P. 1
Su Tesisat Projeleri

Su Tesisat Projeleri

|Views: 150|Likes:
Yayınlayan: Bülent Özkan

More info:

Published by: Bülent Özkan on Feb 05, 2013
Telif Hakkı:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

06/25/2015

pdf

text

original

Sections

  • GİRİŞ
  • ETİ–1
  • 1. SU TESİSATI
  • 1.1. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar
  • 1.1.1. Sıhhi Tesisat
  • 1.2. Su Tesisatı Çeşitleri
  • 1.2.1. Temiz Su Tesisatı
  • 1.2.2. Pis Su Tesisatı
  • 1.3. Su Tesisatı Malzemeleri
  • 1.3.1. Lavabo
  • 1.3.2. Eviye
  • 1.3.3. Alaturka Hela Taşı
  • 1.3.4. Alafranga Hela Taşı (Klozet)
  • 1.3.5. Küvetler
  • 1.3.6. Duş Tekneleri
  • 1.3.7. Bideler
  • 1.3.8. Pisuvarlar
  • 1.3.9. Termosifonlar
  • 1.3.10. Şofbenler
  • 1.3.11. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları
  • 1.4. Su Tesisat Sembolleri
  • 1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar
  • 1.4.2. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi
  • 1.4.3. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi
  • 1.4.4. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi
  • 1.4.5. Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi
  • 1.4.6. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi
  • 1.4.7. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek
  • UYGULAMA FAALİYETİ
  • DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ
  • ÖĞRENME FAALİYETİ–2
  • 2. SU TESİSAT PROJELERİ
  • 2.1. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi
  • 2.1.1.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi
  • 2.1.2.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi
  • 2.1.3. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi
  • 2.2. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi
  • 2.2.1. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek
  • 2.2.2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek
  • 2.1.3. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı
  • ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
  • MODÜL DEĞERLENDİRME
  • CEVAP ANAHTARLARI
  • ÖNERİLEN KAYNAKLAR
  • KAYNAKÇA

T.C.

MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

SANAT VE TASARIM

SU TESİSAT PROJELERİ

ANKARA 2008

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;  Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşılabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

  

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR .......................................................................................................iii GİRİŞ ........................................................................................................................... 5 ETİ–1............................................................................................................................ 7 1. SU TESİSATI .......................................................................................................... 7 1.1. Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar .............................................................. 7 1.1.1. Sıhhi Tesisat ............................................................................................... 7 1.2. Su Tesisatı Çeşitleri........................................................................................... 7 1.2.1. Temiz Su Tesisatı ....................................................................................... 7 1.2.2. Pis Su Tesisatı .......................................................................................... 10 1.3. Su Tesisatı Malzemeleri .................................................................................. 15 1.3.1. Lavabo ...................................................................................................... 16 1.3.2. Eviye......................................................................................................... 21 1.3.3. Alaturka Hela Taşı ................................................................................... 24 1.3.4. Alafranga Hela Taşı (Klozet) ................................................................... 26 1.3.5. Küvetler.................................................................................................... 28 1.3.6. Duş Tekneleri ........................................................................................... 32 1.3.7. Bideler ...................................................................................................... 35 1.3.8. Pisuvarlar.................................................................................................. 36 1.3.9. Termosifonlar ........................................................................................... 39 1.3.10. Şofbenler ................................................................................................ 41 1.3.11. Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları................................................. 42 1.4. Su Tesisat Sembolleri...................................................................................... 45 1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar ...................................... 45 1.4.2. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi ................... 48 1.4.3. Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi.................... 50 1.4.4. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi ...... 51 1.4.5. Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi ......................................... 52 1.4.6. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi ............................. 54 1.4.7. Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek .................................... 60 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 63 DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ .............................................................................. 67 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ...................................................................................... 68 2. SU TESİSAT PROJELERİ .................................................................................... 68 2.1. Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi ..................................................................... 68 2.1.1.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi .......................................... 68 2.1.2.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi..................................... 69 2.1.3. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi ...................................... 70 2.2. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi ......................................................................... 75 2.2.1. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek ..................................... 75 2.2.2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek.................................... 76 2.1.3. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı............................................................... 78 UYGULAMA FAALİYETİ................................................................................... 82 i

............... 95 KAYNAKÇA ..................................................... 89 CEVAP ANAHTARLARI............................... 86 MODÜL DEĞERLENDİRME ....................................................................................................................................................................... 96 ii .................................................................... 93 ÖNERİLEN KAYNAKLAR................................................ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME..........................................................

su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebilme becerisinin kazandırıldığı öğrenme metaryalidir. uygun ortam Her faaliyet sonrasında o faliyetle ilgili değerlendirme soruları ile kendi kendinizi değerlendireceksiniz. Amaçlar 1. 2. çizim araç gereçleri. Su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz. 2.AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖN KOŞUL YETERLİK 214T00030 Sanat ve Tasarım İç Mekân Dekorasyon Su Tesisat Projeleri Su tesisat sembollerini tanıma ve ölçeğine uygun çizebilme. Su tesisat projelerini mimari proje üzerine ölçeğine uygun çizebileceksiniz. modül sonunda size ölçme aracı (uygulama. Öğretmen. mimari proje. 40 / 32 Su tesisat projelerini çizmek Genel Amaç Uygun ortam sağlandığında mimari proje üzerine su tesisat projesini ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. soru-cevap) uygulayarak modül uygulamaları ile kazandığınız bilgi ve becerileri ölçerek değerlendirecektir. Eskiz ve aydınger kâğıdı. MODÜLÜN AMACI EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME iii .

iv .

Bu modül ile yetinmeyip daha çok mimari proje üzerine su tesisat projesi çizimleri yapmalısınız. Teknik resim.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. 5 . Mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi hakkında edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. inşa edilmeden önceden projeleri çizilir. banyo ve tuvalet ) tesisatları da bir projeye göre yapılmıştır. Her türlü yapı. hangi armatürlerin kullanılacağı. sizlere tasarımlarınızı daha iyi ifade etme olanağı sunacaktır. çaplarının ne olacağı gibi sıhhi tesisatla ilgili daha pek çok konuyu kapsar. hangi uç malzemesinin nereye konulacağı. teknik elemanların uluslararası konuşma dilidir. Yapı içerisinde yer alan ıslak hacimlerin ( mutfak. yapıyı inşa eden teknik eleman ve ustalara yardımcı olur. size mimari proje üzerine su tesisat projesinin çizimi konusunda rehber olacaktır. çalışma hayatınızda işinizi daha iyi yapmanıza ve verimli çalışmanıza yardımcı olacaktır. Sıhhi tesisat projeleri. boruların nerelerden geçirileceği. Su tesisat projesinin çizimi ile ilgili edindiğiniz tüm bilgi ve beceriler. Su Tesisat Projeleri modülü. Bu projeler.

6 .

Su Tesisatı ile İlgili Temel Kavramlar 1. 1.2. 1.1. Su tesisat sembolleriniyle ilgili araştırma yapınız. Sıhhi Tesisat Temiz suyun (sıcak ve soğuk) kirlenmesini önleyerek kullanım yerlerine kadar iletilmesini. Araştırma işlemleri için mimarlık ve mühendislik büroları.1. iki bölüme ayrılır:   Besleme borusu (dış temiz su tesisatı) İç temiz su tesisatı 7 . ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Su tesisat malzemeleriyle ilgili araştırma yapınız. Bu tesisat.ÖĞRENME FAALİYETİ–1 ETİ–1 AMAÇ ÖĞRENME FAALİ Uygun ortam sağlandığında su tesisat sembollerini ölçeğine uygun çizebileceksiniz.1. Temiz Su Tesisatı Binalarda suyu. Su Tesisatı Çeşitleri Sıhhi tesisatlar. belediye imar işleri. 1.1.2. Bayındırlık İl Müdürlükleri ve tesisat malzemesi satış mağazalarından yararlanabilirsiniz. kirli ve pis suların sağlıklı bir şekilde toplanarak bina dışına taşınmasını sağlayan boru tesisatlarına sıhhi tesisat denir. SU TESİSATI 1. kullanım amaçlarına göre gruplara ayrılmıştır. kullanma yerlerine kadar ileten boru ağına bina temiz su tesisatı denir.

2.1.2.2. Temiz su tesisatının su akıtma yerlerinin iyi düzenlenmesi durumunda soğuk su ve sıcak su tesisatının iyi planlanması hem işçiliği hem de malzeme tasarrufunu sağlar. Temiz Su Tesisatında Boruların Döşenmesi Dairelerde temiz su boruları.2. Tesisata başlamadan önce yapılacak iş planlanır. Temiz su tesisatı boruları mutlaka duvardan döşenmelidir. 1. 1. Katlara çıkan kolon boruları ise sıva üstü döşenir. zorunlu hâller dışında genellikle sıva altı döşenir.3. Bu sistem sayesinde terlemeyi önlemiş oluruz. Sıcak su tesisatı için soğuk su tesisatı döşendikten sonra sıcak suyun gidecek olduğu yerler işaretlenir.1: Temiz su tesisatının kısımları 1. Dış Temiz Su Tesisatı Binalarda boru hattının döşenmesinde şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. Tesisata ısıtıcı çıkışından başlayarak (Isıtıcı çıkışına vana konulacaktır. Kırmaya başlamadan önce zarar verilebilecek tesisat olup olmadığı kontrol edilir.1. Boruların geçeceği yerler tebeşirle işaretlenir. Zeminde döşenecek boruların arızası durumunda değiştirilmesi ya da arızanın giderilmesi oldukça zordur.1.1.Şekil 1. İç Temiz Su Tesisatı Temiz suyu katlara dağıtan kolonlar ile kolonlardaki suyu kullanma yerlerine götüren bağlantı borularından oluşur.) 8 .

Sıcak Su Tesisatı 1. Yoksa boru kaplaması olan galvaniz özelliğini kaybederek borunun korozyona uğramasına neden olur. Bakır boruların et kalınlıkları azdır. Şekil 1. Boru çapına uygun pafta lokması pafta gövdesine takılır. Özellikle musluk.4. 22 mm çapa kadar bakır boruların yumuşak cinsleri düz çubuk olarak bulunur. cırcır yönüne ayarlanarak borunun diş açılacak ucuna takılır. uzatma parçası gibi krom nikel kaplı malzemelerde kullanılması tercih edilir.sırasıyla döşenir.1.1.2. havşalı. 9 . yüksüklü ve kordonlu olarak birleştirilir. pafta lokmasını iki diş kadar geçmelidir.4. Paftaya boru eksenine dik baskı uygulanarak pafta saat yönüne doğru çevrilir. Galvanizli demir boru ek parçasıyla birleştirme ve yön değiştirmeler yapar. İki veya üç turdan sonra dişlere yağ damlatılarak paftanın ısınmaması ve rahat diş açılması sağlanır. uygun yöntemlerden biriyle ölçü alınarak işaretlenir. Sıcak su ağızlar. Bu borulara hiçbir zaman eğme. 1. Fakat daha hafif. Soğuk Su . vana. Boru. Çelik Borularla Tesisatın Döşenmesi Galvanizli demir boru. Bakır borular lehimli. Bakır Borularla Tesisatın Döşenmesi Bakır borular Türkiye’de daha çok küçük tesislerde kullanılır. soğuk su borusunun üst tarafından geçecek şekilde döşenmelidir. Çelik borulara göre daha pahalıdır. Borunun açılan dişi üstüne sızdırmazlık elemanı sarılır. daima solda olacak şekilde bırakılmalıdır. Diş boyu.2. İşaret yerinden kesilerek diş açma için boru ağzı temizliği yapılır. mengeneye yeterli uzunlukta bağlanır. Daha büyük çaptakiler sadece düz boru olarak bulunur. Pafta.4. bükme ve kaynak gibi sıcak işlem uygulanmaz. Temiz su tesisatındaki birleştirmelerde dört yöntem kullanılır. montajları kolay ve korozyona dayanıklıdır. Sızdırmazlık elemanı olarak keten ve teflon bant kullanılır. Teflon bant ise silikon esaslı bir maddedir.1. Bakır borular sert ve yumuşak olabilir.2: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1.2.2. Bu nedenle bakır borular dişli bağlantıya uygun değildir. En çok kullanışlı olan kendirdir.1. Sıcak su borusu.

dam.5. kolay şekil alarak aynı cins plastikle yapışma özelliğini kazanır.2. pislikleri şehir kanalizasyonuna veya çürütme tesislerine ileten boru ağına bina pis su tesisatı denir.3.1. Bu nedenle ısıl işlem yapılarak birleştirilir. Pis su tesisatı.2. 10 .1: Sıcak su ve soğuk su borusu montajı 1. Plastik Borularla Tesisatın Döşenmesi Temiz su tesisatında kullanılan polipropilen türü plastik borular termosetting plastiközelliği taşır.2. uygulandığı yer bakımından iki kısma ayrılır:   Dış pis su tesisatı İç pis su tesisatı 1.4. bitmiş zeminden alınan ölçülerdir. Pis Su Tesisatı Çatı. Dış Pis Su Tesisatı Binaların 1. avlu. Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Taharet musluğu 15 Bas 105–110 Lavabo 110 Banyo küveti 75 Ayaklı lavabo 50–55 Klozet 40 Pisuvar 80 Şofben ya da termosifon 110 Çamaşır makinesi 60 Eviye 110 Bulaşık makinesi 60 Isıtıcı 110–120 .Tablo 1. Gerekli Olan Armatürler Temiz Su Tesisatının Yerden Yüksekliği (cm) Aşağıda verilen bu ölçüler. Tesisatta PVC.0 – 1. Temiz su tesisatı kaba işçiliği yapılırken su kullanım ağızlarının yerden yüksekliğinin bilinmesi gerekir. Borunun 260°C–270°C kadarısıtılması. Aşağıda bu tablo verilmektedir.1. 1. balkon gibi yüzeylere düşen yağmur suyu dâhil çeşitli sarf yerlerinden gelen atık suları.5 m dışından başlayıp şehir kanalizasyonunda ya da özel temizleme çürütme tesisinde son bulan boru bölümüne dış pis su tesisatı denir.1.2.1. çimento künk veya kil künk borular kullanılır.2.2.

5 metre dışına.2.1.5 m dışına kadar taşıyan tesisata iç pis su tesisatı denir. Atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları bina temel sınırları içerisinde toplayıp tek bir boru ile bina dışı atık su tesisatına iletir (Şekil 1.1.0 – 1. Bazı binaların bina içi atık su tesisatlarında atık su ana borusu yapılmaz. 11 . Şekil 1.3: Bina içi atık su tesisatı temel bölümleri 1. bağlantı borusu.0 .2.2.1.1. Bina İçi Atık Su Tesisatı Ana Borusu Binanın atık su kolonlarından gelen pis ve kirli suları toplayarak binanın 1.1. kat borusu. İç Pis Su Tesisatı Su kullanma yerlerinden gelen kirli suları binaların 1.2.2. boru bölümlerinin görevleri dikkate alınarak ana boru.3 ). Bina içi atık su tesisatı. bina dışı atık su tesisatına ileten boru bölümüdür. kolon.2. Atık Su Tesisatı 1.3).2. havalık borusu olmak üzere beş bölümde incelenir ( Şekil 1.

2.6.2. Havalandırma kolonu her katta atık su kolonuna bağlanır. Şekil 1.5. 1.4. Havalık Kolon Borusu Bu sistem de atık su kolonu yanında bulunan ikinci bir havalık kolonu ile havalandırılır.4).1.4 ).1.2.2.3). 1.2. Bu durumda sifon kendisinden beklenen görevi yapamaz.2.3).4: Havalık borusu 12 .3. 1.2. Atık Su Kat Borusu Katlardaki su kullanma yerlerinden gelen atık suları en yakındaki atık su kolonuna ileten boru bölümüdür (Şekil 1.3).2.2. Bina içi atık su tesisatındaki açık hava basıncını sabit tutmak için yapılan boru hattına havalık borusu denir. Atık Su Bağlantı Borusu Su kullanma yerleri ile kat borusu arasındaki atık su boru bölümüdür (Şekil 1.2. 1.1. Atık su bağlantı boruları ise sadece atık su kolonuna bağlıdır. Atık su kolonu çatı üzerine kadar çıkarılır ( Şekil 1.2. Atık su kolon borusunun en son pis ve kirli su toplama noktasının bina çatısının üzerine kadar çıkartılan boru bölümüdür (Şekil 1. sistemdeki suyun akışını engellediği gibi kokuların binaya yayılmasını önleyen sifonlardaki suyun kaybına da neden olur. Atık Su Kolonu Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüdür (şekil 1.1.1. Atık Su Havalık Borusu Atık su boruları içerisindeki hava basıncının artı ya da eksi yönde değişmesi.1.

Her kolonun erişilebilecek en alt noktasına bir temizleme kapağı konulmasına. Düşeyden yataya geçen boru tesisatı noktalarında yay dirsek veya iki açık dirsek Kullanılmasına.1. Alt kata döşenen ana boruların bina dışına en kısa yoldan çıkarılmasına. Atık su ağızlarının içine pislik. maddelerin gitmesini önlemek için iyi bir şekilde geçici olarak kapatılmasına.2. Her kolonun mutlaka çapı değişmeden çatı üzerine kadar çıkarılmasına. 13 . sert cisimlerden korunmasına.2.2. Zemin üzerinde döşenen boru alt ve yanlarının ince kumla beslenmesine. Atık su boru ağızlarının döşeme ve duvara bağlanacak tesisat uç malzemesinin cins ve özelliğine göre uygun ölçülerde bırakılmasına. üzerine havalık borusu ve şapkası takılmasına. Atık su tesisatında kullanılan PVC boruların birbirine eklenmesinde mutlaka uygun boru contaları kullanılmasına ve iyi bir sızdırmazlık sağlanmasına dikkat edilmelidir. Yatay borulara eğimin % 2 verilmesine. Boruların suyun akışını kolaylaştıracak şekilde eklenmesine. Atık Su Tesisatının Döşenmesinde Dikkat Edilecek Hususlar Atık su tesisatının döşenmesinde dikkat edilecek hususlar şunlardır:                  Kat borularının mümkün olduğu kadar kısa olmasına. harç vb.

Bina dışı bağlantı hattı Ana kanal Toplama hattı Tekil bağlantı borusu Müşterek bağlantı borusu Birleştirme borusu Kolon Havalandırma hattı Yağmur suyu kolonu Temizleme borusu 14 . 9.5: Bina atık su tesisatı bölümleri Atık su tesisatının bölümleri 1. 10. 3. 5. 4. 8. 2. 6.Şekil 1. 7.

1’de tesisat uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları.3.0 1.5 2. İnşaat ortamında çalışılıyorsa. Yüzeylerinin 15 .0 1. Su Tesisatı Malzemeleri Uç malzemesi montajlarında uyulması gereken belli başlı kurallar şunlardır:        Montaj ölçüleri.5 2. çimento gibi donduğunda hacmi artan malzemelerle sabitlenmemelidir. Uç malzemelerinin bitmiş döşeme veya duvara temas eden yerleri alçı. Bina Atık Su Tesisatının Boru Çapı Tayini Bir binada ortaya çıkan atık suların ana kanala veya foseptiğe akıtılabilmesi için gerekli boru ( PVC ) tesisatı belirli yöntemlere uygun olarak yapılmalıdır.1.5 0. akma değerleri ve bağlantı boru çapları 1.2: Uç malzemelerinde oluşan atık su miktarları.0 1.5 Atık Su Tüketi m 10 7 6 4 4 4 6 10 10 4 4 6 8 1 2 2 10 2 Bağlantı Borusu Çapı mm Ø 100 70 70 70 70 70 70 70 70 100 70 70 70 70 70 70 70 70 Tablo 1.0 0. döşeme henüz bitirilmemişse montaj ölçüleri duvar üzerindeki 1m çizgisi referans alınarak işaretlenmelidir. Uç malzemelerine üretimi sırasında su akışını sağlamak için gerekli eğim verilmiştir.5 2.3.75 1.0 1. Atık su tesisatı tüketim birimi yöntemine göre hesaplanır. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir.5 0. Uç malzemeleri yüzeyleri pürüzsüz.5 2.2.25 0.5 1. sırlı ve estetik yapılmıştır.5 1. Tesisat Uç Malzemeleri Hela taşı Yıkanma teknesi Oturmalı yıkanma teknesi Ayak yıkama teknesi Duş teknesi Kova doldurma (küçük) Kova doldurma (orta) Ördek yıkama ve dezenfeksiyon aygıtı Sürgü yıkama teknesi Pisuvar (1/2” baslı) Bulaşık yıkama teknesi (tek gözlü) Bulaşık yıkama teknesi (çift gözlü) Büyük bulaşık yıkama teknesi Lavabo (küçük) Lavabo (büyük) Bide Döşeme süzgeci (Ø70) Döşeme süzgeci (WC gibi tali yerde) Atık Su Miktarı (l / s) 2.5 1.2. Tablo 1. Bu nedenle terazisine özen göstermeli ve ayrıca kendimiz eğim vermeye çalışmamalıyız.0 1. akma değerleri ( atık su tüketim birimi ) ve bağlantı boru çapları belirtilmiştir.

Montajını yapacağımız uç malzemesine uygun montaj elemanları kullanılmalıdır. Ortalama olarak bataryanın su akış ağzı ile lavabo üst seviyesi arasındaki mesafe 140–180 mm olmalıdır. üzerine metal aletler (çekiç. Sert cisimlerle vurmamalı. Kullanım alanı verilen bu alanın ölçüsü lavabonun büyüklüğüne ve tek veya grup hâlinde olmasına göre değişir ( Şekil 1.6: Lavabonun büyüklüğüne göre kullanım alanları 16 . seramik sektörü geliştikçe değişik tasarımlarla karşımıza çıkmaktadır. Lavabonun ön tarafında. uç malzemelerinin terazisini ve ölçülerini etkilemeyecek şekilde olmalıdır. Lavabonun bitmiş döşemeden yüksekliğinin 800 mm olması esas alınır.3.              bu şekilde olması. Montajda kullanılan tüm metal vidalı bağlantıların uç malzemesine temas eden yerlerine plastik burç (koruyucu kılıf) konulmalıdır. boru anahtarı) konmamalıdır. Uç malzemeleri üzerinde bulunan açılabilir delik yerleri (batarya montaj deliği) sivri uçlu bir çekiçle ve malzemenin sırlı yüzeyinden (ön yüzeyi) dikkatlice delinmelidir.1. Aksi hâlde sıkma işlemi sırasında seramik uç malzemesi kırılabilir. Duvardan çıkışlı batarya veya muslukların ölçüleri de lavabo yüksekliğine göre belirlenir. Bitmiş döşemeye monte edilecek klozet. Lavaboların kullanışlı olması için montaj yerinin ve ölçülerinin standartlara uygun olması şarttır.6). daha küçük çocukların bulunduğu okullarda 580-620 mm değerleri arasında olmalıdır. tam ayaklı lavabo gibi uç malzemelerinin montajı yapılırken bitmiş döşemenin eğimi. 6-14 yaş grubunun bulunduğu okullarda bu ölçü 700-750 mm. İki veya daha fazla uç malzemesi yan yana döşenecekse aralarında olması gereken minimum montaj ölçüleri unutulmamalıdır. onların sıhhi açıdan temiz olmasını sağlar. 1. Lavabo El ve yüz yıkamada kullanılan lavabolar. bide. Montaj ölçülerine tam olarak uyulması için gereken hassasiyet gösterilmelidir. kullanan kişi için gerekli alan olmalıdır. Şekil 1.

Lavabo.7: Lavabo ekseni ile duvar arasındaki mesafe min. 450 mm olmalıdır. Lavabo uygun bir yere alındıktan sonra işaretlenen yerler matkapla dikkatlice delinir ve dübeller çakılır. Daha sonra lavabo cıvatalara montaj deliklerinden geçirilir. Aksi hâlde lavabo kullanışlı olmaz ( Şekil 1. Bu konumda tutulurken montaj delik yerleri işaretlenir. Şekil 1.8).8: Dizi hâlinde lavabo montajı yapılırken eksenler arası 600 mm olmalıdır.Duvar kenarlarına lavabo konulması gereken durumlarda lavabo ekseni ile duvar arasında en az 450 mm olmalıdır. Dizi hâlinde lavabo montajı yapılacaksa lavabo eksenleri arası 600 mm’den az olmamalıdır ( şekil 1.7 ). Pis su bağlantı borusu 50’lik olmalıdır. 17 . Lavabo pis su gideri 500–550 mm yüksekliğinde olmalıdır. Duvardan bataryalı olması durumunda bataryanın yerden yükseklik ölçüsü 1100 mm olmalıdır. Lavabo montajı aşağıdaki işlem sırasına göre yapılır:          Lavabo montajı yapılırken bitmiş döşeme üzerinden lavabonun yerden yüksekliği 800 mm olarak işaretlenir. Ardından pullar takılır ve somun sıkılarak montaj tamamlanır. Şekil 1. Cıvataların geldiği kısımlara plastik burçlar takılır. bu ölçüye göre terazisinde montaj konumuna getirilir. Montaj cıvataları dübellere sıkılır.

Delinip dübelleri takıldıktan sonra cıvatalar sıkılır. Montaj cıvataları dübellere sıkılır. Dübeller çakılır. Tam ayaklı lavabo montajında ise. cıvatalardan geçirilir. Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır. Yarım ayaklı lavabo montajında da aynen montaj sırası uygulanır. Etajer 1300 mm. Ayak. takılan cıvatalardan geçecek şekilde yerine oturtulur. Lavabonun montajıtamamladıktan sonra yarım ayak lavabo altındaki yere oturtularak delik yerleri markalanır. Lavabo ayağı kesinlikle cıvata. Ayağın taşıyıcı olmadığı unutulmamalıdır. 18 . Lavabo ve ayak. kenara alınarak işaretlenen yerler delinir. ayna ekseni ise 1550 mm olmalıdır ( şekil 1.11). Ayaksız lavaboda olduğu gibi lavabo. silikon gibi malzemelerle yere veya lavaboya sabitlenmemelidir.  Lavabodan bataryalı ise sıcak soğuk su ara muslukları bitmiş döşemeden 550 mm olmalıdır. Daha sonra ayak. Montaj tamamlandıktan sonra lavabonun fayansa temas ettiği hat boyunca silikon çekilmelidir. lavabo altındaki kanala gelecek şekilde takılır. Plastik burçları ve pulları takılarak sıkıştırılır ( şekil 1.10).           Lavabo ve ayak terazisinde yerleştirileceği yere montaj konumuna getirilerek lavabo tespit delikleri işaretlenir.

Şekil 1.9: Duvardan bataryalı ayaksız lavabo montajı 19 .

10: Lavabodan bataryalı ayaksız lavabo montajı 20 .Şekil 1.

3. Eviye Eviye.11: Yarım ayaklı lavabo montajı 1. çift gözlü ve damlalıklı çeşitleri 21 .Şekil 1. Tek gözlü.2. mutfak ve benzeri ıslak mekânlarda sebze. meyve ve bulaşık yıkamakta kullanılan seramik sağlık gerecidir.

İnşaat aşamasında montaj yapılıyorsa harç. bitmiş döşemeden 850 mm yüksekliğinde ve 600 mm genişliğinde olmalıdır. Eviyeler genellikle 70’ lik kolonlara bağlanır.vardır. Mermer eviyeler monte edilirken silikon yerine özel mermer yapıştırıcısı kullanılır. Üretim aşamasında gerekli eğim verildiğinden ayrıca eğim verilmemelidir. Sonra yerinden alınır ve eviyenin oturacağı yatak. boya gibi faktörlerden korunmalıdır. Duvardan bataryalı ise batarya yüksekliği bitmiş döşemeden 1100 mm. Eviyelerin konulduğu tezgâhlar. Eviye montajı yapılırken tüm montaj ölçülerine titizlikle uyulmalıdır. Eviyeler genellikle tezgâh üzerine takılır.soğuk su ağızları 150 mm olmalıdır. Geçici olarak yerine oturtularak tezgâha temas yerleri kontrol edilir. 22 .Eviyelerin yerleşimi mutfakların fiziki şartlarına ve kullanılırlığının rahat olmasına göre düzenlenmelidir. sıcak soğuk su ağızları arası mesafe de 200–300 mm olmalıdır. Eviye montaj ölçüleri aşağıda verilmiştir ( Şekil 1. kirli su gideri ∅ 50’ lik plastik borudan ve yüksekliği 600 mm olacak şekilde uygulanmalıdır. Sızdırmazlığın sağlanması için eviyenin tezgâha temas eden hatları boyunca silikon uygulanmalıdır. Duvardan değil de eviyeden bataryalı ise ara musluklar bitmiş döşemeden yaklaşık 550 mm’ ye konulmalı. Eviyenin montajı şöyle yapılır:      Tezgâhtaki yeri iyice temizlenir.12 ). Eviye terazisinde yerine oturtulur. Sıcak. çimento gibi genleşen malzemelerle araları kesinlikle doldurulmamalıdır. Alçı. silikon ile doldurulur. Taşan silikonlar dikkatlice silindikten sonra montaj tamamlanır. Kirli su gideri ise eviye ekseninde ve yaklaşık 435 mm olmalıdır.

Şekil 1.12: Eviye montaj resmi 23 .

)  Sızdırmazlık kontrolleri yapıldıktan sonra gider ağzı ve yüzeyi dış etkenlerden korunmak üzere kapatılarak montaj tamamlanır. Yıkama borularının hela taşına giriş yerlerinde mutlaka sızdırmazlık adaptörü kullanılmalı ve boru. Rezervuar ve bas yıkama boruları 1 ¼” çapında olmalı ve keskin dönüşler ya da çap daralmaları olmamalıdır ( Şekil 1. Taharet musluğu. Hela taşları 100’lük borularla çap değiştirilmeden çatı katına kadar çıkarılmalı. Arap sabunu uygulanarak yıkama borusu takılır. Sifon açıkta olduğunda bir alt katta sifon görüneceğinden estetik açıdan dezavantaj oluşturur.3.  Hela taşının terazisi kontrol edildikten sonra 4 köşesinden çimento harcı ile sabitlenir. Sifonun gizli olduğu durumlarda sifonun döşemeye oturma yeri tespit edilmelidir. Koku ve gazların bina içine sızmaması için hela taşı ile pis su bağlantısı standart lastik contalı sifonlarla (ES) yapılır. (Çimento. rezervuarlı (yıkama deposu) veya baslı olarak yapılabilir.düşük döşemeye gömme olarak montaj edilir. Sifonu açıkta ve gizli olarak iki şekilde yapılabilir.14 ). Hela taşlarında yıkama. çatı seviyesinden minimum 500 mm yukarıda bırakılmalıdır. bu adaptöre adaptör boyu kadar geçirilmelidir. Hela taşı montajı şu işlem sırası ile yapılır:  Hela taşı sifonu (ES).13. bitmiş döşemeden yaklaşık 2100 mm. sifon ucundaki adaptöre geçirilir ve altı ince kumla sıkıştırılır.  Rezervuar yıkama borusu eğer uzunsa fazlası kesilir. alçı. duş teknesi gibi sağlık gereçleri monte edilirken dolgu malzemesi olarak çimento harcı. inşaat artığı gibi malzemeler kesinlikle kullanılmamalıdır. 24 .  İnce kum ile desteklenir ve ağzı kapatılarak kenarları harç ile beslenir. Alaturka Hela Taşı Alaturka hela taşı. gereğinden fazla kullanılmamalıdır. Rezervuarlı ise rezervuar alt seviyesi. Şekil 1.  Sızdırmazlık adaptörü su girişine takılır.  Hela taşı. Aksi hâlde genleşeceğinden hela taşını çatlatabilir ya da terazisini bozabilir. cüruf. Not: Düşük döşemeye oturtulan hela taşı.1. bitmiş döşemeden 150–200 mm ve kullanım pozisyonuna göre hela taşının solunda kalacak şekilde olmalıdır. ES ile hela taşı bağlantı yerine sızdırmazlık adaptörü takılır. bitmiş duvardan yaklaşık 350 mm olacak şekilde ve terazisinde yerine oturtulur.3. baslı ise bitmiş döşemeden 1050 mm olmalıdır.

14: Alaturka hela taşı montaj resmi( baslı) 25 .Şekil 1.13: Alaturka hela taşı montaj resmi( rezervuarlı) Şekil 1.

Ayrıca yere montajlı ve asma tip klozet seçenekleri bulunmaktadır.  Klozet. Klozetler.  Klozet tekrar adaptöre oturacak şekilde montaj yerine oturtulur.  Klozet alınarak montaj yerleri delinir.16 ):  Duvara sıfır olarak bırakılmış pis su borusuna arap sabunu uygulanmış adaptör geçirilir. rezervuarlı ve baslı tipleri vardır.  Klozet adaptöre oturacak şekilde montaj yerine terazisinde geçici olarak konularak montaj delikleri markalanır.  Klozete plastik burçlar takılarak montaj vidaları sıkılır.  Taharet ara musluğu klozete bağlanır.  Klozetin döşemeye temas ettiği yerlere silikon uygulanarak işlem tamamlanır. Klozetler.4.  Taharet borusu klozete takılır.  Klozet. Yıkama şekline göre depolu.  Terazisi kontrol edilir.3.1. adaptöre geçecek şekilde terazisinde cıvatalara takılır. Alttan çıkışlı kendinden rezervuarlı klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1. Dübeller çakılır. 26 .  Rezervuar ve taharet borusu su girişlerine temiz su hortumları takılır.  Klozetin duvara gelen kısımlarına silikon uygulanır.  Montaj cıvataları takılır.  Terazisi kontrol edildikten sonra bitmiş döşeme üzerinde montaj delikleri ve klozet çepeçevre markalanır.  Plastik burçlar ve pullar takılarak somunlar sıkılır. yerinden alınır ve işaretlenen delik yerleri delinip dübelleri çakılır.15 ):  Bitmiş döşemedeki 100’lük pis su borusu çıkış ağzına eksantrik sızdırmazlık adaptörü takılır.  İç takımı takılan rezervuar klozete montaj yerlerinden sabitlenir. Duvardan asma klozet montajı aşağıdaki şekilde yapılır ( Şekil 1. kolonlara yakın yerlere ve kullanımı kolay yerlere konulmalıdır. Alafranga Hela Taşı (Klozet) Klozetlerin değişik çeşitleri vardır.  Eksantrik adaptöre arap sabunu uygulanarak klozet geçici olarak montaj yerine oturtulur. Klozetlerin bağlandığı pis su boruları. pis su bağlantılarına göre alttan çıkışlı ve arkadan çıkışlı olabilir. kolon ve havalandırma boruları alaturka hela taşlarında olduğu gibi 100’lük yapılmalıdır.

15: Alttan çıkışlı rezervuarlı klozet montaj resmi 27 .Şekil 1.

Küvet taşma deliği. 28 . Küvetler Küvetler. Dökme demirden. Üç tarafının temas ettiği montaj uygulamaları da vardır. Metal olanların iç yüzeyleri ile kaplanır. kullanan hareket alanı için yeterli kullanım alanı bırakılmalıdır ( Şekil 1. Küvetlerde pis su giderine doğru eğim verilmiştir.5. plastik boru bağlantısı sifona bağlanır ( Şekil 1. biriktirilen su içinde vücudun yıkanması amacıyla kullanılır. sacdan ve plastik malzemeden (akrilik) üretilir.17 ).16: Duvardan asma klozet montaj resmi 1.19 ). Pis su gideri tarafında küvetin seviyesine yakın yere taşma deliği konulmuştur. Duş tekneleri en az bir veya iki yerinden duvara temas eder.Şekil 1. Küvet önünde.3.

eğer uzun kenara konacaksa batarya ekseni ayak tarafından 550–650 mm mesafede olmalıdır ( Şekil 1.Şekil 1. özel metal ayakları ya da altına yapılacak iki kâgir yastık üzerine yerleştirilir. Şekil 1.18: Küvet batarya ölçüleri Şekil 1. Küvet bataryası küvetin dar kenarına konacaksa küvet gideri ile batarya ekseni aynı olmalı.18 ).17: Küvet kullanım alanı Küvetler.19: Taşma borusu bağlantısı 29 .

yerine oturtulur. Şekil 1. Küvet sifonu ve taşma borusu bağlanır.20: Küvet montaj resmi 30 . Sifon kuyruğu sifonun gövdesine takılır. Sifon kuyruğu sökülür. uygun aralıkta ve terazisinde harç ile düşük döşemeye sabitlenir.Küvet montajında aşağıdaki işlemler yapılır:        Küvet montaj ayakları. 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası takılarak sifon kuyruğu pis su borusuna geçirilir. Küvet kenarlarına silikon uygulanır. Küvet.

montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır.21: Akrilik küvet montaj resmi 31 . Küvet taşma ve sifon bağlantıları yapılır. Küvet. Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır. terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Pis su bağlantıları test edilir. Aşağıda akrilik küvet montajı işlem sırası verilmiştir:          Küvetin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. Şekil 1. Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır. Küvetin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. Küvet. Tekrar montaj pozisyonuna getirilen küvet.Günümüzde metal veya seramik küvetler yerine akrilik (özel plastik bileşim) küvetler tercih edilebilmektedir. Akrilik küvetler bitmiş döşeme üzerine monte edilir. montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır.

100X100 ebatlarındadır. Ayağın kaymaması için taban kısmına değişik formlar verilir. Emayeli döküm veya sac. 90X90.23 ).6. Duş tekneleri değişik ölçülerde yapılır.3. Duş tekneleri kir tutmayacak bir yüzeye sahiptir. Duş Tekneleri Duş tekneleri akan su ile tam yıkanma amacı ile kullanılan sağlık gereçleridir.22: Oturmalı küvet montaj resmi 1. Ayrıca su akışını kolaylaştırmak için su gideri yönünde eğimli üretilir ( Şekil 1. En çok kullanılanları 80X80. seramik ya da plastik (akrilik) malzeme seçenekleri vardır. 32 .Şekil 1.

İşaretlenen yerde sifonun bağlanacağı yuva hazırlanır. Duş teknesinin oturacağı yüzey.23: Duş teknesi montaj resmi 33 . Duş teknesi. Sifonun ağzı kapatılarak harç ile etrafı doldurulur. Sifon . Sifon. altına tuğla konularak harç ile tutturulur. Şekil 1.süzgeç ve contası çıkarılarak pis su giderine bağlanır. yerine yerleştirilerek teraziye alınır. Sonra etrafı kumla sıkıştırılır.Tüm düşük döşemeli montaj uygulamalarında olduğu gibi duş teknesi şu şekilde monte edilir:          Tekne geçici olarak montaj yerine yerleştirilir ve sifon yeri belirlenir. Sifon ağzına sızdırmazlık contası takılır. Üzeri kapatılarak dış etkenlerden korunur. sifon seviyesine kadar harç ile doldurulur.

Duş teknesinin duvar ile temas yüzeylerine silikon uygulanır. Duş teknesi. Yan kapakları takılarak montaj tamamlanır ( Şekil 1.24: Akrilik duş teknesi montaj resmi 34 .24 ). Sifon 50’lik pis su borusuna sızdırmazlık contası ile birlikte takılır. Şekil 1.Akrilik duş teknelerinin montajında da aşağıdaki yol izlenir:           Duş teknesinin konulacağı yer tespit edildikten sonra montaj ölçülerine uygun olarak temiz su ve pis su tesisatı yapılır. montaj yerine geçici olarak takılarak profil ayak montaj delikleri döşemeye markalanır. Duş teknesi montaj yerinden alınarak markalanan yerler uygun matkap ucu ile delinir ve dübeller çakılır. Duş teknesi sifon bağlantıları yapılır. Pis su bağlantıları test edilir. terazisi kontrol edildikten sonra profil ayaklarındaki montaj deliklerinden cıvatalarla sabitlenir. Tekrar montaj pozisyonuna getirilen duş teknesi.

25 ).7. Markalanan yerler delinir ve dübeller çakılır.3. duvardaki pis su ağzı ile aynı eksende olacak şekilde tespit kelepçesi ile bideye sabitlenir. Bide üzerine bide bataryası montajı yapılır. Pis su ağzının bitmiş döşemeden 125 mm olmasına özen gösterilmelidir. Banyo odalarında tek başına bulunmaz. Soğuk ve sıcak su boruları duvardaki ara musluklara bağlanır. Sifon takımı bideye monte edilir. Bide ekseni pis su ekseni ile aynı seviyeye getirilecek şekilde bide geçici olarak yerine yerleştirilir. Duvara bitişik olması durumunda montaj tekniği nedeniyle ıslak mekânda süpürgelik olmamalıdır ( Şekil 1. Döşemeye monte edilen bideler. Sifon çıkışı. Daha sonra plastik burçlar takılarak montaj vidaları ile bide sabitlenir. Bideler Bideler. Bidenin duvara ve döşemeye temas eden tüm yüzeylerine silikon uygulanır. vücudun alt tarafını yıkamak ve taharet almak amacıyla kullanılan sağlık gereçleridir. Duvara asma ve ayaklı tipleri vardır. duvara bitişik olabildiği gibi duvardan yaklaşık 50 mm açıkta da döşenebilir. genellikle klozetle birlikte bulunur. montaj delikleri ve bide çevresi bitmiş döşemede işaretlenir.1. Duvar düzlemine bitişik bidenin montajında aşağıdaki işlem basamakları uygulanır:             Sıcak ve soğuk su ağızlarına ara musluk bağlantıları yapılır. Eksen yerleri. İtme sonucunda sifonun pis su ağzında bulunan adaptöre yeteri kadar geçmesi sağlanmalıdır. 35 . Bide. Bitmiş duvarda hazırlanan 50’lik pis su çıkış ağzına sızdırmazlık adaptörü arap sabunu uygulanarak yerleştirilir. Bidelerin üzerine sıcak ve soğuk su kullanımı için bataryalar takılır. markalanan eksen ve çevre çizgilerine göre terazisinde ve ekseninde pis su çıkış ağzına doğru itilir.

Pisuvarlar. Pisuvar montajı şöyle yapılır:     Pisuvara sifon takılır. 6–14 yaş grubunun kullanacağı pisuvarlar. Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır ( Şekil 1.8. Pisuvar ise bitmiş döşemeden yaklaşık 650 mm olacak şekilde monte edilmelidir. Genellikle alttan pis su gideri. Pisuvarların pis su ağızları. Daha çok okullar. Pisuvarlar Pisuvarla. otogar gibi yerlerin tuvaletlerinde bulunur. umuma açık erkek tuvaletlerinde kullanılır.Şekil 1. iş merkezleri.26 ). Pis su ağzı bitmiş döşemeden yaklaşık 400–450 mm yüksekliğe konulmalıdır. tamamlanmış duvara tırnaklı ya da montaj vidalı olarak monte edilir. Dübeller çakılır. Montaj delikleri delinir. 36 . Yıkama suyu. sık kullanılan yerlerde belirli bir debiye ayarlanarak sürekli akıtılabildiği gibi. Terazisi kontrol edilerek montaj delik yerleri markalanır. hastaneler. manuel ve fotoselli yıkama sistemleri de kullanılmaktadır. bitmiş döşemeden yaklaşık 450–550 mm yüksekte olmalıdır. Sifon pis su girişine geçecek şekilde pisuvar geçici olarak montaj konumuna getirilir. duvar kotuna sıfır olacak şekilde yapılmalıdır.3.25: Bide montaj resmi 1. üstten ise yıkama suyu girişi vardır.

37 . Sifon sızdırmazlık adaptörüne arap sabunu uygulanır.

      Pisuvar. Pisuvara musluk bağlantısı yapılır. Plastik burçları takılarak montaj cıvataları sıkıştırılır.26: Pisuvar montaj resmi 38 . montaj pozisyonuna getirilir. Pis su bağlantı borusu 50’lik gider ağzındaki adaptöre geçirilir. Pis su ve temiz su bağlantıları test edilerek montaj tamamlanır. Şekil 1. Pisuvarın bitmiş duvara temas eden kısımlarına silikon tatbik edilir.

9. Şekil 1.1. Bunlardan birincisi sıvı veya gaz yakıt ile sıcak su elde edilen bakır termosifonlar. Günümüzde büyük şehirlerde daha çok elektrikli termosifon kullanılmaktadır.9. daha çabuk ısıtılırken banyo sıcaklığı daha yüksektir. Katı Yakıtlı Termosifonlar Bakır termosifonlar 60 l su kapasitesinden daha az olmamalıdır. Bu termosifonlar borulu ve gömlekli olarak yapılır. Gömlekli tip termosifonların düzeneği ise şöyledir: Silindirik termosifon gövdesinin dışını saran bir gömlek vardır.27: Depolu katı yakıtlı termosifon montaj resmi 39 . Termosifonlar Termosifonlar. silindir kazan içindeki bir borudan geçerek etrafını çevreleyen suyu ısıtır.3.3. 1. Depolu termosifonla sıcak su hazırlamada. ikincisi ise elektrik kullanarak sıcak su elde edilen elektrikli termosifonlardır. termosifona soğuk su girişi bitmiş döşemeden yaklaşık 2500 mm yukarıda bulunan bir depodan sağlanır. Borulu tip termosifonlarda yanma sonucu oluşan sıcak duman ve gazlar. Bu tip termosifonlarda su. Silindirik termosifon gövdesi ile gömlek arasında duman kanalı vardır.1. sıcak suyu üretme biçimine göre iki değişik şekilde olur.

28 ). Şekil 1. 1.Depolu katı yakıtlı termosifon montajı yapılırken şu işlem sırası uygulanır. Elektrikli Termosifonlar Elektrikli termosifonlar kendinden depoludur. Elektrikli termosifon montajı aşağıda verilmiştir ( Şekil 1.3. Deponun etrafı. ( Şekil 1.9. Bu termosifonlardan sıcak su alabilmek için önceden devreye sokulması gerekir. Depodan termosifona soğuk su girişi ¾ galvaniz boru ile bağlanır.28: Elektrikli termosifon montaj resmi 40 . Termosifon deposunun şamandıra bağlantısı yapılır. Küçük tip musluğa veya duşa takılabilen elektrikli su ısıtıcıları da mevcuttur. Bu su ısıtıcıları küçük boyutlu olma avantajının yanında verim ve kapasite açısından zayıftır. sıcak suyu uzun süre muhafaza etmesi için ısıya dayanıklı yalıtım malzemesi ile izole edilmiştir. Üzerindeki termostat sayesinde istenilen sabit sıcaklıkta su elde edilebilir. Ayrıca sıcak su çıkışı. depoya üstten girecek şekilde havalık borusu uzatılır.27 )        Termosifon yerine oturtulur ve teraziye alınır. Depoya soğuk su giriş bağlantısı yapılır.2. Depodan sıcak su çıkış bağlantısı yapılarak uç malzemelerine sıcak su borusu hattı çekilir. Termosifon ile depo bağlantılarının kolay yapılabilmesi için termosifonun üst kısmına soğuk su girişi en az 2500 mm yukarıda olacak şekilde konsollar duvara harç ile sabitlenir.

atmosferik brülörlü yanma odası. Doğal gaz ve sıvılaştırılmış LPG ile çalışır. gaz kontrol ve güvenlik elemanları. Baca borusunun duvara temas eden yüzeyi alçı ile sıvanırsa sızdırmazlık daha iyi olur.29: Gazlı şofben montaj resmi 41 . Şofben soğuk su girişine vana takılır.). Şofben montajı şöyle yapılır:          Şofbenin yerleştirileceği yer belirlendikten sonra. Şofbeni oluşturan ana elemanlar. Şekil 1. Şofbenler Şofbenler ani su ısıtıcısı olarak da bilinir.10. Montaj kancaları sıkılarak şofben asılır ve terazisi kontrol edilir. Gaz bağlantısı. gövde. Baca çekişi yeterli olmalıdır. banyo veya çok dar hacimli mekânlara yapılmamalıdır. Baca bağlantısı yapılarak borunun şofbene temas eden kenarı yanmaz bantla sarılır. su ve gaz borularıdır. şofben alt seviyesi bitmiş döşemeden 1300 mm olacak şekilde kanca yerleri duvara işaretlenir.1. baca bağlantısı ve sıcak-soğuk su bağlantıları kaçak testinden geçirilerek montaj tamamlanır.3. Kancalar arası mesafe yaklaşık 250 mm ölçüsündedir. kanatlı borulu su ısıtıcısı (eşanjör). Şofben sıcak ve soğuk su boru bağlantıları spiral hortumlu olarak yapılır (Rakorlu olarak da yapılabilir. Daha sonra işaretlenen yerler delinerek dübeller çakılır. Şofbenlerin montajı. Gaz bağlantısı yapılır.

Temiz Su Tesisatı Birleştirme Parçaları  Dirsek: Tesisatta yön değişimlerinde kullanılan bir bağlantı parçasıdır. T parçası: Üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol almakta (T) dirsek kullanılır. Manşon: Temiz su tesisatında kullanılan ve iç kısımlarına diş açılmış boru bağlantı parçasıdır.Şekil 1. 90° ve 45° lik çeşitleri vardır.     42 . Nipel: Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren parçalardır.11. Metal dirseklerin her iki ağzının iç kısmına vida dişi açılmıştır.30: Gazlı şofbenin tesisata bağlanışı 1. Rakor: Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan bir bağlantı parç asıdır.3. Ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmıştır. Metal olanların boru ağızlarında iç kısımlara vida açılmıştır.

43 . diğer ucuna erkek vida açılmıştır. küçük çaplı boruya geçişte kullanılır ve ucunda erkek.   Kör tapa: Boruların uçlarının veya depoların kullanılmayacak olan ağızlarının kapatılmasında kullanılır. erkek vida dişlerinin üzerine keten sarılarak takılır. diğer ucunda dişi vida bulunur. Bir ucuna dişi. Musluk yerine takıldığı zaman önce rozet takılır sonra musluk ve bataryalar.  boru doğrultusunun yana Uzatma parçaları ve rozetler: Musluk bağlantılarında mesafeyi uzatmak için kullanılır. Deveboynu: Pis su tesisatlarında kaydırılmasında kullanılır. Pirinç malzemeden yapılmış olup 1-5cm arasında uzatmalar yapılabilmektedir. Redüksiyon: Büyük çaplı bir borudan. Musluk rozetleri ise yapılan işin estetiğine yönelik kullanılan bir aksesuardır.

Boru Ekleme Parçaları

Şekil 1.31: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

44

Şekil 1.32: Temiz su tesisatı boru ekleme parçaları

1.4. Su Tesisat Sembolleri
1.4.1. Sıhhi Tesisat Projelerinde Kullanılan Şablonlar
Tesisat projelerinde çizilmesi gereken uç malzemeleri, armatürler vb. elemanların sembollerini pratik olarak çizmemizi sağlayan ölçekli imal edilmiş cetvellerdir. Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. Projeler çizilirken gerekli yazılar, ölçülendirmeler, uç malzemelerinin ve armatürlerin şekilleri, proje ölçeğine uygun imal edilmiş ve standart hâle getirilmiş şablonlarla yapılır. Yazı şablonları ile değişik ebatlarda yazı yazılabilir. Tesisat şablonları ise projelerde oldukça kolaylık sağlayan cetvellerdir. Örneğin, 1/50 ölçeğindeki bir projede banyoya küvet çizimi yapılacaksa 1/50 ölçeğindeki tesisat şablonu ile bu küvet rahatlıkla çizilebilir. Tesisat elemanlarının hem yatay planda hem de kolon şemasında gösterilen sembol ve işaretleri farklıdır. Şablonlarla örnek çalışma aşağıda verilmiştir ( Resim 1..1.7 ).

45

Resim 1.1: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.2: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.3: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.4: Tesisat şablonları ile çalışma

Resim 1.5: Tesisat şablonları ile çalışma

46

6: Tesisat şablonları ile çalışma Resim 1.Resim 1.7: Örnek mimari tefriş ve tesisat şablonları 47 .

3 ).  Çizilecek sembol.  Bazı sembollerin çiziminin şablondaki iki veya daha fazla şeklin kullanılmasıyla meydana geldiği unutulmamalıdır. Sıhhi Tesisat Uç Malzemelerinin Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri yatay planda ve kolon şemasında gösterilme şekilleri aşağıda verilmiştir ( Tablo 1.4.  Şablonla çizim yaparken kalem dik açıyla kullanılmalıdır.  Şablon ile tesisat elemanının sembolü çizildikten sonra şablon dikkatli kaldırılmalıdır.Tesisat şablonu kullanırken şunlara dikkat edilmelidir:  Şablon gönyesinde kullanılmalıdır. 48 . 1. şablondan doğru seçilmelidir. Aksi hâlde mürekkep hemen kurumayacağından dağılabilir.2.

3: Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan uç malzemeleri sembolleri 49 .Tablo 1.

1. Tablo 1.4: Sıcak su hazırlama cihazlarının sembolleri 50 . Sıcak Su Hazırlama Cihazlarının Sembollerle Gösterilmesi Kullanma sıcak suyu hazırlamakta kullanılan termosifon.4 ). şofben. kombi. boyler gibi cihazların sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.4.3.

Bu armatürlerin sembolleri aşağıdaki gibidir ( Tablo 1.4. Açma Kapama ve Kontrol Elemanlarının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde çok çeşitli açma kapama ve kontrol armatürü kullanılmaktadır. Tablo 1. 5 : Sıhhi tesisatta kullanılan açma kapama ve kontrol elemanlarının sembolleri 51 .5 ).1.4.

soğuk su.4. Tablo 1.5. 6: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 52 . Tablo 1. Tesisat Borularının Sembollerle Gösterilmesi Sıhhi tesisat projelerinde kullanılan sıcak su.7 .1.8 ). pis su gibi boruların sembollerle gösterimi aşağıda verilmiştir ( Tablo 1. Tablo 1.6 .

Tablo 1.7: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 53 .

sofra hazırlama. L ve U biçiminde olabilir.6. Wc. genellikle küçük ve orta büyüklükteki aileler için uygundur.Tablo 1.4. pis su borularının yerleri ve konumları da projede belirtilmiştir. Bu tip mutfaklarda duvar uzunluğu 2400 mm’den az olmamalıdır. temiz su. Tek sıralı mutfaklar.1. Gerek mutfağın büyüklüğü ve gerekse yerleşimi. pişirme. Islak mekânlara yerleştirilmesi gereken uç malzemelerinin. L ve U biçimli mutfaklar kalabalık aileler içindir. kullanışlı olmasına etki eder. banyo gibi hacimleri ve konumları proje aşamasında belirlenir. L ve U biçimli mutfakların minimum ölçüleri aşağıda verilmiştir (Şekil 1.4. 1. 54 .8: Sıhhi tesisatta kullanılan tesisat borularının sembolleri 1. Tüm bu işlerin rahat yapılması için kullanışlı bir mutfağa gereksinim duyulur. Bu tip mutfaklarda tezgâh kullanım alanı daha fazladır. Uç Malzemelerinin Plan Görünüşüne Yerleştirilmesi Bir yapının ıslak mekânları sayılan mutfak.6. Montaj uygulaması yapılırken bu tesisat elemanları projede belirtilen yerlere yerleştirilmelidir. Tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. Tek sıralı. özellikle ev hanımlarının sıklıkla kullandıkları bir mahaldir. bulaşık. Mutfağa Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Mutfak. Mutfaklar tek sıralı. temizlik gibi işler için mutfakta zaman geçirilir.33 ). Yemek hazırlama.

bulaşık makinesi. L ve U biçimli mutfakların minimum yerleştirme ölçüleri Şekil 1. Ocak (fırın).34: Tek sıralı mutfak yerleştirme Mutfağa eviye ve bulaşık makinesi için tesisat çekilir. Mutfakta ayrıca ocak (fırın) ve buzdolabı için yer bulunmalıdır.Mutfaklarda eviye. Eviyeler kirli su kolonuna da yakın olmalıdır.33: Tek sıralı. buzdolabı. Örneğin. Şekil 1. Yandaki mutfakta ( Şekil 1. Bu cihazlar yerleştirilirken bazı hususlar göz önüne alınmalıdır. kombi ve aspiratör gibi cihazlar bulunabilmektedir. fırın ve buzdolabı yan yana gelmemelidir. Eviye ise zorunluluk yoksa pencereden gelecek ışığı önden ya da sol yandan alacak şekilde yerleştirilmelidir. ocak.34 ) eviyenin kirli su kolonuna yakın olduğu görülmektedir. Ayıca eviyeye gün ışığı sol yandan gelmektedir. Davlumbaz yok ise baca bağlantısı yapılmak suretiyle aspiratör yerleştirilmelidir. davlumbaza yakın olmalıdır. 55 .

dizi hâlindeki hela taşlarının bulunduğu konut dışı tuvaletlerde aspiratör ile havalandırma yapılmalı. Evsel kullanımlarda havalandırma penceresi yeterli olurken. Şekil 1. aydınlatma da yeterli olmalıdır. okullarda. Buradaki lavabo. hela taşının kullanım alanını işgal edecek şekilde yerleştirilmesi doğru olmaz. 1. Hela taşı.35: Tuvaletlerin yerleştirilmesi Tuvaletlere genellikle bir hela taşı. Ayrıca kapının çalışmasını engellemeyecek yere konulmuştur. banyodaki lavaboya göre küçük boyutludur. Tezgâh üzerinde hazırlama masası için yeteri kadar alan bırakılmıştır. Tuvalete konulan lavabonun. hastanelerde kısaca her yapıda tuvalet mevcuttur. bir de lavabo konur.Mutfak tezgâhı üzerinde eviyenin dışında buzdolabı ve ocak için yer ayrılmıştır. iş yerlerinde. Tuvaletlere Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Konutlarda. Hela taşları genellikle yerleştirileceği kenarın ortasına gelecek şekilde monte edilir. kullanım alanı için önemli bir husustur.4. Kullanma pozisyonuna göre sol tarafında taharet musluğu bulunmalıdır. Konutlarda bulunan tuvaletlerde genellikle bir hela taşı ve bir lavabo bulunur.2. bazılarında da klozet olabilir. Bazı tuvaletlerde alaturka hela taşı. 56 . Tuvaletler. Ocak ve buzdolabı yan yana getirilmemiştir. Ocağın konulduğu yerde baca bulunmaktadır. bulunduğu yapıya göre tasarlanır. kolona yakın yerleştirilmelidir. yan duvardan en az 600 mm açıklıktadır (Şekil 1. Bu WC’de hela taşı ekseni. Hela taşı.36 ). pis su kolonuna yakındır.35). Bu.6. Lavabonun ise eksenden duvar mesafesi en az 450 mm’dir ( Şekil 1. banyodaki lavabolara oranla küçük olur. Tuvalete konulan lavabolar. Tuvaletlerin iyi bir şekilde havalandırılması gerekir.

duş teknesi) batarya tarafına konulması uygun olur. kullanacak kişi sayısına göre belirlenir.6. Banyoya konulacak uç malzemesinin sayısı ve türü. 57 . Uç malzemeleri. Banyoda eğer bide varsa klozet ile yan yana olmasında yarar vardır. kullanıcı isteğine ve kişi sayısına göre değişebilir ( Şekil 1. Banyo kapısının tam açılmasını engelleyecek yerleştirmelerden kaçınılmalıdır. Banyoya konulacak uç malzemeleri banyo büyüklüğüne göre tercih edilmelidir.36: Tuvaletlere uç malzemelerinin yerleştirilmesi 1.37–40 ). çamaşır makinesi. Daha geniş banyo odalarında bide.3. Banyolara bir lavabo. Banyoya Uç Malzemelerinin Yerleştirilmesi Banyolara konacak tüm uç malzemelerinin türü ve adedi. küvet (veya duş teknesi) ile klozet arasına yerleştirilmelidir. mümkün olduğu kadar kısa tutulmalıdır. kişilerin rahat kullanabileceği ve ulaşabileceği şekilde yerleştirilmelidir.Şekil 1. Küvetler veya duş tekneleri. yıkanan kişinin kapıyı görebileceği yere yerleştirilmelidir. Soğuk ve sıcak su boruları soğuk iklimlerde dış duvardan geçirilmemelidir. Yatay döşenen pis su boruları. Yer süzgeci. Planlamada klozet ve küvet (veya duş teknesi) arası uzaksa klozetin taharet musluğu yakınına ya da yıkanma yerindeki (küvet. Banyo odaları yerleştirilirken şu hususlara dikkat edilmelidir:           Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna yakın yere konulmalıdır. jakuzi (sağlık havuzu) gibi cihazlar da konabilir. Klozetlerin banyo kapısının yakınında olmasından kaçınılmalıdır.4. bir duş teknesi veya küvet ve yer süzgeci konulması şarttır.

38: Büyük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.39: Tam konforlu banyolar için yerleştirme uygulaması 58 .Şekil 1.37: Küçük banyolar için yerleştirme uygulamaları Şekil 1.

Varsa tesisat bacasından geçmelidir.40: Banyo yerleştirme uygulaması 59 .Şekil 1. Pis su kolonu. Ayrıca küvetin konduğu yer. klozet ve yer süzgecinden oluşmaktadır. iç duvar tarafında olmamalıdır. Yer süzgeci. Klozet için uygun yer olarak küvet yanı seçilmiştir. küvet. kapının çalışmasını engelleyecek şekilde monte edilmemiştir. Banyonun yerleşimine baktığımızda hiçbir uç malzemesi. Lavabo. banyo odasında ölü hacme (kullanılmaya müsait olmayan alan) sebebiyet vermemiştir. Şekil 1. Pis su kolonuna fazla uzak olmamasına dikkat edilmiştir.40’taki banyo odası. sık kullanılan bir uç malzemesi olduğundan en kolay ulaşılır yere konmuştur. suyun zemine akma olasılığının yüksek olduğu küvet ve klozet arasına yapılmıştır. lavabo. kullanan kişinin kapıyı rahat görebileceği yere yerleştirilmiştir. Küvet. Süzgeçlerin banyonun orta yerine konması estetik açıdan uygun değildir.

41: Banyoya uç malzemelerin yerleştirilmesi 60 .2 konu başlığı altında Tablo 1.4. Uç malzemeleri 0. Şekil 1. Kolon şemasına uç malzemeleri yerleştirilirken yerden yükseklikleri dikkate alınır.5 kalemle çizilir.41’de verilen banyonun uç malzemelerini plan görünüşüne yerleştirelim: Şekil 1.3’ te gösterilmiştir). Uç Malzemelerinin Şema Görünüşlerini Çizmek Uç malzemelerinin şema görünüşleri tesisat şablonları ile çizilir (Uç malzemelerinin şema gösterimi ile ilgili semboller 1.1.7.4.

klozet. Şekil 1. Burada tüm uç malzemelerinin pis su kolonunun sağında olduğu görülmektedir. Tek pis su kolonuna bağlantıları yapılan bu uç malzemelerinin şema görünüşünü çıkarırken uç malzemelerinin pis su kolonuna göre konumlarına bakmalıyız. Ayrıca klozet. Küveti süzgeç.Bu plan görünüşünde (Şekil 1.41’deki banyonun şeması 61 . süzgeç ve küvet tek çatal ile kat borusuna bağlanmışlardır.41) küvet. Pis su kolonuna en yakında küvet bulunmaktadır.42). klozet ve lavabo izlemektedir.42: Şekil 1. lavabo ve süzgeç bulunmaktadır. Bu bilgiler ışığında şema görünüşü şu şekilde olur (Şekil 1.

43: Şema görünüşüne uç malzemelerinin yerleştirilmesi 62 .43 ).Aşağıda uç malzemesinin şema görünüşüne yerleştirilmesi ile ilgili örnek verilmiştir ( Şekil 1. Şekil 1.

dikkat   şablonlarını hazır hale   Şablonların nasıl kullanıldığını inceleyiniz ve şablon kullanma alıştırmaları yapınız. Kullanacağınız tesisat şablonlarını hazırlayınız. Kullanılacak araç ve gereçler:    Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planı ( Şekil 1. havalandırma ortamını ve çizim araç gereçlerini hazırlayınız. ışık. Çizimi yapılacak banyo odasının  yönünü tespit ediniz. Çizimi yapılacak banyo odasının yönüne uygun olarak çizim paftasını sabitleyiniz. Şablon üzerinde kullanacağınız sembolleri belirleyiniz.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ İşlem Basamakları  Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını belirleyiniz. Çizim yapılacak mekânın ısı.44 ) Tesisat şablonları Çizim araç gereçleri 63 . Öneriler  Banyo odaları yerleştirilirken edilecek hususları inceleyiniz.    Çizim ortamını hazırlayınız. Kullanacağınız tesisat temizleyerek kullanıma getiriniz.

64 .44: Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait kat planını hazırlayınız.Şekil 1.

45: Uç malzemelerini şablon yardımı ile yerlerine çiziniz.Şekil 1. 65 .

4. almakta nipel kullanılır. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. bitmiş döşemeye göre işaretlenmelidir. 8. ( ) Atık su tesisatı döşenirken yatay borulara eğim % 2 verilmelidir. ( ) Mutfak tezgâh genişliği 600 mm ve tezgâh önündeki kullanım alanı da en az 900 mm olmalıdır. ( ) Klozet (alafranga hela taşı) mutlaka pis su kolonuna uzak yere konmalıdır. ( ) Temiz su tesisatında üç yollu bağlantılarda ve bir boru hattından kol 10. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı. 2. ( ) Eviye armatürlerinin yerden yüksekliği 70 cm’ dir. 7. yanlış iseY. besleme borusu ve iç tesisat olarak iki bölüme ayrılır. 9. 3. ( ) Sıhhi tesisat projeleri 1/50 veya 1/100 gibi ölçeklere çizilir. 5. ( ) Pis su tesisatı. yazınız. OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) Aşağıdaki ifadeler doğru ise parantez içine D . şehir su borusu ile binada sayaç arasında kalan kısma besleme borusu denir. cevap anahtarı ile karşılaştırınız. ( ) Uç malzemesi montajlarında montaj ölçüleri. 6. 66 . Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. ( ) Binalarda boru hattının döşenmesinde.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME A. 1. ( ) Pisuvar pis su gideri 50’ lik yapılır.

UYGULAMALI TEST Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre uygulamanızı yapınız. 2.     Mimari projeyi ve ıslak hacimleri belirleyiniz. 5. UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Sembollerinin Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. 7. 67 . Tesisat şablonu kullanırken dikkat edilecek hususları inceleyiniz. 6. Çizim ortamını hazırlayınız. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda tesisat şablonu kullanarak çizim kuralları doğrultusunda ıslak hacimlerin uç malzemelerini mimari proje üzerine yerleştirebileceksiniz. Banyo. DEĞERLENDIRME ÖLÇÜTLERI 1. DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. 4. 3. ‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Çizilecek banyo uç malzemelerini şablon üzerinde seçtiniz mi? Banyo uç malzemelerinin yerleştirme kurallarını incelediniz mi? Çizim ortamını hazırladınız mı? Evet Hayır Uç malzemeleri çizilecek banyoya ait mimari projenin yönünü ve banyonun konumunu incelediniz mi? Banyo uç malzemelerinin sembollerini kurallara uygun çizdiniz mi? Son kontrolleri yaptınız mı? Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz. Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız.  Mimari projeyi çizim masasına sabitleyerek şablon vasıtası ile uç malzemelerini yerleştiriniz. WC ve mutfak uç malzeme yerleştirme kurallarını inceleyiniz.

Temiz Su Tesisat Projesi Çizimi 2.Temiz Su Tesisat Ana Borusunun Döşenmesi Temiz su ana boruları. yapıların umumi giriş ve ortak kullanım alanlarından geçirilerek tesis edilmelidir. 68 . Binaya ait daire. 1 adet çek valfli ve tek aboneli su sayaçlı bağlantı tasarımı yapılmalıdır. Temiz su tesisat boruları. dükkân ve bunun gibi bağımsız bölümlerden geçirilmemelidir.1. Su saatleri detay proje olarak hazırlanıp sıhhi tesisat raporuna eklenmelidir.1. şebeke ve daire tarafından olmak üzere iki adet kapama vanası konulmalıdır.1. Her su saatine. ışıklıktan kat boyunca çıkarılmalıdır. Ana su borularının korozyona karşı izolasyonu yapılmalıdır.ÖĞRENME FAALİYETİ–2 ÖĞRENME FAALİYETİ–2 AMAÇ Uygun ortam sağlandığında su tesisat projelerini.1. Su Saatleri Yerleri ve Tasarımı Ortak hidrofor tesisatı olmayan binalarda her daire için giriş borusu çapında (kolektör) bir adet su saati tesis olunmalıdır. ARAŞTIRMA Bu faaliyet öncesinde yapmanız gereken öncelikli araştırmalar şunlardır:   Mimari projeler Su tesisat projeleri Araştırma işlemleri için mimarlık ve iç mimarlık bürolarından.1. Hidroforlu yapılarda şebeke hattından yapı girişine 2 adet vana. makine mühendisliği bürolarından faydalanabilirsiniz. SU TESİSAT PROJELERİ 2. 2.1. kesinlikle galvenize edilmiş çelik borular ve ekleme parçaları ile tesis edilmelidir. Ana su boruları. kapıcı dairesi. mimari proje üzerine ölçeğine uygun olarak çizebileceksiniz. 2.

Özel şartnamede ayrıca bir kayıt bulunmazsa duvar içerisinde veya ankastre olarak döşenmelidir.2.Su sayaçlarıyla ilgili olarak aşağıdaki maddeler önemlidir: Yapı dışında. Her mustakil daireye girişten soğuk ve varsa sıcak su boruları üzerinde kapama musluğu bulunmalıdır. İç tesisat borularının. Kapama muslukları. tavana sağlam bir şekilde askılama ve genleşmeye elverişli konumda asılmalıdır.1. İç tesisat boruları duvar uzunluğu ise karşılıklı 4 sıra hâlinde de yapılabilir. genellikle ön ve yan bahçe duvar kenarlarına. üst üste karşılıklı 2 sıra hâlinde düzenlenmesi durumunda karşılıklı 2 sıra arasındaki mesafe.  Yapı içerisinde ise yapı girişine.  2. Borular hiçbir suretle kalorifer. muhakkak surette kolaylıkla takılıp sökülecek şekilde konmalıdır.  Seçilen sayaç mahallerinde alçak ve yüksek gerilim tesisine ait kablolar geçirilmemelidir. Musluk takılacak boru ankastre olduğu takdirde. sayaçlardan sızan suların yer süzgeci ile toplanarak pis su tesisatına verilmesi gerekmektedir. sadece zemin üzerine konulmalıdır. banyo ve diğer mahallere ait bacalar içerisinden geçirilmemelidir. ihtiyaca cevap verecek bir adet ortak sayaç da konulabilir.Temiz Su Tesisatı Dâhilî Borularının Döşenmesi Soğuk ve sıcak su şebekelerinde kullanılacak borular. kalın etli vidalı ve içi dışı galvanizli olmalıdır. ağızdan ağza 160cm olmalı ve en çok üst üste tesis edilmelidir. Binalarda bütün bağımsız bölümlere ait su sayaçları aynı mahalde toplanmalıdır. 69 . Bağlantılar fittings bağlantı elemanı olacaktır. kolay ulaşılabilir ve değiştirilebilir şekilde yerleştirilmelidir. havalandırma. mutfak. Ortak hidrofor tesisatı olan binalarda. Sayaç yerlerinin aydınlatılması.  Su sayaçları. Su sayaçları aşağıda belirtilen şekilde düzenlenmelidir:     Yan yana tek sıra hâlinde tesis edilecek su sayaç tesisatlarının 16cm ve zeminden yükseklikleri 50cm olmalıdır. Tavan altından açıktan geçen borular. merdiven altına veya varsa sayaç odasına konulmalıdır. en fazla 5 adet olmak şartı ile 25cm aralıkla üst üste tesis edilmelidir. Galveniz boru bağlantıları. bir hücre yapılacak ve üzerine bir kapak yapılacaktır. Galveniz borular ısıtılarak eğilmemeli veya kaynak ile tutturulmamalıdır. İç tesisat borularının üst üste tek sıralı tesisi hâlinde tesisat uçları. teflon bant veya boyalı keten ile yapılmalıdır.

Kolon borusundan hat alınarak su akıtma yerlerine su iletilir ( Şekil 2. 70 . borularda gereğinden fazla yön değiştirme olursa basınç kayıpları oluşur.1. 0. Boru hattı uzadıkça maliyet artar ve boru içindeki akışkan bakımından da problemler doğabilir. soğuk iklimlerde dış duvar içinden geçirilmemelidir. salon. Açıkta döşenen borular duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen borular duvar içine çizilir. Soğuk su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:           Açıkta döşenen borular. mümkünse tesisat bacası veya boru bacasından geçirilmelidir. mutfak) geçirilmeli. Boruların döşeme içinden geçirilmesinden kaçınılmalıdır. Sıfır derecenin altında kış şartları olan bölgelerde tüm borular izole edilmelidir. Soğuk Su Borularının Çizilmesi Bir sıhhi tesisat projesinde uç malzemelerinin kullanılacağı yerlere ve diğer su akıtma yerlerine soğuk su ağızları bırakmak gerekir.3. Ankastre (sıva altı) döşenen borular. Üst üste yatay döşenen borularda. Ankastre döşenen borular ıslak mekânlardan (banyo. Donma tehlikesi olan borular mutlaka izole edilmelidir. Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları sürekli çizgi şeklinde çizilir. duvar konsolu veya kelepçelerle tespit edilmelidir. Soğuk su boruları.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir.1 ). Şöyle ki. Bina içinde veya dışında toprak altında döşenecek su boruları korozyona karşı izole edilecektir. Tesisatın işleyişi bakımından da boru tesisatları önem taşır.1. kolon ve kirişlere zarar vermeyecek şekilde döşenmelidir. Çizgi.3. Boru. Borular tavandan geçirilmemelidir. yapının kullanılmasına olumsuz etki yapmamasına özen gösterilmelidir. Temiz su kolonları genellikle WC’lerin kapı arkasından geçirilir. Boru Tesisatlarının Plan Görünüşüne Çizilmesi Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su. 2. Açıkta döşenen borular. oda gibi hacimlerin duvarlarından geçirilmemelidir. Duvar içerisinden döşenecek sıcak su boruları ve bina dışında ankastre döşenen borular izole edilmelidir. Wc. estetik bakımdan görünüşü bozmayacak yerlerden geçirilmelidir. sıcak su ve atık su boruları çizilirken birtakım hususların dikkate alınması gerekir. 2. yerden zorunlu olarak geçirilecekse korozyondan mutlaka korunmalıdır.1.Duvar önlerinden geçen borular. yüzeyde yoğunlaşan suyun alttaki borulara korozif etki etmemesi için en alttan soğuk su borusunun geçmesi sağlanmalıdır. Döşeme içinden geçirilen borular çabuk çürür ve delinebilir. Boruların geçirileceği yerlerin.

Şekil 2. Standart olarak kullanma sıcak su sıcaklığı 60°C kabul edilir ve hesaplarda bu değer esas alınır. merkezi boyler. Çizelgede çeşitli kullanım yerleri için farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri (I/s) olarak verilmiştir ( Tablo 2. Üniversal bir hesap yöntemi belirlemek amacı ile verilen çeşitli standart tüketim değerleri arasında da çeşitli kaynaklar arasında farklılar görülmektedir.3.1 ).1: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması 2. 35–60°C arasında değişir. termosifon.1. 71 . gazlı ve elektrikli şofben LPG’li veya doğal gazlı kombi ve güneş enerji sistemi ile elde edilebilir. Sıcak Su Tesisat Tasarımı Dairelerde sıcak su. Temel olarak iki ayrı sıcak su sistemi mevcuttur:   Bağımsız sıcak su sistemi Merkezî sıcak su sistemi Çeşitli kullanım yerlerindeki gerekli sıcak su sıcaklığı ticari ve endüstriyel mutfak ve çamaşırhane ihtiyaçları hariç.2.

60 0.2 ).25 0.1/2" 1.00 1.80 2.1/2" 1.5-9 30-36 76-250 160-760 70-136 75-126 75-126 250-340 İş yeri 7.3.5-9 20-27 76-250 160680 70-90 75-126 75-126 250340 0.5-9 --90-250 40-68 35-45 70-90 70-90 136-250 Apartman 7. kurna gibi uç malzemelerine iletilir ( Şekil 2.Özel lavabo Genel lavabo Banyo Bulaşık makinesi Eviye Çamaşır teknesi Çamaşır makinesi Duş Bağımsız ev 7. sıcak su boru şebeksine paralel olarak sirkülasyon boruları döşenmelidir. 72 . küvet veya duş teknesi. Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru ç3 Sıcak Su Tesisat Boru Çapı Sirkülasyon Boru Çapı 2" 1.25 0. Sıcak Su Borularının Çizilmesi Sıcak su.3.1/4" 1" ¾" 1.5-9 40-54 --75-450 70-90 ----750-1000 Kullanma 0.40 zaman eş faktörü Depolama 0.2: Sıcak su tesisat borularına göre konacak sirkülasyon boru çapları 2.1.1: Farklı kaynaklarda rastlanılan en düşük ve en yüksek 60°C sıcaklıkta saatlik ani sıcak su ihtiyaç değerleri Boylerli binalarda. termosifon.5-9 23-27 ----38-90 ----114-136 Okul 7.00 faktörü Tablo 2.1/4" 1" ¾" ¾" Tablo 2.5-9 50-68 ---75-450 35-90 ----250-1000 Endüstriye l Tesis 7.30 0.40 0.00 1. Burada sıcak su elde edilerek lavabo.70 1. bide.5-9 15-18 76-250 40-68 35-45 70-90 70-90 114-250 Hastan e 7.30 0. güneş kolektörü veya boyler ile elde edilir.25 Otel 7. şofben. Temiz su borusundan bir hat alınarak su ısıtıcısına verilir.30 0.

0. noktalı kesik çizgi ile gösterilir. yatay konumda döşendiğinde diğer borulara göre üstte olacak şekilde yapılırsa borular terleme yaptığında etkilenmemiş olur. Şehir şebeke suyu girişinden başlanarak ana sayaç ve dağıtıcı (kolektör) çizimi yapılır. Sıcak su boruları. Açıktan veya dış duvardan geçirilen sıcak su boruları ısı kaybına karşı yalıtılmalıdır. Soğuk Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Soğuk su boruları. Kolon boruları her kata daire sayısı kadar çizilir. 73 . şema görünüşü çizilirken çizime bodrum kattan başlanır. kullanım pozisyonuna göre solda olacak şekilde çizilmelidir. Açıkta döşenen sıcak su boruları. Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları.3 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir.4. Şekil 2. Çizgi. mümkün mertebe dış duvardan geçirilmemelidir. Bu da plan görünüşünden yararlanılarak yapılır. Sıcak su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:      Sıcak su boruları.1.2: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 2. Basınç kaybını önlemek için gereksiz dönüşlerden kaçınılmalıdır.3. duvar üzerinden çizilirken sıva altından geçen sıcak su boruları duvar içine çizilir.Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde.

plan görünüşünde temiz su kolonu tuvaletten geçiyorsa şema görünüşü çıkarırken temiz su kolonunu tuvaletin bulunduğu yerden çizmeliyiz.3 kalemle ve kesik noktalı çizgi ile çizilir ( Şekil 2. Boyler sıcak su çıkışından hat alınarak sıcak su kolonu çizilir. Sıcak su boruları 0. Şekil 2. Örneğin.3. Tüm bu çizimler plan görünüşe göre yapılır. Merkezî sıcak sulu sistemlerde de bodrum katta boyler ve bağlantıları çizilir.Buradan da en uçtaki su akıtma yerine kadar bağlantı boruları çizilir.1. kombi vs.) sıcak su cihazının sıcak su çıkışından hat alınarak gerekli tüm uç malzemelerine sıcak su dağıtımı çizilir. Sıcak Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Bağımsız sistemlerde (şofben.4 ).5.3: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 2.3 ). Aşağıdaki örnekte şehir şebekesinden üst kata kadar temiz su borularının şema görünüşleri verilmiştir ( Şekil 2. Bağlantı boruları çizilerek uç malzemelerine sıcak su iletilmiş olur. 74 .

eviye gibi sağlık gereçlerine yakın olmalıdır. 0. Bodrum kattaki yatay boruların uzun olması durumunda bu borulara da temizleme borusu konulmasında yarar vardır.4: Şema görünüşüne sıcak su borularının çizilmesi 2. düşük döşeme içinden ve duvar içlerinden (Şekil 2. Atık Su Borularının Plan Görünüşlerini Çizmek Su akıtma yerlerinde kullanılan su. Kolon altlarına temizleme borusu konulmalıdır. mümkün olan en kısa yoldan ve en az dönüşle kanalizasyona aktarılmalıdır. Atık su boruları projelerde muflu bağlantı şeklinde gösterilir.Şekil 2. insan sağlığını tehdit etmeyecek şekilde en kısa yoldan yapı dışına çıkarılmalıdır. dış duvar tarafından veya tesisat bacalarından geçirilmelidir.5) geçirilir. banyo ve tuvalete koyduğunuz her bir atık su kolonu için numaralandırma yapınız.1. Bodrum katta tüm kolonlar birleşerek yatay borular ile bina dışına çıkarılır. Kolonlar iç duvar tarafından geçirilmemeli. 75 . en alt kattan en üst kata kadar yön değiştirmeden çıkmalıdır. Kolon altlarına temizleme borusu konulması iyi olur. Mutfak. banyo ve mutfaktan akıtılan sulara da kirli su adı verilir. kesinlikle oturma alanlarından geçirilmemelidir. Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara atık su boruları denir. Atık su boruları çizilirken şunları göz önünde bulundurmalıyız:          Atık su boruları.2. Kolon hatları özellikle alaturka hela taşı. Tuvaletten akıtılan sulara pis su.2. En üst seviyedeki atık su bağlantısı yapıldıktan sonra kolon borusu çapı değiştirilmeden çatı katına kadar çıkartılmalıdır. Kolonlar. Yatay borular. Atık su boruları.5 kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. Pis Su Tesisatı Projesi Çizimi 2. daire içinde mutlak suretle ankastre yapılmalıdır. Bu numaralama işlemini soldan başlayarak belirli bir sıraya göre yapınız. klozet. Bina içi atık su boruları.

Kolonların en üst seviyesine kolon numarası yazılarak daire içine alınır ( Şekil 2.5: Yatay planda atık su borularının çizilmesi 2.2. 76 .2. Kolon şeması çıkarıldığında soldan sağa doğru kolonlar sıra ile yerleştirilir.Şekil 2. Atık Su Borularının Şema Görünüşlerini Çizmek Atık su borularının şema üzerinde gösterilirken kolon sayısı göz önüne alınır. Bu boruya havalandırma borusu denir ve kolon çapı ile aynı çapta olur. Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir. Plan görünüşünde pis su kolonları numaralandırılır.6 ).

6: Şema görünüşüne atık su borularının çizilmesi 77 .Şekil 2.

YR3.7: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi 78 . lavabo. çatı sularını toplayan düşey borularla ortak olabilir.Y2. Yağmur suları zemin üzerine akıtılabileceği gibi her borunun altına bir yağmur rögarı yapılarak yağmur kanalizasyonuna bağlanabilir.2.3. Yağmur suları zemin altındaki pis su şebekesine doğrudan bağlanmamalıdır. Zemin üzerine serbest olarak akıtılacak yağmur borularının altlarına dirsek konulmalıdır. Yağmur suyu rögarı pis su şebekesine S sifonu ile bağlanmalıdır. Balkon boruları. ya da Y1. Balkon yağmur suyu borularına eviye.1. Yağmur Suyu Tesisatı Tasarımı Yapının her balkonu için ayrı yağmur suyu kolonu ve yer süzgeci yapılmalıdır.7 ). Yağmur suyu rögarı projede YR1. tuvalet gibi cihazların pis su boruları bağlanmayacaktır. YR2. Şekil 2.…olarak gösterilir ( Şekil 2. Y3. Şartlar elverişli ise yağmur suyunun bahçe sulamasında kullanılmak üzere bir depoda biriktirilmesi su tasarrufu açısından oldukça önemlidir.….

Şekil 2.9: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi 79 .8: Yağmur suyu tesisatının plan görünüşünün çizilmesi ( balkon ) Şekil 2.

Şekil 2.10: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (üst katlar) 80 .

Şekil 2.11: Yağmur suyu tesisatının şema görünüşünün çizilmesi (zemin) 81 .

armatür. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini inceleyiniz. armatür. Islak hacimde kullanılacak uç malzeme. cihaz vb. cihaz. ıslak hacmin yön ve yerleşim planına uygun çizilip çizilmediğine dikkat ediniz. Uygun aydınlatmayı sağlayınız. görünüşü  projeyi  Çizim için mekân seçiniz (iç mekân dekorasyon proje çizim atölyesi). Su tesisatı projesi uygulayınız. Islak hacmin su tesisatı plan  görünüşünü çiziniz.   Çizimde kullanılacak ölçekleri belirleyip uygulayınız.UYGULAMA FAALİYETİ UYGULAMA FAALİYETİ MA FAALİYETİ İşlem Basamakları Öneriler    Çizim ortamını hazırlayınız. Su tesisatı projesi çizim kurallarına. Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme. Ses ve gürültü yalıtımını sağlayınız. cihaz vb. Su tesisatı çizilecek mimari proje üzerindeki ıslak hacmi ayrıntılarını ve ölçülerini çizeceğiniz resim kâğıdının ve sembollerin ölçülerini dikkate alınız. 82 . Teknik resim araç gereçlerini hazırlayınız. Projenizdeki herhangi ıslak hacimleri belirleyiniz. boru cinsi ve çapı ile ilgili veriler toplayınız.     Su tesisatı plan çizilecek mimari belirleyiniz. projenin ölçüleri ve ölçeğine. Çizim için uygun sıcaklık ve hijyenli ortam hazırlayınız. sembollerini şablon üzerinde inceleyiniz. sembollerini proje ile  karşılaştırarak inceleyiniz.    Son kontrolleri yapınız. armatür.   Islak hacimde kullanacağınız uç malzeme. çizim kurallarını  Islak hacim ile ilgili verileri toplayınız.

Şekil 2.Kullanılacak araç ve gereçler:    Çizim araç gereçleri Mimari proje Tesisat şablonu Yukarıdaki işlem basamakları doğrultusunda aşağıda verilen uç malzemeleri yerleştirilmiş ıslak hacimlerin su tesisatı plan görünüşünü çiziniz.12: Şema görünüşüne soğuk su borularının çizilmesi 83 .

13: Daire içinde soğuk su borularının temiz su kolonundan alınarak dağıtılması Şekil 2.Şekil 2.14: Daire içinde sıcak suyun şofbenden alınarak dağıtılması 84 .

85 .

ile gösterilir.. boruları denir. cevap anahtarı ile karşılaştırınız.. OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. B.şeklinde çizilir.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri tamamlayınız. Sıhhi tesisat projelerinde soğuk su boruları …………. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz. Sıcak su boruları …………kalınlıktaki kalemle çizilir..alanlarından geçirilmemelidir. kullanım pozisyonuna göre ………………. ……. 7.. Sıcak su boruları sıhhi tesisat projelerinde ………… ……… …….denir.. 2. 9. olacak şekilde çizilmelidir. Atık su boruları projelerde………………..kaçınılmalıdır.…………………. 6. Pis ve kirli suları bina dışına ve oradan da kanalizasyona ileten borulara . Kolonlar en üst bağlantı yerinden çatı katına kadar devam ettirilir. 86 . Batarya kullanılan su akıtma yerlerinde sıcak su ağızları. Sıcak su boruları mümkün mertebe ………… ……………… geçirilmemelidir. 8. 10. Atık su boruları kesinlikle ……………. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. 5. 3. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı. Bu boruya ……………………………. Basınç kaybını önlemek için ……………… ………………. kalınlığındaki rapido kalemle çizilir. 4.

armatür. Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisatı projesi çiziniz.   Mimarlık büroları Mühendislik (makine) büroları. iç mimarlık bürolarından faydalanabilirsiniz. Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçiniz. Uç malzeme. cihaz. Mimari projenizi seçiniz. 87 . Araştırmalarınız için . Aynı işlemi arkadaşlarınızla birlikte tartışarak uygulayınız.       Çizim ortamını ayarlayınız.UYGULAMA TESTİ Siz de herhangi bir mimari proje seçerek önerilen işlem basamaklarına göre bina içi su tesisatı plan ve şema görünüşü çizimi uygulamanızı yapınız. boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri toplayınız. Aşağıdaki işlemleri tamamladığınızda su tesisatı projesi ile ilgili temel kavramları ve kuralları bilip çeşitlerini ve uygulamalarını doğru olarak yapabileceksiniz. Su tesisatı projesi çizim ölçeğini belirleyiniz.

3. DEĞERLENDIRME KRITERLERI 1. ölçek. cihaz. çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi? Evet Hayır Aşağıdaki ölçütlere göre çalışmanızı değerlendiriniz. 4. Çizim ortamınızı ayarladınız mı? Çizim araç gereçlerini hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi seçtiniz mi? Uç malzeme. 8. Cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz. boru ve ek parçaları ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü. DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ler kazandığınız becerileri ortaya koyuyor. 9.DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ UYGULAMA FAALİYETİ: Su Tesisat ÖĞRENCİNİN Projelerinin Mimari Proje Üzerine Çizimi Adı ve Soyadı : AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz. armatür. 88 . 7. ‘Hayır’larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. 5. 6. 2.

3. Hela taşı atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) B) C) D) 50 70 100 150 mm mm mm mm 4.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME Aşağıdaki soruların cevaplarını tamamlamalı olarak değerlendiriniz. Duş teknesi atık su bağlantı boru çapı kaç mm olmalıdır? A) 50 mm B) 70 mm C) 100 mm D) 150 mm Yapıların katlarındaki su kullanma yerlerinden gelen suları atık su ana borusuna ya da 5. D-OBJEKTİF TESTLER (ÖLÇME SORULARI) 1. bina dışındaki rögara ileten düşey döşenmiş boru bölümüne ne ad verilir? A) B) C) D) 6. Ayaklı lavabo su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 50-55 cm B) 75-80 cm C) 110 cm D) 120 cm Bulaşık makinesi su kullanım ağzının yerden yüksekliği kaç cm olmalıdır? A) 30 cm B) 90 cm C) 60 cm D) 120 cm 2. Atık su kolonu Atık su kat borusu Atık su bağlantı borusu Atık su havalık borusu Birbirine yakın iki bağlantı parçasını birleştiren ancak her iki ucuna da erkek vida dişi açılmış olan temiz su boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir? A) Rekor B) Nipel C) D) Dirsek Te 89 .

Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları. A) Rakor B) Nipel C) D) Manşon Redüksiyon 8. 90 .7. Üç parçadan oluşan ve boruların eksenleri etrafında döndürülmesine gerek duyulmadan bağlantı yapılmasını sağlayan boru bağlantı ek parçasına ne ad verilir. Duş teknesi Pisuvar Yer süzgeçi Ayaklı lavabo Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 10. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Duş teknesi Pisuvar Ayaklı lavabo Alafranga hela taşı Aşağıda verilen sembol hangi armatüre aittir? A) B) C) D) Küresel vana Sürgülü vana Su sayacı Çekvalf DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. Aşağıda yatay plan görünüşü verilen uç malzeme sembolünün adı nedir? A) B) C) D) 9. faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz.

   Bina 2 Katlı Olup Bodrumsuzdur.PERFORMANS TESTİ (YETERLİK ÖLÇME) Aşağıda verilen mimari kat planının su tesisat projesini çiziniz. Kat Yüksekliği 300 Cm’dir.16: Mimari kat planı üzerine su tesisat projesini çizimi. Su Basman 70 Cm’dir. Şekil 2. 91 .

UYGULAMAFAALİYETİ:Su Tesisatı Projesi Çizimi

ÖĞRENCİNİN Adı ve Soyadı:

AÇIKLAMA: Bu faaliyet kapsamında aşağıda listelenen davranışlardan kazandığınız becerileri ‘Evet’ ve ‘Hayır’ kutucuklarına (X) işareti koyarak kontrol ediniz.

Değerlendirmre Kriterleri
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. Çizim ortamınızı hazırladınız mı? Çizim araç gereçlerinizi hazırladınız mı? Bilgilerinizi gözden geçirdiniz mi? Mimari projenizi incelediniz mi? Uç malzeme, armatür, cihaz, boru ve ek parçaları ile ile ilgili verileri topladınız mı? Tesisat projesi çizim ölçeğini belirlediniz mi? Tesisat şablonu ve kullanacağınız sembolleri seçtiniz mi? Uygun çizim araç gereçleri kulanarak su tesisat projesini çizdiniz mi? Ölçü, ölçek, çizim kurallarını ve mimari proje ayrıntılarını kontrol ettiniz mi?

Evet

Hayır

Modül ile kazandığınız yeterliği aşağıdak ölçütere göre değerlendiriniz. Mmmm

DEĞERLENDİRME
Uygulama faaliyetinde kazandığınız davranışlarda işaretlediğiniz ‘Evet’ ler kazandığız becerileri ortaya koyuyor. ‘Hayır’ larınız için ilgili faaliyetleri tekrarlayınız. cevaplarınızın tamamı ‘Evet’ ise diğer öğrenme faaliyetine geçiniz.

92

CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI
ÖĞRENME FAALİYETİ- 1 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar D Y Y D D D D Y D Y

ÖĞRENME FAALİYETİ -2 CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Cevaplar

sürekli çizgi noktalı kesik çizgi 0.3
gereksiz dönüşlerden

dış duvardan solda
atık su

0.5 oturma
havalandırma borusu

93

MODÜL DEĞERLENDİRME CEVAP ANAHTARI
Sorular 1 2 3 4 5 6 7 8 9 1 Cevaplar A C C B A B A C D B

94

İstanbul. Birsen Yayın Evi. 2003. İstanbul. İstanbul.Dr. 95 . Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi. Ethem Sait ÖZ. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik sasları. Yapıda Sıhhi Tesisat. Yayın Nu. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı.Sabit.: 122. 1987 ve 2002/260-2. İç Mimarlık Büroları Mühendislik Büroları TMMOB. SIDAL Cavit.ÖNERİLEN KAYNAKLAR ÖNERİLEN KAYNAKLAR      OYMAEL Doç.Makine Mühendisler Odası.

2001. TMMOB Makine Mühendisler Odası. Sanat ve Tasarım Alanı İç Mekân Dekorasyon Dalı. Yayımlanmamış Ders Notları. Yapıda Sıhhi Tesisat. ve Meslek Lisesi ve 100.tr/ http:// www.tr http:// www:kutahyavit. Ürün Kataloğu. SIDAL Cavit. ISISAN.tr         96 . Ethem Sait ÖZ.com tr http:// www.com. Isısan MakineY. İstanbul.com. Pilsa Plastik Sanayi. Milli eğitim bakanlığı modülleri. KÜÇÜKÇALI Rüknettin.: 122. Isısan Çalışmaları Yayın Nu. Sıhhi Tesisat ve Isıtma Bölümü Bilgi. Yayınlammamış Ders Notları.tr http:// www.megep. 2003. Cumhuriyet NSİ And.com. Cavit. Edirne. İstanbul.com.: 272. ve Meslek Lisesi İnşaat Teknolojisi Alanı . berkeplastik. Birsen Yayın Evi. hakan. ŞENGÜN Mehmet Ali. İstanbul. İstanbul. ARTEMA.gov. Enst. İş Yaprakları Sınıf II.tr http:// www. Sıhhi Tesisat. Mimarın Tesisat El Kitabı.com. 1999. İzmir. Makine Y.tr http:// www. GÜTEF . vitra. KTL And. Tesisat Teknolojisi İş ve İşlem Yaprakları 11. Sıhhi Tesisat. 1987. Sıhhi Tesisat Proje Hazırlama Teknik Esasları. 1999. Yıl KTÖ Olg. SIDAL Dr. http:// www. Mühendisi Çalışmaları. 2003. İstanbul. SEREL.tr http:// www.KAYNAKÇA KAYNAKÇA                 OYMAEL Doç. Devlet Kitapları Mîlli ğitim Basımevi.elmor. Ankara.Dr. İstanbul. 1987 ve 2002/260-2.meb. Yayın Nu. Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları. Mes. Mühendisi Rüknettin KÜÇÜKÇALI. Lis.erku. Mes. Montaj El Kitabı. Sabit. Megep tesisat teknolojisi ve iklimlendirme alanı Vitra Seramik Sağlık Gereçleri Ürün Katalogu. İstanbul. Isısan Çalışmaları Nu. Etem Sait ÖZ. pilsa.: 238.İşlem. 2004. KUMRAL Sabri. Sınıf. Yapı Bilgisi III Temel Ders Kitabı.com. SAYALI Halit. Yedek Parça ve Montaj Kataloğu.

You're Reading a Free Preview

İndirme
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->