T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

SANAT VE TASARIM

SU TESİSAT PROJELERİ

ANKARA 2008

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;  Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşılabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

  

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR .......................................................................................................iii GİRİŞ ........................................................................................................................... 5 ETİ–1............................................................................................................................ 7 1. SU TESİSATI .......................................................................................................... 7 1.1. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar .............................................................. 7 1.1.1. Sıhhi Tesisat ............................................................................................... 7 1.2. Su Tesisatı Çeşitleri........................................................................................... 7 1.2.1. Temiz Su Tesisatı ....................................................................................... 7 1.2.2. Pis Su Tesisatı .......................................................................................... 10 1.3. Su Tesisatı Malzemeleri .................................................................................. 15 1.3.1. Lavabo ...................................................................................................... 16 1.3.2. Eviye......................................................................................................... 21 1.3.3. Alaturka Hela Taşı ................................................................................... 24 1.3.4. Alafranga Hela Taşı (Klozet) ................................................................... 26 1.3.5. Küvetler.................................................................................................... 28 1.3.6. Duş Tekneleri ........................................................................................... 32 1.3.7. Bideler ...................................................................................................... 35 1.3.8. Pisuvarlar.................................................................................................. 36 1.3.9. Termosifonlar ........................................................................................... 39 1.3.10. Şofbenler ................................................................................................ 41 1.3.11. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları................................................. 42 1.4. Su Tesisat Sembolleri...................................................................................... 45 1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar ...................................... 45 1.4.2. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi ................... 48 1.4.3. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi.................... 50 1.4.4. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi ...... 51 1.4.5. Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi ......................................... 52 1.4.6. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi ............................. 54 1.4.7. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek .................................... 60 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 63 DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ .............................................................................. 67 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ...................................................................................... 68 2. SU TESİSAT PROJELERİ .................................................................................... 68 2.1. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi ..................................................................... 68 2.1.1.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi .......................................... 68 2.1.2.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi..................................... 69 2.1.3. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi ...................................... 70 2.2. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi ......................................................................... 75 2.2.1. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek ..................................... 75 2.2.2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek.................................... 76 2.1.3. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı............................................................... 78 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 82 i

...................................................................................ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME..................................... 86 MODÜL DEĞERLENDİRME ................................................................................................. 95 KAYNAKÇA ..................................................... 89 CEVAP ANAHTARLARI......... 93 ÖNERİLEN KAYNAKLAR.......................................... 96 ii .......................................................................................................................

2. Eskiz ve aydınger kâğıdı. Su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebileceksiniz. çizim araç gereçleri. 40 / 32 Su tesisat projelerini çizmek Genel Amaç Uygun ortam sağlandığında mimari proje üzerine su tesisat projesini ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME iii .AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK 214T00030 Sanat ve Tasarım İç Mekân Dekorasyon Su Tesisat Projeleri Su tesisat sembollerini tanıma ve ölçeğine uygun çizebilme. Amaçlar 1. mimari proje. uygun ortam Her faaliyet sonrasında o faliyetle ilgili değerlendirme soruları ile kendi kendinizi değerlendireceksiniz. 2. soru-cevap) uygulayarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir. modül sonunda size ölçme aracı (uygulama. Su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz. su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebilme becerisinin kazandırıldığı öğrenme metaryalidir. Öğretmen.

iv .

banyo ve tuvalet ) tesisatları da bir projeye göre yapılmıştır. yapıyı inşa eden teknik eleman ve ustalara yardımcı olur. hangi armatürlerin kullanılacağı. 5 . teknik elemanların uluslararası konuşma dilidir. Her türlü yapı. Su tesisat projesinin çizimi ile ilgili edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. Bu projeler. Teknik resim. Yapı içerisinde yer alan ıslak hacimlerin ( mutfak. Bu modül ile yetinmeyip daha çok mimari proje üzerine su tesisat projesi çizimleri yapmalısınız. inşa edilmeden önceden projeleri çizilir. çaplarının ne olacağı gibi sıhhi tesisatla ilgili daha pek çok konuyu kapsar.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. Su Tesisat Projeleri modülü. boruların nerelerden geçirileceği. sizlere tasarımlarınızı daha iyi ifade etme olanağı sunacaktır. size mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi konusunda rehber olacaktır. çalışma hayatınızda işinizi daha iyi yapmanıza ve verimli çalışmanıza yardımcı olacaktır. hangi uç malzemesinin nereye konulacağı. Mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi hakkında edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. Sıhhi tesisat projeleri.

6 .

1. kirli ve pis suların sağlıklı bir şekilde toplanarak bina dışına taşınmasını sağlayan boru tesisatlarına sıhhi tesisat denir. Su tesisat sembolleriniyle ilgili araştırma yapınız. 1.1. Bu tesisat. Bayındırlık İl Müdürlükleri ve tesisat malzemesi satış mağazalarından yararlanabilirsiniz. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Su tesisat malzemeleriyle ilgili araştırma yapınız. Sıhhi Tesisat Temiz suyun (sıcak ve soğuk) kirlenmesini önleyerek kullanım yerlerine kadar iletilmesini. iki bölüme ayrılır:   Besleme borusu (dış temiz su tesisatı) İç temiz su tesisatı 7 . kullanma yerlerine kadar ileten boru ağına bina temiz su tesisatı denir.2. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar 1. kullanım amaçlarına göre gruplara ayrılmıştır. belediye imar işleri.1. SU TESİSATI 1. 1. Su Tesisatı Çeşitleri Sıhhi tesisatlar. Temiz Su Tesisatı Binalarda suyu. 1.2.ÖĞRENME FAALİYETİ–1 ETİ–1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİ Uygun ortam sağlandığında su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz. Araştırma işlemleri için mimarlık ve mühendislik büroları.1.

2.1. Tesisata başlamadan önce yapılacak iş planlanır. İç Temiz Su Tesisatı Temiz suyu katlara dağıtan kolonlar ile kolonlardaki suyu kullanma yerlerine götüren bağlantı borularından oluşur. Temiz su tesisatı boruları mutlaka duvardan döşenmelidir. Katlara çıkan kolon boruları ise sıva üstü döşenir.2. Temiz Su Tesisatında Boruların Döşenmesi Dairelerde temiz su boruları. Tesisata ısıtıcı çıkışından başlayarak (Isıtıcı çıkışına vana konulacaktır. Temiz su tesisatının su akıtma yerlerinin iyi düzenlenmesi durumunda soğuk su ve sıcak su tesisatının iyi planlanması hem işçiliği hem de malzeme tasarrufunu sağlar.) 8 .1: Temiz su tesisatının kısımları 1. 1.Şekil 1.3.1. 1. Sıcak su tesisatı için soğuk su tesisatı döşendikten sonra sıcak suyun gidecek olduğu yerler işaretlenir. Boruların geçeceği yerler tebeşirle işaretlenir. Bu sistem sayesinde terlemeyi önlemiş oluruz. Zeminde döşenecek boruların arızası durumunda değiştirilmesi ya da arızanın giderilmesi oldukça zordur. Dış Temiz Su Tesisatı Binalarda boru hattının döşenmesinde şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. Kırmaya başlamadan önce zarar verilebilecek tesisat olup olmadığı kontrol edilir.1.2. zorunlu hâller dışında genellikle sıva altı döşenir.2.1.

2.4. Bakır borular sert ve yumuşak olabilir. 1. montajları kolay ve korozyona dayanıklıdır. Çelik Borularla Tesisatın Döşenmesi Galvanizli demir boru.sırasıyla döşenir.2.1. uzatma parçası gibi krom nikel kaplı malzemelerde kullanılması tercih edilir. Sızdırmazlık elemanı olarak keten ve teflon bant kullanılır. Teflon bant ise silikon esaslı bir maddedir. Yoksa boru kaplaması olan galvaniz özelliğini kaybederek borunun korozyona uğramasına neden olur. Boru. vana. Sıcak su borusu. Diş boyu. mengeneye yeterli uzunlukta bağlanır.1. 22 mm çapa kadar bakır boruların yumuşak cinsleri düz çubuk olarak bulunur. Galvanizli demir boru ek parçasıyla birleştirme ve yön değiştirmeler yapar. pafta lokmasını iki diş kadar geçmelidir. Özellikle musluk. 9 . Bu borulara hiçbir zaman eğme. Paftaya boru eksenine dik baskı uygulanarak pafta saat yönüne doğru çevrilir. bükme ve kaynak gibi sıcak işlem uygulanmaz. Bakır Borularla Tesisatın Döşenmesi Bakır borular Türkiye’de daha çok küçük tesislerde kullanılır.4. Boru çapına uygun pafta lokması pafta gövdesine takılır. Sıcak su ağızlar. Borunun açılan dişi üstüne sızdırmazlık elemanı sarılır. Temiz su tesisatındaki birleştirmelerde dört yöntem kullanılır. soğuk su borusunun üst tarafından geçecek şekilde döşenmelidir. Bakır borular lehimli.Sıcak Su Tesisatı 1.2: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1. İşaret yerinden kesilerek diş açma için boru ağzı temizliği yapılır.2. yüksüklü ve kordonlu olarak birleştirilir. cırcır yönüne ayarlanarak borunun diş açılacak ucuna takılır. Soğuk Su .2. Pafta. Çelik borulara göre daha pahalıdır. En çok kullanışlı olan kendirdir. Daha büyük çaptakiler sadece düz boru olarak bulunur. Bakır boruların et kalınlıkları azdır. Şekil 1. Bu nedenle bakır borular dişli bağlantıya uygun değildir.4. havşalı.1. İki veya üç turdan sonra dişlere yağ damlatılarak paftanın ısınmaması ve rahat diş açılması sağlanır.1. Fakat daha hafif. uygun yöntemlerden biriyle ölçü alınarak işaretlenir. daima solda olacak şekilde bırakılmalıdır.

1. Temiz su tesisatı kaba işçiliği yapılırken su kullanım ağızlarının yerden yüksekliğinin bilinmesi gerekir. uygulandığı yer bakımından iki kısma ayrılır:   Dış pis su tesisatı İç pis su tesisatı 1. Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Taharet musluğu 15 Bas 105–110 Lavabo 110 Banyo küveti 75 Ayaklı lavabo 50–55 Klozet 40 Pisuvar 80 Şofben ya da termosifon 110 Çamaşır makinesi 60 Eviye 110 Bulaşık makinesi 60 Isıtıcı 110–120 . Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Aşağıda verilen bu ölçüler.Tablo 1. Aşağıda bu tablo verilmektedir.2. Tesisatta PVC.2.2.1. avlu. Plastik Borularla Tesisatın Döşenmesi Temiz su tesisatında kullanılan polipropilen türü plastik borular termosetting plastiközelliği taşır. pislikleri şehir kanalizasyonuna veya çürütme tesislerine ileten boru ağına bina pis su tesisatı denir. Pis Su Tesisatı Çatı. Pis su tesisatı.5 m dışından başlayıp şehir kanalizasyonunda ya da özel temizleme çürütme tesisinde son bulan boru bölümüne dış pis su tesisatı denir. Borunun 260°C–270°C kadarısıtılması. kolay şekil alarak aynı cins plastikle yapışma özelliğini kazanır.4.1.3. bitmiş zeminden alınan ölçülerdir.2. Bu nedenle ısıl işlem yapılarak birleştirilir. dam. 10 . Dış Pis Su Tesisatı Binaların 1.5.0 – 1. balkon gibi yüzeylere düşen yağmur suyu dâhil çeşitli sarf yerlerinden gelen atık suları.2.1: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1. çimento künk veya kil künk borular kullanılır.1.2. 1.

