T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

SANAT VE TASARIM

SU TESİSAT PROJELERİ

ANKARA 2008

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;  Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşılabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

  

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR .......................................................................................................iii GİRİŞ ........................................................................................................................... 5 ETİ–1............................................................................................................................ 7 1. SU TESİSATI .......................................................................................................... 7 1.1. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar .............................................................. 7 1.1.1. Sıhhi Tesisat ............................................................................................... 7 1.2. Su Tesisatı Çeşitleri........................................................................................... 7 1.2.1. Temiz Su Tesisatı ....................................................................................... 7 1.2.2. Pis Su Tesisatı .......................................................................................... 10 1.3. Su Tesisatı Malzemeleri .................................................................................. 15 1.3.1. Lavabo ...................................................................................................... 16 1.3.2. Eviye......................................................................................................... 21 1.3.3. Alaturka Hela Taşı ................................................................................... 24 1.3.4. Alafranga Hela Taşı (Klozet) ................................................................... 26 1.3.5. Küvetler.................................................................................................... 28 1.3.6. Duş Tekneleri ........................................................................................... 32 1.3.7. Bideler ...................................................................................................... 35 1.3.8. Pisuvarlar.................................................................................................. 36 1.3.9. Termosifonlar ........................................................................................... 39 1.3.10. Şofbenler ................................................................................................ 41 1.3.11. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları................................................. 42 1.4. Su Tesisat Sembolleri...................................................................................... 45 1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar ...................................... 45 1.4.2. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi ................... 48 1.4.3. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi.................... 50 1.4.4. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi ...... 51 1.4.5. Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi ......................................... 52 1.4.6. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi ............................. 54 1.4.7. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek .................................... 60 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 63 DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ .............................................................................. 67 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ...................................................................................... 68 2. SU TESİSAT PROJELERİ .................................................................................... 68 2.1. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi ..................................................................... 68 2.1.1.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi .......................................... 68 2.1.2.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi..................................... 69 2.1.3. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi ...................................... 70 2.2. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi ......................................................................... 75 2.2.1. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek ..................................... 75 2.2.2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek.................................... 76 2.1.3. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı............................................................... 78 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 82 i

............................................................................. 93 ÖNERİLEN KAYNAKLAR.............................................................................................................. 89 CEVAP ANAHTARLARI................................................................................................... 96 ii ........................ 95 KAYNAKÇA ................................................................... 86 MODÜL DEĞERLENDİRME ..........................................ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME.....................

2. mimari proje.AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK 214T00030 Sanat ve Tasarım İç Mekân Dekorasyon Su Tesisat Projeleri Su tesisat sembollerini tanıma ve ölçeğine uygun çizebilme. soru-cevap) uygulayarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir. MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME iii . Amaçlar 1. Su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz. 40 / 32 Su tesisat projelerini çizmek Genel Amaç Uygun ortam sağlandığında mimari proje üzerine su tesisat projesini ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. modül sonunda size ölçme aracı (uygulama. çizim araç gereçleri. Öğretmen. su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebilme becerisinin kazandırıldığı öğrenme metaryalidir. 2. Eskiz ve aydınger kâğıdı. Su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebileceksiniz. uygun ortam Her faaliyet sonrasında o faliyetle ilgili değerlendirme soruları ile kendi kendinizi değerlendireceksiniz.

iv .

5 . teknik elemanların uluslararası konuşma dilidir. yapıyı inşa eden teknik eleman ve ustalara yardımcı olur. hangi uç malzemesinin nereye konulacağı. Bu modül ile yetinmeyip daha çok mimari proje üzerine su tesisat projesi çizimleri yapmalısınız. Mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi hakkında edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. Yapı içerisinde yer alan ıslak hacimlerin ( mutfak. Teknik resim.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. Su tesisat projesinin çizimi ile ilgili edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. banyo ve tuvalet ) tesisatları da bir projeye göre yapılmıştır. Sıhhi tesisat projeleri. inşa edilmeden önceden projeleri çizilir. Her türlü yapı. size mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi konusunda rehber olacaktır. çaplarının ne olacağı gibi sıhhi tesisatla ilgili daha pek çok konuyu kapsar. boruların nerelerden geçirileceği. hangi armatürlerin kullanılacağı. Bu projeler. sizlere tasarımlarınızı daha iyi ifade etme olanağı sunacaktır. çalışma hayatınızda işinizi daha iyi yapmanıza ve verimli çalışmanıza yardımcı olacaktır. Su Tesisat Projeleri modülü.

6 .

Bu tesisat.1.1.2. 1.1.ÖĞRENME FAALİYETİ–1 ETİ–1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİ Uygun ortam sağlandığında su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Su tesisat malzemeleriyle ilgili araştırma yapınız. kirli ve pis suların sağlıklı bir şekilde toplanarak bina dışına taşınmasını sağlayan boru tesisatlarına sıhhi tesisat denir.2. 1. kullanım amaçlarına göre gruplara ayrılmıştır. belediye imar işleri. Araştırma işlemleri için mimarlık ve mühendislik büroları. Su Tesisatı Çeşitleri Sıhhi tesisatlar. iki bölüme ayrılır:   Besleme borusu (dış temiz su tesisatı) İç temiz su tesisatı 7 . Sıhhi Tesisat Temiz suyun (sıcak ve soğuk) kirlenmesini önleyerek kullanım yerlerine kadar iletilmesini. Temiz Su Tesisatı Binalarda suyu. kullanma yerlerine kadar ileten boru ağına bina temiz su tesisatı denir. SU TESİSATI 1. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar 1. Su tesisat sembolleriniyle ilgili araştırma yapınız.1. Bayındırlık İl Müdürlükleri ve tesisat malzemesi satış mağazalarından yararlanabilirsiniz. 1.

Temiz su tesisatının su akıtma yerlerinin iyi düzenlenmesi durumunda soğuk su ve sıcak su tesisatının iyi planlanması hem işçiliği hem de malzeme tasarrufunu sağlar. Dış Temiz Su Tesisatı Binalarda boru hattının döşenmesinde şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. Katlara çıkan kolon boruları ise sıva üstü döşenir.2.2. Sıcak su tesisatı için soğuk su tesisatı döşendikten sonra sıcak suyun gidecek olduğu yerler işaretlenir. Tesisata başlamadan önce yapılacak iş planlanır. Temiz Su Tesisatında Boruların Döşenmesi Dairelerde temiz su boruları. İç Temiz Su Tesisatı Temiz suyu katlara dağıtan kolonlar ile kolonlardaki suyu kullanma yerlerine götüren bağlantı borularından oluşur.2. Boruların geçeceği yerler tebeşirle işaretlenir.Şekil 1.1.1. Kırmaya başlamadan önce zarar verilebilecek tesisat olup olmadığı kontrol edilir. Zeminde döşenecek boruların arızası durumunda değiştirilmesi ya da arızanın giderilmesi oldukça zordur.2.) 8 .1: Temiz su tesisatının kısımları 1.1. Bu sistem sayesinde terlemeyi önlemiş oluruz. 1.3. zorunlu hâller dışında genellikle sıva altı döşenir. Tesisata ısıtıcı çıkışından başlayarak (Isıtıcı çıkışına vana konulacaktır.1. 1. Temiz su tesisatı boruları mutlaka duvardan döşenmelidir.

Daha büyük çaptakiler sadece düz boru olarak bulunur.4.1. montajları kolay ve korozyona dayanıklıdır. Bakır boruların et kalınlıkları azdır. Şekil 1. Paftaya boru eksenine dik baskı uygulanarak pafta saat yönüne doğru çevrilir. Özellikle musluk.2: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1. Galvanizli demir boru ek parçasıyla birleştirme ve yön değiştirmeler yapar. Bu borulara hiçbir zaman eğme. Bakır borular lehimli.2. havşalı. Yoksa boru kaplaması olan galvaniz özelliğini kaybederek borunun korozyona uğramasına neden olur. daima solda olacak şekilde bırakılmalıdır. Çelik Borularla Tesisatın Döşenmesi Galvanizli demir boru. Teflon bant ise silikon esaslı bir maddedir. Bu nedenle bakır borular dişli bağlantıya uygun değildir.sırasıyla döşenir.4. İşaret yerinden kesilerek diş açma için boru ağzı temizliği yapılır.1. 9 . Bakır Borularla Tesisatın Döşenmesi Bakır borular Türkiye’de daha çok küçük tesislerde kullanılır. bükme ve kaynak gibi sıcak işlem uygulanmaz. En çok kullanışlı olan kendirdir.2.1. İki veya üç turdan sonra dişlere yağ damlatılarak paftanın ısınmaması ve rahat diş açılması sağlanır. Pafta. 1.4. Temiz su tesisatındaki birleştirmelerde dört yöntem kullanılır.Sıcak Su Tesisatı 1. cırcır yönüne ayarlanarak borunun diş açılacak ucuna takılır. mengeneye yeterli uzunlukta bağlanır. pafta lokmasını iki diş kadar geçmelidir.2. Boru çapına uygun pafta lokması pafta gövdesine takılır. Çelik borulara göre daha pahalıdır. Sıcak su borusu. Diş boyu. vana. yüksüklü ve kordonlu olarak birleştirilir. Sızdırmazlık elemanı olarak keten ve teflon bant kullanılır. soğuk su borusunun üst tarafından geçecek şekilde döşenmelidir. uygun yöntemlerden biriyle ölçü alınarak işaretlenir. Bakır borular sert ve yumuşak olabilir. Borunun açılan dişi üstüne sızdırmazlık elemanı sarılır. Fakat daha hafif.2. Soğuk Su .1. 22 mm çapa kadar bakır boruların yumuşak cinsleri düz çubuk olarak bulunur. Sıcak su ağızlar. uzatma parçası gibi krom nikel kaplı malzemelerde kullanılması tercih edilir. Boru.

1.2.2. Pis su tesisatı.1. Plastik Borularla Tesisatın Döşenmesi Temiz su tesisatında kullanılan polipropilen türü plastik borular termosetting plastiközelliği taşır. 10 . avlu. kolay şekil alarak aynı cins plastikle yapışma özelliğini kazanır.0 – 1. Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Taharet musluğu 15 Bas 105–110 Lavabo 110 Banyo küveti 75 Ayaklı lavabo 50–55 Klozet 40 Pisuvar 80 Şofben ya da termosifon 110 Çamaşır makinesi 60 Eviye 110 Bulaşık makinesi 60 Isıtıcı 110–120 .1.2. Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Aşağıda verilen bu ölçüler. Tesisatta PVC. çimento künk veya kil künk borular kullanılır.1: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1. balkon gibi yüzeylere düşen yağmur suyu dâhil çeşitli sarf yerlerinden gelen atık suları. 1. Borunun 260°C–270°C kadarısıtılması.2.3.2. Aşağıda bu tablo verilmektedir.5. bitmiş zeminden alınan ölçülerdir. Pis Su Tesisatı Çatı. Temiz su tesisatı kaba işçiliği yapılırken su kullanım ağızlarının yerden yüksekliğinin bilinmesi gerekir. dam.1. pislikleri şehir kanalizasyonuna veya çürütme tesislerine ileten boru ağına bina pis su tesisatı denir.Tablo 1.4. uygulandığı yer bakımından iki kısma ayrılır:   Dış pis su tesisatı İç pis su tesisatı 1. Bu nedenle ısıl işlem yapılarak birleştirilir.5 m dışından başlayıp şehir kanalizasyonunda ya da özel temizleme çürütme tesisinde son bulan boru bölümüne dış pis su tesisatı denir. Dış Pis Su Tesisatı Binaların 1.2.

2.5 m dışına kadar taşıyan tesisata iç pis su tesisatı denir.1. kat borusu.1.2.2.2. bina dışı atık su tesisatına ileten boru bölümüdür. 11 . Şekil 1.2. Bina İçi Atık Su Tesisatı Ana Borusu Binanın atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları toplayarak binanın 1.2.3: Bina içi atık su tesisatı temel bölümleri 1. bağlantı borusu. Atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları bina temel sınırları içerisinde toplayıp tek bir boru ile bina dışı atık su tesisatına iletir (Şekil 1.0 – 1. Bazı binaların bina içi atık su tesisatlarında atık su ana borusu yapılmaz. boru bölümlerinin görevleri dikkate alınarak ana boru.3).5 metre dışına. kolon. Bina içi atık su tesisatı. Atık Su Tesisatı 1.1.1. İç Pis Su Tesisatı Su kullanma yerlerinden gelen kirli suları binaların 1. havalık borusu olmak üzere beş bölümde incelenir ( Şekil 1.2.3 ).0 .1.

sistemdeki suyun akışını engellediği gibi kokuların binaya yayılmasını önleyen sifonlardaki suyun kaybına da neden olur.2. Atık Su Kat Borusu Katlardaki su kullanma yerlerinden gelen atık suları en yakındaki atık su kolonuna ileten boru bölümüdür (Şekil 1. Atık su kolon borusunun en son pis ve kirli su toplama noktasının bina çatısının üzerine kadar çıkartılan boru bölümüdür (Şekil 1. Bina içi atık su tesisatındaki açık hava basıncını sabit tutmak için yapılan boru hattına havalık borusu denir. Bu durumda sifon kendisinden beklenen görevi yapamaz.2.3). Atık su bağlantı boruları ise sadece atık su kolonuna bağlıdır. Havalandırma kolonu her katta atık su kolonuna bağlanır. Atık Su Bağlantı Borusu Su kullanma yerleri ile kat borusu arasındaki atık su boru bölümüdür (Şekil 1.4: Havalık borusu 12 . 1.3). Havalık Kolon Borusu Bu sistem de atık su kolonu yanında bulunan ikinci bir havalık kolonu ile havalandırılır.4 ).2.1.2.6. Şekil 1.1. 1.2.1.2. 1.2.2. 1.2. Atık su kolonu çatı üzerine kadar çıkarılır ( Şekil 1.1.1.4).3.4.3). Atık Su Kolonu Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüdür (şekil 1.1.5. Atık Su Havalık Borusu Atık su boruları içerisindeki hava basıncının artı ya da eksi yönde değişmesi.2.2.

2. Alt kata döşenen ana boruların bina dışına en kısa yoldan çıkarılmasına. Her kolonun mutlaka çapı değişmeden çatı üzerine kadar çıkarılmasına. Yatay borulara eğimin % 2 verilmesine. Her kolonun erişilebilecek en alt noktasına bir temizleme kapağı konulmasına.2. üzerine havalık borusu ve şapkası takılmasına. Atık Su Tesisatının Döşenmesinde Dikkat Edilecek Hususlar Atık su tesisatının döşenmesinde dikkat edilecek hususlar şunlardır:                  Kat borularının mümkün olduğu kadar kısa olmasına.1. maddelerin gitmesini önlemek için iyi bir şekilde geçici olarak kapatılmasına. Atık su ağızlarının içine pislik. Atık su tesisatında kullanılan PVC boruların birbirine eklenmesinde mutlaka uygun boru contaları kullanılmasına ve iyi bir sızdırmazlık sağlanmasına dikkat edilmelidir. sert cisimlerden korunmasına. harç vb. Boruların suyun akışını kolaylaştıracak şekilde eklenmesine. Düşeyden yataya geçen boru tesisatı noktalarında yay dirsek veya iki açık dirsek Kullanılmasına. 13 . Atık su boru ağızlarının döşeme ve duvara bağlanacak tesisat uç malzemesinin cins ve özelliğine göre uygun ölçülerde bırakılmasına. Zemin üzerinde döşenen boru alt ve yanlarının ince kumla beslenmesine.2.

9.5: Bina atık su tesisatı bölümleri Atık su tesisatının bölümleri 1. 8. 10.Şekil 1. 4. 3. 5. 2. Bina dışı bağlantı hattı Ana kanal Toplama hattı Tekil bağlantı borusu Müşterek bağlantı borusu Birleştirme borusu Kolon Havalandırma hattı Yağmur suyu kolonu Temizleme borusu 14 . 7. 6.

2.5 1.0 0.3.0 1. Su Tesisatı Malzemeleri Uç malzemesi montajlarında uyulması gereken belli başlı kurallar şunlardır:        Montaj ölçüleri.5 2.5 0. akma değerleri ( atık su tüketim birimi ) ve bağlantı boru çapları belirtilmiştir.5 2.0 1.2: Uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları.5 Atık Su Tüketi m 10 7 6 4 4 4 6 10 10 4 4 6 8 1 2 2 10 2 Bağlantı Borusu Çapı mm Ø 100 70 70 70 70 70 70 70 70 100 70 70 70 70 70 70 70 70 Tablo 1. Yüzeylerinin 15 .5 2.75 1. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir.3. sırlı ve estetik yapılmıştır.25 0. döşeme henüz bitirilmemişse montaj ölçüleri duvar üzerindeki 1m çizgisi referans alınarak işaretlenmelidir. Tesisat Uç Malzemeleri Hela taşı Yıkanma teknesi Oturmalı yıkanma teknesi Ayak yıkama teknesi Duş teknesi Kova doldurma (küçük) Kova doldurma (orta) Ördek yıkama ve dezenfeksiyon aygıtı Sürgü yıkama teknesi Pisuvar (1/2” baslı) Bulaşık yıkama teknesi (tek gözlü) Bulaşık yıkama teknesi (çift gözlü) Büyük bulaşık yıkama teknesi Lavabo (küçük) Lavabo (büyük) Bide Döşeme süzgeci (Ø70) Döşeme süzgeci (WC gibi tali yerde) Atık Su Miktarı (l / s) 2.5 0. Tablo 1. İnşaat ortamında çalışılıyorsa. Bina Atık Su Tesisatının Boru Çapı Tayini Bir binada ortaya çıkan atık suların ana kanala veya foseptiğe akıtılabilmesi için gerekli boru ( PVC ) tesisatı belirli yöntemlere uygun olarak yapılmalıdır. Atık su tesisatı tüketim birimi yöntemine göre hesaplanır.5 1. Uç malzemelerinin bitmiş döşeme veya duvara temas eden yerleri alçı.1.0 1.1’de tesisat uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları. Uç malzemeleri yüzeyleri pürüzsüz. çimento gibi donduğunda hacmi artan malzemelerle sabitlenmemelidir.0 1. akma değerleri ve bağlantı boru çapları 1. Uç malzemelerine üretimi sırasında su akışını sağlamak için gerekli eğim verilmiştir. Bu nedenle terazisine özen göstermeli ve ayrıca kendimiz eğim vermeye çalışmamalıyız.2.0 1.5 2.5 1.

Montajda kullanılan tüm metal vidalı bağlantıların uç malzemesine temas eden yerlerine plastik burç (koruyucu kılıf) konulmalıdır. uç malzemelerinin terazisini ve ölçülerini etkilemeyecek şekilde olmalıdır. tam ayaklı lavabo gibi uç malzemelerinin montajı yapılırken bitmiş döşemenin eğimi.1. seramik sektörü geliştikçe değişik tasarımlarla karşımıza çıkmaktadır. 6-14 yaş grubunun bulunduğu okullarda bu ölçü 700-750 mm. daha küçük çocukların bulunduğu okullarda 580-620 mm değerleri arasında olmalıdır. Sert cisimlerle vurmamalı.6).6: Lavabonun büyüklüğüne göre kullanım alanları 16 . Şekil 1. onların sıhhi açıdan temiz olmasını sağlar. Aksi hâlde sıkma işlemi sırasında seramik uç malzemesi kırılabilir. Lavabonun ön tarafında.              bu şekilde olması. Duvardan çıkışlı batarya veya muslukların ölçüleri de lavabo yüksekliğine göre belirlenir. kullanan kişi için gerekli alan olmalıdır.3. üzerine metal aletler (çekiç. Bitmiş döşemeye monte edilecek klozet. İki veya daha fazla uç malzemesi yan yana döşenecekse aralarında olması gereken minimum montaj ölçüleri unutulmamalıdır. Ortalama olarak bataryanın su akış ağzı ile lavabo üst seviyesi arasındaki mesafe 140–180 mm olmalıdır. Kullanım alanı verilen bu alanın ölçüsü lavabonun büyüklüğüne ve tek veya grup hâlinde olmasına göre değişir ( Şekil 1. Lavabo El ve yüz yıkamada kullanılan lavabolar. bide. Montaj ölçülerine tam olarak uyulması için gereken hassasiyet gösterilmelidir. Uç malzemeleri üzerinde bulunan açılabilir delik yerleri (batarya montaj deliği) sivri uçlu bir çekiçle ve malzemenin sırlı yüzeyinden (ön yüzeyi) dikkatlice delinmelidir. 1. Lavaboların kullanışlı olması için montaj yerinin ve ölçülerinin standartlara uygun olması şarttır. Montajını yapacağımız uç malzemesine uygun montaj elemanları kullanılmalıdır. boru anahtarı) konmamalıdır. Lavabonun bitmiş döşemeden yüksekliğinin 800 mm olması esas alınır.

Dizi hâlinde lavabo montajı yapılacaksa lavabo eksenleri arası 600 mm’den az olmamalıdır ( şekil 1. Şekil 1. bu ölçüye göre terazisinde montaj konumuna getirilir.8: Dizi hâlinde lavabo montajı yapılırken eksenler arası 600 mm olmalıdır.Duvar kenarlarına lavabo konulması gereken durumlarda lavabo ekseni ile duvar arasında en az 450 mm olmalıdır. Ardından pullar takılır ve somun sıkılarak montaj tamamlanır.7 ). Lavabo uygun bir yere alındıktan sonra işaretlenen yerler matkapla dikkatlice delinir ve dübeller çakılır. Lavabo. Bu konumda tutulurken montaj delik yerleri işaretlenir. Şekil 1.7: Lavabo ekseni ile duvar arasındaki mesafe min. Aksi hâlde lavabo kullanışlı olmaz ( Şekil 1. Lavabo pis su gideri 500–550 mm yüksekliğinde olmalıdır. Cıvataların geldiği kısımlara plastik burçlar takılır. Daha sonra lavabo cıvatalara montaj deliklerinden geçirilir. Pis su bağlantı borusu 50’lik olmalıdır. 17 . Lavabo montajı aşağıdaki işlem sırasına göre yapılır:          Lavabo montajı yapılırken bitmiş döşeme üzerinden lavabonun yerden yüksekliği 800 mm olarak işaretlenir. Duvardan bataryalı olması durumunda bataryanın yerden yükseklik ölçüsü 1100 mm olmalıdır. 450 mm olmalıdır.8). Montaj cıvataları dübellere sıkılır.

18 . cıvatalardan geçirilir.  Lavabodan bataryalı ise sıcak soğuk su ara muslukları bitmiş döşemeden 550 mm olmalıdır. Montaj cıvataları dübellere sıkılır. takılan cıvatalardan geçecek şekilde yerine oturtulur. silikon gibi malzemelerle yere veya lavaboya sabitlenmemelidir. kenara alınarak işaretlenen yerler delinir. Ayak. Ayağın taşıyıcı olmadığı unutulmamalıdır. Tam ayaklı lavabo montajında ise. Yarım ayaklı lavabo montajında da aynen montaj sırası uygulanır. Lavabonun montajıtamamladıktan sonra yarım ayak lavabo altındaki yere oturtularak delik yerleri markalanır. Ayaksız lavaboda olduğu gibi lavabo. Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır. Etajer 1300 mm.11). Montaj tamamlandıktan sonra lavabonun fayansa temas ettiği hat boyunca silikon çekilmelidir. Dübeller çakılır. Delinip dübelleri takıldıktan sonra cıvatalar sıkılır. Lavabo ve ayak. Lavabo ayağı kesinlikle cıvata.           Lavabo ve ayak terazisinde yerleştirileceği yere montaj konumuna getirilerek lavabo tespit delikleri işaretlenir. ayna ekseni ise 1550 mm olmalıdır ( şekil 1. lavabo altındaki kanala gelecek şekilde takılır. Daha sonra ayak.10). Plastik burçları ve pulları takılarak sıkıştırılır ( şekil 1.

9: Duvardan bataryalı ayaksız lavabo montajı 19 .Şekil 1.

10: Lavabodan bataryalı ayaksız lavabo montajı 20 .Şekil 1.

11: Yarım ayaklı lavabo montajı 1.2.Şekil 1. Eviye Eviye. Tek gözlü. mutfak ve benzeri ıslak mekânlarda sebze. meyve ve bulaşık yıkamakta kullanılan seramik sağlık gerecidir. çift gözlü ve damlalıklı çeşitleri 21 .3.

Sıcak. Eviyeler genellikle 70’ lik kolonlara bağlanır. Eviyenin montajı şöyle yapılır:      Tezgâhtaki yeri iyice temizlenir. Sızdırmazlığın sağlanması için eviyenin tezgâha temas eden hatları boyunca silikon uygulanmalıdır. Üretim aşamasında gerekli eğim verildiğinden ayrıca eğim verilmemelidir.Eviyelerin yerleşimi mutfakların fiziki şartlarına ve kullanılırlığının rahat olmasına göre düzenlenmelidir. bitmiş döşemeden 850 mm yüksekliğinde ve 600 mm genişliğinde olmalıdır. Eviye montajı yapılırken tüm montaj ölçülerine titizlikle uyulmalıdır. silikon ile doldurulur. çimento gibi genleşen malzemelerle araları kesinlikle doldurulmamalıdır. kirli su gideri ∅ 50’ lik plastik borudan ve yüksekliği 600 mm olacak şekilde uygulanmalıdır. 22 . Eviyeler genellikle tezgâh üzerine takılır.vardır. Kirli su gideri ise eviye ekseninde ve yaklaşık 435 mm olmalıdır. Taşan silikonlar dikkatlice silindikten sonra montaj tamamlanır. boya gibi faktörlerden korunmalıdır. sıcak soğuk su ağızları arası mesafe de 200–300 mm olmalıdır.12 ). Duvardan bataryalı ise batarya yüksekliği bitmiş döşemeden 1100 mm. Duvardan değil de eviyeden bataryalı ise ara musluklar bitmiş döşemeden yaklaşık 550 mm’ ye konulmalı. Alçı. Mermer eviyeler monte edilirken silikon yerine özel mermer yapıştırıcısı kullanılır. Geçici olarak yerine oturtularak tezgâha temas yerleri kontrol edilir. Eviye terazisinde yerine oturtulur.soğuk su ağızları 150 mm olmalıdır. Eviye montaj ölçüleri aşağıda verilmiştir ( Şekil 1. Eviyelerin konulduğu tezgâhlar. Sonra yerinden alınır ve eviyenin oturacağı yatak. İnşaat aşamasında montaj yapılıyorsa harç.

12: Eviye montaj resmi 23 .Şekil 1.

Rezervuarlı ise rezervuar alt seviyesi. sifon ucundaki adaptöre geçirilir ve altı ince kumla sıkıştırılır. Aksi hâlde genleşeceğinden hela taşını çatlatabilir ya da terazisini bozabilir.düşük döşemeye gömme olarak montaj edilir. Şekil 1. Sifonu açıkta ve gizli olarak iki şekilde yapılabilir. Hela taşı montajı şu işlem sırası ile yapılır:  Hela taşı sifonu (ES).  Rezervuar yıkama borusu eğer uzunsa fazlası kesilir. Yıkama borularının hela taşına giriş yerlerinde mutlaka sızdırmazlık adaptörü kullanılmalı ve boru. ES ile hela taşı bağlantı yerine sızdırmazlık adaptörü takılır. bitmiş döşemeden 150–200 mm ve kullanım pozisyonuna göre hela taşının solunda kalacak şekilde olmalıdır. inşaat artığı gibi malzemeler kesinlikle kullanılmamalıdır. Hela taşları 100’lük borularla çap değiştirilmeden çatı katına kadar çıkarılmalı.1.14 ). bitmiş duvardan yaklaşık 350 mm olacak şekilde ve terazisinde yerine oturtulur.  Sızdırmazlık adaptörü su girişine takılır.3. Taharet musluğu. Not: Düşük döşemeye oturtulan hela taşı. Arap sabunu uygulanarak yıkama borusu takılır. Koku ve gazların bina içine sızmaması için hela taşı ile pis su bağlantısı standart lastik contalı sifonlarla (ES) yapılır. 24 . bitmiş döşemeden yaklaşık 2100 mm. Hela taşlarında yıkama.13.  Hela taşı.  İnce kum ile desteklenir ve ağzı kapatılarak kenarları harç ile beslenir.  Hela taşının terazisi kontrol edildikten sonra 4 köşesinden çimento harcı ile sabitlenir. alçı. (Çimento. Alaturka Hela Taşı Alaturka hela taşı. duş teknesi gibi sağlık gereçleri monte edilirken dolgu malzemesi olarak çimento harcı. cüruf. gereğinden fazla kullanılmamalıdır.)  Sızdırmazlık kontrolleri yapıldıktan sonra gider ağzı ve yüzeyi dış etkenlerden korunmak üzere kapatılarak montaj tamamlanır. Sifonun gizli olduğu durumlarda sifonun döşemeye oturma yeri tespit edilmelidir. bu adaptöre adaptör boyu kadar geçirilmelidir. Sifon açıkta olduğunda bir alt katta sifon görüneceğinden estetik açıdan dezavantaj oluşturur. çatı seviyesinden minimum 500 mm yukarıda bırakılmalıdır. Rezervuar ve bas yıkama boruları 1 ¼” çapında olmalı ve keskin dönüşler ya da çap daralmaları olmamalıdır ( Şekil 1. baslı ise bitmiş döşemeden 1050 mm olmalıdır. rezervuarlı (yıkama deposu) veya baslı olarak yapılabilir.3.

14: Alaturka hela taşı montaj resmi( baslı) 25 .13: Alaturka hela taşı montaj resmi( rezervuarlı) Şekil 1.Şekil 1.

Klozetler. kolonlara yakın yerlere ve kullanımı kolay yerlere konulmalıdır.  Klozet alınarak montaj yerleri delinir.3. adaptöre geçecek şekilde terazisinde cıvatalara takılır.  Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır.  Taharet ara musluğu klozete bağlanır.  Klozetin döşemeye temas ettiği yerlere silikon uygulanarak işlem tamamlanır. Dübeller çakılır.  Klozetin duvara gelen kısımlarına silikon uygulanır.  Klozet adaptöre oturacak şekilde montaj yerine terazisinde geçici olarak konularak montaj delikleri markalanır.  Montaj cıvataları takılır.  Klozet tekrar adaptöre oturacak şekilde montaj yerine oturtulur.  İç takımı takılan rezervuar klozete montaj yerlerinden sabitlenir. Alttan çıkışlı kendinden rezervuarlı klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1.16 ):  Duvara sıfır olarak bırakılmış pis su borusuna arap sabunu uygulanmış adaptör geçirilir.4.  Klozet.  Rezervuar ve taharet borusu su girişlerine temiz su hortumları takılır. yerinden alınır ve işaretlenen delik yerleri delinip dübelleri çakılır. kolon ve havalandırma boruları alaturka hela taşlarında olduğu gibi 100’lük yapılmalıdır.  Terazisi kontrol edildikten sonra bitmiş döşeme üzerinde montaj delikleri ve klozet çepeçevre markalanır. Klozetlerin bağlandığı pis su boruları.  Klozet.  Klozete plastik burçlar takılarak montaj vidaları sıkılır. Yıkama şekline göre depolu. Klozetler.  Eksantrik adaptöre arap sabunu uygulanarak klozet geçici olarak montaj yerine oturtulur.  Taharet borusu klozete takılır. Alafranga Hela Taşı (Klozet) Klozetlerin değişik çeşitleri vardır.15 ):  Bitmiş döşemedeki 100’lük pis su borusu çıkış ağzına eksantrik sızdırmazlık adaptörü takılır. pis su bağlantılarına göre alttan çıkışlı ve arkadan çıkışlı olabilir.1. rezervuarlı ve baslı tipleri vardır.  Terazisi kontrol edilir. Ayrıca yere montajlı ve asma tip klozet seçenekleri bulunmaktadır. 26 . Duvardan asma klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1.

15: Alttan çıkışlı rezervuarlı klozet montaj resmi 27 .Şekil 1.

Pis su gideri tarafında küvetin seviyesine yakın yere taşma deliği konulmuştur. Üç tarafının temas ettiği montaj uygulamaları da vardır. Küvetlerde pis su giderine doğru eğim verilmiştir. kullanan hareket alanı için yeterli kullanım alanı bırakılmalıdır ( Şekil 1. Dökme demirden. Duş tekneleri en az bir veya iki yerinden duvara temas eder. Küvet taşma deliği.5. sacdan ve plastik malzemeden (akrilik) üretilir. 28 .17 ).19 ).16: Duvardan asma klozet montaj resmi 1.Şekil 1. Küvet önünde. plastik boru bağlantısı sifona bağlanır ( Şekil 1. Metal olanların iç yüzeyleri ile kaplanır. biriktirilen su içinde vücudun yıkanması amacıyla kullanılır.3. Küvetler Küvetler.

18: Küvet batarya ölçüleri Şekil 1. özel metal ayakları ya da altına yapılacak iki kâgir yastık üzerine yerleştirilir.Şekil 1. eğer uzun kenara konacaksa batarya ekseni ayak tarafından 550–650 mm mesafede olmalıdır ( Şekil 1.19: Taşma borusu bağlantısı 29 . Şekil 1.17: Küvet kullanım alanı Küvetler. Küvet bataryası küvetin dar kenarına konacaksa küvet gideri ile batarya ekseni aynı olmalı.18 ).

yerine oturtulur. Küvet sifonu ve taşma borusu bağlanır.20: Küvet montaj resmi 30 . Şekil 1. Küvet. Sifon kuyruğu sökülür. Sifon kuyruğu sifonun gövdesine takılır. Küvet kenarlarına silikon uygulanır. 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası takılarak sifon kuyruğu pis su borusuna geçirilir.Küvet montajında aşağıdaki işlemler yapılır:        Küvet montaj ayakları. uygun aralıkta ve terazisinde harç ile düşük döşemeye sabitlenir.

Küvet taşma ve sifon bağlantıları yapılır. Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır. Şekil 1. Küvetin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. Akrilik küvetler bitmiş döşeme üzerine monte edilir.Günümüzde metal veya seramik küvetler yerine akrilik (özel plastik bileşim) küvetler tercih edilebilmektedir.21: Akrilik küvet montaj resmi 31 . Tekrar montaj pozisyonuna getirilen küvet. montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır. Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır. Aşağıda akrilik küvet montajı işlem sırası verilmiştir:          Küvetin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. Küvet. terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Küvet. Pis su bağlantıları test edilir. montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır.

Duş Tekneleri Duş tekneleri akan su ile tam yıkanma amacı ile kullanılan sağlık gereçleridir. 100X100 ebatlarındadır. Duş tekneleri değişik ölçülerde yapılır.3. En çok kullanılanları 80X80. Emayeli döküm veya sac. seramik ya da plastik (akrilik) malzeme seçenekleri vardır. Ayrıca su akışını kolaylaştırmak için su gideri yönünde eğimli üretilir ( Şekil 1. 90X90. Duş tekneleri kir tutmayacak bir yüzeye sahiptir.Şekil 1.6. Ayağın kaymaması için taban kısmına değişik formlar verilir.22: Oturmalı küvet montaj resmi 1. 32 .23 ).

Sifonun ağzı kapatılarak harç ile etrafı doldurulur.23: Duş teknesi montaj resmi 33 . Sifon . sifon seviyesine kadar harç ile doldurulur. Üzeri kapatılarak dış etkenlerden korunur.Tüm düşük döşemeli montaj uygulamalarında olduğu gibi duş teknesi şu şekilde monte edilir:          Tekne geçici olarak montaj yerine yerleştirilir ve sifon yeri belirlenir.süzgeç ve contası çıkarılarak pis su giderine bağlanır. Duş teknesinin oturacağı yüzey. yerine yerleştirilerek teraziye alınır. Sifon ağzına sızdırmazlık contası takılır. İşaretlenen yerde sifonun bağlanacağı yuva hazırlanır. Sifon. Şekil 1. Duş teknesi. Sonra etrafı kumla sıkıştırılır. altına tuğla konularak harç ile tutturulur.

Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır ( Şekil 1. Şekil 1.24 ). Duş teknesi. Duş teknesi montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır. Pis su bağlantıları test edilir. Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır. Duş teknesi sifon bağlantıları yapılır.24: Akrilik duş teknesi montaj resmi 34 . terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Duş teknesinin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır.Akrilik duş teknelerinin montajında da aşağıdaki yol izlenir:           Duş teknesinin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. Tekrar montaj pozisyonuna getirilen duş teknesi.

Duvar düzlemine bitişik bidenin montajında aşağıdaki işlem basamakları uygulanır:             Sıcak ve soğuk su ağızlarına ara musluk bağlantıları yapılır. Daha sonra plastik burçlar takılarak montaj vidaları ile bide sabitlenir. Bide.7. duvara bitişik olabildiği gibi duvardan yaklaşık 50 mm açıkta da döşenebilir. 35 . genellikle klozetle birlikte bulunur. Pis su ağzının bitmiş döşemeden 125 mm olmasına özen gösterilmelidir. İtme sonucunda sifonun pis su ağzında bulunan adaptöre yeteri kadar geçmesi sağlanmalıdır.25 ). duvardaki pis su ağzı ile aynı eksende olacak şekilde tespit kelepçesi ile bideye sabitlenir. Bideler Bideler. Sifon çıkışı. vücudun alt tarafını yıkamak ve taharet almak amacıyla kullanılan sağlık gereçleridir. Duvara bitişik olması durumunda montaj tekniği nedeniyle ıslak mekânda süpürgelik olmamalıdır ( Şekil 1. markalanan eksen ve çevre çizgilerine göre terazisinde ve ekseninde pis su çıkış ağzına doğru itilir. Duvara asma ve ayaklı tipleri vardır. Bidenin duvara ve döşemeye temas eden tüm yüzeylerine silikon uygulanır. Bitmiş duvarda hazırlanan 50’lik pis su çıkış ağzına sızdırmazlık adaptörü arap sabunu uygulanarak yerleştirilir.3. Eksen yerleri. Döşemeye monte edilen bideler. Markalanan yerler delinir ve dübeller çakılır. Soğuk ve sıcak su boruları duvardaki ara musluklara bağlanır. Bide ekseni pis su ekseni ile aynı seviyeye getirilecek şekilde bide geçici olarak yerine yerleştirilir. Bidelerin üzerine sıcak ve soğuk su kullanımı için bataryalar takılır. Banyo odalarında tek başına bulunmaz. Sifon takımı bideye monte edilir.1. Bide üzerine bide bataryası montajı yapılır. montaj delikleri ve bide çevresi bitmiş döşemede işaretlenir.

36 .26 ). Pisuvar montajı şöyle yapılır:     Pisuvara sifon takılır. Pis su ağzı bitmiş döşemeden yaklaşık 400–450 mm yüksekliğe konulmalıdır. hastaneler. Genellikle alttan pis su gideri. Terazisi kontrol edilerek montaj delik yerleri markalanır. Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır ( Şekil 1. Yıkama suyu. üstten ise yıkama suyu girişi vardır. Pisuvarlar.3. 6–14 yaş grubunun kullanacağı pisuvarlar. sık kullanılan yerlerde belirli bir debiye ayarlanarak sürekli akıtılabildiği gibi.25: Bide montaj resmi 1. Sifon pis su girişine geçecek şekilde pisuvar geçici olarak montaj konumuna getirilir.Şekil 1. otogar gibi yerlerin tuvaletlerinde bulunur. bitmiş döşemeden yaklaşık 450–550 mm yüksekte olmalıdır. Montaj delikleri delinir. umuma açık erkek tuvaletlerinde kullanılır. Pisuvar ise bitmiş döşemeden yaklaşık 650 mm olacak şekilde monte edilmelidir. Daha çok okullar. iş merkezleri. manuel ve fotoselli yıkama sistemleri de kullanılmaktadır. tamamlanmış duvara tırnaklı ya da montaj vidalı olarak monte edilir. Pisuvarların pis su ağızları. duvar kotuna sıfır olacak şekilde yapılmalıdır. Dübeller çakılır.8. Pisuvarlar Pisuvarla.

37 . Sifon sızdırmazlık adaptörüne arap sabunu uygulanır.

Pisuvara musluk bağlantısı yapılır. Pis su ve temiz su bağlantıları test edilerek montaj tamamlanır.26: Pisuvar montaj resmi 38 . Pisuvarın bitmiş duvara temas eden kısımlarına silikon tatbik edilir. Pis su bağlantı borusu 50’lik gider ağzındaki adaptöre geçirilir. Plastik burçları takılarak montaj cıvataları sıkıştırılır. Şekil 1. montaj pozisyonuna getirilir.      Pisuvar.

Günümüzde büyük şehirlerde daha çok elektrikli termosifon kullanılmaktadır. Borulu tip termosifonlarda yanma sonucu oluşan sıcak duman ve gazlar. Depolu termosifonla sıcak su hazırlamada. Bunlardan birincisi sıvı veya gaz yakıt ile sıcak su elde edilen bakır termosifonlar.1. Silindirik termosifon gövdesi ile gömlek arasında duman kanalı vardır.3. Bu tip termosifonlarda su.3.9. termosifona soğuk su girişi bitmiş döşemeden yaklaşık 2500 mm yukarıda bulunan bir depodan sağlanır. ikincisi ise elektrik kullanarak sıcak su elde edilen elektrikli termosifonlardır. daha çabuk ısıtılırken banyo sıcaklığı daha yüksektir. Bu termosifonlar borulu ve gömlekli olarak yapılır. Termosifonlar Termosifonlar. Şekil 1. Katı Yakıtlı Termosifonlar Bakır termosifonlar 60 l su kapasitesinden daha az olmamalıdır. sıcak suyu üretme biçimine göre iki değişik şekilde olur. Gömlekli tip termosifonların düzeneği ise şöyledir: Silindirik termosifon gövdesinin dışını saran bir gömlek vardır.27: Depolu katı yakıtlı termosifon montaj resmi 39 . silindir kazan içindeki bir borudan geçerek etrafını çevreleyen suyu ısıtır.9. 1.1.

27 )        Termosifon yerine oturtulur ve teraziye alınır. Elektrikli Termosifonlar Elektrikli termosifonlar kendinden depoludur. Depodan sıcak su çıkış bağlantısı yapılarak uç malzemelerine sıcak su borusu hattı çekilir. Şekil 1.Depolu katı yakıtlı termosifon montajı yapılırken şu işlem sırası uygulanır.3. Depoya soğuk su giriş bağlantısı yapılır. Bu su ısıtıcıları küçük boyutlu olma avantajının yanında verim ve kapasite açısından zayıftır. depoya üstten girecek şekilde havalık borusu uzatılır. Bu termosifonlardan sıcak su alabilmek için önceden devreye sokulması gerekir. Termosifon ile depo bağlantılarının kolay yapılabilmesi için termosifonun üst kısmına soğuk su girişi en az 2500 mm yukarıda olacak şekilde konsollar duvara harç ile sabitlenir.2. ( Şekil 1. Üzerindeki termostat sayesinde istenilen sabit sıcaklıkta su elde edilebilir. Deponun etrafı. Elektrikli termosifon montajı aşağıda verilmiştir ( Şekil 1.9.28 ).28: Elektrikli termosifon montaj resmi 40 . Ayrıca sıcak su çıkışı. sıcak suyu uzun süre muhafaza etmesi için ısıya dayanıklı yalıtım malzemesi ile izole edilmiştir. Küçük tip musluğa veya duşa takılabilen elektrikli su ısıtıcıları da mevcuttur. Depodan termosifona soğuk su girişi ¾ galvaniz boru ile bağlanır. Termosifon deposunun şamandıra bağlantısı yapılır. 1.

gövde. Şofbeni oluşturan ana elemanlar.). gaz kontrol ve güvenlik elemanları.29: Gazlı şofben montaj resmi 41 . Şofbenler Şofbenler ani su ısıtıcısı olarak da bilinir. atmosferik brülörlü yanma odası. Şekil 1. Baca bağlantısı yapılarak borunun şofbene temas eden kenarı yanmaz bantla sarılır. baca bağlantısı ve sıcak-soğuk su bağlantıları kaçak testinden geçirilerek montaj tamamlanır. şofben alt seviyesi bitmiş döşemeden 1300 mm olacak şekilde kanca yerleri duvara işaretlenir. banyo veya çok dar hacimli mekânlara yapılmamalıdır. Şofben sıcak ve soğuk su boru bağlantıları spiral hortumlu olarak yapılır (Rakorlu olarak da yapılabilir. Baca çekişi yeterli olmalıdır. Şofben soğuk su girişine vana takılır. kanatlı borulu su ısıtıcısı (eşanjör). Şofbenlerin montajı. Gaz bağlantısı.1. Şofben montajı şöyle yapılır:          Şofbenin yerleştirileceği yer belirlendikten sonra. su ve gaz borularıdır.3. Gaz bağlantısı yapılır. Kancalar arası mesafe yaklaşık 250 mm ölçüsündedir. Montaj kancaları sıkılarak şofben asılır ve terazisi kontrol edilir. Baca borusunun duvara temas eden yüzeyi alçı ile sıvanırsa sızdırmazlık daha iyi olur. Doğal gaz ve sıvılaştırılmış LPG ile çalışır.10. Daha sonra işaretlenen yerler delinerek dübeller çakılır.

T parçası: Üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol almakta (T) dirsek kullanılır. Rakor: Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan bir bağlantı parç asıdır.3.Şekil 1. Manşon: Temiz su tesisatında kullanılan ve iç kısımlarına diş açılmış boru bağlantı parçasıdır.11.30: Gazlı şofbenin tesisata bağlanışı 1. Metal dirseklerin her iki ağzının iç kısmına vida dişi açılmıştır. Ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmıştır. Metal olanların boru ağızlarında iç kısımlara vida açılmıştır. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları  Dirsek: Tesisatta yön değişimlerinde kullanılan bir bağlantı parçasıdır. 90° ve 45° lik çeşitleri vardır. Nipel: Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren parçalardır.     42 .

 boru doğrultusunun yana Uzatma parçaları ve rozetler: Musluk bağlantılarında mesafeyi uzatmak için kullanılır. diğer ucunda dişi vida bulunur. 43 . Deveboynu: Pis su tesisatlarında kaydırılmasında kullanılır. Musluk yerine takıldığı zaman önce rozet takılır sonra musluk ve bataryalar. Pirinç malzemeden yapılmış olup 1-5cm arasında uzatmalar yapılabilmektedir. Redüksiyon: Büyük çaplı bir borudan.   Kör tapa: Boruların uçlarının veya depoların kullanılmayacak olan ağızlarının kapatılmasında kullanılır. küçük çaplı boruya geçişte kullanılır ve ucunda erkek. erkek vida dişlerinin üzerine keten sarılarak takılır. Bir ucuna dişi. Musluk rozetleri ise yapılan işin estetiğine yönelik kullanılan bir aksesuardır. diğer ucuna erkek vida açılmıştır.

Boru Ekleme Parçaları

Şekil 1.31: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

44

Şekil 1.32: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

1.4. Su Tesisat Sembolleri
1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar
Tesisat projelerinde çizilmesi gereken uç malzemeleri, armatürler vb. elemanların sembollerini pratik olarak çizmemizi sağlayan ölçekli imal edilmiş cetvellerdir. Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. Projeler çizilirken gerekli yazılar, ölçülendirmeler, uç malzemelerinin ve armatürlerin şekilleri, proje ölçeğine uygun imal edilmiş ve standart hâle getirilmiş şablonlarla yapılır. Yazı şablonları ile değişik ebatlarda yazı yazılabilir. Tesisat şablonları ise projelerde oldukça kolaylık sağlayan cetvellerdir. Örneğin, 1/50 ölçeğindeki bir projede banyoya küvet çizimi yapılacaksa 1/50 ölçeğindeki tesisat şablonu ile bu küvet rahatlıkla çizilebilir. Tesisat elemanlarının hem yatay planda hem de kolon şemasında gösterilen sembol ve işaretleri farklıdır. Şablonlarla örnek çalışma aşağıda verilmiştir ( Resim 1..1.7 ).

45

Resim 1.1: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.2: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.3: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.4: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.5: Tesisat şablonları ile çalışma

46

Resim 1.6: Tesisat şablonları ile çalışma Resim 1.7: Örnek mimari tefriş ve tesisat şablonları 47 .

 Şablonla çizim yaparken kalem dik açıyla kullanılmalıdır. Aksi hâlde mürekkep hemen kurumayacağından dağılabilir.2.  Çizilecek sembol. 48 . şablondan doğru seçilmelidir.4.Tesisat şablonu kullanırken şunlara dikkat edilmelidir:  Şablon gönyesinde kullanılmalıdır.  Bazı sembollerin çiziminin şablondaki iki veya daha fazla şeklin kullanılmasıyla meydana geldiği unutulmamalıdır. 1.  Şablon ile tesisat elemanının sembolü çizildikten sonra şablon dikkatli kaldırılmalıdır. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri yatay planda ve kolon şemasında gösterilme şekilleri aşağıda verilmiştir ( Tablo 1.3 ).

Tablo 1.3: Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri sembolleri 49 .

4 ). şofben.1.4: Sıcak su hazırlama cihazlarının sembolleri 50 . boyler gibi cihazların sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.3.4. kombi. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi Kullanma sıcak suyu hazırlamakta kullanılan termosifon. Tablo 1.

Tablo 1.4.1.5 ). Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde çok çeşitli açma kapama ve kontrol armatürü kullanılmaktadır. 5 : Sıhhi tesisatta kullanılan açma kapama ve kontrol elemanlarının sembolleri 51 .4. Bu armatürlerin sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.

Tablo 1.4. Tablo 1.6 . pis su gibi boruların sembollerle gösterimi aşağıda verilmiştir ( Tablo 1.1. Tablo 1. soğuk su. 6: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 52 .8 ).5.7 . Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan sıcak su.

7: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 53 .Tablo 1.

özellikle ev hanımlarının sıklıkla kullandıkları bir mahaldir.Tablo 1. L ve U biçiminde olabilir. 54 . Yemek hazırlama. banyo gibi hacimleri ve konumları proje aşamasında belirlenir. Tüm bu işlerin rahat yapılması için kullanışlı bir mutfağa gereksinim duyulur. Bu tip mutfaklarda tezgâh kullanım alanı daha fazladır. sofra hazırlama. Tek sıralı. L ve U biçimli mutfakların minimum ölçüleri aşağıda verilmiştir (Şekil 1. pis su borularının yerleri ve konumları da projede belirtilmiştir.4.8: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 1. pişirme.1. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi Bir yapının ıslak mekânları sayılan mutfak. kullanışlı olmasına etki eder. Gerek mutfağın büyüklüğü ve gerekse yerleşimi. genellikle küçük ve orta büyüklükteki aileler için uygundur.6. temiz su. Wc.6. Mutfaklar tek sıralı. Tek sıralı mutfaklar. Bu tip mutfaklarda duvar uzunluğu 2400 mm’den az olmamalıdır. temizlik gibi işler için mutfakta zaman geçirilir. Montaj uygulaması yapılırken bu tesisat elemanları projede belirtilen yerlere yerleştirilmelidir. 1. Mutfağa Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Mutfak. Islak mekânlara yerleştirilmesi gereken uç malzemelerinin. Tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. bulaşık.33 ). L ve U biçimli mutfaklar kalabalık aileler içindir.4.

Eviye ise zorunluluk yoksa pencereden gelecek ışığı önden ya da sol yandan alacak şekilde yerleştirilmelidir.33: Tek sıralı. Davlumbaz yok ise baca bağlantısı yapılmak suretiyle aspiratör yerleştirilmelidir. Bu cihazlar yerleştirilirken bazı hususlar göz önüne alınmalıdır.34: Tek sıralı mutfak yerleştirme Mutfağa eviye ve bulaşık makinesi için tesisat çekilir. 55 .Mutfaklarda eviye. Şekil 1. Mutfakta ayrıca ocak (fırın) ve buzdolabı için yer bulunmalıdır. buzdolabı. Yandaki mutfakta ( Şekil 1. L ve U biçimli mutfakların minimum yerleştirme ölçüleri Şekil 1. Ocak (fırın). Ayıca eviyeye gün ışığı sol yandan gelmektedir. Eviyeler kirli su kolonuna da yakın olmalıdır.34 ) eviyenin kirli su kolonuna yakın olduğu görülmektedir. fırın ve buzdolabı yan yana gelmemelidir. Örneğin. ocak. bulaşık makinesi. kombi ve aspiratör gibi cihazlar bulunabilmektedir. davlumbaza yakın olmalıdır.

Hela taşı. pis su kolonuna yakındır. Ayrıca kapının çalışmasını engellemeyecek yere konulmuştur. Kullanma pozisyonuna göre sol tarafında taharet musluğu bulunmalıdır. Bu.35: Tuvaletlerin yerleştirilmesi Tuvaletlere genellikle bir hela taşı. dizi hâlindeki hela taşlarının bulunduğu konut dışı tuvaletlerde aspiratör ile havalandırma yapılmalı. Evsel kullanımlarda havalandırma penceresi yeterli olurken. kullanım alanı için önemli bir husustur. Şekil 1. Tuvalete konulan lavabolar. 1. Bazı tuvaletlerde alaturka hela taşı. kolona yakın yerleştirilmelidir. Bu WC’de hela taşı ekseni. Ocağın konulduğu yerde baca bulunmaktadır. Tuvaletlere Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Konutlarda. Tuvaletler. banyodaki lavabolara oranla küçük olur. Konutlarda bulunan tuvaletlerde genellikle bir hela taşı ve bir lavabo bulunur. Tezgâh üzerinde hazırlama masası için yeteri kadar alan bırakılmıştır.4. okullarda. Buradaki lavabo. bazılarında da klozet olabilir.2. bulunduğu yapıya göre tasarlanır. Ocak ve buzdolabı yan yana getirilmemiştir. hela taşının kullanım alanını işgal edecek şekilde yerleştirilmesi doğru olmaz.Mutfak tezgâhı üzerinde eviyenin dışında buzdolabı ve ocak için yer ayrılmıştır.6. Lavabonun ise eksenden duvar mesafesi en az 450 mm’dir ( Şekil 1. 56 . Hela taşı. iş yerlerinde. hastanelerde kısaca her yapıda tuvalet mevcuttur. aydınlatma da yeterli olmalıdır. banyodaki lavaboya göre küçük boyutludur. bir de lavabo konur. Tuvalete konulan lavabonun. Hela taşları genellikle yerleştirileceği kenarın ortasına gelecek şekilde monte edilir. yan duvardan en az 600 mm açıklıktadır (Şekil 1.36 ).35). Tuvaletlerin iyi bir şekilde havalandırılması gerekir.

3. yıkanan kişinin kapıyı görebileceği yere yerleştirilmelidir.37–40 ).36: Tuvaletlere uç malzemelerinin yerleştirilmesi 1.6. Banyo odaları yerleştirilirken şu hususlara dikkat edilmelidir:           Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna yakın yere konulmalıdır. Banyoya konulacak uç malzemesinin sayısı ve türü. küvet (veya duş teknesi) ile klozet arasına yerleştirilmelidir. Soğuk ve sıcak su boruları soğuk iklimlerde dış duvardan geçirilmemelidir. bir duş teknesi veya küvet ve yer süzgeci konulması şarttır. kişilerin rahat kullanabileceği ve ulaşabileceği şekilde yerleştirilmelidir. Daha geniş banyo odalarında bide.Şekil 1. Yatay döşenen pis su boruları.4. Planlamada klozet ve küvet (veya duş teknesi) arası uzaksa klozetin taharet musluğu yakınına ya da yıkanma yerindeki (küvet. 57 . Uç malzemeleri. Yer süzgeci. kullanıcı isteğine ve kişi sayısına göre değişebilir ( Şekil 1. Banyolara bir lavabo. Banyo kapısının tam açılmasını engelleyecek yerleştirmelerden kaçınılmalıdır. duş teknesi) batarya tarafına konulması uygun olur. çamaşır makinesi. Küvetler veya duş tekneleri. Klozetlerin banyo kapısının yakınında olmasından kaçınılmalıdır. Banyoda eğer bide varsa klozet ile yan yana olmasında yarar vardır. kullanacak kişi sayısına göre belirlenir. Banyoya konulacak uç malzemeleri banyo büyüklüğüne göre tercih edilmelidir. mümkün olduğu kadar kısa tutulmalıdır. jakuzi (sağlık havuzu) gibi cihazlar da konabilir. Banyoya Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Banyolara konacak tüm uç malzemelerinin türü ve adedi.

38: Büyük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.39: Tam konforlu banyolar için yerleştirme uygulaması 58 .37: Küçük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.Şekil 1.

Varsa tesisat bacasından geçmelidir. Pis su kolonu. kullanan kişinin kapıyı rahat görebileceği yere yerleştirilmiştir. Şekil 1. Süzgeçlerin banyonun orta yerine konması estetik açıdan uygun değildir. Klozet için uygun yer olarak küvet yanı seçilmiştir. kapının çalışmasını engelleyecek şekilde monte edilmemiştir. Yer süzgeci. klozet ve yer süzgecinden oluşmaktadır. iç duvar tarafında olmamalıdır.40’taki banyo odası. banyo odasında ölü hacme (kullanılmaya müsait olmayan alan) sebebiyet vermemiştir. Küvet.Şekil 1. lavabo. sık kullanılan bir uç malzemesi olduğundan en kolay ulaşılır yere konmuştur. Banyonun yerleşimine baktığımızda hiçbir uç malzemesi. suyun zemine akma olasılığının yüksek olduğu küvet ve klozet arasına yapılmıştır. Pis su kolonuna fazla uzak olmamasına dikkat edilmiştir. küvet.40: Banyo yerleştirme uygulaması 59 . Ayrıca küvetin konduğu yer. Lavabo.

41’de verilen banyonun uç malzemelerini plan görünüşüne yerleştirelim: Şekil 1. Kolon şemasına uç malzemeleri yerleştirilirken yerden yükseklikleri dikkate alınır.41: Banyoya uç malzemelerin yerleştirilmesi 60 .5 kalemle çizilir. Uç malzemeleri 0.4.3’ te gösterilmiştir).4. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek Uç malzemelerinin şema görünüşleri tesisat şablonları ile çizilir (Uç malzemelerinin şema gösterimi ile ilgili semboller 1.7.1.2 konu başlığı altında Tablo 1. Şekil 1.

41) küvet. lavabo ve süzgeç bulunmaktadır. süzgeç ve küvet tek çatal ile kat borusuna bağlanmışlardır.42). klozet ve lavabo izlemektedir. Tek pis su kolonuna bağlantıları yapılan bu uç malzemelerinin şema görünüşünü çıkarırken uç malzemelerinin pis su kolonuna göre konumlarına bakmalıyız. Bu bilgiler ışığında şema görünüşü şu şekilde olur (Şekil 1. Şekil 1. klozet. Ayrıca klozet. Pis su kolonuna en yakında küvet bulunmaktadır.42: Şekil 1.41’deki banyonun şeması 61 .Bu plan görünüşünde (Şekil 1. Küveti süzgeç. Burada tüm uç malzemelerinin pis su kolonunun sağında olduğu görülmektedir.

Aşağıda uç malzemesinin şema görünüşüne yerleştirilmesi ile ilgili örnek verilmiştir ( Şekil 1. Şekil 1.43 ).43: Şema görünüşüne uç malzemelerinin yerleştirilmesi 62 .

Çizimi yapılacak banyo odasının yönüne uygun olarak çizim paftasını sabitleyiniz. havalandırma ortamını ve çizim araç gereçlerini hazırlayınız. Şablon üzerinde kullanacağınız sembolleri belirleyiniz.44 ) Tesisat şablonları Çizim araç gereçleri 63 .UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları  Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını belirleyiniz. ışık. Çizim yapılacak mekânın ısı.    Çizim ortamını hazırlayınız. dikkat   şablonlarını hazır hale   Şablonların nasıl kullanıldığını inceleyiniz ve şablon kullanma alıştırmaları yapınız. Kullanılacak araç ve gereçler:    Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planı ( Şekil 1. Çizimi yapılacak banyo odasının  yönünü tespit ediniz. Öneriler  Banyo odaları yerleştirilirken edilecek hususları inceleyiniz. Kullanacağınız tesisat temizleyerek kullanıma getiriniz. Kullanacağınız tesisat şablonlarını hazırlayınız.

64 .Şekil 1.44: Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını hazırlayınız.

65 .45: Uç malzemelerini şablon yardımı ile yerlerine çiziniz.Şekil 1.

almakta nipel kullanılır. 3. 5. 9. 1. 2. ( ) Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna uzak yere konmalıdır. 8.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. ( ) Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. 66 . OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) Aşağıdaki ifadeler doğru ise parantez içine D . şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. cevap anahtarı ile karşılaştırınız. ( ) Eviye armatürlerinin yerden yüksekliği 70 cm’ dir. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir. 7. ( ) Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. ( ) Uç malzemesi montajlarında montaj ölçüleri. ( ) Pis su tesisatı. ( ) Mutfak tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. yazınız. 6. besleme borusu ve iç tesisat olarak iki bölüme ayrılır. ( ) Temiz su tesisatında üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol 10. ( ) Binalarda boru hattının döşenmesinde. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı. yanlış iseY. ( ) Atık su tesisatı döşenirken yatay borulara eğim % 2 verilmelidir. 4.

‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. 4. Banyo. 67 . Tesisat şablonu kullanırken dikkat edilecek hususları inceleyiniz. UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Sembollerinin Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz.UYGULAMALI TEST Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre uygulamanızı yapınız. Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız. Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz.  Mimari projeyi çizim masasına sabitleyerek şablon vasıtası ile uç malzemelerini yerleştiriniz. Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Çizilecek banyo uç malzemelerini şablon üzerinde seçtiniz mi? Banyo uç malzemelerinin yerleştirme kurallarını incelediniz mi? Çizim ortamını hazırladınız mı? Evet Hayır Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait mimari projenin yönünü ve banyonun konumunu incelediniz mi? Banyo uç malzemelerinin sembollerini kurallara uygun çizdiniz mi? Son kontrolleri yaptınız mı? Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz.     Mimari projeyi ve ıslak hacimleri belirleyiniz. 3. 7. 6. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda tesisat şablonu kullanarak çizim kuralları doğrultusunda ıslak hacimlerin uç malzemelerini mimari proje üzerine yerleştirebileceksiniz. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. DEĞERLENDIRME ÖLÇÜTLERI 1. 5. 2. WC ve mutfak uç malzeme yerleştirme kurallarını inceleyiniz. Çizim ortamını hazırlayınız.

ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında su tesisat projelerini. Su Saatleri Yerleri ve Tasarımı Ortak hidrofor tesisatı olmayan binalarda her daire için giriş borusu çapında (kolektör) bir adet su saati tesis olunmalıdır. Su saatleri detay proje olarak hazırlanıp sıhhi tesisat raporuna eklenmelidir. yapıların umumi giriş ve ortak kullanım alanlarından geçirilerek tesis edilmelidir.1. 68 . makine mühendisliği bürolarından faydalanabilirsiniz. mimari proje üzerine ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. kapıcı dairesi. Ana su boruları. ışıklıktan kat boyunca çıkarılmalıdır.1.1. Temiz su tesisat boruları. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Mimari projeler Su tesisat projeleri Araştırma işlemleri için mimarlık ve iç mimarlık bürolarından. Binaya ait daire. Ana su borularının korozyona karşı izolasyonu yapılmalıdır. Her su saatine. SU TESİSAT PROJELERİ 2. 2. kesinlikle galvenize edilmiş çelik borular ve ekleme parçaları ile tesis edilmelidir. Hidroforlu yapılarda şebeke hattından yapı girişine 2 adet vana.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi Temiz su ana boruları. şebeke ve daire tarafından olmak üzere iki adet kapama vanası konulmalıdır. 1 adet çek valfli ve tek aboneli su sayaçlı bağlantı tasarımı yapılmalıdır.1. 2. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi 2. dükkân ve bunun gibi bağımsız bölümlerden geçirilmemelidir.1.1.

ihtiyaca cevap verecek bir adet ortak sayaç da konulabilir. merdiven altına veya varsa sayaç odasına konulmalıdır. İç tesisat boruları duvar uzunluğu ise karşılıklı 4 sıra hâlinde de yapılabilir. Binalarda bütün bağımsız bölümlere ait su sayaçları aynı mahalde toplanmalıdır. genellikle ön ve yan bahçe duvar kenarlarına. İç tesisat borularının üst üste tek sıralı tesisi hâlinde tesisat uçları. en fazla 5 adet olmak şartı ile 25cm aralıkla üst üste tesis edilmelidir.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi Soğuk ve sıcak su şebekelerinde kullanılacak borular.  Seçilen sayaç mahallerinde alçak ve yüksek gerilim tesisine ait kablolar geçirilmemelidir.Su sayaçlarıyla ilgili olarak aşağıdaki maddeler önemlidir: Yapı dışında. Sayaç yerlerinin aydınlatılması. Özel şartnamede ayrıca bir kayıt bulunmazsa duvar içerisinde veya ankastre olarak döşenmelidir. teflon bant veya boyalı keten ile yapılmalıdır. kolay ulaşılabilir ve değiştirilebilir şekilde yerleştirilmelidir. Borular hiçbir suretle kalorifer. mutfak.  Su sayaçları.  Yapı içerisinde ise yapı girişine. banyo ve diğer mahallere ait bacalar içerisinden geçirilmemelidir. üst üste karşılıklı 2 sıra hâlinde düzenlenmesi durumunda karşılıklı 2 sıra arasındaki mesafe. bir hücre yapılacak ve üzerine bir kapak yapılacaktır. 69 . havalandırma. İç tesisat borularının. muhakkak surette kolaylıkla takılıp sökülecek şekilde konmalıdır. kalın etli vidalı ve içi dışı galvanizli olmalıdır. Su sayaçları aşağıda belirtilen şekilde düzenlenmelidir:     Yan yana tek sıra hâlinde tesis edilecek su sayaç tesisatlarının 16cm ve zeminden yükseklikleri 50cm olmalıdır.2. Galveniz borular ısıtılarak eğilmemeli veya kaynak ile tutturulmamalıdır. Her mustakil daireye girişten soğuk ve varsa sıcak su boruları üzerinde kapama musluğu bulunmalıdır. Galveniz boru bağlantıları. Bağlantılar fittings bağlantı elemanı olacaktır. Kapama muslukları. Musluk takılacak boru ankastre olduğu takdirde. ağızdan ağza 160cm olmalı ve en çok üst üste tesis edilmelidir. sayaçlardan sızan suların yer süzgeci ile toplanarak pis su tesisatına verilmesi gerekmektedir. sadece zemin üzerine konulmalıdır. tavana sağlam bir şekilde askılama ve genleşmeye elverişli konumda asılmalıdır. Ortak hidrofor tesisatı olan binalarda.  2. Tavan altından açıktan geçen borular.1.

3. Döşeme içinden geçirilen borular çabuk çürür ve delinebilir.1.1.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Boru. sıcak su ve atık su boruları çizilirken birtakım hususların dikkate alınması gerekir. Tesisatın işleyişi bakımından da boru tesisatları önem taşır.1. mutfak) geçirilmeli. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su. salon. 0. Boruların döşeme içinden geçirilmesinden kaçınılmalıdır. 70 . Duvar içerisinden döşenecek sıcak su boruları ve bina dışında ankastre döşenen borular izole edilmelidir.3. Soğuk su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:           Açıkta döşenen borular.Duvar önlerinden geçen borular. Ankastre (sıva altı) döşenen borular. Wc. soğuk iklimlerde dış duvar içinden geçirilmemelidir. Üst üste yatay döşenen borularda. Soğuk Su Borularının Çizilmesi Bir sıhhi tesisat projesinde uç malzemelerinin kullanılacağı yerlere ve diğer su akıtma yerlerine soğuk su ağızları bırakmak gerekir. yerden zorunlu olarak geçirilecekse korozyondan mutlaka korunmalıdır. Boruların geçirileceği yerlerin. Donma tehlikesi olan borular mutlaka izole edilmelidir. borularda gereğinden fazla yön değiştirme olursa basınç kayıpları oluşur. Kolon borusundan hat alınarak su akıtma yerlerine su iletilir ( Şekil 2. Ankastre döşenen borular ıslak mekânlardan (banyo. Çizgi. Temiz su kolonları genellikle WC’lerin kapı arkasından geçirilir. 2. mümkünse tesisat bacası veya boru bacasından geçirilmelidir. 2. Şöyle ki. Soğuk su boruları.1 ). Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları sürekli çizgi şeklinde çizilir. Açıkta döşenen borular. Boru hattı uzadıkça maliyet artar ve boru içindeki akışkan bakımından da problemler doğabilir. Sıfır derecenin altında kış şartları olan bölgelerde tüm borular izole edilmelidir. Bina içinde veya dışında toprak altında döşenecek su boruları korozyona karşı izole edilecektir. yapının kullanılmasına olumsuz etki yapmamasına özen gösterilmelidir. Açıkta döşenen borular duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen borular duvar içine çizilir. Borular tavandan geçirilmemelidir. duvar konsolu veya kelepçelerle tespit edilmelidir. oda gibi hacimlerin duvarlarından geçirilmemelidir. kolon ve kirişlere zarar vermeyecek şekilde döşenmelidir. estetik bakımdan görünüşü bozmayacak yerlerden geçirilmelidir. yüzeyde yoğunlaşan suyun alttaki borulara korozif etki etmemesi için en alttan soğuk su borusunun geçmesi sağlanmalıdır.

Temel olarak iki ayrı sıcak su sistemi mevcuttur:   Bağımsız sıcak su sistemi Merkezî sıcak su sistemi Çeşitli kullanım yerlerindeki gerekli sıcak su sıcaklığı ticari ve endüstriyel mutfak ve çamaşırhane ihtiyaçları hariç. Sıcak Su Tesisat Tasarımı Dairelerde sıcak su. Üniversal bir hesap yöntemi belirlemek amacı ile verilen çeşitli standart tüketim değerleri arasında da çeşitli kaynaklar arasında farklılar görülmektedir.2. 71 . termosifon. merkezi boyler.1.1 ).1: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması 2. Standart olarak kullanma sıcak su sıcaklığı 60°C kabul edilir ve hesaplarda bu değer esas alınır. gazlı ve elektrikli şofben LPG’li veya doğal gazlı kombi ve güneş enerji sistemi ile elde edilebilir.Şekil 2. Çizelgede çeşitli kullanım yerleri için farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri (I/s) olarak verilmiştir ( Tablo 2. 35–60°C arasında değişir.3.

40 0.30 0. Temiz su borusundan bir hat alınarak su ısıtıcısına verilir.5-9 40-54 --75-450 70-90 ----750-1000 Kullanma 0. bide.Özel lavabo Genel lavabo Banyo Bulaşık makinesi Eviye Çamaşır teknesi Çamaşır makinesi Duş Bağımsız ev 7.1. küvet veya duş teknesi. Burada sıcak su elde edilerek lavabo.60 0. Sıcak Su Borularının Çizilmesi Sıcak su.2 ).00 1. Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru ç3 Sıcak Su Tesisat Boru Çapı Sirkülasyon Boru Çapı 2" 1. 72 .40 zaman eş faktörü Depolama 0. kurna gibi uç malzemelerine iletilir ( Şekil 2.70 1.1: Farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri Boylerli binalarda.2: Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru çapları 2.30 0.5-9 23-27 ----38-90 ----114-136 Okul 7.00 1.5-9 30-36 76-250 160-760 70-136 75-126 75-126 250-340 İş yeri 7.5-9 --90-250 40-68 35-45 70-90 70-90 136-250 Apartman 7. termosifon.25 0.00 faktörü Tablo 2.1/2" 1.3.3. şofben.30 0.80 2.5-9 50-68 ---75-450 35-90 ----250-1000 Endüstriye l Tesis 7. sıcak su boru şebeksine paralel olarak sirkülasyon boruları döşenmelidir.1/2" 1.1/4" 1" ¾" 1.5-9 20-27 76-250 160680 70-90 75-126 75-126 250340 0.25 0.5-9 15-18 76-250 40-68 35-45 70-90 70-90 114-250 Hastan e 7. güneş kolektörü veya boyler ile elde edilir.25 Otel 7.1/4" 1" ¾" ¾" Tablo 2.

Kolon boruları her kata daire sayısı kadar çizilir. Şehir şebeke suyu girişinden başlanarak ana sayaç ve dağıtıcı (kolektör) çizimi yapılır.Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde. Açıktan veya dış duvardan geçirilen sıcak su boruları ısı kaybına karşı yalıtılmalıdır. Basınç kaybını önlemek için gereksiz dönüşlerden kaçınılmalıdır. Açıkta döşenen sıcak su boruları. Çizgi. Sıcak su boruları.2: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 2. duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen sıcak su boruları duvar içine çizilir. Soğuk Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Soğuk su boruları. şema görünüşü çizilirken çizime bodrum kattan başlanır. 0. Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir.4. Bu da plan görünüşünden yararlanılarak yapılır. Sıcak su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:      Sıcak su boruları. noktalı kesik çizgi ile gösterilir.3. Şekil 2. kullanım pozisyonuna göre solda olacak şekilde çizilmelidir. 73 . yatay konumda döşendiğinde diğer borulara göre üstte olacak şekilde yapılırsa borular terleme yaptığında etkilenmemiş olur. mümkün mertebe dış duvardan geçirilmemelidir.1.

3 kalemle ve kesik noktalı çizgi ile çizilir ( Şekil 2.3: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 2.1. Örneğin.4 ).Buradan da en uçtaki su akıtma yerine kadar bağlantı boruları çizilir.5.3.) sıcak su cihazının sıcak su çıkışından hat alınarak gerekli tüm uç malzemelerine sıcak su dağıtımı çizilir. Merkezî sıcak sulu sistemlerde de bodrum katta boyler ve bağlantıları çizilir. Sıcak su boruları 0. plan görünüşünde temiz su kolonu tuvaletten geçiyorsa şema görünüşü çıkarırken temiz su kolonunu tuvaletin bulunduğu yerden çizmeliyiz. Bağlantı boruları çizilerek uç malzemelerine sıcak su iletilmiş olur. Tüm bu çizimler plan görünüşe göre yapılır. Sıcak Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Bağımsız sistemlerde (şofben. 74 . Aşağıdaki örnekte şehir şebekesinden üst kata kadar temiz su borularının şema görünüşleri verilmiştir ( Şekil 2. kombi vs.3 ). Boyler sıcak su çıkışından hat alınarak sıcak su kolonu çizilir. Şekil 2.

Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara atık su boruları denir. Tuvaletten akıtılan sulara pis su. Kolon altlarına temizleme borusu konulması iyi olur.5) geçirilir. Atık su boruları projelerde muflu bağlantı şeklinde gösterilir. Yatay borular. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek Su akıtma yerlerinde kullanılan su. Kolon hatları özellikle alaturka hela taşı. Mutfak. Kolonlar iç duvar tarafından geçirilmemeli. Kolon altlarına temizleme borusu konulmalıdır.2. 75 .1. En üst seviyedeki atık su bağlantısı yapıldıktan sonra kolon borusu çapı değiştirilmeden çatı katına kadar çıkartılmalıdır. Bina içi atık su boruları. Bodrum kattaki yatay boruların uzun olması durumunda bu borulara da temizleme borusu konulmasında yarar vardır.5 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. klozet. eviye gibi sağlık gereçlerine yakın olmalıdır. Bu numaralama işlemini soldan başlayarak belirli bir sıraya göre yapınız. 0. Atık su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:          Atık su boruları.2. banyo ve mutfaktan akıtılan sulara da kirli su adı verilir. en alt kattan en üst kata kadar yön değiştirmeden çıkmalıdır. banyo ve tuvalete koyduğunuz her bir atık su kolonu için numaralandırma yapınız. Atık su boruları.Şekil 2. daire içinde mutlak suretle ankastre yapılmalıdır. insan sağlığını tehdit etmeyecek şekilde en kısa yoldan yapı dışına çıkarılmalıdır.4: Şema görünüşüne sıcak su borularının çizilmesi 2. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi 2. Kolonlar. Bodrum katta tüm kolonlar birleşerek yatay borular ile bina dışına çıkarılır. kesinlikle oturma alanlarından geçirilmemelidir. düşük döşeme içinden ve duvar içlerinden (Şekil 2. dış duvar tarafından veya tesisat bacalarından geçirilmelidir. mümkün olan en kısa yoldan ve en az dönüşle kanalizasyona aktarılmalıdır.

2. Bu boruya havalandırma borusu denir ve kolon çapı ile aynı çapta olur. Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir.6 ).Şekil 2. Kolonların en üst seviyesine kolon numarası yazılarak daire içine alınır ( Şekil 2. 76 .5: Yatay planda atık su borularının çizilmesi 2. Plan görünüşünde pis su kolonları numaralandırılır. Kolon şeması çıkarıldığında soldan sağa doğru kolonlar sıra ile yerleştirilir. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Atık su borularının şema üzerinde gösterilirken kolon sayısı göz önüne alınır.2.

6: Şema görünüşüne atık su borularının çizilmesi 77 .Şekil 2.

Yağmur suyu rögarı pis su şebekesine S sifonu ile bağlanmalıdır. Şartlar elverişli ise yağmur suyunun bahçe sulamasında kullanılmak üzere bir depoda biriktirilmesi su tasarrufu açısından oldukça önemlidir. Zemin üzerine serbest olarak akıtılacak yağmur borularının altlarına dirsek konulmalıdır.…olarak gösterilir ( Şekil 2. YR2.…. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı Yapının her balkonu için ayrı yağmur suyu kolonu ve yer süzgeci yapılmalıdır. ya da Y1.7 ). lavabo.7: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi 78 . YR3. tuvalet gibi cihazların pis su boruları bağlanmayacaktır.3.2. Yağmur suları zemin üzerine akıtılabileceği gibi her borunun altına bir yağmur rögarı yapılarak yağmur kanalizasyonuna bağlanabilir.1. Yağmur suyu rögarı projede YR1. Şekil 2.Y2. Balkon boruları. Balkon yağmur suyu borularına eviye. Y3. çatı sularını toplayan düşey borularla ortak olabilir. Yağmur suları zemin altındaki pis su şebekesine doğrudan bağlanmamalıdır.

Şekil 2.8: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi ( balkon ) Şekil 2.9: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi 79 .

10: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (üst katlar) 80 .Şekil 2.

Şekil 2.11: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (zemin) 81 .

Islak hacimde kullanılacak uç malzeme. armatür. Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme.     Su tesisatı plan çizilecek mimari belirleyiniz. projenin ölçüleri ve ölçeğine. Su tesisatı projesi uygulayınız. cihaz vb. görünüşü  projeyi  Çizim için mekân seçiniz (iç mekân dekorasyon proje çizim atölyesi). armatür.    Son kontrolleri yapınız. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini inceleyiniz. cihaz vb. Su tesisatı projesi çizim kurallarına. Çizim için uygun sıcaklık ve hijyenli ortam hazırlayınız. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini çizeceğiniz resim kâğıdının ve sembollerin ölçülerini dikkate alınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ MA FAALİYETİ İşlem Basamakları Öneriler    Çizim ortamını hazırlayınız.   Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme. armatür. cihaz. Ses ve gürültü yalıtımını sağlayınız. Uygun aydınlatmayı sağlayınız. Projenizdeki herhangi ıslak hacimleri belirleyiniz. sembollerini şablon üzerinde inceleyiniz. boru cinsi ve çapı ile ilgili veriler toplayınız. Teknik resim araç gereçlerini hazırlayınız. sembollerini proje ile  karşılaştırarak inceleyiniz. 82 . ıslak hacmin yön ve yerleşim planına uygun çizilip çizilmediğine dikkat ediniz. Islak hacmin su tesisatı plan  görünüşünü çiziniz. çizim kurallarını  Islak hacim ile ilgili verileri toplayınız.   Çizimde kullanılacak ölçekleri belirleyip uygulayınız.

Kullanılacak araç ve gereçler:    Çizim araç gereçleri Mimari proje Tesisat şablonu Yukarıdaki işlem basamakları doğrultusunda aşağıda verilen uç malzemeleri yerleştirilmiş ıslak hacimlerin su tesisatı plan görünüşünü çiziniz.12: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 83 . Şekil 2.

Şekil 2.14: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 84 .13: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması Şekil 2.

85 .

5.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri tamamlayınız. Bu boruya ……………………………. Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları.denir. boruları denir. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı. 8. 4. Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde ………… ……… ……. Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları …………. 6. olacak şekilde çizilmelidir. Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir. Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara ..………………….. OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. Sıcak su boruları mümkün mertebe ………… ……………… geçirilmemelidir. Sıcak su boruları …………kalınlıktaki kalemle çizilir.şeklinde çizilir. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. 86 ..ile gösterilir. cevap anahtarı ile karşılaştırınız. 7. B. 9. Atık su boruları kesinlikle ……………. kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Basınç kaybını önlemek için ……………… ………………. 2.kaçınılmalıdır.alanlarından geçirilmemelidir.. 10. 3. ……. Atık su boruları projelerde……………….. kullanım pozisyonuna göre ……………….. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz.

      Çizim ortamını ayarlayınız. boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri toplayınız. Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız.UYGULAMA TESTİ Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre bina içi su tesisatı plan ve şema görünüşü çizimi uygulamanızı yapınız. Mimari projenizi seçiniz. cihaz. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda su tesisatı projesi ile ilgili temel kavramları ve kuralları bilip çeşitlerini ve uygulamalarını doğru olarak yapabileceksiniz. Uç malzeme.   Mimarlık büroları Mühendislik (makine) büroları. armatür. Su tesisatı projesi çizim ölçeğini belirleyiniz. Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisatı projesi çiziniz. iç mimarlık bürolarından faydalanabilirsiniz. 87 . Araştırmalarınız için . Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçiniz.

2. 5. 8. DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. 7. Çizim ortamınızı ayarladınız mı? Çizim araç gereçlerini hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi seçtiniz mi? Uç malzeme. 3. ölçek. 4. 9. cihaz. ‘Hayır’larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. boru ve ek parçaları ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü. DEĞERLENDIRME KRITERLERI 1. Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. 88 .DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Projelerinin Mimari Proje Üzerine Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi? Evet Hayır Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz. 6. armatür.

Duş teknesi atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) 50 mm B) 70 mm C) 100 mm D) 150 mm Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da 5. Ayaklı lavabo su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 50-55 cm B) 75-80 cm C) 110 cm D) 120 cm Bulaşık makinesi su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 30 cm B) 90 cm C) 60 cm D) 120 cm 2. bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüne ne ad verilir? A) B) C) D) 6. D-OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. Atık su kolonu Atık su kat borusu Atık su bağlantı borusu Atık su havalık borusu Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmış olan temiz su boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir? A) Rekor B) Nipel C) D) Dirsek Te 89 . 3.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME Aşağıdaki soruların cevaplarını tamamlamalı olarak değerlendiriniz. Hela taşı atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) B) C) D) 50 70 100 150 mm mm mm mm 4.

Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. A) Rakor B) Nipel C) D) Manşon Redüksiyon 8. 90 . Duş teknesi Pisuvar Yer süzgeçi Ayaklı lavabo Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 10. faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 9. Duş teknesi Pisuvar Ayaklı lavabo Alafranga hela taşı Aşağıda verilen sembol hangi armatüre aittir? A) B) C) D) Küresel vana Sürgülü vana Su sayacı Çekvalf DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız.7. Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir.

16: Mimari kat planı üzerine su tesisat projesini çizimi.PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Aşağıda verilen mimari kat planının su tesisat projesini çiziniz. Kat Yüksekliği 300 Cm’dir. Şekil 2. 91 .    Bina 2 Katlı Olup Bodrumsuzdur. Su Basman 70 Cm’dir.

UYGULAMAFAALİYETİ:Su Tesisatı Projesi Çizimi

ÖĞRENCİNİN Adı ve Soyadı:

AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz.

Değerlendirmre Kriterleri
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Çizim ortamınızı hazırladınız mı? Çizim araç gereçlerinizi hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi incelediniz mi? Uç malzeme, armatür, cihaz, boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü, ölçek, çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi?

Evet

Hayır

Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdak ölçütere göre değerlendiriniz. Mmmm

DEĞERLENDİRME
Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığız becerileri ortaya koyuyor. ‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz.

92

CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI
ÖĞRENME FAALİYETİ- 1 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar D Y Y D D D D Y D Y

ÖĞRENME FAALİYETİ -2 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar

sürekli çizgi noktalı kesik çizgi 0.3
gereksiz dönüşlerden

dış duvardan solda
atık su

0.5 oturma
havalandırma borusu

93

MODÜL DEĞERLENDİRME CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 Cevaplar A C C B A B A C D B

94

Sabit.Dr. Ethem Sait ÖZ. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı. Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi. İstanbul. 95 . Yayın Nu. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik sasları.ÖNERİLEN KAYNAKLAR ÖNERİLEN KAYNAKLAR      OYMAEL Doç. İstanbul. 1987 ve 2002/260-2. SIDAL Cavit. İç Mimarlık Büroları Mühendislik Büroları TMMOB. Yapıda Sıhhi Tesisat. Birsen Yayın Evi. 2003.: 122.Makine Mühendisler Odası. İstanbul.

ISISAN. ŞENGÜN Mehmet Ali. Isısan Çalışmaları Yayın Nu.meb. İstanbul. SEREL. SIDAL Dr. 2003. Lis. Cumhuriyet NSİ And. Yedek Parça ve Montaj Kataloğu. Enst. Makine Y.com. Mes.KAYNAKÇA KAYNAKÇA                 OYMAEL Doç. 2001. Yayınlammamış Ders Notları. Isısan Çalışmaları Nu. Mimarın Tesisat El Kitabı. Yayımlanmamış Ders Notları. Tesisat Teknolojisi İş ve İşlem Yaprakları 11. KUMRAL Sabri. 1987 ve 2002/260-2. Pilsa Plastik Sanayi. 2003. 2004.com. İstanbul. Isısan MakineY. İstanbul. SAYALI Halit. Yapıda Sıhhi Tesisat. KÜÇÜKÇALI Rüknettin. Sabit. GÜTEF .elmor.İşlem. Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi. Milli eğitim bakanlığı modülleri. Ethem Sait ÖZ. 1999. ve Meslek Lisesi ve 100.com tr http:// www. Megep tesisat teknolojisi ve iklimlendirme alanı Vitra Seramik Sağlık Gereçleri Ürün Katalogu. hakan.tr/ http:// www. 1987. Mühendisi Rüknettin KÜÇÜKÇALI. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı.tr http:// www:kutahyavit.com. Cavit.tr http:// www. http:// www. Mühendisi Çalışmaları.megep. İstanbul. Mes.tr http:// www.tr http:// www.erku. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.: 238. İstanbul. Yayın Nu.com.: 122. Birsen Yayın Evi. Edirne. Sıhhi Tesisat ve Isıtma Bölümü Bilgi. İstanbul. TMMOB Makine Mühendisler Odası. 1999. vitra. Yıl KTÖ Olg. berkeplastik. İzmir. Montaj El Kitabı. KTL And.tr         96 .com.: 272. ve Meslek Lisesi İnşaat Teknolojisi Alanı . pilsa. Sıhhi Tesisat. Ürün Kataloğu. Sanat ve Tasarım Alanı İç Mekân Dekorasyon Dalı. İş Yaprakları Sınıf II. Sınıf. SIDAL Cavit.gov. Sıhhi Tesisat. Etem Sait ÖZ.Dr. İstanbul.tr http:// www. ARTEMA. Ankara.com. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik Esasları.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful