 739 864 71 480 533 Ş.459 2004 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 3.Endüstriyel Bitkiler: Şeker Pancarı.961 9.338 S.925 8.844 632 - 16.423 8.187 92 1.Pancar Ayçiçeği HaşhaşK HaşhaşD Susam Anason Kimyon 21.035 14.035 2. Afyonkarahisar linin Son 6 Yıllık Tarla Bitkileri Üretim Alanı Ve Üretim Miktarları ÜRÜN C NS YILLAR 1999 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 2000 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 20.370 2.515 159.447 10845 13232 595.4.Mısır Fiğ Dane Fiğ K.2.050 4.096 8.154 2.Ot Korunga Triticale 364 2.315 2002 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 1.241 - H.460 9.2.412 18.393 8.642 9.072 618 2004 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 13.568 938 146 4.130 1.638 207 5. Ayçiçeği başlıcalarıdır.191 650 3.322 118 2.848 1.844 14.500 2001 Ekiliş Al Üretim (Ha) (Ton) 3.744 1.142 190 5.740 1.061 540.

650 6. kurutmalık.340 10. 2003 Mey.Ver.035 14. kurutmalık.975 88.046 5. Kurutma ve iç tüketim hracat iç tüketim Sofralık iç tüketim ç tüketim Sofralık.978 1.125 87.300 39. Armut Ayva Elma Muşmula Erik ğde Kayısı Kızılcık Kiraz Şeftali Vişne Zerdali A.644 1.Ağa ç Sayı.605 93.595 96.207 22.635 72.679 234 98.160 106 16.Ağa ç Sayı.305 88.600 231 96.Ağa ç Sayı.810 10.007 285 111.938 8.Ağa ç Sayı.895 6.170 6.835 26.970 7. iç tüketim Sofralık.740 26.508 1.145 1.766 365 28.335 42.910 42.435 94. 2004 Mey. daldırma Yavru bitki ile Tohum ve Aşı DEĞERLEND RME VE PAZARLAMA Taze Sofralık.040 588. şıra.805 28.325 3. 2000 Mey.150 170.890 17.104 608 7985 204 3182 97 19640 382 26549 509 13.700 41.291 1.Fıstığı Ceviz Badem Dut Nar Üzüm Çilek Kestane Y I L L A R ÜRET LME METODLARI Aşı Aşı Aşı Aşı Aşı Çelikle Aşı Çelikle Aşı Aşı Aşı Tohumla Aşı Aşı ve Tohumla Aşı ve Tohumla Aşı Toh.769 433 24.005 574.340 1.885 25.253 801 14 1.Ağa ç Sayı.193 6 1.331 388 25.945 13.122 424 26.414 299 107. iç tüketim Sofralık iç tüketim ve ihracat Sofralık iç tüketim Sofralık.076 1.Meyve Üretimi: TÜR Armut Ayva Elma Muşmula Erik ğde Kayısı Kızılcık Kiraz Şeftali Vişne Zerdali A.880 6.555 600.000 114 14.174 6 996 1.Ver.301 432 5.410 108 15.625 812.805 6.785 10.800 177.500 14.1.695 201 99.1.690 591. 2002 Mey.815 256.475 28.200 6 882 1.040 179.740 232 2.415 4.046 37.630 234.215 39.Ver.282 1.112 176390 8120 87265 4263 365190 13670 750303 14309 4500 44820 83280 10139 4.495 635.940 432 19.629 3.955 11.120 179. iç tüketim Sofralık.040 1.401 26. iç tüketim Taze Sofralık. iç tüketim ç Tüketim ihracat kurutmalık meyve suyu ç tüketim sofralık sanayilik Sofralık sanayilik ihracat Sofralık iç tüketim Sofralık şoklama sanayilik ve ihracat Meyve suyu san.710 807.2.160 82.700 282.Fıstığı Ceviz Badem Dut 112.217 176.360 26.122 14. 1. kurutmalık.803 6.000 17. iç tüketim Sofralık.Ver.895 13.222 253 2. Ve Çelikle Çelik ve Dipsürgünü Aşı.170 41.327 414 6.894 398 3.621 14.263 41.275 31.720 4.2.043 698. iç tüketim Sofralık iç tüketim Sofralık iç tüketim Afyonkarahisar li Son 6 Yıllık Meyve Veren Ağaç Sayıları ve Üretim Miktarları 1999 ÜRÜN C NS Mey.000 18.426 696 6.330 1.310 3. pekmez. çelik.475 11.380 8. kurutmalık.750 291.103 562.620 4.155 31.108 332.2.212 22.040 20.100 25.2..921 239 4. Bahçe Bitkileri H.Ağa ç Sayı.384 570.531 207 15. 2001 Mey.H.Ver.550 12. kurutmalık.664 145 10.325 24.005 6.680 95.177 1.460 699.5 1577 1673 232 227 Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) .1.890 11.661 1.468 25. kurutmalık.060 210 3.538 948 9 1. kurutmalık.Ver.082 6.713 24.590 3.689 94.958 253 4.338 1.

iç tüketim Sofralık.Sebze Üretimi: TÜR Lahana Marul Ispanak Pırasa Maydanoz Nane Sakız Kabak Bal Kabağı Hıyar Patlıcan Domates Sivri Biber Dolmalık Biber Karpuz Kavun Taze Fasulye Taze Soğan Havuç Turp Barbunya ÜRET LME METODLARI Tohum.2.259 3 110 152 7. Sanayilik.Ağa ç Sayı. Sanayilik.Ağa ç Sayı.271 6 170 176 5.Ağa ç Sayı.298 5 270 183 6. çerezlik Sofralık. iç tüketim. iç tüketim Sofralık.Ver.575 21 7 5. iç tüketim. iç tüketim Sofralık. iç tüketim Sofralık.551 1. 2000 Mey.1999 ÜRÜN C NS Mey. iç tüketim Sofralık. 2001 Mey. 2004 Mey.Ver. iç tüketim Sofralık.982 36 4 4400 1394 4. iç tüketim Sofralık.690 1. iç tüketim Sofralık.5 16 H.Ver. fide Tohum.Ver.Ağa ç Sayı.Ver. iç tüketim Sofralık. iç tüketim Sofralık.570 1. fide Tohum.Ağa ç Sayı. ihracat Sofralık.292 2 250 135 7. fide Tohum. iç tüketim Sofralık. Nar Üzüm(Ha. iç tüketim 228 Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) Üretim (Ton) .Ağa ç Sayı.451 1. iç tüketim Sofralık. fide Tohum Tohum Tohum Tohum.2.655 11 7 5.7 800 156 8287 37. iç tüketim.957 27 6 5. ihracat Sofralık.262 5 260 136 7. ihracat Sofralık. fide Tohum. fide Tohum. 2002 Mey. fide Tohum Çelik ve Kardeş bitki Tohum Tohum Tohum.Ver.) Çilek (Ha) Kestane 5.2.450 1. arpacık ve baş soğan Tohum Tohum Tohum DEĞERLEND RME VE PAZARLAMA Sofralık. iç tüketim Sofralık. iç tüketim. 2003 Mey.1. iç tüketim Sofralık. iç tüketim Sofralık. Sanayilik. fide Tohum Tohum.657 3 7 5.

712 3. Alımı Başmakçı Gül Kooperatifi tarafından yapılmaktadır.Barbunya 310 117 160 426 12 4 31 65 2.455 1.861 1.553 3.793 3.391 1.615 1.451 2.393 1.878 7.Kabak Hıyar Patlıcan Domates S.672 236 768 262 151 199 510 783 203 14 55 11 H.245 18 43 636 976 45.568 29 9 632 919 54.101 6.660 224 806 279 162 214 464 786 210 106 55 13 Üretim (Ton) 8.666 3.fasulye T.751 24.991 42 5 528 1.064 25.493 2.Biber Karpuz Kavun T.2.924 2.183 25 7 455 978 46.118 1.2.538 18 13 649 994 48.289 6.709 1.685 10.766 1.3.YILLAR 1999 Ekiliş Al (Ha) Üretim (Ton) 7.ÜRÜN C NS 1.822 20.335 153 881 271 125 186 411 925 137 89 49 3 Üretim (Ton) 8.779 3.421 1.527 8.881 8.206 10.Soğan Havuç Turp T.532 215 880 292 178 177 464 996 222 106 53 10 Üretim (Ton) 6.329 4. 229 .504 7.452 651 19 2003 Ekiliş Al (Ha) 279 119 171 410 8 3 24 77 2.985 8.238 1.789 1.556 2.489 8.893 1.686 9.718 3.649 1.653 18.1.403 1.774 1.100 137 95 43 5 Üretim (Ton) 8.716 1.309 678 65 2001 Ekiliş Al (Ha) 300 126 161 432 9 3 31 67 2.392 7.548 7.699 6.749 22.112 2.440 44.001 3.066 2.118 20.393 19 12 638 870 46.271 153 687 56 2000 Ekiliş Al (Ha) 306 128 154 426 10 4 31 67 2.483 2.336 160 847 257 136 207 441 1.634 6.953 1.214 1.350 517 20 2004 Ekiliş Al (Ha) 277 112 161 399 7 2 26 73 2.345 668 10 Lahana Marul Ispanak Pırasa Maydanoz Nane S.304 3.Kabak B.310 683 48 2002 Ekiliş Al (Ha) 292 116 164 422 10 4 30 69 2.176 44.164 3.670 179 837 274 146 182 411 999 170 102 50 6 Üretim (Ton) 7.606 1.757 3.567 3.354 3.777 1.Biber D.545 3.088 1.664 1.331 4.072 2.870 1.Süs Bitkileri: 2004 yılında 2650 dekar arazide toplam 570 ton yağlık gül üretimi gerçekleşmiş olup.437 4.442 8.515 4.

100 1.140 7.875 14.000 2.300 10.000 1.430 10.000 250 100 68.700 0 15.900 18.000 11.276 39 19 64.495 1.500 2.923 450 1.630 73.053 4.300 6.850 316 18 2003 140.911 378 3.000 5.450 15.000 10.500 0 3.600 0 0 6.2.000 820 12.212 16.239 134.000 14.120 428 28.050 71.585 63.727 Sığr(Kültür Melezi) Broiler Tavuk Tiftik Keçisi Yerli Koyun Sığır(Yerli) Yumurtacı Tavuk Kıl Keçisi Manda Ördek MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NCANLI SULTAND.543 6.100 225.202 96 3 51.000 1.604 3.000 28.000 52.150 24.241 2.469 1.600 140 2.570 2.500 400 2.350 836 6.050 871 0 500 0 614 160 0 1.000 4.000 420 9.850 22.569 811 112.000 74.500 140 7.779 14.528 1.673 31.893 1.000 900 6. Hayvansal Üretim Sığır(Saf Kültür) Merinos Koyun Arı Kovanı(Fenni) 345 25 40.870 5.200 58.250 31.550 7.650 10.840 3.235 219 12 2001 161.100 532.344 2.825 81.850 475 4.561 2.000 6.080 43 17 81.915 73.120 44.025 2.720 850 19.955 294 10 2002 144.580 307 17 2004 182.340 4.H. ŞUHUT TOPLAM 42.011 8.741 5.306 993 143.400 4.770 4.000 50.233 1.000 12.000 15.560 13.498 919 129.600 6.898 7.194 17.795 10.877 3.700 18.230 1.750 9.760 1.565 1.000 110 3.911 1.580 18.193 300 4.300 3.900 17.973 1.650 20 1.070 45 20 73.000 125.000 1.900 32.650 4.000 3.300 800 4.626 7.539 0 0 54 1.315.671 1.500 12.585 0 0 0 15.950 0 1.225 41 18 62.800 0 0 0 0 0 1.478 26.041 350 222 865 2.000 1.500 4.160 14.200 188.000 753.958 1.350 27.000 107.315 1.761 1.539 0 0 0 2.985 19.785 8.312.200 116 320 8.078 1.618 95.320 1.996 735 125.500 29.100 1.067 990 2.014 16.028 0 0 10 0 0 0 13 0 0 30 140 14 49 700 122 255 419 307 31 75 238 106 13 90 290 81 80 330 450 120 204 100 0 0 14 0 0 15 26 0 0 45 0 0 5 45 116 0 12 780 135 590 198 151 55 55 530 1.718 345.000 25.800 4.000 180 1.680 12.600 0 0 0 0 0 200 430 120 49.480 40.185 3.970 0 750 3.500 2.293 11.851 5.005 270 206 160 1.000 450.171 6.681 16.115 500 130 850 1.100 14.739 0 692 26.000 1.000 149.000 470 2.500 1.350 503 330 4.750 0 1.300 341 18 230 Hindi Katır Eşek Kaz At .600 0 1.2.130 Afyonkarahisar li Son 5 Yıllık Hayvansal Ürünler Üretim Miktarları Ürün Cinsi Süt (Ton) Kırmızı Et(Ton) Beyaz Et(Ton) Deri (Adet) Yapağı (Ton) Kıl(Ton) Tiftik(Ton) Yumurta (Ton) Kültür Balıkçılığı (Kg) Tatlı Su Ürünleri (kg) Bal (Ton) Bal Mumu (Ton) YILLAR 2000 159.000 1.540 42.

Üretim faaliyetleri sonucunda oluşan atıklar yem veya gübre olarak değerlendirilir. keçiliğin yapıldığı bölgeler. ç pazarda tüketilmektedir.1 Büyükbaş Hayvancılık: Bölgemizde yerli kara denilen yerli ırklarımız çoğunluktadır.2. Bolvadin. Emirdağ. tiftik.2. Et sığırcılığı Şuhut. Üretim yönü.2. süt. H.H. Gübre olarak değerlendirilmektedir. hsaniye. Küçükbaş Hayvancılık: Bölgemizdeki koyun ırkları yerli ırklar: Akkaraman. Dinar.2.Özburun Alabalık Tesisi Adres: Özburun Kasabası / BOLVAD N Kapasite: 8 ton/yıl Değerlendirme: Canlı ve pişirerek ç Piyasaya .Gezler Alabalık Tesisi Adres: Gezler Köyü / S NANPAŞA Kapasite: 8 ton/yıl Değerlendirme: Canlı ve pişirerek ç Piyasaya -Kaya Tarla Balıkçılığı (Aynalı Sazan) Adres: Cumhuriyet Köyü / ÇAY 231 . Dazkırı.3. H. Bayat ilçelerinde yoğun olmakla birlikte tüm ilçelerimizde yetiştirilmektedir. Kümes Hayvancılığı (Kanatlı Üretimi): Bölgemizde bilhassa tavukçuluk ve yumurta tavukçuluğu oldukça yaygınlaşmıştır. Diar. Üretim faaliyetleri sırasında oluşan atıklar. Afyonkarahisar Merez başta olmak üzere tüm ilçelerimizde aile işletmesi şeklinde yapılmaktadır. Dazkırı. Rombulilet Alman etçi Meninos Kıl ve Tiftik keçisi yetiştiriciliği hızla azalmıştır. Emirdağ. limizde Holstein Frision Damızlık Süt Sığırı yetiştiricileri birliği bulunmaktadır. et. Kültür ırkları Romlıç. H. scehisar.Yapağılı Alabalık Tesisi Adres: Yapağılı Köyü / D NAR Kapasite: Fiili Kapasite 120 ton/yıl Değerlendirme: ç Piyasa ve füme balık olarak ihracat .2.4.2. Süt sığırcılığı yapılan bölgeler Bolvadin. hsaniye. Islah edilmiş bölgemize adapte olmuş kültür ırklarımız Mantofon sviçre esmeri Simentel Hostein Frisian ırkları bulunmaktadır. hsaniye. Şuhut. yapağı şeklindedir. Su Ürünleri: . Bolvadin canlı hayvan ihracatı yoktur.2. Koyun. afyonkarahisar. Almanyapağı Merinosu.2.2. Dağlıç’ tan oluşur.

.000. Arıcılık Yapan şletme Sayısı : 216 adet Arı Kovan Sayısı : 21. H. Gülsuyudur.2.2.2.880 adet (%13) 20-49 da. konvansiyonel üretilen gül çiçeğine ise 1.Tarımsal şletmeler Araştırma Sonuçlarına göre . Bitki flora yapısı arıcılık yapmaya oldukça elverişlidir. Devlet statistik Enstitüsü 2001 yılında yapılan VII. Gülyağı. Polen. Tarımsal şletmeler H.dır. Fiyat verilmiştir.Kapasite: 14 ton/yıl Değerlendirme: ç Piyasaya .Genel Tarım Sayımı. Organik Tarım: Türkiye'de organik tarım uygulamalarının en fazla yapıldığı il olan zmir'in yakın ulaşım bölgesinde yer alan ilimiz bu özelliği yanında kirlenmemiş doğal kaynaklan yönünden de bir potansiyeldir. Bu konuda çiftçi eğitim çalışmalarında organik gübre kullanımı.000 tl/kğ.S.6.toprak iyileştiricileri.500 kg. 33.3. Arıcılık ve pekböcekçiliği: Bölgemizde arıcılık hızla gelişmektedir. l tarımsal yapısında mevcut üretim potansiyeline göre kimyasal kullanım oranı da düşüktür. Üreticilerin birçoğunun üretimde kaldırılan kimyasal girdilerin yerine organik kökenli girdileri ikame etmemeleri verim kayıplarını beraberinde getirmektedir.1. 5. Arısütü. ilde 45. Ürün bazında 2001 yılı ekolojik ürün ihracatı. üretim yapılan saha ise 1.068 dk. Talebe göre gül kurusu ihracatı da yapılmaktadır. Kooperatif ortaklarınca sözleşmeli olarak 2001 yılında 124. Başmakçı LNolu (Gül) Tarımsal Kalkınma Kooperatifi" vardır.272 adet Bal. Ekolojik gül üretimi yapılmıştır. Ekolojik gül çiçeği üretimi yapan çiftçi sayısı 468.2.133 adet tarımsal işletme bulunmaktadır.5 kg. 6.483 adet (%32) 232 .Bağlıca Alabalık Tesisi Adres: Bağlıca Köyü / EM RDAĞ Kapasite: 6 ton/yıl Değerlendirme: ç Piyasaya H.9) 10-19 da. < 9 da. Kamu işletmeleri: H.2001 yılı üretim sezonunda sözleşmeli üretilen ekolojik gül çiçeğine 1.organik kökenli pestisitler vb.400.8. Özel işletmeler: Ülkemiz genelinde olduğu gibi Afyonkarahisar ilinde de tarımsal işletmeler küçük ve çok parçalı yapıdadır.000 tl/kğ.2.352 kg.4.4. H. Afyon'da organik tarım uygulamasını 1991 yılından bu yana oldukça başarılı bir şekilde ve kurumsal olarak uygulayan "S. Kürk Hayvancılığı: Bu konuda yeterli bilgi bulunamamıştır H.711 adet (%14. 14. Kooperatif Almanya. sviçre ve Fransa'da dört değişik firma ile çalışmaktadır. Bunların dağılımı aşağıda verilmekte ve Grafikde gösterilmektedir. alternatif materyallerin tanıtılması gereklidir. iç pazara sunularak satılmaktadır.4.5.

5.5) 100-199 da. 8. problemler bu durumu zorunlu kılmaktadır. Başta tabiat şartları olmak üzere.787 adet (%19.politik ve kültürel vb.969 adet (%13. 3. Afyonkarahisar linde Tarım şletmelerinin Faaliyet Alanlarına Göre Dağılımı (D E1991) B TK SEL ÜRET M 26% HAYVANSAL ÜRET M 3% B TK SEL+HAYVAN SAL ÜRET M %71 Grafik ‘ten Afyonkarahisar’da da Türkiye genelinde olduğu gibi. 233 .50-99 da. ekonomik.3) Afyonkarahisar linde Tarımsal şletmelerin Büyüklüklerine Göre Dağılımı (D E-2001) 100-199 da 14% 200 da > 8% <9 da 15% 50-99 da 20% 10-19 da 13% 20-49 da 32% Grafikten de görüldüğü gibi Afyonkarahisar’da 20-100 dekar arası işletme büyüklüğüne sahip olan çiftçilerin oranı % 50 ‘nin üzerindedir.303 adet (%7.3) 200 > da. tarım işletmeleri karma işletme tipindedir.

55 29.2003 yılında bu alanın 346.884 8. Afyonkarahisar ilinde bitkisel ve hayvansal üretimi birlikte yapan işletme sayısının oranı ¾’tür. arazi büyüklüğüne göre aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. l Müdürlüğümüze müracaat eden çiftçi sayıları.000 16.’lık kısmı (%54.23 29. 234 .678 12.2003 yılı DGD ve ÇKS Projesi çerçevesinde.361 0.73 16.000 2. Tarımsal Faaliyetler: Bu konuda bilgi bulunamamıştır.Afyonkarahisar ilinde tarımsal işletme tipine göre arazi büyüklükleri ve işletme sayıları (D E 1991) 18.000 8.28 0.000 bitkisel üretim (adet) 10. 639.271 102.443 7.169 ha.5.) H.131 ha tarım alanı bulunan ilimizde.463 19.000 6.570 102.899 56.77 3.169 3.010 51 56.971 14. 21 Haziran 2001 tarih ve 24439 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ÇKS ve DGD Projesi kapsamında.000 4.77 100 şletme (da) şletme (Ad.67 19.351 2.683 346.539 2.16) kayıt altına alınmıştır. Sadece bitkisel ya da sadece hayvansal üretim yapan işletme sayısı azdır. Afyonkarahisar li şletme Büyüklükleri (ÇKS & DGD – 2003 ) Büyüklüğü Toplam Arazi Miktarı (ha) Sayısı Oransal Arazi Büyüklüğü (%) < 10 10-20 20-50 50-100 100-200 200 -500 500> TOPLAM 2.000 14.717 66.000 0 hayvansal üretim <9 da 10-19 da 20-49 da 50-99 da 100-199 da 200 da > bitkisel+hayvansal üretim Arazi Büyüklüğü (da) Grafiklerde görüldüğü gibi.000 12.

25.000 ton fosforlu gübre kullanılması gerekmektedir. Farklı bitki türlerinin besin maddelerini asimilasyon gücü farklı olduğu gibi aynı tür bitkinin genotipi bitkinin bu niteliğine etkili olmaktadır. Gübre Kullanımı: Gübre: Bileşiminde bitki besin maddelerinden birini vya birkaçını birarada bulunduran organik ya da kimyasal yolla elde dilen bileşiklerdir. Toprak Kullanımı: 235 . Pestisit Kullanımı: Zirai Mücadele laçları Tüketimi 2003 nsektisitler (ton) Fungusitler (ton) Herbisitler (ton) Rodendisit Ve Mollusidler (ton) Akarisitler (ton) Nematosit Ve Fumigantlar (ton) Kışlık Ve Yazlık Yağlar (ton) Diğerleri (ton) Toplam (ton) AFYON 34415 110779 96834 112 6782 2857 17900 3104 272783 H. H. toprak havası.1. limiz toprakları geneli potasyımca zengin olduğundan analiz sonucuna göre ancak potasyum gübre kullanmak gerekir. Bitki besin maddelerinin alınımında bitki kökleri ve kök sistemleri.2.5.3.H.000 ton hayvan gübresi kullanılması gerekmektedir. toprak sıcaklığı.5. toprak tekstürü rol oynar. Ne Kadar Kullanılması Gerektiği: Saf madde olarak yaklaşık 40. Hayvan gübresi olarak ta yaklaşık 750.5.000 ton azotlu gübre.

MADENC L K Şekil 31: Afyonkarahisar li Maden Haritası 236 ..

5. Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler: limiz Özel dare Müdürlüğü tarafından kayıt altında tutulan ocakların listesi ve özellikleri aşağıya çıkartılmıştır.1. Enerji Madenleri: Bu konuya B.1. Sanayi Madenleri: Bu konuya B..1.1. .4.3 ve B.1. I. Maden Kanununa Tabi Olan Madenler ve Taş Ocakları Nizamnamesine Tabi Olan Doğal Malzemeler .2 de değinilmiştir.1. Metalik Madenler: Bu konuya B. Malzemenin (Ruhsatın)bulunduğu Yer Malzemenin Türü şletme Sahibinin Adı ve Soyadı Rezerv Miktarı Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Toprak Ocağı Akbor Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Anataş Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Sülümenli Afyon/Merkez Toprak Ocağı Uysallar Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Afyon Toprak Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Taç Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Sülümenli Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Sülümenli Kasabası Toprak Ocağı Kral Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Üçyıldız Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Akdağ Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Bereket Tuğla Fabrikası Bilinmiyor 237 .5.1 de değinilmiştir.3.1. .1.4 de değinilmiştir.2.

Tic.Md.Böl. Bilinmiyor Kum Ocağı Gebeceler Belediye Başkanlığı Bilinmiyor Taşocağı Taşocağı Toprak Ocağı Toprak Ocağı Sıva Kumu Taşocağı Kum Ocağı Ariyet Ariyet Kum Ocağı Üstübeç Karayolları 3.ğü Baykan Tuğla Fabrikası Yazıcılar Tuğla Fabrikası Beşir Özçal Karayolları 3.Böl.Md.Bl.ğü Cafer Tayyar Ç ÇEK Bünyamin UYAN Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor 238 .Afyon/Merkez Sülümenli Kasabası Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Sülümenli Kasabası Afyon/Merkez Sülümenli Kasabası Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Sülümenli Kasabası Afyon/Merkez Karaaslan Köyü Afyon/Merkez Gebeceler Kasabası Afyon/Merkez Başmakcı/Merkez Bolvadin /Merkez Bolvadin/Merkez Bolvadin/Merkez Bolvadin/Merkez Çay Dazkırı/Söğütlü Köyü Dazkırı Dinar/Tatarlı Dinar/ Aktoprak Köyü Toprak Ocağı Petek Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı pek Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Hisar Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Batı Toprak Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Özçağ Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Has Avcı Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Örnek Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Emek Toprak Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Toprak Ocağı Örnekler Tuğla Fabrikası Bilinmiyor Mıcır – Kum Kolsan nş. Karayolları 3.Ş.Böl.Md.Md.ğü Karayolları 3.Böl.ğü Karayolları 13.ğü Alkim Alkali A.Ş.Md.A.

Sincanlı/Kırka Ksb.Ş.Bl.Bl.ğü Karayolları 13.Md.Md.Md.Md.Ş. Gen .Bl.Piribeyli Emirdağ/Kuzkaya Emirdağ/Kayalarönü Emirdağ/Boztepe Emirdağ/Kolanşam hsaniye/Kayıhan Ksb.ğü Karayolları 13.ğü Karayolları 3. A.Bl.Md.Md.18.Md.Md. Karayolları 3.ğü Karayolları 3.Han A.ğü Karayolları 13. Karayolları 4.ğü DS .Bl.ğü Karayolları 13.Md.Md.Bl.B:l.Md.Bl.Bl.Bl.Bl.Ş.ğü Karayolları 3.ğü Karayolları 13.Han A.ğü Karayolları 13.Han A.ğü Karayolları 13.ğü Karayolları 3. Taşocağı Kum Ocağı Taş Ocağı Ariyet Taş Ocağı Taş Ocağı Taş Ocağı Stabilize Stabilize Ariyet Ariyet Ariyet Kireç Ocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Taşocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Kum Ocağı TCDD Yolları-Afyon Karayolları 3.Md.ğü Karayolları 3.Md.ğü Karayolları 13. Sincanlı/Ahmetpaşa Ksb.ğı Gen .Md.Bl.Bl.Dinar/Kılıçkaya Dinar/Araz Dinar/Nebikısığı Dinar/Küçüktepe Dinar/Kısıkderesi Dinar/Alacaltısırtı Dinar/Akalan Dinar/Harmanyeri Dinar/Uzunsay Dinar/Palamuttepe Dinar/Köyaltı Dinar/Evlenkaya Emirdağ/Merkez Emirdağ/ Merkez Emirdağ/A.ğü Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor 239 .Bl.Şti.ğü Karayolları 13.Bl.ğü Afyon Çimento Fab.Md. Sincanlı/Çatkuyu Köyü Sincanlı/Çatkuyu Köyü Sincanlı/Çatkuyu Köyü Sincanlı/Çatkuyu Köyü Sincanlı/Ahmetpaşa Ksb.Ş.Bl.Bl.Md.Md.Md.Bl.ğü Karayolları 3.Ş.Md.Şti.Md.Md. Sincanlı/Taşoluk Ksb. Sincanlı/Merkez Sincanlı/Çatkuyu Köyü Sincanlı/Merkez Sincanlı/Ahmetpaş Ksb. Gen .ğü Komkisan Kombassan AŞ Türkiye Şeker Fab A. Karayolları 3.Md.Bl.Bl.ı hsaniye/ Ayazini Ksb.Md.Bl. Kumcuoğlu Ltd.Bl.18.ğü Karayolları 13.ğü DS . Kumcuoğlu Ltd.Bl.ğü Karayolları 4. Ayazini Belediye Başk.

5 Madencilik Faaliyetleri Sonucunda Arazi Kazanım Amacıyla Yapılan Rehabilitasyon Çalışmaları: Bu konuda bilgi bulunamamıştır.18.ğü Musa AYDOĞMUŞ Ahmet AYDOĞMUŞ Hasan GÖKMEN TCCDD Yolları Afyon Karayolları 3.Bl.Bl. Madencilik Faaliyetlerinin Yapıldığı Yerlerin Özellikleri: Bu konuda bilgi bulunamamıştır.Bl.ğü DS .18.Md.Bl.Md. Cevher Zenginleştirme: Bu konuda bilgi bulunamamıştır.ğü Karayolları 3.2.Md.ğü Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor Bilinmiyor .Md. .Bd.ğü Karayolları 13. .18.ğü Karayolları 13.Bl.18.Bl. l Md.Sincanlı/Çobanözü Köyü Sincanlı/Çayhisar Köyü Sandıklı/Kuzcayaylası Sandıklı Sandıklı/Örenkaya Sandıklı/Kestelçayı Sandıklı/Cuma Mah.4 Madencilik Faaliyetlerinin Çevre Üzerine Etkileri: Bu konuda bilgi bulunamamıştır. .Bl.3. Sandıklı/Selvi Tepesi Sandıklı/Karadirek Sultandağı/Yeşilçiftlik Sultandağı/Yeşilçiftlik Sultandağı/Yeşilçiftlik Sultandağı/Adazalı Şuhut/Kocaçaltepe Kum Ocağı Kum Ocağı Taşocağı Taşlıdere Ariyet Kum Ocağı Taş Ocağı Toprak Ocağı Kum Ocağı Kum Ocağı Sıva Kumu Kum Ocağı Taşocağı Taşocağı DS .ğü Köy Hiz.Md.Bl.Md.ğü DS .Md. BAŞA DÖN 240 .ğü Karayolları 3.Bl.ğü DS .Md.

Şekil 32: limizdeki Mermer Ocaklarından Biri 241 .

J. B .1. Linyit: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır. Taşkömürü: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır.T.000 kcal/saat ısı kullanımı vardır.1.5.8.1. J. Geriye kalan 36.1.000. Nükleer Kaynaklar (Uranyum ve Toryum): Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır. 242 .1.10. J.6. Yeşilyol.2. J.000 kcal/saattir. Hidrolik: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır.360. Doğalgaz: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır. Toplam ısıl kapasite 72.1.4.1. J.3.1.Gecek havzasında Afjet Aş.A. C . Mevcut şebekede 36. J.360. Bu kuyuların jeotermal su kapasiteleri 402 lt/sn.000 kcal/saat tir.1. olarak M. Bitümlü Şist: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır. 8 adet kuyu mevcuttur.J. J. J. Kurtuluş Caddesi ve Gazlıgöl Caddesi arasında kalan 2 adanın ve Cumhuriyet Mahallesinin jeotermal enerji ile ısıtılması için çalışmalar yapılmaktadır. Birincil Enerji Kaynakları J.1. J. Jeotermal: A .’ye ait.000 kcal/saat lik ısı enerjisi yeni yapılacak bölgede kullanılabilir.9.1.1.ISIL DEĞER : Şu anda mevcut bulunan (ısıtılan) bölgenin ısı değeri 36. Orman: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır.YAPILACAK ÇALIŞMALAR : Mevcut bölge harici. Alparslan Türkeş Bulvarı. Kadınana Caddesi.000. Asfaltit: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır. ENERJ J.JEOTERMAL ENERJNN KAPASTES : Ömer .’nın 2000 yılında yaptığı çalışmalar sonucu tespit edilmiştir. ki bölgeninde projeleri hazırlanmıştır.7. Hampetrol: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır.

dak) 32 1.EKONOM YE KATKISI : Afyon’da konut ısıtmacılığında jeotermal enerji kullanımının ekonomiye katkısının.60 1. Buradan hareketle halen jeotermal enerji ile ısıtılan 4.34 1. 4.19 1. Termik Enerji: Bu konuda bilgi bulunamamıştır. Bu enerji saatte yaklaşık 9 ton Tunçbilek kömürünün yakılması ile elde edilen ısı enerjisine eşdeğer bir enerjidir.1. Birde jeotermal enerjinin çevre kirliliğinin azaltılmasına katkısıda göz önüne alınmalıdır.dakika) 32 02:58 04:07 05:16 06:14 08:12 10:02 11:09 10:37 08:52 06:22 04:39 02:38 06:45 Gunluk Ort.000 m2 konut alanı için harcanan enerji 4. Bunun parasal boyutu 2002 yılı rakamlarına göre 3.56 1.dir.760 adettir.53 435.840 kcal/saattir.47 Aylik En Yuk. atıkları (kül ve duman) ve atıkların nakliyeside maliyeti artıran sebeplerdendir.72 J. Rüzgar: Bu Konuda çalışma bulunmamaktadır.383. Guneslenme Sidt.71 1.11.7 trilyon TL.34 1.25 1.760 konut ve eşdeğeri 476.34 530. Yukarıda yapılan hesaplarla .000 tondur.40 576.10 1. Biyokütle: J.2.2. Guneslenme Sidt.A.Bu bölgelerin her ikisinde ısıtılabilmesi için.2. J. IV V VI VII VIII AYLAR IX X XI XII YILLIK Gunluk Ort. Ayrıca. Ömer — Gecek havzasında yeni kuyular açılarak su kapasitesinin yükseltilmesi gerekmektedir.43 251. ikincil Enerji Kaynakları: Bu konuda bilgi bulunamamıştır J. Yeni açılacak kuyuların lokasyon noktalan M. olduğuna göre.21 197.19 440. her 100 m2 daire aylık ödemesi 30.53 1. J.72 1. Buda küçümsenemeyecek bir rakamdır. her 100 m2 net alanın ısıtılması için 8.13.760 X 8.1.87 581. Gerekli maddi olanakların sağlanması durumunda.30 145. kuyuların açılması için gerekli çalışmalar yapılmaktadır.71 375.(cal/cm^2. Güneş: METEOROLOJIK ELEMANLAR (YIL) I II III Rasat S.2.9 trilyon TL.(cal/cm^2.12. fosil yakıt tüketimindeki azalma ve onun ülke ekonomisine sağladığı parasal katkı olarak gösterebiliriz. Konutların 24 saat süreyle ısıtıldığı ve Afyon’da kış sezonunun 6 ay sürdüğü dikkate alındığında tasarruf edilen kömür miktarı yaklaşık 39.95 300.760 X 30. tarafından belirlenmekte olup.484 = 40.000 TL.484 kcal/saatlik bir ısı enerjisine ihtiyaç duyulmaktadır.1. dir.1. binaların jeotermal ısı ile ısıtılması durumunda.64 1. Afyon’da kış aylarındaki ortalama sıcaklık Türk Standartları TS 2164’e göre yapılan ısı hesabında. Hidrolik Enerji: limizde çalışmakta olan tek hidroelektrik santral D NAR II HES olup bu baraja Tahsis 243 .000. bu bölgelerde altyapı çalışmalarıda başlatılacaktır. yakılması.000.65 1. Guneslenme Suresi (saat.T.97 359.000 X 12 ay = 1.72 510. fosil yakıtlarının nakliyesi.dak) 32 175. E . J. D – MEVCUT DURUM :Bölgede şu anda jeotermal enerjiden faydalanan konut ve işyeri sayısı 100 m2 bazında 4.

Enerji Tüketiminin Sektörlere Göre Dağılımı:.228 668.052.302. Ayrıca Afyonkarahisar ili ve Sandıklı ilçesi merkezinde şebeke.941.3 GWh/yıl’dır J.707 223.189 30. Yenilebilir Elektrik Enerjisi Üretimi: J. BAŞA DÖN 244 . yine pek çok yerleşim birimimizde aydınlatma armatürlerimiz bir direk atlamalı olarak (bir direkte aydınlatma armatürü varsa bir sonraki direkte armatür kullanılmayarak) tesis edilerek.2.0 hm3/yıl ve Üretim kapasitesi: 22.177.3.928 155.4. Yine ülkemizde teknik kayıp olarak ifade edilen elektrik şebekesinde elektrik enerjisinin ısı enerjisine dönüşmesi neticesinde oluşan kayıpların asgariye indirilerek tasarruf sağlanması amacıyla özellikle eski olan şebekelerde bakım ve yenileme çalışmaları yapılmakta. ödenekler parelelinde kısım kısım yer altına alınarak yine aynı şekilde teknik kayıpların azaltılması neticesi tasarruf sağlanmaktadır. J.023.371 85.4. bölgenin durumuna göre ilave şebekeler tesis edilerek teknik kayıpların azaltılmasına çalışılmaktadır.423 J. Nükleer Enerji: Bu konuda bilgi bulunamamıştır.2. Elektrik (kwH) Mesken Ticaret Sanayi Resmi Daire Diğer Toplam 173.3. refüj aydınlatmalarında ise 23:30’a kadar tamamen yanan armatürlerin bu saatten sonra birer atlamalı yanacak şekilde otomasyonu sağlanarak enerji tasarrufu sağlanmaktadır. Enerji Tasarrufu le lgili Yapılan Çalışmalar: Köylerimizde sokak aydınlatmada 110 W – 125 W gibi yüksek sarfiyatlı aydınlatma armatürleri yerine 3x11 W gücünde aynı aydınlatmayı sağlayan armatürler seçilerek.857.edilen su: 83.

Sermaye birikiminin artması ve teknolojik gelişmeler sayesinde limiz scehisar lçesi ve Afyonkarahisar – Ankara Karayolu üzerinde mermer fabrikalarının. Kızılay Madensuyu şletmesi. sanayiciye alt yapısı hazır arsalar temin etmek amacıyla Organize Sanayi Bölgelerinin kurulmasına önem verilmiş olup bu kapsamda Afyonkarahisar. Dazkırı ve Emirdağ lçelerinde Organize Sanayi Bölgeleri kurulmuştur. Alkoloid. 1980’ li yıllardan sonra sanayideki bu dağınıklığı gidermek. Beton Travers. Bolvadin. Şeker Fabrikası ve Makina Fabrikası kurulmuştur. Yatırımların artması yan sanayinin gelişmesinde öncü olmuş ve Küçük Sanayi Sitelerinin kurulmasını sağlamıştır. limizin bu coğrafi konumu yatırımcılar için tercih nedeni olmaktadır. malt ve ayçiçek yağı fabrikaları kurulmuştur. Yukarıda belirtilen fabrikalar belli yörede yoğunlaşmayıp ilin geneline yayılmıştır. makarna.1 l Sanayiinin Gelişimi. Türkiye genelinde dört ayrı demiryolu hattının birleştiği tek il konumundadır. Bu Organize Sanayi Bölgelerinden sadece Afyonkarahisar Merkez lçede Çapakkırı Mevkiinde bulunan Afyonkarahisar Organize Sanayi Bölgesinde 431 sanayi parseli üretilerek sanayicilere tahsisi edilmiştir. limizde özellikle 1950 ‘ li yıllarda tarım ve hayvancılığa dayalı yem. Çünkü iller ve Bölgeler arası önemli karayolları ve demiryolları limizden geçmektedir. Merkez lçe. Bu Organize Sanayi Bölgesinde 225 fabrika işletmeye geçmiştir. Dinar. Bu fabrikaların kurulması ildeki işsizliği önlediği gibi ekonomiye de olumlu katkılar sağlamıştır.2 Genel Anlamda Sanayi Gruplandırılması: limizde bulunan kamu ve özel sektör sanayi kuruluşlarının sektörel dağılımı aşağıdadır. Yer Seçimi Süreçleri ve Bunu Etkileyen Etkenler: limiz coğrafi konumu itibariyle önemli bir yere sahiptir. Seka.K. Giyim ve Deri Sanayi: 025 Adet Orman Ürünleri Sanayi: 016 Adet Kağıt ve Kağıt Ürünleri Sanayi: 001 Adet Kimya Sanayi: 010 Adet Taş ve Toprağa Dayalı Sanayi: 033 Adet Metal Ana Sanayi: --Metal Eşya. SANAY VE TEKNOLOJ K. Madencilik ve Taş Ocakçılığı Sanayi: 281 Adet Gıda. çki ve Tütün Sanayi: 107 Adet Tekstil. un. Makine ve Teçhizat malat Sanayi: 040 Adet Diğer malat Sanayi: 053 Adet GENEL TOPLAM: 566 Adet 245 . BAŞA DÖN K. Daha sonraki yıllarda kamu yatırımları olarak Çimento. Afyonkarahisar – Konya karayolu üzerinde ise tuğla – kiremit fabrikalarının kurulması ile sonuçlanmıştır. Bu fabrikalar bir plan dahilinde kurulmadığı için görünüm ve çevre kirliliğine neden olmaktadır. çevre ve görüntü kirliliğini önlemek ve sanayinin belli bir plan çerçevesinde gelişmesini sağlamak. Sandıklı.

Şekil 33: Mermer Ocağı BAŞA DÖN 246 .

3 Sanayiinin lçelere Göre Dağılımı: AFYONKARAH SAR L NDEK RESM VE ÖZEL SEKTÖR SANAY ŞLETMELER N N LÇELERE GÖRE SEKTÖREL DAĞILIMI A LÇE MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NANPAŞA SULTANDAĞI ŞUHUT TOPLAM MADENC L K VE TAŞ OCAKÇILIĞI B GIDA ÇK VE TÜTÜN C TEKST L G Y M VE DER D ORMAN ÜRÜNLER E KAĞIT VE KAĞIT ÜRÜNLER F K MYA G TAŞ VE TOPRAĞA DAYALI H METAL ANA I METAL EŞYA MAK NA VE TECH ZAT MALAT D ĞER MALAT TOPLAM 255 4 2 23 10 3 4 19 7 --1 7 164 1 27 24 1 14 566 98 --2 3 4 ------4 ------162 --2 6 ----281 49 1 --7 3 1 --5 1 --1 7 ----7 13 1 11 107 13 1 --------2 8 ------------1 ------25 6 ----6 ------------------1 2 1 ----16 --------1 --------------------------1 6 1 --1 ----1 --------------1 ------10 30 ----1 ------1 1 ------------------33 --------------------------------------- 20 ----3 2 1 --3 --------2 --7 1 --1 40 33 1 --2 --1 1 2 1 ----------7 3 --2 53 247 .K.

506 M3 3. B-5 Unlu Mamuller Sanayi (4adet) Afyon Ekmek 20.4.500 Ton 55. Ton 40.000 Ton 82.000 Ton 3.520.000.800 M2 2.520 Ton 39.000 Adet 63 B-6 Süt Ürünleri (3 Adet) Afyon Şuhut Süt.21 2 Adet Bolvadin scehisar Sincanlı Taş Ocağı Malzemesi Kum-Çakıl 336.Un rmik Kepek 157.018 şleme Fabrikaları (135 Adet) A-2 Taş.988 t.K.508 t 15.000 t. 157 6. Peynir Ayran 14. 184 Ton 35.000 M3 44 Afyon Sincanlı Sandıklı Bolvadin Çay Şuhut Hocalar h San ye Afyon Şuhut Sincanlı Afyon Şuhut Bolvadin .600.584. Kum şletmeleri (Sadet) B-Gıda Sanayi Ocağı Fayans Dekorasyon 901. 31 5 M2 15. Tereyağı Yoğurt.000 205.Madencilik Ve Taş Ocakçılığı Sanayi Mermer Mermer Ocakları Ve Afyon scehisar Emirdağ Dinar Bayat Blok Plaka 99.500 Ton 901 B-2 Yağ Fabrikaları (9 Adet) B-3 Et Ürünleri Ve Kombinaları (10 Adet) Ham Yağ Rafine Yağ Küspe 33.228.063 Ton 19. Sanayi Gruplarına Göre şyeri Sayılan ve stihdam Durumu: limizde Özel Sektöre Ait Sanayi Kuruluşları Unvanı Yeri Üretim Konusu Fiili Üretim sçi Sayısı A. 11 2.874 Ton 34 248 .341 Adet 200 Ton Ton 336 Et Sucuk Deri şlenmiş Beyaz Et 272 B-4 Kaynak Suyu Maden Suyu Meşrubat Sanayi (5adet) hsaniye Sincanlı Sandıklı Şişelenmiş Kaynak Suyu Maden Suyu Muhtelif Meşrubat 41 .

Tınaztepe Makarna Taş.Çalışkan Gıda Su Ürünleri San.Tic.590 Ton 14 C.Tic.Özbak Gıda Ve ht. Dinar şlenmiş Balık Salyangoz Kerevit Kurbağa 774 Ton 17 5. ç Ve Dıştic. Reçel Cezerye Şekerleme 17.Şeker 6.414 Ton 153 B-8 Diğer Gıda malat Sanayi I.Ltd.Başmakçı B-7 Şekerleme Sanayi (10 Adet) Afyon Lokum.000 Adet 166 249 .Şti.A.Ş. Sandıklı Turşu 604 Ton 7 3.Cari Kühne Fer.Ş. S. Ve Gıda San.520 Ton 20 6-Sanpa San.Şti. Sincanlı Bulgur 10.Şti.A.400 Ton 20 4. Gıda Sandıklı Dondurul Muş Patates 6.Tic. Afyon K.Tic.San.R\Arakoı Rvaraeşıer Tınaztepe Bulgur A.368 Ton 24 2Çelik Gıda Fermantasyon San.Mad.Dağı Alkol Üzüm Ve Elma Sirkesi 8.480 Ton 36 7.Tekstil Giyim Sanayi Afyon Dazkırı Pantolon Pijamat-Şhirt ş Elbisesi ş Çamaşırı Etek 500.Ltd.A.Ltd.San. Helva Pişmaniye.Ş. Sincanlı Makarna 4.Ş.Tic.

Başmakçı Bez Boyama 3600 Ton 55 D-Orman Sanayi Ürünleri 1 Kereste Fabrikaları (5adet) D-2 Diğerleri End.C.933.Döşeme Tavan Tahtası. (2adet) Dinar P.Ağsan Göller Bölgesi Balık Ağ.603.Ş.905 M2 13192 Adet 1314 Takım 42 250 . Bez.Şti.A.Ltd. A.Başteks Başmakçı Teks San. Tekstil Afyon Karde-Penye Pamuk pliği 4. Bolvadin Sincanlı Sandıklı 15 Kereste Ahşap Doğrama 19376 M3 39 Kızılören Müh.3 Propilen plik Ve Çuval Doku.Muhtelif Giyim Eşyası (Sadet) C. Ve p.A.Ş.555 Kg 114 3. P Çuval Ve plik 61 4 Ton 56 C-Diğerleri 1.Vetic.800kg 13 2Reis San.Lastik Ayakkabı Fb.Tic. Dokuma (4adet) Afyon Lastik Ayakkabı 3.San.604 Çift 214 Dinar Pamuklu Ham Bez 443.3 Pamuklu Ham. (4adet) C. Dinar Naylon Bağlık Ağı Ve pliği 33.San.200 M 27 C. Profil Veokul Sırası Yemek Ve Yatak Odası 2. Tic. Ş.Tic.

San.000 Adet 473 F.Şti. Tic.Ş.Palkim Palah Kimya San. Başmakçı 1nolu (Gül) Tarımsal Kalkınma Koop.. Afyon Bitkisel Gelişim Düzenleyici 112 Ton 5 F.450 Ton 132 251 .274. 160 Ton 126. Beton Mam.205 Ton 97 Afyon Alkid Polyester Ve Kolofan Reçinesi Neft Dop.120m3 87 F-3 Diğerleri 1 -Afyon Çimento San.1 Tuğia Fabrikaları (14 Adet) F-2 Beton Mamulleri Sanayi (6 Adet) Afyon Hazır Beton Muh.Ltd.Tic. 4.080 M2 12 E-Kimya Sanayi 1-Pakimsan Palalı Kimya San.2.2 Kg 7 29 3.Şti.. Gres Yağları Ve Jeller nce Gül Yağı 34. Gres Yağları Ve Jeller 2.Ş.360 M3 323.Taş Ve Toprağa Dayalı Sanayi Afyon Blok Tuğla 77. Dazkırı An H d R Rafine Sodyum Sülfat 135. Ltd.074 Ton 425. 100 Ton 29 5. Lîd. 164.Tic. Çağlayan Parke Orman Ür.Ş. Afyon Ahşap Parke 46.A. Başmakçı Alkid Polyester Ve Kolofan Reçinesi Neft Dop.Nak.Kimend Kimya Endüstri Ve Tic.S.Ta. Afyon Klinker Çimento 41 5. Şti.Alkim Alkali Kimya A. Afyon 2-S.

Kesici Metal San.Tic. 16 Adet 12 4Salt Elektrik Müh.4 Metal Döküm Sanayi (2 Adet) Afyon Müh.347 Ton 22 G. Sandıklı Direk. Tarım Alet Ve Makinaiarı 83.smail Erkan Varçın Afyon Asansör Mon. Tic. Ltd.715 Adet 35 G-7 Diğerleri 1.5 Teneke Kutu Ve Metal Ofset Baskı (2 Adet) Afyon Sandıklı Renkli Ofset Baskılıteneke Kutu 2. Dökümler 3. Şti.397.Ltd. Şti.G-Metal Eşya Makina Ve Teçhizat malat Sanayi Çay Dinar Afyon Sandıklı Müh.Çelik Çatı 85 Adet.470 Adet 91 G-1 Tarımsal Ve Zirai Aletler malatı (12 Adet) G-2 Mermer Ve nşaat Makinaiarı malatı (4adet) Afyon scehisar Müh.San. Panosu 280 Adet 125 Adet 500 Adet 19 5. Afyon Ayırıcı Demir Direk Elek.Şti.Emaye Mtfak Eşyası 4.648.000adet 463 G. Afyon 25 Tonluk Gezer Vinç 31 Adet 19 3.Osman Gümüş Şuhut Güneş Enerjisi 160 Adet 5 252 . Tic. Ltd. 5 Adet 10 2.Mermer Ve nşaat Makinaları 923 Adet 96 G-3 Emaye Mutfak Eşyası malatı (2 Adet Bolvadin Müh.Gökay Makina San.

6- Sayip Çağlar H- Diğer Muhtelif malat Sanayi

Çay Afyon Sandıklı Sincanlı Şuhut Başmakçı

Demir Tel Karma Yem Balık Yemi Kanatlı Hay. Yemi. Soya Unu (Yem Katkı Mad. Yem Konsantresi Kemik Et Unu Organik Gübre

150 Ton 201.681 Ton 2.346 Ton 28.381 Ton 6.480 Ton 4.31 2 Ton 452 Ton 250 Ton

5 316

H- 1 Yem Fabirakaları (17 Adet)

H-2 Plastik Ambalaj Sanayi (Sadet)

Afyon

Muh.Plastik Ambalaj Ve Kaplar

1 .970 Ton

74

H-3 Pvc Doğrama Sanayi (2 Adet)

Afyon

Pvc Doğrama malatı

65.500 Mtül

25

H-4 Karoser Sanayi (2 Adet)

Sandıklı

Damperli Ahşap Sac Karoser.Dorse.Tr Ayler

285 Adet

76

H-5 Kireç Sanayi (2 Adet)

Afyon Emir-dağ

Sönmüş Ve Sönmemiş Kireç

50,340 Ton

110

H- 6 Diğerleri 1-Özer Konveyör Band Tur.San.Tic.A.Ş. Afyon Konveyör Band. Konveyör Bez Kauçuktu Karışım 175.058m2 90 Ton 1 .460.620m2 140 29

2. Diler nşaat San. Tic.Tur Ltd.Şti.

Afyon

Renkli Cam Mozaik

65. 100 M2

3. Genelioğlu nş.San.Tic.Ltd.Şti.

Afyon

Styropor

24.000m3

10

4-Taşbaş Cam Ürn.Züc.San.Tic.Ltd.Şti

Afyon

Dekoratif Cam Bardak

61 2.300 Adet

7

5- Özen Cam şleme San.Ticaş. 6- Bünyamin Uyan

Sandıklı

Çift Cam (Isıcam)

48.000m2

20

Dinar

Üstübeç

1 .350 Ton

8

253

7- Özdemir Hobas Boru Üretim San.Tıc.A.Ş.

Afyon

Cam Elyaf Katkı!) Boru

1.189 Adet

34

8- Özer Mak.Pal.Las. Ve Kauçuk San. Tıc.A.Ş.

Afyon

Kauçuk Kaplama

1.1 79 Ton

16

9- Zeynep Savcın

Gülgün

Afyon

Kauçuk Kaplama

725 Ton

13

10- Hoca Elektrik San.Tic.Ltd.Şti.

Afyon

Her Ebatta Elektrik Panosu

376 Ton

6

Öztaşlar Ofset Afyon Basım Amb. San. Tic. Ltd. Şti.

Afyon

Karton Kutu Baskı

12.850.000.000 Adet

5

BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN

K.5 Sanayi Gruplarına Göre Üretim Teknolojisi ve Enerji Kullanımı:
Bu konuda bilgi bulunmamaktadır.

K.6. Sanayiden Kaynaklanan Çevre Sorunları ve Alınan Önlemler K.6.1. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Hava Kirliliği:
Afyon Set Çimento Fabrikasının baca gazları elektro statik filitrelerden geçirilerek temizlenmektedir. Fabrikada mevcut durumda toplam 4 adet elektrofiltre bulunmaktadır. Elektrofiltre bulunan üniteler : Farin değirmeni 2, Çimento değirmeni 3, Döner fırın 1 Döner fırın 2 Elektrofiltreler aşağıdaki kısımlardan meydana gelir: ( Bk. Resim 2 ) 1- Gövde : Rijit bir çerçevedir. Korozyon ve ısıya taş yünü ile izole edilir. 2- Gaz dağıtım sistemi 3- Toplama sistemi

254

4- Deşarj sistemi 5- Toz nakil sistemi 6- Yüksek gerilim sistemi Elektrofiltrelerin Çalışma prensibi 3 ana kısımdan oluşur: 1- toz taneciklerine elektrik şarj edilmesi 2- şarj edilen taneciklerin bir elektrik alanı içinde toplanması 3- toplanan taneciklerin elektrodlar üzerinden çekiçleme ile ayrılması

BAŞA DÖN

K.6.2. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Su Kirliliği:
Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.

K.6.3. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Toprak Kirliliği:
Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.

K.6.4. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Gürültü Kirliliği:
Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.

K.6.5. Sanayi Tesislerinden Kaynaklanan Atıklar:
Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.

K.7. Sanayi Tesislerinin Acil Durum Planı:
Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.

255

L. ALTYAPI VE ARAZ KULLANIMI
L.1. Altyapı L.1.1. Temiz Su Sistemi:
çme ve Kullanma su kapasitesi: Şehrimizin içme–kullanma su ihtiyacı Küçük çobanlı mevkii ile Kalegörünmez mevkii’nde 32 Adet sondaj kuyusu ile kadınana memba suyundan sağlanmaktadır. Şehrimizin Su kapasitesi: 810 lt/sn Depo kapasitesi : 12.800 m3 Şebeke uzunluğu yaklaşık olarak : 425 km, dir. çme ve kullanma suyu dağıtım şebekesi: çme – kullanma suyu şebekesi yaklaşık olarak 425 km’dir. Şebeke ; 60 km.si Ø 80-150 mm Çapında muhtelif miktarlarda P K Boru olup diğer kısmın ller Bankasınca çizilen projesi gereği Ø 800 Çelik boru, Ø 600 – 125 mm Muhtelif miktarda AÇB boru, Ø 80 – 100 mm muhtelif miktarda PVC boru cinsinden inşaa edilmiştir. çme, Kullanma Suyunun dezenfektesi ve Tahlilleri: Şehir içme suyu ve kadınana memba suyunun dezenfektesinde mayi klor ve sıvı klor ( Sodyum Hipoklorit ) temin edilerek otomatik klorlama cihazı ile 24 saat kesintisiz klorlama yapılarak dezenfekte edilmekte olup bakiye klor ölçümleri ile 24 saat kontrol altında bulundurulmaktadır. Şehrimizin muhtelif yerlerinden periyodik olarak su numuneleri alınarak Çevre Arıtma Şube Müdürlüğü ile Sağlık l Müdürlüğü Halk Sağlığı Laboratuarında Bakteriyolojik ve kimyasal analizleri yapılarak, tahlil raporlarına göre içme suyu Gıda Maddeleri Tüzüğüne uygun bir şekilde dağıtımı gerçekleştirilmektedir. (Bu konu kaynağı Afyonkarahisar Belediye Başkanlığıdır.)

L.1.2 . Atık Su Sistemi, Kanalizasyon ve Arıtma Sistemi:
Afyonkarahisar Belediyesi kanalizasyon ( Evsel atık suları ) ve yağmursuyu hatları ayrı şebekeler halinde projelendirilerek inşa edilmiştir. Kanalizasyon şebeke hatlarına bağlı olan parsel atık suları muhtelif bölgelerdeki toplayıcı hatlar sayesinde akarçayın iki tarafında bulunan kollektör hatları vasıtasıyla Belediye Atık su arıtma tesisine deşarj olmaktadır. Yağmursuyu şebekesi mevcut olan bölgelerin yağmur atık suları ise yağmursuyu kollektör hatları vasıtasıyla akarçay ve ona bağlı çaylara deşarj olmaktadır. 2004 yılı sonu itibariyle Belediyeye ait toplam 357.941 metre kanalizasyon kollektör, toplayıcı ve şebeke hattı; 16.143 metre de Yağmursuyu kollektör, toplayıcı ve şebeke hattı bulunmaktadır. Afyonkarahisar Atık su sistemi atık su arıtma tesisi ile sonlanmaktadır. Şehrin evsel nitelikteki atık sularının arıtılması maksadı ile yapılmıştır. Şehir atık suları iki kanalizasyon kollektör hattı ile arıtma tesislerine gelmektedir. 358 km.(Tamamlanması halinde 800 Km. Olacaktır.) ‘si kurulu ve işletmede olan kanalizasyon şebekesi mevcuttur. Arıtma tesisi evsel nitelikte. 40 000 ton/gün atık suyu arıtmak üzere biyolojik damlatmalı filitre prosesi olarak planlanmıştır. Şehir nüfusunun 160.000 kişi hesapları ile 2002 yılı hedeflerine göre birinci bölümü inşa edilmiş, 2017 yılı içinde 320,000 nüfusa hizmet verecek şekilde ikinci bölüm inşaası için yer ayrılmıştır.

256

Tesis 2000 yılında şehir atık suları tamamen kanalizasyon sistemine alınması sebebiyle devreye sokularak atık su arıtımına başlamıştır. Tesis değerleri şu şekildedir. Günlük kapasite: 40.000 Ton/gün Saatlik debi: l.600 Ton/saat Arıtma çamur miktarı: 6000 Ton/yıl kurutulmuş Yıllık elektrik sarfiyatı: 1.050.000KWh. Çalışan personel sayısı: 18 Çalışma: 24 saat, 3 vardiya Arıtılan su; D.S. . kanalına desarj edilmekte , civar arazi sulamasında kullanılmakta. Atık çamur; 40 adet kurutma havuzunda kurutulan civar köylülere dağıtılmakta. (Tarım il Müdürlüğünden analiz bulunmaktadır.) (Bu konu kaynağı Afyonkarahisar Belediye Başkanlığıdır.)

L.1.3. Yeşil Alanlar:
1- PARK VE YEŞ L ALAN DETAYLARI S.NO: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. PARK-YEŞ L ALANLAR : Net Yeşil Alan: Zafer park 3.501 M2 maret camii bahçesi ve eski müze önü 11.600 M2 Kocatepe parkı 5.580 M2 Eğitim parkı 17.550 M2 Hıdırlık Türk Dünyası parkı 25.855 M2 Devlet parkı 38.850 M2 Güvenevler parkı ve çocuk oyun alanı 2.801 M2 Örnekevler parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Sahipata (Mec.) park ve çocuk oyun alanı 500 M2 mam-Hatip parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Yeşil Camii parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Devrane parkı ve çocuk oyun alanı 2.500 M2 Şehit Mete SARAÇ parkı 3.000 M2 Özkan Hancıoğlu parkı ve çocuk oyun alanı 4.171 M2 Şehit smail Karcı parkı ve çocuk oyun alanı 3.200 M2 Şehit Ahmet Şık parkı ve çocuk oyun alanı 8.000 M2 Şehit Oğuz Akdağ parkı ve çocuk oyun alanı 1.850 M2 2 Şehit Yzb.Erdinç Şatırer parkı ve çocuk oyun alanı 8.000 M Şehit Mustafa Sezer parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Büyük Kanlıca parkı ve çocuk oyun alanı 3.200 M2 Küçük Kanlıca parkı ve çocuk oyun alanı 2.750 M2 Sahipata parkı ve çocuk oyun alanı 2.400 M2 Otogar Lokal önü park sahası 5.510 M2 Fatih Semti I. park ve çocuk oyun alanı 2.600 M2 Et-Balık yolu üzeri I. park ve çocuk oyun alanı 2.300 M2 2 Et-Balık yolu üzeri II. park ve çocuk oyun alanı 2.500 M Dumlupınar mahallesi parkı ve çocuk oyun alanı 672 M2 M.F.Çakmak mah. camii yanı parkı 1.000 M2 Gazi mah. Bel. evleri yanı park-çocuk oyun alanı 1.200 M2 A. hsan Paşa mah.park ve çocuk oyun alanı 1.000 M2 Karakatip parkı ve çocuk oyun alanı 650 M2 bni Sina parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Yenice mah. piknik alanı 2.600 M2 Diğer Alanlar: 10.544 M2 13.754 M2 45.882 M2 Toplam Alan: 3.501 M2 11.600 M2 5.580 M2 28.094 M2 39.609 M2 84.732 M2 2.801 M2 2.000 M2 500 M2 2.000 M2 2.000 M2 2.500 M2 3.000 M2 4.171 M2 3.200 M2 8.000 M2 1.850 M2 8.000 M2 2.000 M2 3.200 M2 2.750 M2 2.400 M2 5.510 M2 2.600 M2 2.300 M2 2.500 M2 672 M2 1.000 M2 1.200 M2 1.000 M2 650 M2 2.000 M2 2.600 M2

257

34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78. 79. 80. 81. 82. 83. 84. 85. 86. 87. 88. 89. 90. 91. 92. 93. 94. 95. 96.

Siteler parkı ve çocuk oyun alanı 1.000 M2 Örnekevler mah. Fatih Gümüş parkı ve Üçgen park 1.150 M2 Olucak mah. Esentepe parkı 950 M2 Hasan Karaağaç mah. kbal cami yanı parkı 900 M2 Hoca Ahmet Yesevi mah. parkı 500 M2 Gökçe mah. Parkı ve çamlık 250 M2 Ulugüllük parkı 1.500 M2 Mehmetçik parkı ve çocuk oyun alanı 750 M2 Ayşegül Arsoy parkı 2.000 M2 Kemal Aşkar parkı 2.500 M2 Nuri Demirayak parkı ve piknik alanı 19.807 M2 Dr. Saadettin AYGEN parkı 2.000 M2 Efecik mah. parkı ve çocuk oyun alanı 4.000 M2 Şehreküstüm Sultan türbe bahçesi yeşil alan 1.250 M2 Taşpınar piknik alanı ve çeşme çevresi yeşil alan 5.500 M2 Çavuşağa parkı ve çocuk oyun alanı 659 M2 Reisler parkı 100 M2 Hüseyin Tiryakioğlu Parkı ve Spor kompleksi 15.000 M2 Erdal AKAR parkı 5.600 M2 Yılmaz ÜSTÜN parkı 250 M2 Turgut Özal piknik ve rekreasyon alanı 11.920 M2 Turgut Özal parkı kır kahvesi Kısmı 9.600 M2 Hafız .Söndürülmeyecek parkı 1.030 M2 Hasan Altıntırmık parkı ve çocuk oyun alanı 392 M2 Mis Yapı Kooperatifi yanı park-çocuk oyun alanı 396 M2 Ali Çetinkaya Gar parkı 1.716 M2 Sami Öznur parkı ve çocuk oyun alanı 2.000 M2 Şehit Salih Sel parkı ve rekreasyon alanı 750 M2 bni Sina Sağlık parkı 1.000 M2 Çıracı Mahmut çocuk oyun alanı M.F.Çakmak mah. Manolya sit. çocuk oyun alanı 2.000 M2 Esentepe Cezaevi arkası çocuk oyun alanı Günhan siteleri parkı ve çocuk oyun alanı 150 M2 Polis parkı ve çocuk oyun alanı 2.294 M2 Karşıyaka mah. parkı ve çocuk oyun alanı 534 M2 Saraykent park ve çocuk oyun alanı 1.000 M2 2 Çetinkaya siteleri yanı parkı ve çocuk oyun alanı 964 M Hürriyet lköğretim Okulu arkası çocuk oyun alanı 500 M2 Orhangazi mah. Belmes Evleri çocuk oyun alanı 400 M2 Osmangazi mah. demiryolu yanı çocuk oyun alanı Nakilci mah. kırk merdiven üzeri çocuk oyun alanı Karşıyaka S.Divani cami yanı çocuk oyun alanı 567 M2 Fakıpaşa mah. II.Bel.çar.arkası çocuk oyun alanı Fatih mah. Hakan evleri önü çocuk oyun alanı Orhangazi mah.Çetinkaya lk.Okulu çocuk oyun al. Taşpınar mah. minibüs yolu üzeri çocuk oyun alanı Reşat Çiğiltepe Parkı ve Köy Hiz. yanı yeşil alan 1.450 M2 Erdal AKAR parkı dış kenar 2.035 M2 Turgut ÖZAL kavşağı orta refüj 5.000 M2 Kocatepe Mezarlığı duvar kenarı yeşil bant 1.000 M2 Kocatepe Mezarlık girişi ve şehitlik içi yeşil alan 900 M2 Kültür park ve Fuar alanı yeşil alanları 71.501 M2 Atık su arıtma tesisleri yeşil alanları 16.500 M2 2 PTT kale görünmez ve Sosyal Kon.önü yeşil alan 10.000 M Yürüyüş Yolu ( zmir yolunda) 8.370 M2 Gazi E.M.L. önü yeşil bant 3.990 M2 Gazi E.M.L. önü orta refüj 1.169 M2 Kurtuluş caddesi orta refüj 8.337 M2 Karayolları kavşak ve refüjleri 1.672 M2 Özer kavşak ve refüjleri 3.850 M2 Fatih kavşak ve refüjleri 11.000 M2 Gazlıgöl kavşak ve refüjleri 3.650 M2 Sahipata-Fuar kavşağı yeşil alanlar 5.100 M2

1.100 M2 4.250 M2 800 M2 1.500 M2 3.600 M2 1.050 M2 1.450 M2 400 M2 275 M2 650 M2 2.774 M2 888 M2 984 M2 2.200 M2 500 M2 3.000 M2 340 M2 2.000 M2 2.000 M2 1.170 M2 1.656 M2 1.832 M2 1.230 M2 1.783 M2 500 M2 400 M2 100 M2 200 M2 567 M2 66 M2 300 M2 700 M2 150 M2 1.630 M2 -

1.000 M2 1.150 M2 950 M2 900 M2 1.600 M2 4.500 M2 2.300 M2 2.250 M2 5.600 M2 3.550 M2 19.807 M2 3.450 M2 4.000 M2 1.250 M2 5.500 M2 659 M2 500 M2 15.000 M2 5.600 M2 525 M2 11.920 M2 9.600 M2 1.680 M2 3.166 M2 1.284 M2 2.700 M2 4.200 M2 1.250 M2 4.000 M2 340 M2 2.000 M2 1.320 M2 3.950 M2 2.366 M2 2.230 M2 2.747 M2 100 M2 200 M2 66 M2 300 M2 700 M2 150 M2 1.450 M2 2.035 M2 5.000 M2 1.000 M2 900 M2 71.501 M2 16.500 M2 10.000 M2 10.000 M2 3.990 M2 1.169 M2 8.337 M2 1.672 M2 3.850 M2 11.000 M2 3.650 M2 5.100 M2

258

97. 98. 99. 100. 101. 102. 103. 104. 105. 106. 107. 108. 109. 110. 111. 112. 113. 114. 115. 116. 117. 118. 119. 120. 121. 122. 123. 124. 125. 126. 127. 128. 129. 130. 131. 132. 133. 134. 135. 136. 137. 138. 139. 140. 141. 142. 143. 144. 145. 146. 147. 148. 149. 150. 151. 152. 153. 154. 155. 156. 157. 158. 159.

Ankara yolu orta refüj yeşil alanları 11.500 M2 Ankara yolu Travers önü orta refüj 2.000 M2 Şuhut kavşağı üçgen refüjler 1.052 M2 Yeşilyol orta refüj 6.200 M2 smet NÖNÜ bulvarı orta refüj 1.500 M2 Ordu bulvarı orta refüj 1.036 M2 Kocatepe kavşağı yeşil alan 750 M2 Şehir çarşısı yanı Bedesten göbeği yeşil alan 583 M2 Yeni müze çevresi yeşil alanlar 1.534 M2 DS önü-Cezaevi-Ataköy kavşağı arası yeşil bant 6.500 M2 Garnizon Komutanlığı önü yeşil bant 1.000 M2 Devlet ve Doğum Hastane önü yeşil bantlar 4.000 M2 2 Küçük sanayii girişi ve dükkan önleri yeşil alanlar 7.000 M Bayatcık su kuyusu çevresi yeşil alan 1.000 M2 Stad önü yeşil bant 3.000 M2 Mehmetçik Hobi evi bahçesi yeşil alan 650 M2 Meteoroloji önü yeşil alan 850 M2 Halil Ağa semt pazarı yeşil alanları 500 M2 Makine ikmal yeşil alanları 3.200 M2 Ümit Davala Futbol Sahası 4.050 M2 J.Alay Kom.lığı-Eşrefpaşa girişi refüj ve yamaç 5.500 M2 Yenice mahallesi 139. sokak yeşil alan 170 M2 Uydukent 103. sokak yeşil alan 70 M2 Sarıkız tepesi etekleri yeşil alan 652 M2 Turizm danışma önü 20 M2 Beşler su terfi merkezi 900 M2 Harb-iş semt pazarı 300 M2 Tedaş Trafo önü yeşil alan 150 M2 Atatürk caddesi opet karşısı yeşil alan 600 M2 Ulu cami arkası yeşil alan 450 M2 Belediye Lokal bahçesi yeşil alan 100 M2 Şehitler cami bahçesi ve çevresi yeşil alan 933 M2 Mevlevi cami bahçesi yeşil alan 1.000 M2 Mısri cami bahçesi yeşil alan 151 M2 Zülali cami bahçesi yeşil alan 137 M2 Karayolları cami bahçesi yeşil alan 3.000 M2 Numune cami bahçesi yeşil alan 250 M2 Et Balık cami bahçesi yeşil alan 350 M2 Sahipata Kuran kursları bahçesi yeşil alan 1.130 M2 Eski Adliye binası bahçesi yeşil alan 665 M2 Huzurevi bahçesi yeşil alan 250 M2 Sanayi Halk Bankası önü yeşil alan 250 M2 Afyon Lisesi bahçesi yeşil alan 1.000 M2 Rektörlük binası bahçesi yeşil alan 409 M2 Yüntaş A.Ş. bahçesi yeşil alan 500 M2 Tekel Tesisleri bahçesi 450 M2 2 M.F.Çakmak lköğretim okulu bahçesi yeşil alan 150 M Sanat Okulu lojmanları bahçesi yeşil alan 600 M2 Fatih Hobievi bahçesi 100 M2 Yeşil cami bahçesi yeşil alan 275 M2 Ayşegül Arsoy lköğretim okulu bahçesi 600 M2 Kadayifçioğlu lköğretim okulu bahçesi 1.050 M2 H.Hayriye Özsoy lköğretim okulu bahçesi 1.000 M2 Mezarlık Kırmızı hastane önü yeşil alan 650 M2 Hasan Karaağaç cami yeşil alanları 500 M2 Çevik kuvvet yeşil alanları 1.200 M2 Örnekevler cami bahçesi yeşil alan 322 M2 Ziraat Bankası bahçesi yeşil alan 70 M2 Jandarma Alay Komutanlığı önü yeşil alan 1.063 M2 Garnizon Komutanlığı bahçesi yeşil alan 300 M2 Uydukent Sosyal Hizmetler binası çevresi 1.500 M2 Özerler cami bahçesi yeşil alan 750 M2 Ata Polis Sitesi önü yeşil alan 40 M2

950 M2 800 M2 -

11.500 M2 1.000 M2 1.052 M2 6.200 M2 1.500 M2 1.036 M2 750 M2 583 M2 1.534 M2 6.500 M2 1.000 M2 4.000 M2 7.000 M2 1.000 M2 3.000 M2 650 M2 850 M2 500 M2 3.200 M2 4.050 M2 5.500 M2 170 M2 70 M2 652 M2 20 M2 900 M2 300 M2 150 M2 600 M2 450 M2 100 M2 933 M2 1.000 M2 151 M2 137 M2 3.000 M2 250 M2 350 M2 1.130 M2 665 M2 250 M2 250 M2 1.000 M2 409 M2 500 M2 450 M2 1.100 M2 600 M2 900 M2 275 M2 600 M2 1.050 M2 1.000 M2 650 M2 500 M2 1.200 M2 322 M2 70 M2 1.063 M2 300 M2 1.500 M2 750 M2 40 M2

259

959 M2 539.453. 3.557 M2 20/02/2005 tarihine kadar yapılan net yeşil alan miktarı Kişi başına düşen yeşil alan miktarı (2000 sayımı) : 539. 4. 6. 164.428 M2 24. arkası Hıdırlık ağaçlandırma sahası Eğitim parkı ağaçlandırma sahası Devlet parkı ağaçlandırma sahası Hasan Altıntırmık parkı ağaçlandırma sahası DS arkası Jandarma ağaçlandırma sahası Kanlıca mah. Gençlik Spor l Müdürlüğü Gazino önü Tedaş girişi yeşil alan Valilik Lojmanları Kütüphane yanı Yenice cami bahçesi yeşil alan Araç muayene istasyonu önü yeşil alan Ali Çetinkaya lköğretim okulu bahçesi Afyon Lisesi zci evi önü yeşil alan Polis evi önü yürüyüş yolu ve yeşil alan Kamyon garajı yeşil alanları M.318 M2 1. 173. 166. 174.100 M2 3. 165.835 M2 150 M2 10 M2 100 M2 50 M2 20 M2 2.000 M² 600.000 Kişi = 11.500 M2 2. 11.318 M2 : 20/02/2005 tarihine kadar yapılan ağaçlandırma sahası miktarı : Kişi başına düşen ağaçlandırma sahası miktarı (2000 sayımı) : 1.100 M2 2. 162.400 M2 75 M2 6.Çakmak cami bahçesi yeşil alan Gaziler cami bahçesi yeşil alan Selçuklu lköğretim okulu bahçesi yeşil alan Kocatepe Anadolu Lisesi bahçesi yeşil alan Zülali cami aralığı yeşil alan Polis evi bahçesi yeşil alan Hüseyin Efendi cami bahçesi yeşil alan Hükümet konağı önü ve arkası yeşil alan Devrane yatır etrafı yeşil alan Nene Hatun Anaokulu bahçesi yeşil alan Yeni Adliye bahçesi yeşil alan B M Market önü yeşil alan Sanat Okulu bahçesi yeşil alan Stad girişi yeşil alan PARK-YEŞ L ALANLAR TOPLAMI : 150 M2 10 M2 100 M2 50 M2 20 M2 2. AĞAÇLANDIRMA SAHALARI Asri Mezarlık Ağaçlandırma Sahası Asri Mezarlık üzeri Kızıl burun mevkii çamlık ve ağaçlandırma Sahası Hıdırlık ağaçlandırma Sahası Atık Su Arıtma Tesisleri Fidanlık Sahası Alparslan Türkeş Parkı ve Mesire Yeri Taşlıdere Mah. 14. 178. Askeri Fabrika ve Depo Komutanlığı ağaçlandırma sahası AĞAÇLANDIRMA SAHALARI TOPLAMI : Toplam Alan: 136. 13.453. 10. 8. 2. 12.000 M2 50 M2 225 M2 200 M2 116.700 M2 357 M2 750 M2 900 M2 150 M2 150 M2 10 M2 6.000 M² 120.000 M² 400.000 M2 45.835 M2 04. 169.000 M2 50 M2 225 M2 200 M2 725 M2 63 M2 1. 163.000 M² 250. 168.318 M2 ( : ) 129. 167.000 M2 40. 9.NO: 1.160.000 Kişi = :539.000 M² 150. 7. 180.000 M2 100 M2 100 M2 1.F.000 M2 8.000 M2 1. 177.000 M2 50.200 M2 1. .959 M2 100 M2 100 M2 1.453. 179.AĞAÇLANDIRMA SAHASI DETAYLARI S.425 M2 420 M2 750 M2 900 M2 150 M2 150 M2 10 M2 6.722 M2 656.500 M2 2. 176.190 M2 24. 170.27 M2 260 . 5. Sırtları Ağaçlandırma Sahası Şehiriçi cadde ve sokaklarda bulunan ağaç ve fidanlar (Yaklaşık) Uydu kent ağaçlandırma sahaları D. 182. 181. 172.835 M2 ( : ) 129.S. 171.500 M2 4. 175.18 M2 2. 161.400 M2 75 M2 5.

karakteristik özelliklerine ait bilgiler ise yine aşağıda çizelge halinde belirtilmiştir. yıllık hareket hareket halindeki taşıt sayısı.1.2.2.Hatlannm yer altında bölümleri olmayıp tamamı yer üstünde bulunmaktadır.2. Karayolları Genel: lin Ulaşımı ile ilgili çevresel değerlerin ve çevresel etkilerin ortaya çıkarılması ( il sınırları içinden geçen devlet yollarının toplamı. Ulaşım Planlaması: ( lde günlük olarak hareket eden insan sayısı. .1. minibüs gibi toplu ve ferdi taşıma araçları mevcuttur.1. ulaşım ve trafik planlaması) Taşıt Hareketinde = 936499000 Taşıt. il sınırları içerisinde bulunan çevre yolu ve otoban toplamları ve bu faaliyetler sonucunda kullanılan yakıt miktarı) Devlet Yolları Toplamı = 421 km nsan Taşımacılığında = 3 547 873 000 Yolcu. ayrıca kullanılan toplu taşıma sisteminin yolcu taşımasındaki ağırlığı ve yıllık olarak tükettikleri yakıtların cins ve miktarları) Kent içi taşımacılıkta kullanılan hafif metro. vapur.km L. Yakıt tüketimi ile ilgili bilgi mevcut değildir. L. Karayolları: L. otomobil. tramvay.1. bu yolların yıllık taşımacılıkta( insan ve yük) kullanılması. minibüs gibi toplu taşıma sistemleri . yolcuların taşınmasında kullanılan araç kapasiteleri ve türleri. vapur vb toplu taşıma sistemleri olmayıp.1. L2.km Yolcu Hareketinde = 3547873000 –Yolcu.1. Elektrik letim Hatları: Afyonkarahisar ili sınırları içinde kalan 380 kV ve 154 kVluk Enerji iletim Hatlarının güzergahları aşağıdaki resimde. Toplu Taşım Sistemleri: (Kent içi taşımacılıkta kullanılan hafif metro.3.5.1.4. L. otobüs. Ulaşım: L. 261 . Doğalgaz Boru Hatları: limizde ısınmaya ve sanayiye yönelik doğal gaz hattı uygulaması bulunmamaktadır. Gerek 380 kV gerekse 154 kVluk E. sayım yapılan yollardaki insan ve araçların hareket sıklığı gibi bilgiler.km Yük Taşımacılığında = 3 659 314 000 Yolcu. tramvay.km BSK SATH KAPLAMA TOPLAM AFYONKARAH SAR L NDE BSK = Bitümlü Sıcak Karışım 90 km 331 km 421 km Tüketilen yakıt miktarı ile ilgili bilgi mevcut değildir. metro. metro.BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN L.2.2.

NO 260-01 300-07 300-07 665-02 650-09 OTOMOB L 1951 2258 5220 1251 3781 OTOBÜS 521 464 1232 163 611 KAMYON 1274 2376 5246 743 2268 TREYLER 104 297 373 16 248 TOPLAM 3850 5395 12071 2173 6908 Afyon li doğu.2. Bu nedenle her geçen gün trafik yükünde artış olmaktadır. %30’u (375 Km. Deniz Göl ve Nehir Taşımacılığı: Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır.1.2.2. Bu artan trafik yükünü azaltmak ve trafik güvenliğini sağlamak amacıyla Çevre Yolu yapımı çalışmaları devam etmektedir. Taşımacılık: Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır.Emirdağ Uşak-Sandıklı Ayr.1. egzozlardan kaynaklanan hava kirliliği ve yakıt tüketimi gibi özelliklerde azalma sağlanacaktır.86’sı (1250 hektar) kadarı kent içi yollardan oluşmaktadır. Araç Sayıları: YOLUN TANIMI Afyon .K.2. L. L. Sandıklı Ayr. Demiryolları : Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır.2.1. kuzey ve güney illerini birbirine bağlayan bağlantı güzergahıdır. Kullanılan Raylı Sistemler: limizden geçen TCDD’ye ait demiryolları haricinde raylı taşıma sistemi bulunmamaktadır. L. olan bu yolların yaklaşık olarak %30’u (375 Km.2.) yaya yollarından oluşmaktadır.2. L2. Afyon Çevre Yolu çalışmaları tamamlanıp yol ulaşıma açıldığında şehir içi trafik yoğunluğu belirli bir ölçüde azalacağı gibi ayrıca taşıt hareketlerinden kaynaklanan ve çevreyi olumsuz etkileyen trafik gürültüsü. Limanlar: limizde liman bulunmamaktadır. L. Kent çi Yollar: Kent içi yollar. Toplam uzunluğu 1250 Km.2.4. %40’ı (500 Km.2. L. Afyonkarahisar Merkez ilçede toplam alan 7000 hektar olup bu alanın %17. L. Taşımacılıkta Demiryolları: Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır.) toplayıcı ve dağıtıcı tali yollardan.5.3.) ana arterlerden.-Sandıklı K.3.2. 262 .3. batı.L.2.-Afyon Afyon – hsaniye Afyon Ayr.2.1.

3.) 226129 9143 955 47925 13066 3444 9080 21701 28355 8953 635 2558 9010 HAVA KABLO M KTARI (Mt. Fakat transit geçen uçaklar en düşük 5000 m ve üzerinde irtifalardan geçtiği için ilimizde gürülütü sorunu oluşturmamaktadır. SANTRAL SIRA NO.) 242155 13410 12448 86153 47475 10717 19154 54703 83047 18209 10182 6677 17559 26378 51197 8866 35920 51180 795430 TOPLAM KABLO M KTARI (Mt.4. Bu yüzden konuşlanmış hava aRacı Afyon li Hava Yolu Kavşağında bulunmaktadır.) 468284 22553 13403 134078 60541 14161 28234 76404 111402 27162 10817 9235 26569 26378 85751 15165 50041 63146 1243324 YER ALTI KABLO % 48 41 7 36 22 24 32 28 25 33 6 28 34 0 40 42 28 19 36 HAVA KABLO % 52 59 93 64 78 76 68 72 75 67 94 72 66 100 60 58 72 81 64 263 . BAŞA DÖN L. PRENS PAL 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NCANLI SULTAN-DAĞI ŞUHUT GENEL TOPLAM BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN 59418 2994 1937 11322 9051 1995 3295 13977 14291 2160 2522 5637 4815 876 16844 8831 6606 8970 175541 108320 6000 3350 26050 15250 4080 5170 36880 28730 3550 3450 9280 5500 900 24880 15700 10650 17350 325090 LOKAL 145220 7300 3350 34100 19900 54080 6170 42190 33540 4600 3450 9630 75550 900 29300 18120 14970 19100 521470 34554 6299 14121 11966 447894 ŞEBEKE KAPAS TES YER ALTI KABLO M KTARI (Mt. LÇES KAP.2.Havayolları: Afyon Hava Meydan Komutanlığı’na ait bulunmamaktadır. hava alanı Aktif olarak kullanılmamaktadır. Haberleşme: limizdeki yer altı ve yerüstü haberleşme hatları ve uzunlıuklarını gösterir liste aşağıya çıkarılmıştır.L.

sıvılaştırılmış petrol gazı. fazla parça. kullanımı öncesinde ve işletme ruhsatı alımı müracaatlarında.02. duman algılama ve uyarı cihazları bulundurtmaktayız. . . . Herhangi bir şekilde çıkabilecek yangında can ve mal kaybını en aza indirerek söndürülmesini sağlayacak yangın öncesi ve sırasında alınacak tedbirleri ve önlemleri 14.Yüksek katlı binalarda yangın durumunda binadaki insanların emniyetli olarak ve süratle tahliyesi için yangın merdivenleri yönetmeliğe uygun olarak yaptırılmaktadır.Görsel ve yazılı basın aracılığı ile zaman zaman yangından korunma ve meydana gelen yangınlarda nelerin yapılması gerektiği hususlarında tfaiye Müdürlüğümüzce vatandaşlarımız bilgilendirilmekte ve basın açıklamalarında bulunulmaktadır. . . sulu. eski eşya.) . .1985 Tarih ve 3152 Sayılı Kanun gereğince hazırlanan 23 Ağustos 1985 Tarih ve 18851 Sayılı tfaiye teşkillerinin kuruluş görev eğitim ve denetim esaslarına dair Yönetmelik ile 2002/4390 Sayılı binaların yangından korunması hakkındaki yönetmeliğe göre aldırtmaktayız. köpüklü ve kuru metal tozlu taşınabilir yangın söndürme cihazlarının bulundurulması sağlanmaktadır. içinde yanmaya elverişli ve yanma riski taşıyan maddeler bulunan işyerlerinde ısı.ş yeri binalarının tüm bölümlerinde yaşayanları yangın ve benzeri bir durumdan haberdar etmek için sesli ve ışıklı uyarı cihazları bulundurtmaktayız. birden fazla çıkışı olan bütün yapılarda kullanıcıların çıkışlara kolaylıkla ulaşabilmesi için acil durum yönlendirmeleri yaptırılmaktadır. . Her iş yerinde. sivil örgüt kuruluşlarının ve temizlik şirketlerinin katılımı ile toplatılması yaptırılmaktadır. .( 2005 yılı programında yangın önlemleri için 20 adet yer üstü yangın vanasının su şebekesine bağlantısı yaptırılacaktır. karbondioksitli. otel. takviye yangın vanaları şehrin ana su şebekesine montajı yaptırılmaktadır. iş merkezlerinde. -Varolan durum ve risklere göre kuru kimyevi tozlu . sinema. tadil ve montaj hakkındaki yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair Yönetmelik hükümlerine göre LPG araçların kapalı yerlerde muhafazası yasaklandığından ve LPG li olan araçlar özellikle geceleri apartman giriş katlarındaki dükkanlarda bırakılmak suretiyle yangınlara neden olduğundan. . tesis ve işletmelerin. yanıcı ve yakıcı eşyaların yok edilmesi amacıyla belediyemizce komisyon oluşturularak denetimlere başlanmıştır.24143 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan araçların imal.Yangın ve acil durumlarda iletişim araçları ile tfaiye Müdürlüğümüze (110) haber vermeleri sağlanmaktadır. Bina girişlerinde ikinci el araç satışı yapan iş yerlerinin gözden geçirilmesi ve oto galerilerinin şehrin belirli bir bölümünde belirlenecek yerlere taşınması yönünde çalışmalar başlatılmıştır.4.Yangın önlemleri için bütün binaların çatı ve bodrumlarının amacı dışında kullanılmaması.Yangın önlemleri için ilkbahar ve yaz mevsimlerinde piknik alanlarındaki cam ve şişe kırıklarının tfaiye Müdürlüğümüzün önderliğinde okul öğrencilerinin. büyük yangınlarda etkili müdahale ve itfaiye araçlarının su temini için yerleşim yerlerinde var olan yer altı ve yer üstü yangın vanalarına.L. elbise.Aydınlatılması gerekli görülen kaçış yollarının her zaman aydınlatılmış durumda. kamu ve özel kurum ile gerçek kişilerce kullanılan her türlü yapı. doğal gaz gibi kolay yanıcı maddelerin üretildiği ve depolandığı yerlerde yıldırımdan korunma tesisatı (Paratoner) yaptırılmaktadır. .Sivil Savunma ve tfaiye haftalarında ilk ve orta dereceli okullarımızda yangından korunma için gerekli olan eğitimler tfaiye Müdürlüğümüz tarafından verilmektedir. eğitim-dinlenme tesislerinde.Isı ve duman algılama dedektörlerinin gerekli görüldüğü tüm mahallerde ana hacimlere. lin Plan Durumu: Afyonkarahisar ilimizde. .2000 m2’den büyük bütün binalar ile 1000 m2’ den büyük imalat ve atölyelerde yangın dolapları yaptırılmaktadır.Araçların giremeyeceği. . 264 .Okul.

. araçların olay yerinde ne şekilde yerleştirileceğinin değerlendirmesini yapar. Yangını söndüren itfaiyeciler araçlar ve üzerindeki malzemeleri yangını söndürdükten sonra kontrol ederek uygun şekilde toplarlar. Yangını söndüren ekip olay yerini sahiplerine. AFYON L NDEK BAZ STASYON SAYILARI F RMA S STEM AR A TELS M TÜRKCELL ( Ş-TM ) AYCELL AÇIKLAMA TÜRK TELEKOM 265 . yangının büyümesini ve ilerlemesini önler. l adet tıbbi donanımlı trafik kazalarına müdahale aracı. bölgenin elektriğini kestirir ve insanların tahliyesini yaptırır. ldeki Baz stasyonları: Türk Telekominikasyon Kurumu tarafından NMT ve GSM sistemleri baz istasyonları için meskun mahallerde 5 W ve üzeri güce sahip sistemler için istenen güvenlik serfitikaları şirketimiz ve diğer firmalar tarafından ayrı ayrı alınmış olup sistemler üzerine bir suretleri asılmıştır. Hareket eden yangın ekibi kısa yolu kullanarak olay yerine çabuk varmasının önemini bilerek hareket eder çünkü itfaiyecilikte kural yangın daha çıkış noktasında iken söndürmektir. yangın raporuna esas teşkil edecek bilgiler toplanır ve yetkililerce yangınla ilgili rapor düzenlenir. cesaretli. rüzgarın yönünü. Sağlam malzemeleri yerlerine. Yangına çıkış noktasından değil. karşılıklı imkanlarımızdan yararlanmak için protokol düzenlenmekte ve ortak tatbikatlar yapılmaktadır.K. 2 adet hizmet aracı mevcudumuz ile asli görevimiz olan yangın önlemleri ve tedbirlerini aldırmak.’na bildirir.Kamu kurum ve Kuruluşları ile büyük yangınlarda. Yangına müdahale eden ekip yangının büyüklüğünü ve rüzgarın yönünü hesap ederek yangının başka alanlara sıçramasını önler. yangınlara müdahale etmek ve söndürmek için merkez binamızda hazır kıta olarak beklemekteyiz. Bina içlerinde yangın meydana gelmiş ise binanın iç kısmına hortum sererek yangına müdahale edilir. 24 Saat aralıksız görevinin başında bulunan itfaiye teşkilatımız. ekip koruyucu teçhizatları ile bina içinden ve binaya merdiven kurmak sureti ile yangına müdahalede bulunur. yıpranmış malzemeleri ayrı bir yere koyarak merkeze geldiklerinde tamiri yapılarak yerlerine konmaktadır. bulamazlar ise güvenlik kuvvetlerine teslim ederler. Yangın söndürüldükten sonra guruba dönmeden olay yerinin son keşfi yapılarak.Yeni kurulacak baz istasyonları içinde meskun mahallerdeki 5 Watt ve üzeri güce sahip sistemler için güvenlik serfitikası alınması zorunluluğu vardır. Yangının cinsini (Türü) binanın yapı tarzını. Yangın binanın çatısında meydana gelmiş ise. L. yangının cinsine göre ne tür söndürücü kullanacağını. 5 adet yangına müdahale arazozü. Aksi davranışlar yangının söndürülmesine değil büyümesine neden olur. süratle hazır durumda bekleyen yangın ekibine olay mahalline gidiş için gerekli talimatı verir. Emniyet şeridini oluşturur. Ekip amiri ihbar formundan yangın sınıfını öğrenir.5. Yangın yerine ulaşıldığında sorumlu. Araçlarını belirli kurallara göre yangın yerine yanaştıran ekip müdahale için hazırlıklarını tamamlar. Sorumludan yangına müdahale emrini alan ekipte sürat ve çabukluluk başta gelir. 54 yangın personeli. teyit eder ( Yangın ihbarının doğru olup olmadığını öğrenmek için) hazır durumda bulunan ekip amirine ihbar formunu vererek. 3 adet merdivenli kurtarma ve yangına müdahale arazözü. olay mahallini polis ve T. tfaiye eri yangına suyu tutarken yangından korkmayan. yangına isabetli su verilmektedir. Söndürme işi en az zarar verecek şekilde yapılmaktadır. çok atik ve hareketli olurken kendisini de korumasını bilmektedir. yayılma noktalarından müdahale ederek yangının ilerleme uçlarını kırar. Araç ve teçhizatlar tutumlu kullanılarak.E. Meydana gelen yangınlarda ihbarı alan santral görevlimiz ihtiyaç olan bilgileri alır. Yangın alanından guruba dönen ekipler araç ve teçhizatların arıza ve eksikliklerini giderir yeni olaylar için hazır bekletilir.

NMT 8 L GENEL NDE GSM 57 62 10 L GENEL NDE TOPLAM 8 57 62 10 137 BAŞA DÖN 266 .