Bina İçi Atık Su Tesisatı Ana Borusu Binanın atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları toplayarak binanın 1.2.1.2. boru bölümlerinin görevleri dikkate alınarak ana boru. bağlantı borusu.3 ). kolon.1.2.3: Bina içi atık su tesisatı temel bölümleri 1. 11 .3). havalık borusu olmak üzere beş bölümde incelenir ( Şekil 1. bina dışı atık su tesisatına ileten boru bölümüdür.1. Atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları bina temel sınırları içerisinde toplayıp tek bir boru ile bina dışı atık su tesisatına iletir (Şekil 1.2.2.5 m dışına kadar taşıyan tesisata iç pis su tesisatı denir. Bina içi atık su tesisatı. kat borusu.0 – 1.5 metre dışına.2.1.2. Şekil 1.0 . Atık Su Tesisatı 1. İç Pis Su Tesisatı Su kullanma yerlerinden gelen kirli suları binaların 1.1. Bazı binaların bina içi atık su tesisatlarında atık su ana borusu yapılmaz.

4.1. Atık su kolonu çatı üzerine kadar çıkarılır ( Şekil 1.3). Şekil 1.2. Atık Su Kolonu Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüdür (şekil 1.1.2.2.2. Atık Su Bağlantı Borusu Su kullanma yerleri ile kat borusu arasındaki atık su boru bölümüdür (Şekil 1. 1. 1.1. sistemdeki suyun akışını engellediği gibi kokuların binaya yayılmasını önleyen sifonlardaki suyun kaybına da neden olur.1.6. 1. Bina içi atık su tesisatındaki açık hava basıncını sabit tutmak için yapılan boru hattına havalık borusu denir.1.2. Bu durumda sifon kendisinden beklenen görevi yapamaz.2.4 ). Atık su bağlantı boruları ise sadece atık su kolonuna bağlıdır. Havalık Kolon Borusu Bu sistem de atık su kolonu yanında bulunan ikinci bir havalık kolonu ile havalandırılır.4: Havalık borusu 12 . Atık su kolon borusunun en son pis ve kirli su toplama noktasının bina çatısının üzerine kadar çıkartılan boru bölümüdür (Şekil 1.5. Atık Su Kat Borusu Katlardaki su kullanma yerlerinden gelen atık suları en yakındaki atık su kolonuna ileten boru bölümüdür (Şekil 1.2.2.2.3). Atık Su Havalık Borusu Atık su boruları içerisindeki hava basıncının artı ya da eksi yönde değişmesi.3). 1.3.2.1. Havalandırma kolonu her katta atık su kolonuna bağlanır.2.4).

2. Yatay borulara eğimin % 2 verilmesine. Her kolonun mutlaka çapı değişmeden çatı üzerine kadar çıkarılmasına. Boruların suyun akışını kolaylaştıracak şekilde eklenmesine. Zemin üzerinde döşenen boru alt ve yanlarının ince kumla beslenmesine.2.2. Atık su ağızlarının içine pislik. maddelerin gitmesini önlemek için iyi bir şekilde geçici olarak kapatılmasına. 13 . Atık su boru ağızlarının döşeme ve duvara bağlanacak tesisat uç malzemesinin cins ve özelliğine göre uygun ölçülerde bırakılmasına. Alt kata döşenen ana boruların bina dışına en kısa yoldan çıkarılmasına. harç vb. sert cisimlerden korunmasına. Atık su tesisatında kullanılan PVC boruların birbirine eklenmesinde mutlaka uygun boru contaları kullanılmasına ve iyi bir sızdırmazlık sağlanmasına dikkat edilmelidir. Atık Su Tesisatının Döşenmesinde Dikkat Edilecek Hususlar Atık su tesisatının döşenmesinde dikkat edilecek hususlar şunlardır:                  Kat borularının mümkün olduğu kadar kısa olmasına. Her kolonun erişilebilecek en alt noktasına bir temizleme kapağı konulmasına. üzerine havalık borusu ve şapkası takılmasına. Düşeyden yataya geçen boru tesisatı noktalarında yay dirsek veya iki açık dirsek Kullanılmasına.1.

10.5: Bina atık su tesisatı bölümleri Atık su tesisatının bölümleri 1. 6. 4. 5. 2. 8.Şekil 1. 7. 3. 9. Bina dışı bağlantı hattı Ana kanal Toplama hattı Tekil bağlantı borusu Müşterek bağlantı borusu Birleştirme borusu Kolon Havalandırma hattı Yağmur suyu kolonu Temizleme borusu 14 .

Uç malzemelerinin bitmiş döşeme veya duvara temas eden yerleri alçı. Tablo 1.75 1.5 1.0 0.3.0 1.25 0. döşeme henüz bitirilmemişse montaj ölçüleri duvar üzerindeki 1m çizgisi referans alınarak işaretlenmelidir. İnşaat ortamında çalışılıyorsa. sırlı ve estetik yapılmıştır.0 1.1’de tesisat uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları.5 0. Uç malzemelerine üretimi sırasında su akışını sağlamak için gerekli eğim verilmiştir.0 1. Bu nedenle terazisine özen göstermeli ve ayrıca kendimiz eğim vermeye çalışmamalıyız. Yüzeylerinin 15 .5 0.5 Atık Su Tüketi m 10 7 6 4 4 4 6 10 10 4 4 6 8 1 2 2 10 2 Bağlantı Borusu Çapı mm Ø 100 70 70 70 70 70 70 70 70 100 70 70 70 70 70 70 70 70 Tablo 1.1. Su Tesisatı Malzemeleri Uç malzemesi montajlarında uyulması gereken belli başlı kurallar şunlardır:        Montaj ölçüleri.5 2.5 2. Atık su tesisatı tüketim birimi yöntemine göre hesaplanır. akma değerleri ve bağlantı boru çapları 1.5 1.2: Uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir. Tesisat Uç Malzemeleri Hela taşı Yıkanma teknesi Oturmalı yıkanma teknesi Ayak yıkama teknesi Duş teknesi Kova doldurma (küçük) Kova doldurma (orta) Ördek yıkama ve dezenfeksiyon aygıtı Sürgü yıkama teknesi Pisuvar (1/2” baslı) Bulaşık yıkama teknesi (tek gözlü) Bulaşık yıkama teknesi (çift gözlü) Büyük bulaşık yıkama teknesi Lavabo (küçük) Lavabo (büyük) Bide Döşeme süzgeci (Ø70) Döşeme süzgeci (WC gibi tali yerde) Atık Su Miktarı (l / s) 2.0 1. akma değerleri ( atık su tüketim birimi ) ve bağlantı boru çapları belirtilmiştir. Bina Atık Su Tesisatının Boru Çapı Tayini Bir binada ortaya çıkan atık suların ana kanala veya foseptiğe akıtılabilmesi için gerekli boru ( PVC ) tesisatı belirli yöntemlere uygun olarak yapılmalıdır.5 1. Uç malzemeleri yüzeyleri pürüzsüz. çimento gibi donduğunda hacmi artan malzemelerle sabitlenmemelidir.2.5 2.5 2.0 1.2.3.

Lavabo El ve yüz yıkamada kullanılan lavabolar. tam ayaklı lavabo gibi uç malzemelerinin montajı yapılırken bitmiş döşemenin eğimi. üzerine metal aletler (çekiç. bide. kullanan kişi için gerekli alan olmalıdır. Ortalama olarak bataryanın su akış ağzı ile lavabo üst seviyesi arasındaki mesafe 140–180 mm olmalıdır. daha küçük çocukların bulunduğu okullarda 580-620 mm değerleri arasında olmalıdır. Aksi hâlde sıkma işlemi sırasında seramik uç malzemesi kırılabilir. uç malzemelerinin terazisini ve ölçülerini etkilemeyecek şekilde olmalıdır. Sert cisimlerle vurmamalı. Lavabonun bitmiş döşemeden yüksekliğinin 800 mm olması esas alınır. Duvardan çıkışlı batarya veya muslukların ölçüleri de lavabo yüksekliğine göre belirlenir.6).6: Lavabonun büyüklüğüne göre kullanım alanları 16 . Şekil 1. Uç malzemeleri üzerinde bulunan açılabilir delik yerleri (batarya montaj deliği) sivri uçlu bir çekiçle ve malzemenin sırlı yüzeyinden (ön yüzeyi) dikkatlice delinmelidir. Lavabonun ön tarafında. boru anahtarı) konmamalıdır. İki veya daha fazla uç malzemesi yan yana döşenecekse aralarında olması gereken minimum montaj ölçüleri unutulmamalıdır. Montajını yapacağımız uç malzemesine uygun montaj elemanları kullanılmalıdır. Montaj ölçülerine tam olarak uyulması için gereken hassasiyet gösterilmelidir. seramik sektörü geliştikçe değişik tasarımlarla karşımıza çıkmaktadır. Bitmiş döşemeye monte edilecek klozet. 1. 6-14 yaş grubunun bulunduğu okullarda bu ölçü 700-750 mm.1. Kullanım alanı verilen bu alanın ölçüsü lavabonun büyüklüğüne ve tek veya grup hâlinde olmasına göre değişir ( Şekil 1.              bu şekilde olması.3. onların sıhhi açıdan temiz olmasını sağlar. Lavaboların kullanışlı olması için montaj yerinin ve ölçülerinin standartlara uygun olması şarttır. Montajda kullanılan tüm metal vidalı bağlantıların uç malzemesine temas eden yerlerine plastik burç (koruyucu kılıf) konulmalıdır.

17 . Montaj cıvataları dübellere sıkılır. Cıvataların geldiği kısımlara plastik burçlar takılır.Duvar kenarlarına lavabo konulması gereken durumlarda lavabo ekseni ile duvar arasında en az 450 mm olmalıdır. Duvardan bataryalı olması durumunda bataryanın yerden yükseklik ölçüsü 1100 mm olmalıdır. Şekil 1.7 ). Ardından pullar takılır ve somun sıkılarak montaj tamamlanır. Lavabo montajı aşağıdaki işlem sırasına göre yapılır:          Lavabo montajı yapılırken bitmiş döşeme üzerinden lavabonun yerden yüksekliği 800 mm olarak işaretlenir.7: Lavabo ekseni ile duvar arasındaki mesafe min.8: Dizi hâlinde lavabo montajı yapılırken eksenler arası 600 mm olmalıdır. Lavabo pis su gideri 500–550 mm yüksekliğinde olmalıdır.8). Aksi hâlde lavabo kullanışlı olmaz ( Şekil 1. Lavabo uygun bir yere alındıktan sonra işaretlenen yerler matkapla dikkatlice delinir ve dübeller çakılır. Dizi hâlinde lavabo montajı yapılacaksa lavabo eksenleri arası 600 mm’den az olmamalıdır ( şekil 1. Şekil 1. bu ölçüye göre terazisinde montaj konumuna getirilir. Pis su bağlantı borusu 50’lik olmalıdır. Daha sonra lavabo cıvatalara montaj deliklerinden geçirilir. 450 mm olmalıdır. Bu konumda tutulurken montaj delik yerleri işaretlenir. Lavabo.

Montaj cıvataları dübellere sıkılır. takılan cıvatalardan geçecek şekilde yerine oturtulur. silikon gibi malzemelerle yere veya lavaboya sabitlenmemelidir. Delinip dübelleri takıldıktan sonra cıvatalar sıkılır. cıvatalardan geçirilir. 18 . Lavabo ve ayak. kenara alınarak işaretlenen yerler delinir. Lavabo ayağı kesinlikle cıvata. Daha sonra ayak. ayna ekseni ise 1550 mm olmalıdır ( şekil 1.11). Montaj tamamlandıktan sonra lavabonun fayansa temas ettiği hat boyunca silikon çekilmelidir.  Lavabodan bataryalı ise sıcak soğuk su ara muslukları bitmiş döşemeden 550 mm olmalıdır. Yarım ayaklı lavabo montajında da aynen montaj sırası uygulanır. Ayağın taşıyıcı olmadığı unutulmamalıdır.           Lavabo ve ayak terazisinde yerleştirileceği yere montaj konumuna getirilerek lavabo tespit delikleri işaretlenir. Ayak. Etajer 1300 mm. Lavabonun montajıtamamladıktan sonra yarım ayak lavabo altındaki yere oturtularak delik yerleri markalanır. Dübeller çakılır. Ayaksız lavaboda olduğu gibi lavabo. Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır.10). Plastik burçları ve pulları takılarak sıkıştırılır ( şekil 1. Tam ayaklı lavabo montajında ise. lavabo altındaki kanala gelecek şekilde takılır.

Şekil 1.9: Duvardan bataryalı ayaksız lavabo montajı 19 .

10: Lavabodan bataryalı ayaksız lavabo montajı 20 .Şekil 1.

2.Şekil 1. Eviye Eviye. çift gözlü ve damlalıklı çeşitleri 21 . Tek gözlü. meyve ve bulaşık yıkamakta kullanılan seramik sağlık gerecidir.11: Yarım ayaklı lavabo montajı 1.3. mutfak ve benzeri ıslak mekânlarda sebze.

sıcak soğuk su ağızları arası mesafe de 200–300 mm olmalıdır. Alçı. Eviyelerin konulduğu tezgâhlar. Kirli su gideri ise eviye ekseninde ve yaklaşık 435 mm olmalıdır. boya gibi faktörlerden korunmalıdır.12 ). Eviye montaj ölçüleri aşağıda verilmiştir ( Şekil 1. İnşaat aşamasında montaj yapılıyorsa harç. Eviyeler genellikle tezgâh üzerine takılır.Eviyelerin yerleşimi mutfakların fiziki şartlarına ve kullanılırlığının rahat olmasına göre düzenlenmelidir. Üretim aşamasında gerekli eğim verildiğinden ayrıca eğim verilmemelidir.vardır. Eviye terazisinde yerine oturtulur. Duvardan bataryalı ise batarya yüksekliği bitmiş döşemeden 1100 mm. Sonra yerinden alınır ve eviyenin oturacağı yatak. çimento gibi genleşen malzemelerle araları kesinlikle doldurulmamalıdır. Duvardan değil de eviyeden bataryalı ise ara musluklar bitmiş döşemeden yaklaşık 550 mm’ ye konulmalı. Eviyenin montajı şöyle yapılır:      Tezgâhtaki yeri iyice temizlenir. bitmiş döşemeden 850 mm yüksekliğinde ve 600 mm genişliğinde olmalıdır.soğuk su ağızları 150 mm olmalıdır. kirli su gideri ∅ 50’ lik plastik borudan ve yüksekliği 600 mm olacak şekilde uygulanmalıdır. Eviye montajı yapılırken tüm montaj ölçülerine titizlikle uyulmalıdır. Mermer eviyeler monte edilirken silikon yerine özel mermer yapıştırıcısı kullanılır. Eviyeler genellikle 70’ lik kolonlara bağlanır. Sıcak. Sızdırmazlığın sağlanması için eviyenin tezgâha temas eden hatları boyunca silikon uygulanmalıdır. Taşan silikonlar dikkatlice silindikten sonra montaj tamamlanır. 22 . Geçici olarak yerine oturtularak tezgâha temas yerleri kontrol edilir. silikon ile doldurulur.

Şekil 1.12: Eviye montaj resmi 23 .

Hela taşı montajı şu işlem sırası ile yapılır:  Hela taşı sifonu (ES). bitmiş döşemeden 150–200 mm ve kullanım pozisyonuna göre hela taşının solunda kalacak şekilde olmalıdır. sifon ucundaki adaptöre geçirilir ve altı ince kumla sıkıştırılır. alçı. rezervuarlı (yıkama deposu) veya baslı olarak yapılabilir.  Hela taşının terazisi kontrol edildikten sonra 4 köşesinden çimento harcı ile sabitlenir.14 ).düşük döşemeye gömme olarak montaj edilir. Alaturka Hela Taşı Alaturka hela taşı. Rezervuar ve bas yıkama boruları 1 ¼” çapında olmalı ve keskin dönüşler ya da çap daralmaları olmamalıdır ( Şekil 1.  İnce kum ile desteklenir ve ağzı kapatılarak kenarları harç ile beslenir. duş teknesi gibi sağlık gereçleri monte edilirken dolgu malzemesi olarak çimento harcı. Hela taşlarında yıkama.  Hela taşı. Yıkama borularının hela taşına giriş yerlerinde mutlaka sızdırmazlık adaptörü kullanılmalı ve boru.13. (Çimento. Aksi hâlde genleşeceğinden hela taşını çatlatabilir ya da terazisini bozabilir. inşaat artığı gibi malzemeler kesinlikle kullanılmamalıdır. çatı seviyesinden minimum 500 mm yukarıda bırakılmalıdır.  Sızdırmazlık adaptörü su girişine takılır.3.)  Sızdırmazlık kontrolleri yapıldıktan sonra gider ağzı ve yüzeyi dış etkenlerden korunmak üzere kapatılarak montaj tamamlanır. gereğinden fazla kullanılmamalıdır. bitmiş döşemeden yaklaşık 2100 mm. bu adaptöre adaptör boyu kadar geçirilmelidir. Hela taşları 100’lük borularla çap değiştirilmeden çatı katına kadar çıkarılmalı. Arap sabunu uygulanarak yıkama borusu takılır. 24 .1. Taharet musluğu. bitmiş duvardan yaklaşık 350 mm olacak şekilde ve terazisinde yerine oturtulur. baslı ise bitmiş döşemeden 1050 mm olmalıdır.3. ES ile hela taşı bağlantı yerine sızdırmazlık adaptörü takılır. Şekil 1. Rezervuarlı ise rezervuar alt seviyesi. Sifonun gizli olduğu durumlarda sifonun döşemeye oturma yeri tespit edilmelidir. Koku ve gazların bina içine sızmaması için hela taşı ile pis su bağlantısı standart lastik contalı sifonlarla (ES) yapılır. Not: Düşük döşemeye oturtulan hela taşı.  Rezervuar yıkama borusu eğer uzunsa fazlası kesilir. cüruf. Sifonu açıkta ve gizli olarak iki şekilde yapılabilir. Sifon açıkta olduğunda bir alt katta sifon görüneceğinden estetik açıdan dezavantaj oluşturur.

Şekil 1.13: Alaturka hela taşı montaj resmi( rezervuarlı) Şekil 1.14: Alaturka hela taşı montaj resmi( baslı) 25 .

Klozetlerin bağlandığı pis su boruları. Duvardan asma klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1.  Terazisi kontrol edilir.  Klozet alınarak montaj yerleri delinir. yerinden alınır ve işaretlenen delik yerleri delinip dübelleri çakılır. adaptöre geçecek şekilde terazisinde cıvatalara takılır.  Taharet ara musluğu klozete bağlanır.  Klozete plastik burçlar takılarak montaj vidaları sıkılır. Ayrıca yere montajlı ve asma tip klozet seçenekleri bulunmaktadır.1. Klozetler.  Taharet borusu klozete takılır. kolon ve havalandırma boruları alaturka hela taşlarında olduğu gibi 100’lük yapılmalıdır.  Rezervuar ve taharet borusu su girişlerine temiz su hortumları takılır. Alttan çıkışlı kendinden rezervuarlı klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1.  Klozetin döşemeye temas ettiği yerlere silikon uygulanarak işlem tamamlanır. Dübeller çakılır. rezervuarlı ve baslı tipleri vardır.  Klozet.  Eksantrik adaptöre arap sabunu uygulanarak klozet geçici olarak montaj yerine oturtulur.  Terazisi kontrol edildikten sonra bitmiş döşeme üzerinde montaj delikleri ve klozet çepeçevre markalanır.4.16 ):  Duvara sıfır olarak bırakılmış pis su borusuna arap sabunu uygulanmış adaptör geçirilir.  Klozet tekrar adaptöre oturacak şekilde montaj yerine oturtulur. kolonlara yakın yerlere ve kullanımı kolay yerlere konulmalıdır. Yıkama şekline göre depolu.15 ):  Bitmiş döşemedeki 100’lük pis su borusu çıkış ağzına eksantrik sızdırmazlık adaptörü takılır.  Klozetin duvara gelen kısımlarına silikon uygulanır.  Montaj cıvataları takılır.  Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır. pis su bağlantılarına göre alttan çıkışlı ve arkadan çıkışlı olabilir. Alafranga Hela Taşı (Klozet) Klozetlerin değişik çeşitleri vardır.  Klozet adaptöre oturacak şekilde montaj yerine terazisinde geçici olarak konularak montaj delikleri markalanır. Klozetler.3. 26 .  İç takımı takılan rezervuar klozete montaj yerlerinden sabitlenir.  Klozet.

15: Alttan çıkışlı rezervuarlı klozet montaj resmi 27 .Şekil 1.

19 ).16: Duvardan asma klozet montaj resmi 1. Üç tarafının temas ettiği montaj uygulamaları da vardır. Küvet taşma deliği.17 ). Pis su gideri tarafında küvetin seviyesine yakın yere taşma deliği konulmuştur. kullanan hareket alanı için yeterli kullanım alanı bırakılmalıdır ( Şekil 1. biriktirilen su içinde vücudun yıkanması amacıyla kullanılır. Dökme demirden.Şekil 1. Küvet önünde.5. plastik boru bağlantısı sifona bağlanır ( Şekil 1. Duş tekneleri en az bir veya iki yerinden duvara temas eder. Küvetler Küvetler. 28 .3. sacdan ve plastik malzemeden (akrilik) üretilir. Metal olanların iç yüzeyleri ile kaplanır. Küvetlerde pis su giderine doğru eğim verilmiştir.

Küvet bataryası küvetin dar kenarına konacaksa küvet gideri ile batarya ekseni aynı olmalı. eğer uzun kenara konacaksa batarya ekseni ayak tarafından 550–650 mm mesafede olmalıdır ( Şekil 1.18: Küvet batarya ölçüleri Şekil 1.18 ).19: Taşma borusu bağlantısı 29 .17: Küvet kullanım alanı Küvetler. özel metal ayakları ya da altına yapılacak iki kâgir yastık üzerine yerleştirilir.Şekil 1. Şekil 1.

Küvet montajında aşağıdaki işlemler yapılır:        Küvet montaj ayakları. Küvet. Sifon kuyruğu sökülür. yerine oturtulur. 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası takılarak sifon kuyruğu pis su borusuna geçirilir. Sifon kuyruğu sifonun gövdesine takılır. Küvet sifonu ve taşma borusu bağlanır. Şekil 1. uygun aralıkta ve terazisinde harç ile düşük döşemeye sabitlenir.20: Küvet montaj resmi 30 . Küvet kenarlarına silikon uygulanır.

Küvetin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. Akrilik küvetler bitmiş döşeme üzerine monte edilir. terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Şekil 1. Küvet taşma ve sifon bağlantıları yapılır. montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır. Tekrar montaj pozisyonuna getirilen küvet. Küvet. Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır. Pis su bağlantıları test edilir. Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır.Günümüzde metal veya seramik küvetler yerine akrilik (özel plastik bileşim) küvetler tercih edilebilmektedir.21: Akrilik küvet montaj resmi 31 . Aşağıda akrilik küvet montajı işlem sırası verilmiştir:          Küvetin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. Küvet. montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır.

23 ). 32 . Emayeli döküm veya sac. Duş tekneleri değişik ölçülerde yapılır. 90X90. En çok kullanılanları 80X80. Ayrıca su akışını kolaylaştırmak için su gideri yönünde eğimli üretilir ( Şekil 1.6. seramik ya da plastik (akrilik) malzeme seçenekleri vardır.3. Ayağın kaymaması için taban kısmına değişik formlar verilir.22: Oturmalı küvet montaj resmi 1.Şekil 1. Duş Tekneleri Duş tekneleri akan su ile tam yıkanma amacı ile kullanılan sağlık gereçleridir. 100X100 ebatlarındadır. Duş tekneleri kir tutmayacak bir yüzeye sahiptir.

23: Duş teknesi montaj resmi 33 .Tüm düşük döşemeli montaj uygulamalarında olduğu gibi duş teknesi şu şekilde monte edilir:          Tekne geçici olarak montaj yerine yerleştirilir ve sifon yeri belirlenir. Sifonun ağzı kapatılarak harç ile etrafı doldurulur. Sonra etrafı kumla sıkıştırılır. yerine yerleştirilerek teraziye alınır. Şekil 1. altına tuğla konularak harç ile tutturulur. Duş teknesinin oturacağı yüzey. İşaretlenen yerde sifonun bağlanacağı yuva hazırlanır. sifon seviyesine kadar harç ile doldurulur.süzgeç ve contası çıkarılarak pis su giderine bağlanır. Üzeri kapatılarak dış etkenlerden korunur. Sifon. Duş teknesi. Sifon ağzına sızdırmazlık contası takılır. Sifon .

24: Akrilik duş teknesi montaj resmi 34 .Akrilik duş teknelerinin montajında da aşağıdaki yol izlenir:           Duş teknesinin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. Duş teknesi sifon bağlantıları yapılır. Duş teknesinin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Duş teknesi.24 ). Pis su bağlantıları test edilir. montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır. Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır ( Şekil 1. Tekrar montaj pozisyonuna getirilen duş teknesi. Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır. Duş teknesi montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır. Şekil 1.

Bide.1. Bide ekseni pis su ekseni ile aynı seviyeye getirilecek şekilde bide geçici olarak yerine yerleştirilir. Daha sonra plastik burçlar takılarak montaj vidaları ile bide sabitlenir. Sifon çıkışı.3. Sifon takımı bideye monte edilir. Pis su ağzının bitmiş döşemeden 125 mm olmasına özen gösterilmelidir. Bidenin duvara ve döşemeye temas eden tüm yüzeylerine silikon uygulanır. 35 . Banyo odalarında tek başına bulunmaz. Bideler Bideler. Soğuk ve sıcak su boruları duvardaki ara musluklara bağlanır. duvara bitişik olabildiği gibi duvardan yaklaşık 50 mm açıkta da döşenebilir. Döşemeye monte edilen bideler. Duvara asma ve ayaklı tipleri vardır. Bide üzerine bide bataryası montajı yapılır. Bidelerin üzerine sıcak ve soğuk su kullanımı için bataryalar takılır. duvardaki pis su ağzı ile aynı eksende olacak şekilde tespit kelepçesi ile bideye sabitlenir. Eksen yerleri. Duvara bitişik olması durumunda montaj tekniği nedeniyle ıslak mekânda süpürgelik olmamalıdır ( Şekil 1.7. Duvar düzlemine bitişik bidenin montajında aşağıdaki işlem basamakları uygulanır:             Sıcak ve soğuk su ağızlarına ara musluk bağlantıları yapılır. Markalanan yerler delinir ve dübeller çakılır. vücudun alt tarafını yıkamak ve taharet almak amacıyla kullanılan sağlık gereçleridir.25 ). markalanan eksen ve çevre çizgilerine göre terazisinde ve ekseninde pis su çıkış ağzına doğru itilir. İtme sonucunda sifonun pis su ağzında bulunan adaptöre yeteri kadar geçmesi sağlanmalıdır. Bitmiş duvarda hazırlanan 50’lik pis su çıkış ağzına sızdırmazlık adaptörü arap sabunu uygulanarak yerleştirilir. genellikle klozetle birlikte bulunur. montaj delikleri ve bide çevresi bitmiş döşemede işaretlenir.

Dübeller çakılır.8.3. hastaneler. Genellikle alttan pis su gideri. iş merkezleri. Terazisi kontrol edilerek montaj delik yerleri markalanır. sık kullanılan yerlerde belirli bir debiye ayarlanarak sürekli akıtılabildiği gibi. Pisuvarlar. Montaj delikleri delinir. üstten ise yıkama suyu girişi vardır. manuel ve fotoselli yıkama sistemleri de kullanılmaktadır. Sifon pis su girişine geçecek şekilde pisuvar geçici olarak montaj konumuna getirilir. Yıkama suyu.26 ). Daha çok okullar. Pisuvarlar Pisuvarla. otogar gibi yerlerin tuvaletlerinde bulunur. Pisuvar montajı şöyle yapılır:     Pisuvara sifon takılır. Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır ( Şekil 1. Pisuvar ise bitmiş döşemeden yaklaşık 650 mm olacak şekilde monte edilmelidir. 6–14 yaş grubunun kullanacağı pisuvarlar. bitmiş döşemeden yaklaşık 450–550 mm yüksekte olmalıdır. Pis su ağzı bitmiş döşemeden yaklaşık 400–450 mm yüksekliğe konulmalıdır.Şekil 1. Pisuvarların pis su ağızları. duvar kotuna sıfır olacak şekilde yapılmalıdır. tamamlanmış duvara tırnaklı ya da montaj vidalı olarak monte edilir. umuma açık erkek tuvaletlerinde kullanılır. 36 .25: Bide montaj resmi 1.

37 . Sifon sızdırmazlık adaptörüne arap sabunu uygulanır.

Pis su ve temiz su bağlantıları test edilerek montaj tamamlanır. Şekil 1.26: Pisuvar montaj resmi 38 .      Pisuvar. Pisuvara musluk bağlantısı yapılır. montaj pozisyonuna getirilir. Pis su bağlantı borusu 50’lik gider ağzındaki adaptöre geçirilir. Pisuvarın bitmiş duvara temas eden kısımlarına silikon tatbik edilir. Plastik burçları takılarak montaj cıvataları sıkıştırılır.

Günümüzde büyük şehirlerde daha çok elektrikli termosifon kullanılmaktadır. sıcak suyu üretme biçimine göre iki değişik şekilde olur.9. termosifona soğuk su girişi bitmiş döşemeden yaklaşık 2500 mm yukarıda bulunan bir depodan sağlanır. Katı Yakıtlı Termosifonlar Bakır termosifonlar 60 l su kapasitesinden daha az olmamalıdır.1.3. Termosifonlar Termosifonlar.3. Şekil 1. Bunlardan birincisi sıvı veya gaz yakıt ile sıcak su elde edilen bakır termosifonlar. Bu tip termosifonlarda su. daha çabuk ısıtılırken banyo sıcaklığı daha yüksektir. Bu termosifonlar borulu ve gömlekli olarak yapılır. Depolu termosifonla sıcak su hazırlamada.27: Depolu katı yakıtlı termosifon montaj resmi 39 . 1. Silindirik termosifon gövdesi ile gömlek arasında duman kanalı vardır.9. ikincisi ise elektrik kullanarak sıcak su elde edilen elektrikli termosifonlardır. Borulu tip termosifonlarda yanma sonucu oluşan sıcak duman ve gazlar. silindir kazan içindeki bir borudan geçerek etrafını çevreleyen suyu ısıtır. Gömlekli tip termosifonların düzeneği ise şöyledir: Silindirik termosifon gövdesinin dışını saran bir gömlek vardır.1.

sıcak suyu uzun süre muhafaza etmesi için ısıya dayanıklı yalıtım malzemesi ile izole edilmiştir. Depoya soğuk su giriş bağlantısı yapılır.27 )        Termosifon yerine oturtulur ve teraziye alınır. Bu termosifonlardan sıcak su alabilmek için önceden devreye sokulması gerekir. Ayrıca sıcak su çıkışı. Depodan termosifona soğuk su girişi ¾ galvaniz boru ile bağlanır.Depolu katı yakıtlı termosifon montajı yapılırken şu işlem sırası uygulanır.28: Elektrikli termosifon montaj resmi 40 . Depodan sıcak su çıkış bağlantısı yapılarak uç malzemelerine sıcak su borusu hattı çekilir. Termosifon deposunun şamandıra bağlantısı yapılır. 1.3. Elektrikli termosifon montajı aşağıda verilmiştir ( Şekil 1. Küçük tip musluğa veya duşa takılabilen elektrikli su ısıtıcıları da mevcuttur.28 ). depoya üstten girecek şekilde havalık borusu uzatılır. Üzerindeki termostat sayesinde istenilen sabit sıcaklıkta su elde edilebilir. Bu su ısıtıcıları küçük boyutlu olma avantajının yanında verim ve kapasite açısından zayıftır. Termosifon ile depo bağlantılarının kolay yapılabilmesi için termosifonun üst kısmına soğuk su girişi en az 2500 mm yukarıda olacak şekilde konsollar duvara harç ile sabitlenir.9. Elektrikli Termosifonlar Elektrikli termosifonlar kendinden depoludur. ( Şekil 1.2. Deponun etrafı. Şekil 1.

Gaz bağlantısı yapılır. Şofbenlerin montajı. Şofbeni oluşturan ana elemanlar. Daha sonra işaretlenen yerler delinerek dübeller çakılır. Doğal gaz ve sıvılaştırılmış LPG ile çalışır. Şofben sıcak ve soğuk su boru bağlantıları spiral hortumlu olarak yapılır (Rakorlu olarak da yapılabilir. baca bağlantısı ve sıcak-soğuk su bağlantıları kaçak testinden geçirilerek montaj tamamlanır. Şofben soğuk su girişine vana takılır. Baca bağlantısı yapılarak borunun şofbene temas eden kenarı yanmaz bantla sarılır. su ve gaz borularıdır.29: Gazlı şofben montaj resmi 41 . Gaz bağlantısı. Baca çekişi yeterli olmalıdır. Baca borusunun duvara temas eden yüzeyi alçı ile sıvanırsa sızdırmazlık daha iyi olur.1. kanatlı borulu su ısıtıcısı (eşanjör). Şofben montajı şöyle yapılır:          Şofbenin yerleştirileceği yer belirlendikten sonra. Montaj kancaları sıkılarak şofben asılır ve terazisi kontrol edilir. Şofbenler Şofbenler ani su ısıtıcısı olarak da bilinir.3.). Kancalar arası mesafe yaklaşık 250 mm ölçüsündedir. Şekil 1. banyo veya çok dar hacimli mekânlara yapılmamalıdır. gövde. gaz kontrol ve güvenlik elemanları. şofben alt seviyesi bitmiş döşemeden 1300 mm olacak şekilde kanca yerleri duvara işaretlenir. atmosferik brülörlü yanma odası.10.

Metal olanların boru ağızlarında iç kısımlara vida açılmıştır.30: Gazlı şofbenin tesisata bağlanışı 1. Rakor: Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan bir bağlantı parç asıdır. Nipel: Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren parçalardır. Ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmıştır.     42 . 90° ve 45° lik çeşitleri vardır. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları  Dirsek: Tesisatta yön değişimlerinde kullanılan bir bağlantı parçasıdır. Manşon: Temiz su tesisatında kullanılan ve iç kısımlarına diş açılmış boru bağlantı parçasıdır. Metal dirseklerin her iki ağzının iç kısmına vida dişi açılmıştır. T parçası: Üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol almakta (T) dirsek kullanılır.11.3.Şekil 1.

Deveboynu: Pis su tesisatlarında kaydırılmasında kullanılır. 43 . diğer ucunda dişi vida bulunur.  boru doğrultusunun yana Uzatma parçaları ve rozetler: Musluk bağlantılarında mesafeyi uzatmak için kullanılır. Musluk yerine takıldığı zaman önce rozet takılır sonra musluk ve bataryalar.   Kör tapa: Boruların uçlarının veya depoların kullanılmayacak olan ağızlarının kapatılmasında kullanılır. Redüksiyon: Büyük çaplı bir borudan. erkek vida dişlerinin üzerine keten sarılarak takılır. Pirinç malzemeden yapılmış olup 1-5cm arasında uzatmalar yapılabilmektedir. diğer ucuna erkek vida açılmıştır. Musluk rozetleri ise yapılan işin estetiğine yönelik kullanılan bir aksesuardır. Bir ucuna dişi. küçük çaplı boruya geçişte kullanılır ve ucunda erkek.

Boru Ekleme Parçaları

Şekil 1.31: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

44

Şekil 1.32: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

1.4. Su Tesisat Sembolleri
1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar
Tesisat projelerinde çizilmesi gereken uç malzemeleri, armatürler vb. elemanların sembollerini pratik olarak çizmemizi sağlayan ölçekli imal edilmiş cetvellerdir. Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. Projeler çizilirken gerekli yazılar, ölçülendirmeler, uç malzemelerinin ve armatürlerin şekilleri, proje ölçeğine uygun imal edilmiş ve standart hâle getirilmiş şablonlarla yapılır. Yazı şablonları ile değişik ebatlarda yazı yazılabilir. Tesisat şablonları ise projelerde oldukça kolaylık sağlayan cetvellerdir. Örneğin, 1/50 ölçeğindeki bir projede banyoya küvet çizimi yapılacaksa 1/50 ölçeğindeki tesisat şablonu ile bu küvet rahatlıkla çizilebilir. Tesisat elemanlarının hem yatay planda hem de kolon şemasında gösterilen sembol ve işaretleri farklıdır. Şablonlarla örnek çalışma aşağıda verilmiştir ( Resim 1..1.7 ).

45

Resim 1.1: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.2: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.3: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.4: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.5: Tesisat şablonları ile çalışma

46

Resim 1.7: Örnek mimari tefriş ve tesisat şablonları 47 .6: Tesisat şablonları ile çalışma Resim 1.

48 . 1.4.3 ).Tesisat şablonu kullanırken şunlara dikkat edilmelidir:  Şablon gönyesinde kullanılmalıdır. şablondan doğru seçilmelidir.2.  Şablon ile tesisat elemanının sembolü çizildikten sonra şablon dikkatli kaldırılmalıdır.  Şablonla çizim yaparken kalem dik açıyla kullanılmalıdır. Aksi hâlde mürekkep hemen kurumayacağından dağılabilir.  Bazı sembollerin çiziminin şablondaki iki veya daha fazla şeklin kullanılmasıyla meydana geldiği unutulmamalıdır. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri yatay planda ve kolon şemasında gösterilme şekilleri aşağıda verilmiştir ( Tablo 1.  Çizilecek sembol.

Tablo 1.3: Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri sembolleri 49 .

4 ).4. Tablo 1. kombi.3. boyler gibi cihazların sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.1. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi Kullanma sıcak suyu hazırlamakta kullanılan termosifon. şofben.4: Sıcak su hazırlama cihazlarının sembolleri 50 .

4.5 ).4. Bu armatürlerin sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.1. Tablo 1. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde çok çeşitli açma kapama ve kontrol armatürü kullanılmaktadır. 5 : Sıhhi tesisatta kullanılan açma kapama ve kontrol elemanlarının sembolleri 51 .

5.4. Tablo 1. Tablo 1. pis su gibi boruların sembollerle gösterimi aşağıda verilmiştir ( Tablo 1.8 ). Tablo 1.7 .1.6 . soğuk su. 6: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 52 . Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan sıcak su.

7: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 53 .Tablo 1.

temiz su. pişirme. pis su borularının yerleri ve konumları da projede belirtilmiştir. Mutfağa Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Mutfak. Tüm bu işlerin rahat yapılması için kullanışlı bir mutfağa gereksinim duyulur.1. Wc.33 ). Gerek mutfağın büyüklüğü ve gerekse yerleşimi. Tek sıralı mutfaklar. 54 .4. banyo gibi hacimleri ve konumları proje aşamasında belirlenir.6.6. Yemek hazırlama. özellikle ev hanımlarının sıklıkla kullandıkları bir mahaldir. L ve U biçiminde olabilir. Mutfaklar tek sıralı.Tablo 1. temizlik gibi işler için mutfakta zaman geçirilir. Islak mekânlara yerleştirilmesi gereken uç malzemelerinin. sofra hazırlama.4. Bu tip mutfaklarda duvar uzunluğu 2400 mm’den az olmamalıdır. Tek sıralı. bulaşık. Montaj uygulaması yapılırken bu tesisat elemanları projede belirtilen yerlere yerleştirilmelidir. 1. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi Bir yapının ıslak mekânları sayılan mutfak. kullanışlı olmasına etki eder. genellikle küçük ve orta büyüklükteki aileler için uygundur.8: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 1. Tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. L ve U biçimli mutfaklar kalabalık aileler içindir. Bu tip mutfaklarda tezgâh kullanım alanı daha fazladır. L ve U biçimli mutfakların minimum ölçüleri aşağıda verilmiştir (Şekil 1.

davlumbaza yakın olmalıdır. Örneğin.34 ) eviyenin kirli su kolonuna yakın olduğu görülmektedir. Eviye ise zorunluluk yoksa pencereden gelecek ışığı önden ya da sol yandan alacak şekilde yerleştirilmelidir. bulaşık makinesi. Mutfakta ayrıca ocak (fırın) ve buzdolabı için yer bulunmalıdır. L ve U biçimli mutfakların minimum yerleştirme ölçüleri Şekil 1. Davlumbaz yok ise baca bağlantısı yapılmak suretiyle aspiratör yerleştirilmelidir. Bu cihazlar yerleştirilirken bazı hususlar göz önüne alınmalıdır. Ayıca eviyeye gün ışığı sol yandan gelmektedir.33: Tek sıralı. 55 . kombi ve aspiratör gibi cihazlar bulunabilmektedir. Ocak (fırın). Eviyeler kirli su kolonuna da yakın olmalıdır. ocak.Mutfaklarda eviye.34: Tek sıralı mutfak yerleştirme Mutfağa eviye ve bulaşık makinesi için tesisat çekilir. Şekil 1. Yandaki mutfakta ( Şekil 1. buzdolabı. fırın ve buzdolabı yan yana gelmemelidir.

6. kullanım alanı için önemli bir husustur. Hela taşı. Şekil 1. iş yerlerinde. Lavabonun ise eksenden duvar mesafesi en az 450 mm’dir ( Şekil 1. Bu. 1.36 ). 56 . Ocağın konulduğu yerde baca bulunmaktadır. yan duvardan en az 600 mm açıklıktadır (Şekil 1. Tuvaletler.35: Tuvaletlerin yerleştirilmesi Tuvaletlere genellikle bir hela taşı. bulunduğu yapıya göre tasarlanır. Ocak ve buzdolabı yan yana getirilmemiştir. Ayrıca kapının çalışmasını engellemeyecek yere konulmuştur. Hela taşı. Tuvalete konulan lavabolar.35). pis su kolonuna yakındır. okullarda. bir de lavabo konur. kolona yakın yerleştirilmelidir.2. Hela taşları genellikle yerleştirileceği kenarın ortasına gelecek şekilde monte edilir. bazılarında da klozet olabilir. Bu WC’de hela taşı ekseni. aydınlatma da yeterli olmalıdır. Tezgâh üzerinde hazırlama masası için yeteri kadar alan bırakılmıştır. dizi hâlindeki hela taşlarının bulunduğu konut dışı tuvaletlerde aspiratör ile havalandırma yapılmalı.Mutfak tezgâhı üzerinde eviyenin dışında buzdolabı ve ocak için yer ayrılmıştır. banyodaki lavaboya göre küçük boyutludur. Tuvaletlerin iyi bir şekilde havalandırılması gerekir. Buradaki lavabo. Evsel kullanımlarda havalandırma penceresi yeterli olurken. Tuvalete konulan lavabonun. hastanelerde kısaca her yapıda tuvalet mevcuttur.4. Konutlarda bulunan tuvaletlerde genellikle bir hela taşı ve bir lavabo bulunur. Kullanma pozisyonuna göre sol tarafında taharet musluğu bulunmalıdır. hela taşının kullanım alanını işgal edecek şekilde yerleştirilmesi doğru olmaz. Tuvaletlere Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Konutlarda. Bazı tuvaletlerde alaturka hela taşı. banyodaki lavabolara oranla küçük olur.

36: Tuvaletlere uç malzemelerinin yerleştirilmesi 1. duş teknesi) batarya tarafına konulması uygun olur. Yatay döşenen pis su boruları. kullanacak kişi sayısına göre belirlenir. Klozetlerin banyo kapısının yakınında olmasından kaçınılmalıdır.Şekil 1. Yer süzgeci. Küvetler veya duş tekneleri. Uç malzemeleri. mümkün olduğu kadar kısa tutulmalıdır.3. küvet (veya duş teknesi) ile klozet arasına yerleştirilmelidir. Banyo kapısının tam açılmasını engelleyecek yerleştirmelerden kaçınılmalıdır. bir duş teknesi veya küvet ve yer süzgeci konulması şarttır. yıkanan kişinin kapıyı görebileceği yere yerleştirilmelidir. Planlamada klozet ve küvet (veya duş teknesi) arası uzaksa klozetin taharet musluğu yakınına ya da yıkanma yerindeki (küvet. kullanıcı isteğine ve kişi sayısına göre değişebilir ( Şekil 1.6. Banyoya Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Banyolara konacak tüm uç malzemelerinin türü ve adedi. 57 . Daha geniş banyo odalarında bide. Banyoya konulacak uç malzemeleri banyo büyüklüğüne göre tercih edilmelidir. jakuzi (sağlık havuzu) gibi cihazlar da konabilir. Banyo odaları yerleştirilirken şu hususlara dikkat edilmelidir:           Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna yakın yere konulmalıdır. Soğuk ve sıcak su boruları soğuk iklimlerde dış duvardan geçirilmemelidir. çamaşır makinesi. Banyolara bir lavabo. Banyoda eğer bide varsa klozet ile yan yana olmasında yarar vardır.37–40 ). Banyoya konulacak uç malzemesinin sayısı ve türü. kişilerin rahat kullanabileceği ve ulaşabileceği şekilde yerleştirilmelidir.4.

39: Tam konforlu banyolar için yerleştirme uygulaması 58 .Şekil 1.38: Büyük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.37: Küçük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.

Banyonun yerleşimine baktığımızda hiçbir uç malzemesi.40’taki banyo odası. klozet ve yer süzgecinden oluşmaktadır. Küvet. lavabo. Lavabo. Şekil 1. Klozet için uygun yer olarak küvet yanı seçilmiştir. Pis su kolonu. küvet. Pis su kolonuna fazla uzak olmamasına dikkat edilmiştir. Ayrıca küvetin konduğu yer.Şekil 1. sık kullanılan bir uç malzemesi olduğundan en kolay ulaşılır yere konmuştur. kullanan kişinin kapıyı rahat görebileceği yere yerleştirilmiştir. Varsa tesisat bacasından geçmelidir. banyo odasında ölü hacme (kullanılmaya müsait olmayan alan) sebebiyet vermemiştir. kapının çalışmasını engelleyecek şekilde monte edilmemiştir.40: Banyo yerleştirme uygulaması 59 . Süzgeçlerin banyonun orta yerine konması estetik açıdan uygun değildir. iç duvar tarafında olmamalıdır. suyun zemine akma olasılığının yüksek olduğu küvet ve klozet arasına yapılmıştır. Yer süzgeci.

41’de verilen banyonun uç malzemelerini plan görünüşüne yerleştirelim: Şekil 1.1.4.2 konu başlığı altında Tablo 1.4.7.5 kalemle çizilir.41: Banyoya uç malzemelerin yerleştirilmesi 60 .3’ te gösterilmiştir). Şekil 1. Kolon şemasına uç malzemeleri yerleştirilirken yerden yükseklikleri dikkate alınır. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek Uç malzemelerinin şema görünüşleri tesisat şablonları ile çizilir (Uç malzemelerinin şema gösterimi ile ilgili semboller 1. Uç malzemeleri 0.

Tek pis su kolonuna bağlantıları yapılan bu uç malzemelerinin şema görünüşünü çıkarırken uç malzemelerinin pis su kolonuna göre konumlarına bakmalıyız.42: Şekil 1. klozet. Şekil 1.41) küvet.41’deki banyonun şeması 61 .Bu plan görünüşünde (Şekil 1. Küveti süzgeç. Pis su kolonuna en yakında küvet bulunmaktadır. Burada tüm uç malzemelerinin pis su kolonunun sağında olduğu görülmektedir. Ayrıca klozet. lavabo ve süzgeç bulunmaktadır. süzgeç ve küvet tek çatal ile kat borusuna bağlanmışlardır.42). Bu bilgiler ışığında şema görünüşü şu şekilde olur (Şekil 1. klozet ve lavabo izlemektedir.

Şekil 1.43 ).Aşağıda uç malzemesinin şema görünüşüne yerleştirilmesi ile ilgili örnek verilmiştir ( Şekil 1.43: Şema görünüşüne uç malzemelerinin yerleştirilmesi 62 .

UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları  Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını belirleyiniz.44 ) Tesisat şablonları Çizim araç gereçleri 63 . havalandırma ortamını ve çizim araç gereçlerini hazırlayınız. Kullanılacak araç ve gereçler:    Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planı ( Şekil 1. Kullanacağınız tesisat şablonlarını hazırlayınız. Çizimi yapılacak banyo odasının yönüne uygun olarak çizim paftasını sabitleyiniz.    Çizim ortamını hazırlayınız. Çizimi yapılacak banyo odasının  yönünü tespit ediniz. dikkat   şablonlarını hazır hale   Şablonların nasıl kullanıldığını inceleyiniz ve şablon kullanma alıştırmaları yapınız. Şablon üzerinde kullanacağınız sembolleri belirleyiniz. Öneriler  Banyo odaları yerleştirilirken edilecek hususları inceleyiniz. Kullanacağınız tesisat temizleyerek kullanıma getiriniz. Çizim yapılacak mekânın ısı. ışık.

64 .Şekil 1.44: Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını hazırlayınız.

45: Uç malzemelerini şablon yardımı ile yerlerine çiziniz.Şekil 1. 65 .

( ) Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır. yazınız. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. ( ) Eviye armatürlerinin yerden yüksekliği 70 cm’ dir. OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) Aşağıdaki ifadeler doğru ise parantez içine D . yanlış iseY. 4. ( ) Binalarda boru hattının döşenmesinde. ( ) Mutfak tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. 8. cevap anahtarı ile karşılaştırınız. ( ) Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. almakta nipel kullanılır. 7. 66 . besleme borusu ve iç tesisat olarak iki bölüme ayrılır. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir. 5. 9. ( ) Uç malzemesi montajlarında montaj ölçüleri. 6. 2. ( ) Temiz su tesisatında üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol 10. 3. 1. şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. ( ) Atık su tesisatı döşenirken yatay borulara eğim % 2 verilmelidir.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. ( ) Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna uzak yere konmalıdır. ( ) Pis su tesisatı. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı.

Banyo. ‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. 5.     Mimari projeyi ve ıslak hacimleri belirleyiniz. Çizim ortamını hazırlayınız. Tesisat şablonu kullanırken dikkat edilecek hususları inceleyiniz.UYGULAMALI TEST Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre uygulamanızı yapınız. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor.  Mimari projeyi çizim masasına sabitleyerek şablon vasıtası ile uç malzemelerini yerleştiriniz. UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Sembollerinin Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. 2. 3. 6. Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız. 4. Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Çizilecek banyo uç malzemelerini şablon üzerinde seçtiniz mi? Banyo uç malzemelerinin yerleştirme kurallarını incelediniz mi? Çizim ortamını hazırladınız mı? Evet Hayır Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait mimari projenin yönünü ve banyonun konumunu incelediniz mi? Banyo uç malzemelerinin sembollerini kurallara uygun çizdiniz mi? Son kontrolleri yaptınız mı? Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda tesisat şablonu kullanarak çizim kuralları doğrultusunda ıslak hacimlerin uç malzemelerini mimari proje üzerine yerleştirebileceksiniz. DEĞERLENDIRME ÖLÇÜTLERI 1. 67 . Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. 7. WC ve mutfak uç malzeme yerleştirme kurallarını inceleyiniz.

Su Saatleri Yerleri ve Tasarımı Ortak hidrofor tesisatı olmayan binalarda her daire için giriş borusu çapında (kolektör) bir adet su saati tesis olunmalıdır. kesinlikle galvenize edilmiş çelik borular ve ekleme parçaları ile tesis edilmelidir.1.1. Hidroforlu yapılarda şebeke hattından yapı girişine 2 adet vana.ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında su tesisat projelerini. mimari proje üzerine ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. Ana su borularının korozyona karşı izolasyonu yapılmalıdır. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi 2. dükkân ve bunun gibi bağımsız bölümlerden geçirilmemelidir. Su saatleri detay proje olarak hazırlanıp sıhhi tesisat raporuna eklenmelidir. kapıcı dairesi.1.1. 1 adet çek valfli ve tek aboneli su sayaçlı bağlantı tasarımı yapılmalıdır.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi Temiz su ana boruları. Her su saatine. makine mühendisliği bürolarından faydalanabilirsiniz. ışıklıktan kat boyunca çıkarılmalıdır. Binaya ait daire. Temiz su tesisat boruları. yapıların umumi giriş ve ortak kullanım alanlarından geçirilerek tesis edilmelidir. 2. 2. SU TESİSAT PROJELERİ 2. şebeke ve daire tarafından olmak üzere iki adet kapama vanası konulmalıdır. Ana su boruları.1.1. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Mimari projeler Su tesisat projeleri Araştırma işlemleri için mimarlık ve iç mimarlık bürolarından. 68 .

1. Özel şartnamede ayrıca bir kayıt bulunmazsa duvar içerisinde veya ankastre olarak döşenmelidir. İç tesisat borularının. ağızdan ağza 160cm olmalı ve en çok üst üste tesis edilmelidir. muhakkak surette kolaylıkla takılıp sökülecek şekilde konmalıdır. Musluk takılacak boru ankastre olduğu takdirde. en fazla 5 adet olmak şartı ile 25cm aralıkla üst üste tesis edilmelidir. mutfak.  Yapı içerisinde ise yapı girişine. sayaçlardan sızan suların yer süzgeci ile toplanarak pis su tesisatına verilmesi gerekmektedir. genellikle ön ve yan bahçe duvar kenarlarına. Binalarda bütün bağımsız bölümlere ait su sayaçları aynı mahalde toplanmalıdır. teflon bant veya boyalı keten ile yapılmalıdır. kolay ulaşılabilir ve değiştirilebilir şekilde yerleştirilmelidir. havalandırma.Su sayaçlarıyla ilgili olarak aşağıdaki maddeler önemlidir: Yapı dışında. İç tesisat borularının üst üste tek sıralı tesisi hâlinde tesisat uçları.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi Soğuk ve sıcak su şebekelerinde kullanılacak borular. tavana sağlam bir şekilde askılama ve genleşmeye elverişli konumda asılmalıdır. Her mustakil daireye girişten soğuk ve varsa sıcak su boruları üzerinde kapama musluğu bulunmalıdır. 69 . Ortak hidrofor tesisatı olan binalarda. ihtiyaca cevap verecek bir adet ortak sayaç da konulabilir.  Seçilen sayaç mahallerinde alçak ve yüksek gerilim tesisine ait kablolar geçirilmemelidir.  2. merdiven altına veya varsa sayaç odasına konulmalıdır.2. üst üste karşılıklı 2 sıra hâlinde düzenlenmesi durumunda karşılıklı 2 sıra arasındaki mesafe. Kapama muslukları. İç tesisat boruları duvar uzunluğu ise karşılıklı 4 sıra hâlinde de yapılabilir. kalın etli vidalı ve içi dışı galvanizli olmalıdır. Galveniz borular ısıtılarak eğilmemeli veya kaynak ile tutturulmamalıdır.  Su sayaçları. Borular hiçbir suretle kalorifer. Su sayaçları aşağıda belirtilen şekilde düzenlenmelidir:     Yan yana tek sıra hâlinde tesis edilecek su sayaç tesisatlarının 16cm ve zeminden yükseklikleri 50cm olmalıdır. Sayaç yerlerinin aydınlatılması. sadece zemin üzerine konulmalıdır. bir hücre yapılacak ve üzerine bir kapak yapılacaktır. Bağlantılar fittings bağlantı elemanı olacaktır. Galveniz boru bağlantıları. Tavan altından açıktan geçen borular. banyo ve diğer mahallere ait bacalar içerisinden geçirilmemelidir.

Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su. Üst üste yatay döşenen borularda. Boru.3. Bina içinde veya dışında toprak altında döşenecek su boruları korozyona karşı izole edilecektir. borularda gereğinden fazla yön değiştirme olursa basınç kayıpları oluşur.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir.1. Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları sürekli çizgi şeklinde çizilir. Ankastre döşenen borular ıslak mekânlardan (banyo. Boruların geçirileceği yerlerin. oda gibi hacimlerin duvarlarından geçirilmemelidir. yüzeyde yoğunlaşan suyun alttaki borulara korozif etki etmemesi için en alttan soğuk su borusunun geçmesi sağlanmalıdır. Borular tavandan geçirilmemelidir.Duvar önlerinden geçen borular. 70 . Tesisatın işleyişi bakımından da boru tesisatları önem taşır. Temiz su kolonları genellikle WC’lerin kapı arkasından geçirilir. Döşeme içinden geçirilen borular çabuk çürür ve delinebilir. duvar konsolu veya kelepçelerle tespit edilmelidir. Sıfır derecenin altında kış şartları olan bölgelerde tüm borular izole edilmelidir. Boruların döşeme içinden geçirilmesinden kaçınılmalıdır. estetik bakımdan görünüşü bozmayacak yerlerden geçirilmelidir. Açıkta döşenen borular. Çizgi.1. Boru hattı uzadıkça maliyet artar ve boru içindeki akışkan bakımından da problemler doğabilir. soğuk iklimlerde dış duvar içinden geçirilmemelidir. 2. Duvar içerisinden döşenecek sıcak su boruları ve bina dışında ankastre döşenen borular izole edilmelidir. yapının kullanılmasına olumsuz etki yapmamasına özen gösterilmelidir. Soğuk su boruları. Kolon borusundan hat alınarak su akıtma yerlerine su iletilir ( Şekil 2. yerden zorunlu olarak geçirilecekse korozyondan mutlaka korunmalıdır. kolon ve kirişlere zarar vermeyecek şekilde döşenmelidir. Ankastre (sıva altı) döşenen borular. Soğuk su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:           Açıkta döşenen borular. salon. 0. Şöyle ki. mutfak) geçirilmeli.1 ). sıcak su ve atık su boruları çizilirken birtakım hususların dikkate alınması gerekir. 2. Açıkta döşenen borular duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen borular duvar içine çizilir. mümkünse tesisat bacası veya boru bacasından geçirilmelidir. Wc.3. Donma tehlikesi olan borular mutlaka izole edilmelidir.1. Soğuk Su Borularının Çizilmesi Bir sıhhi tesisat projesinde uç malzemelerinin kullanılacağı yerlere ve diğer su akıtma yerlerine soğuk su ağızları bırakmak gerekir.

3. Çizelgede çeşitli kullanım yerleri için farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri (I/s) olarak verilmiştir ( Tablo 2. Üniversal bir hesap yöntemi belirlemek amacı ile verilen çeşitli standart tüketim değerleri arasında da çeşitli kaynaklar arasında farklılar görülmektedir. gazlı ve elektrikli şofben LPG’li veya doğal gazlı kombi ve güneş enerji sistemi ile elde edilebilir.Şekil 2. Temel olarak iki ayrı sıcak su sistemi mevcuttur:   Bağımsız sıcak su sistemi Merkezî sıcak su sistemi Çeşitli kullanım yerlerindeki gerekli sıcak su sıcaklığı ticari ve endüstriyel mutfak ve çamaşırhane ihtiyaçları hariç. 71 .1: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması 2.1 ). termosifon. merkezi boyler. Standart olarak kullanma sıcak su sıcaklığı 60°C kabul edilir ve hesaplarda bu değer esas alınır.1.2. 35–60°C arasında değişir. Sıcak Su Tesisat Tasarımı Dairelerde sıcak su.

2: Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru çapları 2.80 2.30 0.Özel lavabo Genel lavabo Banyo Bulaşık makinesi Eviye Çamaşır teknesi Çamaşır makinesi Duş Bağımsız ev 7.1/2" 1. şofben.5-9 20-27 76-250 160680 70-90 75-126 75-126 250340 0.2 ).1.5-9 15-18 76-250 40-68 35-45 70-90 70-90 114-250 Hastan e 7.5-9 30-36 76-250 160-760 70-136 75-126 75-126 250-340 İş yeri 7.5-9 23-27 ----38-90 ----114-136 Okul 7. 72 . kurna gibi uç malzemelerine iletilir ( Şekil 2.1/4" 1" ¾" ¾" Tablo 2.3.25 0.3. Sıcak Su Borularının Çizilmesi Sıcak su.60 0.00 1.40 zaman eş faktörü Depolama 0.30 0.70 1.1/2" 1.1: Farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri Boylerli binalarda. Temiz su borusundan bir hat alınarak su ısıtıcısına verilir. küvet veya duş teknesi.1/4" 1" ¾" 1. Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru ç3 Sıcak Su Tesisat Boru Çapı Sirkülasyon Boru Çapı 2" 1.25 Otel 7.5-9 50-68 ---75-450 35-90 ----250-1000 Endüstriye l Tesis 7. bide. güneş kolektörü veya boyler ile elde edilir.25 0. termosifon. sıcak su boru şebeksine paralel olarak sirkülasyon boruları döşenmelidir.5-9 --90-250 40-68 35-45 70-90 70-90 136-250 Apartman 7.30 0.5-9 40-54 --75-450 70-90 ----750-1000 Kullanma 0.40 0.00 1. Burada sıcak su elde edilerek lavabo.00 faktörü Tablo 2.

Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde. Şekil 2. 73 .4. Sıcak su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:      Sıcak su boruları. yatay konumda döşendiğinde diğer borulara göre üstte olacak şekilde yapılırsa borular terleme yaptığında etkilenmemiş olur. kullanım pozisyonuna göre solda olacak şekilde çizilmelidir. 0. duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen sıcak su boruları duvar içine çizilir. Sıcak su boruları.1. Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları.3. şema görünüşü çizilirken çizime bodrum kattan başlanır. Açıktan veya dış duvardan geçirilen sıcak su boruları ısı kaybına karşı yalıtılmalıdır. Çizgi. Şehir şebeke suyu girişinden başlanarak ana sayaç ve dağıtıcı (kolektör) çizimi yapılır. Açıkta döşenen sıcak su boruları. Kolon boruları her kata daire sayısı kadar çizilir.2: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 2. mümkün mertebe dış duvardan geçirilmemelidir. Soğuk Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Soğuk su boruları.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Bu da plan görünüşünden yararlanılarak yapılır. Basınç kaybını önlemek için gereksiz dönüşlerden kaçınılmalıdır. noktalı kesik çizgi ile gösterilir.

4 ). Örneğin. Sıcak Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Bağımsız sistemlerde (şofben. Sıcak su boruları 0. Merkezî sıcak sulu sistemlerde de bodrum katta boyler ve bağlantıları çizilir. plan görünüşünde temiz su kolonu tuvaletten geçiyorsa şema görünüşü çıkarırken temiz su kolonunu tuvaletin bulunduğu yerden çizmeliyiz. Bağlantı boruları çizilerek uç malzemelerine sıcak su iletilmiş olur.Buradan da en uçtaki su akıtma yerine kadar bağlantı boruları çizilir.3 kalemle ve kesik noktalı çizgi ile çizilir ( Şekil 2. Aşağıdaki örnekte şehir şebekesinden üst kata kadar temiz su borularının şema görünüşleri verilmiştir ( Şekil 2.) sıcak su cihazının sıcak su çıkışından hat alınarak gerekli tüm uç malzemelerine sıcak su dağıtımı çizilir.1.3: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 2. kombi vs. Boyler sıcak su çıkışından hat alınarak sıcak su kolonu çizilir. Tüm bu çizimler plan görünüşe göre yapılır.3 ).3.5. 74 . Şekil 2.

2. Kolon hatları özellikle alaturka hela taşı.5) geçirilir. Bodrum kattaki yatay boruların uzun olması durumunda bu borulara da temizleme borusu konulmasında yarar vardır. Kolonlar iç duvar tarafından geçirilmemeli.5 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Mutfak. Bu numaralama işlemini soldan başlayarak belirli bir sıraya göre yapınız. Tuvaletten akıtılan sulara pis su. Kolon altlarına temizleme borusu konulmalıdır. mümkün olan en kısa yoldan ve en az dönüşle kanalizasyona aktarılmalıdır. Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara atık su boruları denir. En üst seviyedeki atık su bağlantısı yapıldıktan sonra kolon borusu çapı değiştirilmeden çatı katına kadar çıkartılmalıdır. 75 . Bodrum katta tüm kolonlar birleşerek yatay borular ile bina dışına çıkarılır. Kolon altlarına temizleme borusu konulması iyi olur.1. banyo ve mutfaktan akıtılan sulara da kirli su adı verilir. kesinlikle oturma alanlarından geçirilmemelidir. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi 2. 0. daire içinde mutlak suretle ankastre yapılmalıdır. klozet. insan sağlığını tehdit etmeyecek şekilde en kısa yoldan yapı dışına çıkarılmalıdır. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek Su akıtma yerlerinde kullanılan su. Yatay borular. en alt kattan en üst kata kadar yön değiştirmeden çıkmalıdır. banyo ve tuvalete koyduğunuz her bir atık su kolonu için numaralandırma yapınız. düşük döşeme içinden ve duvar içlerinden (Şekil 2. Atık su boruları.4: Şema görünüşüne sıcak su borularının çizilmesi 2.2. Atık su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:          Atık su boruları. Bina içi atık su boruları. dış duvar tarafından veya tesisat bacalarından geçirilmelidir. Kolonlar. eviye gibi sağlık gereçlerine yakın olmalıdır.Şekil 2. Atık su boruları projelerde muflu bağlantı şeklinde gösterilir.

Bu boruya havalandırma borusu denir ve kolon çapı ile aynı çapta olur.5: Yatay planda atık su borularının çizilmesi 2.2. 76 . Kolon şeması çıkarıldığında soldan sağa doğru kolonlar sıra ile yerleştirilir.Şekil 2.6 ).2. Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir. Plan görünüşünde pis su kolonları numaralandırılır. Kolonların en üst seviyesine kolon numarası yazılarak daire içine alınır ( Şekil 2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Atık su borularının şema üzerinde gösterilirken kolon sayısı göz önüne alınır.

Şekil 2.6: Şema görünüşüne atık su borularının çizilmesi 77 .

7: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi 78 .7 ).1. Yağmur suları zemin üzerine akıtılabileceği gibi her borunun altına bir yağmur rögarı yapılarak yağmur kanalizasyonuna bağlanabilir. Zemin üzerine serbest olarak akıtılacak yağmur borularının altlarına dirsek konulmalıdır.…olarak gösterilir ( Şekil 2. Y3. lavabo. Şartlar elverişli ise yağmur suyunun bahçe sulamasında kullanılmak üzere bir depoda biriktirilmesi su tasarrufu açısından oldukça önemlidir.2. Şekil 2. ya da Y1. çatı sularını toplayan düşey borularla ortak olabilir.3. Yağmur suyu rögarı projede YR1. YR2. tuvalet gibi cihazların pis su boruları bağlanmayacaktır.…. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı Yapının her balkonu için ayrı yağmur suyu kolonu ve yer süzgeci yapılmalıdır. YR3.Y2. Balkon boruları. Yağmur suları zemin altındaki pis su şebekesine doğrudan bağlanmamalıdır. Yağmur suyu rögarı pis su şebekesine S sifonu ile bağlanmalıdır. Balkon yağmur suyu borularına eviye.

8: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi ( balkon ) Şekil 2.9: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi 79 .Şekil 2.

10: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (üst katlar) 80 .Şekil 2.

11: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (zemin) 81 .Şekil 2.

boru cinsi ve çapı ile ilgili veriler toplayınız. Su tesisatı projesi çizim kurallarına. Projenizdeki herhangi ıslak hacimleri belirleyiniz. Islak hacmin su tesisatı plan  görünüşünü çiziniz.    Son kontrolleri yapınız. 82 . Teknik resim araç gereçlerini hazırlayınız. Uygun aydınlatmayı sağlayınız. cihaz. cihaz vb. Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme. Su tesisatı projesi uygulayınız. çizim kurallarını  Islak hacim ile ilgili verileri toplayınız. Ses ve gürültü yalıtımını sağlayınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ MA FAALİYETİ İşlem Basamakları Öneriler    Çizim ortamını hazırlayınız. sembollerini proje ile  karşılaştırarak inceleyiniz. armatür. Çizim için uygun sıcaklık ve hijyenli ortam hazırlayınız. ıslak hacmin yön ve yerleşim planına uygun çizilip çizilmediğine dikkat ediniz. cihaz vb.     Su tesisatı plan çizilecek mimari belirleyiniz. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini inceleyiniz. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini çizeceğiniz resim kâğıdının ve sembollerin ölçülerini dikkate alınız. armatür. sembollerini şablon üzerinde inceleyiniz. görünüşü  projeyi  Çizim için mekân seçiniz (iç mekân dekorasyon proje çizim atölyesi). armatür.   Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme. projenin ölçüleri ve ölçeğine.   Çizimde kullanılacak ölçekleri belirleyip uygulayınız. Islak hacimde kullanılacak uç malzeme.

Kullanılacak araç ve gereçler:    Çizim araç gereçleri Mimari proje Tesisat şablonu Yukarıdaki işlem basamakları doğrultusunda aşağıda verilen uç malzemeleri yerleştirilmiş ıslak hacimlerin su tesisatı plan görünüşünü çiziniz.12: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 83 . Şekil 2.

Şekil 2.14: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 84 .13: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması Şekil 2.

85 .

denir. Basınç kaybını önlemek için ……………… ………………. Sıcak su boruları …………kalınlıktaki kalemle çizilir. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. B.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri tamamlayınız. 8. 9. 10. 6. 7. Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara . Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz.. 5.alanlarından geçirilmemelidir. cevap anahtarı ile karşılaştırınız.kaçınılmalıdır. kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Atık su boruları kesinlikle ……………. 3. Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları. 86 .. ……. Sıcak su boruları mümkün mertebe ………… ……………… geçirilmemelidir. olacak şekilde çizilmelidir. 4.şeklinde çizilir. Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde ………… ……… ……. kullanım pozisyonuna göre ………………. Atık su boruları projelerde………………...ile gösterilir.…………………. Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları …………. Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir. boruları denir. OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. 2.. Bu boruya …………………………….. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı.

Araştırmalarınız için . iç mimarlık bürolarından faydalanabilirsiniz.   Mimarlık büroları Mühendislik (makine) büroları. Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisatı projesi çiziniz. Mimari projenizi seçiniz. Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız. Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçiniz.       Çizim ortamını ayarlayınız. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda su tesisatı projesi ile ilgili temel kavramları ve kuralları bilip çeşitlerini ve uygulamalarını doğru olarak yapabileceksiniz. armatür. Uç malzeme. boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri toplayınız. Su tesisatı projesi çizim ölçeğini belirleyiniz. 87 . cihaz.UYGULAMA TESTİ Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre bina içi su tesisatı plan ve şema görünüşü çizimi uygulamanızı yapınız.

8. Çizim ortamınızı ayarladınız mı? Çizim araç gereçlerini hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi seçtiniz mi? Uç malzeme. 88 . Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz.DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Projelerinin Mimari Proje Üzerine Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. 9. DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. 6. 2. ölçek. 5. 4. 7. 3. boru ve ek parçaları ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü. çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi? Evet Hayır Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz. cihaz. DEĞERLENDIRME KRITERLERI 1. ‘Hayır’larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. armatür.

Duş teknesi atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) 50 mm B) 70 mm C) 100 mm D) 150 mm Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da 5. D-OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. Atık su kolonu Atık su kat borusu Atık su bağlantı borusu Atık su havalık borusu Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmış olan temiz su boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir? A) Rekor B) Nipel C) D) Dirsek Te 89 . Hela taşı atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) B) C) D) 50 70 100 150 mm mm mm mm 4. bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüne ne ad verilir? A) B) C) D) 6. 3.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME Aşağıdaki soruların cevaplarını tamamlamalı olarak değerlendiriniz. Ayaklı lavabo su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 50-55 cm B) 75-80 cm C) 110 cm D) 120 cm Bulaşık makinesi su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 30 cm B) 90 cm C) 60 cm D) 120 cm 2.

A) Rakor B) Nipel C) D) Manşon Redüksiyon 8. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir. faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. Duş teknesi Pisuvar Yer süzgeçi Ayaklı lavabo Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 10. 90 . Duş teknesi Pisuvar Ayaklı lavabo Alafranga hela taşı Aşağıda verilen sembol hangi armatüre aittir? A) B) C) D) Küresel vana Sürgülü vana Su sayacı Çekvalf DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları. Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 9.7.

   Bina 2 Katlı Olup Bodrumsuzdur. Kat Yüksekliği 300 Cm’dir. 91 . Su Basman 70 Cm’dir.PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Aşağıda verilen mimari kat planının su tesisat projesini çiziniz.16: Mimari kat planı üzerine su tesisat projesini çizimi. Şekil 2.

UYGULAMAFAALİYETİ:Su Tesisatı Projesi Çizimi

ÖĞRENCİNİN Adı ve Soyadı:

AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz.

Değerlendirmre Kriterleri
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Çizim ortamınızı hazırladınız mı? Çizim araç gereçlerinizi hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi incelediniz mi? Uç malzeme, armatür, cihaz, boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü, ölçek, çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi?

Evet

Hayır

Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdak ölçütere göre değerlendiriniz. Mmmm

DEĞERLENDİRME
Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığız becerileri ortaya koyuyor. ‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz.

92

CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI
ÖĞRENME FAALİYETİ- 1 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar D Y Y D D D D Y D Y

ÖĞRENME FAALİYETİ -2 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar

sürekli çizgi noktalı kesik çizgi 0.3
gereksiz dönüşlerden

dış duvardan solda
atık su

0.5 oturma
havalandırma borusu

93

MODÜL DEĞERLENDİRME CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 Cevaplar A C C B A B A C D B

94

İstanbul. Yayın Nu. İstanbul. Ethem Sait ÖZ.ÖNERİLEN KAYNAKLAR ÖNERİLEN KAYNAKLAR      OYMAEL Doç. İç Mimarlık Büroları Mühendislik Büroları TMMOB.: 122. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik sasları. SIDAL Cavit. Birsen Yayın Evi.Sabit. Yapıda Sıhhi Tesisat.Makine Mühendisler Odası. 1987 ve 2002/260-2. 2003. Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi.Dr. İstanbul. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı. 95 .

KUMRAL Sabri. Enst. İstanbul. SIDAL Dr. Pilsa Plastik Sanayi. KTL And.com. Edirne. Isısan Çalışmaları Nu.gov. 2004.tr http:// www:kutahyavit. Ankara. İstanbul. vitra. ve Meslek Lisesi ve 100. Yayın Nu. Sınıf. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik Esasları.tr/ http:// www. Sıhhi Tesisat.com. Sanat ve Tasarım Alanı İç Mekân Dekorasyon Dalı. Sabit.meb.: 272. 1999. 1999. Yayınlammamış Ders Notları. Mes.tr http:// www.İşlem. berkeplastik. İş Yaprakları Sınıf II. Yıl KTÖ Olg. Milli eğitim bakanlığı modülleri. 2003. İzmir. Lis. İstanbul. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları. Cumhuriyet NSİ And. http:// www. ARTEMA. Cavit. İstanbul.: 238. 2003. Ürün Kataloğu. 2001. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı. Isısan MakineY. Mes.tr http:// www.com tr http:// www. İstanbul. Sıhhi Tesisat. ŞENGÜN Mehmet Ali.megep. Yapıda Sıhhi Tesisat. Mimarın Tesisat El Kitabı. Tesisat Teknolojisi İş ve İşlem Yaprakları 11. SEREL.erku.tr         96 . GÜTEF . Mühendisi Rüknettin KÜÇÜKÇALI.com. Etem Sait ÖZ. 1987. Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi. Montaj El Kitabı. Makine Y.: 122.elmor. Birsen Yayın Evi. Yayımlanmamış Ders Notları. Yedek Parça ve Montaj Kataloğu. hakan. 1987 ve 2002/260-2. Megep tesisat teknolojisi ve iklimlendirme alanı Vitra Seramik Sağlık Gereçleri Ürün Katalogu. ISISAN. İstanbul.com.tr http:// www.com. İstanbul.com. KÜÇÜKÇALI Rüknettin. TMMOB Makine Mühendisler Odası. Sıhhi Tesisat ve Isıtma Bölümü Bilgi. Ethem Sait ÖZ. SIDAL Cavit. SAYALI Halit. Isısan Çalışmaları Yayın Nu.tr http:// www. pilsa.Dr. ve Meslek Lisesi İnşaat Teknolojisi Alanı . Mühendisi Çalışmaları.KAYNAKÇA KAYNAKÇA                 OYMAEL Doç.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful