Alım satımla uğraşan kişi, müşterisini bulmuşsa elin deki her malı satışa .

sunar Bir kimse, önce yakınlarına yararlı olur. Çocuk soyuna, ailesine çeker; çırak .ustasının yolundan gider .Çok az yararlar için kişilere ya da canlılara eziyet edil¬memelidir Cömert fazla para ödeyerek herşeyin iyisini satın alır. Cimri, cimriliğinden, az paraya kötüsünü alır. Ama az pa¬rayla alınan çabuk eskiyeceğinden tekrar tekrar ayrı şeyi al¬mak zorunda kalacak, sonuçta cömerdin verdiği kadar para .ödeyecektir .Yetenekleri sınırlı kişi yükselemez .Yolculukta akşam ulaştığın yerde yat, yoluna sabah devam et Çocuğun bulunduğu yerde birini çekiştiremezsin, çünkü çocuk, bilmeyerek .bu sözleri başkalarına aktarabilir .Ağır başlı insanla, hafif insan davranışlarından belli olur .Azlık olan yerde, iş de, uğraşma da az olur Bir işi bilen, o işin ustası olan kişi, hangi koşullar içinde olursa olsun işini iyi .yapar Bir işin yapılışıyla ilgili olan kimse, o iş üzerindeki eleştirmeyi kendisi için .olmasa bile üzerine alınır .Bir sıkıntısı, gereksinimi olan kişi ancak onun gideril¬mesiyle huzurlu olur Çiftçilik yapanlar toprağa bağlar. Bağcılıkta iş başın¬dan uzaklaşmamayı, .orada kalmayı gerektirir Çocuk olan yerde, devamlı olarak onunla meşgul ol¬mak gerekeceğinden .dedikoduya vakit kalmaz

Değerli kişi, herkesin beğendiği eylemi gerçekleştirince değersiz kişinin .yaptıkları etkisiz kalır Elden gittiğini sandığımız şeyle ilgimizi kesersek, uzaklaşmasını kolaylaştırmış oluruz. Oysaki, çalışarak, uğ¬raşarak onu geri getirmemiz belki .mümkün olacaktır En sağlam iş çiftçilik ve koyun yetiştirmektir. Başka sanat ve mesleklerin .önemi yoktur En zor çiftçilik, tarla sürülerek ve koyun beslenerek yapılan çiftçiliktir. Arıcılık .ve sebzecilik gibi işler eğlence sayılır Her nesnenin değerini anlamaya yarayan ölçüm ayrı¬dır Bir nesne için .kullanılan ölçü, diğeri için kullanılmaz .Her şey, onu gereği gibi kullanmasını, ondan yarar¬lanmışını bilene yakışır Karnı aç olana, karnını doyurmadan ne türlü rahatlık sağlanırsa sağlansın .yine uyuyamaz, rahat edemez Kendisinden yararlanılan şey kimin elinde ise onun sayılır; başkasının malı .olsa da Kızını isteyen kişinin işini, gücünü, tutumunu iyice öğrenmeli, karan ondan .sonra vermelidir .Kötü kişilerle kötü yerlerde dolaşan kişi kötü huylar edinir Ne istediğini bilen, bunu yerinde ve yoluyla söylemek¬ten usanmayan kimse .aç kalmaz, isteğine ulaşır Ölümcül hastanın bile iyileşeceğinden umut kesile¬mez belki şifâya .kavuşacaktır .Satıcı elinde ne varsa onu satar -

Temelinde, bozuk olan şeylere, birtakım desteklerle, çabalarla büyük bir güç .kazandırılamaz Ufak tefek kişiler, olduklarından daha genç görünür¬ler .Yaradılıştan yeteneksiz olan kişi çaba ile yetenekli kı¬lınamaz Zenginliğin, yüksek mevkilerin getirdiği pek çok da zorluk vardır. Orta halli .bir yaşantının sıkıntıları daha azdır .Adı kötüye çıkmış bir kişi, yaşadığı çevrenin de adını batırır .Bakımını yaparsan bağın güzel olur. Ayrıca bağla uğraşmak bir eğlencedir Bazı insanlar, kendilerine zarar vermeyen "bir kişinin, başkalarına zararı olsa .da ona göz yumarlar .Göz alıcı giysi giymiş güzelin isteklisi çok olur .Her işin kendisine özgü yolu yöntemi vardır .Her yere girip çıkan kadının adı lekelenir Herhangi bir şeye karşı aşırı düşkünlüğü (tutkusu) olan kişiler, elde .ettikleriyle doyma, yetinme bilmezler Kalın kafalı insanlar bir konuyu geç anlarlar. Tembel kişinin elinden iş geç .çıkar Kötü bir insanın yarattığı zararlar, yalnız kendisini et¬kilemez. Kötülük yapanın durumuna, etkisine göre eve, ma¬halleye, topluma, hatta tüm .dünyaya zarar verebilir .Nazik bir işi, o işten anlayana ver. Aksi halde, ağzına yüzüne bulaştıracaktır .Usta binici ata sağdan da, soldan da rahatlıkla biner Uzun süre açlık çeken bir kişi, bol yiyeceğe kavuşsa da yine aç kalırım .korkusuyla gözü doymaz. Aç gözlülük yapar

Zararlı olduğu bilnen bir kişiye kimsee kötülüğü do¬kunmadığı sürece .ilişilmemeli -A.Aba vakti aba, yaba vakti yaba .Abanın kadri yağmurda bilinir .Abanın kadri yağmurda bilinir Her şeyin bir değeri vardır. Bir şeyin gerçek değeri (kadri) ise, ona gerçekten .ihtiyaç duyulduğu zaman ortaya çıkar

.Abdala “kar yağıyor” demişler, “titremeye hazırım” demiş Yoksulluk ve sıkıntı içinde yaşayıp eziyet çekmekte olan kimseler, karşılaşacakları zor şartlardan endişe duymazlar. Çünkü onlar bu şekilde .yaşamaya alışıktırlar

.Abdal ata binince bey oldum sanır, şalgam aşa girince yağ oldum sanır Kimi görgüsüz ve eğitimsiz kimseler bir rastlantı sonucu lâyık olmadıkları önemli bir işin başına geçseler ya da bir mevki elde etseler, aptalca davranmaya, o yerin adamı gibi görünmeye ve böbürlenmeye başlarlar. .Dahası, bunun kendi hakları olduğunu da ileri sürerler

.Abdal düğünden, çocuk oyundan usanmaz Kimi insanlar yaptıkları işten zevk duyarlar ve onu bırakmak istemezler; bu işi .sürekli olarak, tekrar tekrar yapmaktan da hiç bıkkınlık duymazlar

.Abdalın dostluğu köy görünceye kadar

Çıkarı için yakınlık gösterip dostluk kuran kimse, beklediği yararı elde ettikten, .işini yürütecek başka yollar bulduktan sonra sizinle olan ilişkisini keser

.Abdal (derviş) tekkede, hacı Mekke`de bulunur Hemen herkesin ilgi duyduğu bir alanı, kendine özgü bir işi vardır. İlgi .duyduğu alan ya da iş neredeyse kişi de orada bulunur

.Acele bir ağaçtır, meyvesi pişmanlık Telâşla, sabırsızca ve ivedilikle yapılan işler genellikle kötü sonuçlar doğurur; .kişiyi pişmanlığın içine iter

.Acele ile menzil alınmaz Telâşlanıp ivmekle, sabırsız davranmakla daha çabuk sonuç alacağımız, .başarı kazanacağımız sanılmamalıdır. Bilinmelidir ki her işin bir süresi vardır

.Acele işe şeytan karışır Düşünüp taşınmadan, çabuk davranılarak yapılan işten iyi sonuç .beklenmemelidir; o iş ya yanlış ya da bozuk olur

.Acemi katır kapı önünde yük indirir Bir işin yabancısı olan, bir işe alışmamış, beceriksiz ya da anlayışsız kişi, kendisinden beklenen işi eksik yapar ve istenildiği gibi yerine getiremez; daha .başlangıç anında veya en önemli yerinde işi bırakıverir

.Acıkan doymam (sanır), susayan kanmam sanır

Uzun süre bir şeyin yokluğunu çekip ona ihtiyaç duyan kimse, o şeyden ne kadar çok elde ederse etsin tatmin olmaz; kendisine yetmeyeceği duygusu .içinde bulunur

.Acıkmış kudurmuştan beterdir Bir şeyden uzun süre yoksun kalan kimse, onu gördüğü anda ele geçirmek ister; kendinden geçercesine ona saldırır, sanki kudurmuş gibidir, gözü hiçbir .şeyi görmez, tek düşündüğü uzun süre yokluğunu çektiği o nesnedir

.Acındırırsan arsız olur, acıktırırsan hırsız olur Bir kimsenin acınmasına yol açar, başkalarını ona merhamete getirirseniz, o kimse yerli yersiz yardım dilemeye başlar ve gittikçe arsızlaşır; bunun yanında kimilerinin hakkını kısar, emeklerinin karşılığını vermez ve onları aç-yoksul .bırakırsanız, onlar da hırsızlık yapmaya başlarlar

.Acı patlıcanı kırağı çalmaz Kötü durumda olan bir kimseyi, ortaya çıkacak yeni kötü durumlar etkilemez; pek çok zorluğa katlanabilir; çünkü o, böylesi kötü durumlara alışmıştır. Ayrıca, işe yaramayacak hâle gelmiş kimseler de, tutar bir yanları olmadığı .için felâketlerden çekinmezler

Acı (kötü) söz insanı (adamı) dininden (çıkarır), tatlı söz (dil) yılanı deliğinden .(ininden) çıkarır Onur kırıcı, sert, kötü sözler insanı öfkelendirir; sabrını taşırır, çileden çıkarır, hoş olmayan davranışlara sürükler. Bunun aksine yumuşak, tatlı, hoş sözler

de öfkeli, geçimsiz, saldırgan insanları yatıştırabilir; zarar vermelerinin önüne .geçip onları doğru yola sokabilir

.Aç aman bilmez, çocuk zaman bilmez Aç, yemek yeme ihtiyacı olan, yemesi gereken kimsedir. Bu insanın düşüncesi de karnını doyurmaktır. Onun bu isteği kimi özürlerle giderilip geçiştirilemez, böyle yapılmak istenirse kimi anlamsız ve aşırı davranışlara kaymasına neden olunur. Çocuklar da bir şey istediler mi hemen onun yerine .getirilmesini isterler, beklemek nedir bilmezler

.Aç (arık) at yol almaz, aç (arık) it av almaz İş gördürülen kimselerden verim umuluyorsa onlar aç, yoksul ve zaruret içinde .bırakılmamalı, her yönden tatmin edilmelidirler

.Aç ayı oynamaz Kendisinden iş beklenilen kimseden emeğinin karşılığı esirgenmemelidir; .insan ya da hayvan olsun, çalışan mutlaka doyurulmalıdır

.Aç bırakma hırsız edersin, çok söyleme arsız (yüzsüz) edersin Yönetiminde bulunan, gözetiminde olan kimseleri maddî ve manevî yönden tatmin etmelisin. İnsanları bu yönlerden sıkıntıya düşürür, emeklerinin karşılığını vermez, kötü muameleye maruz bırakırsan yanlış yola saparlar; söz .dinlemez olurlar, arsızlaşırlar

.Aç doymam, tok acıkmam sanır

Uzun süre yokluk içinde olan aç insan elde ettiğinden çoğunu ister, tatmin olmaz, yetmeyeceği duygusunu taşır. Tok, yani varlıklı insan ise var olanla yetinir gibidir, elindekilerin bir gün gelip tükeneceğini düşünmez, yeni kazanç .yollarına başvurmaz, dahası elindekileri bilinçsizce harcamaya devam eder

.Aç elini kora sokar Aç ve yoksul insan, zorunlu ihtiyaçlarını gidermek için canı pahasına bile olsa .her türlü tehlikeye atılmaktan çekinmez

.Aç gözünü, açarlar gözünü Uğraşılarında, giriştiğin işlerinde uyanık bulunup dikkatli olman gerekir; yoksa umulmadık, beklenmedik bir anda büyük zararlarla karşı karşıya kalabilirsin. .Bu belâdan sonra aklın başına gelir ama iş işten geçmiş olur

.Açık ağız aç kalmaz Çalışan, didinen, ne istediğini bilen, bıkmadan usanmadan bunu dile getiren .kişi geçim yolunu bulur; muhtaç duruma düşmez, aç kalmaz

.Açık yaraya tuz ekilmez Acısı ve derdi taze olan bir kimsenin üzüntüsünü artıracak söz ve .davranışlardan kaçınmak gereklidir

.Açık yerde tepecik kendini dağ sanır

Kıymetli, yetenekli kimselerin bulunmadığı veya az bulunduğu bir yerde, kendinde az da olsa bir şey bulunan kimse böbürlenmeye, büyüklük .taslamaya başlar

.Açılan solar, ağlayan güler Hayatta hemen her şey bir değişimin içindedir, olduğu gibi kalmayıp tersine .dönebilir, güzel çirkinleşebilir; mutsuz mutlu, yoksul da zengin olabilir

.(Açın gözü ekmek teknesindedir (olur İnsanın tek amacı, öncelikle kendisi için gerekli, yaşaması için zorunlu olan, .yokluğunu çektiği şeyi elde etmektir

.Açın karnı doyar, gözü doymaz Bir şeyin uzun süren yokluğu açlık ve doyumsuzluk duygusuna iter insanı; .1 bu insan hiç doymamış, aç kalacakmış gibi davranır; gözü nesnelerde kalır, o nesneleri kaybedecek sanısına kapılır. 2. İhtiraslı kişi elindekiyle yetinmez, .daha fazlasını ister

.Aç kurt bile komşusunu dalamaz Komşu hakkı çok yücedir. Komşuya hangi şartlarda olursa olsun, aç ya da zengin iyi davranılmalıdır. Çünkü toplumun dirlik ve düzenliği bir yönüyle buna .bağlıdır

.Açma sırrını dostuna, o da söyler dostuna

Adalet ile zulüm bir yerde barınmaz . Tatmin olabilmek için onları gerçekten . darı) ambarında sanır (görür Yoksulluk çeken.kurar . bunu başkaları duyabilir.Açtırma kutuyu. o her zaman . iyisini.olmaktan çıkar. yayılır . dosta bile açılmamalıdır. Onun gerçekten duyulup yayılması istenmiyorsa.Aç tokun yüzüne bakmakla doymaz İnsan ihtiyaç duyduğu. Açılırsa o da ağzından kaçırabilir ya da yakınına anlatabilir. saklamaya çalıştığın şey sır . kendisini onları elde etme hayaline kaptırır. en güzel şeylerde bile bir kusur bulur.elde etmelidir .Sır özeldir ve gizli tutulmalıdır.(Aç tavuk (düşünde) kendini buğday (arpa.çıkmasına yol açmak istemiyorsan karşındakini kızdırma .daha iyisini ister. tok ne demez Yoksul kişi ihtiyaç duyduğu şeyin en kötüsüne bile razı olur. varlık yüzü görmeyen kişi sürekli ihtiyaç duyduğu şeylerin hasretini çeker. sürekli yokluğunu çektiği şeyleri varlıklı kimselerde görmekle onlara sahip olmuş sayılmaz. hakkında kötü şeylerin ortaya . kötüsünü arayacak durumda değildir. mırın kırın eder . olmayacak düşler . söyletme kötüyü Hoşuna gitmeyecek sözler söylenmesine. Oysa varlıklı kişi için durum farklıdır.Aç ne yemez.

pohpohlayarak bir kimseyi iyi yetişmiş. Bu sebeple yanımıza gelen arkadaş. hatır .(Adam adamdan korkmaz.saydığındandır. yakın ve . İhtiyaçlar bu sayede karşılıklı olarak giderilir. Hak. azgınlık vardır ve orada da ne adalet ne de âdil vardır .(Adam adama yük değil. kötülük karşısında sert tepki göstermiyor. utandığındandır. Bu konuk tıpkı can gibidir.Bu iki şey tamamen bir birinin karşıtıdır. eğrilik. dost. Bu bakımdan hiçbir insanı küçümseyip yararsız saymamalı.konuklarımızdan yaka silkmemeliyiz . can gövdeye mülk değil (Adam adama yük olmaz Birileri gelip konuğumuz olabilir. olur ki bir gün. överek. evimizde kalabilir. benzer bir şekilde karşılık vermiyorsa. zalimler bulunamaz.yeme. hukuk ve doğruluğun bulunduğu yerde zulüm olamaz.(Adam adama her daim muhtaç (gerek olur Tek başına yaşamak oldukça zor olduğundan insanlar bir arada yaşarlar. sömürü. . konuk da günün birinde geldiği gibi gidecektir. dayanışmaya gerek duyarlar. bu korktuğundan değildir. utanır (hatır sayar Bir kimse kendisine yapılan kabalık.hiçlenen o insanın yardımına gerek duyulabilir . can nasıl gövdeye geldiği gibi gidiyorsa. .Adam adam denmekle adam olmaz Değerleri olmadığı hâlde değer verip saygı duyarak. Zulmün bulunduğu yerde ise hak . değerli bir kimse yapamayız. bazı unvanlar vererek. duygularına egemen olduğundandır .

düzenbaz ne .becerisine dayanmalı ve güvenmelidir Adam ahbabından bellidir (Bana arkadaşını söyle sana kim olduğunu . Dolayısıyla yoksul olmak insanın değerini düşürmez. Artık kendini ona göre ayarlar.derse desin inanmaz ve tuzağına düşmez . olgunluk. duvara (ağaca) dayanma yıkılır (kurur İnsanlar hayatları boyunca birbirlerine destek verirler. bilgi ve . yardımcı olurlar. yapacağı işlerde başkalarının yardımına ve desteğine değil.(Adama dayanma ölür. bir daha aldanmaz. Ne ki her destek ve yardım sürekli olmaz.insanın kendinde bulunmalıdır . öncelikle kendi gücüne. tutum ve davranış . Çünkü bir kez aldanmış ve ders almıştır.değerini artırmaz . O hâlde insan.Gerçek şahsiyet. zengin olmak da .Adam adamdır. insana yakışacak durum. Kimileri de zengindir ama insanlıktan nasiplerini almamışlardır.Adam adamı bir kere (defa) aldatır Bir kimse. Kimi insanlar son derece yoksuldurlar ama kendilerinde bir adamlık vardır. huyunu suyunu bilmediği bir kişiye bir kez aldanır. karşı tarafın düzenbaz olduğunu bildiği için tedbir alır. olmasa da çulu Bir kimsenin toplumdaki seçkin yeri ve önemi zengin ya da yoksul hâliyle ölçülemez. eşek eşektir. olmasa da pulu.(diyeyim .

Eğer bir adamın adı kötüye çıkmış. Böyle bir hayatı yaşamak.Adamak kolay.insan için yaşarken ölmek demektir . yalan söylemeyen.(Adamın (insanın) adı çıkacağına (çıkmaktansa) canı çıksın (çıkması yeğdir Toplumun bir insan hakkında verdiği yargı kolay kolay değişmez. davranışıyla ya da tutumuyla o işi yapacağım duygusu uyandırmak.İnsan daha çok anlaştığı. hakkı gözeten. Alışveriş sırasında hileye başvurmayan. iyi ya da kötü oluşunu belirleyen en önemli ölçütlerden biridir.paraya dayanır. Alışveriş her şeyden önce çıkara dayanır. bir maddeye ya da bir . aşağılanıp toplum dışına itilecektir. Çünkü bu. Birçok insan da çıkarı için ahlâk kurallarını çiğnemekten kaçınmaz. itilip kakılacak. dostluk eder.Adamın iyisi alış verişte belli olur Alışveriş bir insanın karakterini. umut vermek kolaydır. arkadaşlık kurduğu kimsenin kişiliğine . Bunu anlamanın en iyi yolu da kişiyi alışverişte denemektir. ödemek güçtür Bir işi yerine getireceğim demek.bakılarak anlaşılabilir . Ne var ki yerine getirmek ve yapmak güçtür. huyunu suyunu bildiği. bunlar da zor sarf edilir şeylerdir . sevdiği.insandır . bu yanıyla şöhret bulup tanınmışsa. Dolayısıyla bir kimsenin iyi ya da kötü olduğu. bu durum onun için katlanılmazdır. Nereye gitse kötü yanı yüzüne vurulacak. ahlâksız yollara sapmayan kimse iyi . bir çabaya. o . yanında bulunmaktan hoşlandığı kimselerle arkadaşlık kurar.

Bir olay karşısında duygu ve düşüncelerini açığa vurmayan.(Adamını yere bakanından. Bir sözü defalarca söyleten. sessiz kalan kimseler de ağır akan suya benzerler. başarılı mı başarısız mı. Sanki bu. anlayışlı. insanda değişmez bir hâldir. bu bakımından sakıncalıdırlar .Adam olana bir söz yeter İyi yetişmiş. bir ahlâk eksikliği var sayılabilir . bir kavrayış . insanın atamadığı huylarındandır. söyleyeni zorlayan.bakımdan insanoğlu güvensizdir. Sinsidirler. işidir. çokluk kötülükle cevap vermek. Bu .. çalışkan mı tembel mi.Ağaca çıkan keçinin dala bakan oğlağı olur . kişilikli. ilk söylenişinde anlarlar ve sözün gereğini yerine getirirler. içlerinde besledikleri . duyarlı kişiler kendilerine söylenen sözü.Âdemoğlu (insanoğlu) çiğ süt emmiştir Başlangıcından bu yana nankörlük insanoğlunun değişmez bir sıfatı olagelmiştir. çevresindekilere karşı takındığı tutumla ölçülür . suyun ağır (sessiz) akanından kork (sakın Genellikle sessiz akan sular derin ve tehlikeli olurlar.olduğu yaptığı işlerle. çıkmaza sokan kimselerde ise. Bir insanın gerçek değeri. Yapılan bir iyiliğe karşı. iyi mi kötü mü .kötülükleri hissettirmezler.Adamın iyisi iş başında belli olur İnsanı gösteren sözü değil. niyetini belli etmeyen. becerikli mi beceriksiz mi. ona karşı daima dikkatli olunmalıdır .noksanlığı.

eğitim açısından oldukça önemlidir . verimli kılan. onu toprağa bağlayan kökleridir. perişan eder. insanı dert yer Ağaç kurdu. içine yerleştiği bir ağacı veya tahtayı özünden.Büyüklerin küçükler üzerinde büyük bir etkisi vardır. Eğer bunlardan mahrum olursa yapraksız.(Ağaç yaprağı ile güzeldir (gürler Bir ağacı güzel gösteren. yiyip bitirir .Ağaç kökünden yıkılır Ağacı ayakta tutan. Yıkmak için köklerini topraktan çıkarmak zorundasınız. dayanıksız kılar. Kimi ayrıntılarını (dallarını) yok edebilirsiniz. Varlığını ancak bunlarla kanıtlar. yakınları ve dostları ile bir bütün oluşturup varlık gösterebilir. İnsanlar da böyledir. Bu sebeple.noktalarını bozmak zorundasınız . cansız. çokluk büyüklerini örnek alırlar. anne-babanın çocuklar. toplum ya da düzen de tıpkı ağaç gibidir. Onlardan ne görürlerse onu yapmaya çalışırlar. ancak yıkıp bozamazsınız.kalır ortada. İnsanı içten . Çocuklar. çocukları. güçsüz ve verimsizdir . .Ağacı kurt. yıkmak için temelini sarsmak. çiçekleri ve meyveleridir. ana . İnsan ailesi. büyüklerin de küçükler üzerindeki etkisi. ancak yıkamazsınız. Onu da ayakta tutan bir temel (kök) vardır. Bir aile. kurumuş gibi. içten içe yiyerek çürütür ya da kurutur.içe yıpratır. Dert ve üzüntü de tıpkı ağaç kurdu gibidir. canlı tutan yaprakları. çiçeksiz ve meyvesiz bir ağaç gibi . Onun bütün dallarını kesebilirsiniz.

1 Kimi kalın kafalı kimseler bir meseleyi oldukça geç ve zor kavrarlar.Ağırbaşlı.kazandırmak imkânsız gibidir .Ağaç yaş iken eğilir Çocuklar mutlaka küçük yaşta eğitilmelidirler. 2. . gerekli bir tempoda. herkesin rızkının kendisine yeter olduğu .Ağılda oğlak doğsa ovada otu biter Yüce Allah. Zaman geçip de büyüdükçe eğitilmeleri zorlaşır. . Yaşlı insan kolay kolay eğitilmez. olgun kimseler bir olay karşısında hemen öfkelenip telâşlanmazlar . hızlı giden yolda kalır Gittiğimiz yolda. buna zorlanırlarsa kırılırlar. tuttuğumuz işte ilerlemek istiyorsak acele edip telâşa düşmemeliyiz. her canlıyı yaratırken onunla birlikte rızkını da yaratır. Onlar tıpkı kuru bir ağaç gibidirler.yolumuzu şaşırabilir. Bu sebeple onlara yeni bir davranış . 3. Böyle hareket etmezsek. . Yavaş yavaş ama güvenli. Bazı beceriksiz.Ağır kazan geç kaynar Herkesin anlayış yeteneği bir değildir.. aceleciliğimiz yüzünden sürçebilir. her türlü bilgiyle donatılmaya elverişlidirler. sonuca da ulaşamayız .apaçık ortaya çıkacaktır .Ağır giden yol alır. Ancak insanlar aç gözlülük edip kimilerinin hakkını gasbederler. Dolayısıyla kimileri aç ve yoksul kalır. öğrenme kabiliyetleri de farklıdır. rızklarına el koymaya çalışırlar. İnsanlar bu tavırlarından vazgeçmiş olsalar. emin adımlarla yürümeliyiz. tembel kişiler işlerini geç yaparlar ve zamanında yetiştiremezler. Bu yaşlarda işlenmeye. Eğilmezler.

yüz utanır İkram kabul eden. temkinli kimselerin toplumda etkin bir yerleri. bir borçluluk duygusuyla bu . sözleri yerinde. onları hırpalamaya öyle herkesin gücü . sesimizi çıkarmaz. dolayısıyla ister istemez saygı görür ve yerlerini korurlar . ayrıcalıklı bir kişilikleri vardır. çabuk kızıp taşkınlık gösteren.Ağır ol.Ağlamayan çocuğa meme vermezler Hakkımızın yendiği yerde susup sonuca katlanmak doğru değildir. itibar göresin. armağan alan kişi..(Ağır taş batman döver (yerinden oynamaz Tutarlı. Çünkü hafif meşrep. temkinli ve ağırbaşlı olan insanlara dış . niyeti bozuk kimseler kolay kolay zarar veremezler . Bu ayrıcalıkları sebebiyle onlara kolay kolay kimse ilişmeye cesaret edemez.kimseler toplumda pek sevilip yer edinemezler . batman gelesin Temkinli. sevilip sayılasın.isteği reddetmeye utanır.Ağız yer.yetmez. hakkımızı aramazsak kimse bize yardım elini uzatmaz. istemese de işi yapar . aceleci . ölçülü ol ve dengeli hareket et ki. ağırbaşlı. sulu. bunları kendisine sunan kimsenin istediğini yerine getirme zorunluluğunu duyar. Susar.Ağır yongayı yel kaldırmaz Davranışları ölçülü. . ölçülü.etkenler. ağırbaşlı.

çalışmanın zor olduğu günlerde (kışın) .kimse iflâh olmaz. sıkıntı veren. hak yiyen.geçim sıkıntısı çeker. kötülük yapan ve bu sebeple birilerinin bedduasını alan .Ağlatan gülmez Başkalarına zulmeden. tembel tembel oturan. yaptıklarının cezasını mutlaka görür . fırsat kaçtıktan sonra. o da ağlar . perişan olur.(Ağrısız baş mezarda gerek (olur Yaşayan her insan dertten. zemheride karnın ovar Vakit ve fırsat varken (yazın) çalışmayan.döner.demektir ki.sesimizi duyurmalıyız . yaptıklarının cezasını mutlaka çeker. günün birinde bu dünyada ya da öteki dünyada kendisine . keyfini düşünen kimse. çile çektiren kimselerin kötülükleri karşılıksız kalmaz.Ağustosta gölge kovan. çileden yakasını kurtarabilmiş değildir. insan dertten ancak ölünce kurtulacaktır .Ahlatın (armudun) iyisini ayılar yer .Ah alan onmaz Zulmeden.hakkımızı vermez. Bu . Dolayısıyla dertsiz insan ancak mezarda bulunur. Yaşadıkça da kurtaramayacaktır. aç kalıp yoksul düşer . onun sonu iyi değildir. Onun için hakkımızı arama yoluna gitmeli ve bu yolda .

tekrar yapmak zorunda bırakmış. yüzsüz ve yılışık. çıkarcı kimselere gereksiz yere yakınlık gösterilmemelidir. bizi darlıktan bu para çekip kurtarır. insanlar gelişen olaylara çok . Yerli yersiz karşınıza çıkıp sizi rahatsız ve huzursuz edebilir. sıkıntılı anlarımız ve zor günlerimiz içindir. güzel ve iyi şeyler çoklukla onlara lâyık olmayan kimselerin eline geçer ve onlarca kullanılırlar.Akacak kan damarda durmaz Takdir. Dara . uğraşıları. Bir zarara uğramak. ne önlem alırsak alalım . Bunun böyle olmasının sebebi. onları tekrar . Bugün ya da yarın. er veya geç olan olacaktır . beceriksiz. karşılarına çıkacak aksilikleri hesaplamamış olmalarıdır.Ak akçe kara gün içindir Emek vererek. yaptıkları işleri ahmaklıkları yüzünden sonuçsuz kalır. yormuş ve yıpratmıştır .Ahmağa yüz. işe iyi düşünmeden. Bu da gösteriyor ki. İşte böylesi bir giriş. tedbiri bozar” derler. zaman kaybettirmiş.ilişkilerde dikkatli olunmalıdır . Yoksa bu yakınlığı kötüye kullanabilir. yıpranmalarına yol açar. rahata erdirir. abdala söz vermeye gelmez Anlayışı kıt. alın teri dökerek kazandığımız para.Ahmak iti yol kocatır Bazı insanların girişimleri. önemli bir şeyimizi” kaybetmek kaderimizde varsa.kez engel olamazlar .Değerli. Bu gibi kimselerle kurulacak . didinmeleri.bunun önüne geçemeyiz. plân yapmadan girmiş bulunmaları. ne yaparsak yapalım.

düşülen günlerimizde bu parayı harcamaktan da geri durmamalı.Aç bırakma hırsız edersin.Aç (arık) at yol almaz. devamlı akan su kendini ve yatağını temiz tutar. düşkünlüğünü önler.Aç gözünü.Aç anansa (atansa) da kaç . hareketsiz ve birikinti hâlinde olan su da aksine mikrop ve pisliği bünyesinde taşır.Akan su yosun (pislik) tutmaz Bilinen bir şey ki. (Çobanın yağı çok (. (Yolda olur Abdalın yağı çok olursa kâh borusuna çalar.Aç aslandan tok domuz yeğdir .Aç elini kora sokar .Abdala (yoksula) "kar yağıyor" demişler.Abdalın' dostluğu köy görününceye kadar . "titremeye hazırım" demiş . iyimser kılar. çocuk oyundan usanmaz . açarlar gözünü .Abdal düğünden. çocuk zaman bilmez . canlılık ve çalışkanlık insanı canlı ve üretken yapar.Abdal. Denebilir ki hareketlilik. . hem de başkalarına yararlı olur .Aç aman bilmez.(Abdalın karnı doyunca gözü pabucundadır. kâh gerisi¬ne. çok söyleme yüzsüz edersin Aç domuz darıdan çıkmaz . kötülükten uzak tutar. böylece de o insan . ata binince bey. şalgam aşa girince yağ oldum sanırr . aç (arık) it av almaz .hem kendine.çekinmemeliyiz .olursa çarığına sürer .Abdal Tekkede. hacı Mekke'de bulunur .

(Aç tavuk (düşünde) kendini buğday (arpa. yine uyuyamamış .kötülük yapmaktan.Aç ile dost olayım diyen peşin karnım doyursun . . karnını doyurmak için en korkunç şeyleri bile yapmaktan çekinmez .Aç olan. aç ile yatınca arada dilenci doğar . gereksiz telaşla yapılan iş. tok ne demez Aç olan kişi. darı) amba rında sanır (görür . karnını doyurmak için gerekirse başkaları¬na zarar vermekten. kararır susuz ölmez. usta olur) dener kendi¬ni .güçlü olanlarla da boğuşup yaşamını sürdürmeye çalışır Aç insanla çocuk. yaşamak için her tehlikeyi.Aça dokuz yorgan örtmüşler. benzi sararır .. beklemek . isteklerine karşı hiç bir mazeret kabul etmez. karnını doyurabilmek için . bozuk ya da yanlış olur. O.Acemi katır. önüne engel koymaya gelmez.işten hayır gelmez . hatta öldür¬mekten çekinmez Aç insan.Acemi nalbant eşeğinde (öğrenir. Acele yapılan .Acele ile menzil alınmaz .kapı önünde yük indirir . Kendisinden .Aç ölmez gözü.Acele işe şeytan karışır Aceleyle.Aç.Aç ile eceli gelen söyleşir Aç ile uğraşmaya.kuralları yıkmaktan çekinmez . gerekirse ölümü göze alır.Aç yanında sarpın kurcalanmaz .bilmezler Aç kurt yavrusunu yer Aç ne yemez.

(Açın koynunda ekmek durmaz (eğleşmez .(demez Açıkgöz.Acı (kötü) söz insanı dininden çıkarır. susayan kanmam sanır Acıkan ne olsa yer.Acıkan doymam (sanır). (Acı acıya. su sancı¬ya . Ancak bu acıların dereceleri . yılanı deliğinden çıkarır .Acından kimse ölmemiş Acındırırsan arsız. dalkavuk kişiler çıkar sağlayacakları. (Tatlı . acıyan ne olsa söyler.Açık kaba it değer Açık yaraya tuz ekilmez . gözü doymaz .Acıkmış kudurmuştan beterdir .Acı patlıcanı kırağı çalmaz . felaketlerle karşılaşmamış kişi yoktur.Açılan solar. acıyan ne .farklıdır . su sancıyı.Açın kursağına çörek dayanmaz .kimseleri bilirler .Açın gözü ekmek teknesinde olur .Açık ağız aç kalmaz . dolandı¬racakları yeri ve . ağlayan güler Acılarla.dil.Açın imanı olmaz Açın karnı doyar. (Acıkan ne yemez. (Tatlı söz yılanı ininden çıkarır). acıktırırsan hırsız olur .(Acı acıyı keser (bastırır).Acıklı başta akıl olmaz .

utanır (hatır sayar Adam adamdır. acıkan uyumamış . İyi insan başkalarının dertlerini .dostuna . eşek eşektir. GUOZIT Adam (adamın iyisi) iş başında belli olur . derdi bulunan kişilerin durumlarını gereksiz söz ve davranışlarla artırmaktan. (iki serçeden börek olur . Her şevin . can gövdeye mülk değil.tazelemekten kaçınır .Acıyan uyumuş.(Adam adama yük değil. Aç kalan insan ya da hayvan .insan topluluğunun kutsî bağıdır. ağaca dayanma kurur .D. (dostunun dostu vardır) o da söyler .(çulu Adam adamı bir kere aldatır Adam olana bir söz yeter . P.Açtırma kutuyu. en zor şeydir.(Açlık ile tokluğun arası yarım yufka (bir dilim.Acısı.Adamak kolay. her zaman) gerek olur.olduğu gibi yemenin de kararını bilmeli¬dir Açlık. yenilemekten kaçınmalıyız.(Adam adama (gene. tüm canlılar için en kötü. ÖMER HAYYAM Adalet.Adama dayanma ölür. olmasa da çulu (atlastan olsa . adayım sana Adalet evrenin ruhudur.yaşayabilmek için gerekirse hayatını teh¬likeye atmaktan çekinmez Açma sırrını (sırrını açma) dostuna. olmasa pulu. bir lok¬ma ekmek Açlık kadar çok yemek de insanı rahatsız edip uykusu bırakır. söyletme kötüyü Ada bana. Adam adama yük olmaz (Adam adamdan korkmaz. ödemek güçtür .

takip ederler¬se işleri düzgün gider.Ağanın gözü.Ağaç maşa olmaz .(Ağalık (beylik) vermekle.Ağaca çıkan keçinin dala bakan (ağaca çıkan) oğlağı olur .(Adamakla mal tükenmez (Hak saklasın vermesinden . insanın yere bakanından kork Affetmek ve unutmak. İş sahipleri de .(akanından.iyi insanların intikamıdır.Ağaç ne kadar uzasa göğe ermez . verimli olur . (suyun yavaş . ırgatın burnu kanamaz Ağanın gözü ata tımardır Ağanın gözü öküzü (ineği) semiz eder Ağanın gözü. insanı dert yer .Ağacın kurdu içinde olur . meğer züğürt ola .Ağaca balta vurmuşlar "sapı bedenimden" demiş .Ağaç kökünden yıkılır . atının üzerinden eksik olmazsa ata iyi ba¬kılır. uşak harç . yiğidin sözü Ağanın malı çıkar.Ağacı kurt.Ağanın alnı terlemezse. yiğitlik vurmakla (-dır .Adamın iyisi alışverişte belli olur Adamın yere bakanından.Ağaç yaş iken eğilir Ağaç.işlerini sürekli denetleyip. suyun yavaş akanından kork.(Ağaç yaprağıyla gürler (güzeldir . uşağın canı . SCHİLLER Ağa borç öder.Adamın (insanın) kötüsü olmaz.. meyvesi olunca başını aşağı salar .

Ağır otur ki bey (aga.Ağır başlı insan çabuk öfkelenmez Ağır başlı. ağrıyan göz gizlenmez (Ağası güçlü olanın kulu asi olur.Ağır basar. JOHN LYLY Aile hayatının güzelliği gibi hiç bir şey yoktur.(Ağır taş. oyun¬cağı olmaz.Ağız yer.hırpalamaya kimsenin gücü yetmez . gayrisi) yalan ağlar . ovada otu biter .Ağlamakla yâr ele girmez . eşi bulunmaz bir sorumsuzluk ve rahatlık durumudur . kuyruğunda iğnesi vardır.Ağlamayan çocuğa meme vermezler . kimsenin alay konusu. OSCAR WILDE Aile sorumluluğundan kaçan ve başı boş bir yaşayış sürmeyi seven kimselere . yuz utanır Ağlama ölü için.Ağaran baş. gerisi (kalanı. batman döver (yerinden oynama .Ağır yongayı yel kaldırmaz . molla) desinler . ağla deli (diri) için .Ağlatan gülmez Ağzında bal olan arının. gelesin. oturaklı kişiler.Ağır git ki yol alasın .Ağlarsa anam ağlar. oturaklı kişilere değme olaylar zarar verip et¬kili olamaz . dövesin .Ağır kazan geç kaynar (Ağır ol batman gel (döv.göre bekârlık. Onları .Ağır başlı. yeğni kalkar .. (Ağası yiğit olanın etba sarhoş gezer Ağılda oğlak doğsa.

Bir an o suya kapılıp sürüklenebilir. bir başkası akledebilir. el oğluna güvenme Kimi akar sular yavaş aktığı için tehlikesiz görünebilir. bilgi ve düşünme gücüne sahip değildir. amaçlarını gerçekleştirmek için imkân ararlar. düzeninin korunmasında kadı¬nın rolü çok önemlidir. Bizim akletmediğimizi.Akar su çukurunu kendi kazar Azimli olan.Akıl akıldan üstündür Her insan aynı anlayış. kimi yanlarına bakarak onlara güven duyamayız. bazıları da mutsuzluk getirirler Ak köpeğin (itin) pamuk pazarına (pamuğa. başımıza olmadık işler açabilir. . El oğlu da tıpkı bu akar sular gibidir.Ak koyunun kara kuzusu da olur . derinlere ve burgaçlara çekilip boğulabiliriz. geniş .Ailede büyükler ya da işbaşindakiler nasıl bir yol izler¬lerse çocuklar ve yönetilenler de doğal olarak aynı yolu iz¬lerler. Bu bakımdan önemli işlerimizde güvenli. içi dolu yağ sanır . bir şey yapma isteği ve gücünü taşıyan. gayretli ve atak kimseler zorluklara boyun eğmezler. Bundan dolayı büyüklerin ve .Akan suya inanma. Çıkarı için bizi tuzağa düşürebilir.Bazı kadınlar varlıklarıyla aileye mutluluk. Biri bizden daha iyi düşünüp karanlık bir noktada bize ışık tutabilir. Bunun için . ancak yine de güvenmemelidir. .temkinli olmalıyız .yollarını ne yapıp edip bulurlar .yöneticilerin iyi örnek olmaları gerekir Ailenin mutluluğunun. zor durumda bırakıp zarara uğratabilir. pamukçuya) zararı vardır Ak koyunu (ala keçiyi) gören.

Akıl için tarik (yol) birdir Bir mesele ancak akıl yoluyla çözülebilir. Hemen her işte bir sermayeye gerek duyulduğu açıktır. söyledikleri sözlerin ne gibi sonuçlar doğuracağını hesap edemezler. iyi niyetli de olsalar dostlarına bilmeyerek zarar verebilirler.düşünce sahibi kimselere danışmaktan.(olsun Düşüncesiz ve yersiz davranan. şaşkın ev sahibini bastırır . anlayışı kıt kimseler yaptıkları işlerin.Akıl kişiye (adama) sermayedir Giriştiğimiz hemen bütün işlerde başarılı ya da başarısız olmamızdaki en büyük etken akıldır. O. .başvurmaktan kaçınmamalıyız . akılsız dosttan hayırlıdır (Deli dostun olacağına akıllı düşmanın .mantıklı olanların bu yolu izlediklerinde vardıkları sonuç hep aynı olacaktır . Bunun aksine. paranın da işe yarar şekilde kullanılması akılla olur Akıllı düşman.kendisine gelebilecek zararları önlemeye çalışır .Akıllı hırsız. Bu yol ise tektir. Bu sermaye de paradır. onların bilgi ve tecrübesine . hangi yollara başvuracağı önceden tahmin edilip sezilebilir. akıllı düşmanın neler yapabileceği. Bu yanlarıyla.unutmayalım ki. yapmaya çalıştığımız işte baş aracımızdır. dolayısıyla kişi tedbirini alır. Doğru düşünenlerin. Onu gerektiği gibi. Ama . yerinde kullanırsak iyi sonuç almamız kolaylaşır. gerçeği görmeyen. .

tehlikeyi göze alıp işe girişir ve sonuca daha çabuk ulaşır . parayla da alınıp satılamaz. ahmak ve şaşkın kimseleri aldatmakta bir zorlukla karşılaşmazlar.Akıl para ile satılmaz İnsanlar akılca eşit değillerdir.veren kimse. işinin ehli ve akıllı kimselere öncelik verilmelidir. böyle de sürüp gidecektir.Akıllıyı arkada tutma. anlayışı kıt kimselere öncelik verilir. Sonradan da elde edilemez. hazırlıklı olmaya alışmış kimi tedbirli kimse. Üstelik akıl. açık göz. Oysa gözü pek atak ve yeterince düşünmeden karar .Aklını kullanmasını bilen. akılsızı kılavuz etme Hangi işte.olsalar haksız çıkarabilirler. karşılarındaki bu aptal insanları. mutlaka iyi ve doğru düşünenlere.Akıllı köprü arayıncaya dek deli suyu geçer Önlem almaya. onlar iş başına getirilirse yapılan işten olumlu bir sonuç elde edilemez. uyanık ve düzenbaz kimseler düşüncesiz. akıllıca . onlar takipçi değil. ahmak. elde . Bunu değiştirmek mümkün değildir. kimileri aptaldır. hangi yönetimde olursa olsun sağlıklı bir sonuca gidilmek isteniyorsa. Hatta bu kimseler. Kimileri akıllı. Eğer bunun tersi yapılıp akılsız.kalan yalnızca zarar olur . beceriksiz. Dolayısıyla da epey zaman harcamış ve sonuca ulaşmakta gecikmiş olur. hemen her şeyde bir sonuca ulaşmak için sağlam bir yol arar. Bunun için de düşünüp taşınır. somut bir şey de değildir. takip edilenler olmalıdır. Etrafımıza şöyle bir baktığımızda delice işler yapan varlıklı insanlar. kendilerini suç işlememiş gibi gösterebilirler . kavrayışı kıt. kolay kolay karar veremez. haklı da .

Biliriz ki. . Hemen her şeyi yeni baştan yapmak durumuyla yüz yüze getirir. dost ve yakınlarımızın kimi kusurlu yanları da bulunabilir . pek çok genç yaşça büyük olanlardan daha akıllıdırlar. İşin başında olanların akletmeden verdikleri yanlış karar ve ortaya koydukları tutumların doğurduğu kötü sonuçların . Hiç ummadığı. Eğer akıl parayla satın alınmış olsaydı . İnsanlar yaşlandıkça tecrübe sahibi olabilirler ama tecrübe akıllı . çıkmaza sokup oraya buraya koşturur. 3. .işler yapan yoksul insanlar görürüz. beklemediği bir anda başına öyle . aklının artması anlamına gelmez.Akıl yaşta değil baştadır İnsanın yaşlanması. eni konu hesaplamadan verdiğimiz kararlar.Ak koyunun kara kuzusu da olur İyi ana-babadan kimi zaman kötü huylu çocuklar da olabilir. 2. yorgun düşürür. girişimin veya tavrın kötü yanları da bulunabilir. başına gelebilecekleri önceden kestirip tedbir alacak güçte değildir.1 sandığımız bir işin. İnsan büyüyebilir fakat aklı (kıt) kalabilir. Çok iyi .Akılsız başın zahmetini (cezasını) ayaklar çeker İyi düşünüp taşınmadan.zenginlerin dilece işler yapmadıklarına tanık olabilirdik .1 yaptığımız girişimler bizi kötü sonuçlarla karşı karşıya bırakır.Akla gelmeyen başa gelir İnsan her şeyi eksiksiz düşünüp. akılsızların değil .Arkadaş.sıkıntılarını. zahmetini buyruk altında çalışanlar çeker . 2.olanların işine yarar.

gündüzü çalışıp rızk kazanma. doğabilecek sonuçları hesapla. her ağacı taşlama Aklına geleni hemen gerçekleştirmeye çalışma. her şey görünür olduğundan daha güvenlidir. geceyi de uyku ve dinlenme zamanı olarak yaratmıştır. incitici davranışlar çıkar. sonuçta ortaya kırıcı. Bu çıkarlar insanları çatışmaya sürükleyip tatsızlıklara yol açabilir. Yola çıkmak için de en uygun zaman seher vaktidir. Bu sebeple erken kalkıp çalışmalı ve erken yatmalıdır. sakin olmaya çalışmaktır . Bu bakımdan özellikle kendine güvenemeyenler. dostluklarının devamını dileyenler alışveriş .şey endişe ve korkuya kapılmamak. .Akşama karşı gitme.(Akşamın hayrından sabahın şerri yeğdir (iyidir . hem de tehlikelidir . zarar görürsün . gerekirse birbirleriyle alışverişten kaçınmalıdırlar . Bu ise devamlı görüşen insanlar için hoş bir durum değildir.Aklına geleni işleme. Gece yolculuk yapmaktan mümkünse .Akraba (dost) ile ye.şey gelir ki.konusunda dikkatli olmalı. tana karşı yatma Yüce Allah. gece yolculuğu hem zor. Dolayısıyla alışveriş dostluğu bozucu bir işlev yüklenmiş olur. alışveriş etme Hemen her alışverişin temelinde çıkar yatar. iç.kaçınmalıdır. Bu durumda yapılacak . taşın. bu şeyi daha önce hiç düşünmemiştir bile. Bunun aksine hareket edip iş yapmaya kalkar. önce iyi düşün.her önüne gelene çatarsan büyük sıkıntılarla karşılaşır.

yapılacak iş kusurlu da olsa. borçlu olan ödememek için . Ne var ki.Alçak uçan yüce konar. Bu bakımdan borçlu olmaktansa alacaklı olmak daima iyi görülür. Böyle yaparsak tedbirsiz hareket etmiş oluruz. Çünkü borç ödemek. Borcumuzun ödenme günü geldiğinde. alacağımıza güvenip onunla borcumuzu ödeyebileceğimizi düşünmemeliyiz. kimilerinden de alacaklı olabiliriz. yüce uçan alçak konar İnsanların toplum içindeki yerlerini tutum ve davranışları belli eder. işi eksik görmeleri. Çünkü gece iş yapmak tehlikelidir. borcumuza karşılık. Sabah görülmesi daha uygundur.Elden geldiğince işler akşam ya da gece yapılmamalıdır.karşı da koysa. Çalışanların hata yapmaları. akşam yapılacak işten daha iyidir .Alacağın olsunda da alakargada olsun İnsanlar kolay kolay borçlu olmak istemezler. işte bu kimseler saygı ve sevgi görür. alacağımızla öderiz hesabına gitmek doğru . . yorgun ve dalgın oldukları zaman bu zamandır. Bu bakımdan sabahleyin . verimsiz olmaları gündüze oranla daha fazla olur. Kimi insan vardır ki alçak gönüllüdür. insanın alacaklı olması yine de iyi bir şeydir . eğer alacağımız bize ödenmemişse zor durumda kalabiliriz.değildir. Bu yüzden borcumuzu.Alacakla verecek (borç) ödenmez Kimilerine borçlu. bu bir tedbirsizliktir . İnsanların en yoğun. büyüklük taslamaz. özellikle sıkıntıda olanlar için hayli zordur. Ayrıca gündüz elde edilebilen imkânlar gece elde edilemez. Alınması zor da olsa. toplum içinde yükselir. insanların mevkilerine göre tavır takınmaz.

araç.1 çekici olan şey herkesin dikkatini çeker.Alet işler. üstünlük taslar. gerekse manevî yönden kendisine en uygun olanı seçmelidir. parlak mevkileri elde etmeye çalışan çok olur.Alçak yer yiğidi hor gösterir Elindeki imkânları sınırlı olan. orta bir yol izlemelidir. 2.Al elmaya taş atan çok olur Önemli. yüksek yerde yatma yel alır İnsan hiçbir işinde aşırılığa kaçmamalı. toplum içinde de iyi bir yer edinemez . kişiliğini. hem de çok yüksek hayat . basit bir görevde bulunan kimse ne kadar değerli olursa olsun kendini gösteremez. yeteneğini kanıtlayıp lâyık olduğu yere gelemez.da hiç sevilip sayılmaz. yitip gitmesine sebep olur .kimileri de kıskançlığa düşüp onun aleyhinde çalışırlar . ne kadar usta olursa olsun. Bu durumda onun önemsiz görülmesine. Gerek maddî.biçimi zarar verir . o iş için gerekli araçgereç olmadan başarı elde edemez. bu insan . Orta bir yol izlemeye yanaşmayan insana hem çok düşük.Kimi insan da vardır ki kibirlidir. etkisiz .kalmasına.gereci bir tarafa atıp kendi ustalığı ile övünmekten geri durmaz insanoğlu . Kimileri onu elde etmeye çalışırken. Değerli. herkesi küçük görür. Durum bu kadar açık olduğu hâlde. güzel ve .Alçak yerde yatma sel alır. . el övünür İnsan ne iş yaparsa yapsın.

(Allah dağına göre kar verir (verir kışı Yüce Allah. bir yolsuzluğu soruşturmak. her kuluna kaldırabileceği ölçüde yük. Çünkü Allah rahmetini esirgemez.(Al kaşağıyı gir ahıra.. Yeter ki O`na inanıp güvenelim. Artık onu yöneten alışkanlıklarıdır. neyin doğru olduğunu kitapları ve peygamberleri vasıtasıyla göstermiştir. yapma . yarası (yağırı) olan gocunsun (gocunur Bir meseleyi halletmek. kolay kolay bu alışkanlıklardan vazgeçmez. insanlara neyin eğri.Alışmış kudurmuştan beterdir Bir şeye alışkanlık tutkuyu.tedirgin olsun. Allah hiç umulmadık bir anda bir sebep yaratır ve çare gösterir. O`nun rahmeti boldur. bize iyi imkânlar sunar. Alışkın olduğu . Herkesin dayanabileceği kadardır .kesmeyelim . Bu sırada kabahati olan varsın . Bu kimine az. sıkıntı verir. Onun yap dediğini yapan. tutku da tutsaklığı peşinden sürükler.Allah doğrunun yardımcısıdır Yüce Allah. delice davranışlar gösterir .şeyden kopmamak için her yola başvurur. alınıp telâşa kapılsın . bir haksızlığın önüne geçmek için ne gerekirse yapılıp söylenmelidir. Bir şeye alışkın olan.Allah bir kapıyı kapatırsa ötekini açar İşi büsbütün bozulan. O`ndan umut . bir anlamda onun tutsağı olmuştur. bir çıkmaza düşen insan karamsarlığa kapılıp Yüce Allah`tan umut kesmemelidir.kimine çoktur. .

ne düşündüklerini ve kalplerinden geçenleri bilir. onu mutlaka bir geçim yoluna ulaştırır. daha iyi ve güzel bir duruma kavuşturacağına inancımız . Allah. o suçu ortadan ?kaldırmaz. yalan söylemeyen.uzatmasınlar . Rahmeti bol olan Yüce Allah. yaptıkları her şeyden yaratıcıları olan Allah`a karşı sorumludurlar. Çünkü. eğer bir suç işlemişse. onun suç işlediğini biliyordur. Öyle ise onu kuldan niçin saklamalıdır .dediğini yapmayan doğru yoldadır. . o kişi her işte başarı sağlar. Allah`ın bir sebeple bizi içine düştüğümüz kötü durumdan çıkarıp. Onun istediklerini yerine getiren. Yeter ki insanlar birbirinin rızkına el . kullarının ne yaptıklarını. haram kıldığı şeylerden kaçınan.tam olmalıdır . hiçbir şeyin kendisine gizli olmadığı Allah. İnsan. doğruluktan sapmayan kişiye Allah yardım eder.Allah sabırlı kulunu sever .Allah`ın bildiği kuldan saklanmaz Bütün insanlar.kötülük görmez.Allah kulunu kısmeti ile yaratır Her insan dünyaya rızkı ile gelir. zarara da uğramaz.Allah gümüş kapıyı kaparsa altın kapıyı açar İşleri kötü giden kişi Allah`tan umut kesmemelidir. Allah. Bunu gizlemek. onu bunu aldatmayan. bu yol zor ya da kolay olabilir. O hâlde doğruluktan şaşmamalıdır . kimseyi rızksız koymaz. bu suçundan dolayı önce Allah`tan korkmalı ve utanmalıdır.

onları koruyacağına gönülden inanırlar . Allah. Öyleyse bu . Yüce Allah`ın onlara lütufta .Allah uçamayan kuşa alçacık dal verir Kiminin gücü az. kolaylıklar gösterir. geçim yolu bulup barınmalarına yardım eder .bulunacağına. onların da bir hayat düzeni .Allah sağ eli sol ele muhtaç etmesin Birine muhtaç olup ondan bir şey istemek. kendisine inananları güç durumda bırakmaz.Acı. Cenab-ı Hak da böyle kullarını sever. hele en yakınından böyle bir tavır görmek insanı kahreder.en yakınımıza dahi muhtaç etmesin” diye dua etmeyi bir görev bilir insan . haksızlık ve hastalık gibi üzücü durumlar karşısında ses çıkarmadan. olacak veya gelecek bir şeyi telâşa kapılmadan bekleme erdemidir sabır. Böyle kimseler dayanıklı olur. En umutsuz anlarında bile bir sebep yaratıp onları sevindirir. bu insanlara da durumlarına göre imkânlar verir. istediğinin yerine gelmediğini görmek insana çok ağır gelir. Bu sebeple “Allah`a. güçlüklere göğüs gerer. sıkıntıları çabuk atlatır. işlerini yoluna kor. kiminin yeteneği sınırlıdır. insanın sahip olabileceği en değerli huylardandır. bizi .sevgiye lâyık olmak için sabırlı olmaya gayret etmeli insan . Bu bakımdan Müslümanlar en kötü ve umutsuz durumlarında bile karamsarlığa düşüp yalnızlık korkusuna kapılmazlar. durumlarını düzeltir. kötülükleri kolay savar. yoksulluk. Bu.Allah`tan umut kesilmez Allah.kurmalarına. Bu yüzden bir de hakarete uğramak.

Bir şey verirken almaya gereklilik duyarlar. Yoksa mazlumların bedduasını alır. başkası da size yardımcı olsun . Çünkü insanlar çıkarlarına. istediğiniz şeyi kolayca elde edersiniz . Karşılık beklemeden yardım yapmak sadece ve sadece Allah`a mahsustur. insanlar pek . Bu düşkünlük onları zayıf bırakır.yaptığın kötülüklerin cezasını feci şekilde çekersin . karşı tarafa boş yere umut vermek olur ki. Bu sebeple insanlar yardımlaşırken bir karşılığı gözetirler. yapamayacağın bir işe yapacakmış gibi.yardımcı olunuz ki. .. Paranın halledemeyeceği. Allah`a mahsus (yaraşır Hiçbir şeye ihtiyacı olmayan.Altın anahtar her kapıyı açar Para güçlü bir araçtır. Dolayısıyla karşılığını para ile ödediğinizde. çıkar âheste âheste Zalim olma. doğru bir . kötülük yapıp da can yakma. Öyleyse siz başkasına .(Almadan vermek.çok engeli önünüzden kaldırır.Alma mazlumun âhını.hareket değildir . Para da bu zayıf insanları kolayca elde eder. nefislerine düşkündürler.Almadığın hayvanı kuyruğundan tutma Hiçbir zaman alamayacağın bir mala alacakmış gibi. ama ihtiyaç sahiplerinin muhtaç olduğu tek varlık. şanı yüce olan Allah`tır. yanında çalıştıramayacağın bir kişiye çalıştıracakmış gibi yakın ilgi gösterme. Bu. ortadan kaldıramayacağı engel ya da mesele yok gibidir.Altın eli bıçak kesmez .

tedbiri bozar” demişlerdir . mertliğinize güvenerek teslim olan kişi size sığınıyor. yedi olur. Mevkisini de kaybedebilir ve kendisinden daha önce altta olan insanların emrinde çalışmaya mecbur . işlerini . bir zamanlar kendisinden daha yoksul olan bir kişiye muhtaç olabilir. Gün gelir insan elindeki varlığı yitirip yoksullaşabilir.1 ona zarar vermek zorlaşır. o yılmadan çalışır. canının da sizin tarafınızdan korunmasını istiyor demektir. Böyle bir durumda ona kötülük . paranın gücü sebebiyle . hiç kimseye yukarıdan bakılmamalıdır.(Aman diyene kılıç kalkmaz (Eğilen baş kesilmez Yiğitliğinize. sonuçta Allah ne dilemişse o olur. işinin ehli kimseyi hayat zorlukları kolay kolay etkileyemez. ne makama güvenmemeli.kalabilir . .kaybetmez . dürüst ve değerli bir kişi bulunduğu yüksek yeri (makam-mevki) yitirip önemsiz bir yerde bulunmak zorunda kalsa bile değerinden bir şey . Hünerli. gümüş eşiğe muhtaç olur Ne varlığa. Bir an zorluklar onu sarssa bile.Zengin kişi para ile pek çok meselesini halleder.Altı olur. ne tür ihtimalleri göz önüne alırsa alsın. Bunun için “takdir.yoluna kor ve hayatını sürdürür . hep Allah`ın dediği olur İnsanoğlu ne tür hesaplar ve plânlar yaparsa yapsın. 2.Altın yere düşmekle pul olmaz Yetenekli.Altın eşik.

bazı ipuçları vererek şöyle bir anlatmak zorunluluğu hasıl olur. Bu sebeple ona ne kadar kızarsa kızsın.Anlayana sivrisinek saz.annelik içgüdüleri harekete geçer ve onu korumaya çalışır . Anlayışlı kimseler bu tür konuşmadan ne denmek istendiğini kolayca anlarlar. Bağdat gibi diyar olmaz Şehirler içinde Bağdat öteden beri güzel.yapmak ya da onu öldürmek doğru değildir. ondan ne kadar nefret ederse etsin. elimizden tutmaya o . Ne zaman başımız dara düşse hemen o koşar. İnsanı kendine çeken.Ana evlâdını atmış.çalışır . çocuğuna gönülden bağlı bir yakın. yar başında tutmuş Biliriz ki.türlü anlayamazlar .hareket olur. Onun kadar çocuğunu seven. onunla en fazla bütünleşen genellikle annedir. Çocuğun tehlikeye düştüğü bir anda. Annenin de diğer insanlar içinde ayrıcalıklı bir yeri vardır. ne kadar tekrar edilirse edilsin ne denmek istendiğini bir . meğer ki sığınan kişi düşman bile olsa . . bir dost yoktur insanlar içinde. bu durumunu devamlı sürdürmesi düşünülemez. Ama kavrayışı kıt kimseler ne kadar açık anlatılırsa anlatılsın. anlamayana davul zurna az Kimi meseleleri üstü kapalı. onu en fazla koruyan. ona en fazla emeği geçen. Aksi bir tavır insanlık dışı bir .Ana gibi yâr. çocuğu en fazla seven. önemli ve gözde şehirlerden biridir. pek çok şehirde bulunmayan özelliklere sahiptir.

Eğer bunun dışına çıkılırsa .Araba ile tavşan avlanmaz Hemen her iş ayrı bir araç. 2. zamanla .Arabanın ön tekeri nereden geçerse arka tekeri de oradan geçer Büyükler nasıl bir davranış veya yaşayış yolu tutmuşlarsa çocuklar da . Başarıya ulaşılmak isteniyorsa o iş için uygun olanlar seçilmelidir. yol ve yöntemi gerekli kılar. Kimi insanlar vardır ki. işler bozulduktan. çıkar için . namus ve onur denen değerleri bir tarafa fırlatmış. onların izinden gider.. Önemli olan yapma biçimindeki yanlışlığı. bu yolu tutmalıydın” gibi sözler söylemeyi alışkanlık edinmişlerdir. ortaya kötü bir sonuç çıktıktan sonra “niçin böyle yaptın.1 şu ya da bu işi yapmalı insan.1 onları taklit eder.yönetilenlere geçer .Ar dünyası değil kâr dünyası Yaptığı iş eğer namusuna dokunmuyor.bulunmaktır . Yönetenlerin tavır biçimi. onurunu zedelemiyorsa geçim için . 2.her türlü işi yapmaktadırlar .Arı bal alacak çiçeği bilir . şöyle yapsaydın. tutulan yoldaki tehlikeyi önceden görmek ve uyarıda . utanıp sıkılmadan para kazanmalıdır.başarıdan söz edilemez .Araba devrilince (teker kırılınca) yol gösteren çok olur İnsanlar her nedense her şey olup bittikten.

üzerinde lâyıkıyla durmayan ondan iyi sonuç alamaz . zayıf.(Arslan yatağından (yattığı yerden) bellidir (belli olur İnsanların kişilikleri ile sürekli bulundukları yerler arasında bir özdeşlik kurmak mümkündür.Bazı kimseler. onlara eziyet edip çile çektirmek doğru değildir.sağlayabilecekleri.evin temizliğinden. söz işitse yine de aldırış etmez. çıkar . Yapmaya çalıştığı işin . 2.pişkinliğe vurup iyi bile karşılar .Arpa eken buğday biçmez Kötü bir davranışta bulunan insan iyilik göremez. Kişi ancak kendisini kızdırıp bunaltana. Dolayısıyla o ne kadar ağır hareket görse.istemez eyleme geçer.Arı. kötülük yapana karşı ister . düzeninden anlaşılır . saldırır ve zarar verir . .Arık öküze bıçak çalınmaz Güçsüz. saygınlığını. açıkgöz insanlar ve işinin uzmanı olanlar.1 . sataşıp ilişene. kızdıranı sokar Hiçbir insan durup dururken çoklukla birinin canını yakmaz. kendisini zor ayakta tutan kimselerden yararlanmaya çalışmak.Arsızın yüzüne tükürmüşler.şaşına yakışmaz . bu yiğitliğin ve insanlığın . “yağmur yağıyor” demiş Arsız insan kişiliğini. yatıp kalktığı . Bir kimsenin kişiliği çalıştığı iş yerinin niteliğinden. kazanç elde edecekleri yerleri gayet iyi bilirler . utanma duygusunu yitirmiş insandır.

o. Kendisini değerli ya da değersiz kılmak kendi elindedir. her türlü çabayı gösterir.vururlar . Bu durum insan için de söz konusudur. aslî özelliğini yitirmez.tavır ancak piçlere yaraşır . Çünkü insan. noksanlık bulunan kimseler için böyle bir şeyden söz edilemez. soyluluklarını yitirmezler. bayağı bir duruma düşüp yozlaşmazlar. Soylu bir aileden gelen insanlar ne denli büyük bir sarsıntı geçirirlerse geçirsinler. Ama mayalarında kötülük.fedakârlığa katlanır . her türlü ..Âşık âlemi kör. Bu durumunu birilerinden saklamak ve onlara karşı bir utanç kaynağı olarak görmek son derece yanlıştır. eğitim görmemiş kaba bir aileden gelebilir. ona taşkın bir kavuşma isteğiyle yanıp tutuşur. onlar eninde sonunda bir açık verirler. Böyle bir tavrı da ancak zayıf karakterli insanlar gösterebilir ya da bu . dört yanını duvar sanır . o kimseye zor şartlar ağır gelmez. yoksul.(Asil azmaz. çünkü aslı ayrandır Kendine has özellikleri bulunan bir nesne ne denli biçim değiştirirse değiştirsin.(Âşığa Bağdat sorulmaz (ırak değildir Kim ki bir şeyi elde etmek ister.Aslını inkâr eden (saklayan) haramzadedir Bir insan çarpık bir ailenin üyesi olabilir. böyle bir aileden gelmekle değersiz olamaz. olumsuz yanlarını dışa . bal kokmaz (kokarsa yağ kokar.

eyere er gerek Çıplak ata binmek oldukça zordur. Bir işin akışı da böyledir. temiz ve helâl ye. kıymet biçilemez olurlar . yapıp ettiklerini kimse bilmez. onu lâyıkıyla yap . . durur ya da yavaş gider.artar.kötülerden uzak dur. bir kenara atılmış bulunan araçlar bir zaman gelir gerekli olurlar. Ata binmeyi kolaylaştıran eyerdir. görmez ve söylediklerini kimse işitmez . edindiğin işe sahip çık. sanki bilincini kaybetmiş gibidir. Eşini ve arkadaşını iyi seç. . hoşa gitmeyecek davranışlarda bulunur. sağlıklı.Aşını. bu derin sevginin etkisiyle ne yaptığını bilemez. İşin sonucu. mutlu ve verimli bir hayat mı yaşamak istiyorsun? O hâlde yiyeceğine dikkat et.sanır . binici ne isterse onu yapar. koşar.beceri çaba ve tutumuna bağlıdır . adamına göre yürür Bir atın yürümesi ya da koşması. Atın üzerinde oturacak kimse eyerin hakkını vermeli ve başarılı olmalıdır. Ancak bu yeterli değildir. Bir iş için de durum bundan farklı . Bunu da ancak yiğit olan yapar. doğrudan sırtındaki binicisinin yönetimine bağlıdır. İşte o zaman değerleri birden bire .Ata eyer gerek. adımına göre değil. verimli yahut verimsiz oluşu.Aş taşınca kepçeye paha olmaz Kimi değersiz görülen. düzgün. bir zararı önlemeye yararlar. Bir iş edin. o işi yapanın bilgi. eşini. işini bil Doğru.Aşk duygusuyla dolup taşan kişi.At.

1 faydalanıyor.At binenin (iş bilenin).Atanın (babanın) sanatı oğula mirastır Çocuklar küçük yaşlarda öncelikle babalarının yaptıkları işlerle ilgilenirler. onlara “öf” bile dememek Yüce Allah`ın buyruklarındandır. yararlanmasını bilmediği bir şeyi elinde tutuyor ve .geçimini bu yolla sağlamaya çalışır . önce işte kullanılacak araçlar sağlanmalı. çocuğun giderek babasının yaptığı işi öğrenmesine yol açar. Büyüyünce kendisi de bu sanatla uğraşır.ondan yararlanıyorsa. Yapılan işten verim alınmak isteniyorsa. Babanın oğulla yakın ilişkisi. sonra da iş ve araçlar işini iyi bilen.değildir. en uygunu. bunları kullanabilecek birine . mal sahibinden çok onun sayılır . bir şeyi kullanıyor. o şeye sahip olmalıdır. Baba da bunun için özel bir çaba sarf etmişse. yakışanı da budur. çocukta.Atasını tanımayan Allah`ını tanımaz Ana-babaya değer vermek. . ana-babaya gerekli ilgiyi . onlara karşı gelen bir kimse Allah`a da karşı geliyor demektir . o şey.göstermeyen.(At binicisini tanır (bilir . bir şeyden gerektiği gibi . 2. kılıç kuşananın Kim ki bir işi beceriyor.teslim edilmelidir . Bu buyruklara itaat etmeyen. onlara saygı-sevgi göstermek. bu işi öğrenme yolu kalıcı olur. Kim ki başkasının yararlanmadığı. onlara dar günlerinde yardımcı olmak.

ona göre yapar ve yürütür . kalıcı değil. Başkalarının. işini de . O anda ilk durumuna dönmek ister ama .Atılan ok geri dönmez Kimi zaman iyi düşünüp taşınmadan. yalnızca ilgili kimselere acı verir. hangi olay karşısında nasıl tavır takındığını bilir. olay veya .duydukları acı. Çünkü olan olmuş.durum da var demektir . olacakları hesaplamadan bazı eylemlere girişir ve sonuçta pişman olur insan. gelip geçicidir .Atın bahtsızı arabaya düşer . kendisini yönetenin işten anlayıp anlamadığını. Eğer meydanda bir belirti varsa. gerçekten ortada olup olmadığı. gösterdikleri üzüntü ise yüzeyseldir.Ateş düştüğü yeri yakar Bir felâket ya da üzücü olay gerçek anlamda ona uğrayana. ne isteyip istemediğini.Ateş olmayan yerden duman çıkmaz Bir olay ya da durumun varlığı. belirtisinin görülmesiyle anlaşılacak bir şeydir.tutulmalıdırlar .Ateşle barut bir yerde durmaz Bir arada bulunmaları çok tehlikeli görülen şeyler birbirinden uzak bir yerde . iş işten geçmiştir çoktan .bu mümkün değildir. onların yüreklerini yakar.Emir altında çalışan kişi. uzak kimselerin .

kendilerine zarar vereceğini bile bile o şeyi kullanmaktan çekinmezler ve şöyle düşünürler: “Sevdiğim şeye özlem duyarak yaşamaktansa. ne de ummalıdır .bayağı işlerde çalıştırılır. at da doğacak bir tehlikeye karşı hep tetikte bulunmalı. . kötülükten uzak. 2.Atlar nallanırken kurbağa ayağını uzatmaz Meydanda olan şu ki.Atlasa kıl yapışmaz Dürüst. yiğidin korkağı Yiğit de.bu sözlerin mazarratı bulaşmaz .Atın ürkeği. bir şeyin uzun süre yokluğunu çeken kimi kişiler.Kimi değerli.1 davranıp duyarlı olmalıdır. yetenekli ama talihsiz kimseler.onlardan hayır gelmez . yapılan iftiralar havada kalır. Bu bakımdan kişi başkalarını ilgilendiren konularda ortaya atılmamalıdır. onu çokça (aşırı “. onlara . iş verilir.Atın ölümü arpadan olsun Bir şeye tutkun olan.gösterilen ilgiyi ne beklemeli. nitelik ve kişiliğine göre davranılır. değersiz bir kimse de kıymetli ve nitelikli kişilere . uyanık .ölçüde) kullanıp (yiyip) hasta olayım. Ayrıca. görevlere itilir . temiz. Atın da. kişiliklerine uymayan kötü ve . boşuna söylenmiş olur. işinde başarılı kimseler hakkında söylenen karalayıcı sözler. insana değer. yiğidin de korkağından kaçınmalı. hatta öleyim .

tutumunu ya da çalışmasını yöneticisinin tavrına göre ayarlar. yiğit ölür şan kalır Dünyadaki her canlı gibi at da ölümlüdür. İnsan için de durum atınkinden farklı değildir. Ama onun koştuğu. Hemen her saati onunla geçer. Bu bakımdan kişi daha yaşarken adını yaşatacak iyi işler yapmalıdır. At. kıskanç ve aşağılık kimselerin işine . Günü gelince o da bu dünyadan ayrılır. kıymetli. bu dünyadan ayrılırken bıraktığı izler sürüp gidecektir. kendisinden sonrakilere kalır ve onu hatırlatır.gelecek kuşaklara taşınırlar . itlere bayram olur Kimi yararlı. gezdiği meydan onunla gitmez.At ölür meydan kalır.değil çalıştırıcı daha önemlidir . göçebe bir millet olan Türkler için at. yaşarken iyi işler yapan. iyi eserler bırakan kişiler öldükten sonra da unutulmazlar. O da ölümlüdür. Önemli olan dünya hayatında iyi bir iz (nam) bırakmak ve rahmetle anılmaktır. savaşta ya da barışta candan bir dosttur. onları tanıtan eserleriyle de . onların sevinmesine yol açar . bulunduğu görevden ayrılması ya da alınması kimi çıkarcı.gelir. çalışan .At ölür. İnsanlar bu dünyada bu izleriyle anılacaklardır. Bu sebeple yönetilen değil yöneten. Doğacak.. Türkler . şahsiyet sahibi kimselerin ölmesi.At yiğidin yoldaşıdır Çok açık olarak bilinen bir şey ki. Ne var ki.(At sahibine (biniciye) göre eşer (kişner Yönetilen veya buyruk altında çalışan kişi. yaşayacak ve ölecektir. Unutulmamalıdır ki.

masal. risaleler kaleme alınmış. dert ve sıkıntılara düşebilirler. Türk`ün edebiyatına girmiş ve önemli bir motif oluşturmuştur. At hakkında şiir. atasözü söylenmiş.yanında. onu kullanmasını becerip faydalanmasını bilenindir . İnsanlar da benzer biçimde tehlikelerden uzak değillerdir.gibi muamele edilmiştir . yapmaya çalıştığı kötülüğe kendisi düşer.uğrar . kemer bağlayanın Bir uğraş vererek bir şeyi ele geçiren kimse. . tehlike. istediği yere ulaşabilen kuşlar bile avlanmak tehlikesinden kurtulamazlar. Bunun . Dolayısıyla at.Avrat var ev yapar.Ava gelmez kuş olmaz. onundur. âdeta ona insan . onu hak eder. avrat var ev yıkar .Ava giden avlanır Bir çıkar sağlamak için birilerine tuzak kuran.Av avlayanın. atsız er de düşünülmemiştir. onları aldatan. yiğitliğin. Silâhsız er düşünülemediği gibi.sıkıntı. zarara . Doğrusu ve yakışık alanı da budur. başa gelmez iş olmaz Uçsuz bucaksız gökyüzünde uçan. Hele usta avcılar da varsa tehlike daha da artar. kaza ve türlü işlerden yakasını kurtaramaz . bir şey. onlara zarar vermeye çalışan kimse. vefakârlığın. Hiç ummadıkları çeşitli felâketlerle karşılaşabilir. menkıbe. Aksini düşünmek yanlıştır. İnsan kendini ne kadar güvenlik alanına çekmeye çalışırsa çalışsın dert.için soyluluğun. yararlılığın ve inceliğin bir sembolüdür. o.

yoksulluk içinde bile olsa onlar eve bir çeki düzen verir. imkânlar zorlanmamalıdır. iyi huylu kadınlar vardır ki. Beden sağlığımızı düşündüğümüz gibi ruh sağlığımızı da düşünmek zorundayız. kötü davranışlarıyla ailenin düzenini ve mutluluğunu bozarlar. türlü hastalıklardan korunmak için ayağı sıcak. olur olmaz şeylere üzülmemeliyiz. güçlükler ve olaylarla karşılaşır.Ayağını yorganına göre uzat Dengeli yaşamak isteyen insan mutlaka gelirini. Bunun için de her sorunu dert etmemeli. dengeyi bozar. içten. onların tertipsizlikleri. düzensizlikleri. beceriksizlikleri yüzünden ailede huzur kalmaz.Ayağa değmedik taş olmaz. gönlünü ferah tut. Sıkıntılara.Ayağını sıcak tut. İnsanoğlu yaşadığı hayat süresince çeşitli engeller.Kimi becerikli. başa gelmedik iş olmaz Hayat öyle pürüzsüz. rahat . insanı sıkıntıya sokup rahatsız eder . düşünme derin Sağlıklı olmak. Aksine bir hareket .tabiatları yüzünden aile kötüye gider. huysuzlukları.hareket etmeliyiz . Harcamalar geliri aşmamalı. giderine göre ayarlamalıdır. başını serin. gailesiz değildir. perişan olur ve sonunda yıkılır . Bolluk içinde bile olsalar. temiz tutar. başı da serin tutmak oldukça faydalıdır. çeşitli felâketlere . Kimi kadınlar da vardır ki. evi yaşanacak hâle getirirler. rahata ve mutluluğa da kavuşur . samimî davranışlarıyla yuvalarını mutlulukla doldururlar. beceriksizlikleri.uğrar. sabırlı ve geniş gönüllü olmalı. onların bu . Kimi zaman tersi de olmaz değildir.bütçeyi sarsar.

verimli bir sonuç alınmak isteniyorsa. o işin şartları da. dikkatli ol. Bu bakımdan insan bir şey elde etmek. araçları da yeterli ve uygun olmalıdır.mukadder olur . bir eksiği vardır.Ayıpsız yâr (dost) arayan. Hatasız kul olmaz. dostsuz kalması da mümkündür. yârsız (dostsuz) kalır Hemen her şeyin. . Böyle bir dost bulamayacağı gibi. arkadaş ve sevgili aramaya çalışması boşunadır. her insanın bir kusuru. İnsanlar ayı görmeden nasıl bayram yapamıyorlarsa. bir toplumun dirlik düzenlik içinde yol tutmasını da başta bulunan yöneticiler . ola ki bir sebep yüzünden iş gerçekleşmeyebilir. kafaya göre bir yön tutar ve gelişir.Ayı görmeden bayram etme Müslümanlar Ramazan orucuna gökte hilâli (ay`ı) görünce başlarlar. Bunun gibi bir işçinin verimli iş yapmasını.. sen de bir iş gerçekleşmeden ona oldu gözü ile bakıp de sevinme. oruç bitince. Dolayısıyla insanın mükemmel bir dost.Ayağı yürüten baştır Bedensel hareketlerimizin tümü beynin bulunduğu kafaya bağlıdır.kusurları ile kabul etmeye hazır olmalıdır . Ayı görme işi de son derece dikkat isteyen bir iştir. Aksi takdirde kötü bir sonuçla karşı karşıya kalması .sağlar . bir dost bulmak istiyorsa onları .üzülebilirsin . yani bir ay sonra yine gökte hilâli görünce bayram ederler.Ay ışığında ceviz silkilmez Bir işten iyi.

öğrenmenin güzel bir yoludur. çok oy sahiplerine uymak zorunda kalırlar . Büyük sermaye. onların birikmesiyle olmuş olan çoğu da .Azıcık aşım. onu idare eder.Az söyle. gösterişsiz ve sakin bir hayat sürmek daha yeğdir .kılar. dolayısıyla az oy sahipleri. çok dinle Dinlemek. Ayrıca kişi yanlış . Oysa çok konuşan insanda yanılma payı (özellikle bilmediği konularda) çok olur. çoğa boyun eğer.ve çok konuşmalarıyla çevresindekileri rahatsız da edebilir . onu yeter bulmuyor. hata yapma ihtimalî de artar.çekişmelerden uzak. azların (küçük şeylerin) birikmesiyle meydana gelir. Bir toplumda çoğun oyu. “Çoğun yanına” demiş Çok. azın oyunu geçersiz . daha fazlasını istiyor ve onu hor görüp geri çeviriyorsa büyük bir hata işliyor demektir. amansız zorluklara göğüs gererek zenginlere özgü bir hayat yaşamaktansa. çeşitli sıkıntılara katlanarak.. Çünkü çoklar. didişmelerden ve .Aza kanaat etmeyen çoğu hiç bulamaz Kim ki elindekinden hoşnut olmuyor.Aza demişler: “Nereye?”. Kulak vererek dinleyen insan pek çok şey öğrenebilir. her zaman azdan daha baskın çıkar. Bu bakımdan genellikle her şeyin azı. kaygısız (ağrısız) başım Aralıksız çalışarak. yahut az. küçük sermayeye fırsat vermez. onunla yetinmiyor. çoğa uyar. Küçük şeylere sahip çıkmayan.kaybetmiş sayılır .

zamanda bitirirler .Dolayısıyla verdiği malın yoksulluğunu çekmiyordur o Akıl yaşta değil baştadır. SAHABETTİN Akıllı adam hem kitapları . çok veren maldan Varolalı beri insan. Ancak bu onun için fedakârlık sayılmaz. isteklerine kavuşmak için çeşitli yollara başvuran insan. ellerine geçen malları gereksiz yerlere harcayıp kısa .mühim olan o aklı yerinde kullanmaktır.gibi kişiler kimi zaman ellerindekileri de kaybederler . DESCARTES Akılsız. Çünkü verdikleri şeyden kendilerinde de yok denecek kadar az bulunmaktadır. Bunun yanında zengin olanın yapacağı yardım. Çünkü ihtiyacından fazla olan malından vermiştir.. hesapsız kişiler.Az veren candan.Akla gelmeyen eğelen) başa gelir . Bu . Doğru bir söz fakat aklı da başa yaş getirir. C. insanın yardımına ihtiyaç duymuştur. içten ve candandır. Kimi yoksul kimseler birilerine yardım ya da armağan olarak bir şey verirlerse (küçük de olsa) bu onlar için bir fedakârlıktır. daha fazlasını isteyen. . LIN YUTANG Akıllı olmak da bir şey değil. Dolayısıyla yardımları ya da armağanları yürekten. bu tutumundan ötürü zarara uğrar. Çünkü aç gözlülüğün sebebiyle ihtiyatsız davranmış ve tehlikenin içine düşmüştür.Az tamah çok ziyan getirir Elindekiyle yetinmeyen.hem de doğrudan doğruya hayatı okur. fakirin yaptığı yardımdan daha fazla olabilir. Bu bakımdan ihtiyaç sahibine yardımda bulunmak bir insanlık görevi hâline gelmiştir.

Akmasa da damlar .(Akşam ise yat.(sıçan tutamaz . as¬lına bağlıdır . tana karşı yatma . (Alçak eşek binmeye kolay.Alacakla verecek (borç) ödenmez Alçacık eşeğe herkes biner.Aklına geleni işleme. güç . (alamazsam gönlümü oysun Alacağımız malların. hayr ola Al elmaya taş atan çok olur Al giyen alınır Al gömlek gizlenemez Al ile aslan tutulur. (Al aslan tutar. iyi düşünmek .(Al kaşağıyı gir ahıra. güç ile sıçan (gücügen)28 tutulmaz. sabah ol du göç .(dövmeye kolay . (Akşam oldu kon.püsküllü oğlak doğurmaz Alacağım olsun da alakargada olsun. (Alakargada alaca¬ğım olsun. öksüz çocuk . iyi söylemek . DEMOKRİT Aklın ve ilmin üç büyük düşmanı vardır: Kötülük. Çünkü . (sa¬bah ola.her şeyin kalitesi soyuna. bilgisizlik ve tembellik. yarası (yağrısı) olan gocunur (gocunsun Al malın iyisini çekme kaygısını Ala keçi her vakit. her ağacı taşlama . (yeğdir/. HAECKEL .(Akşamın hayrından sabahın şerri'' iyidir. sabah ise git. yapacağımız işlerin cinsini aslını bilerek almalıyız. iyi yapmaktır.Akşama karşı gitme.Aklın üç ilkesi .

zamanla ihtiyaç haline gelirler. Ummadığı anlarda işleri kolaylaşır.sonra kırılamayacak kadar güçlü olurlar. ST.önce duyulmayacak kadar hafif. BENJAMIN DIZRAELI Allah bilir ama kul da sezer Allah bir kimseyi zengin etmeyi dilerse. toplum içinde iyi . . yükselirler. yüce uçan alçak konar . yüksek yerde yatma yel alır Alet işler. büyüklük taslamayan Kişiler.Ummadığı anlarda elindekiler yok olur gider (Allah cam isteyene cam. kalem unutmamış Alın yazısı değişmez Alışkanlıklar bırakılmazlarsa .Allah doğrunun yardımcısıdır .bir yer edinemezler Alçak uçan yüce konar. mal gelir.(Alçak yerde tepecik kendini dağ sanır. mum isteyene mum verir .Allah kardeşi kardeş yaratmış. kendisini herkesten üstün görenler ise sevilmez. saygı görür. el övünür Âlim unutmuş. Kibirli kişiler. onun şansını açarsa o kimseye hiç umulmadık yerlerden para.Alçak yer.Alçak gönüllü olan. kesesini ayrı yaratmış Allah kulundan geçmez Allah kulunu kısmeti ile yaratır . (Alçak yerin tepeciği dağ görünür Alçak yerde yatma sel alır. yiğidi hor gösterir . AGUSTİNE Alışkanlıkların zincirleri.(Allah dağına göre kar verir (verir kışı .Allah dokuzda verdiğini sekizde almaz Allah gümüş kapıyı kaparsa altın kapıyı açar .

Allah'ın ondurmadığını peygamber sopa ile kovalar Allah'tan sıska.Alma alı.ölmez Allah. kapındaysa tutma sarı Alma umudu az olsa. balmumu yakana balmumu.mutlaka ödüllendirir .Allah verirse el getirir. borçlu ile mücadele etmek gerekse bile alacaklı olmak.Allah sağ eli sol ele muhtaç etmesin .Allah. .Allah verince kimin oğlu. derdin kendisinden geldiğine inana¬rak yakınmayanları. satma sarı. Eceli gelmeden kimse .canlı. bin doruya besle kırı Alma mazlumun ahım çıkar aheste aheste . dolu ellere değil. kimin kızı demez . sel getirir.SYRUS .Alma sarı. . yel getirir . insanlara verdiği ömrü süresi dolmadan almaz. P. sat yağızı.Allah sabırlı kulunu sever Allah sabredenleri. temiz ellere bakar.Allah'ın bildiği kuldan saklanmaz ..Allah.Allah uçamayan kuşa alçacık dal verir . Her . doğada kendi yapısına uygun ya¬şama imkanı bulur .Allah sevdiğine dert verir Allah son gürlüğü versin .her zaman borçlu olmaktan iyidir . ne yapsın muska Allah'tan umut kesilmez . herkesin dayanabileceği kadar dert ve sıkıntı ve¬rir Allah. yarattığı canlılara yeteneklerine göre bir yaşama düzeni vermiştir. yağmumu yakana yagmumu verir Allah.

(deli yas tutmaz Altın yerde paslanmaz. yedi olur.Aman diyene kılıç kalkmaz . işlen¬dikçe verimi artar. zorlukları yenme ve . Bir kişinin değeri de sıkın¬tılara katlanmak.An beni bir kozla oda çürük çıksın Ana ailenin güneşidir.benliğini koruma gücü ile ölçülür . taş yağmurdan ıslanmaz .para getirir Altına benzeyen bir maddenin altın olup olmadığı. hep Allah'ın dediği olur Altın anahtar her kapıyı açar Altın ateşte.Altın eli bıçak kesmez Altın leğenin kan kusana ne faydası var (Altın pas tutmaz. Bir ailede o olmazsa orada büyüyen çocuklar gölgede kalmış meyveler gibi olgunlaşmazlar. PESTALOZZI Ana baba hiçbir çocuğunu diğerinden ayırmaz.Amcam (emmim) dayım herkesten (hepsinden) aldım payım . ateşe dayanıklılık derecesi ile anlaşılır. Birin¬den birine bir zarar gelse .(Almadan vermek. harcandıkça bir gün tükenir. . Oysaki toprak. (başa yazılan gelir . Allaha mahsus (yaraşır Almadığın hayvanı kuyruğundan unutma (Alna yazılan (alında yazılı olan) başa gelir. insan mihnette belli olur .Altının kıymetini (kadrini) sarraf bilir .bunun acısını içinde duyar .Altı olur.Altın yere düşmekle pul olmaz Altın.Alt değirmen güçlü akar .

Evlâtlar ise çoğu kez büyüdükten sonra. Başka koruyu¬cular . . mal sahipleri mallarına iyi ba¬karlarsa istedikleri . hani yeri. kaderini önleyemezler Ana babalar evlâtları için her türlü özveride bulunur¬lar.Ananın bahtı kızına (Ananın bastığı yavru (civciv) incinmez (ölmez . Bu nedenle toplumda kınanırlar.Ama çoğu kez çocuklarının mutsuz¬luğunu. giymez giydirirler. baban zengin idi. ne kadar çok çocukları olsa da onlara ba karlar. Ancak geleceğini etkileyemezler. Aileler . kızlarına rahat mutlu bir yaşayış sağlayabilir¬ler. hani yeri . kınalı kuzu (Analık ferahlık (kara yamalık Anamın (babamın) öleceğini bilseydim kulağı dolu darı ya satardım (acı .ve korunanlarda da durum budur Ana babalar.Ana gibi yâr olmaz.ana babalarına bak¬mazlar . mutluluğu için her türlü çabayı harcarlar. Yemez yedirirler. Kendileri yemez.(soğana değişirdim Anan güzel idi. Oysaki evlâtlar büyüyüp bir iş sahibi olduktan sonra . helva ile koz Ana kızına taht kurar. kız bahtı kocadan arar Anadan olur daya. Çünkü kızın mutlulu¬ğunu sağlayacak olan kocasıdır. Bağdat gibi diyar olmaz Ana ile kız. onlara yedirirler.Ana baba. hamurdan olur maya Analı kuzu. onlar için küçük bir sıkıntıya bile girmezler.kızlarına her şeyi sağlasalar da mutlu bir evlilik veremeyebilirler Ana babalar çocuklarına.sevindirici sonucu alırlar Ana babalar çocuklarının geleceği.

Anlayışsız insan ise bin defa söyleseniz anlamaz.Anası sağ olan çocuk her yönü ile bakımlı ve mutludur.(tekerlek nereye giderse art tekerlek de oraya gider . aşık gerinir . Anlayışı kıt olan kışilerse ne kadar açık söylense de.Araba devrilince (kırılınca) yol gösteren çok olur Araba ile tavşan avlanmaz Arabanın ön tekerleği nereden geçerse art tekerleği de oradan geçer. (Ön .Anasına bak kızını ak kenarına (kıvısına) bak bezini al Anlavana sivrisinek saz.iyiliği için yapar.Ar dünyası değil. çünkü anneler bunları yürekten söylemezler. Yalancı insanın da . kâr dünyası Ar esner. Hiç bir anne çocuğunu kıyasıya dövüp incitmez ?Apdestsiz sofuya namaz mı dayanır Aptala malum olur . tekrarlansa da .anneler bütün sıkıntılara kat¬lanarak çocuklarını mutlu etmeye çalışırlar . Bir anne çocu¬ğunu dövse de. güvenilmez .davranışını düzeltmez Anlayışlı. . davranışları da hemen anlarlar.sözü böyledir. Anlayışlı kişilere kü¬çük bir imâ yeterlidir Annelerin acı sözleri. anlamayana davul zurna az Anlayışlı insan bir söz veya bir davranıştan kendisinden ne istendiğini anlar. arif kişiler.Arayan Mevlâsını da bulur. Çünkü . Anası olmayan çocuk ise analı çocuklara göre daha bakımsız ve sevgiden yoksundur. çok çabuk kül olur. bağırsa da bunları onun . üstü kapalı sözleri de. belâsını da Ardıç ağacının ateşi dayanıksızdır. bedduaları çocuklarını etkilemez.anlamazlar. ona göre davranır.

akıllı öğüdü sever . Varlıklı kimse çok şey verebi¬lir. kirazın sonu Armut dalının dibine düşer .Arı. Önemli olan içtenlikle verilmiş olmasıdır.Armut. elmayı say ye Armudun önü. Armağan.Ardıcın közü olmaz. onun için fedakârlık sayılmaz.Yoksul bir kimsenin içinden gelerek verdiği küçük şeyler daha değerlidir Armudu soy ye. bal alacak çiçeği bilir . elma da aşırı gidilmeyerek yenilmelidir . Armağanın maddi değeri önemli değildir. "aylık kaç?" demiş .Arı gibi eri olanın dağ kadar yeri olur Arı kızdıranı sokar .(Arife günü yalan söyleyenin (oruç yiyenin) bayram günü kara çıkar (olur Arık ata kuyruğu da yüktür Arık etten yağlı tirit olmaz (Arık öküze bıçak olmaz (çalınmaz Arkadaşını söyle kim olduğunu söyleyeyim Arkadaşını yalnızken ikaz et. . kiraz da biteceği zaman daha lezzetli olur .Armut ilk çıktığı zaman.gölgen önüne düşer. TAGORE Armağanın maddi değeri önemli değildir. kabuğu soyularak.Arı söğüdü. dostluğu pekiştirir. bir kişinin hatırlandığını belirt¬mesi bakımından değerlidir Arkanı güneşe çevirme. yalancının sözü olmaz . Bu.Arnavuta sormuşlar: "Cehenneme gider misin?" diye. PUBLIUS CYRUS Arkadaşlar. tanıdıklar arasında karşılıklı verilen arma¬ğanlar sevgiyi. bal olan kovana üşer .Arı.başkalarının yanında öv.

ırak değil" demiş . (dervişe 'Bağ¬dat'ta pilav var" . dört yanını duvar sanır .Aş tuz ile tuz oran ile Aşı pişiren yağ olur. sevgilisi uğruna bütün fedakârlıklara katlanır ve onun nazını çeker.Asil ile taş taşı. gelinin yüzü ağ olur . gerek¬meden nazlanmak da ilişkiden beklenenden yoksun bırakır Aşıka Bağdat uzak (ırak) değil (gelmez).Arsız neden arlanır. bedasıl ile yeme aşı Aşılmasına imkan olmayan hiçbir duvar yoktur.Arpa eken buğday biçmez Arpa samanı ile.(demişler. Onlar için görü¬nüşleri de önemli . Ama. kömür dumanı ile Arpa unundan kadayıf olmaz . En kötü giysilerin içinde bile ra¬hatça dolaşırlar ..Âşık daima bey oturmaz Âşık. ÇEHOV .Âşık âlemi kör.(Âşığın gözü kördür (kör olur .Aş taşınca kepçeye paha olmaz .Arsızın yüzüne tükürmüşler. "Yağmur yağıyor" demiş Artık (fazla) mal göz çıkarmaz . bal kokmaz .Asıl azmaz. "yalan değilse. kamçı zoru ile yürümez Arpacıya borç eden.değildir.ilişkilerde. çul da giyer sallanır . âşığı soğutur.Arpa verilmeyen at. nasıl olsa çekiyor diye nazı uzat¬mak. ahırını tez satar Arşın malı kantar ile satılmaz Arsız kişiler hiç bir şeyden utanmazlar. Bunun gibi insanlarla .

ya da birlikte iş yapacak bir toplulukta . hü¬zün içindedir. zararlı etkenlerle istenmeyen . savaşta. hoş olmayan aşırı davranış¬larda bulunur.sanır . dert söyletir Aşk olmayınca meşk olmaz Aşk. ne söz dinler. işini bil Aşırı baskı kadar başıboş bırakılmak da çocuklar ve gençler için zararlıdır.Aşk ağlatır.şikayette bulunmaz¬lar. . Disiplin altına alınmayan çocuklar ve gençler. çoğu kez kişilere üzüntü kaynağı olur.. SOKRATES Aşk. gönül dostunda . aklın gidişidir. Ancak derdi olan. BALZAC Aşk. KONFÜÇYÜS Aşk. telâş ve heyecan yaratarak bozgunluğa yol açar .Aslan kükrerse atın ayağı kösteklenir Aslan postunda. dört nala giden at gibidir. duyguların şiiridir. MEVLANA Aşkın gelişi. ne başlangıcı ne de sonu vardır.Aşını. ANTONINE BERT Aşktan gözü kararmış kişi.(Aslan yatağından (yattığı yerden) bellidir (belli olur . Kendisini öylesine yitirmiştir ki. işitmez . dünyanın en tatlı mutluluğu ile en derin acısından yaratılmıştır. teselli bulmak amacıyla her¬kese dertlerini dökerler. Dertsiz kişiler. bir çare umuduyla dertlerini anlatır Aşk. öyle engin bir denizdir ki. eşini.yollara yönelebilirler Aşırı ve gereksiz korkaklık. ne dizginden anlar. Dertli kişiler ise. güzelliğin aracılığıyla çoğalma arzusudur. bu davranış¬ları hiç kimse görmez. BAILEY Aşk. Aşık.Aslan kocayınca sıçan deliği gözetir .kaygı.

At yiğidin yoldaşıdır At zayıf iken.At ile avrat yiğidin bahtına At ölür meydan (nah) kalır.At beslenirken. isteyenleri varken . kişi garip iken çetin sınavlarını verirler.Aslını saklayan (inkar eden).(At yedi günde. Kız da körpeli¬ği güzelliği geçmeden. itlere bayram olur At sahibine (ağasına). Kısacası her iş. onun için özel terimler .At binenin (iş bilenin). tarihler boyu Türk'ün vazgeçemediği bir hayvandır. meydan bulunur at bu¬lunmaz . at oluncaya kadar sahibi mat olur At. adımına göre değil. kılıç kuşananın . Zorluklar içinde kişiliğini . Satılacaksa o zaman satılmalıdır.Aşure yemeye giden kaşığını taşırır . yiğit gariplikle .At ölür. yiğide pilav .yitirmemış görevlerini yapmış ki¬şiler üstün nitelikli kişilerdir At. yiğit ölür şan (nam) kain . besili. adamına göre vurur . Türkler ata çok değer vermiş.Astar bol olmayınca yüze gelmez . kız istenirken .At. it yediği günde (belli olur.Ata arpa. Savaşta ve barışta onun en iyi yardımcısıdır. haramzadedir .evlendirilmelidir.At aralıkla.ve sözler oluşturmuştur . biniciye göre (eşer)-kişner .At bulunur meydan bulunmaz. bakımlı olduğu zaman hem gösterişli. hem faydalıdır.(At binicisini tanır (bilir . zamanında ve tavında yapılmalıdır At. semirir .

sanatı oğula miras tır . Yani insanın derdi ancak ölünce biter . (Gailesiz baş. Gençliğinde çalışan. kendin kazanmak gerek .Ağustosta beyni kaynayanın.Atalar çıkarayım der tahta. zemheride kazanı kaynar Yazın sıcak günlerinde tarlada çalışan kişi. oğula mirastır . kendi hastalığı kendisi için bütün ağrılardan daha acı . eyere er gerek Ata malı mal olmaz. yerin al¬tında)? (Rahat . düşman gibi binmeli Ata dostu. zemheride karnın ovar . attan inersen atı unutma Ata dost gibi bakmalı.sıkıntısı çekmez. döner dolaşır gelir bahta Atalar sözünü tutmayanı yabana atarlar Atanın (babanın). yaş¬lılığında rahat eder Ağustosta gölge kovan.Alfabetik Sırayla Atasözleri Ağrılarda göz ağrısı her kişinin öz ağrısı Her kişinin kendi derdi. Sıkıntıların.vericidir Ağrısız baş mezarda gerek (olur).(ararsan mezarda Bu dünyada yaşayan herkesin mutlak bir derdi vardır.Ata eyer gerek. beklentilerin .bitmesi.Atasını tanımayan Allahı'nı tanımaz Atasözleri . kışın soğuk günlerinde geçim .Ata binersen Allah'ı.Ata binen nalını mıhını ara . hayatın da bitmesi demek¬tir.

Güzel şeyler.Ahmağa yüz. abdala söz vermeye gelmez Ahmaklara. ev sahibini ağırlar . yengeyi halayığı sanır Ahmak kimse. zevke dalan kişi ileride aç kalmaya. fırsat elden . serinlik başlar.Ahmak gelin. hizmeti¬ne verilmiş gözüyle bakar. yarısı kıştır Ağustos ayının ortalarında yaz sıcakları azalır.Zamanında çalışıp geleceğini düşünmeyen. gücü varken çalışıp ihtiyaçlarını temin etmeyen kişi.olduğu gibi Ağustosun yarısı yaz. yardımcı kişilerden .Ağustosta yatanı. çevresin¬deki iyi niyetli. zemheride büğelek tutar Fırsatı. keyfe.(Ağzı eğri. ne de söz vermeye gel¬mez. İnsanlar. Ettiğini bir gün . ona layık olmayan kimselerin eline geçer . yavaş . Ağustosun adına aldanmamalıdır .gittikten sonra sıkıntılar içinde kıvranır . sürünmeye mahkumdur.Ah alan onmaz Kötülük yaparak masumların beddualarını alan kişi iflah olmaz. çoğu kez.Ahmak (şaşkın) misafir.Ahlatın (armut) iyisini (dağda) ayılar yer . huylarını tutum ve davranışları belli eder .yoksun kalır .kaptırırsanız bir daha böyle kişilerden başınızı alamazsınız .Kişilerin kusurlarını. arsız kişilere ne yüz. gözü şaşı ensesinden (arkasından) belli olur (bellidir . Ağus¬tos böceğiyle karınca masalında .bulur . Bir kez yakayı . saygısızca davranırsa.yavaş kışa hazırlık yapmalıdırlar. kendisine yardımcı olan kişiye.

Para bilgisinin. kendisine uygun . Kazanmasını bildiğimiz gibi dar günü¬müzde paramızı harcamayı da .Akara kokara bakma.Akçe akıl. insanı sürükleyip boğabilir. kara gün içindir Paranın asıl değeri sıkıntıya düşüp ona ihtiyaç duyduğu¬muz gün belli olur.yetkilerini üstlenmeye kalkan kişiler gülünç duruma düşerler .Akan su yosun tutmaz . Başkasının işine ka¬rışıp görev ve .bir iş ve çalışma alanı bulur . mal ve para biriktir (Akar su çukurunu kendi kazar.Akar suya inanma. ne yapıp eder.Ak akçe.Akar su pislik tutmaz . el oğluna dayanma Ne kadar yavaş akarsa aksın. akar suya girmek tehlikeli dir. Suya güvenmek olmaz.Akacak kan damarda durmaz . okuma hep paraya . don yürüyüş öğretir Parası olan insanın kendine olan güveni de artar. Su. görgüsünün artmasına yardımcı olur. Görünüşteki iyi davranışların ardında .bize zarar verecek düşünce ve tutumlar olabilir .îyi. görme. (su yatağını bulur İçinde çalışıp bir şeyler yapma isteği olan kişi. araştırma. Gezme.Eski bir inanışa göre akarsu-ne kadar kirletilirse kirletilsin temiz kalır .Herkes. kötü diye beğenmemezlık etme. kendi görevini yapmalıdır.bilmeliyiz . Bunun gibi her iyi görünen el oğluna güvenmek de doğru değildir. çuvala girene bak .Bir zarara uğramak kaderimizde varsa ne yapsak önle¬yemeyiz .

kişiye (adama) sermayedir . Bir kişi diğerinden mutlaka üstündür.Ak gün ağartır. Bizim dü¬şünemediğimiz bir şeyi bir başkası .düşünüp bizi aydınlatabi¬lir. yanlış yola götürür . kara göt (don. kimin başarısı olduğu birlikte girilecek olan . dinç. bacak) geçil başındı) (hamamda) belli olur Kimin iyi. herkes yine kendi aklını al¬mış (beğenmiş Her insan kendi aklını. güzel . Kılıksız olduğu içine topluma girmekten çekinen kişiler.(Akılları pazara çıkarmışlar.giyimli oldukları zaman daha güvenli ve doğal davranırlar . görüşünü. .daya¬namazlar Akıllı düşman. karamsar yapar Akıl akıldan üstündür İnsanlar akıl ve bilgi bakımından daima birbirlerinden farklıdırlar. Her zaman danışmakta yarar vardır . iyimser yapar.Akıl. davranışını başkalarınınkinden daha üstün bulur. akılsız dosttan hayırlıdır . kimin kötü kimin başarılı..insanları yanıltır.dayanmaktadır.Bu yüzden çoğu kişiler eleştiriye . bacak). kara gün karartır Mutluluk insanları neşeli.Akıl için tarik (yol) birdir Bilime dayalı. doğru ve iyi düşünme kişilere göre değiş¬mez. üzüntü içindeki bir .yaşam ise kişileri sinirli. Bir konuda kendi görüşünün dı¬şında ne kadar düşünce.sınavda belli olur . Bilinmeyenleri çözen kişilerin hepsi de mantık yolunu kullanmışlardır. ortaya atılsa da kişiler yine kendi akıllarını beğenirler. Mutsuz¬luk. Mantık dışı yollar.İnsanın yaptığı işlerde baş araç ve etken aklıdır .Ak göt (don.

baba malına gerekseme duymaz. ne so¬nuçlar doğuracağını düşünemez. oğlum . Gözü pek. . hayırsız evlat neyle¬sin malı).ge¬reken tedbiri almak daha kolaydır .(akıllı malı neylesin Bir evlat iyi eğitilmişse. yapacağı işlerde sağlam yol arar. çok dü¬şünüp de karar veremeyen kimseden daha iyi iş görür. Çünkü akılsızın davranışlarını hesap edip tedbirini al¬mak zordur. köprü arayıncaya dek deli suvu geçer Tedbirli kişi.işler hatalar yapar Akıl para ile satılmaz . düşününceye kadar deli oğlunu everir Daha az düşünen ama çabuk karar veren kimse. (oğlum deli malı neylesin. altından girer üstünden çıkar ve malsız kalır. Bunun için de sonucu almakta gecikir. akılsız oğlan neyler ata malını. Oysa akıllı düşmanın ne yapacağını sezmek. Akılsız düşmanla mücadele etmek de zor¬dur. Eğer akılsız ve eğitimsiz ise çocukça .Akıllı.tansa onları iyi eğitmeye çalışmak daha hayırlıdır Akıl olmayınca ne yapsın sakal İnsan"sadece yaşlanmakla olgunlaşmaz. Çok düşünüp sonuç elde etmeyince o . akıllı ise malı kendisi kazanır. atak kişi ise kü¬çük tehlikeleri göze alarak işe girişir ve .çabuk sonuç alır Akıllı oğlan neyler ata malını. babası ne kadar çok mal bırakırsa bıraksın. (Hayırirevlat neylesin malı. Buna göre çocuklara mal bırakmaya çalışmak . Akılsız ise. İstemeden de olsa dostları¬na zararı dokunur.düşünme işe yaramaz Akıllı.Akılsız kimse davranışlarının nereye varacağını.

(Akılsız köpeği yol kocatır. Mevlana Şemsettin’e . programı çizilmeden yapılmaya çalışılan işin. Bu durum . emek ve zaman harcanır.çalışan kişiler çeker Akılsız kasabın gerisine kaçar masadır İşini bilmeyen. Vecizeler.yaşlı kişilerden daha doğru düşünüp hareket ederler :Atasözleri üzerine yapılmış bazı çalışmalar Teshil Risalesi: Bizde atasözlerine ait ilk yazma eserdir. Vecizeler de tıpkı atasözleri gibi yaşanan . yarı yolda aksaklıkları ortaya çıkar. fakirlerin ise akılsız olması gerekir di. söyleyeninin ya da yazanın bilinmesidir. (Ahmak iti yol kocatır Gerekli araç gereci hazırlanmadan.onun kendi aleyhine dönmesine yol açar . yöntemi. Nice gençler vardır ki.Akıl para ile alınıp satılan bir şey olsaydı. Aksaklığı düzeltmek için tekrar malzeme. iyice düşünülüp yo¬lu. 1480 de yazılan bu eserde 695 atasözü vardır Atasözlerinden farkı. . kafası çalışmayan kişi. . baştadır Bir kimsenin yaşı büyümekle aklı ve olgunluğu artmaz.bağımsız bir eser halinde yazılabildikleri gibi.da zaman kaybına ve gereksiz yorgunluklara yol açar Akıl yaşta değil.aittir. bir yazarın eserlerinde dağınık olarak da bulunabilir.çaba gösteririz. Oraya buraya koşup yorulmak zorunda kalırız Yöneticilerin düşünmeden verdikleri kararların sıkıntı¬sını. dünyadaki bütün zenginlerin akıllı. elindeki fırsatı kullanmak şöyle dursun. idareleri altında . Delice iş yapan zenginler olduğu gibi .çok akıllı davranan fakirler de vardır Akılsız başın cezasını (zahmetini) ayak çeker iyi düşünmeden yaptığımız işlerin sonunda zarara uğrayıp. düzeltmek için .

Söz ve mâna sanatlarıyla (seci. doğal (tabii).binebilirsiniz . Genellikle . yiğidin delisi Atın her türlü bakımını iyi yaparsanız yorulmasından korkmadan rahatça .Ateş düştüğü yeri yakar .olaylardan. kişinin de cesur olanı makbul¬dür .(Atım tepmez.Ateş olmayan yerden duman çıkmaz .örülmüşlerdir.mecazi bir anlam taşırlar Anonimdirler. geleneklere. Eğitici ve öğreticidirler. gözlemlerden ve deneyimlerden çıkarılan sonuçlara. akis.(Ateşle barut (barutla ateş) bir yerde durmaz (olmaz . tecrübelere. tezat. Kültürün aynasıdırlar. katırı anasıyla . ağan varken el tanı .Atın dorusu.Ateş demekle ağız yanmaz . itin kap¬mazı olmaz Atın bahtsızı arabaya düşer .Atın ölümü arpadan olsun . itim kapmaz deme (Atın tepmezi.Atı a taşıyla. kültürünü.Bu sözler törelere.dayanır :Atasözlerinin Özellikleri . kısa ve özlü sözlerdir . derslere .Atın ürkeği. yiğidin korkağı . felsefesini yansıtırlar. Halk arasında dilden dile dolaşarak gelecek kuşaklara aktarılırlar. inancını. cinas. Kalıplaşmış. akla ve gerçeğe dayanır Halkın ortak düşüncesini.Atın doru renkli olanı. duyusunu.Atın varken yol tanı.Atılan ok geri dönmez . ahlak anlayışını. mübalağa) .

Atta da soy gerek. eşekten düşene kazma kürek .Av avlayanın. arpa unundan aş yapar. Ay yatakta çoban ayakta .Atın yürüyüşü binicisinin ustalığına bağlı olduğu gibi. kapı mandalı. ite de .Atta.Ay (gün) var yılı besler.Avcı ne kadar al bilse.Atlar nallanırken kurbağa ayağını uzatmaz Atlar tepişir. alanın . yiğitte burun .Avradı eri saklar.Atlıya saat sorulmaz .Ay ayakta çoban yatakta. yıl var ayı (günü) beslemez .Ay ışığında ceviz silkilmez .Ava gelmedik kuş olmaz. ayı o kadar yol bilir .Ay görmüşün yıldıza minneti (itibarı) yoktur . arada eşekler ezilir . avrat var.Av köpeği avdan kalmaz . malı. başa gelmedik iş olmaz . avratta uğur vardır Attan düşüne yorgan döşek. bir işin yürüyüşü de .Atına bakan ardına bakmaz .(Avrat (kadın).Ava giden avlanır .Avrat var ev yapar. (kan malı hamam tokmağıdır . kemer bağlayanın . buğday unundan keş yapar . duvar) deler (yıkar .Av vuranın değil. peyniri deri . avrat var ev yıkar Avrat var.yöneticisinin bilgi ve becerisine bağlı¬dır .Atta karın.(Av köpek fırın (fırın damı.

Az veren candan çok veren maldan .Ayağını yöneten baştır Ayağını yorganına göre uzat Ayak olmadık (ayağa değmedik) taş olmaz.(Ay gördünse bayram et . Yani kişiler . Aza demişler: ".Nereye? " -Çoğun yanına" demiş . her zaman çoğa uyar.Az söyle. boyunca kaz Az olsun.Az kaz. uz kaz. gönlünü ferah tut düşün¬me derin .(Az el aş kotarır.Az ateş çok odun yakar . çok eli işte gör . çok el iş kotarır. ya da onun ermine girer. yavrusunu ayağının altına almış Ayyar tilki art ayağından tutulur. başını serin. çok dinle . başa gelme¬dik iş olmaz.Ayı sevdiği yavruyu hırpalar Ayıpsız yâr araya(dost isteyen).Az tamah. Onun için çoban uyu¬yabilir.sermayeye iş bırakmaz. zama¬na dikkat ederek çalışmalıdırlar . azınlık. So¬nunda eştiği kuyuya düşüp yakayı ele verir.işlerinin gerektirdiği özelliklere. çok ziyan (zarar) getirir . Büyük sermaye. (Başa .(gelmez iş olmaz. ROOSEVELT Aydınlıkta sürüye hırsız gelmez. küçük .(Ayı görmeden bayram etme. (Az eli aşta gör.Ayıyı (maymunu) fırına (ateşe) atmışlar. yârsız (dostsuz) kalır .Az yiyen az uyur çok yiyen güç uyur Az. diz üstü yaşamaktan iyidir. İşini hile kurnazlık ile yürüten kişinin sonu gelmez.Ayağını sıcak tut. uz (öz) otsun . ayağa değmez taş olmaz Ayakta ölmek. çoğun¬luğa boyun eğer .

Baba koruk (ekşi elma. evlât gerek kazana Çoklukla insanlar bir emek vererek kazanmadıkları malın değerini pek bilmezler. en çok o. kavgasız) başım . kazandığının değerini de bilir.Baba malı tez tükenir. meğer ki bu baba malı ola.canını alır. güç duruma düşer . oğlunun dişi kamaşır Bir babanın yaptığı kötü iş. erik) yer. Kişilik sahibi olan kimse ise baba malına güvenmez.Azıksız yola çıkanın iki gözü el torbasında kalır Azrail gelince oğul uşak sormaz Azrail. mülk ya da para hazır olduğu. oğul) ekmeği zindan ekmeği. . Büyük küçük demez. Oğul hizmet .Aza kanaat etmeyen çoğu hiç bulamaz .Baca eğri de olsa duman doğru çıkar . Bu bakımdan babadan kalan mirasa güvenip çalışmamak. dolayısıyla onu dikkatle harcar . tez biter.çok. çocuk çeker. koca (er) ek¬meği meydan ekmeği .Baba himmet.. Toplum içinde de bunun sıkıntısını en . bir kazanç yolu tutmamak son derece sakıncalıdır. değeri de pek bilinmediği için kolay ve çabuk harcanır. eceli gelenin .Baba (evlat. kaygısız (ağrısız.Azıcık aşım. Kısacası ölüme söz geçiril¬mez -B.ona sahip çıkar.Azan kurda kızan köpek . kişilerin durumlarını gözetmez. sürekli tekrarladığı uygunsuz hareketler her nedense aileye yüklenmeye çalışılır. Babadan kalan mal. alın teri dökerek kazanmaya çalışır.

fayda temin etmek istiyorsa gereken çabayı göstermeli.durum nesneler için de geçerlidir Bağa bak üzüm olsun. Kısacası önce tedbir. Bunun gibi pek çok şeyde önce tedbir alınmalı. gerekli harcamalardan kaçmamalı. Bu yapılmazsa o bağdan istenilen üzüm alınamaz. Fazla . ısmarla Hakk`a Hayvanların bir yerde durmaları isteniyorsa onları mutlaka bağlamak gerekir. Aksi takdirde o şeyden yararlanmaya yüzü olmaz .Bağla atını. çapalanmalı ve sulanmalıdır.Bağlı koyun yerinde otlar Nasıl ki bağlı koyun. gübrelenmeli. üzüm yemeye . iyi ve güzel vasıflarını doğuştan getiren insan. Eğer onu başı boş bırakırsak oradan uzaklaşıp kaybolabilir. Bir kişi bir şeyden verim bekliyor.şeye iyi bakmalıdır. bağlı olduğu ipin izin verdiği sınırların dışına çıkıp otlayamıyorsa. başına türlü hâl gelebilir. o . ne denli bozuk. sonra da Allah`a havale etmeliyiz. Üzümler zamanında budanmalı. sonra . elverişsiz ortamlarda bulunursa bulunsun niteliklerini kaybetmeyip korur.tevekkül her işte kural olmalıdır . yemeye yüzün olsun (Bağda izin olsun. doğru. Bu durum at için de geçerlidir.Dürüst. Bu . Bu da bize gösteriyor ki emekle üzüm arasında sıkı bir ilişki var.(yüzün olsun Bir bağın bağ olması için gereken bakım gösterilmelidir. kimi insanlar da ellerinde olan imkânın dışına çıkıp iş göremezler. ellerindeki imkân ne kadarsa o kadar başarılı olurlar.

onarılan şeyler ancak yararlanılacak şeyler olarak ortada kalır . ister iş yeri. bir işin öğrenilmesinin seyretmeye değil. kırık.Bal bal demekle ağız tatlanmaz . eksik bir yanı yerinde ve zamanında giderilmezse. onu çapalamaz. Eğer bilgi ve becerinin de kazanılmasının yapmaya dayandığı düşünülürse. köpekler (kediler) kasap olurdu Öğrenmenin esası denemeye ve yapmaya dayanır.kapı aralar. Bir şey. becerikli insanların daha verimli ve başarılı olmalarına .görülür. Bir eşyanın bozuk. bir eşya için de durum bundan farklı değildir Bakımdan uzak tutulmuş bir iş yerinde düzen gözetilmezse aksaklıklar giderek büyür. isterse bir eşya olsun. ona gerekli bakımı gösterirsek beklediğimiz faydaya kavuşuruz.Bakarsan bağ. verimsiz bir yere dönmüş görebiliriz.imkânlara kavuşmak. yabancı otlardan temizlemez ve gübrelemezsek bir zaman sonra onu dağa. Bakımı olmayan . budamasını yapmaz. Ustalık da ancak böyle elde edilir . bakılan ve . Bir bağa bakmaz. bizzat denemeye ve o iş üzerinde çalışmaya bağlı olduğu daha açıkça . başkasının yaptığı işe bakılarak öğrenilemez. Bu sebeple onlara gerekli olan imkân ve fırsat verilmelidir . o eşya bir süre sonra kullanılamayacak hâle gelir. önü alınamaz olur. Unutulmamalıdır ki.bir iş yeri. sonunda iş yeri iflasın eşiğine gelebilir.Bakmakla usta olunsa. bakmazsan dağ olur İster bağ.

uğraş vermektir .Ortada değerini koruyan bir şey kalmaz . ondan faydalanmak isteyen pek çok .Balık baştan avlanır Bir yeri yöneten oraya hâkim demektir. çırpınması bir fayda vermez. çünkü iş . Önemli olan gerekli girişimlerde bulunup onu ele geçirmek için . Kıymetli bir malın mı var? Kaygılanma. gerek bir topluluk ve gerekse bir ülkede baştaki yöneticilerin niyetleri ve tutumları bozuksa o yerdeki her şey de bozuk ve düzensiz olur. Eğer bir yeri ele geçirmek istiyorsan. onun hakkında tatlı sözler söylemekle o şeye kavuşulmaz.Balık baştan kokar Gerek bir aile. olacakları hesaplamadan işe kalkışan insan. .1 kimse olduğuna. kendine gelip uyanır. mülkün ve paran olsun. onun müşterisi .işten geçmiş olur . Ama dövünmesi.Balık ağa girdikten sonra aklı başına gelir Çoklukla düşünüp taşınmadan.eninde sonunda mutlaka çıkıp gelir . hatta bunlardan kimilerinin çok uzaklardan geldiğine bile şahit olacaksın.Balta değmedik (girmedik) ağaç (orman) olmaz .oranın hâkimi olan yöneticileri ele geçirmen yeter . bu ihtiyatsızlığı sebebiyle bir felâkete düştükten sonra aklını başına toplar.Bir şeyin yalnızca adını etmekle.Balın olsun tek. sinek Bağdat`tan gelir Yeter ki malın. . 2.

Bal tutan parmağını yalar Başkalarına yararı dokunan yerlerde çalışan. onlara dokunmamaya çalışırlar.Bana dokunmayan yılan bin yaşasın Bazı bencil. 2. bir . zorluk.yerde konuşan kimseler bu belâlardan uzak olur . her şeyin sorumlusu o olur. Oysa bu tavır son derece yanlıştır. Aksine diline bir çeki düzen veren. susmasını bilen ve ancak gerektiği .yapan bunu hak ediyor kanaati yaygın hâle gelmiştir . onlara iyi ve güzel şeyleri sunmakla görevli bulunan kimse. dili yüzünden çeşitli zararlara uğrar. lüzumsuz ve çok konuşan kimse. Kendisine gelecek . Ne söylediğini bilmeyen.Bana benden her ne olursa.zarar görmeyen kimse yoktur . sırf kendilerine zarar vermiyor diye kötülük yapan kimselere engel olmazlar.düzenliğini temelden bozacak bir harekete yol açar .1 zararların ya da faydaların tümü onun tutumuna bağlıdır. felâket ve acılarla karşılaşmayan.Hayat öyle çetrefilli bir yoldur ki. Onların başkalarına kötülük yapmalarına. Bana ne demek. çıkarcı kimseler vardır ki. onlar. ürettiğinden ya da dağıttığından kendisi de faydalanır. toplumun diğer bireylerini de düşünmek zorundayız. başım rahat bulur dilim susarsa Hemen her kişi kendi geleceğini kendisi hazırlar. nemelâzımcı olmak toplumun dirlik ve . bu kötülüklerinin bütün bir toplumu zarara uğratmalarına ses dahi çıkarmazlar. sözlerinin onu nereye ulaştıracağını hesap etmeyen. Yalnız kendimizi değil. Çünkü o görevi . Genellikle bu tutum da hoş görülmeye çalışılır.

Baskısız (çivisiz) yongayı (tahtayı) yel (el) alır. 2. sahipsiz tarlayı sel alır İyi korunmayan araç ve gereçler çabuk yıpranır.1 elden gider. o da şeriata. Ne zaman ki benzer bir olayla karşılaşır ve acıyı .Baş başa bağlı. sahiplenilmeyen mallar . işte o zaman anlar .durumda yapılacak tek şey sabırlı olmak.. kötü durumları önleyemeyiz. bir üst yöneticiye. savaşı kazanır . onlara başkaları sahip çıkar. zararlı alışkanlıkların tutsağı olabilirler.Başa gelmeyince bilinmez İnsan başkalarının uğradığı felâketlerin.elde eder.Baskın basanındır Kim ki savaşta düşmanını gafil avlayıp fırsat vermeden hücum ederse. Bunların yanında aile ile bağları kopup . baş da şeriata Bulunduğumuz yerdeki yöneticiler. sıkıntılara katlanmayı bilmektir .ilişkileri tamamen kesilebilir . üst yönetici ise en üst yöneticiye.tadar. dertlerin ne denli acı olduğunu gerektiği gibi idrak edemez. yani Cenab-ı Hakk`ın koymuş olduğu kanunlara . Çocukların ya da gençlerin denetimini ve gözetimini iyi yapmalı. aksi takdirde onlar kötü yollara düşebilir. üstümüze çöken acılara katlanmaktan başka bir şey gelmez elimizden. Bu .Başa gelen çekilir Ne kadar istersek isteyelim kimi felâketleri. zaferi .

Başını acemi berbere teslim eden. meydana gelebilecek zararlara katlanmaya da hazır olmalıdır . bir sorumluluk zinciri oluşturulur. Alttakiler üsttekilere. ustalığı olmayan kişilere teslim . bir yeri yaşanılacak hâle getiren unsurların başında ağaç gelir.eden.Baş dille tartılır Kişilerin ne kadar akıllı. lâik kanunlarla sağlanmaya . ne kadar düşünceli oldukları söyledikleri sözlerle ölçülür.öldürmek gibidir . yaş bir ağaç kesmek. yaş kesme Tabiatı zengin kılan. Güçler birleştirilince .için en elverişli yolların başında gelir .zor işlerin yapılması da kolaylaşır.çalışılmaktadır .Baş başa vermeyince taş yerinden kalkmaz Bir insanın gücü sınırlıdır. beceriksiz. pamuğunu cebinde taşısın Bir işin yapılmasını tecrübesiz. Hayatımız için yararları o kadar çoktur ki. Ancak günümüzde bu sorumluluk bağı şeriatla değil. işbirliğine ihtiyaç duyar.Baş kes. Çünkü konuşmaların tutarlı ve yerinde olup olmaması böyle bir ölçüm . tek başına her işi yapamaz.bağlıdır. Bu durum toplumların genel düzenini sağlamış olur. bir insan . üsttekiler de şeriate karşı sorumlu olurlar. Kimi zor işleri yapması için de başka insanların gücüne. İnsanların başına buyruk hareket etmeleri böylelikle önlenir. Çünkü birlikten kuvvet doğar .

Baz bazla. bir eksiği var mı diye bakılmaz. kendine denk olan.Baş nereye giderse ayak da oraya gider Küçükler çoklukla büyükleri taklit ederler. kel tavuk topal horozla Bir kimse. karşılığı ödenmeden ele geçirilen şeylerin kıymeti ne kadar . yönetilenler de onlar gibi davranıp onları . Bu yüzden tedbiri elden bırakmamak gerekir . kendi niteliğine uyan. 2. onların yaptıklarını . İnsan bir anda. Bir ülkede iş başında bulunanlar. düşüp kalkar . bir emek harcanmadan.düşük olursa olsun kişinin pek hoşuna gider . bedava elde edilen şeyler insana oldukça hoş gelir. bir iş yerini yönetenler nasıl hareket edip bir yol izlerlerse.karşı karşıya kalabilir. güzel olup .1 yapmaya çalışırlar. Onlara özenir. ne zaman çıkaracağı hiç bilinmez. büyük danayı. niteliklerine pek dikkat edilmez .Beleş atın dişine (yaşına. Bu sebeple bir kusuru.. yularına.kimselerle beraber olur.takip ederler . kendine benzeyen .olmadığı aranmaz. arkadaşlık eder. hiç umulmadık bir zamanda kötülüklerle. İnsanın karşısına neyi. tanımasın anayı .Belâ geliyorum demez Hayat inişli çıkışlı bir yoldur.Bedava sirke baldan tatlıdır Emek verilmeden. kaz kazla. felâketlerle .Besle. dizginine) bakılmaz Bir çaba.

becerileri. Ama buna karşılık çocuklarından umduklarını bulamazlar. Dolayısıyla da .Besle kargayı. onların değerini bilmezler. Bu durum toplumdaki diğer insanlar için de söz konusudur. Huyları.hâlde sen onlara iyilik yaparsın.çıkarmadan gereken sabrı göstermeli.da birbirlerinden çeşitli nitelikleriyle ayrılırlar . onlar . hiç de lâyık olmadıkları . aynı çatı altında yetişmiş kardeşlerin de fiziksel ve ruhsal yapıları birbirinden farklıdır. Allah`a sığınmalıyız . sütü bozuk kimseler vardır ki.Bıçağı kestiren kendi yüzü suyu. oysun gözünü Kimi nankör. bir belâ ile karşılaştığımızda bundan kötüsü de olamaz diye düşünmemeli. iyi bir eğitim görmeleri için her türlü zorluğa katlanırlar. Bunun gibi bir annebabadan olmuş.anne ve babanın emeklerine karşı nankörlük etmiş olurlar .Anne ve babalar çocukların sağlıklı büyümeleri. kimisi de kısadır. kötü niyetli. hayırsız olurlar. karakterleri birbirine benzemez. Çocuklar kendilerine karşı gerekli saygı ve sevgiyi göstermezler. daha da kötüsünün olabileceğini aklımızdan . onlar da sana fenalıkla karşılık verirler . onları tanımazlar. insanı sevdiren kendi huyu .Beterin beteri vardır Kötü bir duruma düştüğümüzde.(Beş parmağın beşi bir değil (olmaz Bir eldeki parmakların kimisi uzun.

her hatırlamada yeniden açılır. Aralarında onları bütünleyen.Geçimsiz.Bilinmedik aş ya karın ağrıtır. dil yarası geçmez (onulmaz Bıçak ya da herhangi bir silâhın açtığı yara bir süre sonra iyileşir. bilmeyen aslı var sanır İnsan bir şeyi duymuşsa. anne-baba-evlâtlarına ve diğer akrabalarına kolay kolay zarar veremez. bıraktığı izi .kan. Ama başka bıçakların saplarına ilişip zarar verebilir. Ancak insanlar söylentilerin bu yanına bakmazlar.(Bıçak yarası geçer (onulur). gerçekliği de şüphe götürür. o ancak bir söylentidir. doğruluğu belirsiz. Konuşulan bir olayın aslının olup olmadığını ancak gören bilir. bir sevgi bağı vardır . sevimli kılan da huy güzelliğidir. Bunun gibi insanlar da çok yakınlarına. saplı kısmına ilişemez. Kişileri değerli.duyanlar ise dedikoduları gerçekmiş gibi kabul ederler . birbirlerine bağlayan bir . huysuz kimseler toplumca sevilmezler . ya baş . vücutça onulur.İyi su verilmiş çelikten yapılan. görmeyen ama söylenenleri . bu da onun değerini artırır.Bıçak sapını kesmez Bıçağı bıçak yapan demir kısmı ile sap kısmıdır.Bilen bilir. Demir kısmı. . ustalıkla bilenen bıçak dayanıklı ve keskin olur.kolay kolay kapanmaz. duyduklarını başkalarına aktarıp dedikodu yaparlar. Ama dilden çıkan kötü ve acı sözlerin gönülde açtığı yara. insana üzüntü verir .

işe girişirken dikkatli olmak zorundayız . Ne ki insan her şeyi bilmez.Bilmemek ayıp değil. Bu yüzden bir işe kalkışmadan önce bu gibi kimselere danışmalı. Eksiğimizi ancak böyle giderebilir.Bin bilsen de bir bilene danış Herkes eşit bilgiye sahip değildir. iyi bir sonuca da ancak böyle . Çünkü tanışık olmadığımız bu işin başımıza iş açması. kötü bir günümüzde hemen yardımımıza koşan. hem de başkalarına .kavuşabiliriz . sormamak (öğrenmemek) ayıp İnsan hayatı için bilgi oldukça önemlidir. bir düşman çok Sıkıntılı bir anımızda. daha önce denemediğimiz. bize zarar vermesi kuvvetle muhtemeldir. o konuyu bizden daha iyi bilenler de çıkabilir. yanlışımızdan ancak böyle kurtulabilir.zarar verebilir . Bu sebeple ne kadar . İnsanın her şeyi bilmemesi doğaldır. iç yüzünü bilmediğimiz bir iş yapmaya kalkışmak akıl kârı değildir. Bilmesine de imkân yoktur. Bunun utanılacak bir yanı da yoktur. biliyorum tavrıyla bir işe girişmesi son derece sakıncalıdır ve kusurludur.Bin dost az. Bunun için bir . onların bilgi ve tecrübelerinden yararlanmalıyız. daima iyiliğimizi isteyen dostlarımızdır. Çok iyi bildiğimizi sandığımız konunun bilmediğimiz bir yanı olabilir. Ancak imkân varken bilmediklerini sorup öğrenmemesi. yalnızca fayda görürüz. Çünkü yanlış bir yola saparak hem kendine. mutluluğu onlarla tadarız. Onlardan zarar değil. Derdimizi onlarla unutur.Anlamadığımız.

çok olurlarsa. Yoksa istemediğimiz bir zararın ortaya çıkmasından . Çünkü kötü tecrübelerin öğretme gücü oldukça . tuttukları yanlış yoldan onları çevirmekte bu öğütler bir fayda temin etmez.büyüktür . yollar .Bin nasihatten bir musibet yeğdir Yanlış bir yol tutmuş kimi insanlar vardır ki. bizim için o kadar iyidir. Borcu ödemek için bir şeyler yapmalı. gerekli ölçümleri yapmalı. harekete geçip .kötülüğümüzü ister. yapmaya çalıştığımız işin bütün ayrıntılarını önceden düşünmeli. sonucu iyi hesaplamalı.Bin ölçüp bir biçmeli En basitinden en zoruna. Çünkü borç durduğu yerde ödenmez. onlara ne kadar çok öğüt verirsen ver. sonra işe girişmeliyiz. bunun borcunun ödenmesinde hiçbir yararı yoktur.aramalısın . onu doğru yola getirmekte daha etkili olur. Ama takip ettiği yanlış yolda başına gelen bir felâket. bir tane de olsa onun varlığı bizi rahatsız eder .Bin tasa (kaygı) bir borç ödemez Çok tasalanmak ve üzülmekle borçtan kurtulunamaz. kimi çıkış yolları aranmalıdır .duyacağımız pişmanlık fayda etmez . Ama düşmanımız olan yalnızca bizim . Tasalanmayı bırakıp borcunu ödemek için çaba harcamalı.Bin merak bir borç ödemez Ne denli kaygı içinde olursan ol.çalışmalı.

eşek de Bir toplumda iyi.Bir adamın adı çıkacağına canı çıksın Toplumun bir kişi hakkında verdiği yargı öyle kolay kolay değişmez. Bu eğilim sır olan şeyin dilden dile dolaşmasına. Çünkü insan etkilenen bir varlıktır. Toplum kişiyi nasıl nitelemişse. Nereye gitse bu leke yüzüne vurulur. Birtakım iyi ya da kötü duygular. .ve çirkin işler yapan insanlar da bulunabilir . düşünceler ve inançların sürekli telkin edilmesiyle insanlar biçimlendirilip .ölmekten daha iyidir . Sır ağızdan çıktı mı hemen yayılır. Böyle yaşamak kişi için . yararsız .Bir ağızdan çıkar bin ağıza yayılır Bir sırrın yayılması istenmiyorsa. kişi o niteliğiyle tanınır. Çünkü insanın merak ve dedikoduya eğilimi vardır. iyi de olsa toplumun bu yargısının önüne geçemez. Adına sürülen bu leke onun yakasını bırakmaz. Adı bir kere kötüye çıkan kişi. itilip kakılır. gizli kalmasını önlemek çok zordur.yönlendirilebilirler .Bir ahırda at da bulunur. sıkıntılar içinde kalır.Bir adama kırk gün deli desen deli olur İnsana yapılan sürekli telkinler sonunda bir neticeye ulaşmak mümkündür.toplum içinde yayılmasına yol açar .. kimseye söylenmemelidir. yararlı ve güzel işler yapanlar bulunduğu gibi kötü.

Kimi zaman bir insan öyle delice bir iş yapar ve zarara yol açar ki. Bu da az şeye mal olmaz . Oysa insan hayatta ihtiraslı olmamalı. Olursa aralarında kıskançlık. güçsüz gider. Yoksula yardım ederken insanın amacı kendini .Bir (sağ) elinin verdiğini öbür (sol) elin görmesin Yardım yapmak bir insanlık görevi. Ancak bunu yapmanın da bir yolu yordamı vardır. Güzel ve hoş da olsa.. kırk akıllı çıkaramamış Aklî dengesini yitirmiş kimi insanların yaptıkları öyle işler vardır ki. Bu çatışma . bulunduğu yere tek baş olmaya çalışır.kimse bir araya gelir ama bu zararı gideremez. 2. bir iş yerinde iki yönetici olmaz.sonunda güçlü kalır. ne de çözebilirler. 2.Bir deli kuyuya bir taş atmış. küçük bir değeri elde etmekle . fikir ayrılığına düşerler.Bir çöplükte iki horoz ötmez Bir toplumda iki baş. bunu .(Bir bulutla kış olmaz (Bir çiçekle yaz gelmez Önemli bir durumun netlik kazanması için küçük.mutluluk tam anlamıyla yakalanmış sayılmaz .1 akıllı insanlar bir araya gelse ne yorumlayabilir. pek çok akıllı .1 yeterli değildir. çekememezlik yüzünden anlaşmazlık çıkar. dinî bir emirdir. geleni geri çevirmek istemez. Kanaatkâr olan kimseler ihtiyaçları kadar olanı yeter görürler . biri diğerini yok etmeye. işi de düzeltemez . önemsiz belirtilerin varlığı . ihtiyacından fazlasını .Bir başa bir göz yeter Ne kadar çok malı olsa da insan yine de elde etmek ister.düşünmemelidir.

Bunun için büyük işlerin üstesinden tek başına gelemez. hatta en yakınların bile haberi olmadan yardım yapmak gereklidir. Dolayısıyla ailenin .Bir günlük beylik. çevresindekilerden .gösterip övünmek değil.Bir evde düzen olunca düzenbaz olmaz Eğer bir ailenin hemen bütün fertleri arasında bir uyum. Yoksa tersine bir hareket yardım edilen kimseyi mahcup duruma düşürür. Bu bakımdan yoksulları inciten gösterişlerden kaçınmak. dayanışmaya . Bu sebeple çok kısa bir süre içinde de olsa.çıkar . Güçleri birleştirerek zor işlerin altından böylelikle kalkar . görevini ve sorumluluğunu yerine getirmektir. bütün aile . beyliktir İnsanlar her zaman arzu ettikleri nimetlere kavuşup bunun sefasını süremezler. bir anlaşma. yapılan iyilik de iyilik olmaktan . o ailede düzen de var demektir. Hemen hepsi de aynı ölçüde üzüntü çekerler . Onlar bir vücudun azaları gibidirler. karşılıklı sevgi ve hoşgörü varsa. Dolayısıyla ailenin bir ferdine gelen zarar. Bu tür işleri başarabilmek için başkalarıyla işbirliğine.Bir göz ağlarken öbür göz gülmez Aile fertleri birbirine kan ve akrabalık bağlarıyla bağlıdırlar. kimsenin haberi.huzurunu kaçıracak bir kimsenin bu ailede barınması da mümkün değildir .fertlerine gelmiş gibidir.Bir elin nesi var iki elin sesi var İnsanın gücü sınırlıdır.girer.

Çünkü alış veriş bir şeye sahiplenmeyi gerekli kıldığı için kişinin çıkarcı yönünü bütün çıplaklığıyla ortaya koyar. Eğer böyle olmaz. ya yola gitmeli Ortak bir işe girmeden insanların gerçek yüzünü anlamak oldukça zordur. biri bakar. Bu davranışın devamı insanı yanlış .Bir koyundan iki post çıkmaz Bir iş.güzel bir şeydir . kıyamet ondan kopar Bir toplumun sahip olduğu varlıklardan her fert bir adalet çerçevesi içinde yararlanmalıdır.niteliklerini belirgin kılar . nesne ya da insandan temin edilecek faydanın bir ölçüsü. insanlar birbirlerine düşer . düzen bozulur. onlardan bir kez daha verim istemek. onları tanımak bakımından önemli ölçüttür. adaletli davranılıp hak gözetilmez. mertliği gerektirir. onları bu konuda zorlamak doğru değildir. Alınabilecek alındıktan sonra. dertlerden uzak ve arzu ettiği biçimde bir an yaşamak o kişi için .bir yola götürüp zarara sokabilir . Alış veriş etmek.toplumdaki sosyal barış zedelenir.(Bir kötünün yedi mahalleye zararı dokunur (vardır . cesareti.daha üstün. sadece bir kısım insanların yararlanmasına göz yumulup diğer insanların yararlanmasına fırsat verilmezse kargaşa çıkar. .Bir insanı tanımak için ya alış veriş etmeli. Yolculuk ise fedakârlığı. bir sınır vardır. kavga baş gösterir.Biri yer. dolayısıyla yolculukta karşılaşılan zorluklar sebebiyle ortaya konan davranışlar kişilerin .

iş . kişiliğini her yönüyle kanıtlamış .Bir selâm bin hatır yapar Dinimizin bir emri olan selâm. Bu sebeple selâmlaşmayı ihmal . Yakınlarımıza.çevresinin ve daha geniş muhitlerin adını lekeler. Bu bakımdan sürekli iyi iş yapan. kanunsuz bir işi yapabilir ve yakalanmayabilirsin. Ama bu böyle devam etmez. Bu sebeple herhangi bir nesne. doğru yoldan çıkmayan. Dolayısıyla gönül kazanmanın önemli bir anahtarıdır. bu leke gittikçe yayılır . eninde .Bir sürçen atın başı kesilmez Kusursuz insan olmaz. . üçüncüde ele geçersin çekirge Bir suçu işleyebilir.Yalancı. Küçük bir somun parçası yüzünden bir dikiş makinesinin çalışmaması.etmemek gereklidir . işlerin yatması mümkündür. Hatta bunu birkaç kez de başarabilirsin. gönülleri birbirine yaklaştırır. bir nal bir at kurtarır Küçük ve kıymetsiz gördüğümüz şeyler zaman gelir çok önem kazanır ve büyük iş görebilir.Bir sıçrarsın çekirge.Bir mıh bir nal kurtarır. iki sıçrarsın çekirge. iffetsiz bir kimse sadece kendi çevresine zarar vermekle kalmaz. arkadaşlarımıza. Kendinin. düzenbaz. hatta yabancılara bile vereceğimiz selâm onlarla aramızda bir yakınlığın doğmasına yol açar.ya da olayı küçük görmeyip önemle ele almak gereklidir . kötülüklerini daha geniş çevrelere de taşır.sonunda yakayı ele verirsin . yakınlarının. Hemen her insan bir yanlışlık yapabilir. bir bilgi ve sevgi belirtisidir.

Üstelik başlamış bir işte geri dönmek de zordur. kötü şeylerin de müşterisi olur. gereken çabayı göstermek. Onları kimileri anlamadığı. kalitesini bilmediği için alır. Yapılacak şey. içimizden geçirmeden.Bir yemem diyenden kork. . sonuna bak Kimi işler vardır ki iyi başlamamış ama iyi sonuç vermiştir. kendi kendimize ölçüp tartmadan. olumsuzlamak ve cezalandırmak doğru değildir.olan bir kimseyi. işe yaramaz.(Boğaz dokuz (kırk) boğumdur (boğa boğa söyler Bir sözü düşünüp taşınmadan.olmalıdır . uygun biçimi bulduktan sonra söylemektir . yalnızca uyarıda bulunmak .etmek.En doğrusu. doğuracağı sonuçları hesaplamadan. Kimi isteksiz görünüp “yemem” diyen insanların isteklilerden daha çok yedikleri.Bir şeyin önüne bakma. çürük) baklanın kör alıcısı olur Değersiz. Bu sebeple bize düşen yolumuza azimle devam .kavrayamadığımız bir değer ifade ettiği için alır . kimi hevessiz görünüp “kalamam” diyen insanların da diğerlerinden daha çok .Bitli (kurtlu. Ola ki istemediğimiz bir sözü ağzımızdan çıkarmış olabiliriz. hatta yatıya kaldıkları bile görülmüştür .oturdukları. bir kez hata yaptı diye gözden çıkarmak. kimileri de kendileri bakımından bizim . düzeltmeden söylememeliyiz. işi lâyıkıyla yapmaya çalışmaktır . bir oturmam diyenden Kimi insanlar vardır ki dedikleriyle yaptıkları birbirine uymaz.

.Bol bol yiyen, bel bel bakar Bugünün yarını da vardır. Savurganlık yapıp elindekini bol bol harcayan, düşünceli davranıp ilerisi için bir şey bırakmayan kimse, yarın geçimini temin .edecek bir şey bulamaz. Başkalarına muhtaç olur, onun bunun eline bakar

.Borç iyi güne kalmaz Borçlu olan, borcunu hemen ödemenin yollarını aramalıdır. “Elim genişleyince, ileride öderim” diye düşünmesi son derece sakıncalıdır. Çünkü gelecek günlerin ne göstereceği belli olmaz. Eli daha da darlaşabilir. .Dolayısıyla borcunu ödemesi güçleşir, gün geçtikçe de borcu artar

.Borçlunun yalımı alçak olur Borçlu kimseler, borçlarını ödeyemedikleri için alacaklıları yanında rahat olamazlar; başları yukarıda yürüyemezler, üzülüp incinirler, sanki suçlu gibi .dururlar, kendilerini ezik hissederler

.Borçsuz çoban yoksul beyden yeğdir Beyleri bey yapan cömertlikleri, ellerindeki varlıkları yoksullara dağıtmalarıdır. Varlıksız, sıkıntı içinde yüzen bir beyin sadece adı kalmıştır. Varlığı olmayan, yoksulları gözetme ve doyurma görevini yapamayan bir bey için bu durum acı vericidir. Böyle bir konumda bey olmaktansa borçsuz, tasasız, kıt kanaat .geçinen bir çoban olmak daha iyidir. Çünkü, o yoksulluğa alışkındır

.Borçtan korkan kapısını geniş (büyük) açmaz

Alacaklının yanında yüzü yerde olmak istemeyen, borç etmekten korkan kimse tedbirli olur; masraflarını kısar, gelişigüzel harcamalar yapmaktan .kaçınır, kendine uygun bir yol seçip ona buna ziyafet vermekten uzak durur

.Borç uzayınca kalır, dert uzayınca alır Hemen her şeyin bir yapılma zamanı vardır. Borç da zamanında ödenmezse kişilerde bir gevşeklik görülür, borçluluk duygusu zamanla azalır. Borç uzun süre ödenmez olur, hatta hiç ödenmez bile. Dert de böyledir; zamanında önlem alınmaz ve hastalık uzarsa, kişi sonunda güçsüz kalır; dayanma gücü .kalmaz ve ölür

.Borç yiğidin kamçısıdır Birisine borçlanan, borcunu da ödemek isteyen kimse kendini daha çok .çalışmak ve kazanmak zorunda hisseder; bu yönde girişimde bulunur

.Bostan yeşil (gök) iken pazarlığa oturulmaz Ne olacağı, nasıl gelişeceği, nasıl sonuçlanacağı bilinmeyen bir konu, iş ya da .durum üzerinde anlaşmaya varılıp söz verilemez

.Boş çuval ayakta (dik) durmaz Karnı aç olan kimse, iş yapamaz. 2. Beceriksiz, deneyimsiz, bilgisiz kimse .1 bir iş tutunamaz. 3. Hiçbir tutamağı bulunmayan, gerçeklerden uzak, temelsiz .düşünce ya da plânlarla sonuca ulaşılamaz

.Boş fıçı çok (fazla) langırdar

Gösterişe düşkün, bilgisiz, deneyimsiz kimse kendini ön plâna çıkarmak ve bilgiçlik taslamak amacıyla çok konuşur; her sözün arasına girer, .etrafındakileri rahatsız eder

.Boş gezmekten bedava çalışmak yeğdir Boş olmak, hiçbir uğraşa girmeden gezmek insanı tembelliğe, miskinliğe alıştırır. Öyle ki bu insanların kimisi can sıkıntısından ne yapacağını bilemez olur, yanlış yola sapar, kötülüklere bile bulaşır. Parasız da olsa çalışmak, boş oturmamak insanı hareketli ve canlı yapar; girişimcilik yeteneğini artırır, onu geliştirir, zararlı alışkanlıklardan kurtarır. İleri de para kazanacağı bir iş .bulmasına da kapı aralar

.(Boş torba ile at tutulmaz (Boş torbaya eşek gelmez Hiç kimse emeğinin boşa çıkmasını istemez, karşılığını mutlaka bekler. Bir .1 kimseye iş yaptırmak, onu bir yere bağlamak istiyorsanız, ona emeğinin karşılığını da ödemek zorundasınız. 2. Hemen her iş çoklukla bir emek, masraf ve fedakârlık ister. Bunları gösteriniz ki elde etmek istediğinize .kavuşmanız mümkün olsun

.(Boynuz kulağı geçer (Boynuz kulaktan sonra çıkar ama kulağı geçer Eğitime sonradan da başlasa kimi yetenekli, becerikli, öğrenme ve kavrama gücü gelişkin olan çırak veya öğrenci, ustasından ya da öğreticisinden daha .ileri gidebilir; onlardan daha başarılı olabilir

.Böyle gelmiş böyle gider

Öteden beri süre gelen durum, kurulu düzen, halk arasında yaşayan gelenek .ve görenekler kolay kolay değişmez

.Bugün bana ise yarın sana Neyin ne zaman olacağı bilinmez; bu ister felâket, ister nimet olsun. Bugün ben bir felâket ve haksızlıkla karşılaşmışsam, yarın da sen aynı durumla karşılaşabilirsin. Bugün sen nimetler içinde bulunup mutluysan, yarın da ben .kavuşup mutlu olabilirim. Bunu aklından çıkarma

.Bugünün işini yarına bırakma Bir iş günü gününe yapılmalıdır. İşi yarına bırakmak kimi olumsuzlukları da beraberinde getirir. Yarın daha önemli bir işin çıkmayacağını nereden bilebiliriz? Diyelim ki çıktı, o zaman ne yapacağız? Kuşkusuz bugünkü işten önce onu yapacağız, bugünkü iş de kalacak. Dolayısıyla işler birikmeye başlayacak, çıkmaza girecek. Ayrıca bugün yapılması gereken işin sonraki güne bırakılmasıyla önemini yitirmesi, istenen sonucu vermemesi de söz .konusu olabilir

.Bugünkü tavuk yarınki kazdan iyidir Az da olsa bugün elimizde bulunan bir nimet, imkân ya da nesne, büyük de olsa henüz elimize geçmemiş olandan daha daha iyidir. Çünkü henüz elimize geçmemiş olan, ihtimal dahilindedir. Bir engel çıkıp onun elimize geçmesi .gerçekleşmeyebilir. Oysa ötekinin elimizde olması gerçekleşmiştir

.(Buğday başak verince orak pahaya çıkar (kıymete biner

Kimi zaman ortada duran, pek önemli görünmeyen şeyler kendilerine ihtiyaç duyulunca çok değer kazanırlar. İsteklisi çok olan nesnenin fiyatı artar. Sözgelimi yazın ortasında el sürülmek istenmeyen odun ya da kömür, kışa .doğru birden kıymet kazanır; ucuzken pahalı olur

Buğdayım var deme ambara girmeyince, oğlum var deme yoksulluğa .düşmeyince Tarlada ya da harmanda duran, henüz hasadı yapılıp ambara girmemiş ürün bizim sayılmaz. Çünkü bir yangın, bir sel, yağmur ya da başka bir felâket onun harap olup yok olmasına yol açabilir. Anne ve babanın varlıklı olduğu günlerde oğulun gerçek kişiliği ortaya çıkmaz. Ne zaman anne-baba yoksullaşır, işte o zaman gerçek yüzü ortaya çıkar. Eğer oğul, anne-babasına karşı olan görevlerini yerine getirmiyor, onlardan yardımını esirgiyorsa, ona iyi .bir oğul denemez

.Buğdayın yanında acı ot da sulanır Mümkün olduğunca dikkatli olunup iyi ve yararlının yanında, kötü ve .yararsızın gelişip büyümesine fırsat verilmemelidir

.Bükemediğin eli öp Kendisiyle mücadele ettiğin rakibinin kuvveti, bilgisi ve becerisi karşısında başarı gösteremeyip mağlûp olduysan rakibinin üstünlüğünü kabul et; bu .onurlu bir davranış olacaktır

.Bülbülü altın kafese koymuşlar, “ah vatanım” demiş

İnsan, özgürlüğünü ancak vatanında bulur. Bu bakımdan vatan en değerli varlığıdır insanın. Orda doğmuş, orda büyümüş, orda doymuş, orda tatmıştır mutluluğu. Bu sebeple yurdundan uzakta yaşamak, ne denli bolluk içinde olursa olsun insana zor gelir. Nasıl ki bülbül asıl vatanı olan yeşil tabiatı, kanat çırpacağı mavi gökleri özleyip ister ve altın kafesten kurtulmaya çalışırsa, insan da (hele bir de tutsaksa) özgür yaşayacağı vatanını ister ve hasretini .çeker

.Bülbülün çektiği dil (i) belâsıdır Bir karganın kafese konup beslendiği pek görülmemiştir. Ama bülbül için kafesler sürekli yapılır durur. Bunun tek sebebi, sesinin güzelliğidir. O oldukça güzel öter ve bunun için yakalanıp kafese konur. İnsanlar bundan ders almalıdır. Çünkü düşünüp taşınmadan, sonunun nereye varacağını hesaplamadan sarf edilen sözler, insanın başına dert açabilir. Dili yüzünden .belâya saplanıp zarar görebilir

.Büyük balık, küçük balığı yutar Güçlü olan kendinden güçsüzü ya ezer, ya yok eder, ya da kendisine bağlı kılar. Bu durum insan için olduğu kadar, ticarî işletmeler ve devletler arasında da çoklukla söz konusudur. Kişiye düşen, yok olmamak için var gücüyle .mücadele etmektir

.Büyük başın derdi büyük olur Bir iş ne kadar büyükse çözüm bekleyen sorunları da o kadar büyük olur. Dolayısıyla bir işletmeyi idare eden, bir toplumu yöneten, kısacası büyük

işlerin başında bulunan kimselerin de hem sorumlulukları, hem de dertleri .büyük olur

.Büyük lokma ye (de), büyük söz söyleme İnsan çoklukla nefsine yenik düşer. Kendini pek çok konuda ön plâna çıkarmak, ne kadar becerikli ve akıllı olduğunu belirtmek ister. Bu durum onun böbürlenmesine, “ben olsaydım öyle değil, böyle yapardım; şunu yapsaydı kötü duruma düşmezdi; ben asla onun yaptığı gibi kötü bir şey yapmam; o sözler de söylenir miydi?” gibi sözler sarf etmesine sebep olur ki, böyle bir tavır sergilemek son derece zararlıdır. Dünya ve insanlık hâli bu, öyle bir gün gelir ki, yerip kınadığımız kişinin başına gelenler bizim de başımıza gelebilir ve gülünç duruma düşebiliriz. Bu sebeple ağzımızdan çıkacak söze dikkat .etmeli, büyük söz söylemekten kaçınmalıyız .(Baba koruk (erik, ekşi elma) yer, oğlunun dişi kamaşır (baba eder, oğul öder .Baba malı tez tükenir, evlat gerek kazana Baba malına güvenmemek gerekir. Kendi kazancı ol¬mayan kişi, baba malını .çabuk tüketir. Sürekli olan kazanç, kişinin çalışarak elde ettiği kazançtır .Baba oğluna bir bağ bağışlamış, oğul babaya bir salkım üzüm vermemiş .Baba vergisi görümlük, koca vergisi doyumluk Babadan kalan mala mülke güvenerek çalışmayan, bu malı, parayı tez tüketir. Babadan kalan mala güvenmemeli. Akıllı evlât, çalışarak kazanır, mal mülk .edinir .Babanın (atanın) sanatı oğla mirastır Babasına, anasına saygı göstermeyen kişi. Tanrı'yı ta¬nımıyor demektir. .Çünkü, Allah, ana babayı sevnleyi say¬mayı emreder

Babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sayar .Baca eğri de olsa duman doğru çıkar Bağ babadan, zeytin dededen kalmalı .Bağ bayırda, tarla çayırda Bağ ve zeytin ağacının bol ürün vermesi için uzun süre geçmesi gerekir. . .Zeytin ağacı ile bağ kütüğü yaşlandıkça ürünü artar Bağa bak üzüm olsun, yemeye yüzün olsun, (Bağda izin olsun, üzüm yemeye ( yüzün olsun Bağdan bol ürün almak için mutlaka budamak gerekir. Bu işlem, bahara .(girerken yapılır. (Budanan yerden öszu damlar .Bağı ağlayanın yüzü güler .Bağın taşlısı, kadının saçlısı .Baht (akıl) olmayınca başta, ne kuruda biter ne yaşta .Bahtsızın bağına yağmur, ya taş yağar ya dolu .Bakan göze bağ (yasak) olmaz .Bakan yemez,kapan yer Bakarsan bağ, bakmazsan dağ olur Bakılmayan bir mal, çok verimli de olsa, zamanla ve¬rimsiz hale gelir. Oysaki .çalışmakla, gerekeni yapmakla ve¬rimsiz şeyler bile verimli hale getirilir Bakmakla usta olunsa (öğrense), köpekler (kediler) ka sap durdu (kasaplığı (öğrenirdi .Baktın kor havası, eve gel kör olası (Bal bal demekle ağız tatlanmaz (tatlı olmaz .Bal ile kaymak yenir ama, her keseye göre değil .(Bal olan yerde sinek de olur (bulunur

.Bal tutan parmağını yalar ?Balı olan bal yemez mi Balı parmağı uzun (olan) yemez, kısmetlisi yer (yeme¬miş, kısmeti olan .(yemiş .Balta değmedik ağaç olmaz .Bana dokunmayan (beni sokmayan) yılan bin yaşasın Bana iyi analar veriniz, size iyi vatandaşlar vereyim. N. BONAPARTE Bana ya hürriyet verin, ya da ölüm. PATRICK HENGY .Baş ağır gerek, kulak sağır .(Baş başa bağlı, baş da şeriata (yasaya, padişaha .Baş dille tartılır .Baş kes, yaş kesme .Baş nereye giderse ayak da oraya gider .Baş ol da eşek başı (soğan başı) ol .Baş olan boş olmaz .Baş sallamakla kavuk eskimez .Baş yarılır börk içinde, kol kırılır kürk (en) içinde .Baş yastığı baş derdini bilmez .Başa gelen çekilir .Başa gelmeyince bilinmez Başarı , cesaretin çocuğudur. BENJAMİN DİSRAELİ .Başıboş gezmeye alışanlar, disiplinli yaşamaya, çalış¬maya gelemezler Başın başı, başın da başı vardır .Başın sağlığı, dünya (nın) varlığı .Başına gelen başmakçıdır

pamuğunu cebinden eksik etmez .Başkalrına eziyet kötülük eden er geç cezasını çeker Başkasına yaptığın fenalığı kaldırıp gidersen bile kötü izini.Bayramda borç ödeyene ramazan kışa gelir .Bayağı Kişilerin iyice kepaze olmaları "için birbirlerine girmeleri gerekir . anısını . gereği gibi anla¬yamayız . askıdaki salkım yeğdir . Allah'ın dediği olur Bazı kişiler sevdikleri şeylerde sonuçta zarar görecekle¬rini bilseler de. planlar tutmaz.felâket gelmeyince.gitmekten kaçınmazlar .gideremezsin Başkasının uğradığı bir felâketin ne kadar acı olduğu¬nu.varır.hürriyete layık değildir.Baykuşun kısmeti ayağına gelir .Baz bazla. kel tavuk topal horozla Bazı işlerde önceden yapılan hesaplar. aşırıya . kaz kazla. (yönetici) onun da .Başından bir iş geçmiş olan kimse o işte tecrübeli olur.daha uğramamak için tedbir alır Başkalarının hürriyetlerini tanımayanlar. başımıza böyle bir .Baskıdaki altından.((etmesin Başta bulunan her kişinin üstünde daha büyük bir baş.Baskın basanındır Baskısız (çivisiz) tahtayı yel (el) alır yel yel almazsa sel (yel) alır.(yongayı yel alır. (Baskısız . Sonunda iş olacağına . ABRAHAM LINCOLN . sahipsiz tarlayı sel alır Başlını acemi berbere teslim eden.üstünde kendisinden büyük bir baş var¬dır . Uğradığı zarara bir .

kusurlannı göremez . Yaşlılık da izleri ortada duran üzüntü . yularına) bakılmaz Belirtilen açıkça olan bir şey gizlenemez.Belâlı kişinin hakkından ondan daha belalı olan kişi gelir .Bedava sirke baldan tatlıdır Bekâr erkek. Kişiler birbirlerini ancak . Evli¬lik de böyledir. TURGENYEV Bencil. SOKRATES Bencil insan .yüzüstü bırakır .birlikte yaşamaya başlayınca gerçek olarak tanırlar Beceriksiz ve anlayışsız kişi. özellikle erkekler düzensiz yaşadıkları için araları ve zamanları çar çur olur.Bazı şeylerin sonuçlan önceden tam olarak kestirile¬mez.Bekâr gözü. Bu bakımdan üstlerine aşlarına yeterince bakamazlar.Beleş (bahşiş) atın dişine (yaşına.Bekâr kimse bakımsızdır. derbeder bir hayat sürer .tehlikeye atmaktan çekinmezler . kör gözü . evlenme istek ve heyecanı içinde olduğun¬dan alacağı kızın . tek başına kalmış meyvesiz bir ağaç gibi kurur gider.Bekârlık sultanlık . öteki insanlardan akıllıyım. duygusuz insanlar. yakasını bit Bekarlar. Aldığımız bir malın kalitesini kullanınca anlarız.kıymetini bil¬mezler .Bekârın parasını it yer. kendilerim kurtarmak için en yakınlarını bile . kendisine yaptırılan işi en kötü evresinde . paralarının . dizginine.de ne yapılsa örtülemez Ben bilmediğimi bildiğim için .Bekârlık maskaralık .

ikinci kez aldata¬maz Çünkü aldatılan kişi birinciden ders almış. benzeye benzeye kış olur .Bez alırsan Musul'dan. kendilerini dâhi . insanı sevdiren kendi huyu Bil kimse. oysaki gerçek güzel¬lik.(Beş parmak bir değil (olmaz . kız alırsan asilden .Beyler buyruğu yoksula kan ağlatır . tellağın terlemesi.ama bırakın istediğim gibi güleyim.Bey ası borç. başkasını bir kez aldatır. güzel sayılır.Bencillik dostluğun zehiridir. kahvecinin söyle¬mezi ?Beş parmağın hangisini kessen acımaz . başın Allah'a emanet . BALZAC Beni isterseniz dövün. HZ. MUHAMMED .Beş tavuğa bir horoz yeter Beşikten mezara kadar bilim öğrenin.Berber berbere benzer ama.Benzeye benzeye yaz.Beslemeyi eslemeden alma .Beyaz tenli olanlar. akıllanmıştır Bilgili kişilerin az bulunduğu bir toplulukta az bilgili ki¬şiler.(Beterin beteri var (-dır .Besle kargayı oysun gözünü .Berberin solumazı.Bey ardından çomak çalan çok olur .Beylik çeşmeden su içme Beylik fırın has çıkarır .Bıçağı kestiren kendi suyu. tende değil içtedir . düğün ası ödünç . MOLI'ERE . esmerin (karanın) tadı (var .sanırlar .(Beyazın (akın) adı (var).

sormamak (öğrenmemek) ayıp .Bin atın varsa inişte in.Bir (tek) elin nesi var.halkla birlikte hareket etmelidir.Bin merak. FUZULI . (Bir musibet.Bir afeti önlemek için zengin malını. temelsiz duvara benzer. (Balzac Bilginlerle beraber düşünmeli. akıllı dersen akıllı olur) ne dersen o olur Bir adamın şöhreti gölgesine benzer.Bin dost az. öbür (sol) elin görmesin (duy¬masın . milletlerin sınırlarını tanımaz.Bir ağaçta gül de biter. düştükçe küçülür. ALLEGRAND . GOETHE Bilimsiz şiir. Renkler atın cinsini belirlemeye yardım eder. bir musibet yeğdir.Bilmemek ayıp değil. SOKRATES (Bilginin efendisi olmak için çalışmanın uşağı olmak şarttır.Bir adama kırk gün (deli dersen deli.yükseldikçe büyür. bin na sihatten yeğdir .Binicinin sağı solu olmaz .Bilgili olduğumuz oranda özgür oluruz.Bin bilsen de bir bilene danış . bir atın varsa yokuşta bin .Bin işçi. bir başçı . BERKLEY Bilim ve sanat bütün dünyanın malıdır.Bin ölçüp bir biçmeli . bir düşman çok . bir borç ödemez . bir borç ödemez Biniciler atlarını iyi seçmelidirler. fakir canını verir .(Bir (sağ) elinin verdiğini. .Bin tasa. iki elin sesi var .Doru ve kır donlu (renkli) atlar de¬ğerli sayılırlar . diken de Bir ağızdan çıkan bin ağıza (dile) yayılır .(Bin nasihatten.

bin ayıp örter .sanılan zor işleri başarır Bir düşünce bir ateşten daha çok ileriyi ısıtabilir.(Bir çiçekle yaz olmaz (gelmez Bir çocuk.veya olumsuz yönde etkiler Bir avuç altının olacağına. so¬runlarını içlerinde . bir avuç toprağın olsun . göstermelik olan çeyiz içindir. LONG FELLOW .Bir dirhem et. o durumdan kur¬tulmak ve aynı şeyle bir daha karşı karşıya kalmamak için büyük çaba harcar ve yapamayacağı .(taşı kırk akıllı çıkaramaz . bir kafaya bir göz Bir annenin yaptığı mutlu ya da mutsuz evlilik kızının evlilik hayatını da olumlu . Bir kıza ömür boyu bakacak olan ise kocasıdır .Bir baba dokuz oğulu besler. bir kazanı kokutur . (Bir delinin bir kuyuya attığı . on dönüm yazlığa bedeldir Bir durumdan canı yanmış olan kişi. onları eğitmek çok emek ve zaman .halletmelidirler . akrabalar arasında çıkabilecek birtakım an¬laşmazlıkları başkalarına duyurmamak gerekir.ister.Bir anaya bir kız. bir işçi. Kişiler.Bir baş soğan.Bir başa bir göz yeter . bir canlı yetiştirmek. yetiştiren kişi de her bakımdan yorulur.Bir çöplükte iki horoz ötmez Bir deli kuyuya taş atmış. dokuz oğul. yıpranır .Bir dönüm güzlük. onlar yetişir ama. bir babayı bes¬lemez Bir babanın kızı için harcadığı para. kırk akıllı çıkaramamış.Bir aileden iyi insan da kötü insan da yetişir .Bir ailede.

Kısmin eksikliğini . MEVLANA Bir insandan.Bir eksikliği olan kişinin yanında dikkatli konuşmalıdır.kalkışmak. Almaya . biri biz Bir evde kız çok olursa. din ya da insanlık duygusu ile yapılmış .Bir görüş.duyduğu şeylerden söz ederek onu üzmemelidir .Bir güçlüğü yenmenin yolu.iyilik olmaktan çıkar Bir insanda kibir. En ya¬kınlarımız dahi bilmemelidir.kuşam. biri çuvaldız. Çünkü kızlara giyim . ailenin maddi sıkıntısı artar. iş başında gösterdiği başarı ve çevresindekilere . çok gizli kalmalıdır. beyliktir Bir inat. çeyiz yapmak zorundadır . MUHAMMED Bir insanın tek başına mutlu olması .karşı davranışlarıyla ölçülür Bir insanın gerçek zenginliği . bir kız (çıplak) donanmaz Bir evde iki kız. boşuna emek harcamaktır Bir insanın gerçek değeri. bir hayvandan gücünün üstünde bir şey alınamaz. başka bir güç yola başvur¬maktır Bir günlük beylik. onun bu dünyada yaptığı iyiliklerdir.Bir fincan (acı) kahvenin kırk yıl hatırı (hakkı) vardır .(Bir fit.onun kararlarını da kendi kendine vermesini önlemiş olursun. utanılacak bir şeydir. ALBERT CAMUS . bir kör biliş . HZ. hırs ve şehvet söz söylerken soğan kokar. JOHN ERSKIN .Bir ev (gemi) donanır. bin büyü verini tutar (yerine geçer Bir gencin hata yapmasını önlersen. Övünç için yapılan iyilik. murat Bir insana yapılan yardım.

çalışanların sayısının fazlalığı önemli değildir. biraz fazla tutmalıdır.yürütülemez . Ne kadar çok işçi çalışırsa çalışsın.kocasının parasıdır. Küçükse da zamanla büyür. .gerekebilir Bir iş yapılırken. sonuç hiç . öteki bulunursa beriki bulunmaz Bir işi yapmadan önce çok düşünmeli. en rahat harcayacağı para. Çocuğunun ya da ba¬basının eline bakmak ona zor gelir . Bu denge tutturulamaz.çıkarabilir Bir işin yürümesinde. sonucu iyi hesaplanmalıdır. acele sonuç alacağım diye takatin üstünde çaba gösterilirse yorulunur. iş başarı ile . ÖMER HAYYAM Bir işi başarabilmek için gerekli olan koşullar her za¬man eksiksiz olarak ele . Yapılacak işle¬rin tam. Gerçekleri kafasını kullanarak ortaya . kullanılacak bir aygıtta önemsiz gibi görünen küçük ayrıntılar da önemlidir. Bu yüzden so¬nucun çabuklaştırılması şöyle dursun. Sonradan .etmelidir Bir kadın için en rahat edeceği yer.duyulacak pişmanlık para etmez Bir işi yöneten. Biri bulunursa öteki bulun¬maz. yetenekli bn.Bir işi.Bir iş yaparken gerekli olan şeyleri santimi santimine hesaplayarak değil. bir tahminde bulunabilir. bir geliri küçümsememek gerekir. Bugün de dünün bir yarını değil midir. harcanan çabanın dengede tutulması gerekir. koca evi.yönetici yoksa. plânlayan. Çünkü beklenme¬dik etkenlerle daha çok harcama yapmamız .gerçekleş¬meyebilir Bir iş yapmak için neden yarını bekliyorsun. olması için ayrıntılarına dikkat .geçmez. artar Bir işin gerçek yüzünü ancak Allah bilir ama insan da aklını kullanarak sezinleyebilir.

Yaşadığı . ancak bu konularda uz¬manlaşan kişiler bilir Bir kimseye en zor gelen kötülük.için canlarını feda etmekten çekin¬mezler Bir kişinin kaderi kötü ise.görmekle kesin yargıda bulunul¬maz Bir kimse başka bir kişiye hak ettiği sert karşılığı vermiyorsa kötülük . işleri bu" kez ters gitmişse ya¬nındakiler de onu . iç yapısıyla ölçülür Bir kimsenin kişiliği yaşadığı yerin düzeninden. kendisinde aranan özel nitelikle artar: Kişi. çeliği¬ne iyi su verilmiş olursa keskinleşme . bir orduyu bozar . Biı şey hakkında bir kez . MONTESQUİEU Bir kızı bin kişi ister (de) bir kişi alır Bir korkak. hatır saydığındandır . huyu güzel olursa sevilir. diğerine düşman etmenin en etkili yolu.terk eder. birini öbürüne karşı .Bir kimsenin değeri. Ara bozacak bir söz.ortamın tertibi. bir şeyin değerini.temizliğinden bellidir. Başvurduğu bütün kapılar yüzü¬ne kapatılır Bir kişiye yapılmış haksızlık . öğrenilmez. Bıçak.yapmıyorsa korktuğundan değil. temizliği o kişinin karakterini yansıtır Bir kimsenin. nankör olan yakınlarından ve kendi .Bir kararda bir Allah Bir kez görmekle durum iyice anlaşılmaz.Bir kötunun yedi mahalleye zararı vardır .kışkırtmaktır. bin büyü kadar tesirlidir Bir kişi için kendisine annesinden daha yakın kimse yoktur. kişiliğiyle.yeteneği kazanır Bir kimsenin.yetiştirdiklerinden gelen kötülüktür Bir kimseyi. Analar çocukları . bir şeyin değeri. bütün topluma yöneltilmiş bir tehdittir. kılık kıyafeti ile değil.

çalışmak ge¬rekir Bir şeye karar vermek.Bir mıh bir nal kurtarır. onu . nereye gittiğine bak.Bir selâm. bir şey söylemek için çok düşünmek gereklidir. onu bildiğini göstermeye çalış. .Düşünülmeden. fakat içlerinden ancak birkaçı işinin uzmanıdır. VİCTOR HUGO Bir paranın nereden geldiğini görmek istiyorsan. canınızı da . (Victor Hugo Bir okul açan .kullanmasını becerebilenin hakkıdır Bir şey.tehlikeye sokabilir . onu bilmediğini kabul et. sadece bakmakla elde edilmez. bir anda söylenen söz. nüfusunun çokluğu ile değil.Bir şeyi bilmiyorsan . akıllı ve fazilet sahibi (adamlarının sayısı ile belli olur. Onu elde et¬menin yollarını aramak.Bir koyundan iki post çıkmaz Bir kuruluştan işletmeden istenilen verimi alabilmek için önce gerekli her türlü donanımın.bu uğurda davranmak.gerekir Bir mermer parçası için heykeltıraş ne ise. sonra da iyi bir yöneticiye teslim edilmesi . bir hapishane kapatır. tesisin yapılması.ruh içinde eğitim olur. . CERVANTES Bir mesleği herkes yapar. bir şeyden ya¬rarlanma.katlanacağı sıkıntılar. EBU HANİFE . bin hatır yapar Bir şey. KONFÜÇYÜS Bir şeyi elde etmek için içinde taşkın bir istek bulunan kişiye bu uğurda . bir nal bir at kurtarır Bir milletin büyüklüğü.. onu elde etme yolunu bilenin. alınan karar çok kez zarar getirir Bir şeyi bildiğin zaman .İşte bu bilgidir. İncelemeden başvurduğunuz kişi işinde yetersizse malınızı da. fedakârlıklar güç gel¬mez .

anlaşılır .Bir şeyi vaad etmek kolaydır. en güzelini görmüş olan kim şeye ondan daha az değerde . bunların bir birikimi.çok olduğun¬dan boş zamanları yoktur Bir toplumda haksızlık yapılıp da herkesin yararlanabi¬leceği şeyden. değerini kaybeder Bir suçun.bir duruma düşer.Bir topluluğa birden fazla baş gerekmez Bir topluluğu yönetme katına yükselmiş kişiler. ona benziyor diye başka birşey ko¬nulamaz. Biz de güç du¬rumlara düşeriz Bir sözün yalan olduğu çabuk anlaşılır ve söyleyen kişi çevresinde utanılacak . Çünkü dostu¬muzun da bir dostu vardır. . ancak ona gereksinim duyuldu¬ğu zaman daha iyi .güç olan sözleri vermekten sakınma¬lıdır Bir şeyin en iyisini. böyle bir yere gelebildiklerine göre. Yerine getirmek ise zor¬dur Yerine getirilmesi . Böy¬lece sırrımız sır olmaktan çıkar. asıl sahip yararlanan kişi demektir Bir şeyin yerine.olanını beğendirmek zordur Bir şeyin gerçek değeri. bir de¬ğeri vardır.yayılır.başkasının çocuğu.Bir şeyin hoşa gitmesi için özelliklerinin uyumlu ve karannda olması gereklidir Bir şeyin sahibi ondan yararlanamıyor da başkası ya¬rarlanıyorsa. Söz gelişi.neden olur . etrafa . öz evlâdın yerini tutmaz Bir sır. Öte yandan bu gibi kişilerin işleri . bu huzursuzluklara ve kavgalara . bazılarına faydalanma olanağı verilmezse.telaşa düşer . yolsuzluğun sorumluları aranırken o işte ku¬şum bulunan kişi . O da kendi dostuna söyler. en yakın dosta dahi açılmamalıdır.

Bir toplumu çökertip yıkacak öğeler.doğurabilir Birçok insan çıkarları için alışverişte başkalarını aldat¬maktan çekinmez.ise önemli olan şey. büyüğü için önemli olan işleri iyi denetlemesidir.Bir toplumda iki baş (yönetici) olmaz. Çünkü ala¬cağımızı alamayabiliriz ama . Yiğit için . İyi insan hile yapmaz.yararlanmak isteyen birtakım asalaklar bulunur Bir yerden alacağınızı umut ettiğiniz para ile başka yere olan borcunuzu ödenmiş saymak tedbirsizliktir.Kızların iyi evlilik ya¬pıp yapmamaları anaların sıkıntısıdır Birbirini etkileyici şeylerin bir arada bulunması isten meyen sonuçlar . çoğu hiç bilmez .Birden çok kişinin söz sahibi olduğu iş yürümez . sinsi sinsi içeride çalışırlar Bir ülkenin geleceği o ülke insanlarının göreceği eğitime bağlıdır. sözünün eri Olmasıdır Bir'anne için bir kız çocuk gereklidir. Olursa o toplum iyi yönetilemez.tutumudur.(Biri bilmeyen bini hiç bilmez. nüfusun çokluğu ile değil . Bir kişinin dürüstlüğünü kanıtlayan dav¬ranışlardan biri de alışverişteki . Ancak kız çocukların fazla olması da annelere sıkıntı verir. Çünkü kız çocuk¬lar".borcumuzu ödemek zorundayız Bir yerin yöneticisi.bulamazlar . ALBERT EINSTEIN Bir ulusun büyüklüğü . Yönetenler birbirleriyle kavga etmekten toplumu iyi yönetmeye fırsat . VİCTOR HUGO Bir yerde güzel ve değerli şeyler varsa bu şeylerin etra¬fında da bunlardan . (Azı bilmeyen. akıllı ve erdemli kişilerin sayısıyla ölçülür. başkalarını aldatmaz . her bakımdan anaya yardımcıdır. .

Borçlunun dili kısa gerekZorunlu kalmadıkça . "Akıllı düşman. Gelecek günlerin ne getireceği belli olmaz. Borçtan kurtulmanın yolu ödemek.olmanın en önemli özelliğidir ':bkz. iyi güne kalmaz. LA ROEHEFOUCOULD Bize yapılan en küçük iyilikleri.Borcu ertelemek doğru değildir. akılsız dosttan hayırlıdır . Borç giderek artar. derdin iyisi ölmekİnsanlar için en kötü şeylerden biri. üstelik borç üzün¬tüsü çekerek yaşarız.Bol bol yiyen.Biri yer biri bakar.Bodur tavuk. çürük) baklanın kör alıcısı olur Bizce aklı başında adam yalnız bizim gibi düşünendir.insanlar ye¬tişir . Sana yapılmasını istemedi¬ğini başkasına yapma.bir gün başına ge¬lir Bitkilerde. dostlukları unutmama¬mız gerekir. Bu. İyi tohumdan iyi ürün elde edildiği gibi soyu temiz ailelerden de sağlam karekterli . işin yoksa şahit olBorç. kıyamet ondan kopar Birisi için kötülük düşündüğün zaman aynı şeyin kendi başına gelebileceğini de düşün. insan . her gün piliç Boğaz dokuz (kırk) boğumdur . çaresiz dertten kurtulma¬nın yolu da ölmektir. Belki elimiz daha da daralır. borçlu yaşamak di¬ğeri onulmaz hastalığa tutularak bakıma muhtaç olmaktır. İlk fırsatta ödemek gerekir. hayvanlarda olduğu gibi insanlarda da kö¬ken ve soy önemlidir. Yaptığın kötülük . çalışıp borcunu ödemeye uğraşmadıktan sonra üzülmekle borcundan .kurtulamaz Borcun iyisi vermek.Bitli (kurtlu.Borcun yoksa kefil ol. bel bel bakar Borçlu.

Kötü yolda olan kimselerin bunun karşılığında pek çok şeylerini kaybedecekleri mutlak¬tır. Borçtan kurtulmanın yolu ödemek. iyi güne kalmaz. borçsuz çoban olmak daha iyidir. kişiyi öldürmez. Borçlu. hastayı güçsüz bırakır. Çünkü borçlu.Yoksulluk ve borç içinde olup bey adı taşımaktansa. Karın doyurmayan soylu¬luk unvanlan işe yaramaz. Fakat hasta edecek kadar üzer.alacaklısına karşı haklı da olsa aşağıdan almak durumun¬da kalır. kulağı olmazHırsızlığı huy edinen kişi. Borç giderek artar.Borçsuz çoban. yiğidin kamçısıdır. düşman öldürmekle tüketilir. çeşitli nedenlerle borcunu ödememe yoluna gider.borç almamalıdır. borçluyu teselli etmek amacıyla da kul¬lanırı). derdin iyisi ölmek.Borcun iyisi vermek. İlk fırsatta ödemek gereıdr. Başı eğik olur.Borçlanan kişi.İnsanlar için en kötü şeylerden biri. benzi sararırBorç.Borç. Borç. kuyruğu. Bütçesine uygun bir yaşama yolu tutarBorç uzayınca kalır. şaka yollu.Borçlunun duası alacaklıdır. üstelik borç üzün¬tüsü çekerek yaşarız. Hastaİık uzayın¬ca da. belki de öldürür.Bostan gök iken pazar (-Iık) yapılmazNasıl gelişceği ve ayrıntıları . yoksul beyden yeğdir. Gelecek günlerin ne getireceği belli olmaz.Borcu ertelemek doğru değildir. Çünkü alacağını alabilmesi. düşman vurmaklaBorç ödemekle. yakayı her eleve rişinde ce¬za göre göre insanlıktan çıkar. çaresiz dertten kurtulma¬nın yolu da ölmektir. borçlunun yaşamasına bağlıdır.Borçlunun ölmemesi için en çok alacaklısı dua eder. borcunu ödeyebilmek için daha çok ça¬lışır. Bostana dadanan eşeğin. Belki elimiz daha da daralır.Borç vermekle.Borçlu ölmez.Borçtan korkan kapısını büyük açmazBorç edip onun sıkıntısına düşmek istemeyen kişi. (Bu söz. borçlu yaşamak di¬ğeri onulmaz hastalığa tutularak bakıma muhtaç olmaktır. dert uzayınca alırBorç uzadıkça borçluluk dugusu azalır. büt¬çesine göre hareket eder.

.Böyle baş. Ama aradıkları huya sahip kişileri bulmaları zordur.. kişiyi herkesin gözünden düşürür. yeteneksiz kişi iyi bir görevde tutunamaz. bir sıkıntı karşılığıdır. Bu tutumuyla herkesten saygı görür.Boş işte menzil olmaz. Çünkü insanların huylan hem kolay anlaşılmaz. erdemli kişi ise ağırbaşlı ve hoşgörülüdür. Bilgili. Boynuz kulaktan sonra çıkar. İnsan¬lığa en iyi hizmet. yeter ki topluma yararlı olsun. Bil¬giçlik taslayarak.Boş gezmek.Aylak kişinin bir amacı yoktur. böyle tıraş. .Karnı aç olan kişi çalışamaz. kendilerinden önce başarı kazananları geçerlerBoyuma göre (boyumca) boy buldum. Bazıları kısa za¬manda ustalaşarak. durumlara da uygun düşen işlem ve yön¬temler uygulanır.Kanıtsız ve gereksemelere cevap vermeyen plân yü¬rümez. kaygısız kişi diğer in¬sanlardan daha rahat yaşar.. çeşitli yeteneklere sahiptir.İnsanlar. hem de çok çeşitlidir. çalışmakla olur.Böyle gelmiş böyle giderOlumlu ya da olumsuz alışkanlık ve geleneklerin kolay kolay değişemez.Boş eşek yorga gider. Bu nedenle de yurt yuva sahibi olamaz.Kişilere de. diğer insanlarda aradıkları fiziksel özellikleri bulabilirler.Bilgi ve erdemden yoksun olan kişi. Hangi iş olursa olsun.Boş çuval ayakta (dik) durmaz.Üzerinde sorumluluk taşımayan. boşboğaz kişileri cezalandırsanız bile huyla¬rından vaz geçiremezsiniz. Henüz şekillenmemiş şey üzerinde yorum yapılmaz. Aklı nereye eserse ora¬ya gider. çok konuşur. huyuma göre (huyumca) huy bulamadım. boş laflarla çevresini rahatsız eder. Onlar yine gereksiz konuşacak bir şey bulurlar.Özveride bulunmadan istediğiniz şeyi elde edemezsi¬niz.Boşboğazı cehenneme atmışlar: "Odun yaş (az) diye bağırmış. Her rahatlık.Bilgisiz.Geveze. ama kulağı geçer.Çıkar sağlamadığınız kişiyi bir yere bağlayamazsınız.Boş fıçı çok tangırdar..belli olmayan bir iş üze¬rinde anlaşma yapılmaz.Boş gezmekten bedava çalışmak yeğdir.Boş torba ile at tutulmaz.İnsanlar.

o şeye gereksinim duyulunca anlaşı¬lır. yarınki kazdan iyidir. Sonra yapılması ile yapılmaması arasında fark kalmaz.Bülbülü altın kafese koymuşlar "ah vatanım" demişİnsanlar için dünyada özgürlük ve vatan her şeyden üstündür. Çünkü beklentiler. elinde fırsat varken bundan yararlanmayı bilmez. Tadandaki buğday. bildim bulamadım. Zenginlik bunların yerini tutamaz.Buğday ekmeğin yoksa buğday dilin de mi yok?Dostlarımızı istediğimiz ölçüde ağırlayacak olanakları¬mız olmayabilir. ambarına girmeden senin sa¬yılmaz.Bir şeyin senin olduğuna kuşkıjn kalmaması için gere¬ken bütün koşullar gerçekleşmelidir. Özgür olmayan kişi hiçbir şey başaramaz.Buldum bilemedim. Günlük işler.Bugünkü (akşamın) işini varma (sabaha) bırakma koy¬ma. Ayrıca birçok iş gününde yapılmazsa önemini yi¬tirir.Bir şeyin değeri. Yağmur.Bugünkü tavuk. (Yarınki kazdan bugünkü tavuk yeğdir)Elimize geçen küçük şey.Uzun süre devam eder. Oğlunun sana karşı gerçek tutumunu da ancak ona muhtaç olduğun zaman anlayabilirsin. Ama güler yüzle. tatlı dille onlann gönlünü hoş etmemiz mümkündür. Önünde bir engel kal¬mamalıdır.Günümüz insanının uğraşı çoktur. tür¬lü engellerle gerçekleşmeyebilir.Bugün bir kişinin başına gelen felâket.Kişi. Sağlık. zen¬ginlik de böyledir. yarın başkaları¬nın da başına gelebilir. oğlum var de me yoksulluğa ermeyince (düşmeyince).Bülbülün çektiği . Boş zamanı ise yok denecek kadar azdır. Ancak aklı başına geldiği zaman da fırsat elden kaçmış olur.Buğdayım var deme ambara girmeyince. zamanında yapılmazsa ertesi günküler de eklenir ve gide gide altından kalkılamaz hale gelir.Bugün bana ise yarın sana. Bundan ders almalıdır. hiçbir şeyden mutluluk duyamaz. hırsızlık gibi her an başına bir iş gelebilir.Buğday başak verince orak pahaya çıkar. elimize geçme olasılığı bulu¬nan büyük şeyden daima daha iyidir.

Bir gün öleceğimiz ke¬sindir. kusurları hoş görü ile karşılanmalı¬dır Büyük şeyler. sa¬bırlı olup katlanmaktan başka yol yoktur Bütün donanımıyla askere değil de elinde alfabesiyle öğretmene güvenirim. Küçük şeyleri . BROUGHAM . . küçük şeylerin birikiminden meydana gelir.beğenmeyenler. güzellik. sıkıntılar içinde bulunan kimsenin yaptığı işte mantık . onları yüksünmemeliyiz Bu dünyada herkesin az ya da çok bir geçim yolu vardır. büyük şey edinme fır¬satını kaçırırlar Büyüklerin yanlış tutum ve davranışları.sorumlu işlerin başında bulunanların tasaları da ona göre büyük olur Bu dünyada her şey geçicidir. .Güçlüler güçsüzleri ezer. ÖMER HAYYAM Bütün çabalarımıza karşın düştüğümüz kötü durumları kabullenmemiz gerekir.zenginlik de sonuna kadar güvenil¬meyen. yersiz konuşmalar in¬sanın başını belâya sokar.çalışarak çoğaltmaktır Bu dünyada hiç bir şey sürekli değildir.Elimizden bir şey gelmiyorsa.ya ımıza gelen nisanlara iyi davranmalı. Bü¬yüklerin günahını küçükler çeker -C- . yâ da kendisine mal eder. En değerli canımız bile sürekli gövdemizde kalmayacaktır.dili belâsı (-dır)Düşünülmeden söylenen sözler. Önemli olan bunu .Büyük başın derdi büyük olurBüyük ve .Büyük balık küçük balığı yer (yutar). sürekli olmayan şeylerdir Bu dünyaya istediğimiz gibi gelmedik.Bütün yaratıkların soylusu üstün niteliktedir Büyük acılar. küçükleri ya da kendilerinden sonra .gelenleri güç duruma düşürür. Her şey değişe¬bilir.bu dünyadan istediğimiz gibi gidemeyiz. öyleyse konuk olarak ya da iş için .aranmamalı. Gençlik.

kalabilir. dolayısıyla böylesi zararları gidermek mümkün değildir . hangi anlama geldiğini kavramakta zorluk çeker. canına değil malına gelsin.Cahile söz anlatmak. Bir kazadan ötürü insan ölebilir.Cambaz ipte. Dolayısıyla her kişi elde ettiği niteliklerin gerektirdiği bilgi. Ama can için durum böyle değildir. o da görüşünden . zarar gören malın tekrar kazanılması veya elde edilmesi mümkündür. O ne biliyorsa. bilgisiz ve deneyimsiz kimsedir. MEVLANA (Cahile söz (laf) anlatmak deveve hendek a güçtür (zordur .-ÇÇağrılan (çağrıldığın) yere erinme çağrılmayan (çağ¬rılmadığın) yere gidip .yerini dar eyleme Cahil kimsenin yanında kitap gibi sessiz ol. deveye hendek atlatmaktan zordur Cahil kişi. o alanın dışındaki işlerden uzak durmalıdır . sakat . barınır ve iş yapar.Cana gelecek (kaza-zarar) mala gelsin Eğer bir kaza gelecek ve zarar görecekse insan. Bu bakımdan söylenen bir sözün ne maksatla söylendiğini.sahası içinde çalışmalı. Öyle de inatçıdır ki deve nasıl hendek atlamamak için direniyorsa. Cana gelen felâketler silinmeyecek izler bırakır. doğru onlardır. Niteliğine uygun olmayan yerin şartları onu zor durumda bırakabilir. okuyup öğrenim görmemiş. beceri ve uzmanlık . Ne kadar uğraşırsanız uğraşın kendi doğrularından başka bir doğru kabul etmez.vazgeçmemek için direnip durur . Çünkü kazaya uğrayan. balık dipte gerek Niteliği gereği hemen her varlık farklı bir yerde bulunur.

İster eğitim. İnsanın kendisi hemen herkesten önce gelir.Can canın yoldaşıdır İnsan yaratılışı gereği tek başına yaşayamaz.önem vermelidir . İyi beslenmeyen. O hâlde insan sağlığını korumak istiyorsa. kişiliğinin bir parçası hâline gelir.(Can cümleden aziz (dir Bir tehlike anında insan önce kendi canını kurtarmaya başlar. Her ne kadar kimi zaman özveride bulunur. İnsanla birlikte var olmaya başlar. dinç ve dayanıklı olamaz. Bu. . gerek iş yapması. insanın yaratılış ve ruh özelliklerinin bütünüdür. ister başka bir yolla olsun. gerekse . Bu da tabiî bir vak`a olarak görülür.Can çıkmayınca huy çıkmaz Huy.Can boğazdan gelir Her canlı gibi insan da beslenmek zorundadır.1 canı. bu kimselerin güçsüz kalıp hasta olmaları da kaçınılmazdır. vahim . yeterli gıdaları almayan bir vücut sağlıklı. iyi beslenmeye . gerek sorunlarını çözmesi.. 2. fedakârlıklar gösterirse de (bunun da bir yeri ve sınırı vardır). Bir arkadaşa. bu durum hemen her insanda göze çarpar. diğer canlardan daha önemli olur. Kimi istisnalar hariç. Bedeni için gerekli olan gıdaları ancak bu şekilde alır. kendi çıkarından asla taviz vermez .konuşup dertleşmesi için zorunludur .konularda çıkarlar çatışmaya başlayınca. huy da onun benliğine iyice yerleşir. bir dosta mutlaka ihtiyaç duyar. insan büyüdükçe. O anda kendi .

korkağın kılıcından keskindir .Cesurun bakışı. yetime.kişinin huyunu değiştirmek mümkün değildir.Cefa çekmeyen sefanın kadrini bilmez Sürekli bolluk.devam eder . para ve malını esirgemeden veren. eli açık olan. Eğer böyle davranırlarsa. huzur ve mutluluğun kıymetini . muhtaç kimseleri gözeten kimsedir. hasta olmadan sağlığın kıymetini bilmezse.yaptıklarının karşılığını kat kat fazlasıyla göreceklerdir .ulaşır . Nasıl sağlıklı bir insan.bilemez .Canı yanan eşek attan yürük olur Herhangi bir durumdan ötürü canı yanıp acı çekmiş olan kimse. kimsesize. Bunu doğal bir şeymiş gibi görürler. rahatlık içinde yaşayan insanlar içinde bulundukları vefa ve mutluluğun kıymetini bilmezler. yardım seven. çok iyi sonuçlara . İslâm dini böyle kimseleri över ve onları cömert olmaya davet eder. kişinin ölümüne kadar öylece . Öyle ki altından kalkamaz sanılan işleri bile başarır. düşküne yardım ederlerse sevap işleyecekler ve öbür dünyada . sefa içinde olan da darlığa ve sıkıntıya düşmeden rahatlık. yolda kalmışa. aynı durumla bir daha karşılaşmamak için kendisinden beklenilenin üstünde bir çaba gösterir.Cennetin kapısını cömertler açar Cömert kimse.

Cins horoz yumurtada (iken) öter Kimi soylu ve değerli kimse.ortaya koyar . Benzer bir şekilde. Onları “ne kadar cömertsin” diyerek pohpohlayıp överler. eğitim çağına gelmeden kendini kimi hareketleriyle belli eder. bu sırada birisi çıkıp canından . böyle biri olduğunu kanıtlamak için harekete geçer.kılıçları keskin de olsa bir işe yaramaz .eder onu Ç . Yüz ifadeleriyle hasımlarını yıldırabilirler. Korkak insanlarda ise yürek gücü yoktur. mertlikleri ve azimleri yüzlerinden okunur.Kimi cesur insanlar kararlıdır. Bu tip övgülerden hoşlanan kimse de. ne amaç güttüğü bilinmez kimseler de kişiyi “ne kadar güçlüsün. soylu bir kimse. sonunda tüketir. bu okşayıcı sözlere kanan kimse de malını. dolayısıyla . Bu güç olmadığından ötürü kılıcı gerektiği gibi kullanamazlar.Cömert derler maldan ederler.Cins kedi ölüsünü göstermez Şahsiyetli. sana karşı gelemez” diye pohpohlayıp överler. ona buna yedirir. olmayacak bir dövüşe atılır.söylemez . daha bebekken. başarılı bir insan olup yararlı işler yapacağını . parasını bol bol harcar. Kimi çıkarcılar da böyle insanları iyi tanırlar. sıkıntılı ve kötü durumunu başkasına göstermez ve . yiğit derler candan ederler Bazı insanlar vardır ki övülmekten çok hoşlanırlar.

Bir çalının gül açması mümkün değildir. ayrıca inatçıdır ve bildiğinden de şaşmaz. Bazı insanlar hak etmedikleri hâlde. Çünkü gittiği o yerde insanların rahatını . makamlara çok kısa zamanda gelirler.derece zordur. Gülü.1 Ancak öfkelenip kızdıkları gibi de çabuk sakinleşirler. Dolayısıyla onu yola getirmek. o makamın adamı olmadıkları anlaşıldığında da çabucak o yerden . cahile söz yetmez Her varlığın bir niteliği.. çağrılmadığı yere ise gitmemelidir. Toplum dayanışması bakımından bu bir görevdir.Çağrılan yere erinme. çağrılmayan yere görünme İçinde yaşanılan toplumda sosyal ilişkiler oldukça önemlidir. Geleneğimize göre çağrılmadığı yere gitmek terbiyesizlik ve yüzsüzlüktür. Kişi. Bu sebeple yapılan davetlere-çok önemli bir sebep yoksa-bir nezaket gereği olarak gitmelidir. yasa ve kurallara uymaksızın önemli mevkilere. çabuk söner Bazı insanlar vardır ki bir olay karşısında çok çabuk öfkelenip kızarırlar. ancak gül ağacından alabilirsin. 2. ona ne söylerseniz boşa gider .Çalma elin kapısını. Çünkü tabiatına aykırıdır. Bunun gibi cahil kimselere de bir söz anlatmak hemen hemen mümkün değildir. ondan olumlu davranışlar beklemek son . Çünkü cahil kimsenin kavrayışı kıttır. .kaçırabilir . çalarlar kapını . bir yapısı vardır. ancak o görevin ehli.Çabuk parlayan.Çalıda gül bitmez. kimi yolları kullanarak.uzaklaştırılırlar .

mutlu etmek için karşılıklı hediyeleşirler.Çam sakızı. İnsan ne kadar yoksul olsa da böyle bir eylemde bulunmak ister.nerede olursan ol. Bir işte ne kadar hazırlık yapmışsa o kadar verim alır. başkalarına gösterdiği tavrın karşılığını ileride görür. Yoksa günü gelir.hoşlanmadıkları gibi kolay kolay disiplin altına da girmezler . Bu hareket insanların gönüllerini okşar.Kimseye kötülük yapma. varlıklı insanlar gibi değeri yüksek armağanlar veremez. bu tür hareketlerden kaçın.Çanağa ne doğrarsan kaşığına o çıkar İnsan harcadığı çabanın.Çarşı iti ev beklemez Boş gezen. şurada burada dolaşan. İyilik yapan iyilik. kimseyi arkasından çekiştirme. arı Bağdat`tan gelir Elindeki malın iyi ve değerli ise müşteri bulmakta güçlük çekmezsin. benzer bir şeyi onlar da sana yaparlar ve zor . onları birbirlerine yaklaştırır.Çanakta balın olsun.şeydir.de böyledir. Öyle ki . Ne var ki o. Onun armağanı küçük bir . Ama taşıdığı değer büyüktür. Çalışmaktan . kötülük yapan kötülük bulur . hiç ciddî bir iş yapmayan ve aylaklığı alışkanlık edinenler düzenli bir iş yapmaya gelemezler. çoban armağanı İnsanlar birbirlerini sevindirmek. Davranışı da soylucadır . alıcılar çok uzakta da olsa gelip seni bulurlar . İnsan diğer ilişkilerinde .durumda kalırsın .

. cümlenin muradını verecek Hakk .Çıkmadık candan umut kesilmez İnsanların ölüm ve dirimi Yüce Allah`ın takdirine bağlıdır.durum aynıdır. İşlerimiz içinde durum böyledir. iyi verim alıp ambarlarını dolduramaz. çok başlılık zarar verir. tohumunu zamanında ekmelidir.1 eceli gelmeyen kimsenin. Bir o yana. Dedikleri birbirini tutmadığı için iş bir türlü ortaya gelemez. işini zamanında ve iyi yapmalıdır . 2. .Çatal kazık yere çakılmaz Bir işe. Bu bakımdan . İyi sonuç almak isteyen kişi. ölümcül hâlde de olsan canı çıkmadığı sürece iyileşeceğinden umut kesilmez. yolcuya kurak. Eğer bu işlerini zamanında ve lâyıkıyla yapmazsa. başkasına muhtaç olup kapı çalar hâle gelir. geçimini toprağı ekerek sağlamaya çalışan kimsedir. Bir yol bulup toplum içinde yitip gitmelerini .Yapılmamış olarak öylece kalakalır .Çıngıraklı deve kaybolmaz Kimi kişiler vardır ki. Bu bakımdan toprağı zamanında ve iyi sürmeli. felâkete uğrayan işlerin yok olma kertesine gelmiş de olsa düzelmeyeceğini . biri bu yana çeker.kim söyleyebilir? Yüce Allah`tan hiçbir durumda umut kesilmez . Kötü giden.önlerler . Çünkü her kafadan bir ses çıkar.Çiftçinin ambarı sabanın ucundadır Çiftçi. Hemen her işte . nerede olurlarsa olsunlar onlar bazı özelliklerini koruyarak kendilerini belli ederler.Çiftçiye yağmur.

önce babasını asmış Sorumsuz.Çingeneden çoban olmaz. Bir kimse de güzel ve sıkıntısız bir yolculuk yapabilmek için kurak havayı ister.Çingene çingeneye çatmadıkça kasnak boynuna geçmez Kişilerin ne kadar cahil. yürek ve mertlik ister. Ve işe başladığını böyle belli eder . Ta ki kendi ayarlarında bir kişiyle karşılaşıp kavga edene dek. Benzer şekilde. sonra sözünde durma ve bir yere bağlanıp kalmak ister. Ancak sonucu yine Yüce Yaratan belirler. Öyle ki değil yabancılara. kime neyi nasip etmek isterse o gerçekleşir . önce sabır ve sorumluluk. O nasıl takdir .pehlivanlık yapamaz . Çiftçinin iyi ürün alabilmesi için yağmura ihtiyacı vardır. bu yüzden . O zaman . bilgi ve becerisi doğrultusunda yapacağı işleri de birbirine uymaz. Yahudi`den pehlivan Her kişinin ayrı bir karakteri vardır. görgüsüz ve bayağı oldukları ilk bakışta anlaşılmaz. bunun için de çobanlık yapamaz. pehlivanlık da cesaret. onun yararına bir sonuç vermesini ister. Görüldüğü gibi birinin istediği şey diğerinin zararınadır. en yakınlarına bile . Yetişmesi. soyu sopu farklıdır. Çobanlık öyle sanıldığı gibi kolay bir iş değildir.Çingeneye beylik vermişler. bayağı ve soysuz kimse eline bir yetki ya da imkân geçince mizacının gereğini yerine getirir.İnsan ne ile uğraşıyorsa.gerçek kişilikleri ortaya çıkar . Oysa Yahudi tam tersine korkaktır.etmişse öyle olur.kötülük yapmaktan çekinmez. Çingenede ise bu hasletler bulunmaz.

Çirkefe taş atma üstüne sıçrar Şerli. . zorunlu olmadıkça onlara çatma. başsız . Çünkü onlar bir kötülük yapmak için fırsat kollarlar.Çivi çiviyi söker Güçlü bir şeyin etkisine. yeni de o kötülüğün bir izi ve hatırası kalır. dikkatsizliği yüzünden işi berbat edebilir . birine kaptırmak istemiyorsanız gereken . Böyle bir fırsatı onlara verirsen onların kötülükleri sana bulaşır..Çobana verme kızı. kızın da o işle ilgilenmek zorunda kalacaktır. kırmamaya .zararlı çıkarsın . 2. hassasiyet gerektiren bir işi. kirlenir ve .beceriksizliği. 2. o işten anlamayan birine teslim etme. etrafa kötülük saçıp duran kimselerden uzak dur.karşı konabilir .1 ilgileniyorsa. Yöneticisi ve koruyucusu bulunmayan.Çobansız koyunu kurt kapar Elindeki nesneleri kaybetmek.Çivi çıkar ama yeri kalır Birine yaptığımız kötülüğü ne denli gidermeye çalışırsak çalışalım. İncelikli. Bunun için kimseyi incitmemeye. sonunda dağılıp çözülür . en az kendisi kadar güçlü bir başka şeyin etkisiyle . Kabalığı.1 önlemleri alıp koruyunuz. Kızını vereceğin kimse ne işle .kalan toplum onun bunun saldırısına uğrar.gayret edelim . ya koyun güttürür ya kuzu Kararını vermeden önce iyi düşün. söz atma.

hor kullanır. gerek bilgi ve becerisi sebebiyle kimi işlerin altından kalkamaz. üstesinden gelemeyeceği. İyi beslenmeyen çocuk kimi hastalıkların pençesine kolayca düşebilir ve sağlıklı bir gelişim gösteremez.giysilerle donatmak yanlıştır . dedikodu yapılmaz. belli bir sorumluluk gerektiren işi yükleyen kimse. bunun farkına vardığı anda onun . ardınca sen var Çocuk gerek yaşı.arkasından gitmek ve işle ilgilenmek zorunda kalır . Ayrıca gittikçe büyüdüğü için bugün kullandığını yarın da kullanamaz.Çocuğa iş buyuran. bir sözün nereye varacağını bilmez. Ancak giyim için yapılan hesapsız harcamalar doğru değildir.fırsat bulamaz . Bu bakımdan onun gelişip büyümesi. Çünkü herkes çocukla meşgul olur. dinç ve güçlü olması için iyi beslenmeye ihtiyacı vardır. ardına kendi düşer (Çocuğa iş. kirletir ve paralar.(işe sal. 2.1 saklısı da olmaz. oyalanır ve dedikoduya . Çocuğa yapamayacağı. Bu korkuyla çocuğun bulunduğu yerde başkasını çekiştirme olmaz. giydiği haram Çocuğun sağlıklı.Çocuğun yediği helâl. Çocuk giydiği elbisenin kıymetini bilemez. ardına sen düş/ Çocuğu . Bu sebeple gerekli olan dışında çocuğu pek pahalı . Çocuğun bulunduğu yerde dedikodu olmaz. Duyduğunu hiç umulmadık bir anda ve yerde lâf olsun diye söyleyip başkalarına aktarabilir. Onun için sözün gizlisi ya da .Çocuğun bulunduğu yerde dedikodu (gıybet) olmaz Çocuk. iyi beslenmesi için ne kadar para harcansa yerindedir.

bildikleri ve tanık oldukları bir olayı.Çocuk düşe kalka büyür Hemen her çocuk emeklemeye. gerek . Dolayısıyla duyduğu şeyi . Bu durum son derece doğaldır.bunun için kaygı duymamalıdır . azı karar . bir neticeye varmadan kimi hazırlıklara girişmek. Çünkü anne_baba çocuğu büyütmek için türlü zahmetler çeker. büyük emek verirler.Çoğu zarar.1 kolayca başkalarına söyleyebilir. Önce iş ya da olay . Kendilerine sorulan bir şeyi. Bu sebeple başkasının duyması istenmeyen. Bunun yanlış olduğunu da düşünemez. sonra hazırlık yapılmalıdır . Gerek yeme ve içmeleri.için haberin doğrusu çocuklardan alınır . duydukları bir sözü olduğu gibi anlattıkları.Çocuktan al haberi Çocuk gizlilik kavramından haberdar değildir.. Çocuklar yaşları gereği yalan dolan nedir pek bilmezler. çarpıtmadıkları . sır olarak kalması gereken şeyleri çocuğun yanında konuşmaktan kaçınılmalıdır.netleşmeli. Anne_baba .eğitimleri için ellerinden geleni yapıp olmadık zorluklara katlanırlar . 2.Çocuk doğmadan kaftan biçilmez Bir iş henüz ortaya çıkmadan. ne olup olmadığı anlaşılmalı.Çocuk büyütmek taş kemirmek Çocuk büyütmek büyük fedakârlık ister. yürümeye başladığı zamanda sık sık düşüp şurasını ya da burasını incitebilir. onun hakkında yorum yapmak yanlıştır.

bilgi dağarcıklarını zengin kılarlar . istese de bunu . saldırıda bulunamaz. Bu bakımdan bilgisi sebebiyle bir insan kendisine güvenip öyle olur olmaz şeylere karışmamalıdır. Ama bu demek değildir ki her şeyin mahiyetini biliyor.bildikleri üzerine bilgi katarlar. bağırıp çağıran. bu yolla.gitmek zararımıza olur . Böyle bir sonuçla karşılaşmamak için en uygun ölçü . öteye gidilmemelidir . İnsanlar gezdikleri yerlerde gördükleriyle ilgili pek çok bilgi edinirler. Onun da bilmediği. inceliğini kavramadığı pek çok şey vardır.Her şeyin bir ölçüsü ve bir sınırı vardır. yapacağı kötülüğü açıkça söyleyen. Ne kadar çok yer gezerlerse. aşırıya kaçan insan zararla karşılaşır.Çok bilen çok yanılır Bir insan çok bilgi sahibi olabilir.olan “karar” sınırında kalınmalı. söylediği bir söz.Çok arpa atı çatlatır At arpayı çok sever ama ölçüyü kaçırıp da gereğinden fazla yerse zararını hemen görür.Çok gezen çok bilir Bilgi edinmenin çeşitli yolları vardır. Yoksa yaptığı bir hareket. Bunlardan biri de gezip görerek öğrenmedir. Bunları ihlâl eden.etmediği bir durum onu yanılgıya düşürüp zor durumda bırakabilir . bilgileri de o kadar çok artar. fark . sözleriyle karşısındakini korkutmaya çalışan kimse. aşan. .Çok havlayan köpek ısırmaz Bilinen şu ki. ölçüyü kaçırıp işte aşırı . Bunun gibi her işte de bir ölçü vardır.

gerek para bakımından bir sıkıntıya düşürme. Onlar yapacaklarını yapıp gösterirler . sesini çıkarmayıp sinsice hareket edenler . Uzun bir ömür süren ama çevresinden hiç ayrılmayan kimselerin bilgileri de sınırlıdır.Çok koşan (seğirten) çabuk (tez) yorulur Hemen her işte sağlıklı sonuca ulaşmak dengeli çalışmakla mümkündür. kendisini çok yormadan çaba harcayanlar hem sürekli çalışırlar. aşırı çaba gösterirse çabuk yorulur. dolayısıyla o kimseler yüzsüz ve söz dinlemez olurlar.bilgiler edinmişler ve bilgi dağarcıklarını zenginleştirmişlerdir . Gücünün üstünde çalışır.Çok yaşayan bilmez.hem de sonuca daha kolay ulaşırlar Çok söyleme arsız olur. yorgun düşer. haklarını ver. eleştirilerde bulunmak sözlerinin gücünü kırıp tesirsiz bırakabilir. çok . Benzer bir şekilde bu kimseleri aç da bırakma. . aç koyma hırsız olur (Aç bırakma hırsız olur. çok gezen bilir İnsanın bilgisi yaşıyla ölçülemez. Çünkü onlar gördükleri yerler hakkında ayrı ayrı . yoksa onları kötü yola iter. İnsanın gücü bellidir. ardı arkası kesilmeyen buyruklar vermek. çok yer gören kimseler daha bilgilidirler. Bunun aksine. eğittiğin. Gücünün üstüne çıkmadan.tehlikelidirler.yapamaz. Oysa çok gezen. koruduğun kimselere aşırı ölçüde söylemek. dolayısıyla sonuca da geç ulaşır. .hırsızlığa sevk edersin .(söyleme arsız olur Yönettiğin. gerek yiyecek.

zorlamakla. 2. İyi idare edileme¬yen kişilerden de. En kolay iş dâhi emek harca¬mayı gerektirir.1 gelmiş bulunan bir şeyi.Çalıştırılan kişilerin hakkı verilmezse. toplumlardan da . Ağza . doğanın anasıdır .kadar gelen nimetten yararlanmak için bile çiğnemek gibi bir çalışma gerekir .Caminin (mescidin) mumunu yiyen kedinin gözü kör olur . işçilerin gücü de iyi bakımlanyla artırılır . aslı bozulmuş. el çocuğundan oğul olmaz Cambaz ipte balık dipte gerek Camdan evde oturanlar başkalarına taş atmamalıdırlar. Bu gibi kimselerle kurulacak .Çalıştırılan araçların..Çürük tahta çivi tutmaz Gerçek niteliğini yitirmiş. NERBERT Cami ne kadar büyük (cemaat ne kadar çok) olsa imam (hoca) gene bildiğini okur .elde ederler Çalışma . sıkış¬tırmakla iş görülmez . G.ilişkilerin sonu hüsranla biter Cahilin dostluğundan alimin düşmanlığı yeğdir . PASCAL Çalışmadan yaşanılmaz.Çalma elin kapısını. çalarlar kapını Çam ağacından ağıl olmaz. kaypak ve güvenilmez kimselerle bir işe girişilemez. soyluluğu kalmamış.Cahilin sofusu şevtanın maskarası Çalışanların ya da bir toplumun başarılı olması yöneti¬cilerinin tutumuna ve becerisine bağlıdır.istenilen verim alınamaz Çalışkan kişileri olan aile ve toplumlar her zaman kalkı¬nırlar ve bol kazanç . işe yaramaz bir hâle . mutlak bir dinlenme ölüm demektir. ne kadar uğraşırsak uğraşalım faydalanabilecek bir duruma getiremeyiz. eskimiş. Şahsiyetini yitirmiş.

Antakya'dan sinek gelir .Cana gelecek (kâra.korkaklık ölüme götürür.(Can boğazdan gelir (geçer "Can candan şirindir 'tatlıdır ..Can canın yoldaşıdır (Can çıkmayınca huy çıkmaz.(Canı cana ölçmeli (ölçmüşler . Yemen'den (Bağdat'tan) arı gelir. MUHAMMED . (Can çıkar huy çıkmaz Can cümleden aziz ' dir . korku ölüme sürükler. Varlıklar. . (Pekmez gibi malın (olsun. şekli vardır.Canı kaymak isteyen mandayı yanında taşır Canı yanan eşek attan yürük olur Canlı. PULDIUS CYRUS . SENECA Cesareti olmayan adamın başarısı olmaz.Çanağa ne doğrarsan kaşığında o çıkar Çanakta balın olsun.kendilerine has özelliklerini yitirirlerse önemleri kalmaz .Çarşı iti ev beklemez Çatal kaşık yere batmaz Cefayı çekmeyen sefanın kadrini bilmez Çekişilmeyine pekişilmez Çengi ölüsü çalgı ile kalkar Cennet anaların ayakları altındadır. zarar) mala gelsin . SENECA Cesaret insanı zafere. cansız her varlığın göze hoş görünen bir düzeni.Çerçi başındakini satar Çerçi kızı boncuğa âşıktır Cesaret cennete . HZ.

Hayvanlara eziyet edenleri Tanrı da . Bu.eşkıyanın eline kılıç vermektir.Çıkarcı kişilerin dostlukları işleri bitinceye kadardır (Çıkmadık canda umut var (-dır). O da her yıl umudunu gele¬cek yıla bağlar. MEVLANA Çiçek koku vermek.barışta da vurucu olacak¬sın Çevrenin eğilimi ne olursa olsun.Cesaretle dolu bir insan. ilgilerini de keserler . bağ edersen eğlenirsin . insanlara çıkarları için yanaşırlar. Yiğit olarak anılmak istersen. iş bitiren akçadır Çıkarcı kişiler.Çiğnemeden yutulmaz .Çiftçiye yağmur.kadında mes'ud etmek için yaratılmıştır. söz kendisinden bi¬ten kişi. CİCERO Çeşitli yönlerinden faydalandığımız hayvanlara eziyet etmemeli. sözü geçer bir kişi olmak ister¬sen. yolcuya kurak. kırk tane "gelecek yıl" çık¬mış Çiftçinin ürünü her yıl bir âfete uğrar. cümlenin muradını verecek Hâk .Çift ile koyun. İste¬diklerini elde edince . G. kalanı oyun . gereken yerlere bol para yardımında bulunacaksın.dostluklarını da. yapabildiğini (ya . ya da ürünü azalır. savaşta da .Çiftçinin karnını yarmışlar.sevmez Çevrende hatırı sayılır. onların gerekli bakımını da ihmal etmemeliyiz. (Çıkmadık candan umut kesilmez Cin tutana bir muska yeter . inançla dolu bir insandır. bir sebeple ya ürün alamaz.da istediğini) yapar Cibilliyetsize ilim öğretmek.ateş ısıtmak. böylece sürüp gider .GARDONY Çift edersen bağlanırsın.Çık çık eden nalçadır.

ardınca sen var.(kızı.Çıngıraklı deve kaybolmaz Cins horoz yumurtada öter . yemeden karnın şişirir . ardınca kendi gider. ya kovun götürür ya kuzu .Çocuğun bulunduğu yerde kov (dedikodu. sen de ardına düş Çocuğa küçük şeylerden zevk almasını öğreten.((Çocuğa iş. para harcamaktan o kadar korkar ki.Çobansız koyunu kurt kapar Çocuğa iş buyuran. Kocaya olan sevgiyi şurada burada. önce babasını asmış (kes¬miş .yemeden doyduğunu söyler . O sevginin gösterileceği . ardına sen düş. ya koyun götürür ya kuzu (Lâfın azı.Çivi çıkar ama yeri kalır .ona büyük bir servet bırakmış olur.Çivi çiviyi söker .) . (Çocuğu işe sal.(Çingeneye beylik vermişler.yer aile mahremiyeti içinde kalmalıdır .Çingene çingeneye çalmadıkça kasnak boynuna geçmez .Çirkefe taş atma. gıybet) ol¬maz .Çobanın gönlü olunca (olursa) tekeden süt (yağ) çıkarır . başkalarının yanında göstermek hafifliktir. ETIENNE GILSON Çocuğu kucağa almadan. beşikte sevmelidir.) (Uşağı işe koş. üstüne sıçrar Cirmi.Çingene ciğer pişirir.Cins kedi ölüsünü göstermez .Çoban armağanı çam sakızı Çobana verme kızı. uzu çobana verme . pişirdiği yemek bitmesin diye .?Çingene çadırında musandıra ne arar .

Çocuk düşe kalka büyür .Çok bilen (söyleyen) çok yanılır . daha bebekliğinde her ha¬linden anlaşılır . Konuşmasını nasıl olsa öğrenecektir.Böylece babasının sanatını oğlu devam ettirir Çocuklara.Çocuk seversen beşikte. ilgilenirler.özenirler.kendi yeteneklerine göre meslek bulmak gerekir. Büyüyünce de bu sanatı yürütür. Bu . değeri.Çocuğun yediği helâl.Çocuğun soyluluğu. ağlar. üzülmemelidir. Bir kumaşın bile özelliğini anlamak için bir . FRANKLİN Çocukllar ana ve babalarından.. PLATON Çocukların. annesine benzeyeceğini düşünürlerse yanıl¬mamış olurlar.parçasına bakmak yeterlidir Çocuklarınıza dilini tutmasını öğretin.babalarının yeteneklerine göre değil. Nitekim bir kızın özelliklerini öğren¬mek isteyenler. . Her çocuk bu . giydiği haram .nedenle büyükler. özellikle kız çocuklarının eğitiminde anne¬lerin önemi büyüktür. Bu nedenle yetişkinlerin iyi küçüklere iyi örnek olmaları gerekir . Giderek bu sanatı öğrenir.Çoğu zarar. azı karar . daha küçük yaşta ister istemez babalarının sanatı ile karşılaşır. küçüklere iyi örnek olmaya çalışmalıdır Çocuklar.evrelerden geçecektir Çocuklar daima en yakınlarındaki büyüklerini kendileri¬ne örnek alırlar.Çocuktan al haberi . koca seversen döşekte Çocuk yürümeye başlayınca sık sık düşer. küçükler büyüklerinden gördüklerini yapmaya .

hem de çevresini rahatsız etmez . az verme hırsız olur . küçük mutluluklar . İkisinin üe gi¬decekleri yer aynıdır Cömert derler maldan ederler. iyi yaşama fırsatı bulmuş olmak. yani yasal çerçevede çalışıp kazanma Çok kısa süre de olsa. Ya da yolma. her gittiği yerde birşeyler öğrenecektir.Çok naz âşık usandırır Çok söyleme arsız edersin. tez) yorulur . Oturup durana göre.yaşamak güzel şeydir Çok konuşan kimsenin sözleri arasında mutlaka yalan bulunur.etmenin yollarını arayıp bulmalıyız Çok kimsenin katılmasıyla iki iş iyi basardır: Yağma. dertle yoğrulmuş kişilere küçük dert¬ler. başkalarının haklarına el .koyma.dağarcığına sürekli olarak yeni bilgiler katacaktır . yiğit derler candan eder¬ler .içinde de yasa dışı elde edilmiş paravardır Çok konuşan. Bol kazancın . . çok para (mal) haramsız olmaz .olmaz .(arsız olur. (Yüz verme .Çok gezen tavuk ayağında pis getirir .Çok lâf yalansız. Çok dinleyen hem çok şey öğrenir.Çok havlayan köpek ısırmaz Çok istediğimiz şeyi elde etmek için yâlnızca çok iste¬mek yetmez.Çok gezen çok bilir Çok gezen kişi. sıkıntılar etkili . aç bırakma hırsız (yüzsüz) edersin. nekes (cîmrî) de.Cömert de ölecektir. .Çok dert çekmiş.Çok koşan çabuk (çok.Çok el ya yağmaya ya yolmaya . konuştukça hatalara düşer. Onu elde .

yenilmesi imkânsız gibi görünen zorlukların da üstesinden gelinebilecek bir yol vardır.Dağ başı dumansız olmaz Tabiatları gereği dağ başları genellikle dumanlı olur. Yeter ki gerekli azim. dolaşan. yılgınlığa düşülmesin .sorumluluk alan kimselerin başında da dert eksik olmaz . makamlara çıkan ve .Damlaya damlaya göl olur .Çul içinde aslan yatar .1 yöneteni vardır.Cömertle nekesin (nekesle cömerdin) harcı birdir ". dostlar. 2.. kaşık demiş: "girdim çık¬tım . insan insana kavuşur İnsanlar gezen. hareket eden varlıklardır. toplumda yüksek mevkilere. Çözümü güç meselelerin.Çürük tahta çivi tutmaz -D. tanıdıklar birbirlerinden ne kadar uzakta olurlarsa olsunlar. yönetilmez sanılanın bir .Dağ ne kadar yüce olsa yol (onun) üstünden aşar Güçlünün daha güçlüsü. Nasıl dağ başlarından duman eksik olmazsa.karşılaşmayacaklarını sanan insanlar dahi birbirlerine kavuşabilirler .Çömlek demiş: "dibim altın".Çömlekçi suyu saksıdan içer . Arkadaşlar. hatta hiç . bir yerde karşılaşabilirler. günün birinde. . yetkilinin daha yetkilisi.sabır ve cesaret gösterilsin. Bir yerden kalkıp başka bir yere gidebilirler.Dağ dağa kavuşmaz.

Bunun için küçüktür. incir ağacından oklava olmaz Her işin kendine has araç ve gereci vardır. kurulan ilişkiler bozulur . işleri kolaylaşacak. bilene sorup . Aksi takdirde kısa zamanda anlaşmazlıklar . Küçük ve önemsiz şeyler birikerek büyük şeyleri meydana getirirler. önemsizdir deyip hiçbir şey hor .Davul dengi dengine çalar Bir işte çalışacaklar. karakter vb. bunların önemi bilinmeli. işleri zorlaştıracak. özellikle de evlenecek olanlar her bakımdan (zenginlik. çarçur edilmemelidir .Darı unundan baklava.Her çok azdan olur. dostluk ve arkadaşlık kuracaklar.görülmemelidir.danışmaktan kaçmak. insanı çıkmazın içine itecektir . uygun olmayan . Bu durumda yapacağı tek şey. O işten sağlıklı bir sonuç alınmak isteniyorsa uygun olan araç ve gereç kullanılmalıdır. azdır.araç ve gereçlerle iyi bir şey.) kendilerine uygun kimseleri seçmelidirler. güçlükleri zorlanmadan yenecektir. alışkanlık. Bu durumda. Aksine hareket etmek. danışmayan (-ın) yolu şaşmış Kimi meseleler vardır ki. makam. Kötü.başlar. bilmediği şeyler hakkında uzmanlara başvurmak ve onlardan bilgi almaktır.Davulun sesi uzaktan hoş gelir .Danışan dağı aşmış. insanın onu tek başına halletmesi mümkün değildir. kaliteli bir ürün alınamaz .

) kendilerine benzeyen. başına getirir (gelir türlü) belâ Kavrayışı kıt. birlikte yaşamak isteyen karı-koca gibi insanlar arasında öncelikle bir uyumun olması şarttır. Bu uyum da karşılıklı saygı ve sevgi temeline dayanır. uygun olan ya da yarar yağlayabilecekleri kimse ve şeylerden . Tek taraflı sevgi ve saygı uyumu sağlamaya yetmez. kavrayışı az. akılsız. aşırı davranışları olan kimselerle ne işe girilir. Buna kalkışan başına türlü dertler alır. sorumluluk nedir bilmeyen. Ne zaman ki işin içine girerler.İçindekilere hiç tat vermeyen. istediği işi yapıp istediği yerde dolaşan.Deli deliden hoşlanır. birlikte yolculuk etmek.de hayır gelmez .hoşlanıp onlara yaklaşırlar . ortada düzen diye bir şey kalmaz. yaş. kurulan beraberlikten .Deliye her gün bayram Aklı kıt. Onun . ne de .zaman gerçeği görüp yanıldıklarını anlarlar .Deli ile çıkma yola. duygu. muhabbet iki baştan Birlikte iş görmek. fikir. çok zarar görür .b.Değirmen iki taştan. eğitim v.yolculuk edilir. ne kazanıp ne kaybettiğinin farkında olmayan kişinin hâli tıpkı bir delinin hâli gibidir. her bakımdan (mevki. hoş ve sevimli gelir. onları rahatsız eden kimi işler vardır ki uzakta olanlara kolay. imam ölüden Kişiler. hiçbir şeyi kendisine dert edinmeyen. işte o .

o işten iyi netice alınması için de en uygun zamanı kollamak ve bundan . insan gamdan çürür (Duvarı nem. Böyle kötü bir durumda bulunan kişi.Denize düşen yılana sarılır Son derece tehlikeli bir durumla karşı karşıya gelen. Bu bakımdan insan . sıkıntı ve çeşitli dertler sebep olur.yardım bekler.geçirir .için günlerin birbirinden farkı yoktur. için için erimesine. içinde bulunduğu bu .her olur olmaz şeyi kendisine dert edinmemelidir . hemen her gününü bayram neşesi içinde . kurtuluş için bir çıkar yol bulamayan kişi.Demir tavında dövülür Demirin istenilen biçime sokulabilmesi. güç ve sıkıntının altından insanın tek başına kalkması mümkün değildir.(Demir nemden. Bunun gibi her işin yapılması. çöküntüye uğramasına. bu kötü durumdan kurtulmak için her türlü yola başvurur. Öyle ki. insanı gam yıkar Bir demirin paslanıp niteliğini kaybetmesine nasıl nem sebep oluyorsa bir insanın yıpranmasına. Çünkü hiçbir tutar seçeneği kalmamıştır . onlardan . yumuşaması gereklidir.yararlanmak gereklidir . harap olmasına da üzüntü. müşkülün. en tehlikeli şeylere bile sarılmaya çalışır.Derdini söylemeyen derman bulamaz Her derdin. çekiçle dövülüp işlenebilmesi için önce ateşte ısınıp kızarması. çaresiz kalan.

durumu kendisine yardımı dokunacak kimselere. onu tehlikelere iter. bunu hareket ve sözleriyle belli eder. İnsan bunu bilmeli ve karamsarlığa kapılmadan dertlerini . elindeki yetki ve imkânların genişliği ile övünmemeli. Devamlı kafasında ve gönlünde taşıdıklarının . Dertsiz insanın düşünülmesi mümkün değildir.kalkan kimse.gündemde kalmasını ister . . bunun cezasını fazlasıyla çeker .(Destursuz bağa girilmez (gireni sopa ile kovarlar İzin alınmadan girilmeyecek bir yere girmeye. yapılmayacak bir işi yapmaya . gönlünden ne geçiriyorsa. yakınlarına açmalıdır.felâketlerle karşı karşıya bırakır ve zarar görmesine yol açar .azaltmaya çalışmalıdır .hor görmemelidir. bunlara sırtını dayayarak büyüklenmemeli. açığa vurur.Dervişin fikri ne ise. açgözlülük insanı küçük çıkarlar peşinde koşturur. sıkıntılarından kurtulup rahatlayabilir . .Dertsiz baş (kul) olmaz Hemen herkesin az veya çok bir derdi vardır. Çünkü ondan büyüğü ve üstünü her zaman vardır .Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur Tamah.Derdine ancak bu şekilde çare bulabilir.Deveden büyük fil var Hiçbir insan sahip olduğu makamın büyüklüğü. zikri de odur Bir insan ne düşünüyor. kimseyi .

eksik ve kötü bir yanı da bulunabilir. Bunlara göre devletin malı çalıp çırpmakla. hoşa gitmeyen ve bize sıkıntı veren bu yanlarını da hoş görmeliyiz . ne zaman ve nasıl konuşacağını bilmeyen insanların .olabilir . yoksa . yemeyen domuz Kimi vatan haini. Küçük olmasına küçüktür ama büyük suçlar onunla işlenir. Kimi zaman sarf ettiği kötü sözler . öğrenmediğin.. küçük hacimli bir nesnedir. başıma geleni senden bileyim İnsanların başına kimi felâketler. bir işe girişme. cürmü büyük Konuşma organımız olan dil. fayda temin ettiğimiz hemen her güzel şeyin kusurlu. bizi sevindiren.Devletin malı deniz.başlarına belâ geldiği ve bu yüzden pişmanlık duydukları çok görülmüştür . yemekle tükenmez. anlamadığın.tehlikeye düşüp zararlı çıkabilirsin .Dilim seni dilim dilim dileyim. bir yolunu bulup da bu maldan aşırıp yararlanmayandan daha budala kim . menfaatçi kimseler soygunculuğu kural edinmişlerdir. sıkıntılar da çok kez dilleri yüzünden gelir. Eğer bunları elde etmek .Dibi görünmeyen suya girme İç yüzünü iyi bilmediğin.istiyorsak.Dilin cismi küçük.insanın başını belâya sokup felâketini hazırlayabilir . rüşvetçi.Dikensiz gül olmaz Hoşumuza giden. Dilini tutmayan.

Doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlar Özellikle çıkarlarını düşünen insanların çoğaldığı. Bu özelliğe sahip olan dilde.Dilin kemiği yok Dil kolayca her yana dönebilir. ahlâksızlık artar ve insanlar iki yüzlü olurlar. ele geçmeyen. Herkes onu kınar.Dinsizin hakkından imansız gelir Acımasız. kötü. her türlü kelimeler de kolayca çıkar. . yanından ve yöresinden . Çünkü beklediğimizin aksine bir durumla karşılaşıp zarar .Doğrunun yardımcısı Allah`tır Hak ve adaletten kopmayan. insafsız ve ahlâksız bir kişinin hakkından ancak ondan daha .Allah her zaman yardım eder .görebiliriz . Böyle bir ortamda doğru sözlü olan.Doğmadık çocuğa kaftan (don) biçilmez Daha ihtimal dahilinde olan.kötü bir kişi gelebilir . henüz ne olacağı belli olmayan.. birbiriyle çelişkili sözleri söyleyebilir.önce söylediğini sonra inkâr edip başka şekle çevirebilir . hile. insan doğru olmayan. ortaya çıkmayan bir şey için önceden hazırlık yapmak ve kesin karar vermek doğru değildir. sözünü esirgemeyen ve sakınmadan herkesi eleştiren kişiyi kimse sevmez. fedakârlığın azaldığı yerlerde yalan dolan. işlerinde doğruluktan ayrılmayan kişiye Yüce .

Dolu bardak su almaz Bilinmeli ki.1 olan tehlikelere küçük ya da zayıf tehlikelerle önlenemez. Çünkü her biri bir yana çeker.yüzlerine çarpılan insanlar tarafından hor görülüp kovulurlar . Çünkü bu kişi doğru sözleriyle ahlâksızlık üzerine bina edilmiş menfaat düzenini bozmaya çalışır ve çok kimseyi rahatsız eder. düzensizliklerini. Çünkü çoklukla bu tür insanlar ya açıklarının ortaya çıkmasını istemezler ya da doğru sandıkları hareketlerinin yanlış olduğunu kabul . ikiyüzlülükleri . Eğer bu yükten fazlası kendisine yüklenir ve taşıması istenirse verimli bir sonuç da umulmamalıdır. anlaşamaz ve birbirlerine düşerler. kusurları yüzüne söylenen.etmezler . her insanın kaldıracağı. 2. birbiri ile anlaşması mümkün olmayan birden çok yetkili kimse getirilmemelidir. taşıyacağı bir yük vardır. Çünkü gücünün üstündeki bir yükün altından yıkılıp kalması. çıkarcı.işi yüklemek lâzımdır .uzaklaştırmaya çalışır. tehlikenin büyüklük oranı düşünülerek alınmalıdır. Bu bakımdan her kişiye ancak yapabileceği bir . Dolayısıyla çıkarları zedelenen. yolsuzluklarını ortaya çıkaran sözleri yüzüne karşı söylemek çok acı gelir. Gücü büyük .Doğru söz (ağıdan) acıdır Kimi insanlara (özellikle yalancı.geciktirirler . Bir işin başına. İşi aksatıp . ahlâkı bozuk) kusurlarını. yanlışlarını. çöküp ezilmesi kaçınılmazdır.Dokuz at bir kazığa bağlanmaz Her tedbir.

kusurlarımızı. Bu nedenle onun derisi de kullanılamaz.ayağımızın kaymasını bekleyen düşmanlarımızı da kahredecektir . Bizi memnun etmek için değil doğruyu göstermek için konuşurlar. Amaçları bizi düzeltmek. Eti haramdır. düşman ayağa Temiz giyinip kuşanmak hem dost. Sevinci paylaştıkları gibi üzüntüyü de paylaşırlar. beslenmesi yasaktır. Dostlar hiçbir çıkar kaygısı gütmeden yaklaşırlar insana.kolay düşmanlık duyguları silinmez . Ne kadar iyi niyet beslerse beslesin. iyi görüşülen kimsedir. Üstünde namaz kılınamadığı gibi oturulamaz da. insanın iyiliğini isterler. Bu bakımdan iyiliğimiz için . gönüldaş.. acı da olsa gerçeği yüzümüze söylemektir.olmaz İslâm dinine göre domuzun her şeyi pistir. Eski düşman da domuz derisi gibidir. yanlışlıklarımızı yüzümüze karşı söylemekten çekinmezler. yakınlık gösterirse göstersin ona güvenilemez. Hiç ummadığımız bir zamanda bize kötülük yapabilir. dostluğuna inanılamaz. eski düşman dost . Bu bakımdan dostlarımız olanlar eksikliklerimizi. “Boş fıçı çok langırdar.Dost acı söyler Dost sevilip güvenilen.Dolu küpün sesi çıkmaz Bk. hem de düşman için oldukça önemlidir. Çünkü kolay .Dost başa bakar.söyledikleri sözlerden ötürü onlara kırılmamalıyız . yakın arkadaş. . Bu durum başımızı yukarıda görmek isteyen dostlarımızı sevindirecek.” Domuz derisi post olmaz. Düşman kimselerin aksine.

. Dolayısıyla çıkarların çatıştığı yerde tatsızlıkların baş göstermesi. Bu ancak işlerimizin kötü gittiği. İyi ve mutlu günlerimizde olduğu gibi.bırakmayan.Dost kara günde belli olur Varlıklı. dostunun en sıkışık zamanında yardımına koşmaya hazır . O hâlde dostluklarını sürdürmek isteyen kimseler birbirleriyle alışveriş yaparken ya çok dikkatli olmalı. .Dostluk başka.Dost dostun eyerlenmiş atıdır Hakikî dost. ya da alışveriş yapmaktan mümkün . güzel ve mutlu günlerimizde bizimle dostluk kuran. felâketlerin bizi boğmaya çalıştığı günlerimizde belli olur. giderek de dostluğu bozması mümkündür. alış veriş başka Alış verişin temelinde çıkar.olduğunca kaçınmalıdırlar . dostluğun temelinde ise fedakârlık yatar. üzüntülerimizin arttığı. iyi. arkadaşlık eden. yanımızdan ayrılmak istemeyen çok olur. sıkıntılarımızı paylaşan kişiler gerçek dostlarımızdır . etrafımızdaki bu kişilerin hepsine gerçek dost diyebilir miyiz? Kuşkusuz hayır. bizi kara günlerimizde de yalnız . Bunu bilip dost kalmak isteyenler alış verişlerini arkadaşlık ilişkisinden ayrı tutarlar. alış veriş etme Her türlü alış verişin temelinde çıkar yatar.durumda bekler .Dost ile ye. iç. Herkesin mutluluktan bir pay almaya çalıştığı böyle günlerimizde.

insanı gam yıkar “.O hâlde ibret alınmalı.onun bu yaptığı bizim iyiliğimiz içindir . birinin ötekine fedakârlık yapmasını gerekli .Duvarı nem. servet.Dostun attığı taş baş yarmaz Dostun acı sözünden veya sert davranışından bize kötülük gelmez.Dünya Sultan Süleyman`a bile kalmamış Peygamber Hz.Bu kişiler arasındaki dostluk. bu dünyaya tamah edip bel bağlanmamalıdır . “Demir nemden. İnsan. Ancak o bile bu eşsiz egemenliğine rağmen ölümden kurtulamadı. hayvan ve rüzgâr bile Allah`ın izniyle onun hükmüne tâbi idi. aynı zamanda büyük ve zengin bir hükümdardı da. yalan tükenmez . kendisini sıkıntıya sokmamalı. insanın hoşuna gidecek durum ve şartların bütünü bu dünya içindir.gerek kendisi ve gerekse başkaları için malını harcamaktan kaçınmamalıdır . cin.Dünya malı dünyada kalır Mal. Biliriz ki. Bu bakımdan dünya malına fazla tamah etmemeli. öbür dünyaya gitti.Bk.Dünya tükenir. . . insan gamdan çürür . Öbür dünyaya götüreceği ise iyilik ya da kötülükleridir.kılmaz . varlık. Süleyman. İnsan bunların hiçbirini öldükten sonra öbür dünyaya götürecek güçte değildir. .

kibirlenmemelidir . Küçük imkânlar içinde olanlar büyük imkânlara kavuştukları gibi. eline fırsat geçse kötülüklerin en beteriyle üstünüze . yalanın hemen her yerde barınmasına imkân hazırlamıştır.Ancak bu da çok zordur. . elindeki imkânların sürekli varolacağını düşünüp de . iyi.Düşmez. O.Düşman düşmana rahmet (gazel. itibarını kaybeden ve bir felâketle karşılaşan kişinin etrafında kimse kalmaz. Sağlıklı bir insan hastalanabilir. dolayısıyla yalan sürüp gidecektir . Bunun böyle olduğunu . yasîn) okumaz Hiçbir zaman düşmandan bir yakınlık. Hemen her şey değişip hâlden hâle girer. güzel ve mutlu günlerin dostları birer birer kaybolur.ise. makamını.Düşenin dostu olmaz.Dünyada yalancıları saymak mümkün değildir.yürür . Yalancıların çokluğu. kalkmaz bir Allah Hayatta hiçbir şey olduğu gibi kalmaz. büyük imkânlar içinde olanlar da ellerindekini yitirebilirler. Yalanın ortadan kalkması. insanların yalan söyleme alışkanlıklarından vazgeçmeleriyle mümkündür. Olumlu ve olumsuz tüm değişmelerin dışında kalan sadece Yüce Allah`tır. hele bir yol düş de gör Zenginliğini. zengin de yoksul düşebilir. yumuşama ve bir iyilik umulup beklenmemelidir. ancak bu duruma düşen bilir . çünkü çıkar sağladıkları kaynak kurumuştur. Bu bakımdan insan kendini büyük görmemeli.

Bu davranış Türk-İslâm geleneğinin önemli bir kuralıdır .Eceli gelen köpek cami duvarına işer Tutum ve davranışlarıyla herkesin nefretini kazanmış. Bütün bu hareketleri . kaza gibi bir şeyler aslında bir bahanedir. şaşkınlığa düşer. kendisini yargılayacak kimselere çatar. bize sığınan kişi bağışlanmalıdır.Eden bulur. Birilerine kötülük yapmayı kural edinenler. Öte yandan inlemekten . baş ağrısı bahane Her canlı gibi insan da yaşar ve ölür. Her insanın da Yüce Allah tarafından takdir edilmiş bir ömrü vardır. İnsan bunu ne uzatabilir ne de kısaltabilir. onları kötüler. Asıl neden kişinin .Eğilen baş kesilmez Bize teslim olan.E .kurtulamayan ağır hasta da ölür . Ecel saati gelen kimse bir nedenle ölür. . hatasını anlayıp af dileyen. inleyen ölür Bir durumun nasıl sonuçlanacağı olayın gidişatından bellidir.onu kötü bir sona ulaştırır . büyük bir cezayı hak etmiş ve çaresiz kalmış kimse.Ecel geldi cihana. bu dünyada olmasa bile öbür dünyada. Ancak ölüm nedeni olarak gösterilen hastalık. yaptıkları kötülüğün cezasını eninde sonunda görürler. öfkelerini üzerine çeker. sanki hak ettiği cezanın biran önce uygulanmasını ister gibi daha büyük suçlar işler.kendisine takdir edilen yaşam süresinin dolmasıdır .

1 yatırılmalıdır. olumlu sonuç alınır . eğer çıkar kaygısı ile yalan söyler. Nitelikli tohumdan güzel ve bol ürün alındığı bilinen bir şey. benzer şekilde . bir işin bitirilmesi için birinin yanına söz götürmekle görevli kimse. içer..Ekmeden biçilmez Verim alınmak isteniyorsa mutlaka emek ve çaba harcanmalı. 2.Çünkü kısa bir süre sonra bunları asıl sahibine iade etmek zorunda kalacaktır . Bunun gibi nitelikli . giyinir ve oturursun. sana kimse karışamaz.insan. götürdüğü sözler ne kadar kötü de olsa. doğruyu eğri diye gösterirsen toplumu ayakta tutan .Eğri otur. Birine iyilik yapıp fedakârlık göster ki.karşılığını alabilesin . istediğin gibi yer. Ancak toplumu ilgilendiren konularda doğru konuşmalı. . para .Elçiye zeval olmaz İki taraf arasında uzlaşma sağlanması. nitelikli araç ve gereçle iyi iş yapılır. yalandan kaçınmalısın.Eğreti ata (el atına) binen tez iner Başkasının malına. yetkisine ve gücüne güvenerek iş yapan yarı yolda kalır.Ek tohumun hasını. çekme yiyecek yasını Bir işten sağlıklı bir sonuç almak istiyorsan onu sağlam temel üzerine oturt. doğru söyle Yalnızca seni ilgilendiren konularda özgür sayılabilirsin.güven duygusunu sarsmış olursun . bu .

bir yandan da sıkıntıların ortadan kalkmasını.kurulmuştur. insanın da birtakım ihtiyaçlarını karşılaması.Bu bakımdan cezalandırılamaz . değirmen yel ile Nasıl ki bir değirmenin dönüp buğdayı öğütebilmesi için rüzgâra ihtiyacı varsa. .sözlerden sorumlu tutulamaz. Bu bakımdan birinin derdine çare bulacak kimseler olayla ne kadar ilgilenseler de .El el ile. .El elin eşeğini türkü çağırarak arar Hiç kimse. işlerini görebilmesi için diğer insanlara ihtiyacı vardır. başkasının içine düştüğü derdi tam anlamıyla kavrayamaz. Bu görevlerin yapılması bir yandan düzeni sağlar. iki el de yüzü Toplu yaşama biçimi herkese bir görev yükler.kimse bu işi benden daha iyi yapamaz” dememelidir . Çünkü üzücü olaylar sadece ilgili kimseleri kederlendirir. kendisinden üstün olan bir başkasının da olabileceğini bilmeli. Çünkü o sözleri söyleyen değil sadece iletendir. onlara acı verir. Dolayısıyla karşılıklı yardımlaşma esasına dayalı bu görev iyilikleri çoğaltır. insan tek başına bütün işleri yürütemez ve başarıya ulaşamaz . Çünkü toplum hayatı yardımlaşma esası üzerine .toplumu güçlü kılar .keyiflerini bozmazlar. derinden acı duyarak işe girişmezler. acele etmezler . “hiç .El eli yıkar.El elden üstündür Bir kimse.

halk . Ama acı sözlerin gönülde açtığı yara kolay kolay iyi olmaz.yarardan çok zarar getirir . kötülük etmemeli. asıl güç halktadır.yöneticilerden her zaman ağır basar ..Her en imkânlar geri alınıp iş yarıda kalabilir.El ile gelen düğün bayram Bir topluluğun hep birlikte uğradığı bir sıkıntıya yakınmasız katlanılır. bey mi Baştakiler ne kadar güçlü görünürlerse görünsünler. bunun için tuzaklar kuran kimse.El için kuyu kazan. başarısız olabiliriz ?El mi yaman.(El yarası onulur (geçer.Emanete hıyanet olmaz Bize güvenerek korumamız altına bırakılan şeylere el uzatmamalı. iyi olur) dil yarası onulmaz (iyi olmaz Silâh. . herkesin sıkıntı içinde olduğu düşünülür . taş ve sopa ile açılan yara çabuk iyi olur. hiç kimsenin yaptığı kötülük yanına kalmaz.insanın sadece kendisi değil. çünkü . haince davranmamalıyız. ona . bıçak. Böyle bir davranış ne dinimiz İslâm`a. kurduğu tuzağa önce kendisi düşer.tazelenir ve kişiyi üzer . ne .El kazanı ile aş kaynamaz Başkasının hazırladığı imkânları kendi hesabımıza kullanarak iş yapamayız. Çünkü hatırlandığı her an acı . evvelâ kendi düşer Başkasının kötülüğünü düşünen.

de örf ve âdetlerimize yakışır. namuslu. cömert olan insanlar gördükleri iyiliği unutmazlar.Erkek arslan dişisinden kuvvet alır Toplum hayatında kadınların yeri ve görevi asla küçümsenemez. Bize düşen onların güvenine lâyık olmak ve .Er olan ekmeğini taştan çıkarır Çalışkan. alın teri . bunun karşılığını .emaneti titizlikle korumaktır . Bu desteğe kavuşanların başarıları daha da artar . Yiyip içmek. gücüne ve kendine güvenen kişi aç kalmaz.Erteye kalan. her zorluğa katlanır.Emek olmadan yemek olmaz Özenle ve çok çalışmadan bir şey kazanıp meydana getiremeyiz.mutlaka bir gün öderler . arkaya kalır .duyarlar.dökerek kazanmamız şarttır . harcamak ve kısacası yaşayabilmek için haksız bir yolla değil. rızkını . başkasına muhtaç olmamak için en zor işlerde bile çalışır.Er ekmeği er kursağında kalmaz Mert.arayıp bulur . Bu bakımdan erkekler daima arkalarında güçlü bir kadının desteğine ihtiyaç .

erken davranmayan fırsatı . bilgisi olmayan. Kısa zaman içinde gerçek kişiliğini. Çünkü birbirlerini yeterince denememişler.Eski dost düşman olmaz. birbirlerine duydukları güveni içinde oldukları zamana kadar taşıyabilmişlerdir. sıkıntılara ve acılara birlikte göğüs gerip tavırlarını tam olarak ortaya koyamamışlardır. üzerine fazla düşülüp titrenen şeye çoklukla bir zarar gelir.Eşeğe altın semer vursalar.kaçırdığı için o şeyden fayda temin edemez . Öte yandan yeni dostlar arasında ise böyle bir dostluktan söz edilemez. Bu bakımdan kimi ufak tefek meseleler yüzünden birbirlerine düşman olamazlar. Bu bakımdan bir şey . Çünkü dostluğu yaşatabilmeyi başaran eski dostlar pek çok sıkıntılı.Esirgenen göze çöp batar Titizlikle korunmak istenen. Geç kalan. yenisinden vefa gelmez Temeli çok eskiye dayanan ve devam eden dostluklar sağlamdır. hangi mevkiye geçerse geçsin. sırasını geçiren.üzerinde gereğinden fazla. eşek yine eşektir Hiçbir yeteneği. Kolay kolay bozulmaz. başka bir zamana bırakılmamalıdır. Yoksa başarılı bir sonuç alınamaz. bayağı ve kötü . Dolayısıyla dostluğu oluşturacak güven bağı henüz . aşırı ölçüde durulup titrememelidir .oluşmamıştır . Bunu önlemek insanın elinde değildir. acı ve tatlı günleri birlikte paylaşmışlar. kavrayıştan ve faziletten yoksun kimse. ne kadar yetki ve mal sahibi olursa olsun değerli ve saygın kılınamaz.Bir iş zamanında yapılmalı.

Eğer ona buna açar. küçümser. Karı-koca. anlamsız bulup hiçler. tanesini bırakır Kavrayışsız. güzellik ve inceliğin farkına .Etle tırnak arasına girilmez Ortaya çıkan aile anlaşmazlıklarında bir yanı tutmak doğru değildir. ana-baba ile evlâtlar birbirine çok yakın insanlardır. şundan bundan fikir almaya çalışırsak her kafadan bir ses çıkar.unsurlarla değiştirmek mümkün değildir . işin içinden çıkmamız da güçleşir . zarar gördüğümüz işe bir daha bulaşmamalı. sonra da tevekkül etmeli. bilgisiz.Eşeğini sağlam kazığa bağla.olduğunu tavır ve davranışlarıyla belli eden bu gibi kimselerin aslını kimi .Eşeğin kuyruğunu kalabalıkta kesme.ters öneriler kafamızı karıştırır. kaba ve zevksiz kimseler bir şeyin gerçek değerini bilemez. yani o konuda yüce Allah`a güvenmelidir . başımıza gelen felâketlerden ders almalı. kimi uzun. birbirine . suyunu içer. kimi kısa der Kimi işlerimiz vardır ki onları yalnız yapmamız daha uygundur.Eşek hoşaftan ne anlar. Bunlar kimi zaman . sonra Allah`a ısmarla Akıl insan içindir.almalı.Eşek bile bir düştüğü yere bir daha düşmez İçine düştüğümüz kötü durumlardan.varamaz . hata yapmaktan geri . İnsan önce aklını kullanarak işlerinin iyi yürümesi için tedbir .durup kendimizi korumalıyız .

ev almadan önce.incelemek her zaman yarar sağlayacaktır . temiz. Bu sebeple geleceğe dönük hesaplarımızda bu gerçeği daima göz önünde .bulundurmalıyız .görür . gürültülere ve anlaşmazlıklara yol açar.Evi ev eden avrat.Evdeki hesap çarşıya uymaz Bir iş. öbür dünyada mutlaka . Bunu sağlayan da kadındır. cezasını çoklukla bu dünyada çeker. yurdu şen eden devlet Mutluluk havası ancak düzenli.davranıştır . Bunu fırsat bilip onların aralarını açmaya çalışmak yanlış. Bu bakımdan.birbirlerine darılıp küsebilirler. hesaplar ve plânların çoklukla hayat gerçeklerine aykırı düştüğünü uygulamada açıkça görürüz. yanlış olduğu kadar da faydasız bir . Dolayısıyla yakınlarında oturan komşularının ilişkiler açısından önemi büyüktür. yaptığı kötülük hiç kimsenin yanına kalmaz. güzel ve ekonomik açıdan rahat bir evde eser. komşuların nasıl insanlar olduklarını öğrenmek. Bu dünyada görmese bile. Kötü komşular ile yan yana yaşamak oldukça zordur. ancak bu durum gelip geçicidir. tertipli ve nazik . . Kavgalara. bir sorun hakkında önceden yapılan tasarılar.Ev alma komşu al İnsanlar bir arada yaşarlar. Eğer kadın becerikli.Etme bulma dünyası Şurası muhakkak ki.

verimsiz maldan bol ürün beklenemez . hain ve kendi çıkarlarını düşünen insanlarsa. bir iş göstermiştir. hem kendinin. bunların ülke . ağır başlı olmalı. İyi kişiler ortadan çekilirse. köylü köyünde gerek Yaşanan sosyal hayat bir düzeni kurarken.Evli evinde. Sağlam karakter li bir insanı hiçbir etken . ya da görev den ayrılması. JORNEİLLE .kaçınmalıyız Dedikodu.Değerli bir şeyden her zaman iyi verim alınmaz Değerli kişiler. zamanla gelişir. Dolayısıyla herkes buna uymalı.insanını mutlu etmesi düşünülemez . Eğer devletin başında bulunanlar beceriksiz. hem de toplumun rahatını ve düzenini bu şekilde sağlamayı görev bilmelidir. içinde yaşanılan yurdu şen eden de devlettir. kişilere de toplumda uygun bir yer.bir şey kaybetmezler Değerli kişiler. Aksine . kötü düşünceli kişilerin işine yarar. soylu şeyler. Kısa zamanda beliren kişilikler gerçek değer . ne kadar hırpalansalar.kalır Değerli. değişikliğe uğrasalar da özlerindeki değeri yitirmezler.taşımayanlardır Değerli veya mevki sahibi kişilerin ölümü. varlıklar en kötü koşullarda bile erdem¬lerinden kalitelerinden . Benzer bir şekilde.değilse.Değersiz kişiden yararlı iş. zalim. dedikodu¬ları dinlemekten .yozlaştıramaz . yuva yaşanılır bir yer olmaktan çıkar.basit ruhlu insanların eğlencesidir. meydan kötülere .bir hareket huzursuzluğa ve kargaşalığa yol açar Davranışlarımızda ölçülü.

aklın babası .Değersiz bir şey yoktur. Yöneticileri becereksiz olan .dıştan görünüşe bakarak karar verenler aldanırlar . SCHİLLER Dış görünüş aldatıcı olabilir. orada kendimizin gerçek yankısını görürüz. THOMAS FULLER Deneyimsiz ve yeterince ustalık kazanmamış kişiye iş yaptıran bir kimse.Değersiz ve görmemiş kişiler rastlantı sonucu layık ol¬madıkları duruma .Doğada herkesin bir hissesi vardın Allah her yaratığın rızkınıda birlikte yaratır Doğru düşündüğüne inanan yanlış fikirlerle savaşmak zorunda kalır.her saat nice kalpler öğütür. Doğru insanların . Ancak. Bir düşman her türlü belâ açmaya yeter Dünya değirmen taşına benzer. GEOTHE Deney. Ama düşman .toplumlarda böyledir Dil . SOKRAT Dünyada var olan her nesnenin kendisine göre bir değe¬ri ve becerisi vardır. Azı çoğu olmaz. . tatsız sonuçlar almaya hazır olmalıdır. belleğin anasıdır.değeri er ya da geç mutlaka bilinir Dostun fazlasından zarar gelmez. MEHMET KAPLAN Doğruluk . bu de¬ğerin dereceleri vardır .acımasızdır. Aksine yararı vardır. ap¬talca böbürlenirler Dehanın ilk ve en büyük şartı hakikati sevmektir. Tüm konularda gerekli in¬celemeyi yapmadan . bir ulusun aynasıdır. insanın kalbinin en gerçek anlatımıdır. kendilerini bir şey sanıp.kavuşurlarsa. Bu aynaya baktığımız zaman . SEYH SADİ Dünyada her şeye değer biçmek mümkündür. KONFÜÇYÜS Doğruluktan ayrılmayana Allah her zaman yardım eder. fakat öğretmenin eserine asla değer biçilemez.

İlk baskısı 1863’de. ilk atasözü kitabıdır.Durub-ı Emsal-i Osmaniye: Milli kütüphanemizin bazı demirbaş yazmalarıyla. ZİYA GÖKALP Duvarda bir gedik açmaya bir taşın eskimesi yeter. usanmazlar . R. Dansın amacı ise. NİHAT ASYA Düzyazı yürümeye. halk şairlerinin (Atasözü destanları) ve divan şairlerinin (Manzume-i durub-ı Emsaliye) gibi denemeleri bir yana bıkarılırsa.sevdikleri.Eğitim. KONFÜÇYÜS Düşünmeden konuşmak. boşuna giden bir çabadır. gerçek anlamıyla. nişan almadan ateş etmeye benzer. kendi dilediklerini yapmaya çalışırlar Eğitim öğrencilere saygıyla başlar. HZ. Yürümenin kendisi dışında bir amacı vardır.fakat yaşamak. VALERY -EEfendisi borç içindeyken uşak halden anlamaz.ALİ Elde ettikleri ile yetinmeyerek çok daha fazlasının pe¬şinde koşanlar. DİGEST Düşünmediğim zaman. Yetiş¬kin insan zor eğitilir Eğri cetvelden doğru çizgi çıkmaz. Bazı insanlar da böyledir. ellerindekini de yitirip daha çok zarara uğ¬rarlar . şiir ise dansa benzetilebilir. A. üçüncü baskısı da – Ebüzziya Tevfik’in katıp karıştırdıklarıyla – 1884’de basılmıştır. EMERSON Eğitim ve zevk düzeyi bakımından yeterli seviyeye ulaş¬mamış kişiler. çocuklara küçük yaşta daha kolay verilir.1800 atasözü vardır Düşüncesiz öğrenme . yaşamadığım zamandır. İkinci baskısı 1870’de. zevk aldıkları şeyleri sık sık yapmaktan. yakınları sıkıntı içindeyken onların hallerinden anlamaz. çok . Aileleri. REMBRANTD Düşünmek ve söylemek kolay.hele basarı ile sonuçlandırmak çok zordur. kendisidir. Bu eserde .

uyumsuzdurlar) kabul edilirler En küçük bir tehlike bile ihmâl edilmemelidir.İhtiyaçlarının giderilmesini yeterli sayarlar . Bir suçlu pek çok insanın başını belaya sokabilir En kudretli insan. en uzak yörelerde yaşayan kuşiaı bîie bir gün avlanabilirler. SENECA En özgür. onbeşi aydınlıktır .yakabilir. en zor.kendisine hakim olandır. büyüye büyüye önüne geçilmez durum alır. Halk arasında üvey analar kötülük sembolü olarak (beyaz elbiseye yamanmış kara bir yama gibi . MONTAİGNE En iyi üvey analık "bile öz annenin yerini tutamaz. karşılıklı olmayan aşktır. başkaldırmaktan vazgeçmenin acıdır. GOETHE En umutsuz durumlarda bile karamsarlığa kapılmamalı¬dır. .Aksi halde hiçbir şey beklemeye yüzü olmaz En büyük acı. sabah erkenden çıkılmalıdır Elinde bol imkanları olan kimse. A. SOMERST MAUGAM En tehlike insanlar yarı deliler ve yarım akıllılardır. NİHAT ASYA En büyük cezaevi. gereksinimlerinden fazlasını istemezler. İnsanlar da böyledir: Hiç ummadığımız zamanda ve yerde. bol verim almak istiyorsa ona çok iyi bakması.Elden geldiğince yolculuğa gece değil. Ayın bile onbeşi karanlıksa.felaketler başımıza ge¬lebilir En sürekli aşk. Her şeyin mutlaka . gereken harcamaları yapması lâzımdır.kısa zamanda yapar Emeksiz verim olmaz.Eldekiyle yetinen kanaatkar kişiler. Bir sigara bütün bir ormanı . köleliği kabul etmenin. cahil bir insanın kafasının içidir. beklemediğimiz . acıtmaz olmuş zincirlerin acısıdır. . Kişi bir maldan gereği gibi ya¬rarlanmak. El verişli ortam bulununca. en uzun za¬man alabilecek işleri bile .bir çıkar yolu vardır.

kadınlar da erkeklerin son aşkı olmak isterler. geçimini sağlamakta güçlük çekmesi utanılacak bir durum değildir. Bu bakımdan yoksul olması. İnsan önce kendi işini yapıp düzlüğe çıkmalı.Fakirlik ayıp değil. yalnız aranan kişiyi bulmakta değil. OSCAR WILDE Eskiden "cümle-i hikemiye" ve "kelam-ı kibar" adı altında toplanmış olanları vardır.çalışmamak ve yoksul düşmektir . söküp atmak çok güçtür. kişilik aramalıdırlar. Bir erkek. daha sonra . ahlâkî yönü varlıkla belirlenemez.1 derece sakıncalıdır. ŞAHABETTİN Evlilikte başarı. EFLATUN Erkekler. Veciz sözleri "Tiryaki Sözleri" .bilmelidir Erkekler. Asıl utanılacak durum ve davranış.adı altında bir kitapta biraraya getirmiştir Eskimiş fikirler paslanmış çivilere benzer.En verimli yağmur alın teridir. evlenecekleri kadınlarda para değil. kadınların ilk aşkı. C. iyiyi elde etme gücüdür. Tanzimat'tan sonraki Türk edebiyatında doğrudan doğruya vezize türünde yazan ilk sanatçı Cenap Şahabettin'dir.Fare (sıçan) deliğe sığmamış. SAHABETTİN Erdem . FOSTER WOOD -F. tembellik ayıp İnsanın kusur ve eksiği. gücü varken tembellik edip . bir de kuyruğuna (kıçına) kabak bağlamış Yapamayacağı kadar ağır bir iş varken başka bir iş daha yüklenmek son . C. aynı zamanda aranan kişi olmaktadır. para için bir kadınla evlenirse her gün kapı mandalı gibi başına kakılacağım .

Hiç umulmadık bir günde ona gerek duyulabilir. hangi işe el atarsa atsın. zengin . 2.çok olmasının kimseye bir zararı da yoktur . Kendisi sığıntı durumunda .iken yanına bir kişi daha almak yanlış ve tutarsız bir davranıştır .Gafile kelâm. nafile kelâm . Onun eline geçen imkânlar da öyle çok değildir. ne de etrafına bir yararı. o hâlde bir işe yaramalıdır insan.başkalarının yükünü omuzlamayı düşünmelidir. Ayrıca malın . bir kârı dokunmayan ve ona buna yük olan kişinin .Çünkü insanın karşısına çok seyrek çıkar . bunun için.gibi kazanamaz. Ne kendisine.Faydasız baş mezara yaraşır Mademki yaşıyor.yaşaması ile ölmesi arasında bir fark yoktur .Fukaranın tavuğu tek tek yumurtlar Yoksulun şansı hemen hemen hiç gülmez. İmkânları sınırlıdır. . Umduğundan fazla kazandığı görülmemiştir -G- .Fazla (artık) mal göz çıkarmaz O an için ihtiyaç duyulmayan mal.Fırsat her vakit ele geçmez Ele geçirilen imkân veya durumdan en iyi biçimde yararlanmak gereklidir. ne kadar ve ne türden olursa olsun elden çıkarılmamalıdır.

olmaz .Çevresindeki gerçekleri görmeyen. zavallı. ne kadar merhametsiz ve acımasız olursa olsun.1 yakışık alan bir şey değildir. kendiliğinden gelen konuğu kabul etmeyip geri çevirmek doğru bir davranış . bildiği gibi hareket eder. herkesin içinde öyle uluorta dolaşamazlar .vereceklerinden çekinerek.Allah onları korur. Gelenek ve göreneklerimize göre. O. Yüce . kanunsuz yollarla çıkar sağlamayı iş edinen kimseleri.Gâvurun ekmeğini yiyen.Gelene git denilmez Kendiliğinden gelen güzel bir şeyi. kimin hizmetinde ise. söz getirip götüren kimselerin varlığı korkutur. Dolayısıyla ona söylenecek . gâvurun kılıcını çalar Kişi geçimini kimden sağlıyorsa. yoksul ve güçsüz kişiye yüce Allah yardım eder. faydayı geri çevirmek doğru olan ve .her söz boşa gider . onun istediklerini yerine getirir . bilgisiz.Garip kuşun yuvasını Allah yapar Kimsesiz. dalgın kimseye ne söylense kâr etmez. 2. Dolayısıyla bunlar yakayı ele . gözetir ve mal sahibi yapar . Hiç ummadıkları bir yerden kendilerine yardım eli uzanır ve darda kalmazlar.yanında olur. ne kadar fikirleri uyuşmazsa uyuşmasın onun . sezmeyen.Gammaz olmasa tilki pazarda gezer Gizli-saklı.

gençliğin ve gençlik . çalışamadığı dönemde ona ihtiyaç duyacaktır. güç bir duruma düşüp de ortalık iyice karışınca kimileri kendi başlarının çaresine bakarlar.(Gençlikte para kazan (taş taşı). kocalıkta kur kazan (ye aşı Gençlik. Elinde olduğu .(Gençliğin kıymeti ihtiyarlıkta bilinir (anlaşılır İnsanın gençliği göz açıp kapayıncaya kadardır. İnsan işte bu dönemde çalışıp para biriktirmeli. insanın en verimli çağıdır. İşte o an.(Gelen gidene rahmet okutur (Gelen gideni aratır Bir işe veya göreve sonradan gelen.günlerinin ne denli kıymetli olduğunu anlar . Ne olup bittiği pek anlaşılamadan geçip gider.ulaşırlar . Çünkü ihtiyarlayıp gücünü yitirdiği. Ancak iş işten de geçmiştir.(Gidilmeyen yer senin değildir (olmaz .için de rahat yaşayacak ve sıkıntı çekmeden gün geçirecektir . Dolayısıyla beğenmediğimiz o eskiyi bize aratır . o çok iyiydi” dedirttiği olur .Gemisini kurtaran kaptan Tehlikeli.ve “keşke o gitmeseydi. Çünkü bunları yapacak ne gücü ne de zamanı vardır. yapılacak pek çok şeyin varolduğunu fark eder. Bunlar ne yapıp yapıp kurtulur ve iyi sonuca . orada daha önce çalışandan daha başarısız ve geçimsiz olabilir. İnsan ihtiyarlayınca şöyle düşünür. mal-mülk sahibi olmalıdır. Güç ve enerji doludur..

istek.Gönül bir sırça saraydır. çabucak incinip kırılır ve gücenir. düşünüş. denize kapak olmaz Öyle işler vardır ki. Dolayısıyla kaba ve sert hareketler karşısında fazla dayanamaz. Dolayısıyla bu tür işlerle uğraşmak. gerçekleştirilmesi mümkün değildir. insanın gücünü ve imkânlarını aşar. Bu sebeple yola çıkacak kişi bunu . Hayatın bu durumu insanı etkiler. Bu kaynak insanı yeterince nazik ve içli kılar.doludur. Dolayısıyla insanın bir günü diğerine uymaz. üzgün.Göğe direk.kapılmak boşunadır . sevgi.düşünmeli ve yakınları ile helâllaşmalıdır . mutsuz ve bezgindir . Kırılan bir gönlü kolay kolay onarmak ve eski hâline getirmek de oldukça . kendisinden yararlanamadığımız yer bizim olsa ne olur? Bizim dediğimiz yer. gelip de görmemek (bulmamak) var Bulunduğu yerden uzaklara gidecek kimsenin geri dönmemesi. bu yolda hayallere .yararlandığımız yer olmalıdır . İnsan bazen iyimser.Gönlün yazı var.Gidip de gelmemek.Ulaşıp yanına varamadığımız. neşeli. kırılırsa yapılmaz Gönül. döndüğünde de bıraktıklarını bulamaması mümkündür. anma ve hatır gibi kalpte var sayılan duygu kaynağıdır. neşesiz. umutlu ve mutluluk . bazen de kötümser. kışı var Hayat inişli çıkışlıdır. elimizde bizzat tutup kendisinden .

fikir ve inanç birliğidir. Biri öteki için ne düşünüyor ve ne hissediyorsa. İnsanlara zor kullanarak yaptırılan işlerden verim alınamaz. ya baş İstenmeden. işlerden umulabilinir .(Gönülden gönüle (kalpten kalbe) yol vardır.Gönül ferman dinlemez Ne denli engel.benzer bir şekilde kötü ve hayırsız bir sonuç verir . Benzer şekilde içten gelen bir heves ve şevkle yapılmayan işten de hayır gelmez. bulantı ve kusma yapma). Dolayısıyla bu insanların gönüllerinde de bir duygu birliği vardır. zevk alınarak yapılan.(hayır gelmez İçten gelen bir istekle kılınmayan namazın kabul olunacağı her zaman şüphe götürür. ya karın ağrıtır. Çünkü insanın gönlüne söz geçirmesi oldukça zordur Gönülsüz namaz göğe (göklere) ağmaz (Gönülsüz davara giden köpekten . (Kalp kalbe karşıdır İnsanları bir araya getiren huy. ne denli yasak konursa konsun gönül sevdiğinden asla . . ötekide beriki için benzer şeyi düşünür ve . zorla yenen yemek insana nasıl dokunup zarar verirse (sindirim sistemini bozma. alışkanlık. .hisseder . zorla ve istenmeden yapılan iş de .güçtür. Öyleyse etrafımızdaki insanlarla olan ilişkilerimizde dikkatli olmalı.gönül kırmaktan kaçınmalıyız .Verim ancak sevilerek. zevk.vazgeçmez.Gönülsüz yenen aş.

Benzer şekilde bir zayıf noktasını bulup sağlamlaştıranlar.(Gön yufka yerinden delinir. yavaş yavaş da o kimseyi unutur . sevdiği kimseyle sıkça görüşüp sevgisini ve muhabbetini tazeleme imkânı bulamaz.mümkünse vermek gerekir. Düşman bu zayıf noktayı bulup yararlanmasını bilirse yenilgiyi kolay tattırır.ve güçlerini artırmış olurlar ?Görenedir görene.Görünen köy kılavuz istemez Apaçık ortaya çıkan belli gerçekler karşısında duraksamak.yapmaya kalkışmak yersizdir . . gönülden de ırak olur Ayrı düşenlerin arasındaki sevgi de zamanla azalır. Görmesini bilmeyen.Gözden ırak olan. düşmanlarının zafer yolunu kapatmış . dayanma ya da çökmede oldukça önemlidir. başkalarında bulunmayan yiyecek ya da imrenilecek bir şeyden gören kimselere de . elde de yeterince bulunan. durum ve konunun zayıf ve çürük bir yanı vardır. olay. Çünkü insan. (İp inceldiği yerden kopar Hemen her iş. köre nedir köre ne Bir şeye karşı takınılacak sağlıklı tavır. Bu yanın bilinmesi. ayrıcı bir açıklama . Çünkü göz görünce gönülde o şeyi arzu eder .onun için hiçbir şeyin anlamı olamaz .. onu görmeye ve anlamını kavramaya bağlıdır. Dolayısıyla .Gören gözün hakkı vardır Kendisinden faydalanılan. yeterli bir kavrayışa da ulaşamaz.Dolayısıyla ilgi bağı kopar.

Gözü tanede olan kuşun ayağı tuzaktan kurtulamaz Gözü bir türlü doymayan. sevdiği kimse veya sevdiği iş yüzünden başına gelecek sıkıntılara ses çıkarmadan katlanır. fedakârlıkta bulunmak zorundadır .edip katlanmamız oldukça güçtür .durumdan ötürü. Bilir ki. gün olur senin de başına gelir. sürekli çıkarını düşünen. Onun her zaman gördüğümüz acısına da tahammül . senin başkalarının kötü hâline gülmen de onları incitir.. acısına daha kolay dayanabiliriz.Gülü seven dikenine katlanır Seven kişi. başına .göğüs germek. sevdiğini elde etmek için birçok güçlüğe . Ama yakınımızda bulunan ve her gün gördüğümüz kimseyle ilgilenmeden edemeyiz. onun peşinde koşan ve bu uğurda her türlü işe kalkışan kimse. Başına gelen felâkete başkalarının gülmesi seni nasıl incitirse.Gülme komşuna. O hâlde birilerinin başına gelen kötü . gelir başına Birinin başına gelen kötü bir durum. Çünkü bizden uzakta yaşayan sevdiğimiz bir kimseyle istesek de ilgilenemeyiz.türlü belâlar gelir . onlarla sakın alay etme . Dolayısıyla görüşmekten umudumuzu keser ve ayrılığa katlanırız. yakasını tehlikelerden kurtaramaz.Göz görmeyince gönül katlanır Yakınımızda bulunmayanların özlemine.

. yalan dolanla değiştirmeye yeltenmek mümkün değildir. Bu bakımdan insan varlığına. Görülüyor ki güneşli evde .Güneş girmeyen eve doktor girer Güneşin insan sağlığı açısından önemi tartışma götürmez. Güneşin girmediği yerlerde mikropların daha çabuk çoğaldığı.hastalık olmaz . gizlemeye çalışmak.Gün doğmadan neler doğar Yüce Allah`tan başka kimse yarının ne getireceğini bilemez. saman doldurur postuna Dost sandığı birtakım kimseler. Üstelik bunu. Bu bakımdan herkesi dost sanma ve onlara inanma . Beklenmedik bir sırada umut verici durumlarla da .Güvenme dostuna. sağlığın da baş koruyuculuğunu yapar.Güneş balçıkla sıvanmaz Açıkça meydana çıkmış.Güvenme varlığa.Buna güç yetirecek insan yoktur . çıkarları söz konusu olduğunda sana kolaylıkla kötülük edebilirler. zenginliğine güven duyarak öyle olur olmaz işlere . hemen herkesin bildiği gerçeği inkâr etmek. senin onlara duyduğun güvenden .yararlanarak yaparlar. Kimde ne zaman. . ne kadar duracağı belli olmaz. güneş yüzü görmeyen insanların da daha çabuk soluklaştığı bilinen gerçeklerdendir. düşersin darlığa Varlık gelip geçicidir.karşılaşma imkânı vardır . Güneş birçok hastalığa iyi gelirken. Yarın birçok değişikliklere gebedir.

gerçekten iyi sonuç alınıp amaca ulaşılamaz .Hak deyince akan sular durur Bir meselenin çözümünde. dede dede olmaz gitmekle tekkeye Bir işte asıl olan iyi niyet. darda ?kalmayacağını kim söyleyebilir . . sınırı ve yetkisi vardır. yola getirilirler .verilen kararı kabul eder .Haddini bilmeyene bildirirler Hemen herkesin toplumda belli bir konumu. har vurup harman savurmamalı. yoksul düşmeyeceğini. sürekli aksayan. Bulunduğu durumu söz ve davranışlarıyla aşanlar sert bir karşılık görürler. Böyle yapılırsa .işin olumlu sonuçlanacağı pek düşünülemez H . Bunlar olmadan bir işi görünüşte ve şeklen yapmakla o iş gerçekten yapılmış olmaz. samimiyet ve içtenliktir.Güzün gelişi yazdan bellidir Başlangıç ve gidişat bir işin nasıl sonuçlanacağı konusunda aşağı yukarı bir fikir verir. Gelecekte işlerinin kötüye gitmeyeceğini. herkes .cezalandırılırlar. aksiliklerden bir türlü kurtulamayan .Hacı hacı olmaz gitmekle Mekke`ye. doğru yol tutulur. İyi başlamayan.kalkışmamalı. tutumlu davranmalıdır. hakkaniyet gözetilirse hiç kimse bir şey söyleyemez. bir anlaşmazlıkta adaletli ve tarafsızca davranılır.

(Hamala semeri yük değildir (olmaz İnsana kendi işi ağır gelmez. Suçlunun cezalandırılması.Hamama giren terler .Hak gelince. bunun da hesabı kuşkusuz sorulur. çiğnemeye kalkışanlar. Dolayısıyla bir anlaşmazlık sırasında doğrudan ve gerçekten yana olunur. Çünkü üstlendiği iş ve sorumluluk yaşadığı . ya da öbür dünyada kendisine verilir.hayatın tabiî bir sonucudur . insaflı ve adaletli hüküm verilirse.. adalet. Yüce Allah`ın emri. doğru. doğru .içindedirler . Kişinin hakkı olan şey ya bu dünyada. inkâr edenler büyük bir aldanış . hakkıyla hakkının verilmesi bu dünyada veya öbür . bâtıl zâil oldu” âyetinden yola çıkılarak oluşturulan bu atasözünde.ve gerçeğin karşısında olan zalimler çekip gitmek zorunda kalırlar . batıl gider Kur`anıkerim`deki “Hak geldi. “bâtıl” ise doğru ve gerçeğin karşıtıdır.Hak yerini bulur Haksızlık er veya geç ortaya çıkar. “Hak”. Hakkı hor görenler. insaf ve haklı kazanç hiçbir şekilde yok edilemez.Hak yerde kalmaz Gerçek. hükmü anlamındadır.dünyada mutlaka gerçekleşir .

Çünkü bu işin durumunu. günaha girebilir.Hastalık sağlık bizim (insan) için Sağlıklı bir insan organizmasında birtakım değişikliklerin ortaya çıkmasıyla fizyolojik görevlerin aksaması. Her insan bilerek ya da bilmeyerek yanılıp yanlışlığa düşebilir. Hele bu işler acemi kimselere hiç bırakılamaz.hastalığa yakalanırsa da bunu büyütmemeli insan . ne de yarar getirir. Ağır. emeksiz ve haksız olarak bir şeye el atıp sahip olmak haramdır. Bu çeşit kazanç insana ne tat verir. hayrını . hasta olmamak için önceden tedbir almalı. sıkıntılarını ve masraflarını göze almalıdır.Hatasız kul olmaz Hiçbir insan tam değildir. Kişi o şeyden gereği gibi faydalanamaz. Bu sebeple. sorumluluğunu kendi isteğiyle kabul .(Haramın temeli olmaz (Haramdan şifa olmaz Yüce Yaratıcı`nın yasak ettiği yollardan. geldiği gibi çabuk gider. o işin güçlüklerini.Bir işe girişen kimse. suç işleyebilir.göremez .Harman dövmek keçinin işi değil Hemen her işin bir yapılma biçimi ve ustası vardır.işlerden iyi sonuç almak isteyenler. önemi büyük işleri öyle herkes yapamaz.etmiştir . Bu tür . Kusurları bakımından insanlara fazla . her halükârda . işlerini mutlaka ehline vermelidirler . dolayısıyla sağlığın bozulması son derece tabiîdir.

yüklenmek doğru değildir. Önemli olan insanların hatalarını yüzüne vurmak .değil, hatalarını azaltmada onlara yardımcı olmaktır

.(Hay`dan gelen, Hu`ya gider (Selden gelen, suya gider Sözün gerçek anlamında “Hay” ve “Hû” Allah demektir. Yani Allah`tan gelen, yine Allah`a gider anlamındadır bu söz. Ancak halk arasında mecazî bir anlam kazanmıştır. Kolay ve emeksiz kazanılan şeyler elden kolay çıkar. Elde kalıcı .olanlar, emek sarf edip alın teri dökerek kazanılan şeylerdir

.Hayır dile komşuna, hayır gele başına Kim başkaları için iyi niyet besler, iyilik diler, hayır isterse, başkaları da onun için aynı şeyleri düşünür. Kural o ki, iyilik ve kötülük karşılıklıdır. İyilik isteyen .iyilik bulur, kötülük isteyen de kötülük

Hayvanlar koklaşa koklaşa, insanlar söyleşe söyleşe ( konuşa konuşa) .anlaşır İnsanlar konuşarak birbirlerini daha iyi anlarlar. Çünkü konuşma, anlaşma yollarının başında gelir. İnsanlar duygu ve düşüncelerini konuşarak karşı .tarafa aktarırlar, tartışırlar ve birbirlerini tanımaya çalışırlar

.Hayvan yularından, insan ikrarından tutulur Yular, bir hayvanın idare edilmesinde oldukça önemlidir. Bir yere döndürülmesi, çekilip götürülmesi, bir yere bağlanıp tutulması yular vasıtasıyla olur. Bir insanı ise sözü (ikrarı) bağlar. Verdiği sözden dönen kimse, itibarını

da yitirmiş sayılır. İhbarını düşünen kimse sözünden caymaz. Eğer cayarsa, .bu kendisine hatırlatılır; sözünün istikametine yönelmesi istenir

.Hayvanı yardan düşüren bir tutam ottur “.Bk. “Deveyi yardan uçuran bir tutam ottur .Hekimden sorma, çekenden sor Bir hastanın ne çektiğini, hekim değil hasta bilir. Çünkü ateş düştüğü yeri yakar. Bunun gibi bir derde düşenin, bir felâkete uğrayanın, sıkıntılar içinde kıvrananın çektiği çileyi, ancak kendisi bilir, çare sunan, çözüm yolu .gösterenler değil

.Hekimsiz, hâkimsiz yerde oturma Sağlığımızı yitirdiğimiz, hastalandığımız zaman kapısını çalacağımız tek kişi hekimdir. Haksızlığa uğradığımız, can ve mal emniyetini kaybettiğimiz yerde başvuracağımız kişi de hâkimdir. Bu önemli iki kişinin bulanmadığı yerde .oturmak son derece sakıncalıdır

.Her ağacın meyvesi olmaz Etrafımızda yaşayan insanların dış görünüşlerine bakarak onlardan bir verim beklenmemelidir. Dıştan bize verimli gibi görünen nice insanın yararsız .olduğu, onlardan bir fayda gelmediği çok görülmüştür

.Her ağaçtan kaşık olmaz

Kimi nesne, iş ya da durumun kendine has bir özelliği vardır. Bu bakımdan özelliği bulunan bir şey için herhangi bir malzeme, madde veya kimse .kullanılamaz. Görünüşe aldanmamalı, uygun olan seçilmelidir

.Her çok azdan olur Çoğun temelinde az yatar. Önce az olanlar, birike birike çoğu meydana getirmiştir. Bu bakımdan azlar önemsiz görülüp atılmamalı, aksine sabırla bir .arada tutulup biriktirilmelidir

.Her damardan kan alınmaz İnsanların yapıları birbirine uymaz. Kimi iyi, kimi kötü huyludur. Kimi yardımsever, kimi bencildir. Bu sebeple herkesten yardım istenmez, istense de yardım gelmez. Şu hâlde insan kimden yardım isteyeceğini belirlerken .dikkatli olmalı, her önüne gelenden yardım istememelidir

.Her deliğe elini sokma, ya yılan çıkar ya çıyan Hiç kimse içyüzünü iyi bilmediği, yeterince incelemediği, hakkında bilgi sahibi olmadığı, denemediği bir işi yapmaya kalkışmamalıdır. Yoksa kendini .tehlikeye, altından kalkamayacağı zararlı sonuçlara atmış olabilir

.Her Firavun`un bir Musa`sı olur Her zalimden toplumu kurtaracak, zalime yaptıklarının hesabını soracak bir .kurtarıcı mutlaka çıkacaktır

.Her horoz kendi çöplüğünde öter

Herkes ancak kendi çevresinde bir değer taşır, kuvvet bulur ve sözünü geçirebilir. Çünkü asıl yeri orasıdır, bağlıları çevresindedir, orada güvence .altındadır, orada rahat etmektedir

.Her inişin bir yokuşu vardır Hayatın akışında hiçbir durum olduğu gibi kalmaz. Olumlu, olumsuzu, iyi, kötüyü, yükselme, alçalmayı; başarı, başarısızlığı kovalar. Bunun tersi de kaçınılmazdır. Bu bakımdan işleri bozulan, başarısızlığa uğrayan kimse ¡.üzülmemeli; kötü durumunun devamlı olmadığını bilmeli, umut var olmalıdır

.Her işin başı sağlık İnsanın yapacağı her şey vücut sağlığına bağlıdır. Sağlıklı olmayan kimse hiçbir iş yapamaz. Bir iş yapamayan, başarılı olamayan kimse de yaşadığı .hayattan bir tat almaz; mutlu olamaz

.Her kaşığın kısmeti bir olmaz Her insanın talihi, kaderi bir değildir. Bu bakımdan kazançlarının farklı olması da doğaldır. Bir işte kişiler aynı çabayı gösterseler, aynı emeği verseler de biri .diğerinden daha az kazanır. Çünkü kısmeti o kadardır

.Herkes bildiğini okur İnsanlar çoklukla kendi akıllarını beğenirler. Dolayısıyla başkaları ne derse desin, onların düşüncelerine uymaktansa kendi düşüncelerine göre iş .yapmayı daha uygun bulurlar

.Herkesin arşınına göre bez vermezler Genel kurallar herkesin istek ve ihtiyacına göre bozulamaz. Dolayısıyla bir durumun ölçülerimize göre gerçekleşmesini beklemek doğru değildir. İstenen .ölçüde değil, gerektiği oranda yarar sağlanacağı bilinmeli

.Herkesin ettiği yoluna gelir Bir kimse başkasına nasıl davranıyorsa, başkaları da ona öylece karşılık .verirler. İyilik eden iyilik, kötülük eden de kötülük görür

.Herkesin tenceresi kapalı kaynar Kimsenin durumu, içinde bulunduğu yaşayış şartları başkalarınca gereği gibi .bilinemez

.Herkesin yorulduğu yere han yapılmaz Bir yerde, bir düzende herkesin uymak zorunda olduğu genel kurallar vardır. .Bunlar kişinin dileği doğrultusunda değiştirilemez

.Herkes kaşık yapar ama sapını ortaya getiremez Herkes bir iş yapar ama istenildiği kadar güzel ve kusursuz biçimde yapıp da .ortaya çıkaramaz. Bunu becerenlerin sayısı da bir hayli azdır

.Herkes ne ederse kendine eder Kişi çevresine nasıl davranırsa, çevresi de ona benzer şekilde davranır. İyilik eden iyilikle, kötülük eden kötülükle karşılaşır. Kişi, muhatap olduğu .davranışların sorumlusudur

.Her koyun kendi bacağından asılır Herkes kendi davranışlarından sorumludur. Herkes kendi hatasının cezasını .kendi çeker. Hiç kimse başkasının yaptığı bir hatadan ötürü hesap vermez

.Her kuşun eti yenmez Herkes zorbalığa boyun eğmez. Bu zorbalığa karşı gelecekler de vardır. .1 Öyleleri çıkar ki, seni alt eder, pişman bile olursun. 2. Kimi işlerin altından kalkmamız mümkündür. Ama öyle işler de vardır ki, asla başaramayacağımız işlerdir. Öyle görünüşe aldanıp da o işin altına girmeyelim. Yoksa hiç .ummadığımız bir zarar görebiliriz

.Her şeyin bir vakti var, horoz bile vaktinde öter Bir işten olumlu sonuç bekleniyorsa zamanında yapılmalıdır. Çünkü gerekli şartlar ve elverişli ortam o zamandadır. Bu bakımdan bir işi zamanından evvel yapmaya kalkışmak ne kadar zararlıysa, sonraya bırakmak da o kadar .zararlıdır. Bir işte acelecilik kadar, geç kalmışlık da başarısızlığa neden olur

.(Her şeyin yenisi, dostun eskisi (makbuldür Sürekli kullanılan eşya yıpranır, eskir, gözden düşer, gittikçe de insana sıkıntı verir, yenisini aratır. Ancak dostluk böyle değildir. Dostluk eskidikçe güç ve değer kazanır. Çünkü birçok hatıralar birlikte yaşanmış, birlikte birçok imtihandan geçilmiş, bağlar gittikçe sağlamlaşmıştır. Eski dostluk içten olduğu için aranır, yeni dostluklar ise henüz gönüllerde kökleşmediği için pek makbul .değildir

.Her yiğidin bir yoğurt yiyişi vardır Herkesin kendine özgü bir çalışma yöntemi, bir iş yapma biçimi vardır. Çünkü .kişilikleri, bilgileri, yetenekleri, yöntemleri ve yolları birbirinden farklıdır

.Her yiğidin gönlünde bir arslan yatar Herkesin kendine göre yüksek bir emeli vardır. Hoşlandığı, sevdiği, kavuşmak .istediği bu emeli devamlı gönlünde taşır, onun özlemiyle yaşar

.Her zaman gemicinin istediği rüzgâr esmez Gerçekleştirmek istediğiniz bir iş için uygun şartları dilediğiniz anda bulmanız mümkün değildir. Çünkü olaylar dileğimize göre oluşmaz. Bu bakımdan fırsat .elimize geçtiğinde ondan hemen yararlanma yoluna gitmeliyiz

.Her ziyan bir öğüttür Bilerek ya da bilmeyerek uğradığı her zarar kişiye ders olur. Kendisini bu duruma düşüren yanlış hareketi bulur, aynısını tekrarlamayarak doğabilecek .başka zararlardan kendisini korur

Hesapsız kasap, ya bıçak kırar ya masat (Hesabını bilmeyen kasap, ne satır .(bırakır, ne masat Alacağını ve borcunu bilmeyen, gelirini giderini işine göre ayarlamayan kişi, .1 elinde avucunda bulunanı da kaybeder; zarara uğrar. 2. Önlemini iyi almadan, ne yapıp edeceğini iyi düşünmede, bir iş girişiminde bulunan kişi, başarıya .ulaşamaz; o iş için gerekli olan imkânları da yitirir

.Hırsızlık bir ekmekten, kahpelik bir öpmekten Hırsızlığın büyüğü küçüğü olmaz. Kişi bir ekmek de çalsa hırsız olur, yavaş yavaş da hırsızlığı meslek edinir. Kahpelik de benzer şekilde oluşur. Bugün bir öpücük verip de bunu önemsemeyen kız ya da kadın, yarın sokaklara düşer. Dolayısıyla bir öpücük bir namus kirletmeye ve kahpeliğe kapı aralamaya .yeter

.Hiddetle kalkan nedâmetle oturur Öfkeyle, kızgınlıkla hareket eden kişi ne yaptığını pek bilmez; sağı solu incitir, kırar. Kısa bir zaman sonra etrafa ve kendisine verdiği zararı anlar ve pişman .olur. Ne var ki iş işten geçmiştir bir kere

Hocanın (imamın) dediğini yap (söylediğini dinle), arkasından gitme (yaptığını .(yapma Bir din görevlisinin anlattıkları dinin buyruklarıdır. Ancak insan beşerdir, şaşar. O da hatalı, kusurlu olabilir; hatta bile bile yanlış da yapabilir, söyledikleriyle yaptıkları birbiriyle çelişebilir. Bu bakımdan dikkatli ol; bu gibi yanlış yola .sapmışların peşinden, onlar dinin buyruklarını anlatıyorlar diye sakın gitme

.Hocanın (öğretmenin) vurduğu yerde gül biter Öğretmen ne yaptığını bilen adamdır. Eğer bir öğrenciye vurmayı gerekli görmüşse, bunu mutlaka eğitmek amacıyla yapmıştır. Sakın ola ki, bu tavrından ötürü ona darılıp gücenmeyiniz. Tam tersine onun bu tavrından ötürü sevininiz. Çünkü onun vurduğu yerde meydana gelen kızarıklık,

öğrencinin yarın yapacağı yanlışlıklardan, edineceği kötü alışkanlıklardan .kurtuluşunun bir işareti olarak görülmelidir

.Horoz ölür, gözü çöplükte kalır Yaşanılmış, erişilmiş, alışılmış bir durum veya makam yitirildikten sonra, yine o durum veya makamda gözü kalır insanın. Kişinin bu tutkusu ihtiyarlık, hatta .ölüm hâlinde bile devam eder

.Horozu çok olan köyde sabah geç olur Karışanı çok olan işlerden güç sonuç alınır. Çünkü her kafadan bir ses çıkar, herkes başka bir yol seçer, işin nasıl yapılacağı konusunda kesin karar .verilemez. Dolayısıyla böyle bir işi sonuca ulaştırmak da oldukça güç olur

.Huy canın altındadır “.Bk. “Can çıkmayınca huy çıkmaz

.Huylu huyundan vazgeçmez Doğuştan gelen özellikler kolay kolay değiştirilemez. Bunun için ne kadar uğraşılsa boştur. Çünkü, o huy biçimi, kişinin karakterinin ayrılmaz bir parçası .olmuştur. Bunun için onu kolay kolay söküp atamaz Fakirlik istenmeyen bir durumdur. Kimse fakir olmak istemez. Fakirlerden .herkes kaçmaya çalışır Faydalı eser veren, verimli, erdemli, bilgili insan, alçak gönüllü olur, kimseye .tepeden bakmaz Felaket içinde karar verebilmek yarı kurtuluştur. PASTALOZZI

BİSMARK Gençliğin parlak lügatinde başarısızlık diye bir kelime yoktur.bırakır. SHAKESPEARE Felaketlerin üstünde dimdik oturan insan soylu ve cesurdur.Canı yanan kişi de sonunu düşünmeden ağzına geleni söyler Geçmişi hatırlayamayanlar. Eşiniz iyi çıkarsa mutlu. E.ayrı olması normaldir Geçim sıkıntısı çekeri bir kişi. ÇALIŞ. kötü günleri düşünmeyen.idam dan sonraki affa benzer. .haksızlıkların cezasız kalmasıdır.Felâket kimlerin başına gelirse onları yakar. SOKRAT Gençliğe üç öğüdüm vardır: ÇALIŞ.SANTAYANA Geleceğini. Birbirlerine çok yakın olan kar¬deşlerin bile ayrı hayatları olduğu için kazançlarının da . BULWER LYTTON Gençlik. G. kazandığını har¬cayan kişi. EFLATUN -GGeç kalan teselli. kötü çıkarsa benim gibi filozof olursunuz. SHAKESPARE Geçim konusunda kimse kimseye yük olmamalıdır En yakınlarımızın bile kazançlarına güvenmemeli. ÇALIŞ.LENAU . W. kendi başı¬mızın çaresine bakmalıyız.onu bir kere daha yaşamak zorunda kalırlar.rüzgarların savurduğu gül yapraklarının arkasından koşar. yaşamını sürdürmek için her türlü yolu dener. kötü duruma düşmekten kurtulamaz Gençken bilgi ağacını dikmezsek . sürekli bir acı içinde .kazanamayacağı günlerde acıklı. . Başkalarının acıması üzülmesi yüzeyseldir Felaket. dost sayısını sıfıra indirir. CHESTERFİELD Gençler! Muhakkak evlenin. N. kavurur.ihtiyarlığımızda gölgesinde barınacak ağacımız olmayacaktır. NAPOLCON Fenalıkların ilki ve en büyüğü.

yapmak daha faydalıdır Gerekli olmadıkça vara yoğa devlet işlerine. denenerek öğrenilen bilgidir. gerek diğer işlerde gereken şeyleri hazırlamaz tedbirli .evdekiler de o şeyin özlemini çe¬kerler Gerçeğin dağlarına umutsuzlukla çıkılmaz. zamanı gelince başkalarınınkine hevesleniriz Gerekli koşulları yerine getirmeden. Önemli olan . daha kolay atlatır.değeri ancak o yok olduktan sonra anlaşılır. resmi yer¬lere karışmamalı. girip . GOLTI Gerçek bilgi . ARİSTO Gerçek dost olan baba dostları.gizliliği kalmaz. kendi evlerini.çıkmamalıdır . Olmayan bir şeyin belirtisi . iki gövdede yaşayan bir ruhtur. İyi ve .kişinin ihtiyarlık yıllarını bolluk ve ra¬hatlık içinde geçirmesidir Genellikle ticaret adamlan. DESCARTES Gerçek bir arkadaş . babadan kalan miras kadaı değerlidirler. Söylenirse o şeyin . Yararsız çok iş yapmaktansa. işleri kolaylaştırmaz. tersine zorlaştırır Gizli kalması istenen bir şey kimseye söylenmemelidir. NİETZSCHE Gerçek arkadaşlık sıhhat gibidir.Gereksiz yere acele etmek.olmazsak. . Eğer bir olay varsa onun az da olsa belirtileri. sattıkları şeyden yoksun bırakırlar. az yapıp öz .kötü günlerimizde yanımızda olurlar Gerçekte olmayan bir şeyin kolay kolay belirtisi hisse¬dilmez. Dilden dile dolaşarak herkese yayılır . yaparak .de yoktur Gerek yolculukta. az zamanda pek çok iş yapılabilir. söy¬lentileri vardır.Gençlikte sıkıntılara daha kolay dayanılır. sonuçtaki verimi düşünmeden.

en yakınlarına bile yardım edecek durumda .kavramını bilmeyecek.İnsanın yüzünden hüzün ve keder kışını defeder. kendisi kadar güçlü başka bir şeyle etki¬siz bırakılır Güçlü kişi ile yüzyüze bulundukları zaman ağızlarını açmayan kimseler. gece karanlığa razı demektir. VİCTOR HUGO Gündüz kandilini hazırlamayan . Bu nedenle ondan daha kolay sağla¬yabilen değil. aradaki güçsüzler za¬rar görür Güçlü kişilerin sadece korkutucu sözleri bile güçsüzleri korkutup sindirmeye yeter . ŞAHABETTİN Güzel bir şey onu isteyen ve elde edecek gibi görünen herkesin eline geçmez. o . Bir bakıma kısmeti olan elde eder Güzel bir yaşayış sürmek isteyen kişi.Güçsüz kimseyi ezmek yiğitlik değildir Güçsüz kişi değil başkasına. hır¬palamak. C.Güçlü kişilerin mücadelelerinde. .gittikten sonra aleyhinde atıp tutarlar .gerekli kaynaklara sahip olmak için elin¬den geleni yapmalıdır .güzel ruhlar içinde ıstırap gerektir.yararlanır. bu yaşayışın yü¬küne razı olmalı. yenmek .kolaydır Gülmek bir güneştir. CENAP ŞAHABETTİN Güzel bedenler için zevk.Güçlü bir şey. eline geçirebilen kişi . OSCAR WILDE Güzel bir kıyafet iyi bir tavsiye mektubudur.değildir. Kendi ihtiyaçlarını gidermek bile ona zor gelir Güçsüz ve koruyucusuz kişiyi buyruk altına almak.Gizli şeyleri çocuğun yanında konuşmak doğru değidir. Çünkü çocuk gizlilik . konuyu başkalarının yanında söyleyiverecektir Görünüşü iyi olan ama aslında kötü olan şeylerin veya .

gülümseme ile onun kılıncıdır. aldanma. sonunda . ne varsa doğrudadır .uygun olan bir kişi sahip olabilir Güzel şeyleri daha da güzelleştirecek şeyler vardır. Tek yönlü . Reklâm yapma¬sa bile en uzak yerden . insanın kafasının. kalbinin birlikte çalıştığı şeylerdir. (C. T. TEVFİK FİKRET Hak'kını aramayana. düş kurmakla güzel so¬nuç elde edilemez.isteklerle.istekliler çıkar Güzel sanatlar.Reade Güzellik müthiş bir kudret. iyi hisset . (Perronius (Güzellik müthiş bir kudret.çoğu zaman kusurları gizleyen bir örtüdür.gülümseme ise onun kılıcıdır. NAPOLEON Hak beklediğin bir yola yalnızda olsan gideceksin. Onu herkes elde etmek ister. patronlara çalışanlar. BACON Güzel şeyin isteklisi çok olur. FİKRET Güzel fakat küçük bir belirti ile doyurucu sonuç alına¬maz. An¬cak bunları . .bekçisiz kaleye benzer. CHARLES REACK Güzellik.gerçekleştirmek paraya dayanır Güzel sözler söylemekle. doğruluk şaşar sanma. BALZAC -HHafızasız baş.Haklı olduğumuz her konuda hakkımızı aramalıyız Haksızlık ve zorbalık eden yöneticilere. Ancak durumu .Güzel düşün . sesini yükseltmeyene kimse getirip hakkını vermez. uğraşlarla istediğimiz mutluluğa ulaşamayız Güzel malı olanın alıcı kaygısı yoktur. Önemli olan sonuca ulaşmak için gereklidir (Güzellik ile akıl nâdiren birarada bulunurlar.başkaldır .

gözünü dört açmazsan çok zorlu¬klarla karşılaşır. herkese isteğine gö¬re verir. LİNCOLN Hayat Tanrının bize sunduğu bir armağandır. davranışlarını tartarsan. Gerçekte bunun sebebi şudur: Çok harcamak isteyen . O halde hayatta kötülüklerle karşılaşmadan gözümüzü açmalı. çok isteyene çok. onu değerlendirme biçimimiz ise bizim yaratıcıya sunduğumuz armağandır. BACON Hata yapmaktan korkan insan . ağır başlı olursan değerin artar Haset. yaşamakla anlaşılır. Az isteyen ise az çalışır .bazı kusurların örtüleceğine inanılır Halk arasındaki inanışa göre Tanrı. kötüyü ayırmalıyız . . LEO BUSCAGLİE Hayat yaşla değil.bunu elde etmek için çok çalışır.iyiyi. Böylesi kişile¬re ne kadar uğraşsanız da söz anlatamazsınız Hayatta en güzel şey insanın kendi kendisine yetmesidir. kendisine önderlik edecek kişinin çevresinde top¬lanır Hangi işte olursa olsun aşırılığa gitmemeli. Maddi ve manevi olarak en yakınımız bile olsa başkala¬rına muhtaç olmak çok zordur.kimseyi en yakınına bi¬le muhtaç etmesin Hayatta uyanık olmaz.Hazıra konmaya alışmış kişiler her zaman bu yolu izle¬meye çalışırlar Hedefi olmayan gemiye hiçbir rüzgar yardım etmez. insanların duyguları içinde en can sıkıcı ve devamlı olanıdır.Halk arasında fazla zayıflık hoş karşılanmaz. Biraz ki¬lo almakla vücuttaki . aldatılırsın.gördüğü ölçüde kalınmalıdır . Az isteyene az. inanışları boş şeylere . görgüsü kıttır.Hareketlerini. ANDRE-GIDE Hayatı tanıtacak en basit bilgileri bile öğrenememiş kimseyle anlaşmak güçtür.Halk. Allah . MONTAİGNE . "karar" de¬nilen herkesin uygun .dayanır. hiçbir şey yapamaz. Cahil insanın dünyası dardır.

Her canlının gelişmesini sağlayan. yöntemi vardır. unutulmaz eserler bırakmak .daha verimlidir . Aksi halde yapılacak işten . Halkın yöne¬timinde de yöneticilerin önemi büyüktür Her şey karlışıklıdır. bağ. elinde yoksa başkasına ne .Her şeyin az fakat öz olanı makbuldür Her şeyin başlangıcı küçüktür. VICTOR HUGO .gerekir Her işin yapılacağı uygun zaman ve koşullar vardır.verimli olmasını sağlar. İlgili yöntemler . İnsan bir şey kazanmamışsa. temelin yıkılmasıyla olur . çalışanların . gücünü anıran şey¬ler farklıdır Her insan ölümlüdür. Önemli olan öldükten sonra ismi mizı yaşatmak. Bunun için de topluma fayda¬lı olmak. Yamaçta daha bol ürün verir. fazla suyu sevmez. Örneğin. iyi anılmaktır. Sulak yerde bulunan tarla ise. .Düzenin bozulması. kendisi için en uygun ortamda daha verimli olur. Allah'tır Her şey. sanata kendi damgasını vurur.Hepimiz kahkahalarımızı göz yaşlarımızla ödüyoruz. CİCERO Her şeyin temeli önemlidir.kullanılmazsa başarıya ulaşılmaz Her kademedeki yöneticinin yetenekli çalışkan olması toplumun. .istenmeyen bir durumu önlemeye yaradığı zaman değer kazanır Her büyük sanatçı. PEYAMİ SAFA Her aracın yerine göre önemi vardır. Önemsiz gibi gö¬rünen bir araç.verebilir? Karşılık almaya ihtiyacı olma¬dan verebilen tek varlık. . Ayrıntıların değişmesiyle düzen bozulmaz.beklenen sonuç alınamaz Her işin yapılışının kendisine özgü aracı gereci.

.bulunur Herkesin belli bir işte. kendisine yakışan. bunun gizli kalacağını .Herşey. mutsuzluk da varlık da yokluk da . sıkıntıya dayanılır. Hamurun mayası yine kendisindendir. sağlam hastalanır.uygun ayrı ayrı davranışta bululurlar . verimli bir iş yapmak istiyorsak.Herkes.engellemeye çalışmak boşunadır Herkesin içinde bulunduğu duruma göre bir sıkıntısı vardır. O halde kusursuz. O işin özüne uygun olan en iyi araç gereç ve mal¬zemeyi kullanmamız gerekir.üstünde ilgi ve iş beklerse hayal kırıklığına uğrar . Kişiler durumlarına . genç yaşlanır .inanmalıdır . uygun yerde ve işte. Hasta iyileşir. değerinin .yapılan işlerden iyi sonuç alınmaz Hiç bir şey olduğu gibi kalmaz.Herkes işine yarayan şeyi benimser Herkes kendi kapasitesini ve toplum içindeki yerini bilmelidir. ortada bulunan şeye herkes ba¬kar. işinin gereği neyse onu . Tanrının eskisinden da¬ha iyi imkanlara kavuşturacağına . Mutluluk da.. Bakılmasını .değişebilir. durumuna uygun yöntemlerle korunur Hiç bir bakıcı annenin yerini tutamaz. açlığa dayanılmaz Herkes insanlığı değiştirmeyi düşünür ama hiç kimse önce kendini değiştirmeyi düşünmez. uzmanlığı vardır.sanmamalıdır Herkesin gözü önünde.yapmalıdır Herkesin dikkatini çekecek iş yapan kimse. Derme çatma araçlarla . Kişi. TOLSTOY .Her sıkıntının sonunda mutlaka bir aydınlık vardır. Kişi.Her türlü acıya. Bu nedenle umutsuzluğa düşmemelidir.

halkın bu yargısını kolay kolay düzeltemez. züppelik etme ki sana büyüğümüz di¬ye saygı göstersinler Huy kişiliğin bir parçasıdır. N. HZ.RICHARD NASH . insanlar sözlerin etkisi altında kalırlar. ele geçince hayalde olduğu kadar güzel kalmaz. İyiye yöneleceği varsa da yönelemez. Kişi ile birlikte doğar. ölünceye kadar sürüp gider. . Her canlının iyi huylarının yanında.kollarında bir çocuk tutan anne kadar çekici ve birkaç çocuk arasındaki bir anne kadar saygıya layık değildir. kötü huyları da vardır. Başkasından gelecek .Kimse onu değiştiremez -İİhtiyaç duyacağımız şeyleri ilişki kuracağımız kişiler sağlamayacak durumda .iseler. yardımına güvenme. Bize çok bağ¬lı olan kişiler bile zaman zaman bizi . bir büyü hesabı.Hoppalık hafiflik.Hiç bir şeye tam anlamıyla güvenilmez. GOETHE Hiçbir işinde kimsenin desteğine. Kişileri devamlı telkin altında . Önce kendine ve kendi gücüne güvenmeli Hiçbir miras doğruluk kadar zengin değildir. onlara güvenmeden kendimiz sağlamalı.bulundurmak doğru değildir İlim öyle bir şeydir ki sen ona tüm gücünü vermedikçe o sana yarısını bile vermez. kötü olmasa bile.yardım sürekli olmaz. EBU YUSUF . Adı kötüye çıkan bir kişi.incitebilirler Hiç kimse başarı merdivenine elleri cebinde tırmanmamıştır. MUHAMMED iki söz. tedbirimizi almalıyız İki günü eşit olan ziyandadır. KETH MOORHEAD Hiçbir insan. SHAKESPEARE Hiçbir şey. J.

(Eschenbach İnsan gerektiğinde başkaları için fedakârlık yapar ama bunun sınırı kendi yararıdır.ama eğitimle yasar.J.sağlığına özen göstermelidir .zincire vurulmuş olarak bile doğsa. Önemli olan so¬rup öğrenerek eksiklikleri kapatmaktır. beklenmedik güçlüklerle . SCHILLER . ihtiyarlığında anlar.ibadetle geçen bin geceden hayırlıdır. yaşadım diye hayat defterine kaydetmemelidir.yine hürdür. isteklerinde azmedenler. vücudunu yıpratmamalıdır.öğüdü yeterli ve etkili olur . . MUHAMMED İmkânsızlıklar ve türlü nedenler öğrenmeyi sınırlayabi¬lir. CERVANTES (İnsan gençliğinde öğrenir. hatta yakınlaıının çıkarıyla kendi çıkan çatışınca .İnatçı kişiler. çok kızmış birini yatıştırmak için akıllı ve sözü dinlenir tek bir kişinin .İnsan dâima olanaklarına ve bütçesine göre hareket et¬melidir İnsan eğitimle doğmaz.karşılaşabilir İnsan hür olarak yaratılmış. ROUSSEAU İnsan canının değerini bilmeli. sorunla. Kendine iyi bakmalı. Bunun gibi. olmayacak gibi görünen işlere çare bulur . düşünmek . gülmediği günü .İlimle geçen bir gece. mutlaka istedikleri şeyi elde ederler İnsan . . SOKRATES İnsan . Kişinin birtakım noksanlıkları olabilir.Sorup öğrenmeden yapmaya kalkışmak yanlışlıklara sebep olabilir İnanışa göre "cin tuttu" denilen kişiyi iyi etmek için bir muska yeter. inanmak için dünyaya gelmiştir.fedakârlık şöyle dursun ben¬cil olur. kendi çıkarını öne çıkarır İnsan hayatta her türlü sıkıntıyla. HZ.İnsan isterse. sevmek . J. Başkasının.

İyi. Çok bildiğini . Zamanla unutur. faydalı hoş bir an geçirmek için okumalıdır.yapamaz İnsan tek başına yaşayamaz. eşi dostu. O. Dostlarını da kendisine uygun olanlardan seçmeli¬dir. Kişiye en . kötü günlerini çevresiyle paylaşır İnsan.yaşayışa özenmek.İnsan ne "kadar çok şey bilirse bilsin. OLİVER GOİTMİDH İnsan. Kimseden yardım beklememeli. olur olmaz her konuda konuşur ve kuşkusuz yanılır İnsan ne kadar akıllı olursa olsun öğrendiklerinin tümü¬nü aklında tutamaz. Konuşup görüşmek. elindeki en yakın olanaklardan yarar¬lanarak düzenler İnsan zaman öldürmek için değil . kendi durumuna çevresine uygun bir yaşayış sürmelidir. dert¬leşmek.hayatının dörtte üçünü yapamayacağı şeylerle geçirir.şeyi Tanrı bildiğine göre kuldan sak¬lamak anlamsız olur insan. önemli işler yapabilir.sanan kişi. DIDEROT . Durumumuzun çok üstünde bir . birlikte bir iş . ya da çok altında bir yaşayış sürmek bize zarar verir İnsan. işlediği suçtan dolayı önce tanrıya ve vicdanına karşı sorumludur. bilmediği şey da¬ha çoktur.yapmak için daima bir başkasına muh¬taçtır İnsan yalnızca kendisine güvenmeli. Her . gerekli araçlar olma¬dıkça kusursuz iş . Oysaki yazıya geçirilen bilgiler yüzyıllar boyunca unutulmaz.J..Oluşturulan kitaplar¬dan da herkes okuyarak faydalanır İnsan ne kadar çok okursa o kadar çok yükselebileceğini bilmelidir. .yakınlarının bile yardım etmediği zamanlar olur .İnsan yaşayışını. yakınları ile varlığını gösterir. akrabası. . BANGS İnsan ne kadar usta olursa olsun.

sayan kimse. Bu durum mevsimlerin oluşumuna benzer.Bazen derdinin farkında bile olmazlar İnsanın dostu yoktur. farklılıklar oluşur. NAPOLEON (İnsanın en büyük düşmanı. En yakınlan bile onun derdinin inceliğine inemezler. GOETHE İnsanlar birbirlerinden etkilenirler. meslek gibi. .. ço¬cuklar eşit şartlarda yetiştikleri halde her yönden . sürekli aynı kararda devam etmez.olmadığı halde ısına ısına yaz yada soğuya soğuya kış olduğu gibi İnsanlar fiziksel. yetenek ve başarı yönünden eşit değildir. Günlerin birbirinden farkı . Gücü. Başkasının başına gelen can acıtıcı şeyi olağan . Gerekirse birlikte tartışarak .doğrulan aramak gerekir İnsanlar birbirleri içindir .saadetin dostu vardır. Birbirlerine baka ba¬ka iyi ya da kötü olurlar. Çünkü akıl akıldan üstündür. (Çiçero İnsanın kendi canı başkasınınkinden tatlıdır. bizzat kendisidir.eksilmeyip aynı kalan tek varlık. hatta bütün canlıların bencil yanıdır.farklılık gösterirler . Bir işe başlarken bilgisi herkesçe kabul edilen kimsenin düşüncesi alınmalıdır. birbirlerine aittir. durumu .. tüm bilgileri bilmesine olanak yoktur. içindedir. aynı şey kendi ba¬şına gelirse. Bir ailede de böyledir. görevi¬ni kaybedebilir. Bunun sonucu olarak aralarında zenginlik gibi. zenginliği yok olabilir. ruhsal. Bu. bunu olağanüstü sayar İnsanın kendini feth etmesi zaferlerin en büyüğüdür. Sağlığı bozulabilir. EFLATUN İnsanın yaşamı. Gücünü.insanın derdi. Tanrı'dır İnsanın. Mutlaka kendisinden daha iyi bilen çıkar. insa¬nın.

Irmak kenarına çeşme yapılmaz Bir yerde ihtiyacı karşılayan bir şey varsa. Daima güçlerini.İnsanlar her zaman birbirlerine muhtaç olurlar. onun yanına yine aynı ihtiyaca yönelik ve üstelik de daha küçük bir şeyi yapmak gereksizdir.serçenin eti birleşince işe yarar İnsanlar önce para kazanmak için sağlıklarını.gelebilir .Irmaktan geçerken at değiştirilmez Yürütülmekte olan bir işin tam ortasında. GOETHE İnsanların başlarına zaman zaman rüyada görseler inan¬mayacakları olaylar . Bu tür girişimler için en . değişiklik zamanında ve yerinde yapılmalıdır . canını verir ama namusunu kirlettirmez . Yoksa işimizi büsbütün bozup büyük bir zararla karşılaşabiliriz. bir kimsenin başkaları tarafından dokunulmaması.döker. .uygun zaman kollanmalı. ayrıca bu. bir araç-gereç değişikliği girişiminden kaçınılmalıdır.sonra da sağlıklarını kazanmak için paralarını verirler. saygı gösterilmesi gereken iffetidir.Irz insanın kanı pahasıdır Irz. (Ser¬çenin eti çok azdır. Dolayısıyla her şeyden önemlidir. işi tehlikeye düşürebilecek bir yöntem.Isıracak it dişini göstermez . zekalarını birleştirerek iyi şeyler oluştururlar. geri durmak gereklidir . Ancak birkaç (. Bu bakımdan kişi kanını .boşuna bir çabadır.

gizlenmeli ve örtülmelidir .düşüren şeyden artık çekinip korkmaz . Eğer böyle yaparlarsa ibadetleri.İbadet de gizli. bunu gürültü ve patırtısıyla belli eden kimselerden değil.Isırgan ile taharet olmaz Kötü.Islanmışın yağmurdan pervası yoktur Daha önce kötülük görmüş. bize sinsice yaklaşan ve yaklaştığını da belli etmeyen kimselerden . tam tersi utanılacak bir şeydir.çekinmeliyiz.bayağı kişilerin eline geçer.bekleniyor ve zarara uğranmak istemiyorsan uygun araç-gereç seçilmelidir . Bu bakımdan onu da açıktan açığa yapmak insana yakışmaz. Gerçek iman sahipleri ibadetlerini başkaları görsün diye yapmazlar.Kötülük edecek kimse. Dolayısıyla bize açıktan açığa cephe alan. . kendisini bu duruma . kabahat de Yüce Allah`ın buyruklarını yerine getirmek her insana borçtur ve gösterişten uzaktır.Issız eve it buyruk Sahip çıkılmayan.1 . zarara uğramış kimse. ibadet olmaktan çıkar. 2. asıl tehlikeli olan ve bize zararı dokunacak kimseler onlardır . İyi sonuç . bunu daha önceden haber vermez. seviyesiz ve niteliksiz. Her işin aracı farklıdır. onlarca kullanılır ve idare edilirler -İ- . başında bulunulmayan mal ya da iş. . Benzer şekilde kabahat de başkalarına gösterilecek bir şey değil. zararlı kişiden iyilik beklenmez.

çıkması. Hem yerinde konuşabilmek için de dinlemek şarttır. gereksiz ve yanlış sözlerin ağızdan çıkmasına yol açar.İki baş bir kazanda kaynamaz Fikirleri.uygulamanın ne denli uygun olup olmayacağına karar vermeliyiz . Ayrıca konuşan kişiyi de itici yapar. bunun da kavgaya dönüşmesi kaçınılmazdır . eğilimleri ve davranışları birbirinden farklı olan iki kişi belli bir konuda. ondan sonra bunun daha büyüğünü başkalarına . aynı iş üzerinde görevlendirilip çalıştırılamaz. her ikisini .çıkaramazlar . Çünkü .İki at bir kazığa bağlanmaz Kendi başına buyruk. Bunda ısrarlı olmaları. çuvaldızı başkasına batır Hoşlanılmayan bir davranışın en küçüğünü. birbirlerini aldatmak. başkalarından önce kendimizde deneyip etkiyi görmeli. Her an aralarında anlaşmazlığın .İki cambaz bir ipte oynamaz Kurnazlıkta eşit olan iki kimse bir iş üzerinde birlikte çalışamazlar. kimseden izin almaksızın dilediği gibi davranan iki kişi.İğneyi kendine.İki dinle (bin işit) bir söyle Haddinden fazla konuşmak.. çok dinlemelidir.de daha tehlikeli bir duruma iter . saf dışı bırakmak için uğraşırlar. bir iş üzerinde uyuşamazlar. görüş ayrılıkları yüzünden ortaya bir şey . Bu bakımdan az konuşmalı.

nasıl başlanıp nasıl gelişeceği ve nasıl sonuçlanacağı.yapmaya kalkıştıkları işleri sekteye uğratırlar .kurtulur insan . İnsan ancak kendi geçimini sağlayabilecek bir güce sahiptir. bir biç Hangi iş olursa olsun. Çünkü gücü ve dikkati dağıtır. bir işe kalkışmadan önce işin ayrıntıları iyice düşünülmeli. ne alıp ne götüreceği dikkatle hesaplanmalı ve daha .1 gücü kullanan insan. Buna aldırmayanlar çoklukla .İki el bir baş içindir Yüce Allah. başkalarına muhtaç olmadan yaşayabilir. Bu . Başkalarına yardım edecek bir . kuldur şaşar Hiçbir insan hatasız değildir.İki karpuz bir koltuğa sığmaz Kimisi. çenesi düşüklükten de bu şekilde . Bu bakımdan dalgınlıkla.İki ölç. insanları geçimlerini sağlayabilecek bir güçle donatmıştır.durumda değildir .şaşkınlıkla yapılan hatalara hoşgörüyle bakılmalıdır . Bu ise çok zor ve sakıncalıdır.söylenenler ancak bu şekilde kavranır.sonra işe başlanmalıdır . . boyutları gözden geçirilmeli. önemi büyük birkaç işi bir arada yapmaya kalkışır. Çünkü insan zayıf yaratılmıştır. 2.İnsan beşer. Dolayısıyla şaşırıp yanlışlık yapması da kaçınılmazdır.

alışmaları ve o işi öğrenmeleri ise.sürüklerler ..İnsan doğduğu yerde değil. Dolayısıyla herkes gibi o da yaşamak için çabalamaya başlar. hayvan süre süre (alışır Bir işi öğrenmenin en iyi yolu. bazı saf ve iyi niyetli kişileri kurdukları tuzaklarla doğru yoldan saptırıp yanlış yola . Hiç umulmadık bir anda nankörlük edip çıkarı için iyilik . Ne var ki.İnsan yedisinde ne ise. denemekten ve defalarca yapmaktan geçer. kötü ve art niyetli kimi uygunsuz kişiler. orayı yurt edinir .geçimini temin ettiği yerde kalır. hem de alışkanlık kazanırlar. Bunu sürekli yapan insanlar hem tecrübe. o işi görmekten. dolayısıyla o işi kolayca yaparlar. insanın ne zaman ne yapacağı belli olmaz.(İnsan göre göre.gördüğü kimseye bile kötülük yapabilir . insanı doğduğu yerin dışına iter.İnsan insanın (adam adamın) şeytanıdır Çoklukla görülür ki. Çoklukla güven de vermez. o işi tekrar tekrar yapmaları ile sağlanır .İnsanoğlu çiğ süt emmiş Şurası muhakkak ki. Hayvanların bir işe . İnsan da istemeden . yaşadığı hayat şartlarının zorluğu. doyduğu yerde İnsan doğduğu andan itibaren sosyal bir hayatın içine girer. yetmişinde de odur .

Eğer bu beş şarta bir şart daha eklenecek olsaydı.veya kopar .Kişi pek çok özelliğini doğuşuyla birlikte getirir. bir şeyi başkasından . . namaz kılmak. zekât” vermek” İslâm dininin beş temel buyruğudur. Para kazanamayınca da geçim darlığına düşer.İslam`ın şartı beş. oruç tutmak. en çürük noktasından bozulur . nasıl olursa olsun işini ya da sanatını küçük görmemelidir. hacca gitmek. sanatının gereğini yerine getirip para kazanamaz. bir olay ve bir iş en zayıf yerinden.İşine hor bakan (sanatını hor gören) boynuna torba takar Kişi.istemesinde utanılacak bir yan yoktur . . Eğer böyle görürse işinin. altıncısı insaf demişler Kelime-i şahadet getirmek.İsteyenin bir yüzü kara.İş insanın aynasıdır . vermeyenin iki yüzü Birinden bir şey isteyen biraz utanır ama isteği yerine getirmeyen daha çok utanması gerekir. bu mutlaka “insaflı olmak” olurdu. yedi yaşına kadar da çevresinden etkilenerek kimi davranışlar kazanır ve bir huy edinir. ihtiyacı olanın. Darda kalanın.dilencilik yapmaya başlar . Bunun yanı sıra.Edindiği bu huy ihtiyarlasa da kolay kolay değişmez .olmak. Sonunda ona buna avuç açar. Müslümanlar için son derece önemli bir vasıftır . Çünkü insaf sahibi .İp inceldiği yerden kopar Bir durum.

maddî yönden de kazançlı yapar . yüce bir amaç için hizmet yapamazlar . insandaki hantallığı. bayağı ve değersiz kimseler bir göreve veya mevkiye gelip önemi . Bu bakımdan işin istediğin biçimde sonuçlanmadı diye kaygılanıp . ne tedbir alınırsa alınsın.üzülme . savurganlık yapmamak. Ne yapılırsa yapılsın. dişten artar Kazanç ne kadar çok olursa olsun. tutumlu davranılmazsa para biriktirilemez. onu canlı. onun ne .İşten artmaz.İt derisinden post olmaz Ahlâksız. tüketimi kısmakla mümkündür ancak . isteksizliği ve uyuşukluğu söküp atar.Tasarruf.büyük. Çünkü yaptığı o iş. . ulaşacağı sonuca ulaşır.Bir kişi hakkında yargıya varmak.İtin (köpeğin) duası kabul olunsaydı gökten kemik yağardı .(İşleyen demir ışıldar (pas tutmaz Durağan durumdan hareketli duruma geçmek ve çalışmak.kadar sorumlu. Ruhen ve bedenen güçlendirdiği gibi. yetenekli ve verimli .İş olacağına varır Her işin kendine has bir akışı ve sonucu vardır. Bunu değiştirmek mümkün değildir. nasıl bir kişi olduğunu öğrenmek mi istiyorsunuz? O hâlde onun yaptığı işe bakınız.kılar. bilgili ve yetenekli olduğunu açığa çıkarır . o iş.

hatta kavga bile etmek sakıncalıdır . birbirlerine . “Körle yatan şaşı kalkar .yakın ilişki kurmak. iyilere de barınacak yer bulunamazdı.rahatsızlık verip kötülük etmekten mümkün olduğunca kaçınırlar . durumlara karşı çıkılsa da engellenemez.Bk.Eğer art niyetli. aşağılık kişilerin istedikleri yerine gelseydi.İyi dost kara günde belli olur “.Bk.doğru bilinen yolda ilerlemeye devam edilir .İyi evlât babayı vezir. .İtle çuvala girilmez Bilgisiz. bayağı. Bu yüzden birbirlerini anlayışla karşılar. başkalarına kötülük etmeyi kural hâline getiren insanlar birbirlerini gayet iyi tanırlar. kötüsü rezil eder . ahlâksız. Şükür ki . düzenbaz. . tartışmaya girmek.bunların dilekleri yerine gelmemektedir . kervan yürür Gerçekleşmesi doğal olan işlere. taşkın kimselerden uzak dur. Onlarla iş yapmak.İt itin ayağına (kuyruğuna) basmaz Hilebaz.İtle yatan bitle kalkar “. “Dost kara günde belli olur .İt ürür. Bu bakımdan kötü niyetli kimselerin sözlerine ve davranışlarına aldırış etmeden. onlar mutlu olurken dünya kötülüklerle dolar.

herkes yapamaz. yaptığın iyilik boşa çıksa da kıymeti bilinmese de sen iyilik yapmaya devam et.İyiliğe iyilik her kişinin kârı. Önemli olan kötülüğü dokunan birine iyilik edebilmektir ki. Hem . gerekse herhangi bir konuda iki kişi arasında kurulacak sağlıklı bir ilişkide yalnız birinin iyi davranış göstermesi yeterli değildir.İyilik et.İstenilen ve beğenilen nitelikleri taşıyan. Doğal olan bu tavrı hemen herkes gösterebilir. denize at. kayıran. kötülük yapan. sağlıksız. yararlı işlerde bulunan kimse. faziletli ve olgun kimseler başarabilir . bunu . Bunu Yüce Allah görür. Bunu ancak mert. balık bilmezse Hâlik bilir Yaptığın iyiliklerden karşılık bekleme.insanlar da utanç kaynağı olurlar . Günü geldiğinde iyilik .İyilik (muhabbet) iki baştan Gerek iş.de kat kat fazlasıyla . kötülüğe iyilik er kişinin kârı İyilik yapan bir kişiye iyilik yapmak kolaydır. yararlı olup iyilik sunan evlâtlar baba ve anne için övünç kaynağı. yardımcı olan. .İyilik eden iyilik bulur Bir karşılık beklemeden yardım yapan.görenler. Bu davranışından ötürü seni bu dünyada olmasa bile öbür dünyada mutlaka ödüllendirir. bunun karşılığını ona iyilik yaparak öderler . gerek evlilik. hemen herkes tarafından sevilir. yararsız ve şerefsiz .

Ötekinin de iyi davranış sergilemesi zorunludur.edilerek gözde büyütülür .İyi olacak hastanın hekim ayağına gelir Eğer Yüce Allah. bütün bunlar .kimse leke süremez . .rahata kavuşmasını sağlar K . Tek taraflı iyilik bir yere .Kaçanın anası ağlamamış Karşı koyamayacağı bir tehlikeden ve saldırıdan kaçan kişi kazançlı çıkar. temiz.kadardır .Kaçan balık büyük olur Çok önemsiz. dürüst ve namuslu kimseye kimse kara çalamaz.Kalaylı bakır küflenmez Saf. sağlıklı bir vücuda sahip olursa olsun.Ayrıca yakınlarının üzülmesine yol açacak bir olaya da fırsat vermemiş olur . her nedense elden kaçırılan fırsat ah vah . çok küçük de olsa. güzel ve çekici giyim. kötü durumda olan birinin düzelip iyi olmasını murat etmişse. bu vücudu ne kadar iyi. onun şahsiyetine . Onun . adam olmaz Ne kadar güçlü.Kalıp kıyafetle adam. gösterişli. kuşamla donatırsa donatsın. türlü sebepler yaratarak ona hiç ummadığı yerlerden yardım gönderir.

araç ve gereci temin edilmeyen. Kişiyi değerli kılan güzel ahlâkı.Kalp kalbe karşıdır Sevgi karşılıklıdır.kolay yokluk çekmez. kötü haber çabuk duyulur. Birinin hissettiğini diğeri de hisseder.bilgisi ve çalışkanlığıdır . Kötülük ancak iyilik .Kanaat gibi devlet olmaz Elindekinden hoşnut olan.yapılarak ortadan kaldırılabilir . üretkenliği. hatta böyle bir karşılıkta bulunmak işi daha da vahim hâle sokar. .diğeri de düşünür.dayanaklardan yoksun bırakılan iş ya da insandan başarı beklenemez .Kara haber tez duyulur Ölüm veya felâket haberi.hızla yayılır . kanı su ile yurlar Bir kötülük. fazlasını istemeyen.Kanı kanla yumazlar.(Kanatsız kuş uçmaz (olmaz Gerekli şartları sağlanmayan.Karaya sabun. arzu ve isteklerde de birlik mevcuttur . becerisi. deliye öğüt neylesin . onu yeter bulan. ağızdan ağıza geçerek . Bundan ötürü de kolay . kötülük yapılarak düzeltilemez. içinden çıkılmaz yapar. Zevk. alışkanlık. birinin düşündüğünü . sıkıntıya düşmez .kişiyi değerli kılmaz. ihtiras beslemeyen kişi kolay doyuma ulaşır ve mutlu olur. kimi .

yar başında tutmuş . “benim ak-pak evlâdım” demiş Yaptığı iş ne kadar kusurlu. Başkalarının bu konuda ne diyeceği o kadar önemli . yol ve yöntemleri birbirinden farklıdır.Karga yavrusuna bakmış. “Kardeş. kendi yürüyüşünü şaşırmış İnsanlar yetiştikleri çevrenin eğitimini alırlar. gülünç duruma düşerler . beceri ve bilgileri.Karga. dargın olurlarsa olsunlar yine de kötü bir durumda birbirlerine yardım ederler.yitirir. dönmüş yine kucaklamış “.Kartala bir ok değmiş. Kimi akılsız. İnsanlar için de durum aynıdır.Kardeş kardeşi bıçaklamış. o da kendi yeleğinden . kekliği taklit edeyim demiş. anlayışsız. çocuğu ne kadar çirkin olursa olsun. Çünkü onları birbirine . davranışları. özü bozuk olan şeyi düzeltmek hemen hemen imkânsızdır. yar başında tutmuş Kardeşler ne kadar geçimsiz. kardeşi atmış. kişiye bunlar iyi ve güzel görünür. yoldan çıkmış kimseleri de .doğru yola getirmek mümkün değildir . Bu bakımdan görgüleri.bağlayan bir kan bağı vardır ortada . anlaşmaz. bunu beceremedikleri gibi tabiî davranışlarını da . Ancak bunu beceremezler. kavgalı.değildir .Esası.Kardeş kardeşi atmış.Bk. Buna rağmen kimi kişiler özenti hastalığına yakalanırlar ve onu bunu taklit etmeye başlarlar.

(Kâr.zorundadır. ansızın ortaya . .. Ticarete atılan .Kaz gelen yerden tavuk esirgenmez . “dayım attır” demiş Kişi kusurlu yanının açığa çıkmasını istemez.iyi yanıyla görünmeye ve övünmeye gayret eder . hayatta karşılaşacağı en büyük kötülüğü çoklukla en yakınlarından görür . zarar da edilebilir.kimse bunu göze almalı. bunu gizlemeye çalışır.çıkacak kazaya karşı hazırlık yapılmalıdır .Kaynayan kazan kapak tutmaz İçin için gelişen olaylar veya duygular bir yerde patlak verir.Kişi. alış verişe öyle girmelidir .Kazanmayanın kazanı kaynamaz Yiyip içmek. Kazancı olmayan insanın geçinmesi mümkün değildir . Sadece . önüne geçilemez. zararın kardeşidir (ortağıdır Ticarette sadece kâr etmek düşünülemez. geçimini temin etmek isteyen insan çalışıp kazanç sağlamak . Bu bakımdan önceden kimi tedbir alınmalı.kolay kolay yatıştırılamaz .Kaza geliyorum demez Can veya mal kaybına sebep olan kötü olayın ne zaman olacağını kestirmek mümkün değildir.Katıra “baban kim?” demişler.

Kedinin boynuna ciğer asılmaz Kendisine güvenilmeyecek birine bir şey bırakmak. kimi sıkıntılara . Yoksa o şey ya zarar görür.Keçiyi yardan uçuran bir tutam ottur Açgözlü. Unutma ki. kasap yağ derdinde Kötü bir duruma düşmüş.Kazma elin kuyusunu.Kedi uzanamadığı (yetişemediği) ciğere pis (murdar) der . kazarlar kuyunu Sen başkasına kötülük yaparsan. hırslı insanlar küçük bir çıkar için bütün varlığını . hangi yola giderse çocuk da o yola gider .çocuk da onu yapar.durumdan istifade etmeye çalışırlar .Büyük çıkarlar beklenen yer için küçük fedakârlıklar yapılmalı. Anne_baba ne yaparsa .girilmeli ve bundan kaçınılmamalıdır . o da sana kötülük yapacaktır. gözü doymaz.Keçi nereye çıkarsa oğlağı da oraya çıkar Küçükler daima büyüklerini taklit ederler. kimileri de küçük yararlarını düşünürler ve hiç umursamadan bu .değildir.karşılığı vardır. büyük zarara uğramış kimi kimseler acı içinde kıvranırken.Keçi can derdinde.tehlikeye atar . her ne edersen onun karşılığını alırsın . emanet etmek doğru . ya da yok olur . Her şeyin bir . örnek alırlar.

görülür .Kendi düşen ağlamaz Girdiği bir işte kendi zararına kendi sebep olan bir kimsenin yakınmaya hakkı yoktur. başkasına nasıl yardım etsin .O hâlde kötü sonuca da katlanmalıdır . istediği gibi davranmış.söz söyleyenin.Kel ölür sırma saçlı olur. kör ölür badem gözlü olur Önce değersiz bulunan. küçük bir şey veya bir fırsat elimizden çıkıp yok olunca birden kıymet kazanır.Kimileri. geçmeyen para da onu kullananındır . beğenilmeyen bir kimse.Bk. . sahte parayı da kimse kabul etmez. Çünkü bildiğini okumuş. çok istedikleri hâlde elde edemedikleri şeyi hor göstermeye kalkışırlar.Kele. Kendi derdine çare bulamamış. beğenmiyor görünürler. Kötü . köseden yardım gelmez .Kelin ilâcı olsa başına sürer “. kendi işini ?halledememiş ki. Böyle davranmakla asıl yapmak istedikleri . köseden yardım gelmez Yardıma muhtaç olan kişi. kimseyi dinlememiştir. çok önemli ve iyi gibi .şey. ihtiyaç duyduğu şey konusunda kendi dururken başkasına yardım edemez. kalp akçe sahibinindir Kötü sözü kimse kabul etmediği gibi.Kem göz. kendi çaresizliklerinin ortaya koyduğu açığı kapatmaya çalışmaktır . “Kele.

sağlığına zarar verdiği.eder .sokabilir .düşüncelerine eğilim duyar.Kılıç kınını kesmez Ne kadar sert ve öfkeli olursa olsun hiçbir kişi yanındakilere. .Kılavuzu karga olanın burnu boktan kurtulmaz Kişi öncelikle kime danışacağını.vermez .. sert.Kır atın yanında duran ya huyundan ya suyundan Kişi.Kesilen baş yerine konmaz Bir iş yapıldıktan sonra eski durumuna getirilemez. işe yaramaz biri olabilir ve onun başını belâya . kimin peşinden gideceğini iyi bilmelidir. pişman olup olmayacağını iyi düşün taşın ve . toplum içinde saygınlığını yitirdiği gibi işlerini de bozup alt üst . huyunu.ondan sonra harekete geçip geçmeme konusunda karar ver . yakınlarına zarar . Çünkü seçtiği kişi kötü. onun alışkanlıklarına. kiminle arkadaşlık ederse. gidişini kapar . Bu bakımdan bir işe girişmeden. işin nasıl sonuçlanıp sonuçlanmayacağını iyi hesapla. Kendini yıprattığı. ondan etkilenir. bir davranışta bulunmadan önce. sinirli kimsenin zararı kendisinedir.Keskin sirke küpüne (kabına) zarar verir Öfkeli.

kötü işlere bulaşan insanları doğru yola getirmek çok zordur.çok da . hem de eğlenceye düşkün olur ve ileriyi göremez. Çünkü yaşı gereği hem tecrübesiz.geçmiştir . terbiye kurallarını öğretmeyen. ahlâksız bir yola sapan.Kızı gönlüne (keyfine) bırakırsan ya davulcuya varır. Bu gibi . ona ne nasip etmişse ancak ona kavuşur. dizini döver Kızını.kimselerin sonu da iyi değildir . çabalarsa çabalasın alın yazısındaki şeye ulaşır. Bu bakımdan anne baba tarafından denetlenmeli.uyarılmalıdır .Kızını dövmeyen. . .Kırkından sonra azanı teneşir paklar Yaşlandıktan sonra yaşına uymayan davranışlarda bulunan. çocuğunu daha küçük yaşta eğitme yoluna gitmeyen. gerekirse dövmeyen ileride çok pişman olur. kolay kolay bu . bu az da olur.Kırk yıllık Kâni.Kısmetinde ne varsa kaşığına o çıkar Kişi ne kadar çalışırsa çalışsın.yapısından vazgeçip de kötülük edemez . olur mu Yani İyi alışkanlıklar edinmiş ve bunu uzun yıllar sürdürmüş kişi. ancak iş işten .. Yüce Allah. ya zurnacıya Evlenme çağındaki kızı büyükleri uyarmazlarsa uygun olmayan birisiyle evlenir.

Kendine yönelik . kusur kabul etmez. çelişkilerle doludur. yapacağı işte başkasının yardımına güvenirse. Kimileri bolca bulurken. kiminin duası Öyle işler vardır ki. o methe devam eder . tutumunu ve davranışını över. kiminden de dua alınarak yürütülür.Kimi köprü bulamaz geçmeye. Buna bir de insanların nasipleri arasındaki tutarsızlıklar eklenince hayat daha da çekilmez olur.(Kimseden kimseye hayır yok (gelmez İnsan. Gerekli . kimileri hiç bulamaz.. kiminden para. acımasızlık.olan şey dengeyi sağlamaktır .olurlar . hayal kırıklığına uğrar. er veya geç zulme uğrayanların âhını.büyüktür . Bu dünyada para kadar dua da önemlidir. .Kimse ayranım (yoğurdum) ekşi demez Herkes sattığı malı. bedduasını alırlar ve perişan . Canı gönülden yapılan duanın önemi . kendi işini.Kiminin parası. haksızlık ve cefa asla karşılıksız kalmaz. yasaya veya vicdana aykırı olarak başkasını uğrattığı kötü durum. kıyım. Bu da toplumu kargaşaya sürükler. kendi gücüne güvenmelidir .Bu bakımdan bir işe girerken kendine dayanmalı.Kimsenin âhı kimsede kalmaz Güçlü bir kimsenin dine. Zalimler.eleştiriler yapılsa da aldırmaz. kimi su bulamaz içmeye Hayat sıkıntılarla.

kişiye olduğundan daha değerli görünür. Bu bakımdan böylelerinden . Hele insanlar . öte dünyaya inanan insanları pek çok kötülükten uzak tutar. Bir arada yaşama sosyal hayatı. kendini korumak gereklidir . başkasının elindekine imrenir. kendini .birbirlerini çekemiyorlarsa birinin elindeki mal. diğerini sürekli rahatsız eder .Komşu komşunun külüne muhtaçtır Hayat şartları insanları bir arada yaşamaya zorunlu kılmıştır.Kork Allah`tan korkmayandan Allah korkusu. Çünkü en önemsiz . 2. Ama insan yüreğinden Allah korkusunu söküp attı mı. yakınındakine başvurmak zorunda kalmıştır. Dolayısıyla insan her meselesini tek başına halledemez olmuş. sosyal hayat da karşılıklı olarak yardımlaşmayı beraberinde getirmiştir. Bu bakımdan komşular birbirlerine en küçük şey için bile muhtaçtırlar.Koça boynuzu yük değil Kişiye kendisinin ve yakınlarının işini görmek ağır gelmez. güvenlik sistemlerini taşımaktan ve kullanmaktan . Artık onun düşünemeyeceği kötülük yoktur. uzak durmak.1 savunacak araç-gerecini. Çünkü yaptığı kötülüklerin cezasız kalmayacağını bilir ve kolay kolay kötülük yapamaz. her türlü fenalığı eline fırsat geçti mi kolaylıkla yapar.çekinmek.şeyin yokluğu. büyük bir işin aksamasına yol açabilir . Kişi.. şeytanla baş başa kaldı demektir. Çünkü insan nefsi doymak bilmez.Komşunun tavuğu komşuya kaz görünür Başka bir kimsenin malı.geri durmaz. bunlar ona yük değildir .

Köpeğe gem vurma kendisini at sanır .dağlara kaçar.. gizlenir. kalitesi düşük de olsa cevap verecektir .razı olunur. Yapacağı işe karşı verilecek cezadan . her gün ha battım ha batacağım . Bu sebeple korkuyu sürdürmek yerine gelecek tehlikelere karşı önlem alma yoluna gitmek gereklidir.Korku dağları bekletir Korku varlığını her yerde duyurur.1 korkan kimse o işi yapmaktan çekinir. 2. Çünkü bir ihtiyaca. Çünkü sonu pek iyi görülmeyen. Üzüntü. olacak olan olacaktır.önleyemeyecektir .Koyunun bulunmadığı yerde keçiye Abdurrahman Çelebi derler İstenilen nitelikteki şey bulunamayınca onun daha düşük nitelikte olanına da .(Korkulu rüya (düş) görmektense uyanık yatmak yeğdir (hayırlıdır Tehlikeli bir işe girişmektense o işin sağlayacağı kazançtan vazgeçmek daha iyidir.korkusu veren işten insana pek hayır gelmez . korku ise bunu . Cezadan veya zulümden kaçan .Korkunun ecele faydası yoktur Kişi korkmakla kendisine gelecek bir kötülüğü önleyemez. Çünkü gelecek olan gelecek. zor da olsa orada yaşamaya çalışır .

Kendisine iyilik eden. Peki.başlar . Ancak işini gördürdükten sonra bu tavrı birdenbire değişir. Karşısındaki kimse. ne var ne yok hepsini talan eder.nasıl kötülük edecektir? O da nankörce davranıp zarar veremez . kendisini koruyan sahibine saygılı davranır.(Köpeksiz sürüye (köye) kurt dalar (iner Koruyucusuz kalan yere veya ülkeye düşman girer. Eğer elinizdeki yeri ya da ülkeyi iyi koruyup gözetirseniz. ne kadar kötü de olsa onu göklere çıkarır. kişi ne kadar kötü olursa olsun iyilik gördüğü. yardımcı olan kimselere karşı gerekli saygıyı göstermeli.uzanan şefkatli elleri unutmamalıdır .Köpek sahibini ısırmaz Köpek bile kendisini besleyen. köpek bile kendisini besleyen yeri bilir. sanki o övdüğü kimse değildir.Köpek ekmek veren kapıyı tanır Şurası unutulmamalıdır ki. saldırır. . onu över. . lâyık olmadığı hâlde bir makama getirilen kişi.Köprüyü geçinceye kadar ayıya dayı derler Kişi işini gördürünceye kadar yardım beklediği kimseye dil döker. nankörlük etmemeli ve kendisine .Hiçbir değeri olmadığı hâlde kendisine değer verilen. O hâlde insan bunu görmeli ve bunun çok ötesinde olmalıdır. o yerin insanına karşı bunu iyi davranışlarıyla belli eder. geçimini sağladığı yere .düşman sizden uzak durur ve kötü sonlarla karşılaşmazsınız . kendisini gerçekten kıymetli sanıp buna da inanmaya .

. beceriksiz insanların bulunduğu bir yerde. çok az bilgi. .(Körle yatan şaşı kalkar (İtle yatan bitle kalkar Değersiz.Körler memleketinde şaşılar padişah olur Bilgisiz. Eğer komşu kötü huylu biri ise. komşu.Bk.Kötülük her kişinin kârı. iyilik er kişinin kârı “. insanı bir alet-eşya sahibi yapmış olur .yakınında bulunduğu insanlardır . arkadaş. ağu katar-aşına Yakın ilişkide bulunduğun kimselere (aile fertleri. İnsanın yardımlaşacağı insanlardan biri de komşusudur.anlayış ve becerisi bulunan kişiler başa geçip yönetimi ele alırlar . Emanet isteyen de geri çevrildiği için ihtiyaç duyduğu şeyi satın almak zorunda kalır. onları incitip kırma. kötü.Kötü komşu insanı (adamı) hacet sahibi eder İnsanlar en çok birbirlerine yakın olan insanlarla yardımlaşırlar.) iyi davran.Kuşkusuz bu tavır iki yüzlü kimselerin tavrıdır ki namuslu insanlar bundan . mesai arkadaşları vs. ahlâksız kişilerle ilişki kurup arkadaşlık yapanlar ister istemez onlardan etkilenir ve kötü huylar kaparlar..uzaktırlar . Çünkü insanı en çok etkileyen . Eğer böyle yaparsan onlar da . Böylelikle o .Kötü söyleme eşine. “İyiliğe iyilik her kişinin kârı .kötü komşu. kendisinden emanet olarak istenen bir şeyi vermez. anlayışsız.

Bk. Çünkü o anda dikkatler dağılmıştır.selâmete ermişler.Kurt dumanlı havayı sever Kötü niyetli kimseler ortalıktaki karışıklıklardan yararlanma yoluna giderler. “İşimi kendim görürüm de . Onlara en sıkışık anlarında yardım eder.giderler .sapmadan sabrederek yollarına devam etsinler Kurda.ondan” demiş Kendi işini kendisi gören. Dolayısıyla hiç kaygılanıp . sapkınlığı yüzündendir. keyfine bakar . yeter ki o kullar kötü yola .senin hakkında hiç iyi düşünmezler. Doğru yolda giden toplumlar .üzülmez de.Kul sıkışmayınca Hızır yetişmez Sıkıntıda olan. sapanlar ise felâketlerle karşı karşıya kalmışlardır . çünkü işin bütün yükü ve sorumluluğu ona aittir. dara düşen ve kendisine inanan insanları Yüce Allah darda koymaz. sana daha büyük kötülük yapma yoluna . Çünkü Yüce Allah hiçbir kuluna zulüm yapmaz. “Hatasız kul olmaz . Dolayısıyla . başkasına bırakıp yaptırmayan kişinin içi rahattır.Kul azmayınca Hak yazmaz Kişinin başına gelen felâketler hep onun azgınlığı.Kul hatasız (kusursuz) olmaz “. kimin ne yaptığı belli değildir. “Neden boynun (ensen) kalın?” demişler.

Kusursuz dost arayan dostsuz kalır . zalim kimseler kılık-kıyafetlerini. suçsuzların da cezalandırıldığı ve zarara uğratıldığı . bu gücünü-kuvvetini kaybettikten sonra . Bunun gibi her bakımdan güçlü.de huylarını değiştirmezler. yıldıran kişi.kendilerine engel olacak kimselerin bulunmadığı bu ortamı sever ve bu .görülür . Bir işten olumlu sonuç alınmak isteniyorsa. boş sözlerle bir iş yapılamaz.Kurt tüyünü (köyünü) değiştirir. kuvvetli bir kurt ile köpekler kolay kolay başa çıkamazlar. o konuda eylemde bulunmak. huzuru sağlamak için girişilen bir eylem sırasında suç işlemiş kötülerin yanı sıra. kuvvetli iken herkesi korkutan.Kuru lâf karın doyurmaz Anlamsız. huyunu değiştirmez Kötü. aşağılık kimselerin eğlencesi ve oyuncağı hâline gelir . yersiz. yararı dokunan davranışlar . onların bu kötü yapıları devam edip gider . ondan çekinip korkarlar.Kurunun yanında yaş da yanar Bir düzeni kurmak.ortamın oluşmasını istekle beklerler .Kurt kocayınca köpeklere maskara olur Güçlü. tedirgin eden. oturdukları ev ve yerlerini değiştirseler .onun bunun.göstermek gereklidir .

Eksiksiz, noksansız kişi olmaz, hiç kimse mükemmel değildir. Bu sebeple kusursuz dost aramak boşunadır. Arayan da dostsuz kalır. Dost bulmak .istiyorsak, insanları kusurları ile kabullenip sevmeliyiz

.Kuzguna yavrusu güzel (anka) görünür “...Bak. “Karga yavrusuna bakmış

.Küçük suda büyük balık olmaz Yetenekli, büyük kişiler küçük çevrelerde yetişse bile barınıp kalamaz. Bu .1 kişiler kendilerini besleyecek, barındıracak ve olgunlaştıracak daha büyük çevrelere, kültür ortamlarına ihtiyaç duyarlar. 2. Küçük kazançlar, küçük ortamlarda; büyük kazançlar da büyük ortamlarda elde edilir. Sınırlı, küçük bir .ortamda yapılan işten bol kazanç sağlanamaz

.Kürkçünün kürkü olmaz, börkçünün börkü Başkalarının ihtiyaçlarını karşılayan bir meslek dalında çalışıp çabalayan kişi, .kendi ihtiyaçlarını ha bugün, ha yarın diyerek ihmal eder ve savsaklar İs bizden iki fenalığı uzaklaştırır : can sıkıntısı, kötülük. VOLTAİRE İş gerçekleşmeden umutlanıp, oldu gözü ile bakmamalıdır. Her zaman sonucu .almadan sevinmek, kişiyi hayal kırıklığına uğratabilir İşçi veya yönetilen kişi yöneticisinin işten anlayıp, an¬lamadığını, yeterli olup .olmadığını bilir ve çahşmalar'ını ona göre yöneltir İşe yaramayan kötü kişilerin bozulacak yönlen kalma¬dığı için zararlı etkenler .onları etkilemez

İşe yaramayan, karın doyurmayan soyluluk geçersizdir. Soyluluğu ile övünüp çalışmayan bir kişiden, soylu olmayıp da çalışıp kazanan bir kişi daha .üstündür İşin güç kısmı, adam olmak değil, adam kalmaktır. ANDRE MAZERELLES İşin sahibi, işçilerle çalışıp yorulmazsa, işçi var gücüyle işe sarılmaz İşveren mal sahibi olur ama bu uğurda işçi de canı çıkıncaya kadar .çalışmıştır .İyi ana babadan kötü çocuklar da olabilir İyi beslenmesi için çocuğa ne kadar para harcansa ye¬ridir. Çünkü gelişmesi buna bağlıdır. Ama, değerini bileme¬yeceği için, giydirilen pahalı giysileri hor kullanacak, yıpra¬tacaktır. Zaten büyümekte olduğundan kısa sürede .giyemez hale gelecektir İyi gün de, kötü gün de fakirliğe zenginliğe bakmaz. Al¬lah dilerse yoksulu .zengin, zengini fakir yapabilir .(İyi koşan atın karnı, yiğit erkeğin burnu büyük olur. (Toplumdaki inanışa göre İyi olmak kolaydır,zor olan adil olmaktır. V.HUGO iyi, güzel işler, iyi araç ve gereçler kullanılarak elde edilir. Kişinin hüneri kadar gereçlerin de önemi vardır. İyi malzeme işi yapanın yüzünü ağartır, övünç .vesilesi olur İyi, kaliteli mal hiçbir zaman insaflı rahatsız etmez. Ka¬litesiz mal alırsak ya .çabuk eskir ya da sık sık bozularak ba¬şımızı ağrıtır .İyice düşünmeden, sonunu düşünmeksizin İyice düşünülmeden söylenilen sözlerin, yapılan işlerin doğuracağı olumsuz sonuçlan sonradan düzeltmek mümkün olmaz. Bu nedenle son sözümüzü .önceden söylememeliyiz

İyileri, güzelleri, değerli kişileri çekemeyen, onlara sata¬şıp kötüleyen çok .olur İyiliğe gücün yetmezse , kötülük etme. ARİSTO İyiliği yalnız iyiler anlar, kötülüğü herkes. CENAP ŞAHABETTİN İyilikten bilmeyen nankör kimseler, iyiliklerini ve yar dunlarını gördükleri .kişilere karşı kötülükte bulunurlar -KKabukta dolaşan böcek, meyvenin tadını alamaz. SAHSUVAR Kadın, eğitim ve yönetim bakımından ailenin direğidir iş bilmeyen, beceriksiz, müsrif kadınlar ailenin gelişmesini engeller. Akıllı, becerikli kadınlar ise .ellerindeki kısıtlı im¬kanlar ile ailelerini çekip çevirirler Kaptanın ustalığı deniz durgunken anlaşılır mı? LUKİANOS Karakterleri kötü olan kişilerin gözü doymaz. Kendi çı¬karları için başkalarının .uğradığı zararlan düşünmezler Karekterli, soylu kişilerle kurduğumuz ilişkilerde uğra¬yacağımız zarar azdır. Oysa ki soysuz, kötü karakterli kişi¬lerle olan ilişkilerimiz yüzünden başımız .pek çok derde gi¬rebilir ve daha çok zarara uğrayabiliriz Karşılık beklenerek verilen armağanı alan kişi, armağanı verenin dileğini .yerine getirmek zorunda kalır; işini yapar Karşısındakini bağırıp çağırarak korkutmaya çalışan kimse, eylemli bir .saldırıda bulunmaz .Kaynaklan köklü ve bol olan kuruluşlar sağlam, sürekli ve verimli olurlar Kendi dilini bilmeyen başka dil öğrenemez. B. SHAW Kendinize yapılmasını istemediğiniz şeyi başkalarına yapmayınız. Başkasının .da sizinki gibi bir canı bulunduğunu düşününüz

Kendisi için, işi için gerekli olan araçlara iyi bakan iyi kullanan kişi güç duruma düşmez. Görevini tam yapan, araç'annı iyi kullanan hiç bir zaman kötü .duruma düşmez Kendisine cömert denerek pohpohlanan kişi, cömertli¬ğini göstermeye kalkar ve bunu yaparken de elindeki avucundakini saçar, tüketir. Yiğit denerek pohpohlanan kişi de, bunu göstermek için gücünün üstündeki mücadelelere .katı¬lır, canından olur Kendisini aşka kaptıran kişi, ne sevgilisinin kusurlarını görür, ne de çevresinde olup bitenlerle ilgilenir. Her konuda¬ki aşın, tutkular insanların gerçekleri .görmelerini engeller Kendisini pek çok seven,çevresinde pek az sevilir. C. ŞAHABETTİN Kılık kıyafet, zenginlik insanların değerini artırmaz veya eksiltmez. Değersiz kişi, kılık kıyafetle değer kazanmaz. Eşeğe altın semer taksak eşek, yine .eşektir, değişmez Kim büyük fikirler için yaşıyorsa, kendisini unutmalıdır. LA-EDRI Kimi zaman bir kişi öyle delice işler yapar ki bir çok akıllı kişi bu durumu .düzeltemez. Bazı kişilerin topluma verdiği zararlar kolay kolay önlenemez .Kimseye kötülük yapma. Sonra sana da yaparlar Kişi ağır hasta, ya da çok dertli ise zenginliğinin tadına varamaz. Böyle bir ?kimse, zengin olmuş neye yarar Kişi en değerli bir malının karşılıksız olarak elinden çı¬kacağını önceden .bilebilse onu yok denilecek kadar az para¬ya Satardı .Kişi iyi veya kötü kaderinde ne varsa onu yaşar Kişi iyilik ararsa iyilik, kötülük ararsa kötülük bulur. Bir kimse hangi amaca .ulaşmak için çalışırsa, ona ulaşır

.Kişi kendisine gerekli olan her şeyi zamanından önce ve ucuzken almalıdır Kişi ne yapsa kaderini değiştiremez. Başına gelecekleri görse de, zorlama ile .kaderini değiştiremez Kişi olduğu gibi görünmelidir. Ailesinden, soyundan utanmak onlara sahip çıkmamak yanlıştır. Kişiyi değerli kı¬lan kendi karakteri, çabasıdır. İyi bir ailedenkötü kişiler çı¬kacağı gibi kötü bir aileden de iyi kişiler çıkabilir. Kişi, .top¬lum içindeki yerini kendisi hazırlar Kişi, ancak kendi düzeyinde, kendi huyunda olan kim¬selerle uyuşup, .arkadaşlık edebilir Kişi, bir kez şanssız olmaya görsün. Tüm işleri ters gi¬der. Gökten yağan .yağmur bile, talihsiz kişiye fayda yerine zarar verir Kışı, çağrıldığı yere gitmelidir. Bu, en azından bir ne¬zaket gereğidir. Ödevdir .de. Çağrılmadığı yere ise gitmeme¬lidir. Gitmek, yüzsüzlük ve arsızlık olur Kişi, kendine teslim edilen ya da başkaları için çalıştığı işten pay umar, .yararlanır. Bu da doğaldır Kişi, kendisi için ne gibi hazırlıklar yapmışsa, alacağı sonuç, o hazırlıklardan .ne çıkabilirse odur. Bundan öte bek¬lentisi olamaz Kişi, ne kadar züğürt olsa, parasız ve işsiz kalsa da yaşa¬mak zorundadır. Aç .yaşanmayacağı için kendisine bir geçim yolu bulur Kişi, şansız (akılsız) olursa giriştiği hiçbir işten olumlu sonuç alamaz. El attığı .her şey kurur Kişi, sebepsiz yere başkasına saldırmaz. Ancak kızdırı¬lır, haksızlığa uğratılırsa gözü hiç bir şey görmez ve karşı¬sındakine zarar verir. (Arının .(soktuktan sonra öldüğü söyle¬nir .Kişi, zararlı bir eylemin sözünü etmekle kendisini za¬rara sokmuş olmaz

Kişiler en çok neyi elde etmek istiyorlarsa sürekli onu düşünür, onun peşinde .koşarlar Kişiler kendilerini çok kurnaz ve çok akıllı sanmamalı¬dırlar. Daima kendilerinden daha uyanık ve kurnaz insanlar bulunabileceğini .düşünmelidirler. Birçok hilenin birçok da kaçış yolu olduğu unutulmamalıdır Kişiler, iş beğenmezlik ederlerse kâr edemezler. Geçin¬mek için namuslu .olmak koşuluyla her iş yapılmalıdır Kişiler, önemli ve büyük işleri tek başlarına başaramaz¬lar. Mutlaka işbirliği yapmalıdırlar. Başarıya ulaşmak, hak aramak, kötülükleri yok etmek için birleşmelidirler. İnsanla¬rın en etkili silâhlan el ele verip birlikte çalışmalarıdır "...karş. "Yalnız taş duvar olmaz." "Yalnız kalanı Kişiler, uyanık ve dikkatli olmalıdırlar. Gereksiz yerde gösterilen cesaret, belâ .getirir Kişilere oranla devletin gücü daha fazladır. Bu yüzden de devletin yaptığı iş .temiz ve sağlamdır. Kişilerin yaptığı işi devlet yaparsa dört başı mamur yapar .kişilerin iyi şeylere zararı dokunur. Onların değerinin azal¬masına sebep olur Kişilerin karakterlerini seçtikleri kişiler ele verir. Çünkü herkes kendi yapısına uygun kişilerle arkadaşlık ku¬rar. Dolandırıcı, dürüst kişiyle arkadaşlık .edemez. Bu neden¬le birisini tanımak için onun arkadaşını tanımak yeterlidir .Kişinin aklı, söylediği sözlerle ölçülür Kişinin derdini, sıkıntısını yürekten paylaşan kişi anasıdır.kimse anamız kadar .bizim derdimize yanmaz Kişinin nazı sevdiklerine geçer. Bu yüzden de zaman zaman yakınlarını .hırpalar, üzer Kıskanç daha çok sever, fakat kıskanç olmayan daha iyi sever. MOLIER

Kıskançlığımızı ancak sevgi ile yenebiliriz. GOETHE Kitapsız yaşamak,kör sağır,dilsiz yaşamaktır. SENECA Kızların, giyim kuşama, eşyaya ihtiyacı çoktur. Evin eksikleri biter, onların .eksikleri bitmez. Özellikle evlenecek kızların çeyiz ihtiyacı bitmez Konuşma , insanın aklını kullanma sanatıdır. EFLATUN Konuşmak ihtiyaç olabilir ama susmak sanattır. GOETHE Korkunun kaynağı bilgisizliktir. EMERSON .Koruyucusu, yöneticisi olmayan kişiyi, topluluğu, düş¬man ezer Kötü bir duruma düştüğümüz zaman umutsuzluğa ka¬pılmamalıyız. .Durumumuzdan daha kötü durumların da ola¬bileceğini düşünmeliyiz Kötü bir kişi, kötü bir söz, bir davranış tüm bir toplulu¬ğun havasını bozmaya, .huzurunu kaçırmaya yeterlidir .Kötü davranışın karşılığı hiç bir zaman iyi olmaz Kötü haberlerin kanatları vardır,iyi haberlerin ayakları bile yoktur. MARGARET CAVENDISH Kötü malzeme ve gereçle iyi şey yapılamaz. Her işin özelliğine uygun .malzeme kullanılmalıdır Kötü olayları önceden haber verip ikaz eden olmaz. An¬cak kötü sonuç meydana geldikten, iş işten geçtikten sonra herkes akıl vermeye, yol göstermeye kalkar. "Şöyle yapsaydın, böyle yapsaydın..." diye akıl satan çok . .olur Kötü söz bir kimseyi çileden çıkarınca daha kötü yapar, fena davranışlara .sürüklenir Kötü yöneticiler emirlerinde çalıştırdıkları kişilere, hal¬ka adaletsiz ve kötü .davranarak onları canlarından bezdirir

Kötülük ve işkence yapmak insanlığa yakışmaz. İnsan yaptığı kötülüğün .cezasını gerek yasalar önünde gerekse vic¬danında mutlaka çeker .Kötülük yapmak için fırsat arayan kişilerle çatışma, zararlı çıkar, kirlenirsin Koz helvasının içindeki ceviz ile helva nasıl bir birini tamamlıyor ise, ayırmak zorsa, ana ile kızı da birbirinden ayırmak zordur. Çünkü kız çocuklar ile .anaları birbirlerinin sırdaşıdırlar Kralda dilencide aynı iştahla acıkırlar. MONTAIGNE Küçük de olsa bir iyiliğin değerini bilmeyen, ona karşı teşekkür duygusu beslemeyen kişi, daha büyük iyiliklere de lâvık değildir. İyi insan için iyiliğin azı .da çoğu da birdir Küçük görünen bazı işler, büyük sonuçlar doğurabilir. Küçük bir vida eksikliğinde bir otomobil çalışmayabilir. İş¬lerimizde ayrıntılara, önemsiz .saydığımız şeylere de gerekti¬ği oranda önem ve değer vermeliyiz Küçük hediyeler dostluk,büyük hediyeler sevgi meydana getirir. LICTERBERG Küçüklerin büyüklük taslaması kadar tehlikeli bir şey yoktur. SLEFAN ZWEIG Küçüklerin, büyüklerden yardım istemeleri için, yar¬dımları hak etmeleri, .kendilerine düşen görevleri yapmaları gerekir Kullanılan, işe yaratılan az değerli nesne, saklanan, kul¬lanılmayan nesneden .daha iyidir Kullar, Tanrı'dan, kendilerine uygun istekte bulunurlar. Bu istek başka kulların isteklerine uymayabilir. İsteği kabul edecek olan Tanrı'dır ve hangisininkinı .yerine getirmişse onu uygun görmüş demektir Kurt insanı nasıl içinden yiyerek yavaş yavaş çürütürse, dert ve üzüntü de .insanı öyle hırpalar, yıpratır Kusurlarınızı hemen söyleyecek arkadaşlar bulun. BOİLEAU

Kusursuz insan ve nesne olmaz. Sevdiğimiz kişileri, ya¬rarlandığımız .nesneleri kusurları ile birlikte kabullenmeliyiz Kusursuz insan, kusursuz güzel olmaz. Her şeyde bir kusur arayan eşsiz .dostsuz, işsiz kalır. İnsanlar biraz hoşgö¬rülü olmalıdır Kuvvetli, dişli birisine dayanan, ondan güç alan kişiler,herkese kafa tutar; .kabadayıca işler yapar -L.Lâfla peynir gemisi yürümez Yalnız konuşarak, yaparım ederim diyerek bir yere varılmaz ve hiçbir iş gerçekleştirilemez. Atıp tutmaktan ziyade harekete geçip uygulamak ve .çalışmak lâzımdır

.Lâf torbaya girmez Ağızdan söz bir kez çıktı mı artık onu gizlemek mümkün değildir. Çünkü onu herkesin duyması kaçınılmazdır. Bu sebeple söz ağızdan çıkmadan önce iyice düşünmeli, nereye varıp varmayacağı hesaplanmalı ondan sonra sarf .edilmelidir

.Lâtife lâtif gerek .Şaka yaparken bile kaba, kırıcı olmamak, incelikten ayrılmamak gerektir

.Leyleğin ömrü laklakla geçer Aylak, işsiz-güçsüz, bir iş yapmak istemeyen kişi zamanını boş ve anlamsız konuşmalarla geçirir. Çene çalmaktan başka bir işe yaramayan bu kimselerle .bir arada bulunarak zaman harcamaktan kaçınmak bir zorunluluktur

ardından çoğunlukla yağış getirir . Ama can öyle mi ya? Canını kaybeden onu bir daha . Gün gelir.edenler. çünkü helâl değil. haramdır.vermek zorundayız -M- .Lodosun gözü yaşlı olur . hizmet için bulunduğu kamuya ait bir makam ya da mevkide ömrünün sonuna kadar kalamaz. O hâlde bir şey elde etmek istiyorsak çalışmak. Bugün kaybeden. can bulunmaz Mal ve mülk kazanmakla elde edilir. Ayrıca o yeri kendi malı ve mülküymüş gibi de kullanamaz. yarın gayretli çalışması sonucu yine bulabilir. alın teri dökmek ve emek . yerine bir başkasını getirebilirler. onu o yere getirenler onu oradan alır.Lokma çiğnenmeden yutulmaz Her iş bir emekle yapılır..Güneyden veya güney batıdan esen rüzgâr. Emek.Mal bulunur. o yerlerde yetkilerini yanlış yolda kullanmamalıdırlar . Nasıl ki çiğnemeden yuttuğumuz şey midemize zarar veriyorsa.Mahkeme kadıya mülk değil Hiçbir kimse. çaba ve diğer yardımcı güçleri sarf etmeden bir şey elde edilemez. emek vermeden elde ettiğimiz şey de bize zarar verir. Bu sebeple geçici de olsa devlete ait olan yerleri işgal . Alın teri dökülmeden kazanılan şeyden hayır gelmez.

Nisan ise havaların ısınmaya başladığı bir aydır. insanlar zor durumda kalırlar. hem de çok yağacak yağmur ürün için oldukça faydalıdır. Yaptırabileceğin biri . o yolu tut. .Mal canın yongasıdır İnsan. Zaman zaman güneş görünse ve havalar ısınıyor gibi olsa da soğuklar şiddetini azaltmaz. ancak sağlığı yerinde olan insan mal kazanabilir . Unutmamalıdır ki.atmamalı. canını dişine takmış. Çoklukla bugünlerde yakacak tükenir.elde edemez. Bu ayda yağmurun yağması ürün için iyi değildir. verimi . 2.varken tehlikeli bir işe kendin girme .Mart`ta yağmaz.Maşa varken elini ateşe sokma Bir işten gelebilecek zarardan kendini koruyacak bir yol vardır.1 Kendini zarardan koruduğun gibi rahat da edersin.Mart kapıdan baktırır.onun bir organı gibi olmuştur . Bu ayda yağacak yağmur. Çünkü onu kazanırken çok uğraşmış. Nisan`da dinmezse sabanlar altın olur Mart ayı oldukça soğuk bir aydır. malına gelen zarardan.artırır ve çiftçiyi son derece memnun eder . evde bulunan kazma-kürek . didinip durmuş ve mal sanki . kazma-kürek yaktırır Mart ayı şiddetli soğukların olduğu bir aydır. onu tehlikeye . Bu bakımdan insan canının kıymetini bilmeli. canına gelmişçesine acı duyar.saplarını bile yakmak zorunda kalırlar .

kimileri kendisine gösterilen bu yakın . indirir şahı (yerde kalmaz “. becerikli ve başarılı kimse kolayca hedef olur.Merhametten maraz doğar Bir kimsenin karşılaştığı kötü durum karşısında üzüntü duyar ve o kişiye yardımda bulunur. iyilik ederiz.Mescide gerek olan meyhaneye haramdır Her özellikli şeyin gerekli olduğu bir yer vardır. iyilik iki baştan “.(Mayasız yoğurt çalınmaz (tutmaz Bir işin başarıyla yürütülebilmesi. İçki Müslüman`a haramdır. bir işten verim alınabilmesi için uygun bir . Ama toplumda bir konum edinmiş. Aksi takdirde .Bk.ortama. dolayısıyla içemez ve bulunduramaz.Meyveli ağacı taşlarlar Öyle sıradan kimselerle pek uğraşan olmaz. Onun dışında başka bir yerde kullanılamaz. “Kimsenin âhı kimsede kalmaz .Bk. az da olsa bir sermayeye ihtiyaç vardır .Müslümanlığın özüne zarar verilmiş olur . hücumlara . Ne var ki. “İyilik iki baştan olur .. Domuz eti Hıristiyanların sofrasına konabilir ama Müslümanların sofrasına sokulamaz.Mermer iyi taştan.ilgiyi kötüye kullanır ve başımızı derde sokar .(Mazlumun âhı. Kullanılırsa son derece zararlı olur. bilgili. gerekli araç-gerece.

Çünkü ikram edene. Çünkü onun toplumdaki konumu kimilerinin kıskançlık .Minareyi çalan kılıfını hazırlar Kolay kolay saklanamayacak kadar büyük bir yolsuzluk yapan kimse.Mirî malı balık kılçığıdır. Dolayısıyla misafir kısmetini de getirmiş olur . konuğa gerekli ilgiyi göstermeyi ve ikramda bulunmayı emreder. yoldan gelene. Bu bakımdan evimizi konuğa açmalı.maruz kalır.verir. sakınmadan verene.Misafir kısmeti ile gelir Geleneklerimiz ve dinimiz olan İslâm.duygularının kabarmasına yol açar .geç bunun hesabı kendisinden sorulur . Yüce Allah misliyle . apaçık bilinen gerçeklerin gizli tutulması. Böyle bir teşebbüste bulunsa da rahatça kullanamaz. onu başımıza gelmiş bir külfet gibi görmemeliyiz. sorumluluktan kurtulma yollarını iyiden iyiye düşünür ve ortaya çıkmasını . evimize bereket dolar. Eğer dinimizin buyurduğu gibi davranırsak misafiri ağırlamakta güçlük çekmeyiz.(Mızrak çuvala sığmaz (girmez Herkesin gözü önünde duran. yutulmaz Devletin malını mülkünü kendisine mal etmek son derece zor ve tehlikelidir. örtbas .önleyecek tedbirleri önceden alır .edilerek yokmuş gibi gösterilmesi imkânsızdır . yolcuya. günün birinde er veya .

Üç günden fazlası ev sahibini sıkıntıya soktuğu gibi. çünkü ev sahibi. misafiri de zor durumda bırakır.Misafir on kısmetle gelir. “Misafir kısmeti ile gelir . Çünkü onlar her şeyden .Bk. Unutulmamalı ki suratlarının . bulduğunu yer Bir yere konuk olan. Güçlü kişiler de uzaktakileri kollayıp kayırdıkları ve çokça yardım yaptıkları gibi kendi yakınlarına o kadar fayda sağlayamazlar. “İyilik iki baştan olur .Mum dibine ışık vermez Konumu ve yapısı gereği etrafına ışık saçan mum.asılmasına sebep olduğumuz insanların yanına bir daha zor gideriz .önce çıkarlarını düşünen insanlar olmaktan uzaktırlar .Misafir üç gün misafirdir Geleneğimiz bir yerde haddinden fazla kalınmasını ve ev sahibine fazla sıkıntı verilmesini hoş görmez.Misafir umduğunu değil.. Bu bakımdan özel yiyeceklerle . Ancak umduğuna kavuşamaz. Bu bakımdan. konuk. Konuğun bir evde kalmasını üç günle sınırlar. evde ne varsa onu ikram eder.Bk. kendi dibini aydınlatamaz.Muhabbet iki baştan “.ağırlanacağını düşünmemelidir . ev sahibinin kendisine özel olarak yapılmış çok güzel şeyler ikram edeceğini düşünebilir. ev sahibinin durumunu anlamak ve üç günden sonra o yerden ayrılıp ev sahibini rahatlatmalıdır. birini yer dokuzunu bırakır “.

atasözü şu anlamı vermek için söylenir: Kişi bir işin esasıyla ilgileniyor ve ona karşı istek duyuyorsa.değerli.verilmiştir: Bir işte yetki kimde ise kuvvet ondadır.Ne doğrarsan aşına.uğraşmaz . kuut denilen beden durumlarını. sücut. Kişi bu hasletlerini olabildiğince geniş ve sınırsız tutabilir.Namaza meyli olmayanın kulağı ezanda olmaz Müslümanların günde beş kez yapmaları dince buyurulan ve dua okuyarak kıyam. onun buyrukları geçer . eşsiz bir insan yapar N . mert.Mühür kimde ise Süleyman odur Hz. Bu yetki gücünün işareti olarak görülmüş. Buna salât da denir. iyiliksever. Namaza çağrı işareti de ezandır.Mürüvvete endaze olmaz Yiğit. cömert olmanın ne ölçüsü. tuttuğu oranda da kendini . kuralınca tekrarlayarak Yüce Allah`a edilen bir ibadettir namaz. Süleyman`ın peygamber ve hükümdar olduğunu belirten bir mührü vardı. o şeyin ayrıntılarıyla da ilgilenir. burdan hareketle söze şu anlam . onun vaktini dört gözle beklerler ve onun çağrı işareti olan ezana da kulak verirler. ne de sınırı vardır.. rükû. o çıkar kaşığına . Namazı gerçekten kendine bir görev bilmiş olanlar. istemiyor ve ilgilenmiyorsa ayrıntılarıyla da . Namaz ve ezan arasındaki bu ilişkiden hareketle.

katmalıdır . Bk.sürerler .Kişi.karşı şimdiden tedbir al.Ne oldum dememeli. karşına çıkabilecek tehlikelere “.Nerde hareket. ne olacağım demeli Kişi ummadığı bir duruma ulaşabilir.Nerde birlik. sağında solunda bulunan kimseleri küçük görmemeli. Orada insanlar mutlu. bu durumun sürüp gideceğini düşünmemelidir. orda dirlik Hangi yerde.. Yarın elinde olanı. düşünce ve inanç birliği varsa dirlik ve düzenlik de oradadır. az ve kötü çalışan da kötü sonuçla karşılaşır.olmasında niyetin rolü de büyüktür . “Korkulu rüya görmekten . Çok ve iyi çalışan iyi. orda bereket . huzurlu. çalışma miktarına ve biçimine göre karşılık görür.iyilik yapan da iyilik görür .Ne karanlıkta yat. Birine kötülük yapan ondan kötülük. .. Bu duruma ulaşan kimse çok şımarmamalı. Elde edilen verimin iyi veya kötü . varlıklı ve başarılı olabilir. bulunduğu konumu kaybedeceğini ve kötü duruma düşeceğini de hesaba .Ne ekersen onu biçersin Nasıl davranırsan öyle karşılık görürsün. toplumda duygu. başarılı ve uyumlu bir hayat . ne kara düş gör İleride zarara uğrayıp üzülmek istemiyorsan.

Daha önce tanışmadan evlenenler. bolluktan söz edilir ancak . pısırık.yoksa seni hırpalayıp ezerler. ona kat kat fazlasıyla verecektir .Ne yavuz (azgın) ol asıl.Nikâhta keramet vardır Nikâh evlenenleri sevgi bağıyla bağlar. korkak ve yumuşak da olma. Çünkü orada devamlı iş.hayırlı olur.Ne verirsen elinle. o şeyin sonu . evlendikten sonra anlaşır ve birbirlerini severler. Çok sessiz.Yüce Allah. uyuşuk.Hareket olan yerde bolluk olur...Nisan yağmuru altın araba.vardır. ona buna saldırıp kimseyi ezme. yoksa seni kötü biçimde cezalandırırlar.Bk. yolda kalmışa yardım eden. o gider seninle Yaşadığı sürece yoksula. onları doyurup giydiren ve gözeten kimse. miskin) ol basıl Sertlikten kaçın. . Hatta . Nisan`da dinmezse . yetime. Kötü niyetle yapılan işten hayır gelmez . Üretimin olduğu yerde de yokluktan değil. ne yavaş (şaşkın. gümüş tekerlek “. İkisinin ortası bir yol izle . çalışma ve üretim . bunların karşılığını öbür dünyada alacaktır.evlenmek yeğdir . akıbet hayır (selâmet Bir şeyin yapılması önceden iyi niyetle istenip düşünülmüşse. “Mart`ta yağmaz. Bekâr durmaktansa .(Niyet hayır.

ne büyük çabalar harcanarak kazanılmış olduğunu bilmez Mer insanın belirli bir yeteneği olduğu için.önemsenmeyen malzeme üzerinde yaparlar Mutlaka bir zarara uğranılacaksa bunun cana değil. arkadaşını iyi seçmelidir Mutlu yaşamanın temeli sağlıklı olmaktır.Çünkü mal yerine gelir ama can gel¬mez.sıkıntılar çekilerek. her türlü aşırılık¬lardan kaçınmalıdır. daha fazlasına yükselemez Mertliğimize kuvvetimize sığınan ve af dileyen güçsüz kişilere el kalkmaz. . söylediklerin karşındakilerin anlayabileceği kadardır.kötülük yapılmaz Mesleğinde ustalığa erişememiş. üşütmekten ileri geldiğine inanılır). zayıf insanların işidir. GOETHE Ne kadar bilirsen bil. Canı korumak için mal feda edilir Mutlu bir yaşam sürmek isteyen kişi. . SADİ Malı. onun ne büyük .kudretli insanlar içinde asla nankör olana rastlamadım. Bunyn için de sağlığımızı korumalıyız. . Ne . MEVLANA . miras yoluyla elde eden kişi. LA FONTAİNE Nankörlük. belirli bir yükselme sınırı vardır. .ve kurun¬tu gelir. İnsanın beden ve ruh sağlığını bozan etkenlerin başında aşırı sıkıntı .Leyla'nın güzelliğine ancak Mecnun gözüyle bakmalısın ki onu seyretmenin sırrı sana da görünsün. mala gelmesi yeğlenir. (Özellikle bir çok hastalığın ayağ. Bu nedenle her şeyi kendimize dert etmemeliyiz -NNamuslu birisini aldatmak kadar kolay bir şey yoktur.kadar zorlanırsa zorlansın bu sını¬rı aşamaz. ilk dene¬melerini . kendi emeğiyle değil.Bunun için de yiyeceğine dikkat etme¬li. acemi kişiler. işini.

kaldırmak gerektir . bunu değiştirmek mümkün değildir. ama her şeyi satın alır.Oduncunun gözü omçada.Olan dört bağlar. yö¬netilmekten iyidir.Olacakla öleceğe çare bulunmaz İnsanın kaderinde ne varsa o olur. Ama yoksul kişi değil rahatına bakmak. Dünyada olup biten her şey Yüce Allah`ın kaza ve kaderine göre olur. onları elde etmeye çalışırlar . geçimini temin . PAUCHET -O-ÖÖdeme yollarını aramadıktan sonra üzülmekle en kü¬çük bir borç dahi ödenmez. üzün¬tünün nedenlerini ortadan . değerini gösteren kişi unutul¬maz Nerede ve hangi işte olursa olsun.edemediği için içten içe üzülür. DR. Boş yere üzülmek yerine.ölür. işe en yakınlarına kötülük . içer. meslek ve durumlarına göre kendilerine gerekli olan şeylerin peşine . başta bulunmak. giyinir. bunun önüne geçilemez .düşerler. varlıklı kişi dilediği gibi yaşar. eline yetki geçince. acı çeker . V. günü dolan . bu mutlaka olacaktır.etmekle başlar .Ne oldum delisi soysuz kişi.Nerede olsa varlığını.Çünkü insana sağlayacağı yararlan çok¬tur Nezaket hiçten gelir . Eceli gelen. . dilencinin gözü çömçede Kişiler iş. istediği gibi yer. rahatına rahat katar. olmayan dert bağlar Zengin. kuşanır. Dolayısıyla ölüm de insanın iradesinin dışındadır.

Otuz iki dişten çıkan. şu şartlar yerine gelse” gibi sözler sarf etmekle insanın eline bir şey geçmez.Ortak (kuma) gemisi yürümüş.Otu çek. hareketsiz kalan. Onlar bilirlerdi ki.bilmek ve tanımak gerekir . dur durak bilmemişler. sınırları genişletmek.(Olsa ile bulsayı ekmişler. bir yere bağlanıp kalan (yani ayağını üzengiden çeken) . dini yaymak o kadar kolay bir şey değildir. yüzyıllar boyu yaşatmak.Osmanlı`nın ayağı üzengide gerek Bir devleti ayakta tutmak. elti gemisi yürümemiş Bir erkeğin hanımları birbirleriyle iyi-kötü anlaşabilirler. tembelleşen. nasıl birisi olup olmadığını öğrenmek için soyunu sopunu .hanımları birbirleriyle geçinemezler . köküne bak Bir kişinin kimliğini. bir yere bağlanıp kalmamışlardır. çalışıp çabalamalıdır . İnsan bir şey kazanmak istiyorsa .hareket etmeli. ne başarılı olabilir. ama kardeşlerin . Becerirken de sürekli hareket hâlinde olmuşlar. Bu sebeple “bu iş böyle. Ancak atalarımız bunu becermişlerdir. otuz iki mahalleye yayılır .kişi. ne de dirlik ve düzenliğini sağlayabilirdi . şu iş şöyle olsa. didinip çalışmışlar. çalışarak ulaşır ancak. hiç bitmiş (yel ile yuf bitmiş İnsan başarılı sonuca boş söz ve hayalle değil..

kızgın. ağlaya ağlaya gelir İleride geri alınmak şartıyla verilen para. dostlukları bozup . sonucu iyi hesaplayamaz. Ancak geri verme zamanı gelince bu sevinç kaybolur.zedeler . . alan da ihtiyacını gördüğü için sevinir. eşya ya da herhangi bir mal her iki tarafı da mutlu eder. kendisinden bekleneni veremeyen kişiler bazı . çok çabuk duyulur.Ödünç güle güle gider. ters düşen davranışlarda . Bu durum ödünç verenle.her tarafa yayılır .Bu yüzden de yanlış iş yapar .bahanelerin arkasına saklanarak açıklarını kapatmaya çalışırlar -Ö- . Çünkü öfkeli. ya da ödünç olarak verilen şeyin yıprandığı görülür. Veren yardımcı olduğu. zararla (ziyanla) oturur Öfkesine kapılarak iş gören sonunda güç duruma düşer.Ağızdan çıkan söz.Oturduğu ahır sekisi. başkalarının diline düşer ve bir anda . ödünç alanın arasını açar. Çünkü çoklukla geri ödeme ya çok geç yapılır. kendilerini alay konusu ederler .Oynamasını bilmeyen gelin yerim dar demiş Kimi beceriksiz. başarısız. çağırdığı İstanbul türküsü Kimi kişiler bulundukları yer ve şarta uymayan. sinirli insan iyi düşünemez. olup biteni iyi göremez.Öfkeyle kalkan.bulunur.

aslında yaptığı işler kişinin kendi yararınadır.Ölüm kalım (dirim) bizim için İnsan yaşadığı gibi her an ölebilir de. bu .Bk.dünyadaki işlerini de yarın öleceğini düşünerek bir yola koymalı insan .. artık hiçbir şeyden . Çünkü ölüme çare bulunmaz. Bu bakımdan yakınını kaybeden bir kimse. sakin olup dövünmeyi bırakmalıdır. Ne yaparsa yapsın. ne tehlikeye aldırır.Ölmüş eşek.Ölüm ile öç alınmaz . ne kadar üzülürse üzülsün öleni geri . kendi yakınlarının işleri ile kendi işlerini yük saymaz.getiremeyecektir . kurttan korkmaz Bazı sebeplerden ötürü çok sıkıntı ve acı çeken.Ölenle ölünmez Her canlının hayatı sona erer.Öküze boynuzu yük değil İnsan. felâket üstüne felâket görüp zarara uğrayan. ne de tehdide . Bu kaçınılmaz bir sondur ve doğal karşılanmalıdır. “Koça boynuzu yük değil . kaybedecek bir şeyi kalmayan kimse. ona göre davranmalı.korkmaz. dinin buyruklarını yerine getirmeli. kendini tüketircesine üzülmemeli. Her ne kadar külfetmiş gibi görünüyorlarsa da. “. Bu bakımdan öbür dünyayı da hesaba katmalı.

sonra . sonra söyle Ağızdan çıkan sözü değiştirmek ya da geri almak çok zordur. Bu sebeple bir sözü sarf etmeden önce dikkatlice düşünmeli. Sarf edilen bir söz insanı güç durumda bırakabilir.Düşmanlarının ölümünden sevinç duymak veya böyle bir duyguya kapılmak . bağlılık gösterilecek ve teşekkür edilecek kimse incitilmemeli. Bu bakımdan büyük fedakârlık gerektirecek konularda önce kendilerini.Önce düşün.insana yakışmaz .Öpülecek el ısırılmaz Saygı.Önce can. sevgi.tartılıp hesaplanmalıdır . Can da kıymetlidir. ne getirip götüreceği iyice .sevdiklerini ve yakınlarını düşünür insanlar . . sonra canan İnsanlar bencil yaratıklardır.sert ve kaba davranışa muhatap kılınmamalıdır -P- . Kaybedilmesi göze alınamaz. zarara sokup pişman edebilir.Padişahın bile arkasından kılıç sallarlar .

Para parayı çeker . ona kavuşma isteği duyar. kendisinden istenen işi de kolayca yapma eğilimi . . bunu çıkar için yapıyor olabilirler. İnsanların imanlarını sözle dile getirmeleri mümkünse de. Çünkü hasmı karşısında .gösterir .değildir. Bu bakımdan . değişkendirler . kimi cömert ve eli açık insanların da parasız olduğu çok görülmüştür.para ile imanın kimde olduğu pek bilinmez .Paranın yüzü sıcaktır Para çekicidir ve öyle kolayca geri çevrilemez. Bu sebeple insanlar parayı görünce gevşer. yani kalbî bir olaydır.(Para ile imanın kimde olduğu belli olmaz (bilinmez İman her şeyden önce içsel. arkasından konuşmak da kolaydır . Çünkü şart. gizleme yoluna gider.zaman ve imkânlar sürekli değil. Çünkü paranın gücü. Para için de aynı şey söz konusudur. pek çok maddî sorunu halleder.Papaz her gün pilâv yemez İnsanın önüne her zaman aynı nitelikte elverişli bir imkân çıkmaz. Kimi cimri olan ve yoksul bir hayat yaşayan insanların çok zengin. Dolayısıyla gerçekten kimin iman ettiğini bilmemiz imkânsızdır. hakkında atıp tutarlar.Kendisinden çekinilen kimselerin yüzüne karşı bir şey diyemeyenler onu arkasından çekiştirirler. Kimse kolay kolay parasının olduğunu söylemez.

.Pilâv yiyen. pek çok işte sermaye şarttır.işin başarıya ulaşması zorlaşır . kaşığını yanında (belinde) taşır Bir şeyden yararlanmak isteyen kişi. yaptırabilir.Parayı veren düdüğü çalar Para harcayan kimse istediğini elde edebilir.Püf demeye dudak ister Bir şeyi yapmak için kuşkusuz bilgi. bunun için gereken aracı eli altında . aldırabilir. o kadar büyük iş yapar ve o kadar . beceri ve araç oldukça önemlidir.Elde para bulunursa onunla yeni paralar kazanılır. Bilinen o ki. Bunlar olmadan .Perşembenin gelişi çarşambadan bellidir Bir iş. gücü ve cesaretidir. İş yapabilir. durum ya da olayın nasıl sonuçlanıp sonuçlanmayacağı şimdiki .bulundurmalıdır . satın . hemen her istediği maddî şeye kavuşması mümkündür . Ancak bunlardan da önemlisi o işi yapma isteği.alabilir.direnmeli ve mücadele etmekten kaçınmamalıdır . Sermayen ne kadar çoksa.gidişinden anlaşılıp belli olur .da çok kazanırsın .Pilâvdan dönenin kaşığı kırılsın Yararlı bir şeyi elde etmek isteyen insan sonuna kadar uğraşıp didinmeli.

yaptırılmak istenilen bir işte kolaylık sağlanması için bir kimseye mal ve para olarak sağlanan çıkardır. Söylediğinin yalan olduğu. Bu bakımdan kişi yalan söyleyerek işlerini uzun süre yürütemez.Rüzgâra tüküren kendi yüzüne tükürür İnsan kimle. Gerçek ortaya çıkar. haksız bir kazanç olarak görmüştür. yalan söyleyerek işlerini yürüten kimse de utanır. Karşı koyacağı şeyin gücü ne? Onunla ne kadar baş edebilir? Sonuç ne olabilir? Bütün bunları iyice tartmalıdır.R . Yüce Allah`ın buyruğuna uymayıp bu yasağı çiğnerse. işte o zaman. kimsenin yüzüne . sonuç alamadığı gibi zararlı da çıkar. sonuç alamaz. ne ile mücadele edeceğini bilmelidir. .yıpranır . onunla boy ölçüşmeye kalkışırsa.olur. büyük haksızlık etmiş .Rüzgâr eken. Eğer kişi gücünün üstünde bir güce saldırmaya.Ramazanda yalan söyleyenin (oruç yiyenin) bayramda yüzü kara olur Gerçeği yalanla kapatmak mümkün değildir.Rüşvet kapıdan girince iman bacadan çıkar Rüşvet. fırtına biçer . Eğer inananlardan biri. Dinimiz olan İslâm rüşvet alıp vermeyi haram kılmış. asıl meselenin mahiyeti çok geçmeden anlaşılır. dolayısıyla imanını da kaybeder .bakamaz olur .

BACON Ölçüsüz ve aşın nitelikler o şeyi tatsız. yazmada açıklık verir. her durumun belli bir sebebi veya etkeni vardır . yahut dertli ise.kendini tüketerek başkalarına ışık verir. yorulup yıpranır Öğrenmek pahalıdır ama cehalet çok daha pahalıdır.durum bunlarınkidir. ba¬ka baka değil.ters yönde hareket eden kişi pek çok engellerle karşılaşır. tuzsuz yemek kadar . değer yargılarına karşı çıkan. yapa yapa kazanılır. yaptığı kötülüğün çok daha kötüsü ile karşılaşır.Meydana gelen her olayın. zihnimizi beslemeye . . konuşmada canlılık . Yakınlarımızdan birisi deli ise. zarar görür . yeteneklerimizi artırmaya yarar. H. uymayıp . haz duymaya . insana olgunluk . Beceri. CLAUSEN Öğrenmenin temel ilkesi. bisikleti eline almayan. Yal¬nızca bakmakla ya da okumakla öğrenme olmaz. zevksiz yapar. BACON Okumak .Çünkü her gün durumlarıyla bizi de üzerler . Sözgelimi. acı çekiyorsa asıl ağlanacak . uygulamaktır. HORACE MANN Okumak .aşırı tuzlu yemek de hoşa gitmez Ölen yakınımız ölüp gitmiştir. yapmak.büyük felâketlere uğrar.Rüzgârın önüne düşmeyen yorulur Toplumun genel gidişatına. RUFFINI Okullar demokrasinin kalesidir.Kişi bir kötülük yaparsa. ilkelerine.(Rüzgâr esmeyince yaprak kıpırdamaz (dal oynamaz . Ona her gün ağlamak öleni geri getirmez.bisiklete binmeyi öğrenemez Öğretmen bir kandile benzer. düşe kalka denemeyen kişi yıllarca baksa .

Özdeyiş. SENECA . arsız kişiler ne kadar ağır hakaret görseler de aldırış etmez.cümle-i hikemiye. Çünkü insan.yapılamaz Özdeyiş (Vecize): Bir düşünceyi en kısa. Sonra başkalarından özveri bekle Onursuz. EİNSTEİN Oruç tutan kimse için ramazan günleri ağır ağır geçer.Ömrünü seyahatle geçirenler bir çok otelci bulur. Vadesi bayramda dolacak bir borcu ödemek zorunda olan kimseye o günler çabuk geçiyor gibi gelir.ama dostluk kuramaz.elde edilir Para ile satın alınan sadakat.Önce özveride bulunmayı öğren. Para ile istenilen şey . para sevgisi de artar. eski dilde . kelam-ı kibar Özellikle önemli işlerinizi gece yerine sabah yapın. Gündüz sağlanan olanaklar gece sağlanamaz -PPara arttıkça . Çünkü gece yapılan işler . kötü sözden etkilen¬mezler Önyargıları kırmak atom çekirdeğini parçalamaktan daha zordur.aksak olabilir. DUMANT Öyle zaman olur .ki küçük kazançlarla az imkânlarla çok şeyler yapılabilir.eş. JUVERAL Para bütün güçlükleri yener.pişkinliğe vururlar. daha fazla para ile de satılır.atmak is¬ter Öyle horozlar vardır ki öttükleri için sabahın olduğunu sanırlar. SENECA . güç işlerin yapılmasını ertelemek ve uzak zamanlara . özlü söz. en özlü biçimde anlatan bir veya birkaç cümleden oluşan bilgece söz. özsöz. engelleri ortadan kaldırır. Öyle zaman da olur ki büyük kazanç ve imkânlarla küçük şeyler bile . işi . G.

hayır ola (gele Sabah olsun. uzun zaman beklemesi gerekebilir. Çünkü Yüce Allah. İnsanın karşısına pek çok engel çıkabilir. haksızlık gibi üzücü durumlar karşısında ses çıkarmadan onların geçmesini bekleme erdemi gösteren ve direnen kişi. direnişini yılmadan sürdüren kişi . HORATIUS -S-Ş. sonunda kârlı çıkar.Sabreden derviş.hayırlıdır.Sabır acı ise de (acıdır) meyvesi tatlıdır Acı. kişiye değerliymiş gibi gelir .istediğine kovuşup ulaşabilir .Para verilmeden gelen şey. onları sabırları karşılığında . kusuru olsa da hoş karşılanır Parayı güç kazanan veya para canlısı olan kişiler bol pa¬ra karşılığında her . “Akşamın hayrından sabahın şerri . bir emek harcanmadan elde edilen bir nesne. o vakte kadar işi belki düzelir.Para ödenmeden.(Sabah ola.türlü ağır işi yapmayı kabul ederler -RResim.olsa hoşa gider. sabredenlerle beraberdir. eksiği. değersiz de .. Çünkü gündüz geceden daha “.. sözcüksüz şiirdir. başına türlü hâller gelebilir. işte bütün bunlara sabreden. yoksulluk.mutlaka mükâfatlandıracaktır . muradına ermiş Hiç kimse amacına öyle birdenbire ve kolayca ulaşamaz. Bk.

Sadık dost akrabadan yeğdir . herhangi bir yargıya varma.Dostluğu.Saçın ak mı kara mı.Sağ baş yastık istemez Sağlığı yerinde olan bir insanın durup dururken yattığı pek görülmez. bilin ki o hastadır .Sefa ile yenen cefa ile kazanılır Kaygısız. sonucun ne olduğunu biraz sonra.erdemi gösteren kimse. önüne düşünce görürsün Acele etme. acele edip gevşemez. kendi gözlerinle görüp anlarsın .Sabrın sonu selâmettir Olan veya olacak tüm zorluklara göğüs geren. telâş ve öfkeye kapılmadan başına gelen felâketlerin geçmesini bekleyen. zevk ve gönül rahatlığı içinde yenen para..Sabreyle işine.yatmak istiyorsa. azmini yitirmezsen başarı da. sakin. akrabadan daha iyi ve hayırlıdır . Eğer . ses çıkarmadan bunları aşma . sıkıntı çekilerek ve .da senin olur . iş . hayır gelsin başına Bir iş yapmaya giriştiğinde karşına çıkan zorluklar sebebiyle kızıp öfkeye kapılmaz. bağlılığı gerçek ve içten olan dost. sonunda esenliğe erecektir .alın teri dökülerek kazanılmıştır . hayırlı sonuç .bitince.

Herkesin gözü önünde yaparsan.Sağlık. yardım yaptığın kişiyi incitebilirsin. görünüşe göre bir sonuca varır. yakınında konuşulanları . Dinimiz olan İslâm da zekât ve sadakaların verilmesinde bu gizliliğe uymayı emretmiştir.kimse. işitmeyen kimse. Çünkü bir şeyin tadını alabilmek. Bir olayın içyüzünü bilmeyen . Ama konuşulanlara bakarak değerlendirmeler yapar. anladığını sanarak bir şeyler yakıştırıp karşılık verir.Sağ elinin verdiğini sol elin görmesin Birine yaptığın iyiliği gizli tut. “Issız eve it buyruk . uydurur (yakıştırır İşitme duyusundan yoksun. varlıktan yeğdir Vücudun hasta olmaması. ?Neye yarar . 2. Aslolan kişinin kendini gösterip övdürmesi değil.1 duymaz. Her şeyiniz var. ama ondan istifade edecek durumunuz yok. kendini göstermeden yardım yapıp . bil. vardığı sonucu da doğru sanır .Bk. bir şeyden gerektiği gibi yararlanabilmek için sağlıklı olmak şarttır.Sahipsiz eve it buyruk “.(Sağır işitmez. Onun da bir onuru vardır.yoksulu sevindirmesidir ..Sakınılan göze çöp batar . vücut esenliği her şeyden önemlidir.

aşırılığa düşülmemelidir . Bu sebeple önemsiz gördüğümüz şeyleri bir kenara atıp elden .(Sana taşla vurana. kendi kendine çalışmakla bu incelikler öğrenilemez. sanatını uygulama alanına sokarak ondan geçimi için kazanç sağlar. sen iyilik et .gibi öğrenip işinin sırlarını bilen kişidir . Bir sanata sahip kimse. günü gelince bozdurulup kullanılır. Çok çalışmak.Sakla samanı. işe yaramaz kabul edilen şey günün birinde. Günü gelir gerekli olur.Üzerine çok düşülen şeyler daha çok kazaya ve zarara uğrar. Çünkü usta denen kişi.izlemeli. o incitiyorsa. acımasız davranana.incitme. ancak orta bir yol . Bu incelikler. kaba. her sanatın kendine göre birtakım incelikleri vardır. sen yumuşak davran. sen aşla vur (dokun Sana sert. altın gibi değerini hiçbir zaman kaybetmez . Sanat da altın bilezik gibidir. kendinden öncekilerin tecrübelerinden yararlanan. . onları saklamalıyız . Olabileceği düşünülen kötü durumlara karşı önlem almak gereklidir. kötülük ediyorsa.Sanatını ustadan öğrenmeyen (görmeyen) öğrenemez Her işin. ileride lâzım olabilir. gelir zamanı Gereksiz görülen. yararlanır. sen .Dolayısıyla sanat.Sanat altın bileziktir Bir kenarda saklanan altın. pek çok deneme yapmış ve tecrübe kazanmış ustadan öğrenilir ancak. sanatını gereği .çıkarmamalı.

2.Sana vereyim bir öğüt: Kendin ununu kendin öğüt Kişi.yargıda bulunmakta acele etmemek gerekir . içinde bir kötülük varsa bile. kırk gün kokusu çıkmamış İnsanlar kötü yanlarını kolay kolay belli etmezler. İşini başkasına bırakmazsa içi rahat eder.başarıya ulaşmaz .farkına bile varmaz .1 sebep vardır..Sarımsağı gelin etmişler. . Kişi işine öyle dalar ki. . Bunun için haklarında . dikkatli olur .sayılı olduğunu bildiğinden ötürü bundan vaz geçer. hem de istediği gibi olur . Hem işi kolay yürür. Bu sebepleri de yaratan Yüce Allah`tır. bugünlerin nasıl geçtiğinin . emanet alan kişi onu daha iyi korur.Sayılı gün tez geçer Sayısı belli olan. ölçerek ya da tartarak verirseniz. bir yol gösterici olmadan işler . Sebeplerin sırrını da gerçek anlamda yalnız O bilir. bir işin yapılması için önemli ve az görülen belirli zaman süresi çok çabuk geçer.Sebepsiz kuş bile uçmaz Dünyada her şeyin olmasına veya bir hâlde bulunmasına yol açan bir . kendi işini kendisi yapmalıdır.sıkıntıya düşmez.Sayılı koyunu kurt kapmaz Birine teslim edeceğiniz bir şeyi eğer sayarak. Bir yardımcı.

bunun altından kalkamam diye korkar. bir sonuç alınamadığı gibi iş . bak nasıl iyi bir sonuç . bir de gelip geçici olanları vardır. kalıcı olanlara önem vermek gereklidir. bulunduğumuz yerlerin.düzeni de bozulur.kavuşur . gittikçe de zenginleşir. rahat bir hayata . tatsızlık başlar . iş senden korksun Bir işi başarmada azim ve cesaret çok önemlidir.Serçeden korkan darı ekmez ..aslî olanlar. bu ineği kim sağa Kişi. para kazanmanın yolu çalışmaktır. İnsan ne kadar çok çalışırsa. Herkes işini bir kenara bırakıp keyfini düşünürse işler ortada kalır. cesaretle işin üstüne üstüne git. Korkma. insan öyle genişler Mal-mülk edinmenin. ilişki kurduğumuz insanların bir aslî olanları. Hayatın akışı içinde yaşadığımız olayların. ben ağa. üzerine düşen işten kaçmayıp onu yapmalıdır. karışıklık çıkar. kalıcı olanlardan daha önemlidir ?Sen ağa.Sen işten korkma. azmini yitirirsen başarılı olamazsın. Eğer girişeceğin işi gözünde büyütür.Sen işlersen mal işler.(Sel gider kum kalır (kişi ettiğini bulur Geçici olanlara değil. o kadar da çok kazanır. İşte bizim için bu .alacaksın .

seni yarı yolda bırakacak kadar küçük ve önemsizse. sık sık yanına giderek kişiyi rahatsız etmek doğru değildir. ziyaretlerimizi uzun zaman . Karşılıklı sevgi bittiği anda bu bağ kopar. Onu bezdirmemek. Amacına kavuşmak isteyen de bunları göze almalıdır .vardır. kendimizden soğutmamak.Seyrek git sen (sıkça varma) dostuna. başlangıçta sevenleri birbirine bağlayan güçlü bir bağdır. kalksın ayak üstüne Dostumuz da olsa.Sıçan çıktığı deliği bilir .Sermayen bir yumurta ise taşa çal Sermaye.aralıklarıyla ve arada sırada yapalım . sonra sokar yılan olur Tutku hâlini almış aşırı sevgi. taraflara büyük . önemi büyük bir güven kaynağıdır.çıkarsan sonunda zarar görür. tutkuya dönüşmüş olan sevgi de kısa zaman sonra yerini karşıtı olan nefrete bırakır. amacına ulaşamaz. o işten hemen vazgeçmelisin.Tehlikeleri gözünde büyüterek işe girişmekte çekingen davranan kimse.Sevda geçer yalan olur. Unutulmamalıdır ki.zarar verici odak hâline gelir . Eğer bu kaynak işe yaramayacak. pişman olursun . bir işin kurulup yürütülmesi için gerekli olan. her işin kendine göre zor bir yanı . ona bel bağlayıp yola . gittiğimizde de yakın ilgi görmek ve lâyıkıyla ağırlanmak istiyorsak.

Sona kalan dona kalır .takip eder .Sinek küçüktür ama mide bulandırır Önemsiz. kimden . yolsuz.Sinek pekmezciyi tanır Çıkarını kollayan. işinin ehli olan kimse.habersizdirler . sürekli yapılmaya başlar ve alışkanlık hâline gelir. gizli bir iş yapan kimse. kendini düşünen. işin sadece sonucundan yararlananlar ise bundan . çekilen sıkıntıyı. yakayı ele vermemek. küçük gibi görünse de.yararlanacağını iyi bilir . o işin içinde olanlar. Eğer bir kez izin verilirse. olumsuz ya da kötü bir işin yapılmasına izin verilmemelidir. kötü ve olumsuz bir şey insan üzerinde iyi .bir etki bırakmaz . kalkıştığı bu eylemin doğuracağı sonuçları önceden enine boyuna hesaplar.Soğanın acısını yiyen bilmez doğrayan bilir Bir işteki güçlüğü. o işi başarmaya çalışanlar bilir.kaçacağını bilir .Sıçan geçer yol olur Küçük ve basit de olsa.Yasalara aykırı. ne zaman ve nasıl . yakalanmamak için gerekli önlemleri alır. Bu giderek gelenekleşir ve pek çok kimse o zararlı yolu . nereye.

Sora sora Bağdat bulunur . sohbetinden bellidir Bir kişinin kim olduğunu.elde edemez .inançlarına.bilgi almak son derece gereklidir .kötü bir sonla karşılaşmamaya çalışmaktır . onlardan . fikirlerine. Bu sebeple bir işe girişmeden önce. karakteri hakkında bilgi edinmek istiyorsan konuşmasına.Sorma kişinin aslını.Sonradan gelen devlet. bu sana yeterli ipuçlarını verir . hâl ve hareketlerine bak. devlet değildir Kişi yaşlandıktan sonra gelen zenginlik işe yaramaz. Pek çok bilgiye sahip olan kimsenin bile bilmediği pek çok şey vardır. yanılgıya düşmemek ve yanlışa sapmamak için o iş konusunda birilerine soru sormak. Önemli olan bir zarara uğramadan önce. Onu tanımak. zamanını kullanamayan kimse istediği şeyi .Son pişmanlık fayda vermez İş işten geçtikten sonra pişman olmanın bir yararı yoktur. soyunu sopunu öğrenmenin bir gereği yoktur.Bir işin yapılmasında geç kalan.olmanın tadı ancak gençlikte çıkarılır .İnsan sora sora bilmediği işleri ve çok uzak yerleri bile öğrenip bulabilir .Soran yanılmamış İnsanoğlu her şeyi bilemez. varlıklı . . yapılacak işe iyi düşünerek. tedbir alarak girmek ve . Çünkü zengin.

Söyleyenden dinleyen arif gerek Çok söz söylemek yerine çok dinlemek daha iyidir. dürüst.verdiği sözden dönmez ve onun gereğini yerine getirir . Ayrıca çok konuşanın çok hata yaptığı da ortadadır. susmak bazen konuşmaktan daha iyi sonuç verir. Öyle ki. Eğer söz ağza geldiği gibi.. bir tartıdan geçirilmeden söylenirse insanın başına .Kimi konuşmacılar üstü kapalı. ne denmek istendiğini çaba göstererek . Çünkü öğrenmenin en .Söz gümüşse. söz var baş yitirir . Dinleyen.Sözünü bil.Söz ağızdan çıkar Faziletli. 2. ağzında der. Bu durumda söylenenlerin anlaşılması. ahlâklı ve mert kişi ağzından çıkan sözü bilir. .1 önemli yollarından biri de dinlemektir. devşir Söyleyeceği sözün ne anlam taşıdığını. ondan sonra söylemelidir insan.umulmadık dertler açabilir . dinleyenin bilgi ve anlayış yeteneğine bağlı kalır. pişir. hiç ummadığı zamanda bile kişinin sarf ettiği sözler . ona bağlı kalır. ne gibi sonuçlara yol açacağını düşünmeli.Söz var iş bitirir. derleyip toparlamalı.anlamalıdır . sükût altındır Konuşmak her ne kadar iyiyse de. sanatlı ve derin anlamlı konuşurlar.başına iş açabilir. onu zor duruma sokabilir .

sonunda mesele çözülür ve iş yoluna girer .Su bulununca (görülünce) teyemmüm bozulur Bir zorunluk dolayısıyla yapılmakta olan bir işin. karşısına çıkan imkânlardan yararlanmasını bilmeli. Bir başka deyişle.mümkün olmayacaktır . kavgalara sebep olur. kimi kırıcı. yumuşatıcı bir rol oynayarak rayından çıkmak üzere olan işleri bir düzene sokar.söylenmedik bir şey kalmaz. çekişme ve mücadeleden sonra aydınlığa kavuşur. olay ya da durumlar pek çok tartışma.Su akarken testiyi doldurmalı İnsan eline geçen fırsatları değerlendirmeli. güzel.ölümüne bile sebep olur . konu. geleceğini güvence altına almalıdır. fikrini söyler. Hemen herkes niyetini açığa vurur. daha önce onun yerine . .koyduğumuz benzerinin bir hükmü ya da değeri kalmaz . akıllıca ve yerinde söylenmiş sözler çoklukla insanlar üzerinde olumlu etkiler bırakır. giderek büyür ve kimilerinin . kaba. ölçüsüz sözler de kimi tepkilere yol açar. anlaşmazlıklara. düşünülmeden söylenmiş. kabullendirici. sert. işimizde kullanacağımız asıl şey elimize geçince. inandırıcı. işler çıkmaza girer.Su bulanmayınca durulmaz Kimi iş. Çünkü her zaman uygun bir fırsat yakalaması . Bunun yanında. bu zorunluk ortadan kalkınca gereği gibi yapılmak için yeni baştan ele alınması gerekir.Sözün insan üzerindeki etkisi tartışılmaz. İyi. mümkün olduğunca mal-mülk edinmeli.

. çünkü çocuğun bütün . düşman uyumaz Kimi akar sular vardır ki sanki akmıyormuş. Çünkü durgun akan sular daha ziyade tehlikeli olanlardır. zarar görür. fırsatı kollar . küçükler de korunmalıdır.düşman fırsat düşkünüdür. çünkü çocuk daha güçsüz ve dayanıksızdır.ihtiyaçlarını karşılayan odur . Saygıda ise önceliği büyüklere vermiştir. . insanın yere bakanından kork “. kendisine yapılan tekliflere ses çıkarmıyorsa.Bk.Suyun yavaş akanından.ettim” demek anlamına gelir . durgunmuş gibi görünür.. ne yapacağı belli olmaz. kendisine yapılan suçlamalara karşı itiraz etmiyor.Su uyur.. kazaya uğrar. hatta ölür de . Buna asla kanmamak gerekir. söz (sofra) büyüğün Öncelikle büyükler sayılmalı. Geleneklerimiz ve dinimiz.Su küçüğün. “Adamın yere bakanından . bu “evet. Bir kişi. kabul . Unutulmamalıdır ki.Sükût ikrardan gelir Susmak kabul etmek demektir. Ona karşı her zaman çok dikkatli ve uyanık davranmak gerekir. Düşman ise bundan daha tehlikelidir.karşılaşır. korunmada önceliği çocuğa vermiştir.Su testisi su yolunda kırılır Bir kişi amaç edindiği işte veya ülküde. asıl akış ve hareket diptedir. Çünkü ne zaman harekete geçeceği. tuttuğu yolda çeşitli engellerle .

(Sürüden ayrılanı (ayrılan kuzuyu. eninde sonunda hoş olmayan bir durum veya .önemsiz. sinek avlamaz Yüce amaçlar peşinde koşan ve kendini ona lâyık gören kimseler küçük. ya da arkadaşlarının yardımıyla yapılan bir işten ayrılanlar ..Şahin.Sütten ağzı yanan. . ona benzer bir işle . koyunu) kurt kapar (yer Herkesin tuttuğu yolu bırakıp ayrı bir yol tutturanlar.Şakanın sonu kakadır El veya dil ile yapılan şakadan.karşılaştığında uyanık davranır.görünürler. herkesin yaptığını yapmayanlar.Şeriatın kestiği parmak acımaz . zarar gören kimse. yoğurdu üfleyerek yer Bir olaydan gerekli dersi alan. değersiz şeylerin ardına düşüp de vakit geçirmezler . tedbirli olur Ş .kavga çıkar .büyük zarara uğrarlar . Oysa özde ve nitelikte birbirlerinden çok farklıdırlar .Şap ile şeker bir değil Dış görünüşleri bakımından kimi nesne ve varlıklar birbirlerinin aynı .

kurnaz biri ile ortak bir işe girenin başına türlü . Kur`an`daki ayetlerden. Peygamber`in sözlerinden çıkarılan dinî temellere dayanan Müslümanlık kanunları. .Şöhret afettir Herkesçe bilinme. düzenbaz. Şöyle ki: Kişi belki şöhreti sayesinde kimi maddî imkânlara kavuşabilir ama kaybettikleri daha fazladır. ayrımcılık yapılmaz. alçak ve kötü niyetlidirler.Şeriat.felâketler gelir. Bunlar kimilerini çıkarları için türlü yollara iterler. Bu kanunların karşısında herkes eşittir. Bütün bunları yaparken kendisi ile beraber olduklarını söylerler ama belâ ve felâketlerle karşılaştıklarında. alçak. Buradan yola çıkılarak ata sözü şu anlamda gelişmiştir: Kanunların uygun gördüğü cezaya . yani İslâm hukukudur. kabak başına patlar Kötü.belirtileri görülür .katlanılır. kandırıp yoldan çıkarırlar.Şeytanla kabak ekenin. tıpkı şeytan gibidirler. ölümle . tehlikeli işlere bulaştırırlar. düzenbaz.burun buruna geldiklerinde onu hemen terk ederler . Hz. oynadıkları oyundan en çok zarar eden o olur . bu durumu.Şimşek çakmadan gök gürlemez Kimi önemli olaylar meydana gelmeden.Şeytanın dostluğu darağacına kadardır Kimi insanlar vardır ki. tanınma ve bir üne kavuşma insanın lehineymiş gibi görünüyorsa da aslında daha çok aleyhinedir. zarar gören kişi de saygıyla karşılar . Kurnaz. bir gürültü kopmadan önce bazı .

hayır gelsin başına .. insana ne olduğunu unutturur. Bk. sonunda kârlı çıkar. huzuru kalmaz. bütün bunlar onu sıkıntıya ve .istediğine kovuşup ulaşabilir .mutlaka mükâfatlandıracaktır .Sabreyle işine.Sabır acı ise de (acıdır) meyvesi tatlıdır Acı. uzun zaman beklemesi gerekebilir. İnsanın karşısına pek çok engel çıkabilir. işte bütün bunlara sabreden. “Akşamın hayrından sabahın şerri . Çünkü Yüce Allah.bunalıma sürükler. sabredenlerle beraberdir.. yavaş yavaş gerçek dostlarını kaybeder. onları sabırları karşılığında . dolaylı olarak kimi istekler ve baskılarla karşılaşır. sunî bir hayatın esiri olur . aşırı ilgiler onu sürekli rahatsız eder.hayırlıdır. Çünkü gündüz geceden daha “. Herkesin dikkati üzerinde olduğu için doğal ve özgür bir şekilde yaşayamaz. direnişini yılmadan sürdüren kişi . muradına ermiş Hiç kimse amacına öyle birdenbire ve kolayca ulaşamaz. haksızlık gibi üzücü durumlar karşısında ses çıkarmadan onların geçmesini bekleme erdemi gösteren ve direnen kişi. o vakte kadar işi belki düzelir.Çok ünlenmek insanı kibirli yapar.Sabreden derviş.(Sabah ola. hayır ola (gele Sabah olsun. yoksulluk. başına türlü hâller gelebilir.

Eğer .alın teri dökülerek kazanılmıştır . akrabadan daha iyi ve hayırlıdır . sonucun ne olduğunu biraz sonra. bilin ki o hastadır . sonunda esenliğe erecektir . sakin.Sağ baş yastık istemez Sağlığı yerinde olan bir insanın durup dururken yattığı pek görülmez.Sabrın sonu selâmettir Olan veya olacak tüm zorluklara göğüs geren.yatmak istiyorsa.Sağ elinin verdiğini sol elin görmesin . hayırlı sonuç . herhangi bir yargıya varma. bağlılığı gerçek ve içten olan dost.Saçın ak mı kara mı.Sadık dost akrabadan yeğdir . zevk ve gönül rahatlığı içinde yenen para. ses çıkarmadan bunları aşma . azmini yitirmezsen başarı da. acele edip gevşemez. telâş ve öfkeye kapılmadan başına gelen felâketlerin geçmesini bekleyen. kendi gözlerinle görüp anlarsın . önüne düşünce görürsün Acele etme.Dostluğu.da senin olur . iş .Bir iş yapmaya giriştiğinde karşına çıkan zorluklar sebebiyle kızıp öfkeye kapılmaz.erdemi gösteren kimse.Sefa ile yenen cefa ile kazanılır Kaygısız. sıkıntı çekilerek ve .bitince.

işitmeyen kimse. bir şeyden gerektiği gibi yararlanabilmek için sağlıklı olmak şarttır. uydurur (yakıştırır İşitme duyusundan yoksun. yakınında konuşulanları . vücut esenliği her şeyden önemlidir. ?Neye yarar .(Sağır işitmez. Dinimiz olan İslâm da zekât ve sadakaların verilmesinde bu gizliliğe uymayı emretmiştir. Bir olayın içyüzünü bilmeyen . Ama konuşulanlara bakarak değerlendirmeler yapar. ancak orta bir yol . Çünkü bir şeyin tadını alabilmek. aşırılığa düşülmemelidir .Bk. kendini göstermeden yardım yapıp .Sağlık.izlemeli. Olabileceği düşünülen kötü durumlara karşı önlem almak gereklidir. “Issız eve it buyruk . bil.1 duymaz. Her şeyiniz var. Herkesin gözü önünde yaparsan. varlıktan yeğdir Vücudun hasta olmaması. 2. Onun da bir onuru vardır.Sakınılan göze çöp batar Üzerine çok düşülen şeyler daha çok kazaya ve zarara uğrar.yoksulu sevindirmesidir . yardım yaptığın kişiyi incitebilirsin. vardığı sonucu da doğru sanır .Birine yaptığın iyiliği gizli tut. görünüşe göre bir sonuca varır.Sahipsiz eve it buyruk “. anladığını sanarak bir şeyler yakıştırıp karşılık verir.kimse. Aslolan kişinin kendini gösterip övdürmesi değil. ama ondan istifade edecek durumunuz yok.

Sanat da altın bilezik gibidir. acımasız davranana. Bu incelikler.çıkarmamalı.Sakla samanı. sanatını uygulama alanına sokarak ondan geçimi için kazanç sağlar. kendinden öncekilerin tecrübelerinden yararlanan. kötülük ediyorsa. yararlanır. her sanatın kendine göre birtakım incelikleri vardır.Sana vereyim bir öğüt: Kendin ununu kendin öğüt . sen yumuşak davran.(Sana taşla vurana.Dolayısıyla sanat. kaba. Bir sanata sahip kimse. . altın gibi değerini hiçbir zaman kaybetmez . o incitiyorsa. Bu sebeple önemsiz gördüğümüz şeyleri bir kenara atıp elden . sen aşla vur (dokun Sana sert. Çok çalışmak. günü gelince bozdurulup kullanılır. onları saklamalıyız .Sanatını ustadan öğrenmeyen (görmeyen) öğrenemez Her işin. sanatını gereği . Günü gelir gerekli olur. işe yaramaz kabul edilen şey günün birinde. pek çok deneme yapmış ve tecrübe kazanmış ustadan öğrenilir ancak. ileride lâzım olabilir. kendi kendine çalışmakla bu incelikler öğrenilemez.incitme.Sanat altın bileziktir Bir kenarda saklanan altın..gibi öğrenip işinin sırlarını bilen kişidir . sen iyilik et . Çünkü usta denen kişi. gelir zamanı Gereksiz görülen. sen .

Kişi.Sayılı gün tez geçer Sayısı belli olan. 2. .sayılı olduğunu bildiğinden ötürü bundan vaz geçer.başarıya ulaşmaz . ölçerek ya da tartarak verirseniz. bugünlerin nasıl geçtiğinin .farkına bile varmaz . bir işin yapılması için önemli ve az görülen belirli zaman süresi çok çabuk geçer.(Sel gider kum kalır (kişi ettiğini bulur . kendi işini kendisi yapmalıdır.1 sebep vardır. içinde bir kötülük varsa bile. Bir yardımcı. kırk gün kokusu çıkmamış İnsanlar kötü yanlarını kolay kolay belli etmezler. dikkatli olur .Sebepsiz kuş bile uçmaz Dünyada her şeyin olmasına veya bir hâlde bulunmasına yol açan bir .yargıda bulunmakta acele etmemek gerekir .Sayılı koyunu kurt kapmaz Birine teslim edeceğiniz bir şeyi eğer sayarak. . Kişi işine öyle dalar ki.Sarımsağı gelin etmişler.sıkıntıya düşmez. İşini başkasına bırakmazsa içi rahat eder. Bu sebepleri de yaratan Yüce Allah`tır. bir yol gösterici olmadan işler . Sebeplerin sırrını da gerçek anlamda yalnız O bilir. Hem işi kolay yürür. hem de istediği gibi olur . emanet alan kişi onu daha iyi korur. Bunun için haklarında .

İşte bizim için bu . amacına ulaşamaz. ben ağa. Herkes işini bir kenara bırakıp keyfini düşünürse işler ortada kalır.alacaksın . Eğer girişeceğin işi gözünde büyütür.vardır. cesaretle işin üstüne üstüne git. kalıcı olanlardan daha önemlidir ?Sen ağa.düzeni de bozulur. ilişki kurduğumuz insanların bir aslî olanları.kavuşur . Hayatın akışı içinde yaşadığımız olayların. kalıcı olanlara önem vermek gereklidir. Amacına kavuşmak isteyen de bunları göze almalıdır . Korkma. üzerine düşen işten kaçmayıp onu yapmalıdır. İnsan ne kadar çok çalışırsa. bir sonuç alınamadığı gibi iş . karışıklık çıkar.Serçeden korkan darı ekmez Tehlikeleri gözünde büyüterek işe girişmekte çekingen davranan kimse. bu ineği kim sağa Kişi. bak nasıl iyi bir sonuç . o kadar da çok kazanır. insan öyle genişler Mal-mülk edinmenin.Geçici olanlara değil. bir de gelip geçici olanları vardır. gittikçe de zenginleşir. bunun altından kalkamam diye korkar.aslî olanlar. para kazanmanın yolu çalışmaktır.Sen işlersen mal işler. bulunduğumuz yerlerin.Sen işten korkma. rahat bir hayata . azmini yitirirsen başarılı olamazsın. her işin kendine göre zor bir yanı . tatsızlık başlar . Unutulmamalıdır ki. iş senden korksun Bir işi başarmada azim ve cesaret çok önemlidir.

nereye.zarar verici odak hâline gelir .Sevda geçer yalan olur. ne zaman ve nasıl . tutkuya dönüşmüş olan sevgi de kısa zaman sonra yerini karşıtı olan nefrete bırakır. sık sık yanına giderek kişiyi rahatsız etmek doğru değildir. başlangıçta sevenleri birbirine bağlayan güçlü bir bağdır. yakayı ele vermemek. yolsuz. gittiğimizde de yakın ilgi görmek ve lâyıkıyla ağırlanmak istiyorsak. seni yarı yolda bırakacak kadar küçük ve önemsizse. Karşılıklı sevgi bittiği anda bu bağ kopar.kaçacağını bilir . pişman olursun . o işten hemen vazgeçmelisin. ona bel bağlayıp yola .Seyrek git sen (sıkça varma) dostuna. Onu bezdirmemek.. taraflara büyük . yakalanmamak için gerekli önlemleri alır. ziyaretlerimizi uzun zaman . kalkıştığı bu eylemin doğuracağı sonuçları önceden enine boyuna hesaplar. bir işin kurulup yürütülmesi için gerekli olan.Sıçan çıktığı deliği bilir Yasalara aykırı. Eğer bu kaynak işe yaramayacak.aralıklarıyla ve arada sırada yapalım .çıkarsan sonunda zarar görür. önemi büyük bir güven kaynağıdır. sonra sokar yılan olur Tutku hâlini almış aşırı sevgi.Sermayen bir yumurta ise taşa çal Sermaye. kendimizden soğutmamak. gizli bir iş yapan kimse. kalksın ayak üstüne Dostumuz da olsa.

Son pişmanlık fayda vermez . olumsuz ya da kötü bir işin yapılmasına izin verilmemelidir.Sinek pekmezciyi tanır Çıkarını kollayan. kötü ve olumsuz bir şey insan üzerinde iyi .Soğanın acısını yiyen bilmez doğrayan bilir Bir işteki güçlüğü. işin sadece sonucundan yararlananlar ise bundan . kendini düşünen. zamanını kullanamayan kimse istediği şeyi . Eğer bir kez izin verilirse.. o işi başarmaya çalışanlar bilir. küçük gibi görünse de.habersizdirler .Sona kalan dona kalır Bir işin yapılmasında geç kalan. çekilen sıkıntıyı.elde edemez .takip eder . Bu giderek gelenekleşir ve pek çok kimse o zararlı yolu . o işin içinde olanlar. kimden .Sinek küçüktür ama mide bulandırır Önemsiz.Sıçan geçer yol olur Küçük ve basit de olsa.bir etki bırakmaz . işinin ehli olan kimse.yararlanacağını iyi bilir . sürekli yapılmaya başlar ve alışkanlık hâline gelir.

onlardan .Sorma kişinin aslını.Sonradan gelen devlet. . sohbetinden bellidir Bir kişinin kim olduğunu. karakteri hakkında bilgi edinmek istiyorsan konuşmasına. varlıklı . bu sana yeterli ipuçlarını verir . Bu sebeple bir işe girişmeden önce. Pek çok bilgiye sahip olan kimsenin bile bilmediği pek çok şey vardır. Onu tanımak.olmanın tadı ancak gençlikte çıkarılır .İş işten geçtikten sonra pişman olmanın bir yararı yoktur. fikirlerine. devlet değildir Kişi yaşlandıktan sonra gelen zenginlik işe yaramaz. yanılgıya düşmemek ve yanlışa sapmamak için o iş konusunda birilerine soru sormak.inançlarına.Sora sora Bağdat bulunur . Çünkü zengin.kötü bir sonla karşılaşmamaya çalışmaktır . soyunu sopunu öğrenmenin bir gereği yoktur. Önemli olan bir zarara uğramadan önce.Soran yanılmamış İnsanoğlu her şeyi bilemez. yapılacak işe iyi düşünerek. tedbir alarak girmek ve .bilgi almak son derece gereklidir .Söyleyenden dinleyen arif gerek Çok söz söylemek yerine çok dinlemek daha iyidir.İnsan sora sora bilmediği işleri ve çok uzak yerleri bile öğrenip bulabilir .1 önemli yollarından biri de dinlemektir. hâl ve hareketlerine bak. Çünkü öğrenmenin en . Ayrıca çok konuşanın çok hata yaptığı .

Söz gümüşse. devşir Söyleyeceği sözün ne anlam taşıdığını. düşünülmeden .da ortadadır. susmak bazen konuşmaktan daha iyi sonuç verir.anlamalıdır . ne gibi sonuçlara yol açacağını düşünmeli. dürüst. yumuşatıcı bir rol oynayarak rayından çıkmak üzere olan işleri bir düzene sokar.Söz ağızdan çıkar Faziletli.Sözünü bil. Bunun yanında. . ne denmek istendiğini çaba göstererek . sert. inandırıcı. dinleyenin bilgi ve anlayış yeteneğine bağlı kalır. söz var baş yitirir Sözün insan üzerindeki etkisi tartışılmaz. İyi. pişir.verdiği sözden dönmez ve onun gereğini yerine getirir . ağzında der. ahlâklı ve mert kişi ağzından çıkan sözü bilir. Dinleyen. bir tartıdan geçirilmeden söylenirse insanın başına . sanatlı ve derin anlamlı konuşurlar. ona bağlı kalır. derleyip toparlamalı. kabullendirici. Eğer söz ağza geldiği gibi.Söz var iş bitirir. Bu durumda söylenenlerin anlaşılması.umulmadık dertler açabilir . Öyle ki. sükût altındır Konuşmak her ne kadar iyiyse de.başına iş açabilir. 2. kimi kırıcı. akıllıca ve yerinde söylenmiş sözler çoklukla insanlar üzerinde olumlu etkiler bırakır. kaba. ondan sonra söylemelidir insan.Kimi konuşmacılar üstü kapalı. onu zor duruma sokabilir . güzel. hiç ummadığı zamanda bile kişinin sarf ettiği sözler .

olay ya da durumlar pek çok tartışma. çünkü çocuk daha güçsüz ve . sonunda mesele çözülür ve iş yoluna girer . daha önce onun yerine . fikrini söyler. işimizde kullanacağımız asıl şey elimize geçince. kavgalara sebep olur.mümkün olmayacaktır . Çünkü her zaman uygun bir fırsat yakalaması .koyduğumuz benzerinin bir hükmü ya da değeri kalmaz .Su akarken testiyi doldurmalı İnsan eline geçen fırsatları değerlendirmeli. konu. geleceğini güvence altına almalıdır. karşısına çıkan imkânlardan yararlanmasını bilmeli. Hemen herkes niyetini açığa vurur.ölümüne bile sebep olur . işler çıkmaza girer.Su küçüğün. giderek büyür ve kimilerinin . Geleneklerimiz ve dinimiz. anlaşmazlıklara. mümkün olduğunca mal-mülk edinmeli. bu zorunluk ortadan kalkınca gereği gibi yapılmak için yeni baştan ele alınması gerekir.söylenmedik bir şey kalmaz.Su bulanmayınca durulmaz Kimi iş. küçükler de korunmalıdır.Su bulununca (görülünce) teyemmüm bozulur Bir zorunluk dolayısıyla yapılmakta olan bir işin. . çekişme ve mücadeleden sonra aydınlığa kavuşur.söylenmiş. söz (sofra) büyüğün Öncelikle büyükler sayılmalı. Bir başka deyişle. korunmada önceliği çocuğa vermiştir. ölçüsüz sözler de kimi tepkilere yol açar.

ne yapacağı belli olmaz. Ona karşı her zaman çok dikkatli ve uyanık davranmak gerekir. kendisine yapılan suçlamalara karşı itiraz etmiyor. bu “evet. düşman uyumaz Kimi akar sular vardır ki sanki akmıyormuş.Sükût ikrardan gelir Susmak kabul etmek demektir. Unutulmamalıdır ki.Su uyur.ettim” demek anlamına gelir .Bk. Saygıda ise önceliği büyüklere vermiştir.Su testisi su yolunda kırılır Bir kişi amaç edindiği işte veya ülküde. Bir kişi. kendisine yapılan tekliflere ses çıkarmıyorsa. asıl akış ve hareket diptedir. Düşman ise bundan daha tehlikelidir. kazaya uğrar.dayanıksızdır. koyunu) kurt kapar (yer . Buna asla kanmamak gerekir.. zarar görür. insanın yere bakanından kork “. hatta ölür de .düşman fırsat düşkünüdür. tuttuğu yolda çeşitli engellerle . Çünkü durgun akan sular daha ziyade tehlikeli olanlardır.ihtiyaçlarını karşılayan odur ..(Sürüden ayrılanı (ayrılan kuzuyu. fırsatı kollar . kabul . durgunmuş gibi görünür. Çünkü ne zaman harekete geçeceği.karşılaşır. “Adamın yere bakanından . . çünkü çocuğun bütün .Suyun yavaş akanından.

tedbirli olur Ş .Şeriatın kestiği parmak acımaz Şeriat. herkesin yaptığını yapmayanlar.Sütten ağzı yanan. yoğurdu üfleyerek yer Bir olaydan gerekli dersi alan. eninde sonunda hoş olmayan bir durum veya . Oysa özde ve nitelikte birbirlerinden çok farklıdırlar .Şap ile şeker bir değil Dış görünüşleri bakımından kimi nesne ve varlıklar birbirlerinin aynı . Peygamber`in sözlerinden çıkarılan dinî temellere dayanan Müslümanlık kanunları. değersiz şeylerin ardına düşüp de vakit geçirmezler . Bu . zarar gören kimse. Kur`an`daki ayetlerden. yani İslâm hukukudur. Hz.Şakanın sonu kakadır El veya dil ile yapılan şakadan.kavga çıkar .görünürler. sinek avlamaz Yüce amaçlar peşinde koşan ve kendini ona lâyık gören kimseler küçük.büyük zarara uğrarlar .Herkesin tuttuğu yolu bırakıp ayrı bir yol tutturanlar. ya da arkadaşlarının yardımıyla yapılan bir işten ayrılanlar .karşılaştığında uyanık davranır. .Şahin. ona benzer bir işle .önemsiz.

burun buruna geldiklerinde onu hemen terk ederler . bir gürültü kopmadan önce bazı . Kurnaz. insana ne olduğunu unutturur. Çok ünlenmek insanı kibirli yapar. tehlikeli işlere bulaştırırlar.Şöhret afettir Herkesçe bilinme. düzenbaz. Herkesin dikkati üzerinde olduğu için doğal ve . ayrımcılık yapılmaz. tanınma ve bir üne kavuşma insanın lehineymiş gibi görünüyorsa da aslında daha çok aleyhinedir. yavaş yavaş gerçek dostlarını kaybeder.kanunların karşısında herkes eşittir. kabak başına patlar Kötü.Şeytanın dostluğu darağacına kadardır Kimi insanlar vardır ki. tıpkı şeytan gibidirler. Şöyle ki: Kişi belki şöhreti sayesinde kimi maddî imkânlara kavuşabilir ama kaybettikleri daha fazladır. oynadıkları oyundan en çok zarar eden o olur .Şeytanla kabak ekenin.belirtileri görülür . Buradan yola çıkılarak ata sözü şu anlamda gelişmiştir: Kanunların uygun gördüğü cezaya . Bunlar kimilerini çıkarları için türlü yollara iterler. zarar gören kişi de saygıyla karşılar .felâketler gelir. düzenbaz. bu durumu. Bütün bunları yaparken kendisi ile beraber olduklarını söylerler ama belâ ve felâketlerle karşılaştıklarında. alçak ve kötü niyetlidirler. ölümle . kandırıp yoldan çıkarırlar.katlanılır. kurnaz biri ile ortak bir işe girenin başına türlü . alçak.Şimşek çakmadan gök gürlemez Kimi önemli olaylar meydana gelmeden.

ATTİLA İLHAN Sanatın düşmanı bilgisizliktir. ALBERT CAMUS Sanat ve sanatçıdan yoksun bir toplumun canlılığı olmaz. Sabır güzel bir huydur. gizli kalması gereken şeyleri ortada bırakır. şiddeti ortadan kaldırmalıdır. M. bütün bunlar onu sıkıntıya ve . NERUDA Saklanması. SCHILLER Sanat.ortaya konup tartışılması gerekir Sağlık bir beden değil. yalnız o yapabilir bunu. topluma döner. insanın doğaya eklediği bir şeydir. herkese açarsak olur .sabırlı kuluna yardım eder Sağlam bir anlaşmaya ve uzlaşmaya varılabilmesi için karşılıklı düşüncelerin . bir kafa meselesidir. giderek tüm dünyaya karşı sorumludur. toplumsal bir çabadır. sunî bir hayatın esiri olur Sabırlı kimse sıkıntıları atlatır. Fakat gelenle giden aynı şey değildir. aşırı ilgiler onu sürekli rahatsız eder. özgürlük tarafından emzirildikçe büyür.olmaz kişilerden zarar göreceğimiz ke¬sindir Sanat hem bir coşma. BACON Sanat. SAMUEL JOHNSON . KEMAL ATATÜRK Sanat. toplumdan gelir.bunalıma sürükler. TOLSTOY Sanat. Allah . En büyük . dünyanın bütün zengin¬liğine değer. ALAIN Sanat. M.özgür bir şekilde yaşayamaz. huzuru kalmaz. dolaylı olarak kimi istekler ve baskılarla karşılaşır. güçlükleri yener. hem bir yadsıma işidir.B EDDY Sağlıklı. doğaya eklenmiş insandır. her şeyden önce yaşadığı toplumun sorunlarına.zenginlik sağlıklı olmaktır Şair. hastalıksız bir yaşam.

hiç kimse leke süremez. MALLARME Şiir. bunun . tutkudur.(üzülmez . EMILE ZOLA Sebepsiz yere karşısındaki kötü kişilere bulaşıp.söylemelerine yol açma Selâm. KEMAL ATATÜRK Sanatta temel olan. Büyük sanatçı bununla belli olur.kazançlı çıkar Saygı olmayan yerde aşk da olmaz. RALDP WALDO EMERSON Şiir benim içimde bir amaç değil. GLFILLON .Sanatsız kalan bir milletin hayat damarlarından biri kopmuş demektir. küçük . temiz insana. insanlara özgü uygar ve gönül alıcı bir davranış¬tır.ne altın ne de mücevher. düşüncelerle değil. kısa zamanda iflas eder Sevdiği bir işi bulan insan mutludur. M.şerefsiz bir ömürden daha iyidir. EDGAR ALLEN POE Şiir.sürekli olacağını sanıp şansa güvenmemelidir .Sarı donlu (renkli) atı ne beslemeli ne de alıp satmalıdır Savaşta veya diğer olaylarda karşı tarafa fırsat verme¬den baskın yapan . Birkaç kez işi rast giden kişi. İnsanlar. TACİTÜS Şerefli. güzellikte çarpışan tek gerçektir.şeylerle gönül kazanmayı bilmelidir Şerefli bir ölüm . yeni ve kişisel bir şey söylemektir. sözcüklerle yazılır. TOLSTOY Şans. her zaman kişilere yardım etmez. Yalnız kendimizden bir küçük parça. THOMAS CARLYLE Sevdiklerimize vereceğimiz en değerli hediye. Maddi bir değeri yoktur ama bize duygusal olarak çok şeyler kazandırır. (Tasasız kimse hiç bir şeye .Sermayesiz borç para ile kurulan iş. seninle ilgili fena sözler .

kötü.ürünü kadar ürün alınır . Örneğin.Söyleneni doğrulamaktan.yaptığınız en büyük yardımı ise hiçbir vakit hatırlamayınız. bir çok kişi uğraşsa da pişme za¬manından önce yemeği ortaya . bir kelime söylemeyen aptaldan farksızdır. AMBROISE -T- . bir kimsenin suyuna gitmekten zarar gelmez Soylu kişi. Emeğinin tam karşılığını . MOLİERE Susmayı bilmek söylemeyi bilmekten daha nadir bir meziyettir.Şiir. buna alışarak arsız olur. söylemez. içinde bulunduk¬ları rahatlık ve .soruşturmadan alma Sürekli ve olur olmaz yerde acıyarak koruduğumuz kışı. hem ozanın hem de yazıldığı çağın resmidir.koyamaz Susan bir bilgin . düzyazıdan ayrıldığı nokta şudur: Az sözcükle çok şey söylemek. haksızlığa uğrattığı¬mız kışı de hırsız olur Süresi belirli plan bir işi çok kişi de yapsa zamanından önce halledemez. BUCKLE Sürekli bir hizmet için evine kabul edeceğin kimseyi iyice sorup .vermediğimiz. acıma duygumuzu kötüye kullanır. VOLTAIRE Sıkıntı çekmemiş olanlar. CHILON Sonbaharda ekilen bir dönümlük yerden. yazın ekilen on dönümlük yerin . ERIK STINUS Şiirin. Başkalarının merhamet duygularına sığın¬maz Suçu toplum hazırlar .mutluluğun değerini gereği gibi ölçemezler Size yapılan en ufak yardımı sakın unutmayınız. suçlu işler. acınacak durumunu kimseye göster¬mez. eristikleri.

NIETZCHE . Çünkü bir yandan tarlaya olan ulaşım. hem de çok sulanma imkânı doğar. bu kirli ve karanlık işleri çevirmesine imkân sağlayan şartlar ortadan . gübresini zamanında vermeyen. Tarlasını gerektiği gibi sürmeyen. .sürünün nerede besleneceğini.korunması kolaylaşmış olur . daha iyisi eve yakın Ekilen tarla yeterince sulanırsa daha fazla ürün verir.Talebelerine öğrenme arzusu aşılayamayan bir öğretmen soğuk demiri döven bir demirci gibidir. gizli kapaklı işler çeviren kişi. bir yandan da tarlanın .Tarlanın iyisi suya yakın. bakımının nasıl yapılacağını bilir . Çünkü iyi bir çoban.Tan yeri ağarınca hırsızın gözü kararır Doğru olmayan yollara başvurarak çıkar sağlayan.Tarlada izi olmayanın. Bu tarla bir de eve yakınsa daha da kıymetli olur. Eğer tarla suya yakınsa hem kolay. Bunun gibi bir sürüden de verim bekleniyorsa. sürüye çoban Bir tarla iyi sürülür ve işlenirse istenen ürünü verir. Sabanın girmediği tarla kısa bir süre sonra yozlaşıp çoraklaşır.otlardan temizlemeyen kişinin tarladan ürün beklemeye hakkı yoktur . ekilemez olur. harmanda yüzü olmaz Emeksiz.Tarlaya saban. ne yapacağını bilemez olur. Bu durum da tarlayı değerli kılar. HORACE MANN Tam dostluk benzer arkadaşlar arasında olur. onu iyi bir çobana teslim etmelidir.kalkınca şaşırır. bir yandan tarlanın bakımı. sulayıp yabancı . çabasız verim düşünülemez. iş yapamaz hâle gelir . işleyip çapalamayan.

dala bakan . ne var ki. güzel. bu söz en azgın .. emek ve sermaye çok önemlidir. gönül alıcı. onu yumuşatır ve yola getirir .karşısındaki kişi.(Tatlı ye. .kişinin bile inadını kırar. okşayıcı.. Çünkü kişi bulunduğu yerde tanınmış. yumuşak. İşi yapacak olan bunlardan yoksunsa.Yabancısı olduğu bir yerde yeterince tanınmadığı gibi kıymeti de bilinmez .yerinde ve inandırıcı konuş ki karşındaki memnun olsun. derme çatma .Tatlı dil yılanı deliğinden çıkarır Sert ve kırıcı olmayan. her şey kendi çevresinde önem taşır.Taşa çıkan keçinin. onun bu durumunu bilip anlamaz .yardımlarıyla sürekli ve büyük bir işi yürütemez . etkileyici. . hatırı sayılır bir yere gelmiştir.Taşıma (dökme) su ile değirmen dönmez Bir işin yapılmasında güç.. üzücü.Bk. kendisine bir çevre edinmiş. darılır. dağın haberi olmamış İstediği etkiyi yapmaktan çok uzak kalan kişi küser. tatlı söyle (konuş Kırıcı. sen de sevil ve sayıl . “Ağaca çıkan keçinin.Tavşan dağa küsmüş. başkalarının küçük katkılarıyla.(Taş düştüğü yerde ağırdır (Taş yerinde ağırdır Herkes. incitici konuşmalardan sakın. ağaca çıkan oğlağı olur “. hoşa giden bir dil kullan. hoşa giden. inandırıcı ve yerinde söylenmiş söz insanın hoşuna gider. .

görüp gezmek insanın sıkıntısını giderir. azim ve gayret gösterme. geminin dümeninden uzak durur Kendini bilen.sonuç vermesi için bunlar mutlaka gereklidir . Bütün bunları yerine getiren kişi. çalışmayı sevmeyen.Tembele iş buyur. sorumluluk sahibi. yardımcısız. ferahlık verir . eninde sonunda bu davranışının yararını görür.yolları gösterir ve işten kaçmaya çalışır . beceremeyeceği işlerin idaresinden uzak durmaya çalışır. bir . daha değişik yerleri . O bilir ki.Tayfanın akıllısı. hem de başkalarını zarara uğratır . ona rahatlık. uzun süre çalışıp emek verme son derece önemlidir.mükâfata mutlaka kavuşur . araç-gereçsiz yapılamaz. bunun .Tebdil-i mekânda ferahlık vardır Bulunduğu yeri veya çevreyi kimi zaman değiştirmek. İşin iyi ve olumlu . çaba göstermekten. kendisinden bir konuda yardım istendiğinde. yardım edeceği yerde çözüm .aksine bir hareket hem kendini.. sana akıl öğretsin İş görmeyi.Tekkeyi bekleyen çorbayı içer Bir işin başarılmasında türlü sıkıntılara katlanıp sabretme.Tek kanatla kuş uçmaz Kimi işler vardır ki. sıkıntıdan kaçan kimse. akıllı kişi altından kalkamayacağı.

yönetimin iflâsına neden olur . karışıklık baş gösterir. . her işin bir ölçüsü ve zamanı vardır.Testiyi kıran da bir.Teşbihte (temsilde) hata olmaz Kimi zaman yapılan benzetmeler çirkin ve kaba da olsalar söze güç katmak için yapılırlar. kötülük de cezasız kalır.(Tevekkelin (tevekküllünün) gemisi batmaz (eşeğini kurt yemez .alınmamalıdır .Tereciye tere satılmaz Birine çok iyi bildiği bir şey öğretilemez. Eğer bunlara dikkat edilmezse işler yolunda gitmez. yahut her ikisi eşit tutulur da aralarında bir fark gözetilmezse adaletsiz davranılmış olur. suyu getiren de İyilik ödülsüz.Terazi var. tartı var. hayat alt-üst olur.Terzi kendi söküğünü dikemez İnsanlar başkalarına yaptıkları hizmetleri kendilerine gelince çoğu kez . Bu durum da düzeni bozar.savsaklarlar.düzen gerektiği gibi kurulamaz . her şeyin bir vakti var Hemen her şeyin.. .şeye kalkışan ya da çalışan kendisini gülünç duruma sokar . ya da yapmaya zaman ve fırsat bulamazlar . bir konuda bilgi verilemez. Dolayısıyla bunların söz arasında kullanılmasından kimse . Böyle bir .

“İster misin? Arzu eder misin?” diye sormak son derece . sahasında ne kadar hünerli olduğunu gösterinceye kadar.cevap vermiş Bir kimseye düşkün olduğu. Daha önce kopup ayrılmış olsa da. Kurnaz ve düzenbaz kimse. elde etmek için yanıp tutuştuğu bir şeyi. “Tavuk kebabı yer misin?” diye sormuşlar. işe veya bir alışkanlığa eninde .sonunda. işine zarar gelmez .kolay yardım da gelmez.Tırnağın varsa başını kaşı Kendi bilgi. gelse de pek bir işe yaramaz . hatta abes ve gülünçtür . “Adamı güldürmeyin” diye .Tedbirini aldıktan sonra fazla titizlikten uzak duran. kimseden kimseye hayır yoktur. başkalarından kolay .1 kadar yeterince ceza çeker. çok sevip özlediği. kendisinden daha hilekâr birinin . bunlara da güveniyorsan bir işe giriş. her şeyi artık Yüce Allah`a . şu ya da bu sebepten ötürü döner . suçsuz olduğunu kanıtlayıncaya . beceri ve imkânın varsa.tuzağına düşer Tilkiye.yersiz.Tilkinin dönüp dolaşıp geleceği yer kürkçü dükkânıdır Meslek veya alışkanlık gereği olan bir sonuçtan kaçınılmaz. yoksa vaz geç.Tilki tilkiliğini bildirinceye kadar post elden gider İşlemediği hâlde suçlu görülen kimse. kişi bağlı olduğu çevreye. Bil ki. 2.bırakıp boyun eğen kimsenin malına.

. doğru yolu bulur ama iş işten . içine düştükleri geçim darlığını anlamazlar.Türkün aklı sonradan gelir Yaratılışı gereği saf. Çalışmayan. dürüst ve merttir Türk insanı. mal gibi şeyleri elde etmiş. bir uğraş vermeyen. açlığını gidermiş ve bunlara doymuş olanlar. yoksulların çektikleri sıkıntıyı.(Tok.kişi verim elde edemez . ekmeği dişler Emeksiz yemek olmaz. Dolayısıyla kendisi için hazırlanan kimi tuzaklara düşmekten kurtulamaz. içten pazarlıklı da değildir. acın hâlinden bilmez (Var ne bilsin yok hâlinden Para.Tuz. . Bunun için olsa gerek. direnme azminden bir şey .Toprağı işleyen. Bir süre sonra aklı başına gelir. samimî. alın teri dökmeyen .felâketler gelir . kılıcı karımaz Türk insanı ihtiyarlar ama mücadele gücünden. Art düşüncelerden uzak kaldığı gibi.de geçmiş olur . çıkarını hemen öyle aklına getirmez.kaybetmez . ekmek hakkını bilmeyen kör olur Birinin ekmek yedirip iyilik ettiği kimse. işin iç yüzünü anlar. giriştiği bir işte pek hesap-kitap yapmaz. bütün bunlara karşılık üzerinde hakkı bulunan insana karşı nankörlük edip hıyanet içinde olursa başına türlü . Öte yandan bir olay karşısında ne yapmak gerektiğini de hemen düşünemez.Türk karır.

U

.(Ucuz alan pahalı alır (pahalı alan aldanmaz Ucuz alınan mal genellikle kötü, dayanıksız ve çürük maldır. Kolay yıpranır, eskir ve çabuk atılır. İster istemez yerine yenisinin alınması zorunlu olur, .tekrar masrafa girilir. Dolayısıyla pahalıya alınmış gibi olur

.(Ucuz etin yahnisi yenmez (tatsız olur Ucuza alınan, maledilen şeylerde nitelik bulunmaz; ya çürük, ya kötü, ya da .hilelidir. Bu sebeple, bu tür mallardan istenildiği gibi fayda sağlanamaz

.Ucuzdur vardır illeti, pahalıdır vardır hikmeti Bir malın fiyatı niteliğine göredir. Bu sebeple ucuz şeylerin ucuzluğuna tamah etmemeli, pahalı şeylerin de pahalılığından korkmamalıdır. Çünkü ucuz olan çürük, kötü ve dayanıksız olur çoklukla; pahalı olan da kaliteli, değerli ve .sağlamdır

.Ulular köprü olsa basıp geçme Erdemli, büyük ve yaşlı kimselere karşı daima saygılı ol, hürmette kusur etme, onları incitecek davranışlardan kaçın. Çünkü onlar gerek yaşları, gerek .tecrübeleri, gerekse erdemleri bakımından buna lâyıktırlar

.Ulu sözü dinlemeyen, uluyakalır Büyüklerin, erdemli kişilerin uzun tecrübelere dayanan sözlerine ve uyarılarına .kulak asmayan kimse, türlü çıkmazlarla karşılaşır ve sonunda sızlanıp durur

.Ummadığın taş baş yarar Küçük ve önemsiz görülen kişi ya da nesneler, çoğu kez büyük etkiler .yaparlar; umulmadık işler görürler

.Umut, fakirin ekmeğidir Sıkıntı içinde bulunan, yokluk çeken yoksul kişi, içinde bulunduğu durumdan bir gün kurtulacağını, bolluğa ve rahata kavuşacağını umar ve bu umuşdan .doğan güven duygusuyla yaşamaya çalışır

.Ustanın çekici bin altın Usta kişi, bir zanaatı uzun denemeler sonucu gereği gibi öğrenmiş olan ve kendi başına yapabilen kimsedir. İşinin hemen tüm inceliklerini kavramıştır. Bu bakımdan pek çok kimsenin uğraşıp da yapamadığı işi kolayca yapıverir o. .Dolayısıyla onun çok küçük gibi görülen emeği bile oldukça kıymetlidir

.Uşağı işe koş, sen de ardına düş .Bk. “Çocuğa iş buyur,...” Utanma pazar, dostluğu bozar Yakın tanıdıklar arasında yapılan alış verişte, taraflar birbirlerinden utanıp sıkılırlar ve gerçek niyetlerini ayıp olur düşüncesiyle söyleyip ortaya koyamazlar. Ancak bu durum çok geçmeden anlaşmazlıklara, tartışmalara .sebep olur; dostluğu zedeleyip bozar

.(Uyuyan yılanın kuyruğuna basma (basılmaz

Şimdilik zararı dokunmayan kötü bir kimsenin yeni bir kötülük yapmasına .fırsat vermek doğru değildir

Ü

.Üçlenmemiş eken, olmamış biçer Her işin belirli bir yapılma biçimi ve ortamı vardır. Gerekli şartları yerine .getirilmeden yapılan işlerden verimli sonuç alınamaz

.Ürümesini (ürmesini) bilmeyen köpek (it), sürüye kurt getirir Beceriksiz kimseler iyilik yapayım derken çoklukla hem kendilerini, hem de .1 başkalarını zarara sokarlar. 2. Neyi, ne zaman, nasıl söyleyeceğini bilmeyen .kimseler hem kendilerinin, hem de başkalarının başına dert açarlar

.(Ürüyen köpek ısırmaz (kapmaz Bağırıp çağırarak başkalarını korkutmak isteyen kimseden saldırı beklenmez. Kötülük yapacak kişi, bu niyetini gizli tutar; belli etmez ve gürültüye patırtıya .yer vermez

.Üşenenin (utananın, erinenin) oğlu kızı olmamış Çok üşenen, tembel tembel oturan, gevşek davranan, içinde bir çalışma isteği duymayan kimse bir şey elde edemez. Bir şey elde etmek isteyen, onu elde edecek yola baş vurmalıdır. Sözgelimi oğul-kız isteyen önce evlenmek .zorundadır

.Üzüm üzüme baka baka kararır Her zaman bir arada bulunan, arkadaşlık eden, bir çevrede yaşamaya çalışan kimseler birbirlerinden etkilenirler; birbirlerinin özelliklerini, huylarını ve “...alışkanlıklarını kaparlar. Bk. “Körle yatan

V

.Vakit nakittir Bir işin yapılmasında sermaye ve emek ne kadar değerliyse, zaman da o kadar değerlidir. Çünkü her iş, bir zaman dilimi içinde gerçekleşir. Bir işte kullanılmadan geçirilen zaman bir kayıptır ve bu zamanı bir daha elde etmek mümkün değildir. Dolayısıyla zamanın kaybı iş kaybına, iş kaybı da para kaybına yol açar. Bu bakımdan zamanın en küçük parçasını bile boşa .geçirmemeli, iyi değerlendirmelidir

.Vakitsiz öten horozun başını keserler Her işin olduğu gibi, her sözün de uygun bir yeri ve zamanı vardır. Uygun olan bir zamanda söylenmeyen, yerli yersiz ortaya atılan, densizce sarf edilen sözler birilerinin tepkisini çeker; rahatsızlığa neden olur, büyük zarara yol .açar

Vakitsiz öten horozdan, ancak onu keserek kurtulan insanlar; yerinde ve zamanında konuşmayan insanı da cezalandırıp susturmakta hiç tereddüt .etmezler

.Var evi, kerem evi; yok evi, verem evi Bir kişinin bağışta bulunabilmesi, iyilik yapabilmesi için varlıklı, zengin ve mal mülk sahibi olması gereklidir. Bu varlığa kavuşmuş ailenin evinde ikram ziyadesiyle yapılır, konuklar kusursuzca ağırlanır, ihtiyaç sahiplerine gereken yardım eli uzatılır. Buna karşılık yoksulun evinde dert, sıkıntı ve yokluktan .başka bir şeye rastlanmaz

.Varını veren utanmamış Kendisinden bir şey isteyene elinde ne varsa onu verebilir kişi. Verdiği şey az diye bundan utanmamalıdır; tam aksine bu davranışı soyluca bir davranıştır. Çünkü iyiliğin çoğu kadar azı da değerlidir. O hâlde küçük ve önemsiz de olsa, .kişi verebileceği kadarını vermelidir

.Var ne bilsin yok hâlinden “...Bk. “Tok, acın hâlinden

Varsa (var mı) pulun, herkes kulun; yoksa (yok mu) pulun, dardır yolun (Paran .(varsa, cümle âlem kulun; paran yoksa, tımarhane yolun Varlık, zenginlik, mal-mülk herkesi kendine çeker. Bunları kim elinde tutuyorsa, insanlar onun etrafında pervane olur, herkes ona yaklaşır, hizmet eder, saygı gösterir, emrine koşar. Yoksul kişide ise ne para pul, ne de malmülk vardır. Bu sebeple onların yüzüne kimse bakmaz; ömürlerini sıkıntı, darlık ve yokluk içinde geçirirler. Hatta kimi zaman çektikleri bu sıkıntılar .yüzünden bunalıp deli bile olabilirler

.Var varlatır, yok söyletir Para parayı çeker; varlıklı kişiler, paralarını kullanarak daha çok kazanır, varlıklarına varlık katarlar. Bu varlıkları, onlara ayrıca yüksekten atma ve övünme gücü de verir. Yoksul kişinin elinden ise sadece sızlanmak, yakınmak .ve dert yanmak gelir

.Veren eli herkes öper Cimri olmayan, ona buna yardım elini uzatan, eli açık olan, iyilik yapan .kimseyi pek çok kişi sever; ona saygı duyar

.Verip pişman olmaktansa, vermeyip düşman olmak yeğdir Sizden ödünç veya borç istendiğinde (eşya, para) verdiğiniz şey size zamanında ödenmezse, ya da yıpratılarak geri iade edilirse canınız oldukça sıkılır. Verdiğinize pişman olursunuz. Vermemiş olsaydınız bu sefer karşı taraf size kırılmış olacaktı. Görüldüğü gibi her iki durumda da kırgınlık olacak ve dostluk bozulacaktır. O hâlde vermeyip dostluğu bozmak daha iyidir. Çünkü .bu durumda hiç olmazsa malınız ya da paranız sizde kalacaktır

.Verirsen doyur, vurursan duyur Bir yardımda bulunacak, bir iyilik yapacaksanız bu mutlaka bir işe yaramalı; doyurucu ve karşı tarafın ihtiyacını giderici nitelikte olmalıdır. Çünkü gelişigüzel, baştan savma, yarı buçuk yapılan yardımlar pek işe yaramaz. Bir kavgaya tutuşmadan önce hasmını bu kavgadan haberdar etmek de mertlik gereğidir. Ansızın, habersiz saldırmak er kişiye .yakışmaz

.Verirsen veresiye, batarsın karasuya Parasını daha sonra olmak şartıyla kimseye mal verme. Yoksa zararlı çıkarsın, hatta batabilirsin de. Çünkü veresiye alıp da borçlarını ödemeyenler çok görülmüş, müşterilerin de bu tutumu yüzünden kimi esnaflar ya batmış, ya .da batma tehlikesi atlatmışlardır

.Vermeyince Mabud, neylesin Mahmud Her şey Yüce Allah`ın takdiri iledir. Kimine zenginlik, kimine darlık, kimine de ilim verir. Eğer Yüce Allah, bir kimseye geniş bir imkân, belirli bir yetenek ve zenginlik nasip etmemişse, kulun yapacağı hiçbir şey yoktur. Ne kadar .çırpınırsa çırpınsın boşunadır, eline nasibinden fazlası geçmez Tanrı dar zamanlarında kullarına yardım eder. Sıkıntıya düştüğümüz zaman .kendimizi kötümserliğe kaptırmamalıyız Tanrı hiçbir canlıyı aç bırakmaz. Kımıldamadan duran baykuşun rızkını bile önüne koyar. (İnanışa göre baykuş bü¬tün geceyi uykusuz geçirir, ibadet .(edermiş. Sabaha karşı ö-nüne gelen bir serçeyi yetmiş Tanrı'ya yaklaşmış kişilerin bazı şeyleri önceden sezdi¬ğine inanılır. (Ancak bu söz, böyle keşiflerde bulunduğunu söyleyen kişilerle alay etmek için .(söylenir Taşlı yerdeki bağ, daha verimli ve değerlidir. Uzun saç¬lı kadın da daha .gösterişli ve sevimlidir .Tatlı dil ise her kapıyı açar, en kötü kışılen bile yola ge¬tirir Tatlı dil, her kapıyı açan sihirli bir anahtardır. MONTAİGNE Tatlı sözler,şiddetli bir öfkeye karşı en tesirli ilaçtır. AISKHYOS

.Tehlikeli bir durum doğunca, ondan uzaklaşmanın çare¬leri aranmalıdır Tehlikeli, başkalarına zarar verecek işlerden yarar uman kişiler, sonunda kendileri de zarar görebilirler. Kişi, başkasına zarar vererek geçinmeye .çalışırsa, bir gün kendi¬sine de zarar veren çıkar Temiz süt emmiş, dürüst kişilerle en zor işler bile kolay¬lıkla yapılır. Kötü .kişilerle de en kolay işler dahi zorlaşır Tilki, kümesi iyi tanıyor diye bekçi yapılır mı? TRUMAN Toplum içinde her kişinin bir değeri yardır. Ancak zü¬ğürt kişilerin değeri .azdır Toplum içinde tam anlamıyla bağımsız kişi yoktur. Herkesin sorumlu olduğu, bağlı bulunduğu bir yer veya makam vardır. Biz yöneticilere bağlıyız, .yöneticiler de kanun¬lara bağlıdır Toplumda bazı şeyler karşılıklıdır. Ziyafete giden bir gün ziyafet vermek .durumundadır. Düğüne giden de, kendi düğününe çağırmak durumundadır Toplumda nice'değerli kişiler vardır ki şansızlıklar so¬nucu, layık oldukları .yere gelememişlerdir Toplumdaki inanışa göre eve getirilen at ve kendisi ile evlenilen kadın eve .uğur getirir Toplumun insanlık özelliği, güzel sanatlarla beslenir. İSMET İNÖNÜ Toplumun kurallarına, geleneklerine uymayan, büyük¬lerin yol gösterici öğütlerine önem vermeyen kişiler, toplum dışına atılırlar. Toplumda .sevilmeyen, başarısız kişifolurlar Toplumun ortak malına zarar veren ya da kendisini bü¬yütüp yetiştirenlere .ihanet eden, el uzatan kişi onmaz, cezasını bulur Tüm sanatlar kardeştir, hepsi de birbirinin ışığı altında ilerler. VOLTAIRE

Türk Ata Sözleri, Mustafa Nihad Özön, 1952 Feridun Fazıl Tülbentçi, Türk Atalar Sözü ve Deyimleri, 1963 Ömer Asım Aksoy, Atasözleri Sözlüğü, 1965 Türk Atalar Sözü: Yeni Türk harfleriyle bu alanda ilk basılan eserdir. Muzaffer .Lütfü Bey’e aittir. 1928’de basılmıştır Türk ulusunun tarihsel bir niteliği de güzel sanatları sevmek ve onlarda yükselmektir. M. KEMAL ATATÜRK .Türkler atı soyluluğun, inceliğin, vefanın sembolü saymışlardır Tuttuğu işte, yolda ilerlemek isteyen, ağır ağır, acele et¬meden güvenilir .adımlarla ilerlemelidir. Böyle olursa işi sağ¬lam olur -U-ÜUlusların zenginliği ipek , pamuk , altın değil , insandır. RİCHARD HOVEY Ümidini kaybetmiş olanın,başka kaybedecek şeyi yoktur. BOLSE Umut insanı uyandıran bir rüyadır. ARİSTO Unutma ki ağzında bal olan arının kuyruğunda iğnesi vardır. LYLY Unutma ki şairleri haykırmayan bir millet, sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk gibidir. M. EMİN YURDAKUL Üreterek sattığımız, başkalarının yararlandığı mala biz de gereksinme .duyabiliriz Uşağım dahi olsa, hatalarımı düzelten efendim olur. GOETHE Üstün değer taşıyan kişi ya da nesne, ne türlü uygunsuz koşullar içinde .bulunursa bulunsun değerini, niteliğini yitir¬mez

yokuş aşağı inerken zorlanır. PHTAGORE . gerekli fedakârlık gösterilmelidir. Kü¬çük ya da büyük.olan içtenlikle sunulmasıdır -YYa sus yada susmaktan daha değerli şeyler söyle.alışıktırlar Varlıksız kişinin armağanı da küçük bir şey olur. bel¬ki de ölebilir.de yine kendisine yetmeyeceğini sa¬nır. gözü doymaz Varlık içinde yaşamaya alışmış olan için sıkıntılı bir du¬rum.Üzerinde yük olan at. o iş için lâzım olan şeyler eksiksiz kullanılmalı. . çöreğini yavan (yoz. Yoksa kişi istediği verimi . Ondan başka bir şey görmez Uzun süre bir şeyin yokluğunu çeken kimse. istediği şeye .hem at için kolay dav¬ranışları yeğlemelidir Uzun süre bir nesnenin yokluğunu çeken. olumsuz ve kusurlu sonuca evet demek zorunda kalacaktır . o şeyden ne kadar çok elde etse . yoksulluk içinde yaşayanlar için kaygı verecek bir şey değildir. Çünkü yabancılık çeker. onların arasına giremez. Bu nedenle kişi. önemli .Yağına kıymayan. insanlarla hemen ilişki kurup kaynaşamaz.aralarına almazlar zaten . çevreye ya da bir topluma yeni gelen kimse. hem kendisi.Yabancı koyun kenara yatar Bir yere.alamayacak. Onlar bu yaşama zaten . uzakta durur. Ama üzerinde yük de olsa yokuşu daha kolay çıkar. özlemini duyan kişi.kavuşunca kudurmuş gibi ona saldırır. Oradaki insanlar da huyunu suyunu bilmedikleri bir adamı hemen . kuru) yer Bir işten iyi sonuç alınmak isteniyorsa.

aldatmak amacıyla bilerek ve gerçeğe aykırı olarak söylenen sözdür. akrabaları yüzüne bakmamışlardır. Ancak bu beklentileri boşa çıkmış.(Yakın (hayırlı) dost (komşu).Yalancı kim? İşittiğini söyleyen Yalan.” Kişiye ancak bu yakışır . hayırsız akrabadan (hısımdan) yeğdir (iyidir Sıkıntıya düşen kişi. O hâlde kişi bu özelliğini saklayıp başkalarını yanıltmamalıdır. ilgi ve yardımlarını . kimse inanmamış Yalan söylemeyi huy edinmiş kimselere kolay kolay kimse inanmaz.yansıtsa bile onun bu sözlerine kimse inanmaz .Yalancının evi yanmış. kendisi de yalancı konumuna düşer . hayırsız akrabadan daha iyidir . Eğer kişi. Yaz sıcağından.esirgememişlerdir.göründüğün gibi ol. Ne demişler: “Ya olduğun gibi görün. yalancının sözleri gerçeği . Kişilerin yalancı hakkındaki bu kanıları öyle pekişir ki. kış yağmur ve soğuğundan bellidir. öncelikle akrabalarından ilgi bekler. İşte bunun için hayırlı dost.?Yağmur yağsa kış değil mi? Kişi hâlini bilse hoş değil mi Her mevsim özelliğini açıkça ortaya kor. Öte yandan dost ve komşuları onu yalnız bırakmamış. Bunun gibi kişilerin de kendilerine has özellikleri ve nitelikleri vardır ki. toplumda bu yanları ile tanınırlar. yardım ve iyilik umar.aktarırsa birilerini yanıltır.Yalancının mumu yatsıya kadar yanar . öyle her duyduğunu doğru kabul edip aslını araştırmadan başkasına . ya .

Yanlış hesap Bağdat`tan döner . Nasıl ki tek taşla duvar yapılamazsa.Yarım elma. iş birliğine geçmek durumundadır .Yapı taşı.Yarası olan gocunur Bir işte sorumlu aranırken kusurlu olan kimse.Ortaya çıkan bir yanlışlık çok geç de olsa.düşer .bir işi. gönül (hatır) alma .Yalnız taş duvar olmaz İnsanlar bir arada yaşamak zorundadırlar.Hayatını yalancılık üzerine oturtmuş olan insanlar. insanlar da tek başlarına tüm işlerinin üstesinden gelemezler. çifte (boyunduruğa) koşulmaz Her işin uygun bir yapılma biçimi vardır. bunun için de gerekli titizliği gösterip masrafa girerler .Değerli. işbölümü yapmak. Dolayısıyla diğer insanlarla . Mutlaka kendisine bir iş bulunur . tek kişi ile yapmaya kalkışmak doğru bir hareket değildir . elinden iş gelen kimse boşta kalmaz. yardımlaşmayı gerekli kılar. yapıdan kalmaz . açığı ortaya çıkacak diye telâşa . Dolayısıyla iki kişinin ancak yapacağı .ilişki kurmak. Bu zorunluluk bir dayanışmayı. kendi yalanlarına destek .olacak tedbirleri alırlar.Yalnız öküz. ne olursa olsun düzeltilmelidir .

Hatta işin tamamen bozulduğu. insan hayatına kıymış gibi suç işlemiş . ağaç memleket ekonomisine de sayısız katkılarda bulunur.Bk. yağmur. Hem ekolojik denge. ustası ya da uzmanı vardır. Çünkü önemli olan . ağaçla birlikte vardır.Yarım hekim candan eder. kusurlu. berrak su.. eksik bir doktorun uyguladığı tedavi insanı ölüme götürebilir. hayat orada son bulur.bilgilerle donatıp. baş keser Ormanı meydana getiren ağaçlar bir memleketin can damarıdır. Ağaçsız kalan yer kısa zamanda çöle döner. Öte yandan. hatırladığımızı ortaya koymaktır . insanları yanlış . Tecrübesi olmayan.Yarınki kazdan. gezen tilki yeğdir . bugünkü tavuk yeğdir “. dine ters düşen yollara itebilir . Bu bakımdan bir ağacı boş yere kesen.Sunulan armağan küçük de olsa. kötü bir sonuç verdiği bile olur.Yatan aslandan.dostlarımızı unutmadığımızı. onları. ehline değil de.Yaş kesen.olur . o işten iyi sonuç alınamaz. “Bugünkü tavuk . Bir iş. hem de iktisadi hayat açısından ağacı koruma görevi bir zorunluluktur.. Yeşil tabiat. acemi. yarım hoca dinden eder Her işin bir ehli. gönül almaya yeter. temiz hava. Bunun gibi dinin ilkelerini iyi bilmeyen hoca da. yarım yamalak bir bilgiye sahip olan kişiye teslim edilirse. cıvıl cıvıl kuşlar.

Ancak kimi zaman öyle öfkelenip patlarlar ki yanlarında durulmaz. Bu bakımdan bu gibi kimselerin yumuşak . yaşamak isteyen kişi paraya ihtiyaç duyar.iyidir . Tembel tembel oturan. çalışmayan.. sabırlarının artık taşmış olmasıdır.Yatan kurttan. boş durmayan. yürüyene borcu var İhtiyaçlarını gidermek. zamanını boşa geçiren kimse para kazanamaz.çalışan. güçsüz olup da çalışan. tembel tembel oturup onun bunun sırtından geçinen kimselerden. Para da ancak çalışmakla elde edilir. soylu olup da bir şeyler üretmeyen. Bunlar öyle olur olmaz şeye hemen öfkelenmezler. boş oturmayan ve geçimini sağlamak için uğraşan kimseler daha . uysal. kızmazlar.Çok güçlü olup da çalışmayan. Para olmayınca da ihtiyaçlarını sağa sola borçlanarak karşılama yoluna gider.huylarına aldanıp da gereksiz yere üzerlerine gidilmemelidir .. “Yatan aslandan .Bk. Kendilerinden hiç beklenilmeyen bu tepkinin tek sebebi.Yatanın. kaba ve hırçın olmayan.Yavaş (yumuşak huylu) atın çiftesi pek (yavuz) olur Mizaç itibariyle ılımlı. yeler tilki yeğdir “. Doğal olarak borçlandığı kimseler de .Yavuz at. yemini (yavuz it ününü) kendi artırır . kolay yola gelen insanlar genellikle çok sabırlı olurlar. zamanını değerlendiren kimselerdir .

Gençlikte çalışıp kazanan.1 bakanlar.1 yiyeceğini hazırlayan kişi kışın rahat eder. ahlâksız. kazanma günleridir. bir de bu suçu. zarar verdikleri . Bu zamanlarda çalışmayıp keyiflerine .ihtiyarladığında rahat eder.Yazın başı pişenin. işledikleri suçu reddettikleri gibi. ev sahibini bastırır Edepsiz. 2.yapan kimseler bunun mükâfatını görürler .Yavuz hırsız. har vurup harman savurmayan. sıkıntı çekmeden hayat sürer . girişken.Yazın gölge hoş. hiç sıkıntı çekmez. .Yaza çıkardık danayı.kimseye yüklemeye ve onu susturmaya çalışırlar . Ne var ki. kazanç sağlamayan . öyle kimseler vardır ki bunlar suç işlemekle kalmazlar. mal-mülk edinmeyen. varlık edinen kişi . kışın çuval boş Yazın çalışma.babalarını çoğu kez beğenmezler . kışın zor şartlarında yiyecek bulamazlar. eğlenceye dalan. Gençliğinde çalışmayıp tembel tembel oturan. perişan olur . beğenmez oldu anayı Anne-baba pek çok emek sarf edip zahmete katlanarak çocuklarını yetiştirip büyütürler. çalışkan. büyüyen bu çocuklar kendilerini bu yaşa getiren anne. gününü gün ederler. güneşe aldırmadan çalışıp kazanan. kışın aşı pişer Yazın o sıcağında durmayan. görevini ihmal etmeyen. şarlatan. üzerine aldığı işi tam .kimse ihtiyarlığında ya da hastalığında sıkıntıya düşer. arsız. sıkıntıya düşer ve ona buna avuç açarlar. 2.Gayretli.

Ama ağır başlı. Ne var ki. kayadan ne koparır (aparır Güçsüz.malı sağlıklarında o ya da bu. bir yerde tutunamadıkları gibi onun bunun oyuncağı da olurlar. zayıf karakterli kimseler bir varlık gösteremezler.oturmuş işleri de kimi olaylar kolay kolay etkileyip bozamaz . sözünde duran. gayri ciddî. tavırlarında ciddî. ciddî kimselere öyle önemsiz etkiler hiçbir şey yapamaz. kişilik sahibi. güçlüye etki edemez.sevilip sayılırlar da .Bk.(Yemeyenin malını yerler (üstüne bir bardak bu içerler Kimi cimri kimseler para ve mallarını biriktirirler ama harcamaya. öldükten sonra ise mirasçıları bir güzel yerler . bir sözü diğerini tutmayan. ahlâklı kimselere kimse ilişemez.“.(Yel.(Yerdeki yüze basılmaz (kimse basmaz . hafif meşrep. “Yazın gölge hoş . yemeye bir türlü kıyamazlar. Sağlam bir temele .Yeğniği yel alır. kışın karın ovar . onların kıyıp da faydalanamadığı bu para veya . züppe-hoppa.Yazın gölge kovan.. işlerinde başarılı oldukları gibi .. ağırbaşlı olmayan. kişilikli. ağır yerinde kalır Kişiliksiz. Sağlam karakterli. onurlu.. onlar bulundukları yerde kolayca barınırlar.

yenik düşmüş. ne iş yapacağını. büyümesine izin verilmeden .Yerini bilmeyen. zararsız gibi görünen . Kolay görünen iş çok zor. düşmanın veya bir durumun önüne hemen geçilmeli. yumuşak huylu bir kimse çok sert. Bunun yanında felâkete . sık sık yer değiştirecek.uğramış. nazik.Ağırbaşlı. Bu bakımdan elden geldiğince tedbirli olmalı. Aksi takdirde bir işte tutunamayarak. hangisinin kendisine uygun geleceğini bilmeli ve ona göre bir seçim yapıp çalışmaya başlamalıdır. ezmeye çalışmaz. alçakgönüllü. gizli konuşulan bir şey umulmadık bir yoldan başkalarınca mutlaka duyulur.zarar görecektir .ortadan kaldırılmalıdır .Yılana yumuşak diye el sunma Hiçbir şeyin dış görünüşüne bakarak bir eylemde bulunmamalı kişi.Yılanın başı küçükken ezilmeli Daha küçükken tehlikeli olacağı. yılda bir kat urba eskitir Kişi neyle uğraşacağını. muhtaç kimselere de merhametli davranılır .bir durum çok tehlikeli olabilir ve zarar görebilir insan . zarar vereceği anlaşılan bir şeyin. onları hırpalamaz.Yerin kulağı var Ne kadar saklı tutulursa tutulsun.olur olmaz yerde konuşmamalıdır . ilişkilerinde ılımlı kimselere kimse hor gözle bakmaz. . bundan ötürü de çok .

Az zamanda. dedikodusu yapılmaz. kolay kolay yok olmaz .Yiğit meydanda belli olur . 2.Yıl uğursuzundur Kimi dönemlerde arsız..Yiğidin sözü. zarar veren.meydandadır. erdemli kimseler zalimlerin baskısı . Onlar verdikleri sözden geri dönmezler. ahlâksız.Yiğidin malı meydandadır Yiğit.Yiğit arkasından vurulmaz Mert olan alçakça yollara baş vurmaz. . Böyle bir zamanda dürüst. bunlar da düşmanlarının gazabına uğrarlar. Mallarını herkesin .Yırtıcı (alıcı) kuşun ömrü az olur Ona buna saldıran.arkasından konuşulmaz. onu . mert kimseler sözlerinin eridirler. mert insanlar aynı zamanda cömert olurlar. demirin kertiği Yiğit.altında kalırlar . Bu tıpkı bir demir üzerine açılmış çentik gibi . onun bunun sırtından geçinen kimselerin düşmanı çok olur. Yiğit bir kimsenin yokluğundan haydanılarak . sözlerini inkâr da etmezler. yüzsüz. kötülenmez ve iftira atılmaz .1 arkasından vurmaya çalışmaz. namuslu.hak ettikleri cezayı görürler .yararlanması için ortaya koyarlar . Düşmanıyla yüz yüze dövüşür. adaletsiz kimseler el üstünde tutulur.

olur. kavgaya ve mücadeleye tutuştuğunda belli . Asıl yiğit iş başında.Yoğurdum (ayranım) ekşidir diyen olmaz “. çoğunlukla . onun nasıl yapılacağını bilen. En kıymetli varlığını bile . “Kimse ayranım . herkese yukarıdan bakmaya başlar.Atıp tutma. mert olmasının yanında gözü tok ve cömerttir de. buna ancak yiğit olanlar dayanabilir .. Hatta selâmı bile insanlardan esirger .Bk.başkalarının yardımına ihtiyaç duymaz. Kendisi gibi gözü pek olana her türlü fedakârlığı yapmaktan kaçınmaz.kolayca bağışlar .Yiğit yiğide at bağışlar Yiğit. etrafa hava atmaya. “ben şöyle yaparım.Yol bilen kervana katılmaz Bir işte bilgisi olan. bir yiğitten . işini kendisi görmeye çalışır . işinin ehli kimse. Öte yandan.Yoksul âlâ ata binse.Yiğit yarasına yiğit katlanır Mert olanların derdinden ancak mert olanlar anlar. böyle ederim” demek.. kimseyi beğenmez .gelen saldırıya da herkes katlanamaz. sonradan bir makama ya da varlığa kavuşmuş olan kimse. kişinin yiğit olduğunu göstermez.olur . selâm almaz Edinip görmemiş.

belâlar gelebilir. gideceği yere bir türlü ulaşamaz. yoldaştan kalma Yolculukta insanın başına türlü işler. yolculukta candan bir arkadaşın önemini büyük kılar.yapar.kalmamalı.Yol yürümekle. candan bir yol arkadaşı bulabilmek için . 2. borçlu olan da ödemesini aksatır. Bunların halledilmesi içinde bir insana gerek duyulur. Bir amacı gerçekleştirmek için çalışan. Yapacağı iş için en uygun usulü seçen kimse. geciktirir. gayret sarf eden kimse kimi sebeplere takılıp . Bu gereklik.hareketini erteleyebilir . kimi sebeplerden ötürü . başına gelecek türlü hâllerden de korunur . günü gününe ödemezse hiçbir zaman . borç ödemekle tükenir Yola çıkan orada burada oyalanırsa. başarılı olur.Yoldan kal.1 oyalanmamalı.yolu bilenlere sorarak öğrenip bulur . sıkıntılar.Yoldan (yol ile) giden yorulmaz Bir işin yapılmasında tutulacak yol. vakit kaybetmemeli ve bir an önce hedefine varmalıdır . işini kolayca .Yolcu yolunda gerek Bir yerden bir yere doğru gitmeye hazırlanan kimse. takip etmesi gereken . yöntem ortaya çıkacak sonuç açısından oldukça önemlidir.Yol sormakla bulunur Bir işe kalkışan ama nasıl yapılacağını bilmeyen kişi. zaman geçirmeden yoluna koyulmalıdır. Dolayısıyla insan..

kuruluş ya da kişi de idare edilip yönetilemez.doğru değildir . başıbozukluğun hüküm sürdüğü bir yerde işin başına geçmek . Kişinin başını felâketlerden kurtaramadığı. 2. rahat ve özgür yaşayamadığı yurt ne kadar verimli olursa . uyuşuk davranan. Daha da önemlisi o yaşadığı yerde huzur ve mutluluk ister. gerekli çalışma ve çabayı göstermeyen.Yurdun otlusundan kutlusu yeğdir Kuşkusuz ki insan yaşadığı yerin verimli olmasını ister. bir disipline bağlı olmayan iş. Elinin altındakilerine önem vermeyen. işini .zamanında yapmayan kişi.edinemez . onları iyi eğitmeyen onlardan .ne olumlu davranışlar. ne de iyi işler bekleyemez . Bunlar gibi yaptığı işin üzerine yeterince eğilmeyen. kişi için bir anlam ifade etmez .olsun. bir kurala.1 alamaz. o işten olumlu bir sonuç . yaptığı işten olumlu bir sonuç alamaz .borçtan yakasını kurtaramaz.Yumurtasına hor bakan civcivini cılk eder Kişi elinde olan işe gereken önemi vermezse. Dolayısıyla kargaşanın.Yuvarlanan taş yosun tutmaz Sürekli olarak iş değiştiren kimse bir başarı kazanamadığı gibi bir varlık da .Yularsız ata binilmez Nasıl ki yularsız bir at zapt edilip yönlendirilemezse.

gerektiği gibi zamanında. Eğer bir insanın yüzü hiç gülmez. yumuşak huylu ve temiz olduğuna karar verilir.Yüz.. o insanın katı yürekli. hoşgörüsüz. iyi yürekli.kadın ailesini huzurlu kılar.şekilde yapan kişiye kimse bir şey diyemez . yüzü güzel olanın içi de güzeldir. “Çok söyleme arsız olur .Yuvayı yapan dişi kuştur Evin dışındaki işler erkekten. içinin aynası olarak görülür. asık suratlı olmaya devam ederse.. evin içine mutluluk getirir .Bir işte üstün çaba gösterenler. duygulu. geçinmesini bilen.Yüz verme arsız olur.. içindeki işler de genellikle kadından sorulur. en iyi . O hâlde denebilir ki. yüzü güzel görünen kişinin huyu . Bu bakımdan tertipli. o ölçüde bir karşılık görürler . içten. az verme hırsız olur “. yüzden utanır . çekip çeviren. samimî.Bk. Bu bakımdan insanın yüzü.da güzeldir .Yüzü güzel olanın huyu da güzeldir Çoğunlukla kabul edilir ki. en önemlisi tutumlu olan . içinin de kötülükle dolu olduğuna hükmedilir.Yürük ata kamçı değmez Üzerine aldığı işi veya görevi aksatmadan. Eğer kişi güler yüzlüyse bu takdirde hoşgörülü.Yürük at yemini kendi artırır .

züğürt düz ovada yolunu şaşırır .daha fazla zarardan kurtulmuş. güçlüklere göğsü germeden. zarardan kurtulmakla da kâr etmiş olursunuz .onlara rahmet eder . Çünkü böyle bir durumda herkes niyetini açıkça ortaya koyacak. kimi masraflara da girmeden olumlu. Sözgelimi bir çiftçinin bol ürün alabilmesi için . .Zahmetsiz rahmet olmaz Sıkıntı çekmeden.Zararın neresinden dönülse kârdır Zarar. . insanlar karşı karşıya gelince daha kolay uzlaşırlar. bir şeyin ya da bir olayın yol açtığı çıkar kaybı veya kötü sonuçtur. yorulup emek vermeden. Eğer zarar-ziyan devam ediyor ve önü alınamıyorsa. özenli bir çalışmayı gerekli kılar.Zengin arabasını dağdan aşırır.isteyeceğini doğrudan isteyecek ve bir şeyini gizleyemeyecektir Z .Zahirenin ambarı sabanın ucundadır Hangi iş olursa olsun. güzel.Bir aracı vasıtasıyla değil de. uğraşıp didişmeden. olumlu sonuç açısından mutlaka yeterli bir emeği. hoş bir sonuç elde etmek mümkün değildir. yapılan işi hemen kesmekle .toprağını en iyi şekilde sürmesi. Unutmayalım ki. çalışanları sever. Yüce Allah. işlemesi ve çok çalışması gerekir .

Zenginin malı. züğürdün çenesi yorar Yoksul. varlıklı kişi para ve mal gücüyle pek çok güçlüğü yenip aşar. zalimlerin bulundukları yerde baskı.kaldırılmış demektir .olurlar . yorumlamaya. gezip tozmasından söz ederler. istediklerini yaptırırlar . öyle ki büyük güçleri bile yener. parasızlık ve imkânsızlık yüzünden en kolay işleri bile başaramaz. Yoksul ise. kuvveti elinde bulunduran ve zor kullanan kimseler pek çok kimseye .boyun eğdirirler.engel karşısında bile şaşırıp kalır .Zengin. boş. anlamsız olan bir düşünceyi açıklamaya. Oysa böylesi bir konuşma son derece gereksiz ve yersizdir.Zırva tevil götürmez Saçma sapan.Zor kapıdan girerse. en ufak .Zorla güzellik olmaz .Zora dağlar dayanmaz Gücü. . kazancından. hatta yiyip içmesinden. zulüm ve haksızlık hüküm sürer. şeriat bacadan çıkar Zorbaların. ortadan . züğürt kimseler çoklukla birinin zenginliğinden. Dolayısıyla böyle bir yerde Yüce Allah`ın buyrukları çiğnenmiş. ayrıca ellerine bir şey geçmediği gibi dedikoduya da bulaşmış ve yanlış bir iş yapmış . malından ve parasından.savunmaya ve haklı göstermeye kalkışmak son derece yanlıştır .

kural aranmaz.hizmetçi arıyor demektir. güç kullanılarak kestirme .(Zurnada peşrev olmaz (ne çıkarsa bahtına Rast gele yapılan plânsız. kazanç sağladığınız kişi ya da hayvanı yeterince doyurmaz. varlıklı ve soylu kimseler yoksullaşıp parasız pulsuz kalınca zamanla .sonucu da kestirilemez .edemezsiniz .soyluluklarını da yitirirler Yalanı söküp atmadan gerçeği dikmeye çalışma ! tutmaz. Dolayısıyla bir kişiye beğenmediği bir şeyi zorla beğendirmeye . programsız işlerde yöntem. hoşlanma duyguları da farklı farklıdır. Bu bakımdan beğenme. CENAB ŞAHABETTİN Yanıldığını asla kabul etmeyenler. LA ROCHEFOUCAULD Yanınızda çalıştırdığınız. işlemez kılınabilir .Züğürtlük zâdeliği bozar Zengin. Bir oyun veya hile.Zor oyunu bozar Zor kullanılarak işlemekte olan bir düzen bozulup durdurulabilir ya da .1 istenen yöne çevrilebilir.yoldan boşa çıkarılabilir.İnsanların yapıları bir değildir. emeğinin karşılığını ödemezseniz onlardan istediğiniz yaran elde .en çok yanılanlardır. 2. işin . CENAP ŞAHABETTİN Yalnız kendi nefsini düşünerek dost arayan.çalışmak yanlış bir yola girmek demektir .

içinde bulunursa bulunsun. özellikle fi¬danları kesmek. . bilgi. . ne den¬li uygunsuz ortam . görgü ve eş dost . hoşa gitmeyen şeylerden kaçmak değil . elde olanaklar varken gezip görmeli.başına gelen felaket verir Yapacağı. niteliğini yi¬tirmez Yaradılıştan niteliksiz. ROUSSEAU Yaşamanın amacı . Tuttuğu yolda başına gelen bir felâket. işinde çalıştırmayacağın kim¬seye yapacakmışsın.çalıştıracakmışsın gibi ilgi gösterip.W. HIPPOKRATES .Yanlış yolda olan bir kişiye verilen yüzlerce öğüt etkili olmaz. . hoşa gitmeyen şeyleri yenmektir. yeteneksiz kişi üzerinde ne ka¬dar durulursa durulsun. öğreneceği işe karşı aşırı istek ve sevgisi bulunmayan kimse o işi .mükemmel hale getirilemez Yararlan saymakla bitmeyecek ağaçları.öğrenemez Yapamayacağın bir şeye. FOERSTER .edinmeli Yaşam kısa. umut verme Yapılmış küçük işler. bir insan . Demek ki bir insana en iyi dersi. Niçin bugünden başlamıyorsun? EPİKTETOS Yaş geçmeden. aklını başına getirir.planlanmış büyük işlerden çok daha iyidir.Yaşamak için her canlı ne yapıp eder geçim yolunu bulur Yaşamak solumak değil .başı kesmek kadar zararlı ve vahşicedir Yarın bambaşka bir insan olacağım diyorsun.J. sanat uzundur. PETER MARSHALL Yaradılıştan iyi ve doğru olan kişi ya da nesne. çalışmaktır. J. F.

o işin yürüyeceğinden emin olamaz.bulunmaz . yeteneklerini.gider. yapılan vaadler işe yaramaz. Çevrelerinde basit bir kimse sayılırlar . KARACAOĞLAN Yoksul kişi. her başarısızlıkta bir zafer arzusu yatar.hayaller kurup tasanlar yapar Yoksul ve her şeyi derme çatma olan kişide varlıklılara özgü bir şey .Yoksul.dugularînı belli etmeyeni tehlikelidir Yenilince ümitsizliğe kapılma. takdir edilmeyecekleri bir ortamda veya görevde bulunurlarsa. aynı işin . yoksulla evlenirse bunlardan doğacak çocuk da yoksul olacaktır . Bazı kişiler yardımsever görünmek amacıy¬la vaadlerde bulunurlar ama asıl . beceriksiz kimse.da sıkıntı çekmedikleri için her şeyde kusur ararlar Yoksul kişinin kurduğu hayallerde hep bolluk vardır. önemli işlerde kullanıl¬maz Yeteneksize iş verirsen.kötü kalbindekini dile getirir. GERMAIN MARTIN Yerinde davranmasını. becerilerini göstereme¬yecekleri.Yeteneksiz. Varlık içinde olanlar .. konuşmasını bilen kişilere her¬kes saygı gösterir. Varlıklı olma umuduyla .Ağır başlı olmayan kişilere ise kimse de¬ğer vermez Yerine getirmedikten sonra verilen sözler. eline geçen şeyin iyisine kötüsüne bakmaz. İnsanın ela düşünce ve .niyetlen yardımda bulun¬mamaktır Yetenekli kişiler.peşinden koşmak zorunda kalırsın Yiğit olan sırrını kimseye demez.Yavaş akan sular genellikle defin ve tehlikelidir. yetenekleri kaybolup .

. haklı haksız söylenip karışır.Yoksulluğa yerinmemeli. büyük kazanç¬lar elde etmiş kişiler.Çünkü o takdirde. Küçük bir şey en büyük gereksinim duygumuzu gidermeye yeter.arsız ya da hırsız olur¬lar Yurdu savunmanın en ucuz yolu. ağız kokusu burnunuza girer. birinin sırrını ötekine söylerse sanatını kötüye kullan mış olur. içinde varsa hırsızlığa itilmiş olacaktır Yönetimin altında bulunan kişilere yerli yersiz.Yoksulluk çeken kişiler bedensel ve ruhsal yönden dert sahibi olurlar Yönetici çalıştırdığı kişiye tembih üstüne tembih. Bu ka¬dar çok söylenme üzerine o kişi karşılık verecek. ilişkinizi bozacaktır. Sonunda ya . Mutsuzluktan mutluluğa geçmek için bazen çok küçük şeyler yeterlidir Yoksulluk içinde bulunan kişilerin durumları az şeyler¬le. Tellak terliyorsa sizi keselerken terleri üzerinize damlar. gereksiz cezalar verirsen onları kötü davranışlara sevkedersin. görgü ve saygı kurallarına . . emir üstüne emir. Maddî sıkıntı içinde de bırakmamalıdır. BURKE Yüzü yüzünüze pek yakın olarak iş gören berber solu¬yorsa nefesi. eleştiri üstüne eleştiri yağdırmamalıdır. bir başka eksik çıkar Yoksulluk insanı öldürmez ama insanı üzüntü ve sıkıntı¬larla yıpratır. Kişiler mesleklerinin insan ilişkilerinde gerektirdi ği.Bir eksiği giderilse.uymalıdırlar.yaşlanıp güçten düşünce küçük işlerle oyalan ular . . Müşterilerinin iç yüzünü bilen kah¬veci. Kısacası herkes meslek ahlâkına sahip olmalıdır Zamanında güçlü ve önemli işler yapmış. ayrıca ter kokusun¬dan rahatsız olursunuz. kolayca giderilemez. . eğitimdir.

Adaspayman degen erdi. zengin fakirleşir. en sıkın¬tılı günlerinde bile eğlenceden aynlmaz. atlanuvdan kalma. akrabanın kadrini düştüğünda. bay bolayım deseng. Ata-anadıng kadirin.bolsang bilersing Kardeşin. kazanınga. fakirlik de.haram sokma Aga-iniding kedirin. o işin gerektirdiği .Şaşırana ayıp yok. karakterine . dönüp evini bulduktan sonra . eline geçenle ancak kendisini geçindirebildiği için yakınları ve kendisine birikim yapamaz . yaralandığında bilirsin. Çelimsiz ama zeki bir kimse. kazanına .Ben yolumu şaşırmam diyen adam.kadrini çocuk sahibi olduğunda bilirsin .araçları hazırlamış olmalıdır Zevk ve sefa içinde ömür sürmüş olan kimse.Yalalı bolsang bilersing. zengin olayım dersen. . Gün gelir. kaytıp üyin tapkan song . Herkesin yaşantısı ve sonu davranışına.göredir Zorlukla geçimini sağlayan kişi.Bu nedenle iyi durumumuza aldanıp insanlan horlamamalıyız Zevk alacağı. ata-ananın . karanlık duman içinde yolunu kaybetti Aga bolayım deseng.Adaskanga ayıp yok. fakir zenginleşir. Zekâsız . en basit şeyleri bile yapamaz Zenginlik de. yararlanacağı bir iş peşinde olan kimse. güçlü fakat düşünme gücü az olan kimseyi rahatlıkla yener. yüksek mevkiler de sürekli değildir. Karanga tuman adastıradı.aram salma Ağa olayım dersen koşturmaktan geri kalma.güç. Balalı. Kimin kime ne zaman muhtaç olacağı belli olmaz.Zekânın gücü her zaman diğer güçlere üstün gelmiştir.

Kardeşler tatlı olursa at çok olur. dil söyler .Ala azbandı böri aşar.Agaş etten öter.Aşamaga. Edem kıyşığın halkı tüzeter.Ak nietliding atı arımas.Akıl bulur. kilim kesersen kısa kes.İyi niyetlinin atı yorulmaz. til söyler.Agaş kıyşığın talkı tüzeter.İyi boğayı kurt yer.Akıl yaşta değil başta . yona – yona kıskarar. adamın eğrisini halkı düzeltir .Akıl tabar. yonta yonta kısalır.Akıl akıldan üstün . yarlıdıng yıygan malın töre aşar. basta. elti-gelin tatlı olursa yemek için aş çok olur .Ahıret azabınnan dunıya namısı küşli.Ahret azabından.as köp bolar . arbası tozbas. söz kemikten geçer Agaş kesseng uzın kes. Absın-kelin tatuv tursa.Agalı-inili tatuv tursa.Akıl akıldan üyrik. mücevher taştan çıkar . kiyiz kesseng kıska kes. fakirin topladığı malı zengin yer . çeke .tarta uzayar Ağaç kesersen uzun kes. asıl tastan şıgar. arabası yolda kalmaz . Ekpege at köp bolar. söz süekten öter. tarta-.Akıl bastan şıgar.Akıl baştan çıkar.Ağacın eğrisini dalı düzeltir.Ağaç etten geçer.çeke uzar . dünya namusu güçlü .Akıl yasta tuvıl.

Aram batar.Ön tekerlek nereden geçerse.Altı yaşındaki uzaktan gelse.Çabuk evlenmek isteyen kız evlenemez. bergende yatıp uykısı kelmegen. balanın gönlü dışarda .Aramzadeding koynı tolı.Haram kabın dibi delik . altmış yaşındaki onu karşılar .Altı yasar altıstan kelse.Almaktıng körki – bermek. iyilik kalkar .Algasagan suv tengizge etpes.Alış-veriş bilmeyen. arka tekerlek de ordan geçer ..Alıs-beris bilmegen. mısır ye de su iç. evlense de hayır getirmez .baladıng köngili dalada.Aldı tegerşik kaydan köşse. barsa da ongmas.Ananın gönlü balada.Aram kapşıktıng tübi tesik. verdiğinde gözüne uyku girmeyen . alpıs yasar aldına şıgar.köreyim Elma ye de su iç-hastalanma da göreyim.Algasagan kız kievge barmas. nartük e de suv iş – semirmeseng.şişmanlama da .Altın kapılıdıng kullıgı agaş kapılıga tüser. ağaç kapılıya düşer .Anadıng köngili balada.Almanın sonu-vermek .Altın kapılıya hizmet etmek. beti kara- .Kötülük batar.göreyim . ak kalkar.songgısı da sonnan köşer.Hızlı akan su denize yetişmez Alma e de suv iş – avırmasang köreyim.

etigi men. koyun besleyip kuyruk yiyen de .Arıgan atka-kamışı avır.At arısa tuvlak. az konuşan da cevapsızlıktan öldürür .Atın iyisi arıklıkta.At iygisi arıkta biliner. yiğidin iyisi fakirlikte bilinir . insanın başına gün doğsa eteği ile . berinnen. er iygisi yarlılıkta biliner. adamın yanılmazı olmaz .hepsini geçer . aynı acıyı yaşayanların halini anlar .Arkasına ötken ayavşıl bolar. edem yangılmas bolarma.. besili yağdan ölür Asık oynagan azar.Asılsız astan kıtar.Yorulan ata kamçı ağır .de ozar Aşık oynayan azar.At avnagan erde tük kalar.suv işer Atın bahtına gün doğsa ağızlığı ile su içer. koy bagıp.Haramzadenin koynu dolu.At sürinmes bolarma. er arısa avırak.Bir acıyı yaşayan kişi . top oynayan tozutur.Arık düşünceden (nasıl doyacağım diye) ölür. yüzü kara . yavapsız sözden kıtar. top oynagan tozar. yiğit yorulursa hastalanır .At yorulursa sersemler.Cimri adamı açlıktan öldürür.su içer .At oynayan yerde tüy kalır At basına kün tuvsa. avızlıgı man suv işer.Arık oydan öler. semiz maydan öler.Atın sürçmezi olmaz. kuyrık asagan. Er basına kün tuvsa.

Atadan körgen ok yonar. atın varken çevreni . attan tüspek bir namıs. attan inmek bir namus .Baba oğulun sınayıcısı .Ata baladıng sını.Ata barda uvıl yas. oğulun öğreticisidir .Atang barda el tanı.Oğul babası gibi olursa attığı ok da dönmez.Ata minmek bir mırad.Atasız öksiz-yartı öksiz. anasız öksiz-kerti öksiz. atanı gören ölmesin .Atasına iyilik yapmayandan iyilik bekleme .Ata. anasız öksüz gerçek öksüz .Atan ölse de. anaya benzeyip kız doğmaz . yahşılık kütpe. ağabeyi varken küçüğü genç . anaga usap kız tuvmas.Ata ulınıng atkan ogı da kaypas.Ata binmek bir murad.Atang ölse de.Babasından gören ok yontar. aytkan sözi de kaytpas .balaga sınşı.Babasız öksüz yarım öksüz.gez . komşusunun methettiğini salma .Ataga usap ul tuvmas.Atasına yahşılık etpegennen.Baba. anadan körgen ton pişer. anasından gören kürk biçer ..Ataya benzeyip oğul doğmaz. söyledeği söz de dönmez . atıng barda er tanıBaban varken çevrendekilerle (baba dostları ile) tanış.Baba varken oğul genç.Atasının methettiğini alma. aga barda ini yas. atangdı körgen ölmesin.Atası maktagandı alma. avıldası maktagandı salma.

er erde dosıng bolsın. fırtınadan endişem yok . yiğidi namus öldürür .Ayagı baskanın. avızı yaman eldi bulgaydı.Ağılların köpekleri ayrı ayrı olsalar da.Ahırda atım yok.Avıldasıng kim bolsa.Avıruvdıng aldın al. ağzı kötü cemiyeti karıştırır . böri körse biriger.Hastalık attan çıkar . kurdu gördüklerinde birleşirler .. kardeşin odur .Ayağın nereye bastığını göz görmez .Komşun kimse. kaygım yok boranda.Atın süygen alasam der.Avla tolu malıng bolganşa.Ayagı yaman tördi bulgaydı.Avlu dolusu malın olacağına her yerde dostun olsun . kadınını seven temaşalığım der . hatının süygen tamaşam der.Ayağı kötü baş köşeyi batırır.Atı kamçı öldürür.Avıl iyti ala bolsa da. közi tanımaydı.Atını seven kıratım der.Avırmagan baska yavlık baylama.Hastalığın önünü kes . komşuya söylesem çarpıtır .Halktan birine söylesem yayılır. kongısıga aytsam kosadı. erdi namıs öltirer.Attı kamışı öltürer.Avıruv attan şıgar. anasın körip kızın al- .Ağrımayan başına bez bağlama .Avılga aytsam aşadı.Atım yok aranda. adanasıng sol.Ayagın körüp asın iş.

Aytkanga ıynanma. tuvgan-ösken erlerin tentek kisi mutar.Ayvan alası tısında.Hayvan alası dışında.Ayırılgandı ayuv er. kemege mingenning yanı bir.Ayamda bolsa yalarman. konuşmasını bilmeyen (kendine) söz getirir . anasına bak da kızını al .Ayda bir at vermektense. köp tıngla-yangılmassıng- . söyley bilmes söz keltirer.Aylandırgan avıruv almay koymas.Ayrılanı ayı yer. tınglamasang -sennnen keter.Dolaştıran (çektiren) hastalık almadan bırakmaz .Söylerim benden gider.Ayağını görüp aşını iç. insan alası içinde . aklına yatana inan .Avucumda olsa yalarım. Bölingendi böri er. az söyle.Rüzgâr olsa üşütür.İyi dostun malı bir. anamda bolsa alarman.Ayda bir at bergennen. anasına kara da kızını al. künde bir tostakay may bergen artık.Az aşa köp şayna-tüyilmessing. akılınga kelse ıynan. her gün bir tabak yağ vermek daha iyidir .Söylenene inanma. gemiye binenlerin canı bir .Aytarman-mennen keter.. anasını görüp kızını al .Ayaz bolsa suvıtar.Sürmesini bilmeyen at öldürür.Ayağına bak da kımızın iç. bölüneni kurt yer . dinlemezsen senden gider .Ayday bilmes at öltirer. anamda olsa alırım .Ayavlı dostıng malı bir. doğup büyüdüğü yerleri aptal kişi unutur . edem alası işinde. bulut olsa ısıtır.Ayagına kara da kımızın iş. bulıt bolsa yılıtar.

gelini geldiği andan itibaren terbiyele .Balalı üyde melek bar.Azı bilmeyen çoğu da bilmez .Baladı yastan.Acele edenin ağzı yanar .(…!Az yiyen.Herşeyi sahiplenen varolanı söyler.yanılmazsın . köpti de bilmes. kelindi bastan terbiyalav. bagıslagandı da bilmes.Az ye çok çiğne. bele-kaza barmasın. birşey bırakmaz . çocuksuz evde elek (anlaşmazlık) var .Balam barar erge.Bakkandı bilmegen. temiz yer (Az yiyen. bargan sözin yartı aytar. çok söz gümüş .Çocuğu küçüklükten.Mala (hayvan) bakmasını bilmeyen.Aşıkkan aska piser. bela-kaza onunla gitmesin .Kızım evleniyor. balasız üyde elek bar.Çocuklu ev pazar. balasız üy-mezar.döğülmezsin (kuvvetli olursun).Azdı bilmegen. taza aşar.Az söz-altın. çocuksuz ev mezar .Balalı üy-bazar.Balık süygen suvga etegin malar- .Bakırak-bakırak bardı aytar.Balalı kargaga kok artpas.Az söz altın.Yavrulu kargaya yiyecek kalmaz . köp söz kümis. değerini de bilemez . az söyle çok dinle.Çocuklu evde melek var. söylerken de yarım söyler .Az aşagan.

altını-üstüne getirelim . eteging kesip bolsa da kutıl.Bergen yumart tuvıl.Balık seven.. dosına payda etpes.Barma töre kasına.Baysız pişe-patşa.Bara-bara bayram kalar.Zengin ile barışma. akılı baska.Bileği güçlü biri yıkar. kurtul Bay mınan barıspa. şobannıng tayagınnan.Basına payda etpegen.Kendisine faydası olmayanın.Çıkma zenginin karşısına. bayram sonu kurban kalır .Akıllı insan çocukken belli olur.Gide gide bayram kalır.Zenginin kızı ölmeden.Basınga kelgen beleden beleden. bayramnan song kurman kalar.Kocasız kadın-kraliçeBereket kelinning ayagınnan. beren-şeren eteyik. bilimi artık mıngdı yıgar. iyi inek. mal tanadan. bilmegenge davılbaz da az- . bayısang özi keler kasınga. algan yumart. yiğit ile.Bilegi yuvan birdi yıgar.Veren cömert değil. alan cömert.danalığında belli olur .Bereket gelinin.Başı başkanın aklı başka. ne varsa.Verenin evine gidelim.ayağından.Baydıng kızı ölmey.Bası baskadıng.uğraşma . fakirin kızına gün doğmaz . çobanın dayağından Bergen üyine barayık. suya eteğini salar . dostuna faydası olmaz . sen zengin olursan kendisi gelir karşına Bas baladan. yarlıdıng kızına kün tuvmas. eteğini kesip de olsa.Bilgenge bir soksang da saz. bilimi fazla olan bini yıkar . betir minen kürespe.Başına gelen belâdan.

Kurdun kuyruğunu kesmeyle o it.olmaz . er bolsang – aytkanınga berk bol.Bir körgen bilis.Bugünkü işini yarına bırakma.Kurt olursan gök (boz) ol. bolmayak yırma beste de yas.Bir şeşekey men yaz bolmas.. tüzetüvşi agang bolsın.Bir çiçekle yaz olmaz.Büldirvüşi ining bolsa. hasis adamın evi kalesi olur (girilmez). yiğit olursan sözüne sadık ol Böriding kuyrıgın keskeni men. karımda da .Borçlu ölmez.olur .Bozguncu.Bolayak on yasında da yas tuvıl.Biyimde de bar.Bulanık suda balık olur.Bir edemning üyi kalası bolar. bilmeyene davlumbaz az . köp söylegen kiside bele boladı.Dostunun verdiğinin dışına bakma . iki sefer gören tanışır.Biri söyler. ol iyt bolmas.Bir gören bilir.Bulganşık suvda balık boladı.Bügüngü isingdi tanglaga kaldırma. şerli ölür.Bos mıltık eki kisidi korkustar. eki körgen tanıs. biri utanır. aşı-yemeği. birleştirici annen olsun . ası – balası bolarCimri. dağıtıcı kardeşin varsa.Birev söyler.“var . biykemde de barKadınlar birbirleri ile dövüşürken diyor “benim annemde de var. şerli öler.Olacak on yaşında da çocuk değil.Böri bolsang kök bol. düzeltici.Boş tüfek iki kişiyi korkutur.Dos bergenning tısına karama. çok konuşan kişiden belâ gelir . olmayacak yirmi beşinde de çocuk . çocuğu gibi kıymetli .Borışlı ölmes.Bilene bir çalsan saz. birev uyalar.

Dost dosta gerek. duşpanıngnıng bekisi men kiyiz kes.Dosıng berse kım.Dostun verse sus. kendin düşersin .Dostun hesabı gönülden .Dos üyinde oltırıp ket. avucunu yum .işi var ..Düşman ayağa. dost azarlayarak öğretir Edem bolar baladıng kisi minen isi bar. duşpan üyinde turıp ketDostunun evinde oturup git. asabı durıs kerek. görüşmeni bitir ve . edem bolmas baladıng kisi minen. özüng tüsersing. dos urısıp üyreter.Dosınga mungkir kazba.Dosta verilen borçtur . düşmanının bıçağı ile kilim kes . dost başa bakar .Dos esabı köngilden.Dostunun bıçağı ile boynuz kes. hesabı dürüst gerek . dos baska karar.Doska bergen borışka.nesi bar Adam olacak çocuğun insanlarla işi var.Duşpan külip üyreter.hemen ayrıl .Duşpan ayakka.Dosıngnıng bekisi men müyiz kes.Dostunun aşını düşman gibi ye .Dosıngnıng asın duşpanday aşa. düşmanının evinde oturmadan.Düşman gülerek öğretir.Dos doska kerek. uvısınga yım. adam olmayak çocuğun insnlarla ne .Dostuna çukur kazma.

şöp bası kıymıldamas.Adam sözü taş yarar. elşi avırar.Halk içinde hastalık yoksa.. bir kes. bir kes . suvık yok.El espese.İnsanların olduğu yerde yiğit de olur .El ağasız olmaz.Yel esmezse çöp başı kımıldamaz . elli yıl yatar. taş yarmasa baş yarar .Halkın hazinesi-eski söz .Eldi sökpe- .El kaznası-eski söz.Edem-edemge konak. can tene konak .Eki ölşe. yan-tenge konak. kürk yakasız olmaz . ton yagasız bolmas.El bolmasa. eki hatınnıng vayranı köp.İnsan yüreğinde aslan yatağı var .Eki sıyırdıng ayranı köp. iyileştirici hasta olur .Edem sözi tas yarır.El agasız bolmas.Elde amanşılık bolsa.Adam adama konak.İki ölç.Halkın kaldırmadığı elli yıl kalır . bas yarır.Edem üreginde arslan yatagı bar.İki sığırın ayranı çok. iki kadının dedikodusu çok olur . tas yarmasa.Yel olmazsa soğuk yok .El bolgan erde betir de bolar.El almagan.

İnsan kendine güvenirse.Elding işi-altın besik.Halkın işi-altın beşik . dediğinde de sözünden dönmez .Epsizdi elşilikke yiberseng.Yiğidin kadrini çevresindekiler bilir .Er aytpas.Elşiding keşikkeni hayır.Alim olmaktan adam olmak zor .Er kadirin el biler. ekevledi soltanım.Elding avızına elli arşın böz etpes.Elçinin gecikmesi hayırdır ..Er kartaydı – kuş taydı.gücü tükendi.Elim boluvdan edem boluv kıyın .Er kayratlansa. kötülükler çoğaldı .İnsanların ağzını kapatmaya elli arşın bez yetmez .Erkek yaşlandı.Yemişin iyisine kurt düşer . soramay aytpas. sormadan söylemez .Er iygisi burınlı bolar.Erkeğin iyisi burunlu olur .Ülkeni kötüleme .Emisting iygisine kurt tüser. ekev bolar.Aptalı elçiliğe göndersen. gücü iki kat artar .Elli yılda toplum yenilenir .Yiğit demez. aytkanınnan kaytpas.Elli yıldan el yangırar.

Er ötirik söylemes.Erden vazgeçilir.Köprüden uzakta ağzını kapatmayan. atın sürçmeyeni olmaz .İnsanlar arasındaki akrabalık. at sürinmey bolmas. güçsüz düştüğünde ise dostları . kuş yanılır kafese girer .Er yangılıp kolga tüser.Er şıragı-eki köz.İnsanın yanılmazı olmaz. elden ozuv yok.Erding atın ya atı şıgarar.İnsanı zenginin.kaybolur . bas duşpanı dos bolar.Erkek yalan söylemez.Erinşekting ertengisi bitpes.Er tarıkpay molıkpas. kus yangılıp torga tüser. köpir avızda sözin tappagan. ep ötirik söyler. bas dosları kas bolar İnsan güçlü olursa baş düşmanları dost olur.İnsanın ışığı iki gözü.İnsan darda kalmadan rahata ermez ..Er tamırınnan er tamırı köp bolar. yade hatını şıgarar. elden (vatandan) vazgeçilmez .Erekte avızın yappagan.Erge devlet kuralsa.Erinceğin yarını bitmez .Eri baydıng eli bay.Erkeğin adını ya atı çıkarır. köprü başında söz bulamayan .Erden devlet taygan song.İnsan yanılır esir düşer.Erden ozuv bar.Er yanılmay bolmas. şartlar yalan söyletir . ya da kadını çıkarır . yerdeki köklerden daha fazladır . ülkesi zengin .

Kadın ihtiyarladığını bilmez. baytal etin tas..İşiten yanlış.Etimning karnı-eti kabat. kumar közdi.Hatın karıganın bilmes. hatında hatın bar. kadınlardan kadın var koca .Et etke.gövdeyi kaybeder Hatınlarda hatın bar. yigit yanlı bolsın.Yetimin karnı-yedi kat .Esaplı dostıng malı bir. yiğit canlı olsun .yas eter .(Yetimin yedi başı var (Yedi kişi emreder . yeminli dostların canları bir . hatınlarda hatın bar. sorpa betke. torgay etin as etken.Et kanlı bolsın.Hesabını bilen dostların malları bir.Et ete. körgen kerti. antlı dostıng yanı bir. çorba benize .Etimge eti kisi bas.Talihsiz kişi olmayacak işlerin peşinden koşar .Erken kalkanın rızkı çok olur . eşek yorulduğunu bilmez Hatında hatın bar.Etispesti ongmas kuvar.Et kanlı olsun. gören doğru . eşek arıganın bilmes.Esitken yangılıs. kara suvdı as eter.Erte turgan erding ırısı artık.etken Kadınlardan kadın var serçe etinden aş eder.

İytli konak oramga sıymas.Köpekli konuk sokağa sığmaz .Sahibi saygı gören kimsenin köpeğine kemik verilir . kedir bilgen yat yahşı.Kadıdıng kabırınnan kırk adım alıs.Hatınnıng ekevi bazar.İşip toymagan.Kadınlardan kadın var kuru suyu aş eder. yalayıp doymaz .Kadının (hakimin) mezarından kırk adım uzak geç .Kadere bergen attıng tüsine karamas.İnisi bardıng-tınısı bar. üşevi-yarmalık.Kadir bilmes kardaştan.Kalan (ertelenen) işe kar yağar - .Kaderin verdiği atın dişine bakılmaz . kadının kötüsü hergün tartışır .Kalgan iske kar yavar. tursa biydey. oturduğunda bey gibi . kadınlardan kadın var kör gözü yaş .İesin sıylagannıng iytine süek taslar.İçip doymayan. at gibi teper .İslese kulday.Çalıştığında işçi gibi.İyttey kabıp.İt gibi ısırır. pişe yamanı-künde azar.Kardeşi olanın arkası kuvvetli olur .Kadir bilmez kardeşten. attay tevip. üç kadın panayır .eder .İytting yamanı in kazar.İki kadın pazar. kadir bilir yabancı iyi . yalap toymas.Köpeğin yamanı çukur kazar.

Kamçıyı sallamasını bilmeyen kendisine vurur .Kanın çıktığını (kokusunu) karga bilir. beteri bolmas.Kazanın kapağı açıksa.Karga neşe çakırsa da. özüne tiygister.Kazannıng karası yugar. kaz olmaz .. kaz bolmas. torgay şakırıp yaz bolmas.bilir . iytke de namıs kerek.Kardeşin azarlaması olsa da.Elleri nasırlı yiğidin aşı önünde hazır olur .kardaş bilmes.Karganın bağırmasıyla kış olmaz. aş kürer .Ellerinde nasır bilmeyen (çalışmayan).Kardaştıng azarı bolsa da. sözüne bak . aldında ezir ası. o zaman köpeğin namuslu olması gerek . kaptal bilmes.Kat – yigitting is bası.Kar küregen aslık kürer.Kan şıkkandı karga biler.Kazan avızı aşık bolsa.Karga şakırıp kıs bolmas. yan şıkkandı molla biler. kötülüğü olmaz . can çıktığını molla bilir Kancıgadıng batkanın. iyi oğul doğduğunu kardeş değil diğer insanlar .Kamışıdı silke almagan. at biler. yat biler Yükün ağırlığını çeken at bilir. yamannıng belesi yugar- .Karama özine-kara sözine.Kar küreyen. Atadan yahşı ul tuvganın. hiç bir şey bilmez .Kat bilmegen zat bilmes. serçenin ötmesiyle yaz olmaz .Karga ne kadar bağırsa da.Kendisine bakma.

Kerekpesti yıymasang.Başkasına çukur kazarsan.Kazanı kırda.Kemege mingenning tilegi bir.Kazanı asuvlıdıng kapısı yabılmas. oşagı üyde.Kengesli ton keng şıgar.Kelgenşe konak uyalar..Kazanı kaynayan evin kapısı kapanmaz . kendin düşersin . kelgennen song konakbay uyalar.Gemiye binenlerin dilekleri birdir .Gerektiğinde ağaç kes . yıldızı parlak olur . ket demek yok.Kazanın karası bulaşır.Gelinceye kadar konuk utanır.Çok danışılarak biçilen kürk bol olur .Kel demek bar.Gece karanlık olsa.Gerekli taşın ağırlığı olmaz .Keşe karanga bolsa. ocağı evde . geldikten sonra ev sahibi utanır . git demek yok .Eksiği olmayan gelin olmaz.Gerekmezi toplamazsan.Gel demek var. kerekkende tappassıng. konuşmayan kaynana olmaz .Kisige munkir kazsang. özing atılarsıng. yuldızı yarık bolar.Kelin kemtiksiz bolmas. kayınana kemiriksiz bolmas.Kerek tastıng avırlıgı yok.Kazanı kırda.Kerek üşin terek yık . kötünün belâsı bulaşır . gerektiğinde bulamazsın .

Başkaları için kötülük isteyinceye kadar.Konaktıng kursagı toysa. dilini tut . köp sınaydı.Konuğa sorup vereceğine. közi yol karar.Başkaları çok biliyor diyen güler.Konak kelse et piser. erge karatıp yiberme. az sözding özi yahşı- . yolcu olsan yola düş .Kol kıpırdasa.Konuk olsan iyi evsahibine rastgel. özinge yahşılık tile. et pişmese yüz pişer (ev sahibinin yüzü kızarır . yolavşı bolsang yolga tüs. yalnız ben bilirim diyen ölür . sogıp ber. ağız da kıpırdar . yere baktırıp gönderme) . özim bilemen degen öledi.Kol kıbırdasa.Konak bolsang kolga tüs.Konuk az oturur. et pispese bet piser.Köp biledi degen küledi.Kökke köterip kelgendi. tiling tıy.Köp sözding azı yahşı.(Konuk gelse et pişer.Gönülde var.Konak az oltırıp. çok görür .Konuğun karnı doysa.Kisige yamanlık tilegenşe. gözü yolda olur .Konak toysa esikke karar. vurarak ver . elde yok .Kökürekte bar.Seni) göklere çıkarıp geleni. avız da kıbırdar..Konak bolsang.Konuk doysa eşiğe bakar .Konuk olsan. kolda yok.Konakka sorap bergenşe. kendine iyilik iste .

Çok yaşayandan sorma. yardımlaşan düşmahdan kurtulur . betir bir öledi.Korkağı çok kovalarsan.Çok sözün azı güzel.Korkağa sorma gözü söyler. aptala sorma sözü söyler .Herkes tükürse göl olur .Köp tükirse köl bolar.Korkaktan sorama közi aytar.Korkkanga kos koriner. birding avazı yok bolar. cesur olur . köp yurgennen sora.Köpting avazı bir bolsa.Köpten koyan kutılmas.Köp yaşagannan sorama.Çoktan tavşan kurtulmaz .Çok korkutur. yarasar. tentekten (aptal) sorama sözi aytar.Körklige köne kiygistseng de.Köpten koyan kutılmas. batır bir ölür .Korkaktı köp kuvlasang.Köp-korkıtadı.Köplegen konak atkarar.Korkak bin ölür.Korkana çok görünür .. yalgızdıng aytkan sözi tutılmas. derin batırır .Korkak mıng öledi. yalnızın söylediği söz tutulmaz .Çoğunluğun sesi bir olsa. tek kişinin sesi yok olur .Gösterişli. betir bolar.Bir araya gelenler konağını iyi ağırlar. çok gezenden sor . teren-batıradı. yakışıklı olana eski-püskü giydirsen de yakışır . az sözün özü güzel . kömeklegen -yavdan kutkarar.Çokluktan tavşan kurtulmaz.

Kösevi uzınnıng kolı küymes. kork nisanın beşinden . köylegine yamavlık sorar.Gözün ağrırsa elini tut.Maşası uzunu olanın eli yanmaz .Küle baksang.Kudalık ayırılsa da.Güzel güzel değildir.Kuldan tuvgan kul bolmas. atlanganda biydey bol. anlamayan adama .Kuldan doğan kul olmaz.Göz korkak. kötü doğan kul olur . gönlün sevdiği güzeldir . karnın ağrırsa ağzını tut . keler baska. kol batır .Çalıştığında işçi gibi ol.Korkma martın kışından. avızıng tıy.kulagınıng tısınnan Yanmış ovayı su bassa bile kazın göğsüne su yapışmaz. kulaksızga söz aytsang. akrabalık ayrılmaz Kula tüzdi suv alsa. ata bindiğinde bey gibi ol . kork aprelding besinnen.Dünürlük ayrılsa da.Közel-közel tuvıl dı. işing avırsa.Közing avırsa.Kulluk etkende kulday bol.Kün körmegen kün körse kündiz şırak yandırar- . tuvganlık ayırılmas.Fakirle samimi olsan.Köz korkak-kol batır.Külme doska. köngil tüsken-közel di.söz söylesen kulağının dışında kalır . kuba kazdıng tösinnen.Gülme dostuna gelir başına ..Korkpa marttıng kısınnan. gömleğine yamalık kumaş ister . kolung tıy. yaman tuvgan kul bolur..

suyu da tartışır .Kılış kespesti tilek keser.Kırk yıl saban aydasang. marazıng tımav bolsın.Kız davranışları ile sevdirir . sonıkı.Kız kılıgı man süydirer.Birbiriyle cekişen iki kadın (kuma)’ın ateşi de.Kışın duman olsun. bakılşı bayımas. bir yıl türening altınga tier. yaz yağmurlu olur . suvı da kündes.Gücü yeten.Kuş yuvasında ne görse.Küşi etken-küşi etpegenning küşpeni. uşkanda da sonı eter.Kıs karlı bolsa.Kısıng tuman bolsın.Gün görmemiş gün görse gündüz çıra yakar . yaz yavınlı bolar. kızdan evvel yiğide gerek ..Kutlu konuk gelse koyun ikiz doğurur .Kış karlı olsa. gücçsüzün efendisidir .Kılık kızga kerek.Kıskanç adam büyük aileli olmaz.Kırk yıl tarla sürersen. bir yıl sabanın altına değer .Kündesting otı da.Kutlı konak kelse. kızdan aldın yigitke kerek.Künşi köbeymes.Kız kimdi süyse. koy egiz tabar.Kus uyasında ne körse. hastalığın hafif olsun . uçtuğunda (ayrıldığında) da onu yapar .Terbiye kıza gerek. kötü adam zenginlemez .Kılıç kesmezi dilek keser .Kız kimi severse. onundur .

Ocağın dışı (bacası) güzel. sını ketken yarlı. bergen erden kalmas.Kızıng yaman bolsa.Mısalsız söz-tuzsız as.Öğütlü törenler sonlanmaz .Kızın çirkin ise. oturduğu yer bakımsız .Molla bermes. kırmızı giydir . babandan büyüktür . nereye gidiyorsun? Dili bir yere gidiyorum . kızıl kiygist.Malı giden zavallı değil.Manalı söz maldan güzel .Misafir.Maslagatlı toy tarkamas. veren yerden kalmaz .Misapir atangnan üyken.Nasip.Önerli ölmes. şerefi giden zavallı .Nesip.Misalsiz söz-tuzsuz aş .Molla vermez.Mısırda patşa bolgannan.Meneli söz maldan artık. dert şıkpas. oltırgan eri koklı.Ocagınıng bası şoklı..Oltırgan kız ornın tabar. kayda barasıng? Til bir erge baraman.Mart şıkpay. önersiz kün körmes- . ülkemde çoban olmak iyi .Mart çıkmadan dert çıkmaz .Malı ketken yarlı tuvıl.Mısırda padişah olmaktansa. elimde şoban bolganı artık.Oturan kız yerini bulur .

Ong kolıng man berseng.Ötirik sözding örkeni yok.Hünerli ölmez. sol kolun ile alırsın . akılsız kızdıng törkini yok . akılsız kızın evi (ailesi) yok . ongmagannıng eki borışı bir keler.Otka bargan hatınnıng otız avız sözi bar. mahtanış kökke karap yurer . sol kolıng man alarsıng.Yolun ortasında araban kırılmasın.Ongmaz yiğit. bolmas erden konıs kurar. orta yasta hatınıng ölmesin. şenlik girer. ikinci sefer çıkamaz .Onggannıng eki dosı bir keler. hünersiz yerin altına (mezara) girer . bahtsızın evine ölüm girer . övüngeç göğe bakıp yürür .Orucu yok.Ongmas yigit.Osal kisi ayagına karap yurer.Ateş almaya giden kadının otuz ağız sözü var .Talihlinin iki dostu bir gelir. eki şıkpas. namazı yok.Ötirikşi törge bir şıgar. hayatının ortasında karın ölmesin .Yalancı baş köşeye bir sefer çıkar.Talihlinin evine düğün. ongmagannıg üyine abız (molla) kirer. talihsizin iki borçlusu bir gelir .Kötü (sebatsız) insan ayağına (yere) bakıp yürür. şanslı halk cemboyluk .Önerli örge yurer.Yalanın temeli yok.Yalancının doğru sözü bile yalan . onggan avıl cemboylık.Orazası yok namazı yok.. hünersiz gün görmez . önersiz körge kirer.Ötirikşiding üşin sözi de zaya.Sağ kolun ile versen. kutsuz yere çadır kurar .Orta yolda arbang sınmasın.Hünerli başarıya koşar.Onggannıng üyine kobız kirer.

Sabır tübi-sarı altın.Sağlam başa-satın alınmış hastalık . yoldasıngdı öldi dep bil.adam .Kör bıçak kol keser . bilenden anla .Özi yıgılgan-yılamas..Söylegennen tıngla. yoldaşını öldü bil . hastalanmadan ölür .Kendi işini önemsemez.Kendin yorulduğunda.Düşünmeden söyleyen (konuşan).Özi söylep özi külgen-yayrang yigit.Kendi düşen ağlamaz . sümüklü çocuk er olur . halkı gülen hoş .Saban tübi-sarı altın.Ekin dibi-sarı altın . başkasının işine sevinir .Ötpes pışak kol keser. kisi isine kuvana.Söyleyenden dinle.Geçmiş yağmuru yamçı alıp kovalama .Oylamay söylegen.Sirkeli tay at olur.Özing arısang.Özi isine divana.Sirkeli tay at bolar. simgirikli bala er bolar. özi söylep halk külgen-kayrang yigitKendi söyleyip. avırmay öler.Sabrın sonu sarı altın . Kendi söyleyip. bilgennen angla. kendisi gülen boş adam.Ozgan yamgırdı yamışı alıp kuvma.Sav baska-satlık maraz.

Suvga süenme.Sıylasang sıy körersing- .Süymesem de süyemen. ümırık közdi şıgarar.Sevmesem de severim. ızı bir kuşak.Söyleye söyleye söz çıkar. süygenimning süygeni.Sevmediğin gelirse ev süpür .Söz ben şirkeydi de öltirip bolmas. düşmana (yağıya) inanma . yavga ıynanma. arkası kuşak olur (Sözün başı bir damla. süek pen şıgar.Sözün halkda yaşıyorsa. dürtüklese göz çıkar .Süymesing kelse. dostunun da dostu var . arkası göl olur .Sözding bası bir puşık.Söz sözü çıkarır.Söyley-söyley söz şıgadı.Söz ile sivrisineği bile öldüremezsin . üy sıpır..Süt ile giren kemik ile çıkar .Sırrını söyleme dostuna. dosıngnıng da dosı bar.Süygenning asın duşmanday aşa.Sözing sav bolsa.Suv körmey etik şeşpe…Suyu görmeden .Söz sözdi şıgarar. türtkilese köz şıgadı.Suya dayanma.Sevdiğinin aşını düşman gibi ye . sevdiğimin sevdiğini .Süt pen kirgen.Sırıng aytpa dosınga.(Sözün başı tel olur. hatırın dağ gibidir . yumruk gözü çıkarır . basıng tav bolar.

Dikmesini bilmeyeniğnesinden görür.İnek kabuğu diliyle bulur . egin ekpes. Bu davranış biçimi bütün toplumlarda kendilerine has bir tarzda ortaya çıkar ve millet diyebileceğimiz toplumlarda zamanın da etkisiyle bazıları kaybolur.Değer verirsen. değer görürsün .Sıyır kurşanggıdı tilinnen tabar. tarta almagan yibinnen körer.(Ekmeyen yorulmaz (biçmez .Şeşen yigit elge ortak.. Asırların süzgecinden süzülüp gelen ve günümüzde en güzel şeklini alan bu sözler bazen kitaplar dolusu açıklamaların yerini alıverir. çalışkan yiğit mal sahibi olur … Lahana org. çekmesini bilmeyen ipinden görür .Şegertkiden korkkan. bazıları da .Akıllı yiğit yönetici olur. Şeber yigit malga ortak.Şanışa almagan-iynesinnen körer. bir konu hakkında birçok cümle ile ifade edilecek duygu ve düşünceleri birkaç kelime ile ortaya koyan özel ifadelerdir.Çekirgeden korkan ekin ekmez .Şaşpagan arımas.dan alınmıştır TÜRK DÜNYASINDA ATASÖZLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI ÜZERİNE BİR DENEME Kategori: Umumi tasnif — okuz @ 3:53 pm Hasan ÜLKER Bilindiği gibi atasözleri.

Genel bir ifade ile “bir milletin yaşama biçimi. Aynı olaylar .hayat tarzı” nı . Dr.çok atasözünün aynı biçimde kullanıldığını gördük Sakaoğlu. Ama bu ayırıcı faktörlere rağmen gördük ki. Dikkatli bir inceleme ile atasözleri sayesinde o toplum ile ilgili pek çok bilgiye ulaşmamız mümkündür. aynı manâlarla . zaman. Geniş bir coğrafyaya dağılan Türk milletini oluşturan boyların atasözleri arasında dikkati çeken farkların bir çoğunun hayat şartları. Sayın Prof.bulabiliriz Karaçay Türkleri atasözlerindeki ifadelerin Türkiye Türklerindeki benzerliğini incelediğimizde her iki Türk boyunda da “bir milletin yaşama biçimi.Bazıları ise hiç değişmeden yüzyıllar boyu yeni nesillere aktarılmak suretiyle yaşar Bu atasözlerinde o topluma ait pek çok ipucu vardır.hayat tarzı” nı bulduk. ayrı iklim ve başka milletlerle olan münasebetten doğduğu muhakkaktır2. bölge. Biz de aynı dağılımı Türk dünyasında gözledik. Bu da tabii bir durumdur. Anadolu’daki atasözlerini ABCBütünüyle benzer olanlar Bazı yönleriyle benzer olanlar Bütünüyle farklı olanlar olmak üzere üç grupta değerlendirmektedir1.aynı atasözleri söylenmektedir Sınırlı imkanlarla ulaşabildiğimiz kaynaklardaki Türk atasözlerini diğer Türk boylarındaki şekliyle karşılaştırmaya çalıştık ve yine gördük ki Türklük dünyasının damarlarında tertemiz bir kan dolaşmaktadır. ta Adriyatik’den Çin Seddi’ne kadar olan geniş bir coğrafyada aynı kelimelerle.değişikliklere uğrar. Saim Sakaoğlu’nun yönlendirmesi ile diğer Türk boylarındaki ifade biçimlerine göz attığımızda pek .

Bir ağacın bir veya birkaç dalının kabul edebileceği diğer bazı benzer meyvelerin aşılanması gerçeğinde olduğu gibi.karşısında aynı duygu ve düşünceler ifade edilmektedir. yetiştikleri coğrafi bölgelere göre kendilerine has . Nasıl ki bitkiler. o ağacın tadını.fark kadardır Atalarımız. kokusunu. ana yurtlarından ayrılıp yer yüzünün değişik bölgelerine dağılırken. rengini aynı güneşin ısıttığı dünyamızda başka bir topraktan beslenerek yaşatmaya devam etmişlerdir.söyleyemez Yukarıda göstermeye çalıştığımız gibi. Elbette bizim kadar geniş bir coğrafyaya yayılan bir soyun kültürü bu tür değişmelere uğrayacaktır. Ancak. atalarımız da yadırgamıyacakları kültürlerden tesirler almış. Büyük bir meyve ağacı düşünün. Küçük farklar ise. aynı kökten geldiklerini unutmamışlar. ancak onları milli benliklerinin içinde eritmesini bilmişlerdir. Ama hiç kimse o meyvelerin aynı ağaca ait olmadığını . Böylece. renkleri hasılı birçok özellikleri küçük farklılıklar gösterir. yeni vatanlarında hep benzer duyguları dile getirmişlerdir. kültür ağacımızın meyvelerinin de kökünden uzaklaştıkça bazı değişikliklere uğraması normaldir. Daha çiçek açarken bile bütün dallarda tam bir birlik göremeyiz. Türk Milleti’nin Kuzey Kafkasya’daki küçük bir topluluğu olan Nogay Türklerindeki hayat tarzı ile en kalabalık nüfusa sahip olan Türkiye’deki hayat tarzı arasında çok büyük bir fark bulunmamaktadır. kültür ürünlerini de beraberlerinde taşımışlardır. Bu meyveleri büyüklükleri. toplanıp yenecek hale gelir. tatları. başka ülkelerin topraklarında yaşasa bile onlar. aynı kökten beslenen bir ağacın bütün dallarında aynı meyvenin yetişmesi gibi. Aynı kültürün küçük farklılıklarla karşımıza çıkmasını tabii karşılıyoruz. bir Karslı ile bir Kütahyalı arasındaki . Çiçekler hızla gelişerek meyveye dönüşür.

61 Nogay.28)Kırım.bir yayılma sahasına sahiplerse.528.17 (Karaç.(ADS1.. türküler. Bugün aynı atasözünü söyleyebiliyorsak.(ADS1. çocuklarımız aynı tekerlemeyi söyleyebiliyorsa.Aç itning çüşige söngek kirer (Trkmn. (KNS.21)Özbek.körer. İşte bu kültür akışı.. (AHYÖ. Aç tavuk düşünde kendini buğday ambarında görür.. (KNS.189 .Kosov.ve beraberliğin dosta düşmana ilan edilmesi en büyük temennimizdir (Türki.158 (Bolur – boğundan belgili. bokundan belli olur.(TASH.73 (Azeri.. Bu denemenin bir ekip çalışması ile daha da geliştirilerek Türk dünyasındaki birlik .olduğumuz içindir Atalarımızın bize bıraktığı kültür ürünlerinden atasözleri dünyasına girip bir bakalım. Aş tavuk tüşünde tarı .çeneli. Boldaçı buzagu öküz ara belgülüg. Aç tavuk düyşünde darı görer.(i..201 . ağıtlar hep aynı kalıplara dökülebiliyorsa aynı ağacın dalları . Adam olacak çocuk.. Aç tilçi ruyasında touk cürür (Türki. Adam bolluk atlamından belgili.113 (Dlt…. Bizim kültürümüzde yayıldığı her yere aslında pek az bir kayıpla ulaşmış ve özünü daima korumuştur.(DKTAD. ninniler.(NKÇ. Tavuk tüşü – tarı bürtük. bizim milli beraberliğimizin en büyük teminatıdır.149 (Karaç. Biz rastladığımız eserlerdeki benzer atasözlerimizi bir araya getirdik ve Türk Dünyası haritasını okuyucunun gözü önüne serdik. (TIIM.. (I.110 (Aç tavuk düşünde darı görür. Aç toyuğ yuhusunda darı görer. kültürler de ilk çıktıkları yerden başlayarak yeni yeni sahalara sahip olmuşlardır.. Tavıklın tüsine tarı ener.

315 (Kıbrıs. Terek talında iyilir (ağaç fidan iken eğilir).s.. Çıbıklıkda bügülmegen..44 .Kıbrıs. Yaşamayan uşağ pohunnan bellidir.(ITDA.(DKTAD.(KzTAD.103 (Karaç.. (ITDA. (TIIM.88 (Trkmn Ağaçı yaşlıkdan bük..28 (Cılamağan caşha anası emçek salmaz.(KNS. Ağaç yaşıkan eğilir ...(TASH.(ADS1.63 .2189 (Kazan. Birinin adı çıkacağına canı çıksın.78 .141 (Trkmn. (HDD.Kosov.( ITDA.(Krgız. Ağlamayan uşağa süt vermezler.292 (Kıbrıs. Ağaç fidan (yaşken) iken eğilir. Cılamağan caşha cukka salınmaz..(ASD1.(KTADS.201 (Irak…. Adamın adı çıkacağına canı çıksın. kazıklıkda bügülmez.115 (Azeri.203 (Irak….264 (Insanın adı harab’a çıhınca.16 (Irak….112 (Azeri. (KTADS.. Adam olacak çocuk bokundan bellidir.117. (ITDA. (KA. Yaman addan ölüm yahşıdır. Bolor muzoo bogunan.Yugos. Ümürsüz çoçogon bokondan bellidir (Türki. Adı şıkdı tokuzga. (TIIM.(KNS.(NKÇ.. tüşmez endigi sekizge.. Ağlamayan çocuğa meme vermezler.(DKTAD. Adamın adı haraba çıkacağına canı çıksın..149 (Karaç.242 (Karaç. Insanın daha ey canı ise adi çıksın (Türki. Ağaç yaş içer eğrilir (Türki. Bolcak oglan bolşundan belli. (AHYÖ.264 .Yugos. (NKÇ. 77 (Kırım. Atıng amannga çıkğandan ese canıng tamağıngdan çıksın. Yılamagan balaga imçek birmiyler.43 (Kırım. Ağaç yaş iken eğili..

değil baştadır..(NKÇ. (i.121 (Deli dostun olacağına akıllı düşmanın olsun.. asıl taştan.235 (Karaç. Akıl caşda tuvul baştadır.243 . baştadı. baştadır.184 (Uygur Ekil yaşta emes.. Cılamagan balaga emşek berilmez. (ADS1.47 (Özbek. Aman şohung bolgandan ese. Asıl başdan. 39 (Nogay.çeneli.Karaç.(KzTAD.(DKTAD.Kosov.(ADS1..(Kırım.(NKÇ.başdadı.25 (Kumuk. Cüler dustan akıllı duşman yahşırak. başda bolar. Akıl dil.. Iylabağan balağa emçek cok. Akıllı düşman akılsız dosttan hayırlıdır... başta.. başdadı. Merdin tövlesi. Uşağ yığlamasa ağzına emcek koymazlar. Akıl caşda.199 (Azeri. Agl yaşta emas..37 .40 (Krgız. (TIIM. Akıl yaşda. (AVAS. (KA.. Çocuk aglamadan ana ele almas (Türki.123 (Azeri. (TIIM. kartda da tüldü . igi cavung bolsun (Aman şuyohung bolgandan ese. TK. Ağıl yaşda deyil. (KA.Kosov. (KA. (AF. baştadır (Türki.(ITDA. (AF. Emgenmedik oglana emçek cok..(DKTAD. Akıl yaşda bolmaz. Akıl yasta tuvıl. kasım 84 (Trkmn. bolmaganı igidi. yaşda olmaz. (ITDA.138 (Trkmn.16 (Kırgz.326 (Kırım. (AHYÖ. 11 (Kazan. (TIIM.153 (Bala ıylabay emçek kana.265 . Yaşda tügül. başda. basta.149 (Ağıl başda olar. namerdin otağından yahşıdı.201 (Irak……Akıl yaşta dögü. (MNS.315 .(ADS1.205 (Irak….

. Alışmış kudurmuştan beterdir. Bakraçına bagıp suvın iç. (ITDA. (AVAS.. Tatangan kuturgandan beter.350 (Ayagına kara da kımızın iş. Alışmış kudurmuştan beterdir.(ITDA. Akıllı düşman akılsız dosttan iyidir.Kosov.. gızını al-gırağına bah. anasına bagıp kızın kuç(KzTAD.30 (Trkmn.134 (Azeri... (KA.294 (Astarına bah üzünü al.Dadanmiş kudurmiştan beterdir (Türki.265 (Kıbrıs. bezini al. Akılli duşmandan korkma..(KTADS. Ayagın körip asın iş.(ITDA.(DKTAD...149 (Kumuk. (ADS.Özbek.153 . art tekerleği de oradan (geçer.. Anasına karap kızın al. Anasına bah.265 .. (AHYÖ.kudurmuşdan beterdi. (ITAD. Akıllı duşman. Arabanın ön tekerleği nereden geçerse.. Anasına bak kızını al.205 (Irak…. aşına karap tuzun sal. gırasını görüp bızını al. Ürenngen avruv tohdamaz (Kırım.266 Türki. Nadan dostdan.208 (Irak…. Su ahan arhdan bir de ahar.. nenesine bah kızını al..(NKÇ.(ADS. anasın körip kızın al.127 .350 (Kazan. anasına kara da kızını al.Yugos. Alışmış -öğrenmiş. akılsız dostan iygidir.86 (Irak…. Akmak dostan akılduu duşman.Akılsız dostdın akıllu düşman yahşıdur (Trkmn. akılsıs dosttan kork (Türki..37 .. Alınmiş kudurmiştan beterdir . kenarına bak bezini al.(NKÇ. 29 (Nogay..136 (Azeri.16 (Krgız.(DKTAD.. Enesini görüp gızını al.Karaç. dana düşman yagşıdır..133 .(ADS1. nenesine (annesine) bah kızını al. (AHYÖ... (TIIM. (TIIM. Kenarına bah bezini al.(Kırım.

(TA.(ADS1.(NKÇ. Eki at tabanlaşsala..25 Kırım..192 (Trkmn.Karaç.. Ikka bugra igeşür otra kökegün yançılur (Karaç.. arasında eşek öler. Ayağını yorganına göre uzat. orto cerde kara çımın kırılat.211 .. arka tekerlek de oraya gider. Ön tekerlek nereye giderse.Karpanga garab ayağını uzat.24 (Özbek.84 (Türki. (KzTAD.75 (Kırım.Dlt….Iki deve döğüşür.songgısı da sonnan köşer.Kazak. (MNS.150 (.150 (Azeri. Arabanıng ald tegerşigi kayerden cürse ard tegerşigi de o yerden (cürer.62 (Türki. arada eşek ölür.23 (Krgız.30 . Cuvurganınga köre ayağıngı uzat .. (KTADS. Yorganına göre ayak uzak.150 .. Arbanı al çarhı kirgen cerden. Ayağıngnı tüşeginge küre suz.147...(ADS1.(DKTAD.179 (Baş nereye giderse.19 (Baş kayaka ketse ayak o yaka keter.(DKTAD. Iyne ötken cerden cipte öter Kıbrıs. 14 (Nogay.309 (Kazan. arada eşekler ezilir. Atlar tepişir. ((KTADS.. art çarhı da öter.. Ayağını yorganına göre uzat. Aldı tegerşik kaydan köşse..(NKÇ.. (TIIM. Eki döö kağışsa. Iki at depişer.Yorkanınga köre ayağındı soz (Kazan...(Karaç.342 .. (AHYÖ. arada kara sinek ezilir) (Trkmn. ayak da oraya gider. (KA. Ayağın corkanınga köre uzat.(DKTAD. (KzTAD.29 (Kırım. Atlar tebişir arada eşek ezilir..(DKTAD. Algı küpçek kaydan tegerese artkısı da şundan tegerer.s..Nogay... (TIIM.

(KzTAD. Ayıpsız dost isteyen. Kusursuz dos kıdırsang dossuz kalırsıng. tinç gulağım.150 .(NKÇ...(DKTAD.160 (Azeri. ağrısız başım...(ADS1. Bal tutgan barmagın calar (Kazan. Bal bal demeğten ağız şirin olmaz. dinç gulagım.(ADS1. Bal tutan parmağını yalar. Azıcık aşım.28 (Trkmn..(NKÇ.(ADS1.68 (Irak…. ağrımaz başım.(KzTAD. (AHYÖ... (ITDA.(ADS1. (ITDA. kaygısız başım.(DKTAD. Bal diyenin bilen agız süycemez. Bal bal demekle ağız tatlanmaz. Yorgana cüre ayaklarıni uzat (Türki. “Bal-bal!” degenlikge avuzung tatlı bolmaz.114 (Özbek.201 (Irak…. Az aşım avrusuz başım..Karaç..202 (Irak…. dostsuz kalır. (TIIM.269 (Türki. kavgasuz başım (Azeri.(DKTAD.267 (Türki.151 .316 . Azıcık aşım. (ITDA.. Bal tutkan barmak yalar. Aç karnım..31 .. Ayıpsız dost arayan.64 (Kırım.Yugos. Yorğanıva göre ayağıv uzak.(DKTAD. Ayıbsız teng izlegen tengsiz kalır (Kırım.As…. dostsuz kalı.. Azacuk işum... Bal tutan barmağ yalar. (AHYÖ.182 (Trkmn.66 (Kazan. Bal bal demekmen avuz tatlılanmaz.. Aç başım.150 (Karaç..69 (Kul kusursuz bolmaz. Azacığ aşım..158 (Karaç. (TIIM..267 (Türki.Karaç.. (ITDA.30 (Kırım...Aç garnım.153 . tınç kulağım.. Bal bal diyü blen avız tatlılanmas. (TIIM.(Irak…..

süz yarasi ceçmes (Türki.356 (Kazan. Bal tutan barmagını yalar.264 (Hançer yarası sağalı.. dil yarası sağalmaz.490 (Azeri.56 (Kırım. Tıg yarası biter. Bıçak yarası geçer..(KzTAD.. söz cara bitmez . avuz cara bitelmez. Bing bilseng de gene bir bilgenge danış.(DKTAD.65 (Trkmn. Adamı kilinç öldürmez..203 (Türki. (TIIM.... Bıçak yarası geçer.106 . (ITDA. Eki ölşe.(KNS.61 .(NKÇ.Kosov.. dil yarası bitmez. Bile tursang da sora tur..154 (Karaç. tahne söz öldürü.. kılış yarası tüzeler. (KTADS. til carası keşmez... (HDD.69 (Kırım.. kılıç cara bitelir.(TA.s.(Kırım. Biçak yarasi ceçer. dil yarası geçmez..26 (Kılıç cara bitelir..33 .(AHYÖ..Ok caradan söz cara amandı (Avuz cara bitelmez. dil yarası geçmez. bir mertebe kis.(ADS1. til yarası tüzelmes.(ADS1. Til yarası tüzelmes. dil yarası sağalmaz.80 (Irak….167.Bal tutgan barmağını yalaydı. Bal tutkan parmağın calar.. Bin bilsen de bir bilene danış.(KzTAD. Kul yarası tüzelir.151 (Söz yarası gılınç yarasından beterdir. (TIIM.332 (Kazan.(NKÇ. bir kes.288 (Kıbrıs. bir biç.27 (Özbek. Kol carası keşer.186 (Trkmn. (ITDA.(DKTAD. Kama cara biter.38 (Nogay. söz yarası bitmez.(DKTAD.167 (Azeri. Gılınc yarası sağalar.81 (Nogay.Karaç..(NKÇ.(NKÇ. Yüz ölç. (AHYÖ. (TIIM. Un mertebe ülçe.210 (Gılıç yarası biter..

dirlik ordadı.…Türki.. Bögünün işini yarına bıragma .61 (Krgız. Dokuz ölç.. Birlik bolmay. Birlikte tirlik (Kumuk. (KTADS.150 .304 (Kazan.(TASH. belki yarın sana yar olmaz.86 .(ITDA.... Bu günki işi ertire goyma. (AHYÖ. adam adama govuşar.. Bugünün işini yarına koyma. (AHYÖ..(NKÇ. Bugüngi işni irtege kaldırgan kişining işi hiç bitmes.64 (Türki. (TIIM. insan insana kavuşur. Birlikden kuvvet doğar..Karaç. Tirlikting küşi – birlikte.(NKÇ.(Irak….(ADS1.150 (El bir olsa dağı yerinden terpeder. Bügünngü işni tamblağa koyma (Nogay.271 .(DKTAD.165 (Kıbrıs.153)bkz:nerde birlik (Azeri.(ADS1. (KTADS.. Dağ dağa govuşmaz.180 (Azeri. Bu günün işini yarına bırakma. Bügüngi isingdi tanglaga kaldırma.. Dağ dağa kavuşmaz.Bugüngi işni ertaga goyma. Birlik hardadı. Birlik tirliktir.Birlik dirliktir. (AHYÖ. (AVAS.... bir kes.(KzTAD.(ITDA.Karaç. Kayerde birlik. (AF. tirlik bolmas.Kıbrıs.. 16 (Nogay.36 (Özbek. kişi kişike kavuşur (Azeri...(KA..Dlt….242 .188 (Trkmn. Birlikten dirlik olur.34 (Kırım. Bu günün işini sabaha goyma. Tiriliktin küçü birlikte.196 .... o yerde tirlik.350 (Kazan.150 .Yugos. (KzTAD.. Bu cünün işini yarına bırakma (Türki. Bin düşün bir seleş.(TAÖ (Irak…..270 (Kıbrıs. Tag tagka kavuşmas.

Dlt…. hiç dammasa çöl bolar.82 (Kumuk.(Köl da tama tama boladı.204 (Köp damcadan köl bolar. (AVAS. Damlaya damlaya cül olur .(KzTAD.Yugos.276 . Su damlaya damlaya göl olu. Dağ dağa gavuşmaz.138 (Tama-tama köl bolur. Dağ dağa kavuşmaz..151 (Özbek.Kıbrıs. Dama dama göl olar (Karaç. tama tama köl bolur . Birin birin ming bolur. (ITDA. adam adama govşar.. adam adama gavuşadı. cıyıla-cıyıla el bolur.208 (Irak….(ADS1. (KTADS. (KTADS.Kazak. Eki too toşulbayt... insan insanla gavvuşr (Türki.Azeri.(NKÇ..Yugos. (ITDA.264 (Kıbrıs. (KA.86 (Bir.Nogay. düşman gözü kör olur.(Karaç. adam adamğa tüber.308 (Adım adım yol olu. (TIIM. Dag daga govuşmaz. bir daha bin olur. insan insana gavuşur . Il tükürse kül bulur..47 . (TIIM. Damlaya damlaya göl olur. edem edemge ilasar (Krgız.61 ..(NKÇ. 140 (Nogay. adam adamğa yoluğar.. ağa ağa söl bolur..196 .. Damla damla göl olur.204 (Irak….(KNS. (TIIM. Köp tükirse köl bolar. Dağ dağle kavuşmaz. Tamışdan tama berse derya bola (Trkmn Dama dama köl bolar.Tav-cavğa yolukmas.72 . adam adama kavuşu.303 (Kazan. Tav tavga ılaspasa da. damla damla göl olu.(NKÇ. eki el koşular. (ITDA. Tav tavğa tübemez. (KNS. Tama-tama köl bolur.195 (Trkmn. (TIIM. 24 ..Tağ tağga gavuşmaydı..

278 (Kıbrıs. düşmen ayağa.83 .167 (Trkmn Altın yerde yatmaz .241 . Dost başa bahar. Üttüü monçok cerde çatpayt.41 (Kırım.(NKÇ.. (ITDA. Çıçhannı acalı cetse. (KA. (AVAS. duşman ayakka karar. 230 (Türki. Öldeçi sıçgan muş taşakın kaşır (Karaç.. Dost başga.(ADS1. düşman ayağa. dos baska karar.(TASH. duşman ayakka bağar. Eceli gelen köpek cami duvarına siyer. Dus başka. Dost başa bahar. (OGZ. Dos başka.(ADS1.88 (Türki..Yugos. düşman ayağa bakar. (KNS... Duşpan ayakka. düşman ayagga garaydı. cavung ayağınga karar (Nogay.Dlt….189 (Irak….. Dost başa düşman ayağa bakar. Teşik taş cerde kalmaz.102 . Dost başa bahar. Dosung başınga karar.323 (Kazan. 106 (Karaç.Karaç. kidikni kuyruğundan kabar.45 (Özbek.199 (Azeri. Eceli kelgen it camining duvarına siyer.. Köp tükürse köp bolur.(KzTAD.46 . yagşılık – yolda. 32 (Krgız. Teşikli taş erde yatmas. 109 (Kırım. (UAD.(DKTAD.91 (Eceli gelen kiçe. Delikli taş yerde kalmaz. 177 (Kumuk.216 (Eceli gelen fare. (KNS. düşman ayağa (Türki.(TA.210 (Azeri. Dost başa.70 (Kıbrıs. damlacikdan sel olur (Uygur.(TASH..(DKTAD. Delüklü taş yerde galmaz..Damlaya damlaya col olur. Delikli boncuk yerde kalmaz. (KTADS.(ADS1. çobanın ekmeğini yer. kedinin yoluna çıkar...(HDD. (TIIM. (KTADS.

El eli yuvar. özüng tüsersing. 44 . eki de betni cuvar. eki kol betti yuvar (Kazan.323 (Kazan. özü düşer.220 (Azeri. iki kul bitni yuwa(KzTAD.(NKÇ. El üçün guyu gazan.352 (Dosınga şungkır kazba.(KTADS. Birevge uru kazğan. (AF. (ITDA.140 .68 (Birevge költürgen tayağıng kesingi başına tier. Kol kolnu cuvar..46 (Eceli kelgen eşki. iki el yüzi yuvar. şobanıng tayagına süykenir.77 (Kıbrıs.54 . Kişige baz kazma.. Özgege tuzak salgan – ozü tüşer tuzakğa. (AVAS..(TA.46 (Trkmn Acalı yeten tilki.(KTADS.(KNS. hinine bakıp üyrer. 44 (Kol kolnu cuvar. uzing tüşersing(KzTAD. evvela kendi düşer..284 (Kıbrıs. Birevge deb kör kazba.(KTADS. 144 (Kumuk.201 (Irak. El eli yıkar.(ASD1.Nogay.27 (Kumuk. özün tüşersin . (OGZ. (AVAS.Kazak.. El eli yuvar. kesi tüşedi. (AVAS. koyçunung tayagıga soyönör (Türki. kol betni cuvar. cami duvarına siyer. iki el biğigin yüzi yuvar.Kırg(Af) Eçkining ölgüsü kelse.(DKTAD. el de yüzü yıkar. Kul kulnı yuwa.(NKÇ.97 (Türki. Eceline susayan köpek.243 (Karaç. Geçinin ameli azarsa gider çobanın ekmeğini yer. 18 (Nogay. El için kuyu kazan. iki el de döner yüzü yıkar. 47 (Karaç. bet betge bağar.(Eceli kelgen ışkan catkan mışıgıng kuyrugun tırnar...(ADS1. El eli yıkar.(NKÇ.221 (Azeri. Kol koldı yuvar. Kisige şunkır kazsang. özing atılarsıng.56 (Trkmn.(DKTAD.(NKÇ..97 (Koç kaşınınca çobanın topuzuna sulanır. Kol kolnu cuvar. (TIIM.

Tünle yorıp kündüz sevnür. Getgen yangurnu artından yamuçu alıp çapmak hakılsızlık.227 Sabahtan karnını doyuran. kiçigde evlenip ulgadha sevnür (Karaç..Dlt…. Geçmiş yağmura kebe tutma. Kün körmegen kün körse.(NKÇ.(NKÇ.(TRAD..84 (Ertde turğan bla ertde üylenngen sokuranmaz.(NKÇ..(DKTAD.(DKTAD.269 (Kuyunu kazan içine düşer.284 (Kıbrıs.42 . Koy körmegen koy körse. (kuvub.297 (Kıbrıs.. erte üylengen döl alır..101 (Türki. Başkası için kuyu kazan özü düşer.1724 . çekmiş çükünü koparmış.71 (Irak….(ASD1. Uzgan bulutnı tutup bulmiy. Geçmişe mazı diyeller. Erken kalkan (çıkan) yol alır. urub tüyüb atlatır.KNS. Erte turgan col alır.(KTADS. küçükten evlenen aldanmamış.(ITDA.84 (Nogay. Cavgan canngurnu camçı bla kuvma Kumuk. (AVAS. er evlenen döl alır.110 (Türki. Ozgan yamgırdı yamışı alıp kuvma. Geçmişe mazi pişmişe kuzu derler.49 (Türki.134 .(NKÇ.245 (Karaç. El kuyusu kazan. erinmey yurgenning yurisi artar..(Irak….(KTADS.. sürüb otlatır. (ITDA.(KzTAD. (ITDA... Görmemişin oğlu olmuş. içine kendi düşer..341 (Kırım.49 (Erte turgannıng kısmet açık. kündüz çırak candırır.... (49 (Nogay. Erte turgan erding ırısı artık. Ertde turğannı erkek atı tay tabar.(ASD1.353 (Kazan.30 At körmegen atha minse.(NKÇ.Karaç. ((ASD1.(NKÇ.306 (Erte turgannıng ırısı artar.

Külme kartha. Gülme gonşuna.(Nogay.. (ITDA. selden gelen suya gider.288 (Kıbrıs.. Gülme konşuva. Haydan gelen huya gider. ((KTADS. Görmemiş. 42 (Nogay. oldu kudurmuş.(Karaç... Gülme gonşına. (ASD1. gördü gümüş. (kaga kaga tozdurur. (AHYÖ..(KzTAD.254 .(DKTAD..(KzTAD. keler baska.. geli başıva. kuvalap cürüp otlatır. Kün körmegen kün körse kündiz şırak yandırar. (ITDA.125 .324 (Trkmn. 206 (Irak….116 (Türki. şaba şaba ötdürür. geler başına. Haydan gelen huya gider. Haydan gelgen hüyden geter.(NKÇ. Gülme komşına.45 (Kırım.285 Kıbrıs.. Gülme komşuna.. Haynen gele.23 Koy körmegen koy alsa.Yugos. At minmegen at minse. gelir başına. colur başına (Türki.286 .....56 Kırım. çeke çeke taşaklarını sökmüş. (KNS. (ITDA.245 (Azeri.(DKTAD. 188 (Nogay.(ADS1.329 (Kazan. Kız körmegen kız tapsa (başına kına salıp oplatır.(KTADS. Haramdan kilgen haramga kite.. sudan gelen sele gider..(NKÇ..53 (Irak…. geler başına. vaynen geder (Kumuk.(DKTAD.67 (Irak…. (AVAS.. kündüz çıra yandıra.(NKÇ. Aram kapşıktıng tübi tesik. Görgüsüzün bir oğlu olmuş. 152 . Kün kürmegen kün kürse. (TİİM.318 (Kazan. Haramdan kelgen haramga keter. Haydan gelen huya gider. kelir başha.. Külme doska.. Ton kiymegen ton kiyse...Azeri.

.. Işleyen igne pas tutmaz Türki.(KA..(ITDA.. yamanlığa yahşılığ er kişinin işidi. Yürgen taş şumarır.Karaç.277 Azeri. kerben cüröt. Iyiliğe iyilik her kişinin kârıdır. Işleyen demir pas tutmaz.86 (Yuvarlanan taş yosun tutmaz. amanlıkga aşhılık aşhılanı işidi Nogay.57 (Irak…. It ürür.(Türki.274 (Işleyen demir ışıldar.(TASH. yamanlıkka yahşılık .(ADS1. It üröt. It hürer kervan geçer...292 Türki. ((AHYÖ.(ADS1.34 (Kazan. yamanlıkka yahşılık-er kisiding isi di. It üyrer. ((ADS1... Işlegen temir ışıldar..80 (Kırım.87 . karvan yürar.Yugos.. It ürür.Yahşılıkka yahşılık-ar kisiding isi di.. kerven geçer. kötülüğe iyilik er kişinin kârıdır. yatkan taş müklenir(KzTAD.191 (Trkmn. Aşhılıkga aşhılık har kimni da işidi.154 .(NKÇ. (TIIM.(DKTAD..Azeri.292 (Kıbrıs. (AVAS..Yahşılıkka yahşılık her kişining işidir.. Işleyen demir pas tutmaz.153 (Özbek. Işliyen demir paslanmaz....276 (Kumuk. kerivan geçer.49 (Krgız.133 . İt haplar.. (TIIM.(NKÇ.307)Kazan. Işlemeyen demiri pas basar (Karaç..(NKÇ.. Işde temir tot bolmaz. (ITDA..(TASH. 23( (Kazan. kervan yürür..(KTADS.207 (Irak….34 (Işlegen balta tot bolmaz. büri yürür(KzTAD. It ürür. Yahşılığa yahşılığ her kişinin işidi.

balığ bilmasa halıg bilar. Eyiliğ et at deryaya.52 (Kırım... -dey edi.(ADS1. Yahşılık et de derya at.Yahşılıkga yahşılık har kişining işidir.60 Kazan.(AHYÖ. (yamanlıkga yahşılık er kişining işidir.. Iyilik et denize at. balığ bilmezse Halik bili.. balık bilmese halık biler.25 (Krgız. Karga da balasına “appağım” dir. Çavka balasına “çımmakçığım”.277 (Azeri.282 (Türki. (TIIM.. Karga yavrusuna bakmış.284 Karaç.(NKÇ.(KA. yamanlıga yagşılık er kişinin işidir.. balık biler.deydi (Karğa balasına: “çımmağım”. Ayu balasın appagım... balık bilmezse halik bilir. Yahşılığ ele balığı at deryaya..134 .197 Trkmn.282 (Türki.(TIIM. -dey edi.(ITDA.154 . kirpi de “yumuşacığım” dir. Yahşılık kıl da deryaga sal.76 (Özbek.197 (Trkmn.(TIIM.(ADS1. Karga süyöt balasın “appağım” dep.59 (Kirpi balasına: “cumuşağım”.. balık bilmese Halik bilir(KzTAD. Eyiliğe eyiliğ her adamın kârı. ((ITAD. Igilik tas bolmaz (Kazan.(NKÇ.154 (Ar kimdiki özünö ay körünöt.210 (Irak…. haraplığa eyiliğ mert adamın kârı..(DKTAD...284 (Kuzguna yavrusu anka görünür. Yahşılık gıl daryağa taşla.(ADS1. ((TA.ir kişining işidir(KzTAD.92 Irak…. ((KzTAD. balıg bilmezse halığ biler. “benim ak pak evladım” demiş. kirpi va balasına “cumuşakçığım” .76)Özbek. kirpi balasın cımşagım dep süyer.Karaç. Yagşılıga yagşılıg her kişinin işidir.. (KA.

Özi yıgılgan – yılamas(NKÇ. Özi yıkılan çaga aglamaz.72 (Kırım..s.(I. Karga yavrusu kendine zümrütü anka kuşu görünür. Üzi yıgılgan yılamas(KzTAD. (KA. elin gözündeki çöpü görür. teve boynun eğri tir. Iyten pıçagıng sapı altın.288. 38 (Kazan. Yılan kendü eğrisin bilmes.(KTADS.776. kirpi de öz çagasına (yumşaçağım diyer.7 (Azeri. Kesi cığılgan caş cılamaz ..(DKTAD.353 (Kazan. Garda da öz balasına ap-ağım diyer. çöpü bolgannga sokur deyt (Közünde teregi bolğan çöbü bolğanga “sokur” dey edi.. Közünde teregi bolgan..(DKTAD. Kaybolan koyunun kuyruğu büyük olur.(TAÖ Türki.29 .79 (Ülgen sıyır sütli. özge gözünde gılı seçir..Karaç..160 (Türki...1355 .Karaç.Trkmn..(AHYÖ. (AVAS.(ADS1..85 (Türki.74 (Kırım.(KzTAD.73 (Kumuk.(TASH.Karaç.(TIIM.. karşısındakininkini görür. Öz gözünde tiri görmür.152 .292 ..(KzTAD.147 (Trkmn.206 (Kıbrıs.(Nogay.127.(NKÇ..(TA... Kendi gözündeki merteği görmez.. ülgen katın kutlı.. Ölgen sıyır sütlü bolur.77 (Krgız.. Cogolgon bıçaktın sabı altın.78 (Trkmn. Özü cıgılgan cılamaz. ((ADSII.(ADS1. Tas bolğan koynu kuyruğu ullu bolur (Tas bolğan bıçaknı sabı altın. Yugalgan pıçaknıng sabı altın. Kendi düşen ağlamaz.5778 (Deve kendi kamburunu görmez. Ölgen sıyırnı sütü maylı bolur.(NKÇ.126 (Dlt….

(AVAS. Kimin arabasına binerse onun türküsünü söyler.. yılana egri diyermiş. gavurun kılıncını çalır. sanga aytama.31 (Kazan.(NKÇ.277 Kıbrıs. Deve öz kamburun görmez.Kızım sağa aytaman. Kendi gözündeki merteği görmez de el gözündeki çöpü görür.. 15 . 307..Bkırd..(TAÖ (Irak…. (ADSII. Kızım sagan aytaman.... (KTADS. gelinim. cılandı iyri-iyriy deyt. öz ayıbın körgende kör boladır (közu..786 (Azeri. Arbasına mingenni yırın yırlar.Kkalp. gelinim sen eşit..(ASÖZ. Kızıma süleyim...Yugos. kızım sen tıngla. gelnim sen düş.. ((KTADS. Kızım sana söylüyorum gelinim sen dinle (işit. kilenem hin tıngla . gelinim sen anla.Kırım. Kızım.38 (Trkmn. Kızım saga aytaman.. kelinim sen tıngda (Kıbrıs.53 (Kumuk.(NKÇ...155 .369 (Gavurun ekmeğini yiyen..173 . kilinim sin tıngla . sen tıngla. (TIIM.Özbek. Kızım sınga eytem. Gızım sene deyirem..Kızım senga aytaman. Kızım sınga eytem.206 ..(ITDA. Baka mayrığın bilbeyt.(KzTAD.. kilinim sin tıngla.(DKTAD. TKA.81 (Kumuk.Yüce. Kimni arbasına minseng. anla). Düye öz boynunıng egrisin bilmen.(N. kelinım sen tıngla. Gızım sanga aydayın. Gelinim sagan aytam.(AVAS.53 (Kırım. Kızım hinge eytem..47 (Krgız. (AHYÖ. El ayıbın körgende dört boladır közu.(ADS1.. anı cırın cırla.151 (Karaç.238 (Karaç.Tatar. celınım anlasın (Türki.138 (Trkmn. Kızım sana söylerim. (DKTAD. kelinim sen eşit (Kazak.155 (Türki. kelinim.. sen eşit. (KA.

gassaba yag. 148 (Kazan.(TA. kasap pim vayında.. Keçi can hayında.(TAÖ (Irak…. Tangrı berdi eki köz. iki göz olursa ne söz. Gâvur ekmeği yen gâvur kilinci atar...Kosov. Müsapır müsapırnı süymez. iki göz.(Kırım. Kunak kunaknı süymes.. konakbay alayın süymez.... Gonag gonağı sevmez. Sokur tiledi bir köz.(ADS1. (TAÖ (Irak….152 (Kırım. Mıhman mıhmanı gıshınar. Kör ne ister iki göz.(ADSII.319 (Azeri.792 (Azeri.biri eyri biri düz. (ITDA..86 (Irak….219 . Geçi can vayında. ev sahibi misafirden hoşlanmaz. Eşki can dertinde.(KzTAD. Körün istediği bir göz..(KTADS. (ITDA. eesi baarın da süybeyt.82 (Trkmn... Körün da istediği iki göz. Koyun can derdinde. Kasap yağ derdinde.149 (Türki. onun türçüsüni sülersin (Türki..55 (Kırım.58 (Kırım. gessab piy arzular. üy iyesi birsin de süymes.143 (Türki.152 (Kazan. biri eğri biri düz.(DKTAD.300 (Kıbrıs..(KzTAD.1490 (Körün istediği bir göz.(DKTAD.(DKTAD..296 (Kıbrıs. ev sahabı her ikisini de. (OGZ. (AHYÖ. öy eyesi ikisini hem. itçige may kaygı.284 . ev sahibi ikisini de. Geçee can gaygı.301 (Azeri. Körüng bir dilegi – iki gözi. (AHYÖ..... keçi can derdinde..(ADS1. ev issi ikisin de sevmez.(ITDA.(KTADS.158 (Trkmn. Konok konoktu söybelt.. Çimın arabasına binersın. Misafir misafiri istemez.. Yeyici yeyiciden.(KA. kasap may peşinde. Allah verdi iki göz.284 (Kıbrıs. Kor ne ister. Mısafır mısafırı sevmez..(KTADS.305.(ADS1.. Kiming arabasına minse onung turkusun cırlar.73 (Krgız.(DKTAD.. kasap yağ derdinde. Kuyga can kaygı.173 (Irak…. (ITDA.46 (Trkmn.

Ne ekseng onu pişersing..Yugos..61 (Krgız.61 (Kırım.Kıbrıs... Öküz öldü ortaklık ayrıldı..74 (Trkmn.. (AVAS.(DKTAD. ondadır dirlik (Türki.20 (Kumuk Birlik bolmay tirlik bolmaz.(TA. ortaklıkdan ayrıldım. Birlik harda... Birlik-tirliktir. Tiriliktin küçü birlikte. Ögüz öldü..235 (Karaç. Birlikde – tirilik. 83 (Kumuk. 44 .87 (Irak…. (KTADS... ortaklıkdan ayrıldık.84 (Neme ekseng. (AVAS. Ne ekersen onu biçersin.322 (Kumuk. (AVAS.544 (Kıbrıs.(ADS1. Ne ekersen onu biçen . Ni çeçseng şunı urursıng. Ne çaçsang. Nerde birlik. (KNS.Kosov. sonı orarsın. Ne ekersev onu biçesen.323 (Azeri.180 (Karaç.. Nerde ise birl’ık. Birlikden dirlik olur.(Türki.64 . Ögüzüm ölüp. 16 (Birlik bulan el yaşnar. (AF..(KzTAD.301 (Herkes ektiğini biçer..(DKTAD. 38 . Ne şaşsan-sonı orarsın (Kazan.. (KA.Nogay. onu alırsan. (ITDA..289 . (AVAS.Dünyada ne ekersen oni biçersin (Türki.34 (Kırım. 16 (Kazan. dirlik orda. orda dirlik... o yerde tirlik.(TA.(TASH.(ADS1.(NKÇ. Herçez ektigini biçer . Kayerde birlik. Her kim öz ekenini orar.(ITDA.(KzTAD.

Suv birmeske süt bir (Karaç. Ögüz öldü ortak ayrıldı. Çikirtgeden korkkan igin ikmes.195 (Türki. sen anı aş bla ur. Birev seni taş bla ursa.. Bödeneden korkkan tarı ekmez. Kanatlıdan korkğan tarı sepmez (Nogay.(DKTAD..(NKÇ...871 (Azeri. kuyruğuna dingil taga edi (Kazan.. Şegertkiden korkkan..Dlt…. (KA.308 (Kazan. egin ekpes.(TA.Karaç.. ortakcılık bozuldu...Kazak.345 (Azeri. ((ADSII...65 .148 (Trkmn.(KTADS. Birev zabir etse sen sabır et (Kıbrıs.Karaç. Sana taşla vurana sen aşla vur..342. (ITDA..276 Türki. Öküz öldü. Çıçhan kesi kirirge teşik tapmay edi.67 .(Kırım. Gurddan gorhan goyun sahlamaz..35 (Krgız.(NKÇ. Su vermezse süt ver. darı ekmez.177 (Türki. (TIIM.(ADS1. Sıçan deliğe sığmamış. (OGZ.. bir de kuyruğuna kabak bağlamış.78 (Kıbrıs.(KzTAD.. Tişigine sıymagan tıçkan kuyrıgına tubal takkan(KzTAD.151 . Donguzdan korkan darı ekmez. 103 . Çegirtkeden korkkon egin ekpes. Taş blen atkanga aş blen at. Serçeden gorkan.(KzTAD.(ADS1. (AHYÖ.(KTADS. Dilkü inine sığmaz..39 (Kırım... guyruğına gabag asar.(DKTAD. Serçeden korkan darı ekmez.209 (Gurttan gorkan tokaya (ormana) girmez.1750 .79 (Kazan..82 (Irak…..

(NKÇ. (KTADS. Sürüden ayrılan goynı gurt iyer.Yugos..(NKÇ. 24 . bölingendi böri er. 210 (Irak… Sürüden ayrılan koyunu – kuzunu kurt yer. (AHYÖ.304 (Kırım… Ayırılgannı ayu aşar. 15 (Kumuk.57)Özbek. ğalvur bağlaydı dümüğa. 55 (Kumuk.Dlt….Kırım. Ayırılgandı ayuv er.187 (Türki. (NKÇ.Ayırılgan el azar.(KzTAD. bölünngenni börü aşar. bir de götüne kabak bağlar. 59 (Ayırılgannı ayıu aşar..(KTADS. 195 .. (AVAS. (TİİM. Sürüden ayrılanı kurt kapar.(HDD. koşulgan el ozar..352 (Azeri… Köçden azan gurda guşa gismet olar. (DKTAD. Yahşı söz yılandı innen şıgarar.302 (Yalgız koydı böri aşar. Hakıllı buzav eki ananı içer.Süriden ayrılgan koynı börü yırtar (Bölingandı börü yer. (AVAS... Sıçgan iniga sığmaydı. ((TIIM.1882 .(ADS1. (MNS. Iesiz malnı börü aşar. ayrılgannı ayığ. Ariuv söz cilyannı teşiginden çığarır. (ITDA. Sürşden ayrılan kuziyi kurt kavrar (Türki. Şirin dille ilanı yuvadan çıharmağ olar.159 (Karaç.66 . 308 (Kıbrıs. Tılın tirgike tegir (Azeri. 14 (Nogay..(MNS. 180 (Trkmn.194 (Kıbrıs… Sıçan deliğine sığmaz.333 (Kazan. bölüngennı börü aşar. (DKTAD. 50 (Nogay. 132 (Karaç. Sürüden ayrılanı kurt yer..(NKÇ. Tatlı dil yılanı deliğinden çıkarır.(ADS1.Özbek.359. (TİİM.. Işkan teşigine kiralmay cürgende kuyruguna cuvguş (bulaşık bezi) baylar.. Tatlı til yılannı üninden çıgara..

70 (Irak…. (ITDA.. Toh olan ne bilsin acın halınnan. Tatlı süz demir kapilari açar .Kosov.204 (Açlık cebrin çekmedik...(DKTAD. (KA. dokluk gadırın ne bilsin. (TIIM.276 (Şirin dil ilanı dellükden çıhardı. Açnıng halını.Güler yüz... (TIIM. 19 (Ullu aytganın etmegen ullaymas. Ulu sözü dinlemeyen uluya kalır. Kart ögutun tutmagan kartaygaşı ongmaz. (ITDA. tok bilmaydı. Ullu aytganın etmegen hökünçlü kalır.263 .(AVAS.81 (Kumuk.363 (Karaç.23 (Krgız..(ITDA.367 (Dlt….. (OGZ.(KzTAD.Krg(AF) Aç kadrın tok bilmeyt-oğru kadrı soo bilmeyt (Türki.. (AVAS. Datlı dil ilanı dellükden çıhardı.(TA. Ulular sözin tutmayan ulaya galur... Dokun açdan habarı yok. Cıluu süylösö cılan iyinden cığat. Aç kadırın tok bilbeyt.235 (Trkmn.(NKÇ.Btrak….Tatlı süz demir kapilari açar . (KA.132 (Özbek..311 (Acın tohtan ne habarı var. 19 (Kırım.38 (Kazan Açnıng halin tuk bilmes.(ADS1. tatlı söz yılanı kovuğundan çıkarır (Türki.(NKÇ.(ADS1. Avrugannı sav bilmez. (I304.(Krgız. Tok acın halinden bilmez. Yagşı söz yılanı yinden çıgarar.182 (Trkmn.60 .Yugos. (ITDA.309 . Tatlı süz (dil) ilanı deliginden çikarır .16 (Azeri.(TAÖ (Irak…. aç karınnı tok bilmez. 59 (Karaç. Ulugnı uluglasa kut bulur. Kart aythannı etmegen – kartaymaz.

209 (Kıbrıs.. Edem sözi tas yarır.312 (Beğenmediğiv daş baş kırar. Yangız taş kala bolmas.92 (Trkmn.(NKÇ...(AVAS.376 (Azeri.(DKTAD.(KTADS. yarar baş .(TA..Yugos.. tas yarmasa.37 (Trkmn.(AVAS. Ummadığın taş araba devirir (Türki.67 (Umulmadık şotuk arba avdarır.367 (Ummadığın kütük araba devirir.(KNS.(Trkmn. Cangız ağaş calbarsang canmaz.(TASH.(DKTAD.383 ..92 (Irak….(ADS1. Bir tarıdan butka (lapa ? tapa?.91 (Türki.211 . Ummadık kütük araba devirir.208 (Irak…. (AHYÖ.(DKTAD..34 (Yangız terek bav bolmas. (ITDA.67 (Tav başında tav bolmaz. yasırtın işken as (bolmas. Ulının diyenini etmedik uvlar. Yılanın sevmediği ot deliğinin ağzında biter.68 (Kumuk. Cangız taşdan kala bolmaz. Tek elin sesi çıhmaz. (ITDA. yalgız kazık kos bolmas...... Yalnız taş duvar olmaz.(ADS1.316 (Kırım...Ummadığıv daş baş kırar.310 (Türki..Yalgız söylep söz bolmas. Kişkene şotuk arba avdarır. (ITDA. Yalğız elden ses çıhmaz.333 (Kazan.(TA.. bas yarır...Btraky..154 (Karaç.. cangız terek bav bolmaz. Ummadığın taş. (KzTAD. Yalngız goldan av çıkmaz.. (TIIM.(ADS1..34 Nogay.tıkaç) bulmas.192 (Nogay. Kicicik daş baş yarar.35 (Kırım. Ummadığın taş baş yarar.(KNS.(NKÇ.

150 (Karaç. Yılan yarpuzdan kaçar.. Ilan çalan ip sürüntüsünden korkar -kaçar-.(Dlt….(KA. Çındap ıylasa. (KzTAD.(NKÇ.71 (Azeri. Yürek yanmasa göz yaşarmaz..(KTADS. (AF. kör gözden bile yaş çıkar.57 (Trkmn Yılan çakan kendirden gorkar. kısta arkannan korkar.(III. kış arkandan ürker.(TASH. kança barsa parpus utru kelür. (110 (Trkmn.64 (Karaç. (ADS1. Sevmediğin bok daima burnunun dibinde tüter.93 (Irak…... (AHYÖ. (AHYÖ..220 (Göle (arığa) su gelinceye kadar kurbağanın gözü patlar. (DKTAD. ol da anı teşigine bite edi.(TA. (KNS. gider burnu önünde biter. Yazda yılannan korkkan. (korkana her şey çift görünür). (ITDA. Yılanıng yigreneni narpız.194 (Türki.39. Yılan sokmuş. Meram etseng sokur közden caş şığar.. fukaranın canı çıkar. 150 (Kırım. Zenginin keyfi gelinceye kadar.39 .93 (Irak….. ipten de korkar. Çın köngilden yılasang sukır küzden yeş çıga.243 (Azeri. sokur közdön caş çığat.(KNS. Kök arıglayınca arığın canı çıhar.40 (Türki.(NKÇ. Kurkkanga kuş körüne.244 (Karaç. 97 Cılan duğumanı süymey edi. Bay hakın berginçi carlı canın berir.(NKÇ. Can yanmasa gözden yaş çıhmaz. o da burnunda biter.(TA. Ilan yarpızdan haz etmez..(TASH.291 (Türki. Cay cılandan korkğan.149 (Trkmn.(TASH. (TA.. Ilanın yarpızdan zehlesi geder.360 (Kazan. ol hem hinining agzında gögerer.152 (Karaç.. 72 (Krgız. Ihlas bilen aglasang.(ITDA. Ayu duğumanı süymey edi.Can avrusa sokur közden caş çığar..(KzTAD.291 (Kıbrıs. duğuma da anı teşigine bite edi. 84 (Kazan.26 (Azeri...28 (Nogay.(KNS.

fıkaranın canı çıkar KISALTMALAR (Ata Sözleri (ASÖZ(Atasözleri ve Deyimleri Sözlüğü I-II (ADS(Aytıvlar ve Atalar Sözleri (AVAS(Azerbaycan Folkloru (AF(Azerbaycan Halk Yazını Örnekleri (AHYÖ (Dobruca’daki Kırım Türklerinde Atasözleri ve Deyimler (DKTAD(Halgımızın Deyimleri ve Duyumları (HDD(Irak Türklerinde Deyimler ve Atasözleri (ITDA(Karaçay Nart Sözle (KNS(Kazan Türkçesinde Atasözleri ve Deyimler (KZTAD(Kıbrıs Türk Atasözleri ve Deyimleri Sözlüğü (KTADS(Kırgız Atasözleri (KA(Malkar Nart Sözle (MNS(Mukayeseli Van Folkloru (MVF(Poslovitsı i pogovorki Narodov Karaçaevo-Çerkesii (NKÇ(Tarih Boyunca Türk Atasözleri (TBTA(Türk Atalar Sözü Hazinesi (TASH- .Ağanın keyfi gelince. carlını canından çığar. Baynı kepi kelginçe.Btrak….Gagau.(NKÇ.(Baynı kübüründen çıkğınçı.231 . Zenginin gönlü olana kadar. fukaranın canı çıkar .40 (Kumuk.29 (Kıbrıs. carlınıng canı şıgar.Zenginin kefi gelince...(AVAS. fukaranın göbeği düşer. Barlınıng kiypı kelgeşi..(KTADS. yarlını canı çığar. 19 (Kırım.(DKTAD.

Haz.1983.. F. Ank.Fazıl Tülbentçi. 120 s . 416 sAzerbaycan Halk Yazını Örnekleri. TDK Yay.Ata Sözleri.Baskı.1984Aytıvlar va Atalar Sözleri.2 Araştırmaları.Kafesoğlu’nun Hatırasına Armağan’dan Ayrı Basım. Müstecib Ülküsal. Vagif Veliyev. İnk.Dr.438 Türk Şivelerindeki atasözlerinde Uygunluk. II. İbrahim . 556 s Dobruca’daki Kırım Türklerinde Atasözleri ve Deyimler.Dağıstan Ohuv-Pedagogika İzdatelstvosu.1 Prof.Timurtaş’ın Hatırasına Armağan.Abdurahim Abdurahmanov. 1970.Dr. Ank. Ömer Asım Aksoy. Nuri Yüce. Mahaçkala. 256 s . Ehliman Ahundov. Ve Aka Kitabevi. s. Saim Sakaoğlu.sh. 582 sAtasözleri ve Deyimleri Sözlüğü I-II.1983 Prof. Türk Kültürü.Dr.(Türk Atasözleri ve Deyimleri I (TRAD(Türkistan İle İlgili Makaleler (TİİMTürkiye’de Yaşayan Karaçay-Malkar Türklerinden Derlenen Atasözleri((KMTA (Türkmen Atasözleri (TA(Türkmen Atasözlerinden Örnekler (TAÖ(Uygur Atasözleri ve Deyimleri (UADDİPNOTLAR Afganistan’dan Göçen Soydaşlarımızn Bazı Atasözleri Üzerine Notlar. Maarif Neş. Türk Kültürü Araştırmaları. XVII-XXI/1-2. TGK Yay.1978.Azerbaycan Folkloru. Bakı 1985.TDK Yay.3090 KAYNAKLAR . Faruk Kadri .. Ankara. 1979-1983. Prof. 1991.

Azret Holaev. M. s.. Cusup Balasagın.I. Erz. Ülker Yay.Kırgız Atasözleri.1986. Fuzuli Yay. Karaçay-Çerkes Kitab İzdatelstvo. 144 s . Dr. Aydın Oy. Elbrus Kitab Basma. Aliylanı Soltan.Ü. Alieva A. Gökdağ. 392.1974.Kültür Yay. Bütkul Soyuzduk Caştar Kitep Birikmesi. Kültür Bakanlığı. 223 sPoslovitsı i pogovorki Narodov Karaçaevo-Çerkesii. İst. 152 s Kerkük Halk Edebiyatından Seçmeler. Nalçik 1982Mukayeseli Van Folkloru (Yayımlanmamış bitirme tezi). Vasfi. 234 s . Gökçeoğlu. Bahü 1987..Battal Taymas. 368 s . Galeri.129-168.Tarih Boyunca Türk Atasözleri. Çerkessk 1990.320 s Karaçay Nart Sözle.Malkar Nart Sözle. M.Arkadaşları.Basımevi. Ayşegül Üstün. İhsan S. İst. A.Türk Atalar Sözü Hazinesi. Bilgehan A. 251 s Nakıl Sözler.Fen-Edb.Fak.Ankara 1990 Kıbrıs Türk Atasözleri ve Deyimleri Sözlüğü. Maarif Neş. 1972. 64 s . sayı:61.Oğuzname. İst. TDK Yay..İ.s Irak Türklerinde Deyimler ve Atasözleri.1992. Ağustos 89. ME. 496 sTürk Atasözleri ve Deyimleri I..Hekimov. Haz. 1985. ve.Balasagı 1991. İst. Hilmi Soykut. . Bakı 1986. Milli Kütüphaneler Genel Müdürlüğü. Cengiz Ketene.. TDA.A.Çerkessk 1969 Kazan Türkçesinde Atasözleri ve Deyimler.Halgımızın Deyimleri ve Duyumları.Ankara 1968.

İst..Yayınları. sayı: 338. TDA.Yay. Eylül 1977. Ankara 1991.. Ağustos 92. 340 s Türkler Ansiklopedisi Cilt 19 : Hasan ÜLKER.s. Çağatay Koçar.159-190 Türkmen Atasözleri. sayı:75. Bilgehan Atsız Gökdağ.1992. İlhan Çeneli. Kurtuluş Öxtopçu. Türk atasözleri için de bu kural geçerlidir :Örnek Atasözleri -Dîvân ü Lûgât-it Türk (. 110) (Sıkıntı ebedîyen sırtda kalmaz (. Atasözleri bir toplumun derin manevi. Doğu Türkistan Vakfı. Türk Dünyasında Atasözlerinin [Karşılaştırılması Üzerine Bir Deneme [s. Kültür Bak.67-94 Türkmen Atasözlerinden Örnekler. 2009 DİVANI LÜGAT-İT TÜRK’DEN ATASÖZLERİ Kategori: Divan'ı Lügat-it Türk — okuz @ 10:31 am Türk atasözlerin için en eski yazılı Türkçe kaynak Dîvân ü Lûgât-it Türk kabul edilir.96-104 Yorum yapın Ocak 6.Türkistan İle İlgili Makaleler.birleştirirler.268 s Türkiye’de Yaşayan Karaçay-Malkar Türklerinden Derlenen Atasözleri. sayı:79.8084 Uygur Atasözleri ve Deyimleri.Emgek eginde kalmas (I. Aralık 91. tarihsel ve mitoloji bilgilerini . s. TDA. 421)(Yaşlı öküz baltadan korkmaz .Karı öküz balduka korkmas (III..Hasan Ülker. TFA. s.

anlaşılmaz. yaragsızda yar bolmas (II. 439) (Kişi göğe (. (. elçi ölmez. 81) (III. yalçın kaya yıkılmaz Teñsizde tegirmen turgursa. 20) (Çok söz (.Kökge sagursa (suysa) yüzge tüşür (II. (gökgürlemesinden kokrmaz Ölgesi gelgen sıçgan muşkanın taşgını kaşır (eceli gelen sıçan kedinin (taşaklarını kaşır Yorum yapın TÜRK ATASÖZLERİ VE DEYİMLERİNDE AİLE VE AKRABALIK ANLAYIŞI Kategori: Aile-Akrabalık — okuz @ 10:27 am .İm bilse er ölmes (I. (. 132) (III. yañılmas bilge bolmas (III. ölmez Yaş ot köymes. 38)(Parolayı bilen kişi hayâtını kurtarır.yerde değirmen yapan yararsız ark yapar (Biş erngek tüz ermes (beş parmak bir (düz) olmaz (Tay atasa at tinur (tay yetişirse at dinlenir (Öldeçi sıçgan muş ayakı kaşır (ölecek sıçan kedi ayağını kaşır (Teve silkinse eşgekke yük çıkar (deve silkinse eşeğe yük çıkar (Ermegüge bulut yük bolur (tembele bulut (bile) yük olur (Bir tilkü terisin ikile soymas (bir tilki derisi iki kez soyulmaz (Koç kılıç kınga sığmas (İki kılıç bir kına sığmaz Tegirmende tovmış sıçgan kökreginge korkmas (değirmende doğmuş sıçan. 47) (Yaş ot yanmaz.tükürse.öldürülmez Yazmas atım bolmas. yalım kaya yıksa bolmas (III. yalapar ölmes (III. 59) (Şaşmaz ok olmaz. 355) (Uygun olmayan (.yanılmadık bilgin olmaz Telim sözüğ uksa bolmas. yüzüne düşer (.

fertlerin topluma uyum ve katılımlarının sağ¬landığı ve düzenlendiği temel bir (toplumsal birimdir şeklinde tanımlanabilir”. kan bağlılığı. fertlerinin cinsel. eğitimle ilgili. İlkel topluluklarda aile tek sosyal kurum olma durumundadır. yol gösterici nitelik kazanmış. siyasî… bütün faaliyetler aile çerçevesinde gerçekleştirilmiştir. Fakat sile insan neslini üretme ve sosyalleştirmedeki birincil grup olma fonksiyonları ile hem insan neslinin üretilmesinde hem de toplumun devamlılığında ve şekillenmesinde vazgeçilmez bir sosyal kurum . Hayatın gerektirdiği dinî. psikolojik.olarak varlığım sürdürmektedir .[NEVİN GÜNGÖR ERGAN*[/b Atasözleri geniş halk yığınlarının yüzyıllar boyunca geçirdikleri tecrübe ve bunlara dayanan düşüncelerden doğan ve benimsenen. az kelime ile çok mana ifade eden kültür unsurlarıdır. Deyimler de. kültürel ve ekonomik ihtiyaçlarının karşılandığı. (DPT 1989: 3-4 Toplumsal yaşayışın ilk zamanlarından beri her toplumda ailenin varlığı gözlenmiştir.kısmının aile ve akrabalık ilişkilerini ifade etmeye yönelik olduğu görülür Aile. ekonomik. sosyal. kimin tarafından söylendikleri belli olmaksızın ağızdan ağıza dolaşan. çekici bir anlatım özelliği taşıyan ve çoğunun gerçek manasından ayrı bir . siyasî birçok fonksiyonunu bu faaliyetlerle ilgili kurumlara devretmiş ya da onlarla paylaşmıştır. ekonomik.manası bulunan kalıplaşmış söz topluluklarıdır Türk atasözleri ve deyimlerinin muhteva analizi yapılacak olursa çok büyük bir . Bu sü¬reç yapısal farklılaşmayı ve sosyal yapının kurumsal bileşiklerini ortaya çıkarıyor Dolayısıyla aile dinî. evlilik ve diğer yasal yollardan aralarında akrabalık ilişkisi” bulunan ve çoğunlukla aynı evde yaşayan fertlerden oluşan. Kültürler geliştikçe kurumlar da genişleyip daha karmaşık hale girmektedirler.

edebiliriz İkinci olarak. Türk atasözleri ve deyimleri aynı zamanda Türk aile¬sine ve Türk toplumuna şekil veren unsurlardır.Bu tebliğimizde önemli folklorik malzeme.“Bekârlık maskaralıktır” . sile üyeleri ve aralarındaki etkileşim boyutlarında ele alınıp sos¬yolojik bakış açısıyla değerlendirilmeye çalışılacaktır. yakasını bit” . Buradaki tesbitlerimiz toplumun sosyal kontrolü. Türk ailesini tanımamızda bize yardımcı olur.kurumu değişik yönleriyle ayrıntılı olarak işlenmiştir Bekârlık sultanlıktır” gibi bekârlığı destekleyen atasözleri de bu¬lunmakla” birlikte. Türk toplumunu ve ailesini birleştiren.ilgili çok sayıda atasözü ve deyim içinden belli başlıları seçilerek verilecektir Türk atasözleri ve deyimlerinde ortaya çıkan aile ve akrabalık anla¬yışının :incelenmesinin sosyolojik açıdan iki önemi vardır Öncelikle Türk atasözleri ve deyimleri Türk toplumunun. AİLENİN KURULMASI Aile evlilik kurumu yoluyla kurulur.“Bekârın parasını it yer. Türk atasözleri ve deyimlerinde genellikle evli olma teşvik edilen.bekârlık ise arzu edilmeyen bir statüdür . Türk atasözleri ve deyimlerin¬de evlilik . . Burada tesbit edilen bulgular Türk toplumunu. Aile konusu çeşitli boyutlarıyla incelenirken. . bütünleştiren bağları. olan Türk atasözleri ve deyimlerinde ortaya konmuş olan aile ve akrabalık ilişkileri silenin kurulması.“Bekâr gözü kör gözü” . aynı zamanda bu süreçte ortaya çıkan problemleri tesbit .bize yol gösterebilir I. sosyo-kültürel bütünleşmesi konularındaki çalışmalarımızda . Türk kültürünün bir ürünüdür.

(Başaran 1984: 148) Ev¬lenme yaşı kırsal kesimden kasabaya ve kente doğru gittikçe. Daha çok kırsal kesimde görülen iki eşle evlilik. erkek için ideal evlenme yaşı 21-25’dir.“Evlenenle ev alana (yapana) Allah yardım eder” Genellikle kız çocukları için erken yaşta evlilik teşvik edilir. fakat evlilik konusundaki kararın aceleye getirilmesi de istenmez.“İven (acele eden) kız ere varmaz. Fatma Ba¬şaran’ın 1980’li yılların başında Manisa kent merkezi ve köylerinde yaptığı araştırmaya göre kız için en ideal evlenme yaşının 16-20 olmasına karşılık. Erken evlilik konusu şu atasözlerinde dile getirilmektedir . Gökalp’ın bildirdiğine göre. Fakat Türk töresi bunları resmen eş olarak tanımazdı. yoksa eşin zordur işin” . mirasdan hak alamazlardı.“Demir tavında. çocukları hakan olamazdı. (Gökalp 1976: 159) Bugün de ikinci kadın kuma olarak hoş karşılanmamaktadır.“Erken evlenen yanılmamış” .“Erken evlenen döl alır. çocuk sahibi olma veya erkek çocuk sahibi olma gibi sebeplerle yapılmaktadır. ya yerde ” . hakanların ve beylerin “hatun”dan başka “kuma” adıyla başka illere mensup eşleri de bulunabilirdi. varsa da baht bulmaz” * * * Türk atasözleri ve deyimlerinde tek eşlilik (monogami) vurgulanmaktadır.“Kız beşikte çeyiz sandıkta” . :Nitekim atasözlerinin hiçbirinde çok eşlilik desteklenmemektedir . dilber çağında” .“Onbeşindeki kız ya erdedir.. erken kalkan yol alır” . Tarih içersinde Türklerin birden fazla eşle evlendikleri görülmüştür.“Varsa eşin rahattır başın. kadının eği¬tim düzeyi yükseldikçe :yükseklemtedir.

“Davul dengi dengine çalar” . 41)” :Konu ile ilgili atasözlerinden bazıları .. gece gözü ile bez alma” Eş seçmede hem ailenin hem de akraba ve çevrenin fikri alınır. belli özelliklere ve değerlere sahip olmasına dikkat edilir.“Kızı kendi keyfine koysalar çalgıcıya varır” . kadını kökten al” . bir kadına bir koca” “Kızın kimi severse güveyin odur. kulak ile işitsin” . oğlun kimi severse gelinin odur” atasözü eş seçmede kız ve erkek çocuğu serbest bırakmayı öngörüyorsa da. Özellikle kızın köklü bir aileden gelmesine. gül ağacından odun” .“Kız alan gözle bakmasın.“Pekmezi küpten.“Bir eve bir baca. “(Merter 1990: 29. Kurulan ailenin sağlam :temellere sahip olmasında bu seçim önemli rol oynar .“Kızı kendi havasına bırakırlarsa ya davulcuya varır. ya zurnacıya ” . Bu özellikle kızlar için erken yaşta evlilik teşvik edilmesi ve biraz sonra açıklanacağı üzere. ikisi belâdır” . kendinden büyüğe kız verme” .“Ergen gözü ile kız alma.“Kenarın dilberi nazik de olsa nazenin olamaz” . Eşler arasında denkliğe özen gösterilir.“Kendinden küçükten kız al. Merter’e göre “evlenme ve eş seçiminde kırsal alanlarda çok etkili olan aile baskısı köy ailesinden kent ailesine doğru etkisini kaybetmektedir… Yine Türkiye’de özellikle kızların evlenme kararında silenin etkisi erkeklere göre daha fazla olmaktadır. Türk ailesinde üyeler arasındaki sıkı bağlar dikkate alındığında tutarlı bir yaklaşımdır. genelde atasözlerinde gençlerin evlenmelerine müdahale edildiği gözlenir.“Kadının biri alâ.“Halayıktan (beslemeden) kadın olmaz.

ya kuzu” . kadının bozduğu evi Tanrı yapmaz” . Ailede en büyük rol kadına verilir. saklaması kolaydır” . aileyi birbirine bağlayan kadındır . kız ve erkek çocuklar üzerinde ayrı ayrı durulmaktadır. Bu yalnız kırsal kesim için değil.“Baba ocağı” II.“İç güveysinden hallice” . Aile Üyeleri Türk atasözleri ve deyimlerinde anne. içini.“Kızı ver. ya koyun güttürür.“Babasının mezarını görmediğin adama kız verme” Eğer yeni evlenen çiftler ayrı ev açmayacaklarsa. baba. Evliliklerde “İçgüveysi” olarak kızın baba evine girme az görülür.“Kadın var ev yapar. köprü kes” . kent kesimi için de bugün de geçerli bir tesbittir.çıkmaktadır.“Evi ev eden avrat (kadın). kadın ön plana .Kadının düzdüğü evi Tanrı yıkmaz. :Şu atasözleri ve deyimlerden bu durum gözlenebilir . çobana verme kızı. kadın var ev yıkar ” .“Kadın erkeğin eşi.“Lafın azı uzu.“Asili alması zor. evin güneşidir” “.. dışını sıvayı sıvayı ” Buna karşılık bazı atasözlerinde kadının statüsünün düşük olduğu :vurgulanmaktadır . Çünkü.“Dişi kuş yapar yuvayı. Erkeğin “baba” ocağı’nı tüttürmesi önemlidir.“İç güveysi iç ağrısı” . yurdu şen eden devlet” . AİLE ÜYELERİ VE ARALARINDAKİ ETKİLEŞİM :A. genellikle erkeğin babasının evine yerleşme usulü (patrilokal) hakimdir. evi yuva haline getiren.“Kadınsız ev olmaz” .

“Anadan olur dana. bağımlı konumunu yansıtmaktadır.“Kadın şerri şeytanın şerrine eşittir” .“Anadan doğmayan kardeş sayılmaz” . aklı kısa” .“Ana evlâdından geçmez” .“Avradın kazdığı kuyudan su çıkmaz” ..getirmektedir .“Analı kuzu kınalı kuzu” . Bağdat gibi diyar olmaz” . zehirden şifa” yılları arasında yapılan Türkiye’de aile içi etkileşimi esas alan 1971-1981 birtakım araştırmaların ortak bulgusu da erkeğe kıyasla kadının aile içi düşük statüsü üzerinde odaklaşmaktadır. Daha sonra işleneceği üzere ailenin önemli sosyal fonksiyonlarından biri üyelerine birincil grup tatmini sağlamasıdır.“Avrattan vefa. Bulgular kadının eve bağlı.“Kadının bir aklı.eder. tüketimde ve genellikle maddî imkânlarda. kadın yettirmeyi bilmelidir”.“Kadının saçı uzun olur.“Ana gibi yar.“Kadını sırdaş eden esrara tellal aramaz” . Kadın-erkek statü farklılaşması özellikle karar verme süreçlerinde. erkeğin görevi dışarıdadır Kadının en önemli statüsü anneliğidir. erkeğin dokuz aklı vardır” . gayrısı yalan ağlar” . çevre ile ilişkilerde ve hareket özgürlüğünde kendini göstermektedir. “Anasız çocuk evde hordur.“Ağlarsa anam ağlar. kadının yeri evidir. Bunun da büyük kısmını annelik rolü ile kadın yerine . (Kâğıtçıbaşı 1984: 131-132) Yine “Erkek getirmeyi. babasız çocuk çarşıda” atasözleri kadın ile erkek arasındaki işbölümüne işaret . hamurdan olur maya” .

“Evlâdı olmayanda merhamet olmaz” Çocuk sahibi olmayı teşvik eden bu atasözleri ailenin insan neslinin üretilmesi ve devamındaki fonksiyonunu da getirir.“Çocuk büyütmek taş kemirmek” . aynı .“Çok çocuk anayı şaşkın.hem de toplumun devamlılığı sağlanmış olur Geleneksel Türk kültüründe çok çocuk statü ve güven kaynağıdır.“Evlâdın varsa bin derdin var. çocuksuz ev mezar” .“Çocuk evin meyvesidir” .“Oğlanı kızı olmayan avrattan.“Çocuklu ev pazar. eski hasır yeydir” . Böylece hem ailenin ya da soyun . özellikle kırsal kesimde küçükken aileye maddî katkı sağlar.“Baba ocağı” .“Evlâdın var mı derdin var” .“Çocuksuz kadın meyvesiz ağaç gibidir” . babayı düşkün eder” . fakat.“Baba oğlunun fenalığını istemez” Türk atasözleri ve deyimlerinde çocuk da aile içinde önemli ve gerekli bir öğe olarak işlenmiştir. Türk atasözleri ve deyimlerinde genellikle çocuk büyütmenin zorluklarına işaret :edilir .“Evlâdın varsa başında derdin var” . Çocuk evde aileyi tamamlar.zamanda statü kaynağıdır .“Baba nasihatı tutmayan pişman olur” . büyüyünce de yaşlılık güvencesidir. evlâdın yoksa bir derdin var” .:Türk atasözlerinde ve deyimlerinde silenin ikinci önemli öğesi babadır .“Çocuk isteyen belâsını da istemek gerek” .

Erkek çocuğun değeri yüksektir. Büyük kentlerde kız erkek ayırımı yapılmadan çocuğun aile bağlarını güçlendirici fonksiyonu köylere göre daha çok vurgulanmaktadır. kızınki bahçe gülü” olarak nitelendirilir *** B. hem de anne babaya statü kazandıracaktır. yani. kız doğuran dövünsün” . “(Kâğıtçıbaşı 1969: 110)” Şu atasözlerinde :kız ve erkek çocuğun değeri işlenmiştir :“Kız yükü tuz yükü” . her evde yoktur” .“Oğlanı her karı doğurmaz.“Oğlandır oktur. Aile Üyeleri Arasındaki Etkileşim Aile üyeleri birbirlerine karşılıksız sevgi bağı ile bağlıdırlar. eğitim düzeyinin yükselmesi. kentleşme hızının artması ve kadının tarım dışı “(işgücüne katılması ile paralel olarak azalmaktadır.Torunda bile “Oğlanınki oğul balı. modernleşmesi.“Oğlan doğuran övünsün. çünkü ondan beklentiler çoktur. duygusal yönü ağır… İlişkiler yaşanır. Aile içinde birincil ilişkiler. diğer insanlarla normal ve sağlıklı etkileşime girebilmesi için çok gerekli ve .“Kız doğuran tez kocar” . erkek çocuğuna verilen değer köylerden kentlere ve büyük kentlere doğru gidildikçe değişmektedir. “(Merter 1990: 58 Çocuklar içinde de kız çocuğun değeri düşüktür.“Kız evde olsa da elden sayılır” . hem baba adını. Türkiye’nin sanayileşmesi. sıcak. Kâğıtçıbaşı’na göre. er karı doğurur” . çünkü ele gidecektir. yüzyüze. soyunu ve ocağını sürdürecek. Birincil ilişkiler her yaştaki insanın kendini güvende hissetmesi.Merter’e göre “Türkiye’de doğurganlık oranları diğer Avrupa ülkelerine göre yüksek olmasına rağmen. samimî.

anne babanın yaşlılığında da çocuklar güvence olabilirler. Anne baba çocuklara sıcak bir ortam sağlar.“Kardeş kardeşi atmış.“Kadının hükmettiği evde mutluluk olmaz” . yar başında tutmuş” . toplumsal birlik. Çocuklar da belli yaşa geldiklerinde anne babaya yardımcı olurlar.“Bir adamın karısı onun yarısıdır” .önemlidir.1 Aile kurulduktan sonra eşler arası etkileşim hem kadın hem de erkek için :birinci planda gelir . yelkensiz gemiye benzer” atasözü gereği erkek evin reisidir.“bulunmaz :Aile üyeleri arasındaki etkileşimi dört başlık altında incelemek mümkündür :Eşler Arası Etkileşim . “Erkeksiz ev. Hele evde kadının otorite kurması hiç .tasvip edilmez . ana baba hiçbir yerde ” . kardeş gibi yâr olmaz.“Kardeşten karın yakın” . Dolayısıyla sile üyelerine birincil grup tatminleri sağlayarak.“Otuz oğlun olacağına bir oturak kocan olsun” .“Baba/oğul ekmeği zindan ekmeği. Kadın elinin hamuru ile erkek işine karışmamalıdır. koca ekmeği meydan ekmeği” Eşlerarası ilişkide “eşitlik”ten çok “otorite” ilişkisi dikkati çeker.“İnsana ata ana gibi yâr olmaz” Bağdat gibi şehir olmaz. Ayrıca çocuk küçükken anne baba nasıl onun için güvence kaynağı ise. dayanışma ve bütünleşmede fonksiyonel rol oynamış olur Ailenin bu önemli fonksiyonu şu atasözlerinde dile :getirilmektedir .

“Sen seversen oğlunu. harcına göre pişir aşını” Aile düzeninin sürmesi için eşlerin rollerini gereği gibi oynamaları tavsiye :edilir . huydur geçer” . cinsiyet. orta tabaka mensubu olmak gibi.“Bir evde iki horoz olunca sabah güç olur” . Ailenin :sosyalleştirme fonksiyonu şu atasözlerinde dile getirilmektedir .“Meyve ağacından uzak düşmez” .“Armut dalının dibine düşer” “Ağaca çıkan keçinin dala bakan oğlağı olur” . Aile bütün dünyada en önemli bir birincil gruptur.2 Çocuk dünyaya geldikten sonra ilk tecrübelerini aile içinde edinir.“Erkeğin rızkı kadının ruhsatına bağlı” . Diğer bazı statülerin kazanılması da sile üyeliğine bağlı olarak gerçekleşir. Ailenin sağladığı .“Kocana göre bağla başını.“Kadını yeşil yaprak eden de kocası.“Çocuğuna iyi-kötü huy anadan gelir” Aile sosyalleştirme süreci içinde çocuğa statü kazandırır. Aile üyeleri arasındaki sevgi ve samimiyet “biz duygusu”nu geliştirir ve bu duygu ana babalardan çocuklara tutum ve alışkanlıkların geçmesini teşvik eder.“Soydur çeker. Ankaralı olmak.“Avradı bed olanın sakalı tez ağarır” :Anne-Baba-Çocuk Etkileşimi . Kişinin daha sonraki yaşantıları ve çevresi ile ilişkileri aile içi ilişkilerden büyük ölçüde etkilenir. Çocuk aileye girdiği andan itibaren yaş. kara toprak eden de kocası” . doğum sırası gibi bir seri statülere sahip olur. o da sever oğlunu” .. Meselâ.“İyi kadının kocası cüppesinden bellidir” .

dile getirmektedir .“Babası ekşi elma yer.statü toplamı çocuğun daha sonra kazanacağı statülere de zemin hazırlar. meslek.“Ana baba ile iftihar olmaz” . diğer kişi ve gruplara da ihtiyaç duyulduğu bazı atasözleriyle dile getirilmektedir. oğlunun dişi kamaşır” . oğlunun dişi kamaşmış” Buna karşılık çocuğun sosyalleşmesinde ve statü kazanmasında şahsiyetin gelişmesinde ailenin yeterli olmadığı.“Ata malı mal olmaz. Yine sile verdiği değerler ve yaptığı telkinlerle eş. böylelikle dolaylı yoldan da olsa sosyal etkileşim ve dayanışmanın .“Atalar çıkarayım der tahta.“Babadan mal kalır. kötü evlât rezil eder”. çocuklar da hem küçükken hem de büyüdükleri zaman anne babaya statü kazandırabilirler. doğuran anası ol” atasözleri bu gerçeği . arkadaş gibi :seçimlerinde çocuğa statü yönlendirmesi de yapar . “İyi evlât anayı babayı vezir eder. kemal kalmaz” Atasözlerinde silenin statü kazandırma fonksiyonu da çift yönlü olarak işlemektedir.“Ata dostu oğula mirastır” . Böylece Türk atasözleri ve deyimlerinde hem anne babanın statü kazandırıcı fonksiyonları hatırlatılarak aile kurumu fonksiyonel hale getirilir. hem de bunun yeterli olmadığı gösterilerek fert ve toplum hayatında diğer kişi ve gruplararası etkileşime de yer verilir.“Dedesi koruk yemiş. Anne baba çocuklara doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak statü kazandırdığı gibi. “Doğan anası olma. kendin kazanmak gerek” . döner dolaşır gelir bahta” .önemi de vurgulanır .

Bu öğrenme sürecinde kız çocuk anne ile. Çocuklar özellikle evlendikten .“Oğula devlet gerek ise.“Ana ata önünden geçmek hata” . diğer insanlarla ilişkilerinin düzenli ve uyumlu olmasında ve topluma uyumlu bir kişi olarak katılmasında. erkek çocuk baba ile özdeşim kurar.“Atanın önünden geçeni Allah sevmez” Anne baba çocuk ilişkilerinde çocuk ve ebeveynlerin birbirlerine karşılıklı görevleri vardır. Cinsiyet rolleri çocuğun kişiliğinin gelişmesinde.dikkati çeker. anasına bak kazını al” .Türk toplumunda erkek çocuğun değeri daha büyük olduğundan erkek çocuk doğuran anne de. Aşağıdaki atasözleri ailenin bu :fonksiyonunu açıklar niteliktedir .“Oğlan atadan öğrenir sofra açmayı.“Ana baba bedduasını alan onmaz” . aile içi uyumun sağlanmasında önemli rol oynar. saygılı davranmalıdırlar . kız anadan öğrenir biçki biçmeyi” Türk atasözleri ve deyimlerinde ebeveyn-çocuk ilişkilerinde otorite-itaat ilişkisi .gerçeği dile getirmektedir Zaten realitede olduğu gibi Türk atasözleri ve deyimlerinde de annelik başlı . er karı doğurur” atasözü bu .“Kenarına bak bezini al.“Oğlan babaya kız anaya çeker” .“Ana baba duasını almış” . fakat ebeveyn daha vericidir. Çocuklar anne babaya hürmet etmeli.“Ata yolu doğru yoldur” . anaya ataya hürmet eyleye ” .“başına bir statü kaynağıdır: “Çocuksuz kadın meyvesiz ağaç gibidir Çocuk sosyalleşme sürecinde cinsiyet rollerini aile içinde öğrenir. erkek çocuğa sahip olan baba da daha yüksek bir statü kazanmış olurlar: “Oğlanı her karı doğurmaz.

“Babası oğluna bir bağ bağışlamış. kocasını saymayan avrat. eşitlik” duygularını kazandırdığını.“Ana analık olursa.sonra kendi ailelerini (eşlerini ve çocuklarını) ön plana almakta. baba da babalık olur” Aile içi ilişkilerde karşılıklı sevgi ve saygıdan.“Doğurdum oğlum oldu. oğlu babasına bir salkım üzüm vermemiş” :Çocuk için genelde annenin varlığı ve rolü daha önemlidir .bir çocuk olarak bu sistemi tamamlayan bir alt sistemdir . orada olur devlet” :Kardeşlerarası Etkileşim. küçüğü evlât yerine . Irak gibi diyar olmaz” . ana öksüzü öksüz” .“Baba himmet. “Kardeşin büyüğü peder.babalarına gereken ilgi ve yardımı gösterememektedirler . karın sağarsa koyun olur” Anasını babasını dinlemeyen evlât. Aileyi bir sosyal sistem olarak aldığımızda anne. oğul hizmet” .“Buyurmadan tutan evlât. durma sat . evlendi komşum oldu” . işbölümünden doğan işbirliği ve :dayanışma istenir . çağırmadan kalkan avrat. çocuk yanında kardeş de ikinci .“Bir baba dokuz oğlu besler. baba.“Yüz koyunlu atam kalmaktan.“Kardeşi olmayan garip olur” Kardeşçe taksim” deyiminden kardeşlik ilişkisinin paylaşma. dokuz oğul bir babayı besleyemez” .3 Türk atasözleri ve deyimlerinde çok çocuk da tek çocuk da istenmez. üvendere ile” .“Oğlun güder.“İnsana kardeş gibi yâr.“Baba öksüzü öksüz değil.“Baba borcu evlâda düşer” .“yürüyen atı kapında tutma hiç. anne. bir yüksüklü anam kalmak yeydir” .

“Akrabanın akrabaya akrep etmez ettiğin” Aile ve ev içinde olduğu gibi akrabalar arasında da ilişkiyi kadın belirler. kız anası minder kabası” .geçer” atasözünden de kardeşliğin aile içi dayanışmayı da sağlayan bir ilişki “olduğunu anlıyoruz. dönmüş yine kucaklamış” . oysa soy bağı olarak kardeşlik babadan geçmektedir Bazı atasözlerinde kardeşlerarası ilişki rekabet ya da düşmanlık ilişkisi olarak verilir Tabiî atasözleri ve deyimler halkın belli yer ve zamanda belli bir durumu ifade etmek için söyledikleri sözler olduklarından.değerlendirildiklerinde anlam kazanırlar . ne unduğunu” .vurgular. söylendikleri bağlamda . anan düşman doğurur” :Akrabalık .“Hanım hısmı gelince oklovalar tıkır tıkır.“Karı hısmı alay bağlar. “Akrabaya taş atan onmaz” gibi atasözleri akrabaların” öneminden bahsetmekte ise de genellikle Türk atasözleri ve deyimlerinde ortaya çıkan akrabalık ilişkileri realitede olduğu kadar da sıcak ve samimi :değildir .“Hısım hısımın ne öldüğünü ister.“Dost kazan.“Oğlan anası kapı arkası. Bu :sebeple kadın tarafı ya da annenin akrabalarına daha yakın davranılır .“Allah kardeşi kardeş.“Kardeş kardeşi bıçaklamış. “Anadan doğmayan kardeş sayılmaz atasözü de kardeşlik duygularının ve rollerinin verilmesinde annenin rolünü . ayrı düştük bakmaz olduk yüz yüze” . beyin hısmı gelince dişler takır takır” . ne onduğunu ister” .“Kardeş kardeşin ne öldüğünü.4• Et tırnaktan ayrılmaz”. erkek hısmı sinek avlar” . keselerini ayrı yaratmış” .“Akraba idik akrep olduk biz bize.

kaynananın imanı” . velâyete dayalı sınırlı bir otoritedir. fakat ailenin devamında. erkeğin evdeki otoritesi ataerkil aile düzeninde olduğu gibi sınırsız değil.“Gelin çiçek. yüzünü görmeyim ölünce” Anne babanın birinci dereceden kardeşleri çocukların bakımında ve :yetiştirilmesinde büyük rol oynar . her dediği gerçek.“Oğlan dayıya kız halaya çeker” . henüz . kaynana yılan. Gelin ile kaynana arasında daima soğuk ve gergin bir ilişki yansır .“Kaynana pamuk ipliği olup raftan düşse gelinin başını yarar” :Eltiler ve gelin-görümce arasındaki ilişkiler de soğuk ve gergindir . Erkek evde reis rolündedir.“Teyze ana yarısıdır” . elti gemisi yürümemiş” . annelik rolü ile ön plana çıkıyor.“Görümce. kısacası aile içindeki rolü çok önemli. bir aile düzenini.“Gayret dayıya düştü” SONUÇ olarak bütün bu açıklamalardan sonra Türk atasözleri ve deyimlerinde ortaya çıkan sile modelini şöyle tesbit edebiliriz: Aile anne baba ve çocuklardan meydana geliyor Kadının kadın olarak statüsü düşük. Ailede çocuğun değeri yüksektir Ancak atasözleri ve deyimler baba soyuna ve baba otoritesine dayalı. görümceler bayrak açar” .“Ortak/Kuma gemisi yürümüş.Gelin-kaynana ilişkisi Türk atasözleri ve deyimlerinde de bir kalıba• :oturmuştur. Fakat Gökalp’ın da belirttiği gibi. her dediği yalan” .“Kaynana dırıltısı” . eşi ve çocukları üzerinde otorite sahibidir. aile üyelerinin etkileşiminde.“Amca baba yarısıdır” .“Elti eltiden kaçar.“Gelinin dini yok.

.tanımladığı “Pederî aile” tipi (Gökalp 1976: 155-156) ortaya çıkmaktadır Türkiye’de özellikle 1960’lı yıllardan itibaren sanayileşme ve kentleşme hızının yükselmesi. kadının eğitim düzeyinin düşük olduğu ve çalışa hayatına katılmadığı bir toplumsal yapıyı yansıttıklarından ailede kız çocuğun değeri erkek çocuğa göre düşüktür. ss.145-160 .. 1984. üyelerine statü aktaran ve rol modelleri sunan. Ömer Asım.bütünleşmede önemli rolü olan temel bir sosyal kurumdur • KAYNAKÇA ARSOY. Ankara: .Türk Dil Kurumu Yay. Akrabalar arasındaki ilişkiler de fazla sıkı ve yoğun değildir Gökalp’ın . özellikle büyük şehirlerde kadının eğitim düzeyinin yükselmesi ve iş alanına atılması ile kadının ve kız çocuğun statüsünde yükselme gibi değişiklikler dışında Türk atasözleri ve deyimlerinde ortaya çıkan sile ve akrabalık anlayışı hemen hemen günümüzdeki sile anlayışını da . birincil ilişkilerle üyelerini tatmin eden. . 3. b.yansıtmaktadır Bu haliyle Türk ailesi Türk toplumunda nesillerin ve toplumun/kültürün devamlılığını sağlayan. Cilt: I-II. Ankara: Sosyal Bilimler Derneği Yay. Türkiye’de Ailenin Değişimi.. bütün bu fonksiyonları ile de sosyal kontrol ve sosyo-kültürel .kentleşme ve modernleşme düzeyinin yükselmediği. Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü. “Ailede Cinsiyet Rollerine İlişkin Tutum Değişmeleri” . Fatma. 1981 BAŞARAN. sosyalleştirme süreci ile topluma yeni üye sağlayan. doğum kontrolü uygulamasının yaygınlaşması. iç ve dış göçlerin artması.

ss. İnsan Aile ve Kültür.. 1976 KÂĞITÇIBAŞI.. 1963 YURTBAŞI.Dr..DPT.Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü.C.T.K Raporu. Türk Aile Yapısı.İ. 1993 Doç. Ankara: Turkish Daily . VI.1990 MERTER.1984.Değişmeler. Feridun. 131-143 KÂĞITÇIBAŞI.. Ziya. Türkçülüğün Esasları. 1950-1958 Yılları Arasında Köy Ailesinde Meydana Gelen . Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu. 1990 TÜLBENTÇİ. Türk Atasözleri ve Deyimleri. “Aile İçi Etkileşim ve İlişkiler: Bir Aile Değişme Modeli Önerisi” Türkiye’de Ailenin Değişimi. Çiğdem. Feridun Fazıl. .Bakanlığı Yay. İstanbul: Kültür .C. (Haz: Mehmet Raplan).News. * Beytepe-Ankara Türk Kültürü Kongresi Bildirileri Cilt II HALK BAHÇESİNDE DİLLENMEK Kategori: Uncategorized — okuz @ 8:48 am . Ankara: .. Ankara: Sosyal Bilimler Derneği Yay. Metin. İstanbul: Remzi Kitabevi Yay. Çiğdem. İstanbul: İnkılâp ve . . Beş Yıllık Kalkınma Planı Ö. A Dictionary of Turkish Proverbs. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilâtı Yay. 1989 GÖKALP.Aka Kitabevi. Ankara: T.

O tek anlamı doğru saptayabilmek için kendimizi bir oyunu izlemekte olan bir tiyatrosever gibi düşünelim. karşı karşıya olduğumuz bir durumu özetleme çabasının ürünüdür. yargı belirtmeyip bir durumu saptadığına göre birinci deyim sevinmenin. O halde deyimle atasözünü çoğu kez kol kola görmek de olası. Deyim kullanmaktaki ereğimizi (murat) ise. Türkçe’de “gökten kasnak yağsa bir başıma geçmez” vardır. dersem karşıma çıkan deyimdir. Mutlu bir geçmişi olmayan toplumların deyimleri de daha çok olumsuz somutlamalar olarak karşımıza çıkar.” uyarısını hiç göz ardı etmemesi gerekir. ağzını sil de söyle. Sahnede iki kız. öbürünün iyice telaşlandığını. aynı zamanda bir bencilliğin yapışkanlığını da dillendirir. ayağını yorganına göre uzat . köpek yağmak” vardır ve ikisi de şanslı . Bak evlat. Almanca’da “gökten kedi. Hatta zaman zaman biri diğerinin yerine de kullanılabilir. Deyimler.dersem atasözüdür Deyimleri algılamak. Her şeyden öne kalıplaşmış bir ifade. öbürünün etekleri alev alıp tutuşmuş. anlam derinliğine inmek sanıldığı kadar zor değil. yanmakta. birinci eteklerini zil ritmiyle sağa sola oynatıyor. . “Lafını balla kesmek” deyimiyle özetleyebiliriz. Ayağını yorganına göre uzatmayı geç de olsa öğrendin. korktuğunu. korkunun somutlaması. Göçlerle biçimlenen bir yaşam. mutlu olmanın. sevinmekte olduğunu görüyorsunuz. savaşlar. her ozanın “Lafını bil de söyle. O halde her yazarın. Bir de her toplum kendi doğal ve yaşamsal koşullarına göre deyimleri biçimlendirmektedir.Deyimler. nereyi yurt edineceğini bilememe kaygısı. Ama her deyim. Sözgelimi öğrencilerimiz “etekleri zil çalmak” ile “etekleri tutuşmak”ı birbirleriyle hep karıştırırlar. Birincinin oynamakta olduğunu. öbürü de kaygının.olmakla ilgilidir Deyimler yaşamın aynasıdır.

deyimler üretmeye devam ediyor. Böyle düşündüğüm için. Dileğim. bakalım ne göreceksiniz. kalıp söz olabilecek ifadeler kullanırken.işgaller ve kıyımlar doğal olarak deyimlerimizi çoklukla olumsuz somutlamalar olarak karşımıza çıkarmaktadır: Adı batasıca. olumsuzluk… Diğer toplumlarla ilişkilerimizi belirlerken de deyimler. *** inadı. inceldiği yerden kopsun. bir ozanın da görevini bu bağlamda ele alıp gereğini yerine getirmekle sorumludur. Doğal olarak bunda yaşama hep olumlu bakan Mustafa Kemal’in olağanüstü . Anamın dilinden “anadil”ime başka bir yolculuk: Deyimler derlemesi. hem dilin o doğurgan özelliğini düşündürmektedir. *** azabı çektirme. bir eksi koyup geçin. Senin yaptığını Ermeni yapmaz. Tepeden tırnağa karamsarlık. yine gerçeğin somutlaması olarak karşımıza çıkar: Yunan dölü. “Anadil” kavramı hep ilgimi çekmiştir. Bir yazar. acı.. çok eski bir şiirimde şu dizelere vermiştim: “Ozanım ben küstüremem sözcükleri / Ben hem bulut hem toprağım / Utanır mıyım hiç sizler için yüklenmeyi / Çünkü ben sözcükleri doğurtup / şiiri doğuranım / ki / katmer katmer çiçekçe / açım / a ç ı ( m” (OZAN. somutlamalarımızın olumlu olmasına .Türk Dili Dergisi. Sözgelimi İtalyanca’daki şu üç beş deyime bakalım: “Türk gibi küfretmek. *** parasıyla beş para etmemek… Bu durum diğer toplumlarda da böyle. Türk gibi sigara içmek. Bugün de deyimler üretiliyor. 16.kişiliğinin etkisini de unutmamak gerekir Bu yazım “halk Bahçesi” başlıklı başka bir yazımın devamı. anneciğim Türkler geliyor (mamma i Turchi)…” Ama Norveçli için Türkiye uzak bir ülke. Türk gibi konuşmak. bana hem anamızdan öğrendiğimiz dili. Arada hiçbir çıkar çatışması. yürek erintisi… Aşağıdaki deyimlerin yanına bir artı. Sayı Dil. O halde onların dilindeki o göğüs kabartıcı “Mustafa Kemal gibi düşünmek” deyimine de şaşırmamak gerekir. dalaşma yok.

çünkü her ikisi de her . öfkesini bağırıp çağırarak dışa vuran Övgüye alışan o şairlerdir. sapla samanı birbirine karıştıran bu .yapansa kaytanın rengi ve o kaytanın büzdürdüğü dudağın biçimidir Akçakavak yaprağı gibi: Bir parlayıp bir sönmek. ozan olduğumdan hiç söz etmezdim .katkı da bu yolla olacaktır inancındayım . bir böyle bir şöyle . Behramoğlu’nun .Adı batasıca: Ölmesini.olsa olsa sevdanın ve şiirin namusu beş paralık edilir . ilk eleştiri de çayrak çalı etrafı tutuşturuverenler . o durumu . Kamuoyunda etkili sanatçının.Ağzının kaytanı olmamak: Sözü düşünmeden kullanmak Ağzının kaytanı olmayan o ozanlardır yerginin (hiciv) öncüleri. çünkü A.Cayrak Çalı: Birden öfkelenen. siyasetçinin ve kitle iletişimcinin görevi artık biraz da budur. .olanaklardan yararlanarak gitmek .zaman hem böyle hem şöyledir Başında kışlamak: Hiç istenmeyen bir durumla karşılaşmak. ilenç Şu adı batasıca çıplaklığa ne şiir yazılır. o adı batasıcayla. kendi koşullarındaki .“dediği gibi “Aşk iki kişiliktir Çayın taşıyla çayın kuşunu vurmak: Sonuca. ne de ağıt yakılır. Demokrasi kültürünün oluşmasına bir . yergiyi şiir .Ciğerinin sapından yanasıca: Onulmaz derde düşmesi için ilenmek Ciğerinin sapından yanmış o arabesk şiirlerde aşkı arama.özen göstermek gerekir.yaşamak zorunda kalmak Başımda kışlayacaklarını bilseydim. adının unutulup gitmesini istemek.davranmak Ne kinaye ne tevriye akçakavak yaprağına benzer.okurlara.

Dilli düdük: Çok konuşan.kesildikten sonra yazmıştır . o da ustalığa gideceğine . dilli düdüklüğe özenmelerine.De gidi de. “Otuz beş Yaş” ödül alınca Tarancı’nın nice .güzel şiiri koca dünyada dal başına kalakalmıştı .Şiir kapısından ancak konuya uygun sözcüklerle girebilirsin.olmayan sözcükler ise asla çifte koşulmaz . o halde çayın . bu şiirlerin hepsini Dağlarca mı yazmış . uyumu .ustalık ayağıma gelsin diyen ozandır .Deli tepek konuşmak: Tutarsız laf etmek Bu dünyada deli tepek konuşan bir kişi tanırım.Dal başına: Yalnız. Yy) en güzel kasidelerini dili . erkek düşkünü kadın ?Şiiri dokuz memelilerin Emirayşe emzirmeseydi..doymak bilmezler .Dokuz memelilerin Emirayşe: Köpek.Çifte koşmak: Öküzü çift için boyunduruğa bağlamak Şiir boyunduruğu sevmese de şiir sözcükleri çifte koşarak yazılır.Deli bozuk: Kabadayıca davranıp aklına geleni yapan . kimsesiz Tek şiirle ödül kazanmak ne kötü.taşıyla çayın kuşunu vurma yolunu seçeceksin . unutmamak gerekir ki İbni Abdul (XI.Düdüğü taş atmak: Bir şeyi yemek için iyice sabırsızlanmak Düdüğü taş atan sözcük açı ozanlar dize üstüne dize eklerler de yine de . erotizm dünyaya gelir miydi .De gidi de: Çokluğu. dilli düdük olmalarına hiç de gerek yoktur. işittiğini herkese duyuran Ozanların.O deli bozuk dizelerdir bir ozanı yola getiren . aşırılığı abartmada kullanılan belirteç .

zeytin silkmeyi göze alamayanların ozanlığa soyunmamaları gerekir .Evinsiz konuşmak: Yersiz.kalamazlar .hep kendinden tüketmek Ozanlık. koca !Elin oğlu.Götünde gözü olmak: Gizli saklı her şeyi görmek Ahmet Haşim.Elin oğlu: Damat. cana yakın kişi O geçmişi kınalı şiirler. karı ?Elindeki gülü. . geçmişte hafif bir .. elin kızına kaptırmadan kim ozan olabilmiş ki .Ekmeği yanından zeytin silkmek: Yaptığı işten hiçbir kazanç elde edememek. götünde gözü olan okura çatmamış olacak ki. boş laf etmek . “şairi azam” olarak anılsalar bile ozan olarak geleceğe .işbilir tezgahtarlarıdır . bugün. tesettür mağazalarının köçekliğe tövbeli o .Ekmek yerken kedinin gözünü bağlamak: Cimrilikte sınır tanımamak Ekmek yerken kedinin gözünü bağlayan. şiir dururken ozanı baş tacı edecek değil ya . demek ki ekmeği yanından .yaşamı olan sevimli. a ?Rıza’nın kendine filozof demesine bugün de hâlâ gülünmüyor mu .söz edebilmektedir .Gök görmedik: Görgüsüz Gök görmediklik yapıp da bir günden bir güne ne şiirini ne kendini övmeye kalk. kapalı şiirden . dünden bugüne amatörce bir uğraştır.Elin kızı: Gelin. şiir sofralarında başka ozanlara yer açmayan ozanlar.Onca benzetmedir evinsiz konuşan her ozanı bir güzel benzeten Geçmişi kınalı: Kişinin geçmişine yönelik sevecen bir sövgü.

öbür şiirler hep gözlerini belerterek bakmışlardır. kötü duruma düşmek . ozan ozanlığını . çünkü şiir kazasında .yaşama dönüş yoktur .Hırsız kedi enseli: Besili. sonu iyice zayıf .şiirlerdir . akılcı bulmama . haz vermek .Gününü görmek: Belasını bulmak. işe yaramaz olan . ver şarkı sözü yapsınlar . çekemezlik .Götünden solumak:İyice güçsüz ve yorgun ya da ölmek üzere olmak Götünden soluyan şairleri ele veren..Hemen beğenilme tutkusudur (tamahkârlık). ama duygu yoksulu Ne zaman hırsız kedi enseliler.Götünün kurtları dinlenmek: Yapacağı kötülüğü yapıp rahatlamak Götünün kurtlarını dinlendirmek için şiir yazılmaz.Hora geçmeyen şiiri.Gıllın gıccık şiirleri.Gıllın gıccık: İyice sıradan. paralı. kitaplarda değil. bir şaire gününü gösteren Hadi ordan: Hafifseme ve öfkeyi birlikte içeren inanmama. başkaları kendisine” “gidinin deyyusu” dese bile üstüne alınmaz.sözcüklere pezevenklik yapmak olduğunu bilir .Hora geçmek: İşe yaramak. o günden beri. son sözü bulamamış. …şiir şiirliğini unuttu. çünkü bir ozanın biricik işinin . o ?açılmış öne bakanların dudağını uçuklatan .ifadesi Hep “Hadi ordan!” denilen o şiirler değil midir bir edebi akımın önünü açan.Gözünü belertmek: Gözlerini irileştirip öfkeli öfkeli bakmak . şiir sitelerinde ara Gidinin deyyusu: Kişilik ve karakteri iyice zayıf.Lirik şiire. ahlaksız Gidi”nin ilk anlamının pezevenk olduğunu bilen bir ozan. yayın dünyasını ele geçirdiler.

küfür niyeti . eğitimin gece bekçileri.Kahyası..ifadesi Kaç kıymadan. şiir pazarında narh ödemeden şöyle ya da böyle bir yer kapan …kaç kişi var ki. dedikoduyu çok seven .Karı ağızlı: Hanımının sözünden hiç çıkmayan.Horsasını almak: Kızgınlığını. kuşkusuz . sözcüğünü . arsız. birde o Büyük İskender özentisi .şiir eleştirmenliği . öfkesini almak.yasak ilişkisine asla karışmamalıdır . aman yapma” anlamlarını da içeren şaşırma .yüzsüz Kanara köpeği gibi ayak altında dolanıp her şeyi hazır bekleme. . sevimlilik katan bir seslenme Kahpe herif. “Yaşadıklarımdan öğrendiğim bir şey !var” demeyi de mi yasaklamışlar Kahpe herif :Küçümsemenin etkisini azaltmak için kullanılan. o konuda bir isteği kalmamak Birilerinden horsasını almak isteyenlerin yapabildikleri en saygın iş.Kaba ağaç gölgesi: Dallı budaklı fazla yayılmış ağacın gölgesi Okura kaba ağaç gölgesi olabilecek bir şiire. ..İnceldiği yerden kopsun: Ne olacaksa olsun deyip her şeye baştan razı olma Bir ozan yer geldiğinde inceldiği yerden kopsun demeyi bilmeli ve sözcüklerin . her şeyden yararlanmaya çalışan. on kitaptan birinde ya rastlanır ya .suskunluğunda kendin üret .taşımayan. söze içtenlik. bir sen. köpeği olmak: Her konuda kendini ilgili görmek Her şiire ve şiir üzerine yazılana her şeye karışan şiir dünyasının bu kahyası.köpekleri olmasa ozanlarımız kendi kişiliği yaratmakta hiç de zorlanmayacak Kanara köpeği: Her yere sokulan.rastlanmaz Kaç kıymadan: “Sakın ha.

okumam. biraz da karı ağızlı olduğu içindir ki.bilmeyen .. eh Omar diyecek dudak da domarışından belli olur . ancak .Ot tohumundan biter: Kişi.Kuru soğuk: Ayaz Kuru soğuk duygulara kulak ver. soyunun özelliklerini taşır Hep Ece Ayhan okumasaydın. okur ne bilsin şiirin kırk .birinci heybede olduğunu . daha söze .olabilirsin Omar (Ömer) diyecek dudak domarışından belli olur: Niyetin.Kıt kımır şiir bilgisiyle eleştirmen olunsa da ozan olunmaz .Şiir. öcücü almak . bilinçaltın bilincine . çok sevindiği için de nasıl davranacağını . atasının. beklentisi . palavrası bol Kırk bir heybeli ozanlardır okuru şiirden soğutan.Karnının şişini aldırmak: Öfkesini gidermek.Karnının şişini aldırmak amacıyla yazılan her şiir. beğenmediysen diğer şiirlerini .kalmamak Kırk defter doldurup kekreyi kestirdikten sonra bile ozan olunmaz. ucu ucuna .ozanlığa başlanır . zaman içinde yel olup gider Kekreyi kestirmek: Yapmak istediği şeyi sonuna kadar yapmak. bütün şiir seçkileri baştan sona erkek !ozanlarla doludur . eee. ne de olsa ot tohumundan biter Sevincik delisi olmak: Çok sevinen. bilemediniz iki şiirini okurum. ama o duygulara acıma.Kıt kımır: Yeter yetmez.böyle burun kıvırmazdı.başlar başlamaz belli oluşu Ben bir ozanın bir. belki o zaman ozan . eceyi gecede aramasaydın.Kırk bir heybeli: Yalanı.

. soydum diktim soyuna çekti. ayrıcalıklı bir konumda bulunan Dönüp bakın. soyundum diktim . soydum diktim soyuna çekti.Sulu ağız: Geveze. değiştirilemediği Mayasında özgünlük mayası bulunmayanların sıradanlığını da önce şiir özetler: Soğan diktim soyuna çekti. kendi kurtuluşunu da ilan edecektir .soyuna çekti: Soydan getirilen özelliklerin değişmediği. bir türlü sütlü keçinin kır oğlağı olmayı beceremeyen ozanlardır . zamanında çok dileyip istemelerine .kazanımdır .Sevisi akmak: Sevmek. sır saklamayı bilmeyen . bütün dergi yöneticileri. soyundum diktim soyuna çekti .Sözcüğe sevisi akan ozanlardır okurların sevgilileri Sıçanın sidiği denize katıktır: Küçücük şey de yerine göre bir katkıdır. tahta yaranların işi değildir.Şiir.Sütlü keçinin kır oğlağı: Kayrılan. daha başlıkta söyleyiverenler .kişidir ozan . esininki şiire Soğan diktim soyuna çekti.yiyeceksin . ama uçkura nakış işlemeyi düşünen . okuru sevincik delisi yapabildiği gün.Sulu ağız ozanlardır. . şimdi okurun ters tokadını .Tahta yaran: Damdan düşer gibi yersiz ve yakışıksız konuşan kişi Şiir. aşık olmak .Uçkuru gevşek: Her an cinsel ilişki kurmaya istekli Ozanın uçkuru gevşek midir.Sıçanın sidiği denize katıktır.karşın.olarak görmek ister .Ters tokadı yapıştırmak: Beklemediği bir sırada elin tersiyle şiddetlice vurmak Böyle aynı şiiri yazmaya devam edersen. şiirin gizini.onu bilmem. sevgili de şairi “haddeden geçmiş nezaket” .

Yürek erintisi: İç sıkıntısı. kaygılı bekleyiş Şiirle değil. benzek (nazire) . .Yüreği burmak (yüreği ağrımak): Karnı ağrımak ?Sık sık yüreği buran o ozanlar değil midir genel tuvaletlerin “Tosun”ları .Edgü’nün: “Eleştirmen.çıkar ummak Yüküm hıyar diyenin ardından bir avuç tuzla koşmakla.golünü ya ofsayt ya da penaltıdan atar. İstanbullu olmak gerektiği söylenir.peşinde koşmak arasında bir fark göremiyorum . bütün ödülleri . hâlâ bir beklenti içinde olmak Yalamacı bitti de bulamacı mı kaldı dedirtenlerden olma. ama nedense Fuzûli’nin de Haşim’in de Külebi’nin de . yazdıklarını..topladığına göre.yakanın kırlısı olduğu unutuluverir Yalamacı bitti de bulamacı mı kaldı: Her şeyi kendi çıkarı için tüketmesine .”sözüne ben de inanıyorum Yüküm hıyar diyenin ardından bir avuç tuzla koşmak: Yüz veren herkesten bir .nedeninin olduğunun düşünülmesi Yel esmeyince yaprak çıldırdamadığına göre. bekletmeden bir . F.bardak suyla şifa niyetine hemen iç Tahsin Şimşek . taşralı İyi ozan olmak için.Yakanın kırlısı: Kaba saba.karşın.. bırak da özendirme ödülünü bir başkası almış olsun .Yangın Ayşe: Gördüğü erkeğe iç geçiren ?Şiirin “Yangın Ayşe”şi o okurlar değil mi İbrahim Sadri’leri TV yıldızı yapan Yel esmeyince yaprak çıldırdamaz: Kötü haberin duyulmasının mutlaka bir . okurla ilgili bir yürek erintin varsa. öteden beri yakanın kırlısı olmamak.

Bu sözü duyan bir insan sadece bir söz duymuş olmaz. Kendi kanınızdan. Necdet Bey. :Azerbaycan’lı şair Necef’in bir şiirini okuyor GADASIN ALDIĞIM . büyükannesinin. Bu heyecanını Azerbaycanlı dostlarına taşıdığında ise Azeri Türklerinden Aydın Bey. bela. . bize gelecek felaketleri dertleri kendi üzerlerine almayı dilemekteler bu sözle. kardeşinizin sesidir. Bu söz diğer sözlere bu cihetle benzemez. felaket” demektir. bizi canı gönülden insanlar. Hasretinizden yüreğiniz efil efil eser. 1991 yılında Azerbaycan’ı da içine alan TDAV’ın bir gezisine katılmış. komşunuzun. aynı zamanda anasının.ananızın sesidir. merhametini de yakalarsınız bu sözde. Doğuda “gadan alam” derler. kendi canınızdan. Kazakistan’da “bıldır” kelimesini duyup heyecanlandığı gibi.Necdet Çetinok.Bizde ise “gadasın(ı) aldığım” derler AZERBAYCAN’DA DA KULLANILIYOR Kayseri Barosu avukatlarından İ. Azerbaycan’da Şamahı Cami imamından bu sözü duyunca birkaç kez bu sözü imam efendiye tekrarlatmışlar.” musibet. Hele gurbette böyle bir söz duysanız. Çünkü bu ses . dert. atalarının sesindeki sıcaklığı da duyar. eşiniz dostunuzun sesidir Kada” veya “gada” Türkçenin eski kelimelerinden biridir. kendi ifadesiyle “Kayserilerin alamet-i farikası” gadasını aldığım sözünü duyunca da aynı heyecana kapılıyor. Bu kadar içten ve bu kadar doğal bir sözdür bu. Yani.Gadasın Aldığım Kategori: Deyimler — okuz @ 12:08 pm Anadolu’da özellikle Orta Anadolu’da ve Kayseri’de bu sözün anlamı çok büyüktür. kendi soyunuzdan bir insanın şefkatini. Manası “günah. buram buram memleket tüter ruhunuzda.

ürün Erk: güven. itibat S.Burhanettin Akbaş Kemal Sunal’ın Kapıcılar Kralı filmi vardır. Daha dün tekrar oynattılar .Seherin esen yelleri Esme gadasın aldığım El menimdir etek senin Kesme gadasın aldığım Seherin esen yelleri Yana dağıtıp telleri Destinde deste gülleri Mesme gadasın aldığım Üst yanımız dağlar gardı Alt yanımız bağlar bardı Necef’in de erki vardı Küsme gadasın aldığım Mesme: masume.televizyonda Burada Kemal Sunal bir türkü söyler. Türküde “ergen kızlar alsın benim “gadamı . Necef’in sevgilisinin adı Bar: Mahsul.dediği bir kısım vardır .

BENDE HEP DERDİM ACEBA NEDİR DİYE DEMEKKİ BENİ ÇOK SEVEN BÜYÜKLERİM BENİM BÜTÜN GÜNAHLARIMI. Hele birde tam yerilisi oldu mu Antep’in siz dinleyin derim misal ben .Benim bildigime göre bu Söz Elazigdada kullaniliyor.Ben bunu “gözünün yagini yiyeyim” ile benzer anlamda diye duymustum Gadanalım” ve “Gadasınıalım” Azerbaycanda çok sık sık kullanılan kelimeler. . OLUMSUZLUKLARIMI ÜZERLERİNE ALIYORLAR. evet demek ama sonuna da “gadasını” sözünü getirince o kişiyi sevdiğini...DİLİMİZE VE ÖZÜMÜZE SAHİP ÇIKALIM VE BÖYLE .olam ) derlerdi.NE GÜZEL BİR İFADE VE SEVGİ GÖSTERGESİ.YAYINLARLA CANLI TUTALIM . Yazılışıyla söylenişi çok farklı .He gadasını diyorHe. Vallahi bu Söz cok Hosuma gidiyor Kızılderili atasözleri Kategori: Amerika Yerlileri — okuz @ 1:14 pm . Bu arada kullananlar çok şirin(şeker) dilli insanlar oluyor GIZ BEN SENİN GADALARINI ALIRIM” ÇOCUKLUĞUMDAN BERİ” DUYDUĞUM BİR SÖZ.” . Eski arkadaslarimi gördügüm zaman hep ( Gadan .ona değer verdiğini söylemiş oluyor Bir Antepli olarak Gadasını alım lafını çok kullanırız .Bizimkiler ünlem gibi de kullanıyorlar :Bir yaşlı teyze mesela olumlu bir cevap veriyor . Hep Duymusumdur Elazigda .İNSANLARIN HAYATTA HEP YANLARINDA GADASINI SEVE SEVE ALACAK İNSANLARIN BOL OLMASI DİLEĞİYLE.

böylece ikimiz eşit oluruz.ilelebet yeşil kalır Arkamda yürüme. önce onlara tütün ikram ederiz. ormanın diğer bütün ağaçları gözyaşı . (Hopi Kabilesi Bir kere “Al şunu” demek.sağlayacaktır . ben öncün olmayabilirim.Bütün Kızılderililer her yerde durmadan dans etmelidir . çünkü sağlam olanlar yeni neslin devamını . kestiğimizin hepsini kullanırız. Eğer onların hislerini düşünmez ve kesmeden önce tütün ikram etmezsek. Odunu asla ziyan etmeyiz. Yanımda yürü. (Fox Kabilesi Avlayacaksan en zayıf geyiği avla. lazım olduğu kadar keser. (Ute Kabilesi (Aşkı tanıdığında. Yaratıcı’yı da tanırsın. iki kere “Ben vereceğim” demekten iyidir.dökecektir. bu da bizim kalbimizi yaralar .Ağlamaktan korkma! Zihindeki ıstırap veren düşünceler gözyaşı ile .Ruhun meseleleri için siyasi çözümler yoktur Bir başkasının kabahati hakkında konuşmadan önce daima kendi (makoseninin içine bak (Sauk Kabilesi (Bir düşman çok.temizlenir Allah’ ın kelimeleri meşe yaprağı gibi sararıp düşmez: çam yaprağı gibi . (Kabilesi (bilinmiyor Biz ağaçlara zarar vermek istemeyiz. Ne zaman onları kesmemiz gerekse. yüz dost azdır.Barış ve mutluluk her adımdadır . takipçin (olmayabilirim.Barış ve mutluluk her anda mevcuttur . Önümde yürüme.

.büyür. Ve her insan bir görevle yaratılmıştır Düşmanımı cesur ve kuvvetli yap! Eğer onu yenersem utanç duymayayım. Her bitki bir hastalığı tedavi etmek için .gerçek cesaret demek olan metanet. Yine sorsanız: ‘Sessizliğin meyveleri nelerdir?’ Cevap veririz: Kendi kendini kontrol. Sadece bir kişiye yardım et! Şimdiki usul bu değil ama inanıyorum. Kadınların ezelden beri bildiği kainatin dengelerini erkekler de anlamaya başladıkları zaman. (Mohawk Kabilesi Dünyadaki her şeyin bir sebebi vardır. ******** olmaktan daha küçük bir meseledir . Yerkürenin başına gelen. sabır. ruh gökkuşağına sahip olamaz . yüreğin ile hüküm ver Günümüzde insanlar bilgiyi arar oldu. Her şey birbirine bağlıdır. Hayvanlara ne olduysa insanlara da aynısı olur. ‘. hikmeti değil. (hikmet ise istikbal (Lumbee Kabilesi Hayvanlar olmadan insanlar nedir ki? Eğer bütün hayvanlar kaybolup giderse insanoğlu büyük bir ruh yalnızlığı içinde ölecektir. ((Apache Kabilesi Eğer herkes bir başkası için bir şey yaparsa dünyada ihtiyaç içinde kimse kalmaz. Bütün av hayvanlarını geri getirecek. vakar ve saygı . Bütün ölü Kızılderililer geri gelecek ve (yeniden yaşayacaklar.Fakir olmak.Gözlerde yaş yoksa. Halbuki bilgi mazidir.Gözün ile değil. (Wovoka Doğum yapan herşey dişidir.insanlar bu yolu öğrenecekler Eğer sorsanız: ‘Sessizlik nedir?’ Cevap veririz: O Büyük Ruh’ un sesidir. .Önümüzdeki ilkyaz Yüce Ruh gelecek. dünya daha iyi bir (dünya olmak üzere degişmeye baslamış olacaktır. Avdan geçilmeyecek bu topraklarda.

Bazen onun külfeti bizi nimetinden . yaşayanlara ilave eder. son balık öldüğünde.beyaz adam paranın yenmeyen birşey olduğunu anlayacak Su gibi olmalıyız. (Hopi (Kabilesi .yerkürenin çocuklarının da başına gelecektir. (Siyu (Kabilesi . Her birimiz .Sevgi ile. Hepsi döner dolaşır. bize geri gelir . (Siyu (Kabilesi Şeytan hakkında konuşmayın.kendi hareketlerimizden sorumluyuz. sadece onunla başkaları için fedakarlık yapabiliriz Son ırmak kuruduğunda.Kehanet. ya da güneş açacaktır. (Cherokee Kabilesi Komşun hakkında hüküm vermeden önce. toprak ona hamiledir .Senin vicdanın senden başkasını temsil edemez . muhtemel bir olayı kesin bir bakış ile görmekten başka şey değildir (Hava ya bulutlu olacaktır.Sevgi ile yorulmadan ilerleriz . ama kayadan bile kuvvetli. son ağaç yok olduğunda.Herbirimizin farklı bir rüya gördüğünü hatırlatmakta fayda var İhanet arkadaşlık zincirini karartır. iki ay onun makosenleriyle yürü! ((Cheyenne Kabilesi Nimette külfette ‘Büyük Ruh’ un elindedir.Gençlerin kalbinde merak uyandırır.yapar …İlkbaharda usul usul yürü.daha fazla akıllandırır Ölüler güç ve bilgilerini beraberinde götürmez. .İnsanın gözleri öyle kelimelerle konuşur ki dil onları telaffuz edemez . Her şeyden aşağıda. Her şey halkadır. fakat vefa onu her zamankinden parlak .İnsan tabiattan uzaklaştıkça kalbi katılaşır .

Onu Yaratıcı’dan ödünç aldınız.aldınız Nogay Atasözleri . kazanınga.aram salma . böylece bozulan . atlanuvdan kalma.Şaşırana ayıp yok.Yaşlılık ölüm kadar şerefli değildir.Ben yolumu şaşırmam diyen adam. beraberliğini farkettiğinde. İnsan ruhundadır o.düzenimiz yeniden kurulacaktır . her birimizin içinde olduğunu farkettiğinde birinci barış sağlanmıştır. Fakat hepsinden önce. kainatla ve kainatın bütün güçleri ile olan ilişkisini. en önemli barıştır.Unutmayın çocuklarınız sizin değildir. dönüp evini bulduktan sonra . kaytıp üyin tapkan song. kainatın merkezinde Büyük Ruh’un durduğunu ve bu merkezin her yerde. ((Mohawk Kabilesi Üç barış vardır: Birinci barış. Üçüncü barış ise iki millet arasında yapılır.yoksa ne fertler ne de milletler arasında barış olabilir . İkinci barış iki fert arasında olan barıştır. bay bolayım deseng.Yanlışı gören ve önlemek için eli uzatmayan yanlışı yapan kadar suçludur Yapmamız gereken: her şeyi eski sadeliğine döndürmektir. karanlık duman içinde yolunu kaybetti Aga bolayım deseng. insanın ruhundaki barış . diğerleri sadece bunun akisleridir. Bu gerçek barıştır.Adaspayman degen erdi. Karanga tuman adastıradı. kötülerin de . onu çocuklarınızdan ödünç .Yağmur iyilerin üzerine de yağar.Adaskanga ayıp yok. anlamalısınız ki ‘gerçek barış’ dediğim birinci barış. İnsan. Yine de çok kimse onu ister Yeryüzüne iyi muamele et! O babanızın malı değil..

Ata-anadıng kadirin. kiyiz kesseng kıska kes.çeke uzar . arabası yolda kalmaz .Akıl baştan çıkar. elti-gelin tatlı olursa yemek için aş çok olur . yona – yona kıskarar.as köp bolar .Ağaç etten geçer. Balalı. akrabanın kadrini düştüğünda.Ak nietliding atı arımas.Ağa olayım dersen koşturmaktan geri kalma. asıl tastan şıgar.tarta uzayar Ağaç kesersen uzun kes. yonta yonta kısalır.İyi niyetlinin atı yorulmaz.Akıl akıldan üstün . ata-ananın .Agaş etten öter. dünya namusu güçlü . zengin olayım dersen. kazanına . adamın eğrisini halkı düzeltir .Kardeşler tatlı olursa at çok olur. mücevher taştan çıkar .Yalalı bolsang bilersing.kadrini çocuk sahibi olduğunda bilirsin Agalı-inili tatuv tursa.Ağacın eğrisini dalı düzeltir. kilim kesersen kısa kes. çeke . Ekpege at köp bolar.Ahıret azabınnan dunıya namısı küşli. Edem kıyşığın halkı tüzeter. söz süekten öter.Akıl akıldan üyrik. arbası tozbas.Aşamaga. söz kemikten geçer Agaş kesseng uzın kes.bolsang bilersing Kardeşin. Absın-kelin tatuv tursa. tarta-.haram sokma Aga-iniding kedirin.Agaş kıyşığın talkı tüzeter.Ahret azabından.Akıl bastan şıgar. yaralandığında bilirsin.

Almaktıng körki – bermek.Akıl yasta tuvıl.İyi boğayı kurt yer.Ön tekerlek nereden geçerse. basta. arka tekerlek de ordan geçer . alpıs yasar aldına şıgar.Algasagan kız kievge barmas.şişmanlama da .Altı yasar altıstan kelse. ağaç kapılıya düşer .Aldı tegerşik kaydan köşse.Anadıng köngili balada.Hızlı akan su denize yetişmez Alma e de suv iş – avırmasang köreyim.Akıl tabar.Alıs-beris bilmegen..baladıng köngili dalada- .Akıl yaşta değil başta .göreyim . mısır ye de su iç.Altın kapılıya hizmet etmek.Algasagan suv tengizge etpes. dil söyler .songgısı da sonnan köşer. yarlıdıng yıygan malın töre aşar.Alış-veriş bilmeyen. fakirin topladığı malı zengin yer .Altı yaşındaki uzaktan gelse. verdiğinde gözüne uyku girmeyen . nartük e de suv iş – semirmeseng. barsa da ongmas.köreyim Elma ye de su iç-hastalanma da göreyim. altmış yaşındaki onu karşılar .Ala azbandı böri aşar. evlense de hayır getirmez . bergende yatıp uykısı kelmegen.Altın kapılıdıng kullıgı agaş kapılıga tüser.Akıl bulur.Çabuk evlenmek isteyen kız evlenemez.Almanın sonu-vermek . til söyler.

Asılsız astan kıtar.de ozar Aşık oynayan azar. berinnen. etigi men. avızlıgı man suv işer.Aram batar.Yorulan ata kamçı ağır .Aram kapşıktıng tübi tesik. er arısa avırak. top oynagan tozar.Arkasına ötken ayavşıl bolar. semiz maydan öler.Arık düşünceden (nasıl doyacağım diye) ölür.Kötülük batar.Haramzadenin koynu dolu.At oynayan yerde tüy kalır At basına kün tuvsa. top oynayan tozutur.suv işer . beti kara. yavapsız sözden kıtar.At avnagan erde tük kalar.At arısa tuvlak. besili yağdan ölür Asık oynagan azar.At yorulursa sersemler.hepsini geçer ..Arıgan atka-kamışı avır. koy bagıp. iyilik kalkar . balanın gönlü dışarda . kuyrık asagan.Ananın gönlü balada. aynı acıyı yaşayanların halini anlar .Bir acıyı yaşayan kişi .Arık oydan öler.Cimri adamı açlıktan öldürür. ak kalkar. yiğit yorulursa hastalanır . Er basına kün tuvsa. koyun besleyip kuyruk yiyen de . az konuşan da cevapsızlıktan öldürür . yüzü kara .Aramzadeding koynı tolı.Haram kabın dibi delik .

anasından gören kürk biçer .At iygisi arıkta biliner.Ata barda uvıl yas.Baba.Atın iyisi arıklıkta.Ata.Baba varken oğul genç.Ata baladıng sını.balaga sınşı. anaga usap kız tuvmas.Ata minmek bir mırad.Atang barda el tanı.Atın bahtına gün doğsa ağızlığı ile su içer. aytkan sözi de kaytpas . adamın yanılmazı olmaz . anaya benzeyip kız doğmaz . oğulun öğreticisidir . söyledeği söz de dönmez .su içer . ağabeyi varken küçüğü genç .Ata ulınıng atkan ogı da kaypas.Baba oğulun sınayıcısı . atıng barda er tanıBaban varken çevrendekilerle (baba dostları ile) tanış. anadan körgen ton pişer.Atın sürçmezi olmaz. atın varken çevreni .Ataya benzeyip oğul doğmaz. atanı gören ölmesin . er iygisi yarlılıkta biliner.Ataga usap ul tuvmas.Atan ölse de. edem yangılmas bolarma. insanın başına gün doğsa eteği ile .Atadan körgen ok yonar.Oğul babası gibi olursa attığı ok da dönmez.Babasından gören ok yontar. atangdı körgen ölmesin. attan inmek bir namus . yiğidin iyisi fakirlikte bilinir .Atang ölse de.At sürinmes bolarma.Ata binmek bir murad. aga barda ini yas. attan tüspek bir namıs.gez .

Atasının methettiğini alma. yahşılık kütpe.Ahırda atım yok. kaygım yok boranda. komşuya söylesem çarpıtır .Avıruv attan şıgar.Avıruvdıng aldın al- .Komşun kimse. komşusunun methettiğini salma .Atım yok aranda. kurdu gördüklerinde birleşirler . böri körse biriger.Atını seven kıratım der. kardeşin odur .. avıldası maktagandı salma. anasız öksiz-kerti öksiz. anasız öksüz gerçek öksüz .Avıldasıng kim bolsa.Avla tolu malıng bolganşa.Babasız öksüz yarım öksüz. yiğidi namus öldürür .Ağılların köpekleri ayrı ayrı olsalar da.Attı kamışı öltürer.Avıl iyti ala bolsa da. fırtınadan endişem yok .Avlu dolusu malın olacağına her yerde dostun olsun . erdi namıs öltirer. hatının süygen tamaşam der.Atası maktagandı alma.Atın süygen alasam der.Atasına yahşılık etpegennen.Hastalık attan çıkar .Avılga aytsam aşadı.Avırmagan baska yavlık baylama.Halktan birine söylesem yayılır.Atasına iyilik yapmayandan iyilik bekleme . kongısıga aytsam kosadı.Atı kamçı öldürür.Atasız öksiz-yartı öksiz. kadınını seven temaşalığım der . adanasıng sol.Ağrımayan başına bez bağlama . er erde dosıng bolsın.

Sürmesini bilmeyen at öldürür. söyley bilmes söz keltirer. anasın körip kızın al.Ayagı yaman tördi bulgaydı. konuşmasını bilmeyen (kendine) söz getirir .Ayday bilmes at öltirer. dinlemezsen senden gider .Ayda bir at vermektense. aklına yatana inan . akılınga kelse ıynan.Ayağına bak da kımızın iç.İyi dostun malı bir. tuvgan-ösken erlerin tentek kisi mutar. künde bir tostakay may bergen artık. anasını görüp kızını al . gemiye binenlerin canı bir . anamda bolsa alarman. avızı yaman eldi bulgaydı.Ayda bir at bergennen.. bulut olsa ısıtır.Avucumda olsa yalarım.Aytarman-mennen keter.Ayaz bolsa suvıtar.Ayağı kötü baş köşeyi batırır. ağzı kötü cemiyeti karıştırır . kemege mingenning yanı bir.Söylerim benden gider. anamda olsa alırım .Ayagı baskanın. anasına kara da kızını al. her gün bir tabak yağ vermek daha iyidir .Aylandırgan avıruv almay koymas.Ayavlı dostıng malı bir.Aytkanga ıynanma.Ayağını görüp aşını iç.Söylenene inanma. tınglamasang -sennnen keter. doğup büyüdüğü yerleri aptal kişi unutur .Rüzgâr olsa üşütür.Ayağın nereye bastığını göz görmez . közi tanımaydı.Ayagına kara da kımızın iş.Ayagın körüp asın iş.Hastalığın önünü kes .Ayamda bolsa yalarman.Dolaştıran (çektiren) hastalık almadan bırakmaz . bulıt bolsa yılıtar. anasına bak da kızını al .

az söyle. Bölingendi böri er. köp söz kümis..Herşeyi sahiplenen varolanı söyler. köpti de bilmes.Ayırılgandı ayuv er.Az söz-altın. köp tıngla-yangılmassıngAz ye çok çiğne.Baladı yastan. kelindi bastan terbiyalav. söylerken de yarım söyler .yanılmazsın .Az aşa köp şayna-tüyilmessing.Yavrulu kargaya yiyecek kalmaz .(…!Az yiyen. edem alası işinde.Bakırak-bakırak bardı aytar.Az söz altın.Balalı kargaga kok artpas.Çocuğu küçüklükten. değerini de bilemez . balasız üy-mezar- . çok söz gümüş . temiz yer (Az yiyen. bagıslagandı da bilmes.Hayvan alası dışında. gelini geldiği andan itibaren terbiyele .Mala (hayvan) bakmasını bilmeyen.Azı bilmeyen çoğu da bilmez . bölüneni kurt yer .Bakkandı bilmegen. taza aşar. az söyle çok dinle.Az aşagan.Ayvan alası tısında.Aşıkkan aska piser.Acele edenin ağzı yanar .Balalı üy-bazar.Ayrılanı ayı yer. insan alası içinde .Azdı bilmegen. bargan sözin yartı aytar.döğülmezsin (kuvvetli olursun). birşey bırakmaz .

Başı başkanın aklı başka. eteğini kesip de olsa. bela-kaza onunla gitmesin .danalığında belli olur .Çocuklu evde melek var. fakirin kızına gün doğmaz .Barma töre kasına. şobannıng tayagınnan. çobanın dayağından .Başına gelen belâdan. eteging kesip bolsa da kutıl.uğraşma .Balam barar erge.Bereket gelinin.Kızım evleniyor.. sen zengin olursan kendisi gelir karşına Bas baladan. betir minen kürespe.Balık süygen suvga etegin malar.Kendisine faydası olmayanın.ayağından.Basına payda etpegen. bayram sonu kurban kalır .Gide gide bayram kalır. yiğit ile. bayısang özi keler kasınga. akılı baska.Bası baskadıng. iyi inek.Balık seven. kurtul Bay mınan barıspa. mal tanadan. bayramnan song kurman kalar. çocuksuz evde elek (anlaşmazlık) var . yarlıdıng kızına kün tuvmas.Zengin ile barışma.Bara-bara bayram kalar.Çocuklu ev pazar. dostuna faydası olmaz .Çıkma zenginin karşısına.Basınga kelgen beleden beleden.Akıllı insan çocukken belli olur. suya eteğini salar . çocuksuz ev mezar . bele-kaza barmasın.Baysız pişe-patşa. balasız üyde elek bar.Kocasız kadın-kraliçeBereket kelinning ayagınnan.Baydıng kızı ölmey.Zenginin kızı ölmeden.Balalı üyde melek bar. dosına payda etpes.

Bugünkü işini yarına bırakma- .Bos mıltık eki kisidi korkustar.Bügüngü isingdi tanglaga kaldırma.“var .altını-üstüne getirelim .Borçlu ölmez.Bir körgen bilis. iki sefer gören tanışır.olur . bilimi artık mıngdı yıgar.Verenin evine gidelim. olmayacak yirmi beşinde de çocuk .Bir gören bilir. aşı-yemeği.olmaz .Kurt olursan gök (boz) ol. beren-şeren eteyik.Bir edemning üyi kalası bolar. şerli ölür. bolmayak yırma beste de yas.Bolayak on yasında da yas tuvıl. bilimi fazla olan bini yıkar . karımda da . bilmegenge davılbaz da az.Borışlı ölmes.Kurdun kuyruğunu kesmeyle o it.Bir çiçekle yaz olmaz.Bilegi yuvan birdi yıgar.Böri bolsang kök bol. birev uyalar. bilmeyene davlumbaz az . biri utanır. er bolsang – aytkanınga berk bol.Bir şeşekey men yaz bolmas.Bergen üyine barayık. ne varsa. ası – balası bolarCimri. yiğit olursan sözüne sadık ol Böriding kuyrıgın keskeni men.Bilgenge bir soksang da saz.Bileği güçlü biri yıkar.Olacak on yaşında da çocuk değil.Bergen yumart tuvıl. ol iyt bolmas.Veren cömert değil. algan yumart.Birev söyler.Biri söyler.Biyimde de bar.Boş tüfek iki kişiyi korkutur.Bilene bir çalsan saz. çocuğu gibi kıymetli . eki körgen tanıs. alan cömert. hasis adamın evi kalesi olur (girilmez). şerli öler. biykemde de barKadınlar birbirleri ile dövüşürken diyor “benim annemde de var.

Dos doska kerek.Dostuna çukur kazma.Dosıngnıng bekisi men müyiz kes.Dos üyinde oltırıp ket. tüzetüvşi agang bolsın.Bulanık suda balık olur. uvısınga yım.Dos bergenning tısına karama.Bozguncu.Bulganşık suvda balık boladı. kendin düşersin .Doska bergen borışka.Büldirvüşi ining bolsa. köp söylegen kiside bele boladı. hesabı dürüst gerek . birleştirici annen olsun .. duşpan üyinde turıp ketDostunun evinde oturup git. dağıtıcı kardeşin varsa. çok konuşan kişiden belâ gelir .Dostun verse sus.Dosta verilen borçtur .Dosınga mungkir kazba. düzeltici. özüng tüsersing.Dosıng berse kım. görüşmeni bitir ve .Dos esabı köngilden.Dost dosta gerek. düşmanının bıçağı ile kilim kes . duşpanıngnıng bekisi men kiyiz kes. dos baska karar- .Duşpan ayakka.Dostunun verdiğinin dışına bakma .Dostun hesabı gönülden .Dostunun bıçağı ile boynuz kes.Dosıngnıng asın duşpanday aşa. asabı durıs kerek. avucunu yum . düşmanının evinde oturmadan.Dostunun aşını düşman gibi ye .hemen ayrıl .

ton yagasız bolmas. tas yarmasa.Eki ölşe.Edem üreginde arslan yatagı bar.Edem-edemge konak.Duşpan külip üyreter.İki ölç.El bolgan erde betir de bolar. adam olmayak çocuğun insnlarla ne .Halkın kaldırmadığı elli yıl kalır . elli yıl yatar. dos urısıp üyreter.El ağasız olmaz. bir kes.Düşman ayağa.Adam sözü taş yarar.İki sığırın ayranı çok.İnsanların olduğu yerde yiğit de olur .Adam adama konak.Düşman gülerek öğretir. bir kes . iki kadının dedikodusu çok olur . dost başa bakar .Edem sözi tas yarır.El bolmasa. edem bolmas baladıng kisi minen. eki hatınnıng vayranı köp. bas yarır.El almagan. yan-tenge konak. taş yarmasa baş yarar .İnsan yüreğinde aslan yatağı var . can tene konak .Eki sıyırdıng ayranı köp.nesi bar Adam olacak çocuğun insanlarla işi var.El agasız bolmas. kürk yakasız olmaz .. suvık yok- . dost azarlayarak öğretir Edem bolar baladıng kisi minen isi bar.işi var .

Halk içinde hastalık yoksa.Yemişin iyisine kurt düşer .Emisting iygisine kurt tüser.Aptalı elçiliğe göndersen.Eldi sökpe.Alim olmaktan adam olmak zor .Halkın işi-altın beşik .Yel olmazsa soğuk yok .El espese.Yiğit demez.İnsanların ağzını kapatmaya elli arşın bez yetmez .Elding işi-altın besik. şöp bası kıymıldamas.Elşiding keşikkeni hayır.Yel esmezse çöp başı kımıldamaz .Elde amanşılık bolsa.Er aytpas.Elli yıldan el yangırar. aytkanınnan kaytpas.Elim boluvdan edem boluv kıyın . sormadan söylemez ..Ülkeni kötüleme . iyileştirici hasta olur .Elding avızına elli arşın böz etpes. elşi avırar.Halkın hazinesi-eski söz .El kaznası-eski söz.Elçinin gecikmesi hayırdır .Elli yılda toplum yenilenir .Epsizdi elşilikke yiberseng. dediğinde de sözünden dönmez . soramay aytpas.

Er kartaydı – kuş taydı. ekev bolar.Erkeğin iyisi burunlu olur .İnsanın yanılmazı olmaz.Erkek yalan söylemez. at sürinmey bolmas. elden (vatandan) vazgeçilmez .İnsan darda kalmadan rahata ermez .Er tamırınnan er tamırı köp bolar.Yiğidin kadrini çevresindekiler bilir . şartlar yalan söyletir .Erkek yaşlandı.Erding atın ya atı şıgarar. kuş yanılır kafese girer .Erkeğin adını ya atı çıkarır.Er tarıkpay molıkpas. yade hatını şıgarar. kus yangılıp torga tüser.Er kadirin el biler.Er yanılmay bolmas.Erden ozuv bar. ep ötirik söyler.Er ötirik söylemes. elden ozuv yok..Erden vazgeçilir.Er şıragı-eki köz.İnsan yanılır esir düşer. gücü iki kat artar . ekevledi soltanım. kötülükler çoğaldı . köprü başında söz bulamayan .gücü tükendi.Er kayratlansa.Erekte avızın yappagan. ya da kadını çıkarır .İnsan kendine güvenirse.İnsanlar arasındaki akrabalık.İnsanın ışığı iki gözü.Er yangılıp kolga tüser. atın sürçmeyeni olmaz . yerdeki köklerden daha fazladır .Er iygisi burınlı bolar.Köprüden uzakta ağzını kapatmayan. köpir avızda sözin tappagan.

Talihsiz kişi olmayacak işlerin peşinden koşar . yigit yanlı bolsın. sorpa betke.Et kanlı bolsın. körgen kerti.Esitken yangılıs.Eri baydıng eli bay.Erken kalkanın rızkı çok olur .Erinceğin yarını bitmez . antlı dostıng yanı bir. bas dosları kas bolar İnsan güçlü olursa baş düşmanları dost olur.Et etke.kaybolur . güçsüz düştüğünde ise dostları . gören doğru .İnsanı zenginin.Erte turgan erding ırısı artık.Et kanlı olsun.Etispesti ongmas kuvar.Et ete. çorba benize . bas duşpanı dos bolar.Esaplı dostıng malı bir.Erinşekting ertengisi bitpes.(Yetimin yedi başı var (Yedi kişi emreder ..Hesabını bilen dostların malları bir.Erden devlet taygan song.Etimge eti kisi bas. yeminli dostların canları bir .Yetimin karnı-yedi kat .Etimning karnı-eti kabat. ülkesi zengin . yiğit canlı olsun .İşiten yanlış.Erge devlet kuralsa.

hatınlarda hatın bar.yaş eder . kadının kötüsü hergün tartışır . kumar közdi. kara suvdı as eter.İnisi bardıng-tınısı bar.yas eter Kadınlardan kadın var kuru suyu aş eder. torgay etin as etken. tursa biydey.. kadınlardan kadın var koca .İytli konak oramga sıymas. at gibi teper .Kadın ihtiyarladığını bilmez. üç kadın panayır .Kardeşi olanın arkası kuvvetli olur .gövdeyi kaybeder Hatınlarda hatın bar.İt gibi ısırır.Hatın karıganın bilmes.İslese kulday. attay tevip. baytal etin tas.etken Kadınlardan kadın var serçe etinden aş eder. oturduğunda bey gibi . üşevi-yarmalık.Hatınnıng ekevi bazar. hatında hatın bar.Köpeğin yamanı çukur kazar. kadınlardan kadın var kör gözü .İytting yamanı in kazar.İki kadın pazar.Sahibi saygı gören kimsenin köpeğine kemik verilir .Çalıştığında işçi gibi. eşek arıganın bilmes.İyttey kabıp.Köpekli konuk sokağa sığmaz . pişe yamanı-künde azar.İesin sıylagannıng iytine süek taslar. eşek yorulduğunu bilmez Hatında hatın bar.

Kadere bergen attıng tüsine karamas. yalayıp doymaz .Kamışıdı silke almagan.Kar küreyen. at biler.Kardaştıng azarı bolsa da.. kaz bolmas- . yan şıkkandı molla biler.Kalgan iske kar yavar.kardaş bilmes.Kar küregen aslık kürer. kedir bilgen yat yahşı.Kardeşin azarlaması olsa da. Atadan yahşı ul tuvganın.Kaderin verdiği atın dişine bakılmaz . yalap toymas.Karama özine-kara sözine.Kadının (hakimin) mezarından kırk adım uzak geç .Karga neşe çakırsa da.İşip toymagan. özüne tiygister.Kan şıkkandı karga biler.Kadir bilmez kardeşten. kadir bilir yabancı iyi . beteri bolmas. can çıktığını molla bilir Kancıgadıng batkanın. yat biler Yükün ağırlığını çeken at bilir. iyi oğul doğduğunu kardeş değil diğer insanlar .Kendisine bakma. aş kürer .Kadıdıng kabırınnan kırk adım alıs. kötülüğü olmaz . sözüne bak .Kamçıyı sallamasını bilmeyen kendisine vurur .bilir .Kanın çıktığını (kokusunu) karga bilir.Kadir bilmes kardaştan. kaptal bilmes.İçip doymayan.Kalan (ertelenen) işe kar yağar.

Kazanın kapağı açıksa.Kazanı kırda.Kazanı kaynayan evin kapısı kapanmaz .Çok danışılarak biçilen kürk bol olur . aldında ezir ası.Kazan avızı aşık bolsa. git demek yok . kötünün belâsı bulaşır .Kazanı asuvlıdıng kapısı yabılmas. ket demek yok. kaz olmaz .Kel demek bar.Kemege mingenning tilegi bir. konuşmayan kaynana olmaz . yamannıng belesi yugar. kayınana kemiriksiz bolmas. iytke de namıs kerek.Kazanı kırda. ocağı evde . oşagı üyde. serçenin ötmesiyle yaz olmaz .Gelinceye kadar konuk utanır.Kazanın karası bulaşır. kelgennen song konakbay uyalar.Gel demek var.Kengesli ton keng şıgar. hiç bir şey bilmez .Kelgenşe konak uyalar.Karga şakırıp kıs bolmas.Kelin kemtiksiz bolmas.Karga ne kadar bağırsa da.Kat – yigitting is bası.Eksiği olmayan gelin olmaz.Karganın bağırmasıyla kış olmaz.Kazannıng karası yugar.Kat bilmegen zat bilmes.Gemiye binenlerin dilekleri birdir .. geldikten sonra ev sahibi utanır . o zaman köpeğin namuslu olması gerek . torgay şakırıp yaz bolmas.Elleri nasırlı yiğidin aşı önünde hazır olur .Ellerinde nasır bilmeyen (çalışmayan).

kendin düşersin .Kisige yamanlık tilegenşe.Kökürekte bar. yolcu olsan yola düş .Konuk az oturur.Konuk olsan. özing atılarsıng. dilini tut .Konuk olsan iyi evsahibine rastgel. köp sınaydı.Gerekli taşın ağırlığı olmaz .Konak kelse et piser.Seni) göklere çıkarıp geleni.Gerekmezi toplamazsan. erge karatıp yiberme. kerekkende tappassıng.Kol kıpırdasa. çok görür .Başkaları için kötülük isteyinceye kadar.Gönülde var.Kerek tastıng avırlıgı yok. kendine iyilik iste .Konak bolsang kolga tüs. ağız da kıpırdar . avız da kıbırdar.Konak bolsang. et pispese bet piser- . yere baktırıp gönderme) .Kökke köterip kelgendi.Kerekpesti yıymasang.Kerek üşin terek yık .Keşe karanga bolsa. kolda yok. gerektiğinde bulamazsın . özinge yahşılık tile. yolavşı bolsang yolga tüs.Başkasına çukur kazarsan. tiling tıy..Kol kıbırdasa.Konak az oltırıp. yuldızı yarık bolar. yıldızı parlak olur .Gerektiğinde ağaç kes .Kisige munkir kazsang. elde yok .Gece karanlık olsa.

Köp-korkıtadı. derin batırır . az sözün özü güzel .Köpten koyan kutılmas.Bir araya gelenler konağını iyi ağırlar. teren-batıradı. köp yurgennen sora. çok gezenden sor . sogıp ber.Köpting avazı bir bolsa.Çok sözün azı güzel.Çok korkutur. yalnızın söylediği söz tutulmaz .Konak toysa esikke karar. tek kişinin sesi yok olur . birding avazı yok bolar.Çoktan tavşan kurtulmaz .Çok yaşayandan sorma. gözü yolda olur .Köp tükirse köl bolar.Köplegen konak atkarar. yardımlaşan düşmahdan kurtulur ..Konaktıng kursagı toysa. yalgızdıng aytkan sözi tutılmas. az sözding özi yahşı. vurarak ver . közi yol karar.Köp sözding azı yahşı.Başkaları çok biliyor diyen güler. kömeklegen -yavdan kutkarar.Köp yaşagannan sorama.Köpten koyan kutılmas.Konuğun karnı doysa.Herkes tükürse göl olur .(Konuk gelse et pişer.Çoğunluğun sesi bir olsa.Konuğa sorup vereceğine. yalnız ben bilirim diyen ölür .Konakka sorap bergenşe.Köp biledi degen küledi.Konuk doysa eşiğe bakar .Çokluktan tavşan kurtulmaz. et pişmese yüz pişer (ev sahibinin yüzü kızarır . özim bilemen degen öledi.

batır bir ölür . köngil tüsken-közel di. tuvganlık ayırılmas. gönlün sevdiği güzeldir . yarasar. işing avırsa. kork aprelding besinnen.Güzel güzel değildir.Göz korkak.Korkak bin ölür.Korkpa marttıng kısınnan. betir bolar. kork nisanın beşinden .Gösterişli. betir bir öledi. kol batır .Korkana çok görünür . avızıng tıy. yakışıklı olana eski-püskü giydirsen de yakışır .Közel-közel tuvıl dı. kulaksızga söz aytsang. kuba kazdıng tösinnen.Korkağa sorma gözü söyler.Dünürlük ayrılsa da.Kudalık ayırılsa da.Maşası uzunu olanın eli yanmaz . tentekten (aptal) sorama sözi aytar .Gözün ağrırsa elini tut..Korkma martın kışından..Kösevi uzınnıng kolı küymes.kulagınıng tısınnan .Korkkanga kos koriner.Közing avırsa. akrabalık ayrılmaz Kula tüzdi suv alsa.Korkağı çok kovalarsan.Körklige köne kiygistseng de.Korkaktan sorama közi aytar. aptala sorma sözü söyler .Köz korkak-kol batır. karnın ağrırsa ağzını tut .Korkaktı köp kuvlasang.Korkak mıng öledi. kolung tıy. cesur olur .

kötü adam zenginlemez .Birbiriyle cekişen iki kadın (kuma)’ın ateşi de.Kıskanç adam büyük aileli olmaz. koy egiz tabar.Kuldan doğan kul olmaz. keler baska. atlanganda biydey bol.Terbiye kıza gerek. uçtuğunda (ayrıldığında) da onu yapar .Kus uyasında ne körse.Kutlı konak kelse.Künşi köbeymes.Kılış kespesti tilek keser- .Fakirle samimi olsan. kızdan aldın yigitke kerek. yaman tuvgan kul bolur.Çalıştığında işçi gibi ol.Kuş yuvasında ne görse. kötü doğan kul olur .Kün körmegen kün körse kündiz şırak yandırar.Kılık kızga kerek. gücçsüzün efendisidir .Kulluk etkende kulday bol.Külme doska. bakılşı bayımas. suyu da tartışır . köylegine yamavlık sorar. kızdan evvel yiğide gerek . suvı da kündes.Gülme dostuna gelir başına . ata bindiğinde bey gibi ol .Gücü yeten.Yanmış ovayı su bassa bile kazın göğsüne su yapışmaz.söz söylesen kulağının dışında kalır .Kuldan tuvgan kul bolmas.Kutlu konuk gelse koyun ikiz doğurur .Kündesting otı da. uşkanda da sonı eter.Küle baksang.Gün görmemiş gün görse gündüz çıra yakar . anlamayan adama .Küşi etken-küşi etpegenning küşpeni. gömleğine yamalık kumaş ister .

bir yıl türening altınga tier.Öğütlü törenler sonlanmaz .Kısıng tuman bolsın. babandan büyüktür . kızıl kiygist.Misapir atangnan üyken. yaz yavınlı bolar. bir yıl sabanın altına değer .Manalı söz maldan güzel .Kış karlı olsa.Maslagatlı toy tarkamas.Kışın duman olsun.Meneli söz maldan artık. şerefi giden zavallı .Kızın çirkin ise.Malı ketken yarlı tuvıl.Kılıç kesmezi dilek keser . yaz yağmurlu olur .Misafir. hastalığın hafif olsun . sını ketken yarlı.Kıs karlı bolsa.Kız davranışları ile sevdirir .Kız kimi severse. bergen erden kalmas- .. kırmızı giydir .Molla bermes.Kız kimdi süyse. onundur . marazıng tımav bolsın.Kırk yıl tarla sürersen.Mart çıkmadan dert çıkmaz .Kırk yıl saban aydasang.Mart şıkpay. sonıkı. dert şıkpas.Kız kılıgı man süydirer.Malı giden zavallı değil.Kızıng yaman bolsa.

Nasip. önersiz körge kirer. oltırgan eri koklı. kayda barasıng? Til bir erge baraman. ülkemde çoban olmak iyi . hünersiz yerin altına (mezara) girer .Mısırda patşa bolgannan.Sağ kolun ile versen. bahtsızın evine ölüm girer . elimde şoban bolganı artık.Ong kolıng man berseng. ongmagannıg üyine abız (molla) kirer.Onggannıng eki dosı bir keler.Molla vermez.Talihlinin iki dostu bir gelir.Hünerli başarıya koşar.Hünerli ölmez.Ongmas yigit. sol kolıng man alarsıng. sol kolun ile alırsın .Ongmaz yiğit.Ocagınıng bası şoklı.Önerli ölmes. veren yerden kalmaz . hünersiz gün görmez . ongmagannıng eki borışı bir keler.. önersiz kün körmes.Oturan kız yerini bulur .Oltırgan kız ornın tabar.Mısalsız söz-tuzsız as. oturduğu yer bakımsız .Onggannıng üyine kobız kirer.Misalsiz söz-tuzsuz aş .Önerli örge yurer. kutsuz yere çadır kurar . bolmas erden konıs kurar.Talihlinin evine düğün.Nesip.Mısırda padişah olmaktansa. şenlik girer. talihsizin iki borçlusu bir gelir .Ocağın dışı (bacası) güzel. nereye gidiyorsun? Dili bir yere gidiyorum .

Orta yolda arbang sınmasın.. şanslı halk cemboyluk .Ötpes pışak kol keser. Kendi söyleyip. halkı gülen hoş . özi söylep halk külgen-kayrang yigitKendi söyleyip.Ötirikşi törge bir şıgar. akılsız kızın evi (ailesi) yok . orta yasta hatınıng ölmesin.Özi isine divana.Yalanın temeli yok. ikinci sefer çıkamaz . övüngeç göğe bakıp yürür .Özi söylep özi külgen-yayrang yigit. kisi isine kuvana.Kötü (sebatsız) insan ayağına (yere) bakıp yürür.Ateş almaya giden kadının otuz ağız sözü var .Otka bargan hatınnıng otız avız sözi bar. mahtanış kökke karap yurer .adam .Yolun ortasında araban kırılmasın.Osal kisi ayagına karap yurer.Oylamay söylegen. namazı yok. eki şıkpas.Orucu yok. akılsız kızdıng törkini yok .Yalancının doğru sözü bile yalan .Ozgan yamgırdı yamışı alıp kuvma. onggan avıl cemboylık.Ötirik sözding örkeni yok. hastalanmadan ölür .Düşünmeden söyleyen (konuşan). avırmay öler.Kör bıçak kol keser . kendisi gülen boş adam.Kendi işini önemsemez. hayatının ortasında karın ölmesin . başkasının işine sevinir .Orazası yok namazı yok.Yalancı baş köşeye bir sefer çıkar.Geçmiş yağmuru yamçı alıp kovalama .Ötirikşiding üşin sözi de zaya.

basıng tav bolar. bilgennen angla. türtkilese köz şıgadı.Sirkeli tay at olur.Sözün halkda yaşıyorsa.Sağlam başa-satın alınmış hastalık .Söyleye söyleye söz çıkar.Sözding bası bir puşık.(Sözün başı tel olur. arkası kuşak olur (Sözün başı bir damla. arkası göl olur . sümüklü çocuk er olur . ızı bir kuşak.Özi yıgılgan-yılamas.Özing arısang.Söyley-söyley söz şıgadı. hatırın dağ gibidir .Sözing sav bolsa. yumruk gözü çıkarır .Sabrın sonu sarı altın .Sirkeli tay at bolar.Söz sözdi şıgarar.Ekin dibi-sarı altın . bilenden anla .Söz ben şirkeydi de öltirip bolmas. yoldaşını öldü bil .Saban tübi-sarı altın. dürtüklese göz çıkar .Sabır tübi-sarı altın. ümırık közdi şıgarar. simgirikli bala er bolar.Sav baska-satlık maraz.Söylegennen tıngla.Söz sözü çıkarır.Söz ile sivrisineği bile öldüremezsin .. yoldasıngdı öldi dep bil.Kendi düşen ağlamaz .Kendin yorulduğunda.Söyleyenden dinle.

Süymesing kelse.Şegertkiden korkkan..İnek kabuğu diliyle bulur . yavga ıynanma.Sevdiğinin aşını düşman gibi ye .Değer verirsen.Süt pen kirgen.Şaşpagan arımas.Sıyır kurşanggıdı tilinnen tabar.Sevmediğin gelirse ev süpür .Dikmesini bilmeyeniğnesinden görür. süygenimning süygeni. değer görürsün . düşmana (yağıya) inanma .Sıylasang sıy körersing.Süymesem de süyemen.Şanışa almagan-iynesinnen körer.Sırrını söyleme dostuna. Şeber yigit malga ortak- . dostunun da dostu var .Suvga süenme.Süygenning asın duşmanday aşa.Sevmesem de severim.Süt ile giren kemik ile çıkar .Suv körmey etik şeşpe…Suyu görmeden .Şeşen yigit elge ortak. çekmesini bilmeyen ipinden görür . üy sıpır. sevdiğimin sevdiğini . süek pen şıgar.Suya dayanma.Çekirgeden korkan ekin ekmez . dosıngnıng da dosı bar.(Ekmeyen yorulmaz (biçmez . tarta almagan yibinnen körer. egin ekpes.Sırıng aytpa dosınga.

Aptal kendini deve zanneder .Tavda ösken baladıng eki közi tasta.Dağda büyüyen çocuğun iki gözü taşta. yalnız büyüyenin bağrı katı . yetim kalan çocuğun iki gözü yaşta .Tang atpay. baska öskenning bavırı katı. edem yamanı molla boladı.Tentek suvga semirer- .Tatlı olsan bal gibi ol.Dağda büyüyenin tırnağı sert.Akıllı yiğit yönetici olur.Tavda öskenning tuyagı katı. teke boynuzu ile . aşşı bolsang tuzday bol.Tamaktan kalgan yavdan kalganga esap. çalışkan yiğit mal sahibi olur . künning közi tuvmas.Tavdı-tastı el buzar..Tatuv bolsang balday bol. acı olursan tuz gibi ol .Tan atmadan günün gözü doğmaz . adamın kötüsü molla olur . teke müyizi men. edem ulın söz buzar.Tay yamanı yorga boladı.Teng tengi men.Darı saçan (eken) boza içer .Akran akranı ile.Dağı-taşı insanlar bozar.Tavga tas atpa.Tarı şaşkan boza işer.Tayın kötüsü yorga olur.Dağa taş atma . etim kalgan baladıng eki közi yasta .Tentek özin özi davga sanar. adem oğlunu söz bozar .Damaktan kalan düşmandan kalmış gibidir .

özi aytar. (söz dinlemeyen.Deli (akılsız.Derin nehir sessiz akar .Tentekten sorama.Deliye sorma kendi söyler .Aptal suda bile şişmanlar . atası yaman-ulı iygi . üyden şıkpagan kül töbesin maktarÇadırda yaşayan çadırını över.Tentekting tastarın tekene tozdırar.Değirmeni kötü-unu iyi.Tevekelşi erge nur yavar- . divane) düğün yapar.Termeni yaman-unı iygi. borçluda mal olmaz . baş köşeye kendi kurulur .Aptalın dostu çok olur .Terin çıktığını ten duymaz. törinde özi oltırar.Akılsıza her gün bayram .Tentekting dosı köp bolar..Aptala. yerleşik insan yaktığı külleri (küllerden yaptığı . borışlıda mal bolmas.Tentek toy eter.Ter şıkkanın ten tuymas. akçanın çıktığını yer duymaz . babası kötü-oğlu iyi . şımarık) doğru durmak zor .Terek şaşpay tal bolmas. akşa şıkkanın er tuymas.dağı) över .Termede yatkan termesin maktar.Aptal kadının örtüsü çamaşır leğenini eskitir .Teren yılga tavıssız agar.Tentekke künde bayram.Fidanı dikmeden ağaç olmaz.Tentekke tek turmak-kuş.

Dil belâ. saga razıman.bele. tas yarmasa bas yarar .Dil bir olsa..basımnıng belesising Dişim. öli bolıp körde yok. kılıç yarası düzelir .Diriyken tanışmayan. çalışkan yere nur yağar . senden razı değilim.Til bir bolsa. diş kaya .Tildi süek yok. tilimning kalasısıng.Tirlikting küşi-birlikte. is ör bolur. senden razıyım.Dilde kemik yok .Til. başımın . saga razı tuvılman.Tirnekli edem töredi kül eter. tilim. dilimin kalesisin.Dil taş yarar. dilim.Dirliğin gücü-birlikte .Dil yarası düzelmez (iyi olmaz).Dişi çıkamış çocuğa çiğnenip verilen aş olmaz Tisim.Diri ama canlı değil. kılış yarası tüzeler. başarı yüksek olur .Tiri bolıp sanda yok.belâsısın . şaynap bergen as bolmas. tis-kaya. ölünce ağlaşmaz .Gücü olan. töreyi köle eder . ölide yılaspas. taş yarmasa baş yarar .Tisi şıkkan balaga. ölü ama mezarda değil .Til tas yarar.Coşkulu..Til yarası tüzelmes.Tiride sıylaspagan.

it doyduğu yerde yürür .Tuvar toysa bek keter. öpke eter. düğme kadar aklın olsun .Görmemişin kürkünü giysen. erte barsang orın bar. toyda betingdi kara eter. aldap aytkan tutılar. toygan erde iyt yurer.Tuvgan elding eri-cennet-. kendi evdekilerini . yaman toysa.Hayvan doysa iyi gider. doymaza verme .Doğru söyleyenden akraba olmaz .Evi yakın olan gelinin döşeği toplanmaz .Vatanımın (doğduğum yer) yeri cennet.Tuvra aytkan kutılar.Doğru söyleyen kurtulur. suyu şerbet .Toygan kız törkinin tanımasGelin olup giden kız (zengin olup mala doyan kız).yakınların bile tanımaz .Tüedey boynıng bolganşa. toyda yüzünü kara eder .Dolmaza dökme. kötü doysa sana küser . suvı-serbet.Deve gibi boynun olacağına. erken gidersen yer var . .Törkini yuvıktıng tösegi yıyılmas.Düğüne gidersen erken git.. toymaska berme. yalan söyleyen tutulur .Tolmaska kuyma.Tuvra aytkan tuvganga yaramas.Tuvgan erde er yurer.Ul tuvganga kün tuvadı- . tüymedey akılıng bolsın.Yiğit doğduğu yerde yürür.Toyga barsang erte bar.Toymagannan ton kiyseng.

ne kadar öfkeli olsan da.Havlayan köpek kimseyi ısırmaz . kızım evde-sözü dışarda . damadın hiddetlendiğinde kapıyı .Üyinge abız kirgennen kobız kirsin.Zehir içen bir ölür. yaman bolsang-eti kün (berdazi akında. kieving aşuvlansa.Oğlan doğduğunda gün doğar . kötü sabredemez (acele eder .Ündemeste üydey bele bar.Sessiz evde bela var .Evine molla (ölüm) girmesindense kobız (düğün) girsin . üydey öpkeng bolsa da.(İyi verinceye kadar ..Evine gelene.Oğlum evde-rızkı dışarda. aytpa. kızım üyde-kılıgı tüzde.Urıspas ul bolmaydı.Ulım üyde-ırısı tüzde. ant işken mıng öledi. kötü olsan yedi gün (Zemheri için . çaldıran bin defa suçlu .Üyinge kelgenge.tut .Ürgen iyt kisidi kappas. esik bavın tutOğlun hiddetlendiğinde baş köşeye kurul. örge şık. söyleme . kelispes kelin bolmaydı. urlatkan-mıng künali. yaman asıgar.(İyi olsan üç gün.Ulıng aşuvlansa.Yahşı bergenşe.Urlagan-bir künali.Azarlamayan oğul olmaz.anlaşamayan gelin olmaz .Çalan bir kez suçlu.(Yahşı bolsang-üş kün.Uv işken bir öledi. yemin eden bin ölür .

kalarsıng uyatka .Yahşılık etken maktanar.İyiye yoldaş olsan yetersin murada. maktanşakka yat (yabancı) yahşı. balga seker katkanday.Yahşıga kün yok. kötüye yoldaş olsan kalırsın utançta . kötünün iki borcu birden gelir . yamanlık etken yaskanar. yaman man sölleseng iytke. kötünün yakınlığı yok ..Yahşıdıng yatlıgı yok.Yalgız koydı böri aşar.Çıplak olana yaz iyi. yamannıng eki borışı bir keler. yamanga yoldas bolsang. kötülük yapan saklar . kötüye ölüm yok Yahşıga yoldas bolsang. kötü ile konuşsan köpeğe kemik atmış .Yalnız koyunu kurt yer . yaman bergenin aytar.Yalgız at şavıp yuyrik bolmas.İyiye gün yok. yamannıng özligi yok.Yahşı söz yılandı innen şıgarar.İyi gördüğünü söyler.Yalangaşka yaz yahşı. yamanga ölim yok. övüngeçe yabancı iyi .Yahşı körgenin aytar.Yahşıdıng eki dosı bir keler.İyilik yapan övünür.. etersing mıratka.süek atkanday İyi ile konuşsan bal şeker katmış gibi.(gibi (olur .İyinin yabancılığı yok.Güzel söz yılanı ininden çıkarır . kötü verdiğini söyler Yahşı man söyleseng.Yalnız at binicisiz birinci olmaz .İyinin iki dostu birden gelir.

yasırtın işken as bolmas. çevresi geniş olanın saçma tanesi bile .Yalgızdıng yayı kalsa da. adamın kötüsü yoldaşına düşman . güzel söz can azığı . kötü adam ev bozar .Kötü söz baş kazığı.Yaman arba yol buzar.Yaman arba yol buzar.Yaman söz-bas kazıgı.Kötü araba yol bozar. yaman edem üy buzar. yahşı söz-yan azıgı.Kötü kişinin sözü acı.Yaman evlet ataga sögis keltirer. yünlü paltonun biti acı . kötü elçi köyü bozar . fakir köyün zengini olma .Yalnız başına söz olmaz. yabagı tonnıng biyti aşşı.Yalnızın gündüzü karanlık.yayavdıng künin sorama.Kötü evlat atasına sövdürür . yalgız kazık kos bolmas.Kötü söylediği sözü iki kere söyler . yaman edem yoldasına kas. birleskenler bir iste de arımaydı. yayayı ise hiç sorma . yaman elşi el buzar.Yaman aytkan sözin eki aytar.Yalgızdıng bir isi de yarımaydı.bulunur .Aygırın kötüsü anasına düşman.Yalgız söylep söz bolmas. birleşenler ise hiç yorulmazlar ..Kötü soyun başı olma.Yalgızdıng küni karanga . saklı içen aş olmaz . tabılmas. yarlı avıldıng bayı bolma.Yaman kisiding sözi aşşı.Yaman avıldıng agası bolsa.Yalnızın bir işi de sonuçlanmaz. yalnız kazık çadır olmaz.Kötü araba yol bozar. tabılarYalnızın yayı kaybolsa bulunmaz. ıruvlıdıng ogı kalsa da.Yaman aygır anasına kas.

börki kara kazanday bolar.Yarlı yatsa öler.Yaman ulga da.Kötüyü görmeden iyi bilinmez .Kötü damak fakir eder. ozayım dep.Yaman tamak yarlı eter. geri kalayım diye .Yamannıng avızınnan yahşı söz şıkpas.Yamannıng tayagı segiz.Yamannan yahşı tuvar.Fakir yatsa ölür.Yamanda altın toktamas. yaman nepsi kor eter.Yeni elek duvarda.Yangı elek şüyde bolar. yeni gelin evde olur .Kötüde altın durmaz . kötü oğula da mal yığma (bırakma . kendi sırlarını söylüyor . sırın aytadı. yangı kelin üyde bolar.Yanımdı almagan maraz-yanımdı.Yaman üşin aytaman dep.Kötüye iyi desen kalpağı kazan karası gibi olur . biri değmese biri değer .. yahşıdan yaman tuvar.Yamandı körmey. biri tiymese biri tier. iyiden kötü doğar.Yamandı yahşı deseng.Yarlıdıng baylıgı – denining savlıgı- .Kötünün çubuğu sekiz.(İyi oğula da.Kötünün ağzından güzel söz çıkmaz . zengin koşarsa ölür . yahşıdıng basın bilip bolmas. yahşı ulga da mal yıyma.Geveze doğruyu anlatıyım derken. (atamı) geçeyim diye. kalayım dep.(Canımı almayan hastalık-canımdır (onun zararı yoktur . bay yuvırsa öler.Kötüden iyi doğar. kötü nefis candan eder .

Yazda yılannan korkkan. kıs kıyamet. atkan erden uyantar. kısta kazanın kaynatpas.Düşmana inanma. kış kıyamet . sosı duniyada üreyim . suya dayanma .Yazda tentek oyga konar. kışın kazanın kaynatmaz .Yavga ıynanma.Yaz ennet. kısta tentek kırga konar.Yazlıktıng küni.Yibek tüyinine berk. atıp kal..Kötü adam yardan atar.Yaşı denk olan akran değil.Yarı deri örtünsem de. kışın ipten korkar .Yarımas yardan kulatar. sözi kelisken teng. küzde yırlar. yigit sözine berk- .Yaz günü.Yası yaslaskan teng tuvıl. kışın yaylaya konar .Yazın çalışan.Yatkandıkın turgan er.Yazın yılandan korkan.Fakirin zenginliği. fakirin günü. kısta arkannan korkar. attığı yerde uyandırır . sözü denk olan akran .Yazda tırnagan.Yartı teri yabınsam da. vücudunun sağlığıdır .Yazın beynini kaynatmayan.Yaz cennet.Yazda mıyın kaynatpagan. suvga tayanma.Aptal yazın düzde olur.Yatıp kalgannan. yarlılıktıng küni.Tembelin (yatanın) payını çalışan yer .Hareketsiz kalacağına mücadele et . güzün türkü söyler . bu dünyada yaşayayım .

şölmegin yalagan tutılar.Yolcu yolda kalmaz .Yol anası tırnak.Yiğit ölür.Yigit ölse de.Yırtık tonnan er şıgar. çömleğini yalayan tutulur . söz kuvgan belege yolıgarYolculuk yapan hazineye rastlar. dedikodu yapan (söz kovalayan) belâya .Yumırtka tavıktı akılga üyretken.Yigitting asılınnan sorama. sözün anası kulak .Yılagannan sorama.. külegennen sora. isinnen sora.Yiğidin aslını sorma. kötülüğe iyilik er kişinin işidir .Yahşılıkka yahşılık-ar kisiding isi di. işini sor . yiğit sözüne sadık olur .Yuvırtın aşagan kutılar.çatar . suv anası-bulak.Yiğit ölse de sözü ölmez .İpeğin düğümü sıkı olur.Ağlayandan sorma.Yoğurdunu yiyen kurtulur. adı kalır . suyun anası pınar.Yırtık dondan er çıkar .Yol anası-tuyak.Yolavşı yolda kalmas.Yigit öler.Yumurta tavuğa akıl öğretir . sözi ölmes.Yol kuvgan kaznaga yolıgar.İyiliğe iyilik her kişinin işidir. söz anası-kulak. gülenden sor . danı kalar. yamanlıkka yahşılık-er kisiding isi di.

İnsan sevsə belə o ilk eşq heç . uğrunda öləcək sevgili tapmaqdır Həyatda heç bir şey ilk eşqin yerini tutmaz.sevdiyimi söyləməyəcəyəm gözlərimə baxıb anlayacaqsan Bu gecə sürüşərkən göz üzündən ulduzlar gözlərimdən yaş süzülsə də ilk dəfə olaraq dilək tutmayıb təşəkkür etdim Tanrıya bu gecə yanımda olduğun !üçün Niyyətin səni qaçırtmaqsa artıq qaçırtmışam. gözlətməksə artıq gözləyirəm.97. gözlərdəki yaşdır. Hasan. Səni . -531 Eşq dodaqlarda qəhqəhə deyil.. Məqsəd sevgi uğrunda .unudulmaz Səni o qədər çox sevəcəyəm ki. Türk Kültürü 35 (413) 9. . mənsiz günlərini yox sayacaqsan.Zor man avlagan iyt koyan almas.Zorla avlanan köpek tavşan tutmaz ÜLKER. Nogay Atasözlerinden Örnekler.ölmək deyil.sevməksə artıq sevirəm .

amma mən əsla Haraya gedərsənsə get sevdadan qaçılmaz. Çiçəklər sola bilir. gecə göy üzündə parlayan . üzüntülərimi . yarpaqlar tökülə bilir.Sən məni deyil mənim səni sevməmi sevirsən Könlümdə taxt qurdun. könlümün sultanı oldun. Çünki güllər ağlamaz .ulduzam. səni hər kəs unuda bilir .boyu o gül üzün həmişə gülsün. hər kəsə . könül elə bir şey ki.. Bir ömür . sabah isə ruhuma doğan günəşim oldun Səni sevirəm çünki əlini qəlbimin üzərində hiss etdiyim zaman.alıb onların yerinə o bənzərsiz sıcaqlığı verməyi bacarırsan Sevən unutmaz. əgər sevib unutmuşsa sevgisini bilməmişdir. unudan sevməmişdir. Mən ağlayıram sən ağlama.açılmaz Mən gedirəm mənim canım gül bağçam.

gördüyüm ən gözəl dünya sənin gözlərin və qurduğum ən gözəl xəyal . İstəyərsənsə bir kənara atarsan.unutmayıb hər an üçün sevəcəyəm Sevgilərin ən gözəli səni sevmək.sənsən Sən ürəyimin dərinliyində hər kəsdən uzaq hər kəsdən fərqli olaraq yaşayacaqsan.özəl insan olaraq qalacaqsan Sənə söz verirəm sən getsən də. dəli sevdam. unutsan da. duyduğum ən dərin sevgi sənin əsərin. yaşamış olduğum ən .həyatın dadı sabaha qalxdığımda sənin var olduğunu bilməkdir Ovcunun arasına bir ürək buraxdım.. səni mən əsla . Sən mənim son eşqim. gözləntilərin ən gözəli səni gözləmək və . səni aydınladan tək işıq gözlərim olsun Gördüyüm ən gözəl yuxu sənin olduğun.Dünyan elə qaralsın ki. məni tərk edib. istəyərsənsə ürəyinin üstünə qoyub hər zaman səninlə olacağını .xatırlayarsan .

. Canımın içi düşünürəm sən buna layiqsən Gecələrdən qorxma. . . pəncərəndə ulduz kimi parlayacağam. uzaqdayam deyə . nəfəs kimi içində.oda sənə qəlbimlə güvənməkdir.yalnızsansa kölgə kimi arxanda.Heç bir şey səni sevmək kimi deyil .Mən bu həyatda bir çox səhvlər edib acısını çəkdim. Tək bir doğru iş gördüm . Səni gözlədiyimi bil hər an.Eşqin tək dili gözlərdir onlar dodaqlar kimi yalan söyləməz Son bir günüm qalsa da fani dünyada səninlə bərabər olmaq istəyərəm.sənin düyün musiqin mənim cənazə marşım olacaq . can kimi yanındayam Əgər qədər səni mənim qollarımdan alıb başqasının qollarına atarsa bil ki.Sevincli günləri təkrar-təkrar yaşayıb əllərin əlimdə ölmək istəyərəm Səsini duysam da hər an üzünü görmək kimi deyil.

sənin üçün ağlayan gözlərə inan . güllər sənə qibtə etsin. çünki .dəyməz .Səni sevirəm deyən sözlərə deyil. Saxta sevgilərə gül . tutacağın bir əli buraxma. Sevgilim mən də . heç bir oğlan da bir damla göz yaşına .Dəniz dalğasız. yarı gözəl olanın başı bəlasız olmaz Sən güllərə qibtə etmə. hər şeyə bərabərsən Buraxacağın bir əli tutma.səni ruhumun dərinliklərində hiss edirəm.olmaqdansa gerçək sevgilərə tikan olmağa dəyər bunu əsla unutma Heç bir qız oğlana boyun əyməz. Yəni hiss etmək istəyirlər. könül sevdasız olmaz. Sevgi qədər məsum seviləcək qədər özəlsən.sən bircəcik.Sevgililər öpüşərkən nədən gözlərini yumurlar bilirmisən? Çünki gözləri ilə deyil qəlbləri ilə görmək istəyirlər. Üzmə şirin canını sən güllərdən də gözəlsən. çünki səni çox sevirəm .

Onun gözəlliyini yalnız mən bilirəmsə bu eşqdir.Bu dünyada 2 qüsursuz insan vardır. Biri doğmamışdır digəri isə ölmüşdür Məni sənə qovuşduracaq tək şeyin ölüm olduğunu bilsəydim.Yaxınlıq nə məkanla nədə zamanladır. Yalnız əllər göyə açıldığında ağlına . Heç kim bilmirsə . əzrailin .gələnlər yaxın olduqlarındır Onun gözəlliyini hər kəs görürsə o məncə bir az gözəldir.Həyat bir damla sudursa eşq bir damla göz yaşıdır .alınmış susqunluğumun baş hərflərisən .bu yalnızlıqdır . Onun gözəlliyini hər kəs bilirsə o məncə heç gözəl deyildir.gəlməsini gözləməzdim Yarpaq tökən gəncliyimin sətir aralarında altı qırmızı cızılmış və dırnaq içinə . Onun gözəlliyini yalnız mən görürəmsə bu sevgidir.

nə edim bilmirəm. Səni axtararam xəyallarımda. yollar qısadır Səninlə başım dərddə. Amma səni deyil. yaşlılıqda isə günlər uzun. canımdan bir parçasan. yollar uzun. Geriyə dönməsən . söküb ata .Mənə səni unut dedilər unutdum.belə. aşiqi məcnun mənəm . səni düşünərkən gözyaşı tökmək .Məcnunun ancaq adı vardır Fırtınalar qopar könlümdə.Hər zaman doğrunu söyləsən nə dediyini xatırlamaq zorunda qalmazsan .Məndə Məcnundan füzun aşiqlik istedadı vardır.Gənclikdə günlər qısa.bilmirəm .yaşana biləcək ən böyük sevincdir . mənə səni unut deyənləri Səni sevmək acıların ən böyüyü olsa da. könlüm yenə həmişə səninlə .

bir .daha cənnətinə dönməyəcəksən Həyatın ən gözəl anı hər şeydən vaz keçdiyiniz zaman sizi həyata bağlayan .. Mən səni o qədər çox sevəcəyəm ki.Dost istəyərsənsə Allah yetər. mənim səni sevdiyim qədər sevsəydin. Mənim səni.bir sən gördüm Sən dünyaya sürgün bir mələksən.sevdiyin qədər sevdiyimi anlayardın .Bərabər ağlamaqdakı göz yaşı kimi heç bir şey qəlbləri bir-birinə bağlamaz Əgər oralarda bir gün yağmur yağarsa üzünü çevirmə. İbrət istəyərsənsə ölüm yetər Sən məni. Burax səni mənim . sənin məni .biri olduğunu düşündüyünüz andır .yerimə öpsün Aynaya baxınca özümü deyil qocaman bir ürək və o ürəkdə ondan da böyük .

içimdə sən . Gedən getsin bu yanğınlarda sönər. Amma məni.Əgər bir gün sevmək istəsən öncə özünü sev. yağmurun olub yanağına necə düşüm.mən səni belə sevdim Səni sevməmi istəmişdin. sevdim.var ikən söylə necə ölüm . Əsla baxma geriyə krallar öndə . Yaradandan başqasına baş .gedər Yalnızlıqdan qurtulmanın tək yolu yalnızlıq duyğusundan uzaqlaşıb hər insanın içərisində doğuşdan var olan sevgiyə sarılıb öncə özünü sevməni . Səni öpməmi istəmişdin öpdüm. başımı tutub uzaqlara sənsiz necə gedim. Sənə baş əyməmi istəmişdin bunu edə bilmərəm gözəlim. küləyin olub sənə necə əsim.öyrənərək bu sevgini başqaları ilə heç bir ayırım etməyərək paylaşmaqdır Qanadlanıb göylərə necə uçum. çünki . daha sonrada istəyərsənsə məni. Ürəyinə dağ basmasın acılar bir gün gedər.əymək sevənə də sevilənə də yaraşmaz Əsla üzməsin səni qarşılıqsız sevgilər. məni sevən kimi deyil özünü sevən kimi sevməlisən.

Ümidli olan insan yaşamağı sevəndir.Əsla sevmə. Yaşayarkən ölmək. yaşamaq üçün sevmək. Demək ki. sevmək .sevirəm desəm inan. səni sevib sənsizliklə yaşamaq demək. çünki ölümdür dünyada tək gerçək olan Mən səni sevmək üçün deyil sevmənin necə bir duyğu olduğunu görməyin . xəyanət edəni əsla əfv etmə . . Ürəkli olan insan özünü biləndir.Həyata dair gözəl olan hər şeylə birlikdə yaşamağı bil yetər Sənsizlik səssizlik demək. Səssizlik ölüm demək.Fədakar olan insan könüldən sevəndir. Unutmayan insan bir ömrə bərabərdir . sevərsənsə xəyanət etmə. Sənə səni ölüm qədər .üçündə sən gərəksən Sənə səni dünyalar qədər sevirəm desəm yalan.üçün sevdim .Hiss etdiyin hissləri hiss etdiyini hiss etdiyin an hiss etdiyin hiss eşqdir .

unutmaram unutmasan.Ay gecə üçün.deyil Ümid gözəl şeydir qəlbində daşıyarsansa. günəş gün üçün. mən isə yalnızam səninlə deyil. Qəlbi sevənə ver. Aşiq olmaq gözəl şey. bütün güllər sənin üçün Sən mənim qanadımsan. sevmək gözəl şeydir gerçəkdən sevirsənsə. sevilmək gözəldir .olmalısan Uzaqlardasan mənimlə deyil. tutunacaq arxamsan. səni sevirəm əlimdə . yaşamaq gözəldir anlamını bilirsənsə. qiymətini bilənə ver . ismin qəlbimdədir dilimdə deyil. Unutma . Səndən uzaqlarda sənsiz qalacağımı zənn etmə .gerçəkdən sevirsənsə Mən sənsizliyi sənin yerinə qoyub səni sənsizliklə yaşaya bilirəm.Gülü gülənə ver. sən mənim üçün. Yaşamaq nəyə yarar yanımda .. qəlbim səninlədir içimdə deyil.

hər şəfəqdə doğsun deyə. çünki məndən başqa yerin yox Hər dəniz bir dalğa. Səni sevirəm desəm gələrmisən Yaşamağı bir sevda sandım. Mən başqa bir sən tapa bilmərəm . hər məzar bir ölü. mənim sənə qarşı olan eşqimin yanında aciz qalar.görürəm.İndi yağmur isladır ümidlərimi.tapar. ürəyini ürəyimə yazdım içiniçin yandığında mənimki də yansın deyə. amma səni yanımda tapa bilmədim Adını günəşə yazdım.mən də ölüm deyə Dünyadakı bütün insanların eşqi toplanıb birləşsə belə. dərin .məntiqin heç bir zaman çata bilməyəcəyi yerdə qalır Xəritəyə baxıram evin yox. sevgini sən sandım. Səni bir çiçəkdə yaşatdığımı bilirsən. həyatı bir yol sandım.bir yuxudan oyandım. Sözlərə baxıram adın yox. Çünki mənim sənə qarşı olan eşqim ağıl və . hər ağac bir kök . Yox imiş ? sənsiz yaşantımın anlamı. Sənə baxıram özümü . adını canım qoydum sən öldüyündə . hər röya bir yuxu.

amma mən yenə də səninləyəm. Mələkmi. hər ürək !saxlaya bilməz. nəsən. bir saatın 60 dəqiqə və bir dəqiqənin 60 saniyə olduğu öyrədildi. səndən uzaqda səni düşünürəm. sevgi yox artıq. şeytanmı bilmirəm ki. Hər şeyi unudar da. Amma bu qəlbim tək bir səni unutmaz Gözəlsən. Sevirsən deyə qorxursan. çünki . bir gün səbəbsiz yaşlar süzülərsə o gözəl gözlərindən bil ki yoxluğundan öldüyüm . şirinsən.səni sevirəm Mənə bir günün 24 saat.Bir gecə yarısı titrəyərək oyansan bil ki. böyükdür ümidlərim. Bir gün səni itirmək kimi duyğu gəlir beynimə. amma sənsiz keçən bir saniyənin sonsuzluq qədər uzun . birdənəsən.gündür Ağırdır sevgilərim hər ürək daşıya bilməz. Əllərdən əllərə atsan da olar. Sənsizəm. şəklini öpdüyüm gündür. !sən məni sevməsən də olar Sənsizəm. Mən səni sevirəm. Çəkdiyim dərddə tək bəhanəsən. səni gözləyirəm və gözləməyi çox sevirəm. İtirsən uzaqdan baxmaq yetər bilirsən. qorxuram və bu qorxunu çox sevirəm.

Bir sevgilim var uzaqda əlini tutmadığım.olduğu öyrədilmədi. Həyatımızın hər anında birlikdə olmağımız arzusu ilə .bilmirəm. Bəlkə üzüləcəksən. Amma .dünəndən yaxın olar O qədər gözəlsən ki. əllərini tuta . Elə bağlanmışam ki sənə. Bir gün özümü öldürəcəm. səsini eşitmədiyim.sevgilim Bir sevgilim var uzaqda üzünü görmədiyim. sevilən bir o qədər nankor olar. bəlkə də sevinəcəksən."sən nə deyirsən de. saçına dəymədiyim. üzünə baxa bilmirəm. sənsiz qala bilmirəm Heç sənin sevginə xəyanət edərəm? Canım kimi sevərkən buraxıb gedərəm? Qəlbimdə sevdan var ikən heç başqa əllərlə gəzərəm? Kim dedisə yalan !inanma çünki günahsızam Sevən nə qədər sevərsə. səbəbi sən olacaqsan sevgilim. Gün gələr sevgilim mənə . mən öləndə belə "SƏNİ SEVDİYİMİ" söyləyəcəyəm . Titrəyir əllərim. Günlərdən sonra xəbərimi bir dostumdan alacaqsan.

mən yanaram ikimizin yerinə yetməzmi Bax yenə soldu günəş. kədərliyəm. bağışla .olaram.Gözlərim səni narahat edirsə bağlayaram. gəlməzsənsə məhv . ayrılıq biçərmi. ?sən məni sevmə gülüm. Allah deyiləm bağışlamaram Ürəyinə sevda əkən. ömrümün qədəhinə sənsiz bir gün dolur. Əgər bir gün məni tərk !etsən. Sevgilim səni çox sevirəm Vaxtından öncə çiçək açmaz. bir daha açmaram. Yox narahat edən sevgimdirsə.ona heç nə edə bilmərəm . yıxılaram. yenə axşam olur. məndə mən ölmədikcə .sənə olan bu sevgim bitməz . Sözlərim səni narahat edirsə. Varlığım səni narahat edirsə ölərəm bir daha qarşına çıxmaram. Gözləmə məni amma unutma Yalnızca uşaqlar ağlayar və yalnızca Allah bağışlayar. Məndə sən bitmədikcə. sən yoxsan deyə inan dərdliyəm. susaram bir daha danışmaram. uşaq deyiləm ağlamaram. xatırla.Sevmə məni. sevən seviləndən asanca vaz keçərmi.

Nə qədər günəş hər gecə ayın .Gül çiçəklədiyi gündən günəşə aşiqdir.yaşların ağladan qədər alçalmasın Gözlərin sözlərini örtəcək qədər məsum. . düşüncələrin duyğularını basdıracaq qədər açmasız. getdiyində yeri doldurulmayan biriylə ol Həyatda heç bir insan üçün ağlamağa dəyməz. səni məhşərə qədər . nə sənə kinim var.görkəminə qapılıb gülü buraxsa da. Dəryaya axar kimi min bir dərdlə dolsam da.nə birdənəm Ruhumu yerə vurub həsrət çəkdirən olsan da. nə sevginə bəd duam.sevməyə əminim var . əllərində əllərimi tutmayacaq qədər uzaqsa mənim günahım .Gəldiyi zaman boşluq dolduran deyil. Göz . Lakin ağlamağa layiq insan heç bir zaman ağlatmaz. gül ulduzlara qapılıb günəşi unutmaz Birlikdə yaşaya biləcəyin biriylə deyil. onsuz yaşayamayacağın biriylə ol. Sən yenə də ağlamaq istəyirsən başını dik tut.

tərəfindən unudulmaqdır Duyğular vardır anladılmayan sevgilər vardır kəlmələrə sığmayan. hüzn nədir. "Niyə sən sənə bu qədər acı verən birini sevirsən? " Niyə sən ondan vaz keçmirsən? Aya baxdım və dedim "Sən heç "?göy üzündən vaz keçərsən .bilirəm ki.Xatirənə dağlar diz çöksün. Sən əsla !bilmə. !Mən sənsizlikdən qorxuram Bir gecə ay məndən soruşdu. sən əsla getmə Son hədiyyə olaraq bu gülü sənə verəcək qədər könüllüyəm. bu könül bağçasından kim gedərsə getsin. sən bu gülü alacaq qədər zərif könüllüsən Qorxduğum sevmək deyil.onlardansan Əllərini tutmaqdan deyil bir gün buraxmaqdan qorxuram. əsla unudulmayan. Sən əsla əyilmə. baxışlar vardır insanı ağladan. ayrılıq. acı çəkməkdən. səndə . sənin . İnsanlar vardır ki. sevib ayrılmaqdır. amma yenə . ağlamaqdan deyil səni incitməkdən qorxuram. Qorxum ölmək deyil. Sən mənim tək sevdiyimsən.

yeni bir həyat üçün. olmaq istədiyiniz insanla olun.döyəndə qapıya səninlə bərabər çıxsın . getmək istədiyiniz hər yerə gedin. sənin üçün Güləndə hər kəs səninlə bərabər olar.Hər şeyi sildim. yaşaya biləcəyiniz bir həyatınız və . dəli bir yağış. lakin uğrunda ölünəcək dostu tapmaq çətindir .bütün bunları edə biləcək bir şansınız var . ya da parlaq bir ulduz vardır . pis gün qapını .Əsla heç kimin ümidini qırma bəlkə də tək sahib olduğu şey məhz odur Xəyal etmək istədiyiniz hər şeyi xəyal edin. bəs məğlubiyyətlərə necə? Elə bir dost seçki.Ümidsizliyə qapıldığın zaman göy üzünə bax mütləq səni orada qarşılayacaq !bir günəş. düşünün ki.Dost uğrunda ölmək asandır. bəs ağlayanda necə? Qələbələrə hər kəs ortaq olur.

Bu günki yaşam .Mən səni ulduz qədər sevmədim bir gün sürüşərsən deyə.çox qısa Gözlər vardır ki. sevirsənsə bunu bildir. incitdinsə bağışlanma dilə. sözlər də var ki.orada qalasan deyə Bizim yerlərdə taleyimiz doğuşdan yazılır. sevdamızda ürəyimiz qədər mərd olur. itirdiklərini axtar. sözləri anladır. Səni unutdum kəlməsi məzar daşında .olur Sevmə səni sevməyəni dünyanın sahibi olarsa belə.var səni anladır Tək qaldığım dünyada dünyam olarmısan? Dənizlər qədər sevdim səni. şerlərimiz həyatımızı anladır.çoban olsa belə Unutduqlarını xatırla. gözlədiklərini get tap. mən səni günəş qədər sevmədim bir gün batarsan deyə. gözləri anladır. bir də sevgi . incidinsə bağışla. mən səni qəlbimdə sevdim daim . sev səni sevəni dağdakı . Dəniz ?fənərim olarmısan .

Dünyan mən idim sonun mən idim. yağış küçələrin. "Keçib. hüzn ellərin.söyləmə. gedib və . sən isə sadəcə mənimsən birdənəm Başını sinəmə qoyub yatanda bir tək düşmənim var idi."bitəcək olan "ZAMAN Səni ən çox kim sevir desələr. Ölüm var ayrılıq yox ?deyə bilərmisən Sən heç dənizin altında meşənin yaşıllığını gördünmü? İmkansız olduğunu . ümid gözləyənlərin. Xeyir əsla deyə bilərmisən? Eşqinizin məqsədi nədir desələr. . hər gecə yollarımı gözləyərdin. çünki mən sənin gözlərində ölülərin belə görmədiyi cənnəti gördüm . Mənim adımı verə bilərmisən? Nədən onu gözləyirsən desələr. xəyal çarəsizlərin. gülüm deyərdin.Sən mənə canım deyərdin.sən idin mən deyildim Yalnızlıq gecələrin. hər şeyin mən idim. Sevgimiz üçün deyə bilərmisən? Onu unut desələr. bunları mənə deyən .təbəssüm dodaqların.

qəlbin içimdə və ruhun bədənimdə . Bu .yaşların içinə axsın !Sanma ki. Qırmızılar sənin.olduğu müddətdə səni sonsuza qədər sevəcəyəm Allahın sənə verəcəyi ən böyük cəza xoşbəxtlik olsun. sənə kiçik mələklər göndərdim öpmək üçün! ?Gəldilərmi Gözlərin gözlərimdə. Sən məni . yağış olub axdılar.Ağaclara yazdım adını. ağlar mənim olsun. yağışlarla birgə yağdırdım göz yaşlarımı. həsrətimi. adını bir başqası siləcək. yandırdılar.unutsan qırmızı güllər solsun. mən səni unutsam ağ güllər kəfənim olsun Buludlarla yüklədim. Ağlamaq istə fəqət göz . göy üzünə yazdım.dəfə qəlbimə yazıram. əllərin əllərimdə. səninlə başladım səninlə bitəcək . küləklərlə yolladım sevgimi. ölüm ancaq silər adını oradan Dünyada iki rəng gül olsun.

o !əbədiyyən yaşayacaq Sən (S)ənə inanan kimsəyə inanma. gözlərinə . Sənsiz sanki . Ürəyimi geriyə ver . suyumu ver.Ey bülbül nə oturmusan qəfəsdə? Sındır qəfəsi sevgini isbat et. Mötərizə daxilində olan "S"-ləri "M" et və .bunu kimsəyə də bildirmə Hər aya baxışında məni xatırla. sənə sadəcə sevgimi verirəm ki. əllərimdir onu əsla buraxma . kimsəni sevmə. Sən (S)əni sevən. Gözlərin ulduzlara dikilərsə. Ver işığımı.qaranlıq dünyayam. sənə ömrümü vermək istərdim amma bir gün öləcəyəm. Sən (S)ənə güvənən.Hər sevən adsız bir qəhrəmandır və insan sevə bildiyi qədər insandır !Dodaqlar yalan söyləyə bilər amma gözlər əsla . Ovcuna bir yarpaq düşərsə.baxdığımı unutma.Mən səni unutmaq üçün sevmədim. kimsəyə güvənmə. amma nə üçün sevdiyimi unutdum Sənə minlərcə gül vermək istərdim amma güllər solar.

içindəki məni duyacaqsan.azdan öpüləcəksən Səni çox sevirəm. çünki nəfəs kimi möhtacam sənə Kiçik bir əsintiylə başlayan fırtınaya bənzər mənim eşqim..Səni gündə bir dəfə düşünürəm o da mənim 24 saatımı alır Gecənin səssizliyini dinlə. Əllərimi bərk tut heç ayrılma.göy üzündəki ulduzlar qədər. Əllərini qəlbinə qoy gözlərini bağla. dayanmaq bilməz taki sənin içindəki dənizi dalğalandırana qədər . qəfəsdəki bir quşun uçmaq istədiyi qədər Sevgini daşımaq deyil. gözlərimə baxaraq anla necə .ki.aşiqəm sənə. ölməkdə deyil. Qaranlığa bax üzümü görəcəksən. Soruşsan nə qədərmi? Dənizlərdəki qum dənələri qədər. ağlamağa alışmaq çətin. Yaşamaq deyil. Sənə ruhumu yollayıram bir . Gülüşü unutmaq deyil. . gözləyib .görüşməmək çox çətindir birdənəm Kəlmələr yetərsiz qalır sevgimi anlatmağa. həsrətini daşımaq çətin. O qədər şiddətlidir .

adını yazdım. Mənim bir dənəm. gözlə gülüm.sevdiyimsən . dalıb gedən gözlərimsən. nə olursa . . Mən yolumu seçdim: Ya sən. səni çox sevdiyimi görəcəksən Bir yolçu gözləyirəm bir gün gələcək. həsrətin zülm. Əlbəttə qovuşarıq.qaşığa qoysalar mənim qəlbimdəki eşqim qədər şirin olmaz Unutma sən mənim öz canımdan çox dəyər verdiyimsən. Bir xəyal qururam heç bitməyəcək və bir .qəlb daşıyıram səndən başqasını əsla sevməyəcək Sən mənim qarşılıqsız sevdiyim. Bil ki.dağdan 7 ayrı 7 arı gətirsələr.olsun hər zaman üçün ürəyimdəsən Qovuşmaq ölümsə. Ya ölüm Aramızda nə qədər məsafə olursa olsun sonsuzluğa gedən bütün yollara . 7 arının 7 ayrı balını gətirsələr 7 dənə qızıl 7 . Hansı yoldan keçirsən keç. Tək sənə !aiddir bu könlüm.

Mən sənin məni sevə bilmə ehtimalını sevdim Unutmadım həsrət yaşlı gözlərini.dostluğunu tək qorxun unudulmaq olsun.Səni elə bir yerə yerləşdirdim ki. sevə bildiyin qədər sev !amma SƏNSİZ buraxma Ürəyin o qədər gözəl ki. Şerimdə yarımçıq qalacaq yarımçıq qalan sevgimiz kimi. Sən qəlbimə girəndən görməz gözüm bir kimsəni. Yağışım ol üzərimə yağ amma islatma! Küləyim ol əs amma sovurma. Nə istiliyini yetir nə .doldurmaz Günəşim ol isit amma yandırıb yaxma.sevdim mən gülüm! Yemək kimi su kimi . onu incitmələrinə əsla izin vermə. gerçəyin gəlsə belə xəyalının yerini . Səni . Səni unudana yazıqlar olsun .Səni sevdiyim qədər yaşasaydım ölümsüzlüyün adını sevgi qoyardım . Sadəcə mənim ol.

o anlar uğrunda məğlub olmaq belə zəfər sayılır. selin coşqusunda. bəzən yuxumdasan. bəzən yanımda. amma hər zaman . bir qadını .sevməyidə bilir Deyirlər göy qurşağının bitdiyi yerdə bir xəzinə var. Bu ürək duyulmadan səslənməyi bilirsə.Sən = Heçnəyik. Səninlə apardığım sevda vuruşunda məğlub oldum .ağlımdasan bunu unutma Bir oğlanı xoşbəxt edə bilmək üçün çox anlayıb azda olsa sevməli. günəşin işığında.fəqət özümü qalib sayıram !Mən + Sən = Birik. Mən / Sən = Bölünmərik Gecə yarısı başlanarsa səsim duyulsun deyə deyil. Mən . yağışın damlasındasan. çağırışmalarım isə sənin gəlməyin üçün deyil. Mənim anlarımda sən idin.Həyatda elə anlar vardır ki.yerdə sən var idin Gecənin qaranlığındasan. Bir gün təqib etdim bitdiyi .xoşbəxt edə bilmək üçün çox sevib anlamağa çalışmamaq gərəkdir . görmədən .

ölsəm də ruhum səninlə qalacaq. Səndən əvvəl həyata əlvida desəm də. Dəli bir külək olsam səni əsdiyim yerlər qədər sevərdim. son sözüm səni sevirəm .bilməyəcəyi qədər özəlsən . şirinsən. gözlərim sənə baxdıqca yorulacaq. onun . Mələkmisən? Şeytanmısan? Bilmirəm .olacaq Sən ən mükəmməl sevgiyə layiq olacaq qədər gözəl.kimi sevindirən bir şey daha yoxdur həyatda Dəli bir yağış yağmur olsam səni yağdığım yerlər qədər sevərdim. İnsanı onun kimi yıxan. Əldən əllərə atsan da olar. hamının sevə . sən sevməsən də olar Zənn etmə ki. mən səni sevirəm.Mənə səni sevirəm dediyin zaman bu yalan olsa belə bu yalanı dünyanın .nəsən.bütün gerçəklərinə dəyişməyə hazıram Sevgi insanın həm dostu həmdə düşmənidir. bircəciyimsən. Amma mən sadəcə dəliyəm !və səni aldığım hər nəfəs qədər çox sevirəm Gözəlsən.

düşündüyümü xatırlamıram. "Səni sevirəm" deyərkən titrəməkdir Sən səhrada açan bir gül olsan. qurutmamaq üçün səni göz yaşlarımla . Neçə dəfə . sadə insanların əsl sevgisi ilə . səhər açılmazdı Mən səni əsil insanların sadə sevgisi ilə yox. amma mənim qəlbimdə bir səma var .Sevmək "səni sevirəm" demək deyil. yalnız sənin gülüşün üçün yaşayan biri .Əgər gecələr səni düşündüyüm qədər uzun olsaydı.Ağlamaq istəyirsənsə ağlama! Çünki.sulardım Səni hər dəfə düşünəndə qəlbimə bir ulduz əlavə olunur.sevirəm .var .

sən onun üçün ölməyi düşünərkən O sənin üçün .çoxdan ölmüş olsun Təbəssümün kimidir ölüm. al məni qəlbin canıma məzar . razıyam gülüm. Sənə olan .dedi Həyatda elə birini sev ki. Çünki.Sən uçurum kənarında açan bir çiçək olsan və öləcəyimi bilsəm də səni .qoparardım . Bir mələk başqa bir mələyə nəzarət edə bilməz . öləcəyim günü bilmirəm Sənə olan məhəbbətimi dağlara-daşlara yazmaq istədim.məhəbbətimdən böyük dağ tapa bilmədim Dünən gecə sən yatarkən bir mələk göndərdim sənə nəzarət etmək üçün.Səni nə vaxt sevməyəcəyimi soruşma. Nə oldu? Soruşdum.olsun . Tez qayıtdı.

nə də basdırılar Zənn etmə ki.sevənini unutdurmasın Yağan hər yağış.Həyatda tək ümidin gülmək olsun. sənə olan məhəbbətimi anlatsın . sevda həmişə səni tapsın amma səni yaralamasın. tikanları əllərinə batmasın. amma . xoşbəxtliyinə başlanğıc . gözlərim sənə baxdıqca bezəcək. dərdlərini yusun. Unutma.sevgim nə ölər. Mənim sənə olan . son sözüm səni sevirəm . xoşbəxtlik həmişə ürəyinə dolsun. sevən bir dəfə ölər. Doğan hər günəş.olacaq Səni düşündüyüm zaman sənin də məni düşünüb-düşünmədiyini düşünmək .məni düşündürür Ən gözəl sevgi desələr eşqimizi deyə bilərsənmi? Ən çox kimi sevirsən ?desələr. Bir gün ağlasan o xoşbəxtlikdən olsun. adımı verə bilərsənmi Güllər həmişə əllərində açsın.olsun əsən hər külək. Bağlansa gözlərim həyata inan ki. Ölən bir dəfə basdırılar. Ölsəm də ruhum hər zaman səninlə qalacaq.

Həyatda o qədər xoşbəxt ol ki.elə et. Bu qədər sevilməyin ləzzətini duyaydım Həyatda mənim üçün ən dəyərli şeyi sənə vermək istərdim. Kaş ki. yetər ki mənə səni sevirəm söylə . xoşbəxtlik də səni qısqansın .mənim qəlbimdir Kaş ki.edəydin.verə bilmərəm Çığır dünyaya bütün gücünlə və ya pıçılda qulağıma səssizcə. o sənin üçün yanan . sən mən olaydın. Səni sevməyin nə qədər çətin olduğunu hiss . Necə istəyirsən . mən sən olaydım.. Amma səni sənə . bil ki.Hamını sevə bilərdim sevməyə səndən başlamasaydım Günəşin buzlaşdığı yerdə yanan bir şey görsən.

Səni üç nəfər sevirsə. bir qəlb düşün sevgisiz. . birinci sevən mənəm. ciyərimdə qum.ölmüşəm . Bir bədən düşün qəlbsiz.Həyat sevgi ilə xoşdur.sevərdi məni Bir can düşün bədənsiz. Səni sevirəm desəm nə deyərsən Səni bir nəfər sevirsə o mənəm.tapdılar Nə qədər insafsızsan çobanyastığı! Nə olardı bir ləçəyin də olsaydı? O zaman . bir . Sənə mələyim desəm olmaz uçub ?gedərsən. bil ki. Nə olar Allahım sevənləri . ən çox sevəni mənəm. Böyrəyimdə daş. qəlbimdə səni . səni iki nəfər sevirsə. Səni heç kim sevmirsə.qovuşdur Bu gün həkimə getmişdim.də məni düşün sənsiz Sənə gülüm desəm olmaz solub gedərsən. Sevgisiz həyat boşdur.

çünki sən məni də sevdiyini . Yağışı sevirəm deyirsən yağış yağınca çətiri açırsan.bitəcək.Duyğuları açıqlayan gözlər olmasaydı.almadım. Necə ki. Səni sabah sevəcəyəm. Səni bu gün də sevmirəm. çünki sabahlar heç bitməyəcək Ölümümdən deyil ölümündən qorxuram. Kimsənin könlünü . küləyi sevirəm deyirsən külək əsincə pəncərəni bağlayırsan. Qorxuram sevgilim. külək şamı . .deyirsən Səni dünən sevmədim.söndürür.ikincisində isə sən . içində səni görərlər deyə. atəşi alovlandırar . bu günlər də . çünki birincisində mən varam. böyükləri isə artırar. dünənlər bitdi.Kimsəyə könlümü vermədim. qəlb hisslərin məzarına çevrilərdi Məsafələr kiçik sevgiləri yox edib. içində səni görərəm deyə Günəşi sevirəm deyirsən günəş çıxınca kölgəyə qaçırsan.

əgər bu . ay batmağı unudarsa mən də səni unudacam . məni tanımadan əvvəl yaşamırdı deyərsən . Aşiq olduğumu zənn etdi . yalan söyləyərkən "səni" !sevirəm" demədim Küçədə birini gördüm. nə bilsin bənzəyir gözləri gözlərinə Əgər bir gün ölsəm. Halbuki. Qəlbimi sevdim səni sevdi deyə.sevərsən deyə Səni sevirəm" deyərkən heç yalan söyləmədim.Dünyanı gözəl olduğu üçün deyil.Həyatda üç şeyi sevdim: Səni. Səni sevdim-sənsən deyə. Ümid etməyi sevdim bəlkə nə vaxtsa .məni özünə.tarix səhvdir desələr. Sancıldı gözlərim gözlərinə. qəlbimi və ümid etməyi.Bir gün günəş doğmağı. içində sən olduğun üçün sevirəm . baş daşıma səninlə tanış olduğum tarixi yazdır.

bağışla ona heç nə edə bilmərəm Güllərin hamısı gözədir amma sənin qədər deyil.ağlamazdım Hər kəs mənə tez-tez xəyala daldığım üçün dəli deyir.mənim qədər deyil Al xəncəri vur qəlbimə. ürəyim qana bulansın. çəkici və gözəlsən amma .aranızda bir fərq var onlar milyonlarcadır amma sən birdənəsən Sən gözlərimdə bir damla yaş olsaydın səni itirməmək üçün ömrü boyu . . amma əsil dəli onlardır. əgər varlığım səni narahat edirsə ölərəm bir daha qarşına çıxmaram. xəyala daldıqda hər dəfə xəyallarımda səni görürəm . səni hər kəs sevir amma .Onlar bilmirlər ki. amma çox dərinə getmə çünki .sevgimdisə. əgər narahat edən .orda sən varsan Səni ulduzlara bənzədirəm onlar qədər təsir edici.Sözlərim səni üzürsə susaram bir daha danışmaram.

səni sevirəm Elə bir ağaca güvən ki heç qurumasın.sev amma mövsümlük olmasın.birini də mənim üçün seç. parlaqlığı önəmli deyil təki sənə yaxın olsun Çiçəklərin ən gözəli gül. heç zaman unutmasın. . Sevgilim heç . Bilirsən nə istəyirəm? Hər gün yağış .bir zaman ayrılmayaq ölsəm belə əllərində .yağsın Qalan son sevgi parçasını ilk gündəki kimi yaşadacağam içimdə. yayda yaşıl olub qışda solmasın Bir gül olmaq istərdim.dərinliklərinə girib bir daha oradan çıxmamaq üçün Yağan hər yağış damlasında sən varsan.Göy üzündən özün üçün bir ulduz seç. güllərin ən gözəli sən. Bilirsən nə üçün? Məni dərib iylədiyində bədəninin . . elə birini sev ki. Sənin qədər parlaq və gözəl olsun. Çiçəklərdən gülü güllərdən .

sevəcəyəm .Mükəmməl bir insanla tanış olmaq istəyirsənsə.amma mən səni günəşim seçdim və bir günəş üçün min ulduzdan vaz keçdim Həyata niyə gəldiyimi düşünməyə başlamışdım. . səni ölüncəyə qədər . Hər biri parlayırdı. çünki mən də o insanlardan biriyəm İnsanlar tanıdım ulduzlar kimi idilər.başa düşdüm səbəbini dünyaya gəlişimin .Hər yağış damlası səni sevirəm demək olsaydı hər yeri sel götürərdi Gülü bir gün. gülü soluncaya qədər.üçün Allaha şükr edənləri düşün. səninlə tanış olandan sonra . aynaya bax və səni tanıdıqları . Hər biri göydə idi. səni hər gün.Alıb qırsalar qələmimi qanımla yazaram səni sevdiyimi Kül olmuş atəş yanarmı? Buz tutmuş su axarmı? Bu gözlər sənə baxdı ?başqasına baxarmı .

Onun üçün ağlayırsınızsa bu eşqdir. gözümdəki tək yaş. indi günəşin . Mən səni sevirəm .Onun dərdlərini paylaşıb. külək əsmək üçün mən isə səni sevmək .düşünüb ağladığınız vaxt olubsa o da eşqdir ?Mənə deyirsən ki mənsiz yaşa. yuxularımda bir tək sən yalnız sən varsan! Mən səni !sevirəm Səni nə qədər sevdiyimi bilmək istəsən. Sən suya yazı yazmağı bacardın.üçünəm. həyatımdakı tək həsrət. Tuta bilmədiyin damlalar mənim sevgimdir Qəlbimi qırmaq suya yazı yazmaq qədər çətindir.batmasını gözlə Günəş aydınlatmaq. Könlümü almaq günəşə toxunmaq qədər çətindir. yerə düşən yağışın hər damlasını . quş uçmaq. dilimdəki tək dua. yaşayarmı bu bədən ruhu olmasa Yer üzündəki tək sevinc.tutmağa çalış. o olmadan onu .

Sənə qəlbimi verəcəyəm. mənim üçün uzaqlardan bir təbəssüm yolla . Səni nə qədər sevdiyimi kəlmələr ilə anlada bilmərəm...Bu gözəl sevgimizə nöqtə qoyma... Gözlərindən doğub. sənə qucaq dolusu vergül gətirdim Sənə şərab verəcəyəm. sev amma incitmə . Gülüm səni .... Sən buna dəyərsən gülüm Gözlərindən süzülən bir damla yaş olmaq istərdim. dodaqlarında ölmək üçün Sən hər zaman harada oluramsa olum nə düşünərəmsə düşünüm hər an qəlbimdəsən. iç amma sərxoş olma. Sənin üstündən gül qoxulamaram..Ürəyimdən ürəyinə yollar var.. Amma !bunu bil SƏNİ SEVİRƏM . .Güllər içində keçsə də ömrüm.yanaqlarından süzülüb.. Sənə bir gül vərəcəm.qoxulamaqsa ölüm. qoxula !amma soldurma.

çünki sevirəm.Allah gücü kişiyə gözəlliyi qadına vermiş. siqaranı buraxdım. çünki hiss !edirəm. Baxdım. yatmağı buraxdım. sevirəm. gecələri röyamda idin.Eşqimizin suya düşəcəyini bilsəydim. sevəcəksən mənim kimi amma . əldə edilməsi ölüm Siqaramdakı duman idin. Yazıram. Hər şeyi yenən güc gözəlliyə . yaşamağı buraxdım Sevgini göstərəcəksən söyləmək yetməz.yenilmiş . sənsiz . sənin kimi ola bilsəm.Kaş ki. içkini buraxdım. yaşayıram. qədəhimdəki içkim idin. fəth edilməsi çətin. balıq olardım .buna ürəyin yetməz İçimdən bir şer yazmaq gəldi. hiss edirəm.yaşanmıram. çünki yaşayıram. çünki səninləyəm . sevgi gözlərində olacaq sözlərin yetməz. sevgi her şeydir qəlbə həbs edilməz.

şeytan karışır . Geniş halk yığınlarının yüzyıllar boyunca edindikleri deneyimlerden ve bunlara dayanan . söyletme kötüyü .su sancıya . gerisi yalan ağlar . genel bir kural . səni yenidən başlamaq istərəm ATASÖZLERİMİZ Atasözü: Halkın deneyiminden geçmiş.ve öğüt biçimine kalıplaşmış özlü sözlere “atasözü” denir Atasözleri.Açtırma kutuyu.Acıkan doymam.sənə zərər verə bilməsin Səni tapmaqdan çox axtarmaq istərəm.Acı patlıcanı kırağı çalmaz .Aç ayı oynamaz . səni bir ömür boyu bitirmək deyil.Röyaların ən gözəlini görürkən. səni sevmədən öncə anlamaq istərəm.Acıkmış kudurmuştan beterdir .düşüncelerden doğmuştur .Acele işe. doğruluğu onaylanmış.Acele giden ecele gider . ən məsum anında belə kimsə .Ağlarsa anam ağlar.Ağlamayan çocuğa meme vermezler .Yaycılar’da en fazla kullanılan atasözleri şunlardır . bir ulusun ortak tutumunu göstererek bize yol gösterir.Açık yaraya kurt düşmez . Tanrının səni qorumaq üçün göndərdiyi mələklərin qanadları o qədər böyük olsun ki.susayan kanmam sanır .Acı acıya .

yukarı tükürsen bıyık .Bedava sirke baldan tatlıdır .Bal döksen yalanır .Altının kıymetini sarraf bilir .Aşağı tükürsen sakal.Aş sabahın iş sabahın .Alışmış kudurmuştan beterdir . bakmazsan dağ olur . ev sahibini ağırlar ..Ayağını yorganına göre uzat .Belâ geliyorum demez .Ahmak misafir.Aslan yattığı yerden belli olur .Bakarsan bağ olur.Balık baştan kokar .Aptalın karnı doyunca gözü yolda olur .Akıl yaşta değil baştadır .Akacak kan damarda durmaz . Bağdat gibi diyar olmaz .Başa gelen çekilir .Besle kargayı oysun gözünü .Akıl akıldan üstündür .Başa gelmeyince bilinmez .Ana gibi yâr.Bekâra karı boşamak kolay gelir .Az veren candan çok veren maldan verir .Ateş düştüğü yeri yakar .Ağlayanın malı. gülene hayır etmez .Allah bir kapıyı kapatırsa ötekini açar .

Deme dostuna.Çok yaşayan bilmez çok gezen bilir .Bir adamın adı çıkacağına.Damlaya damlaya göl olur .Ev alma komşu al Geç olsun. güç olmasın .Borcun iyisi vermek.El deliye.Görünen dağın uzağı olmaz .Esirgenen göze çöp batar .Çok bilen çok yanılır . canı çıksın . iki elin sesi var . derdin iyisi ölmektir .Garip kuşun yuvasını Allah yapar . bende akıllıya muhtacım .Büyük lokma ye.Çam sakızı.Dereyi görmeden paçayı sıvama .Dağ dağa kavuşmaz insan insana kavuşur . derdin iyisi ölmektir .Can çıkar huy çıkmaz . der dostuna .El elin eşeğini türkü çağırarak arar . çoban armağanı .. büyük söz söyleme .Fazla mal göz çıkarmaz .Çivi çıkar ama yeri kalır .Bir elin nesi var.Borcun iyisi vermek.Beterin beteri vardır .Dünya malı dünyada kalır El ağzı ile çorba içilmez .

mide bulandırır .Ölmüş eşek.Her koyun kendi bacağından asılır . gelinim sen anla . bulduğunu yer .Misafir umduğunu değil.ev sahibi hiç birini sevmez . kız halaya çeker .İt ite buyurur.Kızım sana diyorum.Kurt kocayınca köpeğin maskarası olur .Her işte bir hayır vardır Her yiğidin bir yoğurt yiyişi vardır .. eceli gelen ölür .Kaza geliyorum demez .Parayı veren düdüğü çalar .İş olacağına varır .Para parayı çeker .Gülü seven dikenine katlanır .Son pişmanlık fayda vermez .Hasta yatan değil.Kendi düşen ağlamaz .Sona kalan dona kalır . itte kuyruğuna İyi insan lafının üzerine gelirmiş .Sinek küçük ama.Sakla samanı gelir zamanı .İnsanoğlu çiğ süt emmiş .Gülme komşuna gelir başına . kurttan korkmaz .Misafir misafiri sevmez.Oğlan dayıya.Kötü komşu insanı hacet sahibi eder .

Sütten ağzı yanan. züğürdün çenesini yorar . cani çıxsa eydir. toxi terpetme.Üzümünü ye bağını sorma . bir de köti qarisi.Ummadığın taş baş yarar . gönül alma . • Adam verduğuni Adamın Adamın adi çıxınca. • Ağac Ağac ekene rehmet oxunur.Tatlı söz yılanı deliğinden çıkarır . • . • Ac işletme. • Adam adi ile tanınur.Yuvayı yapan dişi kuştur ..Yolcu yolunda gerek . • Ac it furun yıkar.Zorla güzellik olmaz Ac gezmeden tox ölmex eydür.Yiğidi öldür hakkını yeme . toxluqdan qudurani saxlamax olmaz. • adından qorxar.Yarası olan gocunur . • düşmeni – köti dili. • geri almaz.Su uyur. düşman uyumaz . • gerek • Adamın yüregininen dili bir olsun Adli kişi Adami tez qocaldur il axşamdan yatan qari.Üşenenin oğlu. yoğurdu üfleyerek yer .Yola giden yorulmaz .Tok ağırlaması güçtür .Zenginin malı. • Ağ axça qara gün içindür. • Ağac dibinden su içer. Adsız kişi tanrıdan qorxar. kızı olmamış . • bezemez.Zararın neresinden dönersen kârdır . adam adi bezer. • Acluqdan Ad adami • Ac ne yemez? Tox ne demez? • qudurani sazlamax olur.Yarım elma.

• Ağlamayana meme yoxdur. • terif istemez. ağzıma quyrux. • kamğayi yel qaldırmaz. işin Ağzının aşi degül. baltasız da başının tüni keser. • Araya giren – belaya girer. • yoxsa. • xidmetçinin cani. • Anasi qızıni ögse – burax da qaç. • Alışux ağzın tövbesi yoxdur. bin bir de derman. • Anam-bacım kimdür? – Anasına bax Anandan izinin. keş ol. • . • Ara sözü ev yıxar. derdin yitsin. • Ağlamiyinen gülmax baci-qardaşdur. • memeleri duva edermiş. • vermiş. Arif adam Anasının qız vaxtını söyliyer. satan yanğıldi. Amanata xeyanet olmaz. sat qapide. baba qızına baxt Ana- Ana-baba olanda ana-baba qedrini bilürsün. • Ana kimi yar olmaz. • Asıl azmaz. xoşun işine qarışma. • Ağla. • Anasının sevgülli oğli çoban olurmuş. • Allah möminlere her şeyi bağışlar. yoxsa bene can qoymaz. • Armudun iyisini Artux mal meşedeki aviler yiyar. • Arkadan vuran namerddir. el ögse al da qaç. heppisinde ucuz. • Ağantn vari geder. veten kimi dövlet var. • Allah Alan vurdi. • Al qoşovi gir axora – yağurli mal qucunur. • tanasıni al. • • Arasan-bulursun. • • Allahdan buyrax. • Ağır qazan gec Ağırmiyan baş yastux istemez. axıldan ceyizin olsun. • Al qapide. Asılsızdan kerem gelmez. qulum. • Ağır qazan gec qaynar. • gözmi çıxarur? • Artuk aş ya qarın ağrıdır. • Ana qısmi bedva edende Allah demiş – çalış. • qaynar. ya baş. axılsız eşitduğini söyler. • Ağzımın tadı tuz. • Ağzan sığari lukmayi al. Yoxari Aş ol. yat qapide. vericiyim.yıxılanda baltalı da. • Ana qızına taxt vermiş. • Aşaği tüfürürsen – saxal. Ağır Ağılli gördüğuni. qırağına bax-bezini al. • Anasına bax-qızıni al. bal kokmaz. • Allah bin dert vermiş. • babanın qedrini bilmeyen bişqasının ne bilir? • Eyi komşim. • asılsıza düşürtmesin.

• Atın izi itin izine Atına baxan ardına Aviden Ax. oğul da oğul olur. yigitde burun. başla geden gelmez. • yerine eşek bağlama. • var? • Babamın evi uzax olsa. • Axılliynen çekişmax ceyilinen halova yemeden eydür. gör bir sene Ayda yilde Axılsız baş elinden sefil ayax neler çekiyer. hep bir hesap. • Az idi arux-urux. sapda da var. • qorxan meşeya getmez. • karışmaz. • Aşığa sinek sesi saz gelür. • Azi bilmiyan çoxi heç bilmez. nasibli yiyer. • Ayaxla geden gelür. • Baltada var ise. • At olmayan yerde eşek de atdur.tüfürürsen – buyux. • bazannda eşşek satılmaz. • Azan quşun ömri az olur. borc çürümez. • olur. dertli söylegen. Atın ölümü teki arpadan olsun. • Axılli düşmenden qorxma. namaz qılar. sapi ağac barmaği uzun degil. meşenin xeberi yox! • Avlu çürür. on beş güni aydınluxdur. • Atılan ox geri dönmez. • Avi meşeden küsmüş. biri de geldi tabani cırux. düşmen kimi bin. • nadan dostdan yaxşıdür. • Baba Baba olmamış baba qedrini bilemesin. • Axar su geder. • Ata dost kimi bax. deli bacayi aşdi. • Baluğun emri sudan . • olur. • baba olsa. benim Axılli düşmen. tütünün düz çıxmasına bax • Balta ağaci kesmezdi.. • qassad. • • Ay variken. • Ayvaz – Ayın on beş güni qaranluz olsa da. • kisem. • edende buyuxlari amin diyarmiş. Ayağıma yer edem. • Axılliye qırx gün deli desen deli Axılliye hesret qaldım. yıldızlara ne minnet. • ne edem. oroc tutar. • olmasaydi. • qarın. • bir namaz anide şeytan qoymaz. babalux etmax çetindür. qalmaz. ögünmeye ne Bali Bacanın egriluğuna baxma. • Axiretde qomşi hexi sorulur. minnetsiz yesem. • Aşıx gülegen At At Atda Aşi yox. • Baba qısmi bedva Baba olmax qolaydur. • baxmaz. İşı yox. deli dostdan qorx. • Ayıb söyleyenin ayıbını söylerler.

• Bize de bir gün toğar. tezek yığmaya. • yumurta. “xeyirli olsun” diyarlar. • olmaz. oni de dürte-dürte. • Bekliyan beg olur/Beklemiyan qul olur/• dögerler. • Bir tavuğun başın sadağasi bir yumurtadur. • Bir Bir baba dokkuz oğul besler. “nerden buldun” diyarlar. sabır Bir insan ataş olsa da Bir müşteriye Bir Bir günün begliğu de begluxdur. • Bar veren ağaci kesmezler. • Bin tedbiri bir teğdir pozar. • Bir bişi – qırx kişi. suya tayanma. • . • Bekliyana verürler/Beklimiyani Beyaz at arpa yemez. • qaftan geyse. • bazısi bulur – yiyamaz. • olanda biri su olsun gerek. • et. • Bir köçmax – yüz talanmax. • Beglere inanma. • qara. • Bayaza bayaz diyarlar. • Beşiginimi yügürümişin? • Bin qula yalvarmaxdan bir kere peyğembere selavat Bine bir söyle. bir al. • çıxmaz. iki ayax ben gelem. bir de bilmezden. • Boşluğun belasından söz çox olur. Gelin getdi Boğulsam da. • Bitmez iş olmaz. qaraya Bazısi arar – bulamaz. • baltaya sap ol.çıxanacandur. begenmeduğun ne? • Behşiş atın dişine bakılmaz. yoxsul geyse. • Bayaz atinen cehil ağaya qulluq etme. • Bin gör. • olur. • Başxasını çaruğun Başxasının elininen tikan yolma ki. bire bin söyle. • Beg deduğun ne. • boğulem. • geyen tez açmur. böyük suda Bögünün yarıni var. • Baxmaynan ögrenmağ olsa. • dükan açılmaz. Dokkuz oğul bir babayi besliyamaz. • Biri od Bismillah demeynen donuz bostannan Biz geldüx gelini görmeye. Bayazın adı var. • qezayi qurtarur. • Bire yeten ikiye da yeter. it de qesep olurdi. “hayıf sene tikan” Bataxluxda çırpınmaq Bay Başxasının qaşuğinan qarın doymaz. • getir. • Bir bilmem bir Bir gelen bir daha gelür. • Bir axilli baş bin başi saxlar. • dünyayi yakamaz. • Bir ayax sen gel. qaranın dadi var. • Bir bilenden qorx.

• quyruğuni kesme. • söyliyen çok yanulur. • bir soxaxdayım. • yığsan. • yiyar. medreseden de. • el demişdürler. • Degirmana giren çaqqal. Çaliden aldi. • Çamura taş atma. • Çox ögülen çürük çıxar. • bereket olmaz. • eder. • Çik yumurta Çobansız tavari qurd Çogunun yanında atın Çor diyana sen can de. • söker. demeduğini geder-gelmeze yolliyar. qocalanda qur qazan. • • Çağrılan yerden qalma. selin ögüni keser. • Ceyulluxda daş daşi.yarınin bir xoş güni vardur. • azdan da olur. qocaluxda titremezsin. Degirmana su nerden axduğun ögren. • qalmaz. • . boynuni uzadur. böyük söyleme. • Çürük taxta mux götürmez. • Çuvalduza yumrux vurmazlar. çamura basdi. • suda boy verme. • dirgana dözsün gerek. • Çox Çoxi iştiyan Çürük iple quyuya Çıxılmaz Çalıncı her keşi çalıncı zanar. • Çoxi gören aza qayil deyil. tana merek qurtarur. • Buynuzsuz koçun haxi buynuzli koçda Ceyilluxda odun Camiden de qaldi. Çemberin çek-çuki gendine qalur. • Daveye bürc lazım olsa. Böyük başın böyük Böyüksüz evde Bulanux Buna Böyügyni tanmıiyan allahıni de tanımaz. boyun görünmez. qocalanda ye aşi. • mindersiz qalur. • Çocux teregi. • Çıxmiyan canda ümüd var. • Degirman bilduğini Dedugini diyer. • Dadli-dadli söyliyer. • Çingeney altun qefese qoymiş. aci-aci Davada ağac Dağda qurutdan. tatli dilin olsun. çağrılmiyan yere ayax basma. • derdi olur. • Çağırılmamiş misefır Ceyulluxda para qazan. • enilmez. • Çeken öküze vururlar. biri uzun. bağda tutdan olma. biri qısadur diyar. • Böyük luxma çeyne. • soyulmaz. • Buğda – etmegin yoxise. yüzüne sıçrar. • Çox ağliyan ulusini bulamaz. • Bulutdan nem qapiyer. • • Böyügün sözüni tutmiyan uluya-uluya qalur. • ortadakına deger.

bize de bir . • uyan deli olur. • Demür nemden. • Diyerler zamaninen hep unudulur Dost acıdıb söyler. • Dertli gezsen tez ölürsün. beşi de qara. bir xorum oti yanmaz. • Deli deliyi Deli Deliye gülegen olur. • sevgiler. • Deli demiş. göyde toy var. saxalimi yoliyer. • yansa. yeddide bir başi xocaya. misxalinen çıxar. • Dost arasi pak gerek. Dünya Dünya Dovuzun bitini elen alma ki. Dizimde oturiyer. • Demüri sicax-sicax dögerler. qariler merdivan Deve Deşi xocaya. • Derdin derd bilene söyle. • düşmen güldürüb. • olur. • Dilen zor verme. tapanda – qori. dermansız da qalma. Dost gelen güni bayram Dostumuz dost olsun. • beş günlüxdür. • Deniz olub taşma. elinden gelmiyen işe tolaşma. • görünce degenegini saxlar. • Devetsiz geden xurmay seçmez. • Dögme kirase qapisini. derdli gülmez. • Derin bulax bulanmaz. Dost başa baxar. qar olur.Degirmançi ac qalmaz. • Derd var deler keçer. • Dermene inanma. • Dilen güc verme. • Dünya yalan dünyadur. haxilli de inanmiş. • Derd adama selinen girer. • ararlar. • Derdi çeken bülür. • düşmenimiz kor olsun. yitirmax çetindür. • Deyilen söz geri gelmez. işen Dilin gemügi yoxdur. • var. elen zor ver. Derd var geler köçer. • güc ver. başarı çıxar. insan qemden çürür. • Dostun yoxsa – ara. • Deveden böyük fil var. • Diş çeynemeynen qarın toymaz. • Derd bir olsa ağlamaya ne Derd derde oxşamaz. • Dünden söyleme. • düşmen ayağa. • Deseler ki. • mindersiz oturur. döşi xocaya. • Dünyaya ümidinen yemişler. • Deli ağlamaz. • Dost yolunda tufan olur. • Delinin etiğuni haxilli etmez. • Derdini gizleden davasıni bulamaz. derdli söylegen. • Derd bulmax qolay. • Dost daşi keti deger. bögünden söyle. • dögerler senin qapini.

• El eli yıxar. etdiğunden xeber ver. • El atduği taş uzax geder. • Eşegin cani yansa. • sen de keç. • Elinen açılani dişinen açma. • gelmez. • Enemeduğun yere çıxma. • satdım. xurma ne Etinen dımax arasına girme. • keskün. • Düz söz baş keser. • Elinen gelen derd dügündür. • yaxasıni – bit. • Eski yırtılmasa Eşegi Eski pambukdan bez olmaz.gün toğar. Esgi yırtılmasa. • El keçduği körpüden Elden geden ele Eli Elinden Elden olan gözden olur. • Düşünmeyıb oturan Düz söz qıhıncdan El Düşüne-düşüne görer işi. • Etmegin çoxuni yetimin ögüne Etmek ögüci olma. • tezesi olmaz. çubux meşenin. • Eşege atlas-çul vursan. • gelse.hoş&quot. eski dost düşman olmaz. • El için ağlayan gözden olur. • yiyar. • El ağzi – çuval ağzi. &quot. adami bir qaşux suyinen boğar. • Düşmen etek altından çıxar. Eringenden gene axsax eydür. • Ele uyan evsiz qalar. • ağzınnan quş tutulmaz. • qoy. türk ölünce Eringenin qazancını it yiyar. • de dönüb yüzi. sonra peşman olmaz kişi. gene eşegdür. • Eşegin ölümi ite dügündür. • Enişden gene yoxuş eydur. • qalxarken ayıblanır. yazıx sene tikan derler. • egri hep düzluxdan söyler. • . ati Eşek ne bülür. el El El eliynen tikan yolma. • Ereb toyunca yiyar. • Er qaxaninen er evlenen yanğılmemiş. • Eski düşman dost olmaz. • de keçer. • El atına binen tez ener. • gözi terezidir. • Esgi şehere teze nırx qoyma. • Düşman ocax başında. su gölden. • El ağzi faldur. • Edecağından söyleme. • Etmek elden. • Emür paşanın. demekden qurtuldum. • El sözüne uyan evini tez yıxır. • tezesi olmaz. • Et gömüksüz olmaz. • Etmeki Etmegi tek yiyanın boğazunda qalur. • Eliaçığa allah kendi yetürür. eksi düşmandan dost. • tadur.

• güc olsun. • Ev alma. • kötisi. • Gec buldum. • Ey söz demür qapiler açar. Gezeğan gelinnen. qelbi gözel olsun. • Gölgesinde yatacaq ağaci budama. • Ev üstüne ev olmaz. öküze biçax vurulmaz. • gülmez. • Fikirleşmenin axri deliluxdur. • Geder bağlar qorasi. Fuxaranın gozi tox olur. • Gec olsun. • • Gedeni tutmax olmaz. • Fite uyanın evi yıxılur. • Evde bülbül. • düşgüni/Bayaz geyer qış güni/Zenginlerin azğıni/Kürk geyiner yaz güni. • on bir dediler. • eylük olsa. • Fağırın ahi. • Eyibsiz yar iştiyan yarsız qalur. sefasını eller. dilin çek. degirman tozsuz. • Gökden on iki alma düşdi. • uzax tolan. kövünden çıxan köv qeder. • yüzler qarasi. sen get aşinen. alanda qomşi al. kötisi rezil. • yerinde su eskik olmaz. birini de artuq ver. • Gökde yıldız ararkon. endürür şahı. • Gelin oldun. • Gelin inek sağamaz. • Evdeki bazar çarşide keçmez. yerdeki çuxuri görmir. fuxara olmaz. • Eyluge Ezelden gülmiyan sonunda da Ezizim ezizdür. qızın da Gendinden yoxarilere egridur diyar. • . • Ev sözsüz olmaz. • Evinden çıxan ev qeder yıxılur. Göl qızdan çarşi – bazardakı loti eydir. gedende “ağam”. bir da sabur et dediler. • Gelende “paşam”. dişerde Ev yıxanın evi olmaz. • Göke direk yox. Fağırların Eziyyetin ben çekdim. bir az de aşağilere bax. qalur Gelen gedeni aratır. • Gendini tanımiyan allahini de tanımaz. • canım ondan da eziz.etmekçiye büşürtür. • Ev tanasından öküz olmaz. • • Gezağan qari iki evi viran edir. güleyen golse daşinen. eylik göresin. • Eyi evlad babayi vezir eder. • Fitneden Fuxara kendi çıxışıni bilse oger. • quzi. tez yüyürtdüm. • Evvel-evvel qapaz çalan uçamaz. havli Gelinin eyisi olmaz. • Gendi gözel yox. • Eylik et ki. Gelen gedene rehmet oxudur. • baxma.

• Her zemiden Her sılığa uyan tez döner. Gözünde yaşi var. • Her qari kendi evinin hem quli. neynar traş? • Haxlan keçen başan keçer. • Işi yari-buçuk görme. • Gözel sevmeye töbe olmaz. • Gördün deli. vermiyanın iki İki qarili evde dirlux İki gövül bir olsa. • qelbe söz. hers gedür yüz Hersin çıxıyer. • Gul tikansız olmaz. • Gövül ferman dinlemaz. savux suya Hersin çıxıyer. • qaralur. göz qaralür. • Veteni ezizdür. • Haxıl başın Hava geçen yerden suda geçer. • Her gün Her keş Her derdin bir dermanı vardur. • • Haxılli büduğim söylemez. eşitduğan inanma. • Her xeberi çocuxdan al. • . • gelen. • aşi yok. • Gören göz yol aramaz. • Gözele göz deger. • gösterme. • Hekim kımdür? – başa keçen. • Günleri sayduxca uzanur. • Hayinen gelen. • xanımidür. xeber veren sen. huyunen geder. yeduği kepek. • Her işi qurtardide. • kendi babmi bulur. her başdan bir axıl. • Her yerin kendi adeti var. burnun dişle. • Gözi ancaq toprax toyurur. görmemişden eskük etme. • gir. • Gözel Göyduği ipek. • aşi tez bişer. • bir çomağinen sürmezler. deli söylediğuni bilmez. hem gücli. • Hem suçli. • ömürden gediyer. • Gövül omduğu yerden küser. • Görmemişe Gören göze kül sepme. • Her esen yele uyma. savul geri. • üzi. • tik qaşux. • Hacdan gelen ben. samanlux da saraydur. • böyükluğunda. • Iştiyanın bir yuzi yara. • Hax batil olmaz. • Her keşe gendi Her öküzi Her kövün soğan toğramasi başxadur.Gördüğün qoyub. • Hayinen Hazır aşa Haxılsız baş. Haxılsız kişi paray neder? • Haxli kesenin qapisidür. hem Her taraxda bezi var. tasinda Güne göre kürkün gey. • bir taxıl. • Hers gelür. vayinen geder. lacordiya qaldi işi • Her keş kendi derdine yanar.dögül.

• İnsan insanan yük olmaz. • Kime ne Keser kendi sapıni yonmaz./Aşaği qoyşa pas olur /Vurub öldürse yas olur. • Kimi bildisem haci. düşdüği quyuya bir de Köçdüğun Kosadan buyux iyidir. • Kimsenin ahi kimsede qalmaz. • seslesen oni eşidürsün. • İnek almaz. • İnsan sözünden. yürek qocalmaz. kendinden bulur. • düşe. boynundan çıxdi xaçi. allahı vardur. orucdur deyer. öküz buynuzundan İpe un sariyer. • İlk vuran oxçudur. • ölumi gelince çobanın degenegine sürünür. yiyanda azinen ye. • Kor odur ki. • İnek öldi xab kesildi. • Karib kuşun yuvasini allah yapar. • İnsan ne bulsa. • İt qışi çıxarur. cüt olur. • Kediye neynir ismarlamazlar. • Kamil ögren – it dili olsun. • İşliyanda çoxinen işle. • ağlamaz. • İlk baxtım – altun baxtım. • tutulur. • günlerin harmanini sovurma. • İnsan evledi dünyada tek olmaz. • Komşuda pişer. • Karibe bir salam bin altuna deger. quzunun sesi avluda duyulsun. • Kesilen baş yerine gelmez. • Kişinin hörmeti gendi elinde azdur. qırğın yeni . • Köç-küçe tayandi. • Karibin boyni bükük olur. • Kimin mumi sabağacan yanmiş? • kişi ne etsin ki/Yokari assa his olur. • Keçen Katıksız etmek boğazdan keçmez. • Karibin kimsesi yox. • İnanma dostan. Koç nereden olur-olsun. • Kefenin cefı olmaz. • • Kişi olan sözünde durur. tana sevmez. • ölür de sahabi çıxar. • Kendi düşen Kesdeneden (şabalıd) çıxmiş.olmaz. • Kedi cigere yetişmezse. • Komşinin quzusi komşiya koç görünür. saman teper postan. • yurdun qedrini qonduğun yurdda bilürsen. • qocalsa da. • İt ile çuvala girilmez. qabuğuni begenmiyer. buyuxdan saxal iyidir. • İtin İt İnsan İp qırılduği yerden bağlanur. amma derisi ne çekir. bize de düşer. • Karyıli – varyıli. • Kor degenegini bir kere yitürür.

oğli yoxsa da. • ayax-ayax çıxarlar. • olmaz. • Namus geder. • Ne ver. • Oğlan evlenür. • Mollanın deduğuni de. • Merdivani Malının yanında saabi gerek. • Köti söz sahabınındür. • Külden tepe olmaz. • Oğlan doğurdum-oydi beni. • bilsen de. • Lafla peynir gemısi yürümez. • Mermer – ey daşdan. • qulax ardi et. • Namusi altuna degişmezler. • Ne çabux ol asıl. • Mal Lafdan gümrük alınmaz. • Kövülsüz sevmenin gözsüz oğli olur. • Köşe taşi yapiden Köti hava düzelür. beg Oğlan olan yerde oğurlux saxlanmaz. • Nesibinde varise qaşuğan çıxar. ne Ne qeder Ne Mum dibine işıx vermez. yoxdur onun belli Ne coraba yamaxdur. • böyükler bağışlar. serxoşi gösterdi. • şarvara yamax. Meyxaneçiden şahid iştediler. ne yavaş ol basıl. etduğuni etme. • Köti it ne yiyar. • Köv üstüne köv olur. at bulmamış. Laf kiseye gırmez. eylik – iki başdan. ne başxasına yedürür. oranın arabasına binersin. qız doğurdum-soydi beni. • Küçükler suç işler. • Küçük kövün böyük ağasi. köti Köti Köti sözi Kövül Küçük insan düzelmez. • Mal senin. ne de peşine get. • Kölgede biten oğacın meyvesi olmaz. • olmasa eyin qedri bilinmez. • yeri. ev üstüne ev olmaz. • oldum sanur.oyandı. gene bir bilmişden sor. • Mezar taşiyla iltifat Misefir evin yaxuşuğidir. • Nesibe zaval yoxdur. at bulmuş meydan bulmamış. • ver. • ağaca daş atan çox olur. • Köti adamnan dert eskük olmaz. • umduğundan küser. Qız olan yerde igne . • düşmez. ne de peşine get. • Nere gedirsin. • Meyvasız ağaca heç kim taş atmaz. meslehet senin. dönmez geri. • • Misafırin rizi kendinden ireli gelir. hem düşmendür. • daş baş yarar. • Meyvali Meydan bulmuş. • Misefir üç günluxdur. • adama hem dostdur. babasi gerek.

• dişden çıxan otuz iki mehelleye yayılur. paşanın cani çıxmiş. sırıt. • etme. • papaği olmaz. arxada qalan soyulur. • yerde acluğun bildürme. sapinen göz çıxarma. vay qalanın halına. Paşanım işi de poşaya düşarmiş?! • Paşanın varı getmiş. • Ölünün yüzi serindür. çerşi-bazar senindür. • Qanliden uzax goz. • allah kerimdür. • Ölum ile öc alınmaz. • insani sözünden tutarlar. • . diriye gülmez. • deyilmez. • Ovçi ne qeder biliyerse. adam yüzli qariden elheze. • Qazan qarasi geder. • yiyansan. Qalan işe qar yağar. • Qarisi küti olan adam tez qocalar. • Ölümden başxa her şeye Ölümi Ölümi göreceksen ki. • olmaz. sonuna bax. qari var – buğda ununi daş Qari yüzli adamnan (kişiden). • Öküzün çekdüğüni qayışdan sor. Ölen Ölü Oxlavısız tutmac olmaz. • Qari var – arpa ununnan aş eder. allahi vardur. • eder. • o qeder biliyer.gizlenmez. imam evinde aş olmaz. everdim – elin oldi. • can qurtatur. bayılmaya da razı olasın. • Qeribin dosti olmaz. yüz Qembersiz dügün Qaşuğinen aş verib. • Paran vardur. xeberi yok gerisinden. • Ölüye ağlamaz. • Qelemin ucunda qılınc güci var. kimse demez ki. • soyulur. • Önde geden yorulur. arxada qalan Öpülecek yüzi tüfrülecax Papaxçının Önüne baxma. • qarasi etmez. • olan bir gün ağlar. • Oğlum oldi – gülüm oldi. • Qarnın toymiyan Qarili-varili. • Qapiye geleni qataxlamazlar. • muma. • çare var. ayurdum Oğul babasına göre süfre açar. • komşim oldi. • Qarsisiz ev – susuz degirman kimidür. • Papaği keçi derisinden. • gözünde yaş olmaz. Paran yoxdur. • Peynil-etmek yemesen. • Oma-oma döndüm Otuz iki Onde geden yorulur. • Qaraya bayaz Qalan işe qar yağar. Delisi olan her gün ağlar. avi de Öküzi buynuzundan. • Qeribin kimsesi yox.

• Sabax naxıra. • sürtme. • dunqur. yarar baş. • iştemez. ya halvaçıya. • Qutli gün toğuşundan bellidür. • Qırx qurda bir aslan ne yapsın? • Qız beşikde – cehiz sanduxda. • Sabax qismetini kimseye verme. • Quduzun ömri qırx gündür. • Qurumuş ağacın gölgesi olmaz. • Quri ağaca qan Quri Qoyuna çoban – tarlaya sapan.duz yükü. • davxılçiye köçer. • misliman olmaz. • ulaşur. • dögmiyan dizini döger. • Sağıldım. • Qızi kendi – kendine qoysan. Sakın. ya Qoca kafır Qorxan Qismetden artux yemek olmaz. • Sanat altın – bilerzikdür. • Qırmızı gömlek Qırx gün günahkar. gene bizim Sabur eden her şeye Sağ baş yasdux Sabur eden her şeye ulaşur. • Quri qaşıx ağız yırtar. • Qurban olem tipiye (küleye). • gün tövbekar. • qara cocux. • Sağı soldan baxıb söyle. • Samannuxda kedi bin yil Sayanin quliyam. • Qorxax bezirgan ne xeyir edur. ne zerer. • yükü. • sultani. yeddi bayramda söylerler. • Qırmızi gömlek gizlenmez. • göze çöp düşer. • Qılıncsız Qırıx etmek birleşmez. gendi getürdi qapiye. • . bir Qırx oğri bir çıplaği Qırx yillux yanux Qız evinde danqurQız Qızıni Qırx illik balığa üzmek ögredir. kor tutduğuni buraxmaz. • Sadağa veren eller derd görmez. şalvarı başxasında. saymiyanin Seadet qapiden girende. yeddi toy. • yaşasın. oğlan evinde xeber yox. • Sabonnadux suya qoydux. axırda da tokmük vurdi tağıldım. sağıldım. • Qızın qövli bende. • Qız sabahi-qala sahabi. • eylanmaz. • Saymaduğun taş. axşam axora. • Sağır eşitduğini. • Qılınc qınini kesmez. • Qoçun buynuzi qoça ağırlux etmez. • torbaynan at bir kere tutulur. • gizlenmez.Qeza gelende geliyerim demir. • soyamamış. • Quri selemi yel alur. • qırğına düşdüx.

• Söz var ev için. • Sene ton çıxsa. • Tanri nişan vurduği quldan qorxmax gerek. • bulandurmaynan balux tutulmaz. işe gelende xasta. bu da geldi üstehıx. söz var el için. baş yütürür. • . meslehet Söz var ev Söz var gelür Söyliyene baxma. • Seni senden sormazlar. • oynama. • iki. • çıxar. söz var el için. • Senetine kim xor baxar. • boydadur. iki dişli Sevme seni sevmiyani. • Tatli dil yılani deşiginden çıxarur. yürek bulandurur. • qarise. • Sen biliyen bir-iki. • olmayan sufrada yüzi olmaz. • Tilki tilkiye diyar. • Sivri başda axıl durmaz. eller biliyer bin iki. • Sevenin gözi kor olur. söz var. • icin. boynuna torba taxar. qum qalur. kökden Sinek murdar Son biliyen bir- Senden ötri xasta olana sen öl.sefalet bacadan çıxar. söyledene bax. qulax iki. • Sözi yerinde söyle. sinek Bağdaddan gelib qonar. Sev seni seveni. bene de yelek. • vermez. soyuni yütüren Söz bir. • Şeytanın dostluği dar ağacına Tağın da derdi tağ Tarlada izi Tac olmaynan şah olmaz. • Söz var. • Su geder. • düzüni cocux diyar. • Sözin Su Su Söze gelende usta. eller biliyer bin-iki. • Söz sözün küsküsidür. meydan bize qaldi. • Soylu soyuni yuturmez. merd ol. • Sert olma. tilki de dönüb quyruğuna. • iki. • enen hürise. • Söz bir. çuxuri bulur. • Su kimi ömrin olsun. • Sımarlamayinen hac qabul olmaz. • Susuz ağac meyve Suyi qoyub ataşnan Şefteliden bağ olmaz. • Tatli suyi kim içmez. • dequl. • Tava delux. • geder. • geder. • soysuzdur. • qederdür. • Sözin gerçegi yerennüginen deyilür. • Tiken battığı yerden Tilkinin bazarda Tek ayranın olsun. • Şeytan getdi. tas delux. aş bütürür. söz var delür geder. • Sükut atın tekmügi böyük olur. • elden sorarlar. • Suya düşse quri çıxan oğuldur.

• içinde olmiya. • canımi Vetene yetürdüm. • Toğri olan. • Veteni sevmax imandandur. gözlerime qan geldi. • ölümdür. • Türk şerlünin qulidür. • Topal eşşeginen karvana qoşulma. isınen kımı seni sancar. vay ona ki. • Türkün sonraki Ucuz veren tez satar. • Türk geden yere bereket gedir. Var başinı gizlemez. xoş Tuz-etmek Türk Türk Tutulmiyan oğri – begden toğri. oni da dürte-dürte. • Varlının xorizi da yumurta qoyar. • dostluği pozmaz. • Xalq gözi terezidir. kepegi qaçiyerdi. orgen Ununi elemiş. • getme-canım çıxar. her kişiyi toğri sanar. çorbayi Xastayi buza Vurğudun bir yumurta. • geldin Bayram ağa. ölüm yıxar. • Vaxtıni yitüren bextini yitürür. turduqca bezer. • Uzun yaşın axri gene Üşümüş yilani qoynan qoyma. • Ustadıni xor gören boğanıza torba taxar. • elegini asmiş. • Toydan sonra nağara. yaxın gelme-qoxun gelür. yox da daşdan qevidir. • Türk sögduxca qızar. • Toğmaduğun oğlana ad qoyma.ne işi var? • tolaşmaz. • Var-dövletim yitürdüm. tavuği de. • Vaxtsız öten xoruzun başıni keserler. • Vetenime geldim-imana geldim. • Xasta. • Tovşan ne küçük. • Xain adam qorxax olur. bin türli behane bulur. • Veten hesreti çekdim. • Uli gözi ile qız al. • Xastalux şaşurur. • Xalqa quyi qazan kendi düşer. • para bulsa tavara verür. • qovuşdum. • Toğri geden Toğriya allah Topalinen gezen Toxun axsamayi ögrenür. • Türk zoppasi görmemiş. qulaği ne böyük. • Veten-veten deyip sızladi yürek. • yardımçi. imana geldim. • . • Veren eli kemsezler. Vetenime Vetene geldim. • qoymaz tasda. • atının samani bol gerek. Uzax Unu uçiyerdi. • gözi ile at al. cesedime can geldi. • axli bende olsa. • ögüne aş qoysan. • Tuzsuz aşa şoker de qoşsan tadi gelmez.

• Yaz qışından belli. • Yolsuz geden tez yorulur. • Yuxi yastuk iştemez. toğriyan bülür. vura-vura endürürler. • Yaralının derdini ne bülür yarasızlar. • Yiyan bilmesa. • sansından pay oman cehennemluxdur. yol görende yollaniyer.yollamazlar/Aşığı söze yollamazlar. • varınca ağlar. • Yurdundan sürülen yurduna Yuxliyan yilanın quyruğuni Yügrek at yemini kendi arur. • Yazda ayransız olma. eşşek Yumurtanın atın ne yoldaşi. • başına. • Yigidin başna her iş gelür. • Yağ taşanda Yalançının ipinen quyuya enmax olmaz. • Yigidim sağ olsun. • dügün elinen olur. bulunmiyan qız olsun. • Yiyan Yeyilmemiş aşa dua qılınmaz. • kepçenin bahası olmaz. . ay ilk axşamdan Yigide qırx günah azdur. Yel esende yelleniyer. qışda yorğansız. • Yumurtadan yüng qırxılmaz. • Yazılan yazi başa gelür. qırdın. • içar. • Yetim xırsuzluğa çıxar. • Xeyir say eşine. • Yatağan arslannan gezegen tilki eydir. • eşşege samannux. • Yilani yarali buraxmazlar. kor Yazan Yalançının quyruği peşinde olur. basa-basa yere keçürürler. namusli qız eydür. • Yüksekden baxan alçağa tez enür. • gele-gele biliş olur. • Xırmana giren posrux dirqana tayanur. • bitmez. xeyir gelsin Xırman yelinen. alçak olma. • da Bedel. • Yüksek olma. • Yügrek at qemçi işletmez. • Yürek şüşe kimidür. • Yazın yalağı. • Yoxsulun bayla ne qardaşi. • Yetim demiş ben gülerim. • Yaxın adamın yoldiğu saxal Yaxşuluğa yamannux. qışın sicax yemeginden eydür. pozan da Bedel. • Yalançının yeminine inanma. bilen varmaya-varmaya yad olur. qız qardaşından. • basma. qonan köçer. • Yaxşi niyat yarım dövlet. • allah demiş ben nerdeyim. • Yolundan çıxan tez Yoxdan kosa yaxşidur. • Yapmaduğun gövüli qırma. Yad Xeyirsiz oğlannan. • toğar. • yorulur.

• . yoxsul düz Zerelin yarısından da dönsen xeyirdür. • bir bilenden sor. duruşdan beterdür. • Yüzen gülen arxadan söyler. • Zehmetinen yeyilen aci soğan. • Zorinen gözelluz olmaz. aviye qaval çaldirüyer. minnetinen Zengin arabasıni dağdan aşırur.var ise. • Yüzüne bax. zurnaçi başi ol . • Zorun Ziyada xarçlamax mekrüfdür. ondan su um. • yeyilen baldan tatlidür. • Ziyankerden qeza eskik olmaz. • Yürüş vardur ki. • ovada yoluni şaşurur. • Yüz bilsen de Yüzger esmese Zamanaya bax. • yaprax oynamaz.yapamazsan. • Ziyade xarçlamax mekrüfdür.