Halen devam etmekte olan kent merkezine ve ticari merkeze yürüyüş mesafesinde bulunan tarihsel doku içinde yaşayan insanların alt gelir düzeyinde olması nedeni ile bu kesimin hala önemsediği bir mekandır. Beylerbeylik (1668) Mutasarrıflık (Sancak 1867).1. Ülkemizin günümüze kadar gelebilen sayısız güzelliklerinden biride Afyonkarahisar Kalesidir. geleneksel merkez ve bunun uzantısındaki kent merkezi ve konut alanlarının konumu yanı sıra. Akdeniz Bölgeleri arasında ç Batı Anadolu’da bir merkezdir. Sırasıyla Karahisar-ı Sahip Sancağı (1453). Tarihi kent. Bugünkü Tarihsel-Kentsel konut dokusunun. TAR HSEL-KENTSEL DOKUNUN AFYON KENT BÜTÜNÜ Ç NDEK YER VE L ŞK LER Afyonkarahisar Kalesi dışındaki ilk yerleşme ve pazar alanı olan Ulu Camii-Yukarı Pazar çevresinde doğu yönünde-vadi boyunca gelişen Kentsel-Tarihsel Konut dokusu ve bu dokuyu bütünleyen Otpazarı-Taşhan-Bedesten çevresindeki geleneksel çarşı. kentin ticari ve sosyo-kültürel yönetim merkezine fiziksel yakınlığı.1. M.1. geleneksel-çarşı ticaret merkezi dokusuyla bütünleşmektedir.1. yüzyıl sonlarındaki kent bütününün çekirdeğini oluşturmuştur. Tarihsel yolların kavşağında. her iki tren istasyonunun geldiği ( zmir stasyonu.1. Bu durum Hititler döneminden günümüze kadar izlenebilmekte olup belgelerle de kanıtlanmıştır. Kentsel Alanlar AFYON KARAH SAR KORUMA AMAÇLI MAR PLANI Afyonkarahisar kenti geçiş bölgesi nitelikli konumu ile tarihin her döneminde önemli bir yerleşim merkezi olmuş sarp kalesi ile de her zaman güvenilir bir korunak olma özelliğini taşımıştır. Kızılburun tepesi mekansal yapının belirlenmesinde etken unsurlardır.Kentsel Büyüme Deseni Afyonkarahisar kenti kadastral anlamda bile olsa 1930 yıllarından beri planlı bir gelişme göstermektedir. kale çevresi ve kalenin Güney-Güneybatısında kurulmuş kale. Hıdırlık. Birde mevcut doğal eşikler.1.M. Orta Anadolu. Tüm bu bölgeleri birbirine bağlayan kara ve demiryolu ulaşım akışlarının kesiştiği önemli bir merkez konumundadır. YERLEŞ M ALANLARI VE NÜFUS M. Bu çerçevede kentin doğu ucunda yer alan maret Külliyesi (Gedik Ahmet Paşa) çevresinde Topografyanın elverdiği ölçüde önemli yerleşme alanları oluşmuştur. son yıllarda bu eğilim batı yönüne zmir Yolu çevresine kaymıştır. Kentsel sit alanı içinde kalan kale çevresi ekonomik açıdan orta ve daha alt gelir guruplarının seçtikleri yerleşik alanlardır. Kent bu özelliğini kurulduğu günden bugüne hiçbir zaman kaybetmemiştir. M. Geçmiş yıllarda yeni konut alanları Konya Yolu çevresinde yoğunlaşmış olup.2. Şehrimiz 1868 den bu yana belediye örgütüne sahiptir. Kentsel ve Kırsal Planlama M. doğuya kent merkezine doğru uzantısında. Günümüzde Ege. (Bazı kamu yapıları dışında) Yerleşik tarihsel-kentsel konut dokusu. Mekansal büyüme anayollar boyunca gelişme göstermektedir. Doğal Özelliklerin Kent Formuna Etkileri Afyonkarahisar kentinin bugünkü mekansal yapı organizasyonunda Topografya-Mikroklima-Toprak Verimliliği gibi doğal etkenler: Tarihsel Kentsel doku.1. büyük alan kullanan kamu yatırımlarının yer seçimleri ile demiryolu ve karayolu kent içi geçişleri ve imar planlarının ilke kararları önemli belirleyiciler olarak sayılabilir. ticari ve giderek endüstriyel fonksiyonlar üstlenmesine neden olmuştur. 267 .1. Vilayet Merkezi (1919) olmuştur.Hıdırlık arasındaki vadi boyunca zamanla doğu ve kuzey yönünde büyüyerek gelişmiştir. Ali Çetinkaya Garı) 19. Kale ve yakın çevresi aynı zamanda arkeolojik sit alanıdır. Çarşı-ticaret merkezine yaklaştıkça yapısal değişiklikler de gözlenmektedir. savunmaya uygun konumu geçmiş dönemlerde şehrimizin bir kale ve kentsel merkez olarak yönetimsel. bu alanın konut bölgesi olarak değerini sürdürmesini sağlamaktadır. Tarihsel kent mekanı günümüzde mekan bütününde önemli bir yapısal değişim süreci göstermemiştir. 226 m yüksekliğe sahip bu trakhit kütle insanların savunmaya ihtiyaç duydukları günden Osmanlı Devletinin sonlarına kadar bu amaçla kullanılmıştır.

Ortalama Kentsel nüfus yoğunluğu 261 kişi hektardır. M. merkeze yakınlığını sürdürmektedir. yaşam standartları açısından yeterli olduğu sonucuna varılmıştır. tuvaleti dışarıda 16 yapı bulunduğu belirlenmiştir. 62’sinde kiracı (%23) oturanların büyük çoğunluğunun yerli (266 hane halkından 263’ü ) olduğu. Konfor durumuna göre farklı ölçütlerle değerlendirildiklerinde. özel mülkiyette konut bahçelerinde ağaç ve yeşil varlığı sınırlıdır. Tarihsel – Kentsel konut dokusunda gerçekleştirilen sosyal araştırma sonuçlarına göre.K. gusül hanesi olan 179 yapıdan 89’nun gusül hanesinin kullanıldığı. mekan kullanımı ve genel biçimlenmesinde. Geometrik dokuda ise birbirini dik kesen yollarda yamaçlara doğru sokaklar dikleştikçe merdiven görülür. zamanla değişerek özelliklerini yitirmiş 58 yapı bulunmuştur. Vadi tabanının ulaşılabilir oluşu. 94 tipolojiye katkısı olmayan yapı saptanmış yörenin geleneksel konut mimarisinde iç sofalı tipin yaygın olduğu belirlenmiştir. 20. Tarihsel Kentsel dokuda birbirinden farklı iki tür yerleşme görüntüsü tanımlanmaktadır. avlu giriş kapıları üstüne sarılan asmalardır. düz yada kat boyu çıkmalı 102 yapı. konutların küçük olmasına karşın. Tarihsel – Kentsel dokuyu oluşturan küçük konut parsellerinde avlu ve bahçe geleneği bulunmakla birlikte. Buna göre değerlendirmeye alınan 410 yapıdan yol kotundan girişli 267. tarihsel konut dokusu. Tanımlanan bu yerleşme biçimi tarihsel dokuda ilginç görünümler sunar. Bedesten. ortalama aile büyüklüğünü (3. Tarihsel-Kentsel yerleşmenin. yoldan birkaç basamakla girişli 17.. Kurulu kararları ile bugünkü en son Kentsel Sit Alanı sınırları belirlenmiştir. Ot Pazarı. yörenin genel morfolojisinin belirleyici etken olduğu söylenebilir. Kale ve Hıdırlık arasında uzanan vadinin her iki yamacına tepelere doğru yerleşilmiştir. Günümüzde.96 kişi) çekirdek aile tipi olduğu. TEK YAPI ÖLÇEĞ NDE ÖZELL KLER Kentsel sit alanında tek yapı ölçeğinde yapılan ayrıntılı analiz ve değerlendirmeler şu şekildedir: Plan tipleri açısından değerlendirilmeye alınan toplam 359 yapıdan. çıkmasız sade yapı sayısının 74 olduğu görülmüştür.y. Kadınlar Pazarı çevresinden kentin dış yol bağlantıları ve stasyonların yarattığı çekimle doğuya doğru gelişmiş tarihsel kentin ortasından akan dere kenarında bulunan tabakhanelerin kalkması ile derenin üzeri kapatılmış kentin gelişimi ivme kazanarak doğuya doğru gelişmiş bu alanlardaki eski mezarlıklar kaldırılarak kentin çağdaş yönetim-ticaret merkezi geleneksel çarşının uzantısında oluşmuştur. cephenin bir yanında çıkmalı düz yapı. yükseltilmiş zeminli 68.V. planlama alanı sınırları içinde.1. Eski Kasaplar. 96 dış sofalı. değerlendirilmeleri yapılmıştır. Nüfusları 500 ile 1200 kişi arasında değişen bu mahallelerde bitişik düzende yoğun bir yerleşme düzeni tanımlanır. Her konut kendine özgü mimari öğeler taşımaktadır. dar sokaklar ve meydancıklar çevresinde oluşmuş olan organik konut dokusu yangın sonrası oluşan geometrik dokuda meydana gelen konutlar birbirinin aynısı değildir. cephe ortasında çıkmalı 29 yapı.Tarihsel-Konut dokusu ile çevrelenmiş geleneksel çarşı alanları. banyosu içerde 138 yapı. 169 iç sofalı. 1993 ve 1994 yıllarında Konya K. 268 . Özgün kent peyzajının önemli öğesi. zengin konutların vadi tabanına yakın daha küçük ve sade konutların yamaçlara doğru yer aldıkları izlenir. Tarihsel-Kentsel dokuda.1. Organik dokuda yollar topografyaya uygundur.T. Aile büyüklüklerinin ortalama konut m2 büyüklükleri ile karşılaştırılmasından. başında çıkan büyük yangın sonrasında (bu yangında yaklaşık 1200 ev yanmıştır. y. tuvaleti içerde 221 yapı.3. buna karşın yamaçların yokuşlu-merdivenli olması nedeni ile tabi olarak daha büyük planlı.) ‘Ebniye Nizamnamesi’ ne yeni yapılar oluşmuş küçük parsellerle ve küçük yapı adaları ile geometrik doku bu her yönde bütünleyen. kuruluşları çok eski olan yirmi mahalle bulunmaktadır. tarihsel yapılardan. cephenin iki yanında çıkmalı 26 yapı. Cephe tipolojisi açısından değerlendirilmeye alınan 321 yapıdan zemin üstünde 1 katta çıkma yapma geleneğinin yaygın olduğu. köşeler özgün bakış noktaları oluşturur. Planlı Kentsel Gelişme Alanları Afyonkarahisar Tarihsel-Kentsel dokusu 1988. kent bütünündeki konumu ile imar planlarının getirdiği yeni yaygın kentsel gelişme alanlarına uzaklığına karşın. banyosu dışarıda 3 yapı. değerlendirmeye alınan 266 konut biriminden 204’ünde ev sahibi (%77).Yapı cephelerinde yapılan bir diğer analiz ve değerlendirme ve geleneksel yapıda giriş katı özelliklerinin belirlenmesine yöneliktir. Taşhan.

okula.Şekil 34: Afyonkarahisar Kent Merkezi Mimari Örnekleri M. Kale ve Hıdırlık Tepe arasında vadi boyunca batıdan doğuya uzanan yerleşik alanlardır.1. kentsel sit alanlarının batı ve 269 . Çarşı. Esnaf. Yaşayanların büyük çoğunluğu yerli olup kent merkezi çarşı ve diğer kentsel kullanımlara yakınlığı ile burayı seçen şçi. Konuttan işe.pazara gidiş gelişlerde yaya ulaşımı ağırlıklıdır.1. akşamları doğudan batıya doğru gündelik sarkaç hareketi biçimindedir. Bu yeni konut alanları. Giderek yapılaşarak dolmakta olan bu kent parçalarında düzenli bir nüfus artışı izlenmektedir.ş ilişkilerinde tanımlanan hareketlilik. çarşı. sabahları batıdan doğuya. Tarihsel doku bütünündeki geleneksel çarşı hemen yakın çevredeki kent merkezi-iş alanları maret Külliyesi çevresinde odaklanan diğer ticari faaliyetler bu bölgeyi toplanma alanları konumuna getirmiştir. Son yirmi yıl içinde iki kez yenilenen imar planları ile Afyon Kalesi güney-batısında yeni konut gelişme alanları açılmıştır. Bu alanlarda Afyon kent nüfusunun yaklaşık onikide biri yaşamaktadır.4 Kentsel Alanlarda Yoğunluk TAR HSEL KENTSEL DOKUDA KENTSEL ULAŞIM VE ALT YAPI Afyonkarahisar kent bütününde Tarihsel – Kentsel dokuyu oluşturan alanlar. Kent merkezi doğu yönünde sürekli kaymasına rağmen bu merkez hala dünkü fonksiyonunu bugün de sürdürmektedir. Konut.dari merkeze yakınlığı bu bölgede yaşayan alt gelir gurubundaki insanların tercih sebebidir. Memur ve Emekli kesimidir.

000’e yaklaşan nüfusu. sosyal ve kültürel hizmetler ile ulaştırma faaliyetlerinde gelişme gösteren merkezdir. idari ve ticari hizmet faaliyetlerine dayalı ekonomisi ile çevre kırsal ve yarı – kentsel yerleşmeleri etkileyen bir kent görünümünü 1950’lere kadar sürdürmüştür. SENTEZ VE ARAŞTIRMA SONUÇLARININ DEĞERLEND R LMES SOSYO – EKONOM K YAPI Afyon Kenti. ticaret. Orta Anadolu ve Akdeniz Bölgeleri arasında geçiş bölgesi niteliğindeki ç Anadolu Bölgesinde yer alan bir merkezdir. kuzeydoğu. çimento. Bu mahallelerden çıkarak kentsel sit alanı içinde belirli arterleri kullanan. Cumhuriyet döneminin başlangıcında. Kent içi otobüs ve minibüslerin tarihsel kentsel dokuya en çok yaklaştığı yer Milli Egemenlik Caddesi boyunca. Afyon ilinin parçalı coğrafyası. Tarihsel. kentsel doku içinde kale ve Hıdırlık sırtları ile kamu kuruluşlarına ait yapılı alanlar dışında. Afyon bugün 150. sanayi. ekonomik bakımdan yeterli gelişmeyi sağlayamayışı nüfus artışını da etkilemiştir. merkezi ve ulaşım bakımından elverişli bir konumda olmasına rağmen. Bu faaliyetlerle görülen yatırım ve 270 . 19. faaliyetleri başlıca etken olmuştur. Kentsel sit alanının geometrik düzendeki kesimine küçük dikdörtgen yapı adaları aralarındaki yol sayısının fazlalığı. Tarihsel yerleşme alanının vadi formasyonundaki ekseninde yağmur suyu akıntıları düzenli yolların eğimleri ve drenajı çalışır durumdadır. Buradan kent bütününün doğu. kiremit gibi inşaat malzemesi sanayi. Afyon’un bir kentsel merkez olarak. kuzey ve batı kesimlerine farklı toplu taşım araçları ile ulaşılır. Kentin Sosyo. Ancak yine de motorlu araç trafiği Tarihsel-Kentsel doku içinde ölçüleri zorlamakta ve çevrede huzursuzluk yaratmaktadır. ‘Kadınana suyu’ döneminden kalma tarihi sokak çeşmeleri artık akmamaktadır. göreli olarak geniş bir kapasite sağlar. Bölgeleri birbirine bağlayan yolların birleştiği alanda ve savunmaya uygun konumda oluşu. tarihsel kentsel dokunun karekteristik yolları. Kentin iç dinamiği ile gelişen ve bölgesel ham madde kullanan mermer. Ulaştırma hizmetleri de buna bağlı ticaret ve konaklama hizmetleri. kamu mülkiyetinde başka bir alan bulunmamaktadır. ülke ve bölge kentsel nüfus artış hızlarının altında. kurtuluş savaşında da ekonomik ve fiziki olarak gerilemiştir. Otpazarı. Aydınlatma armatürleri sokaklarda aykırı görünümlü salkım saçak elektrik ve telefon kabloları çevreyle uyumlu değildir. beton travers fabrikaları gibi büyük sanayi tesisleri. farklı üretim ve pazarlama türlerinde çeşitlenmiş yapısına karşın. tarımsal gelişmenin yavaş olması nüfus artış hızının düşmesine neden olmaktadır. Hinterlandın dar ve coğrafi eşiklerle sınırlı oluşu yanında. ancak sürekli bir artış göstermektedir. şeker. sosyal ve kültürel hizmetler. Taşhan. Kapasiteleri açısından.Ekonomik gelişmesinde. geçmiş dönemlerde. Belediye önü-anıtpark önüdür. lastik ayakkabı ve gıda sanayi gibi orta boy sanayiler. l merkezi oluşunun sağladığı. Ege. tuğla. idari. yaya-atlı-atlı araba kullanımına elverişli.Afyonkarahisar Tarihsel-Kentsel dokusundan kentsel teknik alt yapı. k.kuzey batısında yer alırlar ve gündelik hareketlerini kentsel sit alanı üzerinden yaparlar. yol alt yapısı altında döşeli olup. gidiş-dönüş güzergahında sit alanı içinde durak yerleri olan bir minibüs hattı vardır. Afyon kentinin hinterlant l sınırlarının tümünü dahi kapsayamamış olup. bu kentsel gelişmeyi ve kentsel fonksiyonları ve nüfus artışını da etkilemiştir. 1950’den sonra gerek ülkede görülen kırdan kente göç olgusunun yansıması. taşıt trafiği için dardır. Kale ve Hıdırlık arasındaki vadinin ortasından geçen dere Tonoz sistemle kapatılarak günümüz ihtiyaçlarınada halen rahatlıkla da cevap vermektedir. (Çavuşbaş minübüsleri) Kentsel sit alanı içinden geçen otobüs güzergahı yoktur. sosyo – ekonomik etkinlik düzeyi gibi etkenlerin yanı sıra. Kent nüfusu. gerekse kentte çoğunluğu kamuca gerçekleştirilen sanayi yatırımları nüfus ve sosyo ekonomik etkinlikler de artmıştır. Kamu tarafından gerçekleştirilen. çevrede yer alan diğer kentsel merkezlerin etki alanını bölüşmesi sonucu. ticari ve endüstriel birçok fonksiyon yüklenmesine neden olmuştur. yüzyılda dışa açılma sürecinde sanayisi zayıflayan kent. Ulaşım olanaklarının da etkisiyle gelişen küçük sanayi ve küçük üretim. önemli yoğunluk artışları izlenmeyen geleneksel konut-çarşı yerleşmelerinin günümüzdeki ihtiyacına yeterli düzeydedir.sanayi. Bedesten çevresinde tarihsel yapılarını ve işlevlerini bir ölçüde sürdüren geleneksel çarşıda. Bu bölgeleri birbirine bağlayan kara demir yolu ulaşımı Afyon’da birleşmektedir. perakendeci niteliği ile hizmet götürdüğü sınıfların alım gücüne bağlı olarak sınırlı bir mal akımı izlenir. idari. Kent.

kent ovaya yayılmış. garaj ve istasyon yerleri kentsel kullanımların yer seçimini etkileyen 271 . merkez. Küçük Sanayi Sitesi ve Batı Anadolu Vagon Fabrikası alanının konumu ile toplu konut alanı gibi yatırım talepleri planlamada veri olarak alınmaktadır. otogar. zamanla doğu yönünde ve Kale çevresinde büyümüştür. merkeze yakınlık. imar planına göre yapılaşma sosyal ve teknik alt yapının yeterli oluşu gibi nedenlerle üst ve orta sosyal gurupların yarıştığı bir bölgedir. Bu gelişme mekansal büyümenin yanısıra farklılaşma ve uzlaşmaya neden olmakta. kentin yaya ulaşımına dayalı mekansal yapısı değişime uğrayarak. Organize Sanayi Bölgesi 2. tarihi kalenin güneyinde kurulmuş. işyerleri ve konut alanlarının konumu. kamu kuruluşları. Son 15 yıllık gelişmeler sonucu. bunun doğusunda ise. M. Geleneksel fiziki doku ile Merkez. k. Kentin iç ve dış ana ulaşım bağlantıları ile bunların durak. Kamuya ait arazilerin konum ve büyüklükleri. Batı Anadolu Vagon Fabrikası Organize Sanayi Bölgesi 2. Karayolu çevre bağlantısının içinde kalan bölge gelişmesini tamamlamış olan nüfus ve faaliyeti yoğun olduğu bir alandır. Bu alanın doğusunda. Başlıcaları. Plan döneminde kentin sosyo – ekonomik ve demografik gelişmesini etkileyecek önemli yatırım kararları vardır. askeri alanlar ve sanayi. Yer seçimi yapılmış olan.1.sanayi bölgelerinden oluşan bir kuşak. Önerilen ve yer seçimi yapılan yatırımların gerçekleşmesi ile bugünkü yoğun kent dokusu yerine yaygın bir kentsel çevre oluşması beklenebilir. toplu taşıma sistemine geçilmiştir.5. Kent. Bu alanda Kale çevresi eski yerleşim bölgesi niteliğinde. mikroklima. Konut alanlarının konumu Demiryolu ve karayolu kent içi geçişleri Büyük alan kullanan kamu ve sanayi tesislerinin yer seçimi mar planı kararları gibi bazı faktörler belirleyici olmuştur. Yapay Eşikler Kentin dokusu. Kale. geleneksel ve modern merkez ikilemini ortaya çıkarmaktadır. Bu bölgeler ıslah imar planı yapılacak bölgeler olarak ele alınmaktadır. Kentsel Yenileme Alanları MEKANSAL YAPI Afyon kentinin bugünkü mekansal yapı ve organizasyonun oluşmasında. Mekansal büyümenin ana yolları boyunca ağırlık kazandığı Afyon’da Konya yolu çevresi nitelikli konut gelişmesinin yer aldığı aksdır. çoğunlukla imar planına aykırı olarak gelişen sosyal donatım ve çevre koşulları yetersiz sağlıksız konut alanları yer almaktadır. Kale’nin güney-batısında yer alan merkezi kullanışlarda kentin büyüme yönüne bağlı olarak doğu yönünde ana yollar boyunca gelişmektedir. Merkezin doğusundaki alan ise. fiziki büyüme doğu yönüne kaymıştır. planla ve plan uygulamasında etken bir araç olarak değerlendirilmeleri de plan kararlarına etkileyecek bir faktördür. organik dokuda gelişmesi durmuş. Topografya.1. Batı ve güney-batıda topografya gelişmeyi önlediğinden. toprak verimliliği gibi doğal etkenler. sosyal topografya kentsel arazi değerleri ve mekansal ilişki düzeyi bir bütün olarak kentsel gelişmeyi ve fiziki planlamayı etkileyecek unsurlardır. sosyal bakımdan erozyona uğrayan kent parçasıdır. Kentte çevre sorunu yaratan Çimento Fabrikasının konumu çevresindeki gelişmeyi etkilemektedir.Küçük Sanayi Sitesi Toplu Konut Alanı Yer seçimi bugünden yapılmış olan bu yatırımlar kentin gelecekteki gelişme yönü ve mali reformunu da etkileyecek önemli unsurlardır.gelişmeler kentsel gelişmeyi de etkilemiştir.

Ana ulaşım bağlantılarına bağımlı olan ve yakın olma eğilimindeki kentsel fonksiyonların değerlendirilerek.S. ıslah planı bölgeleri plan kararlarına veri olmaktadır. Mücavir alan sınırları yeterli genişliktedir. Ciritler. kanallar. Güneyde. Planlama alanında yer alan yüksek gerilimli enerji nakil hatları. toz. Topografya: Kentin yerleşik alanı güney-batı-güney doğu doğrultusunda ova ile dağlık bölgeyi ayıran belirgin sınırın dağlık kesimi topografik açıdan yerleşmeye uygun değildir. Sarıkız ve Kale yükseltileri dışında tümü ile yerleşmeye uygun düz bir topografya oluşturmaktadır. D. yerleşim dışı bırakılması gereken kaya düşmesi olasılığı bulunan alan vardır. Konya ve Şuhut yolunun batısında ovadan dağlık alana geçişte yumuşayan topografya bu alanda da mikro klima bakımından elverişli bölgeler oluşturmaktadır. Jeolojik Yapı Planlama alanında. eksoz gibi kirletici faktörlerden ötürü bazı kullanışlar için olumsuz etkileri göz önüne alınmalıdır. . demiryolu güzergahı gibi kullanışlar göz önüne alınacak eşiklerdir. ulaşımın doğurduğu. Mevcut ulaşım bağlantılarının yanı sıra öneri güzergahları da planlamaya veri olarak girmektedir. Bunun yanı sıra. Akarçayla birleşen küçük derelerin taşkın etütleri yapılmıştır. Bu alanlar harita dışındadır.’nin raporuna göre kentin batısında Çakır ve Erkmen Köylerinin kuzeyi ile Ankara yolunun kuzeyinde kalan alanlar sulu tarım alanı olarak projelendirilmiştir. Ancak alüvyon formasyonu zemin yönünden zayıf olduğundan özellikle yer altı su düzeyinin yüksek olduğu bölgelerde drenaj gerekmektedir. planlamada göz önüne alınması yanında. yürürlükteki imar planı ile kazanılan haklar ile. Toprak kabiliyeti ve Sulu tarım alanları planlama alanında korunması gerekli 1. Jeolojik formasyonlar yerleşmeye uygundur. taşkın yapmaktadır. mikrokilimatik bakımdan yerleşmeye elverişli bir alandır. sınıf topraklar Ankara ve zmir yolunun bazı kesimlerinde yer almaktadır. Alüvyon formasyonunda çok katlı ve ağır yapılar için temel etütleri yapılmalı ve gerekli mühendislik önlemleri alınmalıdır. gürültü. Hidrolojik Yapı Planlama alanının kuzeyinden geçen Akarçay kanala alınmış olup. KETSEL ALANDA MAHALLE BAZINDA KONUT VE NÜFUS YOĞUNLUK Ç ZELGES MAHALLE ADI AKMESC T AKSARAYLI AL ÇET NKAYA AL HSAN PAŞA BADEML BARBAROS NÜFUS 963 597 489 2662 386 676 KONUT 287 138 105 757 90 216 36 2 2 ŞYE R SAYISI SAYISI 272 . ve 2. Ova kesimi ise.unsurlardır. Mikro klima: Eski kent dokusunun yer aldığı Kale çevresi kuzey – batı rüzgarlarından korunmuş olup.

ABDURRAHMAN HACI AFTAL HACI AL OĞLU HACI CAFER HACI EYÜP HACI MAHMUT HACI MUSTAFA HACI NASUH HACI NUH HACI YAHYA 869 408 907 854 16523 1401 975 678 4739 550 18017 1001 75 5642 3874 610 5007 4666 943 442 2641 467 683 191 785 297 684 604 637 284 458 141 175 50 206 187 4070 290 212 185 3261 111 4461 226 13 1365 1048 123 1421 1303 190 152 649 125 323 54 240 86 225 163 184 83 152 16 2 15 10 4 46 8 13 39 6 10 9 273 .BATTALGAZ BEDR K BEYAZIT BURMALI CAM KEB R CUMHUR YET ÇAVUŞBAŞ ÇAVUŞOĞLU DA RECEP DERV ŞPAŞA DOĞANCI DUMLUPINAR EFEC K ERTUĞRUL GAZ ESENTEPE EŞREFPAŞA FAKIPAŞA FAT H GAZ GÖKÇE GÜNDOĞMUŞ GÜVENEVLER H.

HAM D YE HASAN KARAAĞAÇ HATTAT KARAH SAR H SARALTI HOCA AHMET YESEV ST KLAL KALE KANLICA KARAKAT P KARAMAN KARAMANOĞLU KARŞIYAKA KASIMPAŞA KAYAD B KOCATEPE KUBEL MAREŞAL FEVZ ÇAKMAK MARULCU MEC D YE METL MEVLANA NAK LC NAZM SAATÇ OLUCAK ORHANGAZ OSMAN GAZ ÖRNEKEVLER SAH PATA SELÇUKLU S NANPAŞA SÜMER HACIAHMET 1812 1253 1696 715 1840 3102 448 3592 666 838 329 3420 557 1667 5807 782 5200 3525 1854 530 932 477 3821 2108 1106 1777 3408 4983 265 507 1020 1203 468 272 381 193 487 852 101 873 126 308 69 757 183 409 1397 164 1274 1070 600 152 269 141 1093 465 543 2706 769 1214 32 160 263 346 31 35 19 9 4 1 2 1 30 2 4 7 3 274 .

Çevresel değerli bu yapılar toplamı 340 adettir. Bu yapıların tamamına yakını kamu yapılarıdır. Yeni Camii mahallelerinde % 70 . Tacıahmet. M. parsel büyüklükleri ve parselde dolu boş oranları açısından incelendiğinde tarihsel çevrede yerleşik konut dokusunda. Bu alanda parsel büyüklükleri çok değişken olup 28 m2 den 180 m2’ye kadar değişiklik göstermektedir. 3 katlı yapılar ile üzerinde çatı katı ve ‘cihannüma’ bulunan 2 katlı yapıların tüm alanda homojen dağıldığı ve bunların bütün yapıların %20’si kadar olduğu görülür. Yapılan görsel ve çevresel analiz ve değerlendirme sonuçlarına göre Tarihsel-Kentsel çevreyi oluşturan yol ve meydan strüktürü boyunca belirlenen karekteristik cepheler ve bunları bütünleyen çevreye olumlu katkısı olan yapılardan. Hamam. Han. Mescit. bitişik düzende ortalama 2 katlı bir yapı düzeninin bulunduğu görülür.2. Tarihsel-Kentsel konut dokusu içinde tümü yeni yapı olmak üzere 4 kat ve daha fazla kat adedi olan yapılar. Çeşme. Endüstri Alanlarında Yer Seçimi Bu Konuda yeterli Bilgi Bulunmamaktadır. Yapı düzeni.K. K. Tüm alanda 4 ve daha çok katlı yapı sayısı en çok 10-12 dir.A. özelliklerini önemli ölçüde yitirmemiş olanlar ayrıca belirlenmiştir. Tarihi. (Zaviye)Yukarıpazar.1.94’e kadar değişkenlik göstermektedir.S da 0.1. Tarihsel kentsel dokuda bozulma oranı bölgelere göre değişim göstermektedir.7. Kale. Kırsal Alanlar Bu Konuda yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır. 275 . Bodrum kat kullanımı tüm yapıların ancak %10’u kadardır. yükseklikleri.80 oranında iyi ve orta nitelikte olduğu kenarlara doğru gidildikçe bu oranın %60 dolaylarında kaldığı gözlenmektedir.6. Mevlana.1.1. M. 44 adet Camii. Arkeolojik ve Turistik Özellikli Alanlar TAR HSEL KENTSEL DOKUDA YAPI ÖZELL KLER Planlama alanı kapsamında kentsel sit alanı ve yakın çevresinde tescilli. Kentsel-sit alanında ve yakın çevresinde iki katlı yapılar çoğunluktadır.1. Ancak tarihsel çevrenin karakteristiklerine aykırı bu yapılar bugün bile tek tek ve az sayıdadır. Kültürel. Türbe.60 dan 0.TAŞPINAR UMURBEY VEYSEL KARAN YARENLER YEN CAM YEN CE YEŞ LYURT YUKARIPAZAR YUNUS EMRE ZAFER 1372 209 2317 2883 607 4232 187 880 2152 4168 275 55 656 631 142 1040 40 203 524 905 TOPLAM 161932 45675 M. daha çok yapısal değişime uğrayan kent merkezine yakın kesime doğru toplanıp yoğunlaşmaktadır. Bedesten ve Anıtsal yapı dışında özgün nitelikleri nedeniyle korunmalarına karar verilmiş tescilli sivil mimarlık örneği yapıların toplamı 210 adettir.

Altyapı: Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır. Okullar: 2004-2005 ÖĞRET M YILI LKÖĞRETiM VE ORTAÖĞRET M ÖĞRENC SAYILARI SIRA NO LÇES 1 MERKEZ 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 525 650 1564 162 528 514 428 1058 480 481 801 685 872 241 637 305 251 631 774 252 640 631 371 556 152 191 1047 656 ERKEK ÖĞRENC SAYISI 288 343 867 94 262 263 206 542 281 237 398 343 448 122 342 145 136 372 379 148 331 362 183 296 75 106 502 339 KIZ ÖĞRENC SAYISI 237 307 697 68 266 251 222 516 199 244 403 342 424 119 295 160 115 259 395 104 309 269 188 260 77 85 545 317 OKULUN ADI 27 Ağustos lköğretim Okulu Ali Çetinkaya lköğretim Okulu Atatürk lköğretim Okulu Beyazıt lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Dumlupınar lköğretim Okulu Ekrem Yavuz lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu Gedik Ahmet Paşa lköğretim Okulu Hacı Ahmet Özsoy lköğretim Okulu Hacı Hayriye Özsoy lköğretim Okulu Hisarbank 100.3. M.2.1. Kamu Binaları: Bu Konuda Bilgi Bulunmamaktadır.1. M.3.2.Kırsal Yerleşme Deseni Bu Konuda yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır.Yıl lköğretim Okulu Hoca Ahmet Yesevi lköğretim Okulu Hürriyet lköğretim Okulu Hüseyin Sümer lköğretim Okulu Hüseyin Türkmen lköğretim Okulu Kadayifçioğlu lköğretim Okulu Kadınana lköğretim Okulu Kocatepe lköğretim Okulu Kasımpaşa lköğretim Okulu Kazım Özer lköğretim Okulu Maraşal Fevzi Çakmak lköğretim Okulu Mehmet Akif Ersoy ilköğretim Okulu Methiye Dumlu lköğretim Okulu Namık Kemal lköğretim Okulu Nurettin Karaman lköğretim Okulu Oruçoğlu lköğretim Okulu Osman Atilla lköğretim Okulu 276 .M.2.1.2. M.1. BAŞA DÖN M. Arazi Mülkiyeti Bu Konuda yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır.3. Binalar ve Yapı Çeşitleri M.2.

Kalecik Bahçederesi Birleştirilmiş Sınıflı lköğ.Yıl Pansiyonlu lköğretim Okulu Ayşegül Arsoy Pansiyonlu lköğretim Okulu Karahisar şitme Engelliler lköğ.29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 MERKEZ Öğretmen Saniye Sayıoğlu lköğretim Okulu Özerler lköğretim Okulu Özlem Özyurt lköğretim Okulu Sahipata lköğretim Okulu Salim Pancar lköğretim Okulu Selçuklu lköğretim Okulu Şemsettin Karahisarı lköğretim Okulu Ticaret Borsası lköğretim Okulu Yavuz Selim lköğretim Okulu Yunus Emre lköğretim Okulu Yüksel Varlı lköğretim Okulu 75. O. .Er Oğuz Akdağ Birleş.Ö. O. Belkaracaören Birleştirilmiş sınıfi lköğretim Okulu Beyyazı lköğretim Okulu Bostanlı Birleştirilmiş sınıfı lköğretim Okulu Bozdoğan Halımoru Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O.Okulu Özel TED Koleji lköğretim Okulu Özel Zafer lköğretim Okulu TOPLAM Alçalı birleştirilmiş sınflı lköğretim Okulu Anıtkaya lköğretim Okulu Ataköy lköğretim Okulu B. Büyükkalecik Çıngıraklı Birleştirilmiş Sınıflı lköğ.O 290 142 205 147 179 95 772 219 117 225 276 188 168 70 91 237 11831 14 139 262 18 27 237 40 38 6 248 26 95 311 225 226 29 6 127 179 201 296 31 117 431 99 22 78 59 142 36 97 41 34 219 119 95 286 51 273 103 180 109 222 73 536 194 100 232 304 101 273 41 66 165 10645 18 134 247 13 27 252 38 35 4 203 24 104 273 197 212 16 7 120 209 181 242 25 148 425 76 19 87 73 155 25 93 37 20 216 126 104 234 41 563 245 385 256 401 168 1308 413 217 457 580 289 441 111 157 402 22476 32 273 509 31 54 489 78 73 10 451 50 199 584 422 438 45 13 247 388 382 538 56 265 856 175 41 165 132 297 61 190 78 54 435 245 199 520 92 277 . Çayırbağ lköğretim Okulu Çıkrık lköğretim Okulu Değirmenayvalı lköğretim Okulu Değirmendere Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Demirçevre Birleştirilmiş sınııflı lköğretim Okulu Erenler lköğretim Okulu Erkmen lköğretim Okulu Fethibey lköğretim Okulu Gebeceler lköğretim Okulu smail Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Işıklar Dumlupınar lköğretim Okulu Işıklar Kocatepe lköğretim Okulu Işıklar Şeker lköğretim Okulu Kaplanlı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karaaslan lköğretim Okulu Kışlacık lköğretim Okulu Kızıldağ lköğretim Okulu Kozluca Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Köprülü lköğretim Okulu Küçük Çobanlı Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Küçük Kalecik Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Nuribey smet Atilla lköğretim Okulu Sadıkbey lköğretim Okulu Salar Atatürk lköğretim Okulu Salar lköğretim Okulu Saraydüzü Şh. Sın. Ok. Büyükkalecik lköğretim Okulu Çakır Birleştirilmiş sınıfı lköğretim Okulu Çavdarlı Şehit Er Hüseyin Öğüt lköğ.

KÖY TOPLAMI BAŞMAKÇI TOPLAMI 111 113 136 119 479 70 9 18 89 6 71 17 12 292 771 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 LÇES BAYAT OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Merkez lköğretim Okulu Mimar Sinan lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akpınar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Aşağı Çaybelen lköğretim Okulu Çukurkuyu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Derbent Abdullahlı Mah.83 84 85 86 87 88 89 90 Sarık lköğretim Okulu Susuz Atatürk lköğretim Okulu Susuz lköğretim Okulu Sülümenli lköğretim Okulu Sülümenli smet Atilla lköğretim Okulu Sülümenli Yavuz Selim lköğretim Okulu Sülün ilköğretim Okulu Yörükoğlu Atilla Millik Akçin lköğretim Okulu KÖY LKÖĞRET M TOPLAMI MERKEZ GENEL TOPLAMI 72 97 243 146 87 101 175 125 5753 17584 53 77 209 163 84 117 217 112 5492 16137 125 174 452 309 171 218 392 237 11245 33721 ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 109 92 114 94 409 80 5 15 103 1 67 16 14 301 710 KIZ ÖĞRENC SAYISI 82 84 74 69 309 2 21 18 9 11 81 123 5 10 8 288 597 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 LÇES BAŞMAKÇI OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu Şht.Okulu ŞEH R TOPLAMI Akkeçili lköğretim Okulu Akpınar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Aşağı Beltarla Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çığrı Köyü lköğretim Okulu Yukarı Beltarla lköğ. O.Öğretmen Birol rfan Aşkar ilköğ.ok. Yaka lköğretim Okulu Yassıören Birleştirilmiş Sınıflı ilköğretim Okulu Yukarı Beltarla Karacaören lköğ.ok.Birleştirilmiş Sınıflı lköğ. Derbent Ceritli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Derbent lköğretim Okulu mrallı lköğretim Okulu npınar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Sağırlı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yukarı Çaybelen Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI BAYAT TOPLAMI 79 87 75 61 302 8 20 14 10 12 119 111 7 15 16 332 634 278 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 161 171 149 130 611 10 41 32 19 23 200 234 12 25 24 620 1231 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 220 205 250 213 888 150 14 33 192 7 138 33 26 593 1481 .

Kezban Bayramer lköğretim Okulu Naciye Nurettin Taktak lköğretim Okulu Taşağıl 100.ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 93 120 74 158 171 264 60 57 222 152 97 164 138 86 130 74 68 69 2197 130 90 23 107 184 18 14 81 178 93 11 19 136 12 71 1167 3364 KIZ ÖĞRENC SAYISI 241 154 160 232 70 144 1001 36 122 12 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 LÇES BOLVAD N OKULUN ADI Ahmet Emet lköğretim Okulu Akçeşme lköğretim Okulu Alkasan lköğretim Okulu Alparslan lköğretim Okulu Atatürk lköğretim Okulu Bolvadin lköğretim Okulu Cırıt Şehit Ali Duman lköğretim Okulu Ceylan Emet lköğretim Okulu Fatih Sultan Mehmet lköğretim Okulu Gazi lköğretim Okulu Hacı Ali Meryem Birdane lköğretim Okulu brahim Karasekreter lköğretim Okulu Kemalettin Sami Paşa lköğretim Okulu Kocatepe lköğretim Okulu M.Yıl lköğretim Okulu Özel Bolvadin Gökkuşagı anafen lköğretim Okulu ŞEH R LKÖĞRET M TOPLAMI Büyükkarabağ lköğretim Okulu Derekarabağ Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Dıpevler Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Dişli Atatürk lköğretim Okulu Dişli lköğretim Okulu Güney Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Hamidiye Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karayokuş lköğretim Okulu Kemerkaya lköğretim Okulu Kurucaova lköğretim Okulu Kutlu Birleştirilmişi Sınıflı lköğretim Okulu Orta Karabağ Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Özburun lköğretim Okulu Taşlıdere Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yörük Karacaören Birleştirilmiş Sınıfli lköğr. Ok. KÖY TOPLAMI BOLVAD N TOPLAMI 105 102 77 150 171 305 76 56 199 172 101 199 141 105 165 64 58 110 2356 117 82 45 99 183 18 20 98 168 115 4 22 136 12 73 1192 3548 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 LÇES ÇAY OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Çağlayan lköğretim Okulu Gazi Mustafa Kemal lköğretim Okulu Kurtuluş lköğretim Okulu Şehit Cengiz Karataş lköğretim Okulu Vali Ahmet Özyurt lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akkonak Cumhuriyet lköğretim Okulu Akkonak lköğretim Okulu Armutlu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu 247 207 201 212 88 160 1115 56 122 4 279 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 488 361 361 444 158 304 2116 92 244 16 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 198 222 151 308 342 569 136 113 421 324 198 363 279 191 295 138 126 179 4553 247 172 68 206 367 36 34 179 346 208 15 41 272 24 144 2359 6912 .

10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 Aydoğmuş Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Bulanık Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çayırpınar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çayıryazı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çiçekli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okului Deresinek lköğretim Okulu Doğan lköğretim Okulu nli lköğretim Okulu Kılıçyaka Birleştirilmiş lköğretim Okulu Kadıköy lköğretim Okulu Karacaören lköğretim Okulu Karacaören Yunus Emre lköğretim Okulu Karamık lköğretim Okulu Koçbeyli lköğretim Okulu Maltepe Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Pazarağaç lköğretim Okulu Pınarkaya Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Seka lköğretim Okulu Yeşilyurt lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI ÇAY TOPLAMI 23 8 24 18 20 69 44 156 4 7 154 135 90 110 8 207 13 70 126 1468 2583 ERKEK ÖĞRENC SAYISI 19 4 26 17 23 41 38 154 8 14 130 102 73 128 6 203 8 73 111 1348 2349 KIZ ÖĞRENC SAYISI 196 184 119 140 639 12 90 84 181 367 1006 KIZ ÖĞRENC SAYISI 266 32 36 334 14 36 8 9 7 87 85 12 113 371 42 12 50 35 43 110 82 310 12 21 284 237 163 238 14 410 21 143 237 2816 4932 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 395 402 262 292 1351 21 183 154 370 728 2079 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 601 65 80 746 18 64 15 13 13 180 174 20 257 754 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 LÇES ÇOBANLAR OKULUN ADI Ahmet Özyurt lköğretim Okulu Atatürk lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu Zafer lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akkoyunlu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Göynük lköğretim Okulu Kale lköğretim Okulu Kocaöz lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI ÇOBANLAR TOPLAMI 199 218 143 152 712 9 93 70 189 361 1073 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 LÇES DAZKIRI OKULUN ADI Alkım lkoğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Şerife Memiş Uçar lköğretim ŞEH R TOPLAMI Arıköy lköğretim Okulu Bozan lköğretim okulu Çiftlik lköğretim Okulu Darıcılar lköğretim Okulu Hasan Dede ilköğretium Okulu Karaağaç Kuyusu lköğretim Okulu Kızılören lköğretim Okulu Yukarı Yenice lköğretim Okulu Yüreğil Koralkim lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI 280 ERKEK ÖĞRENC SAYISI 335 33 44 412 4 28 7 4 6 93 89 8 144 383 .

DAZKIRI TOPLAMI 795 705 1500 ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 202 173 437 279 246 430 1767 10 71 21 30 10 18 9 9 12 11 19 11 7 128 21 9 85 12 5 75 82 83 49 10 38 90 32 10 5 13 16 104 110 7 132 9 5 5 10 146 1529 3296 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 LÇES D NAR OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Cengiz Topel lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu Sermaye Piyasası Pansiyonlu lköğ O. Tatarlı Cumhuriyet lköğretim Okulu Tatarlı lköğretim Okulu Türkmetal Sendikası Avşar KöyüBirleş. Sınıflı Ö O Uluköy lköğretim Okulu Yapağlı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yelalan Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yeşilçat Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yeşilhüyük Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yıprak lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI D NAR TOPLAMI 187 193 472 303 237 469 1861 11 66 10 37 9 25 7 18 6 13 14 6 8 116 18 8 85 7 10 96 104 113 63 16 38 69 32 6 8 18 15 118 112 9 116 4 7 12 13 153 1596 3457 281 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 389 366 909 582 483 899 3628 21 137 31 67 19 43 16 27 18 24 33 17 15 244 39 17 170 19 15 171 186 196 112 26 76 159 64 16 13 31 31 222 222 16 248 13 12 17 23 299 3125 6753 . O. Şakir Ünver lköğretim Okulu Yeniyol lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akçaköy Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Akgün lköğretim Okulu Akpınarlı Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Alpaslan Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Avdan lköğretim Okulu Bademli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Bağcılar Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Buluçalanı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Cerit YaylasıBirleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çağlayan Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çakıcı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çayüstü Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çürüklü Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çiçektepe lköğretim Okulu Çobansaray Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Dikici Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Doğanlı Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Duman Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Ergenli lköğretim Okulu Göçerli Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Haydarlı lköğretim Okulu Haydarlı MKB P O lköğretim Okulu Kadılar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karabedir Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karahacılı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Kınık lköğretim Okulu Ocaklı Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Oğullar Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Okçular Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Pınarlı Birleşmiş Sınıflı lköğretim Okulu Sütlaç Şehit RamazanBirleştirilmiş Sınıflı lköğ.

Büyük Tuğluk Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çatallı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çatallı Süleymanlı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çay Kışla Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çiftlik Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Davulga lköğretim Okulu Demircili Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Ekizce Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Elhan Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Eşrefli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Gömü lköğretim Okulu Gözeli lköğretim Okulu Güney Saray Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Güvecci Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu ncik Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karaağaç Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karacalar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karakuyu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Örenköy Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Özkan Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Sığracık Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Suvermez Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Tabaklar lköğretim Okulu Tez Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Tez nceli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Türkmen Akören Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Türkmen Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Veysel Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yarıkkaya lköğretim Okulu Yenikapı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yeniköy lköğretim Okulu Yukarı Kurudere Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu 191 110 156 142 189 144 270 177 242 101 1722 68 101 9 68 63 19 15 9 20 5 56 25 143 12 9 19 33 116 8 34 24 7 4 10 6 14 7 13 10 7 18 10 11 21 7 9 14 49 41 282 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 403 235 293 274 391 282 604 334 298 201 3315 133 212 27 122 125 32 25 20 40 10 122 45 275 21 16 41 48 230 16 65 57 13 12 22 14 33 19 21 13 16 42 17 27 32 17 22 28 90 92 .ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 212 125 137 132 202 138 334 157 56 100 1593 65 111 18 54 62 13 10 11 20 5 66 20 132 9 7 22 15 114 8 31 33 6 8 12 8 19 12 8 3 9 24 7 16 11 10 13 14 41 51 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 44 45 46 47 48 49 LÇES EM RDAĞ OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Aziziye lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Emirdağ lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu nkılap lköğretim Okulu Mehmet Akif Ersoy lköğretim Okulu Mithat Paşa lköğretim Okulu Perihan Kemal Çuna Pansiyonlu lköğ.Okulu Şükrü Mola lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Adayazı lköğretim Okulu Aşağıpiribeyli lköğretim Okulu Aşağıaliçomak lköğretim Okulu Bademli lköğretim Okulu Bağlıca lköğretim Okulu Başkonak Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Başkonak Hacıisalı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O.

Birleş. Sınıflı lköğretim Ok. lk. Ayazın lköğretim Okulu 253 15 26 12 127 283 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 441 26 46 20 261 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 493 493 118 23 244 144 127 98 51 21 28 32 30 79 15 106 211 1327 1820 223 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 237 309 546 305 14 37 97 453 999 . Yeşilhisar lköğretim Okulu Yeşilhisar Yunus Emre lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI TOPLAM L SELER Hocalar Çok Programlı Lisesi 275 275 58 9 121 67 59 54 27 9 12 20 19 42 9 50 113 669 944 144 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 LÇES HSAN YE OKULUN ADI hsaniye Atatürk Pansiyonlu lköğretim Okulu Ablak Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Asagıtandır Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Ay. O. KÖY TOPLAMI EVC LER TOPLAMI 132 152 284 152 8 24 58 242 526 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 LÇES HOCALAR 1 OKULUN ADI Hocalar lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akçadere Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Avgancık Birleşitrilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çalca lköğretim Okulu Çepni Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Davılgı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Devlethan Şht. Sınıflı lköğ. Yüregil Döneli lköğretim Okulu Yüreğil Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI EM RDAĞ TOPLAMI 4 11 18 1147 2869 9 8 27 1142 2735 13 19 45 2289 5604 ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 105 157 262 153 6 13 39 211 473 KIZ ÖĞRENC SAYISI 218 218 60 14 123 77 68 44 24 12 16 12 11 37 6 56 98 658 876 79 KIZ ÖĞRENC SAYISI 188 11 20 8 134 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 LÇES EVC LER OKULUN ADI Nedim Turan lkoğretim Okulu Şehit Hüdayi Çınar lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Gökçek Doktor Sadık Ahmet lköğretim Okulu Körkuyu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Madenler Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Şehit Ali SerttaşBirleş. Güre Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim lkokulu Kocagöl Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Kozluca Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Örencik Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Örtülü Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Uluköy Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yağcı Şht. O.Yusuf Yıldırım Birleştirilmiş Sınıflı lköğ. Ok.50 51 52 Yukarı Kurudere Mahrumlu Birleştirilmiş Sınıflı lk.Yeşilyayla Mh. Ok.Murat Korkmaz Birleştirilmiş Sın.

Doganlar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Doğlat Birleştirilmiş Sınıflı .O Gazlıgölakören lköğretim Okulu Hacıbeylı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O. Konarı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Olukpınar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Olukpınar Öldümler Bir. O.6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 Basirlar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Bayramalıler Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Beyköy lköğretim Okulu Bozhüyük lköğretim Okulu Cumali Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Demirli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Doger Fatih lköğretim Okulu Döğer lköğretim Okulu Döğer Yunus Emre lköğretim Okulu Eskieymir Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Eynehan Öksüzler Birleştirilmiş Sınıflı lk O Gazlıgol lköğretim Okulu Gazlıgöl Belce Birleştirilmiş Sınıflı lköğ. O. Ok. Kıyır Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Muratlar lköğretim Okulu Osmankoy lköğretim Okulu Uclerkayası Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Yaylabağı lköğretim Okulu Yukarıtandır lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI HSAN YE TOPLAMI 9 34 111 196 6 10 114 188 116 23 17 109 33 108 79 7 143 149 21 28 62 61 26 164 73 2067 2320 7 25 89 188 5 6 103 156 134 41 10 141 21 101 78 3 167 166 18 21 72 71 21 182 95 2094 2282 16 59 200 384 11 16 217 344 250 64 27 250 54 209 157 10 310 315 39 49 134 132 47 346 168 4161 4602 ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 183 200 285 196 146 1010 115 136 54 5 24 64 6 192 24 15 60 82 19 175 971 1981 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 LÇES SCEH SAR OKULUN ADI Atatürk lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu scehisar lköğretim Okulu Mercan lköğretim Okulu Selçuklu lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Alanyurt lköğretim Okulu Calıslar lköğretim Okulu Cevızlı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çatağıl Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çatağıl Karşı Mahalle Birleştirilmiş Sınıflı lköğ.Ö.O Karaagac lköğretim Okulu Karakaya Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karakaya Kavruklar Mah. Sınıflı lköğretim O. Kadımursel Birleştirilmiş Sınıflı lköğ. Karacaahmet lköğretim Okulu Kayıhan lköğretim Okulu Kayıhan Kunduzlu Birleştirilmiş Sınıflı lköğ. Bir. Sınıflı lköğretim Okulu Seydiler lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI SCEH SAR TOPLAMI 197 210 304 233 140 1084 148 132 55 12 18 68 8 200 39 26 75 79 21 195 1076 2160 284 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 380 410 589 429 286 2094 263 268 109 17 42 132 14 392 63 41 135 161 40 370 2047 4141 .

Yıl lköğretim Okulu Ali Çetinkaya lköğretim Okulu Atatürk lköğretim Okulu Barbaros lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Mehmet Akif Ersoy lköğretim Okulu Miralay Reşatbey lköğretim Okulu Mustafa Kemal lköğretim Okulu Yaşarlar Zekiye Ana lköğretim Okulu Yunusemre lköğretim Okulu Zafer lköğretim Okulu Özel Sandıklı lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Akharım lköğretim Okulu Akharım Atatürk Birleş.Ok. Karkın Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Kınık Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Kızık Mehmet Yaşar lköğretim Okulu Kızılca Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Koçhisar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Kozvan Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Kusura Şh. Sınıf.Mustafa Şimşek lköğretim Okulu Menteş lköğretim Okulu 178 265 194 67 280 273 155 95 121 44 118 109 1899 125 56 43 8 9 24 71 36 43 76 52 7 63 5 13 9 44 8 8 48 11 57 11 7 79 36 39 23 92 45 285 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 325 443 395 129 550 546 289 197 212 101 186 187 3560 256 111 103 11 17 44 141 68 90 139 107 11 112 8 26 24 74 14 11 85 22 109 19 17 157 72 74 44 157 93 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 216 71 287 . Gürsu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Hırka Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Karacaören Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Karadirek Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Ok.ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 113 39 152 KIZ ÖĞRENC SAYISI 147 178 201 62 270 273 134 102 91 57 68 78 1661 131 55 60 3 8 20 70 32 47 63 55 4 49 3 13 15 30 6 3 37 11 52 8 10 78 36 35 21 65 48 SIRA NO 1 2 LÇES KIZILÖREN OKULUN ADI Kızılören smet Atilla lköğretim Okulu Gülyazı lköğretim Okulu KIZILÖREN TOPLAMI 103 32 135 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 LÇES SANDIKLI OKULUN ADI 75. lköğretim Okulu Alacami Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Alagöz Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Alamescit Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Arızlar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Ballık lköğretim Okulu Başağaç Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Baştepe Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Bekteş lköğretim Okulu Çambeyli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Çevrepınar Birleş. lköğretim Okulu. Çiğiltepe lköğretim Okulu Daylık Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Dodurga Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Dutağaç Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Ekinhisar Yusuf Oğuz lköğretim Okulu Emirhisar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Ok.

Boyalı Şöhret Hanım Bir.Mesut Yılmaz lköğretim Okulu Tınaztepe Atatürk lköğretim Okulu Tınaztepe Zafer lköğretim Okulu Tokuşlar lköğretim Okulu Yörükmezarı Birleştirilmiş Sınıflı lköğ.Ok. KÖY LKÖĞRET M TOPLAMI SANDIKLI TOPLAMI 6 120 104 33 57 4 115 1587 3486 5 116 104 30 73 7 91 1494 3155 11 236 208 63 130 11 206 3081 6641 ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 213 127 340 106 68 17 216 12 32 58 62 15 95 103 140 7 100 5 143 16 100 112 90 134 175 129 45 91 149 108 188 70 44 134 11 2775 3115 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 LÇES S NANPAŞA OKULUN ADI 27 Ağustos Sinanpaşa lköğretim Okulu Atatürk lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Ahmetpaşa Atatürk lköğretim Okulu Ahmetpaşa lköğretim Okulu Akcasar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Akören lköğretim Okulu Ayvalı Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Balmahmut Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O. O KÖY TOPLAMI S NANPAŞA TOPLAMI 213 101 314 87 86 10 239 10 25 48 71 15 103 109 141 10 98 6 161 21 81 115 105 141 177 147 61 94 151 126 176 66 56 97 7 2840 3154 286 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 426 228 654 193 154 27 455 22 57 106 133 30 198 212 281 17 198 11 304 37 181 227 195 275 352 276 106 185 300 234 364 136 100 231 18 5615 6269 .43 44 45 46 47 48 49 Odaköy Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Örenkaya lköğretim Okulu Reşadiye Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Saltık Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Sorkun lköğretim Okulu Ülfeciler Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yavaşlar Şehit Teğmen Uğur Acar lköğr. Kınık lköğretim Okulu Kırka lköğretim Okulu Küçükhüyük lköğretim Okulu Nuh Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Savran Kazım Özer lköğretim Okulu Taşoluk Fatih lköğretim Okulu Taşoluk lköğretim Okulu Tınaztepe A. Sınıflı lköğretim O Bulca lköğretim Okulu Çayhisar Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Çobanözü lköğretim Okulu Düzağaç lköğretim Okulu Düzağaç stiklal lköğretim Okulu Eyice Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Garipçe lköğretim Okulu Gezler Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Güneyköy lköğretim Okulu Karacaören Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim O Kayadibi lköğretim Okulu Kılıçarslan lköğretim Okulu Kılıçaslan Muzaffer Yılmaz lköğretim Ok.

O Efe lköğretim Okulu Güneytepe Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Hallaç Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu cikli Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu salı lköğretim Okulu Karacaören lköğretim Okulu Karadilli lköğretim Okulu Kavaklı lköğretim Okulu Kayabelen lköğretim Okulu Koçyatağı Şehit Mevlüt Daldal Bir.Ö.Okulu Balçıkhisar Merkez lköğretim Okulu Başören Şehit Yusuf Erol Birleş. O Dadak Birleştirilmiş Sınıflı .ERKEK ÖĞRENC SAYISI KIZ ÖĞRENC SAYISI 117 187 164 468 20 21 104 73 90 7 36 46 144 541 1009 KIZ ÖĞRENC SAYISI 234 134 115 70 256 121 930 48 86 25 18 169 71 30 78 39 86 82 47 70 109 20 33 32 26 58 220 51 69 31 142 SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 LÇES SULTANDAĞI OKULUN ADI 75.Sınıf.Ö. Sınıflı lköğretim O Mahmut lköğretim Okulu 235 119 117 92 283 118 964 65 71 31 30 166 57 23 86 42 74 102 45 76 113 22 28 37 24 60 242 49 77 16 138 287 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 469 253 232 162 539 239 1894 113 157 56 48 335 128 53 164 81 160 184 92 146 222 42 61 69 50 118 462 100 146 47 280 TOPLAM ÖĞRENC SAYISI 214 391 314 919 44 53 233 163 177 14 62 112 286 1144 2063 . Ö O Balçıkhisar lköğ. Sınıflı lköğ.O Çakırözü lköğretim Okulu Çobankaya Şehit Mesut Akpınar Bir. Sın.Yıl lköğretim Okulu shaklı lköğretim Okulu Selçuk lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Çamözü birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Çukurcak Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Derecine lköğretim Okulu Karapınar lköğretim Okulu Kırca lköğretim Okulu Taşköprü Birleştirilmiş sınıflı lköğretim Okulu Üçkuyu Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yakasenek lköğretim Okulu Yeşilçiftlik lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI SULTANDAĞI TOPLAMI 97 204 150 451 24 32 129 90 87 7 26 66 142 603 1054 ERKEK ÖĞRENC SAYISI SIRA NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 LÇES ŞUHUT OKULUN ADI Atatürk Pansiyonlu lköğretim Okulu Cumhuriyet lköğretim Okulu Fatih lköğretim Okulu Gazipaşa lköğretim Okulu Kurtuluş hsan Küçükarslan lköğretim O Zafer Yolu lköğretim Okulu ŞEH R TOPLAMI Ağzıkara lköğretim Okulu Akyuva lköğretim Okulu Anayurt Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Arızlı Kılıçkaya birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Atlıhisar lköğretim Okulu Aydın Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Bademli Şehit Abdurrahman Kılıçaslan Bir. .

NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 OKULUN ADI Afyon Lisesi Anafartalar Lisesi Atatürk Lisesi Cumhuriyet Lisesi Fatih Lisesi Bolvadin Lisesi Dazkırı Lisesi Dinar Lisesi Emirdağ Lisesi hsaniye Lisesi Kızılören Lisesi Sandıklı Lisesi Sultandağı Lisesi Özel Zafer Lisesi ORTAÖĞRET M ŞEH R TOPLAMI KÖY L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 14 1335 51 634 1209 749 465 166 734 348 232 49 638 197 285 7092 574 18 231 679 400 206 84 293 175 79 22 283 85 111 3240 TOPLAM ÖĞRENC S. Sınıflı i Ö O Senir Birleştirilmiş Sınıflı lköğretim Okulu Yarışlı lköğretim Okulu KÖY TOPLAMI ŞUHUT TOPLAMI LÇELER LKÖĞRET M GENEL TOPLAMI 2004-2005 GENEL L SELER ŞEH R TOPLAMI TOPLAM ÖĞRENC 66 25 136 1901 2865 49958 53 24 115 1832 2762 46704 119 49 251 3733 5627 96662 ERKEK ÖĞRENC 761 33 403 530 349 259 82 441 173 153 27 355 112 174 3852 ERKEK ÖĞRENC 84 23 36 61 19 24 50 79 35 36 67 514 4366 ERKEK ÖĞRENC 175 100 S.31 32 33 Ortapınar Şehit Muammer Çanta Bir.NO 1 2 OKULUN ADI Afyon Anadolu Öğretmen Lisesi Bolvadin Mustafa Hüsnü Gemici A.Ö.L KURUM SAYISI 1 1 391 197 216 97 288 KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC .NO 1 2 3 4 5 6 0 8 9 10 11 OKULUN ADI Salar Lisesi Dişli Lisesi Kemerkaya Lisesi Dinar Tatarlı Lisesi Dinar Uluköy Lisesi Aşaği Piribeyli Lisesi Davulga Lisesi Döğer Lisesi Taşoluk Lisesi Tınaztepe Lisesi Karadilli Lisesi ORTAÖĞRET M KÖY TOPLAMI ORTAÖĞRET M (KÖY+ŞEH R) ANADOLU ÖĞRETMEN L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 11 25 111 44 50 72 34 26 62 103 45 88 120 755 7847 27 21 14 11 15 2 12 24 10 52 53 241 3481 TOPLAM ÖĞRENC S.

Çay Endüstri Meslek Lisesi Dazkırı Mesleki Eğitim Merkezi (METEM) Dinar Mesleki Eğitim Merkezi (METEM) Haydarlı Çok Programlı Lisesi Emirdağ Mesleki Eğitim Merkezi(METEM) Evciler Çok Programlı Lisesi Sandıklı Teknik Lise ve Endüstri M.Lis.ve Endüstri M.And.M. L.T.TL. And. Bayat Çok Programlı Lisesi Bolvadin Teknik Lis.3 4 Dinar Anadolu Öğretmen Lisesi Emirdağ Anadolu Öğretmen Lisesi ANADOLU ÖĞRETMEN L SES TOP 1 1 4 84 150 822 40 85 400 44 65 422 TOPLAM ÖĞRENC ERKEK ÖĞRENC 176 ERKEK ÖĞRENC 259 220 125 92 38 115 107 105 102 1163 6105 ERKEK ÖĞRENC 863 1282 84 347 354 184 321 59 312 85 391 149 222 4653 ERKEK ÖĞRENC 0 0 S.Mes.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 OKULUN ADI Gazi And. ERKEK TEKN K TOPLAMI KIZ MESLEK L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 13 907 1305 135 347 370 244 441 91 431 140 408 188 222 5229 44 23 51 0 16 60 120 32 119 55 17 39 0 576 TOPLAM ÖĞRENC S.L. Kız Meslek Lisesi KURUM SAYISI 1 1 491 292 491 292 289 KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC .ve EML.T.Kız M.M.NO 1 2 OKULUN ADI Ali Çetinkaya And. L.L. Yunus Emre Çok Programlı Lisesi TL Endüstri Meslek Lisesi ve Ç.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 OKULUN ADI Afyon Koca tepe Anadolu Lisesi Milli Piyango Anadolu Lisesi Bolvadin Anadolu Lisesi Çay MKB Anadolu Lisesi Dazkırı Anadolu Lisesi Dinar Anadolu Lisesi Emirdağ Anadolu Lisesi scehisar Mehmet Çakmak A.ve End.NO 1 OKULUN ADI Süleyman Demirel Fen Lisesi ANADOLU L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 284 108 TOPLAM ÖĞRENC S.Lis.Lisesi Sandıklı Anadolu Lisesi TOPLAM GENEL L SE TOPLAMI ENDÜSTR MESLEK L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 9 39 491 466 214 192 113 237 217 222 220 2372 11325 232 246 89 100 75 122 110 117 118 1209 5220 TOPLAM ÖĞRENC S. Kız Mes. Zübeyde Hanım And.And.L.Lis.E.Mes. Lis.L.Tek.

Bolvadin Anadolu mam Hatip Lve .NO 1 2 OKULUN ADI Atütürk Sağlık Meslek Lisesi Bolvadin Sağlık Meslek Lisesi KURUM SAYISI 1 1 196 87 290 KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC . .L.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 1 OKULUN ADI mam Hatip Lisesi ve Anadolu .NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 OKULUN ADI Susuz Çok Programlı Lisesi Ticaret Meslek Lisesi ve And.L.L. TOPLAMI MAM HATIP L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 14 70 685 325 233 159 37 572 149 156 223 156 37 205 355 3362 7 204 74 92 29 11 250 47 35 79 34 13 52 95 1022 TOPLAM ÖĞRENC S.T.Mes.Ot. Sultandağı mam Hatip Lisesi Şuhut mam Hatip Lisesi MAM HAT P L SELER TOPLAMI Bolvadin şitme Engelliler Meslek Lisesi GENEL TOPLAM KURUM SAYISI 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 10 1 45 307 235 161 6 51 67 86 180 68 198 1359 89 11815 129 45 58 3 37 14 57 53 3 70 469 0 3680 2004-2005 ÖĞRET M YILISAĞLIK MESLEK L SELER TOPLAMI TOPLAM ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC 196 79 S.3 4 5 6 7 Bolvadin Kız Meslek Lisesi Çay Kız Meslek Lisesi scehisar Çok Programlı Lisesi Sandıklı Meslek Lisesi Şuhut Kız Meslek Lisesi KIZ TEKN K GENEL MÜD.M. Emir Murat Özdilek Ana. Çay mam Hatip Lisesi Dazkırı mam Hatip Lisesi Dinar mam Hatip Lisesi Emirdağ mam Hatip Lisesi hsaniye mam Hatip Lisesi Sandıklı mam Hatip Lisesi ve A. Başmakçı Çok Programlı Lise Bolvadin Ticaret Meslek Lisesi Çay Akkonak Çok Programlı Lisesi Çay Çok Programlı Lisesi Çay Karacaören Çok Programlı Lise Çobanlar Çok Programlı Lise Hocalar Çok Programlı Lisesi Sandıklı Ticaret Meslek Lisesi Sandıklı Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi Sincanlı Çiğiltepe Çok Proğramlı Lisesi Şuhut Çok Proğramlı Lise T CARET GENEL MÜD.L.H.Lis.Tur. TOPLAMI T CARET L SELER TOPLAMI 1 1 1 1 1 7 122 267 237 165 202 1776 0 0 139 24 0 163 122 267 98 141 202 1613 TOPLAM ÖĞRENC ERKEK ÖĞRENC 63 481 251 141 130 26 322 102 121 144 122 24 153 260 2340 ERKEK ÖĞRENC 178 190 103 3 14 53 29 127 65 128 890 89 8135 ERKEK ÖĞRENC 0 8 S.H.H.

3 4 5 6 7 8 9 10 Çay Sağlık Meslek Lisesi Dinar Sağlık Meslek Lisesi Emirdağ Gülsüm Hatun Sağlık Meslek Lisesi hsaniye Sağlık Meslek Lisesi Sandıklı Sağlık Meslek Lisesi Sinanpaşa 75. Halil brahim ÖZSOY S M L Şuhut Sağlık Meslek Lisesi SAĞLIK MESLEK L SES TOPLAMI 2004-2005 GENEL L SELER TOPLAMI 1 1 1 1 1 1 1 1 10 94 85 54 56 99 26 92 61 850 154 29 8 10 24 11 11 28 25 696 65 77 44 32 88 15 64 36 TOPLAM ÖĞRENC ERKEK ÖĞRENC 3164 543 92 120 676 439 232 105 27 457 71 112 67 6105 ERKEK ÖĞRENC 3118 141 84 764 936 121 187 402 375 85 144 53 139 S.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 OKULUN ADI MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN KURUM SAYISI 9 1 1 6 7 1 2 4 3 1 1 2 1 4578 233 135 1039 1650 156 250 668 552 140 223 142 237 1460 92 51 275 714 35 63 266 177 55 79 89 98 291 KIZ ÖĞRENC KIZ ÖĞRENC . Yıl Sağlık Meslek Lisesi Sultandağı Dr.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 LÇEN N ADI MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NCANLI SULTANDAĞI ŞUHUT GENEL TOPLAM 2004-2005 MESLEK VE TEKN K L SELER TOPLAMI KURUM SAYISI 11 6006 2842 5 1 2 5 5 970 192 279 1161 803 427 100 159 485 364 2 1 1 2 2 1 1 39 335 222 49 858 133 197 120 11325 103 117 22 401 62 85 53 5220 TOPLAM ÖĞRENC S.

53 2164 479 1391 564 502 292 KIZ ÖĞRENC . Hastaneler ve Sağlık Tesisleri: Sağlığa lişkin Temel Bilgiler 2003 Hastane Sayısı Sağlık Merkezi Sayısı Sağlık Ocağı Sayısı Sağlık Evi Sayısı Dispanser Sayısı Toplam Yatak Sayısı Yatak Başına Düşen Kişi Sayısı Yatak şgal Oranı (%) Toplam Sağlık Personeli Sayısı Hekim Sayısı Hekime Düşen Hasta Sayısı Hemşire Sayısı Ebe Sayısı AFYONKARAH SAR 17 1 141 426 3 1932 345 51.3.15 16 17 18 SANDIKLI S NCANLI SULTANDAĞI ŞUHUT GENEL TOPLAM 6 2 3 5 55 1045 231 348 1038 12665 699 164 242 635 8289 346 67 106 403 4376 2004-2005 GENEL L SE VE MESLEK L SELER L TOPLAMI TOPLAM ÖĞRENC ERKEK ÖĞRENC 6282 141 84 1307 1028 121 307 1078 814 85 144 285 244 27 1156 235 354 702 14394 S.NO 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 OKULUN ADI MERKEZ BAŞMAKÇI BAYAT BOLVAD N ÇAY ÇOBANLAR DAZKIRI D NAR EM RDAĞ EVC LER HOCALAR HSAN YE SCEH SAR KIZILÖREN SANDIKLI S NCANLI SULTANDAĞI ŞUHUT KURUM SAYISI 20 1 1 11 8 1 4 9 8 1 1 4 2 1 8 4 4 6 94 10584 233 135 2009 1842 156 529 1829 1355 140 223 477 459 49 1903 364 545 1158 23990 4302 92 51 702 814 35 222 751 541 55 79 192 215 22 747 129 191 456 9596 GENEL TOPLAM M.3.

HSAN YE/ AFYON Özel B.km. Termal 72 209 151 554 372 1600 132 264 32 64 Tel: 272. K.2515016 Tel: 272-2515070 (4 hat) Fax: 272-2515100 YATAK TEL.Eczane Sayısı Bebek Ölüm Hızı Dişhekimi 186 21.5357320-21-26 Fax: 272.yolu 15. Göçer ve Hareketli Barınaklar: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır. Sosyal ve Kültürel Tesisler Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.3.Km. M.Bel. M.2736387 Tel: 272-2145315 2515261 Fax: 272-2140901 45 270 Tel: 272.2483514 Fax: 272.6.yolu 16.Km Termal Otel Bel.yolu 23.km. AFYON Kütahya K. Termal Otel Bel. Otel-Motel ve Turizm Amaçlı Diğer Yapılar: AFYONKARAH SAR L NDE BULUNAN BELED YE BELGEL OTELLER TES S N ADI ADRES TÜR/SNF ODA Sys KAPLICA OTEL / SANDIKLI TERMAL YEN OTEL/ SANDIKLI HÜDA KAPLICA ŞLETMES / SANDIKLI HEYBEL KAPLICA ŞLETMES -BOLVAD N GAZLIGÖL KAPLICA ŞLETMES .77 M.3.3.2515275-76-7778 Fax: 272. M. Termal Özel b.3.5357319 Tel: 272-5357300 (18 hat) Fax: 272-5357319 Tel: 272.HSAN YE ÖMER KAPLICA ŞLETMES -MERKEZ GECEK KAPLICA ŞLETMES MERKEZ HAYAT TERMAL TES SLER Hüdai Kaplıcaları SANDIKLI/AFYON Hüdai Kaplıcaları SANDIKLI/ AFYON Hüdai Kaplıcaları SANDIKLI/AFYON Afyon-Konya 30.Km. .Md Özel B.4.5. Termal Özel B.5357319 Tel: 272. Endüstriyel Yapılar: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.Cemalettin Gülnaz) Kütahya Yolu 13. MERKEZ CENG Z) Termal (Md.VE FAKS NO BOLVAD N/ AFYON Eskişehir K. (Hasan Kaptan) Kütahya K.2736131-32-33 Fax: 272.yolu Termal Özel B.7.Mikail Özel belgeli 293 . Termal MERKEZ ( şl.5357327-28-29 Fax: 272.2483457 Tel: 272.

yolu BOLVAD N 30.2120948-49 Fax: 272-2151249 35 71 Tel: 272-2156530-2121250 Fax: 272-2136165 16 32 Tel: 272.Sınıf 174 OTEL Lüks Dumlupınar mh. Emirdağ Cd.Sınıf 25 41 Tel: 272.6129192 Yonca altı cami civarı OTEL/ No: 15 MERKEZ 3.Atatürk OTEL Cd. BOLVAD N/AFYON SOYDAN OTEL NAMAN OTEL S NADA OTEL HOCAOĞLU OTEL MAYA OTEL MERT OTEL Turan No:2 Emeksiz Cad.MERKEZ KARDEŞ HEYBEL TERMAL TES SLER Heybeli Kaplıcaları. No:25 MERKEZ Kadınana Cd.Sınıf 35 BOLVAD N Çevre yolu üzeri 5. BOLVAD N/AFYON 15 38 25 53 Tel: 0-272Fax:0-272- BOLTAŞ TERMAL OTEL Heybeli Kaplıcaları.N: OTEL 2. Termal Afyon-Konya k.km.2138182 Fax: 272-2130188 36 77 Tel: 272-2133622-(3 hat) Fax: 2156670 10 58 Tel: 2722131312 2120364- Devlet Hastanesi Karşısı OTEL No:59 MERKEZ Kadınana Cd. Lüks MERKEZ Fax: 272-2120120 LALE OTEL KARACA OTEL BAŞAK OTEL H SAR OTEL KENT OTEL GÜRKAN OTEL F DAN Milli Egemenlik Cd.sınıf AFYON Hisar Mh.km. OTEL Otobüs garajı karşısı 294 . N:23 OTEL MERKEZ Anbar Yolu Çıkışı no: 12 MERKEZ 1/A-B OTEL 2.2122111 31 70 Tel: 272.yolu 30.Sınıf PTT arkası AFYON N: 21 2. Termal Afyon-Konya k.sınıf maret Cami yanı N: 1 2.km. OTEL 1/A Tel: 0-272Fax: 0-272- 40 80 Tel: 2722152323 2156070- MERKEZ Fax: 272.2151580 Fax: 272- 40 77 Tel: 2722152951 2152851- Fax: 272-2130437 24 11 8 11 10 50 28 21 22 30 Tel: 272.2151618 Tel: 2152212 Tel: 2136333 Tel: 272-6l28379 Tel: 272.No:12 MERKEZ Anbaryolu AFYON No: 1/A-B OTEL 1/A-B OTEL 1.

OTEL N:33 SANDIKLI /2.BP Otel Tesisleri Bolvadin Cumhuriyet Caddesi OTEL 1.36 ÇAY/AFYN B. Ece Mh.3512234 Tel: 272-3532323 Tel: 272.T. C. No:22 OTEL 1. Dinar Cd.Güvercin D NAR/AFYON OTEL 3.Eskişehir Cd. No:38 OTEL/1. No:96 Otel/ SULTANDAĞI/AFY. Zafer cd.6563112 295 . OTEL No: 41 3.T.4426281 Fax: 272.Sınıf Tel: 2726313786 Tel: 272-6312138 Tel: 0-272Fax: 0-272- 6312515- DÖRTYOL OTEL EK Z OTEL SUÇIKAN (MARSYAS) MOTEL KANARYA OTEL GÖNEN OTEL DEVRAN Otel ERENOĞLU OTEL MEYDAN OTEL ASYA OTEL TUĞRUL PALAS OTEL SÖNMEZ PALAS OTEL YEN EFEM OTEL YILDIZ OTEL 14 15 26 30 Yeniyol mah. S NCANLI 3.Sınıf 12 12 30 35 Fax: 272. Dinar Cd. No: 28 1.sınıf ncili Mh. Cad.SINIF EM RDAĞ/AFYON Cumhuriyet No:1 Meydanı OTEL 3.Sınıf 29 14 5 12 S NANPAŞA BELED YE Cumhuriyet Meydanı. Dinamo OTEL 3.Yok Çevre yolu üz. 58 OTEL SANDIKLI/AFYON l.snf. 2/A-B Tel: 272.Sınıf Sk. Otel 2.SNF.Dinar Cd.Cad.4426576 21 49 Tel: 272-4424050 Fax: 16 44 Tel: 272-4426220 Fax: 27224 69 Tel: 272.Sınıf EM RDAĞ AFYON Ece Mh.14/A ÇAY stasyon OTEL 3.SNF.Sınıf No.3536531 14 22 10 36 28 44 20 90 Tel: 272.Sınıf SANDIKLI Çakır Mah.5127011 Fax: 27288 76 40 20 33 Tel: 272-5151836 Tel: 272-5153262 5153952 Tel: 272-5153729 Tel: 2723117107 3117130 – F:- Cami Kebir Mh. D NAR/AFYON H. OTEL/ OT. OTEL No: 23 1. GOLDEN STAR otel stasyon Cad.sınıf 21 38 Tel: 2723536130 3535322- Fax: 272.Arabacılar Sk. No.Sınıf Ece Mh.OTEL BOLTAŞ OTEL FAT H OTEL BOLVAD N/AFYON 2.Sınıf EM RDAĞ/AFYON Yeni Mah.Lütfi OTEL Sönmez cad. 36 SANDIKLI/AF.Evler Mh.3512002 Tel: 272. D NAR P.Hacıkadir sk.sınıf DAZKIRI/AFYON Suçıkan Park D NAR/AFYON Motel 2.N.

Sınıf TUR ZM BAKANLIĞINDAN ŞLETME BELGEL KONAKLAMA TES SLER TES S N ADI TÜRÜ SINIFI KBAL OTEL Termal Sağlık ve Termal Ot. 270 SU T ODA S. 16 YATA K S.km.ÇME TES SLER TES S N ADI TÜRÜ SINIFI VARAN KONAKLAMA TES SLER 1.zmir K. AFYON Otel Müdürü Fax: 272. No:28 Dazkırı/Afyon Fax:-- TUR ZM BAKANLIĞINDAN ŞLETME BELGEL YEME.Snıf Cd.zmir K.km.3132191.Açık KAPAS TES ŞLETME MÜDÜRÜ Aslan BATI TEL.Lütfü 4213325/4214741 Sönmez Cd. 55-56 Kedilik mev. OTEL 3. Sultandağı stasyonCd.3132193 296 .2143300 Fax: 272. Fax: 272-2525524 AFYON şletme Müdürü TEL. Kocatepe OTEL 2.Çakır Mh.Sınıf 18 17 6 5 36 30 18 10 Tel: 2726563142 Tel: 272-6561227 Tel: 272-7181403 Tel: 272- 6562873- Pazar Mh.yolu 9.Afyon.yolu 9. 604 Serdar TÜTÜNCÜ Genel Müdür Ahmet ÇAKAR Genel Müdür 90 10 210 Özcan ÖZNUR Genel Müdür 32 10 94 Ahmet MERMER T: 0-272-2525600 20 hat Afyon.km.2525553 : Tel: 272-5127351.MEHTAP (Doğan) OTEL DEM RHAN Otel EFES OTEL UĞUR PALAS OTEL Kayran Mh.Gecek Gediği Mevki 92-93 Akören Ksb.**** ODA S.Kapalı 215 Kiş. No:2 AFYON AFYON (GRAND) OTEL ÖZER **** OTEL DEĞERL VE D NLENME TES SLER BÜYÜK RAMA OTEL OTEL Otel ** Tel: 272. S NCANLI Fax: 272.VE FAKS NO ADRES Tel: 272.5 Tesisi yıldız THERMAL RESORT ORUÇOĞLU OTEL Termal Ot.Sınıf ŞUHUT/AFYON Cumhuriyet Cd.VE FAKS NO ADRES 294 12 624 Tel: 272-2515050 (10 Kütahya Karayolu l4. stasyon Cad. Yanı ŞUHUT PTT OTEL 3.Yeniyol mh. hat) AFYON Fax: 272-2515060 Tel: 272.Sınıf Lokanta 515 Kiş.No: Sultandağı 23 Otel/ 2.2143309 Süleyman Gönçer Cd.2525551-54. Hacıbey Sk. 5128720No:12 SANDIKLI/AFYON Fax: 272-5129880 OTEL ** 26 4 64 Sahibi Şakir ve Hidayet DAŞTAN EK Z OTEL OTEL * 15 -- 30 Osman EK Z Tel: 272.

2130558 0-272-3132241 2133720 – Milli Park S NCANLI/AFYON (Tesis Kapalı) TUR ZM BAKANLIĞI’NDAN YATIRIM BELGEL KONAKLAMA TES SLER ( NŞAAT HAL NDE) TES S N ADI TÜR-SINIFI ODA Sa . 55 Kiş.Km.Sınıf Lokanta TÜRKER OTEL 3 Yıldızlı otel 47 6 120 40 4 92 T: 272-2153818 2132657 T: 272-2168723 Ankara.Lok. Kaplıcaları AFYON Ömer TEL.Lokanta şletme Müdürü Tel: 272-2155086 Fax: 272-2123420 AKBAY ALABALIK TES SLER Tel: 272.2525446 Tel: 272.zmir K.Lok.6561437 Fax: 2720-272-2137682 2136385 Yeşilçiftlik Kasabası SULTANDAĞI / Ankara. No: 14 AFYONKARAH SAR Bozkır mevki. Kiş. Hüseyin Alparslan ÖZDEM R Tel: 272. KARAMEHMETOĞLU 3 Yıldızlı Otel 46 TUR ST K TES SLER AFYON SALUTAR S OTEL ÇAVUŞOĞLU OTEL 2 Yıldızlı otel 28 56 2.Dereçine 6964544 Akyer Fax: 272.Bayat/Afyon Köprülü köyü.Km. 100 Kiş.lok. Boyalı köyü S NCANLI/Afyonkarahisar naz köyü mevki.Sınıf Lok.2155301 Fax: 272.Km. Ame.Sınıf OPET Lokanta RESTAURANT YARIMAY LOKANTASI (TES S KAPALI) 2. 130 Kafet. AFYON (Opet) içi K.Yem.zmir K.yolu 9. AFYON ÖZD LEK ALIŞVER Ş MERKEZ DEREÇ NE K RAZLI D NLENME TES SLER KADA FÇ OĞLU LOKANTASI 2.2.Sınıf Lokanta 60 Kişilik lokanta 85 Kişilik Lokan.yolu Köroğlu Mev. 300 Kiş. Kaf.zmir 3. Faks: 272.6964545 Kasabası Kafeterya 210 Kişilik Kafeterya Mevki SULTANDAĞI Turgut Özal Bulvarı NO: 109/A AFYON 1. Ömer Kaplıcaları AFYON 297 .Öz.zmir K. Vedat S ALPATA 2. (10 Hat) Çakırköy AFYON Fax: 272.Sınıf Lokanta 240 Kişilik Lokanta Yılmaz SAYAR Tel: 272.Bar 120 Kiş.KOLAYLI TUR ST K TES SLER 2. yolu ÇET NGÜL (NOKTA. 55 Kiş.2525400 Afyon.2131483 Afyon.yolu 4.Sınıf Lokanta 5 Yıldızlı Otel 316 208 1492 SU T YATAK ODA 4 Sayısı 104 T: 0-272-2152066 4912900 T: 0-272-2133783-84 Şantiye: 2515257-58-59 T: 0-272-2153606 Cep: 0-532-3476917 ERSÖZ OTEL 2 Yıldızlı otel 2.VE FAKS NO ADRES Turan Emeksiz cd.Snf.Sınf.6964020.Lok.

Özellikle zmir-Kütahya ve Eskişehir karayolu Belediyemiz mücavir alanları termal kent olma özelliğine sahiptir.BAŞA DÖN 298 . Şahitler Kayası.giyim.Berber.3. Bürolar ve Dükkanlar: limiz merkezinde bürolar.internet. 100-500 m2 arası Dumlupınar : Beyaz eşya.bu yönde ilerlemeler kaydedilmiştir.et ve et ürünleri. Bina Yapımında Kullanılan Yerel Materyaller: Ahşap ve kerpiç yapılarda kullanılan ahşap genelde çevre il ve ilçelerden temin edilmektedir.Yıldızlı termal turistik oteller mevcuttur.Yeterli dinlenme tesisleri de bulunmaktadır. Cepheler ise zemin üstü birinci kat çıkmalıdır.sınıf gayrisıhhi müessese kapsamına giren işyerleri (fabrikalar) Kent merkezindeki gelişme yönü özellikle bölgemiz yerel ürünlerinin sanayi ve dönüşüm yeri olan organize sanayiye doğru yönelmiş olup. Cumhuriyet öncesi ahşap ve kerpiç yapılardır.tatlı.mermercilik. köşe parsellerde tek veya iki cephede kenar. M.gıda 10-200 m2 arası Atatürk caddesi ve nönü Caddesi: Lokanta.8. betonarme olarak tek veya çok katlı olarak yeni yapılanma bölgelerinde yapılmıştır. orta veya cepheler boyunca devam eden çıkma şeklindedir.eczane.ayakkabı Bankalar Caddesi: Banka ve bürolar Ambaryolu : nşaat malzeme satış yerleri 120-200 m2 arası Gazlıgöl Caddesi: Un.Yatırımlar bu yönde çoğalmıştır.büro . Bunlar ise düz yada kademelidir.pastane100-300 m2 arası Sanayi: Tüm tamirhane ve atölyeler 60-200 m2 arası Organize: 1.yağ.Züccaciye. Bunlar yaklaşık 80 yıllık süreçte günün ihtiyaçlarına göre yığma. M. Baskın olan tip ise iç sofalıdır. Bunlardaki genel karakteristikler iç sofalı. Altıgöz Köprüsü arasında yerel topraklardan daha sonraki yıllarda Konya Yolu üzerine yapılan blok tuğla fabrikalarında yakın köy arazilerinin toprakları ile yapılmıştır BA ŞA DÖN B AŞA DÖN .giyim.yem.beyaz eşya işyeri büyüklükleri 20 m2 ile 200 m2 arası Uzunçarşı: Sarraf ve şekerleme 20 ile 100 m2 arası Saraçlar Çarşısı:Gıda .gıda.11.züccaciye.kırtasiye 100-200 m2 arası Yeşilyol caddesi: Cafe.manifatura.9.. M.şekerleme Ordu Bulvarı: Hastane. Basın Caddesi: Fotoğrafçı.şekerleme ürünleri.3.gıda.fırın Kurtuluş caddesi: Mobilya. Kırsal Alanda Yapılaşma: Bu Konuda Yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır.entegre tesisler oluşturulmuş olup.3.3.muhtelif Milli Birlik Caddesi: Bakkal.gıda . Tuzpazarı Caddesi:Giyim.10.dükkanlar sanayi ve organize bölgelerindeki işyerlerinin büyüklüğü ve faaliyetlerinin araştırılmasında kent merkezinin gelişim yönü ana arterlerde aşağıdaki şekildedir. Yerel Mimari Özelikler: limizdeki yapılanmaları iki kısıma ayırmak mümkündür. Ara parsellerde tek cephede cephe ortası biçiminde. Kerpiç ve tuğla ise 1980 yılına kadar ilimiz Gazlıgöl Yolu. dış sofalıdır.M.

Ayrıca yapı kooperatiflerinin sayısı da devletin kooperatiflere konut kredisi vermesi nedeniyle artış göstermiştir. Kent Toprağının Mülkiyet Dağılımı: Bu Konuda Yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır. Çetinkaya. Sosyo-Ekonomik Yapı: M. 1970 yılından sonra başlayan apartman hayatı ile birlikte yap satcılar ( müteahhitler) oluşmuş bunlar şehrin yapılanmasında oldukça etkili olmuşlardır. Konut Yapım Süreçleri: limiz Halkı 1970’li yıllara kadar müstakil evde yaşama geleneği nedeniyle genelde kendi konutunu kendisi yapmış veya yaptırmıştır.3. BAŞA DÖN M. M. Buna göre yapılan binalar dış etkenlere karşı aynı zamanda ses izolasyonunu sağlamaktadır. Göçebe şçiler (Mevsimlik): 2000 Genel Nüfus Saymı kesin sonuçlarında. M.1.1. M.M. göçler. limiz hazine veya Belediye arsaları üzerine yapılmış gecekondu yoktur. göçebe işçiler.5.2.4. Yerleşim Yerlerinin Çevresel Etkileri Bu Konuda Yeterli Bilgiye Ulaşılamamıştır.4. Binalarda Ses izolasyonu: limizde uygulanan ısı yönetmeliği uyarınca özellikle yeni yapılan Özel ve Resmi binalarda dış duvarların izolasyonlu olarak . yer değiştirme olayları açıklanmadığından gösterilememiştir. Esentepe. yap-sat şeklinde inşaatlar yapılmakta ve bireysel olarak konutlar yapılmaktadır.4. Maraşal Fevzi Çakmak. maddesi uygulanmak suretiyle bina yapımına hazır imarlı arsalar üretilmektedir. 299 .4.6.2. nüfusun cinsiyet ve yaş gruplarıına göre dağılımı.5. 1970’e kadar kamu çalışmalarınca oluşturulan yapı kooperatifleri sayısı 3 olup bunlarda tek katlı konut yapmışlardır. Fatih ve Eşrefpaşa mahallelerinde kaçak yapılaşmalar oluşmuş bunlarda yapılan ıslah imar planları ile disiplin altına alınmıştır.4. Gecekondu Islah ve Önleme Bölgeleri: Yeni imar alanları açacak 3194 Sayılı mar Kanununun 18. Kentteki konut ihtiyacının karşılanması için kooperatif alanları üretilmekte. 1980 – 1985 arası ise kendi parselleri üzerine Sahipata. Göçler GÖÇMENLER 1951 YILINDA ISKAN ED LENLER 1989 YILINDA GELENLER TOPLAM • A LE NÜFUS 242 127 369 997 436 1433 M.4. M. Kanlıca.4.5. Görüntü Kirliliği: M. ş Alanları ve şsizlik M.5.4. pencereler ise ısı camlı olarak yapılmaktadır.

Çobanlar. Nüfusun Yıllara Göre Değişimi: 1990 yılı Genel Nüfus Sayımı ile 2000 Genel Nüfus Sayımı kesin sonuçları karşılaştırıldığında.(asmolen döşeme v.3. yüklenebilen cam yünü . Bu yüzden herhangi risk oluşturmamaktaır. Bununla beraber yalıtım derecesi farklı olabilir. Bu mekanı çeviren elemanların narin ve rijit olması. büro binaları ve otellerde ses yalıtımı yapılabilir. 300 . Malzemenin darbe neticesi doğan ve malzemenin içinde yayılan sesi yalıtmak içinde mümkün olduğu kadar darbenin kaynağına yakın bir yerde darbe neticesi doğacak titreşimin dağılmasına mani olmak gerekir. mantar . Sandıklı.4. Yerel yönetim olarak Afyon Belediyesinin yaptırım gücü bulunmamaktadır.Ancak çok katlı binalarda . 17 lçe. M. göre 52 iken 2000 G. l ve ilçelerin Nüfus Yoğunlukları: 1990 Genel Nüfus Sayımı sonuçlarına göre lin nüfus (km2/kişi) yoğunluğu 52 ken 2000 Genel Nüfus sayınıma göre ise nüfus yoğunluğu 57 olmuştur. BAŞA DÖN M.3.Bu işlem üç türlü yapılabilir. Cinsiyet ve Eğitim Guplarına Göre Dağılımı: M. lastik gibi yumuşak bir yalıtım malzemesiyle bağlamak bu darbenin şiddetini düşürür. kinci olarak taşıyıcı döşemeyi boşluklu yapmak gerekir.6. M.74 . (l km2 ve düşen insan sayısı ) 1990 G. Mekanı dışarı ile bağlayacak hiçbir delik olmaması.) Üçüncü olarak da döşeme kaplamasını taşıyıcı döşemeden bir ses yalıtımı malzemesiyle tamamen ayırmaktır.44 ve l geneli nüfusunun % 9. Meydan aktif olduğunda 310 derece istikametindeki kalkışlarda yerleşim yeri. Dinar.5. 482 bucak ve köyden oluşmaktadır.6. hastane . sinema. 2000 Genel Nüfus sayımı sonuçlarına göre Afyon geneli okuma yazma oranı 88. Nüfusun Yaş. Hocalar.5. M. Başmakçı. Su ita nd ağı ve Şuhut ilçelerinde ise nüfus artmıştır.26'dır. şehir nüfusu % 21.Bunun içinde mantar.S. Havaalanları ve Çevresinde Oluşturulan Gürültü Zonları: Hava Meydan Komutanlığına ait Hava alanımızın pisti 310 ve 130 dereceler istikametinde yer almaktadır. okul.230 km2 olduğu ve NÜFUS YOĞUNLUĞU.2. Binalarda Isı Yalıtımı: Isı yalıtımı ile ilgili olarak imar kanunu ve ilgili yönetmeliklere uygun imalatlar yapılmaktadır.b. M. yani ses dalgalarının çarpması neticesi titreşmemesi gerekir. Emirdağ.' da ise 57 olmuştur. Afyon ilinin yüzölçümü 14. köy nüfusu % 1.5. Evciler. Ancak 130 dereceye kalkışlarda herhengi bir yerleşim yeri bulunmamaktadır.N. Afyon linin idari bölünüşü. Birincisi döşemenin üstüne halı. okul. polistiren köpüğü gibi malzemeler kullanılarak ses izolasyonu yapılabilir.Hava içinde yayılan sesi yalıtmamız için . Kentsel Atıklar: Kentsel atıklar Afyonkarahisar li mahalli çevre kurulu tarafından tespit edilen bölgelere dökülmektedir. Sincanlı. Çay. Nüfus : M. scehisar.47 oranında artığı görülmektedir.Apartman . sanayi mevcuttur.1.6. zemin kat hariç bütün kat döşemelerinde kullanılan mekanın konforunun gerektirdiği hallerde ses yalıtımı yapılmalıdır. hastane.5. M. Dazkırı.6. Ticari ve Endüstriyel Gürültü: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır. dari birim bazında Bayat.5.S.6.N. Afyon merkez. Bolvadin. Kızılören ilçelerinde nüfus azalırken. l Merkez ilçe.

% 54’ü köylerde yaşadığı görülmektediır. Bu durumda Köy nüfusu azalırken şehir nüfusunun giderek arttığını göstermektedir. BAŞA DÖN 301 .6.5. yıllık şehir nüfus artışı % 19. Yer Değiştirme Olayları: 1990 Genel Nüfus Sayımına göre nüfusun % 41.M.47. M. şsizlik: 2003 Yılı tibariyle işsizlerin sayısı: ERKEK 7117 KADIN 1042TOPLAM 8159 kişi işsiz durumdadır. Nüfus Değişim Oranı: 1990 Genel Nüfus Sayımı ile 2000 Genel Nüfus Sayımı sonuçları karşılaştırıldığında. % 58.47.6.6. yıllık genel nüfus artışı 9.4. M.7.56’sı köylerde yaşarken 2000 Genel Nüfus Sayımında ise % 46’sı şehirde.78 olduğu görülmektedir.43’ü şehirde.6. yıllık köy nüfus artışı % 1. Turizm ve Seyahat: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır. M. Nüfus değişim oranı.6.

Kağıt % 5. Bu tür atıklar şehir genelinde dolgu malzemesi olarak kullanılmaktadır. Sorunun çözümü amacıyla yaz aylarında Müdürlüğümüz. Kampanya Süresince elde edilen gelir ile TEMA Vakfı Afyonkarahisar l Temsilciliği tarafından Valiliğimiz tarafından daha önceden belirlenmiş olan Atık Kağıt Ormanına fidan dikimi sağlanacaktır. limizde mermer artıklarını (kırık mermer) işleyen ( geri dönüşümünü sağlayan) fabrikalar tüm atıkları işleme kapasitesine sahip değildir. “KAĞITLAR ÇÖPE G TMES N F DANA DÖNÜŞSÜN” sloganı ile yürütülen çalışmalarda yaklaşık 55 ton atık kağıt toplanmıştır.000 tavuk yetiştirilmesi.466. Evsel Katı Atıklar: Afyonkarahisar li Merkez ilçe dahil Toplam 18 lçe ve 90 Kasaba belediyesinden oluşmaktadır. Özel bir Firma ile Afyonkarahisar Belediyesi arasında yapılan anlaşma çerçevesinde kurulacak yakma tesisinde. l Tarım Müdürlüğü ve l Sağlık Müdürlüğü personellerinden ekip oluşturularak denetimler yapılmaktadır.000 nüfusun bulunduğu ve buradan yaklaşık olarak 720 ton/gün evsel nitelikli katı atık üretimi olduğu bilinmektedir. Afyonkarahisar Merkezde yaşanan kaçak atık dökme sorununa çözüm olarak. Belirlenen alanlar için belediye birlikleri oluşturularak tesis kurma faaliyetlerin başlatılması Afyonkarahisarda çöplerin düzensiz depolanmasını önleyecektir. scehisar lçesinde ise Kaymakamlığın belirlediği yer dışında başka bölgelere atık dökülmesi nedeniyle sorunlar yaşanmaktadır. ller Bankası ile ortak yapılan çalışmalarda Bakanlığımız genelgeleri doğrultusunda Afyonkarahisar 5 bölge olarak planlanmış ve her bölgede alternatif Katı Atık Bertaraf alanları belirlenmiştir. Kağıt toplama kampanyasıdır. Çöp deponi alanına hafriyat ve kalorifer curufları götürülmemektedir. Afyonkarahisarın önemli bir sorunu da Mermer sanayisinden kaynaklanan atık mermer çamurları ve kullanım dışı parça mermer kırıklarıdır. Organik Madde %35. limizde yaklaşık 500-550 Mermer Fabrikası ve atölyesi mevcuttur. Bu fabrika ve atölyelerden kaynaklanan atıklar çevre ve görüntü kirliliğine neden olmaktadır. Bunun dışında Afyonkarahisar Belediyesi evsel katı atık yakma tesisi kurma çalışması başlatmıştır. limizde hayvancılığın yaygın olması ve Afyonkarahisar Merkez içinde hayvancılık yapılan mahallelerin olması nedeniyle gübre atıkları. Müdürlüğümüz koordinatörlüğünde kurulan kontrol ekibi 24 saat denetim yapmaktadır. Afyonkarahisarda Merkez Organize Sanayi Bölgesinde.km'de bulunan çöp deponi alanına götürülmektedir. Burada ekonomiye kazandırılacak atıklar ayrıştırılmaktadır. Metal % 5. Bu atıkların yaklaşık %98’i belediyeler tarafından toplanmaktadır. çöp döküm sahalarında şahıslar tarafından bir miktar ayrıştırma yapılmaktadır. tavuk gübrelerinden kaynaklanan çevre kirliliğinin artmasına neden olmaktadır. Cam % 15. Katı Atık Türleri ve Yüzdeleri : Plastik % 20.1. Afyonkarahisar Merkeze bağlı Susuz Kasabası sınırlarında ve scehisar lçesinde yoğun olarak bulunan mermer işletmelerinin oluşturduğu atıkların Afyonkarahisar Merkez Köselelik mevkiindeki alana ve Afyonkarahisar Merkez Örnekevler Kızılbeyli Mevkiindeki eski malzeme ocağına. Afyonkarahisar Belediyesi. ATIKLAR N. Afyonkarahisarda yaklaşık 4. Hiçbir belediyenin düzenli katı atık depolama tesisi bulunmamaktadır. düzensiz depolama yapılması çevre kirliliğine neden olmaktadır. Diğerleri %20. 302 . koku ve sinek üremesi önemli diğer bir sorundur. Özellikle ilimizde tavukçuluğun çok yaygın olması.000-5. TEMA Vakfı Afyonkarahisar l Temsilciliği aracılığı ile düzenlenen. elektrik enerjisi üretilecektir. Ayrıca proseste oluşan mermer çamurlarının bir kısmını çimento fabrikası hammadde olarak kullanmakta ancak atığın çok fazla olması nedeniyle yeterli geri dönüşüm sağlanamamaktadır. Belediyelerin Katı atık depo alanlarının yönetmeliğe uygun olmaması. limiz sınırları içinde kaynağında ayırma işlemi yapılmamakta olup. Afyonkarahisar Merkez ve 17 ilçede (Belde Belediyeleri ve köyler hariç) 2002 yılı rakamları ile 371.000. Elde edilen gelir ile bu ormana şu ana kadar 2500 ağaç dikimi yapılmıştır. Afyonkarahisar Merkezde atık taşıyan araçların meskun mahal içinden geçmesi ve atıkları döküm alanına götürmeden yol güzergahlarına ve şahıs arazileri üzerine gelişigüzel dökmeleri. Evsel atıklar il genelinde konutlardan çıkartılan tüm atıklar ayrıştırılmadan Ankara Yolu 14.500. scehisarda ise Kaymakamlığın belirlediği bir atık bölgesine atılmasına karar verilmiştir.N. limizde katı atıklar ile ilgil yapılan diğer bir çalışmada.

1.’ne Tehlikeli Yük Taşıma ve Araç lisansları verilmiştir.N. Nak. 2004 yılı için Tıbbi Atık Bertaraf Ücreti K. limizde faaliyet gösteren Anadolu Efes Biracılık ve Malt Sanayi A.3.3.3.3. Tarama Çamurları: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.Tıbbi Atıklar: limizde tıbbi atıklarla ilgili yapılan çalışmalarda Afyonkarahisar merkezde 8. 303 . Tıbbi atıkların hastanelerde evsel atıklardan ayrı olarak toplanmasına rağmen geçici depolanmasının uygun olmayan tekniklerle yapılmasından dolayı evsel ve tıbbi atıklar birbirine karışmaktadır Bu atıkların tümü belediyelerce toplanarak.3.3. dahil 440. Cips ve Diğer Yakma Fırınlarından Kaynaklanan Küller: limizde Cips ve Diğer Yakma Fırınları bulunmamaktadır.6.D. ilçelerde 10 olmak üzere toplam 18 sağlık kuruluşu (hastahane) denetimimiz altında olup 16 kuruluşta tıbbi atıkların ayrı toplanması işlemi yapılmaktadır.7. Düzenli Katı Atık bertaraf Tesisleri yapıldığında tıbbi atıkların bertarafındaki sorunlar çözülecektir. Düzensiz Katı Atık Bertaraf tesislerinde depolanarak.2. ve Tic. Kullanım Ömrü Bitmiş Araçlar: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.3.Ş. N. kireçlenip gömülerek veya açıkta yakılarak bertaraf edilmektedir. Özel Atıklar : N.2.’ne ait (Bileşenleri Bilinmeyen Atık ) zaydaş/ zmit Fabrikası tarafından yakma yöntemiyle bertaraf edilmiştir. Tehlikeli Atıklar: Afyonkarahisar Valiliğince 3 yıl geçerli olmak üzere Afyonkarahisar-Dinar ilçesinde faaliyet gösteren Gürbunar Tur.V. N.000 TL/kg olarak belirlenmiştir N. ilgili yönetmeliğe göre imha etmektedir. Atık Yağlar: Bu konuda kurumumuzca yapılan çalışma bulunmamaktadır. Tüm ilde günde yaklaşık 70 torba ( 394 kg ) tıbbi atık oluşmaktadır. nş.3. Atık yağ üreten fabrikalar (ilimizdeki nebati yağ fabrikaları) ellerindeki atık yağları kendi imkanları ile. San.8. N.Ş.5.3. N. N. Pil ve Aküler: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır N. A.4. Bitkisel ve Hayvansal Atık Yağlar: N.3. Elektrik ve Elektronik Atıklar: limizde elektrik ve elektronik atık bulunmamaktadır.

Şekil 35: Mezbahada Büyükbaş Hayvanlar Şekil 36: Sucuk malathanesi Şekil 37: Pastırma malathanesi 304 .

cam. Kemik ve yenilmeyen et kısımları limizde bulunan Rendering tesislerine (Et-Kemik Unu fabrikalarında değerlendirilmektedir. Ayrıca şehrin muhtelif yerlerine yerleştirilen aparatlarla da ( plastik. kağıt. Atık Yönetimi: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır N.4. Kombinalardan kaynaklanan sıvı atıklar arıtma tesisinde arıtıldıktan sonra deşarj edilmekte. cam. taşıma ve biriktirme işlemlerinin yürütülmesi görevi Belediyeye aittir. direkt olarak çöp deponi alanına nakliyeleri yapılmaktadır. 305 . Atıklar sıkıştırmalı çöp kamyonları ve traktörlerle toplanmaktadır. Sosyal tesislerden kaynaklanan evsel atık sular şehir kanalizasyon şebekesine verilmekte. N. Mezbaha Atıkları: limizde 14 adet Kırmızı Et Kombinası. teneke.Tıbbi atıklar evsel atıklardan ayrı toplanmaktadır. kağıt ) toplama işlemi yürütülmektedir. Katı Atıkların Miktar ve Kompozisyonu: l merkezinde Afyon Belediyesi tarafından toplanan çöplerin kompozisyonları ve miktarları aşağıdadır. Kombina ve Mezbaha atıkları tamamen organik yapıdadır.4. 12 adet Belediye Mezbahası mevcuttur. Transfer istasyonu mevcut değildir.2 Hayvan Kadavraları: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır. limizde katı atıklar şehir merkezinde çöp konteynerleri.7. Yazlık – Günlük çöp miktarı yaklaşık olarak = 282 ton / gün ( 15 Mayıs – 15 Ekim ) Kışlık – Günlük çöp miktarı yaklaşık olarak = 383 ton / gün ( 15 Ekim – 15 Mayıs ) Yıllık çöp miktarı yaklaşık olarak = ( 282 x 154 + 383 x 211 ) = 124. Ambalaj Atıkları: limizde Radyoaktif atık üreten tesis bulunmamaktadır. BAŞA DÖN BAŞA DÖN BAŞA DÖN N.1.3. diğer katı atıklar ve gübre günlük olarak tesis sahiplerince kombina ve mezbahalardan uzaklaştınlmaktadır.N.Taşımadan kaynaklanan problemler bulunmamaktadır. N. diğer mahalle ve sokaklarda bidonlar tarafından biriktirilmekte olup. Bazı mahallelerde atıkların kaynağında ayrı toplanması ( plastik.4. 2 adet Kanatlı Et Kombinası.5. Taşınması ve Aktarma Merkezleri: Toplama.6. 1 adet tıbbi atık aracımız toplama işini sürdürmektedir. sıkıştırmalı çöp kamyonları ve traktörler vasıtası ile buralardan toparlanıp. Diğer Atıklar : N.241 ton / gün Katı Atık Türleri ve Yüzdeleri : Plastik% 20 Cam% 15 Metal % 5 Kağıt% 5 Organik Madde % 35 Diğerleri% 20 N. organik madde) çalışmaları devam etmektedir.4.Katı Atıkların Biriktirilmesi. Toplanması.

poşetlemeden direkt olarak biriktirme kaplarına dökmeleri.Sahaya ilçe ve köylerden döküm yapılmamaktadır. Geçici sahaya 2 yıldır döküm yapılmaktadır. Ayrıştırma çöp deponi alanında yapılmaktadır. tıbbi atık ) Saha en yakın yerleşim birimine ( Akçin Köyü ) 6 km uzaklıktadır. ( evsel.9. N. Sahanın toplam kapasitesi ( 10 yıllık ) 1.2. Bu alan geçici olarak tahsis edilmiş olup .8.198.1. biriktirme kaplarının kapaklarının kapatılması ve araç parkı nedeniyle biriktirme kaplarının sürekli yerleri değiştirilmektedir. Taşımadan kaynaklanan problemler : Biriktirme kaplarına katı atıkların ayrıştırılmadan atılmaları nedeniyle metal türü atıklar katı atık nakil araçlarına zarar vermektedir. Katı Atıkların Depolanması: Afyonkarahisar linde 1 adet çöp deponi alanı bulunmaktadır. Kompost: N. aynı zamanda rüzgar etkisi ile saçılmanın azaltılması vb. Sahanın çevreye ve insan sağlığına herhangi bir olumsuz etkisi bulunmamaktadır. 306 . tıbbi atıklar. Düzenli çöp depolama alanı yapım hazırlıkları Belediyemizce sürdürülmektedir.000 m2’ dir. N. Kalıcı çöp alanı tamamlanana kadar döküme devam edilecektir.800 ton’dur. direkt çöp deponi alanına götürülmektedir. Taşıma Yöntemleri : Evsel ve mutfak türü atıklar sıkıştırmalı çöp kamyonları hafriyat ve kalorifer atıkları traktörler. Çöp üreten kurum. Atıkların Bertaraf Yöntemleri : Katı atıklar Afyon l Merkezinde Afyon Belediyesi tarafından toplanmakta ve bertaraf edilmektedir. yönetmeliğe uygun dizayn edilmiş araçlarla toplanıp nakilleri yapılmaktadır. Ancak mümkün olan koruma yöntemleri kullanılarak (yer seçiminde düşük permeabiliteli zemin. çevrenin çitle çevrilip hayvan girişinin önlenmesi.10. Atıkların Yapılması: N.Depo sahasının yüzölçümü 70. Atıkların Çevre Üzerindeki Etkileri: limizde katı atıklar her belediyenin kendine ait çöp döküm alanında toplanmaktadır.8. Katı Atıkların Depolanması : Geçici depolama alanında ( tescil harici ) şimdilik düzensiz depolama yapılmaktadır.3.8. N. kuruluşlar veya vatandaşlar ürettikleri çöpleri.Biriktirme aşamasında meydana gelen sorunlar. Transfer istasyonu kullanılmamaktadır. N. Şehir merkezine uzaklığı 12 km’ dir.8. vahşi depolama yöntemi uygulanmaktadır. Mahallinde toplanan atıklar ayrıştırılmadan. Bu sebeple çöp biriktirme alanlarının lokal etkileri olması tabidir.) çevreye olabildiğince az zarar verilmesine çalışılmaktadır. endüstriyel. Atıkların Geri Kazanımı ve Değerlendirmesi: Geri kazanım tesisi bulunmamaktadır.

1.1.4.2 . Bununla birlikte yapılan gürültü ölçümü bulunmamaktadır. nşaat Gürültüsü: l merkezinde yapılan inşaatlarda gürültüyü önlemek için önlemler inşaat sahipleri tarafından alınmaktadır.3. Bununla birlikte zaman zaman eğitim için gelen uçakların iniş ve kalkışları esnasında gürültü oluşmaktadır.1.1. O.3.Gürültünün Fiziksel Çevreye Etkileri: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O. şehir içi trafik gürültüsünün azaltmak ve şehir içi trafik güvenliğini sağlamak amacıyla Afyonkarahisar Çevre Yolu yapım çalışmaları devam etmektedir.1.1. O. GÜRÜLTÜ O.1.O.3.1.1. O. Gürültü: O.3. O. Ayrıca saat 24.1.5.1.00’den sonra gürültü kirliliği oluşturduğu tespit edilen 6 araca tutanak tutularak cezai işlem uygulanmıştır.1Gürültü Kaynakları O.Havaalanları Yakınında Oluşan Gürültü: limizde bulunan askeri hava alanı aktif değildir. oluşturduğu bir miktar gürültü bulunmaktadır.1. Ayrıca. 2004 yılı içerisinde gürültü kirliliği yaptığı tespit edilen 219 araç hakkında işlem yaparak trafikten men etmiştir. gürültünün yüksek olduğu karayolu kenarlarında gürültünün etkisini azaltmak amacıyla herhangi bir çalışma yapılmamakla birlikte.Trafik Gürültüsü: limiz için gürültü ölçüm değerleri mevcut değildir.1. Gürültünün Çevreye Olan Etkileri : Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O.1.1.4.1.1. Gürültü le Mücadele: Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil ve Denetleme Şube Müdürlüğü ekiplerince.2.Gürültünün insanlar Üzerine Olan Etkileri Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır 307 .Yerleşim Alanlarında Oluşan Gürültüler: Bu konuda yeterli bilgi bulunmamaktadır.Endüstri Gürültüsü: l merkezi dışında bulunan Organize Sanayi Bölgesi ve dağınık durumda bulunan mermer işleme fabrikaları gibi sanayi tesislerinin. O.1. Bununla birlikte ileriki yıllarda yapılacak proje çalışmalarında gürültünün etkisini azaltmak amacıyla gereken çalışmalar yapılacaktır O.Gürültünün Sosyal Çevreye Olan Etkileri: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O.2.1.

Titreşim: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır 308 .4.1.1.2.4.2.4.O.1.Performans Üzerine Etkileri: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O.1.Fiziksel Etkisi: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O. Fizyolojik Etkileri: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O.3.Psikolojik Etkileri: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır O.1.4.4.

1 6. ………………….1 S. ……………. Merkez ……………. …………….P. Merkez …………………. ………………… Merkez …………….1 6.1 6.1 6. ……………. ………………… …………….1 6.1 6.1 6..1 6.1 6.1 6.1 6. …………….1 6.. …………….1 6. ………………… …………….1 6.1. …………………. Depremler: Afyonkarahisar li ve lçelerinde Son Yüzyılda Meydana Gelmiş Depremler MAG (Magnitüt Değeri) Ms 5.1 6....1 6.1 6.. ……………. ……………. …………….1 6.1 6.1 6. ……………. ………………… …………….1.9 6.1 6.. ……………. AFETLER P. ………………….1 6. ………………… …………….1 6. …………….1 6. ………………….1. …………… Akkoyunlu Hırka …………… Akkeçili Çevlik Küllüce ……………….1 6.1 6.1 6. …………………. ……………. Doğal Afetler P.1 6.1 6.1 6.1 6. ……………. …………….1 6.1 6. …………….1 6. Arıköy Bozan Karaağaçkuyusu …………… Avdan Çakıcı Kabaklı Kızıllı Tuğaylı Yaka Yapağlı Belenpınar Sütlaç Yüksel Yeşilhüyük Duman Bülüçalan Dikici Pınarlı Tekin Yeşilçat Gençali Karahacılı Oğullar Bademli Bilgiç Yelalan Çobansaray Donbay Keklicek Yeşilyurt Kazanpınar Çayüstü Cerityaylası Avşar Afet Tarihi 1925 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 Deprem Bölgesi 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 309 . …………….1 6. Köyü/Mah.1 6.1 6. ……………. …………………. …………………..1 6.1 6.1 6.1 6.N 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40 41 42 43 lçe Dinar Başmakçı Başmakçı Başmakçı Başmakçı Başmakçı Başmakçı Dazkırı Dazkırı Dazkırı Dazkırı Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Kasaba Merkez …………. ………………… …………….

1 6. …………………… ……………….1 6. ………………….8 5. …………. …………… Kayran Mah. Çağlayan Karabedir Gökçeli Akgün Cumhuriyet Ulıköy Bağcılar Burunkaya Kınık Çürüklü Doğanlı Haydarlı Kadılar Karakuyu ncesu Merkez Gökçek Körkuyu Madenler Baraklı Altınova Bostancı ………….4 6..4 6. …………….44 45 46 47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 59 60 61 62 63 64 65 66 67 68 69 70 71 72 73 74 75 76 77 78 79 80 81 82 83 84 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 95 96 97 98 Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Dinar Evciler Evciler Evciler Evciler Evciler Evciler Evciler Kızılören Kızılören Kızılören Kızılören Bolvadin Çay Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bolvadin Bayat Bayat Bayat Bayat Bolvadin Bolvadin Çay Çay Çay Çay Çay Çay Çay Çay …………….1 6.4 6. Türkbelkavak Gülyazı Yenibelkavak ……. …………….1 6. ……………..1 6.4 6.4 6. …………………..4 6.4 6.Karacaören Akpınar Aşağıçaybelen mrallı Yukarıçaybelen Güney Derekarabağ Cumhuriyet Çayırpınar 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 1995 2000 2000 2000 2000 2000 2000 2000 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 6.4 6.8 5.4 6.1 6. ………………….8 5.4 6. …………………. …………….4 6.. ………………… …………. …………….1 6.1 5.1 6.4 6.8 5.1 6.1 6... …………… ……………. ……………. ……………. ……………. ………………… Merkez ……………..4 6. …………….8 6. ………….. ……………. ………………… …………….4 6.4 6.. Hamidiye Karayokuş Kurucaova Orta Karabağ Y.4 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 310 .1 6.1 6.1 6. ………………… ……………. Merkez Pazarağaç Akkonak Karacaören Eber Deresinek ………………….4 6. Çavuş Mah. ………………… ……………..1 6.1 6.1 6.1 6. Dişli Merkez Merkez Merkez Dereçine Yakasenek Yeşilçiftlik Dişli Özburun Merkez ………….1 6.4 6.1 6. ………………… ……………. …………….4 6. ……………. …………………. …………….8 5.1 6.1 6.4 6. ………….8 5.1 6.4 6.4 6. ………………….1 6.1 6. ………………….1 6.

4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6. ………………… Merkez Kocaöz Göynük …………….4 6.4 6. Merkez Akören Merkez Merkez Merkez Merkez Kırca Dereçine Yeşilçiftlik Yakasenek Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Kadıköy Maltepe Pınarkaya Yeşilyurt ………………..4 6.4 6.4 6.4 6. Üçlerkayası …………… Cevizli Çatağıl Karaağaç Karakaya ……….Kalecik Sarık Belkaracaören Çambeyli ……………….4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6. Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Işıklar Gebeceler Salar Sülümenli ……………...4 1 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 1 2 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 311 .4 6. …………….4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6.4 6. Ataköy Çavdarlı Değirmendere Erenler Gözsüzlü Halımoru Karaaslan Kızıldağ Köprülü K. …………….4 6.4 6.99 100 101 102 103 104 105 106 107 108 109 110 111 112 113 114 115 116 117 118 119 120 121 122 123 124 125 126 127 128 129 130 131 132 133 134 135 136 137 138 139 140 141 142 143 144 145 146 147 148 149 150 151 152 153 Çay Çay Çay Çay Çobanlar Çobanlar Çobanlar hsaniye scehisar scehisar scehisar scehisar scehisar Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Merkez Sandıklı Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sincanlı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Sultandağı Şuhut Şuhut Şuhut Şuhut Şuhut Şuhut Şuhut Şuhut …………….4 6.4 6.4 6.4 6. …………….4 6. Çamözü Çukurcak Doğancık Taşköprü Yenikarabağ Çakırözü Çobankaya Dadak lyaslı cikli Oynağan Paşacık Yarışlı 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 2002 6. Merkez ………………… …………….4 6.4 6..4 6.4 6. ………………….4 6.4 6. Boyalı Garipçe Gezler …………….

1967 7 Sultandağı Merkez Doğancık ……… 1967 8 9 Merkez Başmakçı Işıklar …………………. MAG (Magnitüt Değeri) B. limizde bugüne kadar herhangi bir çığ afeti meydana gelmemiştir P.. Yenice …………… Başören Muratlı Afet Tarihi 1959 1988 1992 1999 Yapılan şlemler Herhangi Bir şlem Yapılmamış Herhangi Bir şlem Yapılmamış Afete Maruz Konut Sahipleri Kendi mkanları le Başka Yerlere Yerleşmişler Yer seçimi Aşamasında Not: Yukarıdaki bilgiler l Bayındırlık ve skan Müdürlüğü arşivinde bulunan bilgi ve belgelere göre tanzim edilmiştir.N lçe Kasaba Köyü/Mah. ……………. Heyelan ve Çığlar: Afyonkarahisar li ve lçelerinde Bügüne Kadar Meydana Gelmiş Heyelan ve Çığlarla lgili Olarak Yapılan şler S. Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Etüt Proje Kapsamında Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış 1 hsaniye ……………..1.3.1. Seller: Afyonkarahisar li ve lçelerinde Bügüne Kadar Meydana Gelmiş Sel Baskınları S. …… Akpınar 1970 1983 10 Merkez Merkez Kızıldağ 1983 312 . Ablak 1960 2 Merkez Merkez Değirmendere 1962 3 Merkez Merkez Kızıldağ 1963 4 5 Bolvadin Dazkırı …………….Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü Ulusal Deprem zleme Merkezi nternet Sitesinden alınmıştır P.N 1 2 3 4 lçe Merkez Sultandağı Şuhut Dinar Kasaba Dereçine Merkez ……………. Karayokuş Yüreğil ……… 1966 1966 6 Çay Deresenek ….2.Ü. Köyü/Mah.Not : Yukarıdaki bilgiler l Bayındırlık ve skan Müdürlüğü arşivinde bulunan bilgi ve belgelere göre tanzim edilmiştir. Afet Tarihi Bakanlığımızca Yapılan şlemler Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış ……..

Kızıllı Dereköy 1991 1991 Yapılmış ……. halkın orman yangınlarına karşı hassasiyeti ve gereken önlemleri zamanında alınması nedeniyle son on yıllık periyot içinde kayda değer büyük bir orman yangını vuku u bulmamış. …………….Normal Baltalık.Bozuk Baltalık ve 7.16 adedi muhtelif sebeplerden çıkmıştır.8.Normal Koru. *Otlak Yangınları.3 Ha.1 adedi Piknik. ………………….22 Ha. Dadak Kızılören Akyarma 1998 1999 1999 21 Bolvadin …………….Bozuk Koru. halkın orman yangınlarına karşı hassasiyeti ve gereken önlemleri zamanında alınması nedeniyle son on yıllık periyot içinde kayda değer büyük bir orman yangını vuku u bulmamıştır. *Bu yangınlarıan 3 adedi Anız.müdahale edilmekte ancak kayıtlara alınıp form düzenlenmediğinden miktar olarak belirtilememektedir. . Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Etüt Proje Kapsamında Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Etüt Proje Kapsamında Etüt Proje Kapsamında 16 Merkez 17 Şuhut Merkez Merkez Kızıldağ Paşacık 1992 1992 18 Şuhut 19 Dazkırı 20 Evciler Merkez …………….Orman Yangını olarak görülmediğinden.Sadece geniş tarım arazilerinde meydana gelen anız yangınları tehlike arz etmekte olup bunlarında tedbirleri zamanında alınmış ve alınmaya devam edilecektir.8 Ha. 313 .Ağaçlandırma Sahası olmak üzere Toplam 22. Orman ve Otlak ve Sazlık Yangınları: *2004 Yılında 22 Adet Orman Yangını çıkmış olup.25 Ha. 7.02 Ha.S.2 adedi Çoban Ateşi. Alan yanmıştır. Ortakarabağ Hak sahiplerine 7269 sayılı 1968-1969 Kanun kapsamında konut yapılmış Not: Yukarıdaki bilgiler l Bayındırlık ve skan Müdürlüğü Arşivinde bulunan bilgi ve belgelere göre tanzim edilmiştir.01 Ha. Akçadere Akpınar 1987 1991 14 Dinar 15 Emirdağ …………….1. Dazkırı şletme Şefliğimiz ormanları yerleşim merkezlerine olan mesafesi.0. Tarafından Dere slahı 12 Sandıklı 13 Başmakçı ……………..Sadece geniş tarım arazilerinde meydana gelen anız yangınları tehlike arz etmekte olup bunlarında tedbirleri zamanında alınmış ve alınmaya devam edilecektir.4. P. Dinar şletme Şefliğimiz ormanları yerleşim merkezlerine olan mesafesi.11 Şuhut Merkez Paşacık 1984 Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Hak Sahiplerine 7269 Sayılı Kanun Kapsamında Konut yapılmış Etüt Proje Kapsamında D.0.

kimyasal (NBC) maddelerin ölçüm hizmetlerini imkanlar ölçüsünde yürütmek. Arama ve kurtarma faaliyetlerine katılan yerli ve yabancı. Sorumluluk sahamızdaki il ve ilçelerde olası afet anında en seri şekilde ulaşabilmek için haberleşme. Denize Dökülen Petrol ve Diğer Tehlikeli Atıklar: limizde tehlikeli maddelerle ilgili herhangi kaza yaşanmamıştır P. Diğer Afetler P. ki müdürlük görev esnasında bağımsız veya koordineli çalışmaktadırlar. S V L SAVUNMA ARAMA VE KURTARMA B RL K MÜDÜRLÜĞÜNÜN. tatbiki. 2. kurtarma.Savaşta. büyük yangınlarda ve önemli kazalarda. arama.2. ilgili birimlere ulaştırmak. NBC maddelerinin temizlenmesine (dekontaminasyon) yardım etmek. afetlerde ve kazalarda. toplanma. Bu plan gereğince olası afet durumunda ilimiz dahilindeki Müdürlüklerin görev ve yetkileri belirlenmiş olup .Savaşta.3. kurtarma ekipleri ile gönüllü kişi ve kuruluşların çalışmalarını koordine etmek.1.1.3. Fırtınalar: limizde fırtına sebebi ile afet olmamıştır. A . Tehlikeli Maddeler: limizde tehlikeli maddelerle ilgili herhangi kaza yaşanmamıştır P.2.2. yükleme ve intikal tatbikatları yapmak. ilkyardım ve sosyal yardım hizmetlerini yürütmek. Afyonkarahisar ilinde. Kamu ve Özel Kuruluşların arama ve kurtarma hizmetlerinde görevlendirilen ekipler ile gönüllü kuruluş ve kişilerin eğitimlerini bakanlık veya valiliğin uygun görüşü ile yapmak. biyolojik.6.2. istek yapılması halinde veya gerektiğinde yurt dışında meydana gelecek afetlerde de kurtarma ve yardım faaliyetlerine katılmak. P.3.2.GÖREVLER 1.1. Ormanlar Üzerinde Biyotik veya Abiyotik Faktörlerin Etkileri: P. bilgi ve becerileri ilefizikikabileyetleriniartırmakvegöreve her an hazırlıklı bulunmaları için haftalık. Afyon Valiliğince açılacak kurslarda kurtarma. aylık. 314 . yıllık eğitim programlan hazırlamak. Kamu ve Özel Kuruluşların arama ve Birlik personelinin nazarı. l Sivil Savunma Müdürlüğü Sivil savunma Arama ve Kurtarma Birlik Müdürlüğü bulunmaktadır. afetlerde. Afetlerin Etkileri ve Yardım Tedbirleri: limizde afetlerin etkileri ve olası afetlere karşı alınacak tedbirler konu başlığı ile belirtilen listedeki 3.lçe Afet Acil Yardım Planı” bulunmaktadır.1 Sivil Savunma Birimleri:.P. P. ilkyardım ve sosyal yardım konularındaki tatbiki bölümlerde yardımcı olmak. madde ile ilgili olarak 88/12777 sayılı Afetlere lişkin Acil Yardım Teşkilatı ve Planlama Esaslarına Dair Yönetmelik Hükümlerine göre Sivil Savunma Müdürlüğünce düzenlenmiş olan l. uygulamasını sağlamak.5. P. aralarında üstünlük durumu söz konusu değildir. nükleer. Eğitim amacı ile yurt içi ve yurt dışında yapılacak eğitim ve tatbikatların. çeşitli hizmet gruplarında görev üstlenmiş olan Sivil Savunma Müdürlüğü ile koordineli bir çalışma yapılması sağlanmaktadır. Radyoaktif Maddeler: limizde herhangi radyoaktif madde kazası yaşanmamıştır. ki ayrı müdürlük birbirinden bağımsız olup.

Çıkan yangınların istatistiki bilgileri tfaiye Müdürlüğünde tutulmakta olup. lkyardım Servisleri: limizde mevcut olan ilkyardım istasyonları: 1. Afyonkarahisar Merkez ilçe Başmakçı Bayat Bolvadin Çay Dazkırı Dinar Emirdağ scehisar Sandıklı Sincanlı Şuhut ilçelerinde 1 istasyon olarak görev yapmaktadır. yukarıda sayılan sağlık kuruluşlarının çalışmalarını kontrol etmek.2 merdivenli araç. P. Yangın Kontrol ve Önleme Tedbîrleri: Afyon Belediyesince işyeri açmak için müracaatta bulunan vatandaşlarımızın işyerleri Belediyemiz tfaiye Müdürlüğü elemanlarınca kontrol edilmekte olup. 9. 7. gerekli malzemenin envanter kayıtlarını tutmak.7 arazöz ve 2 adet pikap bulunmakta olp. bu konuda ilgili birim. 11. uygulanması ve değerlendirmesini yapmak. 12.3.) gibi kuruluşlarla tfaiye Müdürlüğümüzce yangın söndürme ile ilgili ortaklaşa tatbikatlar yapılmaktadır. 2 istasyon lkyardım stasyonlarının Başlıca Görevleri: Yıllık hizmet plan ve programlarını ve ilin afet planını hazırlamak.yangın merdiveni.Hava Meyan Komutanlığı.4. Acil sağlık hizmetlerinin il düzeyinde organizasyonu. ilgili birimler ve istatistik şubesi ile işbirliği içerisinde hizmet değerlendirmesi yapmak.Kapalı ve Açık Cezaevi vs. 2.500. 6.Belediyemiz tfaiye Müdürlüğünde toplam 52 personel.ilimiz ve çevre beldelere ve köylere de hizmet verilmektedir. 4. P.Bakanlık veya Afyon Valiliğince verilecek diğer görevleri yapmak.ne kadar maddi hasar meydana geldiği. resmi ve özel kuruluşlarla işbirliği yapmak. P. 3.2.erken uyarı sistemi.yangın dolapları ve paratöner “Yıldırım önleyici”) işyerinin nevine göre temin ettirilmekte ve bu şekilde meydana gelebilecek yangınlara karşı gerekli önlemler aldırılmaktadır.3. Afetzedeler ve Mültecilerin Yeniden skanı: limizde afetzedeler ve mültecilerin yeniden iskanı ile ilgili yapılmış çalışmalar bölümünde Bayındırlık ve skan l Müdürlüğüün mültecilerin iskanına ilişkin bir çalışması mevcut değildir.yangının çıkış sebebi ve diğer bilgiler kayıt altına alınmaktadır. 10.Türk telekom. 8. Kiralama . 315 .3. hizmetlerin gerçekleşmesi için lüzumlu insan gücü planlamasını yapmak. depolama ve dağıtım hizmetlerini sağlamak. 5. hizmetlerinin yürütülmesi için gereken organizasyonu ve eşgüdümü sağlamak.3. buralardaki çalışmaların niceliği ve niteliği hakkında veri toplamak.Ayrıca havaların ısınması ile ağaçların bol olduğu Hıdırlık Mesire yeri ve çevresine atılan cam ve şişe parçaları ile yangına sebebiyet verecek her türlü malzemenin zaman zaman temizliği yapılmaktadır. Bayındırlık ve skan l Müdürlüğü Afetzedelerin iskanına ilişkin olarak ise Afet Acil Yardım Planında belirlenen 2 Hizmet grubunda ( Ön Hasar Tespit ve Geçici skan Hizmetleri Grubu ile Satın Alma . El Koyma ve Dağıtım Hizmetleri Grubu ) çalışmalar yapmaktadır: limizde meydana gelen 03 Şubat 2002 Çay-Bolvadin-Sultandağı depreminde afetzedelerin iskanına ilişkin yapılan çalışmalar .Yangına karşı önlemler (Yangın Söndürme cihazları. tespit olunan aksaklıkların düzeltilmesini sağlamak gibi genel hizmetlerle birlikte vatandaşlardan gelen hizmet çağrılarını değerlendirerek talep edilen sağlık hizmetini etkin ve düzenli bir halde gereken kişilere sunmaktır. stihkam Ana Depo Komutanlığı.Çıkabilecek muhtemel yangınlara karşı diğer kamu kurum ve kuruluşları ile (Sivil Savunma Müdürlüğü. ihtiyaç duyulanların temin.

3. Niteliklerine göre tehlikesizce taşınması için gerekli şekilde ambalajlanmış olacaktır. usul ve şartlara uymaları zorunludur.5. buralardaki yol . trafik güvenliğini sağlamak üzere bunları taşıtan ve taşıyanların aşağıdaki esas. Elektrik donanımları kısa devre. mal sahibi veya hizmetliden başkası : “bindirilmeyecektir. kendi kendine veya kolayca ateş alıcı. P.yüksekten düşürülmemesi. yanıcı. araç sürücüsü.Akaryakıt taşıyan araçların sarnıçları üzerine taşınan maddenin adı da yazılacaktır. yuvarlanmaması. yiyecek ve diğer malzemelerin Kızılay’ dan temini sağlanmış. afetzedelerin mağduriyetlerinin giderilebilmesi için Valilikçe toplanan yardım paralarının dağıtımı yapılmıştır. Tehlikeli maddelerin. Bakanlıkça afetzede niteliği taşıyıp haksahibi oldukları kabul edilen köy yerleşik alanı içinde oturan haksahiplerinin E. patlayıcı madde bulunan kapların sarsılmaması. resmi ve özel tüm yapılar ile hayvan barınaklarındaki hasarlar tespit edilmiştir. Ambalajların bozulmaması. Geçici iskan yerleri belirlenmiş . Patlayıcı.Y yöntemiyle (evini yapana yardım) Bakanlığın teknik elemanlarının denetimi altında kalıcı konutlarını kendileri yapmaları sağlanmıştır. yakıcı. binalarını kendi imkanları ile onarmak isteyenlere onarım yardımı. Tehlike yaratacak derecede ambalajı bozulan ve zedelenenler yüklenmeyecek. Sürücünün kolayca kullanabileceği yerde ve her an kullanılabilir durumda belirlenen nitelikte 2 yangın söndürme cihazı bulundurulacaktır.. ilçe . Tehlikeli madde taşıyan araçlarla ilgili olarak. prefabrikler (konteynırlarla) kurulmuştur.Can güvenliği bakımından oturulması sakıncalı olan . aydınlatma cihazı ve benzerleri gibi alev ve kıvılcım çıkaran şeyler kullanılmayacak. su .Geçici iskan tedbirlerini kendileri almak isteyenlere kira yardımı . yüklenmesi. Okul ve diğer resmi binalar veya misafirhanelerin çalışmalar süresince tahsisi sağlanmıştır.Ön hasar tespitleri ve kesin hasar tespitleri yapılarak konut . Tehlikeli ve Zehirli Maddelerin Sınırlararası Taşınmağı çin Alınan Tedbirler: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na dayalı olarak hazırlanıp 25/06/1998 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 132.Bu Yönetmeliğe göre.Y. Maddesi gereği Tehlikeli Maddelerin Taşınması sırasında alınacak tedbirlerin neler olduğu ve uyulması gereken kurallar belirtilmektedir. zehirli ve radyoaktif maddeler ile bunların benzerleri tehlikeli madde sayılır. Araca başka bir yük alınmayacak. parlayıcı. fiziksel ve kimyasal yapı ve nitelikleri bakımından patlayıcı. elektrik gibi hizmetler ilgili kuruluşlara yaptırılmış bu alanlara geçici iskan barakaları . battaniye . kontak yapmayacak ve kıvılcım meydana gelmeyecek şekilde düzenlenmiş ve izole edilmiş olacaktır. onarılması gereken veya ve yıktırılması gereken binalar belirlenerek gereğinin yapılması için ilgili Kaymakamlıklarına bilgi verilmiştir. Haksahiplerinin kalıcı konutlarının yapımı devam etmektedir. çakmak. Afetzedelerin kısa süreli geçici iskanları için ihtiyaç duyulan çadır . Ön ve arka yanlarına kırmızı renkte zemin üzerine boyu yirmi ve çizgi kalınlığı iki buçuk santimetreden az olmayan beyaz renkte “TEHL KEL MADDE” yazısı yazılacak ve ayrıca ön ve arka taraflarına kolayca görülebilen 30x30 santimetreden küçük olmayan kırmızı renkte birer bez asılacaktır. Bakanlıkça belirlenen limitler içinde nakdi yardım yapılmıştır. 316 . Bakanlıkça afetzede niteliği taşıyıp haksahibi oldukları kabul edilen belediye sınırları içinde oturan (il . yanıcı ve yakıcı olanlarla kolayca kendi kendine ateş alan maddelerin yüklenmesi ve boşaltılması sırasında bulundukları yere 30 metre mesafe içinde sigara ve benzerleri içilmeyecek. TEHL KEL MADDELER N TAŞINMASI: MADDE 132 . Park etme veya duraklama halinde. boşaltılması ve taşınmaları sırasında ilgili mevzuat hükümlerinin yerine getirilmesi yanında. ayıklama yapılarak gerekli tedbirler alınmadan yola devam edilmeyecektir. araçların içine 6 voltu geçmeyen pilli fener dışındaki aydınlatma cihazları ile girilmeyecektir. hizmetli veya bir bekçinin gözetiminde bulundurulacaktır. kibrit. bu durum taşıma sırasında meydana gelecek olursa. kaymaması ve sürüklenmemesi için gerekli tedbirler alınacaktır. belde sınırları) haksahipleri için Bakanlığın onayı ile kurulan inşaat kontrol amirliği tarafından ihale yöntemiyle kooperatifler kurulmuştur. Ayrıca Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 132 maddesi aşağıda açıklanmaktadır.

usul ve şartlar Bayındırlık ve skân Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğünce çıkarılan “Tehlikeli Maddelerin Karayolu ile Taşınması Hakkında Yönetmelik”te gösterilmiştir. boşaltma ve taşınmalarına ilişkin diğer esas. Radyoaktif maddelerin yüklenmesi. işaret ve malzemelerden. kaza halinde müdahale ve ilk yardım amacıyla gerekli malzemeler. yerleşim birimleri dışındaki karayollarında diğer araçlara en az 50 metre mesafe bırakarak izlemek ve duraklama halinde aralarında 20 metrelik mesafe bulundurmak zorundadır. Tehlikeli maddelerin. gerekli güvenlik tedbirleri alınmış olacaktır. Tehlikeli atık taşıyan araçların üzerinde aşağıdaki belirtilen belge. Tehlikeli atık taşımacılığı yapan taşıt sürücüsünün uluslararası eğitim sertifikası. Taşıdığı atığın tehlikelilik özelliğine göre tehlike etiket ve işaretleri.6. aktarılması ve depolanmaları. nitelik ve özellikleri. Araçların. Araçların çalıştırılması amacıyla depolarında sabit tanklarında bulundurulan veya soğutma cihazları gibi cihazların çalıştırılmasında kullanılan akaryakıtlar hakkında Karayolları Trafik Kanunu ve bu Yönetmelikteki hükümler uygulanmaz. motor çalışır durumda bulunmayacak. uluslararası taşımacılıkta ise aynı Yönetmelik Ek: 9-A’da verilen ve ilgili onayların yer aldığı uluslararası taşımacılık formları. bulundurulması zorunludur. P.3. g) Yükleme ve boşaltma sırasında kalabalık olmayan yer ve uygun zaman seçilecek.f) Bu araçların sürücüleri. boşaltılması ve taşınabilmesi için ayrıca Atom Enerjisi Komisyonundan izin alınması mecburidir. kaza anında insan ve çevre sağlığına olabilecek olumsuz etkilerinin en aza indirilmesi için alınacak tedbirlerin yer aldığı Türkçe bilgi formları ve gerekli malzemeler. Tehlikeli atıkların yurtiçinde taşınması durumunda Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği Ek: 9-b’de verilen ve ilgili onayların yer aldığı atık taşıma formları. Taşınacak atığın fiziksel ve kimyasal özelliği. Hayvanla çekilen araçlarda geceleri tehlikeli maddeler taşınamaz. Afetler ve Büyük Endüstriyel Kazalar: limizde endüstriyel madde kazası yaşanmamıştır 317 . yükleme. Tehlikeli atık taşıyan araçlara ve bağlı bulundukları firmaya ait ilgili valilikçe onaylanmış “Lisans Belgesi”. cins.

318 .Şehir içme suyu otomatik klorlama cihazı ile 24 saat kesintisiz 3 mg/lt miktarında klorlama yapılmaktadır.1. Ø 100 – 90 mm muhtelif miktarda PVC boru cinsinden inşaa edilmiştir. projesi gereği Ø 600 – 125 mm Muhtelif miktarda AÇB boru.1. 2. Periyodik olarak bakiye klor ölçümü yapılmaktadır. Şehir şebekesinin 60 km.2. SAĞLIK VE ÇEVRE R.2.Bulaşıcı Hastalıklar: R.si Ø 80-150 mm Çapında muhtelif miktarlarda P K Boru olup diğer kısmın.1. 1 1 141 174 252 4 VEREM SAVAŞ D SPANSERLER HALK SAĞLIĞI LABORATUVARI SAĞLIK MESLEK L SELER 3 1 10 R.1.dir. Depo Kapasitesi 11. Kullanma ve Sulama Suları: Şehir içme suyu kapasitesi 580 lt/sn. çme.Sağlık Kurumlarının Dağılımı: SAĞLIK KURUM ve KURULUŞLARI DEVLET HASTANELER (FAAL) SAYISI 13 DOĞUM ve ÇOCUK BAKIMEV HASTANES GÖĞÜS HASTALIKLARI HASTANES SAĞLIK OCAKLARI (FAAL) KÖY SAĞLIK EVLER MAHALLE SAĞLIK EV ANA ÇOCUK SAĞLIĞI ve A LE PLANLAMASI MRK.1.Temel Sağlık Hizmetleri R.R.1.500 m3 Şehir şebeke uzunluğu yaklaşık olarak 394 km.

Sağlık Müdürlüğü.2.analiz sonuçları değerlendirilmektedir.Zoonoz Hastalıklar: limizde 2004 yılında insanlarda görülen zoonotik hastalıklar : Hastalığın Adı Kuduz Brusellosis Leptospirosis Antraks Salmonellosis Tüberkülosis Uyuz Chlamydiosis Listeriosis Q Humması Sıtma Toxoplazma Ekinokokkosis Sistiserkoz Distamatosis Kalazar Leishmaniosis Trichomoniasis Teniasis Ascaridiosis Trişiniosis Shigellosis Tuleramie 2 2 3 1 34 74 1 162 Tutulan Sayısı Ölen Sayısı R.süt.2.bakteriyolojik.3. 319 . kimyasal.mikrobiyolojik.Denizler: limizin denize kıyısı bulunmamaktadır R.R.Gıda Hijyeni: Şehrimizde üretimi yapılan et.1.1.3.1.fiziksel analizleri limiz Halk Sağlığı ve l Gıda Laboratuvarı.Belediye Başkanlığınca 560 sayılı kanun hükmünde kararname gereği periyodik olarak numune alınmakta olup.şekerleme ve diğer gıdalarla birlikte şehrimiz dışında üretimi yapılıp satışa sunulan gıda ürünlerinden Tarım l Müdürlüğü.Ankara Hıfzıssıhha da tahliller yapılmakta.2.

Aşılama Çalışmaları : AŞI SONUÇLARI Ç ZELGES L : AY : YIL: AFYONKARAH SAR OCAK-ARALIK 2004 Sağlık Kuruluşu : Toplam Nüfusu :645.500 AŞI D FTER BOĞMACA TETANOZ AŞISI TOPLAM DBT YAŞ GRUPLARINA GÖRE YAPILAN DOZ SAYISI 0 Yaş(0-11 1-4 Yaş(12-59 5-9 Uygulama Ay) Ay) YAŞ 10-14 YAŞ 15 YAŞ Üzeri I II III R 36109 I II III R 11403 11884 12284 35571 I R 10836 44 I R 11224 11224 I II III 12993 12447 11723 37163 10836 11497 12187 12425 44 53 47 9647 9791 44 53 48 9555 9700 110 7 117 206 55 55 48 103 233 384 202 189 3668 3857 42 37 24 103 12959 87 1 1 48 33 27 108 13587 0 7594 1666 793 1089 179 89 3816 0 478 440 302 1220 959 TOPLAM 11541 12240 12472 9647 45900 11447 11937 12332 21669 57385 10946 7 10953 1498 11469 3668 15137 13609 13060 12309 38978 26546 0 9232 7865 5953 2675 687 323 26735 POL O AŞISI TOPLAM POL O KIZAMIK AŞISI TOP.014 663.KIZAMIK PPD BCG AŞISI TOPLAM BCG 12114 12114 HEPAT T B AŞISI TOPLAM DT AŞISI TT OKUL D ĞER TT 15-49 YAŞ KADIN TETANOZ AŞISI TOPLAM TT 4 TT 1 TT 2 TT 3 TT 4 TT 5 161 6199 5160 1586 508 234 13687 501 972 320 .4.1.R.129 SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ Aylık 0-11 Ay Nüfus :13.

95 25.6.7.77 19. Aile Planlaması Çalışmaları: 2002 YILI HAP CONDOM ENJEKS YON RA 7988 kişi 18527 kişi 4414 kişi 3268 kişi 2003 YILI 9489 kişi 22191 kişi 1131 kişi 3082 kişi 321 . Yaş ve Cins Gruplarına Göre Dağılımı: YAŞ 0-7 GÜN 8-28 GÜN 29-364 GÜN 1-4 YAŞ 5-9 YAŞ 10-14 YAŞ 15-24 YAŞ 25-44 YAŞ 45-49 YAŞ 50-64 YAŞ 65+ YAŞ TOPLAM C NS YET ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN ERKEK KADIN 2000 48 26 10 16 100 82 23 15 7 5 11 2 34 10 85 38 49 19 239 149 779 768 1385 1130 2001 37 38 11 14 72 75 17 13 11 3 5 5 25 20 65 40 42 20 222 126 735 698 1242 1052 2002 44 17 10 13 52 54 25 12 10 5 4 5 21 13 49 24 35 30 205 130 798 726 1253 1029 2003 31 19 8 7 53 36 16 16 6 3 7 0 15 12 43 22 26 20 181 123 718 654 1104 912 2004 34 14 13 9 48 42 16 12 6 5 3 3 20 14 60 51 44 10 231 133 791 788 1266 1081 R.R. Bebek Ölümleri: YILLAR YIL ORTASI NÜFUSU 650882 658552 662016 666129 663741 CANLI DOĞUM SAYISI 9201 8530 7485 7072 8346 ÖLEN BEBEK SAYISI 282 247 190 154 160 Bebek ölüm Hızı(1000'de) 30.5.38 21. Ölümlerin Hastalık.1.1.17 2000 2001 2002 2003 2004 R.1.64 28.

Bu araştırmaların sonucu olarak asit depolanmasının insan sağlığı üzerinde dolaylı ve dolaysız olmak üzere 2 tür etkisi belirlenmiştir. Azot bileşikleri ise bitkilerin özümseyeceği miktardan fazla olduğu zaman toprağın asitleşmesinde rol oynamaktadır. Yağmurun amonyum içeriği toprakta.R. sülfürdioksit ve yağışın sulandırdığı bu asitten dolayı bozulma gösterir. Toprağın yapısında bulunan kalsiyum. Kentsel Hava Kirliliğinin nsan Sağlığı Üzerine Etkileri ATMOSFERDE AS TLEŞMEYE NEDEN OLAN K RLET C LER Kükürt Oksitler ( SOX) Hava kirletici emisyonların en yaygın olanı kükürtdioksit (SO2) dir. asidik nemle tepkimenin sonucunda. hayvan ve insana ulaşıp toksik etkiler yaratmaktadır. su havzalarında ve göllerde nitrifikasyon yapan bakteriler ve oksijen sayesinde amonyum nitrit asite dönüştüğünde yağmurun asiditesini ayrıca 4 kat artırmaktadır. Azot Oksitler (NOX) NOx’ in atmosferdeki bulunuşu yaklaşık olarak yarı yarıya taşıt egzosu ve sabit yakma tesislerinden dolayıdır. Son yıllarda Danimarka’ da yapılan bir araştırmayla amonyak buharlaşmasının güneş radyasyonuna maruz kaldığında atmosferdeki nitrik asit oluşumuna katkısının ihmal edilemeyecek boyutta olduğu belirlenmiştir. göz ve solunum sistemindeki direkt etkileri dikkat çekicidir. kurum. toprağın zayıflamasına ve zirai verimin düşmesine neden olmaktadır. Her yıl tonlarca SO2 çeşitli kaynaklardan yayınlanarak. magnezyum gibi elementleri yıkayarak taban suyuna taşımakta. pH 4. açık metal yüzeyler. yıllık ortalama 60 mg/m 3. endüstriyel faaliyetler sonucu oluşan asit nemidir.1.2. besin zinciri ya da içme suyu yoluyla bitki. günlük ortalama 150 mg/m3 . Tarihi yapılar. Ağaç köklerinin besin toplama yeteneğinin bozulmasının sorumlusu da gene asitleşme sonucunda toprakta harekete geçen alüminyumdur. nitrik asit (HNO3) oluşumuyla sonuçlanan zincirleme reaksiyonları tamamlarlar. AS T YAĞMURLARININ ÇEVRE ÜZER NDEK ETK LER Asit yağmuru toprağın kimyasal yapısını ve biyolojik koşullarını etkilemektedir. Atmosferdeki HNO3 oluşumu ise asit yağışının oluşmasını etkiler. Bu güne kadar yapılan araştırmalar henüz asit depolanmasının insanlar üzerinde dolaysız bir etkisini belirleyememiştir. atmosfere karışmaktadır.6’ ya kadar asitlenmiş göl sularında insan ve tavşan denekleri üzerinde yapılan araştırmalarda belirli bir takım etkiler belirlenmiş. maksimum SO2sınır değerleri. binalar. Asidik zerrecikler genellikle sülfürdioksit ve nitrikoksitlerin atmosferdeki dispersiyonu ile oluşur. 2 Kasım 1986’ da yürürlüğe giren “Hava Kalitesini Koruma Yönetmeliği” ne göre mahalli çevre birimlerinde uzun vadeli. is. Büyük şehirlerin çoğunda insan yapısı bina ve anıtlara asit yağmurlarının yaptığı zararın göstergesi çoktur. pH’ ın 4 ten düşük olduğu değerlerde gözde tahriş ve kızarıklık oluşmuştur. Bununla beraber deri. Bu emisyonların en önemli bölümü elektrik üretmek amacıyla çok büyük miktarlarda kükürtlü katı ve sıvı yakıtlar yakan termik santrallerden meydana gelmektedir. Toprağa ya da göl yataklarına inmiş civa. Sonuçta oluşan nitrik ve sülfürik asit diğer partiküller (toz. AS T YAĞMURLARININ NSAN SAĞLIĞI ÜZER NDEK ETK LER Temmuz 1984’ de Berlin’ de Dünya Sağlık Örgütü’ nün (WHO) Avrupa Bölgesel Toplantısında çeşitli gruplar tarafından sunulan araştırmalar asit yağmurlarının insan sağlığı üzerindeki etkileri konusunda ilginç sonuçlar açığa çıkmıştır. Çevre Kirliliği ve Zararlarından Oluşan Sağlık Riskleri: R. Toprağın asitleşmesine en çok katkıda bulunan maddeler. atmosferde birikme sonucu toprağa geçen kükürt bileşikleridir. Asitleşmenin çevre üzerinde dolaylı olmakla birlikte yine çok önemli etkilerinden biri de.2. boya kaplamalar ve bazı plastikler. Bu partiküllerin direkt olarak solunması bu asidik yapıların doğrudan 322 . duman vs) üzerine yapışır. 1 saatlik ortalama 450 mg/m3 tür. kadmiyum ya da alüminyum gibi zehirli maddelerle tepkimeye girebilmekte ve normal koşullar altında çözünmez sayılan bu maddeler. kış mevsimi ortalaması 120 mg/m3 . Bu gazlar atmosferde doğal gaz çevrimine girerek.

ağır metaller. bronşiyal mukoza silialarının temizleme hızında artış. Çeşitli tozların deri dokusunun üzerindeki delikleri terle birleşip kapamasıyla deri solunumuna mani olması (hava kirliliğinden dolayı vücutta solunum zorluğu başlar). EM SYONLARIN NSAN SAĞLIĞI ÜZER NE ETK LER Fosil kökenli yakıt kullanan enerji üretim tesislerinden kaynaklanan hava kirliliğinin “ nsan Sağlığına Etkileri” aşağıdaki başlıklar altında toplanmaktadır: 1. SO2. Bu olumsuz etkiler sonucunda ortaya çıkan önemli rahatsızlıklar arasında. solunum yolları epitel dokusunda kalınlaşma gibi sağlık problemleri örnek olarak verilebilir. Kronel Bronşit 4. Kalp Hastalıkları 7. toprak. Akciğer Kanseri 2. Çeşitli tozların vücuttaki birikiminden doğan iştahsızlık ve neticesinde. ruhsal bozukluklar vb. kronik bronşit vakalarında artış. anfizem ve diğer akciğer hastalık semptomları meydana gelir. halk sağlığının korunabilmesi amacıyla 500 µ g/m3/10 dakika kükürt dioksit sınır değerinin aşılmaması tavsiye edilmektedir. Kükürt dioksit ve atmosferdeki ürünleri irritan etki gösterirler. 14. Romatizma 12. Kirli havanın altında yaşayan insanlarda aşırı derecede ihtiyarlama belirtileri görülmesi 11. Solunan yüksek konsantrasyondaki kükürt dioksitin %95'i üst solunum yollarından absorbe olur. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından. Hava kirliliği içinde yaşan insanlarda cinsiyet bozukluğu başlaması 13. Raşitizm 5. Göz Yanmaları 8. Bunun sonucu olarak. her birinin ayrı ayrı yaptığı etkilerden daha fazladır. PM ve Asit Aerosollerinin Sağlık Üzerine Etkileri Kükürt dioksit. Bu asidik yapıdaki tozlar ve gazlar nemli ve sıcak akciğer alueollerinde kimyasal olarak kana geçebilirler. Erkeklere oranla daha fazladır. Eklem Romatizması 6. vücudun zayıf düşerek zafiyete uğraması ve hastalığın vücudun direncini zayıflatması 10. partiküler madde ve asit aerosolleri doğrudan doğruya solunum yollarınıetkilerler. yer altı suları. Nefes Darlığı 9. Asit yağmurlarının insanlar üzerindeki dolaylı etkileri yüzey ve içme suları. bronşit. Asit aerosolleri ile partiküler maddelerin de akciğerlerden alveollere kadar taşınmasınedeniyle bu kirleticilerin birarada bulunduklarında yaptıkları olumsuz sağlık etkileri. Yapılan hesaplamalarda bu değer maksimum 1 saatlik ortalama değer olan 350 µ g/m3'e eşdeğer 323 . Hamile kadınlarda daha çabuk gözükür. Hamile kadınlar düşük yapabilir 15.akciğerlere kadar gitmesine neden olmaktadır. pulmoner fonksiyon bozuklukları. sinirlilik. Hamile olduğu için zehirlenme oranı yüksektir. Kan zehirlenmesi başlar. Suç işleme oranında artış. Bronşit 3. bitkiler ve balıklar üzerindeki etkilerine bağlı olarak bu unsurların kullanılması sonucunda uzun vadede insan bünyesinde asidik depolanmaya neden olur.

normal ve bronşitli kişilerde akciğer fonksiyon değişimleri gözlenmiştir. 940 µ g/m3 Konsantrasyona maruziyette ise akciğerlerin bakteriyel enfeksiyonlara karşı hassasiyetinin artması ve biyokimyasal değişimler gözlenmektedir. kaynama noktaları sırası ile 110°C ve 200°C dir. nsan sağlığını geniş çapta olumsuz yönde etkileyen metaller arasında atmosferde yaygın olarak bulunan. endüstriyel işlemler.2 µ g/ml limitini aşması ile kan sentezinin inhibasyonu. yenilen yiyecekler. diğer bir kısmının konsantrasyonu ise insan sağlığını tehdit edecek boyutta olmadığından önem göstermez. Azot dioksitin bulunduğu ortamlarda diğer kirleticilerin ve özellikle ozonun bulunması durumunda.2 µ g/ml limitini aşması durumunda olumsuz sağlık etkileri gözlenir. 1.3-0. Diğer metallerin bir kısmı insan yaşamında temel yönden önem taşır. 0. bronşiyel ve pulmoner bölgelerdeki hücrelerde anormal değişiklikler. astımlı kişilerde aynı şikayetler 940 µ g/m3 konsantrasyon seviyesinden itibaren başlamaktadır. insan sağlığı üzerinde toksik etki gösterir. normal ve sağlıklı kişilerde 1880 µ g/m3 konsantrasyonundan itibaren başlarken. Tetraetil kurşun ve tetrametil kurşunun her ikisi de renksiz sıvı olup. Havadan solunum yolu ile alınan partiküllere ek olarak.2 µ g/ml limitinin aşılmasından sonra ise yetişkinlerde geri dönüşü mümkün olmayan beyin hasarları meydana geldiği belirlenmiştir. 3000-9400 µ g/m3 konsantrasyonlarına 10-15 dakika süre ile maruziyet sonucunda. Kurşunun tetraetil veya tetrametil gibi organik komponentlerinin yakıt katkı maddesi olarak kullanılmalarınedeniyle kirletici parametre olarak önem gösterirler. Kurşun : Mavimsi veya gümüş grisi renginde yumuşak bir metaldir. içilen su aracılığı ile de önemli miktarda metalik partiküler maddeler vücuda alınmaktadır. Kurşunun farklı enzim sistemleri ile etkileşim göstermesi nedeniyle bir çok organ veya sistem. Uçuculuklarının diğer petrol komponentlerinden daha fazla olması nedeni ile ilave edildiği yakıtın da uçuculuğunu artırırlar. Azot dioksit maruziyeti sonucunda oluşan şikayetler. Belirli limitlerin dışında bulunabilecek her türlü metal. Atmosfer kirliliğinin bir bölümünü oluşturan metaller. 0. 324 . beyin kalp gibi hassas organ ve dokularda fonksiyon bozuklukları meydana gelir. kurşun birikimi için odak noktalarını oluştururlar.8 µ g/ml limitlerinde duyu ve motor sinir iletişim hızında azalma. Kadmiyum. Kandaki kurşun konsantrasyonunun 0.bulunmaktadır. çeşitli kesimlerdeki bireylere değişik konsantrasyonlar uygulanması ile tesbit edilmiştir. Azot Dioksitin Sağlık Üzerine Etkileri Azot dioksitin sağlık üzerine etkileri.01-3'ünü sağlık yönünden çok toksik etkiler gösteren eser elementler meydana getirir. Bunların sağlık yönünden önemi insan dokularında birikime uğramalarından ve muhtemel sinerjik etkilerinden kaynaklanmaktadır. Bir haftadan bir aya kadar olan sürede 1880 µ g/m3den az konsantrasyona maruziyette. Ağır Metallerin Sağlık Üzerine Etkileri Havada bulunan partiküllerin % 0. Nikel. CO’in Sağlık Üzerine Etkileri Karbon monoksitin oksijen taşıma kapasitesini azaltması sonucunda kandaki oksijen yetersizliği nedeniyle kan damarlarının çeperleri. bu kirleticiler arasında oluşan reaksiyonlar nedeniyle insan sağlığında olumsuz etkileşimlerin arttığı belirlenmiştir. Civa metalleri ve asbest önem taşımaktadır. fosil yakıtların yanması. Kan kurşun konsantrasyonu. metal içerikli ürünlerin insineratörlerde yakılması sonucunda ortama yayılırlar. Kurşun.

immunolojik değişim. Havadaki kadmiyum fume konsantrasyonu 1 mg/m3limitini aşması durumunda. Kentsel ısınmada doğal gazın kullanımının artırılması ve yoğun hava kirliliği yaşanan illerimize doğal gazın götürülmesi gerekmektedir. Deri absorbsiyonu sonucunda allerjik deri hastalıkları ortaya çıkar.02 µ g/ml lik konsantrasyonu oluşturduğu tesbit edilmiştir. uygun yakma kurallarını öğrenmeleri sağlanmalıdır. Kadmiyumun vücuttan atılımının az olması ve birikim yapması nedeni ile sağlık üzerine olumsuz etkileri zaman doğrultusunda gözlenir. Kanserojen etkisi nedeni ile güvenilirlik limitinin belirtilmesi mümkün değildir. peptit. kadmiyum klorür gibi inorganik tuzları suda çözünür. Motorlu taşıtlar için. Bina projelerinde.5-1 µ g/m3olarak hedeflenmesini önermektedir. ALINAB LECEK ÖNLEMLER Hava kirliliğinin yoğun olduğu büyük illerimizde kaliteli ve temiz linyitin yakılması için gerekli tedbirler alınmalıdır.1 µ g/ml olduğu belirlenmiştir. klorür. sağlık üzerine olumsuz etkilerin gözlenmediği 0. Almanya’ da olduğu gibi benzindeki kurşun 325 . kırsal alanlarda 1-5 ng/m3. solunum borusu irritasyonu. trifosfat. protein ve deoksiribonükleik asitle kompleks oluştururlar. sülfat ve nitrattır. Büyük ısıtma sistemlerine filtre takma zorunluluğu getirilmelidir.ü aşılmamasını tavsiye etmektedir.Havadaki kurşun konsantrasyonu ile kandaki kurşun konsantrasyonu arasında doğrusal bir ilişki vardır. Havada bulunan nikele uzun süreli maruziyetin insan sağlığına etkileri hakkında güvenilir kanıtlar tesbit edilememişsede. Kazan yakıcıların periyodik zamanlarda eğitilerek. solunumdaki akut etkileri gözlemek mümkündür. sekonder hava NOX için egzoz gazı resürkülasyonu uygulanmalıdır. aminoasit. Sadece uçucu kül için elektrofiltre bulunan termik santrallere desülfürizasyon tesislerinin de zorunlu olarak kurdurulması sağlanmalıdır. Havadaki nikel bileşiklerinin solunması sonucunda. Uzun süreli maruziyetten en fazla etkilenecek organ böbreklerdir. Nikel : Nikel gümüşümsü beyaz renkli sert bir metaldir. tahribatı. yakıtın yanma özelliğine göre standartlarına uygun olarak üretilmesi ve uygun yanma şartlarının sağlanması gerekmektedir. böbrek fonksiyonlarında bozulma olduğu tesbit edilmiştir. karbüratör ayarı şartı getirilmeli portatif CO ve HC için kurşuna dayanıklı katalizörler veya oksidasyon katalizörleri kullanılmalı. Dünya Sağlık Örgütü. Yapılan araştırmalarda. Dünya Sağlık Örgütü insan sağlığının korunmasıiçin havadaki kadmiyum konsantrasyonunun. Yakıtların tekniğe uygun olarak yakılabilmesi için kazanın. kentsel alanlarda yaşayanlarda ise 0. Suda çözünebilir tuzları. nsanlarda temel (background) kan kurşun konsantrasyonunun 0. kent havasındaki kurşun konsantrasyonunun 0.01-0. Kadmiyum sülfat. Havada hızla kadmiyum oksite dönüşür. Kadmiyum : Kadmiyum (Cd) gümüş beyazı renginde bir metaldir. nikel işinde çalışanlarda astım gibi olumsuz sağlık etkilerinin yanı sıra. kadmiyum nitrat. Akciğer ve prostat kanserlerinin oluşumunda kadmiyumun etkisi kesin olarak belirlenmiştir.1 µ g/ml kan kurşun konsantrasyon limitinin aşılmaması amacı ile.06 µ g/ml. Nikel bileşikleri pratik olarak suda çözünmez. alveoler makrofaj hücre sayısında artış. Nikel biyolojik sistemlerde adenosin. baca ve kazanın konacağı yer standartlara uygun olmalı ve ısı yalıtımına önem verilmelidir. silia aktivitesi ve immünite baskısında azalma gibi anormal fonksiyonlar meydana gelir. Böbrekte oluşan hasarın tekrar geriye dönüşü mümkün değildir.04-0. Kurşunun havadaki 1 µ g /m3 konsantrasyorıunun kanda 0. solunum savunma sistemi ile ilgili olarak. zirai faaliyetlerin bulunmadığı kentsel ve endüstriyel bölgelerde 10-20 ng/m3. burun ve gırtlak kanserlerine neden olduğu kanıtlanmıştır. böbrekte biriken kadmiyum konsantrasyonunun (yaş ağırlık üzerinden) 200 mg/kg'a ulaşması durumunda.

evlerdeki televizyon ve müzik aletlerinden çıkan sesler ve yapılan bakım-onarım çalışmaları gösterilebilir.4.) komşulara rahatsızlık verecek zamanlarda kullanılmaması. törenlerde çevrede yaşlı. korku. yorgunluk.miktarı 0. R.Psikolojik Etkiler: Davranış bozuklukları. R. . Su Kirliliğinin nsan Sağlığı Üzerine Etkileri limizde bu konu ile ilgili yapılan çalışma bulunmamaktadır. fizyolojik ve psikolojik dengelerini bozarak iş verimliliğini düşürmektedir. Ayrıca problem politik ve bilimsel olarak benimsenmelidir.Fizyolojik Etkileri: Kan basıncının artması.2.Ev aletlerinin (çamaşır makinesi. . kalp atışlarının değişmesi. Bu tehditleri kısaca 4 başlık altında toplayabiliriz. hasta ve bebeklerin olduğunu düşünerek buralarda aşırı gürültülü müzik çalınmaması ya da kapalı mekanların seçilmesi. solunumda hızlanma. Bu etkiler geçici veya kalıcı işitme kayıplarıdır. .3.ş Başarımına Etkileri: Gürültünün iş verimini azaltması ve seslerin anlaşılmaması gibi görülen etkileridir.Evlerde kullanılan televizyon ve müzik aletlerinin yüksek seste dinlenmemesi. Atıkların nsan Sağlığı Üzerine Etkileri limizde bu konu ile ilgili yapılan çalışma bulunmamaktadır. . . rahatsızlık. kas gerilmeleri.15 gr/lt seviyesine indirilmeli ve kademeli olarak kurşunsuz benzine geçilmelidir.Fiziksel Etkileri: şitme duyusunda meydana getirdiği olumsuz etkilerdir. Görüldüğü gibi gürültü kirliliği insanların işitme ve algılamasını olumsuz yönde etkilemekte. sinir sisteminde bozukluklar. trafiğin yoğun olması. Gürültüye maruz kalma şiddeti ve süresi verilen zararın düzeyini etkiler. Buna karşın ülkemizde en az bilinen kirlilik türüdür. . teknolojinin gelişmesiyle birlikte ortaya çıkmış olan gürültü kirliliği en önemli çevre sorunlarından biridir.2. Günümüzde. insan sağlığını fizyolojik ve psikolojik olarak tehdit etmektedir. Gürültü. Bu gürültünün başlıca sebepleri arasında. Alınacak bu önlemlerden bazılarını kısaca şöyle sıralayabiliriz: . zihinsel işlevlerde yavaşlama. Asit depolanması sorununa bilimsel yönden çözüm yolları ararken.2.Düğün vb. Bunun yanında acil önlem olarak bir bölgede hava kirliliği. uykusuzluk. yerli yersiz korna sesleri. R. _ Arabalarda gereksiz yere korna çalınmaması. Gürültünün nsan Sağlığı Üzerine Etkileri Bireyler üzerinde olumsuz etki yapan ve rahatsız eden seslere gürültü denilmektedir. gözbebeği büyümesi. zarar tespitleri yapılmalıve ekosistem detaylı bir şekilde incelenmelidir. Bunların insan üzerindeki etkileri kısaca şunlardır: . şyerlerindeki gürültü düzeyi ile verimlilik arasında anlamlı bir ilişki vardır. 326 . teknolojik önlemler tespit edilerek dikkatle gözden geçirilmeli ve uygulanmalıdır. stres. Gürültünün iş verimliliğini ve üretkenliği olumsuz yönde etkilediği araştırmalarla saptanmıştır. iş yerlerinden çıkan yüksek sesler. Özellikle metropol kentlerimizde gürültü yoğunluğu oldukça yüksektir. elektrikli süpürge vb. SONUÇ Atmosferdeki kükürt ve azot oksit emisyonlarının azaltılması uzun vadede gerçekleştirilecek bir işlem olduğundan çevrede yarattıkları olumsuz etkileri nedeniyle emisyonlarının azaltılması için gereken önlemlerin vakit kaybetmeden alınmasının zorunluluğu açıkça görülmektedir.Çevredeki insanları rahatsız edecek gürültüden kaçınılması. Bu etkileri azaltmak için toplum olarak bunlarla mücadele etmeli ve gerekli önlemler almalıyız.2.

. pestisidin bir defada alınan tek bir dozunun. Bu gruptaki zehirlenmelere “akut zehirlenme” adı verilmektedir._ Arabalardaki patlak eksozların tamir edilmesi. Pestisidler. . . Örneğin tarla.5. endüstri ve sanayi bölgelerinin yerleşim bölgelerinden uzak yerlerde kurulması.Evlerde yapılan kutlamalarda komşuları rahatsız edici gürültüden kaçınılması. . ayı balığı ve eskimolarda DDT’nin varlığının saptanması. Unutulmamalıdır ki çevremizde bizden başka insanlar da yaşamaktadır. Bu etkiler kısaca şu şekilde olmaktadır. . Ancak intiharlar hariç bu safhada ölüm genellikle az olmakta. Akut zehirlenme. ruh sağlığımızı ve çevremizi koruyabiliriz.Bina içerisinde ayak sesleri. Direkt Toksik Etkiler Pestisidin direkt etkisi. R.Tatil beldeleri ve dinlenme tesislerinde aşırı gürültü yapılmaması. Zira 1986 yılında pestisidler de dahil olmak üzerebilinen kimyasal maddelerin sayısı 2 milyonu aşmıştır. insan vücuduna ilacın solunum.ş yerlerinde çalışanların maruz kalacağı gürültü düzeyinin en aza (Gürültü Kontrol Yönetmeliğinde belirtilen sınırlara) indirilmesi. Buna rağmen genel bir kural olarak bitki koruma ilaçlarının insanlar ve hayvanlar için zehirli olduğu kabul edilmelidir. ekosisteme sokulan pestisidlerin bazı gruplara direkt olarak zehir etkileri olmasa bile sonradan bunlara indirekt şekilde toksik olması mümkündür. Bunlar ana hatlarıyla aşağıdaki şekilde tasnif edilebilir. bahçe veya orman ağaçlarının hastalık veya zararlılara karşı ilaçlanması sırasında ilaç zerreleri havaya. alınan pestisidin toksisite derecesi ve dozuna bağlı olarak zehirlenme belirtileri kısa bir süre sonra başlamaktadır. toprağa topraktan yağmurlarla yer altı sularına ve dolayısıyla su ekosistemine karışabilmektedir. Pestisid ile bulaşmış besinin yenilmesi veyaiçilmesi ile toksik etki meydana gelmektedir. Zira bu ekosistem içindeki bütün canlı organizmalar dikkate alınırsa. Hepimiz küçücük fedâkârlıklarla ve söz konusu konularda biraz duyarlılıkla hayat standartlarımızı yükseltebilir.2. Genel Etkiler Toksikologlara göre bugün insanlar “kimyasal maddelerin oluşturduğu bir okyanus içinde yaşamak"”zorunda kalmışlardır. çok yönlü karmaşık bir yapıya sahiptir. bazı tarım ilaçlarının dünyadaki sirkülasyonunun ne kadar güçlü olduğunu göstermesi bakımından önemlidir. merdiven ve aralarda yüksek sesle konuşmalar ve benzer gürültüleri önlemek için gerekli tedbirlerin alınması. canlıların çeşitli hayat formlarına karşı farklı toksik etkiler göstermektedir. Pestisitlerin nsan Sağlığı Üzerine Etkileri Pestisidler doğrudan veya dolaylı yollarla insan ve çevresine olumsuz etkiler göstermektedir. deri veya ağız yoluyla doğrudan girmesi sonunda olmaktadır. Huzurlu bir ortamda yaşamak hepimizin hakkıdır.Kamuya açık olan yerler ile yerleşim alanlarında elektronik olarak sesi yükseltilen müzik aletlerinin rahatsız edecek düzeyde olmasının önlenmesi. Hiç pestisid uygulaması yapılmayan kutuplardaki penguenlerde. hatta genetik yapıyı etkileyecek ve kansere sebep olabilecek düzeyde tehlikeler yaratabilmektedir. Pestisidlerin bir insanı etkileme yolları değişik şekillerde meydana gelmektedir. . Bitki koruma ilaçlarının çevredeki sirkülasyonu. . 327 . Bitkiler üzerindeki kalan pestisid bakiyeleri ise bazen besin yoluyla insan ve hayvanlara geçmekte ve ani zehirlenmeler. _ Evlerde yapılan bakım onarım işlerinin uygun gün ve saatlerde yapılması.Toplumun huzurunu bozacak davranışlardan kaçınılması ve başkalarının haklarına saygı gösterilmesi.Hava alanlarının.

Teneffüs edilen havanın her m3‘de mg. Beher kg. giderek bünyede konsantre olurlar. deri veya solunum yoluylagirmektedir. sudaki oksijeni hızla azalttığı ve balıkların beslenme ortamını bozduğu 328 .Toksik Etkiler Pestisid kalıntılarını ihtiva eden bitkisel ve hayvansal besin maddelerini yemeksuretiyle meydana gelen zehirlenmelerdir. ilaçların insan sağlığına karşı olumsuz etkilerini derhal göstermektedir. ilacın tarım dışı yanlış kullanılması ile de meydana gelmektedir. pestisidler ile insanların teması. Bursa’da 1963 yılında parathionla ilaçlanmış şeftali yiyen 32 kişiden 7’si aynı gün ölmüştür. yağmur suları ile toprak alt sularını veya ırmaklara karışması yoluyla da çeşitli pestisidler akuatik bitki ve böceklere ulaşmaktadır. Akut zehirlenmeler. Durgun sularda minimal düzeydeki bir pestisid kalıntısı bile. Sekonder . Pestisidlerin Sulara Etkileri Pestisidlerin su ekosistemine ulaşmaları değişik yollarla olmaktadır. Bazı balık türlerinde yavruların tarım ilaçlarına karşı çok hassas olduklarıbelirlenmiştir. Örneğin Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde hekzaklorobenzenli (HCB) pestisidle ilaçlanmış tohumluk buğdayı yiyen 3. LD50 ağız veya deri yoluyla deneme hayvanlarına uygulandığı zaman. dikkatsiz kullanmalar sonucunda olduğu gibi. Örneğin Hindistan'ın Bhopal kentinde 3 Aralık 1984 tarihinde ABD'ne ait Union Carbide Şirketinin bir böcek ilacı fabrikasından çevreye yayılan yaklaşık 45 ton metil izosiyanit gazı. olarak ifade edilmektedir. Tüketilen besin maddeleri içerisinde bulunmasına izin verilen en fazla rezidü (kalıntı) miktarı "tolerans" olarak ifade edilmekte ve milyonda kısım (ppm) ile gösterilmektedir. nsanlara öldürücü etkisi olan ilaçların zehirlilik dereceleri. Pestisid kullanılmış alanlardaki ilaçların. civardaki 2500 kişiyi uykularında öldürmüş ve fabrika çevresindeki çok geniş bir alanı yaşanmaz hale getirmiştir. LC50 ise genellikle 4 saatlik süre içinde teneffüs sonrası deneme hayvanlarının % 50’sini öldüren konsantrasyondur.000 kişide porfiria hastalığı görülmesi ve % 3-11 oranında ölüm meydana gelmesi. ağırlık için mg. Toleransın üzerinde ilaç kalıntısı bulunan tarım ürünlerinin tüketilmesi insan sağlığı açısından son derece sakıncalıdır. acrolein (herbisit). Kazalar ve yanlış ilaç kullanımı hariç tutulursa. ilaç üretimi. Herbisit kalıntıları ile kirlenen suların. denizler pestisidlerle kirlenmektedir. laboratuarda değişik test hayvanları üzerinde belirlenen LD50 ve LC50 değerleriyle kıyaslanır. taşıma. Bunlara genelde "kronik zehirlenme" adıverilmektedir. merkezi sinir sisteminde hassasiyet meydana getirmektedir. dünya çapında ilgi uyandıran bir zehirlenme olayıdır. bataklıklara doğrudan yapılan pestisid uygulamaları ile sulara çeşitli ilaçlar karışmaktadır.absorbe edilmesinden sonra ilacın ani zehirlenme yapma potansiyelidir. Ayrıca havadaki ilaç zerrelerinin rüzgarla sulara taşınması veya pestisid üretimi yapan fabrika artıklarının durgun veya akarsulara boşaltılması sonunda. Lindane ve BHC karaciğer ve böbrekte akümüle olmakta. Pestisidle kontamine olmuş veya bekleme süresi bitmeden pestisid kalıntısı içerenbesinlerin yenilmesi ile de kronik zehirlenmeler görülmektedir. sulama suyu olarak kullanıldığı tarlalardaki bazı bitkilere fitotoksik olduğu. rotenon (bitkisel insektisid) ve endosulfan (klorlu hidrokarbon)'ın balıklara çok toksik etki yaptığı bilinmektedir. ile ifade edilir. Sulara çeşitli yollarla karışan düşük yoğunluktaki birçok pestisid kalıntısından balıkların olumsuz şekilde etkilendikleri ve davranışlarında farklılık meydana geldiği anlaşılmıştır. Bu etkileşim sonunda pestisid insan vücuduna ağız. Klorlanmış hidrokarbonlu insektisidler vucudun yağ dokusunda depo edildiğinden. Örneğin drenaj ve sulama kanalları içindeki ve çevresindeki yabancı otlara veya sivrisinek gibi vektör böceklerin mücadelesi sırasında. bunların % 50’sini öldüren dozdur. Aradan 4 yıl geçmiş olmasına rağmen. Pestisidlerin nsanlara Etkileri Pestisidlerin üretimi veya kullanılışı sırasında meydana gelen iş kazaları. Uygulama aletlerinin ve boş ambalaj kaplarının yıkanıp temizlenmesi sırasında ilaç artıkları sulara karışmaktadır. depolama. fabrika çevresindeki köylülerden her yıl ortalama 500 kişinin ölmesi tehlikenin boyutlarını göstermesi açısından önemlidir. kullanma ve ilaç kalıntısı içeren ürünlerin tüketimi sonunda olmaktadır.

ilacın yağmur. laç Kullanımı Sorunlarına Çözüm Önerileri laç kullanımı sorunlarına çözüm önerilerini aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz. Pestisitlerin etkisi ile ölen organizmalar dibe çökerek birikirler. Sudaki organizmaların ilacı absorbe veya metabolize etmesi. tüketilen ürünler aracılığı ile insan. olmadığı araştırılmalı ve sonuçlar periyodik bültenler halinde yayımlanmalıdır. yarılanma ömrü uzun olan bazı pestisidlerin toprakta hareketsiz ve depolanmış halde kaldığını göstermektedir. bir reçete sisteminin getirilmesi düşünülmelidir. ilacın absorbe edilme durumuna. evcil hayvanlar ve yaban hayatına ulaşarak çevre sağlığına olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Pestisidlerin Toprağa Etkileri Bitki hastalık ve zararlılarına karşı kullanılan pestisidler yağmur. Bitki Koruma Bölümü mezunlarına verilmelidir. laç bayilik sistemi yeniden gözden geçirilmeli.12 kg lindane uygulanmış gübreli humuslu topraklardaki kalıcılık. rüzgar gibi çeşitli abiyotik etkenlerle toprağa dolaylı yolla ulaşabilmektedir. Yapılan çeşitli araştırmalar. satılan ilaçların fiziksel ve kimyasalözellikleri denetlenmelidir. sağlığa zararlı olup. Zirai mücadele ile ilgili yayım teşkilatı yeniden düzenlenerek. kritik akarsu. kumlu topraklardan çok daha fazla olmaktadır. c. Çürüme esnasında açığa çıkan CO2 veya zehirli gazlar diğer akuatik organizmaların bu bölgelere yaklaşmasına engel olurlar.saptanmıştır. özellikle uçakla yapılacak büyük alan ilaçlamaları izne tabi olmalıdır. Bu kalıntılar. ilaçları topraktan bünyelerine aldıkları belirlenmiştir. Böylece üreticiler. yoğun aldicarbe uygulanmış topraklarda yetiştirilen karpuzlarda ise aldicarbe kalıntısı görülmüştür.formülasyon şekline. b. f. Örneğin dekara 1. Pestisid bakiyelerinin suda eser miktarda bulunması halinde bile. Bu şekilde toprakta devamlı birikim halinde olan pestisidler. Bazı granül ilaçların da emülsiyon formülasyonlarına oranla daha kalıcı oldukları anlaşılmıştır. göl. organizmanın fizyolojisine. Türkiye'de zirai mücadele ilaçları üzerinde düzenli çalışmalar ve kontrol görevi yürütmüş olan fakat 1984 yılında kapatılan "Zirai Mücadele laç ve Aletleri Enstitüsü" yeniden açılmalı ve çalışmalarını devam ettirmelidir. Kullanımı tehlikeli bazı ilaçlarla. Örneğin aldrin ile ilaçlanmış tarlalarda yetiştirilen patates ve havuçta aldrin kalıntısı. Topraktaki zararlı böceklere. e. seralarda. toprak tekstürüne. kendilerini ilaç bayilerinin yönlendirmesinden kurtarılmalıdır. Milli Park Alanlarında. sebzelerde özellikle hasat dönemi yakınında kullanılacak ilaçlar için. gölet ve baraj havzalarında. kalıntıların ulusal tolerans listesine göre. en yeni bilgileri üreticiye hızlı bir şekilde iletebilecek yeterli donanımlara sahip dinamik bir örgüt oluşturulmalıdır. kullanılan ilacın grubuna. Özellikle yaş meyve ve sebzelerde kalıntı analizlerini çubukla yapabilecek. sudaki pestisid seviyesine. Sık ve yaygın piyasa kontrolleri yapılarak. Pestisidlerin toprakta kalıcı yani persistent olması. Mevcut bayilerde belirli periyotlarda kısa süreli eğitim kurslarına tabi tutulmalıdır. d. sulama veya drenaj suları ile yıkanma özelliğine göre değişmektedir. a. Pestisit kalıntıları ile bulaşmış topraklarda yetiştirilen ürünlerin. akuatik canlıların besin zincirinde çok önemli yeri olan zoo ve phyto planktonun gelişmeleri önlenebilir. yıllar önce yasaklanmış olmasına rağmen DDT'nin bazı topraklardaki miktarında henüz bariz bir azalmanın olmadığını ortaya koymaktadır. toprak nemi ve sıcaklığına. g. modern bölge laboratuarları kurulmalı. 329 . nematodlara ve tohum ilaçlamaları sırasında tohuma uygulanan pestisidler ise direkt olarak toprağa karışmaktadır. sıcaklığa ve daha önceden bünyede mevcut ilaç kalıntısına bağlıdır. bayilik ruhsatı.

Orman Bakanlığı Dergisi. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı. Ankara.2. Örneğin ısı radyasyonu. Türkiye'nin Çevre Sorunları. N. Ankara.. diğer yandan yanıklara yol açabilmektedir. radyoaktif madde ihtiva eden analiz cihazları.h. lüks lambasının filtrelerinde. Tarım Özel htisas Komisyonu Raporu. KÜÇÜKÇAKAR. R.6. Tüketicilerinde tarım ilaçları konusunda bilinçlendirilmesi için. 6. Güneşten gelen kozmik ışınların bir kısmı dünyayı çevreleyen atmosfer tabakası tarafından tutulmasına rağmen. Orman Bakanlığı Dergisi. O. endüstride tahribatsız kalite kontrolü amacıyla kullanılan radyografi ve radyoskopi cihazları. ÇEL KKOL. O. 1993. Ankara. Meralarımızın Tahrip Olmasının Nedenleri. Ankara. 1992. . Sayı:19. Islah Çalışmaları. ani bir flaş görme bozukluğuna neden olabilmektedir. güneşten gelen ışınlar ile yeryüzünde. yonlaştırıcı radyasyonun başlıca kaynakları : elektrik üretimine yönelik nükleer güç santralleri. Bölgesel Araştırma Enstitüleri ile yayımda çalışan teknik elemanlar arasında sıkı bir eşgüdüm sağlanmalı. bazı seramiklerde ve yıldırımdan korunmak amacı ile üretilen paratonerlerde yaygın olarak kullanılmaktadır. Söz konusu bu doğal radyasyon kaynakları. ağırlık. Sayı:19. taşınabilir yoğunluk ve rutubet ölçerler. zaman göstergelerinde. 1993. Sorunlar ve Çözüm Önerileri. . Ayrıca nerede ve nasıl yaşadığımıza bağlı olarak. Görünür ışık radyasyonu nesneleri görmek için gerekli iken. yonlaştırıcı radyasyon kaynakları ayrıca tüketim maddeleri olarak isimlendirilen duman dedektörlerinde. 5. 7. Orman Bakanlığı Dergisi. tıpta teşhis ve tedavi amacıyla kullanılan radyoloji ve radyoterapi cihazları. Koruma ve Kontrol Genel Müdürlüğü. 2001. Bu toprakların 330 . zamanın başlangıcından beri mevcuttur. Ankara. sıcaklık sağlamanın yanı sıra yanıklara neden olabilmektedir : Ultraviyole radyasyonu bronzluk sağlarken. seviye. 3. i. kitle iletişim araçlarından yararlanılmalıdır.2001.. Türkiye'de Mera Arazilerinin Sorunları ve Çözümleri. yılda 1 miliSievert kadar doğal çevre radyasyonuna maruz kalıyoruz.Kayalarda ve toprakta bulunan doğal radyoaktif maddeler nedeniyle belirli miktarda radyasyona maruz kalırız. Tarımsal faaliyetlerin az olduğu dönemlerde. Türkiye'de Mera Islahı Çalışmaları. Türkiye Çevre Sorunları Vakfı. 1995. Yüksek bölgelerde yaşayanlar deniz seviyesinde yaşayanlara oranla daha fazla radyasyona maruz kalırlar. üreticilerin eğitimine ve ilaç kullanımı ile bunun sakıncalarına yönelik kurslar düzenlenmelidir. Radyasyonun faydalı olduğu kadar bazı zararlı etkileri de bulunmaktadır. T. Tarımsal Üretim ve Geliştirme Genel Müdürlüğü. 2. yonize Radyasyondan Korunma Radyasyon yaşamın ayrılmaz bir parçası olup. optik camlarda. kalınlık. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı. yiyeceklerde ve vücudumuzda bulunan doğal radyoaktif maddelerdir.. Sayı:19. Bu tür radyasyonun riskli olduğunun bilinmesine rağmen ihtiyaç duyulduğu için kullanılmaktadır. viskozite gibi otomatik işlem kontrolünde kullanılan diğer ölçme sistemleri. ı. 4. eğitim ve araştırma laboratuarlarında kullanılan açık ve kapalı radyoizotoplar.. YEN KÖY. 1993. bu elemanlar yeni gelişmeler ve araştırma sonuçları ile ilgili olarak hizmet içi eğitime tabi tutulmalıdır. Türkiye Odalar Borsalar Birliği. Bununla birlikte toplumun geneli tarafından bilinen ve ilk akla gelen radyasyon türü “iyonlaştırıcı” radyasyondur. DOĞAN. nükleer tıp ve radioümminoassay laboratuarlarında kullanılan açık ve kapalı radyoaktif maddelerdir. yaşanılan bölgenin deniz seviyesinden yüksekliğine bağlı olarak maruz kalınan kozmik ışınlarla alınan radyasyon miktarı artar. Kaynaklar 1.

Radyasyon Kaynakları ve Dozları Radyasyon kaynağı Doz Doğal çevre (Kozmik ve Yeryüzü) Yellowknife(Kanada) Windsor(Kanada) Ankara Antalya Vücuttaki Potasyum-40 1. Bunun dışında. . Örneğin. doğal radyasyon kaynakları ve tıbbi uygulamalar nedeniyle yılda ortalama 2 mSv doz alınabileceği kabul edilir. aldıkları dozlarla orantılı olarak kansere maruz kalabileceklerini kabul ederler.Göğüs röntgeni filmi çekiminde .inşaat malzemesi olarak kullanılması durumunda ise ölçülebilir radyasyon miktarı artar. yıllık radyasyon dozumuz artar. yonlaştırıcı radyasyonun çok düşük dozları için daha sonra oluşabilecek biyolojik etkileri kesinlikle belirlenemez. nükleer endüstriden salınan radyasyon miktarı. yonlaştırıcı radyasyon. normal putasyumun içinde doğal olarak bulunur ve yaşamımız için gereklidir. Taş ve tuğladan yapılan evlerle. Bununla birlikte. maruz kaldığımız radyasyon dozlarının en önemli kısmını oluşturmaktadır. bilim adamları düşük dozlarda dahil olmak üzere iyonlaştırıcı radyasyona maruz kalarak ışınlanan kişilerin. Aynı şekilde. .3 mSv / yıl 6 mSv/yıl 1. tuğla veya taş malzeme kullanılarak inşa edilen binada yaşayanlar. radyasyondan korunma uzmanları. tahta malzeme kullanılarak yapılan binada yaşayanlardan daha çok radyasyon alırlar. Doğal çevre ve tıbbi amaçlı tetkikler nedeniyle alınan iyonlaştırıcı radyasyon dozları. nükleer endüstriden yayılan radyasyon miktarı yönetmeliklerle kontrol altına alınmıştır. tıbbi teşhis amacı ile kullanılan x-ışını cihazlarının. Granit kaya taşlarından yapılmış yapılarda radyasyon miktarı en fazladır. Bunların oldukça düşük dozlarda olduğu o nedenle de insanlarda genetik etki ve öldürücü kanser oluşturması açısından çok az risk oluşturdukları varsayılmaktadır. insan sağlığına etkileri de önemli değildir.çerisinde doğal radyum bulunan inşaat malzemelerinden radon gazı yayılır. yönetmeliklerde bu dozları esas almışlardır.4 mSv/yıl 7 mSv/yıl 2 mSv/yıl Diğer Nükleer silah denemelerinden Kaynaklanan radyoaktif yağış X – ışınına maruz kalma . gerektiğinde ve verimli olarak kullanılması için doktor ve diş hekimlerini uyarabiliriz. Bu varsayıma göre.nsan vücudunda radyoaktif potasyum bulunduğu için düzenli olarak bir başkasının yanında yatıyorsak. yılda alınmasına izin verilen en yüksek radyasyon dozunu radyasyonla çalışan kişiler için 50 mSv ve halk için 5 mSv olarak önermişlerdir.Diş filmi çekiminde 1 mSv/yıl 1 mSv/ yıl 4 mSv/yıl 331 . Bu radyoaktif potasyum. Bu etkiyi. işyerlerinde uygun havalandırma ile radon gazının dışarıya atılması sağlanabilir. Radyasyonla ilgili tıbbi tetkiklerin yapılması halinde bu değer artabilir. Uluslararası kuruluşların. Örneğin. insan sağlığı üzerine etki eden birçok nedenden sadece birisidir. Bu değer son yıllarda 20 mSv’e inmiştir. Kanada ve Türkiye gibi bazı ülkeler. iyonlaştırıcı radyasyona gereksiz yere maruz kalmamaya özen göstererek en aza indirebiliriz. çevre radyasyon seviyelerini önemli derecede arttırmadığı için.

alfa parçacıkları vücuda solunum. ç radyasyon kaynaklarına kıyaslandığında. vücuda hem içten hem de dıştan zarar verir. Alfa (a) parçacıkları : büyüktür. Yıllık ortalama mesleki radyasyon dozu 5 mSv değeri kabul edilerek lineer teoriden yararlanılarak tahmin edilmiştir. Beta parçacıkları zarar gören deriden ciltaltına geçebilir. Gamma ışınları. deride etkilediği alanda yanıklar oluşturur. alfa radyasyonun vücuda girdiğinde verdiği zarar en fazladır. (Ref:Radıatıon ıs part of your lıfe. giysi ve özel solunum cihazından oluşan tam korunma gerekmektedir. Mart-Nisan ’99. beta (b) ve gamma (d) olarak sınıflandırılırlar.8 mSv/yıl 5. s: 25 Radyoaktif parçacıklar genellikle alfa (a). beta ışınından ise 100 misli fazladır. Harry JOHNSON Marvıs TUTIAH) Benim aldığım kaynak: Sabri HIZARCI (Türkiye Atom Enerjisi Kurumu). Radyasyon. O nedenle dış radyasyon kaynağı olarak en zararsız olandır. birkaç milimetre ilerleyebilirler ve nüfuz etme (penetre olma) yetenekleri çok zayıftır.Baryum ile lavman Mide barsak sistemi Tuğla veya betondan yapılmış Evde yaşanmasından 8. Giysilerle korunma sağlanamaz. Alfa ve Beta radyasyondan korunmak için. Beta (b) parçacıkları : beta parçacıkları. Tekniker Dergisi. 332 .7 mSv/Yıl Çeşitli nedenlerden dolayı yaşam kaybı Neden Sigara içmek Kalp rahatsızlığı Normalden % 30 daha fazla kilolu olmak Kömür madeninde çalışmak Kanser Alkol(Amerikan ortalaması) Radyasyon alanında çalışma* Yaşam süresinden gün kaybı 2250 2100 1300 1100 980 130 40* *Bu değer gerçekten gözlemlenmiştir. Korunmak için kurşun levha gerekmektedir. March 1985. Gamma ışınının nüfuz etme gücü alfa ışınından 10 000.4 mSv/yıl 0. sindirim veya emilim yoluyla girerlerse içorganlara zarar verebilir ve kimyasal reaksiyonlarda bozulmalara neden olabilirler. Dolayısıyla kağıt ve giysi gibi engellerle karşılaştıklarında vücuda giremezler. Gamma (d) parçacıkları : Gamma ve X ışınları nüfuz etme yetenekleri çok fazla olduğundan en tehlikeli radyasyon çeşitleridir. Ancak. solunum ya da sindirim yoluyla vücuda girebilir. alfa parçacıklarından 1: 7000 oranında küçük olmaına karşın nüfuz etme yetenekleri ve enerjileri oldukça fazladır.

eğer kontaminasyon olmadıysa ya da kontamine olan kişiler dekontamine edilerek radyoaktif maddeden temizlenmişlerse ve acil bakım ekibi için tehlike oluşturan ortam yoksa bu ortam ve kazazede “temiz” olarak sınıflandırılmaktadır. O nedenle hayati tehlike söz konusu olmadığı sürece AABT hasta dekontamine edilene kadar hastadan uzak durmalıdır. nükleer reaktörler. Radyasyondan Korunmak çin Dört Etken : I – Zaman : Radyasyon alanında ne kadar az kalınırsa.Radyasyona maruz kalındığında görülebilecek etkiler : Noniyonizan radyasyon : radyo dalgaları ya da mikrodalgalar içerdiklerinden tehlikeli olrak görülmezler. Kirli Kazalar: ortamda radyoaktif madde katı. o kadar az radyasyona maruz kalınır. II – Mesafe : Radyasyon kaynağına ne kadar uzak olunura. Suni solunum internal radyasyondaki gibidir 2- b) c) Radyasyon Kazalarında Kurtarma ve Acil Bakım çin Genel lkeler : 1Kendinizi ve kazazedeyi radyasyonun etkisinden koruyun. Ortamda yoksa. Kirli kazazedeler üç şekilde olabilir: a) Hasta internal (vücut içine) radyasyon almıştır (örnek: tetkik amacıyla ağız yoluyla. III – Koruyucu : Alfa ve beta radyasyon söz konusu ise tam koruyucu giysi giyilmelidir ve solunum cihazı olmalıdır. Hasta kontaminedir ve AABT için tehlike oluşturur. demand valve resüsitatör gibi. Uzun süre kalınması gerektiğinde mümkünse ekipteki kişiler sırayla yer değiştirsin. yonizan radyasyon : genellikle nükleer silahlar. Radyasyon kazalarının sağlık personeli açısından çeşitleri : 1Temiz Kazalar: nükleer reaktörlerde veya radyoaktif madde kullanılan endüstriyel alanlarda meydana gelen kazalarda. Bu radyasyon çeşidi hem kişiler hem de kurtarıcılar için tehlike oluşturur. Suni solunum internal radyasyondaki gibidir. AABT kendini korumak üzere ağızdan ağza suni solunumdan kaçınması ve mutlaka bir aracı kullanması gerekir ambu bag valve maske. D KKAT: Radyasyona maruz kalan kişi ya da nesne “ RADYOAKT F” değildir. Sadece üzerlerine bulaşmış olan madde kurtarıcıya tehlike oluşturmaktadır. Madde vücuttan atıldığında AABT için tehlike oluşturmaz. sıvı halde alınan radyoaktif madde öz konusu olabilir). Ancak hastanın solunumu durmuşsa ve ağzında bulaş varsa. 333 . Hasta eksternal (vücudun dış kısmında) radyasyon almıştır. ilgililer tarafından önlem alınmadan alana girmemelidir. Ambulansı rüzgarın ters yönüne ( radyoaktif maddeyi ambulansa taşımayacak şekilde) olay yerinden en az 60-90 metre uzağa park edin. çevredeki radyasyonu azaltacağından maruz kalınan radyasyon da azalacaktır. o kadar az radyasyona maruz kalınır. radyoaktif maddeler ve X-Ray cihazları vasıtasıyla yayılan radyasyondur. sıvı ve parçacıklar halinde bulunuyor ve kişiler için tehlike oluşturuyorsa veya kişilere bulaşmışsa bu ortam ve kazazede “kirli” olarak sınıflandırılmaktadır. AABT acil bakım süresince kendisini kontamine etmekten kaçınmalıdır. Vücutta ve yaralarda radyoaktif kontaminasyon söz konusu ise. IV – Nicelik : Radyoaktif maddeleri veya bulaşmış maddeleri uzak bir alana muhafazalar içinde koyarak toplamak. O nedenle hastaneöncesi acil bakım personeli. radyasyon kaynağı ile kazazede arasında park edilecek bir araç veya yerleştirilecek ağır malzemeler hem kazazedenin hem de koruyucunun radyasyondan daha az etkilenmesini sağlar. Gamma radyasyon ve diğer radyasyon türleri için en iyi koruyucu kurşun levhadır. 23Tehlike ve uyarı işaret ile levhalarına harfiyen uyun.

boşlukta veya etkilenmeyen maddelerle nakledilmesi işlemidir. bu kişiler çevredeki canlılarla temas ettiklerinde radyasyon açısından tehdit oluşturmazlar. Hücre moleküllerindeki değişiklikler. ISBN: 0-323-00652-3. hücrenin normal işlevlerinin bozulmasına neden olurlar. ZOTOP: Aynı kimyasal özelliğe (atom numarası gibi) sahip olmakla beraber.b. Sedyeye almadan önce. Kendinizi dekontamine etmek için : duşa girin.A. RADYOAKT F: Bir maddenin. sedyeye battaniye serin baş kısmına havlu yerleştirin. Hasta yatırıldıktan sonra battaniye ile iyice kapatın. 3.Ray ile ışınlanmıştır. gerekli korunma kurallarına uyarak katılın. Mick J. IŞINLANMIŞ( RRAD ATED): Bir kişinin ya da nesnenin iyonlanmış radyasyona maruz kalmasıdır. s: 413-416. 2000. zotopların çekirdeklerindeki proton sayısı aynı iken nötronların sayısı farklıdır. 2nd Ed. Hasta ve Yaralıların Acil Bakımı ve Nakledilmesi 4.d ). Emergency Care in the Streets. RADYASYONLA LG L TER MLER RADYASYON: Enerjinin dalgalar (elektromanyetik enerji dalgaları gibi) veya parçacıklar (partiküller) halinde. Nassetti. Küvete yatarak temizlenemezsiniz. Bu durumda yıkama suyunun çevreye zarar vermeyeceği bir yer araştırın. Onların yönlendirmelerine uygun davranın. Kişiyi tümüyle soyarak akan su ve süngerle tüm vücudunu yıkayın.L.. Yararlanılan Kaynaklar : Amerikan Ortopedik Cerrahlar Akademisi.45- Olay yerinde asla. bir şey yemeyin. mutlaka gerekli teçhizat ve personel ile. 1995. Hastayı hastaneye bıraktıktan sonra kullanılan tüm malzemeleri ve kontamine olan giysilerinizi önerilen muhafazalar koyarak önerilen yerlere teslim edin. s:616 – 619 23- 4- 5- 1. Caroline. farklı fiziksel özellikleri vardır. belli bir odaktan çevreye yayılmasıdır. Kurtarma çalışmalarına katılmanız gerekiyorsa. Akan su ile iyice birkaç kez liflenin. dalgalar halinde radyoaktif enerji yayarlar. 1991. Ancak yetişmiş eleman yoksa. Kazalar genellikle radyasyonla ilgili çalışmaların yapıldığı alanlarda meydana gelmektedir. Dolayısıyla bu gibi yerlerde radyasyon kazalarında müdahale edecek uzman kişiler vardır. Kararsız izotoplar : kendiliğinden (spontan olarak) küçük atomlara parçalanarak. içmeyin ve sigara içmeyin. Mosby’s Paramedic Textbook. Ve mümkünse yıkadığınız suyu toplayıp ilgili kuruluşa (Türkiye Atom Enerjisi Kurumu) haber verin.Baskı. Baş kısmını sadece yüzü açıkta kalacak şekilde havlu ile sarın. N. çekirdeğinden(nukleusundan) parçacıklar veya ışın yayma yeteneğidir. atom ağırlıkları farklı elementlerden her biri.S. Örnek: röntgen filmi çekilen kişi X . Enerjinin. herhangi bir hastalığı ya da lezyonu radyoaktif madde kullanarak tedavi etme yöntemidir. YONLAŞTIRILMIŞ/ YON ZE RADYASYON: Atom veya moleküllerdeki elektronları değiştirebilen herhangi bir radyasyona denir. U. 5 th Ed. 2. 334 . Ya da. s: 759-766 Sanders. Bu konuda uzman kişi yoksa sizin yapmanız gerekebilir. Örnek: Işın tedavisi. RADYOAKT V TE: Bazı elementlerin (örnek: uranyum) çekirdekleri parçalandığında çevreye yaydıkları ışınlardır (a. haberleşme merkezini arayarak uzman yardımı isteyin. DEKONTAM NASYON VE HASTANIN NAKL 67- 1- Hasta transport edilmeden önce mutlaka dekontamine edilmelidir. Dekontamine edilmiş kazazedelere hemen acil bakım verin. Elementlerin izotopları birbirine çok yakın kimyasal özelliklere sahipken.

F Z KSEL YARI ÖMÜR: Bir radyoaktif maddenin etkisinin % 50 sini kaybettiği zamandır.7. Belli bir zaman biriminde. Kalite. Baz stasyonlarından Yayılan Radyosyonun nsan Sağlığı Üzerine Etkileri 335 . emilen radyoaktivite miktarını ölçer. bir santimetreküp (1 cm3 ) kuru havada bir ünite iyonizasyon yaratacak radyasyon miktarıdır. DOZ METRE: Radyoaktif maddelerle çalışan kişilerde.2. verilen belli bir miktardaki maddede oluşan çekirdek değişimlerinin sayısal değeridir. RÖNTGEN: Sabit ısı ve basınç altında. DEKONTAM NASYON: Kişiden ya da nesneden radyoaktif maddenin temizlenmesi işlemidir. 1 Rem = Rad x Kalite faktörü (radyasyonun tipine göre değişebilir) GE GER SAYACI: Çevrede bulunan radyoaktivite (genelde gamma radyasyonu) düzeyini ölçmektedir. yayılma ve diğer etkileyen faktörlerle çarpılarak elde edilen özel birimdir.KONTAM NASYON: Kişinin ya da nesnenin toz. CUR E: Aktivitenin ölçümü için kullanılan birimdir. 1 curie = 3. R.7 x1010 nükleer değişim/saniye RAD: Emilen (aborbe olan) radyasyon dozudur. 1 Rad = 1Rem = 1 IR (röntgen) REM: Rad olarak ifade edilen emilen doza eşdeğerdir. katı. Röntgen veya Miliröntgen/ saat olarak gösterir. Radyasyon düzeyini. Aynı zamanda Gamma ve X ışınlarının radyasyonunu ölçme birimidir. parçacık veya sıvı haldeki radyoaktif madde ile fiziksel olarak kirlenmesidir (radyoaktif madde ile bulaşmasıdır). Bu durumda kişi ya da nesne çevredekilere bulaşma riski nedeniyle tehlike oluşturur.

hsaniye – Döğer – Sarıcaova beldesinde piknik düzenlenmiştir. Demirayak parkı gibi alanlarda dernek üyelerinin tanışması ve kaynaşması için programlar yapılmıştır. Mareşal Fevzi Çakmak lköğretim Okulundan 2 öğretmen nezaretinde 50 öğrenci ve Karahisar şitme Engelliler lköğretim Okulundan 1 öğretmen nezaretinde 10 öğrenci tarafından. Jeoloji Yüksek Mühendisi Teoman KANTARCI konferansa konuşmacı olarak katılmıştır. . Fakat 2003 senesi için bu kuruluşların organize edilerek çalıştırılmaları doğrultusunda girişimlerimiz devam etmektedir. zcilerin görevlendirilmesi.Dernek üyelerinin çevre konusunda bilinçlendirilmesi amacıyla.1. . . S. S. Kamu Kuruluşlarının Çevre Eğitimi île ilgili Faaliyetleri: Müdürlüğümüz tarafından l Milli Eğitim Müdürlüğü’ne bağlı ilköğretim okullarında çevre eğitimi verilmesi için ön çalışmalara başlanılmıştır. . Afyonkarahisar Çevre Dostu Çalışanlar Derneği’ nin 2004 yılı faaliyetleri şunlardır: .Km. .Çanakkale. 23 Mart 2004 Salı günü Afyonkarahisar-Ankara Karayolu 16. üyelere hizmet içi seminerler düzenlenmiştir. öğrencilerin görevlendirilmesi. ses-yayın cihazı temini.Basın ve yayın kuruluşlarına tanışma ziyaretleri yapılmıştır. N.2. S.06. Çevre Vakıfları limizde Çevreyle lgili vakıf bulunmamaktadır. 03 Aralık 2004 Cuma günü scehisar Yolu Karagüney Mevkiinde bulunan Hatıra Ormanı sahasında fidan dikimi yapılmıştır.limiz merkezindeki Hıdırlık. Karagüney Mevkiinde yapılan Ağaç Bayramı Fidan Dikim Töreninde.Resmi kurum ve kuruluşlara tanışma ziyaretleri yapılmıştır.2. .Bursa iline gezi düzenlenmiştir. ÇEVRE EG T M S.2. Edirne ve stanbul illerini kapsayan tarihi mekanları tanıma.S. orman yangınları konusunda ders programlarında öğrencilerin bilgilendirilmesi ve eğitimleri sağlanmış ve köy öğretmenlerinin orman yangınları konusunda orman köylülerini uyarmaları sağlanmıştır. 336 . sunucu görevlendirilmesi ve şiir okumak üzere öğrenci görevlendirilmesi yapılmıştır. Müdürlüğümüzce Folklor Ekibi görevlendirilmesi. 21-26 Mart Orman Haftası etkinlikleri çerçevesinde.1.2. Diğer kamu kurumlarının çevre ile ilgili bilinen eğitim çalışması bulunmamaktadır. limiz TEMA Vakfı l Temsilciliği ile Afyonkarahisar Özel Egeliler Sistemli Dershanesinin işbirliğinde “Atık Kağıt Toplama Kampanyası” nın tanıtımı amacıyla hazırlanan ve üzerinde bilgi ve tanıtım belgesi bulunan atık kağıt kutularının limiz merkezindeki tüm okullara dağıtılması suretiyle başlatılan kampanya TEMA Vakfı l Temsilciliğince halen devam etmektedir.2004 Salı günü hsaniye lçesi Ayazin bölgesi turizm kuşağında Hüseyin Türkmen lköğretim Okulu ve Ticaret Borsası lköğretim Okulundan 25’er kişilik izci öğrenciler tarafından çevre temizliği yapılmıştır. 08. Çevreyle lgili Gönüllü Kuruluşlar ve Faaliyetleri: limizde bulunan gönüllü çevre kuruluşlarının henüz faaliyetleri bulunmamaktadır. Turgut Özal Parkı. Çevre Dernekleri limizde Çevre ile ilgili olarak “Afyonkarahisar Çevre Dostu Çalışanları Derneği” bulunmaktadır.limiz Merkezindeki Kazım Özer ÖO. “Yeni Yıla Fidan Dikerek Girelim” kampanyası çerçevesinde. Çevre ve Orman Bakanlığının. . 5 Haziran Dünya Çevre Günü münasebetiyle.’da “Çevre veÇocuk” konulu konferans düzenlenmiş olup. ziyaret etme ve piknik amaçlı 3 gün süreli gezi yapılmıştır.

Çevreyle lgili Federasyonlar limizde Çevreyle lgili Federasyon bulunmamaktadır..3. üyelerin tamamının katılımı ile 2004 yılı Genel Kurul Toplantısı yapılmıştır. S.Derneğin resmi olarak kuruluşu için gerekli tüm çalışmalar tamalanmış olup.2. 337 .

Çevre Duyarlı Arazi Kullanım Planlanması l düzeyinde hazırlanmış bölge planı bulunmamaktadır. Çevresel Etki Değerlendirmesi 338 . Çevre Kirliliğinin ve Çevresel Tahribatın Önlenmesi: Yönetmeliklerce belirlenen yetkilerimiz kapsamında anlık ve periyodik denetimlerimiz devam etmektedir.T. leriye dönük projelerimiz arasında şirket yetkilileri ve yerel halkın çevre konusunda bilinçlendirilmesi amacı ile seminerler verilmesi bulunmaktadır. T. Çevrenin nsan-Psikososyal htiyaçlarıyla Uyumunun Sağlanması: Bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır. Aynı üretim faaliyet konusuna sahip ve konumları da birbirine yakın olan işletmelerin çevreye vereceği zararın azaltılması aşamasında kümülatif etkilerin olacağı düşünülerek planlama yapılmaktadır.4. bilinçsiz kullanım sonucu oluşacak çevre etkilerini de anlatan broşürler hazırlanacaktır. Ekonomik ve Sosyal Faaliyetlerin Sonuçlarının Çevrenin Taşıma Kapasitesini Aşmayacak Biçimde Planlanması: Henüz bu konuda yapılan çalışma bulunmamaktadır.5. T.1. Korunması ve Geliştirilmesi: limizde mevcut doğal kaynakları ve faydalarını tanıtıcı. Doğal Kaynakların Ekolojik Dengeler Esas Alınarak Verimli Kullanımı. limizin doğal zenginliklerinden olan yer altı sıcak sularının bilinçsiz kullanımını önlemek için MTA ve l Özel dare Müdürlüğü tarafından planlama yapılmaktadır. T.3. ÇEVRE YÖNET M VE PLANLAMA T.6. bu kaynakların azami kullanım ile verim alınmasına özendirecek. Tüm belediyeler mevcut veya yeni yaptırılan imar planlarına uygun olarak arazi kullanımı yapmaktadır T.2. T.

Ltd. Oruçoğlu Gıda ve çecek San.Şti.Bölgesi Belediye Mezbahanesi Karşısı Şuhut Basırlar Köyü hsaniye Hilal Mahallesi Başmakçı 2 Et Kombinası Vahdet Hipermarketçilik. ÇEDFEM Mühendislik Hizmetleri Ltd.Bölgesi Afyonkarahisar Uzunçarşı Afyonkarahisar No:13 7 Beş Yıldızlı Turistik Otel-ÇED kbal Akaryakıt Ve Dinlenme Tes.A.Ltd.Tic.ve Tic.Şti. Serdar Müşavirlik ç Mühendislik ve Dış Şubat 1999 Turizm Afyon li-Merkez Çakırköy Mevkisi lçe Afyon.Ankara Şubat 1997 Gıda Et ve Ürünleri malatı Meşrubat Pazar Mah.Ltd.Şti.Antalya Mart 2000 Gıda Basırlar Köyü.Ltd.Şti.04. Sarrafiye.Ş.Ankara Şubat 1997 Gıda Et ve Ürünleri malatı Et Pazar Mah. hr.Afyonkarahisar 9.Ltd.zmir Karayolu Km. Et ve Et Ürünleri th. Otomotiv.Afyon Cad.ÇED OLUMLU/OLUMSUZ KARARI VER LEN FAAL YETLER L STES Projenin Adı Proje Sahibi Projeyi Kuruluş Hazırlayan Rapor Tarihi Sektör Faaliyet Konusu Kumaş Boyama Faaliyet Mevkii Adres 1 Kumaş Boyama Tesisi Başteks Başmakçı Tekstil San. Kanatlı Et Kombinası ve Entegre Tesisleri Ahmet Zeki GENEL OĞLU Serdar Müşavirlik ç ve Dış Tic.San.Şti. Et ve Et Ürünleri th.1997 Gıda Un Fabrikası Sinanpaşa lçesi Karacaören Köyü Satı Yeri Mevkii Afyon ili Şuhut lçesi Belediye San. Otomotiv.ve Tic.A.No:40 Şuhut/Afyonkarahisar 3 Oruçoğlu Meşrubat Fabrikası Un Fabrikası Çevre Koruma Teknolojisi Ltd. hr.Ş.Şti.Şti.Afyon Cad.Tic. Sarrafiye.Bölgesi Karacaören Köyü Satı Yeri Mevkii Sinanpaşa 5 Et Kombinası Vahdet Hipermarketçilik. 339 . BURSA Haziran 2002 Tekstil Afyonkarahisar li Başmakçı lçesi Eski Mera mevkiinde M24a11Ad pafta 1329113292-13293-13294-1329513302 nolu parseller Et Organize San.hsaniyeAfyonkarahisar 4 Mustafa SARIGÜL Ön Araştırma Kontrol Listesi Doldurulmuş 29. Tesisi Hayvancılık.San. Serdar Müşavirlik ç ve Dış Tic. Hayvancılık.No:40 Şuhut/Afyonkarahisar 6 Ön Araştırma Kontrol Listesi Doldurulmuş Nisan 1997 Gıda Kanatlı Et Kombinası ve Entegre Tesisleri Beş Yıldızlı Turistik Otel Organize San.

Şti. Ve Tic. Hasan Deniz Müşavirlik nş.Kemal Aşkar Cad.Müh.Ltd. hr.Öztabak Apt.Ş.Tic.Bolvadin-Afyonkarahisar 340 .Ankara 8 Rendering Tesisi Kesici HayvansalÜrünler Tarım Gıda San.Şti. Km. Mayıs-2003 Tarım Organik Gübre Fabrikası çme Suyu Projesi Afyon li Merkez Çavdarlı Köyü lçesi Dervişpaşa Mah.Müd.Şti.ve Tic.A.ve Müş. Hidromer Arıtma nş.San.1.Ltd. Kemik ve Kan Unu le Hayvansal Yağ Entegresi Kerevit Konserve Üretim Tesisi Hindi Kesim Tesisi Afyonkarahisar ili Merkez lçesi Organize San.No:1/1 Afyonkarahisar Keçiborlu Isparta Bel.Kocaeli Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.Ankara Ocak-2002 Gıda Kemik Tesisi Unu Afyon li Bolvadin lçesi Koru Kırı Mevkisi 22 Nolu Pafta 34 Nolu Ada 161 Nolu Parsel Emirdağ Yolu Üzeri 3.-Isparta Şubat-2003 Gıda Afyon li Dinar lçesi Eldere Mevkisi 13 Yapıyığılı Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Gökçed Muğla Mühendislik - Ağustos-2002 Gıda Alabalık Yetiştiriciliği Afyon li Dinar lçesi Yapağılı Köyü PınarbaşıÇakmaklı Mevkisi Yapıyığılı Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi DinarAfyonkarahisar 14 Kemik Unu Koyuncular Arı Yem Tavukçuluk Tekstikl Turizm Rendering Tesisi Maden ve Nakliyat th.Afyonkarahisar 5. çme Suyu Temin Projesi Alabalık Yetiştiriciliği ve Su Ürünleri şleme Entegre Tesisi Keçiborlu Bel.Başkanlığı- 12 Keçiborlu Bel.Üretim San.Bşk.Antalya Ekim-2004 Gıda Afyon li Merkez lçe Akçin Köyü1321 numaralı Parsel Afyon-Ankara Yolu Km.Ltd.ve Tic. Sok.Şti.San. No:63 Afyonkarahisar 9 Dondurulmuş Konserve Kerevit Üretim Tesisi Hindi Kesimhanesi Faaliyeti Organik Fabrikası Gübre ULLMO Gıda Su Ürünleri San.Ltd.Böl.Şti Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Ltd. Enson Mühendislik Müşavirlik-Afyonkarahisar Ağustos-2004 Gıda Afyon li Dinar lçesi Dikici Köyü Eber Ovası Mevkisi Dikici Köyü Afyonkarahisar Dinar 10 Kısmet Zirai Üretim Tavukçuluk San.Ltd.Şti.Böl.Şti.654 Ada. 11 Afyon Güçbirliği Tavukçuluk Hayvancılık Gıda Tarım ve Organik Gübre mlt. 22-K-3D Pafta 274 nolu Parsel Organize San.Şti.San.Tic.Raporu Tic.Cad.Ankara Şubat 2005 Gıda Et.Bölgesi 1.Ankara ller Bankası 5.Ltd.Ltd.Tic.Şti.

No:40 Şuhut/Afyonkarahisar 21 Helvacıoğlu Rafine Yağ Fabrikası Oruçoğlu Ekstrasyon Helvacıoğlu Yağ San.Ltd.ve AFES(Talipoğlu Et VE Et Ürünleri Tic.ve Tic.Sokak Pazar Mah.Tic.Şti Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Ankara Nisan-1999 Gıda Organize Sanayi Bölgesi Milliyet Afyonkarahisar Cad.Ankara Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic. Mezbahane Tesisi Yayla(Köroğlu Et Entegre) Temmuz-1998 Gıda Et ve Et Mamülleri Afyon li Merkez lçesi OSB Cumhuriyet Mah.ve Tic.Ltd.Sokak 22 Oruçoğlu Yağ San. Nisan 1999 Gıda Ekstrasyon Rafinasyon Organize Sanayi Bölgesi 105.Şti.Yeşilyol Köşem Apt. Tic.Şti Ekim-2001 Gıda Et ve Et Mamülleri Afyon ili Merkez lçe OSB Organize 50.Şti.Ş.No:19 17 AFES(Talipoğlu Et VE Et Ürünleri Gıda San.Ltd.Paketleme Ve Depolama Tesisi Çiftçiler Rafine Yağ Fabrikası Çiftçiler Yağ San.Afyon Cad.Şti A.Şti.Bölgesi 19 Günkaya Süt ÜçlerKayası Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Ürünleri ÜçlerKayası Köyü Üretim.Ankara Aralık-1997 Gıda Et ve Ety Ürünleri Entegre Tesisi Et ve Et Mamülleri Afyon li Bolvadin Koru Kırı Mevkisi lçesi Buğday Pazarı No:7 BolvadinAfyonkarahisar 16 Afyon Et ve Et Mamülleri Afyon Et ve Et Mamülleri San.15 Entegre Et ve Et Ürünleri Tesisi Alptürk Et ve Et Ürünleri San.ve Tic.Ltd.Ankara Nazka Mühendislik Müşavirlik San.Ltd. Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.Ltd.Yanı Kat:1No:2 Afyonkarahisar 18 Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.Ankara Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Tic.ve Tic.Ankara Armasan Arıtma Madencilik nşaat San ve Ocak-2000 Gıda Rafine Tesisi Yağ Organize Sanayi Bölgesi 107.Şti.Şti.Ada1.Ltd.Şti.Şti Temmuz-1999 Gıda Rafine Tesisi Yağ Organize Sanayi Bölgesi 104.Ltd.Ltd.Ltd.Parsel Afyonkarahisar San.Ltd.Şti.Şti.Sok Afyon 341 . Gıda San.Şti.Şti Aralık-2003 Gıda Süt ve Süt Ürünleri Afyon li hsaniye lçesi ÜçlerKayası Köyü Çatlıkaya Mevkisi Üçler Köyü hsaniye-Afyon 20 Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.

Afyonkarahisar Yolu 31 Ariyet Ocağı Karayolları 3.Afyonkarahisar Yolu 28 Kum ve Stabilize Ocağı Afyon Köy Hiz. Ocak-1998 Turizm Termal Otel Afyon li Merkez lçesi naz Mah.Bölge 342 .Bölge Müd. l Müd.Afyonkarahisar Yolu 30 Kum ve Stabilize Ocağı Afyon Köy Hiz.06100 Yücetepe -Ankara 27 Taş Ocağı Devlet Su şleri Genel Müdürlüğü D.Afyonkarahisar Temmuz-2003 Maden Afyon li hsaniye lçesi Döğer Beldesi Alanlı Kırka Deresi Afyon ili >Sincanlı lçesi Konya 8.06100 Yücetepe -Ankara Konya 8.18.S. le Kırka Köyü Kuruçay Dere Yatağı Afyon li Şuhut lçesi Arızlı Köyü Bağtepe Mevkii Afyon li Dinar lçesi Yeşilçat Köyü Hacı Mehmet Mah.Şti.Km.Afyonkarahisar Ağustos-2003 Maden Konya 8. .Ankara Kalıt Mühendislik nş. Ağustos-2003 Maden Kum ve Stabilize Ocağı Kum ve Stabilize Ocağı Kum ve Stabilize Ocağı Ariyet Ocağı 29 Kum ve Stabilize Ocağı Afyon Köy Hiz.Km.Termal Oteli smail Hakkı Sinanoğlu Termal Tesisi Kuruçay Kum Çakıl Ocağı Türker Turizm Geliştirme Koop.Km.Danışmanlık Ltd. zmir 24 Türker Turizm Geliştirme Koop.Gerenlik Belediye Hal Binası ŞuhutAfyon Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic. Afyon Köy Hiz.Rafinasyon Ve Ambalaj Tesisleri 23 Küçük Kardeşler Et Sanayi Ticareti Küçük Kardeşler Et Gıda San.Tic Tic. .Bölge Müdürlüğü Isparta Temmuz-2003 Maden Kum Çakıl Ocağı Afyon li Sincanlı lçesi Akpınar Mah.Bölge Müdürlüğü Isparta Afyon Köy Hiz.Şti Ankara Ve Ambalaj Tesisleri Mayıs-2000 Gıda Et Kombinası Afyon ili Hacımusa Mevkisi Şuhut lçesi Mah.S.Afyonkarahisar Ağustos-2003 Maden Taş Ocağı smet NÖNÜ Bul.18. l Müd.11 Pafta 2332 Parsel Özel dare ş Hanı Kat:3 Daire:49 Afyonarahisar 25 smail Hakkı S NANOĞLU ve Bilge ÖKTEM Dosya yer Seçim Aşamasında Yarım Kalmıştır 26 Devlet Su şleri Genel Müdürlüğü D.Ltd. Afyon li Sandıklı Çukurca Köyü lçesi smet NÖNÜ Bul.Bölge Mayıs-2004 Maden Karayolları 3. Afyon Köy Hiz. l Müd. l Müd. l Müd. l Müd.Konya Karayolları 3.Şti.Ltd.

.Danışmanlık Ltd.Ankara Eylül-2002 Maden Taş Ocağı K.Bölge Müd. .Konya 32 Ariyet Ocağı Karayolları 3.06100 Yücetepe -Ankara 35 Taş Ocağı D.S.Ankara Genel Haziran-2003 Maden Taş Ocağı smet NÖNÜ Bul.Bölge Müdürlüğü Isparta Temmuz-2003 Maden Taş Ocağı smet NÖNÜ Bul. slitepe Taş Ocağı Nen Müh.S.Konya 40 Ariyet Ocağı Karayolları 3.Bölge Müd.Konya 3.G.Müd.Bölge Müdürlüğü Isparta Haziran-2003 Maden Taş Ocağı smet NÖNÜ Bul.S.Konya 38 Taş Ocağı Karayolları 13.Konya 3.S.S.Bölge 33 Taş Ocağı D.Bölge 36 Taş Ocağı Karayolları 3.Bölge Müd.S.Bölge Mart-2004 Maden Ariyet Ocağı Projesi Karayolları Müd.Bölge Müd.Bölge Müd. K.Şti.Müd. . .Konya Karayolları Müd.Ankara Genel Ocak-2002 Maden KumÇakıl Ocağı Afyon li Sandıklı lçesi Akharım Kasabası Kütükpınarı Mevkisi Bilaci Deresi Afyon li Sincanlı lçesi Karayoları 3.Konya 343 .06100 Yücetepe -Ankara Karayolları Müd.Bölge Müd.Bölge Müdürlüğü Isparta Karayolları Müd.18.06100 Yücetepe -Ankara 34 Taş Ocağı D.18. Karayolları Müd.Genel Müdürlüğü D.Antalya 13.Konya Eylül-2002 Maden Taş Ocağı 37 Taş Ocağı Karayolları 3.Bölge 39 Kum Çakıl Ocağı Karayolları 3. Karayolları Genel Mayıs-2003 Maden Ariyet Ocağı Karayoları 3.Bölge Müd.Bölge Müd.Genel Müdürlüğü D.G.18. .Müdürlüğü Ekim-2003 Maden Taş Ocağı Karayolları Müd.Genel Müdürlüğü D.Konya 3.Konya Projesi Nuh Köyü Cerce Pınarı Mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Savran(Serban)Kasabası Cehennem Deresi Mevkii Afyon li hsaniye Üçlerkayası Sarıca Ova Köyü Göktaş Tepe Mevkii Afyon li hsaniye Üçlerkayası Köyü Doğancık Sırtı Mevkii Afyon li hsaniye Ayazini Köyü Belağıl Tepe Mevkisi Afyon li Merkez lçesi Karaaslan Köyü Kırantepe Mevkisi Afyon li Sandıklı lçesi Akharım Köyü slitepe Mevkisi Afyon li Sandıklı Kızlarkayası Mevkisi lçesi Müd. .

Ş.stanbul 1996 Maden Karaman Mah.Tic.Bölge 47 Bolvadin Bel.Ankara Karayolları Müd.Su Çıkan Tepesi Mevkisi Eskişehir j25-d4 Afyon li Hocalar lçesi Karayokuş Tepesi Mevkii Afyon li Sandıklı Kısıkkaya Mevkisi lçesi Hüsamettin Mah. Konkasör ve Depo Sahası Kum Çakıl Ocağı Karayolları 13.Ankara Projesi Kılıçaslan Kasabası Akkaya Tepesi Mevkii Afyon li Dinar lçesi Karakuyu Köyü Karakuyu Gölü Mevkisi Afyon li Sincanlı lçesi Tınaztepe Köyü Kayıştepe Mevkisi Afyon li hsaniye lçesi Kayıhan Bucağı Kunduzlu Mah.Bölge Müd.Antalya Karayolları Müd.Başk.BolvadinAfyonkarahisar 48 Kum Ocağı Yıkama ve Eleme Tesisi Gebeceler Bel.ve Tic. nş.Antalya Karayolları Müd.Isparta Mayıs-2003 Maden Kum Çakıl Ocağı Afyon li Bolvadin lçesi Dip Evler Köyü Çatalarkaş Tepesi Sarıdere Yatağı Mevkisi Afyon li Merkez lçesi Gebeceler Beldesi Boz Mevkisi Bolvadin Bel.Ankara Karayolları Müd.Meydanı Denizli Sanayi Çarşısı Afyonkarahisar Dede Baklan- 41 Turba Ocağı Baklan Ovası Turizm nş.Fakültesi.Bşk.Bşk.Ziraat ve San.Antalya 13.Antalya Genel Haziran-2002 Maden 13.Ankara Genel Haziran-2002 Maden Ariyet Ocağı Projesi Ariyet Ocağı Projesi Ariyet Ocağı Projesi Karayolları Müd.Şti. Aysberk Müh.A.Bölge Müd.Tic.Şti.Şti.Cum.Ankara Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ekim-2001 Maden Turba Ocağı 42 Kum Ocağı Yıkama ve Eleme Tesisi Tras Ocağı Tınaztepe Yapı Ürünleri San.A.Müd. stanbul Üniversitesi Müh.Antalya Karayolları Müd.Maden Sontajcılık Ltd.Ş. Temmuz-2002 Maden Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Tras Ocağı No:1 43 Afyon Çimento San.Ltd. Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Bölge 45 Ariyet Ocağı Karayolları 13.Bölge Müdürlüğü Genel Temmuz-2002 Maden Afyon li Sandıklı lçesi Ala Mescit Köyü Mevkisi 13. Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ocak-2002 Maden Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Gebeceler Beldesi MerkezAfyonkarahisar 344 .Bölge 46 Ariyet ocağı.Otogar Arkası Afyonkarahisar 44 Ariyet Ocağı Karayolları 13.

2001 Enerji Enerji letim smet NÖNÜ Bulvarı NO:27 Bahçelievler -Ankara 55 Kalker Ocağı Afyon Çimento San.Ve Tic.Isparta ili Keçiborlu lçesi scehisar Kocakır Mevkii Hacı Mahmut Mah.Ş Ağustos-2000 Maden Kum Çakıl Ocağı Afyon li Merkez lçesi Saadet Köyü Avanak Mevkii K.Parsel 206 Afyon ili Sandılklı lçesi Yeşil Çiftlik Kasabası Kızılyer mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Uşak li Banaz lçesi Çay mah.Ltd.Şti Ağustos-2001 Maden Kum Çakıl Ocağı Afyon ili Sandıklı ilçesi Yumruca köyü ncesırım Mevkii Pafta 1-2.B Sanyi bölgesi 52 Kum-Çakıl Ocağı Uğuray Elk.24.Afyon ili Dinar lçesi.B1.49 Taş Ocağı Afyonkarahisar Belediyesi Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos-2001 Maden Taş Ocağı Afyon li Bolvadin lçesi Hamidiye Köyü Taşlıtepe Mevkisi Denizli ili Bozkurt lçesi.Taah..S.Otogar Arkası Afyonkarahisar 56 Kum Ocağı Yıkama ve Eleme Tesisi GenHan Nakliyet Ve Tic.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ocak .letim A.Ltd.Şti Ankara Büro-Form Müh.Tic.Tic.San.Ltd.Elkt.Ş M&T Mühendislik Müşavirlik Ltd. Ve Tic.Şti Caner nşaat San. Aralık-2004 Maden Kalker Ocağı Afyon li Merkez lçesi Halımoru Köyü Civarı Karaman Mah.Şti Şubat-1999 Enerji Enerji letim smet NÖNÜ Bulvarı NO:27 Bahçelievler -Ankara 51 scehisar Mermer O.Ş Çınar Mühendislik Müşavirlik Ve Proje Hizmetleri Ltd. nş.Şti Anakara Ekim-1997 Maden Mermer Ocağı scehisar Mermer O. Ltd. ncirli Han Sok.Ş.Oto.Anıtpark Arkası-Afyonkarahisar 50 BozkurtKeçiborlu Enerji letim Hattı TEAŞ Türkiye Elektrik Üretim .Mad.B Sanyi ve Ticaret l Müdürlüğü Çevre Kimya Bilgisayar Madencilik Yayıncılık ve Tercümanlık Ticaret Ve San.A.S.letim A.4A pafta 101 Ada 1 Nolu parsel Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 345 .Taah. NO: Sandıklı Afyon 53 Kum-Çakıl Ocağı Ahmet Aydoğmuş T DAP TUR ZM BURSA ÇED Temmuz-2003 Maden Kum Çakıl Ocağı Yeşil Çiftlik Sultandağı-Afyon Kasabası 54 Enerji letim Hattı TEAŞ Türkiye Elektrik Üretim .A.

Deliktaş Mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Çatkuyu Köyü Terzigediği Mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Akpınar mah.Tansa Cad.Tic.S.A.Ve Müşavirlik A.Ş Burçed Mühendislik Ağustos-2001 Maden Mermer Sanayi Sitesi 25 Blok No:47- 346 .Gübre Tesisi San.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Fon Müh.Turz.A. .18.Şube Müdürlüğü 61 DS 18.Bölge Müdürlüğü Isparta Nisan Mafencilik nşaat ve Müh.57 Mermer Ocağı Ve Kırma-Eleme Tesisi GenHan Nakliyet Ve Tic.Şti Ankara Kasım-2000 Maden Mermer Ocağı Afyon li Merkez Bayramgazi Küçükresul Mevkii lçesi Köyü Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 58 Kömür Paketleme Barla Kömürçülük Nakliye nşaat Taah.Ankara Fon Müh.Tic.Ş Ankara D.Ltd.Ş Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Ltd.A.Ş Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Aralık-2002 Maden Kum Ocağı Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 65 Mermer Ocağı Ve GenHan Nakliyet Ve Tic.A.Şti Aralık-2004 Maden Kömür Paketleme Afyon li Dinar lçesi Burunkaya Köyü Boztoprak Mevkii Camikebir Mah.NO:24 Dinar-Afyon 59 Taş Ocağı Ve Yıkama-KırmaEleme Tesisi Tümtaş Tüm nşaat San.Ve Tic.Ş Aralık-2004 Maden Taş Ocağı Afyon li Bolvadin lçesi Hamidiye Köyü Tepebaşı Mevkisi Fatih Yolu Merkez -Afyon 60 Devlet Yolu yileştirme Projesi Taş Ocağı Karayolları Genel Müdürlüğü Haziran-1997 Ulaşım Ulaşım Afyon li Sandıklı lçesi Isparta li Keçiborlu Sandıklı Afyon li Sandılklı lçesi Cuma mah.Çukurçayır Mevkii Afyon li Sinapaşa lçesi Ahmetpaşa Beldesi Ada Mevkii 23 Pafta 3017 nolu Parsel Afyon li Sincanlı lçesi Karayolları Genel Müdürlüğü Ankara 183. th.Ş Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Aralık-2002 Maden Kum Ocağı Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 64 Kum Ocağı GenHan Nakliyet Ve Tic.Ş Mayıs 2000 Maden Kalker Ocağı Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 63 GenHan Nakliyet Ve Tic.Şti.A.Bölge Müdürlüğü 1999 Maden Taş Ocağı 62 Kalker Taş Ocağı Ve Konkasör Tesisi Kum Ocağı GenHan Nakliyet Ve Tic.A. hr.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Teknik Müh.Nakl.

Tic.Şti Ankara Öncü Mad.Müş.Şti Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.A.A.Ş stanbul Beril Mad.Tic.Ltd.San.S.Ş Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos-2000 Maden Kum Ocağı Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 68 Kum Ocağı GenHan Nakliyet Ve Tic.Şti Tesisi Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos-2001 Tarım Organik Gübre Fabrikası Yarımca Köyü Afyon 70 Mermer Ocağı Medaş Maden End.Kırma-Eleme Tesisi 66 Kum Ocağı Yıkama ve Eleme Tesisi Kum Ocağı Kumcuoğlu nşaat San.A.Km Afyon 73 Tuğla Fabrikası Ender Toprak San.Ş Eylül 2000 Maden Mermer Ocağı Tuğla Fabrikası O. San.A.Ş Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos-2000 Maden Kum Ocağı Sanayi Sitesi 25 Blok No:4748 Afyonkarahisar 69 Yarımca Organik Yarımca Organik Gübre Tarım Ve Hayvancılık Gübre Üretim Tic.Müh.Müh.Dış.Dış.Sok Afyon 72 Tuğla Kiremit Fabrikası Kiziroğlu A.San. ç ve Dış Tic.Ş Mayıs-2001 Maden Konya Yolu 25.Ltd.Müş.Tur.A.Ankara Ekim-1999 Maden Mermer Ocağı Çiftecevizler Sok.Ltd. Gökçealan Mevkii Afyon li Sinapaşa lçesi Ahmetpaşa Beldesi Ada Mevkii Afyon li Merkez lçesi Yarımca Köyü Köy önü mevkii 5 Pafta 387 nolu Parsel Afyon li Dinar lçesi Çapalı Köyü Değirmenburnu Mevkii Afyon li Sandılklı lçesi Örenkaya Köyü Mevkii Afyon li Merkez lçesi Göksözlü Köyü Devepınarı Mevkii Afyon li Merkez lçesi 48 Afyonkarahisar Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ekim-2001 Maden Kum Ocağı OSB Afyon 67 GenHan Nakliyet Ve Tic.NO:22 stanbul Nadide 71 Mermer Ocağı Tureks Turunç Mad.Şti Hizmetleri-Bursa Ocağı Çatkuyu Köyü Şerife Çukuru ve Akkaya Mevkii Afyon li Sincalı lçesi Ahmetpaşa Belediyesi ğdekırı Mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Akpınar Mah. nş.Tic.Tic.B 105.San.Tic.A.Şti.Ltd.Ltd.Ş Ekim-1996 Maden Tuğla Fabrikası Özel dare ş Hanı No:98 Afyonarahisar 347 . şl.Ş Medaş Maden End.

Ankara Topçuoğlu Mühendislik Ltd.Şti.Ankara Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Afyon 79 Mermer Ocağı Necati Ürün Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.Ltd.Ltd.NO:7/A Afyon 348 .NO:25 Çay Afyon 78 Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Temmuz 2002 - Maden Kum Ocağı Afyon li Emirdağ lçesi nkilap Mah.Tic.Afyon li Emirdağ lçesi Türkmenakören Köyü Yaraltı Mevkii Afyon li Merkez lçe Köprülü Köyü Karalar Mevkii Afyon li Emirdağ Adaçal Mevkii lçesi Girne Cad.Afyon 77 Kum Ocağı Yiğit Hafriyat Yıkama ve Eleme nş.San.Hacı Musaoğlu Sok.Bucak mevkii.Afyon şletmeleri 75 Mermer şletmesi Ocağı Kemal Şen Temmuz-2001 Maden Mermer Ocağı Afyon li scehisar lçesi Olukpınar Köyü Ağın Dağı Mevkii Afyon li Dazkırı Derbent Mevkii lçesi Olukpınar Afyon Köyü scehisar- 76 Ariyet Ocağı Alkim Alkali Kimya A.Ş Temmuz-1998 Maden Kireçtaşı Ocağı Babalık Mah.Tic.Ankara Kasım-1998 Maden Turba Ocağı Afyon li Dinar lçesi Otogar Termal Dinar .Ankara Eylül-1998 Maden Mermer Ocağı Kavak Mah. A.NO:4 iscehisar .Ltd. Mermer Sahası Madeni Komkisan Kombasan Kireç San.Afyon 80 Kireçtaşı Ocağı Ve Kireç Yakma Söndürme Paketleme Fab.Tic.Köprübaşı Emirdağ.San.Şti.Şti Ankara Nisan 1999 Maden Mermer Ocağı Afyon li Merkez Bayramgazi Güneykuyu Mevkii lçesi Köyü Yenice Mah. 129.Şti.Sk.74 Turba Ocağı Seydi Gürkan Yılmaz Müşavirlik Mühendislik ç ve Dış Ticaret Ltd.Şti Ocağı Naklyat Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos-2001 Maden Ariyet Ocağı Projesi Kovalık Mevkii Aşağı Yenici Köyü Dazkırı .Ş Sistem Çevre Danışmanlık Ve Mühendislik nş.Hazım Uluşahin şhanı B blok Kat 5 Konya 81 Kenan Şahin CMM Marsiyas Mermer Sanayi ve Tic.Şti.Şti Tesisi Kum Ocağı Yıkama ve Eleme Tesisi Atilla Erçalışkan Kum Temmuz-2002 Maden Kum Ocağı Afyon li Çay lçesi Orhaniye köyü Kumluk Mevkii Cumhuriyet cad.Ltd.

No:107 Gebeceler .Tic.S.82 Taş Ocağı Kolsan nşaat Otomativ ve San.Şti Tesisi Kum Çakıl Ocağı Ve Yıkama Eleme Tesisi Kum Çakıl Ocağı Mevlüt Afyon Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Şubat-2003 Maden Kum-Çakıl Ocağı Afyon li Merkez lçesi Gebeceler Köyü Çal Mevkii ve Çayırbaşı Mevkii Afyon li Çobanlar Çiğil Mevkii lçesi Kocatepe Mah.B 26.S.Ş Doruk Mad.Ada 3/B Parsel Afyon O.Kom.Şti Ankara Şubat-2001 Maden Taş Ocağı Afyon li Merkez lçesi Karaaslan Köyü Keltepe Mevkii O.Teks.Tic.Ltd.Şti Et Kombinası Et ve Et ürünleri Pisar Arıtma nş.San.Tic.B Afyon Ordu Bulvarı Çamlı Apt.Şti Ocak -1996 Gıda 85 Taş Ocağı Ayazini Belediye Başkanlığı Haziran -2004 Maden Taş Ocağı Afyon li hsaniye lçesi Ayazini Kasabası Topyeri mevkii Afyon li Çay lçesi Çay Deresi Mevkii Ayazini Belediye Başkanlığı Afyon 86 Kum-Çakıl Ocağı Çay Belediyesi Başkanlığı Fon Müh.Afyon 90 Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Şubat-2003 Maden Kum-Çakıl Ocağı Çiğil mevkii Çobanlar /Afyon 91 lkin Berberoğlu Fon Müh.Müşavirlik- Temmuz-2003 Maden Kum-Çakıl Afyon li Çobanlar lçesi Fatih Yolu Merkez -Afyon 349 .Ankara Ocak 2004 Maden Kum Ocağı Çay Belediyesi Afyon Başkanlığı 87 Demir şletmesi HOWARD Ocağı Anadolu Mad.San.Atacık şhanı Kat:1/2 Niğde 88 89 Kum Çakıl Ocağı Tutkunlar Kum-ÇakılVe Yıkama Eleme Hafr.Ltd.Ltd.Ltd.Ankara Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Şubat-1996 Gıda Et Kombinası Et Kombinası Eski Kasaplar Çarşısı NO:25 Afyon Bankalar caddesi Özel dare ş Hanı Kat 2 NO:38 Afyon 84 Efendioğlu Et ve Et Ürünleri San.Ltd.A.Ltd.Şti.Ltd.Mad.San. şn. Tic.Tic.Afyon 83 Et Kombinası Göbekli Kardeşler Projesi San.Şti Ankara Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.San.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Topçuoğlu Mühendislik Ltd.Şti Mart-2004 Maden Demir Ocağı Afyon li Çay lçesi Akharım Köyü Mevkii Muratpaşa Cad.Tic.Turz.Konf.Şti.

Taah.Ketsel Çayı Üzeri Afyon li Sultandağı lçesi Yeşilçiftlik Kasabası Kızılyer Mevkii Afyon li Merkez lçesi Sülümenli Köyü Gerenboz Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Akın Köyü Çebişoğlu Çeşmesi Mevkii Aktaş Mah.Mad.Otogar Arkası Afyonkarahisar 98 Üstübeç Ocağı Bünyamin Uyan Eylül-2004 Maden Üstübeç Ocağı Kum-Çakıl Ocağı Afyon li Dinar lçesi Oğullar Köyü Topraklık Mevkii Afyon li Merkez lçesi Gebeceler Köyü SarıkayaÇayırbaşı Mevkii Çakıcı Köyü Dinar-Afyon 99 Kum-Çakıl Ocağı Ayvazoğlu Orman Ürünleri Nakliyetcilik San.Ltd.NO:99 Çay Afyon Sorkun Kasabası SandıklıAfyon 93 Kum Ocağı ve Kırma Yıkama Eleme Tesisi Kum-Çakıl Ocağı Sorkun Belediye Başkanlığı Temmuz-2004 Maden 94 Musa Aydoğmuş T DAP TUR ZM BURSA ÇED Haziran-2004 Maden Kum-Çakıl Ocağı Yeşil Çiftlik Sultandağı-Afyon Kasabası 95 Kömür Paketleme Tesisi Çetin plikçioğlu Enson Mühendislik Müşavirlik-Afyonkarahisar Haziran-2004 Maden Kömür Paketleme plikçioğlu Nak.Konkasör Tesisi ve Malzeme Depo Alanı Projesi Kil+Marn Sahası Karayolları 3.ve Tic.Konya 96 Taş Ocağı.Bölge Müdürlüğü Ankara-Konya Nisan-2004 Maden Taş Ocağı 97 Afyon Çimento San.Din.Tes.Pa z.Ve Tic.Tic. Büro-Form Müh.Bölge Müd.Şti Eleme Tesisi 2004 Maden Gebeceler Beldesi MerkezAfyonkarahisar 350 . nş.Ş.Mah.Bucakçayırı Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Sorkun Kasabası Işıklı Yol mevkii.San. Ltd.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Temmuz-2004 Maden Kil Sahası Afyon li Merkez Derekarşısı Mevkii lçesi Karaman Mah.Ve ve Yıkama Kırma Tic.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Damla Mühendislik Müşavirlik Afyon Haziran -2003 Maden Ocağı Çiğil Mevkii 92 Kum-Çakıl Ocağı Kum-Çakıl Ocağı Kum-Çakıl Ocağı Afyon li Çay lçesi Dere Mah.San.A.Akar.Ltd.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Fon Müh.Ltd.Tic.Şti Afyon Karayoları 3.Ve Yıkama Eleme Tesisi Planlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Akkum Hafriyat Nak.Bölge Müdürlüğü Karayoları genel Müdürlüğü ile 3. nönü Cad.

Ltd.Ve Tic. km Afyon 104 Beş Yıldızlı Turistik Otel-ÇED Raporu Tuğla Kiremit Kili Ocağı Deva Termal Tur.Ankara Hasan Deniz Müşavirlik nş. Ltd.ve Tic.San.Ş Hasan Deniz Müşavirlik nş.Ankara Ağustos-2004 Maden Kum Ocağı Afyon li Çobanlar lçesi Çiğil Mevkii 4 Pafta 660 Nolu Parsel Afyon li Çobanlar lçesi Merkez Çiğili Mevkii 4.Ankara Ağustos-2004 Maden Kum Ocağı Sülümenli Kasabası -Afyon 103 Yıkama Tesisi Eleme Karadağlı Hafriyat Nak.Ltd.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Nisan-2005 Maden Yıkama Tesisi Konya Karayolu 15. Ayaz Mevkii Sülümenli Kasabası -Afyon 101 Ağustos-2004 Maden Kum-Ocağı Sülümenli Kasabası -Afyon 102 Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi sa Üney Hasan Deniz Müşavirlik nş.Ltd.ve Tic.Ltd.Şti.Şti.Ve Tic.Ankara Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Haziran-2005 Turizm Beş Yıldızlı Turistik Otel Demirçevre Köyü Girişi Afyon 105 Adnan Akdağ Mayıs-2005 Maden Tuğla Fabrikası Kurtuluş Afyon Caddesi NO:68- 106 Kum Ocağı Meryem Can Enson Mühendislik Müşavirlik-Afyonkarahisar Haziran-2005 Maden Kum Ocağı Seydiler Kasabası-Afyon 351 .Pafta 660 no'lu Parsel LE Afyon li Çobanlar lçesi Merkez Bent Başı Mevkii 4 Pafta 8 Nolu Parsel Afyon li Merkez lçesi Sülümenli Köyü Gerenboz Mevkii Afyon li Merkez lçesi Demirçevre Köyü 22H-2A Pafta 120Ada 2 Parsel Afyon li Merkez lçesi Nuribey Köyü Kazakdüzü Tepe Mevkii Afyon ili scehisar lçesi Seydiler Kasabası Cumhuriyet Mah.A.Şti Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Ali Tabak Hasan Deniz Müşavirlik nş.ve Tic.San.Ltd.San.Şti.100 Kum Ocağı ve Kandemirler Gıda Tarım Ürünleri Yem Gübre Yıkama Eleme Otomativ Akaryakıt Maden Tavukçuluk nşaat Tesisi Hafriyat Nakliyat San.SanTic.Pafta 660 no'lu Parsel LE Afyon li Gebeceler Kasabası Sarıkaya Mevkii 14 Pafta 2403 Nolu Parsel Afyon li Çobanlar lçesi Merkez Çiğili Mevkii 4.San.ve Tic.Şti.

Tük.Bölge Müdürlüğü Aralık-2004 Maden 352 .Ot.Bölge Müdürlüğü Isparta DS XVIII.Mad.107 Tuğla Kiremit Kili Ocağı Hüseyin Boran Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Mayıs-2005 Maden Tuğla Fabrikası Afyon li Merkez lçesi Karaaslan Köyü Aktışar Gediği Mevkii Afyon li Dinar lçesi Çiçektepe Kasabası ncekoyak Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Otluk Kocakum Mevkii maret Camii Karşısı NO:3 /A Afyon 108 Kum Çakıl Ocağı Çiçekler Nak.Bölge Müdürlüğü Isparta DS XVIII.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Mayıs-2005 Maden Kum Ocağı Şefik Erdoğan Yanıkören Köyü Sandıklı .Bölge Müdürlüğü DS XVIII.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Mayıs-2005 Maden Kum Ocağı Adliye Mah.Yak.Hay.SanTic.Bölge Müdürlüğü Isparta DS XVIII.Bölge Müd.Tic.Bölge Müdürlüğü Ankara-Konya Nisan-2005 Maden Kum Ocağı Afyon li Çobanlar Çiğil Mevkii lçesi Afyon -Konya Karayolu 15 km Afyon Karayoları 3. Bölge Müdürlüğü Eylül-2004 Maden Taş Ocağı Afyon li Dinar lçesi Karabedir Köyü Çattepesi Mevkii 112 Sözbir Türkay Kum Hafriyat San. Ak. Şti Karadağlı Hafriyat Nak.Tic.San.Konya 113 Taş Ocağı Malzeme DS XVIII.Ltd.Nakl.Tek.Bölge Müdürlüğü Isparta Aralık-2004 Maden Taş Ocağı DS XVIII.Bölge Müdürlüğü Aralık-2004 Maden Kum-Çakıl Ocağı Kil Ocağı 115 Kil Ocağı DS XVIII.Afyon 110 Kum Ocağı Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Karayoları genel Müdürlüğü ile 3.Eml.Kuy.Bölge Müdürlüğü Isparta 114 Kum-Çakıl Ocağı DS XVIII. thalat Ltd.Tur.Konya 111 Taş Ocağı Konkasör Tesisi ve Malzeme Depo Alanı Kum Ocağı Karayolları 3.Ltd.Müt.Bölge Müdürlüğü Isparta DS XVIII.Mer.Tic.Şti Ali Mülayim Konya Mart-2005 Maden Kum Ocağı Afyon li Sultandağı lçesi Yeşilçiftlik Kasabası Bölükkaya Mevkii 8-13 Pafta 6626 Nolu'Parsel Afyon li Şuhut lçesi Ağızkara Göleti Mevkii Afyon li Şuhut lçesi Ağızkara Göleti Mevkii Afyon li Şuhut lçesi Ağızkara Göleti Mevkii 24 Ağustos Bulvarı Tektaş şhanı No:28 Akşehir . Ltd.Ve nş.Bet.Lok.Özel dare Merkezi NO:3 Dinar-Afyon ş 109 Kum Çakıl Ocağı Ören Kum Gıda Teks.Mal.Haz.Plas.Malz.Day.

S.116 Kömür Paketleme Tesisi Ağzıkara Göleti Adnan Sadık ntepe Enson Mühendislik Müşavirlik-Afyonkarahisar DS XVIII.Bölge Müdürlüğü Isparta O.Tic.San.Şti Ankara Egesu Arıtma-Havuzculuk nş.Akaryakıt Tarım Turizm nş.Mevkii Başağaç Belediyesi Sandıklı Afyon 124 Kum-Çakıl Ocağı Osman Oynağanlı Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Maden Kum-Çakıl Ocağı Şuhut Afyon 353 .Ltd.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon Fon Müh.B NO:44/5 Afyon 117 DS XVIII.Tic.Şti Mayıs-2005 Et Entegre 119 Mezbahane Tesisi brahim Mazlum Aralık-2004 Gıda Mezbahane Afyon li Merkez Çapakkırı Mevkii lçe Yeni Saraçlar Çarşısı NO:44 Afyon 120 Mezbahane Tesisi Hayvan Kesim ve Sucuk Üretim Tesisi Katı Atık Yakma Tesisi Bolvadin Et Bolvadin Canlı Hayvan Ve Ürünleri Entegre Gıda Tarım Yem San.Ltd.Ltd.Tic.Bölge Müdürlüğü Mart-2005 Ulaştırm a Gıda 118 Et Entegre Tesisi Alp Entegre Et Et Ürünleri Gıda Ve htiyaç Maddeleri Tekel Ürn.MüşavirlikPlanlama Ve Kimyasal Madde Pazarlama Dahili Ticaret Afyon M&T Mühendislik Müşavirlik Ltd.A. Otomv.Şti Ocak-2005 Maden Kömür Paketleme Gölet Afyon li Sinanpaşa lçesi Düzağaç Kasabası Mevkii Afyon li Şuhut lçesi Ağızkara Göleti Mevkii Afyon li Merkez Çapakkırı Mevkii lçe Sanayi Çarşısı NO:14 zmir Yolu 35 km.Bölge Müdürlüğü Isparta Fon Müh.Ş Celalettin Mühsürler Nisan-2004 Gıda Mezbahane Afyon li Bolvadin lçesi Kule şhanı Kat:1 No:8 Bolvadin/Afyonkarahisar OSB Afyonkarahisar 121 Mayıs-2004 Gıda Mezbahane ve Sucuk malathanesi Katı Atık Yakma Tesisi Kum Ocağı Afyon ili Merkez lçesi OSB Pafta 90 4130 Ada 3 nolu 122 Afyon Belediye Başkanlığı Ocak-2003 Enerji Afyon li Merkez Karaaslan Mevkii lçesi Afyon Afyon Belediye Başkanlığı 123 Kum Ocağı Başağaç Belediyesi Maden Afyon li Sandıklı lçesi Başağaç Kasabası Karamasat Mevkii Afyon li Şuhut lçesi Hacı Musa Mah.Şti. Afyon DS XVIII.San.Afyonk arahisar Onat Çevre ve Arıtma Tekn.

Afyon 132 Sadık Ceylan Maden Cumhuriyet Mah.Bölge Müdürlüğü Karayoları genel Müdürlüğü ile 3.Oto Yıkama Eleme Tur.Ltd.NO:18 Emirdağ .NO:23 Bayat Afyon 133 Kireçtaşı Ocağı Ve Kireç Yakma Söndürme - Türkiye Şeker Fabrikalrı A.Afyon 130 Katı Atık Bertaraf ller Bankası Genel Müdürlüğü Etüt Plan VE Yol Tesisi Dairesi Başkanlığı Art nşaat Mühendislik Arıyma Sanayi ve Ticaret Ltd.Ankara Haziran 2002 - Maden Afyon li Emirdağ lçesi Hürriyet Mah.125 Mıcır Ocağı Malzeme Uluborlu Belediyesi Maden Mıcır Ocağı Afyon li Dinar lçesi Çapalı Köyü Sancar Mevkii Afyon li Merkez lçesi Gebeceler Kasabası Ballık Mevkii Afyon li Emirdağ lçesi Emirin Köyü Kumdere Mevkii Afyon li Çay lçesi Pınarkaya Köyü Cevizlidere Mevkii Afyon li Emirdağ lçesi Elhan Köyü Batık Mevkii Uluborlu Belediyesi Isparta 126 Kum Ocağı Gebeceler Bel.Ltd.Afyon Cad.Bölge Müdürlüğü Ankara-Konya Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Ağustos 2001 - Maden Kum Ocağı 129 Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Mustafa Bayrak Temmuz 2002 - Maden Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Katı Atık Yakma Tesisi Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Mermer Madeni Sahası Kireçtaşı Ocağı Bucak Mevkii Çevre Yolu Yanı Emirdağ .Bşk.Tic.Şti Tesisi Mermer Sahası Madeni Kemal Eski Temmuz 2002 - Maden Afyon li Emirdağ lçesi Türkmenakören Köyü ve Yeni Mahalle Mevkii Afyon li Bayat lçesi Eğerli Mevkii Emir Afin Cad.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Kasım . Serdar Mühendislik Müşavirlik ç ve Dış Tic.Ş Afyon Şeker Fab.2000 Enerji Afyon li Susuz Kasabası Mevkii Umut Sokak NO:19 Kurtuluş Ankara 131 Kum Ocağı ve Kuş Hafriyat Nakliye Gıda Tüketim Pet. Adaçal Mevkii Afyon Şeker Fab.Ürün. Kocaman Sokak No:30 Emirdağ 128 Kum Ocağı Karayolları 3. 354 .Şti. Maden Kum Ocağı Gebeceler Beldesi MerkezAfyonkarahisar 127 Kum Ocağı Burhan Aktaş Maden Kum Ocağı Çilli Mah.San.

2001 Maden Kum-Çakıl Ocağı Kum-Çakıl Ocağı Afyon li Dinar lçesi Tatarlı Kasabası Kuzyaka Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Karadirek Köyü Çaykıyısı Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Yanıkören Köyü Taşlıburun Mevkii Afyon li Sincanlı lçesi Kırka Köyü Pirenkırı Mevkii Tatarlı Kasabası /Afyon 135 Kum-Çakıl Ocağı ve Yıkama Kırma Eleme Tesisi Yıkama Tesisi Eleme Hasan Güldalı Haziran-2002 Maden Hisar Mah.San.Ş Bilim Mad. Bahar Sitesi Afyon 138 Yıkama-Eleme Tesisi Ve KumÇakıl Ocağı Kum Ocağı ve Yıkama Eleme Tesisi Kuvarsit Ocağı Tevhid nş.Şti Eskişehir Ekim-1999 Maden Kuvarsit Ocağı Küre Beldesi Söğüt/Bilecik 355 .Trz.San.NO:19 Sandıklı/Afyon 136 Şefik Erdoğan Temmuz 2002 - Maden Yıkama Tesisi Yanıkören Köyü Afyom 137 Kum Ocağı Yücel Hafriyat Ve Kum Ocakları şl.Ltd.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Mart .Savak Sok.A. T DAP TUR ZM BURSA ÇED Eylül-2002 Maden Yıkama Tesisi Afyon li Sincanlı Bağduvarı Mevkii lçesi 139 Cengiz Gökdemir Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Eylül-2000 Maden Kum Ocağı Afyon li Sandıklı lçesi Sorkun Kasabası Kızılburun Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Celioğlu-Örenkaya Mevkii Sorkun Kasabası SandıklıAfyon 140 Çınarlar Mad.Ltd. 134 Kum-Çakıl Ocağı Cafer Tayyar Çiçek Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa AK-TEL Müh.Tic.Şti. nş.Ltd.Taah.Gd.Tic.San Ve Tic.Müş.Ve Tic.Kamil Miras Cad.Kınacıoğlu Sitesi C Blok No:15 Dumlupınar Mah.Tic.Paketleme Fab.Şti Burçed Mühendislik Hizmetleri-Bursa Eylül-2000 Maden Kum Ocağı Anbaryolu Atatürk Cad.Eğt.Lt d.Ltd.

B Hisar Mah.Bölge Md.Dok.Şti Karayolları 13.1.B 101.23a Pafta 304 parsel Sandıklı lçesi Karadirek Kasabası Ürkütları Mevkii O.NO:65 Afyon Merkez 4 Ocak-2002 Maden Sandıklı lçesi Sorkun Kasabası Kestel Çayı Mevkii O. Karayolları 13.Antalya Sandıklı 5 Mermer Fabrikası Özeks Tic.Bölge Müd.Ş Mermer San.Parsel No:55 Yeni Saraçlar Çarşısı No:44 Afyon Merkez 356 .S.S.Ada3.Afyon hsaniye 8 Turizm Güzelköy Dinlenme Tesisi Afyonzmir Karayolu 20.Sok.Ltd.Km Afyon Merkez 7 Şerafettin Mutlu Mutlu Et Ür.S.NO:26 Pafta 6 Parsel 586 Sinanpaşa lçesi Bulca Köyü 9 Pafta 625 Parsel O.Savak Sandıklı .4.B 109.d.NO:19 Dinar 2 Kum Ocağı Şubat-2002 Maden Kum Ocağı Sandıklı 3 Sucuk malathanesi Kum Ocağı Biçici Et Ve Et Ürünleri Gıda Ve Hayvan San. Hayvan Şti Ali Güzel Gıda Döğer Kasabası Yunus Emre Mah.Ve Faaliyet Satılmış Kasım2001 Kasım2001 Kasım2001 Kasım2001 Kasım- Maden Mermer Fabrikası Ordu Bulvarı NO:12 Afyon Merkez 6 Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Dinlenme Tesisi Ümit Özpınar Gıda Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Dinlenme Tesisi Afyon Ankar yolu 8.Cad.Afyon Sok.Km Afyon-Ankara Yolu 8.Sok.B 4.S.A. Ocak-2002 Gıda Sucuk malathanesi Kum Ocağı Milli Birlik Cad.NO:24 Döğer Kasabası hsaniye .ÇED GEREKL D R/GEREKL DEĞ LD R KARARI VER LEN FAAL YETLER L STES Projenin Adı Proje Sahibi Rapor Tarihi Dağıtım Mart-2002 Sektör Faaliyet Konusu Faaliyet Mevkii Adres lçe 1 Trafo Binası Tedaş Elektrik Müessesesi Hasan Güldalı Enerji Trafo Binası Dinar Aktoprak Köyü Harman Yeri Mevkii L24.Km Otogar No:34 Afyon Sinanpaşa 9 Sucuk malathanesi Sucuk smail Fırın Et Ve Et Ürünleri Gıda Sucuk malathanesi Sucuk Merkez 10 brahim Mazlum Gıda O.Kirembe Sok.

l Yolu Sandıklı 18 Taş Ocağı Metin Ardacı Maden Taş Ocağı hsaniye lçesi Ayazini Kasabası Topyeri Mevkii O.Ltd.Antalya Dinar 12 Malaklar nş.Bölge Müd.San. Maden Ankara Yolu 13 Km Susuz Boğazı 21 Maden Başmakçı lçesi Akpınar Köyü Argıt Tepesi Mevkii Başmakcı 357 .Hocalar lçesi 2Bl.Tic.Bölge Md.B 4.Sodyum Sülfat Üretim Tesisi l Yolu Üstübeç Ocağı Alkim Alkali Kimya A.4 NO:14 Sok. 2001 Ekim-2001 Maden malathanesi Stabilize Malzeme Ocağı Kum Ocağı Dinar lçesi Çobansaray Köyü Harmanyeri Mevkii Akçaköy Hudutları Uzunsaray Mevkii Bolvadin lçesi Hamidiye Köyü Ahmetler Dede Tepesi Mevkii Karayolları 13.Ş Gıda Rafine Anhid.Şti Taş Ocağı Köy Hizm.Sucukcular Sitesi hsaniye lçesi Ayazini Kasabası hsaniye 19 Sucuk malathanesi Makinalı Mermer Arama Taş Ocağı Mehmet Diyar Gıda Sucuk malathanesi Makinalı Arama Taş Ocağı Mermer Merkez 20 Adosan Afyon Doğaltaş Mermer Mad. 14 Temmuz2001 Ekim-2002 Maden Taş Ocağı Şuhut lçesi Akyuva Köyü nönü Ağılları Mevkii Dazkırı lçesi Aşağı Yenice Köyü Kovalık Mevkii Dazkırı lçesi Aşağı Yenice Kavaklı Köyü Şuhut 15 Rafine Anhid.Ltd.S.Bölge Müd.Şti Karayolları 13.Sodyum Sülfat Üretim Tesisi l Yolu Üstübeç Ocağı Dazkırı 16 17 Karayolları 13.Protein Tic.Hd. l Müd.Taah Haziran2001 Ve Maden Bolvadin 13 Şahin Hayv.Cad.Bölge Müd.malathanesi 11 Stabilize Malzeme Ocağı Kum Ocağı Karayolları 13. Bünyamin Uyan Ekim-2002 Ağustos2002 Ağustos2002 Temmuz2002 Haziran2002 Mayıs-2002 Ulaşım Maden Sandıklı lçesi .

S.Ş Mart-2002 Gıda Ankara Karayolu 7.Tic.2003 Maden Gıda Şuhut/ salı Köyü O.05.06.S.Tic.A.Bölge Müdürlüğü/KONYA Ömer Faruk NTEPE Haziran2003 01. 11.Km Ordu Bulvarı NO:12 Merkez 25 Mart-2002 Ankara Yolu 2.Km Ordu Bulvarı NO:12 Merkez 28 29 Afyon Gıda San.A.Km Ordu Bulvarı NO:12 Merkez 26 Santaş Mermer San. Şuhut Merkez 358 .Blok NO:1-2 Merkez 24 Lastik Ayakkabı Fabrikası Çelik Ve Tekstil Kordlu Konveyör Band le Kauçuk Hamuru Üretimi Mermer ve Fayans Fabrikası Özçiçek Fabrikası Süt Fabrikası Sucuk malathanesi Devlet Yolu Yağ Özerler Ayakkabı Ve Lastik San. Şuhut/ salı Köyü O.A.2003 Ulaşım Afyon-Kütahya(Afyon arası)devlet yolu 14.Tic.Bölge Hududu arası)devlet yolu Sincanlı/Karacaören Köyü Merkez 31 Enerji Nakil Hattı ve trafo gücü Mermer Üretimi Sucuk malathanesi Enerji Enerji Nakil Hattı ve trafo gücü Mermer Üretimi Sucuk malathanesi Sincanlı/Karacaören Köyü Sincanlı 32 33 Abdil AYDIN PEK Et Mamulleri ve Gıda Mad.Afyon Çay-Dinar Yolu 12 Km Çay 23 Bitkisel Taşıma Toprak Mart-2002 Ulaşım Bitkisel Taşıma Toprak Çayırbağ Kasabası Pafta 20 3329 Parsel Sanayi Çarşısı 27.Km Ordu Bulvarı NO:12 Merkez 27 Afyon Gıda San.Cad.Ş Mart-2002 Lastik Ayakkabı Fabrikası Maden Çelik Ve Tekstil Kordlu Konveyör Band le Kauçuk Hamuru Üretimi Mermer ve Fayans Fabrikası Özçiçek Fabrikası Süt Fabrikası Sucuk malathanesi Devlet Yolu Yağ Ankara Yolu 2.A.Ş Fayans Mart-2002 Maden Ankara Karayolu 7.06.B 4.Bölge Hududu Afyon-Kütahya(Afyon 14.4 NO:27 Sok.B.2003 30.Ş.Ş Afyon şletme Nail Karakol Nisan-2002 Kağıt Selülöz Üretimi Çay .Şti Ve Et Mart-2002 Mart-2002 Gıda Gıda Ankara Yolu 2.Tic.A.Paz.Sucukcular Sitesi Ordu Bulvarı NO:12 Merkez Merkez 30 Karayolları 3.22 Selülöz Üretimi Türkiye Selülöz Ve Kağıt Fab.A.Tic.Ş Özdiyaroğlu Et Ürünleri Ltd.A.Ve Tic.Km O.B.S.Ş Özer Konveyör Banal Turizm San.San.

S. Merkez 35 36 37 Yaşar URHAN Mustafa K REZ S.Şti.Bölge Müdürlüğü/KONYA BAYRAKTAROĞLU Maden Mermer nş.B. Merkez 40 Kemal ESK 15.B.2003 Gıda Sakatat şleme ve Parçalama Tesisi O.05.02.B.Şti. O.2003 21.2003 Maden Kum Ocağı Sincanlı/Çobanözü Köyü/Deredağ Mevkii Sincanlı 359 .Başk.B. 28.S. Merkez 43 Mermer Ocağı 05.2003 şyeri Maden Maden Gıda Mangan Arama Mermer Çıkarma Sucuk malathanesi Dazkırı/Hasandede Bucağı Işıklar Köyü/Tombak Tepe Mevkii O.34 Sakatat şleme ve Parçalama Tesisi Mangan Arama Mermer Çıkarma Sucuk malathanesi ONAY Sakatat ve Gıda San.Afyonkarahisar Sucukçular Toplu Koop.Bölge 31.Ltd.05. O.04.San.2003 Gıda Sucuk malathanesi Mermer Çıkarma O.2003 Maden Mermer Ocağı Merkez 44 Mermer Ocağı 05.2003 Maden Mermer Çıkarma Emirdağ/Yüreğil Köyü Emirdağ/Yüreğil Köyü Emirdağ 42 Yol Çalışması 11.S.04.05.02. Konya-Çay Konya-Afyon Devlet Yolu KonyaÇay arasında bölünmüş yol O.S.Tic.B.2003 Maden Konarı Köyü/Küçükkepez Tepe MEVK Konarı MEVK Köyü/Küçükkepez Tepe Merkez 41 Mermer Çıkarma Adnan DEM REL(Mermer Sanayi Bölgesi/ scehisar) Karayolları 3.B. Mushsin ÖZER 15.S.01. Müd.S.S./ISPARTA 18.Ltd.2003 Maden Mermer Ocağı Sincanlı/Serban Köyü/Taşlıca Tepe Mevkii Sincanlı/Serban Köyü/Taşlıca Tepe Mevkii Sincanlı/Çobanözü Mevkii Köyü/Deredağ Sincanlı 45 Kum Ocağı D.Tic.B. Dazkırı Merkez Merkez 38 Taş Üretimi Yeşilçiftlik Belediye Başkanlığına/SULTANDAĞI ÜSTÜN Çiftliği Ltd.2003 Maden Taş Üretimi Sultandağı/Yeşilçiftlik Kasabası Sultandağı/Yeşilçiftlik Kasabası Sultandağı 39 Sucuk malathanesi Mermer Çıkarma 15.2003 27.Şti.S.04.S. Dazkırı/Hasandede Bucağı Işıklar Köyü/Tombak Tepe Mevkii O.S.2003 Ulaşım Yol Çalışması Konya-Afyon Devlet Yolu arasında bölünmüş yol O.04.05. 30. 29.B.04.

09.2002 Maden scehisar/Karakaya Köyü/Muslin Mevkii scehisar/Karakaya Mevkii Dinar/Yakaköy Mevkii Köyü/Muslin scehisar 48 Ariyet Ocağı Bölge Dinar 04.S.S.2003 Gıda Şuhut /Hacı Mevkii Musa Mahallesi/Gerenlik Şuhut /Hacı Mahallesi/Gerenlik Mevkii Dazkırı/Örtülü Köyü Musa Şuhut 53 Muzaffer ÜNLÜ/Denizli 27.S.11.B Merkez 57 D.B Merkez 52 Ali AKCAN 29. Başmakçı 1 nolu (Gül) Tarımsal Kalkınma Kooperatifi D.S.2003 Gıda O.Ltd. Çay Merkez 51 Arif UYSAL 31.B.11.S.S.B.2002 Maden Gıda Mermer Çıkarma Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Blok ve Moloz Mermer Üretimi Gülyağı Fabrikası Çay/Kızıldağ Köyü O.2003 Maden Akdeğirmen Barajı için Akdeğirmen Barajı için Merkez 360 .10.B Sandıklı 56 Sucuk malathanesi Kum-Çakıl Ocağı 23. Karayolları 13.11.2003 Maden Taş Ocağı Sandıklı/Cuma Mahallesi/Deliklitaş Mevkii Sandıklı/Cuma Mahallesi/Deliklitaş Mevkii O. 18.Bölge 24.2003 Maden Dazkırı/Örtülü Köyü Dazkırı 54 S. smail ÇAKIR Erdinç BATTAL San.S.46 Sucuk malathanesi Mermer Çıkarma Sabri ÖDEM Ş 08.2002 16.2002 Maden Ariyet Ocağı Dinar/Yakaköy Köyü/Beşpınar Mevkii Köyü/Beşpınar Dinar 49 50 Mermer Çıkarma Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Blok ve Moloz Mermer Üretimi Gülyağı Fabrikası 04.09.Bölge 19.S.S. Müd.B.2003 Temizlik Başmakçı Başmakçı Başmakcı 55 Taş Ocağı 23.S./ISPARTA Salim KÜÇÜKKURT 18. Merkez 47 AYDIN Mermer Tic.10.10.12.2002 Gıda Sucuk malathanesi Mermer Çıkarma O.B. O.11.12.Şti.ve 06. Müdürlüğü/Antalya Kayma.09.2003 Gıda Sucuk malathanesi Kum-Çakıl Ocağı O.B O. Çay/Kızıldağ Köyü O.S.

2004 Kimya Sincanlı 361 ./ISPARTA 18.09.Bölge Müdürlüğü/KONYA Metin ARPACI(Vekil Muharrem ARPACI) 04.S.Müd. Çakıl ve Ariyet Ocağı Alabalık Üretimi Kum Ocağı (Devlet Yolu için) Yol ve malzeme ocakları Mermer blok.2003 Maden Merkez 66 27.04. Sincanlı/Boyalı Köyü - Bayat Sincanlı 69 30.2003 22.08.2004 Maden Maden Bayat /Kuzören Köyü Akdeğirmen Barajı inş.2003 Maden Taş. Kum.ocakları Ayazini/ hsaniye ve Hocalar/Çepni Köyü/Çambaş Mevkii Sincanlı/Çayhisar Köyü/Hisarçayı Mevkii-Afyon-Sandıklı yolu Konya-Afyon devlet yolu ve KonyaÇay arasındaki yol ve malz. Müd.Bölge 24.07.04.2004 Maden hsaniye 67 68 Celal YILDIRIM/Eskişehir D.dekoratif amaçlı taş levha üretimi Mermer Ocağı yarı geçirimli malzeme Patlayıcı Madde Değişik lçeler 63 64 28.den.için Sincanlı/Akdeğirmen Köy.09. Sincanlı/Boyalı Köyü - Bayat /Kuzören Köyü Akdeğirmen Barajı inş. Çakıl ve Ariyet Ocağı Alabalık Üretimi Kum Ocağı (Devlet Yolu için) Yol ve malzeme ocakları Mermer blok.S.için Sincanlı/Akdeğirmen Köy.dekoratif amaçlı taş ve levha üretimi Mermer Ocağı yarı geçirimli malzeme Patlayıcı Madde Karayolları 3.Bölge Müdürlüğü/KONYA Niyazi Ç MEN Karayolları 3.07.2003 28.2003 Maden Yapı Taşı(mermer) scehisar/Seydiler Köyü scehisar/Seydiler Köyü scehisar 59 60 Mustafa K REZ Mustafa D YAR 01.05.den.Bölge 11.2004 30.2003 Maden Gıda Mermer Ocağı Sucuk malathanesi Kum Ocağı Işıklar Kasabası/Kurtmahmut Mevkii O.08. Müd.B Işıklar Kasabası/Kurtmahmut Mevkii O.2003 Maden Sincanlı/Kırka Mevkii Değişik ilçeler Kasabası/Değirmendere Sincanlı/Kırka Kasabası/Değirmendere Mevkii Değişik ilçeler Sincanlı 62 Taş.B Merkez Merkez 61 D.2003 Gıda Maden Hocalar/Çepni Köyü/Çambaş Mevkii Sincanlı/Çayhisar Köyü/Hisarçayı MevkiiAfyon-Sandıklı yolu Konya-Afyon devlet yolu ve Konya-Çay arasındaki yol ve malz. Kum.05.08./ISPARTA Feride KIRLIOĞLU 18.Bölge Müdürlüğü/KONYA Karayolları 3.S./ISPARTA 58 Yapı Taşı(mermer) Mermer Ocağı Sucuk malathanesi Kum Ocağı Hasan Hüseyin ÇET NKAYA 11.07.S.ocakları Ayazini/ hsaniye Hocalar Sincanlı 65 03.

03.S. Müd. Bolvadıin 76 77 Atalay YILMAZ Yüksel ENSON 17. ORUÇOĞLU Et ve Gıda Ürünleri San.km Merkez 73 08.ve 25.2004 17.01.2004 Gıda Deposu Sucuk malathanesi Alabalık Tesisi Sandıklı/CUMA Mah.2004 Gıda Emirdağ/Bağlıca Köyü/Çamlık Mevkii Emirdağ 72 Et Ürünleri malathanesi Sakatat Parçalama Tesisi Cam Elyaf Katkılı Boru Üretimi Sucuk malathanesi Mermer Üretimi Mermer Üretimi 15.2004 Gıda Cumhuriyet Mah.04. Merkez 75 25.A.04.2004 Maden Çetinkaya Mah.km Afyon-Ankara Karayolu 5.2004 Gıda Bolvadin/Santral Cad.2004 Maden Mermer Ocağı Bayramgazi köyü/Bağlıca sırtı mevkii Merkez 81 Klor Depolama ZK M kimya San.04.02.2004 Kimya Klor Depolama Dinar/çapalı/demiryolu güzergahı Dinar/çapalı/demiryolu güzergahı Dinar 362 . Bayram DEM RER 29. Merkez 74 Özdemir Hobas Boru Üretim San.S./ISPARTA Kadir GAYIRAN 18.B.Karakaya Mevkii / Erkmen Çetinkaya Mah.Başk).A.Bölge 17.07.Tic.S.ve Tic.2004 09.O. Bolvadin/Santral Cad.02.06.Ş.04.03.2004 Gıda Et Ürünleri malathanesi Sakatat Parçalama Tesisi Cam Elyaf Katkılı Boru Üretimi Sucuk malathanesi Mermer Üretimi Mermer Üretimi Afyon-Ankara Karayolu 5.Götürme Birl.2004 Maden Maden Mermer Üretimi Kum Ocağı Merkez Sandıklı 80 Mermer Ocağı 16.Karakaya Mevkii / Erkmen Cumhuriyet Mah.Deposu 70 Sucuk malathanesi Alabalık Tesisi Ali YUMAK 21.2004 Maden Maden Köprülü Köyü Şuhut lçesi/Atlıhisar Köyü/Oyuklu Tepe Mevkii Nuribey Köyü Sandıklı/Başağaç Deresi Kasabası/Karadirek Köprülü Köyü Şuhut lçesi/Atlıhisar Köyü/Oyuklu Tepe Mevkii Nuribey Köyü Sandıklı/Başağaç Kasabası/Karadirek Deresi Bayramgazi mevkii köyü/Bağlıca sırtı Merkez Şuhut 78 79 Mermer Üretimi Kum Ocağı Korhan GÜLHAN D. Emin ORBAY 19.B.Açık Sebze Pazarı Emirdağ/Bağlıca Mevkii Köyü/Çamlık Sandıklı 71 Emirdağ Kaymakamlığına(Köylere Hizm.02.O.Ş.Açık Sebze Pazarı Sandıklı/CUMA Mah.

Bölge 23.2004 Maden Mermer Üretimi Afyon li Bolvadin lçesi Büyük Karabağ Bucağı Yarımdam Mevkii Afyon li Çay lçesi Çayırazı Köyü 03L25A2.2004 Maden Afyon li Dinar lçesi Çakıcı.Ltd.Bölgesi scehisar Dinar 90 Mermer Ocağı Adnan Demirel 06.2004 Maden Mermer Üretimi Şuhut 87 Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Ariyet Ocakları Kalay Sucuk ve Şarküteri 03.2004 Maden Mermer Ocağı Afyon li Dazkırı lçesi Yukarı Yenice Köyü Mevkii Afyon li Dinar lçesi Yeşilçat Köyü Mevkii Dazkırı 91 Maden Arama Talip Dinç 13.LTD.03L25B1.01.2004 Maden Maden Arama Tepecik Beldesi Dinar 363 .2004 Gıda Tesisi Hindi Kesimi Merkez / Akçin Köyü Merkez / Akçin Köyü Merkez 83 Alimoğlu 05.08.Km Bolvadin 89 Karayolları Müdürlüğü 13.Çapalı.08.07.San.03L25B1.Şti Osman Şen San.04.Ve 29.Keklicek Mevkii Afyon li Dinar lçesi Çakıcı.Tesisi 82 Hindi Kesimhanesi ve Hindi Eti şleme Tesisi Mermer Üretimi Tic.2004 Maden Mermer Üretimi Çay 85 Mermer Üretimi Aydın Mermer Tic.03L25A3.03L25B4 Afyon li Bolvadin lçesi Büyük Karabağ Bucağı Yarımdam Mevkii Afyon li Çay lçesi Çayırazı Köyü 03L25A2.03L25A3.08.Tic.06.09.2004 Maden Mermer Üretimi Afyon li Şuhut lçesi Uzunpınar bucağı 03L25A3 Afyon li Şuhut lçesi Karadilli Bucağı Uzunpınar Köyü 03L25A3 Afyon li Bolvadin lçesi Çay Yolu Üzeri Sanayi Sitesi Karşısı Afyon li Bolvadin lçesi Çobanlar yolu Üzeri Şuhut 86 Mermer Üretimi 15.A.2004 Gıda Çobanlar yolu 1.Çapalı.06.ŞT .Çağlayan.09.NO:33 Bolvadin Bolvadin 84 Mermer Üretimi rfan Koç 07.Ş Ziraii 27.2004 Gıda Sucuk malathanesi Sucuk malathanesi Ariyet Ocağı Bolvadin 88 Yükselti Sucukları 03.Çağlayan.Keklicek Mevkii Mermer San.03L25 B4 Afyon li Şuhut lçesi Uzunpınar bucağı 03L25A3 Afyon li Şuhut lçesi Karadilli Bucağı Uzunpınar Köyü 03L25A3 Santral Cad./ STANBUL Kısmet Hür.Tav.

Şti Oğuzhan Mermercilik Tekstil Turizm Hayvancılık Soğuk Hava Deposu Ltd.2004 Gıda Alabalık şletmeciliği Maden Arama Çay 94 Demir eksport 12.Şti 05.NO:1 Dinar Dinar 100 Maden Arama 07.2005 Maden Maden Arama Çay lçesi Karacaören Köyü Mevkii Atatürk Bulvarı Bakanlıklar Ankara NO:127/512 Çay 101 Mermer Ocağı 25.2004 11.Mer.11.02.Teks.San.09.92 Ariyet Ocakları Karayolları Müdürlüğü 13.Ltd.10.2004 Maden Ariyet Ocağı Afyon li Dinar lçesi Yaka Köyü Beşpınar Mevkii Afyon li Çay lçesi Çay Deresi-Kirazlı Dere Mevkii Afyon li Sandıklı lçesi Karacaören Köyü Afyon li Dinar lçesi Yaka Köyü Beşpınar Mevkii Çay Belediye Başkanlığı Dinar 93 Alabalık Çiftliği ve Dinlenme Tesisi Maden Arama Çay Belediye Başkanlığı 07.11.2005 Maden Malzeme Ocakları Uşak-Afyon Yolu Mevkii 103 Orçun Mad.Şti Sefa Kulaç 3.2005 07.Bölge 21.03. scehisar Tınaztepe Köyü Sandıklı 95 96 Balık Üretimi Kum Ocağı Ali Gürbüzel Karayolları Müdürlüğü Konya Adnan Demirel Poyraz Tekstil Gıda Turizm San. Ltd.Haliçi NO:4 Dinar Çay lçesi Pınarkaya Cevizlidere Mevkii Mermer San.Başan Sok. Koçhan NO:25/7 Kızılay Ankara Cami Kebir Mah.2004 Maden zmir Cad.Ltd.01.Ürün.Tic.Tic.04.02.Tic.Atılgan ş Merkezi Merkez 102 Malzeme Ocakları Mermer Ocağı Karayolları Müdürlüğü 3.Bölge 18.10.2004 Gıda Maden Balık Üretimi Kum Ocağı Dinar lçesi Düden Suyu Kaynağı Çay lçesi Pınarkaya Köyü Cevizlidere Mevkii Emirdağ Yüreğil Köyü Sivrikale Mevkii Tınaztepe Dinar Çay 97 98 Mermer Üretimi Kaynak Suyu Dolum Tesisi Mermer Fabrikası 14.San.04.2005 Maden Mermer Ocağı Dazkırı lçesi Örtülü Köyü Mevkii Dazkırı 364 . Böl.2005 Maden Mermer Ocağı Çobanlar lçesi Kızıltepe Mevkii 2.2005 Maden Mermer Üretimi Dinar lçesi Yeşilçat Köyü Mevkii Konak Mah.02. Bölge 07.Şti Büyük Okyanus Madencilik nş. Bölge Müdürlüğü Konya 2 Eylül Cad.2005 Maden Gıda Mermer Üretimi Kaynak Suyu Emirdağ Sinanpaşa 99 17.Yayla Sok.Galericiler Sitesi Ankara Yolu:1 Afyon Karayolları 3.

05.No:56 Afyon Dumlupınar Mah. Böl.Mal Ve Oto.2005 16.Mer.2005 Maden Mermer Üretimi Dinar lçesi Yakınları Mevkii Dinar 112 Maden Arama 16.03.Şti Celal Ildız nş. scehisar Mermer San.Ltd.Ltd. San.05.Sok.06.Ve 30. Ltd.104 Mermer Ocağı Sağlamlar San.San.Şti Şahin Kardeşler Elek.Taah. scehisar Ankara Asfaltı Üzeri scehisar Emirdağ Şuhut Emirdağ 365 .Yalbı Sok.2005 Maden Maden Arama Emirdağ lçesi Yukarıkurudere Köyü Mevkii Yukarıkurudere Mah. Böl.2005 Maden Mermer Üretimi Hocalar lçesi Davulga Köyü Mevkii Hocalar 111 Mermer Üretimi 15.Yılmazlar şhanı NO:16 Kat:3 D:5-6 Sinanpaşa 105 106 Mermer Ocağı Mermer Ocağı 09.Tic.Fazilet Apt.Şti Şaban Özkara Malaklar nş.Teks.Ankara yolu 20.NO:14 Afyon Sanayi Sitesi 25/36 Afyon scehisar Bolvadin 109 Mermer Üretimi 02.06.06.05.San.San Ve Tic.2005 17.San.Ltd.06.Ltd.06.2005 05.Ltd.Ürün.2005 Maden Mermer Üretimi scehisar lçesi Konarı Köyü Mevkii Kayadibi Mah.Tic.Tic.06.06.Gıda Mad.Tic.05.Km scehisar scehisar 110 Mermer Üretimi Aymer Mermer nş.Taah.2005 Maden Maden Mermer Ocağı Mermer Ocağı hsaniye lçesi Döğer Kasabası Mevkii Dazkırı lçesi Örtülü Köyü Mevkii hsaniye Dazkırı Orçun Mad.143.Kamil Miras Cad.Tic.2005 Maden Mermer Ocağı Sinanpaşa lçesi Serban Köyü Mevkii Park Çıkışı Töbank Yanı NO:3 Afyon Döğer Kasabası hsaniye Arifiye Mah.Şti 16.2005 Maden Maden Mermer Ocağı Maden Arama scehisar lçesi Damgalıkaya Mevkii Bolvadin lçesi Hamidiye Köyü Mevkii Sahipata Mah.Şti Remzi Çalıştır 06.2005 25.Şti Adil Okumuş 107 108 Mermer Ocağı Maden Arama 11.Mer.Emirdağ Köyü Mahrumlu Emirdağ 113 114 115 Mermer Üretimi Mermer Üretimi Mermer Üretimi Süreyya Demirel Ömer Demirel Karamehmet Mer.Oruçreis Sok.Zemin Kat Afyon Afyon .2005 Maden Maden Maden Mermer Üretimi Mermer Üretimi Mermer Üretimi Emirdağ lçesi Hacı Mustafa Köyü Mevkii Şuhut lçesi Göçen Köyü Mevkii Emirdağ lçesi Başkonak Köyü Akören Mevkii Mermer San.

.................................... 241 ŞEK L 31: MERMER OCAĞI ................................................................................................................................... 156 ŞEK L 21: BAŞKOMUTANLIK M LL PARKI ..................................................................................................................................................................................... 236 ŞEK L 30: L M ZDEK MERMER OCAKLARINDAN B R ............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................... 92 ŞEK L 18: ACIGÖL VE KUŞLAR ............................................................................................................................................ 269 ŞEK L 33: MEZBAHADA BÜYÜKBAŞ HAYVANLAR .............................................................................................................................. 57 ŞEK L 11: SULTANDAĞI FAYI............................ 74 ŞEK L 16: KARAMIK GÖLÜ VE SAZLIĞI .................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................. 304 ŞEK L 35: PASTIRMA MALTHANES ................................................. 215 ŞEK L 29: AFYON L MADEN HAR TASI .................................................................................................. 304 ŞEK L 34: SUCUK MALATHANES ................................................... 14 ŞEK L 2: AFYON L MERKEZ UYDU GÖRÜNTÜSÜ .............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................. 92 ŞEK L 17: KARAMIK GÖLÜ VE N LÜFERLER .................................. 58 ŞEK L 12: JEOTERMAL SU SONDAJ KUYUSU VE ÇEVRES ......................................................................................................... 69 ŞEK L 13: AFYOM MERKEZ ÖMER KAPLICASI YÜZME HAVUZU .............................................................................................................................................................................................................................. 69 ŞEK L 14: HAŞHAŞ (AFYON) TARLASI ............................................................. 130 ŞEK L 20: KOCAYAYLADA B TK LER NDEN BAZILARI ..........................................................................................................................ŞEK LLER D Z N ŞEK L 1 AFYON L MERKEZ VE AFYON KALES ............. 205 ŞEK L 27: AFYON VE C VARININ FAY HAR TASI .................................................................................................................................. 23 ŞEK L 6: EBER GÖLÜ VE SULTANDAĞLARI ............................................................................................................................. 173 ŞEK L 23: BÜYÜK TAARRUZ ŞEH TL Ğ .............................................................................................................................................................................................................................. 55 ŞEK L 10: TÜRK YE JEOLOJ HAR TASI .................................................................................................................................................. 130 ŞEK L 19: ACIGÖL VE DOĞAL HAYAT........ 196 ŞEK L 26:AFYON VE C VARININ DEPREMSELL K HAR TASI ................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................ 17 ŞEK L 4 : BAŞMAKÇI ACIGÖL’DE FLAM NGOLAR............................................................................................................................................................................................................................. 53 ŞEK L 9 : AFYON KALES VE VOLKAN TLER ............................................ 74 ŞEK L 15: HAŞHAŞ B TK S ....... 19 ŞEK L 5 : BOLVAD N KAYMAĞI ................................... 44 ŞEK L 7: AFYON VE C VARININ GENELLEŞT R LM Ş STRAT GRAF K KES T ............................................ 166 ŞEK L 22: CUMHUR YET DÖNEM M MAR S NDEN B R ÖRNEK .................................................................................... 206 ŞEK L 28: DÖĞER KASABASI KAYA ANIT ......................................... 48 ŞEK L 8: SEYD LER TÜF VE AGLOMERALARI ........................................................................................................ 304 Başa Dön 366 ............................................................................ 195 ŞEK L 24: BÜYÜK TAARRUZ ŞEH TL Ğ ............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................. 195 ŞEK L 25: L M ZDEN M MAR ÖRNEKLER ..................................................................................................... 16 ŞEK L 3: AFYON L VE LÇE SINIRLARI ................................................................................................................................................................. 246 ŞEK L 32: AFYON KENT MERKEZ M MAR ÖRNEKLER ................................................................................................................................

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful